Алишер Отабоев. Ҳаёт яшаб ўтиш учун берилган - www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Илм ва фанАдабиётАлишер Отабоев. Ҳаёт яшаб ўтиш учун берилган\nЧоп этилган 05.03.2014 01.02.2021 МуаллифZiyouz.uz\nБир улуғ одам «Дунёда икки нарса абадий қолади: дононинг сўзи-ю ботирнинг иши», деган эди. Инсоният тарихида доно сўзлар айтган донишмандлар ҳам, унутилмас мардликлар кўрсатган ботирлар ҳам сон-саноқсиз. Улар бутун башариятнинг фарзандлари, башарият юлдузларидир. Мазкур рукнимизни ўтган йили тарихда ўчмас излар қолдирган бобокалонимиз, барча замонларнинг қаҳрамони Заҳириддин Муҳаммад Бобурга бағишланган адабий портрет билан бошлаган эдик.\nХалқимизнинг жаҳон тан олган бундай азиз фарзандлари эса бисёр…\nБуюк зотлар барча халқларга дахлдор бўладилар. Чунки уларнинг ибратли ҳаёти, эзгу аъмоллари оламшумул аҳамиятга моликдир. Биз ана шундай жаҳоний сиймолар бўлмиш Ҳомер, Ҳеродот, Шекспир, Байрон, Гёте, Пушкин, Тҳакур, Кавабата сингари зотлар ҳақида сўз кетганда уларнинг қайси миллатга мансублиги хаёлимизга ҳам келмайди. Бу, табиий ҳол.\nБироқ, таассуфки, бугунги ёш авлод вакилларининг ҳаммаси ҳам инсоният даҳоларини яхши билмайди. Модомики, келажагимизни ёшлар билан боғлаган эканмиз, навқирон авлод дунё тамаддуни ва унинг устунларини яхши билишлари шарт! Бу борада ҳам масъулият тағин ёшларнинг ўз зиммасига тушади. Улар онгли, фаол ҳаёт кечиришлари: пухта ўқиб-ўрганишлари, тинмай изланишлари, мустақил фикр юритишлари лозим бўлади.\nЭътироф этиш жоизки, ёшлар орасида бу борада умид уйғотаётганлари талайгина. Бу кишини қувонтиради, албатта. Ана шундай умидбахш ижодкор ёшлардан бири Ўзбекистон давлат жаҳон тиллари университетининг магистранти Алишер Отабоэвдир. У бўлажак журналист ва таржимон. Кўпчилик адабиёт мухлислари унинг буюк инглиз адиби Сомерсет Моэм, машҳур япон ёзувчиси Харуки Муракамидан қилган таржималарини билади. Бу асарлар инглиз ва рус тилларидан ўзбекчалаштирилган. Алишер мазкур сўз санъаткорлари ҳақида адабий-танқидий мақолалар ёзишга ҳам уринаётир. Умидвормизки, ижодкор йигитимизнинг бу интилишлари кутилган самараларни беради.\nЖаҳон адабиёти юлдуз тўла осмонга ўхшайди. Қараганда кўз қамашадиган юлдузлар ёғдуси ақлни шоширади: уларнинг ҳар қайсиси ўзига хос бир оламки, бу майдонда чарақлаб ёниш — ёзувчи ёки шоир сифатида янги гап айтишнинг ўзи бўлмайди. Бу ҳам, майли. Ўша юлдузларнинг сирли-сеҳрли жилваларини — дурдона асарлардаги жозибани тушуниб, ҳис этиб ўқишнинг ўзи ҳам бугунги китобхондан озмунча қунт ва савия талаб қилмайди. Бугунги китобхон жаҳон адабиётидан баҳра олишни истаса, бадиият сирларидан машҳур адибларнинг таржимаи ҳолларигача хабардор бўлмоғи, яъни ўзига хос пойдеворга эга бўлмоғи лозим. Келинг, бу борада билганларимизни бойитиш, «пойдевор»ни мустаҳкамлаш ниятида жаҳон адабиёти юлдузларидан бири — инглиз адиби Сомерсет Моэм шахси ва ижодини ўрганишга уриниб кўрайлик.\nЖаҳон адабиётида инглиз адабиёти алоҳида ўринга эга. Ўз ижоди билан бу адабиётда янги саҳифалар очган Т.Ҳарди, Р.Киплинг, О.Уайлд сингари англиялик ёзувчиларнинг номлари ўзбек китобхонларига ҳам таниш. Лекин яна бир улуғ ёзувчи борки, унинг ҳаёти ва ижоди ҳақида бизда адабиёт ихлосмандлари ҳали кўп нарса билмайдилар. Бу — ҳақгўй, чўрткесарликда ном чиқарган адиб Уилям Сомерсет Моэмдир.\nАнглияда Диккенсдан кейин асарлари энг кўп ўқиладиган Моэм узоқ давом этган ижодий фаолияти давомида турли жанрларда қалам тебратди. ХИХ асрнинг 90-йилларидан ХХ асрнинг 50-йилларигача ёзишдан тўхтамади. У ўзидан йигирмата роман, ўттиздан ортиқ пиэса, бир неча ҳикоялар тўплами, автобиографик асарлар ва кўплаб адабий-танқидий мақолалар қолдирди. «Ой ва чақа» романи эса, жаҳондаги энг яхши юзта китобдан бири сифатида тан олинди.\nҲикоя ва романлари ёрқин ранглар, саргузаштли воқеалару ажойиб образларга тўла Моэмнинг умр йўли ҳам нимаси биландир детектив асарни эслатади.\n«Инсон ҳаётини доимо катта қизиқиш билан кузатган Моэм ўз турмушига бировнинг бурун суқишини истамасди», деб ёзади адиб ҳақидаги биографик асарида инглиз адабиётшуноси Тед Морган. Ҳар қандай одам тўғрисида фақат рост гаплар ёзилса, бу одамнинг жиноятчидан фарқи қолмайди, деб ҳисоблаган Моэм тириклигида бошқаларнинг ўзи ҳақида китоб ёзишига рухсат бермаган. Шунга қарамай, вафотидан кейин ёзувчи асарларига қизиқиш ортгани боис, унинг шахсий ҳаётига ҳам эътибор кучайди.\n«Саргузашт воқеаларга ишқибозлиги туфайли Моэм ўз ҳаётини саргузаштга айлантириб юборди», дейди Тед Морган. Ростдан ҳам, Моэм ҳақидаги асарларни ўқисангиз, унинг ҳаёти нимаси биландир Ҳолливуд филмлари қаҳрамонлари ҳаётига ўхшаб кетишига гувоҳ бўласиз. Аксарият ижодкорлардек фақат ижод билан боғланган бир маромдаги умргузаронликдан қочган Моэм тажриба ва таваккалчиликдан, турли тўсиғу муаммолардан қўрқмай яшаган.\nУилям Сомерсет Моэм 1874 йилнинг 25 январида Парижда инглиз элчихонасида дунёга келади. Лекин бўлажак ёзувчини Франсияда туғилган, деб бўлмайди. Ўша даврда Франсияда туғилган ўғил болалар шу мамлакат фуқароси ҳисобланиб, уруш шароитида Франсия қўшинлари сафига чақириларди. Париждаги инглиз элчихонасида ҳуқуқшунос бўлиб хизмат қилган Роберт Моэм фарзандининг Англияда дунёга келиши учун расман Буюк Британия ҳудуди ҳисобланган элчихона биносининг иккинчи қаватини туғруқхонага айлантиради.\nЎн ёшгача Парижда яшаган Уилям кейинчалик бу йилларни ҳаётидаги энг бахтли дамлар сифатида кўп ёдга олади. Биографларининг ёзишича, етти ёшида қариндошларидан бири йигирма франк бериб, бу пулларни нимага сарфлайсан, деб сўраганда: Леди Энглесси ўйнаган спектаклни кўрмоқчиман, дейди у. Бўлажак драматургда театрга иштиёқ болалигидаёқ уйғонган эди.\nАммо болаликнинг ширин дамлари Уилям учун қисқа бўлади. Саккиз ёшни қоралаганда касалманд онаси вафот этади. Икки йил ўтиб отаси ҳам ҳаётдан кўз юмади. Етим қолган Уилямни Англиядаги руҳоний амакисиникига жўнатишади. Париждаги бахтиёр ҳаётга кўниккан бола ўзига буткул нотаниш Англияда, қаттиққўл амакисининг оиласида яшай бошлайди. Тили франсузчага мослашгани боис, у инглизчада яхши гапира олмас, оқибатда янги шароитга мослашиши ҳам қийин кечади.\nУйида тартиб-интизомни маҳкам сақлаган руҳоний амакиси болани ўзи ўйлаб топган турли қоидаларга сўзсиз итоат этишга мажбурларди. Сиқувлардан кўнгли озор чеккан Уилям ўзини ёлғиз, ҳимоясиз ҳис қила бошлайди. Ёлғизлик азоби уни Кентерберидаги бошланғич мактабда ҳам, кейинчалик Қироллик мактабида ҳам тарк этмайди. Бу изсиз кетмайди — Уилям гапирганда дудуқланиб қолар, синфдошлари эса уни камситишарди. «Дудуқланиб гапиришим ҳаётимга ҳам, ижодимга ҳам салбий таъсир қилган», деб ёзди у кейинчалик. Бу қусур оқибатида Моэм келажакда руҳоний ҳам, сиёсатчи ҳам, ҳуқуқшунос ҳам бўла олмасди. Чунки ваъз ўқиётганда ёки нутқ сўзлаётганда дудуқланиши панд бериши тайин эди. Улуғ ёзувчи умр бўйи бу хасталикдан халос бўла олмади.\nЎсмирлик палласига келиб Уилям бу аҳволга кўникади. Энди у ёлғизликдан изтироб чекмайди, ҳатто ёлғизликни қўмсай бошлайди. Мутолаага берилиб, руҳоний амакисининг китоб жавонидан бекитиқча фойдаланишга одатланади.\nЎн беш ёшида зотилжамга йўлиқиб қолган йигитча баъдига урган диний мактабни ташлаб, амакисининг маслаҳати билан Германияга отланади. Бу бўлажак ёзувчининг мустақил ҳаёт йўлидаги илк қадами эди. Бу пайтда Германиянинг Ҳейделберг шаҳрида адабиёт ва санъатга қизиққан кўплаб ёшлар истиқомат қилишар, университетда машҳур адиблар ва файласуфлар иштирокида турли анжуманлар ўтказиларди. Маданият ва эркин фикр ўчоғига айланган бу шаҳарда Уилямнинг дунёқараши шакллана бошлайди. Ҳейделбергда у адабиёт ҳаётининг мазмуни эканини англайди. Бир ярим йил ичида Моэм бу шаҳарда дўстлар орттиради, Шопенгауэр, Гёте сингари алломалар ижодини қунт билан ўрганади.\nЎн саккиз ёшида, 1892 йили Англияга қайтган Моэм Лондоннинг энг камбағал тумани саналган Ламбетдаги авлиё Фома шифохонасига ишга жойлашади. Бўлажак ёзувчининг тиббиёт соҳасини танлаганига бир неча сабаблар бор эди. «Тиббиёт Моэм учун жуда қулай касб эди, — деб ёзади Тед Морган. — Биринчидан у ўзи истагандек оддий одамлар ҳаётини, руҳан, жисмонан азоб чекаётган беморларни ўз кўзи билан кузатиш имконига эга эди. Иккинчидан, ишдан кейин ижод билан шуғулланиш, кўрган-кечирганларини қоғозга тушириши учун вақт топарди». Айнан шу йиллари, аниқроғи, 1896 йили Моэмнинг биринчи романи «Ламбетлик Лиза» нашр этилади. Т.Морганнинг таъкидлашича, «Ламбетлик Лиза»да Моэмнинг ноёб истеъдоди — кўрганларини аниқ тасвирлаш қобилияти намоён бўлади. Лондоннинг энг қашшоқ аҳолиси яшайдиган Ламбетдаги оғир турмушни ҳаққоний тасвирлаган ёш ёзувчи бу романи билан инглиз реалистик адабиётида янги саҳифа очганди.\nМоэм — инглиз романчилигида ўз услубини яратган ёзувчи сифатида тан олинган. Унинг «Инсоний ҳасратлар юки», «Ой ва чақа», «Пишириқлар ва пиво», «Устара дами» сингари машҳур асарлари бу жанрнинг чинакам намуналаридир. Автобиографик руҳдаги «Инсоний ҳасратлар юки» романини ўқиган америкалик адиб Т.Драйзер Моэмни буюк мусаввир дея таърифлаган, асарни эса Бетховен симфониясига қиёслаган эди.\nМоэм санъатда оқсуякларнинг турли машваратлар-у урф-одатларга қурилган қалбаки, зерикарли ҳаётидан фарқли ўзгача бир оламни кўрарди. У, айниқса, ижод кишисининг феъл-атвори ва истеъдоди ўртасидаги номутаносибликка жиддий эътибор билан қараган. Ана шу синчковлик унинг 1919 йили ёзган энг машҳур «Ой ва чақа» романида кузатилади. Бу асар буюк рассом Гогеннинг фожеали ҳаёти тўғрисида. Гоген тимсолида яратилган Моэмнинг қаҳрамони Чарлз Стрикленд санъат йўлида киборлар жамиятидан юз ўгиради. Романда реал ҳаёт билан чинакам санъат ўртасидаги жарлик тиниқ ва ҳаққоний тасвирланган.\n«Пишириқлар ва пиво» романида адиб истеъдодининг бошқа бир қиррасини кўрамиз. Асарда фожеавий талқин ўрнини ҳажвий оҳанг эгаллаган. ХИХ аср охири — ХХ аср бошларидаги Лондон адабий ҳаёти манзаралари чизилган бу романда Моэм сохта қаламкашларнинг китобхонлар эътиборини тортиш учун қўллаган найранг-усулларини фош қилиб, қалбаки обрў орттиришга чиранганлар устидан кулади. Асардаги аксар қаҳрамонлар қиёфаларини ўзига таниш-билиш ёзувчи, адабиётшунослардан олиб акс эттиргани ўз вақтида лондонлик ижодкорларга хуш келмайди, муаллиф уларнинг аёвсиз танқидларига дучор бўлади.\nИжодда мақтовга ҳам, танқидга ҳам холис қараган адиб ноҳақ айбловларга эътибор бермайди. Аслида Моэмнинг ўзи ўз асарларининг холис танқидчиси бўлган. Масалан, 1899 йили ёзган «Креддок хоним» асари ҳақида, орадан анча йиллар ўтгач, у шундай деб ёзганди: «Романимнинг баъзи жойларини ўқисам, ҳозир кулгим қистайди. Менингча, бу асарнинг бирдан бир ютуғи ХИХ аср охиридаги Англия ҳаётини акс эттира олганимда, холос».\nТакрорланмас романлар муаллифи Сомерсет Моэм драматургияда ҳам улкан муваффақиятларга эришган. «Сарҳисоб этар эканман…» номли автобиографик асарида адиб драматургияга кириб келиши сабабларини изоҳлаб: «Кўпчилик ёш ижодкорлар каби мен ҳам воқеаларни тасвирлашдан кўра суҳбатни қоғозга тушириш осон, деб ҳисоблардим», деб ёзади.\nАслида Моэмнинг пиэса ёзишга киришганининг бошқа сабаблари бор. Муваффақиятли чиққан илк романи чоп этилгач, Моэм шифохонадаги ишини ташлаб, китобига олган қалам ҳақига Испания, Италия ва Германияга саёҳат қилади. Ўзи ёқтирмаган амакисига ёрдам сўраб боришни истамаган ёзувчи энди оммавий китобхонга мўлжалланган енгил-элпи, ўртамиёна китоблар ёзиб пул топиши ёки олдинги касбига қайтиши керак эди. Моддий аҳволини ўнглаб олиш уни пиэсалар ёзишга ундайди.\nДастлабки пиэсалари муваффақиятсиз чиққанига қарамай у чекинишни хаёлига ҳам келтирмайди, стсенарийларини театр ва журналларга юбораверади. 1902 йили «Никоҳлар самода ўқилади» деб номланган пиэсаси Берлинда саҳналаштирилади. Англияда эса, ёш драматургга ҳадеганда омад келавермайди. 1903 йили ёзган «Леди Фредирик» комедияси орадан тўрт йил ўтиб саҳналаштирилади. Шунга қарамай бу пиэса муаллиф номини бутун Англияга танитади. Дастлаб репертуардаги бўш ўринни тўлдиришга яраб қолган, турмуш ва пул можаролари қаламга олинган бу қизиқарли пиэса кейинчалик Буюк Британиянинг бешта театрида 422 марта намойиш этилади.\nЎзига хос «саҳна туйғуси»га эга драматург пиэсалари воқеа ва қаҳрамонларининг ноанъанавийлиги, диалогларнинг ўткирлиги билан ажралиб турарди. Кейинчалик у саҳна асарларида жўшқинликка, кескин фикрларга, истеҳзоли кулгига кенг ўрин беради. Натижада унинг пиэсаларига талаб ортади. Моэм қаламига мансуб «Леди Фредирик», «Шеппи», «Айлана», «Ноаниқлик» каби пиэсалар бугун ҳам жаҳон театр саҳналарида муваффақият билан намойиш этилмоқда.\nБиринчи жаҳон уруши бошланганда паканалиги боис Моэмни аскарликка олишмайди. Бу пайтга келиб Европага танилган, бир неча тилни мукаммал эгаллаган адиб инглиз жосуслик хизматида фаолиятини бошлайди ва бир йил Швейтсарияда ишлагач, махфий топшириқ билан Россияга жўнатилади. 1917 йилнинг август ойида Петроградга келган Моэмга Россиянинг урушдан чиқмаслигини таъминлаш вазифаси юклатилганди. Лекин кўп ўтмай Россияда инқилоб бошланиб, Моэм Лондонга қайтишга мажбур бўлади.\nДастлаб жосусликни Киплинг қаҳрамонларидек «катта ўйин» деб тушунган ва ўзида бу ўйинда иштирок этиш иштиёқини сезган адиб кейинчалик «Эшенден ёки Британия агенти» китобида бу ишга ўта чиркин ва зерикарли, деб таъриф беради.\nЖосуслик хизматидан бўшагач, Моэмда дунё бўйлаб саёҳат қилиш истаги туғилади. Ижоди орқасидан каттагина маблағга эга бўлган ёзувчи энди пул ҳақида ортиқча ўйламай эркин яшаши мумкин эди.\nДарвоқе, Европанинг энг бой ёзувчиларидан бирига айланган кезда ҳам яқин дўстлари Моэмни мудом хасисликда айблашган. Аслида Моэм хасис эмас, тежамкор бўлган. Ўта тежамкорлик одати унга ҳар бир шиллингни ўйлаб ишлатишни уқтиришдан чарчамаган қурумсоқ руҳоний амакисидан юққанди. Қизиғи шундаки, пули кўпайгани сари Моэм кўнглида қашшоқликка тушиб қолиш хавфидан қўрқиш ҳисси кучайиб боради. Замондошларидан бирининг ёзишича, бойлиги миллион долларга етганда ҳам ёзувчи пулни тежаш учун жамоат транспортида юраркан.\nХуллас, 1916 йил ноябрида у котиби билан Таитига жўнайди. Таити — Шарқий Осиёдаги энг гўзал ўлкалардан. Ёзувчи улуғ рассом Гоген ҳаётидан олиб ёзган машҳур романи «Ой ва чақа»га керакли ашёларни айни шу ўлкада йиққан.\nУмрининг кўп қисмини йўлда ўтказган Моэмнинг саёҳатларга ружу қўйгани ҳам бесабаб эмас. Ёшлигида зотилжамга чалинган ёзувчига шифокорлар ҳавоси мусаффо, гўзал табиатли ўлкаларда бўлишни маслаҳат беришганди. Лекин бу Моэмнинг элкезарлигига юзаки важдир. Аслида у Лондондаги киборлар давраси ва инжиқ хотини Сири Велкомдан иложи борича узоқроқ юришни маъқул кўрарди. Пойтахтдаги бой-бадавлат танишлари ва олифта адабиётшуносларнинг ялтироқ ҳаёти унинг баъдига урган эди. Моэмни умр бўйи тушунмай ўтган Сири хоним эса, эри қанча йироқда юрса шунча хурсанд бўларди.\nҚолаверса, ёзувчини дунё халқларининг турмуш тарзи, урф-одатлари, феъл-атвори ва ҳаёти қизиқтирарди. Инсонни табиатнинг энг катта жумбоғи, деб ҳисоблаган адиб Шарқий Осиёнинг бир неча мамлакатларида — Хитой, Малайзия, Ява, Бирма, Ҳиндистон ва Сингапурда бўлиб, турли маданиятларга мансуб одамлар билан танишади. Кейинчалик саёҳатларидан олган таассуротлари, кўрган-кечирганлари, эшитган ва гувоҳ бўлган ғаройиб воқеаларни ўзи янги, юксак босқичга олиб чиққан жанр — ҳикояларида бетакрор маҳорат билан акс эттиради.\nМоэмнинг илк ҳикоялар тўплами — «Барг титроғи» 1921 йили босилиб чиқади. Бу пайтда Англияда ҳикоя жанрига қизиқиш ортган, Киплинг, Конан-Дойл, Уэллс сингари ёзувчиларнинг ҳикоялари кўпчиликка манзур бўлаётганди. Моэмнинг еттита китобига жамланган юздан ортиқ ҳикояси орасида «Ёмғир», «Кал мексикалик», «Қайсар», «Малла» каби бу жанрнинг нодир намуналари талайгина. «Ҳикояларимни бошдан охиригача бир чизиқда олиб боришга ҳаракат қилдим… Уларни кўп нуқта эмас, нуқта билан якунлашни хоҳладим», деб ёзганди муаллиф. Унинг ҳикоячи сифатидаги иқтидори инсон тақдирининг чиндан ҳам жумбоқлигини кўрсата олганида намоён бўлади. Аслида ҳаёти ва саёҳатлари давомида Моэм бошига тушган турфа савдолар, ғаройиб тасодифлар асарларининг қаҳрамонлари кечмишидан кам бўлмаган.\nЁзувчининг кутилмаган воқеалар билан якунланган аксарият ҳикоялари шакли жуда содда, уларда ортиқча таърифу тавсифлар, узундан-узоқ фалсафий мулоҳазалар йўқ. «Тажрибамдан келиб чиқиб айтишим мумкинки, — деб ёзади бир ўринда адиб, — муваффақиятга фақат бир йўл билан: ҳақиқатни қандай англасанг, айнан шундай ёзиш орқали эришиш мумкин».\nСаргузашт-у таҳликали вазиятлар кетидан қувган Моэм Бирмага саёҳати вақтида мўъжиза туфайлигина ҳалокатдан омон қолади. Тед Морган бу воқеани шундай баён этган: «Моэм котиби Жералд билан кун бўйи қайиқда тўқайзор оралаб ўтган дарёда сузиб юрганида узоқда кўтарилиб тушаётган тўлқинни кўриб қолади. Хавфсиздек туюлган тўлқин уларга яқинлашганда уч метрли пўртанага айланиб, ёзувчи ва котиби ўтирган қайиқни домига тортиб кетади. Бўғзигача сув тўлиб, ҳаёт билан видолашаёзган Моэм билан котибини маҳаллий балиқчилар муқаррар ўлимдан қутқариб қоладилар».\nСаёҳатларини якунлаган Моэм 1927 йили Франсиянинг энг хушманзара ўлкаларидан бири Риверадан ўзига ҳашаматли уй-жой сотиб олади. Лондондаги зиёфатлару ғийбатларга тўла ҳаётга кўника олмаган ёзувчи умрининг энг бахтли дамлари — болалиги ўтган Франсияга қайтади. «Моэм жуда меҳмондўст эди, — деб ёзади Тед Морган. — Лекин унинг вилласига ташриф буюрганлар бу ердаги тартиб-қоидаларга бекаму кўст амал қилишлари лозим эди. Доимо тартиб билан яшашга уринган ёзувчи бошқалардан ҳам шуни талаб қиларди». Моэмнинг Франсиядаги уйига Уинстон Черчилл, Ҳерберт Уэллс, Арнолд Беннетс, Жон Пристли, Жан Кокто каби машҳур арбоблар, ижодкорлар келиб туришарди. Адиб тўқсон ёшни қоралаган пайтда унинг уйида меҳмон бўлган рус ёзувчиси Юрий Нагибин шарти кетиб, парти қолган чолнинг дадил фикрлашидан, ижодга иштиёқи кучлилигидан ҳайратга тушганини ёзган.\nИккинчи жаҳон урушида Риверадаги ҳашаматли вилла босқинчилар томонидан аёвсиз таланган, харобага айлантирилган. Уни таъмирлагунча ёзувчи бир йилни Париж ва Лондондаги меҳмонхоналарда ўтказади. Бу пайтда Моэмнинг пиэсалари Европа ва АҚШдаги деярли барча машҳур театрларда намойиш этилаётганди. Шунга қарамай, у драматургиядаги фаолиятини тўхтатади. «Моэм шуҳрат шоҳсупасидан ўз хоҳишига кўра тушди», деб ёзади Тед Морган.\nИжодий фаолиятининг сўнгги йилларида адиб адабий-танқидий руҳдаги эсселар ёзишга киришади. 1948 йили Филдинг, Жейн Остен, Стендал, Балзак, Диккенс, Эмилия Бронте, Мелвилл, Толстой, Достоэвский ҳақидаги «Буюк ёзувчилар ва уларнинг романлари» номли китобини ёзиб тугатади. Ёзувчининг яна бир эсселар тўплами «Ўзгарувчан кайфият» 1952 йили нашр этилади. Бу тўпламга кирган олтита эсседа муаллиф ўзи яқиндан билган Ҳ.Жеймс, Ҳ.Уэллс, А.Беннетс сингари ёзувчилар ҳақида сўз юритган.\nТед Морган ёзганидек, ўн тўққизинчи асрда ижодни бошлаб, йигирманчи асрнинг иккинчи ярмида ҳам қалам тебратишни тўхтатмаган «ҳақиқий тарихий экспонат» — Сомерсет Моэмнинг асарлари тириклигидаёқ дунёнинг кўплаб тилларида чоп этилади. Жумладан, ўтган асрнинг 50-60-йиллари АҚШнинг ўзида унинг китоблари беш миллиондан ортиқ нусхада сотилган. Сўнгги «Устара дами» романи бир миллион уч юз минг нусхада чоп этилган. Ўз қалами билан ёзувчи тўрт миллион доллар топган.\n1962 йили Моэм шахсий кўргазмасидаги санъат асарлари ва саёҳатлари давомида йиққан буюмларни Сотби кимошди савдосига қўяди. Буюмлар орасида ёзувчи 1917 йили Таитидаги қишлоқлардан бирида 200 долларга сотиб олган мусаввир Гоген ишлаган расм ҳам бор эди. Бу санъат асари Сотбида 37500 долларга сотилади.\n1965 йили тўқсон бир ёшга кирган улуғ ёзувчи дўстлари ва котиби Алан Сиэрл даврасида туғилган кунини сўнгги бор нишонлайди ва бир неча кундан сўнг вафот этади.\nҲаётга ва ижодга Моэмнинг муносабати ҳақида унинг ўзидан ўтказиб бир нарса дейиш қийин: «Ҳаёт у ҳақда ёзиш учун эмас, балки уни яшаб ўтиш учун берилганини мен ёддан чиқармасликка ҳаракат қилдим. Табиат менга нимани раво кўрган бўлса, барчасини синаб кўришга уриндим. Ижодга эса, ўзимнинг бирдан-бир мақсадим деб эмас, инсониятга хос бошқа фаолият турлари билан уйғунликда олиб бориладиган бир соҳа сифатида қарадим».\nРукнларАдабиётТегларАлишер Отабоев, Сомерсет Моэм\n← Аввалги Аввалги Қандилат Юсупова (1986)\nКейинги → Кейинги: «Ҳидоят» журналининг 2013 йил сонлари тўлиқ тўплами


