ССВ раҳбари шифокор отаси Covid-19’дан ўлган қиз хонадонига борди - UzNews.uz\nССВ раҳбари шифокор отаси Covid-19’дан ўлган қиз хонадонига борди\nСоғлиқни сақлаш вазири Алишер Шодмонов коронавирусдан вафот этган шифокор Уралов Алишер хонадонига ташриф буюрди. Вазир марҳумнинг яқинларига барча компенсациялар қопланишини айтган.\n«Микрофон кўтарган аёл» Telegram канали хабар беришича, Соғлиқни сақлаш вазири Алишер Шодмонов коронавирусдан вафот этган шифокор Уралов Алишер хонадонига ташриф буюрган.\nҲозиргина Шаҳноза Ҳасанова қўнғироқ қилиб, хонадонига Соғлиқни сақлаш вазири Алишер Шодмонов келганини айтди. Вазир оила аъзоларидан cамимий кўнгил сўраб, бу шифокорлар жамоаси учун ҳам оғир жудолик бўлганини билдирган. Ш. Ҳасанова соғлиқни сақлаш тизими унинг изтиробларини тўғри тушунгани учун миннатдор. Оила боқувчисини йўқотгани, хизмат фаолияти давомида Ковид инфекциясига чалиниб вафот этгани инобатга олиниб қонуний барча компенсациялар қопланиши маълум қилинган. Шунингдек, Ш. Ҳасанова у билан бирга ҳамдард бўлган, мурожаатига бефарқ бўлмаган барча жамоатчилик вакиллари, журналистлар ва блогерларга ўз раҳматини айтди.\nЭслатиб ўтамиз, бундан аввал марҳум шифокор Уралов Алишернинг қизи Шаҳноза Ҳасанова отасининг ҳамроҳ касалликлари кўп бўлса ҳам, босим билан Ўртасаройга жўнатилгани, нега шахсий ҳимоя воситалари билан тез-тез таъминлаб турилмагани ва нега коронавирус инфекцияси аниқланганидан сўнг салоҳиятли, тўғри даволай оладиган шифохонага жўнатилмагани ҳақидаги мурожаати ижтимоий тармоқларда кенг муҳокамага сабаб бўлганди.


Велоспортчиларимиз Осиё чемпионатидан ёруғ юз билан қайтишди ФОТОРЕПОРТАЖ / Olamsport.com\nВелоспортчиларимиз Осиё чемпионатидан ёруғ юз билан қайтишди ФОТОРЕПОРТАЖ\nТеглар : Осиё чемпионатиВелоспорт\nБугун пойтахтимиздаги “Бунёдкор” стадиони ҳудудида Осиё чемпионатида зафар қучган велоспортчиларни тантанали кутиб олиш маросими бўлиб ўтди.\n25-30 март кунлари Тожикистон давлати велошоссе бўйича Осиё чемпионатига мезбонлик қилди. Мусобақада 20 дан ошиқ терма жамоалар иштирок этди. Ўзбекистон миллий терма жамоасининг 29 нафар спортчиси ватанимиз шарафини муносиб ҳимоя қилди.\nТожикистонда старт олган велошоссе бўйича Осиё чемпионатининг биринчи куниёқ терма жамоамиз учун муваффақиятли бўлди: илк куннинг ўзида жамоамиз олтин медални эга бўлди. Аёллар ўртасида (women elite) 24 км. масофага кечган жамоавий пойга баҳсида қизларимиз энг яхши натижа қайд этишди. Янина Кускова, Маргарита Мисюрина, Шаҳноза Абдуллаева ҳамда Анна Куликовадан иборат жамоамиз масофани 32:14.911 дақиқа ичида босиб ўтиб, олтин медални қўлга киритди.\nАнна Кускова ёшлар орасида энг яхши натижани қайд этди. Пойга 20 ёшгача бўлган спортчилар ўртасида алоҳида старт йўналишда ўтказилди ҳамда 15.6 км масофага ўтган мазкур пойгада спортчимиз 20:06.908 дақиқада маррага етиб келиб олтин медални қўлга киритди.\nАлексей Фомовский 23 ёшгача бўлган эркаклар ўртасидаги беллашувларда финишга иккинчи бўлиб етиб келиб, кумуш медални қўлга киритди.\nЯнина Кускова 23 ёшгача бўлган қизлар ўртасидаги алоҳида стартда энг яхши натижани қайд этди. 24 км масофага кечган пойгада Кускова ўртача 42,19 км/с тезлик намойиш қилиб, масофани эса 34:08.064 дақиқа ичида босиб ўтишга муваффақ бўлди ва иккинчи олтин медални қўлга киритди.\nЭркаклар ўртасида 24 км масофага кечган индивидуал старт пойгасида Токио-2020 иштирокчиси Муроджон Холмуродов учинчи натижани қайд этиб, бронза медали билан тақдирланди. М.Холмуродов ушбу масофани 29:58.291 дақиқада босиб ўтишга муваффақ бўлди.\nЁшлар ўртасида 61 км масофага кечган пойгада гуруҳ пойгасида спортчимиз София Каримова 1 соат 36:45 дақиқа ичида маррага етиб келиб, олтин медални қўлга киритди.\nНавбатдаги олтин медаль ёш йигитлар ўртасидаги гуруҳ пойгаси баҳсида қўлга киритилди. Унда иштирок этган Самандар Султонов марра чизиғини 2:47:13 дақиқада босиб ўтиб, олтин медални қўлга киритди.\nКатталар ва 23 ёшгача бўлган спортчилар ўртасида 111 км масофага кечган гуруҳ пойгаси баҳсида Янина Кускова белгиланган масофани 3:11:37 дақиқада босиб ўтиб, бронза медалини қўлга киритди.\nОсиё чемпионатида Ўзбекистон миллий терма жамоаси 5 та олтин, 1 та кумуш, 2 та бронза медалини қўлга киритиб, умумжамоа хисобида 2-ўринни эгаллади.\nКутиб олиш маросимида Спортни ривожлантириш вазирлиги, Миллий олимпия қўмитаси, велоспорт федерацияси мутасаддилари ҳамда журналистлар ҳозир бўлдилар.


Шавкат Мирзиёга ёмон хабар: Покистоннинг Толибони теракт уюштириб, 12 кишини ўлдирди - «HARAKAT» XABAR AGENTLIGI :: Independent News Agency Harakat. Узбекистан, новости Узбекистана, политика Узбекистана, оппозиция Узбекистана\n07:41 - Шавкат Мирзиёга ёмон хабар: Покистоннинг Толибони теракт уюштириб, 12 кишини ўлдирди\nКеча Покистоннинг шимолий-ғарбий қисмидаги Афғонистон билан чегарадош Хайбер-Пахтунхва вилоятининг маркази Пешавер шаҳрида 25 июлда бўладиган парламент сайловлари олдидан Авами Халқ Партиясининг номзодлари сайловчилар билан учрашув ўтказаётган пайтда бир ўлимчи-террорист ўзини портлатиб 12 кишини ўлдирди, 35 киши яраланди. Оғир яраланганлар бор, демак ҳалок бўлганлар сони ортиши муқаррар. Ўлимчи-террорист Толибоннинг одами эканлиги ҳам айтилмоқда. Толибон эскидан бу партияни ўзининг душмани деб билар экан.\nҲалок бўлганлар ичида партиянинг номзоди Ҳарун Билур, ярадор бўлганлар ичида унинг ўғли бор. Хабарларда айтилишича, Ҳарун Билурнинг отаси Башар Аҳмет Билур ҳам 2012 йили шу ерда шу партиянинг сайловолди митинги пайтида Толибон уюштирган терактда ҳалок бўлган экан.\nБу воқеа Ўзбекистон Президенти учун ёмон хабарлигини бекорга уруғулаётганимиз йўқ. Ҳамма гап шундаки, Шавкат Мирзиё Толибон каби террористик ташкилотлар билан музокаралар ўтказиш ва шу йўл билан ислом терроризмини тўхтатиш ташаббуси билан чиқди, унинг одамлари террористлар билан биринчи музокараларни ҳам ўтказдилар. Аммо Афғонистонда бўлаётган воқеалар, мана энди Покистонда бўлган воқеа ҳам кўрсатмоқдаки, террористлар билан террорини тўхтатиш масаласида келишиб бўлмайди. Демак, Шавкат Мирзиёнинг таклифлари бир тийинга қиммат нарсалар.\nШундай экан, террористлар билан террорни тўхтатиш эмас, ҳар бир терактда, масалан, 10 дан ортиқ кишини ўлдирмаслик ҳақида келишиш мумкин бўларди. Шавкат Мирзиё шу масала билан аввалроқ шуғулланишга бошласа эди, Толибон билан кеча Пешавер шаҳридаги терактда 10 дан ортиқ кишини ўлдирмаслик хусусида келишилган бўларди ва, балки, партиянинг парламентга номзоди Ҳарун Билур тирик қолган бўларди. Бундан ҳам муҳими, у қолган умрини Шавкат Мирзиёга миннатдорчилик билдириш билан ўтказган бўларди.


Қозоғистон МХҚ собиқ раҳбари Нартай Дутбаев шартли равишда муддатдан аввал озод қилинди\nҚозоғистон Миллий хавфсизлик қўмитаси (МХҚ) раиси Нартай Дутбаев 18 июн куни шартли равишда муддатдан аввал озодликка чиқди. Бу ҳақда Азаттиқ радиосига хабардор манба маълум қилди.\nБу хабар Шарқий Қозоғистон вилояти(ШҚВ) жазони ижро этиш департаменти томонидан тасдиқланди. Дутбаев жазони ўтаган Жаромин тумани Шуак қишлоғидагиОВ-156/17 муасссасининг хабар қилишича, 18 июн куни суд қарори кучга кирганидан сўнг у соат 10 дан 30 дақиқа ўтганда озод қилинди ва Олматага жўнаб кетди. Муассаса шартли равишда муддатдан аввал озод қилинганига нима асос бўлгани ҳақида маълум қилмади.\nНартай Дутбаев МХҚга 2001 йилдекабридан 2006 йил 22 февралига қадар раҳбарлик қилган ва МХҚ “Аристан” махсус бўлинмасининг мухолифат етакчиси Алтинбек Сарсенбаевнинг ўлдирилишига алоқаси борлиги маълум бўлганидан сўнг истеъфога кетган эди.\n2016 йил декабрда Дутбаев “давлат сирларини ошкор қилиш” гумони билан ушланди. 2017 йил августида Оқмола гарнизони Ҳарбий суди унга “давлат сирларини ошкор қилгани” ва “хизмат ваколатларини суистеъмол қилгани” учун 7,5 йиллик қамоқ жазосини белгилади. 2018 йилянварида айни шу суд уни пулларни ўзлаштириш ва пул ювишда айбдор деб топди. “Жазо қисман қўшилгани” туфайли 12-йиллик қамоқ жазоси белгиланди.\n2018 йилнинг кузида Дутбаев Тараз судида Қозоғистон режимининг танқидчиси ва собиқ банкир Мухтар Аблязовга қарши 2004 йил декабрида «ТуранАлем» банки бошвқаруви собиқ раиси Ержан Татишевни “ўлдирилишини уюштириш” иши бўйича гувоҳ сифатида сиртдан сўроқ қилинди. МХҚ собиқ раҳбари ўз кўрсатмаларида Татишев ва Аблязов ўртасида “мулкий келишмовчилик” бўлганини маълум қилди.\n2019 йил январида Олий Суднинг жиноий ишлар бўйича кассация Ҳайъати Бош прокуратуранинг Оқмола гарнизони ҳарбий суди томонидан 2018 йил 26 январдаги Дутбаевга чиқарган ҳукмига эътирози туфайли унинг қамоқ муддатини 12 йилдан 11 йилга қисқартирди.


Муносабат: Муаммо ўрганилмоқда\nИжтимоий тармоқларда Самарқанд шаҳрининг бир қатор (А,Б,В) микроҳудудларидаги кўп қаватли уйларнинг куз-қиш мавсумига тайёр эмаслиги, мавжуд муаммоларнинг йиллар давомида йиғилиб келаётгани ҳақида хабар тарқалди.\nМазкур ҳолат бўйича мутасадди ташкилотларга кўрсатмалар берилган ва мавжуд камчиликларни бартараф этиш бўйича ишлар олиб бориляпти.\nБатафсил Муносабат: Муаммо ўрганилмоқда\nШАҲАРДА ЖИНОЯТЧИЛИК КАМАЙДИ\nЖиноят ишлари бўйича Самарқанд шаҳар судининг жорий йилнинг 9 ойи давомидаги фаолияти бўйича ҳисоботида қад этилишича, кўрсатилган даврда 697 нафар шахсга нисбатан 556 та жиноят ишлари кўриб тамомланган. Ушбу кўрсаткич бўйича 2019 йилнинг 9 ойида 809 нафар шахсга нисбатан 634 та жиноят ишлари кўриб тамомланган.\nБатафсил ШАҲАРДА ЖИНОЯТЧИЛИК КАМАЙДИ\nКўп қаватли уйларнинг ташқи кўриниши янги қиёфада\nСамарқанд шаҳрининг Кимёгарлар қўрғонида жойлашган кўп қаватли уйларнинг ташқи кўринишига сиз суратда кўриб тургандик ранг берилмоқда.\nШу ўринда эслатиб ўтамиз, ҳудуддаги 9 та кўп қаватли уйларни шундай қиёфага келтириш режалаштирилган.\nБатафсил Кўп қаватли уйларнинг ташқи кўриниши янги қиёфада


28 1 -модда. Сайловолди ташвиқотини олиб бориш турлари, шакллари ва усуллари\n28 2 -модда. Сайловолди ташвиқотини оммавий ахборот воситалари орқали олиб бориш\n28 3 -модда. Сайловолди ташвиқотини босма, кўргазмали, аудиовизуал ва бошқа ташвиқот материалларини чиқариш ҳамда тарқатиш орқали олиб бориш\n28 4 -модда. Сайловолди ташвиқотини сайловчилар билан учрашувлар ўтказиш орқали олиб бориш\n28 5 -модда. Ўзбекистон Республикаси Президентлигига номзодлар ҳуқуқларининг кафолатлари


Швециядаги таниқли имом Обидхон Назаров яна шифохонага тушди\n28 феврал 2021, Тошкент вақти: 17:08\nШвециядаги шифохона, 31 март, 2019 йил\nШвеция берган сиёсий бошпанада яшаётган таниқли имом Обид қори Назаров оғир аҳволда шифохонага ётқизилди.\nОиласидан олинган маълумотга кўра, имомнинг ўпкасига инфекция тушган ва шу кунда жонлантириш бўлимида сақланмоқда.\n61 яшар Обид қори Назаров 3 кун муқаддам оғир аҳволда шифохонанинг жонлантириш бўлимига ётқизилган.\n"Ўпкасининг бир томонига инфекция тушибди. Ҳозир реанимацияда ётибди. Комага тушган эмас, аммо реанимация. Тўлиқ ухлатилган ҳолда бехуш. Аммо бугун уйғотамиз, дейишяпти", деди Озодлик билан мулоқотда имомнинг ўғли - Довудхон Назаров.\nАсли ўзбекистонлик имом Обидхон Назаров 2012 йилда Швециядаги уйи йўлагида суиқасдга учраб, 5 йил комада ётган эди. 2017 йилнинг февралига келиб, имом комадан чиққан ва доимий полиция қўриқлови остида яшаётган эди.\nОбидхон Назаров марҳум президент Ислом Каримовнинг ашаддий танқидчиси бўлган, айни пайтда, Ўзбекистонда тақиқланган "Ваҳоббийлик" диний оқимининг етакчиси сифатида айбланган.\nШвеция терговчиларининг судга тақдим қилган айблов хулосасига кўра, имомга нисбатан суиқасдни Ўзбекистон ва Россия фуқаролигига эга бўлган Юрий Жуковский амалга оширган.\n2015 йилда Жуковский 18 йиллик қамоқ жазосига ҳукм этилди. Аммо Обид қори оиласининг шикояти ортидан, 2016 йилда бўлиб ўтган апелляция судида, бу жазо бир умрлик қамоқ жазосига ўзгартирилди.\nҲозир 61 ёшга кирган асли наманганлик Обидхон қори Собитхон ўғли 1985-1990-йиллари Тошкентдаги “Тиллашайх” жоме масжидида имом ноиби, 1990-1996-йилларда эса “Тўхтабой” жоме масжидида имом-хатиб сифатида фаолият юритган.\nТарафдорларининг фикрича, у имомлик пайтида ҳақ сўзни айтишдан тийилмаган ва ўша кезлардаёқ режимни очиқ, кескин танқид қилгани учун Ўзбекистонда танилган.\nРасмий Тошкент эса имомни Ўзбекистонда "ваҳобийлик" оқиминининг етакчиси сифатида айблаб келади. Назаров 1990-йилларнинг ўрталаридан бошлаб Ўзбекистон махсус хизматлари таъқиби остига олинган. 1998 йилнинг баҳорида эса Ўзбекистонни тарк этган.\n2006 йил баҳорига қадар қочувда яшаган имом 2006 йилнинг мартида БМТнинг қочқинлар иши бўйича олий комиссарлиги томонидан қочқин, деб тан олинган ва Швециядан сиёсий бошпана олган эди.\nШвеция матбуоти: Обидхон қорини ўлдиришни буюрган шахс ўлган\nЖуковскийга бир умрлик қамоқ ўз кучида қолдирилди\nТуркияда Абдуллоҳ Бухорийни отганларга умрбод қамоқ жазоси сўралди\nОбидхон Назаровга ўқ узган Жуковский устидан аппеляция суди қарори 1 март куни эълон қилинади\nШвецияда Обид қорини отган Жуковский аппеляция суди давом этмоқда\nШвеция суди Обид қорини отган Жуковский ҳукмини қайта кўрмоқда\nҲимоя ва қораловчи томон Жуковскийга белгиланган суд ҳукми юзасидан арз қилди\nОбид қорига суиқасдда айбланаётган Жуковскийга ҳукм 15 декабргача чиқади\nШвед прокурори Юрий Жуковскийга бир умрлик қамоқ жазоси сўради\nШвед прокурори Жуковскийга умрбод қамоқ жазосини сўраш ниятини билдирди\nАйблов хулосаси: Обид қорига суиқасд қилган Жуковский буйруқни Тошкентдан олган\nОбид қорига ўқ узганликда гумонланаётган Жуковскийнинг хотини Швеция судига талаб қўйди\nОбид қорига ўқ узганликда гумон қилинаётган Жуковский айбловни рад этмоқда\nОбид қори Назаровга ўқ узганликда гумонланган Юрий Жуковский Швецияга экстрадиция қилинди


