18 апрел 2021, Тошкент вақти: 18:54\nШу ой бошида Туркиянинг Сурияга чегарадош Ғозиантеп шаҳрида "мамлакат учун хавфли шахс" сифатида қўлга олинган ва ҳозирда муҳожирлик бўлимида ушлаб турилган 48 яшар Баҳриддин Худойназаров яқинларининг Озодликка айтишича¸ Туркияда қочқинлик изловчи шахс мақомида яшаб келган муҳожир ўзининг Ўзбекистонга экстрадиция қилиниш хавфи борлиги ҳақида тутқунликдан хат чиқарган.\nҒозиантепдаги муҳожирлар бўлимида уч ҳафтадан буён ҳибсда ушлаб турилган Худойназаров Туркияда 2008 йилдан буён қочқин изловчи мақомида яшаб келган.\nУ қамоқдан чиқарган хатида Ўзбекистонга бериб юборилган тақдирда ўзининг қамалиши ва ўлдирилиши мумкинлигини ёзган.\nБу мактуб ортидан унинг яқинлари Анқара ҳукуматидан Худойназаровни чиқариб юбормасликни сўрамоқда:\n- Туркия ҳукуматидан уни топширмасликни сўраймиз. Айби бўлса Туркияда суд қилишсин, - дейди Баҳриддин Худойназаровнинг исмини айтмасликни сўраган қариндошларидан бири.\nТуркия Миграция хизматининг Озодлик боғланган мулозими умумиятла қочқинлар¸ хусусан Худойназаровнинг экстрадиция қилиниш-қилинмаслиги ҳақида маълумот бера олмаслигини айтди.\nТаниқли андижонлик имом Абдували қори Мирзаевнинг шогирди деб кўриладиган Баҳриддин Худойназаров Ўзбекистонда конституциявий тузумга тажовуз қилганликда гумонланиб, қидирилаётганлар рўйхатидадир.\nБаҳриддин Ҳудойназаров Ўзбекистонда қидирилаётганлар рўйхатида\nНавоийнинг Кармана туманидан бўлган Баҳриддин Худойназаров 2000- йиллар бошида Ўзбекистондан Россияга чиқиб кетган.\nЯқинларининг Озодликка айтишича, 2002 йилда у Россиядан Сурияга борган ва Дамашқдаги “Фатҳ” исломий билимлар университетида таҳсил олган.\n2008 йилда Худойназаров Туркияга кўчиб ўтган. Ўшандан бери у рафиқаси ва икки фарзанди билан Ғозиантепда яшаб келган.\nХудойназаровнинг Ўзбекистонда яшаётган 85 ёшли отаси Наим Худойназаров Озодлик билан суҳбатда ўғлининг террорчи гуруҳларга алоқаси йўқлигига ишонишини айтади:\n- Ўғлим айбсиз. Келсин Ўзбекистонга, у душман эмас. Керак бўлса, Шавкат Мирзиёевнинг қабулхонасига кираман, Туркия элчихонасига кираман. Айби бўлса¸ исботлашсин. Исботлаб беришса¸ милтиқ беришсин, ўзим отиб ташлайман уни, исботламаса эркин юрсинда, деди Наим Худойназаров.\nТуркия хавфсизлик тизимлари 22 июнь куни ўзбекистонлик икки қочқинни хуфёна тарзда Ўзбекистонга топшириши ортидан ҳибсдаги бошқа муҳожирларнинг Тошкентга топширилиши борасида хавотирлар кучайди.\n"Турк ҳаво йўллари" учоғи билан Тошкентга юборилган Эркин Авазов ва Абдулла Эрматовлар янги йил оқшомида Истанбулдаги Рейна тунги клубига уюштирилган ҳужум ортидан ўзбек ва бошқа марказий осиёлик муҳожирларга нисбатан бошланиб кетган амалиётлар доирасида апрель ойида Истанбулнинг Пендик мавзесида ушланган эди.\nТуркиядаги “Ўзбеклар бирлиги” ташкилоти раҳбари Адам Чевик турк ҳукуматини ўзи имзолаган халқаро ҳужжатларни ҳурмат қилмасликда айблади:\n- Туркия қонунга зид тарзда қочқинларни бериб юбораяпти. Туркия Европа парламенти ва БМТ доирасида олган мажбуриятларига кўра¸ қочқинлар ва қочқинлик изловчи сифатида қайд этилганларни ватанига қайтариши мумкин эмас. БМТ ҳужжатларида Ўзбекистонда қийноқлар систематик экани айтилган. Бундай давлатга қочқинларни бериш уларнинг қийноққа солиниши ёки ўлдирилишига шерик бўлиш билан баробардир. Биз Туркия ҳукуматидан ўзи имзолаган битимларга амал қилишни талаб қилаяпмиз, - деди Адам Чевик.\nЧевикнинг айтишича, ҳозирда Туркиянинг муҳожирлик марказларида юзга яқин ўзбек ҳибсда қолмоқда.\nУларнинг аксари ўтган йилдан буён Туркияда олиб борилаётган террорга қарши амалиётлар доирасида ҳибсга олинган.\n1 январь куни Истанбулдаги Рейна тунги клубида "Исломий давлат" экстремист гуруҳининг ўзбекистонлик аъзоси Абдулқодир Машарипов томонидан уюштирилган қирғин оқибатида 39 одам нобуд бўлган эди.\nТошкентда Туркия банки иш бошлаши кутилмоқда