Умрбод қамалган фаол Азимжон Асқаровнинг уйи ҳам ҳибсга олинди\n01 апрел 2020, Тошкент вақти: 23:59\nАзимжон Асқаров суд жараёнларидан бирида.\nҚирғизистон ҳукумати наздида Ўшда 2010 йилда юз берган қирғинга алоқадор бўлгани учун умрбод қамалган этник ўзбек ҳуқуқ фаоли Азимжон Асқаровнинг уйи яна талашга тушди.\nБишкек шаҳар Октябрь туман суди уйни ҳибс қилиш тўғрисида қарор чиқарган. Суд жабрланувчи сифатида кўрилаётган Чинара Бечеловага белгиланган хун пули тўлаб берилмагани ортидан мана шундай қарор қабул қилди.\nМаҳбуснинг рафиқаси Ҳадича Асқарова эса журналистларга икки ой аввал чиқарилган суд қарорини унга эндигина топширишганини, хун пулини тўлаб беришга имконияти йўқлигини айтди.\n-Турмуш ўртоғим ҳеч қандай айби бўлмаса ҳам қамоқда ўтирибди. Уни умрбод қамаганлари етмаганидай, энди уйни ҳам ҳибс қилишибди. Мен уларга 175 минг сўм тўлаб беришим керак экан. Мен ўзим пенсионерман, 4 минг сўм пенсия оламан. Эримни ҳам қамаб, уйимни ҳам тортиб олишса, бу одамларда инсоф, иймон, адолат деган нарсалар борми ўзи? - деди Ҳадича Асқарова.\nАзимжон Асқаровнинг адвокати Валериан Вахитовнинг айтишича, Азимжон Асқаровга нисбатан очилган жиноят иши доирасида суд унинг Бозорқўрғон туманидаги уйини ҳам 2012 йилда ҳибс қилган эди. Бироқ адвокатлар мазкур уй Асқаровга ота-онасидан мулк бўлиб қолганини ва уйнинг жиноят ишига алоқаси йўқлигини далиллашганидан сўнг, суд Асқаровнинг уйини ҳибсдан чиқарганди.\nҚирғизистон ҳукумати 2010 йилги Ўш қирғини деб баҳоланган воқеалар пайтида Азимжон Асқаров Бозорқўрғон туманида қонли воқеаларни уюштирган ва милиция ходими Миқтибек Сулаймоновни ўлдирилишига алоқадор, деб билдириб келади.\nМаълум бўлишича, хун пули тўлаб берилмагунига қадар Асқаровнинг уйини қамоққа олиш талаби билан судга Миқтибек Сулаймоновнинг беваси Чинара Бечелова мурожаат қилган.\n-Майли, эримни тирилтириб беришсин, ўшанда улардан бир тийин хун пули олмайман, балки ўзим пул бераман. Тўққиз йилдан бери болаларимни ёлғиз ўзим тарбиялаяпман. Мен Асқаровлардан осмондаги ойни сўраётганим йўқ, бор-йўғи суд белгилаб берган хун пулини сўраяпман. Бу пулни ҳам улар 9 йилдан бери беришмади. Агар Асқаровнинг хотини уйни сотиб юборса, мен хун пулини кейин қаердан ундираман? Шунинг учун уйни ҳибсга олдирдим, - деди Чинара Бечелова.\nБишкеклик таниқли ҳуқуқ фаоли, собиқ Омбудсмен Турсунбек Акун эса суд ҳукмини адолатсиз деб ҳисоблайди:\n-Ҳукумат томониданми, ижтимоий ҳимоя томониданми ҳар икки аёлга-Чинара Бечеловага ҳам, Ҳадича Асқаровага ҳам моддий кўмак кўрсатишни йўлга қўйиш керак. Мана шунда ўртадаги талаш ва жанжалга барҳам берилади. Бу аёллар эрларининг ҳаракатлари учун азоб тортмасликлари керак. Азимжон Асқаровнинг судларида ўзим иштирок этганман. Унинг айби судда тўлиқ исботланмаган, - деди Турсунбек Акун.\nХалқаро ҳамжамият Азимжон Асқаровга нисбатан жиноят иши сохталаштирилганига ишонилишини билдириб, Қирғизистон ҳукуматини ҳуқуқ фаолини озод этишга чақириб келади.\n2016 йил апрелида БМТ Қирғизистон Асқаровни озод қилиши кераклиги тўғрисида қарор қабул қилгач, Олий суд бу ишни қайта кўриб чиқиш учун Чуй вилоят судига жўнатган. Аммо суд ҳукмни ўзгартирмаган.\n2010 йилдаги Ўш воқеаларида 500га яқин одам ҳалок бўлган, 2 мингдан ортиқ одам яраланган ва минглаб уйлар ёндириб юборилган эди.\n2010 йилнинг июнида Ўшда юз берган миллатлараро низода, расмий маълумотларга кўра, қурбон бўлганлардан 295 нафарини, яъни 70 фоизини ўзбеклар, 123 нафарини ёки 29 фоиздан ортиқроғини қирғизлар ташкил қилган. Шунингдек, июнь воқеалари пайтида бир рус, бир покистонлик ва бир уйғур ҳам нобуд бўлган.\nАзимжон Асқаров фаоллар илтимоси билан муддатсиз очликни тўхтатди\nУмрбод қамалган ҳуқуқ фаоли Азимжон Асқаров қамоқда "Мен бахтлиман" деган китоб ёзди\nHRW Меркелни қирғиз президентидан Азимжон Асқаровни озод этишни сўрашга чақирди