00:10 18 Июн 2019\n16:40 08.10.2018 Ҳавола олиш\nТўқнашув оқибатида "Уральские авиалинии" компанияси самолёти шикастланди. Ҳеч ким зарар кўрмади.\nТОШКЕНТ, 8 окт – Sputnik. Якшанба куни Москвадаги “Жуковский” аэропортида “Икар” ва "Уралкие авиалинии" компанияларининг самолётлари тўқнашиб кетди, деб хабар қилмоқда РИА Новости прокуратура хабарига асосан.\nХабарда айтилишига кўра, “Икар” компаниясининг қўнган самолёти турар жойига етиб бориш вақтида "Уральские авиалинии" компаниясининг самолётига урилган. Тўқнашув оқибатида "Уральских авиалинии"самолётининг чап қанотининг олд қисми ва чап аэронавигация чироғи шикастланган. Йўловчи ва экипаж аъзоларидан ҳеч ким зарар кўрмаган.\nАйни дамда ушбу ҳодиса юзасидан текширув ўтказилмоқда.\nЭслатиб ўтамиз, Жуковский аэропорти Москва ҳудудида фаолият кўрсатаётган 4- йўловчи аэропортидир. Ушбу аэропорт 2016 йилнинг 30 май куни очилган эди. Айни дамда "Жуковский" дан Қирғизистон, Тожикистон, Хитой йўналишларида ҳамда Европа мамлакатларига парвозлар амалга оширилмоқда.


Видеорегистраторингиз йўл-транспорт ҳодисасини қайд этдими? Видеони бизга “Терговга ёрдам” белгиси билан йўлланг\nҲурматли ҳамшаҳарлар ва Тошкент меҳмонлари! Йўл-транспорт ҳодисасининг видеога қайд этилгани терговга сезиларли ёрдам бериши мумкин, аммо видеокузатув камералардан ҳар доим ҳам фойда бўлмайди – баъзида ракурс панд берса, бошқа ҳолларда камеранинг ўзи бўлмайди.\nБугунги кунда кўплаб автомобилларда видеорегистраторлар бор, улар турли ҳодисаларнинг «гувоҳлари» бўлиб туришади. ИИБга файлни олиб бориш ёки ЙҲХБ ЙПХ отрядини кутиб туриш учун ҳамма ҳайдовчида ҳам вақт бўлмаслиги мумкин. Биз видеофактни қулайроқ йўл билан жўнатиш имкониятини таклиф қиламиз. Файлни бизга онлайн тарзда «Терговга ёрдам» мажбурий белгиси билан йўллашнинг уч хил усули мавжуд:\n1. Facebook-саҳифамизга шахсий хабар қолдириш www.facebook.com/iibb.uz/\n2. Facebook-гуруҳимизга йўллаш www.facebook.com/groups/iibb.toshkent/\n3. t.me/iibb_bot ИИББ телеграмм-ботига (20 МБ дан ортиқ вазндаги файлларни чеклови мавжуд).\nЙТҲнинг санаси, вақти ва жойини кўрсатиб ўтинг (айниқса регистраторнинг кадрида нотўғри маълумотлар кўрсатилган бўлса). Фаол фуқаролик позициянгиз сабабли сиз ҳодисанинг барча ҳолатларини ўрганишда катта ёрдам берган бўласиз.


15 январь куни Франциянинг етакчи кардиожарроҳи - профессор Оливье Барон оғир туғма юрак нуқсони билан хасталанган болаларни ҳар томонлама текшириш ва мураккаб операцияларни амалга ошириш мақсадида Тошкентга ташриф буюрди. Жорий йилнинг 15-21 январь кунлари Ўзбекистоннинг барча ҳудудларидан бўлган эҳтиёжманд оилалар фарзандлари ва Меҳрибонлик уйи тарбияланувчиларидан 70 нафар бола тиббий кўрикдан ўтади. Тиббий кўрсатмаларга кўра, юрак хасталигининг энг оғир шаклига эга болалар франциялик кардиожарроҳ томонидан операция қилинади.\nМазкур хайрия акцияси Лола Каримова-Тилляева томонидан асос солинган “Sen Yolg‘iz Emassan” Фондининг молиявий кўмаги билан ташкил этилди. Ушбу хайрия дастури доирасида Франциялик мутахассислар юрак хасталигига чалинган болаларни даволашда ёрдам бериш учун Ўзбекистонга 14-чи маротаба ташриф буюрмоқдалар.\n“Sen Yolg‘iz Emassan” Фонди ўз фаолиятида меҳрибонлик уйлари тарбияланувчилари ва ижтимоий кўмакка муҳтож оилалар фарзандларига тиббий ёрдам кўрсатишга алоҳида эътибор қаратади. Фонднинг молиявий кўмаги билан 2015 йилдан бери франциялик кардиожарроҳлар томонидан 120 дан зиёд мураккаб юрак операциялари бажарилди, улардан 21 таси Франциянинг Нант шаҳридаги клиникада амалга оширилди.


Қашқадарёда бир ҳафтада 5 давлат мактабгача таълим ташкилоти иш бошлади - Халқ сўзи\n15:14 22 Январь 2022 Маданият\nЧироқчи туманининг «Додиқ» ва «Чилживут» қишлоқларида мос равишда 120 ва 90 нафар қамровга эга 21 ҳамда 20 давлат мактабгача таълим ташкилотларининг фаолияти йўлга қўйилди. Бу ерда 50 нафарга яқин доимий иш ўринлари яратилиб, ишсиз аҳоли бандлиги таъминланди. Умумий ҳисобда 5 млрд. сўмга яқин маблағлар эвазига тўлиқ таъмирдан чиқарилган боғчаларда барча шароитлар яратилган бўлиб, «Аёллар дафтари» ва «Темир дафтар»даги оила фарзандлари имтиёзли равишда қабул қилинади.\nШаҳрисабз шаҳридаги 3-Давлат мактабгача таълим ташкилоти 2021 йилда Инвестиция дастури асосида 120 ўринга мўлжаллаб, янгидан қурилди. Ташкилотда 27 та янги иш ўрни яратилган. Ушбу ташкилотда ҳудуддаги кам таъминланган оила вакиллари, «Аёллар» ва «Темир дафтар»га киритилган оила фарзандларини қабул қилинишига катта эътибор қаратилмоқда.\nШаҳрисабз туманидаги «Қўшчинор» маҳалла фуқаролар йиғинида ҳам янги 39-давлат мактабгача таълим ташкилоти иш бошлади. Янги фаолият бошлаган мактабгача таълим ташкилоти қуввати 120 ўринга мўлжалланган. Боғчада 4 та гуруҳ мавжуд бўлиб, унда ҳудуд аҳолисининг мактабгача таълим ёшидаги 130 нафар фарзандлари таълим тарбия олиб келмоқда. Шундан 7 нафари кам таъминланган оилалар фарзандлари сирасига киради. Ташкилот биноси 3 млрд 300 млн сўм Инвестиция дастури лойиҳаси асосида қурилган.\nКитоб тумани «Ҳамид Олимжон» МФЙ 4-сонли давлат мактабгача таълим ташкилотининг очилиши билан ҳудуддаги яна 140 нафар бола мактабгача таълимга қамраладиган бўлди. Ташкилот Инвестиция дастури доирасида 3 086 688 769 сўм ҳисобига барпо этилган.


Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси » Маргарете Нойманн. Мария (Ҳикоя)\nАсосий Жаҳон насри Маргарете Нойманн. Мария (Ҳикоя)\nЎқилди: 1 241\nXX аср немис адабиётининг сермаҳсул вакили, адиба ва шоира. Кёнигсбергдаги ижтимоий-педагогик семинарияда таҳсил олган. “Йўл дала бўйлаб ўтади”, “Гўрков”, “Севишганлар”, “Яшил салон”, “Магда Адомайт” сингари романлар, юзлаб шеърлар ҳамда ҳикоялар муаллифи. Ҳайнрих Манн ҳамда Фриц Ройтер номидаги мукофотлар соҳибаси. 2002 йилда 85 ёшида вафот этган.\nМен, қалбнинг дўстлик ва душманлик, нафрат ва муҳаббат ҳислари яширинган чуқур тубида ҳар бир инсон ўзи алоҳида бир дунё бўлади, деб азалдан ишониб келардим. Таниш ва нотаниш кишиларни бир-бирига боғлаб турадиган ҳолат ҳам у ерга йўл топавермайди, деб ўйлардим. Баъзи бир муҳим ҳолларда қариндошлик, севги ёки бўлмаса самимий дўстлик туфайли рухсат берсаккина бир ёки бир неча кишилар у ерга йўл топа олишлари мумкин, дердим.\nАслида эса бундай эмас экан.\nГотадаги хизмат сафарим тугагач, Берлинга қайтиш учун кечки поездга чиқдим. Юмшоқ вагонга чиптам йўқ эди, кассада чиптани тунги вагон бошқарувчисидан ҳам олаверишим мумкинлигини айтишди. Поезд аллақачон келган эди, мен залдан югуриб ўтдим-да, дуч келган купега чиқдим. Бахтимга у ер бўш эди. Дераза ёнига ўтирдим. Агар ҳеч ким келмаса яхшиси шу ерда қолавераман, деб ўйладим. Бу ер яна иссиққина экан. Ётиб олиб ухлаб кетса ҳам бўлади. Роса толиққандим, туриб тунги вагон бошқарувчисини қидиришга ҳушим келмади. Устига устак юмшоқ вагон энг орқада эмиш. Бу ер арзонроқ ва қулай ҳам, дедим яна ўз-ўзимга.\nБироқ поезд қўзғала бошлаганда – у шундай енгил силжийдики, киши буни сезмайди, фақат ташқаридаги нарсаларнинг ортда қолаётганидангина буни пайқаш мумкин – кимдир эшикни очиб, чоғроққина кулранг жомадон ва сариқ чарм сумкани тўрга ташлади. Бурилиб қарадим: булар икки ёшгина кишилар, бир эркак ва бир аёл эди. Яхши бўлди, ўйладим мен, энди юмшоқ вагонга ўтаман.\nУлар менинг рўпарамдан жой олишди, аёл дераза олдига – бурчакка, эркак эса унинг ёнига, бир-бирларига қисилиб ўтиришди. Мана шу ёнма-ён ўтиришда мени ҳаяжонга солган нимадир: нафақат нафислик, шу билан бирга, босиқлик, қандайдир қудрат, саботлилик, майинлик, қатъийлик бор эди. Мен энди туриб кетолмаслигимни тушундим. Уларни яхшиси ёлғиз қолдиришим кераклигини билсам-да, азбаройи қизиқишдан шу ерда қолгим келди.\nКўринишдан улар менинг кузатаётганимни пайқамаётгандек эди. Эркак қўлини, катта қўлини аёлнинг билагидан беозоргина ўтказиб олганди. Аёл ҳар замонда юзини унинг кифтига енгилгина қўярди. Икковлари ҳам деразадан ташқарига, аҳён-аҳёнда милт-милт чироқлар кўриниб қолаётган қоронғиликка тикилиб ўтиришарди.\nУларнинг ёшлари, касбларини аниқлашга уриндим, лекин қўлимдан келмади. Аёл у қадар чиройли эмас, чеҳраси хотиржам, буғдойранг эди. Калта қўнғир сочлари худди болаларникидек шундоққина елкасида осилиб турарди. Унинг ҳаракатлари, мўъжаз оёқлари, тиззаси айниқса нафосатли эди. Аммо, бошқа бир нарса, назаримда, бошини қуйи солиб туриши ҳамда қўллари етуклик, ақл-заковат ва дард-аламга тўла эди. Йигирма саккиз ёшларда бўлса керак, ўйладим мен, балки бундан ҳам ёшдир. Ҳануз билагидан тутиб турган эркакнинг қўли устига қўлини қўйиб кўзларини юмганида унинг ёши менга каттароқ туюлди. Ўттиз-ўттиз учларда, деб гумон қилдим. Бошқа бир пайт, у эркакнинг бир гапидан кулиб юборганида, йигирма уч ёшда, дея фикримни яна ўзгартирдим. Барибир аниқ бир хулосага келолмадим.\nЭркак-чи? Аввалига у кўзимга ёшроқ кўринди. Бироқ унинг қўлларига кўзим тушди! Шу қадар азоб-уқубат тортган, шунчалар оқил, шунчалар меҳрибон. Бутун бир олам эди улар!\nУнинг кўзлари қора эди. Гоҳида у аёлга нигоҳ ташлаб қўярди, ҳатто унга қарамаган пайтларида ҳам унинг кўзларида садоқат акс этиб турарди. Мен буни тасвирлашга ожизман, ҳатто мусаввир ҳам бунинг уддасидан чиқолмаса керак. Эҳтимол мусиқада ифодалаш мумкиндир буни. У аёлни қай даражада севишини кўриб турардим.\nИкковлари ҳам, ҳозирги пайтда кўпинча учраб турганидек, ортиқча эътибор билан, ўта дид билан бўлмаса-да, ҳар ҳолда анча бежирим кийинишган эди. Айтиш мумкин эдики, улар ясан-тусанга у қадар диққат қилиб, беҳуда вақт сарфлаб ўтирмайдиган кишиларга ўхшашарди. Аёлнинг чап қўлидаги катта кумуш узуккина эътиборни жалб қиларди, узук унинг кичкина қўлига оғирлик қилаётган бўлса-да, унга ярашиб турарди.\nБуларнинг қаршисида бир умр ўтирсам ҳам гап нимадалигини барибир билолмасам керак, деган фикр хаёлимдан кечди. Шуниси қизиқки, бу нарса гўё менга ҳам тегишлидек эди. Негалигини олдин англаёлмадим. Кейинроқ тушундим: улар қалбан шу қадар яқин эдиларки, одатда биз буни хаёлан фақат орзу қиламиз. Улар бир-бирларини ана шу орзудаги муҳаббат билан севардилар. Мен билишни истаган нарса шу эдики, улар адашмаяптимикан, хаёлий ҳисларга берилишмаяптимикан, ўз-ўзларини алдамаяптилармикан, ёки шунақаси ҳам бўлармикан? Шунақа севги ҳам бормикан?\nУлар кам сўзлашишарди. Аҳён-аҳёнда бир-бирларига қараб қўйишарди. Икки нарса: изтироб ва бахт ёнма-ён эди. Шу тахлит узоқ йўл босдик. Чироқни ўчириб қўйдик, тунги кўк чироқ нури таъсирида купе нимқоронғи эди. Аммо мен уларнинг юзларини аниқ кўриб турардим. Ёруғ нур аёлни ортиқ ёритмай қўйгач, унинг юз ифодаси янада ўткирлашгандек туюлди. Поезд зулматни ёриб олға югурарди. Унинг оғир узук таққан қўли ҳамроҳининг қўли устида шундай ётардики, фақат бармоқларининг учигина унга тегиб турарди. Гаплашганларида мен уларнинг сўзларига эътибор қилмасдим, балки товушларигагина қулоқ тутардим. Эркакнинг товуши хотиржам, бўғиқроқ бўлиб, “р”ни қаттиқ талаффуз қиларди. Аёлники эса, унинг тиззалари, ҳаракатлари сингари қизларга хос эди.\nНогаҳон улар соатга қарашди. Эркак: “Биламан” деди. Аёл кескин бурилиб, манглайини унинг кифтига қўйди. Кейин илғоқдан кофтасини олди, эркак эса тўрдан жомадонни олиб берди. Аёл унга қўлини узатди, сўнгра эшикка томон йўналди.\nПоезд бу ерда тўхтамайди-ку, хаёлдан кечирдим мен. У қаерга бораркин? Нега ёлғиз ўзи?\nУ эшикни очишдан олдин, – шуниси қизиқки, эшикни унга эркак очиб бермади, аксинча, у орқада турарди – эркакка бурилиб қаради.\n– Майли, Мария, боравер. Сен ухлашинг керак. Уйқуга тўймасанг, эртага қийналиб қоласан, – деди у.\n– Ҳа, – жавоб берди аёл. Сўнгра бошини бурди-да, ярим эгилиб, пешанаси билан унинг юзини тағин бир силади.\nУ аёлни ўпади, ўйлардим мен. Муносабатларига кўра у ҳозир аёлни ўпиши керак. Лекин у қимир этмасдан қаққайиб турарди. Мен уларнинг кўзларини кўрмасдим, бироқ у кўзларда нима кечаётганини сезиб турардим.\n– Ухла, эшитаяпсанми? Энди бориб ухла, – деди у яна. Аёл бош ирғади, кейин эшикни очди-да, чиқиб кетди.\nЭркак ўша ҳолатда туриб қолди. Сўнгра секин бурилди-да, жойига келиб ўтирди. Бошини орқа суянчиққа ташлади. Унинг лаблари очиқ, қунишиб олганди. Аниқ билдим: улар хайрлашишди.\nМен ўз-ўзим билан курашардим. Икки кишининг шунчалар якдиллиги ҳеч қачон бўлганми, дея фикрлардим. Бу қадар якдиллик! Бундайлар хайрлашмасликлари керак. Нима учун? Айниқса ҳозирги даврда кишиларни бир-биридан айиришга қодир қандай куч бўлиши мумкин? Қандай куч?! Қандай сабаб бўлиши мумкин?\nТўлқинланиб кетдим. Ўзимни юпатишга уриндим: эҳтимол мен адашаётгандирман. У бор-йўғи юмшоқ вагонга ўтгандир. Эртага тонгда, Берлинга етиб боргач, улар яна бирга кетаверишади. Лекин унинг юзига қараб билдимки, улар ҳақиқатан ҳам хайрлашишган эди.\nУ чалиштирилган қўлларини ён суянчиққа тираб, гавдасини ҳозиргина ҳамроҳи ўтирган томонга буриб олганча, поезд маромига қараб чайқалиб борарди.\nМен ўз-ўзимдан сўрардим: Бу қанақаси? Бу мени бунча ҳаяжонга соляпти? Бизнинг тезкор замонимизда ҳам икки киши бирга қолиши керакми ёки йўқми, деган масаланинг шу қадар муҳимлик касб этишига ҳожат борми? Ёки бўлмаса: инсон умид-интилишлари ўртасидаги зиддиятлар кескинлашган ҳозиргидек бир даврда яшаб туриб, бирор кишининг ўз севгилиси билан хайрлашишига шунчалик аҳамият беришга ҳаққи бормикин? Кўплаб юртларда кишилар ўз озодликлари учун жон олиб, жон бераётган бир пайтда, ҳамма халқлар янги, бахтли ҳаёт билан бир қаторда инсониятнинг умуман ҳаётини сақлаб қолиш учун тинмай курашаётган бир пайтда унинг шундай қилишга ҳаққи борми? “Мен сени севаман” деган тушунча шунчалик аҳамият касб этиши жоизми? Ишхонамизда чизмалар устида бош қотиришимизни ўйлаб кетдим: турар жой мавзелари, гаражлар, мактаблар, касалхона, спорт майдонлари, театр, стадионлар лойиҳалари, режа ва ҳисоблашларимиз билан тунгача банд бўламиз. Буларнинг қай даражада аҳамияти борлигини биламиз. Ҳозир кишини иш тамоман банд этиши зарур эмасмикан? – сўрайман ўз-ўзимдан. Мана шу хайрлашишга ўхшаган нарсалар кишига шунчалик муҳим туюлиши мумкинми, зарурмикан? Шу тахлит ўзимни сўроққа тутарканман, жавобни ҳам топдим: биз бажараётган ишларнинг бирортаси ҳам – эзилган халқларнинг озодлик учун курашларию шаҳарларнинг бунёд этилиши ҳам, халқлар осойишталиги учун оғишмай интилаётган йирик давлат арбобларининг нутқлари ҳамда кенгашларию атом урушлари хавфига қарши норозилик намойишлари ҳам – асл мақсад эмас. Буларнинг барчаси инсоният ҳаёти давомида бўлаверадиган ишлар. Шулар ичида муҳаббат энг қимматлисидир. Агар биз уни қурбон берсак, ўйлардим энди, биз амалга ошираётган ишларнинг ҳаммаси маъносиз бўлиб қолган бўларди.\nЭнди бошқа нарсани, ўзимнинг хайрлашганимни ўйлаб кетдим. Мен севган киши шошма-шошарлик қилиб, беҳуда ўлимга жўнаб кетди. Уни олиб қолиш қўлимдан келмаганди. Унинг қиёфаси ҳозир ҳам кўз ўнгимда: юзи қўрқув ва ҳаяжондан оқариб кетган эди. У кетди ва ортига бурилиб ҳам қарамади. Иккаламиз ҳам, у ҳақиқатни ҳимоя қилишга кетдими ёки ноҳақликними, билмасдик. Бу сўнгги урушнинг охирги йилида содир бўлганди. Ўшандан буён ҳаётимни дарз кетган чинни идишга ўхшатаман, унинг уваланиб тушишидан чўчиб яшайман. Мен мана шу эркак қаршисида ўтирарканман, буни англаб етдим.\nБироқ ўз-ўзимдан сўрардим: ҳозир, шу лаҳзада, бу қадар азоб билан хайрлашишнинг маъноси нима экан? У буни мендан яширолмайди, ахир мен унинг қанчалик ўртанаётганини кўриб турибман. Унинг қўллари ҳам буни айтиб турипти. Мен буни аёлда ҳам пайқагандим. Кўряпман-у, ўзим бундан ўртаниб кетяпман. Уларнинг изтироблари мени ларзага соляпти. Кўзларимга ёш қалққанини сездим-да, аччиғим чиқди. Нега? Нима учун? Бунга қандай сабаб бўлиши мумкин?\nЭҳтимол у менинг кузатиб турганимни пайқагандир. Менга бурилиб қаради.\n– Кечирасиз, – деди-да, жилмайишга уринди. Унинг олдида ноқулай аҳволда қолдим. Чунки улардаги ҳолатга мен гувоҳ эдим. Буни ҳатто янада чуқур билишга ҳам ҳаракат қилдим. Аммо мен улар учун бор-йўқлиги фарқсиз, жонсиз бир жисм бўлиб қолавердим.\nКейин у сўник товуш билан: “Жуда оғир”, деди.\nЮрагимни очсам, енгил тортаман, деб ўйлагандир балки. Киши ўз бошидан кечирган воқеаларни бошқа ҳеч ким бошдан кечиролмайди, деб ўйлагани сабабли ўз кечинмаларини мутлақо бегона бир кишига тўкиб солишни истаб қолиши мумкин.\nМен бош ирғадим, ўзимни қўлга олдим-да, сўрашга журъат қилдим.\n– Нега ахир? Нега шундай бўлиши керак? Менга ишонаверинг, менинг ёшим Сиздан кўра улуғроқ. Мен ҳамиша шундай севгини орзу қилардим. Тушунаяпсизми? Лекин ҳеч қачон шундай бўлмаган. Бунақаси ҳар доим ҳам бўлавермайди, менга ишонинг, – дедим.\n– Биламан, – жавоб берди у, – эҳтимол гапирсам дуруст бўлар. Бир бошдан сўзлаб бергандагина кўп нарса бирмунча ойдинлашади. Истасангиз, сўзлаб беришим мукин…\nУ ҳикояни шу заҳотиёқ бошламади. Биз хийла муддат жим қолдик. Поезд дала бўйлаб тун қўйнида елиб борарди. Купе нимқоронғи ва иссиқ эди. Вақтимиз кўп, Берлингача ҳали анча йўл бор. Биз чуқур пастқамликда жойлашган бир қишлоқ ёнидан ўтдик. Баъзи уйларда ҳали чироқлар кўринарди. Тор, узун бир бинонинг деразалари қандайдир қизғиш нур таратиб турарди.\n– Қаранг, инкубатор, – деди, у энди очилиб гапирарди. – У ерда ҳамма нарса кун сайин ўзгариб туради. Биз буни кўрамиз-да, ҳа, бу табиий ҳол, деб қўяверамиз. Ҳатто бунинг янада тезроқ, тубдан ўзгаришини хоҳлаймиз. Буни мутлақо янгилашни истаймиз ва шунга интиламиз. Фақат бизнинг ўзимиз, қалбимиз, демоқчиман, яъни инсонлар орасидаги муносабатлар қандай бўлса шундайлигича қолаверса керак, деб ўйлаймиз. Улар бир-бирларини азалдагидек севаверадилар ва бирга қола оладиларми-йўқми, деган масала ҳам назаримизда аллақачон ҳал этилган. Лекин кейин нима бўлади, бу ҳақиқий севгими? – бу ҳақда сўраб ҳам ўтирмаймиз.\n– У қай даражада юксак ёки камроқ қадрланади, демоқчимисиз?\n– Йўқ, – деди у, – буни мен у қадар оддий тасаввур қилмайман.\nУнинг чеҳраси ҳам энди бошқача эди, у менга каттароқ, шу билан бирга, қатъийроқ кўринди. Товуши ҳам бир оз равшанроқ туюлди.\n– У қадар оддий эмас, – такрорлади у. – Мен уч йиллик армия хизмати давомида мудом бир қизни ўйлардим. Бунинг нималигини ўзингиз тушунасиз: киши ҳамиша – кечаси ҳам, бирор ёққа бораётганида ҳам ёки постда турганида ҳам, хуллас, ўзи холи қолдими, бас, хаёл суришга тушади. Хизмат орасида таътилга келганим заҳотиёқ унинг ҳузурига шошилардим. Хизмат муддатим тугагач, нималар қилишимиз ҳақида ширин орзулар қилардик. Бугун бир нарсани хаёл қилсак, эртасига бошқасини ўйлаб топардик, қисқаси, биргаликдаги ҳаётимизнинг қандай бўлиши хусусида хаёл суришдан чарчамасдик.\nБир-биримизни кўпдан билардик. Ҳунар мактабида ўқиб юрган пайтимизда танишгандик. Мен механикликка ўқирдим, у эса слесарликка. Ўқишни тугатганимдан кейин анча вақт бир корхонада ишладик. У қизлар ичида энг чиройлиси эди. Бу мақтов эмас, аслида шундай эди. Шундай қиз мени ёқтирганидан бениҳоя бахтли эдим. Ҳамманинг менга ҳаваси келарди.\nУ оқишдан келган, сочлари узун қиз эди. Уста ҳамиша ундан сочини қирқтириб ташлашни талаб қиларди. Ростдан ҳам шундай қилмаса эди, деб хавотирланардим. Чунки унинг сочлари рўмол ичига сиғмасди. Биласизми, айниқса у ишга тамоман берилиб кетган пайтларда йўғон соч ўримлари тушиб кетаверарди. У сочларини қирқтирмади, чунки мен унга, сочларингни ўқувчи қизлардек иккита қилиб ўриб қўйсанг менга ёқади, дегандим. Диди ҳам баланд эди, айтганча, унинг исми Вера. Чиройли исм-а, шундай эмасми? Бир корхонада ишлаган кезларимизда уйга ҳам кўпинча бирга қайтардик. Автобусда қатнардик, деярли ярим соатлик йўл эди. Эрталаб тағин учрашардик.\nБир куни ишдан кейин кинога бордик. Мен эндигина ўқишимни тугатган, у ҳалиям ўқирди. У мендан бир ёш кичик. Экранда нималар бўлганини билмайман, унинг ёнида ўтирганимни эслайман, холос. Унинг жиддий томоша қилишини кузатардим, ҳис-туйғулари юзида акс этарди. Шу пайтгача у менга ёқарди, холос. Энди эса қандайдир бир илиқликни ҳис этдим, суянчиқда менинг қўлим ёнида турган қўлини оҳиста силагим келди. Уйга қайтишда елкасига қўлимни қўйдим, у қаршилик қилмади. Илгари мен уни уйигача кузатмасдим. Бу сафар бирга бордим. Дарвоза олдида у менга қўлини узатди, кейин дарҳол югуриб кетди. Биз гўдакларга ўхшардик. Мен ҳам бахтли, ҳам мағрур эдим. Кейинроқ, армия хизматида бўлган пайтимда биз ўпишдик. Ҳамманинг менга ҳаваси келарди: шаҳримиздагилар уни билганлари учун, хизматдош дўстларим суратини кўрганлари учун. Тез-тез ёзишиб турардик. Таътиллар орасидаги кунларни санаб ўтказардик. Бир куни яқин жойда машқ ўтаётганимизда кечқурун бир соатга яшириқча келдим. Хизматим тугашини орзиқиб кутардик.\nУ жим бўлиб қолди ва деразадан ташқарига назар ташлади. Мен энди унинг юзини ён томондан кўриб турардим. У хотиржам, ўзини тутиб олган, бир оз жонланган эди.\n– Ўша кунлар ҳозир менга узоқ ўтмишдек туюлади, – сўзида давом этди у ниҳоят, – ваҳоланки бу ўтган йилги воқеа. Биз уззукун бирга бўлардик. У ҳали ҳам ўша корхонада ишларди. Усталар тайёрлайдиган курсда ўқимоқчи эди. Армиядан қайтгач, мен машинасозлик соҳасини танладим ва пайвандчи бўлиб ишга жойлашдим. Менинг ҳам ўз режаларим бор эди: хизмат даврида курсда ўқиб аттестат олгандим. Энди сиртдан ўқий бошладим. Машинасозликка, тушунаяпсизми?\nМен бош ирғадим. Мени қандайдир қувонч чулғаб олганди. У ҳикоя қилар экан, менга илгаригидан кўра бошқача бир тарзда сирдош, яқин бўлиб қолганди. Шу лаҳзада ундаги турли-туман хислатларнинг бир-бирига қўшилиб кетганини пайқадим: у ёш, келажакка ишонган, кучга тўлиқ эди. Унда олдин кузатганим меҳрибонлик, етуклик, мулойимлик ва сезгирлик хусусиятлари энди уни янада кучли ва қувноқ кўрсатарди.\nУ назарини мендан олиб, яна ташқарига – липиллаб ўтаётган зулматга тикилганча сўзида давом этди.\n– Вера иккимиз анчагача “кейин, кейин” деб юрдик. Ниҳоят мана шу кейин ҳам етиб келди. Гоҳида шундай туюлардики, гўё бизнинг бунга журъатимиз етмасди. Биз ёнма-ён ўтирардик-да, ниманидир кутардик. Хийла вақт буни унутиб юборардик, аммо кейинроқ кутиш ҳисси борган сари кучайиб борди. Ҳали ёшмиз, дея ўзимизни овутардик. Бироқ бу ҳам сабаб эмаслигини билардик. Вера йигирма бирда эди. Бизга етишмаган нарса фақатгина бизни улғайтираётган вақтнинг ўтиши эмас эди. Баъзан ўзим ёлғиз қолган чоғларимда вақтнинг ўтишидан қўрқиб кетардим. Мана биз биргамиз, бироқ шундай пайт келадики, бу биргаликнинг бошланиши эмас, балки ниҳояси бўлади ва вақт ҳамма чизиқларни ўчириб ташлайди, деб хаёл қилардим.\nБиз яна “кейин” дея бошладик. “Кейин, ўз бошпанамизга эга бўлганимиздан сўнг”, “ундан кейин болаларимиз бўлади”, деярдик. Бироқ бу ҳам гарчи дастлаб бизни бирмунча овутган бўлса-да, умуман ҳеч нарсани ўзгартиролмаслигидан қўрқардик. Шу сабабли гоҳида келажак ҳақида сўзлашадиган бўлсак, у қадар шошилмасдик ҳам. Кўнглимизнинг нотинчлигини, тушкунликка тушишимизни бир-биримиздан яширишга уринардик ва бу ҳолатни ё хафагарчиликка, бирор кўнгилсизликка ёки бўлмаса шунга ўхшаш нарсаларга ағдарардик.\nЁзда бирга таътилга чиқдик. Чодир сотиб олдик-да, мен болалигимдан билган кўл бўйига жўнаб кетдик. Мактабда ўқиб юрганимизда уч ҳафтани у ерда роса мазза қилиб ўтказгандик. Бу ҳақда ўйлаганимда кўз олдимга ложувард осмон ҳамда сувнинг оёқларим остида ёқимли тўлқинланиб қирғоқ тошларига урилиши келарди. Вера иккимиз бир неча ҳафта давомида нуқул шу ҳақда гаплашдик. Жўнайдиган кун етиб келгач, азонлаб мотоциклга ўтирдик. Биз қувонч ва сабрсизликдан тошиб борардик. Туш бўлмай етиб келдик, чодирни тикдик ва юкхалталардаги нарсаларни чиқардик. Ундан кейин сув бўйига, қўнғир харсанг тошлар устига ўтирдик. Кейин ўрмонга югуриб кетдик, биздан бошқа жон зоти йўқ эди. Кунларимизни роса гаштли ўтказамиз, деб ўйлагандик.\nДастлаб ҳаммаси кутганимиздек бўлди. Биз қуёшда тобланиб ётганча дарахтларни томоша қилардик. Айниқса кечқурунлари сув ҳаводан кўра илиқроқ бўлган пайтларда узоқ-узоқларга сузиб кетардик. Ўт босиб кетган эгри-бугри сўқмоқлар бўйлаб мириқиб кезардик. Қушларнинг сайрашига қулоқ тутардик ва уларнинг номларини бир-биримизга айтардик.\nБиз ҳануз кутаётганимизга иқрор бўлишдан тортинардик.\nУ бир зум жим бўлиб қолди. Кейин изоҳ берди:\n– Тўғриси буни ўзимиз ҳам англаб етмасдик. Бунинг ҳаммаси кўпроқ нотинчлик эди чамамда. Рост. Бизнинг биргаликдаги ҳаётимиз ҳеч қачон шу кўраётганимиздан ортиқ нарса беролмас эди. Биз бир-биримизни тушунардик, яширадиган сирларимиз ҳам йўқ эди. Ҳамма нарса ҳақида бир-биримиз билан ўртоқлашардик. Бизга нимадир етишмаслигини ҳеч тан олмасдик. Бахтли эканимизга иқрор бўлардик. Вера жуда гўзал, келишган, сарвқомат эди.\nУ бурчакка суяниб олганди. Мен унинг чеҳрасидаги нурни кўриб турардим, холос. Сўнг анави, бошқаси келган, хаёлдан кечирдим мен.\nУ яна олдинга эгилди-да, юзини қўллари билан бекитди. У шу қадар секин гапирардики, мен уни англаб олишга зўр бериб уринардим. Дарвоқе, у менга гапирардими?\n– Кейин Мария келди. Икки чодир тўла ўғил ва қиз болалар келишди. Улар икки аёл – бир муаллима ва болалардан бирининг онаси бошчилигида эди. Улар чодирларини ялангликнинг нариги четига тикишди. Биз уларни сувдагина кўрардик. Вера иккимиз кун бўйи яшил соябон остида ёнма-ён, бир-биримизнинг тафтимизни, томир уришимизни ҳис этиб сўзлашмасдан ётардик. Веранинг елкалари, сони ва узун жигарранг оёқлари менга тегиб турарди. Мен Верани меҳр ва шу билан бирга, аллақандай ачиниш билан кузатардим. Биз тез-тез бир-биримизни, ўтларни, гулларни, сув устига эгилган дарахтларни суратга туширардик, гўё шу билан ўткинчи нарсани тутиб қолмоқчи бўлардик.\nБир куни кечқурун Мария бизнинг олдимизга келди. Улар гугурт сотиб олишни унутишган экан. Болалар ухлагач, муаллима билан икковлари келишди. Негадир мен аксинча ўйлабман: Марияни муаллима, анави малла сочли аёлни эса болалардан бирининг онаси дебман. Мария ўғли ҳақида сўзлаб бергачгина буни билдим.\nБу менга ғалати таъсир қилди. Унинг ўғли ҳақида гапириши ғалати таъсир қилди. Сўзлаш оҳанги ҳам ғалати таъсир қилди. Ҳаётида қандайдир бахтсизлик бўлганини дарҳол англаб етдим.\nБиз болалар ҳақида сўзлашдик. Мен мактабда ўқиб юрганимда, худди шу тарзда, мана шу ерларда бўлганимни гапириб бердим. Ўқувчилик давримизда бўлган қизиқ воқеалар, шўхликларимиз ҳақида ҳикоя қилдик. Суҳбат чоғида малла сочли муаллима сув устига эгилган дарахтга суяниб ўтирар, Вера икковимиз ҳали қуёш тафти кетмаган тошлар устида ўтирардик. Мария бўлса салгина четроқда, бизнинг қаршимиздаги биз ясаган тошкурсида, сувга қараб ўтирар, фақат гапиргандагина биз томонга буриларди.\nМен уни аллақачон севиб қолганмидим-йўқми, билмайман. Аммо у бизга бурилганда, гўё мен қўлимни Веранинг елкасидан олишим керакдек туюларди. Мен бундай қилмасдим. Аксинча, уни ўзимга янада яқинроқ тортардим. Гўё шу билан Вераними ёки ҳар иккимизними, нимадандир ҳимоя қилмоқчидек бўлардим.\nШу кундан сўнг мен Марияни ахтарадиган бўлиб қолдим, аввалига буни англаб етмадим. Бироқ уни кўрсам ёки овозини эшитсам, алланечук титраб кетардим. Бир неча кундан кейин ўзимча пинҳона унинг ҳар лаҳза қаердалигини белгилаб юрадиган одат чиқардим. У ҳозир чодирда. Энди болалар билан копток ўйнаяпти. Энди ёй отишни машқ қилишаяпти. Ҳозир ёлғиз ўзи чўмилишга кетди. Ёки бўлмаса: ҳозир қишлоққа харид қилишга кетди. Бир куни тушдан кейин унинг қаердалигини анчагача билолмадим. Қанча кузатган бўлмайин, унинг бирор ёққа чиққанини кўрмагандим. Мен уни билмайман-ку, ахир, дердим ўз-ўзимга. Мен нима истайман ўзи? Бирортаси уни йўқлаб келган бўлиши ҳам мумкин-ку. Улар ҳозир шаҳарда, бирор кафеда бирга ўтиришгандир эҳтимол, нега бўлмасин. Бунинг менга нима алоқаси бор? Бироқ Мария ҳақида хаёл суришдан энди ўзимни тиёлмасдим. Вера буни сезардими-йўқми, билмайман. Биз чўмилиб чиқиб қуёшда тобланардик. Вера билагини менинг бошим остидан ўтказиб олганди. Бошимни буриб, унинг билагини юзимда ҳис этдим. Қалбан у билан эмаслигимни сезиб қолишидан қўрқардим. Ўзимни қўлга олишга уринардим. Лабларим билан билагини силадим. Бу ахир ёлғон-ку, деб ўйладим-да, титраб кетдим. Вера туриб ўтирди-да, менга қаради.\n– Нима бўлди – сўради у, – совқотаяпсанми?\nМария ҳақида сўз очиш учун гап айлантириб, ҳозир ёдимда йўқ, қандайдир бир баҳона топдим.\n– У менга ёқади, – деди Вера. – У баъзи аёллардан кўра мустақилроқ, қатъийроқ. Мана шу хусусият менга ёқади. Диди ҳам чакки эмас.\nБиз унинг ким бўлиб ишлаши хусусида баҳслашдик, тахмин қилдик.\n– У врач, – деди Вера.\n– Рассомми ёки шунга ўхшаш бирор касбдадир, – дедим мен.\nБари бир аниқ бир фикрга келолмадик. Анча тортишдик. Мария ҳақида сўзлашиш менга хуш ёқарди. Кечқурун Мариянинг ўзидан касбини сўраб олишга келишдик. Вера, кечқурун, деди, мен кечқурун Мариянинг бу ерда аниқ бўлишига гумон қилсам-да, майли, кечқурун, деб қўяқолдим.\nМен кеч тушишини кута бошладим. Чунонам кутдимки, ҳатто у келганда, – гўё у менинг сабрсизлик билан, яна ясаниб кутиб туришимни биладигандек – тамоман ҳолдан тойгандим. Мен унга қарадим, назаримда у яшариб кетгандек эди. Уни севиб қолганимга энди имоним комил эди. Бироқ охири нима бўлишини ўйлаб ҳам кўрмасдим. Мен унинг ёнида бўлишим керак – фақат шугина муҳим эди. Биз ростдан ҳам унинг касбини сўрадик. У назарий физика илмий-тадқиқот институтида илмий ходим эканлигини айтганида мен унча ажабланмадим. Бу унга мос келарди. Ундаги айрим хусусиятлар буни айтиб турарди. Тушдан кейин қаерда бўлганини сўрашга, шубҳасиз, ботинолмадим.\nБу пайтлар Вера иккимизнинг вақтимиз кўнгиллироқ ўтарди. Кун бўйи деярли болалар билан бўлардик. Улар ҳам бизга ўрганишиб, гапимизга бўйсунадиган бўлиб қолишганди. Болалар билан осон тил топишадиган Вера кичик қизчаларни сузишга ўргатарди. Катта болалар мен билан эди.\nМен уларга ичи ковак дарахтларни, ғорларни ва ўзим илгаридан биладиган бошқа хилват жойларни кўрсатардим. Биз теварак-атроф билан танишиш мақсадида узоқ-узоқ кезардик. Нотаниш жойни тахминлаб топишга ўргатадиган турли ўйинлар ташкил этар, қизғин кураш тушардик. Баъзан Мария ҳам биз билан бирга келарди. Лекин у бунда бўлмаган пайтларда ҳам мен уни ёнимда ҳис этардим. Айниқса, унинг ўғли – онасига ҳечам ўхшамайдиган, жасур, пишиққина, узун бўйли, сариқ сочли бола ёнимдалигидан шундай бўларди. Гоҳида мен болада онасига хос бирор хислатни топардим: бошини буриши ёки ерда ўтирганида қўллари билан тиззасини қучоқлаб ўтириши, бирор киши гапираётганда қулоқ солиши унга ўхшаб кетарди. Чунки биз ёмғир ёққан пайтларда бирор ғордами ё дарахтлар остидаги қуруқ жойдами яшириниб олиб ҳикоя айтишардик. Менга Марияни яқинлаштирган мана шу лаҳзалар туфайли болани яхши кўриб қолдим.\nКунлар шу тахлит ўтарди.\nТунлар ҳам бошқача бўлиб қолди. Биздаги туйғунинг ҳижрони ҳам бор эди. Йўқ, биз буни билмасдик. Буни мен энди англаяпман. Мендаги ўзгаришни Вера сезганмиди-йўқми, менга қоронғи. Бу ҳақда гап очмасдик. Бир-биримиз билан илгаригидек муомала қилардик. Бироқ биз алдаш учун эмас, балки бир-биримизни ранжитмаслик мақсадида шундай қилардик назаримда ва буни иккимиз ҳам билардик.\nФақат охирги куни кечқурун аҳвол ўзгарди. Тўрттовимиз бизнинг чодиримиз олдида, кўл бўйида ўтирдик. Гулхан ёқдик ва қўрга картошка кўмдик. Иссиқ картошкаларни қўрдан чиқариб олиш учун Вера чўп ясаб келди. Биз ёнма-ён ўтирардик, олдимизда ликопчада туз ҳамда бир идишчада ёғ турарди. Хайрлашувга аталган вино сувга ташлаб қўйилганди. Ҳаво илиқ, тинч ва осуда эди. Бироқ мени, яна бироздан кейин Мариядан айрилиш ва уни балки бир умр кўролмаслик даҳшати қийнарди. Мен қандайдир қулай бир йўл қидирардим. Вақт ўтгани сари қийноқ тобора кучаяр ва хаёлимни чувалаштирарди. Мен уни қайта кўришим лозимлигини унга билдиришим керак эди.\nЛекин қандай қилиб? Сувдан винони келтирдим. Вера қувноқ эди, эҳтимол биз кетаётганимиз учундир. Шишани очиб ҳаммага вино қуйдим. Ичдик. Бу итальян виноси эди. Оловга тикилиб ўтирардик. Ёлқинга тикилиб, унинг ҳаракатини, турфа шаклларда товланишини кузатиш завқли эди. Мен Мариянинг ёнида ўтирардим. У стаканларни яна тўлдирди. Унга стаканни узатаётиб қўлини секин силадим. Бунинг атайлаб қилинганини у пайқади ва менга қўрқув билан назар ташлади. Унинг билагини оҳиста силадим. Бу ҳаракатимни сездирмаслик учун нимадир, қанақадир тушуниксиз бир нарса дедим.\nУ ҳам мендек қийналаётганини билдим, фақат эндигина билдим. Буни оғзидан сездим. Оғзи бироз очилиб, лаблари титраб турарди.\nТағин бир шиша виномиз бор эди. Уни сувга ташламаёқ ичдик. Биз бир-биримиздан кўзимизни узмасдик. Мен Верани унутган эдим. Кечаси тарқалаётганимизда унинг қўлини қайта силадим.\nВера билан тонг ғира-ширасида жўнаб кетдик. Улар ҳали уйқуда эди. Вера ҳеч нарса сўрамади. Якшанба тонги эди. Душанба куни биз ишда бўлишимиз лозим. Уйга етиб келгач:\n– Мен қайтиб кетишим керак, – дедим.\nВера шунда ҳам лом-мим деб оғиз очмади. Чарм курткамни ечмасдан буюмларни киритишга кўмаклашдим.\n– Эртага азонлаб келаман, – дедим, – бошқа иложим йўқ, боришим керак. У эшикка суяниб турарди, мен жўнаб кетганимда ҳам ўша ҳолатда қолди. Мен йўлимдан қайта олишим, уни ўпиб, узр сўрай олишим мумкин эди. Бироқ кетишим ҳам керак эди.\nУ ерга кечга яқин етиб бордим. Болалар овқатланишарди. Қайинлар орасидаги узун столда болалар билан ўтирган Мария ўрнидан отилиб туриб менга томон югурди. Бирга ўрмонга кетдик. Лагердан анча узоқлашгач, тўхтадик. У пешанасини юзимга қўйди.\n– Нима қиламиз? Нима қилишимиз керак? – шивирлади у.\nУнинг ранги оқариб кетган эди. Мен нима деб жавоб беришимни билмасдим. Кўзларимдан ўт чақнарди, эҳтимол жадал йўл босиб келганимдандир ёки шу қадар бахтли, ё бўлмаса шу қадар бахтсиз эканлигимдандир. Шу алфозда узоқ туриб қолдик. Ўпишишга журъат қилолмасдик. Ундан кейин ҳамма нарсанинг ҳал бўлишини билардик. Мен унинг юзини силадим. Биз орқага қайтдик. Чодир олдида унга қўлимни узатдим, шундан сўнг қайтиб кетдим.\nВеранинг юзи, оппоқ юзи, унинг кўз ёшлари – булар ҳаммаси ҳозир менга худди ярқ этган чақмоқдек туюлади.\n– Оқибати нима бўлади, билмайман. Тўғриси буни билмайман, Вера. Гапнинг ростини айтиш керак-ку ахир, тушунасанми? – дейман унга.\nЭнг даҳшатлиси шу эдики, мен бахтли эдим. Ҳаётимда илк бор бахтли эдим. Ҳеч қачон бу қадар бахтли бўлмагандим. Ҳамма ерда, ҳар он Мариянинг чеҳрасини кўрардим. У табиат қўйнида, далаларда, қирларда, ўрмонларда, мен юрган йўлларда, шаҳримиздаги қатор уйлар узра сузиб юрарди. Пайвандлаётганимда эриётган металлнинг товланишида кўринарди. Тунда эса тинч ва осуда чеҳраси юмуқ кўзларим тубида турарди. Ҳамма жойда у эди, мен эса унга эргашиб юрардим. Тонгда бўлса бошқача ҳолатда, илгари мутлақо ҳис этмаган қувонч билан уйғонардим. Бугун пайшанба, эртага жума, шанба куни уни кўраман, деб хаёлан шошилардим.\nВерани ҳар куни кўрардим. У билан ҳамишагидек муомала қилардим. Бирга овқатланишга борардик, илгаригидек ҳазил-мутойиба қилардик. Ўшанда у катта фрезер станогида ишларди. Мен уни ишдан сўнг олиб кетардим, бирга бекатга борардик. Ёнимда бораркан, у қўлига крем суртарди.\n– Ғадир-будир бўлиб қолмасин, дейман-да, билдингми? – дерди кейин.\nУ ўзини гўё ҳеч гап бўлмагандек тутар, бу билан менга енгиллик туғдирарди. Бизга одамларнинг ҳамишагидек ҳаваслари келарди. Мен унга меҳр билан боқар ва ёрдами учун ундан миннатдор эдим. Шу билан бирга унинг олдида хижолат тортардим. Бироқ мана шу хижолатликда ҳам сохталик борлигини билардим.\nТўғриси, мен ҳали бўлаётган воқеаларни тўлиқ тушуниб етмасдим. Бунинг охири нима билан ҳал бўлишини ҳам билмасдим. Навбатдаги шанба куни у:\n– Бугун мен кетяпман. С. да мактабдош дугонам бор. Ўша ёққа бормоқчиман, – деди.\nБунинг учун ундан миннатдор бўлдим. Шундай бўлса-да, мен унинг ўзи ҳақида эмас, балки кетса яхши бўларди, деб ўйлардим. Тушдан кейин мен Мария ёнига кетдим.\nУ жим бўлиб қолди. Чеҳраси сокин эди. Мен унга қарадим. Уни тушуна оламанми-йўқми, ҳали билмасдим. Мен шўрлик Вера ҳақида ўйламоқчи бўлдим. Бироқ у қолиб, Мария ҳақида хаёл суриб кетдим. У боргач Мариянинг нақадар қувониши, нима қилишни билмасдан довдираб қолиши, кейин унинг истиқболига югуришини кўз олдимга келтирардим. Гўё ҳеч гап бўлмагандек улар саломлашишади. Уларнинг кўзларигина юракдаги гапни айтиб туради, холос. Кейин у муаллима билан сўрашади. Болалар билан ҳам саломлашади, улар уни гўё ўзларини йўқлаб келган, деб ўйлашади. У болаларга бирга бекинмачоқ ўйнашга ваъда беради. Эҳтимол йўлда кўрганларини сўзлаб берар. Шунда Мариянинг кўзларини учратади.\nБолалар ухлашгач, улар кўл бўйига кетишади. Тош устига ўтиришади. Аллақачон қоронғи тушган бўлади. Мен уларнинг овозларини эшитяпман, уларнинг яқинлигини, юрак уришларини сезяпман. Кейин чодирга кириб ётишади. Тонгда уйқудан турганларида уларнинг ихтиёрларида яна бутун бир кун бўлади. Биринчи кун. Уларнинг ҳақиқий биринчи кунлари, ўйлайман мен.\nЎзи ҳамма нарса энди бошланади-да, хаёл сураман яна. Уларнинг бирга қолишга умид боғлашдан ўзга ўйлари бўлмайди, дейман ичимда. Шунда қўрқиб кетдим: у ҳикоя қилаётганда ташландиқ қиз (Верани ўзимча шундай атадим) томонда эдим, энди эса нуқул Мария ҳақида хаёл сурардим. Мен Марияни боягина шу ерда, унинг ёнида ўтирганини, манглайини унинг билагига босганини ва қай тарзда чиқиб кетганини қайта кўз олдимга келтирдим. Агар ҳозир у: бу оддий адашиш, ҳозиргиси ҳам шунчаки амалга ошмайдиган қандайдир бир хаёлдан бошқа нарса эмас, деса, нақадар даҳшат бўларди, деган фикр кечди миямдан. Бу – бундай ҳоллар ҳамиша ёлғон, сароб, дегани бўлади-ку. Юрагим қаттиқ урарди. У ҳикоясини давом эттиришини истардим. Бироқ у узоқ сукут сақлади. Кўзлари менга тикилган, аммо мени кўрмасди. Сўнгра менинг сўзсиз, талабчан саволимга жавоб қайтарди:\n– Мария иккимизнинг ўртамизда кейин нима бўлганини тасвирлаш жуда оғир.\nБиз қайиққа ўтириб кўлнинг нариги қирғоғига кетдик, у ер бизнинг қирғоқдан кўра бошқача, анча тикроқ эди. У ердаги текис тош устида узоқ ўтирдик-да, сокин, тубида ранг-баранг тошлар кўриниб турган тип-тиниқ сувни кузата бошладик. Гоҳида Мария оёғининг учи билан сувни ҳаракатга келтирар, шунда сув тубидаги тошлар жилоланарди.\nБизнинг севгимиз ҳам ана шундай.\nМен ўз-ўзимдан шундай фикрга келганим йўқ, биз ёнма-ён ётган биринчи кечада мен шундай туш кўрдим: тушимга тип-тиниқ сув кирганмиш, унинг тубидаги тошлар қуёш нурида товланармиш. Уйғонганимдан сўнг, бизнинг севгимиз ҳам ана шундай деб хаёлдан кечирдим. Марияни эслаганимда ҳам у менга ўшандай: тиниқлик, сокинлик, софлик, бебаҳолик тимсоли, қўйингчи, бутун борлиғи билан бениҳоя шодлик манбаи бўлиб туюлади. Илгарилари ҳам шодлик нималигини биламан, деб юрарканман. Лекин бу, шодлик ҳақидаги тасаввурдан бўлак нарса эмас экан. Ажойиб кун нималигини биламан, деб ўйларканман. Дарахт, майса нима, булутларнинг сузиши-ю ўрмон оралаб кетган сўқмоқ йўл нима – буларни биламан, деб ўйларканман. Кейин англасам, мен шу пайтгача ҳеч нарсани равшан кўрмаган, ҳеч нарсани билмаган ва ҳис этмаган эканман. Гўё буларнинг барчаси қия очиқ эшик ортида эди-ю, менинг уларга тасодифан биргина назар ташлашим кифоя эди. Йўлимда қуёш нурининг жилвасини кўрарканман, бир кун келадики, уни чинакам кўраман, деган умиднигина ҳис этиб юрган эканман. Дарахтни, унинг бўйини, шох-бутоқларини, япроқларини кўрардим-да, ўзимча, бу дарахт, деб қўяқолардим. Қушларнинг учишини кўрардим – қаноти бор, учади. Аммо ўзим англаб, ҳис этгачгина ҳақиқий парвоз нималигини кўрдим, буларнинг барчасини мен шу пайтгача билмасдим. Кишиларга муносабатим ҳам шундай эди. Биров чиройлими ёки хунукми, ақллими ёки ақлсизми, ҳарқалай, ажрата оламан, деб ўйлардим. Бироқ ўша одамнинг ўзини – на ақлли ё ақлсиз, на чиройли ё хунук, балки мудом тиниб-тинчимайдиган, гоҳ ақлли, гоҳ ақлсиз, гоҳ хунук, гоҳида чиройли шахсиятини кўрмас эканман. Мен унинг ҳис-туйғуларини, унинг интилишларини, зеҳнини, унинг фикрлашини билмаганман. Ҳатто Верани ҳам билмас эканман. Энг ёмони шу бўлдики, одамларга ҳам шундай кўз билан қараганман. Мен… – у бироз тўхтаб олиб сўзида давом этди, – худди қадам ташласа ҳам оёқлари остидаги ерни ҳис этмайдиган кишидек яшаганман. Заминда маҳкамроқ туриш учун нима қилиш лозимлигини билмаганман.\nМана шуларнинг барчасини энди бошқача назар билан кузатадиган бўлдим. Тўғрироғи, биз бунга икковимиз биргалашиб эришдик. Чунки Мариянинг ҳам ҳолати меникидек бўлган. Олдинига буни пайқамай юрдим. Мени атрофга бошқача назар билан қарашга, ҳаётни чуқур тушуниб етишга, ундаги буюк ҳақиқат ичига кириб боришга ўргатган нарса ундаги етуклик, шахсиятидаги қудрат, куч, деб ўйладим. Лекин у ҳам худди мендек экан. Биз бирга гўё бир одам эдик. Бир-биримизни янада етук қилиб, тўлдириб турардик.\nДастлабки кезларда Мариясиз ёлғиз қолганимданоқ ўзимдаги янгича ҳис-туйғуни тағин йўқотиб қўярдим. Душанба куни эрталаб ишга келиб, паришон ҳолда нима қилишимни билмай турардим. Эриётган металлнинг жилоланиши мени қийнар, толиқтирар, цехдаги машиналарнинг шовқини ғашимга тегарди. Кечқурунлари китоб ўқирканман, фикрларим чалкашиб кетар, уларни бир жойга тўплаёлмасдим. Очиқ саҳифага тикилганча Марияни ўйлаб кетардим. Мен унинг ёнига, ўзимни янгича ҳис қила оладиган ўша бирдан-бир жойга кетишни орзу қилардим. Анчадан кейингина ўзимни бир оз тутиб олдим. Бундай ҳолат ҳеч нарсадан ҳайрон қолмайдиган бўлганимдан сўнг юз берди ва мендаги бу янги ўзгариш зилол сув тубидаги ялтироқ тошларга ўхшар эди. Шу пайтлар ишим ҳам энди бошқача бўлди.\nУ илк марта ёдга олинаётган воқеа ҳақида гапираётгандек тутилиб-тутилиб сўзларди.\n– Қандай мақсадни кўзлашимни илгаридан ҳам билардим, албатта. Одамларнинг ишини енгиллатадиган, ҳатто уларни оғир ишдан озод қиладиган машиналар яратишни истардим. Бироқ, аввало инсон нималигини билмаганман. Рост. Мен буни билмаган эканман. Мен ундаги қудратнинг нақадар улуғлигини билмаган эканман. Ҳатто ўзимни ҳам англаб етмаган эканман-да. Қандай тушунтирсам экан? Мария мени севганидан буён, мени севувчи инсон у бўлгани учун ўзимни юксакликда тасаввур этаман. У…\nЭркак жим бўлиб қолди. Мени унутиб қўйди, деб ўйладим. Қимирлашга журъат қилмасдим. Бир оздан сўнг деди:\n– Тушунасизми? Сўзлаш оғир. Эҳтимол мени тушунарсиз.\nУлар кўл бўйидан аллақачон кетишган, биз гоҳ менинг, гоҳ унинг шаҳрида учраша бошладик. Учрашувларимиз орасидаги вақтни зўрға ўтказардик. Мария ўзини тута биладиган, мулоҳазалироқ бўлса-да, мен “биз” деяпман. Биз иложи борича шанба кунлари учрашишга келишган бўлсак-да, мен оралиқда, чоршанба ёки жума кунлари ҳам борардим-да, эртасига азонда ишга етиб келардим. Борган сари аҳвол қийинлашар, бир-биримизга янада қаттиқроқ боғланиб борардик. Биз бирга бўлишга, ҳеч бўлмаса бир шаҳарда яшашга қарор қилдик. Бунинг учун мен ишимдан бўшашим керак эди. Мария институтдан кетолмасди. Олдин бу шунчаки жўн ишдек туюлди. Мен Марияга яқин жойдан иш ахтардим.\nЭнди Вера ҳақида гапираман. Мен Верани унутгандим. Уни ҳар куни кўрсам-да, унутгандим. Унга дуч келиш менга ҳатто малол келабошлади. Баъзан чидаёлмасдан: “Нима истайсан мендан? Аҳволни кўряпсан-ку!” деб юборгим келарди. Шундай бўлса-да, у билан яхши муносабатда бўлардим ва унга юрагимни очмаганимдан ўзимни гуноҳкор сезардим. Шу боисдан мен корхонадан ва шаҳримдан кетганимдан афсусланмадим.\nВера заррача қаршилик қилмади. Айнан шу нарса мени қўрқитди. Йўқ, ҳаяжонга солди. Бироқ буни юзага чиқаришни истамасдим. Эҳтимол ҳаддан ортиқ банд бўлганимданми, бу ҳолатни ўзимдан нари қувардим. Кейинроқ Вера Юрген исмли муҳандисимиз билан учрашадиган бўлди. Мен уларни тез-тез, кўчада, кинода бирга кўрардим. Ҳаммаси тинчгина ҳал бўлди, у ҳам бошқа бировни топди, энди ёлғиз эмас. У ҳақда қайғурмасам ҳам бўлади, дея ўзимни юпата бошладим.\nМария мендан Верани сўраганда унга муҳандис ҳақида сўзлаб бердим. У менга савол назари билан қаради. Мен бош чайқадим: қўявер, шундай бўлгани яхши. Шу билан бирга бунинг яхши эмаслигини ҳам билардим. Вера Юрген билан атайлаб мени учратадиган жойга боришини билиб турардим. Юрген унга бутунлай бошқа мақсадда, яъни мени кутмаётганлигини, руҳан тетиклигини исботлаш учун кераклигини пайқаш қийин эмасди. Бу шундоқ кўриниб турарди. Бундай бўлиши мумкин эмаслигини, Юргенни ҳам ўйлаш лозимлигини англардим. Бу ҳам ўз-ўзимни алдашдан бошқа нарса эмас эди. Аммо худди шу нарса – Веранинг аҳволини кўриб туришим, лекин бунинг олдини ололмаслигим мени иложи борича тезроқ кўчиб кетишга ундади.\nМен Марияга яқин жойдаги вагон заводида ишлай бошладим. Биз ҳар куни кўришиб турардик. Верани деярли ортиқ ўйламай қўйдим.\nЯкшанба кунларидан бирида Паула билан Ирмгард менинг олдимга келишди. Улар Веранинг бригадасидан эди. Қизлар мендан гина қилишди.\n– У бунга чидаёлмайди, – дейишди.\n– Нега у Юрген билан қолавермайди? – деб сўрадим.\nУларнинг юзларига қараёлмасдим.\n– У фақат Юрген билан эмас, бугун биттаси, эртага бошқаси билан учрашади. Бунга сен айбдорсан, – жавоб беришди улар.\nҒазабим қайнаб кетди. Уларнинг аралашишга нима ҳақлари бор? Улар ҳеч нарсани билишмайди-ку. Бировнинг шахсий ишига нега бошқалар аралашади? Биров бировга қарамми? Улар мендан нима истайдилар? Энг асосий нарса тўғрилик. Мен виждонсизлик қилганим йўқ. Нима ўйлаган бўлсам, қизларнинг бетига айтдим. Хафа бўлиб жўнаб кетишди.\nУларнинг келишганини Марияга айтолмадим. Нимадир мени тутиб қолди. Бироқ ўз-ўзимга яккаш, бунинг бошқаларга алоқаси йўқ, дердим. Улар нимани билишади? Бир нарсага ақллари етса, бошқасига етмайди. Улар Марияни билишмайди. Тўғриси, мени ҳам яхши билишмайди. Улар мени зангори кўзойнакда иш устида эгилиб турганимни кўришган, холос. Юзимни ёритган нур мени фақатгина ташқи томондан уларга кўрсатган. Ишдан қайтаётганимда эса, улар менинг ҳали ёш бўлсам-да, букилган елкамнигина кўришган. Улар мени ошхонада, Вера билан шошиб-пишиб овқатланаётганимда кўришган. Бунда кўрадиган ҳеч вақо йўқ. Гоҳо мажлисларда сўзга чиқардим, бу жуда камдан-кам бўлиб, диққатни ҳам тортмасди. Шунинг учун уларнинг аралашишга ҳақлари йўқ, деб ўйладим.\nЛекин ўша кундан сўнг Веранинг чеҳраси кўз ўнгимдан кетмай қолди. Уни хаёлимдан қуволмасдим. Уни унутмаганимни, у ҳали қалбимда эканини англадим. Унинг кулишини тасаввуримда жонлантирардим, лекин бу унинг кулгисига ўхшамасди.\nКўнглимдаги нотинчликни Марияга сездирмасдим. Бунга чек қўйишим лозим, деярдим. Хато қилаётганимни билардим. Аммо, уни ранжитмаслигим лозим, деб ўйлардим. У ўшанда мураккаб бир масала устида бош қотирарди, – у ҳаяжон ичида олдинга эгилди, – микроскопик жисмларнинг ҳаракат қонунлари устида. Эйнштейн яратган ягона майдон назариясининг охирги вариантларидан келиб чиқадиган турли хил назариялар мавжуд. У микроскопик жисмларнинг тўғри чизиқ бўйлаб эмас, балки Эйнштейн кўрсатганидек эгри чизиқ бўйлаб ҳаракат қилишини исботлашга уринарди… Бу биз тасаввур қилганчалик оғир масала эмас. Буни ҳар томонлама чуқур ўйлаб, мағзига кириб борсангиз, анча қизиқ. Мен ҳали бу ҳақда унча кўп нарса билмайман. Ўшанда Мария катта анжуманга тайёрланаётган эди. Институтдан кеч қайтар ва ярим кечагача ҳисоблаб ўтирарди. Мен дарҳол бирор егулик тайёрлаб, ёзув столига қўярдим. Бошини кўтарганда унга кўзим тушсин учун рўпарасига ўтириб олиб китоб ўқишни яхши кўрардим. Уни энди аввалгидан ҳам ортиқроқ севаман, деб ўйлардим.\nҲаётим тушга ўхшарди. Мария билан ҳамиша шу тахлит яшайвераман, деб хаёл қилардим, шундоқ жўнгина хаёл қилардим. Биримиз иккинчимизга тиргак бўлиб, ширин, мусаффо бир бутунликни ташкил қилиб яшайверамиз, деб ўйлардим. Бу яна ўша зилол сувни ва унинг тубидаги ялтироқ тошларни эслатарди. Кейин хаёлим Верага кетарди. Назаримда биз ҳамма нарсани эндигина бошлаганмиз-у, гўё бир қарорга келинган-у, бирон нарса охирига етказилмаган эди. Бу дарахтлар орасидан жимирлаб кўринаётган зангор денгиздек хаёлий, бажариб бўлмайдиган ваъдага ўхшарди. Кўз олдимда номаълум, совуқ, қуп-қуруқ келажак гавдаланарди.\nМарияни иш эзиб ташлади. Нафақат иш. Азобланаётгани қўллариданоқ кўриниб турарди. Буни кўриб юрагим эзилиб кетарди. Мен уни бениҳоя севардим. У менга қараса, мен бошимни четга бурардим. Ўзим, ёлғиз ўзим бор муаммони ҳал қиламан, деб ўйлардим…\nСуҳбатдошим яна ўзини орқага ташлади. Юзи аниқ кўринмасди, аммо тиззасида ётган қўлларини аниқ кўриб турардим.\n– Кейин Марияга буни айтдингизми? – сўрадим мен.\n– Йўқ, – дея бошини чайқади у. – У аллақачон ўзи сезган эди. У менга: “Веранинг олдига бор. Унинг аҳволидан хабар ол. У билан сўзлаш” деди. Ишнинг нима билан ҳал бўлишини у биларди, лекин бу ҳақда оғиз очмасди. “Аввал у ёққа бор” деди.\n– Сиз бордингизми?\n– Ҳа, ўша шанба куниёқ бордим. Верани кўчада учратдим. У ёшгина бир аскар йигит билан кулишиб турарди. Мени кўргач, ҳамроҳини кўчанинг нариги томонига етаклади. Бу витриналарга бой гавжум кўча эди. У ясаниб-тусанган, бунинг устига ниҳоятда гўзал эди. Мен кетидан бордим. У бегона киши билан турган бўлса-да, унга мурожаат қилдим:\n– Вера, сен билан гаплашмоқчийдим, – дедим.\n– Марҳамат, – жавоб берди у ва гўё мен у билан ўша ерда, анави йигит олдида гаплашаверадигандек. – Ахимга кейин барибир ҳаммасини айтиб беришим керак, – деб қўшиб қўйди-да, қаҳ-қаҳ отиб кулди. Бу даҳшатли эди. Жавоб тариқасида нимадир дедим-да, бурилиб кетдим. Кечқурун уйига бордим. У ҳалиям ўша эски жойда яшарди. У кечқурун анча босилиб қолган эди. Гўё мен маълум бир муддатга таътилгами ёки шунга ўхшаш бирор ёққами кетиб, ё даволаниб қайтиб келгандек унинг ўқиши, корхона ҳақида гаплашиб ўтирдик. Мен уникидан тезда кетдим ва уйга кечаси етиб бордим.\n– Мария-чи? У нима қилди?\n– У ҳаммасини биларди. Ҳеч нарса сўрамади ҳам.\n– Сиз кетишга астойдил қарор қилганингизни ҳамми?\n– Биз иккимиз шундай қарорга келгандик. Мария иккимиз.\n– Энди-чи? Бугун, демоқчиман.\n– Эртага Мария анжуманда бўлади. Мен кетяпман. Вокзалда мени Вера кутиб олади.\n– Шу ишингиздан хурсандмисиз?\nУ менга тикилиб қаради.\n– Ҳа, – деди у, – биласизми, биз қатъий қарорга келганмиз.\n– Шундай қилганларингиз Мария учун ҳам тўғри бўлган, деб ўйлайсизми? – сўрадим мен, – мени кечиринг-у, иккингизнинг муносабатингизни ҳозиргина кўрдим-ку.\n– Ҳа, унинг учун ҳам шундай қилганимиз тўғри.\nБу одамнинг гўзаллигини эндигина пайқадимми ёки бўлмаса у ҳозир аввалгидан ҳам гўзаллашиб кетдими, билмайман. У олдинга энгашди.\n– Агар биз ҳеч гап бўлмагандек бирга қолаверганимизда, – деди у хотиржам оҳангда, – ҳамма нарсани бузган бўлардик, бир-биримизни алдаган, чалғитган бўлардик. Биз, мен ва Мария, иккимиз бир одаммиз. Қалбан ягонамиз.\nБиз узоқ жим қолдик. Кейин у ёқ-бу ёқдан гаплашиб кетдик. У тўғри йўл тутганми-йўқми, билмасдим. Буни мен фақат кейинроқ, уйда ёлғиз қолганимдагина тушуниб етдим.\nНемис тилидан Янглиш ЭГАМОВА\nЁшлик” журнали. 2014 йил, 7 (279)-сон


