Kutubxona - Usmon Azim. Sevgi (hikoya) / Kiril\nSiz shu sahifadasiz: Usmon Azim. Sevgi (hikoya) / Kiril\nМуаллифУсмон Азим Асар номиСевги (ҳикоя)\nТуркумларКутубхона  Xалқлар - Ўзбек/мустақиллик адабиёти Бўлимлар - Сараланмаган  Муаллифлар - Усмон Азим  Услуб - Наср Шакл - Ҳикоялар Ёзув - Кирил\nТилЎзб Ҳажм122KBБезатишUzgen (admin@kutubxona.com) Қўшилган2011/06/03 Манбаhttp://www.ziyouz.com/index...\nLotin yozuvda Усмон Азим\nБошимга тушди ғам тиғи, бало тоши, ажал захми, Кўр, эй, ҳижрони золимким, нелар бошимга келтурдинг.Алишер Навоий\nАбдураҳмон Чаганада вояга етган. «Туғилиб, вояга етган» деб ёзмаётганимизнинг сабаби шундаки, унинг қаерда туғилганини ҳеч ким, ҳатто ўзи ҳам билмайди. Вояга етган жойи эса аниқ — Чагана, болалар уйи, мактаб, стадион, уларга элтадиган кўчалар, кўчалар четидаги тупроқ томли пастқам уйлар, аллақандай ноқулай тарзда мувозанат сақлаб турган деворлар, деворлар ортидаги дарахтлари бир-бирига мингашган боғлар... Шу…\nЎрисиянинг бу шаҳарчасида Абдураҳмон ўзини бегона сезмайди — ҳаммага аллақачон эл бўлиб кетган. Илгари, пиво мўл маҳаллари майхонага кирсами, ў-ҳў, «Алик! Алик!» деб чақирганнинг сони минг эди. Олдига қуритилган балиқдан ҳам, муздай пиводан ҳам суриб қўйишарди, кўзлар сархушликдан сузила бошлагач, кўп қатори ашула ҳам айтарди. Рости, ашулани ҳаммадан яхши айтарди. Қўшиқ авжлангани сайин унинг кўзлари юмилар, ичи ўтда куяётгандай юзлари бужмаяр, лабида аллақандай аламли табассум пайдо бўлар эди. Жўр куйлаётган ҳамшишалар бу табассумга кўзлари тушгач, бирин-кетин қўшиқ айтишдан тўхташиб, унга завқланиб термулишар, уларнинг ҳам юзлари оҳангдан уфураётган тушуниксиз азобнинг нафасини сезиб бужмаяр; чидай олмасдан бошларини сарак-сарак этишар эди. Овознинг кенглигини тан олгувчи бу ернинг қўшиқлари Абдураҳмон бўғзида пиво шинавандаларининг қулоқлари ўрганмаган нотаниш нолалар, фиғонлар, ёлворишлар, ўксинишлару бўзлашларга қўшилиб, афсунгар бир ҳолат касб этардиким, майхонага сигарет тутуни ва балиқ ҳиди аралаш сукунат чўкарди. Қўшиқнинг энг баланд пардаларида шикаста ҳазинликка йўғрилган зўриқиш пайдо бўлар, бу зўриқиш овознинг ожизлигидан эмас, балки эскигина пахталик кийган шу одамнинг юрагида пайдо бўлган ҳасратнинг зўри эканлигини бадани вижирлаб турган сукунат ҳам ҳис эта бошлар эди. Қўшиқчининг юмуқ кўзларидан сизган ёшлар ажинларнинг ариқчаларидан оқиб, лабларига тушар ва қўшиқнинг таъми шўрга ўхшаб туюларди... Буфетчи Роза бўялган ғар кўзларига ярашмаган сипо бир алфозда қўшиқ тинглар, ҳар дам-ҳар дамда шавқини яширолмай «чёрт!.. чёрт!..» деб қўяр эди. Албатта, қўшиқ тугаганидан кейин ҳам сукунатни биринчи бўлиб бузиш лаззатидан ўзини марҳум қилмасди:\n— Алик! —деб қичқирарди у пештахтанинг орқасидан.—Алик! Жоним! Б/ёққа кел! Йигитлар, Аликни тўппа-тўғри менинг қучоғимга жўнатинглар-чи! Алик! Жоним! Бу нима қилганинг? Юракларни қон қилиб юбординг-ку! — Сўнг одамларнинг ҳазил-мутойибаси остида пештахтага суяниб турган Абдураҳмонга шахт билан энгашарди-да, сигарет исини анқитиб, йигитнинг лабларидан шартта ўпиб олар; сеҳргарларга хос ўктамлик билан пештахта тагига энгашар, лаҳза ўтмай шиша ичида аллақандай ўртаниб турган ичимликни икки митти қадаҳга қуяр эди: «Алик! Сен фақат коняк ичишинг керак! Бошқаларга пиво ҳам бўлаверади! Қани, ол! Жоним, овозинг маст қилди-қўйди! Бўлди, энди сени Машага бериб қўймайман...»\n— Раҳмат, Розочка... — дерди Абдураҳмон, қўшиқнинг ҳоври кетмаган товуши титраб...\nҲозир пиво ҳам топилмайди, қўшиқ ҳам айтилмайди. Ҳамма сиёсат билан машғул. Яқинда заводда бир кунлик иш ташлаш ҳам бўлди. Митинг...\nАбдураҳмон чорак асрдан буён истиқомат қилаётган бу шаҳар ўттизинчи йилларда қурилган. Тўғрироғи, аввал завод, кейин унинг атрофида шаҳарча барпо этилган. Тантанали йиғилишларда ирод этиладиган маърузаларда, «оловқалб комсомолларнинг бунёдкорлик қудрати туфайли қад кўтарган завод» ҳақида пинак бузмай сўзланса ҳам, аслида уни «халқ душманлари» — зеклар қургани шаҳар аҳлига аён. Заводнинг биринчи ишчи-хизматчилари ҳам ўшалар. Уларнинг битта-ярими ҳозир ҳам барҳаёт. Одамови, камгап бу одамлар айниқса йиғинлардан, учрашувлардан қўрқадилар. Бир гал заводнинг маданият уйидаги мажлисга пенсионер Комаровни қўярда-қўймай олиб келишди. Чол минбарда бирпас довдираб турди-да, сўнг бирдан асабийлашиб қичқира бошлади: «Шу гаплар... кимга керак! Гапириб бўлмайди ахир! Тушуняпсизларми?.. Э, жин урсин!..» У ҳўлқаси тўлиб, саҳнадан кутилмаган чаққонлик билан сакраб тушди-да, эшикка қараб йўналди. «Дмитрий Иванович! Дмитрий Иванович!..» деб чақирди ҳовлиқиб маданият уйининг директори Пашка Чиройли, «Дмитрий Иванович бўлсам нима бўпти! Мана, олтмиш беш йилдан буён Дмитрий Ивановичман! — чол бир зум тўхтади-да, аъзойи бадани қалтираб, қўлларини силкитганча яна бақира бошлади: — Эртак эшитгиларинг келиб қолдими?! Сталин бўлганида сенларга эртагини кўрсатиб қўярди!.. Мана шу ерда, — чол депсиниб, худди оёғи турган жойга ишора қилди, — ота-онам ётибди! Ака-укаларим ётибди! Мана сенларга эртак! Ҳе, онангни!..» Чол бақира-бақира, сўкина-сўкина кўчага чиқиб кетди.\n— Алик, Болшой театримиз сенсиз ҳувиллаб қолди... Ё «Ла Скала» билан шартнома туздингми? — Ҳар учрашганда энди Пашка Чиройли шундай деб ҳазиллашадиган бўлди. — Жиддий гап кўп, Алик... Кел... Сен келсанг, областда албатта биринчи ўринни оламиз. Москвага чақиришади. Телевидение!.. Хорижга чиқсак ҳам ажабмас...\nШаҳарда эса бошқа бош урадиган жой йўқ. Кутубхона, қироатхона, кинохона, ресторан... Кинохона ва ресторан кутубхона ва қироатхонадан фарқли ўлароқ — гав-жум. Махфий завод жойлашган махфий бу шаҳарда сирли бир тасодиф туфайли маданий-маиший ҳордиқ чиқаришнинг бу икки маскани коммунистик меҳнатдан ҳориган меҳнаткашларнинг бахтига, шундоқ бир-бирининг қарама-қаршисида жойлашган. Хоҳ-ласанг кинога, хоҳласанг винога — фақат кўчани кесиб ўтсанг бўлди. Кимдир кинодан чиқиб винога киради, кимдир ресторандан чиқади-да, шаробдан бўшашган кўнгли ғуборини кеткизиб, ҳинд куйлари остида ўкириб-ўкириб йиғлагани кинохона томон равон бўлади. Кинохонага етолмаганлар эса, мувозанат сақлашдай одоб доирасидаги вазифаларини ҳам удда этолмасдан, кўчага ётиб олишгач, сўнгги дақиқагача бетарафликка қатъий амал этиб турган мелиса нарядининг қўлига тушади... Умуман, кўпинча кўчани кесиб ўтиш, баъзи бир командировкага келган енгилтаклар ўйлаганидай, хавф-хатардан холи иш эмас, чунки смена тугагач, негадир заводнинг эшигиданоқ ширакайф ҳолда чиқадиган меҳнаткаш халқ айнан шу жойга етганда кайфнинг чўққисига чиқади ва тушолмасдан гоҳ кинохона эшигига, гоҳ назоратчи Даша холадан созлаб дакки эшитишгач, рестораннинг буфетига оқиб туради. Буфетга кучи етмайдиганларни кучи етадиганлар меҳмон қилади. Кучи етадиганларнинг назарига тушмаганлар ҳам ўзларини йўқотиб қўймайдилар. Чўнтакларнинг хотинлар кўзидан пинҳон тирқишларида эзилиб кетган сўмлар ғарратли ташкилотчиларнинг ташаббуси туфайли қўлбола ароққа, вино деб аталувчи қандайдир қизғиш ичимликка ва яна бир балоларга тезлик билан алмаштириб келинади. Шаҳарнйнг бу муҳташам марказига туташган ҳамма тор кўчаларда бу бахтиёр одамларнинг тўдалари илҳом билан шишаларни бўшатишга кириша-дилар. Кейин ажабтовур ҳодисалар рўй беради. Шаҳар, гўё тортишув кучи таъсиридан кутулгандай, ўзини енгил ҳис этади. Кўчалар ёсуман бир қудратнинг хушбахт шамолида лапанглаб рақсга туша бошлайди. Кўчаларнинг ўнг томони сўл томонда, сўл томони эса ўнг томонда пайдо бўлиб қолади. Уйларнинг тартиблари чалкашади. Масалан: Ленин кўчасидаги иморат Маркс кўчасидаги иморатнинг ўрнига кўчади. Негадир Колянинг хотини Машанинг эри билан қўлтиқлашиб жўнайди. Машанинг эри эса эрталаб умуман эри йўқ Людка Безорининг каравотида уйғонади. Одамлар тонгда бу табиий офатнинг оқибатларини тузатишга киришадилар. Кўчалар оғриган бошларини чангаллаганларича, тонгнинг муздай ҳавосида ўзларига келиб, қизариб чиқаётган қуёшга бемаъно термулган кўйи мустарликда қотиб турадилар. Иморатлар кўчаларнинг карахтлигидан фойдаланиб, ҳеч нарса кўрмагандай, темир-бетон гавдаларига ажиб бир иффату мўминлик бахш этган ҳолда ўз ўринларига келиб ўрнашадилар. Бирмунча сўкиниш, бақиришу чақиришлардан кейин, синган эшиклару идишлардан ташқари, ҳамма нарса ўрнига тушади. Оилалар паспортдаги муҳрлар асосида бирлаша бошлайдилар. Албатта, ҳеч ким ўзини гуноҳкор ҳис қилмайди. Ҳамма шайтон йўлдан урганлигини бир оғиздан қайд этади. Бошқа сабабларни излаб ўтиришга вақт ҳам, тоқат ҳам топилмайди. Чунки, соат миллари оиладаги бахтиёр онлар тугаб, шонли меҳнат лаҳзалари тобора яқинла-шиб келаётганига кафиллик бериб, бонг урадилар. Машина ишга тушади, ускуналар ғувиллайди, заводдаги минглаб темир тишли ғилдираклар бараварига айлана бошлайди, пўлату чўянлар олов сачратиб, одамлар истаган шаклга киради... Аммо, шайтон ҳам бўш келмайди. У оғриётган бошларни роҳат-фароғат сари элтгувчи одатдаги йўлни бетўхтов яққоллаштириб, кўнгилларга ғулғула солиб туради. Беқарорликда ўртанаётган кўзлар бир-бирларини адашмасдан топадилар, чўнтакларнинг пинҳон тирқишларидан яна эзилган сўмлар чиқиб, энди ҳеч кимнинг воситасисиз, ўзларини бориб шишаларга алмаштириб келадилар... Шайтон аралашгандан кейин шундай бўлади-да!\nАбдураҳмон бу содда, гуноҳи ҳам, тазарруси ҳам самимий шаҳарнинг барча телбаликларига аллақачон ўрганиб қолган. Ўрганиб қолгангина эмас, унинг гуноҳига ҳам тазаррусига ҳам шерик. Кўп қатори Шайтоннинг ҳам баъзи гапига кириб туради. Де-моқчимизки, нима деса, бажаргани югуриб кетавермайди. Тўғри, ич деса — ичади, лекин кучқурун, Шайтон кўчаларни қанча ҳилпиратмасин, иблиснинг айтганидан чи-қолмайдиган бечора хотинлар «Алик, юр бизникига, юра қол!.. Ашула айтиб берасан...» деб қанча нозик адолар этишмасин — у тўғри уйига келади. Мана, йигирма беш йилки, бирор томонга бурилмасдан, кечқурун еттида остонада ҳозиру нозир. У уйидагилар билан аллақандай ютоқиб, қувончини яширолмасдан кўришади: хотини Машани ҳам, қизи Люсяни ҳам маҳкам бағрига босади. «Дадам ҳар кун ишданмас, армиядан - келади», дейди сўзга чаққон Люся. Абдураҳмон овқат маҳали ҳам, телевизор кўриб ўтиришганда ҳам, хотини ва қизига меҳру муҳаббат билан тикилиб қўяди. Дунёда шундай яқин одамлари, уйи, заводда обрўйи борлигини ўйлаб, қувонади. «Люсенка, — дейди у ўзининг бахтидан тамом эриб, — бир пиёла чой узат-чи, қизим». Люся чой узатиб энгашганида, қизини эркалаб, бетига оҳиста уриб қўяди.\nБу пайт Маша ўзига ярашган узун ва кенг хитойи халатга ўраниб, олиймақом зотларга хос сиполик билан «Работнитса» журналини варақлайди. Унинг ўзини тутишида ҳақиқатан ҳам одамларни чўчитмайдиган, аксинча, ийдирадиган бир виқор борким, кўзни қамаштирадиган даражадаги ҳусни билан қўшилиб, юракларни тамоман таслим қилади. Заводда Машанинг «Малика» деган лақаби бор. У таъминот бўлимида ишлагани учун, ўз мажбуриятларини унутишни яхши кўрадиган бошқа заводларга тез-тез командировкага бориб туради. У ташриф буюрган куниёқ исёнчиларнинг ҳаммаси сўзсиз қуролсизланиб, дўстлик ва ҳамкорлик ҳақида шартномага қулларча тавозе билан қўл қўйишга мажбур бўладилар. Кейин қадрдон корхонасининг обрўйини туширгиси келмаган абжир ходимлардан бири унинг шарафига албатта энг ҳашаматли ресторанда камтарона базм беради. Негадир, бу абжир ходимларнинг барчаси эртакдаги шаҳзодаларга менгзаб, бежирим кийинган ва ўктам бўладилар. Уларнинг бу сифатлари устига, латифа айтиш санъатини ҳам мукаммал эгаллаганликларини алоҳида таъкидламоқ лозим...\n— Мен сени сочингни, кўзингни, қулоғингни, бурнингни, оғзингни... бор туришингни яхши кўраман! —дейди Абдураҳмон, ичидан бостириб келаётган меҳру муҳаббатдан зўриқиб.\n— Жим, Алик... Жим! Қизиқ мақола экан...\nАбдураҳмон негадир хижолат чекиб, бир қадар ўксиниб сукут тортади. Хаёлга чўмади...\n...Тақдир тақозоси билан бу шаҳарга келиб қолган аскар бола бу самовий мавжудот билан рақсга тушаётганига ишонмайди...\n«Сен менга ёқасан, аскар...»\n«Фақат эҳтиёт бўл, аскар. Мени ёқтирганлар ўзини унутиб юборади. Мен сеҳргарман, аскар...»\nАскар ўзини унутади. Бахтиёрликдан тўлиб унутади. Ўтмиш... Ўтмишда нима бор? Болалар уйи, мудом бўғизга тиқилиб тургувчи, миттигина юракни тинмай эзғилайдиган баҳайбат ҳасрат... Ҳеч қачон уни кўргани келмайдиган ота-онанинг бола хаёли яратган гўзал сиймолари... Кутиш. Умид. Соғинч... Соғинч. Соғинч... О, албатта, унутади! Маша, қўлларинг бунча меҳрибон! Маша, кўзларингда фақат меҳру муҳаббат! Маша, юзларинг бунча оппоқ! Маша, нега бунча чиройлисан?! Маша! Маша! Маша! Бутун дунё — Маша! Ўтмиш керак эмас — кетаверсин! Ватан? Менинг Ватаним—сенсан, Маша! Маша! Маша! Маша! Маша! Маша! Маша-а!.. О, нега бу бахтиёр тушдан қўполлик билан тепиб уйғотасан? Мен ҳаммасини биламан, Маша! Сенга бир қарашданоқ, вужудингни қайси ифлос ўраларнинг бурқсиган яғмоларига раво кўрганингни аён биламан... Нега мени бунча бемалол сотасан, Маша?!\n«Барибир сени севаман, Алик»...\nСенлар қанақа севгини расм қилдиларинг ўзи, Маша?! Бўлди, кетаман... Падарингга минг лаънат сени, Маша! Ахир, Люся билан сендан бошқа шундай кенг жаҳонда ҳеч кимим йўқ! Соғинчда ўламан, лекин ҳеч қачон сени кечирмайман, Маша!..\n«Мен сени севаман, Алик...»\n«Мени кечир... Кечир...»\nНеча марта кечириш керак, Маша!? Охирги марта? Шайтон йўлдан урди? Ҳа, шайтон йўлдан урди! Фақат у айбдор!.. Мен йиғлаяпман... Сен ҳам йиғлаяпсанми? Нега, Маша, Нега?!.\nМен ҳам сени севаман... Мен ҳам сени севаман... Севаман! Се-ва-ман, Маша!..\n«Ухла. Ҳаммаси яхши бўлади, ухла...»\nҲа, ухлаш керак, Маша. Бахтиёр бўлиш учун ухлаш керак, Маша... Ухлаш керак. Фақат ухлаш керак...\n— Чарчабсан, жоним. Тур, каравотга чиқиб ёт... Мен ҳам ҳозир... Хўпми? Хўп... Хўп... Ухлаш керак... Ухлаш...\nБу шаҳарда истибдодини ўрнатган Шайтон тавсияси буйича яшашгина ўзини омон сақлаб қолишини Абдураҳмон яхши билади. Ўйлаб ўтирмай — яшайвер! Бошингда сархуш туманлар сузиб юрсин; кўчалар мавжланиб, оёқларинг чалкашсин; кун бўйи интиқ кутган шишадаги орзунг — ягона армонинг билан учрашганингдан кейин — тамом! — муаммолар онасининг ... га кириб кетади.Сен —ғолибсан. Ҳаёт пешонасини тириштириб ўтираверсин — унинг жазоси шу. Пул — кўп! Бу ер — шимол бўлганлиги учун бир мояна, махфийлиги учун бир мояна, қочиб кетишмагани учун яна бир мояна... Яна нима учундир мукофот, яна бир бало учун мукофот... Пул кўп! Ҳамма ичади. Аёллар ҳам ичади. Бировнинг ҳаётининг қизиғи йўқ. Барча — тенг! Маликаи дилоромнинг бошқаларда ортиқ жойи борми? Қандай қилиб Шайтондан зўр келсин? Абдураҳмон кечиради... Икки-уч кун қовоғи осилиб юради. Кулолмаса нима қилсин? Аммо кечиради. Бу шаҳар аҳли кечиримли. Бугунги ғийбат эртага бормай ўлади. Чунки маст-аласт тунлару маст-аластлик иштиёқидаги кундузларда ғаройиб, ақлга тўғри келмайдиган воқеалар шу қадар мўл бўладики, бу ғаройиботлар аллақачон бирор-бир зотни ҳайратга солмай қўйган. Абдураҳмоннинг оиласида ҳам ҳар бир муаммо, айниқса, Машанинг енгилтаклиги туфайли юзага келадиган дилхиралик фақат тезроқ унутилиш йўли би-лангина ҳал қилинади... Аммо, барибир, Маша яхши хотин. Баъзан меҳрибонликни шундай жойига қўйиб қўядики, кўзингдан ёш чиқиб кетади...\nАбдураҳмоннинг ҳали аскарлик пайти. Взводи темир йўлда кўмир тушираётганда, тўсатдан Машани шундай соғиндики, тўппа-тўғри қизнинг уйига бостириб келди. Уст-бошига кўмир кукуни ўрнаб қолган, аъзойи бадани қоп-қора... Маша ҳеч иккиланмасдан, қувонч билан ичкарига таклиф қилди-да, тўғри каталакдай мўъжаз ваннахонага бошлаб кирди. «Ечин, — деди қиз эътирозга ўрин қолдирмайдиган оҳангда, — ечин!» Ўзи ишчан қиёфада ташқарига чиқиб, бирпасда қайтиб келди. Пахталикни ечиб, бундан ортиғига журъат этолмай турган йигит унга уялинқираб, довдираб қаради. Машанинг қўлида деярли яп-янги спортча кўйлак-иштон... «Нега серрайиб турибсан? Тез ечиниб, ваннага туш!..» Абдураҳмон бу буйруқнинг илиқ бир жилвасида, қизнинг хатти-ҳаракатининг табиийлигидан таралаётган хотиржамликда унга тақдир ато қилмаган, аммо борлигини бутун вужуди билан сезган... Она меҳри уфуриб турганини ногаҳон ҳис этди. Ҳис этдию бўғзига йиғи тиқилиб, ваннага тушди. Маша ишчанлик билан унинг елкасини ишқалади, сочларига совун урди... Хуллас, ғайратга тўлиб чўмилтира бошлади. Аҳён-аҳёнда: «Кирингни қара... кирингни қара...» даб қўяр, гўё Абдураҳмоннинг кирлигидан лаззатланаётгандек эди. Йигит эса бу нотаниш меҳрибонлик ичида ўзини идора қилолмасди — кўз ёшлари бошидан тушаётган сувга қўшилиб оқарди. У гўё кўчада тупроғу чангга ботиб, сўнг онасининг қўлига тушган болага ўхшар ва бу туйғуни, мана, ёши йигирмага етганида бошдан кечираётганидан хўлқаси тўлар, юраги фараҳбахш оромлар қўйнида эркаланар эди. Маша жиддий оҳангда уни койирди: «Қулоғини қаранг! Шошма... Ювишни ҳам билмайсан! Қулоғингни бошингни энгаштириб юв! Сув киради, ахир!.. Ношуд! Кел, ўзим ювиб қўяй!..» Абдураҳмон унинг барча буйруғини жон деб бажарар, бошидаги совунни ювиб ташлаган бўлса ҳам, кўзини очишга журъат тополмас эди. Йигит аллақандай мовий осмон тагида учиб юргандай, қўллари билан осмонни ушлаб кўрарди. Чексиз зангорлик худди булутдай юмшоқ эди. Қуёшнинг чарақлаб турганини елкаси билан сезаркан, унинг нурлари илиқ баҳор ёмғиридай кифтидан оёқларига оқиб тушаётганидан вужуду руҳи лаззатланарди. О, у ҳеч қачон бундай баланд учмаганди...\nШунда Абдураҳмон тақдир бу қиз билан уни чамбарчас боғлаганини, энди у ҳозиргина дуч келгани — меҳр остонасида итдай садоқат билан умр кечиришини юраги зирқираб англади. Одамнинг ҳаётида шундай бир сеҳрли дақиқалар бўладики, бу пайтда орзу-умидлар туманида тўзғиб ётган истиқбол кўнгилдан кўтарилган ҳис-ҳаяжонлар шамолида ғуборли пардасини юзидан илкис кўтаради. Бу ёруғ дунёда қандай кун кечиришингиз тўсатдан аён бўлади. Кейинчалик тақдир дарёсида оқиб бораркансиз, қанча ўзгартиришга ҳаракат қилманг, у истакларингиз устидан кулиб, саъйи ҳаракатларингизни барбод этаркан, ҳеч нарсани ўзгартириб бўлмаслигига тобора ақлингиз ета бошлайди. Тақдир шунинг учун ҳам ТАҚДИР-да! Ў, жамияту табиатни ўзгартирмоқчи бўлганлар! Қаранг, жамияту табиатнинг бесарҳад баҳри муҳитлари ҳали биз англаб етмаган, чексизликдан ҳам чексизликдаги мангу маконлар сари бошимиздан шовуллаб, кўпириб, соҳилларидан тошиб оқяпти. Ҳар бир мавжида милён тақдир бир жилваланадию, тубсиз гирдибодларнинг ялмоғиз ўпқонларида ғойиб бўлади. Йўқ, унга қарши туриб бўлмайди, аксинча, уни тушунишга, кўнглини овлашга, ғазабини юмшатишга ҳаракат кўргазмоқ керакким, токи умрингиз осойишталик қўйнида ўстин!\nАбдураҳмон сағир болалиги дилига жойлаган бир ҳушёр тажрибадан келиб чиқиб, тақдир билан ўйнашмоқ ҳеч қандай шараф, обрў келтирмаслигини англади. Тақдир исёнкорларни ёқтирмаслиги унга болалар уйидан аён эди. Саккизинчи синфда ўқиб юрганида, тарбиячи Шобердиевнинг юзига туфлади. Бекорга эмас — худо етимча қилиб яратган бўлса ҳам, ҳусни жамоли минг ота-онали қиздан ҳам зиёда, бутун болалар уйининг фахри Салима кечаси навбатчилар хонасидан йиғлаб чиққанидан кейин туфлади. Ёш авлодни коммунистик руҳда тарбияловчи одам мактаб ўқувчисига, бунинг устига, худо ҳам раҳм-шафқат қилмаган бир бебахтга кўз олайтирадими?.. Олайтиради. Ҳамма ҳам Салима эмас. Қанчадан-қанча беҳимоя қизлар пана-панада ёшларини арта-арта, тақдирларини қарғай-қарғай, аламларини ичларига ютишга мажбур бўлдилар. Салима биринчи дуч келган одамни — Абдураҳмонни Ленин хонасига бошлаб кирди-да: «Қулоқ сол, — деди хўрсина-хўрсина. — Болаларга айт, мени анов кал зўрламоқчи бўлди. Мени сенлардан бошқа ҳеч кимим йўқ. Сенлар ҳимоя қилмасанг...» Ўсмирлик! Сен қандай яхшисан! Қандай бесабрсан! Адолат ўрнатиш учун бунча шошмасанг, паҳлавон! Балки достонларни ўқийвериб, ўзингни Алпомиш тасаввур этгандирсан? Балки Кумушининг ҳимоясига отланган Отабек эдингми ўша пайтда? Сен навбатчи тарбиячи хонасига отилиб кирдинг, ойна олдида соч тараётган Шобердиев сенга бурилиб қарадию, мақсадингни англагандай, кўзларини юмиб, лабини чўччайтирди. Сен... тупурдинг. «Ҳа ҳароми! — деганича Шобердиев чўнтакларидан дастрўмолини ахтара бошлади. Кўзлари ҳамон юмуқ эди. — Шошма... Жойингда қўзғолмай тур... Ҳароми!». У юзини яхшилаб артиб бўлгач, кўзини очди. Абдураҳмон унинг кўзи ғазабга тўлганини кўрди. Совет педагоги бундай пайтда нима қилиши керак? Эҳтимол, дераза олдида узоқ тик туриб, сўнг сенга ўгирилмасдан, овози титраганича: «Раҳмат! Тўғри қилдинг, мен аблаҳга бу ҳам оз...», — дейиши лозиммиди? Аммо, педагоглик шаънига ўчмас доғ туширган бу кал кечирим сўрашни қаердан билсин? У тўсатдан бир сакраб Абдураҳмоннинг қаршисида пайдо бўлди ва деярли шу заҳотиёқ бола қорнини ушлаганча, калнинг керилиб турган оёқлари остига шилқиллаб йиқилди. «Ўйнашдан бўлган энағар! Нега бундай қилдинг? Гапир! Жалабни боласи, гапир!..» Кейин тепди... тепди...\nАбдураҳмон кўзини очганида жамоат жам эди. Болалар уйи директори Чориевнинг мунғайган юзи унга яқинлашди: «Болам... Абдураҳмон... ўзингга келдингми?.. Бу нима қилганинг, болам! Тарбиячининг ҳам юзига тупурадими?». «Тупуради», — деди Абдураҳмон, сўнг хонага назар ташлади. У-ҳў! Оқ халатлилар, мелисалар, кичкина болаларнинг тунги энагалари, Салима... Шобердиев бақиряпти... «Илтимос қиламан... Буларга бир бало бўлган... Психиатрлар келиб текширсин... Ким билсин, балки зоти-да...» Абдураҳмон секин ўрнидан қўзғалди. Уни суямоқчи бўлган Чориевга, «ўзим...» деди-да, негадир ҳаракатсиз қотиб турган одамлар орасидан ўтиб, Шобердиев томон юрди. Шобердиев яна шошганича кўзини юмиб, лабини чўччайтирди. Бола роҳат қилиб тупурди. «Мен сени дуелга чақираман! — деб қичқирди у, — Мард бўлсанг, чиқ! Яккама-якка!..»\nУни директорнинг хонасига олиб киришганида, кўйлаги йиртилган, юзи шилинган, қўллари қон юқи эди. «Ўзингни бос, болам!.. Ўзингни бос! Шайтонга ҳай бер!..» — Бечора директор шундай деб жалбираганича, бир қўли билан унинг сочларини тузатар, иккинчи қўлини эса силкитиб, одамларга хонадан чиқинглар дея ишора қилар эди. Чориев хонасидаги диванга ўз қўли билан ўрин тўшаб, бир маҳалгача болага тасалли бериб ўтирди...\nАбдураҳмон тонг маҳали уйғонди. Чориев ғира-шира бурчакдаги креслода ўтирарди. Бола ҳали уйғонганини сездирувчи бирор ҳаракат қилмаган бўлса ҳам, директор унинг кўзини очганини пайқаб оҳиста гап бошлади: «Болам, энди курашаман деб овора бўлиб юрма! Курашни менга қўйиб бер! Сен кўнглингни бўлмасдан, ўқи... Бу ғурбатхонадан тезроқ кетишни ўйла! Худо хоҳласа, ёмонлар жазосини олади. Ўзи... Шобердиев яхши одам эмас, болам. Маорифга худони зорини қилдим, керак эмас, дедим, йўқ, мажбур қилишди... Мана энди... Хуллас, ўқиш сендан, кураш биздан, болам...»\nБир ойдан кейин Салима билан иккаласини директор чақирди. Унинг юзида одатдаги меҳрибонлик йўқ, қарашлари жиддий эди. «Сенларга бугун бир гапни расмий тарзда айтиб қўймоқчиман, болаларим. Бугундан бошлаб, тарбиячи Шобердиев бизнинг болалар уйида ишламайди. У ўз вазифасидан озод қилинди... Хўш...» У болаларга синовчан назар ташлади. Абдураҳмон ҳам, Салима ҳам бош кўтармай ўтиришарди. Орага ноқулай жимлик чўкди. Директор шаҳд билан ўрнидан туриб, қўлларини орқасига қўйганча, хонани илдам айлана бошлади. Сўнг уларнинг қаршисида кескин тўхтади-да, бақира кетди; «Сенлар уларнинг кимлигини биласанми! Илдизи етти қават ернинг остида!.. Қариндош уруғи оламни босган! Мелиса гапидан қайтиб ўтирибди. Сенларни элтиб жиннихонага тиқиб қўйишдан ҳам қайтишмайди! Дўхтирлар болаларни текшириш керак, дейди» ...У ўрнидан туриб, хонани олдингидан ҳам тезроқ айлана кетди... «Текшириб бўлишибди!.. Уларнинг айтгани мен ўлгандан кейин бўлади. Ҳали мен тирик эканман!,. Болаларим!.. Абдураҳмонжон! Салима қизим! Бу ғурбатхона мениям тўйди-риб юборди. Э, боре, двб кетай десам, сенлардак кўнгил узолмайман... Илоё, улға-йинглар! Униб-ўсинглар! Бахтли бўлинглар! Шуларни қилганига бир бахтли бўлсаларинг, ўлсалл гўримда тинч ётардим!..» Меҳрибон Чориев! Довдир Чориев! Биз ҳеч қачон бахтли бўлмаймиз. Демак, гўрингизда тинч ётиш насиб этмайди... Эҳтимол, юздан биттамиз... Б,изни худо қарғаган. Биз илдизсиз дарахтлармиз. О, онаси юз ўгирган фарзандлар қандай қилиб бахтли бўлсин! Бизни тарафимизни оладиган ҳукумат қаер-да, жонкуяр Чориев! Ишчи-деҳқон ҳукумати хўрланганлар тарафида эди-ку!.. Шунисига ҳам раҳмат! Кўчадан топишиб, боқиб-бовлиганлари учун ҳам қулдуқ! Бахтли болалигимиз ҳеч қачон эсимиздан чиқмайди...\n«Энди боринглар...» Чориев улар билан негадир қўл бериб хайрлашаркан, юзидаги шижоатли ифода аянчли бир тусга кирди. Зўриқиб жилмайди: «Боринглар...»\nСалиманинг йиғлаётганини Абдураҳмон ташқарида сезди. Қиз кўз ёшларй аралаш болага ажабтовур қараш қилди-да, ётоқхонасига қараб йўналди. Сўнг йўлидан қайтиб, Абдураҳмоннинг ёнига бош экканча юриб келди. «Бу кунларни ҳеч қачон унутмайман!.. Абдураҳмон! Унутмасликка сиз ҳам ваъда беринг! Бир кун мабодо... — Қиз «бир кун»ни кўрмоқчи бўлгандай узоқларга қаради, —учрашиб қолсак, мана шу аҳволимизни эслаб, кулайлик. Энг бебахт кунларимиз шу кунлар бўлсин! Омин!..» Бола қизнинг кафтлари фотиҳага очилганинг кўриб, шошиб юзига қўл югуртирди: «Омин!».\nҚизиқ, бу воқеалардан кейин улар бир-бирларидан нимагадир уялиб юрдилар. Абдураҳмон қизни узоқдан кўрганданоқ туриш-турмушидан табиийлик йўқолиб, талмовсираб қоладиган бўлди. Салима ҳам қизариниб сўрашар, тезгина хайрлашар, ёлғиз қолишганда эса, фақат китоблардан сўз очар эди: «Ўқитувчи» яхши... Ўқиганмисиз? «Она»ни ёқтирмайман... Сизни зериктйрмайдими? «Меҳробдан чаёнини кутубхонадан олган экансиз. Кейин менга беринг...» Аммо кўзлар ҳамиша бир-бирини топади. Нигоҳлар кимларнингдир елкалар, парталар, синфхоналар, деразалар, мактаб ҳовлисидаги шовқин-суронлар, қуёш нурларию шаррос ёмғирларда бахтиёр гул очаётган баҳорнинг қувончлари, булутлар, юлдузлар, осмонлар оша учрашади, Учрашадилару бу журъатларидан чўчиб, яна бир-бирларини бетоқату бесабрлиқда излагани ажраладилар. Нигоҳларнинг бу қисқа тўқнашуви телбаваш қўллари билан синиқ тақдирлар устидан юракни бесабр титратгувчи ёғдулар тўкади. Соғинаётган, азобланаётган, қасамлар ичаётган, умрини бағишламоққа тайёр кўнгиллар бу лаҳзада изҳорини баён этмоққа улгуради:\n«Сени... мени ташлаб кетган онамдан ҳам яхши кўраман!..»\nЭртаси Ҳарбий Қўмитанинг идорасидан уни кузатгани Чориев хотини билан келди. Гарчи энди Абдураҳмон ғишт заводида ишлаб, ётоқхонада яшаб юрган эса-да, одамшаванда директор ҳаммани қариндоши кузатаётганда, яккамохов бўлиб туришдан ёмони йўқлигини билиб чиққанда... Бечора Чориев! Ҳар доимгидай меҳрибонлик билан гоҳ йигитнинг елкасига қоқиб, гоҳ тирсагидан ушлаб, бетўхтов насиҳат беради: «Командирларингни гапидан чиқма!.. Ёмон болаларга қўшилма!.. Меҳнат икки кўздан иссиқ — меҳнатдан қочма... Йўғон бўйинлик қилма! Тез-тез хат ёз! Холанг билан бизни соғинтириб қўйма, жоним болам...» Абдураҳмон эса кўзлари билан оломон кезиб, Салимани қидиради. Директорнинг дилафкор меҳрибонлигидан томоқлари ачишиб, атрофга билдирмасдан назар ташлайди. йўқ... Ҳарбийлар машиналарга чиқишга буйруқ берадилар. Йўқ... Чориев уни маҳкам бағрига босади, хотини йиғлаб қучоқлайди, юзларидан ўпади, қўлига каттакон тугун тутқазади... Йўқ... Автобусларнинг мотори юрғизилади. Оқсоқоллардан бири дуога қўл очади: «...Омин! Ой бориб, омон келинглар!» Оломон сидқидилдан, ихлос билан юзига фотиҳа тортади. Автобуслар қўзғолади... Шунда йигитнинг ҳарбий қўмита ҳовлисидан ташқарида, панжарага суянганча, кимгадир қўл силкиётган қизга кўзи тушади. Салима! Унга қўл силкияпти!.. Хайр, Салима, хайр! Ҳеч ким сени хафа қилмасин! Бахтли бўл... Қиз қўл силкитганича, қолиб кетади. Стадион... Болалар уйи, мактаб... Кўчалар четидаги томи тупроқли пастқам уйлар... Ноқулай бир ҳолда мувозанат сақлаб турган деворлар... Дарахтлари бир-бирига мингашган боғлар... Хайр, Чагана! Яхши қол... Кўзларни тумандай қоплаган ёш ичидан қандай гўзал кўринасан! Чагана! Униб-ўстирган юрт! Икки йилдан кейин кўришамиз! Хайр...\nАбдураҳмон бу икки йилнинг йигирма икки йилга чўзилишини ўша маҳали тасаввур ҳам қила олмасди. У армиядан Чориевга бир марта хат ёзди. Аммо бу хатни ёзиш жараёни шу қадар мушкул кечдики, қайта бу ишни такрорламасликка қарор қилди. Агар одамларга ўхшаб яшамоқчи бўлса, ўтмишини — болалигини тамом унутиб яшаши лозимлигини ҳам ҳис этди. Чунки ўтмишда кўнгилни ғашлагувчи, юракни ғуссага тўлдирувчи хотиралар бисёр эди. Бу хотиралар унинг елкасидан мудом босиб турар, эркин ҳаракатга йўл бермас, орзу-умиднинг қоматини тупроқдан уздирмасди. Чагана билан ҳар қандай алоқа уни хотираларнинг ғамгин тор кўчаларидан юришга мажбурлардиким, Абдураҳмон бу кўчалардан умрбод чиқолмасдан қолиб кетиши мумкинлигидан қўрқди. Бу кўчаларнинг бировга айтиб, тушунтириб бўлмайдиган ҳасратлари шу қадар кўпки... Балки шунинг учун ҳам Абдураҳмон мана бу ғалати шаҳарнинг расм-русмларини тезкорлик билан ўрганиб олгандир?\nБу йигирма икки йил ичида Чагана ундан юракда оғриқ қўзғамайдиган даражада узоқлашди. Абдураҳмоннинг ҳам, Машанинг ҳам моянаси зўр, бунинг устига, бу махфий шаҳарчада таъдлинот яхшилигидан истаган нарсаларини сотиб олишар, таътил ойларида мамлакатнинг тўрт тарафидаги энг яхши курорту ҳордиқхоналарда дам олишар, саёҳатларга чиқишар, аммо уларнинг ўртасида Чаганага бориш ҳақида шу кунгача ҳеч қачон гап-сўз бўлмаган эди. Бора-бора Чагана кичрайиб, хира бир кўлкага айландиким, энди уни эслашга ҳам ўрин қолмаганди...\n— Маша, мана буни ўқи, — деди газетни дугонасига узатиб, — босмачилар бизни-киларни ҳайдаб юбораётганмиш... Қара-я, аблаҳларни...\n— Уларни қолоқлик ботқоғидан суғириб олдик, феодализмдан сотсиализмга ўтказ-дик, одам қилдик... Энди Россиянгга бор эмиш, энди менинг тилимда гаплаш эмиш... Бу ваҳший босмачилар оёғимизни ўпса ҳам оз...\n— Алик... Алик!.. —аёлнинг овози таънакор жаранглади. —Сен уларнинг тарафини олма! Улар яхшиликни билмайдиган маданиятсиз халқ! Овқатни қўлда ейишади-ю...\n— Сенинг ўзбекларинг-да, Алик! Сен у босмачиларнинг юртида яшамасдан тўғри қилгансан! Сиртида қўл қовуштириб туришади-ю, ичида... Писмиқ халқ!..\n— Кечирасан, Лида... Биз кинога отланаётгандик... Кечқурун кир... Абдураҳмон анчага гарангсиб ўтирди. У ҳамон нега дили сиёҳ бўлганини англаёлмасди. Фақат қаттиқ ҳақоратланганликнинг оғриғини ҳис қилар, аммо бу оғриқни Лиданинг қайси сўзи олиб келганини тушуниб етмасди...\n— Хафа бўлма, Алик... Лидани жаврашини ўзинг биласан-ку...\nМаша эрининг сочини силаб, кутилмаган навозиш кўрсатди. Унинг бу ҳаракати Абдураҳмоннинг хавотирини тасдиқлади, — дамак, нимадир бўлган... Наҳотки... Наҳотки... Лида ўзбекларни сўккани учун хафа бўлган бўлса?.. У ўзининг ихтиросидан ўзи ҳайратга тушиб, чуқур хўрсинди. Бу ҳақоратдан дили хира тортганлиги учун негадир ўзидан миннатдор эканлигига яна бир бор ҳайрон қолди.\n— Маша! Юзта қуйиб кел...\n— Инсоннинг умри, — дерди Коля қизишиб,—бу... оқаётган сув!.. Ким эринмасдан канал қазса, сув ўшаники! Биз канал қазмаганмиз! Умримиз оқиб ётибди. — У овозини пасайтирди. — Биз учун бошқалар канал қазишган... Ҳаммамиз учун битта! Мана энди бир заводнинг ичида ўн минг одам аралаш-қуралаш бўлиб оқяпмиз. Ҳаммамиз бир хил... Мендан сенинг фарқинг йўқ. Фақат ўзларига осон бўлиши учун исму шарифимизни қолдиришган, холос...\nКолянинг «пластинка»си бугун ўзгача таъсир қилди. Ҳақиқатан ҳам, Коля, мени сендан фарқим йўқ! Кимлардир қазган канал ичига беному нишон чўкиб кетамиз! Ҳеч ким бизни эсламайди, дўстим! «Халқ душманиларининг суякларини кўрганмисан? Қабристонлари тўла суяк! Сочилиб ётибди! Улар ҳам одам бўлган-ку, Коля! Улар учун ҳам битта канал қазишганми? Бизнинг сўнгакларимиз ҳам худди шундай сочилиб қолади, азизим Коля! Ҳеч ким эсламайди! Ҳеч ким! Биз киммиз?! Фақат соврилишга арзиймиз, Коля...\n«Ойи... Хавотир олманглар... Ўқишим яхши... Фабрикадан тўғри дарсга... Москва совуқ... Бир ўзбек билан танишиб қолдим... Оти — Саид... Самарқанддан... Мен ҳам яхши кўраман... Саид Самарқандда яшаймиз дейди... Ахир, дадам ўзбек... Саиднинг ҳамшаҳарлари... Ўзбекчани билмаслигимга ҳайрон қолишди... Мен барибир ўзбек қизиман, Чаганаликман, дедим... Дадам... Хафа бўлмасмикин?..»\n— Қонига тортибди...—деди.\n— Маша! —деди у ичида кечаётган туйғулардан лаззатланиб. — Маша... Қизимни қара! Қонига тортибди!..\nАбдураҳмон нега қувонаётганига ўзи ҳам ҳайрондай, бир дам қотиб қолди. «Бирор марта сен ўзбексан, деб айтмаган бўлсам... деб ўйлади у, демак, қонига тортган-да!». Кейин ўзининг ҳам томирларида ўзбекнинг қони оқаётганини аниқ тасаввур қилди. Ароқдан карахтланиб юрагидан отилиб чиқаётган қирмизи қо,н бутун гавдаси бўйлаб бемақсад югураётганини, аммо ҳозирги ҳаяжоннинг билинар-билинмас тўлқиичалари руҳига кўчгани сайин, узоқлардан — саҳролар, ўрмонлар, тоғлар оша таралаётган буюк бир чорлов садосидан жимирлаб, юракнинг бир четида безга сарғайиб қолган ўзлик чорбоғи сари йўналганини кўрди. Абдураҳмон бирдан бу дунёга осмондан тушмаганлигини, унинг ҳам илдизи борлигини; кенг жаҳондаги қайсидир бир чорбоғнинг тақдир узоқларга ўтқазган ниҳоли эканлигини пайқади.\n— йўқ... Маша!..\n— Телевизор кўрамиз...\n— Алик! Бугун ўзбекларники, шекилли... А, жоним?..\nУ негадир завқланганича, эрининг бетига аста-аста уриб қўйди. Бу ҳазил Абдураҳмонга ёқди. У эриганини билдирмаслик учун юзига жиддий тус бериб, креслога чўкди. «Ўтган кунлар»... «Абдулла Қодирийнинг шу номдаги асари асосида»... ўқиди у экрандан. Кутилмаганда, экранга Қодирий китобининг малларанг муқоваси сузиб чиқди. Кейин панжарага суяниб, кимгадир қўл силкитаётган қиз ҳарир ғуборлар ичидан пайдо бўлди. Салима!..\n— Ҳозирги кўринган қиз, — деди Абдураҳмон хотинига қарамасдан, — мен билан болалар уйида...\nАммо хонада ҳеч ким йўқ эди. У яна экранга кўз ташлаганида эса, Салима ҳам ғойиб бўлганди...\n— Йўқ... Маша, жудаям жиддий гапим бор...\n— Мана... У-уф-ф!\n— Маша... Мен Чаганага бормоқчиман.\n— Чаганага... Ўзбекистонга-да.\nАёл эрининг бўйнидан маҳкам қучоқлади...\nАбдураҳмон бир ҳафтадан кейин Чаганага жўнаб кетди. Маша у худди чет элга кетаётгандай, иззат-икром билан жомадонни йиғиштирди, йиғлаб дилдорлик кўрсатди. Абдураҳмоннинг кўз олдида бир дақиқа ўша — уни чўмилтирган қиз пайдо бўлди...\n— Чаганани соғинибсиз, ака! Яна сабрингизга балли! Биз бир кун кўрмасак, ўладиган бўп қоламиз... Йигирма йил-а! Қойил!..\n— Чориевни ўлиб кетганига беш йил бўлгандир-ов... Аввал директор бўлганми?..\nКейин... Завхўз эди, шекилли. Ҳа, завхўз эди. Ўлганда детдўмда қиёмат бўлган дейишади... Икки юз бола хор бўп, йиғласа, ваҳима-да!.. Уч кун мактабга ҳам боришмаганмиш... Яхши одамнинг ўлими шундай бўлса керак-да, ака!.. Йўлдош деганингиз... Исму шарифини айтинг-да!.. Чаганага Йўлдошдан худо берган, ака... Омонов, дедингизми? Нега билмайлик, биламиз-да! Бўлим бошлиғи! Ғириллаб юрибди... Тўғри сўз одам... На райкўмни қош-қовоғига қарайди, на обкўмни...\nАбдураҳмон гоҳ маъюсланади, гоҳ завқланади. Кўнглини тўлдириб келаётган турфа ранг туйғулар ичида бутун жону тани роҳатланади. Қоронғулик қўйнида унга сокин бир меҳр билан боқиб қолаётган тепаликлар, қирлардан, қишлоқлардан, дарахтлардан, йўлларга ўралашиб, ундан кўнгил узолмай оқаётган сойнинг сувларидан, қолаверса, чаганалик манови шопир йигитнинг илтифоти суҳбатларидан азиз меҳмонга бахшида бир роҳат барқ уради. Абдураҳмон бу жойлар уни соғинганини сезади. Кабина ойнасини туширади. Бағри соғинч тўла ҳаво юзини силайди, кўксига салқин танини ютоқиб босади. Беихтиёр кўзда қалққан бир томчи ёшни машина ортида югуриб келаётган зулмат қўйнига — беному-нишонлик сари учириб кетади...\n— Чаганани соғинибсиз, ака, — дейди яна Малла. Бу сафар у бу гапни ҳазин бир ҳолда айтади. — Қирқ беш дақиқадан кейин Чагана...\nАбдураҳмон кўзини юмади. Ўзини босиб олишга ҳаракат қилади. Аммо бечидамлик қадар ўртаниш унга ҳаловат лозим кўрмайди...\n— Эҳ, Малла!.. Маллабой!.. — деб шопирнинг елкасига шахт ила уради. Бу ҳаракати билан уни тушунаётгани учун йигитга миннатдорчилик билдиргандай бўлади...\n— Ҳозир етамиз, ака, ҳозир...\nМотор янада ғайратлироқ гувиллайди, шамол сочларига шиддатлироқ чанг солади... Энди йўл равонлашгандай эди. Уфқлар олислардан баҳайбат махлуқлар каби ваҳимали қорайиб, юлдузли осмон этакларини кўтарганча турган тоғларнинг билинар-билинмас елкаларигача кенгайган, ҳатто сой ҳам қайси бир кўприкнинг тагида ҳолдан тойиб қолиб кетганди.\n— Ака! Жўрангизни кўрсатиб кетайми? Йўлдош акани айтаяпман. Бугун бир чўпони тўй қиляпти... Омонов ака ҳамма чўпонларининг тўйини ўзи бош бўлиб ўтказади... Ана, қаранг! — Малла чироқ ёғдулари тўлиб-тошиб турган ҳовлини кўрсатди. — Тўйхона... Қозон кўтардисига етиб қоламиз...\nМашина катта йўлдан қайрилиб, ҳаял ўтмай қишлоққа ораладида, бетартиб сочилиб ётган уйлар орасидан айлана-айлана тўйхона эшигига келиб тўхтади. Эшик олдидаги майдонда каттаю кичик машиналар; бир-бири билан суҳбатлашаётган, хайрлашаётган, тўйхонага кириб-чиқаётган одамлар; узоқроқда қоронғидан ёруғликка томон бўййнларини чўзиб турган отлар...\nБундай ногаҳоний учрашувлар одамнинг ёдига нималарни солмайди? Яхши кунларнинг эпкинию ёмон кунларнинг изғирин хотираларни бир лаҳзада ларзага солади, кўзлар намланади, овозлар титрайди... Йўлдош дўстини бир қўли билан елкасидан қучоқлаганича ёруққа олиб чиқади.\nОдамлар Абдураҳмон билан кўриша кетишди. Уни кимдир бағрига босди, кимдир жон-жаҳди билан қўлларини силкиб кўришди — юзларда табассум, кўзларда қувонч...\nУ меҳмон кимлигини аллақачон билган, Абдураҳмонга қараб қучоқ очиб келаётган бўлса ҳам, умумқувончни яна бир пардага кўтариш учун ҳадеб бу саволни такрорлар эди. Абдураҳмон тўйнинг эгаси уни чин юракдан бағрига босиб кўришганини ҳис қилди, ўпкаси тўлди...\nҲамма тўйхонага кирди. Тўй тарқаган ҳисоб—аёллар столлар устидаги овқат қолдиқларини йиғиштира бошлашган, ҳар-ҳар жойда уч-тўрт одам бош уриштириб ўтиришибди... Бирпасда дастурхон ёзилди, нозу-неъмат келтирилди, ичимлик...\nХолиқ ашула бошлади. Ғижжак инграб жўр бўлди, най ҳаволарга сиғмай нола этди... «Ишқингда беқарорман — боиси сен... Замонда хору зорман — боиси сен...» (Собир Термизий ғазалидан мисралар) деб қўшиқчи тўйхона устидан юлдузларга қараганча, кимгадир таъна этди, ёлворди. Сўнгакларигача зирқираётганини ҳис қилган Абдураҳмон соқий узатган ароқ тўла пиёлани олдию даврадагилар билан уриштиргач, роҳат қилиб симирди.\nЙўлдош рақсга тушиб, Абдураҳмонга қараб муқом қилди. Абдураҳмон Йўлдошни — сағирликнинг азобини бирга бошдан кечиришган болалик дўстини йигирма икки йил мобайнида деярли эсламаганини ўйлаб, уялди. Кимдир меҳмонни ҳам ўйинга тортди. Абдураҳмон даврага чиқиши билан вужуди ўзбекча рақсни унутмаганини ҳис қилди. У берилиб ер тепаётган Йўлдошнинг қаршисига бордида ярим ҳазил, ярим чин қабилида йўрғалаб кетди...\nАбдураҳмоннинг Чаганадаги ҳаёти шундай бошланди. Тўйдан тўғри Йўлдошникига келдилар. Эртаси эрталабданоқ қўй сўйилди. Йўлдош «детдомлар»га, яна кимларгадир телефон қилди. Хотиранинг чалкаш чангалзорларида йўқолиб кетган дўстлар, энди ажинлар оралаган юзларини қувончга тўлдириб, бирин-кетин қучоқ очиб кириб келавердилар. Меҳмондорчилик устига меҳмондорчилик бошланди... Абдураҳмон Йўлдош билан Чагананинг торкўчаларини ҳам айланишга улгурди. Ўша — ноқулай тарзда мувозанат сақлаб турган деворлар, дарахтлари бир-бирига мингашган боғлар, дарахтларнинг девордан ошиб чиқиб, кўчага энгашган шохлари... Аммо стадион йўк,, ўрнида фабрика... Мактабнинг ўрнида ҳам бегона уч қаватли бино қаққайиб турибди,.. Чагананинг тепасида савлат тўкиб турган Тўртчинорга ҳам чиқдилар. Пастда Чагана улкан картада чизиб қўйилгандек кўринади. «Ишқингда беқарорман—боиси сен!», деб мурожаат қилди Йўлдош Чаганага. У чор тарафи тоғлар билан ўралган бу масканни бағрига босмоқчи бўлгандай, қўлларини кенг ёйди. Унинг кайфияти Абдураҳмонга ҳам ўтди. «Замонда хору зорман — боиси сен!..» деб хитоб қилди у ҳам ва бу сатрнинг маъноси ўзининг тақдирига нақадар мос тушганлигини шу қадара ойдин ҳис қилдики, бирпас довдираб қолди, сўнг чинорнинг танасига суяниб: «Йўлдош! Замонда беқарорман...» деди овози хириллаб. Унинг кўнглидан нималар ўтаётганини дўсти ўзича тушунди: «Э, нима бор сенга ўша Ўрисияда! Чаганага кўчиб кел. Сену мен шу ернинг тошини тагида туғилганмиз, шу ерда ўлишимиз керак...» Абдураҳмоннинг эсига бирдан Салима тушди. Балки у ҳозир, ҳўв, анов кўчадан кетаётгандир ёки ҳўв гужум тагидаги уйнинг деразасидан Тўртчинорга қараётгандир, эҳтимол, уларни кўриб ҳам тургандир... У Салимани ҳеч кимдан — ҳатто Йўлдошдан ҳам сўраб-суриштирмаганини, шу билан бирга сўраш-суриштиришнинг ҳожати ҳам йўқлигини, уни Ўрисиядан Чаганага келган тақдир Салима билан ҳам юзма-юз этишини англади...\n— Бугун Худойберди чақирган, — деди Йўлдош ҳовлисидан машинасини олиб чиқаркан. — Ҳовузнинг бўйига жой қилади. Яхши боғи бор. Бир шакаргуфторлик қиламиз...\n— Ўзимизнинг детдомдаги Салиманинг укаси-да...\n— Кеча Чориникида хизмат қилиб юрган сариқ йигит...\n— Худойберди Салимага сени келганингни айтса, роса қувонибди бечора... Ўрнидан туриб ўтирибди, сени гапиравериб эси кетганмиш...\n— Сўрама... Беш йил аввал эри аварияда ўлганида инфаркт олди. Икки ой аввал Худойбердидан кичик бир укаси армиядан нобуд бўлиб қайтганда, яна... Етибди-да, бечора... Бу дунёси шу экан. Абдураҳмонбой...\n— Ҳамма укаларига ўзи бош эди. Она ўрнига она... Кейин ситаму уқубатлар ҳам одамни еб ташлар экан... Шу ўзимиз билан детдомда бирга бўлганлардан... Фармон ўлди. Ўқитувчи эди. Мажлисда Шобердиев билан ташлашиб туриб ўлиб қолди...\n— Шобердиев... борми?\n— Ғирдай юрибди энағар кал! Мактаб директори... Хўш, Алим чўлоқ... Бултур вафот этди... Ундан олдин Карим... Тоғдан ўлигини олиб кёлишди. Шариф... Ўзини осиб қўйди.\n— Ким билади дейсан! Биров ундай дейди, биров бундай дейди... Худо билмаса, бандаси билмайди, Абдураҳмонбой... Ҳаммаси ситамни кўплигида... Бизни детдўмларни дардга эти юпқа тортиб қолганми деб ўйлайман баъзан. Туғилгандан кулфат ичида юргандан кейин... Юрак ҳам ейилиб кетар экан-да! Таппа йиқилиб ўлиб қоляпмиз... Қолганларнинг боши тошдан бўлсин...\n— Ие!.. Худоё, тинчлик бўлсин энди! Қара, Худойбердиниг уйини олдида «тез ёрдам» турибди...\n— Опани мазаси қочган шекилли...\n— Келинг, ака, келинг... Хуш келибсиз! Марҳамат!—Худойберди Абдураҳмон билан кўришди-да, қўшни дарвозага қўш қўллаб таклиф қилди.\n— Энди бошқа пайт келамиз, Худойберди. Салима яхши бўлаверсин... Худо хоҳласа... — деди Йўлдош эътирозга ўрин қолдирмайдиган босиқ бир оҳангда.\n— Худо ўзи мадад бермаса... Ёмон.\nАбдураҳмон қўллари қалтираётгани, бу титроқ бугун Салиманинг исмини эшитганиданоқ танига кирганлигини ҳозир англади. У дабдурстдан Салима билан кўришиб бўлмаслигини ҳам аввалдан билишини ва бугунги саргузашт ҳали давомли эканлигини тушунди. Хаёлида аллақандай чигалланиб қолган тугуннинг тасвири кўринди. Бу тугуннинг бир учи ўзининг тақдирига чалкашгани, бир учи эса Салиманинг ҳовлиси устида жонсарак ҳилпираб тургани кўз ўнгида жонланди...\nЙўлдошнинг уйида мезбон билан ичдилар... Кейин узоқ гаплашиб ўлтирдилар. Абдураҳмон ашула айтди. Барибир юракнинг ғижими тарқамасди...\nУ кечаси бир маҳал уйғонди. Бир дераза ой нури кўрпасига тушиб турарди. Ташқари чиқди. Ойдин сукунат. Ҳовли роҳатланиб ойни томоша қиляпти. Боғдаги дарахтларнинг соялари бир-бирларига қўшилиб бир умумкўлка ташкил этган. Шамол йўқ... Абдураҳмон негадир ҳаяжонланиб боғ ичига қаради. Боғнинг тўрида бир парча жой ёришиб турарди. «Тандирнинг кулини ташлашган бўлса... Чўғ-мўғ қолганир» деб ўйлади ва беихтиёр ўша тарафга юрди. Яқинлашгани сайин бу тахмини нотўғри эканлигини тобора тушуниб борди, аммо қандайдир куч уни олдинга бошларди. Оёқлари измидан ташқари қадам ташлар, лаблари қуршаган, аъзойи баданини совуқ тер босган эди. У ёруғлик ялтираб турган жойдан кўзларини узолмай бир алфозда олдинга юрар, қадамининг товушини эшитмас — юраги ҳозир юз бериши мумкин бўлган ҳодисанинг сеҳрли хавотири билан тўла эди.\n— Абдураҳмон... Қўрқманг!\n— Қўзғолманг!.. Шундоқ гаплашаверамиз...\n— Сизни бир кўрай дедим...\n— Мен ҳам сизни...\n— Ёлғон гапирманг... Фақат мен сизни кўрай деб яшадим. Фақат яқиндан бошлаб...\n— Яқиндан бошлаб... Нима бўлди?\n— Касал ҳолингизга... Ўзим борардим...\n— Мен кетяпман, Абдураҳмон...\n— Ҳозир... — деб пичирлади ва энди йигитга жовдираб тикилди:—Хайрлашгани келдим... Соғинган эдим... Чидаёлмадим... Кейинги пайтларда кўп безовта этганим учун узр...\n— Қўйишмаяпти... Бирпасга ҳам кўнишмайди-я!..\n— Атайлаб... Сиз учун...\n— Абдураҳмон... Мен ҳозир кетаман... Сиз қўрқманг. Хайр...\n— Эртага кўргани бораман...\n— Ундай деманг... Хайр... Қўрқмасдан бориб ухланг.\n— Хуш қолинг... Хайр...\nКўлка бир зумда ғойиб бўлди. Абдрураҳмонга кўлка девордан кўчага ошиб тушмагандай, балки осмонга — ою юлдузлар тарафга учиб кетгандай туюлди...\nАбдураҳмон уйга қараб юрди. Айвонга чиқаркан, ортига бурилиб қаради. Боғ аллақандай ҳаяжондан бўшаб қолган, олам сукунатида танглик йўқолгандай эди. Шунда Абдураҳмон ойдинликдан андиша қилиб, дарахтларнинг кўлкасида алланечук бечораҳол ўлтирган ғуссани кўрди. «Салиманинг ғуссаси...— ўйлади у.— Ғуссасини қолдириб кетибди... Демак, худо хоҳласа, тузалиб кетади»... У уйга кираркан, кўп йиллардан буён биринчи марта «худо хоҳласа» жумласи хаёлига келганидан ҳайрон қолди.\n...Эрталаб уни Йўлдош уйғотди.\n— Тез тур! Чой тайёр...\n— Худо Салимани кўпга қўшибди,— деди, сўнг чўнқайиб ўтирди-да, Абдураҳмоннинг кўзига қараб:— Айтдим-ку, биз детдомликларнинг теримиз юпқа бўлиб қолган... Ўлиб кетаверамиз,— деди алам билан.\nЮрагининг теварагида аллақандай совуқ бўшлиқ пайдо бўлганини пайқади. Дўстларнинг самимий илтифотлари ҳам кўнглида илгаригидек туғён уйғотмас, аксинча, муқаррар айрилиқ олдидан келадиган ҳазинлик оғушига солар эди. У яна Чаганани пиёдалаб айланди. Хотирасида омон қолган тор кўчаларни бир-бир кезиб чиқди. Шаҳарни қоқ иккига ажратган сойга тушди, баҳор селлари келтириб ташлаган тошларга ўлтириб, бу ҳазин ҳолатга ўзини ташлаганича хаёл сурди. Ва нохос Чагана билан хайрлашаётганини, балки бу хайрлашувдан сўнг қайта кўришув насиб этмаслигини ҳам англади. Англадию сойнинг икки бетига тирмашиб, тоғлар пойига қадар ястаниб кетган бу мўъжаз маскан унинг Ватани эканлигини жигар-бағри қон бўлиб ҳис қилди. У бў ерга чорлаб келгани учун Салимадан... Салиманинг руҳидан миннатдор бўлдй. Раҳматлик Салима! Наҳотки, унга Ватанини қайта таништиргани чорлаган бўлса?.. Илоё, жойинг жаннатда бўлсин!.. Ватан!.. Қадрингни бағрингдагилар билишмайди. Сени сезиш учун йигирма йиллаб-айрилиқда — афсуну жодуга ўралиб, хиёнату найрангга тўла дунёга сажда этиб яшамоқ қерак. Сени сезиш учун ғофиллик тумани ичида оқаётган Вақт дарёсига умиду шижоатдан айро вужудни ташлаб, беҳушу вайрон умргузаронлик этмоқ лозим. Аммо тақдир отлиғ қудратли бир куч борким, у бешафқат қўллари билан онани боладан, юракни севгидан, танни жондан жудо этади, азоб-уқубат ўтига аямай улоқтиради. Ватан! Сени бир лаҳзага танитиб, бу тақдир яна мени қайларга учириб кетмоқчи? О, тақдирдан устун келган ким? Абдураҳмон тақдирга қарши исён кўтаришга ўзида куч йўқлигини пайқади... Сафар энди тамом қариганди.\nЙўлдош хотинига бир қараб олиб, ишини давом эттираверди. Абдураҳмон дарвозадан ташқари чиқдию, ҳушдан кетадиган бир алфозда қалқиб тушди. Унинг қаршисида кўм-кўк либосда, бошига катта қора рўмол ўраб олган... Салима турарди. Худди боғда кўринганидай ёш, фақат чеҳрасида чексиз ғусса, Абдураҳмонга бир қараб, яна ерга тикилган нигоҳида мотамнинг буҳудуд алами...\n— Амаки... Мен Ҳудойберди аканинг жияни бўламан...\n— Салима опанинг қизи... Детдомдаги...— деди овози пасайиб.\n— Салиманинг қизи?...— деб сўради Абдураҳмон ва бирдан ўзига келиб, жавдираганча, қизга ҳамдардлик кўрсата кетди:— Чидамасдан иложимиз қанча! Худойим онангнинг умрини ҳам сенга берсин! Онанг кўрмаган бахтларни кўр! Ғам нималигини билмагин бу дунёда!..\nАбдураҳмон гапирган кўйи дили, жигари хун бўлиб бораркан, бу олқашлари Чориевнинг жонсаракликларига ўхшаб кетаётганини пайқади... Негадир бу кашфиёти кўнглига тасаллибахш ёруғлик олиб кирганини ҳам сезди. Қиз бошини кўтармай, унинг гапи адо бўлишини кутиб турар, ҳали вужудини вайрон этаётган жудолик дардидан безовта эди.\n— Амаки... Энам сиз ҳақингизда кўп гапириб берганлар... Келганингизни эшитиб хурсанд бўлган эдилар... Тоғамларникига меҳмонга келишингизни эшитиб... Мана буни бериб қўй, менга насиб қилмаса, дегандилар...\nҚиз энди йиғларди... У бироз тараддудланиб тургач, қўлидаги газетага ўралган тўртбурчак нарсани Абдураҳмонга узатди.\nҚиз жавоб бермасдан бурилди-да, бошини эгганича, тез-тез юриб кетди. Тор кўчанинг ноиложликда — меҳру шафқатдан мосуволик ичида ўртаниб қараб туришидан, Абдураҳмон қизнинг ҳамон селу сабор йиғлаб кетаётганини англади. Золим фалак баланддан бемалол боқиб турар, тўймас ер эса кўчани сескантириб тошларига тўкилган кўз ёшларга парво ҳам этмай бемалол ётар эди...\nЙўлдош машинани кўчага олиб чиқди. Абдураҳмон унинг ёнига ўтирди. «Ака, омон боринг», деб Йўлдошнинг хотини, болари билан дуо берди. Жўнадилар...\nАбдураҳмон қўлида ҳамон Салиманинг қизи ташлаб кетган нарсани ушлаб турганини сезди. Негадир азъойи баданини хавотир ўртаб, газетани очди... О, «Ўтган кунлар!» Ўша! У ўша малла муқовали китобни дарҳол таниди. Ўқилавериб титилиб кетибсан-ку! Сени ким бедор кечаларининг ҳасратида тўзғитди, китоб! Бир бечора йигит севгисининг элчиси бўлганингча қайларда қолиб кетдинг? Севгининг элчисига наҳотки ўлим йўқ? Наҳотки энди қайтдинг? Нималар олиб қайтдинг, бу дунёдан жувонмарг кетган муҳаббатнинг элчиси?..\nАбдураҳмон оқ саҳифани очди... Ва вақт ғуборида хираллашиб қолган «МЕН СЕНИ СЕВАМАН», деган ёзувни адойи тамомликда ўқиди. Сўнг... кимнингдир бемадор қўллари титранибгина битган «МЕН ҲАМ...» деган ёзувга кўзи тушди-да, Йўлдошнинг борлигини ҳам унитиб, ўкириб юборди.\n— Абдураҳмонжон!... Бу дунё кўйдирди! Бизни куйдирди, Абдураҳмон!—деб нола қилди йўлдош. У ҳам йиғларди.\n...Тепасида заводнинг миноралари қаққайиб турган шаҳар ҳар оқшомдагидек сеҳрли уйинини авжига чиқарган бир пайтда Абдураҳмон уйига кириб келди. Уйида ҳеч ким йўқлигидан кўнгли ғашланиб, хоналарни қайта-қайта айланиб чиқди, сўнг телевизор кўргани ўтирди. Ғашлик тарк этавермагач эса, ташқарига чиқди. Шимолнинг салқин ёзи осмонга булут ташлаган — юлдузлар кўринмайди. Аҳён-аҳёнда эринчоқ булутлар дим кечанинг бағрига бир-ярим ёмғир томчисини отади... Абдураҳмон шаҳар марказига қараб юрди. Йўлни қисқартириш учун эски парк деворининг катагидан ошиб ўтди-да, дарахтлару қийғос ўсиб ётган ўтлар орасидаги таниш сўқмоқдан бемалол йўл топиб, паркнинг марказга кетгучи йўлга туташган қанотига етди. Паркнинг бу томони панжара билан ўралган... Абдураҳмон эгилиб, одам сиққудай тирқишдан ўтмоқчи бўлдию, шу кўйи сеҳрлангандай қотди. Кўчадан Машанинг овози келарди...\n— Паша!.. Шилқимлик қилма!... Абдураҳмон ўзини ичкарига олди.\n— Очофат экансан! Шунча кундан буён тўймаганингни қара...\n— Мен сенга очиғини айтдим, жоним, Алик келиб қолиши мумкин. Бугун бизникига боролмаймиз...\n— Маша, ростини айт, Аликни яхши кўрасанми, ёки мени...\nПаша Чиройли-ку! Абдураҳмон музлаб қолган вужудидан ихтиёрини берган бўлса ҳам, негадир Машанинг жавобини орзиқиб, қўрқиб, умид қилиб кутди...\n— Хайр, у ёғига ўзим кетаман. Эҳтиёткорни...— деб атайлаб гапни ярмида тўхтатди Маша.\n— ...Худо асрайди!—деб давом эттирди Паша Чиройли ва қаққос отиб қулди. Сўнг бўса овозлари... Сўнг Машанинг туфличалари тахта йўлкани тиқиллатиб тун қўйнига сингиб кетди... Абдураҳмон ўзини ўт-ўланлар устига чалқанча ташлади. Қайсидир ёмғир томчиси қоронғида адашмасдан, унинг юзини топиб келиб, пешонасига тушди. «Чаганада яшаганимда, ваҳ, пешонам қурсин, дердим, кейин...». У кейинини ўйлашга куч тополмади. Тун қаърида ўзидан кечиб, ҳолсизланиб узоқ ётди. Ўрнидан турганида, ёмғир кучайганди. Юзи ҳўл эканлигини пайқади. Панжара тирқишидан соя каби шарпасиз ошиб ўтди-да, аллақандай букчайиб уйига қараб жўнади.\nУ эшикхонага кираверишда ўзига келди. Бирдан, ҳозир уйига кирса, ҳамма нарса аввалгидай қолишини англади. Тўхтаб, сигарет чекди. Нималарнидир ўйлаб ҳовлини айланди. Уйдаги бўз болалар ўрнатган-қўлбола турник ёнига келди. Сигаретни ташлаб, турникка осилди. Сўнг оҳиста ерга тушиб, яна чекди. Шошмасдан тутатди. Кейин шимининг камарини чиқариб олиб, турникка илмоқ қилиб боғлади. Тортиб синаб кўрди, нохос болаларга хос чаққонлигу ғайрат билан яна қўш қўллаб осилди-да, илмоққа бўйнини солиб, қўлларини бўшатди. Абдураҳмон танаси бутун оғирлиги билан- ерга, ернинг тагига, ундан ҳам наридаги тубсизлик сари учиб кетаетганлигини кўрди. Бўйнидаги суяги («умурткдм!», деб ўйлашга улгурди у) «қирс» этиб ўрнидан қўзғалганини ҳам сезди. Кекирдаги чидаб бўлмас даражада оғритганча тепага тортиб, қорнини чўзарди. «Ҳозир узилади... Ҳозир...» Аммо уни тубсизлик сари учириб кетаётган даҳшатли залвор ўйлашга йўл бермас; Ердан, осмондан, муҳаббатдан, хиёнатдан, бемаънолик ва маънодан, бошларига тушаётган ёмғир доналаридан, турникда ҳолсиз қолган вужудидан ажратиб, оғирликнинг зиллиги тагида эзғилаганча аллақайларга шамолдай елдириб борар эди. Абдураҳмон бирдан бу оғирликдан халос бўлганини, сувдай қуюқ, аммо тиниқ ҳавода эркин сузаётганини пайқади. Оппоқ либосли, олти қанотли фаришта уни кафтларида авайлаб тутганича учиб борарди. Абдураҳмон фариштани таниди. Фаришта Салиманинг ўзи эди.\n— Бўлмаса... Жаннатмикан?\n"http://www.kutubxona.com/wiki/index.php?title=Usmon_Azim._Sevgi_(hikoya)_/_Kiril&oldid=13999" dan olindi\nTurkumlarAsarlarOʻzbek mustaqillik adabiyotiSaralanmaganUsmon AzimNasrHikoyalar\tAdabiy Shakllar