Француз физиги Пьер Кюри ҳалок бўлганига 110 йил тўлди\n20:54 / 19.04.2016\n1906 йилнинг 19 апрель санасида француз физиги Пьер Кюри фожеали тарзда ҳалок бўлганди.\nОлим ёмғирли кунларнинг бирида Парижнинг гавжум Дофин кўчасидан ўтаётиб, йиқилиб кетади ва мия чаноғидан катта жароҳат олади. Оқибатда унинг яшашига умид қолмайди: унинг боши ўтаётган экипажнинг ғилдираклари остида қолган эди. Физик олим бир зум ўтмай жон беради.\nПьер Кюри – физика соҳаси бўйича Нобель мукофоти лауреати. У ёшлигидан фан билан шуғулланган: 16 ёшида Париж университетининг бакалавр даражасига эга бўлади. 18 ёшида эса физика фанлари магистрига айланади. Университет талабаси бўлган пайтида биллурлар табиатини ўрганади.\nОлим биллур симметриясини аниқлашга ёрдам берувчи тамойилни яратди ва бу ихтирога ўз номи билан “Кюри тамойили” деб номлайди.\nБундан ташқари, физик тананинг турли ҳароратларда магнит хусусиятларини ўрганиб чиқиб, магнитланиш ва ҳарорат ўртасидаги боғлиқликни топади. Кейинроқ бу қонун “Кюри қонуни” деган номни олади.\n1897 йилда турмуш ўртоғи Мария Склодовска-Кюри билан биргаликда радиоактивликни ўрганишган ва натижада улар янги радиоактив элементлар – полоний ва радийни яратишган. Радиация ҳусусияти ва унинг биологик таъсирини тадқиқ қилишган.\nКюри 1903 йилда радиоактивлик тадқиқоти ва радийни яратганлиги учун Нобель мукофотига сазовор бўлган.


Williams' Percent Range - %R: тавсифи, созланиши ва қўлланиш...\nВилльямснинг Фоизли Диапазони Техник Индикатори (Williams’ Percent Range, %R) - бу динамик индикатор бўлиб, у ортиқча харид қилинганлик/ортиқча сотилганлик ҳолатини белгилайди. Williams’ Percent Range техник индикатори Stochastic Oscillator техник индикаторига жуда ўхшаш. Улар орасидаги фарқ фақат шундаки, биринчиси тўнкарилган шкалага эга, иккинчиси эса ички силлиқлашдан фойдаланиб қурилади.\n-80% дан -100% гача оралиқда индикаторнинг қийматлари ортиқча сотилганлигидан далолат беради. -0% дан -20% гача оралиқдаги қийматлар бозр ортиқча харид қилинганлигидан далолат беради. Williams Percent Range индикаторини тўнкарилган шкалада ясаш учун унинг қийматларига одатда манфий белги берилади (масалан, -30%). Таҳлил қилишда манфий белгини ҳисобга олмаса ҳам бўлади.\nҲамма индикаторлар учун умумий бўлган ортиқча харид қилинганлик/ортиқча сотилганлик умумий қоидасига кўра уларнинг сигналларига кўра ҳаракат қилиш нархларининг тегишли йўналишга бурилишини кутиб, ҳаракат қилган яхшироқ.\nWilliams Percent Range индикаторида сирли равишда нарх бурилишларини олдиндан билишнинг ажойиб қобилияти бор. У деярли ҳар доим чўққини ҳосил қилади ва нарх чўққисига етиб пастга томон бурилгунича бўлган маълум вақт оралиғи ичида патга қараб бурилади. Ҳудди шунингдек Williams Percent Range одатда чуқурликни ҳосил қилади ва вақтдан олдин юқорига томон бурилади.\nWilliams’ Percent Range индикаторини ҳисоблаш форумуласи Stochastic Oscillator формуласига ўхшаш: %R = (HIGH(i-n)-CLOSE)/(HIGH(i-n)-LOW(i-n))*100\nCLOSE - бугунги ёпилиш нархи;\nHIGH(i-n) - олдинги n та давр ичидаги энг катта максимум;\nLOW(i-n) - олдинги n та даврлар ичидаги энг кичик минимум.\nИндикаторлар рўйхатига қайтиш →


Гвардиола – кетма-кет иккинчи ой АПЛда тенгсиз мураббий деб топилди\n«Манчестер Сити» бош мураббийи Пеп Гвардиола АПЛнинг декабрь ойидаги энг яхши мураббийи деб топилди.\n«Ман Сити» клуби ўтган ойдаги барча 7 ўйинида ҳам ғалаба қозонди. «Астон Вилла» (2:1), «Уотфорд» (3:1), «Вулверҳэмптон» (1:0), «Лидс» (7:0), «Ньюкасл» (4:0), «Лестер» (6:3) ва «Брентфорд» (1:0) клублари мағлуб этилди.\nШу тариқа, Гвардиола АПЛда 11-марта ушбу совринга лойиқ топилди. Ноябрь ойида ҳам испаниялик мураббий ой лауреатига айланганди.\n«Манчестер Сити» 21 ўйиндан кейин 53 очко билан турнир жадвалида 1-ўринда бормоқда.\nМаълумот ўрнида, Гвардиоладан ташқари, соврин учун Юрген Клопп, Микель Артета ва Антонио Конте ҳам номзодлар рўйхатидан жой олганди.


Коронавирусларни ўрганиш билан шуғулланувчи хитойлик вирусолог Ши Чжэнли келажакда номаълум инфекциялар тарқалиши мумкинлиги ҳақида огоҳлантирди\nТОШКЕНТ, 26 май — Sputnik. Инсоният томонидан аниқланган вируслар "айсберг учидир", деди CGTN телеканалига берган интервьюсида Ухань вирусология институти раҳбари ўринбосари Ши Чженли.\nХориждан келган 46 кишида коронавирус аниқланди\nОлим аёл давлатларни вирусга қарши курашда халқаро ҳамкорликка даъват қилди.\nОлимнинг фикрича, бу сингари тадқиқотлар шаффофликни талаб этади, бугунги кунда илм-фаннинг сиёсийлаштирилгани эса ғоят ачинарли ҳолдир.\n"Агар келгуси инфекция касалликларидан инсонлар азият чекмасин, десак у ҳолда ёввойи жониворлар томонидан ташиладиган номаълум вируслар тўғрисида олдиндан билимга эга бўлишимиз керак. Фақат шу йўл билан уларнинг тарқалишининг олдини олиш мумкин", - деди мутахассис.\nШи Чжэнли кўршапалаклар устида ўтказадиган илмий тадқиқотлари билан машҳур. У ўз иш фаолияти давомида бу жониворлар организмида 1,5 мингга яқин турдаги коронавирусларни аниқлаган.\n© CC0 / Unsplash / Adi Goldstein\nУнинг айтишича, бу инфекцияларнинг бир қисми келажакда янги пандемияларга сабаб бўлиши мумкин.\n"Агар уларни ўрганмасак, яна битта пандемия юз бериши эҳтимоли бор", - дея тахмин қилган Ши Чжэнли.\nКоронавирус инфекцияси Хитойда илк марта 2019 йилнинг охирида қайд этилган. Инфекциянинг катта тезликда тарқалиши туфайли БССТ март ойи ўртасида пандемия эълон қилди.\nУшбу касалликни илгари номаълум бўлган SARS-CoV-2 штамми келтириб чиқармоқда.\n25 май ҳолатига кўра эълон қилинган статистикага оид ер юзида 5,54 миллион киши коронавирус инфекциясини юқтирган. Касаллик қурбонлари сони 347, 3 мингга етган.


Дастлабки босқичда авиакомпания ҳафтасига 1 марта парвозларни амалга оширишни режалаштирмоқда. Кейинчалик эса парвозлар частотаси ҳафтасига 2 мартага етказилади\nТОШКЕНТ, 16 ноя - Sputnik. Эроннинг Zagros Airline авиакомпанияси жорий йил декабрь ойидан бошлаб Тошкентга мунтазам равишда тўғридан-тўғри парвозни амлага ошира бошлайди.\nЎзбекистон фуқаролик авиацияси агентлиги хабарига кўра, Эроннинг Zagros Airline авиакомпанияси 11 ноябр куни Теҳрон-Тошкент-Теҳрон йўналишида тўридан-тўғри рейсларни амалга оширишга рухсат олган.\nДастлабки босқичда авиакомпания ҳафтасига 1 марта парвозларни амалга оширишни режалаштирмоқда. Кейинчалик эса парвозлар частотаси ҳафтасига 2 мартага етказилади, дея аниқлик киритади ЎзА.\n"Zagros Airlines" авиакомпанияси Ўзбекистонга парвозларни Airbus A-320, McDonnell Duglas MD-82 ва MD-83 самолётларида амалга ошириши айтилмоқда.\nЭслатиб ўтамиз, 2019 йил бошида Ўзбекистон ТИВ раҳбари ўринбосари Дилшод Ахатов Эрон Ислом Республикасининг Фавқулодда ва Мухтор Элчиси Баҳман Оғорозий Дўрмоний билан учрашган ва Тошкент ва Теҳрон ўртасида авиақатновларни қайта йўлга қўйишни муҳокама қилган эди.\nТошкент ва Теҳрон ўртасидаги тўғридан-тўғри авиақатновларни қайта йўлга қўйиш, ўзаро етказиб бериладиган товарлар номенклатурасини кенгайтириш ва икки томонлама савдо ҳажмини ошириш, шунингдек инвестицион ҳамкорликни ривожлантиришга хизмат қилиши таъкидланган эди.


ИФО СЕЕД ВА ВЛ-77 ПРЕПАРАТЛАРИ БИЛАН ЛАБОРАТОРИЯДА ТАЖРИБА ЎТКАЗИЛДИ | Ифода - Биргаликда етиштирамиз\nИФО СЕЕД ВА ВЛ-77 ПРЕПАРАТЛАРИ БИЛАН ЛАБОРАТОРИЯДА ТАЖРИБА ЎТКАЗИЛДИ\nНашир қилинган сана: 22.11.2019\nДон ва дуккакли экинлар илмий тадқиқот институти Қашқадарё филиалида ИФО СЕЕД ва ВЛ-77 препаратларининг экин турларида қўллаш самараси лаборатория шароитида ўрганилмоқда. Бунинг учун махсус тувакларга ўсимлик уруғи дорилаб ва дориланмасдан, яъни, назорат учун экилди. Мутахассисларниг таъкидлашича, улар ўртасидаги илк самара ўсимликнинг ўсиш жараёнида сезилган. Дастлабки 10 кунлик натижаларига кўра, ниҳоллар бўйидаги фарқ 3 см бўлса, 25 кунликда бу рақам 8 смни ташкил этган.\nБу тажрибада элита уруғлардан фойдаландик. Айтиш керак, уруғнинг унувчанлигида унчалик ҳам фарқ сезилмади, – дейди Дон ва дуккакли экинлар илмий тадқиқот институти илмий котиби Акбар АБДУАЗИМОВ. – Лекин ўсиш тезлиги ва энергиясида етарлича фарқ сезилди. Шунингдек, дорилаб экилган тувакдаги ўсимлик илдизи назоратдагига нисбатан яхши ривожланган. Бундан ташқари кўришимиз мумкинки, назоратдаги ўсимликнинг ҳар 10 тасидан иккитасида қўшимча туплаган. Тажриба тувакчадаги эса, ўнтасидан 9 таси қўшимча туплаган.\nДемак, ИФО СЕЕД билан дориланганда, ўсимлик илдизи бақувват бўлади, ўсиш энергияси ошади, тупланиши яхшиланади. Бу эса қишга чидамли бўлиб кириб, турли касаллик ва бошқа салбий омилларга қарши курашувчанлик қобилиятига эга бўлади. Бундан ташқари буғдой униб чиққандан сўнг озуқага бўлган эҳтиёжи ортади. Лаборатория шароитида буни аниқлаш учун хлорофиллар миқдорини ўлчаб олиш лозим. Хлорофиллар миқдорини аниқлашда бизга ўсимликнинг 10 та намунаси керак бўлади. Тадқиқотлар учун ҳар бир ўсимликнинг учта нуқтасидан анализ олинади. Шундагина натижа аниқ чиқиши мумкин. Дарвоқе, мазкур махсус мослама ҳар бир нуқтадан олинган анализнинг ўртача миқдорини чиқариб беради. Агар умумий кўрсаткич 40 дан паст бўлса, демак ўсимлик озуқага талабчан бўлади.\nҒиждувонда сабзавот етиштириш бўйича кўргазмали семинар бўлиб ўтди\nКЎЧАТ ЭКАЁТГАНДА НИМАЛАРГА ЭЪТИБОР БЕРИШИМИЗ КЕРАК?\n2013-2022 © ООО “IFODA”. Барча ҳуқуқлар ҳимояланган.