Абрамовнинг «сюрприз»и. Ўзбекистон ЖЧ саралашини шармандаларча...\n16.06.2021 02:10 0 4845\nЖЧ-2022 саралашининг 2-босқичига мутлақо тайёргарликсиз борган Ўзбекистон турнирни эрта тарк этди. Терма жамоамиз ҳали ўз тарихида 2-босқичдаёқ ЖЧ йўлланмасидан қуруқ қолмаган эди.\nСаудия Арабистони билан кечган ўйиндан кейин Вадим Абрамов жамоаси ушбу антирекордни муҳрлаб қўйди.\nМуҳим учрашувга бош мураббий «сюрприз» тайёрлади. Тезкор саудияликлар ҳужуми учун тезлигини йўқотиб бўлган Одил Аҳмедов, ҳал қилувчи баҳсларда «қовун тушуриши» билан ёдимизда қолган Ашурматов жуфтлиги туширилди.\nҚанот ярим ҳимояларида узоқ йиллардан бери терма жамоада ўйнамай келган Галиулин ва Зотеев пайдо бўлди.\nАбрамов бу қарорлари билан саудияликларни «шокка» туширмоқчи бўлдими ёки ўзимизникиларними, аниқ бир гап айтиш қийин. Аммо ҳар қандай тактик «тентак» мураббий ҳам муҳим ўйинларга муқим таркибни тайёрлайди. Кўпи билан икки позицияда «сюрприз» қилади.\nАслида бу рақибни чалғитиш учун эмас, мураббийнинг қўлида аниқ режа ва шаклланган таркибнинг йўқлиги нишонаси экани биринчи дақиқаларданоқ билиниб қолди.\nБу нўноқлик эса шунчаки шармандали якун тақдим этди бизга.\nЖЧ-2022 ўзбекистон МТЖ\nСпорт 16/06, 08:53\nАбрамов мағлубиятга изоҳ берди\nСпорт 12/06, 08:14\nСпорт 08/06, 08:24\nМашарипов дублга эришган ўйинда Сингапур йирик ҳисобда мағлуб этилди