ЖОНИВОРЛАРНИ ЎЛДИРГАНИ УЧУН АЛЕКСАНДР ДАНИЛОВ ЖАЗОЛАНДИ — ekolog\nТошкент шаҳри Миробод тумани Маъмурий суди эгасиз ҳайвонларни ушлаш бўйича механизациялашган отряднинг ҳайдовчиси Александр Даниловни мушукларни ушлаб, уларни целоффан пакетга солиб, димлаб ўлдиргани ҳамда жониворларни қутаришга ҳаракат қилгани учун фуқаро Лариса Сулоевага тан жароҳати етказгани учун судланиб жазога тортилди.\nЛ.Сулоевага енгил тан жароҳати етказгани учун ЎзРМК нинг 52 моддаси 2 қисми билан 2 минимал иш ҳақи (404460 сўм) ва жониворларни қасддан ўлдиргани учун ҳам МК 111 моддаси билан ҳам 2 минимал иш ҳақи миқдорида жаримага тортилган.\nЖониворларни қийнаб ўлдириш, уларни қутқармоқчи бўлган фуқарони уриш, яъни иккита жиноят содир этган шахс атиги умумий ҳисобда 808520 сўмга жазоланди. Бу қабул қилинган жарималарнинг ўта пастлиги, шунинг учун ҳам жониворларни қийнаш, ўлдириш ва уларга озор бериш давом этаётганини кўрсатади.\nБарча экоташкилотлар қонунни янада такомиллаштириб, уйсиз ҳайвонларни уриб, отиб ва бошқа йўллар билан ўлдираётган Ободонлаштириш бўлимлари қошидаги халқ тили билан айтиладиган “отловка”ларни бошпаналарга айлантиришга эришишлари лозим.\nОролга қуйилиши керак бўлган сув қаерга оқмоқда? Ёхуд сув остида қолган қабристон