Обама иқтисодни қутқариш арафасида\n10 апрел 2021, Тошкент вақти: 17:46\nДушанба куни амалий кучга кирадиган иқтисодни ривожлантириш режаси президент Обаманинг Конгрес ва Сенат раҳбарлари билан ўтказган тинимсиз музокаралари сўнггида қабул қилинди.\nАҚШ Конгрессининг иккала палатаси чоршанба куни Обама маъмурияти тақдим этган иқтисодни ривожлантиришга оид режа юзасидан¸ ниҳоят¸ келишувга эришди.\nОбама маъмурияти томонидан ҳозирланган 820 миллиард долларлик режанинг¸ Намояндалар палатаси ва Сенат томонидан қабул қилинган икки кўриниши ўртасидаги тавофут¸ ниҳоят орадан кўтарилди.\nНамояндалар палатаси ва Сенат раҳбарлари Обама маъмурияти вакиллари билан ўтказилган 24 соатлик қизғин музокаралардан сўнг 789 миллиард долларга туширилган якуний режани маъқулладилар.\nБу ҳақда Сенатдаги демократлар раҳбари Ҳэрри Рейд журналистларга маълум қилди.\n- Ҳар қандай музокарада бўлгани каби¸ бу сўзлашувларда ҳам¸ юмшоқ қилиб айтганда¸ нимадандир воз кечилди¸ нимадир қўшилди¸ деди Рейд муроса ҳақдаги хабарни ëйинлай туриб.\nЎртаҳол ва камбағал америкаликларни муайян солиқлардан озод қилиш¸ иқтисодни ривожлантириш¸ янги иш ўринлари ташкил этиш ва банклар ҳамда мижозларга сарфлаш учун кўпроқ пул қолдиришни кўзда тутувчи Обама режасига¸ мухолиф республикачилар босими остида таҳрир киритилди¸ аниқроғи унинг миқдори камайтирилди.\nРеспубликачи сенатор Сюзан Коллинз ҳам¸ эндиликда Конгресда сўнгги бор овозга қўйиладиган режанинг¸ унинг учун бор-йўқ уч республикачи сенатор овоз берганига қарамай¸ муроса маҳсули эканини қайд этди.\n- Мен ўзаро сўзлашувлар ниҳоясида инфраструктурани ривожлантириш учун ажратиладиган маблағнинг кўпайтирилганидан жуда хурсандман. Айни шу янги қонуннинг иш ўринлари яратишга қаратилган энг кучли таркибий қисмидир. Янги режага кўра¸ инфраструктурани ривожлантириш учун 150 миллиард доллар маблағ ажратилади¸ деди республикачи сенатор.\nЖума куни Конгресс иккала палатаси тасдиғидан ўтгач¸ иқтисодий режанинг қонун шаклига кўчган шаклда¸ президент Обама столига келиши кутилмоқда.\nПрезидент Обаманинг эса¸ душанба куни мазкур қонунга жонли тарзда олиб кўрсатиладиган тадбирда имзо чекиши кутилмоқда.\nҲали президент сифатида расман иш бошламай турибоқ Обама¸ Конгресдаги ҳам демократ¸ ҳам республикачиларни эски сиëсий анъанани четга суриб¸ оддий америкаликлар манфаати учун ушбу режани маъқуллашга даъват қилишни бошлаган эди.\nЧоршанба кунги хабарга муносабат билдирган Обама¸ Конгрес аъзоларига¸ шароит тақозо қилаëтган тарзда тезлик билан қарор берганлари учун миннатдорлик билдирди.\nЎз режасига жамоатчилик таянчини қозониш мақсадида Американинг иқтисодий инқироздан энг кўп зиëн кўрган штатларига сафар қилаëтган Обама¸ ўз ишини йўқотганлар учун бу режанинг қабул қилиниши¸ хушхабар эканини таъкидлади.\n- Менинг режам¸ бундан 50 йил аввал президент Эйзенҳауэр миллий магистрал йўл қурилишини бошлаб берганидан буëн миллат тарихида инфраструктура учун энг катта сармоя ëтқизишни кўзда тутади.\nБу режага асосан биз магистрал ва темир йўлларимиз¸ ниҳоятда хавфли ҳолга келиб қолган тўғон ва кўприкларимизни қайта таъмирлаш учун 100 миллиард доллар ажратамиз. Бу қарийб 400 минг янги иш ўрни демакдир¸ деди президент Обама.\nОбама маъмурияти думи сал юлинганроқ шаклда бўлса-да¸ иқтисодни ривожлантириш режасининг Конгрес тасдиғидан ўтганини нишонлаëтган бир пайтда¸ таҳлилчилар 790 миллиард долларнинг АҚШ иқтисодини жорий инқироздан олиб чиқишга етарли бўлиш-бўлмаслигидан баҳс этмоқдалар.\nАҚШ Молия вазири Тим Гайтнер ҳам бундай таҳликадан огоҳлиги¸ аммо ҳозирги шароитда нимадир қилмаслик энг катта хато бўлажагини таъкидлади.\n- Иқтисодни қайтадан тўғри изга солиш учун биз уч жабҳада баравар ҳаракат қилмоғимиз лозим. Биз иқтисодни тузатиш учун қудратли дастурни қабул қилмоғимиз¸ янги иш жойлари яратиб¸ хусусий сармоядорларни рағбатлантирмоғимиз лозим. Бу учала ишни бараварига олиб бориш ўта муҳимдир¸ деди Гайтнер.\n“Иқтисодий режа¸ кўплар учун жуда қиммат бўлиб кўринаëтган бўлса-да¸ ҳозирги шароитда тезлик ва қатъият билан ҳаракат қилмаслик мамлакат аҳолиси ва бизнес жамоаси учун янада қимматроққа тушади”¸ дея қўшиб қўйди АҚШ Молия вазири.


Нейромаркетинг ёки харидор миясини қандай забт этиш мумкин | NORMA.UZ\nНейромаркетинг ёки харидор миясини қандай забт этиш мумкин\nБаъзида уйга келасизу тўсатдан кайфият кўтарилиши, ғамгинлик, қўрқинч, бошқалардан ажралиб туриш, ҳорғинлик, мулоқотга чанқоқлик сингари ўткинчи ҳислар домига тушиб, мутлақо кераксиз харид қилганингизни англайсиз.\nБу бежиз эмас. Чунки маркетологлар харидорлар ҳиссиётига таъсир кўрсатиш усулларини яхши ўрганиб олишган. Улар оғриқли нуқталарни аниқлаб, қай бирини босса, оғриқ кучлироқ бўлишини ўрганишади – мақсад эса битта – янада кўпроқ харид қилишга ундаш.\nАйнан шу боис одамлар ўзларига аслида керак бўлмаган нарсаларни сотиб олишади: масалан, аёллар “мода” деб ўзларига ярашмаган либосларни, кучли жинс вакиллари эса еб-ичмаса, киймаса ҳам янги русумдаги телефонни олиш учун жонларини жабборга беришга тайёр.\nМаркетологлар ҳаттоки инсон миясида рўй бераётган табиий жараёнларни аниқлаш ва улардан маркетинг мақсадида фойдаланишни ўрганиб олишди. Айнан шу нейромаркетинг деб аталади.\nНейромаркетинг истеъмолчининг маҳсулотга муносабатини унинг ўзи англаб етишидан олдин аниқлаш ва ҳаттоки, унга таъсир ўтказиш имконини беради.\nНейромаркетингда истеъмолчининг маҳсулот/дизайн/рекламага муносабатини аниқлашга ёрдам берувчи кўплаб усуллардан фойдаланилади. Мана, уларнинг баъзилари:\nодамнинг юрак қон-томир тизимини кузатиш (томир уриши, қон босим, томирлар тонусини ўлчаш);\nтерининг электр қаршилигини ўлчаш (юқори даражадаги терлашни фарқлаш учун);\nюз мушаклари қисқаришини назорат қилиш;\nайтрекинг (нигоҳ йўналиши, қорачиқ ҳажмининг ўзгариши ва нигоҳнинг қадалиб туриш давомийлигини рўйхатга олиш). Айтрекинг одамнинг у ёки объектга эътибор қаратиш даражаси ҳамда ҳиссий ҳолатини аниқлашга ёрдам беради.\nқўзғатувчиларга нисбатан миянинг таъсирчанлиги. Бу ЭЭГ ва ФМРТ ёрдамида аниқланади. ЭЭГ – одамнинг ҳолати (ҳислари, эътиборни жамлаш даражаси) ўзгариши билан мия фаоллигини рўйхатга олиш имконини берувчи услуб. ФМРТ – мия ички тузилмалари фаолияти ўзгаришларини кузатиш имконини берувчи аппарат.\nБу усулдан амалда қандай фойдаланилади, деган савол туғилиши табиий? Маҳсулотлар ёки реклама кампанияларини яратишда унга кўп мурожаат этишади – у маҳсулотнинг айнан қандай дизайни, ранги, таъми харидорнинг эътиборини тортиши ва унга таъсир кўрсатишини аниқлаш имконини беради.\nЖаҳонда одатда компаниялар нейромаркетинг лабораториялари хизматига мурожаат этишади. Бундай лабораторияларнинг энг машҳурларидан бири Nielsen компаниясининг Consumer neuroscience лабораториясидир.\nАммо ўзининг шундай лабораториясини яратган компаниялар ҳам бор. Масалан, Coca Colа шундай лабораторияга эга бўлиб, у ерда нейровизуализация услублари асосида тадқиқотлар ўтказилади. Ушбу тадқиқотлар қандай реклама видеороликлари ёки ҳатто алоҳида кадрлар одамларга энг кучли таъсир кўрсатишини аниқлашга ёрдам беради.\nДизайн ва нейромаркетинг\nМашҳур қовурилган Lays картошкаларини ишлаб чиқарувчи Frito Laу компанияси томонидан ўтказилган тадқиқот эътиборга молик. У табиий ва ялтироқ бўлмаган жилосиз ранглар ҳамда соғлиқ учун фойдали бўлган маҳсулотлар суратидан фойдаланиш одамларни харид қилишга ундамаслигини кўрсатди. Шу боис компания қовурилган картошка сурати туширилган ялтироқ ўрамдан фойдалана бошлади.\nCampbell’s компанияси ярим тайёр шўрва маҳсулоти савдо ҳажмини ошириш мақсадида нейромаркетингдан ўринли фойдалана олган. Тадқиқотда 1500 дан ортиқ киши иштирок этган: уларга шўрва ўрамларининг турли кўринишларини намойиш этишган ва иштирокчиларнинг биометрик маълумотлари: тери намлиги, юрак уриши, нафас олиши кабиларни ўлчаб туришган.\nТадқиқотнинг натижасига кўра дизайнга ўзгаришлар киритилди: шўрванинг ҳар бир тури учун ранг ва сурат танланди, идишларнинг ҳажми бироз кичрайтирилди. Яна этикеткадан қошиқ сурати олиб ташланди – мияга у ҳеч қандай таъсир кўрсатмаслиги маълум бўлганди.\nРеклама ва нейромаркетинг\nНейромаркетинг Mercedes-Benz Daimler нинг реклама кампанияси учун қўлланилган. Унда автомобилнинг олди қисми инсон юзига ўхшатилган. Ушбу реклама синовда иштирок этганларнинг миясидаги лаззат марказига таъсир кўрсатгани аниқланди. Унинг самарасини эса биринчи чоракда компания савдосининг 12%га ошгани тасдиқлади.\nЖумладан, Frito Lay компанияси томонидан ўтказилган реклама тадқиқоти 30 сонияли реклама 60 сонияли рекламадан анча самарадор эканини исботлаган.\nИнсон организмида рўй бераётган нейробиологик ва жисмоний жараёнларни билиш қандай қилиб маркетологларга инсонларга таъсир ўтказа олишга ёрдам беради? Бунга сезги аъзолари: эшитиш, кўриш, ҳид билиш, таъм билиш кабиларга таъсир ўтказиш орқали эришилади. Буни маркетологлар тилида «сенсор маркетинг» деб ҳам аталади.\nБундай маркетингнинг асосий вазифаси савдо ҳажмини ошириш мақсадида харидорнинг сезгилари ва ҳиссий ҳолатига таъсир кўрсатиш ҳисобланади. Ундан амалиётда қандай қўлланилиши ҳақида кейинги материалларда сўз боради.