Нурбой Абдулҳаким. Тафаккур довони (2006) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа МатбуотҲозирги давр матбуотиНурбой Абдулҳаким. Тафаккур довони (2006)\nЧоп этилган 07.10.2013 МуаллифZiyouz.uz\n“Исмлар осмондан энади…”. Ҳар сафар Озод ака ҳақида ўйлаганда ушбу ҳикмат ёдга келаверади. Устоз бир умр озод фикр билан озод шахс сифатида яшади. Олимнинг ёзган асарлари, адабий-илмий мулоқотларда, ўзаро суҳбатларда айтган фикрлари шундай дейишга асос беради.\nОзод Шарафиддинов муайян қолипга сиғмайдиган тарзда ўзига хос фикрлайдиган бутун шахс эди. Лекин бу дегани у жамиятнинг тутумларига риоя этмас эди, дегани эмас зинҳор. Аксинча, олимнинг ўзи “Довондаги ўйлар” китобида бундай ёзади: “Демократиянинг ҳудудлари, эркинликнинг чегараси бўладими-йўқми, билмайман, лекин шуни аниқ биламанки, демократик жамият дегани тизгинсиз, бошбошдоқ, зўравонлик жамияти эмас. Эркинликнинг моҳияти нима эканини икки минг йил аввал яшаб ўтган машҳур рим нотиғи Цицерон чиройли қилиб айтган экан: “Эркин бўлмоқ истагидаги ҳар қандай одам қонуннинг қули бўлмоғи керак”.\nОзод ака ҳароратли нотиқ эди. Домланинг аудиторияда, турли адабий йиғинларда сўзлаган нутқларини эшитган одам унинг сўзларига лоқайд муносабатда бўлиши мумкин эмас эди. Ҳақиқатни айтиш керак бўлганида, устоз ҳатто ўзига нисбатан ҳам шафқатсиз эди. “Эътиқодимни нега ўзгартирдим?” деган машҳур мақоласи бунинг ёрқин далилидир. Мақолада ғалати бир воқеа эсланади. Шўролар замони. Ёзувчилар уюшмасида катта йиғин бўлади. Йиғинда ёзувчи Борис Пастернакнинг “хиёнаткорона қилмиши” қораланиши керак. Энг ачинарлиси, йиғилганларнинг бирортаси Пастернакнинг бирорта ҳам асарини ўқимаган. Бироқ мажлис Пастернакни якдиллик билан қоралайди. Буни домла истеҳзо билан, ачиниш билан қуйидагича эслайди: “Ёзувчилар, яъни энг пешқадам, энг фикри очиқ, энг ҳақпарвар зиёлилар йиғинида бир одам топилмадики, “Эй биродарлар, асарини ҳеч қайсимиз ўқимаган бўлсак, гап нима тўғрисида бораётганидан бехабар бўлсак, ва, умуман, Пастернакнинг ўзини тузукроқ билмасак, унинг фикр-мулоҳазаларини эшитмаган бўлсак, қандай қилиб уни қоралашимиз мумкин? Бу виждонга, инсофга хилоф иш-ку!” деса… Ўшанда биз донолик билан эмас, жоҳиллик билан Пастернакнинг юзига тупурган эдик.. Аслида эса… Пастернакнинг эмас, ўзимизнинг башарамизга туфлаган эдик”. Тан олиш керак, ўзгалар қатори ўзига нисбатан ҳам бу даражадаги ўткир танқидий фикрни айта олиш унча-мунча одамнинг қўлидан келавермайди. Қолаверса, устознинг бу хотирасида кейинги авлодлар учун ҳам ибратлар бор.\nОзод акани билганлар якдил эътироф этганларидек, домла ҳақиқатпараст эди. Жаҳолатга, кўр-кўроналикка, адолатсизликка зинҳор рози бўлолмас эди. “Довондаги ўйлар” мақоласида айтилганидек, “одамлар адолат ва ҳақиқат устувор бўлган, зўравонлик қувиб чиқарилган, ўғриликка, порахўрликка, ватанфурушликка эҳтиёж қолдирилмаган, инсоф ва диёнат, муҳаббат ва мурувват байроғи мағрур ҳилпираб турадиган жамият қуриши мумкин ва зарур” деб биларди.\nДомла деярли бутун умр Миллий университетда адабиётдан дарс берди. Ҳаётининг охирги йилларида публицистика, таржимонлик билан жиддий шуғулланди. “Жаҳон адабиёти” журналининг Озод Шарафиддинов бош муҳаррирлигида нашр этилган 100 сони олимнинг чинакам қаҳрамонона меҳнатига далил бўла олади. Журналнинг ҳар бир сонида жаҳон адабиётининг, адабиётшунослигининг, сиёсатшунослигининг сара намуналари чоп этилди. Энг эътиборлиси, уларнинг аксар қисми устоз Озод Шарафиддинов меҳнатининг маҳсули эди. Бу асарлар, шубҳасиз, беиз кетмади. Эркин фикрни, баркамол шахсни тарбиялаш ишига муайян таъсир кўрсата олди.\nОзод аканинг сўнгги йиллардагина бажарган илмий-ижодий ишларини бутун бир жамоа ҳам уддалаши маҳол эди десак, муболаға бўлмас. Шундай ҳолда ҳам домла ўз ишларидан қаноатланиб қолмади. Мудом изланишда бўлди. Устоз буюк аждодлар ишидан фахрланиш билан чекланиш кифоя қилмайди, уларнинг илмдаги ютуқларини янгилари билан бойитиб бориш зарур, деб ҳисоблар эди. Бу жиҳатдан, унинг қуйидаги эътирофи диққатга сазовордир: “Ўтмишдаги шон-шуҳрат, муваффақият ва парвозлар яхши нарса, албатта! Аммо улар шунақа нарсаки, ҳар бир янги авлод бу шуҳратга шуҳрат қўшиб турмаса, эски ютуқлар қаторини янгилари билан бойитиб бормаса, миллатнинг қаноти қайрилиб, парвози сусайиб қолади”.\nДомла сўнгги китобини “Довондаги ўйлар” деб номлаган эди. Одатда, довонга чиққандан кейин қуйига тушилади. Лекин тақдир Озод Шарафиддиновни бу борада ҳам сийлади. У тафаккур довонининг юксак чўққисига кўтарила олди, асло қуйига тушмади. Ҳар бир фикрловчи одам бу довонга интилиши тайин. Демак, Озод Шарафиддиновнинг умри давом этаётир.\nЯқинда Миллий университетимизда Ўзбекистон Қаҳрамони, таниқли адабиётшунос олим, профессор Озод Шарафиддинов таваллуд куни муносабати билан “Озод Шарафидинов сабоқлари” деб номланган адабий-илмий анжуман бўлиб ўтди. Анжуманни кириш сўзи билан очган Миллий университет ректори профессор Равшан Ашуров Озод Шарафиддиновнинг университет олдидаги, Ватан ва миллат олдидаги хизматлари нечоғли улкан эканини таъкидлади. Олимнинг ибратли ҳаёт йўли ҳақида сўзлади.\nАнжуманда мамлакатимизнинг етук олимлари, шоир ва адиблари, олимнинг оила аъзолари, дўстлари иштирок этди. Уларнинг барчаси Озод Шарафиддиновнинг олим ва одам сифатидаги фазилатларини эслади. Жумладан, адабиётшунос олим, профессор Умарали Норматов бундай деди:\n— Озод аканинг ярим асрлик фаолиятининг асосий қисми Ўзбекистон Миллий университетида ўтди. Чинакам истеъдод соҳиби, шахси бутун бу улуғ сиймонинг ижодий жасорати туфайли Миллий университет мамлакатимизда жамоатчилик тан олган адабий-танқидий марказлардан бирига айланди. Устоз бу масканда ўзига хос мактаб яратди.\nОзод Шарафиддинов миллий адабиётимиз ривожида Сталин вафотидан кейин 50-йиллар ўрталаридан бошланган янги бир тўлқиннинг танқидчиликдаги даракчиси сифатида майдонга чиқди. «Лирика ҳақида мулоҳазалар», «Замон, қалб, поэзия», «Ниҳоллар» сингари мақолалари билан адабий-танқидий тафаккур равнақида бурилиш ясади, расмий доираларга хизмат қилувчи ўта мафкуравийлашган «шеърият»га қарши илк бора мардона туриб жанг очди. Шеъриятда шоир кўнгил розларини, қувончу ташвишларини, дарди дунёсини ифода этувчи чинакам инсоний принципларни ҳимоя қилиб чиқди. Эркин Воҳидов, Абдулла Орипов сингари ёрқин истеъдодларни илк қадамларидаёқ ҳимоя қилиб, уларнинг ижодий тақдирига кучли таъсир кўрсатди. Бугина эмас, Абдулла Қаҳҳор, Зулфия, Миртемир, Мақсуд Шайхзода, Шуҳрат, Асқад Мухтор, Одил Ёқубов, Пиримқул Қодиров сингари етакчи адиблар билан ҳамкору ҳамнафас, маслакдош сифатида жўшқин адабий жараён ичида ёниб яшади, бетиним ижод этди. Шу пайтга қадар бизда ижод аҳли билан мунаққиднинг бу тарздаги ибратомуз ҳамкорлиги бўлган эмас.\nДадил айтиш мумкинки, биринчи галда Озод аканинг саъй-ҳаракати туфайли миллий танқидчилигимиз замонавий жаҳон танқидчилиги тафаккури даражасига кўтарилди. Ярим аср давомида бу улуғ зот танқидчилигимизнинг карвонбошиси — лидери бўлиб келди. Шуни унутмаслик керакки, мунаққид ижодий фаолиятининг ўттиз беш йили шўро истибдоди даврида кечди. Мустабид тузум адабий сиёсати, яккаҳоким мафкура, соцреализм ақидалари босими, табиийки, унинг ижодий тақдирида муайян даражада ўз асоратларини қолдирди. Бироқ унинг бу йиллардаги жўшқин фаолияти замон таъқибу тазйиқлари остида ақидапарастликка қарши курашлар, адабиёт оламидаги чин истеъдодлар, асл асарлар ҳимояси йўлида ҳақиқат, адолат учун мардона жанглар ичида ўтди… Бу хусусда аввало устознинг ўзи «кўб» ва «хўб» ёзган. Бунинг учун унинг «Эътиқодимни нега ўзгартирдим?», «Чўлпонни англаш» рисолаларини эслаш кифоя.\nҚаердадир ўқиб эдим: буюк зотлар ўз зиммасидаги тарихий миссиясини адо этмагунча бу фоний дунёдан кетмайдилар. Тарихда бунга мисоллар кўп. Улуғ сиймо Озод аканинг тақдири ҳам буни тўла тасдиқлайди. Энг қийин дақиқаларда ҳам ҳаётбахш умид туйғуси устоз кўнглини тарк этмади. Қандайдир сирли-сеҳрли илоҳий куч кўнглига ҳамиша далда бериб турарди. Устоз Чўлпонни юзага чиқариш учун роппа-роса ўттиз йил бетиним курашди. Шу туфайли унинг табаррук бошига не-не савдолар тушмади, дейсиз. Аслида, дунёда уни аҳдидан қайтарадиган кучнинг ўзи йўқ эди.\nФақат Чўлпон масаласида эмас, юқорида эслатилганидек, замонавий адабий жараён бобидаги курашларда, баҳсу мунозараларда охир-оқибат устоз ҳақ бўлиб чиқди, буни ҳам Оллоҳнинг бу кишига нисбатан саховати, савоб ишлари учун ажри-мукофоти деб биламан.\nОзод ака миллат ўғлонлари орасида энг кўп китоб йиққан, ўқиган зиёлилардан. Жаҳон адабиёти, фалсафаси, санъати соҳасидаги билимдонларнинг энг билимдони эди. Мамлакатимизда «Иностранная литература» типидаги она тилимизда журнал бўлишини орзу қиларди. 1997 йили шу орзуси ушалди, «Жаҳон адабиёти» журнали ташкил топди, омадни қарангки, бу янги журналга у муҳаррир этиб тайинланди.\nОзод аканинг кўп умри қафасдек тор «дом»ларида ўтди. Оғир хасталикка чалинган кезлари бахт-омад кулиб умр бўйи орзу қилган нияти ушалди, Қибрай туманидаги Геофизиклар маҳалласидаги кенг ва кўркам боғ ҳовлига кўчиб ўтди. Етти йил давомида бу маскан бамисоли Лев Толстойнинг Ясная Полянадаги мулки сингари ижодий зиёлилар йиғиладиган марказга айланди. Мамлакатимизнинг турли бурчакларидан, чет эл элчихоналаридан келиб турадиган меҳмонларнинг, вақтли матбуот, радио ва телевидение мухбирларининг кети узилмас эди. Бу хонадонга ташриф буюрган, Озод ака суҳбатини олганларнинг ҳар бири бир дунё таассурот билан кетарди.\nОзод аканинг шу хил инсоний фазилатлари, табиийки, аввало ижодий шижоати туфайли танқидчилигимизнинг нуфузи, обрў-эътибори бениҳоят кўтарилди, мунаққид номи Ойбек, Ғафур Ғулом, Абдулла Қаҳҳор, Саид Аҳмад, Одил Ёқубов, Эркин Воҳидов, Абдулла Орипов сингари сўз усталари қаторида эҳтиром билан тилга олинадиган бўлди: танқидчилар орасида биринчи бўлиб «Буюк хизматлари учун» ордени ва Ўзбекистон Қаҳрамони унвони билан тақдирланди.\n— Биография ёзиш ниҳоятда мураккаб иш, — деди филология фанлари доктори, профессор Абдуғафур Расулов. — Биография ёзувчи, санъаткор, олим, танқидчи, ихтирочи ҳаётининг муҳим, нозик томонларини кўрсатиб бериши зарур. Биографиянинг жанр, шакллари кўп. Танқидий-биографик очерк, адабий портрет, хотира, бадиа — биографик асар жанрлари. Озод Шарафиддинов янги ўзбек адабиётининг Чўлпон, Фитрат, Ҳамза, Айний, Ойбек, Ғафур Ғулом, Абдулла Қаҳҳор, Шайхзода, Миртемир, Зулфия, Саид Аҳмад, Шуҳрат, Асқад Мухтор, Одил Ёқубов, Пиримқул Қодиров, Абдулла Орипов, Эркин Воҳидов, Ўткир Ҳошимов, Тоғай Мурод, Эркин Аъзам, Хайриддин Султонов, Шукур Қурбон, Аъзам Ўктам, Ойдин сингари намояндалари ҳақида биографик асарлар ёзган. Ўйлаб кўрилса, катта адабиётшуносларнинг ҳаммаси янги ўзбек адабиётининг барча намояндалари ҳақида асарлар яратган.\nҲар бир мунаққид, адабиётшунос биография ёзишга ўзича ёндашади. Дарслик, қўлланмаларда тарихий-биографик очерк, хрестоматияларда ёзувчи ҳақида маълумот берилади. Синчков мунаққид ёзувчи биографиясини кўнгилдагидай акс эттириш учун узлуксиз интилаверади. Озод Шарафиддиновнинг, масалан, Одил Ёқубов асарларига ёзган ўндан ортиқ тақризи, адабий портрети бор. Лекин олимнинг «Нутқ» номли эссе-тадқиқоти Одил Ёқубов фаолияти моҳиятини ярқ эттириб ёритган.\nОзод Шарафиддинов Абдулла Орипов ҳақида кўп ёзган. Лекин «Мувашшаҳ» эссесида шоир ҳақидаги асосий гапни айта олди.\nОлимнинг «Шундай шоир ўтган эди», «Хаёллар бандаси», «Мудом миннатдорман», «Умарбековнинг ўлмас фазилатлари», «Отажон Ҳошим шахсияти» каби мақолалари ҳам биографик асарнинг етук намуналаридир.\nОзод Шарафиддинов биографик асар ёзар экан, қаҳрамоннинг бош хусусиятини топмагунча қўлига қалам олмас эди. Масалан, у Ойбек ҳақида кўп ёзган, узоқ йиллар давомида изланган. Ниҳоят, Ойбек миллатни уйғотган адиб эканини чуқур англаб етган. Олим Ғафур Ғуломни болалик давридан кўрган, билган, унинг асарлари, ижоди ҳақида кўп ёзган. Ниҳоят, Ғафур Ғулом халқ ҳаёти билан чамбарчас боғланган санъаткор эканини англаб етган.\nБиограф бўлиш Озод Шарафиддиновга осон эди: у ўз қаҳрамонларини жуда яхши биларди. Биограф учун қаҳрамонни билиш эмас, унинг характеридаги бош хусусиятни, асосий нуқтани топа олиш муҳимдир. Характерни ўрганган одам зинҳор-базинҳор ижобий ва салбий қаҳрамон деган атамани қўлламайди.\nХарактер — мураккаблик, яхлитлик, бирбутунлик. Кўпинча инсон характерининг етакчи хусусияти салбий бўлиб қолади. Тадқиқотчи ўша салбийлик илдизларини очиш орқали жамиятдаги носозликлар моҳиятини таҳқиқ этади. Аюб Ғулом, Зикриё Мирҳожиев, Тоҳирий характерларида шу томон бор эди. Булар ижтимоий муҳит, мафкуравий тазйиқ томонидан «синдирилган» шахслар эди.\nФилология фанлари доктори Баҳодир Карим устоз олим ҳақида қуйидагиларни сўзлади:\n— Бадиий асарнинг туб моҳияти, сир-асрорини англаш, тушуниб ҳис қилиш ва таҳлил жараёнида уни кўпчиликка маъқул келадиган тарзда тушунтириш бахти ҳаммага ҳам насиб этавермайди. Бунинг учун юксак салоҳият зарур. Салоҳиятли олимнинг бадиий-эстетик олами бошқалардан ажралиб туради; талқинлари, таҳлил, танқид ва баҳолашлари холис илмий мезонларга асосланади. Адабиётшунос Озод Шарафиддинов ана шундай нодир олимлардан бири эди. Олим ҳар доим янги босилган асарга нисбатан энг тўғри сўзни айтди; муайян бир адабий воқелик ёки ижодкор шахсини баҳолашда ҳам энг муносиб илмий баҳони берди.\nОзод Шарафиддиновни яқиндан таниган кишилар унинг нақадар бағрикенг ва билимдон инсон эканини яхши билади, олимнинг асарларида бу фазилат яққол сезилади. Фикр эркин қуйилади, ўртага ташланган адабий-илмий муаммо жаҳон адабиётшунослиги контекстида текширилади, шунда аллақандай сунъий адабий-назарий қолиплар парчаланиб ҳам кетади…\nОзод Шарафиддинов ва жаҳон адабиёти жуда катта мавзу. Аммо айрим тезисларни баён қилиш мумкин:\n— Озод Шарафиддинов жаҳон адабиётидан кўплаб бадиий асарларни таржима қилди;\n— Озод Шарафиддинов жаҳон адабиётшунослигининг энг янги назарий ютуқларини илмий муомалага олиб кирди;\n— Озод Шарафиддинов ўз асарларида жаҳон адабиёти ва адабиётшунослигидан унумли фойдаланди.\nБуларнинг ҳар бири алоҳида тадқиқот мавзуларидир.\nАнжуман қизғин фикр алмашув тарзида ўтди. Ўзбекистон халқ ёзувчиси Ўткир Ҳошимов, профессорлар — Абдулла Аъзам, Шабат Хўжаев, «Тафаккур» журнали бош муҳаррири Эркин Аъзам, олимнинг қизи, адабиётшунос олима Муҳаббат Шарафиддинова, адабиётшунос Омонулла Мадаев сўзлари алоҳида қизиқиш билан тингланди. Шоир Мирпўлат Мирзо Озод Шарафиддиновга бағишланган шеърини ўқиди.\nУмуман, миллий адабиётимиз, маънавиятимиз тарихида ёрқин из қолдирган Озод Шарафиддинов каби олимларни хотирлаш, уларнинг ҳаёт йўлидан ибратланишнинг ўзи энг хайрли иш. Шу жиҳатдан, адабий-илмий анжуман ўз олдига қўйган вазифани бажарди, дейиш мумкин. Лекин таъкидланганидек, «Озод Шарафиддинов сабоқлари»дан баҳраманд бўлиш эндигина бошланди. Шубҳасиз, бу анжуман анъанавий тус олади ва бутун мамлакатдаги маърифат масканларида давом этади. Бу эса, ўз навбатида, бугунги авлодларни устоз олимнинг тафаккур довонига тобора яқинлаштиради.\n«Ўзбекистон адабиёти ва санъати» газетасининг 2006 йил 10-сонидан олинди.\n← Аввалги Аввалги Раҳмон Қўчқор. Қарз берилган нур (2006)\nКейинги → Кейинги: Пиримқул Қодиров. Қаршидан бошланган зафарлар (2006)