Мексикада "Чўчқа гриппи" тарқалди\nСоғлиқни сақлаш ташкилотлари Мексикада тарқала бошлаган янги турдаги грипп вируси сабабларини аниқлашга уринмоқдалар.\n“Чўчқа гриппи” деб номланаётган бу вирус шу кунга қадар 81 кишини ҳаётдан олиб кетди. Яна мингдан ортиқ одам вирусга чалинган.\nЖаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти инсондан инсонга юқиши мумкин бўлган бу тоифа грипп вирусининг тарқалиши инсоният соғлиги учун хавфли экани ва вазият назорат қилиниши шартлигини билдирди.\nАҚШ соғлиқни сақлаш вазирлиги берган маълумотга кўра, Нью Йорк, Канзас ва Калифорния штатларида ҳам вирусни юқтирган 11 киши аниқланган ва уларнинг ҳаммаси соғайиб кетган ёки соғайиш арафасида.\nЯнги Зеландияда Мексика сафаридан қайтган 25 талаба ва ўқитувчи карантинга олинди. Бугун улар махсус текширувдан ўтади. Европада давлатларидан эса Франция соғлиқни сақлаш вазирлиги Мексика саёҳатидан қайтган икки киши чўчқа гриппини юқтирганликда гумон қилинаётганини маълум қилди.