05:00 / 23.01.2017 3326 pdf Ўқиш режими + -\nЭй иймон келтирганлар! Агар фосиқ хабар келтирса, аниқлаб кўринглар, билмай бир қавмга мусибат етказиб қўйиб, қилганингизга надомат чекувчи бўлманглар (Ҳужурот сураси, 6-оят).\nКелинглар, ояти каримани чуқурроқ тушуниш учун аввал унинг нозил бўлиш сабабини ўрганайлик. Имом Аҳмад ибн Ҳанбал ўзларининг «Муснад» китобларида уммул мўминин Жувайрия бинти Ҳорис розияллоҳу анҳонинг оталари – Бану Мусталақ қавмининг подшоси Ҳорис ибн Аби Зирор Хузоъий розияллоҳу анҳудан ривоят қиладиларки, у киши шундай дебдилар:\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳузурларига борганимда, у киши мени Исломга даъват қилдилар, мен Исломга кирдим ва иқрор бўлдим. Сўнгра мени закотга чақирдилар, унга ҳам иқрор бўлдим. Сўнгра: «Эй Аллоҳнинг Расули, рухсат берсангиз, бориб, қавмимни Исломга ва закот беришга чақирсам, ким кўнса, закотларини жамлаб қўйсам, фалон вақтда бир вакил юборсангиз, мен жамлаган закотларни олиб келса», дедим».\nСўнгра Ҳорис розияллоҳу анҳу ўзига эргашганларнинг закотини жамлаб қўйиб, кутди. Набий алайҳиссалом вакил юборишлари лозим бўлган вақт келди, лекин вакил келмади. Ҳорис “Мендан Аллоҳнинг ва Унинг Набийсининг аччиғи чиқди, шекилли?” деб гумон қилди ва ўз қавмининг аъёнларини жамлаб: «Расулуллоҳ менга вакил юбориш учун вақт белгилаган эдилар. Вакил келиб, мендаги закотни олиши керак эди. Расулуллоҳ ваъдага хилоф қилмайдилар, вакилларининг ушланиб қолишини аччиқлари чиққанлигидан деб биламан. Келинглар, ўзимиз Расулуллоҳнинг ҳузурларига борайлик, деди.\nБу орада Расулуллоҳ алайҳиссалом Валид ибн Уқба исмли кишини Ҳориснинг олдига закотни олиб келиш учун вакил қилиб юборган эдилар. Аммо Валид бир жойга борганида негадир қўрқиб, орқасига қайтди ва Расулуллоҳнинг ҳузурларига келиб:\n– Эй Аллоҳнинг Расули, Ҳорис закотни бермасдан, мени ўлдирмоқчи бўлди, – деди. Набий алайҳиссаломнинг ғазаблари чиқди ва Ҳорисга гуруҳ юбордилар. Юборилган кишилар энди Мадинаи Мунавварадан чиқишган эди, олдиларидан Ҳорис розияллоҳу анҳу одамлари билан чиқиб қолди. Юборилганлар:\n– Ана, Ҳориснинг ўзи келяпти, – дейишди. Ҳорис розияллоҳу анҳу яқинлашиб келиб:\n– Кимга юборилдингиз? – деб сўради. Улар:\n– Нима учун? – деди. Улар:\n– Расулуллоҳ алайҳиссалом сенга Валид ибн Уқбани юборган эдилар, унинг айтишича, сен унга закотни бермай, уни ўлдирмоқчи бўлибсан, – дейишди. Шунда Ҳорис розияллоҳу анҳу:\n– Йўқ, Муҳаммад алайҳиссаломни ҳақ дин билан юборган Зотга қасамки, уни ҳеч кўрганим йўқ ва у менинг олдимга келгани ҳам йўқ, – деди. Ҳорис розияллоҳу анҳу Набий алайҳиссаломнинг олдиларига кирган эди, у зоти шариф:\n– Йўқ, сизни ҳақ билан юборган Зотга қасамки, уни кўрмадим ва у менинг олдимга келгани ҳам йўқ, олдимга Расулуллоҳнинг вакили бормагани учун Аллоҳнинг ва Унинг Расулининг мендан аччиғи чиқдимикин, деб бу ерга ўзим келдим, холос, – деди. Шу пайт «Эй иймон келтирганлар! Агар фосиқ хабар келтирса, аниқлаб кўринглар…» ояти нозил бўлди».\nШу ерда имом Аҳмад ибн Ҳанбалнинг ривоятлари тугайди. Мазкур ривоятда кишини ажаблантирадиган ҳолатлардан бири – Расулуллоҳнинг вакиллари Валид ибн Уқбанинг айтилган ерга бормай қўрқиб, орқага қайтиб келиб, ёлғон сўзлашидир. Одатда саҳобийлардан бундай иш содир бўлиши амри маҳол. Бу ҳақда аввалги уламолар ҳам кўп фикр юритишган, турли мулоҳазаларни билдиришган.\nЛекин қиссани яхшилаб ўрганиб чиқсак, ажабланишимизга ўрин қолмайди, деб ўйлайман. Нега Расулуллоҳнинг вакиллари келмаяпти, деб ташвишланиб, қавми билан ўзи боришга аҳд қилган Ҳорис ибн Аби Зирор Хузоъий розияллоҳу анҳу от-уловни ҳозирлаб, кийиниб-қуролланиб, йўлга чиқмоқчи бўлиб турганида, Валид розияллоҳу анҳу бу ҳолни узоқдан кўриб ёки бировдан эшитиб, “булар диндан қайтишган экан, билмабмиз-да, мана, қуролланиб чиқишяпти-ку”, деб қўрққан бўлиши турган гап. У орқасига қайтган, Ҳорис розияллоҳу анҳу ҳам ўз йўлида давом этган. Шунинг учун ҳам Пайғамбаримиз юборган иккинчи гуруҳ Мадинаи Мунавварадан чиқар-чиқмас, улар етиб келишган.\nБу ояти карима мусулмонлар ҳаётидаги энг муҳим масалани муолажа қилади. У ҳам бўлса, хабарни қабул қилиш масаласи. Агар хабар Аллоҳдан ва Набий алайҳиссаломдан бўлса, сўзсиз қабул қилиш вожибдир. Қабул қилмаганлар гуноҳкори азим, кофир бўлишади. Энди одамлардан хабар қабул қилишга келсак, бу бир неча турга бўлинади.\nАввало, хабарчи динда, сўзида ўта ишончли киши бўлса, унинг хабари қабул қилинади. Хабарчи фосиқ бўлса, яъни умрида бирор марта ёлғон гапирган, шариат ҳукмларидан бирортасига бирор марта амал қилмаган бўлса ёки унинг ишончли-ишончсизлиги маълум бўлмаса, дейликки, нотаниш одам ёки хабари синаб кўрилмаган кимса бўлса ва ҳоказо, унинг хабари текширилмай туриб, қабул қилинмайди. Бошқа ишонч¬ли манбалардан хабарнинг тўғрилиги собит бўлсагина, қабул қилинади.\nУшбу сураи каримада Аллоҳ таоло мўмин-мусулмонларга хитоб қилар экан, учинчи марта: «Эй иймон келтирганлар!» демоқда. Демак, улар учун жуда ҳам муҳим бўлган бир хабарни етказмоқчи.\n«Агар фосиқ хабар келтирса, аниқлаб кўринглар...». Ояти каримада Аллоҳ таоло «фосиқ хабар келтирса, аниқлаб», хабарнинг собитлигини текшириб кўришга амр қилмоқда. Аллоҳнинг амрига бўйсуниш вожиб. Афсуски, мусулмонлар ушбу оятга амал қилмаганлари оқибатида катта мусибатларга дучор бўлмоқдалар. Бир хабарни эшитиши биланоқ, суриштирмай, бирор иш қилинса, кейин хабарнинг ёлғонлиги ёки хатолиги аён бўлса, ҳақиқатан, афсус-надоматга сабаб бўлади. Шунинг учун ҳам Аллоҳ таоло: «...билмай бир қавмга мусибат етказиб қўйиб, қилганингизга надомат чекувчи бўлманглар», демоқда.\n«Надомат» афсусланишдир. Афсусланиш бўлганда ҳам, доимий, бардавом афсусланишдир. Мисол учун, сабаби нузулдаги ҳодисани олсак. Агар Валиднинг гапига ишониб, суриштириб-аниқламасдан туриб, кофир бўлибди, деб Ҳорис ўлдириб қўйилганида, ҳақиқатни билгандан сўнг ҳамма доимий надоматда қолган бўлар эди.\nКейинги оятнинг маъносига қараганда, мусулмонларнинг ичида Валид ибн Уқбанинг хабарини эшитгандан сўнг Ҳорис розияллоҳу анҳуни ўлдиришга шошилиб, Набий алайҳиссаломни қистаганлар ҳам бўлганга ўхшайди. Шунинг учун ҳам оят уларга ичларида Набий алайҳиссаломнинг бўлишлари улкан илоҳий неъмат экани ва буни қадрлаш лозимлигини эслатиб қўймоқда.\n05:00 / 23.01.2017 5705\n2172 05:00 / 23.01.2017\n3322 16:40 / 21.01.2019\n2446 05:00 / 23.01.2017\n1037 13:04 / 03.11.2020\n57237 11:58 / 10.10.2018


Чили бош мураббийи Санчеснинг жароҳати учун «Интер»дан узр сўради\nИнтербош мураббийЧилиРейнальдо РуэдаСанчес\nЧили миллий жамоаси бош мураббийи Рейнальдо Руэда ҳужумчи Алексис Санчеснинг жароҳати учун «Интер»дан узр сўради.\nАввалроқ Чили футбол федерацияси ва итальян клуби ўйинчининг жароҳати борасида зиддиятга боришганди.\n«Интер»ни жуда ҳурмат қиламан. Балки, бундай гапларни айтмаслигим керак эди. Тиббий мутахассислар футболчиларнинг соғлиги билан шуғулланишлари керак. Кечирим сўрайман», – дея мураббийнинг сўзларини келтиради Calciomercato.\nРуэда аввалроқ «Интер»ни танқид қилганди. У Санчеснинг жароҳатида клубнинг айбдорлигини, футболчи жароҳатига қарамай майдонга тушишга мажбур қилинганини айтганди. Бундан ташқари мураббий «Интер» Чилини ҳурмат қилиши кераклиги ҳақида гапириб, «Биз мустамлакалар даврида яшамаяпмиз, буни тушуниб олайлик», – деганди.


Ўзбекистонда энг кўп ва энг кам ажрим коэффициентига эга ҳудудлар қайсилар? | Qalampir.uz\nЎзбекистонда энг кўп ва энг кам ажрим коэффициентига эга ҳудудлар қайсилар?\nТаҳлил\t27 Апрель 16:32 10034\nЎзбекистон Республикаси Давлат статистика қўмитаси 2020 йилнинг биринчи квартали бўйича демографик ҳолат юзасидан маълумотлар тақдим этди. Унга кўра, ўтган уч ойда никоҳдан ажрашганлар коэффициенти энг юқори бўлган ҳудудларга Тошкент шаҳри, Андижон, Самарқанд ва Тошкент вилоятлари кирди.\nМаълумотларга кўра, январь, февраль, март ойларида ФҲДЁ органлари томонидан 7,8 мингта никоҳдан ажралиш ҳолати қайд этилган бўлиб, мос равишда 1000 аҳолига нисбатан никоҳдан ажралиш коэффициенти 0,9 промиллени ташкил қилади. Юқорида қайд этилган тўртта ҳудудда ажрашганлар коэффициенти қуйидагича:\n1. Тошкент шаҳри – 1,0 промилле;\n2. Андижон вилояти – 0,9 промилле;\n3. Самарқанд вилояти – 0,9 промилле;\n4. Тошкент вилояти – 0,8 промилле.\nҲудудлар бўйича 2020 йилнинг январь-март ойларида энг кам ажрашганлар коэффициенти Қорақалпоғистон Республикаси (0,3 промилле), Жиззах (0,3 промилле), Навоий (0,3 промилле) ва Сирдарё (0,3 промилле) вилоятларида кузатилди.\nУмуман олганда дунёда нега ажралишлар сони ортмоқда? Бунинг бир қанча сабабларини санаш мумкин. Бадавлат кишиларнинг бир қисмини ҳисобга олмаганда, бугунги кунда никоҳ одамларнинг ўз мулки ва мавқеини кейинги авлодга ўтказиш мақсадидаги саъй-ҳаракатлари мажмуи бўлмай қолди. Бора-бора аёллар иқтисодий мустақиллигининг таъминланиши билан никоҳ қачонлардир бўлганидек иқтисодий шериклик заруриятининг натижаси ҳисобланмай қолди. Фаровонликнинг умумий ўсиши шунга олиб келмоқдаки, агар никоҳ инсонни қониқтирмаса, у ўз ҳаётини осонгина бошқа йўлга қўйиши мумкин бўлиб қоляпти.\nБундан ташқари, ажрашганлар эндиликда ўзларида “иснод” тамғасини кўтариб юрмайди ва қандайдир даражада бу уларни рағбатлантиради ҳам. Яна битта муҳим омил – никоҳ берадиган шахсий қониқиш даражаларини баҳолаш атамаларининг кучайиши тенденциясидир. Афтидан ажралишлар сонининг ўсиши никоҳдан чуқур умидсизлик билан эмас, балки уни қониқиш келтирадиган тўлақонли иттифоққа айлантиришга уринишнинг кучайиши билан боғлиқдир. Албатта, бу шахсий фикрлар ҳисобланади.\nЖамиятшунос, оила бўйича мутахассис Дайан Ваген ажралиш вақтида ажрашганлар муносабатларини текширган. Асосан, ўрта синф вакилларидан бўлган 103 та жуфтдан биргаликда яшаганидан то ажрашгунча бўлган ўтиш даврини тасвирлаш мақсадида қатор интервьюлар олган. “Ажралиш” тушунчаси узоқ давом этган бигаликдаги муносабатлардан яккалик ҳаётига ўтишни англатади.\nМаълум бўлдики, кўп ҳолларда жисмоний ажралишдан олдин эр-хотинлар ижтимоий жиҳатдан бошқа-бошқа бўлиб қоладилар. Бунда шерикларнинг бирида янги ҳаёт тарзи пайдо бўлади, уни бошқа машғулотлар қизиқтира бошлайди, ажралган хотинига алоқаси йўқ янги дўстлари пайдо бўлади. Бу бир-бирларидан, айниқса, ишқий муносабатларда сир сақлашга олиб келади. Бу тадқиқот, албатта, Европадаги ҳаётдан олинган кузатувлар натижаси ҳисобланади.\nАммо бизда-чи? Ажримларга сабаблар турлича бўлади. Шулардан энг асосийларидан бири қайнона-келин муносабатлари натижасида юзага келади. Бу орада келин-куёвнинг яқин қариндошлари ҳам ушбу низога аралашади ва никоҳ кўп ҳолларда бузилишга олиб келади. Рақамлар статистик нуқтаи назаридан ўрганилмоқда. Бироқ рақамларни таҳлил қилиш, унга ечимлар ишлаб чиқиш, бу соҳада социологларни етиштириш ҳали ҳам тизимли йўлга қўйилмаган.\n23 Май 10:39 40111\n23 Май 00:56 36075\n23 Май 10:17 29876\n25 Май 16:12 20652\n23 Май 18:21 20466


БИЗНИНГ УЙДА ЙЎҚЛИГИМИЗНИ ҲИС ЭТАР ЭКАН - Fitrat.uz\nБош саҳифа / Мақолалар / БИЗНИНГ УЙДА ЙЎҚЛИГИМИЗНИ ҲИС ЭТАР ЭКАН\nБИЗНИНГ УЙДА ЙЎҚЛИГИМИЗНИ ҲИС ЭТАР ЭКАН\nIyun 22, 2017\tБИЗНИНГ УЙДА ЙЎҚЛИГИМИЗНИ ҲИС ЭТАР ЭКАНda fikr bildirishni o'chirish 405 Кўришлар\nБугун ҳам ишлар жуда кўпайиб кетганидан уйга кеч келдим.\nОдатда ҳар куни шу вақтда фарзандларим билан кун давомида нималар қилгани, эртага нима қилмоқчи эканликлари ҳақида бир муддат болажонча суҳбатлашамиз.\nШу дамда олти ёшли қизалоғим оқ қоғоз кўтариб келди ва “Дада, қаранг, нима чиздим…”, дея уни қўлимга тутқазди.\nҚоғозда рангли қаламлар билан бир оиланинг ҳаётий тасвири туширилган.\nҚизим унда ўзининг болажонча ўй-хаёли ва тафаккури билан онасини кўпдан бери орзу қилиб юрган тебранувчи курсида кийим тўқиб ўтиргани, акаси икки укасининг қўлларидан тутиб, боғлар орасида сайр қилдириб юргани, ўзи эса хизмат кийимида уйни супириш ва саришталаш ишлари билан банд ҳолда эканини тасвирлаган…\nСурат жуда ҳам чиройли ва таъсирли акс эттирилган.\nЎзининг ушбу болаларча тасвирлаган санъат асарини эса суратнинг юқори қисмига “Bizning oila”, деб номлаб ҳам қўйган.\nСуратда барчанинг ҳурмат ва ўз вазифалари ўзига хос тарзда акс эттирилган. Ҳатто онасининг орзу қилиб юрган курсини ҳам кўриш мумкин.\nҚаранг, бола қанчалар эътиборли бўлар экан…\nУни бир муддат томоша қилдим ва чиройли чизилганини эътироф этган ҳолда: “Қизим, булар ким?”, деб сўрадим.\nҚизим: “Бу бизнинг оиламиз”, дея суратдагиларни бирин-кетин изоҳлай кетди.\nШунда мен: “Во-о-о ажаб, мен қани?”, деб ўзимнинг тасвиримни сўрасам, у: “Сиз… Им-м-м…”, дея ишора бармоғини лабларига босганча суратга икки сония боқиб жим турдида, сўнгра “Сиз ИШДАСИЗ”, дея табассум билан жавоб қилди ва расм чизишда хато қилмаганидан ўзини хотиржам ҳис этди.\nҚизимнинг болаларча берган ушбу соддагина жавобини эшитган, суратни эса мен билан биринчи бор кўриб турган онаси: “Дадаси, қаранг, болалар ҳам сизни уйда кўп бўлолмаслигингизни ҳис этишади. Улар сизни доимо соғиниб яшайди, уйда имкон қадар кўпроқ бўлишингизни истайди”, деди.\nМен эса қизимга табассум билан ҳазилоно тарзда: “Қизим, ҳеч бўлмаса, сумкани кўтариб ишга кетаётганим ёки уйга қайтиб келаётганимни тасвирлаб қўйгин-да…”, деб қўйдим. Шу сўзларни айтдиму, сездиролмадим, бироқ, қизимнинг оддийгина айтган сўзларидан вужудим жим-жим этиб титраб кетди.\nШу ўринда хотирам четида сақлаб қўйилган бир сўзнинг чироғи ёнди. Бундан бир неча йил олдин махсус режа асосида Тошкент вилоятининг шаҳар ва туман ҳокимликлари ҳамда таълим муассасаларида соҳа вакиллари билан ҳамкорликда маънавий-маърифий мавзулардаги ўқув семинарлари юзасидан сафарда эдим. Ҳамкорларимиздан олима аёл – Жамила Шермуҳамедова Жамила Тошпўлатовна ўз маърузаси давомида шундай деган эдилар: “Статистик маълумотларга кўра, аксар оталарнинг бир кеча-кундуз давомида ўз фарзандлари билан юзма-юз мулоқотлари кўпи билан атиги 16-17 дақиқани ташкил этади”.\nГоҳо, ишдан чарчаганимиз ёки асабларимиз торайиб кетганидан бизнинг йўлимизга кўз тикиб, интизор ўтирган дилбандларимизнинг бизларга болажонча талпинишлари, ҳаракат ё сўзларига жаҳл қилиб юборасан киши.\nЁки ҳаммаси жойидадек, улар билан дилдан суҳбатлашиш ортиқча ёки тоғдек оғир туюлади. Ҳақиқатки, уйдаги вақтимизнинг асосий қисми эса уйқуда ўтади.\nБарчамиз мустақил Она ватанимиз ва шу Она заминимизнинг нурли келажаги учун хизмат қиламиз. Тўғри, бу энг шарафли хизмат. Шунингдек, бандлик ҳам катта неъмат. Ўзбекистон халқ ёзувчиси Ўткир Ҳошимовнинг шундай сўзлари бор эди: “Иш кўплиги-ю, вақт йўқлигидан нолиманг. Вақт кўплиги-ю, иш йўқлигидан қўрқинг. Одамни абгор қиладиган нарса – бекорчилик”.\nБироқ, ушбу хизматларимиздан кўзланган асосий мақсад ҳам фарзандларимиз келажаги эканлигини унутмаслигимиз керак экан.\nФарзандларимиз биз оталарни уйда кўп бўлолмаслигингизни ҳис этишар, улар бизни доимо соғиниб яшар, уйда имкон қадар кўпроқ бўлиб, улар билан ширин суҳбат қуришимиз, ўз билганларимизни ўргатишимизни исташар экан!\nЯратган барчамизга меҳрибон ота бўлиш, аҳлимиз ва фарзандларимиз кўзларимиз қувончи бўлиши бахтини насиб қилсин!\nАввалги МАСЖИДЛИ ЯХТА\nКейинги ТАВБА НАМОЗИНИ ЎҚИШГА ЭНГ МАҚБУЛ КЕЧАЛАР\nIyun 1, 2018\t11,419\nMart 11, 2017\t9,374