19.12.2020 10:31 0 2039\nСенат раиси кеча Конституцияга ўзгариш киритиш масаласи ҳақида ҳеч қанақа гап йўқ, бўлса, халқ билан муҳокама қилинади, деди.\nАммо блогерлар бу гапларни осмондан олиб гапиришаётгани йўқ. Сенатнинг расмий сайтида навбатдаги ялпи мажлисда «Ўзбекистон Республикасининг Конституциясига ўзгартишлар киритиш тўғрисида»ги қонун кўриб чиқилиши эълон қилинган.\nЛекин негадир бугунга келиб бу масала кун тартибида йўқ дейилмоқда. Балки жамоатчиликнинг эътирози сабаб, олиб ташлангандир, ким билсин.\nАммо бизда бошқа савол туғилади.\nҚонунчилик палатаси депутати Расул Кушербаев Конституцияга ўзгариш киритиш масаласи ҳақиқатдан кўриб чиқилаётганини ва бу судлар тизими ҳамда «қонун ҳужжатлари» атамасига оид эканлигини маълум қилганди.\nҚонунчилик палатасининг сайтида ҳам сентябрь ойида Конституцияга ўзгариш киритишга оид қонун лойиҳаси муҳокама қилингани айтилганди.\nДемак, Конституцияга ўзгариш киритиш ҳақидаги қонун лойиҳаси аллақачон Қонунчилик палатасида муҳокама қилиб бўлинган. Лекин нима учун бирорта жойда бу қонун лойиҳасининг матни йўқ? Нега бу лойиҳа қонун ҳужжатлари муҳокамаси порталида эълон қилинмаган? Жамоатчиликнинг фикри олинмаган?\nЖамоатчилик бу қонун сирли қабул қилинмаётганига ишониши учун бирор факт борми?\nМайли, бошқа саволларим ҳам бор:\nНега Қонунчилик палатаси ва Сенатнинг ялпи мажлислари кун тартиби очиқ ва батафсил эълон қилинмайди? Фақат умумий гаплар билан ахборот берилади холос.\nНега Қонунчилик палатасида муҳокама қилинаётган барча қонун лойиҳаларининг матни сайтда очиқ эълон қилинмайди? Ваҳоланки «Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатасининг регламенти тўғрисида»ги Қонуннинг 15-моддасида биринчи ўқишда қабул қилинган қонун лойиҳасининг матни Қонунчилик палатасининг расмий веб-сайтида эълон қилиниши айтилган.\nНега Қонунчилик палатаси қабул қилган ва Сенатга юборилган барча қонунлар матни очиқ эълон қилинмайди? Биз билайлик, қанақа қонунни депутатлар юбордию, Сенат унга қанақа ўзгариш киритди. Ахир қонун лойиҳасининг матнини эълон қилиш шунчалар қийин ишми?\nНега Сенат томонидан маъқулланиб, Президентга имзолаш учун юборилган қонун матни очиқ эълон қилинмайди? Яна ўша гап: Сенат маъқуллаган қанақа қонунлар Президентга юборилганини билишга ҳаққимиз йўқми?\nКонституцияга кўра, Сенат томонидан юборилган қонунлар 30 кун ичида ёки имзоланиши, ёки рад қилиниши керак. Айрим қонунлар Сенат маъқуллагандан кейин салкам 1 йил ўтиб имзоланганини ҳам кўряпмиз. Мана шунақа ҳолатларни жамоатчилик назорати кузатиб бориши керак эмасми?\nХулласи калом, «сирли қонунлар» деганда ёпиқ эшиклар ортида қабул қилинаётган махфий қонунларни эмас, балки жамоатчиликка очиқ ва батафсил маълумот берилмасдан, фақат депутатлар ва сенаторларнинг ўзи қабул қилиб, маъқуллаб юбораётган қонунларни ҳам тушуниш керак. Бунинг учун эса Парламентда кўрилаётган барча қонунлар матнини ҳар бир босқичдан кейин очиқ эълон қилишни йўлга қўйиш керак. Бу қийин иш эмас, агар хоҳиш бўлса, албатта.\nШунда депутат ва сенаторларнинг масъулияти янада ошар эди.\nАхир халқ қонунлар ҳақида қанча кўп маълумотга эга бўлса, шунча яхши эмасми?\nЖамият Кеча, 21:14\nЎзбекистонда ярим йилда ўсимлик дунёсига қанча зарар етказилгани очиқланди\nҲуқуқ 27/07, 10:04\nҲуқуқ 06/07, 17:01