Ўзбекистон аэропорт ва вокзалларида сайёҳлар учун планшет ижараси йўлга қўйилди - Халқ сўзи\nЎзбекистон аэропорт ва вокзалларида сайёҳлар учун планшет ижараси йўлга қўйилди\n18:44 09 Сентябр 2019 Жамият\nЎзбекистоннинг аэропорт ва вокзалларида чет эл фуқароларига қўшимча қулайлик яратиш ҳамда хавфсиз туризмни таъминлаш мақсадида хизматлар сифатини ошириш, ахборот муҳитини такомиллаштириш, жумладан, сайёҳлик-ахборот пунктлари, туристик навигация тизимлари, йўналиш олиш белгилари ва бошқаларни ташкил этишга доир қатор самарали ишлар олиб борилмоқда.\nРеспублика ҳудудидаги аэропорт, вокзал ва сайёҳлар гавжум жойларда хорижий мамлакатлар фуқаролари учун махсус планшетлар ижараси йўлга қўйилгани ҳам бунинг тасдиғидир. Бу ҳақда Туризмни ривожлантириш давлат қўмитаси хабар берди.\nПланшетлар аэропорт ва вокзалларнинг кутиш залларида сайёҳларнинг мурожаатларига кўра берилмоқда. Ушбу планшетларга Ўзбекистонга саёҳат қилаётган туристлар учун зарур бўлган барча мобил иловалар юкланган, бу эса сайёҳларга беминнат ёрдам кўрсатиши, шубҳасиз. Эслатиб ўтамиз, 2018 йилда Ўзбекистонга келган меҳмонлар қулайлиги учун аэропорт, вокзал ва сайёҳлар гавжум бўладиган жойларда махсус сим-карталар сотуви йўлга қўйилган эди. Роуминг хизмати муқобили сифатида ишлаб чиқарилган бу сим-картани фақат хорижий фуқаро паспорти билан харид қилиш мумкин. Бундан ташқари, келгусида сайёҳларга телефон аппарати ва мобил роутер ижарага бериш хизмати ҳам йўлга қўйилиши режалаштирилган.\nЗойир Мирзаев 3 та туман ҳокимлигига раҳмат айтди. Улар гўшт нархи ошмаслигида кўмак бермоқда\nПневмонияда хантални қўлласа, самара берадимии?