Токио олимпиадаси тобора қизиқарли бўлиб бормоқда. 27 июл якунларига кўра ҳозирча 56 давлат медалли бўлди. Олтин медал олган давлатлар сони 30 тага етди. Улар орасида 71 минг киши одам яшайдиган Бермуда ҳам бор. Бу давлат атлети триатлон баҳсларида чемпион бўлган.\nЎтган кунларда атлетлари кутилмаганда оқсаган Германия бир кунда иккита олтин медал олди. Каноэ ва от спортида немислар чемпион бўлиб, натижада умумжаоа ҳисобида ўнинчи ўринга кўтарилишди.\nРуслар сузишда америкалик жаҳон рекордчисини ортда қолдиришди\nБугунги кунда россиялик атлетлар ҳам муваффақиятли қатнашиб, олтита медални қўлга киритишди. Кун бошидаги сузиш баҳслари руслар учун айниқса муваффақиятли ўтди. Саралашда жуда яхши қатнашган Евгений Рилов ҳамда Климент Колесников мос равишда олтин ва кушум олишди. Токиода чемпион бўлган 25 ёшли Рилов анча тажрибали атлет ва у Риода ҳам чалқанча усулда сузишда учинчи бўлган. Колесников эса 2000 йилда туғилган. Энг асосийси икки рус йигит 100 метрга чалқанча услубда сузишда ушбу йўналишдаги жаҳон ва олимпиада рекордчиси америкалик Райан Мёрфини ортда қолдиришди. Уч карра олимпиада чемпиони бўлган Мёрфи бронза билан кифояланди.\nРоссиялик таэквондочи йигитлар 27 июлда ҳам яна бир олтин ютишди. Бу гал 80 кг вазн тоифасида Владислав Ларин олимпиада чемпиони бўлди. Қизиғи, Токио олимпиадасига қадар россиялик таэквондочилар бирор марта олимпиадада ғолиб бўлишмаган. Японияда эса бирданига иккита олтин олишди. Бир кун олдин Максим Храмцов ҳам чемпион бўлганди. Русларга яна бир олтинни спорт гимнастикаси бўйича аёллар жамоаси келтирди. Худди эркаклар баҳсларида бўлгани каби аёлларда ҳам русларга тенг келадиган топилмади.\nРоссия гимнастикада қимматли мелалларни қўлга киритаётган бўлса, америкалик спортчиларга сузиш баҳслари омадли келмоқда. АҚШ жамоаси сузишдан нақ 12 та медал олди: 3 та олтин, 3 та кумуш, 6 та бронза. Умумий ҳисобда америкаликлар 25 та медал қўлга киритишди. Бу борада улар катта фарқ билан олдинлаб кетишган. Японияда эса медаллар сифати яхшироқ. Улар 10 та олтин эвазига биринчи ўринда боришмоқда. Албатта, мезбонлар етакчилигига уларнинг кўпчилик шуғулланмайдиган ва олимпиада учун янги спорт турлари бўлган софтбол, скейтбоарддаги олтинлар ҳам сабаб бўлмоқда. Бироқ японлар дзюдо, стол теннисида ҳам яхши натижалар кўрсатишяпти.\n27 июл ҳолатига кўра медаллар сони бўйича Хитой иккинчи бўлиб турибди (21 та). Чинликлар бу кунда учта олтин олишди. Кутилганидек сувга сакрашда битта, ўқ отишда иккита чемпионлик қайд этилди. Бугунга келиб Ўрта Осиёнинг яна бир мамлакати олимпиада медалини қўлга киритди. Туркманистонлик Полина Гурева тош кўтаришда кумуш олди. Шу тариқа минтақада медал олган мамлакатлар сони учтага етди. Ўзбекистон битта олтин билан ўзига хос пойгада биринчи, Туркманистон иккинчи, Қозоғистон эса учта бронза билан учинчи ўринда.\nБугунги куннинг энг қизиқарли баҳсларидан бири аёллар ўртасидаги дзюдо мусобақасида бўлди. 63 кг вазн тоифасидаги баҳслар финалида худди Рио олимпиадаси финалида бўлгани каби франциялик Кларисиа Агбегнену ва словениялик Тина Тртенжак тўқнаш келишди. Риода словениялик спортчи устун келганди, Токиода эса франциялик Кларисиа реванш олди. Бундай олимпик реваншлар эса доим ҳам кузатилавермайди. 5 карра жаҳон чемпиони Кларисиа ниҳоят олимпиада олтин медалини қўлга киритди.\nМДҲ ўйинлари. Ўзбекистонлик спортчилар бешинчи кунги баҳсларда 12та медаль қўлга киритишди\nЎзбекистон Токио-2020 Паралимпиадасини умумжамоа ҳисобида 16-ўринда якунлади\nМДҲ ўйинлари. Ўзбекистон иккинчи кунги баҳсларда ҳам 5та медални қўлга киритди\nНеймар: «Ортиқча вазн? Кейинги сафар М-ўлчамли футболка сўрайман»


Сўзимизни ва ўзимизни юксалтирган шоир - “Китоб дунёси” газетаси сайти\nСўзимизни ва ўзимизни юксалтирган шоир\n489 марта кўрилган.\nДунё ёш туркий ёзарлар бирлиги аъзоси, магистр\nМен дарддан қочганда йўлда из қолур,\nОлов кўздан қочур,кўзга дард инар.\nМен дарддан қочганда дард ёлғиз қолур –\nДарднинг ёлғизлиги бўлар дардисар...\nБуюк озар шоири Бахтиёр Ваҳобзодани эсларканман, беихтиёр дилимда шу сатрлар жонланаверади. Умр бўйи халқ дардига шерик бўлган, уни ўз дардидек қабул қилган ва ортмоқлаб юрган битта шоир бўлса, у, шубҳасиз, Бахтиёр муаллимдир.\nБиламизки, йигирманчи асрда яшаган барча буюк шоирлар ижодида она тилини васф этиш алоҳида ўрин тутади. Бу мавзу Б. Ваҳобзода поэзиясида чуқур илдиз отгани ҳақиқат. У бир шеърида она тилидан уялиб, ажнабий тилларда гаплашувчи олифталарга қараб шундай дейди:\n... Эй ўз она тилинда сўзлашмоқни ор билган,\nҚай тилда садоланур сизда юрак уришлар?\nКелинг, шу жоним бўлсин,\nСизга ҳайфдир юрт нони –\nСизларга қоним бўлсин...\nҲаётининг мазмунини халқ билан бирлик деб қабул қилган Бахтиёр унинг тилига ҳам қаттиқ боғланган. Ҳатто миллий тил терминологиясига оид атамаларни ҳам ўз битикларида қўллайди:\nОтлару сифатлар жами жангларда\nШундай севаманки, йигитдек\nЖангга кирган калималарни,\nФеъл бўлмоқ истайман, фақат феъл...\nШоирнинг феъл бўлмоқ истагидан икки мақсад бор: биринчиси, она тилимиздаги жуда кўплаб сўзлар феъл ва феълга тобедир, иккинчидан, феъл ҳаракатни билдиради. От, сифат ва сон эса фақат хабар беради холос.\nШоир учун юртининг ҳар қаричи, тупроғи, суву ҳавоси, олови азиздир:\nБахтиёр, ўйла бироз,\nОрзу ширин, ўй – сармаст.\nБилгин, асл шоирнинг\nСўзлари ҳеч қаримас.\nБиз айни дам Бахтиёр Ваҳобзода аталмиш осмонўпар чўққининг пойидамиз. Уни бор бўйи билан кўра олмаётганимиз ҳам эҳтимолдан ҳоли эмас. Худо насиб, у йиллар ўтгач, албатта, Низомий ва Фузулий қаторида саналади, авлодлар унинг пойига гул қўйгани замон тилларида буюклик деган сўз жонланади. Шоир ҳақида профессор Маъруфа хоним Қулиева ёзганидек, “Ваҳобзода минг йил аввалги ва бундан минг йил кейинги даврнинг шоиридир”.\nИкки минг тўққизинчи йил тўққизинчи февраль куни Дунё шеъриятининг улуғ сиймоларидан бири Бахтиёр Ваҳобзода ўзи бир умр интилган мангуликка доҳил бўлди. Унинг хотираси туркийлар ёдида мангу қолажагига шубҳа йўқ!\nОзар тилидан МИРЗОҲИД таржимаси


Саудия Арабистони, БАА, Қатарда Рамазон ҳайити айёми 6 июль куни нишонланиши эълон қилинди\n23:18 / 04.07.2016\nСаудия Арабистони ва Қатар оммавий ахборот воситаларининг хабарига кўра, 5 июль сешанба куни Рамазон ойининг сўнгги куни деб эълон қилинган. Қатарнинг Вақф ва ислом ишлари бўйича вазирлиги 6 июль - чоршанба куни эса Шаввал ойининг биринчи куни ва Ийд ал-Фитрнинг бошланишини маълум қилди.\nБАА Адлия вазири Султон ибн Саид Ал Бади ҳам Абу Дабида йиғилиш ўтказиб, шом намози вақтидан сўнг, БААда Ийд ал-Фитрнинг бошланиш санасини эълон қилган. Унга кўра, амирликда 6 июль куни Рамазон ҳайити нишонланади. Шунингдек, Саудия Арабистони, Қатар, Австралия давлатларида ҳам Рамазон ҳайити 6 июль куни бўлиб ўтади.\nЭслатиб ўтамиз, Ўзбекистонда Ийд ал-Фитр куни 6 июль куни нишонланади.


“МЮ” футболчиси “Эвертон”да тиббий кўрикдан ўтмоқда\n6 январь, 2017, 23:05\nАввалроқ “Манчестер Юнайтед” клуби ярим ҳимоячиси Морган Шнайдерлинга “Эвертон” жиддий қизиқиш билдираётгани ҳақида хабар берган эдик. Олинган хабарларга кўра томонлар тез орада ўзаро шартнома имзолашади.\nManchester Evening News нашрининг маълум қилишича, 27 ёшли футболчи Ливерпуль шаҳри жамоасида тиббий кўрикдан ўтмоқда. Берилган маълумотларга кўра франциялик хавбекнинг хизматларига “ирисчилар” бош мураббийи Рональд Куман шахсан қизиқиш билдирган.\nЭслатиб ўтамиз, Шнайдерлин ушбу мавсум премьер-лигада бор йўғи 3та учрашувда майдонга тушган ҳолос.


ТАЪТИЛ ЗАВҚЛИ ЎТАДИ | Kattakurgon.uz\nТАЪТИЛ ЗАВҚЛИ ЎТАДИ\nБолажонлар орзиқиб кутган ёзги таътил ҳам бошланди. Фарзандларимизнинг оромгоҳларда мириқиб, яйраб хордиқ чиқаришлари учун Каттақўрғон шаҳрида ҳам катта ҳозирлик кўрилди. Жумладан, шаҳар ташқарисидаги Ибн Сино оромгоҳи ҳамда 3 та мактаб қошидаги кундузги оромгоҳларда барча шароитлар яратилди.\nҲа, ёз пайтида ота-оналар фарзандларининг таътилни мазмунли, фойдали ўтказишлари ҳақида ўйлашади. Кимлардир болаларини табиат қўйнига – ўқувчиларнинг ёзги дам олиш масканларига юборишни маъқул кўрса, айримлар ўзлари билан ўлкамиз бўйлаб олиб чиқишни, кимлардир фан, ҳунар ва спорт тўгаракларига беришни лозим топишади.\n- Ёзги таътил пайтида боланинг бўш вақти кўп бўлади. Шунинг учун уни назоратсиз қолдирмаслик, фойдали машғулотга жалб этиш муҳим масала. Бугун бу ҳақида жиддий ўйламаган ота-она эртага муаммога дуч келиши мумкин – дейди шаҳар халқ таълими бўлими мудири Шухрат Тагаев, - жорий йил ёзида шаҳримиз мактаблари ўқувчиларидан 300 нафари сўлим, манзарали Ибн Сино оромгоҳида, 600 бола 2,4,12-мактаблар қошида очилган кундузги оромгоҳларда дам олади. Таътил кунлари шаҳар “Баркамол авлод” марказида 20 дан ортиқ тўгараклар фаолият юритади. Мазкур тўгаракларга малакали ўқитувчи-мураббийлар ва 600 га яқин болалар жалб этилган. Хусусан, техник, бадиий ижодкорлик, экология ва ўлкашунослик, тасвирий санъат, дизайн, рақс, бичиш-тикиш, пазандаликни ўрганиш тўгараклари фаолиятига катта эътибор қаратилаётир. Оромгоҳларда ҳам ёзги таътил давомида мазкур марказ томонидан очилган 12 та тўгарак фаолият юритади. Ёз бўйи шаҳар стадиони ва спорт майдончаларида болалар иштирокида турли мусобоқалар, қизиқарли ўйинлар уюштирилиб борилади. Шаҳардаги Алишер Навоий номли истироҳат боғида болалар сайллари, шаҳар халқ ва драма театрида завқли томошалар кўрсатилади. Шаҳар ўлкашунослик музейи ҳам болалар учун бир қатор тадбирлар белгилаган.