Дунё спортининг катта вакили. Оксана Чусовитина қандай спорт йўлини босиб ўтган?\n17:43 / 23.07.2021\nБугун, 23 июль куни Токио-2020 олимпиадасининг очилиш маросими ўтказилмоқда. Турнир бошланиши олдидан Ўзбекистон делегацияси байроқдорлари сафидан чиқарилган бўлса-да, Оксана Чусовитинанинг ушбу турнирдаги иштироки ўзбек спорти учун катта воқелик бўлди. Тўрт йилликнинг энг нуфузли мусобақаси олимпия ўйинларида 8-марта иштирок этаётган афсонавий спортчи интервьюларидан бирида Ўзбекистон учун медаль ютишни орзу қилишини айтганди.\nБайроқдорлар охирги кунда ўзгартирилди\nТокио-2020 олимпиадасида Ўзбекистон делегацияси байроқдорлари гимнастикачи Оксана Чусовитина ва боксчи Бобоусмон Батуров бўлиши ҳақида хабар қилинган эди. Бироқ очилиш маросимидан олдин байроқдорлар ўзгаргани, Чусовитина ва Батуров ўрнига боксчи Баҳодир Жалолов ва таэквондочи Нигора Турсунқулова танлангани маълум қилинди.\nБаҳодир Жалолов ва Нигора Турсунқулова\n46 ёшли гимнастикачи «Спутник» нашри билан суҳбатда бу қарорни кутмагани ва бу борада унга ҳеч қандай тушунтириш берилмагани ҳақида гапирган. «Биласизми, байроқдорлар нега алмаштирилганини тушунтиришмади, шунчаки бормаслигимни айтишди, бор гап шу. Иштиёқим сўнди, бундай қилиш нотўғри. Шунчаки тўғрисини тушунтиришса, ҳаммамиз ҳам одам, тушунамиз», деган спортчи.\nМиллий олимпия қўмитаси Ўзбекистон делегациясининг Токио-2020 Олимпия ўйинларида байроқдори ўзгаргани юзасидан расмий баёнот бериб, бу ўзгаришни тақвим билан изоҳлади.\n«Эртадан Токио-2020 Олимпия ўйинлари доирасида ҳамюртларимиз ўз иштирокларини бошлашади. Аввал МОҚ томонидан бўлажак Олимпия ўйинларида байроқдорларимиз боксчи Бобоусмон Батуров ҳамда спорт гимнастикаси вакили Оксана Чусовитина бўлиши маълум қилинган эди. Регламентга кўра, спорт гимнастикаси ва бокс баҳслари 24 июлдан бошланади. Оксана Чусовитина эса 25 июль куни саралаш босқичида қатнашади. Шу боисдан Токио-2020 штаби ва федерация раҳбарлари билан маслаҳатлашган ҳолда ҳамюртларимиз Оксана Чусовитина ҳамда Бобоусмон Батуровни ортиқча толиқтирмаслик мақсадида старти кейинроққа тўғри келадиган бошқа номдор вакилларимиз, боксчимиз Баҳодир Жалолов ва таэквондочи Нигора Турсунқулова делегациямиз байроқдори бўладиган бўлди. Бу бўйича якуний қарор 21 июль куни қабул қилинди.\nОчилиш маросимида иштирок этиш катта вақт олади. Унда узоқ муддат тик оёқда туриш ва шаҳарчага кеч қайтилишини инобатга олиш зарур. Маълумот учун, Нигора Турсунқулова 26 июль куни баҳсларга киришса, Баҳодир Жалолов 29 июлдан ўз иштирокини бошлайди. Шу боис уларнинг тикланиб олиши учун вақт нисбатан кўпроқ.\nҲамюртларимиздан вазиятни тўғри баҳолаб, бўлажак Олимпия ўйинларида терма жамоамиз вакилларини доимо қўллаб-қувватлаб туришларини сўраб қоламиз», дейилган расмий муносабатда.\nКўп ўтмай спортчининг ўзи видеомурожаат қилиб, олимпиада ўйинлари очилиш арафасида уни қўллаб-қувватлаётган барча ватандошларга, мухлисларига мурожаат қилиб, миннатдорлик билдирди ва спортчи учун тинчлик муҳим эканини айтди.\n«Азиз мухлисларим! Қўллаб-қувватлаганингиз учун барчангизга раҳмат. Келинг, кайфиятни туширмаймиз, бугун очилиш маросими. Биз уни узоқ вақт кутдик. Хурсанд бўлиб ҳаммани қўллаб-қувватлайлик. Тез орада мусобақалар бошланади ва бизга яхши иштирок учун хотиржамлик керак. Яна бир бор раҳмат, ҳаммангизни қучиб қоламан, ҳаммамизга омад», деган Чусовитина МОҚ саҳифаларида эълон қилинган видеомурожаатда.\nОксана Чусовитина айни дамда германиялик мураббий Дитер Кох қўл остида олимпиадага тайёргарлик кўрмоқда.\nЮқорида Оксана Чусовитинанинг ушбу олимпия ўйинларида иштирок этиши ўзбек спорти учун катта воқелик экани бежиз таъкидланмади. Оксана 4 йилликнинг энг нуфузли спорт мусобақасида 8-марта қатнашмоқда. Бу бир инсоннинг туғилиб, камолга етиб, куч-қувватга тўлганчалик вақт ва бу давр ичида ҳамиша юқори формада бўлишгина эмас, балки доим совриндор бўлиш чинакам афсоналарга хос натижа.\nПрофессионал фаолияти давомида МДҲ бирлашган жамоаси, Германия ва Ўзбекистон сафида олимпиада ва турли халқаро турнирларда иштирок этган Оксана Чусовитина 1992 йил МДҲ бирлашган жамоаси сафида Барселона олимпиадасида чемпион бўлган. 2008 йил Пекин олимпиадасида Германия сафида кумуш медални қўлга киритган. Уч карра жаҳон ва Европа чемпиони, жаҳон чемпионатининг тўрттадан кумуш ва бронза медалларига эга чиққан.\nЧусовитина илк бор олимпиадада 1992 йил дебют қилган ва Барселона олимпиадасида собиқ иттифоқ давлатларининг бирлашган жамоаси сафида олтин медални қўлга киритган. Ўшандан буён ҳеч бир олимпия ўйинлари Чусовитинасиз ўтмаяпти.\n2008 йил Пекинда Германия номидан мусобақаларда қатнашган Чусовитина яна бир бор олимпия шоҳсупасидан жой олиб, кумуш медални қўлга киритади. У ўша кунларни шундай хотирлайди: «Немис жамоасининг бир қисми бўлсам-да, лекин ҳар доим Ўзбекистонни ватаним деб билганман. Мен Германиядан миннатдорман, улар ўғлимни қутқаришга ёрдам беришди, уларнинг гимнастика федерацияси билан ҳамон яхши муносабатдаман. Ўғлим Алишер тузалгач, мен Ўзбекистонга қайтдим ва улар мени тушунишди».\nҲа, Чусовитина фарзандининг саломатлигини қутқариб қолиш учун Германия шарафини ҳимоя қилишга мажбур бўлганди.\nОксана Чусовитина 2016 йилги олимпия ўйинларида қатнашиши билан спорт гимнастикаси тарихида ўзига хос янги рекордни қайд этди. У еттита олимпиадада қатнашган ягона спортчи сифатида Гиннеснинг рекордлар китобига кирди. Шунингдек, Риода олимпиадалар тарихидаги энг ёши катта гимнастикачига айланди.\nЧусовитина Токио олимпиадасига йўлланмани қўлга киритиб, ўз натижасини янгилади. У бу натижага Германиянинг Штутгарт шаҳрида спорт гимнастикаси бўйича ўтказилган жаҳон чемпионатида эришди.\nОксана Чусовитина интервьюларидан бирида Токиодаги ўйинлар ўзининг охирги олимпиадаси бўлишини маълум қилган: «Бу менинг сўнгги олимпиадам бўлади, катта спортни тарк этаман. Мен Ўзбекистонда болалар ва ўсмирлар спортини ривожлантиришга ёрдам бериб, қўлимдан келган барча ишни қиламан», деганди спортчи.\nЎтган йили Оксана Чусовитина 45 ёшга тўлиши муносабати билан дунё спорт жамоатчилиги унга табриклар йўллаб қутлаган, The Times Hub газетаси сайтида эса Чусовитинага бағишланган мақола эълон қилинган эди.\n«Собиқ иттифоқ вақтида совринлар ютишни бошлаган Чусовитина 2018 йилда Осиё ўйинларида ҳам совриндор бўлди», дейилади «Доимо ёш гимнаст. Том Круз билан учрашувни кутаётган Чусовитина 45 ёшда. Аммо у 8-олимпия ўйинлари томон кетмоқда» сарлавҳали мақолада.\nУнинг ҳозирча қўлга киритган охирги ғалабаси 2021 йил июн ойида Қатар пойтахти Доҳа шаҳрида спорт гимнастикаси бўйича жаҳон кубоги босқичидаги ғолиблиги бўлиб турибди. Спортчи таяниб сакраш йўналишида биринчи ўринни қўлга киритганди.\nЧусовитина катта спортга қайтишини эълон қилди