ЧИРОҚ МУАММО БЎЛМАЙДИ! ТОШКЕНТ ВИЛОЯТИДА ЯНГИ ГЭС ҚУРИЛАДИ - 6 Января 2018 - www.SheJoT.CoM\nГлавная » 2018 » Январь » 6 » ЧИРОҚ МУАММО БЎЛМАЙДИ! ТОШКЕНТ ВИЛОЯТИДА ЯНГИ ГЭС ҚУРИЛАДИ\nАввал хабар берганимиздек, халқ депутатлари Тошкент вилояти кенгашининг навбатдан ташқари сессияси бўлиб ўтди. Сессияда Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев иштирок этди.\nВидеоселектор тарзида ўтган сессияда Президент Шавкат Мирзиёев сўзга чиқиб, мамлакатдаги электр таъминотининг истиқболи хусусида ҳам айрим маълумотларни айтиб ўтган.\nДавлат раҳбари ўз маърузасида Тошкент вилоятида янги гидроэлектр станцияси қурилишини ҳамда яқин беш йилда электр энергиясининг 32 фоизини ГЭСлар таъминлашини, шунда электр ишлаб чиқариш арзонга тушишини маълум қилган.


Карантин таътили пайтида контракт ва стипендия тўлаш тартиби маълум қилинди – КУН УЗ\nГлавная / Иқтисодиёт / Карантин таътили пайтида контракт ва стипендия тўлаш тартиби маълум қилинди\nanvarj63 23.03.2020\tИқтисодиёт Comments Off on Карантин таътили пайтида контракт ва стипендия тўлаш тартиби маълум қилинди 99 Показы\nКонтракт тўлаш муддати ҳақида карантин таътили тугаганидан кейин хабар берилади. Стипендия эса аввалги тартибда, фақат талабаларнинг розилиги билан уларнинг пластик карточкасига ўтказиб берилади.\nОлий ва ўрта махсус таълим вазири ўринбосари Узоқбой Бегимқулов ОТМларда карантин туфайли юзага келган таътил вақтида шартнома тўловини ва талабаларга стипендия тўлаш тартиби ҳақида маълумот берди.\nУнга кўра, контракт пулини тўлаш тартибидаги ўзгаришлар таътил тугагандан кейин ойдинлашади.\n«2019/2020 ўқув йилида талабаликка тавсия этилган абитуриентларга жорий ўқув йилининг биринчи ярми учун контракт пулини 2020 йил 20 мартга қадар тўлашга рухсат берилган эди. Яъни ушбу муддатга қадар контракт тўлаган абитуриент талабаликка қабул қилинади, акс ҳолда талаба бўла олмайди.\nКонтракт масаласида муаммо бўлмайди. Ҳар йили ҳам турли сабабларга ўз вақтида тўлай олмаганларга шароит яратиб берилган. Бу йилги ҳолатда қачон ва қандай тартибда тўлов давом эттирилиши мумкинлиги юзасидан навбатдан ташқари таътил тугаганидан сўнг албатта хабар берамиз», деди вазир ўринбосари.\nТалабаларга таътил даврида ҳам стипендия тўлаш давом эттирилади.\n«Талабалар учун тўлаб бериладиган стипендиялар аввалги ҳолатида давом этаверади. Фақат тўлов турида ўзгариш бўлиши мумкин. Яъни кимдир ҳозиргача стипендиясини нақд пул кўринишида олиб келган бўлса, таътилда эканини инобатга олиб, уларнинг розилиги асосида пластик картасига тўлақонли тушириб берилади.\nЯъни стипендияли ва стипендиясиз контракт асосида ўқиётганига қаралади», деди Узоқбой Бегимқулов.\nПред. Қатор вилоятларда ҳам жамоат транспорти ҳаракати тўхтатилмоқда\nСледующая Алматов: Франциядан келган илк бемор ўз хонадонида 35 кишилик байрам қилган