Вирусли гепатит Сни даволаш баённомаси\nВирусли гепатит Сни даволаш баённомаси Бош сахифа\n- парентрал муолажалар;\n- жинсий йўл;\n- вертикал йўл.\n- секин-аста бошланиши;\n- кам аломатлар.\n- кўнгил айнаши;\n- ўнг пастки қовурға остида оғриқ;\n- тери ва кўз склерасининг сарғайиши;\n- сарғайгач бемор аҳволининг ёмонлашуви;\n- жигарнинг катталашуви, талоқнинг катталашуви;\n- ахлатни оқариши ва пешобни қорайиши.\n- Сарғайган холестатик таркибий қисми билан;\n- Ўртача оғир;\n- Касалликнинг чўзилувчан шакли;\n- Сурункали гепатит С\n- Жигар циррози\n- Гепатоцеллюляр рак\n- РНК HCV (ЗПР усули билан)\n- Қон, пешоб ва ахлатни умумий таҳлили;\n- Қонни биокимёвий (таҳлили (АЛТ, АСТ, Билирубин, ГГТП, ПТИ, ЩФ,\n- Қонни ИФТ таҳлили (anti-HCV);\n- Жигар ва ўт пуфагини УТТ.\n- Овқатдан заҳарланиш. ВГC учун тез-тез суюқ ич кетиши ва тез-тез қусиш хос эмас.\n- Ўткир кўр ичак. ВГC да оғриқ ўнг пастки қовурға остида бўлади, ёнбошда эмас.\n- Бошқа турдаги\tвирусли гепатитлар билан – ВГВ, ВГА, ВГД, ВГЕ (жадвал 1).\n- Сариқликнинг ёки сарғайиш синдромининг барча бошқа турлари (гемолитик сариқлик, ирсий гепатозлар ва ҳ.қ.).\n- Токсик гепатитлар (дорилар, алкогол, бошқа юқумли, вирусли ва паразитар касалликлар чақириши асосида);\n- Иерсиниоз гепатит – эпиданамнез, ошқозон-ичак йўли жабрланиши синдроми ва ичакдан ташқари токсик аллергик белгиларнинг бирга қўшилиши, бактериологик ва серологик тасдиқлар;\n- Юқумли мононуклеоз - узоқ давомли иситма, катарал ўзгаришлар, томоқнинг гиперемияси, лимфа тугунларининг катталашуви, айниқса орқа бўйинда, талоқнинг катталашуви, периферик қонда атипик мононуклеарларнинг, Эпштейн-Барр вирусига қарши зидди жисмларнинг пайдо бўлиши;\n- Паразитозлар, гепатомегалия, сарғайиш ва/ёки спленомегалия билан (безгак, листериоз, эхинококкоз, вухериреоз, фасциллиоз ва бошқ.) – узоқ вақт кўнгил айнаши, қоринда оғриқ, ёмон иштаҳа, дармонсизлик, ланжлик);\n- Лямблиоз – узоқ вақт кўнгил айнаши, қоринда оғриқ, ёмон иштаҳа, дармонсизлик, ланжлик, теридаги аломатлар;\n- Лептоспироз – иситма, геморрагик синдром, гематурия, қонда лептосперларнинг пайдо бўлиши;\n- Ошқозон-ичак йўлининг соматик ва онкологик касалликлари, қон, лимфа тизими касалликлари(лейкоз, лимфогрануламатоз ва бошқ.);\n- Жигарнинг аутоиммун касалликлари ва HELLP-кесишув синдроми;\n- Туғма гепатозлар – Жильбер синдроми – шикоятларнинг йўқлиги, вақти-вақти билан сарғайиш, камдан-кам диспептик ва астено-вегетатив бузулишлар, таркиб ҳисобига гипербилирубинемия, меъёрдаги жигар ферментлари;\n- Механик сариқлик – узоқ вақт дармонсизлик, субфебрил ҳарорат, узоқ вақт сарғайиш, терининг қичиши, қоринда оғриқ, ўт-тош касаллигида Ортнер ва Мери синдромлари ва Курвуазье белгиси, АЛТ миқдори меъёрда ёки бироз кўтарилган, ўртача лейкоцитоз, нейтрофилез, ЭЧТ (CОЭ) нинг ошиши;\nСайтдан рўйхатдан ўтган фойдаланувчилар сони: 24831


Posted on 03/24/2015 by TURONZAMIN\nТерговчи шундай дер экан, нима учундир кўзининг қири билан атрофга ва тепага қараб қўйди. Қорабой ака эса “ўғил” сўзини эшитиб яна Рустам ёдига тушди ва׃\nШом намозидан кейин устодлар Катта тепадаги қалъага кетиб қолдилар. Қоронғу жуда тез бостириб келар эди бу ерда. Шу боис у Хуфтонни дўстлари билан бирга ўқидида тоғдан келадиган сой томонга кетди. Унинг кўнгли роҳатсиз бўлиб қолганди. Ҳалиги қизлар унга Зуҳрани эслатганди. Балки Зуҳра ҳам адашиб шу жойларга келган ва ўша қизлар билан бирга бўлса-чи, деган савол уни тинч қўймади. У аста-секин қояга қараб кўтарилиб борди. Қояга етганда Ой кўринди. Ой очилмоқда. Бирдан дадасининг гапи ёдига тушди:\n-Ой кетаётганда тўлин бўлади. Келаётгнда келин бўлади. Бу пайтда унга қарасанг, кейин яқинларингга қарама. Кўз тегади. Аввал ерга қара, кейин одамга!\nУ аста-секин қоянинг орқа томонига қараб юра бошлади. Нима учундир ичида бир қўрқув пайдо бўлди. Шу боис эҳтиёткорлик билан, аста-аста юриб борди. Анча юргандан кейин бир тепаликнинг ёнидаги чодирларга кўзи тушди. Атрофда эса гулханлар ёниб турибди ва қизлар ана шу гулханлар атрофида тўпланиб ўйин-кулги қилаётган эдилар. Бир гуруҳдагилар чилдирма садоларига ҳамоҳанг ўйнаётган бўлсалар, иккинчи гуруҳдагилар ашула айтаётган эдилар. Нега улар бирга эмаслар? Бундай қараса учинчи гуруҳ ҳам бор ва у ердаги қизлар бошларини эгиб турардилар. Тоҳирнинг кўзига худди осмондаги ой қаергадир ғойиб бўлиб, юлдузлар эса мана шу адрга тўкилгандек кўринди.\nУ Дурбек паҳлавоннинг айтгани бажарди. Шу пайт бўйнининг орқасидан олов чиқиб кетганини ҳис қилиб, ерга юмалади. Оловда чўғга айланган косов унинг орқа бўйнига босилган эди. Тоҳир нима бўлганини билмас ва нима бўлганига ақли етмас ҳам эди. Унинг эркаклигини бичиш учун бўйнининг орқасидаги томирини куйдиришган эди. У ҳушсиз ётганда фақат бир қизнинг қаттиқ чинқириғи қулоқларига муҳрланди.


Таразнинг марказий масжиди, 16 май куни олинган сурат. (Айдар Ашимов)\nТаразнинг марказий масжиди, намоз вақти. Сурат 17 май куни олинган. (Айдар Ашимов)\nЖамбил вилоятидагилар ҳар жума куни Таразнинг марказий масжидига намозга келишади. 17 май кунги сурат. (Айдар Ашимов)\nТараз марказий масжидида намоз вақтларини кўрсатиб турувчи соат, 17 май куни олинган сурат. (Айдар Ашимов)\nТараз марказий масжидида намоз ўқиётган рўзадор мусулмонлар, 17 май. (Айдар Ашимов)\nСадақа бераётган киши, 17 май куни олинган сурат. (Айдар Ашимов)\nИфторлик вақти, 16 май куни Таразда олинган сурат. (Айдар Ашимов)\nТараз марказий масжиди, 16 май. (Айдар Ашимов)\nТАРАЗ, Қозоғистон – Бу йилги Рамазон ойи кириб келар экан, Қозоғистон имомлари одамларни савоб ишларга даъват қилишни бошладилар.\n«Рамазон доимий хайрли амаллар ойидир. Рўза вақтида бажарилган ҳар бир эзгу амал бир неча карра кўпроқ мукофот берилади», дейди Қозоғистон мусулмонлари диний идораси (ҚМДИ) раиси, бош муфтий Серикбай ҳожи Ўраз 4 май куни эълон қилинган мурожаатида.\nЎраз мусулмонларни хайрли ишларда қатнашишга, кўп фарзандли оналар ҳамда бошқа заиф қатламлар вакилларига ёрдам беришга даъват қилди. У тадбиркорларни муқаддас ой давомида озиқ-овқат ва истеъмол маҳсулотларининг нархларини оширмасликка чақирган.\nЎраз пайғамбар Муҳаммаднинг (С.А.В) «орангизда яхшиларингиз ўз жамоаси ва мамлакатига фойдалироқ бўлганингиздир», деган мазмундаги ҳадисини ёдга олди. Кузатувчиларнинг фикрича, бу турдаги рағбат этник ва диний бағрикенгликни мустаҳкамлашга кўмаклашади. Қозоғистоннинг «Ислом давлати» каби жангари гуруҳларнинг фуқароларни радикаллаштириш уринишларига қарши курашида муҳим аҳамият касб этади.\n2007 йилда барпо этилган Таразнинг марказий масжиди шаҳардаги асосий диққатга сазовор жойлардан бири саналади. 16 май куни олинган бу суратдаги масжид куннинг кечки вақтларида айниқса чиройли кўринади. (Айдар Ашимов)\nМарказий Осиё давлатлари имомлари бу йил Рамазон ойини бир вақтда бошлашга келишиб олган эдилар.


ИИБ: Мадина Мухторованинг ўғли акаси унга тан жароҳати етказганини айтмоқда | Qalampir.uz\nИИБ: Мадина Мухторованинг ўғли акаси унга тан жароҳати етказганини айтмоқда\nЖамият\t04 Январь 15:18 12823\nАввал хабар берганимиздек, Юнусобод тумани 7-сонли ИИБ биносида муҳокамаларга сабаб бўлган Мадина Мухторованинг фарзанди масаласида матбуот анжумани ўтказилди.\nУчрашув аввалида Мадина Мухторованинг кичик фарзанди билан боғлиқ иш масаласида Юнусобод тумани ИИБ бошлиғи ўринбосари, тергов бўлими бошлиғи Зафар Алимов маълумот бериб ўтди.\n“Видеотасвирлардаги бола Мирфайз Алимжонов онаси Мадина Мухторова билан истиқомат қилиб келади. У 2 январь куни республика шошилинч тиббий ёрдам илмий марказига юз ва тана соҳаларининг кўплаб қонталашлари ва лат ейишлари билан мурожаат қилган. Шу куни боланинг номидан “102”га мурожаат келиб тушган. Ички ишлар бўлими бу ишни расмийлаштириб, кўриб чиқишни бошлаган. Ҳозирда Юнусобод тумани ИИБ томонидан терговга қадар текширув ишлари олиб борилмоқда.\nСуриштирувчи томонидан иштирокчилардан тушунтириш хатлари олинган. Суд-тиббий экспертизаси тайинланган. Унга қараб баҳо берамиз. Тан жароҳатларининг турлари мавжуд”, Тошкент шаҳар Ички ишлар бош бошқармаси Тергов бошқармаси бошлиғи Зафар Алимов.\nАлимов бола қандай жароҳатлар олгани, унинг шифохонага қандай ҳолда олиб борилгани, баданида қандай тан жароҳатлари, ўлчам ва рангларигача экспертиза хулосаларида мавжудлигини айтди. Терговга қадар текширув вақтида ҳар битта ҳолат ошкор қилмаслиги, тергов натижасига кўра умумлаштирилган ҳолда маълум қилиниши айтилди.\n“Вояга етмаган шахсдан МФЙ раиси, психолог иштирокида тушунтириш хатлари олинган. Бола ва унинг онаси билан ўтказилган терговга қадар текширувларда суҳбатлашдик. Унда боланинг онаси билан ўтказилган бирга бўлишида монелик қиладиган ҳолат аниқланмаган. Боланинг ўзи тушунтириш хатларида акаси томонидан тан жароҳатлари етказилганини таъкидлаб ўтган”, дейди тергов гуруҳи раҳбари.\nИИБ Мадина Мухторова\n24 Сентябрь 11:27 137421\n24 Сентябрь 15:09 40553\n23 Сентябрь 11:54 23496\n23 Сентябрь 13:09 22729


Жаҳон банки Ўзбекистонга 100 млн доллар қарз беради | Qalampir.uz\nЖаҳон банки Ўзбекистонга 100 млн доллар қарз беради\nЖамият\t14 Июнь 13:43 2835\nЎзбекистоннинг Қашқадарё ва Сурхондарё вилоятларидаги шаҳарларда “Ўрта шаҳарларни комплекс ривожлантириш” лойиҳаси доирасида муниципал хизматлари ва инфратузилмани яхшилаш учун Жаҳон банки директорлар кенгаши томонидан 100 млн AҚШ доллари ажратилади. Бу ҳақда Жаҳон банки сайтида хабар берилган.\nУшбу маблағ Ўзбекистон ҳукуматига жуда паст фоизда ва 30 йиллик муддат билан имтиёзли кредит шаклида берилмоқда.\nУшбу қўшимча маблағ 2019 йилдан бери Тошкент (Янгийўл ва Пскент), Бухоро (Когон) ва Наманган (Чортоқ) вилоятларида амалга оширилаётган Жаҳон банки томонидан молиялаштирилаётган ушбу лойиҳанинг географиясини кенгайтиради.\nТаъкидланишича, лойиҳада иштирок этадиган шаҳарларнинг якуний рўйхати маҳаллий эҳтиёжлар ва иқтисодий салоҳиятдан келиб чиққан ҳолда вилоят ва шаҳар ҳокимликлари билан маслаҳатлашувлар якунлангандан сўнг 6 ой ичида тасдиқланади.\nЛойиҳада иштирок этадиган ўрта шаҳарларда қуйидагилар амалга оширилиши режалаштирилган:\nсув таъминоти ва канализация тизимини такомиллаштириш ва кенгайтириш;\nэлектр инфратузилмаси ва кўча чироқларини модернизация қилиш, автомобиль йўллари, пиёдалар ва жамоат транспорти зоналарини модернизация қилиш;\nэнергия тежайдиган замонавий жамоат биноларини модернизация қилиш;\nжамоат жойлари ва боғлар, кўча тармоқлари ва тегишли инфратузилмаларни реконструкция қилиш ва маданий мерос объектларини қайта тиклаш.\nХабарда лойиҳа қамраб олинган шаҳарларнинг аксарияти фойдаланилмаган ўсиш имкониятларига эгалиги таъкидланган.\nТахминан 4 миллион киши ёки иккала вилоят аҳолисининг 70 фоизга яқини лойиҳа томонидан яратилган шаҳар инфратузилмаси, коммунал хизматлар ва иш жойлари имкониятларидан тўғридан-тўғри ёки билвосита фойда кўришлари кутилмоқда.\n“Хитой, Жанубий Корея ва Таиланд сингари кўпгина мамлакатлар урбанизация жараёнидан ривожланиш двигатели сифатида самарали фойдаланган. Бунинг учун Ўзбекистон шаҳар инфратузилмаси ва хизматларини ривожлантириш ҳамда шаҳарларни янада жозибали ва самарали қилиш учун жамоат жойларини модернизация қилиши керак”, деган Жаҳон банкининг Ўзбекистондаги ваколатхонаси раҳбари Марко Мантованелли.\nУнга кўра, Ўзбекистоннинг ўрта шаҳарлари жадал ўсиб бормоқда ва хизмат кўрсатиш соҳасида ёшларга иш ўринлари яратиш салоҳияти мавжуд.\nСурхондарё Қашқадарё Жаҳон банки\n17 Сентябрь 21:16 26544\n17 Сентябрь 10:31 25788\n18 Сентябрь 18:15 19580\n18 Сентябрь 20:00 19576\n18 Сентябрь 16:23 18313