Ўзбекистонлик қиз Барак Обама билан учрашди\n01:51 17 Октябр 2019\n12:25 08.04.2019 Ҳавола олиш\nEuropean Young Leaders under 40 ҳамда Буюк Келажак экспертлар кенгаши аъзоси Камилла Султанова Барак Обама билан учрашди.\nТОШКЕНТ, 8 апр - Sputnik. Ўзбекистонлик Камилла Султанова 6 апрель куни Берлинда АҚШ собиқ президенти Барак Обама билан учрашди.\nБарак Обама ўз фонди фаолияти доирасида, Европанинг 300 нафар ёш етакчилари билан учрашиб уларнинг ташаббусларини қандай қилиб қўллаб-қувватлашни режалаштираётгани ҳақида ҳикоя қилиб берди.\nКамилла Султанова ушбу учрашувда Скандинавия ва Ўзбекистон вакили сифатида иштирок этди. Барак Обама билан бўлган қисқа суҳбат давомида навбатдаги учрашувни Ўзбекистонда ўтказишни таклиф қилди.\nКамилла Султанова 1984 йилда Қашқадарё вилоятида туғилган. Мактабни АҚШда, инстутутни Данияда тугатган. Шундан сўнг Европа шимолидаги компанияларда ишлаган. Айни дамда нодавлат нотижорат ташкилотда фаолият юритади. European Young Leaders under 40 ҳамда Буюк Келажак экспертлар ташкилотлари аъзоси. Яшаш жойи - Хельсинки.


Президент оиласида бундай одат йўқ – Тўқаев туғилган кунини нишонламайди | Qalampir.uz\nПрезидент оиласида бундай одат йўқ – Тўқаев туғилган кунини нишонламайди\nОлам\t17 Май 16:02 6786\nҚозоғистон Республикаси Президенти Қосим-Жомарт Тўқаев туғилган кунини нишонламайди. Бу ҳақда Президентнинг матбуот котиби Берик Уали маълум қилди.\nХабарга кўра, бир нечта оммавий ахборот воситалари Тўкаев туғилган кунини қандай нишонлашини сўраб Президент матбуот котибига савол йўллаган.\n“Менга бир қатор оммавий ахборот воситалари вакиллари давлатимиз раҳбари туғилган кунини қандай нишонлаётгани ҳақида айтиб бериш илтимоси билан мурожаат қилмоқда. Ўтган йили биз бу борада тушунтириш бердик, яна бир бор эслатиб қўймоқчиман”, дейди котиб Берик Уали.\nҚайд этилишича, Қозоғистон Президенти учун бугун, 17 май – шунчаки иш куни.\n“Жорий йилнинг 17 май куни иш кунига тўғри келади. Президент Қосим-Жомарт Кемелевич ўз жадвалига мувофиқ ишлайди. Ушбу сана муносабати билан ҳеч қандай тадбир бўлмайди, ҳатто маъмурият ходимларидан ҳам Президентни табриклашдан тийилиш илтимос қилинди. Давлат раҳбари учун бу оддий иш куни, чунки унинг оиласида болаларнинг ҳам, ота-оналарнинг ҳам туғилган кунларини нишонлаш одат тусига кирмаган”, дея тушунтирди Уали.\nЭслатиб ўтамиз, Қозоғистон Республикасининг иккинчи Президенти Қосим-Жомарт Тўқаев бугун, 17 май куни 68 ёшни қаршилади. У 2019 йилдан буён мамлакатни Назарбоевнинг Элбошилиги остида бошқариб келмоқда.\nГарчанд Қозоғистон Президенти ўз туғилган кунини нишонламаётган бўлса-да, дипломатик этика юзасидан бир қатор давлат ва халқаро ташкилотлар раҳбарлари Тўкаевни табриклаган.\nШу жамладан, Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев Президент Қосим-Жомарт Тўқаевни таваллуд куни билан самимий муборакбод этиб, унга мустаҳкам соғлик, фаровонлик ва муваффақият тилаган.\n31 Июль 13:36 50073\n31 Июль 18:28 28366\n02 Август 13:59 23838\n31 Июль 12:18 19366\n01 Август 21:20 17902


Қизиқ! "Сурхон" машғулотларни "Пахтакор" стадионида ўтказмоқда, "шерлар" эса "Жар"да шуғулланишмоқда\n6 январь, 2019, 18:39\nТеглар:Пахтакор | Сурхон\n"Пахтакор" меҳмондўстлик қилмоқдами?\nТермизнинг “Сурхон” жамоаси Тошкентда ўқув-йиғин машғулотларини бошлади. 5 январь куни “Сурхон” янги мавсум учун тайёргарлик жараёнига киришди. Термизликлар пойтахтда ўқув-машғулот йиғини ўтказишади. Жамоа аъзолари кеча Тошкентда йиғилдилар ва тушликдан сўнг илк машғулоти ўтказилди.\nКлуб матбуот хизматининг маълум қилишича, машғулот Тошкентдаги “Пахтакор” стадионида олиб борилмоқда.\nЭътиборлиси, "Пахтакор" клуби футболчилари "Жар" стадионида шуғулланишмоқда. Қизиқ, жуда қизиқ! Маълумот ўрнида, "Пахтакор" 3-9 январь кунлари Тошкентда навбатдаги йиғинда қатнашишмоқда. "Шерлар" 11 январь куни машғулотларни Туркиянинг Белек шаҳрида давом эттириш учун жўнаб кетишади.


12 йилдан бери турмада ўтирган сиёсий маҳбус Муҳаммад Бекжон яна судланмоқда « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n12 йилдан бери турмада ўтирган сиёсий маҳбус Муҳаммад Бекжон яна судланмоқда\n23 January 2012 - 11:03\nЎзбекистоннинг Қашқадарё вилояти Косон тумани УЯ64/51 колониясида 2012 йил 18 январь куни сиёсий маҳбус Муҳаммад Бекжоннинг суди бўлиб ўтди. Прокурор уни яна тўрт йил 8 ойга озодликдан маҳрум этишни сўради. Суд маслаҳатга кириб кетди. Бу ҳақда Марказий Осиёда Инсон ҳуқуқлари ассоциациясининг (Франция) раҳбари Надежда Отаева ўзининг блогида маълум қилди\n12 йилдан зиёд вақт давомида жазо муддатини ўтаётган сиёсий маҳбус Муҳаммад Бекжановни 2012 йил февраль ойида озод этишлари керак эди, аммо 2012 йил декабрь ойида унга қарши Ўзбекистон Жиноят кодексининг 221 моддаси – “Жазони ўташ муассаси маъмуриятининг қонуний талабларига буйсунмаслик” бўйича сохта айблов тайёрлай бошладилар.\nМуҳаммад Бекжон (1954 йилда туғилган, Ўзбекистон фуқароси). Муолифатдаги “Эрк” партияси таъсис этган “Эрк” газетасининг бош муҳаррири.\nМуҳаммад Бекжон 1999 йилда Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 158, 3б, – “Ўзбекистон Республикаси президентига тажовуз қилиш”; 159, 3б, – “Ўзбекистон Республикаси конституциявий тузумига тажовуз”; 216 – “Жамоат бирлашмалари ёки диний ташкилотларни қонунга хилоф равишда тузиш”, 223,2 – “Қонунга хилоф равишда чет элга чиқиш ёки Ўзбекистон Республикасига кириш”; 227-1 – “Ҳужжатлар, штамплар, муҳрлар, бланкаларни, автомототранспорт воситаларининг ва улар тиркамаларининг (ярим тиркамаларининг) давлат рақам белгиларини эгаллаш, нобуд қилиш, уларга шикаст етказиш ёки уларни яшириш”; 228, 2 ва 3 банди – “Ҳужжатлар, штамплар, муҳрлар, бланкалар тайёрлаш, уларни қалбакилаштириш, сотиш ёки улардан фойдаланиш”; 242,1б – “Жиноий уюшма ташкил этиш” моддалари бўйича 15 йилга озодликдан маҳрум этилганди. 2003 йилда амнистия бўйича унинг жазо муддати 3 йил 8 ойга қисқартирилган.\nСудда Муҳаммад Бекжоннинг камерадошларидан уч киши айблов томонидан гувоҳлик бердилар. Улар кўрсатма бераётганларида судланувчининг кўзига қарашга ботина олмадилар. Бу уларни сиёсий маҳбусга қарши кўрсатма беришга мажбур қилингани борасида шубҳа уйғотиши табиий.\nМуҳаммад Бекжон қариндошларининг илтимоси билан судда унинг манфаатларини адвокат Муножот Парпиева ҳимоя қилди.\n1999 йилда Тоштурмада тергов давомида Муҳаммад Бекжонга нисбатан қийноқлар қўлланган. Ўшанда унинг оёғи сингани боис у ҳозиргача оқсаб юради. Қамоқдалиги чоғида учинчи йилга ўтиб у сил дардига мубтало бўлди. Ушбу ташхис билан у икки марта Тошкентдаги махбусларнинг касалхонаси “Сангород”да даволанди.\nМуҳаммад Бекжон мухолифатдаги “Эрк” партиясининг раиси Муҳаммад Солиҳнинг укасидир. 2000 йилда Муҳаммад Солиҳ сиртдан судланиб Ўзбекистон Олий суди тарафидан 15,5 йилга озодликдан маҳрум этилган ҳамда Интерпол йўналиши бўйича қидирувга берилган.\nМуҳаммад Солиҳнинг яна икки укалари – Рашид ва Комил Бекжоновлар 1999 йилда ҳибс этилдилар. Ўзбекистон расмийлари Тошкентдаги 1999 йил 16 феврал куни содир бўлган портлашлар учун айбни Муҳаммад Солиҳга ва Ўзбекистон Исломий ҳаракатига юкладилар.\n2003 йилда Комил Бекжонов, 2011 йил март ойида эса Рашид Бекжонов озодликка чиқдилар.\nАйни пайтда Муҳаммад Бекжонов ва унинг яқинлари суд ҳукмини кутишмоқда.\n“Марказий Осиёда Инсон ҳуқуқлари” Ассоциацияси БМТнинг Инсон Ҳуқуқлари бўйича Олий Комиссарини ҳамда демократик мамлакатлар ҳукуматлари ва халқаро ҳуқуқ ҳимоя ташкилотларини сиёсий маҳбус Муҳаммад Бекжоновнинг ишини назорат остига олишга ва Ўзбекистон ҳукуматидан уни озод қилишга чақирмоқда.


Фаластиндаги Хамас ҳаракати ва Фатх гуруҳлари Ички ишлар вазири лавозимини ким эгаллаши ҳақида келишиб олди.\nМазкур келишувнинг Фаластинда миллий бирлик ҳукумати тузиши учун йўл очиши айтилмоқда. Хабарларга кўра, Ички ишлар вазири лавозимини Хани ал-Қувасма эгаллайди. У Фаластин Хавфсизлик кучлари фаолиятини назорат қилади. Фаластин парламенти янги ҳукумат таркиби масаласини 17 март куни овозга қўйиши кутилмоқда.


ИИББ Янгийўл таксичиларини ЙҲХБ лейтенанти масаласида ҳиссиётга берилмасликка чақирди\n23:46 / 23.10.2019\nТошкент вилоятининг Янгийўл шаҳридаги йўналишсиз такси ҳайдовчилари куни кеча интернетда тарқалган аудиога изоҳ сўраб, ИИБга мурожаат қилмоқда.\nМилиция мансабдорига тегишлилиги гумон қилинаётган ҳақоратли аудио тарқалганидан сўнг, Telegram'даги «Водители Янгиюля» гуруҳи аъзолари сони икки кун ичида икки баробарга ошиб, 3,5 мингга яқинлашган.\nГуруҳдаги сўнгги постларга қараганда, айрим таксичилар аудио муаллифи деб гумон қилинаётган Янгийўл ИИБ ЙҲХБ бошлиғи ўринбосари У.З.ни қидирмоқда. Хусусан, ҳайдовчилар ИИБ биносига тўплангани ҳақида ҳам хабарлар бор.\nВилоят ҳокимлиги ва ИИББ мазкур ҳолат назоратга олиниб, ҳозирда текширув ишлари олиб борилаётганини маълум қилди.\n«Яқин вақтда бу ҳолат бўйича батафсил расмий баёнот берилади. Айни пайтда вазият назоратда, фуқаролар билан суҳбат асносида, юзага келган тушунмовчилик бўйича изоҳ бериляпти», – дейилади ҳокимлик хабарида.\n«Текширув хулосасига кўра, албатта, қонуний чоралар кўрилади ва бу ҳақида ОАВ орқали батафсил маълумот берилади», – дея қайд этган вилоят ИИББ.\nИчки ишлар органи ўз билдиришида фуқароларни масалани ҳиссиёт билан эмас, қонуний йўл билан ҳал этишга чақирган.\n«Интернетдаги норасмий ижтимоий тармоқлар орқали тезкор тарқатилаётган аудио, фото, видео ва босма материаллар ижтимоий муҳитда бирламчи салбий фикрнинг юзага келишига сабаб бўлмоқда. Бундай тезкор хабарларнинг аксар қисми, текширув ишлари якунига кўра, бир томонлама ёндашиб, нотўғри талқин қилинганлиги аниқланмоқда.\nҲурматли фуқароларимиздан тарқатилаётган ҳар бир хабар юзасидан фақатгина расмий маълумотларга таянишларини сўраб қоламиз», – дейилади Тошкент вилояти ИИББ муносабатида.\nБош прокуратура хабарига кўра, аудио эгаси деб гумон қилинаётган ЙҲХБ катта инспектори хизмат текшируви вақтида овозли ёзув унга тегишли эмаслигини билдирган.\nЯнгийўлда содир бўлган газ портлаши ҳолати юзасидан жиноят иши қўзғатилди\n11:15 / 20.11.2020\nЯнгийўлда янги кичик саноат зонаси ташкил этилади