Масъулият ва жавобгарлик ҳисси – бош мезон — Қўқон Садоси — Қўқон шаҳрининг расмий янгиликлари\nМасъулият ва жавобгарлик ҳисси – бош мезон\n2018-07-16 2018-08-08 от Qo'qon Sadosi\t/\nМаълумки, шаҳар ҳокими, прокурор, ички ишлар бошқармаси, солиқ хизмати бошлиқлари раҳбарлигидаги секторлар томонидан муайян ишлар амалга оширилмоқда. Ушбу секторларга аҳолининг энг муҳим масала ва муаммоларини ечиш юзасидан кенг ваколатлар берилди, масъулият ва жавобгарлик оширилди. Ҳудудни ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш, аҳоли турмуш шароитини яхшилаш, озиқ-овқат хавфсизлигини таъминлаш, аҳоли, айниқса, касб-ҳунар коллежлари битирувчиларини ишга жойлаштиришга алоҳида эътибор қаратилмоқда. Жумладан, шаҳримизда ҳам бу соҳалардаги ишлар самараси яққол кўзга ташланмоқда.\nҲар бир оиланинг тадбиркорлик билан шуғулланиши ва барқарор даромад манбаига эга бўлиши учун юртимизда қулай шарт-шароитлар яратиляпти. Президентимизнинг жорий йил 7 июндаги қарорига кўра, ҳудудларда аҳолининг моддий шароитини тубдан яхшилаш, турмуш сифати ва даражасида ижобий ўзгаришлар амалга оширилишини таъминлашга қаратилган “Ҳар бир оила – тадбиркор” дастури ҳаётга татбиқ этилмоқда. Ушбу дастурда белгиланган вазифалар, тадбиркорликни йўлга қўйиш, фаолиятни кенгайтириш учун кредит олиш тартибларини аҳолига тушунтирмоқдамиз. Шаҳардаги ҳар бир оиланинг тадбиркорлик билан шуғулланиш имкониятлари ўрганиляпти. Хонадон эгаларига керакли тавсия, маслаҳатлар бериляпти, кредит олиш тартиблари айтилмоқда.\n3-секторга бириктирилган Асака банк Қўқон филиалимиз томонидан 21 нафар фуқарога кредитлар ажратилиб, тадбиркорликни йўлга қўйишларига кўмаклашилди. Хусусан, 20-Ғишткўприк МФЙ фуқароси Малоҳат Ўктамова, 5-Вақф чорсу МФЙда яшовчи Роҳила Бозорқулова, Гулноза Муҳаммаджонова, Муслима Сотволдиевалар кредит олиб, тикувчилик цехи очишди. 10-Ёғ бозори МФЙда истиқомат қилувчи Қаҳрамон Усмонов, шунингдек, Зилола Рустамова, Шавкатжон Ҳусановлар компьютер хизмати кўрсатишни йўлга қўйдилар. Бундан ташқари бир неча фуқаролар чорвачилик, сут маҳсулотларини қайта ишлаб чиқариш ва бошқа тадбиркорлик йўналишларида ўз фаолиятларини бошладилар.\nҚудуқлик маҳалла фуқаролар йиғинида яшовчи Илҳомжон Кимсанбоев диний экстремизм билан айбланиб, яқинда авф қилинди. У ҳозирги кунда кредит олиб новвойчилик билан шуғулланяпти.\n— Президентимиз Шавкат Мирзиёевга минг раҳмат, бизни кечириб, шунчалик имкониятлар яратиб бермоқда, – дейди Илҳомжон ака. — Банкдан 17 миллион сўм маблағ олиб, новвойчиликни йўлга қўйдим. Ишимиз яхши кетяпти. Бир кунда 600 донадан ортиқ нон ёпиб, аҳолимиз дастурхонига етказиб беряпмиз. 4 та ишчи олдим. Яна кредит олиб, фаолиятимни кенгайтириш ниятидаман. Бизнинг яшаш жойимиз 3-секторга бириктирилган. Улардан жуда миннатдорман. Тез-тез келиб, хабар олиб кетишади. Муаммолар бўлса айтамиз, имкон даражасида ҳал қилиб беришмоқда.\nШунингдек, бир қатор тадбиркорликни бошламоқчи бўлиб юрган фуқаролар кредит олишга ҳужжатлар тайёрлашмоқда.\n— Мен 1998 йилда туғилганман, ёшлигимдан тикувчиликка жуда қизиқаман – дейди Қудуқлик МФЙда яшовчи Шаҳло Ражабова. — Сектор ходимларидан тадбиркорликка кредитлар берилаётганини эшитиб, мен ҳам ҳаракат бошладим. 2 та тикув машинасини олиб тукувчилик қилмоқчиман. Айни дамда ҳужжатларимни тайёрлаяпман.\nЖорий йил 1 июнга қадар секторимизда 379 та тадбиркорлик субъекти фаолият бошлади. 329 та янги иш ўринлари яратилди. Бу йил 1499 нафар ёшлар касб-ҳунар коллежларини битирган бўлса, булардан 1387 нафари турли ташкилот, корхоналарга ишга жойлашди.\nСектор ҳудудидаги 12487 та хонадонда 63230 нафар аҳоли яшайди. Кредит олиш ниятини билдирган инсонлар сони 75 нафар бўлиб, бугунги кунда 67 нафарига кредитлар ажратилди.\nМаълумот ўрнида: 3-сектор ички ишлар бошқармаси\nбошлиғига бириктирилган бўлиб, сектор штаби\n50-Мустақиллик МФЙда жойлашган.\nВақф чорсу, Тўғонбоши, Ёғ бозори,\nЧархин кўприги, Ноиб кўприги, Ғишт кўприк,\nПарпашабоф, Азизтепа, Оқ олтин, Урганжибоғ,\nРайҳон, Мустақиллик, Зилол, Янги обод,\nОлтин водий, Қудуқлик маҳалла фуқаролар\nйиғинлари ушбу сектор ҳудудига киради.\nСектор раҳбари ҳафтанинг ҳар сешанба куни\nсоат 1400 дан 1600га қадар фуқароларни қабул қилади.\nСектор томонидан аҳолини ижтимоий ҳимоя қилиш масаласига ҳам алоҳида эътибор қаратиб келинмоқда. Ҳудудимизда кам таъминланган оилалар сони 486 тани ташкил этиб, бундан 15 таси кам таъминланганлар рўйхатидан чиқарилди. Албатта бу сектор томонидан берилаётган амалий ёрдам натижасидир.\n— 2011 йилда Украина давлатига ишлаш учун борганман, – дейди Мустақиллик МФЙ фуқароси Маъмурахон Тоштемирова. — 2017 йил сентябрь ойида Ўзбекистонга келдим. У ерда паспортимни йўқотиб қўйиб, турли қийинчиликларга учрадим. Ўзбекистон элчихонаси орқали махсус рухсатнома олиб, Ватанимга келиб олдим. Очиғини айтсам, бу ерда тасаввур ҳам қилиб кўрмаган ишлар юз берибди. Яъни, қўни-қўшниларим “бугун сайёр қабул бор экан, нима дардингиз бўлса ўша ерда ҳал бўлади”, дейишса, нима эканини тушунолмадим. Кейин 3-сектор раҳбарининг сайёр қабулига бориб, фуқаролик паспортимни чет давлатда йўқотиб қўйганлигимни айтдим. Улар менга бу борада амалий ёрдам беришди. Ҳеч бир қийинчиликсиз фуқаролик паспортини олдим. 1 нафар қизим билан турмушимдан ажралганман. Уни турмушга чиқардим. 2 нафар набирам бор. 3 йилдан бери бир касаллик билан курашаман. Даволанишга эса шароитим йўқ. Сектор ходимлари, маҳалламиз раис ва маслаҳатчилари ҳолимдан хабар олиб туришибди. Байрамларда озиқ-овқат, ёрдам пуллари беришади. Яқинда сектор томонидан Тошкентда даволаниб келиш учун ордер олиб берилди. У ерда менга “Токсикодермия” касали деб ташхис қўйишди. Ҳозир анча тузалиб қолдим. Яна даволаниб келишим учун ёрдам беришмоқчи. Улардан миннатдорман. Тинмай дуо қилиб ўтирибман.\nҲудудимиздаги “Янгиобод” МФЙ “Обод маҳалла” дастурига киритилган бўлиб, бугунги кунга қадар бу ерда жами 1.8 млрд. сўмлик ишлар амалга оширилди. Жумладан, табиий газ бўйича 2.3 км. газ қувурлар таъмирланди, буёқ ишлари бажарилди. (25, млн. сўм маблағ сарфланди).\nЭлектр энергияси бўйича 5.2 км. кабель янгиланди ва таъмирланди. (287,0 млн. сўм маблағлар сарфланди), 1 дона янги ТП ўрнатилди (150,3 млн. сўм маблағ сарфланди). Шунингдек, 1.6 км. ичимлик суви ва 0,2 км. оқава сув тармоғи таъмирланди (222.3 млн. сўм маблағ сарфланди).\nУшбу маҳалла фуқаролар йиғинида 47 та кўп қаватли уй бўлиб, шундан 46 таси таъмирга муҳтож. Бу уйларнинг томлари, фасад қисми, кириш йўлаклари, электр шитларини таъмирлаш, металл эшиклар ва уларга кодли қулф ўрнатиш, ертўла, муҳандислик коммуникацияларини созлаш, фрамуга ойналар ўрнатиш, гулзорларга бордюрлар қуйиш ишлари учун жами 605,0 млн. сўм маблағ сарфланди.\n52-“Янги обод” маҳалла фуқаролар йиғинида ноқонуний қурилмаларни бузиш ва ободонлаштириш ишларига ҳомийлик маблағлари ҳисобидан 260 млн. сўм маблағ йўналтирилди.\nМаҳалладаги 14-сонли умумтаълим мактаби атрофи тўлиқ девор билан ўралди. Сектор раҳбари томонидан ўтказилаётган оммавий сайёр қабуллар жараёнида ҳам кўплаб инсонларнинг оғири енгил бўлмоқда. Жумладан, оммавий сайёр қабуллардан бирида Урганжибоғ МФЙ, Норин кўчаси, 69-уйда яшовчи Муҳаббат Ҳолиқова соғлиги ёмонлиги, даволанишга маблағи йўқлиги, бу борада унга ёрдам беришларини сўраб мурожаат қилган. Фуқаро Муҳаббат Ҳолиқова 2-сонли оилавий поликлиника шифокорлари томонидан тиббий кўрикдан ўтказилиб, бепул дори-дармонлар билан таъминланди.\nҚилинган ишлар салмоғи ҳали у қадар катта бўлмаса-да, давлат бошқаруви идораларини оилаларга, ҳар бир инсонга янада яқинлаштираётган ушбу тизимдан одамлар хурсанд. Секторлар раҳбарлари ўзларига бириктирилган ҳудудда яшаётгани, аҳоли билан ҳамнафас эканлиги, муштарак мақсадлар йўлида ҳамжиҳатликда иш юритаётгани эзгу ташаббусларни тўлиқ рўёбга чиқаришда муҳим аҳамият касб этмоқда.\nЎқиганлар сони: 954\nПредыдущая записьҚўқонга тўғридан-тўғри инвестиция жалб этилнмоқда\nСледующая запись“Нега соат 17:00 дан кейин жамоат транспортлари қатнамаяпти?”


"Андижон" ўртоқлик учрашувида ғалаба қозонди / CHAMPIONAT.asia\n03 фев 15:08\nТеглар : АндижонОқ-Тепа\nТошкентда йиғин ўтказаётган "бургутлар" бугун навбатдаги синов-назорат учрашувини ўтказди.\nИлдар Сакаев бошқарувидаги андижонликлар пойтахтдаги йиғин чоғида навбатдаги ўртоқлик ўйинида майдонга тушди. "Бургутлар"нинг бу сафарги спарринг-рақиби Тошкентнинг "Оқ-Тепа" жамоаси бўлди. Қибрай туманидаги "Спорт қароргоҳи"нинг табиий майдонида кечган баҳсда тажриба шижоатдан устун келиб, якунда "Андижон" 3:2 ҳисобида ғалаба қозонди.\n"Андижон" учрашувни қуйидаги таркиб билан ўтказди: Виталий Мирний, Бобур Амонов, Бобур Акбаров, Илдар Маматказин, Аброр Хусинов, Абдуллох Олимов, Сардор Абдураимов, Фарҳод Бекмуратов, Абдураҳмон Абдулхақов, Сардор Сулаймонов, Рўзимбой Аҳмедов.\nЗахирадан тушганлар: Хушнуд Авилов, Руслан Мельзитдинов, Алексич Радосав, Даврон Исоқов, Шаҳбоз Жумабоев.\n"Бургутлар"нинг голларига Сардор Сулаймонов, Шаҳбоз Жумабоев ва Даврон Исоқов муаллифлик қилди.\n"Андижон"нинг навбатдаги ўртоқлик учрашуви 6 феврал куни "Бухоро"га қарши кечади. Шу куни андижонликларнинг пойтахтдаги йиғини якунига етади.


Аргентинанинг собиқ президенти Маурисио Макрига мамлакатни тарк этиш тақиқлаб қўйилди\nАргентиналик судья Мартин Бава Аргентинанинг собиқ президенти Маурисио Макрини ноқонуний кузатув олиб бориш иши бўйича сўроққа чақиртирди ва унга мамлакатни тарк этишни тақиқлаб қўйди. Бу ҳақда La Nacion нашри маълум қилди.\nТергов маълумотларига кўра, Аргентинанинг федерал разведка агентлиги 2017-2018 йилларда “Сан Хуан” сувости кемаси экипажи аъзоларининг қариндошлари ортидан кузатув олиб борган. Кема 2017 йил ноябрда чўкиб кетганди.\nСудьянинг таъкидлашича, кузатув олиб бориш борасида қарор қабул қилиш учун жавобгарлик нафақат разведка, балки Аргентинанинг ўша вақтдаги президенти Макри зиммасида ҳам ётади.\nМакри судга 7 октябрда келиши белгиланган. Айни вақтда у АҚШда қолмоқда.\nБортида 44 киши бўлган “Сан-Хуан” сувости кемаси 2017 йил 15 ноябрда алоқага чиқмай қўйган. Кема йўқолган кун экипаж қўмондонликка кеманинг аккумулятор бўлмасига сув киргани, бу қисқа туташувга ва унинг натижасида ёнғинга олиб келганини маълум қилган.\nКемани қидиришда 18 та давлат кемалари ва авиацияси иштирок этган. АҚШнинг Ocean Infinity хусусий компанияси кемани бир йил ўтгач, 2018 йил ноябрда 907 метр чуқурликда аниқлаган.\nМаурисио Макри Аргентинага 2015 йил декабрдан 2019 йил декабргача президентлик қилган.\nАргентина Бразилияни мағлуб этиб, Америка Кубогида ғолиб бўлди\nАргентинадаги компанияда иш ҳақи ходимлар томонидан белгиланмоқда


“Рома” бош мураббийи Шомуродовни бир сўз билан ифодалади - 10.09.2021, Sputnik Ўзбекистон\nМухлислар Шомуродовни “тиришқоқ”, “гениал”, “тўхтатиб бўлмайдиган” деб аташди. 10.09.2021, Sputnik Ўзбекистон\nТОШКЕНТ, 10сен - Sputnik. Италиянинг "Рома" футбол клуби бош мураббийи Жозе Моуриньо ўзбекистонлик ҳужумчи Элдор Шомуродовни юқори баҳолади.Футбол клубининг Инстаграмида яқинда пайдо бўлган постида, мухлисларга "Элдорни бир сўз билан таърифланг" деб мурожаат қилинган эди. Тез орада ушбу пост остида Хабарга 120 мингга яқин "лайк" ва 5 мингдан ортиқ изоҳ келди.Мухлислардан “тиришқоқ”, “гениал”, “тўхтатиб бўлмайдиган” каби изоҳлар келиб тушди. Жамоа бош мураббийи ҳам пост остига ўз фикрини қолдирди.Эслатиб ўтамиз, август ойида "Рома" Шомуродов билан 5 йиллик шартнома имзолади. Ўзбекистонлик футболчи энди "бўрилар" сафида 14 -рақами остида ўйнайди. Элдор Шомуродов 2020 йилда Италиянинг "Женоа" жамоасига Россиянинг "Ростов"идан ўтган эди.\n© Instagram / officialasromaЭлдор Шомуродов\n© Instagram / officialasroma\nМухлислар Шомуродовни “тиришқоқ”, “гениал”, “тўхтатиб бўлмайдиган” деб аташди.\nТОШКЕНТ, 10сен - Sputnik. Италиянинг "Рома" футбол клуби бош мураббийи Жозе Моуриньо ўзбекистонлик ҳужумчи Элдор Шомуродовни юқори баҳолади.\nФутбол клубининг Инстаграмида яқинда пайдо бўлган постида, мухлисларга "Элдорни бир сўз билан таърифланг" деб мурожаат қилинган эди. Тез орада ушбу пост остида Хабарга 120 мингга яқин "лайк" ва 5 мингдан ортиқ изоҳ келди.\nМухлислардан “тиришқоқ”, “гениал”, “тўхтатиб бўлмайдиган” каби изоҳлар келиб тушди. Жамоа бош мураббийи ҳам пост остига ўз фикрини қолдирди.\n"Топ" - деди Жозе Моурино қисқача қилиб.


Сомдев (XI аср; Ҳиндистон) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Жаҳон насри онлайн антологияси Сомдев (XI аср; Ҳиндистон)\nРубрика: Сомдев (XI аср; Ҳиндистон)\nXI асрда Кашмирда яшаб ўтган буюк ҳинд шоири Сомдев 1063 ва 1082 йиллар оралиғида жами 18 китоб (ламбак)дан иборат «Достонлар уммони» асарини ёзган. У ҳиндий тилида «Катҳа-сарит-саъгар» деб аталади. Ундан илгари ҳам Будҳсвамин ва Кшемендр деган улкан шоирлар ҳам шу асарни ўз талқинларида ёзган бўлсалар-да, уларнинг учаласи уч мустақил асар сифатида ўқилади. Аммо бадиий ва ижтимоий жиҳатдан Сомдевнинг «Достонлар»и аввалгиларидан кўра катта устунликка эга.\nЎқувчида аниқроқ тасаввур пайдо қилиш учун уни машҳур «Минг бир кеча»га қиёслаш мумкин. Сомдев, маълумки, бу асарини маснавий шаклида ёзган бўлиб, жами 21388 байтдан иборат. Бу «Илиада» ва «Одиссея»ни биргаликда олинганидан бир ярим баравар кўп дегани. «Шоҳ Удаян қиссаси» эса шу «Достонлар уммони»нинг бир қисми бўлиб, дастлабки 5 китобни ўз ичига олган. Аслият қадимги санскрит тилида шеърий усулда ёзилгани учун ҳинд ижодкорлари халқ тушуниши осон бўлсин учун уни ҳозирги ҳиндий тилида насрга айлантирганлар.\nРИВОЯТНИНГ БОШЛАНИШИ БИРИНЧИ ДОЛҒА Гаурий қучоғидаги Вибҳу баданидан чиққан тернинг томчиси сизни ўз паноҳида асрагай; Вибҳу кўзидаги оташдан жон-пони чиқиб кетган Кама бамисоли сувли қалқондай ўзини шу томчи тер билан ҳимоя қилган эди. Кайлас тоғида Шиванинг ўзи ганлар ичиди аълоси давоми…


– Меҳнат тўғрисидаги қонун ҳужжатларига мувофиқ ходим ишлаши керак бўлмаган даврда (иш вақтидан ташқари, дам олиш ва байрам кунларида) ишлагани учун компенсация сифатида отгул берилади.\nОдатда байрам ёки дам олиш кунидаги иш ходимнинг хоҳишига қараб бошқа дам олиш куни – отгул бериш билан қопланиши мумкин. Ходимнинг илтимосига биноан иш вақтидан ташқари иш учун белгиланган иш вақтидан ташқари бажарилган иш соатларига тенг келадиган миқдорда отгул берилиши ҳам мумкин. Байрам ёки дам олиш кунидаги иш ёхуд иш вақтидан ташқари бажарилган иш учун бошқа дам олиш куни берилган тақдирда, бундай ишлар учун камида бир ҳисса миқдорда меҳнат ҳақи тўланади (Меҳнат кодексининг 157-моддаси).\nХодимнинг иш ҳақини ҳисоб-китоб қилиш пайтида отгул бериш тўғрисида унинг аризаси бўлмаганда иш вақтидан ташқари, дам олиш ва байрам кунларидаги иши учун камида икки баравар миқдорда ҳақ тўланади, бошқа дам олиш куни берилмайди.\nБироқ ходимнинг аризасига кўра унга иш ҳақи сақланмаган ҳолда таътил берилиши мумкин, унинг давомийлиги ходим ва иш берувчи ўртасидаги келишувга кўра белгиланади (МКнинг 150-моддаси).\nИш ҳақи сақланмаган ҳолдаги таътилнинг ташаббускори фақат ходим бўлиши мумкин. Барча ҳолларда бундай таътил бериш учун унинг ёзма аризаси бўлиши зарур.\nМКнинг 150-моддасида назарда тутилган иш ҳақи сақланмаган ҳолдаги таътиллар 2 гуруҳга бўлинади:\nиш берувчининг хоҳишига кўра бериладиган (яъни иш берувчи таътил беришни рад этишга ҳақли, МКнинг 150-моддаси 1-қисми);\nиш берувчи ходимнинг аризасига кўра муқаррар тартибда берадиган (МКнинг 150-моддаси 2-қисми).\nБиринчи гуруҳга оилавий ва бошқа узрли сабабларга кўра бериладиган таътиллар киради.\nИккинчисига ходимларнинг айрим тоифалари учун назарда тутилган ва ходимнинг ёзма аризасига кўра таътил бериш иш берувчининг ҳуқуқи эмас, балки мажбурияти саналадиган таътиллар киради. Булар 1941–1945 йиллардаги уруш қатнашчилари ва имтиёзлари жиҳатидан уларга тенглаштирилган шахслар (ҳар йили 14 календарь кунга қадар); ишлаётган I ва II гуруҳ ногиронлари (ҳар йили 14 календарь кунга қадар); 2 ёшдан 3 ёшгача бўлган болани парвариш қилаётган аёллар (МКнинг 234-моддаси); 12 ёшга тўлмаган икки ва ундан ортиқ болани тарбиялаётган аёллар (ҳар йили 14 календарь кунга қадар) (МКнинг 232-моддаси).\nШу тариқа, ходимга оилавий шароити ва бошқа узрли сабабларга кўра унинг ёзма аризаси асосида иш ҳақи сақланмаган ҳолда таътил берилиши мумкин, унинг давомийлиги ходим ва иш берувчи ўртасидаги келишувга кўра белгиланади, лекин у 12 ойлик давр мобайнида жами 3 ойдан ортиқ бўлмаслиги керак (МКнинг 150-моддаси).