Хусусий уйда 41 та "марихуана" бутаси топилган\nХусусий уйлардан бирида гиёҳванд ўсимликлар экилганлиги аниқланган\n26 Avgust 18:16 Ҳодисалар\nЖИНОЙИ ИШ КАННАБИС НАША УЙДА ЎСТИРМОҚ ЭГАСИ ҚОЗҒАТИШ\nОлиб борилган тезкор-қидирув тадбирлари давомида Қўштепа туманидаги уйлардан бирида гиёҳванд ўсимликлар етиштириш ҳолати аниқланди. Кўчат ўтқазилган уйнинг эгасида наша буталарининг 41 тупи ўсди.\n24-август куни Қуштепа тумани Коражхийда кўчасида ўтказилган оператив тадбир давомида, гувоҳлар иштирокида фуқаро Р.А.нинг уйи аниқланди. Ма’лум бўлишича, ушбу фуқаро ўзининг боғ участкасида ашёвий далил сифатида олиб қўйилган гиёҳвандлик воситаси – наша ўсимликнинг 41 туп тупини ўстираётган эди.\nУшбу ҳолат юзасидан Қуштепа вилояти Ички ишлар бошқармаси ҳузуридаги тергов бўлими томонидан Жиноят кодексининг 270-моддаси 1-қисми билан жиноят иши қўзғатилди.\nСизга эслатиб ўтамизки, Санъатнинг 1-қисмида жиноят содир этган шахс. Жиноят кодексининг 270-моддаси уч йилгача қамоқ билан жазоланиши мумкин.\nТошкент: аеропортдан олтин билан тўлдирилган дазмол топилди


Bosh sahifa / Ўзбекистон Республикаси Президентининг Қорақалпоғистон Республикасига ташрифи давомида берилган топшириқлари ва кенгайтирилган тарзда ўтказилган мажлис баёни ижроси бўйича:\nКун тартибидаги масала бўйича ҳозиргана ўзингиз белгилаб берган топшириқларни бирма-бир ёзиб олдик ва ҳудуд раҳбарлари билан вазифаларни келишиб оламиз.\nАбдулла Нигматович, ўзингиз яхши биласиз, Муҳтарам Президентимиз 2017 йилда Қорақалпоғистон Республикасига\n2 маротаба ташриф буюриб, ўтган қисқа давр мобайнида амалга оширилган йирик бунёдкорлик ишлари билан бир қаторда, аҳолини қийнаётган муаммолар ўз ечимини топмоқда.\nРухсат берсангиз, биринчи навбатда 2017 йилнинг 20-21-январь кунлари Муҳтарам Президентимизнинг Қорақалпоғистонға ташрифи давомида қабул қилинган баён ижросини юзасидан амалга оширилаётган ишлар тўғрисида ахборот берсам.\nМазкур баён билан 83 банддан иборат , шундан бугунги кунда 78 таси (87,6 фоизи) бажарилган бўлса, .\n2017 йил давомида топшириқларнинг бажарилишида Ҳисоб палатаси доимий равишда амалий ёрдам кўрсатиб борди ва Ген.Прокуратура ижросини назоратга олди.\nШунингдек, Ачилбой Жуманиязович Раматов раҳбарлигида республика вазирлик, идора, тижорат банклари ва тармоқ корхоналари (компаниялари) бир неча бор ҳудудимизда хизмат сафарида бўлиб, бизга яқиндан ёрдам бериб борди.\nМазкур баён билан алоҳида Қорақалпоғистон Республикаси ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш бўйича Ўзбекистон Республикаси Президентининг 6 та ва Вазирлар Маҳкамасининг\n2 та қарорлари қабул қилинди.\nМаълумот учун: 1) Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил\n2 февралдаги “Қорақалпоғистон Республикаси Муйноқ тумани аҳолисини сифатли ичимлик суви билан таъминлаш чоралари туғрисидаги” ПҚ-2754 сонли қарори;\n2) Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 11 сентябрдаги “Тахиатош иссиқлик электр станциясида қуввати 230-280 МВт бўлган иккита буғ-газ қурилмасини қуриш лойиҳасин амалга ошириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги ПҚ-3264-сонли қарори;\n3) Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 16 майдаги “Қизилмия илдизини етиштириш ва қайта ишлаш хажмини ошириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги ПҚ-2970-сонли қарори;\n4) Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йилнинг 17 мартдаги “Қорақалпоғистон Республикаси ва Хоразм вилоятида тадбиркорлик фаолиятини юритишда қўшимча қулай шарт-шароитлар яратиш чора-тадбирлари тўғрисида”ги ПҚ-2843 сонли қарори;\n5) Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 17 мартдаги ПҚ-2844 сонли “Тадбиркорлик субъектлари ва аҳолининг кенг қатламларини микрокредитлаш тизимини янада соддалаштириш чора-тадбирлари тўғрисида” қарори;\n6) Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 22 майдаги “Тошкент педиатрия тиббиёт институтининг Нукус филиали материал-техникалик базасини мустахкамлаш тўғрисида”ги Р-4947-сонли Фармойиши;\n7) Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2017 йил 16 февралдаги «Қорақалпоғистон Республикаси Нукус шаҳридаги «Мурувват» аёллар интернат-уйи қурилиши ва жиҳозлаш чора-тадбирлари тўғрисида»ги 88-сон қарори;\n8) Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2017 йил 28 февральдаги\n“2017-2018 йилларда Қорақалпоғистон Республикасининг саноат, қишлоқ хўжалиги ва хизмат кўрсатиш лойиҳаларининг кўрсаткичларини тасдиқлаш тўғрисида”ги №111-сонли қарори.\n- лойиҳа қиймати 100 млрд.сўмга яқин 8 та саноат корхоналари ишга туширилиб, 400 та янги иш ўринлари яратилди;\n- қишлоқ хўжалиги ер майдонлариниг мелиоратив ҳолатини яхшилаш бўйича 45,6 млрд.сўмлик ишлар бажарилиб, натижада\n69 минг гектар ер майдонларининг мелиоратив ҳолати яхшиланди;\n- 14,5 млрд.сўм маблағлар ҳисобига 51,5 км Ирригация тизимини яхшиланди;\n- 511 та кўп қаватли уйларда 16 млрд.сўмлик таъмирлаш ишлари амалга оширилди.\nБулардан ташқари, ижтимоий соҳа объектларида бир қатор ишлар амалга оширилди. Жумладан:\n1) 40 та мактабда 41,6 млрд.сўмлик (3 та янги курилиш, 22 та реконструкция, 15 та капитал таъмирлаш);\n2) 20 та мактабгача таьлим муассасаларида 19,4 млрд.сўмлик\n(5 та реконструкция, 15 та капитал таъмирлаш);\n3) 9 та соғликни сақлаш обьектларида 25,8 млрд.сўмлик\n(1 та янги қурилиш, 8 та реконструкция);\n4) 3 та болалар спорти обьектларида 8,1 млрд.сўмлик қурилиш ва реконструкция ишлари амалга оширилди.\nШунингдек, Нукус шаҳрининг марказий кўчаси ҳисобланган Ерназар Алакўз кўчаси ва Хўжайли туманининг Мустақиллик кўчасида кенг кўламли қурилиш ва ободонлаштириш ишлари олиб борилмоқда ва унинг бўйида жами 50 та кўп қаватли замонавий уй-жойларни қуриш ишлари олиб борилмоқда.\nМуҳтарам Президентимизнинг берилган топшириқлари ва кенгайтирилган тарзда ўтказилган мажлис баёни билан ҳудудларини ижтимоий иқтисодий ривожалантириш, аҳолининг турмуш даражасини янада ошириш мақсадида бир қатор вазифалар белгилаб берилди.\nМазкур баён билан 91 та банддан иборат бўлиб, 123 та топшириқлар белгилаб берилди.\nХусусан, ўтган йили ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш дастури асосида 1 трлн. сўмдан ошиқ лойиҳалар белгилаб олинган бўлса, жорий йилнинг дастурида эса 4 карра кўп инвестициялар жалб қилиниши, яъни 4 трлн. сўмдан ошиқ 367 та йирик лойиҳалар амалга оширилиши белгилаб олинди.\nБиз бу топшириқларнинг ижросини сифатли ва ўз муддатларида таъминдаш мақсадида Вазирлар Кенгашининг қарори () билан ҳар бир топшириқ бўйича масъуллар бириктирилиб, амалга оширилаётган ишлар ҳар ҳафтада 2 марта муҳокама қилинмоқда.\nБаён топшириқларига асосан бир қатор соҳаларни ривожлантириш бўйича “йўл хариталар”, чора-тадбирлар дастури ва лойиҳаларнинг тармоқ жадваллари ишлаб чиқилиб, тасдиқланди.\n- 2018-2019 йилларда Қорақалпоғистон Республикасида саноат, қишлоқ хўжалиги ва хизмат кўрсатиш соҳаларини ривожлантириш бўйича амалга ошириладиган 4 трлн. сўмдан ортиқ қийматдаги\n367 та лойиҳанинг “йўл харита”лари ишлаб чиқилиб, бугунги кунда ҳисоб палатаси томонидан лойиҳаларнинг ҳар бири жойларда ўрганилмоқда;\n- 2018-2019 йилларда амалга ошириладиган умумий қиймати 501,0 млн. АҚШ доллар бўлган 39 та лойиҳаларининг манзилли рўйхати ва тармоқ жадваллари ишлаб чиқилиб, тасдиқлаш учун Вазирлар Маҳкамасига киритилди;\n- шаҳар ва туманлари 4 та сектор раҳбарларининг ҳар бири 2018 йилда камида 250 минг АҚШ доллари, яъни ҳар бир шаҳар ёки туман бўйича 1 млн. АҚШ доллари миқдорида хорижий инвестициялар олиб келишларини таъминлаш юзасидан\n“йўл харита”ларини тасдиқланди;\n- 2018-2019 йилларда Қорақалпоғистон Республикасида мева-сабзавотчилик ва чорвачилик йўналишларида амалга ошириладиган умумий қиймати 212,9 млн. долларлик 347 та лойиҳалар манзилли рўйхати шакллантирилиб, тармоқ жадваллари тасдиқланди;\n- 2018 йилда давлат-хусусий сектор шерикчилиги асосида ташкил қилинадиган Нукус шаҳри ва туманларда жами 174 та мактабгача таълим муассасасининг манзилли дастури тасдиқланди;\n- 2018-2019 йилларга мўлжалланган Қорақалпоғистон Республикасида туризм соҳасини янада ривожлантириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар дастури ишлаб чиқилиб, тегишли вазирликлар билан келишилган ҳолда тасдиқлаш учун Вазирлар Маҳкамасига киритилди.\nБулардан ташқари, Баён билан жами 13 та меъёрий ҳужжатларни (қарорлар, фармон) ишлаб чиқиш белгиланган.\nШундан, 2 таси Вазирлар маҳкамаси томонидан тасдиқланган бўлиб, 7 таси бўйича тегишли идоралари томонидан лойиҳа ҳужжатлари келишилиб тасдиқлаш учун Вазирлар Маҳкамасига киритилган.\nҚолган 4 таси бўйича тегишли меъёрий ҳужжатлар (қарорлар, фармон) лойиҳалари ишлаб чиқилмоқда.\n1) Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 14 январдаги 25-сонли "Фермер хўжаликларининг ер участкаларидан янада самарали фойдаланиш ва қўшимча даромад олишни ташкил қилиш чора-тадбирлари тўғрисида"ги қарори;\n2)Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 23 январдаги 58 ф-сонли “Қорақалпоғистон кўприклардан фойдаланиш” унитар корхонасининг Тахиаташ шаҳри, Ш.Рашидов кўчаси, 38-уй манзилида жойлашган, фойдаланилмаётган биноларини тегишли ҳудуди билан биргаликда “Навоий кон металлургия комбинати” давлат корхонаси балансига ўтказиб бериш бўйича фармойиши.\nВазирлар Маҳкамасига киритилган ҳужжатлар:\n1) Ўзбекистон Республикаси Президентининг “Қорақалпоғистон Республикасида кичик саноат зоналарини ташкил этиш тўғрисида”ги қарори лойиҳаси;\n2) “Қизилмия илдизини етиштириш ва қайта ишлаш уюшмаси”ни ташкил этиш бўйича Вазирлар Маҳкамасига қарори лойиҳаси;\n3) “Ўзбекистонда аччиқ қалампир етиштиришни кўпайтириш бўйича” Вазирлар Маҳкамаси қарори лойиҳаси;\n4) “Балиқчилик тармоғини 2018 йилда ривожлантириш чора тадбирлари тўғрисида” Ўзбекистон Республикаси Президентининг қарори лойиҳаси;\n5) “Қорақалпоғистон Республикаси Тахтакўпир туманида чорвачилик тармоқларини янада ривожлантири чора-тадбирлари тўғрисида”ги Вазирлар Махкамасининг қарори лойиҳаси;\n6) Ўзбекистон Республикаси Президентининг “Деҳқон хўжаликлари ва томорқа ерларидан самарали фойдаланишни ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори лойиҳаси;\n7) "Олимпия ва миллий спорт турлари бўйича Республика олий спорт маҳорати мактаби ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида"ги Вазирлар Маҳкамаси қарори лойиҳаси.\nИшлаб чиқилаётган ҳужжатлар:\n1) “2018-2019 йилларда Қорақалпоғистон Республикасида амалга ошириладиган инвестиция лойиҳалари дастурини” тасдиқлаш учун тегишли Вазирлар Маҳкамаси қарор лойиҳаси;\n2) Мўйноқ туманидаги Дарёоралиғи сув омборидан Орол денгизи томон йўналтирилган сув оқимининг пастки қисмидаги жарлик (коньон) кенгайиши жараёнларининг сув омборига етиб келиши, ушбу худуддаги Дарёоролиғи, Рибачье, Мақпалкўл, Шегекўл, Закиркўл кўлларидаги балиқ захиралари ва хайвонот дунёси йўқ бўлиб кетиши, ҳудудда кескин салбий ўзгаришлар юзага келиши хавфларини ҳамда уларнинг олдини олиш чораларини бўйича Ўзбекистон Республикаси Президентининг қарор лойиҳаси;\n3) Замонавий агросаноат лойиҳаларини амалга ошириш доирасида четдан олиб келинадиган, республикамизда ишлаб чиқарилмайдиган асбоб-ускуна, технологик жиҳозлар, иссиқхона ва бошқа керакли ускуналарни божхона тўловларидан озод қилиш бўйича Вазирлар Маҳкамаси қарор лойиҳаси;\n4) Чет элдан келтириладиган, республикамизда ишлаб чиқарилмайдиган технологик ускуналар ва жиҳозларни бож тўловларидан озод қилиш бўйича тегишли Вазирлар Маҳкамаси қарор лойиҳаси.\nKo'rib chiqildi: 4840