"Севиля" Aлдеретега даъвогарлик қилмоқда » Бугунги футбол янгиликлари Узбекистон ва Жахон футболи спорт 2022\nGoal24.uz » Европа жамоалари » Испания » "Севиля" Aлдеретега даъвогарлик қилмоқда\n"Севиля" Aлдеретега даъвогарлик қилмоқда\nОмар Aлдерете Валенсияни тарк этди ва энди янги манзил қидирмоқда. Футболчи билан 2025-йилгача шартнома тузган “Герта” уни трансфер қилмоқчи. Ғоя оқ-қора клубни сотиб олиш эди, аммо улар Германиядан талаб қилинган 10 миллион еврони тўлашга тайёр эмаслар.\nФутболчи ЛаЛигада давом этишга интилмоқда ва биз бир неча кун олдин кутганимиздек, унинг эшигини биринчи бўлиб Aтлетико де Мадрид тақиллатди. Рожибланкослар учун муаммо шундаки, улар парагвайликларнинг хизматларини қўлга киритишда ёлғиз эмаслар, чунки "Севиля" марказий ҳимоячини Коунде ўрнига қўлга киритишни ўйлаган.\nУ ЛаЛигани яхши билади ва яна 25 ёшда, бу ҳамёнбоп сотув нархига қўшилди, бу унинг имзоланишини Мончи учун жозибадор қилди, у "Барселона"ни Коундени сотишни ёпишга ва шу тариқа маневр қилиш имкониятига эга бўлишга шошилмоқда.\n"Aтлетико" ва "Севиля" Aлдеретени сотиб олиш учун курашмоқда, агар бунга ҳеч нарса тўсқинлик қилмаса, яқин икки ҳафта ичида Месталлани Испаниядаги Чемпионлар лигаси стадионига алмаштиради.


НОМАҲРАМ… (11-қисм) - 27 Августа 2019 - Yangiliklar Olami - www.SherlarUz.CoM - SMS SHERLAR, SEVGI SHERLARI, YANGI\nПонедельник, 23.09.2019, 23:26\nГлавная » 2019 » Август » 27 » НОМАҲРАМ… (11-қисм)\nБу гал ҳам кайфни бузишди. Бек ака Марҳаматнинг аҳмоқона қилиқларидан энсаси қотганича паришонлик билан пиёлани қайтадан қўлига олганди. Дарвоза очилиб ўнг қўли Ҳусан бойваччанинг ярқираган «Мерседес»и ҳовлига кириб келди. Машинанинг орқа ўриндиғида қўллари арқон билан боғлаб ташланган Мардон бош эгиб ўтирарди.\nСемиздан келган, калбош, лабининг пастки қисми учиб-учиб турадиган Ҳусанбойвачча машинадан тушибоқ Бек акага қучоқ очди.\n— Яна нима балони бошлаб келдинг? — Мардон томонга ишора қилиб сўради Бек ака. — Анови нусха нима қилиб юрибди машинангда?\n— Э, — қўл силтади Ҳусан бойвачча. — Бу ярамас бизнинг одамларни синдирибди.\nҲусан бойвачча секин Бек аканинг қулоғига шивирлади:\n— Наркотик бозоримизни касодга учратибди.\n— Йўғ-э, шу қишлоқи-я? Бўлиши мумкинмас.\n— Нега ишонмайсан? Биринчи марта иш қилиши экан. Лекин абжир чиқиб қолди. Сал арзонроқ қилган экан, ҳамма молларимиз қолиб кетибди.\n— Шунақами? Қани, бу ёққа олиб чиқ-чи!\nҲусан бойвачча секин бориб Мардонни машинадан тушириб, судраклаганча Бек аканинг қаршисига олиб келди.\n— Қўлларини еч! — буюрди Бек ака. — Бир салом-алик қилайлик!\nҚўллари ечиб ташлангач, Мардонга яқинлашди.\n— Хўш, йигит, тижоратлар қалай? — сўради Бек ака киноя аралаш. — Қанча фойда кўрдинг, биринчи ишдан сўнг?\nМардон лабларини тишлаган кўйи унга совуқ назар ташлади.\n— Ёмон эмас. Тирикчиликка етади.\n— Шунақами? Зўрсан-ку! Тирикчилик қилган одам бировнинг бозорини касод қилиши керакми?\n— Мен ҳеч кимга халал берганим йўқ.\n— Менга қара, — Бек ака Мардоннинг ёқасидан бўғиб ўзига яқинлаштирди. — Кимлигимни билардинг-ку! Ҳозир милисага топширворсам, аҳволинг нима кечишини биласанми?\n— Менга барибир. Милисасидан қўрққанимда бу ишни қилмасдим.\n— Юрагинг жа бақувват экан. Яхши. Акангдан қолишмас экансан.\n— Акамни тилга олманг, илтимос! Менинг ундай акам йўқ.\n— Нега? Аканг жуда жасур йигит… Айтганча, уйланаётганмишсан, шу гап ростми?\n— Кимга? Билсак бўладими? Балки, биргалашиб тўйингни ўтказган бўлармидик?\nБу гапни эшитган Ҳусанбойвачча эндигина кулиш учун оғиз очган эдики, Бек аканинг жаҳл аралаш қараб қўйиши уни тўхтатиб қолди.\n— Мен ёрдамга муҳтож эмасман, Бек ака. Ўзим учун ўзим ҳаракат қилиб ўрганганман.\n— Бу одатинг маъқул, бола! — Бек аканинг гап оҳангида энди киноя сезилмас, аксинча, қаршисида бош эгса-да, ўзини дадил тутиб турган Мардонга бошқачароқ кўз билан қарай бошлаганди. — Аканг сотқинлик қилиб қўйди. Сен унга ўхшамассан?\n— Ўхшашдан Худо асрасин! — деди Мардон. — Ўшанинг касофатига қолиб бошимга не кунлар тушмади.\n— Шунинг учун собиқ хотинига уйланмоқчимисан?\n— Нима қипти? Ҳадеб мен қийналавераманми? Уям бир азоб чексин-да!\n— Йўқ, бола, — Мардоннинг елкасига қўлини қўйди Бек ака. — Зоти пастлик қилма! Уйлансанг, тузукроқ, келишган, ёш қизлар тиқилиб ётибди. Қаёқдаги қаланғи-қасанғига уйланиш сенга ярашмайди. Хўш, нима дейсан?\n— Билмадим, Бек ака, билмадим.\n— Ўйлаб кўр, бу ишинг Худогаям хуш келмайди. Энди гапимни эшит. Сен бугундан бошлаб менга хизмат қиласан. Майли, ўша наркотикларни хоҳлаган нархингда сот, хоҳлаган ерингдан олиб кел! Керак бўлса, шароитниям яратиб қўямиз сенга. Аммо, эсингда бўлсин, фойданинг ярмини мана бу Ҳусан акангнинг қўлига топширасан. Агар айёрлик қилмоқчи бўлсанг, оқибатини ўзинг биласан. Мен алдаганларни, хиёнаткорларни кечирмайман. Маъқулми?\n— Сукут- аломати ризо, деганлар! — давом этди Бек ака. — Энди боравер!\n— Молларимни одамларингиз олиб қўйишди, — Мардон кетишга шошилмай, Бек акага тик боқди. — Пулларим ҳам ўшаларда.\n— Хавотир олма. Сенинг улушингни қайтаришади. Менинг йигитларим мард. Ҳамкорларни ҳеч қачон хафа қилишмайди. Тўхта, акангнинг дарагини эшитмадингми мабодо?\n— Йўқ, эшитишниям истамайман.\n— Шунақами? Бўпти, боравер энди! Фақат эҳтиёт бўлгин! Тағин сенам акангга ўхшаб қовун тушириб юрма!\n— Шу ака-укалар менга маъқул кеп турибди-да! — Пиёлаларга ароқ қуйиш асносида Ҳусан бойваччага сўз қотди Бек ака. — Жа абжирга ўхшаяпти. Хизматга олсакмикан?\n— Гапинг тўғрику-я, аммо Матназарни яхши жойга жўнатмадинг-да!\n— Бекорларни айтибсан! — Ҳусан бойваччани жеркиб берди Бек ака. — Нима қилсам ўйлаб қилганман. Кўрдинг-ку, ҳали манаман дегани қочиб чиқолмаган бу турмадан қочиб чиқди. Атайин юборгандим. Мана, ўзини ҳимоя қила оларкан.\n— Айтганча, — гапни бошқа ёққа бурди Ҳусан бойвачча, — Анови ёғ заводинг жа бошни қотирди-да!\n— Маллаевми? Нима қилди?\n— Уч кундан бери қарзини тўламайди, хумпар.\n— Сен-чи? Сен нима қилиб юрибсан менга ўнг қўл бўлиб битта қарзингни ундириб ололмасанг? Танобини тортиб қўёлмадингми?\n— Шов-шув бўп кетадими, дедим-да!\n— Нима қипти шов-шув бўлса? Биласан, бояги кишилар ўзимизники! Оғзини сал мойласак ҳисоб. Кўрдинг, Матназар масаласида бир оғиз илтимосимизни қайтаришмади. Ёғ заводи нима бўпти?\n— Тўғри айтасан. Бироқ Маллаев ҳали бизга керак бўлади.\n— Сенга, ўлдириб юбор, деётганим йўқ-ку! Танобини тортиб қўй, дедим. Нима бало, миянгга эшак қурти тушганми?\nҲусан бойвачча кулиб юборди:\n— Ўзингам топиб гапирасан-да-а? Эшак қуртимиш… Э, бир гапни айтиш тағин эсимдан чиқибди, ошна! Бугун эрталаб қизингни кўргандим.\n— Ҳа, айбга буюрмайсан-у, тунги клубдан чиқиб келаётган экан.\n— Тунги клубдан?.. — Бек ака қошларини чимирди. — Қайси тунги клубдан?\n— Анови… Кинотеатр ёнига қуриб қўйганимиз-чи? Ўша.\n— Ҳа-а, қизимни сира тийиб ололмаяпман. Ойиси ўлгандан кейин бутунлай ўзбошимча бўп кетди. Нима қилишга ҳайронман.\n— Биласанми, сен уйланишинг керак. Қизингга она керак.\n— Шу гапингни ўн йилдан бери қайтарасан. Қанақа уйланиш? Қанақа она? Бегона аёл она бўлармиди? Қўй, шу гапларни гапирма! Ундан кўра, қулоқ сол, анови Хушвақтинг кейинги вақтларда негадир кўнглимга ёқмайроқ турибди-да!\n— Биламан. Лекин… Нега унда яна иш буюрдинг? Ўйлайсанки, айтганингдай қилиб бажарадими ўша ишни?\n— Бажармайди. Буни ўзим ҳам яхши биламан. Фақат… Марҳаматни ҳозирча ўлдириш ниятим йўқ эди. Уям керак бизга. Шунинг учун атайин Хушвақтни жўнатдим. Нафсини қондиради-ю, қўйиб юборади.\n— Хўш, кейин-чи?\n— Кечқурун унга жавоб бериб юбор! Жавоб бергандаям, уруғ-аймоғига ибрат бўладиган қилиб жавоб бер! Итдан тарқаган… анчадан бери Маржонанинг орқасидан илакишиб юрганмиш…\n— Шунақа дегин? Вой, кўрнамак-ей!\n— Менга қолса… Бўпти, қисқаси, менинг айтганларимни қил! Ўрнига Мардонни оламиз. Шу боладан иш чиқадиганга ўхшаб турибди.\n— Аввал синаб кўриш керак!\n— Синайсан. Шундай синагинки, акасиникидан кам бўлмасин!\n— Хўп, унда менга рухсат! Ёғ заводига бормасам бўлмайди.\n— Ўша тарафга юрсанг, Маржонага қўнғироқ қилиб қўй. Олдимга тез кеп кетсин!\nҲусан бойвачча жўнаб кетгач, Бек ака кийимларини алмаштириш ниятида ётоғига йўл олди.\nБек акадек одамга бас келиш осон эмаслигини Матназар яна бир карра англаб етди. Ҳали қотил ёллаш тугул бундай одамни топиб улгурмай, уни қўлга олишди ва қайтадан турмага тиқишди…\nХайрият, бу гал уни карцерга қамашмади. Ҳатто, турма бошлиғи шахсан кабинетига чорлаб қўл бериб кўришди, ҳол-аҳвол сўради.\n— Мен сенга тан бердим, — деди у. — Шунча йил ишлаб сендақасини кўрмагандим. Ақлингга, иродангга балли! Энди сени қўйиб юбориш йўқ. Умрингнинг охиригача шу ерда, кўз ўнгимизда бўласан. Сенсиз зерикиб қоламиз, ахир!\nБу гаплардан тушундики, Матназарни турма ички қонунларига кўра, бир умрлик қамоқ жазосига мубтало этишган.\nТақдирга тан берди. Юрагининг бир четида эса, барибир бир кунмас бир кун икки соатга бўлса-да, қочиб чиқиб Бек акадан ўч олиш нияти ҳамон учқунланиб турарди…\n— Қани, сафлан! — паканагина майор қўлида чарм таёғини ўйнатганча нонуштадан сўнг эндигина чекишга чоғланган маҳбусларга буюрди. — Тез бўл, итдан тарқаганлар! Қани, ҳой, эшаксифат, бўлмайсанми тез!\nМатназар бу гап ўзига қаратилганини билиб муштларини тугди. Қўйиб беришса-ю, ҳақорат қилгани учун бу паканани бўғизлаб ташласа! Афсуски, қўл теккизишга улгурмай, ер билан битта қилиб ташлашади. Шу сабабли индамай сафга турди.\n— Бугундан эътиборан тартиб янада кучаяди, — деди майор таёғини ўйнатган кўйи Матназарнинг рўпарасига келиб тўхтаб. — Бу гапни манови эшаксифатга ўхшаган қочоқлар икки қулоғи билан эшитиб олсин! Ҳар бир хато учун ўн даррадан жазо берилади. Бу кўпроқ манови эшаксифатга тегишли…\nСафда турган маҳбусларнинг баъзилари кулди, баъзилари қовоқлари уйилиб майорга совуқ қараб қўйди.\n— Сўзимни исботлаш учун мановини жазолайман, — деди майор. — Сафдан чиқ! Мен сенга ўргатиб қўяман, қандай қилиб қочишни!\nМатназар итоат билан олдинга чиқди.\n— Мана, кўриб қўйинглар!.. — барчага эълон қилди майор. — Аввал бошда айтган гапимни ҳозир исботлайман!\nМайор гапини тугатиб улгурмай, қўлидаги таёқ билан Матназарни калтаклай кетди.\nЧамаси, бешинчи зарба берилганди.\nТоқати етмади. Оғриқ жон-жонидан ўтиб, кўзларига ҳеч нарса кўринмай қолган Матназар жонҳолатда майорга ташланди.\n— Ҳозир… Кўрсатиб қўяман! Сўкишниям, уришниям!\nБўйи анча пакана эмасми, майор кутилмаган ҳамладан эсанкираб қолди. Баланд бўйли, ҳар мушти гурзидек келадиган Матназарнинг остида типирчилаганча жонини қутқаришга интилар, маҳбуслар эса, қарсак чалиб икковини олқишлашарди…\nСафнинг нариги бошида турган соқчилар тезда етиб келиб Матназарни силтаб турғазишди ва калтаклай кетишди…\nМаржонанинг кўриниши бошқа қизларникига ўхшамасди. Ўрта бўйли, қомати янги либослар намойиш этадиган модел қизларники каби бежирим, тирсиллаган сийналари ҳар қандай йигитнинг кўзини ўйнатади. Фикру хаёли ўзига оро бериш ва қаерлардадир сайр қилиш. У ҳам «замонавий» қизларга ўхшаб тамаки тутатар, гоҳ-гоҳида шароб ичиб туришни хуш кўрарди.\nБуларнинг ҳаммасига Маржонани Хушвақт ўргатган. Хуфёна учрашувлар, келишган, бўйдор, камсуқум йигитнинг эркалашлари, тотли бўсаларига ҳар дақиқада муштоқ, зор бўлиб яшар, кейинги пайтларда камнамо бўлиб қолиши шу лаҳзаларда унга жуда алам қилаётганди…\nОтасининг йўқлатганини эшитиб ҳануз дили хуфтон Маржона эрта тонгда уйғониб эндигина кийинишга тутинганди.\nШу куни чўмилишга бормоқчи ва бироз бўлса-да, кайфиятини кўтариб келмоқчи бўлиб турганди.\nКутилмаганда эшик қўнғироғи кетма-кет жиринглади.\n— Уф-ф, каллаи саҳарлаб ким келдийкин тағин? — Маржона ўзича ғудраниб ташқари эшикни очди.\nҚаршисида Хушвақт кулимсираб турарди.\n— Ҳм-м, намунча? Қаёқдан кун чиқди? — зарда аралаш сўради Маржона лаб буриб. — Келардингиз ўлганимдан кейин!\n— Кечир, отангнинг хизматидан сира бўшай олмадим! — деди Хушвақт подъездга яна бир карра ўғринча назар ташлаб. — Биласан-ку, сенинг олдингга Бек ака қаергадир кетган пайтлардагина кела оламан.\n— Бўпти, киринг! Мени пляжга ташлаб қўясиз!\n— Пляжда нима қиласан?\n— Нима қилардим? Чўмиламан.\n— Бир ўзинг-а?\n— Нима қипти? Мени ит ермиди?\nХушвақт эшикни ичкаридан тамбалади-да, жавоб ўрнига Маржонани маҳкам бағрига босди.\n— Бугун ҳеч қаерга бормайсан, жоним! Сени жудаям соғинганман! Тоқатим тоқ бўлди шу кунни кутавериб!\n— Нима бўпти? Қўйворинг, сочим бузилиб кетади! Э, қўйворинг!\n— Қўйвориб бўпман! — ҳарсиллаганча қизни ўпа кетди Хушвақт. — Шунча чидаб келдим. Бугун фақат иккаламиз бўламиз бу уйда! Ҳеч ким халал бера олмайди! Келақол, ўзим сени…\nМаржона қайноқ бўсалардан эриб кетганиданми, ортиқча қаршилик кўрсатиб ўтирмади. Хушвақт уни даст кўтариб, ётоқхонага олиб кирди ва каравотга ташлаб шоша-пиша ўзи ечина бошлади…\nАксига олгандек шу тобда эшик қўнғироғи безовта жиринглади.\nХушвақт ечган кийимларини жонҳолатда қайтадан эгнига илиб рўпарадаги шкафга беркинди…\n— Ҳа, қизим, нега менинг олдимга бормадинг? — Маржона эшикни очгани заҳоти рўпарасида Бек акани кўриб ичидан зил кетди. Жавоб қилишни ҳам, қилмасликни ҳам билмай, лол бўлиб қолди.\n— Нега индамайсан? — сўрашда давом этди Бек ака синчковлик билан уй ичини кўздан кечираркан. — Нега рангинг оқариб кетди?\n— Й-йўқ… Оқаргани йўқ… — ўғринча ётоқхонасига кўз ташлаб зўрға жавоб қилди Маржона. — Бошим оғрияпти…\n— Шунақами? Майли, тунги клубга борганингни қўйиб турайлик… Бир саволимга жавоб бер! Мабодо Хушвақт келмадими?\n— Хушвақт? — беихтиёр бошини кўтариб отасига қўрқинч аралаш боқди Маржона. — Й-йўқ…\n— Қизиқ. Мен шунча изладим, йўқ. Йигитлар негадир шу томонларга қараб юрганини айтишганди…\n— Билмасам… Бу ерда нима қилади у?\n— Яхши, — деди Бек ака қовоғини уйиб. — Келмаган бўлса, келмагандир. Бироқ ўшанга айтиб қўй, мен уни дала ҳовлида кутаман!\nМаржона индамади. Биларди. Отаси ҳаммасидан хабар топган. Энди Хушвақтнинг ҳолига вой. Барибир жазо топади. Нима қилсин? Уни қандай қилиб жазодан қутқарсин?\nОтасини кузатиб орқага қайтгач, у чопқиллаганча ётоққа кириб шкафни очди.\n— Мен ҳаммасини эшитдим, — Хушвақт бошини чангаллаган кўйи йўлакка чиқиб қўлига портфелини олди. — Майли, сен хавотир олма. Пешанага ёзилганини кўраверамиз.\n— Йўқ, — деди Маржона унинг йўлини тўсиб. — Улар сизни ўлдириб юборишади. Мен бунга йўл қўя олмайман!\n— Хўш, нима қил дейсан унда?\n— Қочиб кетамиз. Узоқ-узоқларга.\n— Жинни бўлганмисан? — қўл силтаб қўйди Хушвақт. — Отангни билмайсанми? Бизни ернинг тагидан бўлсаям топади-ку!\n— Майли, топгунча ҳаракат қиламиз. Мен сизни уларнинг қўлига топшириб қўймайман.\n— Бўпти, унда нарсаларингни ол! Қочиш бўлса қочиш-да! Кетдик!\nОриятни унутган Мардонни шу лаҳзаларда акасининг аччиқ қисмати мутлақо қизиқтирмас, қалбида жигарчилик ҳислари буткул сўнгандек эди. У ҳамон Марҳаматнинг атрофида гирдикапалак. Маҳалла-кўйнинг гап-сўзларига ҳам бепарво. Ўзича тўй ҳаракатини бошлаб юборганди. Фақат… Марҳаматни уй ичига яширган. Милисалар қидираётганини билгани сабабли ўта эҳтиёткорлик билан иш тутарди…\nМардоннинг уйда Марҳаматни беркитиб ўтирганини қишлоқдагилар билишмасди, чоғи. Мана, соат кечки тўққизга бонг урибди ҳамки, тинчлик. Ботир дўкондорнинг ҳовлида куймаланишини, ўчоқ бошида туриб олганча кетма-кет ароқ ичиб шивир-шивир қилганича бўлғуси куёвни табриклашларини айтмаса, бу хонадонда хотиржамлик ҳукмрон эди…\nОрадан ярим соатча ўтиб дарвоза олдига машина келиб тўхтагандай бўлди-ю, Мардон Ботир дўкондорга яширинишни қўли билан ишора қилиб ўзи ташқарига йўл олди.\nБек ака экан.\n— Ў, тайёргарлик зўр-ку!.. — хохолаб кулганча Мардонни бағрига босди у. — Барибир айтганингдан қолмабсан-да-а, бола?!\n— Ҳа, энди… Кўнгил кетди-да, ака! — айбдорона бош эгди Мардон.\n— Акангнинг юзига оёқ қўйиб бекор қилдинг! Бунинг оқибати яхши бўлмайди.\n— Илтимос, акамдан гап очманг, ака! — деди Мардон қовоғини уйиб. — Менинг ундай акам йўқ.\n— Бекорларни айтибсан. Энди сенам, акангам менинг хизматимда бўласанлар. Қаршилик қип кўр-чи! Мен бекорга орқаларингдан ҳалаканинг итидай чопиб юрганим йўқ. Агар мени заррача ҳурмат қилсанг, аканг турмадан қайтганидан сўнг оёқларига бош уриб кечирим сўрайсан. Ҳозир эса анови қанжиқни тезда даф қил! Акс ҳолда ўзим киришаман… Ундайларни-чи, хунасаларгина хотин қилади. Албатта… Бу гапнинг акангга алоқаси йўқ… У адашган… Адашган…\n— Нега энди кечирим сўрашим керак?\n— Унга қанча хиёнатлар қилдинг? Бу ишларингни Худоям кечирмайди, бола!\n— Кўнглим… совиб кетган-да, ака! — деди Мардон дарвоза томонга ҳиссиз нигоҳ ташлаб. — У мени ташлаб кетган, ахир!\n— Кўнгилни иситиш қийин иш эмас. Шуни билгинки, аканг — ўз ишининг устаси. Ҳақиқий профессионал! Бундайларни ҳурмат қилиш, қадрлаш керак. Агар унинг ўрнида сен бўлсанг, аллақачон ўлиб кетардинг. Шундай экан, фурсат борида ундан баъзи нарсаларни ўрганиб қол, хизматида бўл!\n— Мана бу бошқа гап. Қани, энди юр, мени кузатиб қўй!\n— Ие, ош бўляпти… Ўтирмайсизми?\n— Бу ошингни итларга ташла! Мен қанжиқларга аталган ошга қараб ҳам қўймайман. Ошнинг ҳақиқийсини аканг қайтганидан кейин меникида еймиз. Юр!\nМардон даҳлиз томон бир қур назар ташлаб олди-да, Бек аканинг ортидан эргашди…\nДунёда тасодифлар кўп. Лекин Мардон бугунгидай кутилмаган учрашув тақдирида борлигини билганида…\nУ Бек аканинг олдига тушиб қоронғиликда кўчадаги ойналари қорайтириб ташланган оппоқ «Мерседес»нинг эшигини очди. Бу унинг бўлғуси хўжайинга илк хушомади эди…\nБек ака негадир шу гал ўзи билан ҳеч кимни олиб келмаганди. Бир ўзи йўлга чиққанди.\nАкси бўлади, шекилли?..\nМашинада ўтирган таниш чеҳрани кўриб, базўр ўзини тутиб қолди…\nОрқага тисланган кўйи етиб келиб машина эшигига қўл чўзган Бек аканинг елкасидан тутди…\n— Ҳа, қўрқиб кетдиларингми?.. — эпчиллик билан машинадан тушиб келган Матназар қўлидаги тўппончани укасининг томоғига тиради. — Тўйга айтай ҳам демайсан, укажон! Наҳотки, гўдаклигингдан сени катта қилган акангни тўйга айтмасанг? Бу адолатдан эмас…\n— Ҳой, бола, ўзингни бос, ўзингни бос, — қўрқиб кетган Бек ака хийла орқага тисланиб ўнг қўлини Матназар томон чўзди. — Аҳмоқлик қилма! Аҳмоқлик қилма!\nУнга жавобан Матназар тўппончани Мардоннинг томоғидан олиб бир қўли билан уни маҳкам бўғиб олганча Бек акага ўқталди…\n— Вей, аҳмоқлик қилма! Оқибати яхши бўлмайди! Матназар, қўй! Қўлингдагини чўнтакка сол!\nПешанасига қурол ўқталганда одамнинг қай аҳволга тушиши ёлғиз ўзига аён. Бек аканинг миясидан не ўйлар кечаётганини билмайди-ю, Матназарнинг ўзи шу тобда бир аҳволда қолганди. На тепкини босишни, на тўппончани қайтариб чўнтакка солишни билар, тинимсиз титрар, ҳансирарди.\nБир маҳал у кимнингдир қаттиқ турткисидан ерга ағдарилиб тушди. Нималар бўлаётганига фаҳми етмай, устига келиб тушган кимсанинг ёқасидан бўғиб олди. Аммо шу заҳоти бўшашиб уни қўйиб юборди. Маҳалла оқсоқоли Ҳайдар ака экан.\nМатназар уни қачонлардан бери кўрмаганди. Кексайиб, соқоли оқарибди.\n— Эсингни еганмисан? — овозини хийла пасайтириб уриша кетди оқсоқол. — Бир марта одам ўлдириб ит азобини кўрганингни унутдингми? Тағин… Онанг раҳматли ўтган ерда қон тўкмоқчисан… Жинни бўлма!\n— Бу одам мени сотган, — деди Матназар ерда думалаб ётган тўппончани арта-арта чўнтагига жойлаб. — Шу ярамаснинг дастидан ит кўрмаган кунларни кўряпман.\n— Сен янглишяпсан, — унинг сўзини бўлди Бек ака сал ўзига келгандек у ёқ-бу ёғини тўғриларкан. — Агар ҳақиқатни англаб етсанг, бу гапларни гапирганингга минг пушаймонлар ейсан. Кел, гиналарни унутайлик! Ҳозир меникига борамиз-у, ҳаммасини обдон гаплашиб оламиз.\n— Манови гўрсўхта нима қилиб юрибди бу ерда? — Мардонга ишора қилди Матназар. — Нима иши бор экан?\n— Ие, нега ҳақорат қиласан? Бола сал ёшлик қип қўйди. Кўриб турибсан-ку, ўзиям хижолатда… Нима бўлгандаям жигаринг. Ҳақорат қилмагин. Мана кўрасан, бу йигит ҳали шундай ишларни қилсинки, кўриб ўзингам хурсанд бўласан. Хўш, борамизми меникига?\n— Менга барибир. — деди Матназар қўл силтаб. — Турма нима-ю, сизники нима?!. Бари бир гўр!\n— Майли, ҳозирча нима десанг деб тур! Кейин ўзингга келасан. Кетдик!\n— Мен кейинроқ борсам бўладими? — машина томон йўналган Бек акага шивирлади Мардон. — Ҳалигидай…\n— Бўпти, фақат мен айтгандай қилгин! Ҳаддингдан ошма! Бир соат ичида ҳаммасини рисоладагидай ҳал қилгин-да, тез етиб боргин!\nМашина ўрнидан қўзғалгач, Ҳайдар оқсоқол чопқиллаганча уйига кириб кетган Мардоннинг ортидан ҳайрат ва ваҳима аралаш қараб қолди.\nБироқ орқасидан кирмади.


Дабдабага чек қўйиш вақти келмадими? – Сурхон тонги\nБош саҳифа / Жамият / Дабдабага чек қўйиш вақти келмадими?\nДабдабага чек қўйиш вақти келмадими?\nИюл 21, 2018\tЖамият Изоҳ қолдириш 679 Кўрилди\nБир куни дугонамнинг уйига борсам, тўполоннинг устидан чиқиб қолдим. Англашимча, опасининг бўлажак қайнонаси инжиқроқ экан. Келин томонга кўп шартлар қўяётган эмиш.\nҲамма нарсанг қимматбаҳо бўлсин ва тўй жуда дабдабали ўтсин, дея шарт қўйибди. Дугонамнинг опаси эса улар айтган нарсаларни қилиб берасиз, деб онасига жаҳл қилаётганди. Бу ҳолатдан лол бўлиб қолдим… Ҳозирги кундаги тўйларимизга бир эътибор беринг-а… Айниқса, келиннинг сарпосини айтмайсизми?! Ота-она қиз узатаркан, аввало, уни сарпосини ўйлайди. Чунки, келинга бериладиган бўм-бўш хоналарни тўлдириш, муаммога айланади. Ҳа, у ҳам майли, бир ўйлаб кўринг, қайноналар келин томоннинг сарполарини қимматбаҳо, мебеллари эса чет элники бўлишини хоҳлашади. Агар ёшларга ҳамма шарт-шароитларни ота-онаси яратиб берса, ёшлар ўзи боқиманда бўлиб қолмайдими? Тўй ҳақида, тўйлардаги исрофгарчилик ҳақида, дабдабабозлик ҳақида кўп ва хўп гапирилмоқда. Бу борада қатор ишлар амалга оширилмоқда. Аммо натижаси сезилмаётгандек назаримда. Ҳаммаси аввалгидек, ҳатто аввалгидан ҳам ошиб тушмоқда. Тўғри, ота-оналаримиз биз учун ҳамма нарсага тайёр туришади. Фарзандларини ҳеч кимдан кам қилмасликка ҳаракат қилишади. Биз шу азиз инсонларимизга муносиб фарзанд бўла оляпмизми, ортиқча дабдабабозликни талаб қилиб уларни қийнаб қўймаяпмизми, деган саволларни ўзимизга берсак яхши бўлармиди?!\nОлдинги Ўзбек киноси қачон ўзгаради?


«Вақф ва унга боғлиқ ҳукмлар» номли янги рисола нашрдан чиқди\nВақф хайрия жамоат фонди бошқарув раиси Искандар ХАЛИЛОВнинг муаллифлигида «Вақф ва унга боғлиқ ҳукмлар» номли янги рисола нашрдан чиқди.\nУшбу рисолада Ислом фиқҳида мулкчиликнинг алоҳида тури бўлган вақф ва унга боғлиқ ҳукмлар ишончли манбалар асосида баён этилган. Шунингдек, китобда вақфга оид кўп учрайдиган масалалар ва уларнинг ечимлари ҳақида сўз боради.\nБу рисола вақф ҳақидаги масалаларни ўқувчига осон, эҳсон қилувчиларга ва эҳсонга тарғиб қилувчиларга ёрдам берувчи китоб бўлиши умидидамиз.\nВақфга доир ҳукмлар ислом фиқҳида алоҳида ўрганилган. У қоидалар ва далилларни ўз ичига олади. Шу жиҳатдан, бу мавзудаги фиқҳий ҳукмларни тушиниш алоҳида ўрганишни талаб этади, дейилади муаллиф И.Халилов ёзган сўзбошида.\n«Вақф ва унга боғлиқ ҳукмлар» китоби шуниси билан аҳамиятлики, ундан ўқувчи “вақфнинг аҳамияти қандай?”; “вақф қилишнинг хикмати нима?”; “ислом тарихидаги биринчи вақф?” каби саволларга ҳам диний, ҳам замонавий жиҳатдан аниқ жавоблар олади. Буни бугунги шароитда ҳар бир мўмин-мусулмон киши ўқиб билиб олиши шарт.\nЯнги китоб Ўзбекистон мусулмонлари идорасига қарашли “Шамсуддинхон Бобохонов босмахонаси” масъулияти чекланган жамиятида чоп этилди. Китобга А.Хўжамов, Ж.Шодиев муҳаррирлик қилган бўлиб, иборалар содда ва тушунарли шаклда.\nУшбу китоб кенг китобхонларга мўлжаллангани билан янада аҳамиятлидир. Аллоҳ таоло ушбу китобни барчамизга муборак қилсин.\n29 Сентябрь, 2020 йил | 61


«Ўзгидромет» 18 январда кутилаётган об-ҳаво маълумотини эълон қилди - Zamin.uz\n23:57 / 17.01.2021\n«Ўзгидромет» 18 январь, душанба куни кутилаётган об-ҳаво маълумотини тақдим этди.\nТошкент шаҳрида ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 3-8 метр/секунд тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 3-5 даража илиқ, кундузи 13-15 даража илиқ бўлади.\nҚорақалпоғистон Республикаси ва Хоразм вилоятида ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Баъзи жойларга туман тушиши мумкин. Шамол шарқдан 7-12 метр/секунд тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 2 даража совуқ-3 даража илиқ, кундузи 5-10 даража илиқ бўлади.\nБухоро ва Навоий вилоятларида ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Баъзи жойларга туман тушиши мумкин. Шамол шарқдан 7-12 метр/секунд тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 0-5 даража илиқ, кундузи 13-18 даража илиқ бўлади.\nТошкент, Сирдарё, Самарқанд, Жиззах вилоятларида ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Баъзи жойларга туман тушиши мумкин. Шамол шарқдан 7-12 метр/секунд тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 0-5 даража илиқ, кундузи 13-18 даража илиқ бўлади.\nҚашқадарё ва Сурхондарё вилоятларида ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Баъзи жойларга туман тушиши мумкин. Шамол шарқдан 7-12 метр/секунд тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 1-6 даража илиқ, кундузи 17-22 даража илиқ бўлади.\nАндижон, Наманган, Фарғона вилоятларида ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Баъзи жойларга туман тушиши мумкин. Шамол шарқдан 5-10 метр/секунд тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 0-5 даража илиқ, кундузи 10-15 даража илиқ бўлади.\nРеспубликанинг тоғли ҳудудларида ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Баъзи жойларга туман тушиши мумкин. Қор кўчиши хавфи бор. Шамол шарқдан 7-12 метр/секунд тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 0-5 даража илиқ, кундузи 9-14 даража илиқ бўлади. “Замин” янгиликларини “Telegram”да кузатиб боринг\n12 май куни Ўзбекистонда кутилаётган об-ҳаво маълумоти\n12-05-2019, 00:43, Ўзбекистон