Интеллектуал мулк агентлиги икки янги хизматни ишга туширди » Новости Узбекистана сегодня: nuz.uz\nНовости Узбекистана → Фан ва технология → Интеллектуал мулк агентлиги икки янги хизматни ишга туширди\n15-09-2016 15:59 0 956 Рейтинг1 Чоп этиш\nИнтеллектуал мулк агентлиги икки янги хизматни ишга туширди\nЎзбекистон Республикаси Интеллектуал мулк агентлиги Ягона интерактив давлат хизматлари порталида икки янги хизматни ишга туширди. Бу ҳақда Norma хабар бермоқда.\nУлардан бири интеграл микросхемалар топологияси ҳуқуқий ҳимоясини таъминлаш учун гувоҳнома сўраш, иккинчиси эса селексия йўналишидаги ютуқлар учун патент олишга буюртма бериш имкониятини туғдиради.\nГувоҳнома бериш хизмати юридик ва жисмоний шахсларга кўрсатилади. Бунинг учун тегишли ҳужжатлар тақдим этилади ва кўрсатилган хизмат учун энг кам иш ҳақининг 2,4 баробарида ҳақ олинади. Буюртманинг кўриб чиқиш муддати 2 ой.\nСелекция йўналишидаги ютуқлар учун патент олишга буюртма бериш хизмати ҳам юридик ва жисмоний шахсларга кўрсатилади. Буюртмачи ҳужжатларни тақдим этганидан сўнг ариза бергани учун энг кам иш ҳақининг 1, янгиликни экспертизадан ўтказиш учун яна 1, синовлар ўтказиш учун 4, чоп этиш, рўйхатдан ўтказиш ва патент бериш 2,2 баробари миқдорида ҳақ тўлаш талаб этилади. Талабномани кўриб чиқиш муддати икки ой.


Моуриньо Роналду «МЮ»га келишига қарши. Унинг ўз сабаблари бор\n23:33 / 20.06.2017 13731\n«Манчестер Юнайтед» жамоаси бош мураббийи Жозе Моуриньо «Реал» ҳужумчиси Криштиану Роналдуни ўз жамоасида кўришни истамаяпти.\nПортугалиялик футболчи солиқчилар билан муаммоаларидан кейин Мадрид клуби раҳбариятидан норози бўлган ва жамоани тарк этишга қарор қилганди, шундан кейин у «МЮ»га йўл олиши ҳақида хабарлар тарқалди.\nMarca нашрининг ёзишича, Моуриньо бундай ёшдаги футболчига (Роналду 32 ёшда) катта маблағ сарфлаш тўғри эмас деб ҳисоблайди (Мадридликлар уни 200 миллион еврога сотиши мумкин, унга шунингдек, 25 миллион евро миқдоридаги маош тайинлашга тўғри келади). У «Реал»нинг бошқа ҳужумчиси, 24 ёшли Альваро Моратани ўз жамоасида кўришни истамоқда.\nБундан ташқари, Моуриньо Роналдуни шунчаки кўришни истамайди. Ушбу икки португалиялик «Реал»да бирга ишлаганида, уларнинг муносабатлари бузилган.\nМоуриньонинг Роналдунинг келишига қарши бўлиши - португалиялик футболчининг ўйинида пасайиш бошлангани ва унинг Мадрид клубидан кетиш ҳақидаги гапларига ишонч йўқлиги билан ҳам боғланмоқда.\nЭндиликда Роналдуда «ПСЖ»га ўтиш имкони қолмоқда, парижликлар жамоаси ушбу футболчи учун 140 миллион евро сарфлашган тайёр.\nЭслатиб ўтамиз, Роналду Испания прокуратураси томонидан 14,7 миллион евро миқдоридаги солиқларни тўламаганликда айблангач, «Реал»дан кетиш тараддудига тушди. Унинг ҳисоблашича, жамоа уни бундай вазиятда етарлича қўллаб-қувватламади.\n«Атлетико» президенти: «Роналду Чемпионлар Лигасида 5 марта эмас, 3 марта ғолиб бўлган»\nVAR ва Роналду устидан ғалаба. «Ювентус»нинг режалари пучга чиқди


ИнтерФУТБОЛ :: Жафар Ирисметов: «Аякс»дан ўрганадиган жиҳатларимиз кўп экан»\nЎФА ташаббуси билан Ўзбекистон клублари эндиликда Голландиянинг «Аякс» клуби академияси билан ҳамкорлик қилиш имкониятига эга бўлишади.\nХусусан, «Сўғдиёна», «Қўқон-1912», «Металлург», «Пахтакор» ҳамда «Қизилқум» жамоалари техник директорлари Амстердамга сафар уюштириб, «Аякс» клуби академиясининг иш фаолияти, селекция жараёни билан яқиндан танишишди.\nУнда «Сўғдиёна» клуби президенти Ўктам Маҳмуджонов, «Қўқон-1912» жамоаси вице-президенти Бахтиёр Толипов, «Қизилқум»дан Фарҳод Нуруллаев ҳамда «Металлург»дан Шавкат Саидовлар келишган.\n- Йўқ. Чунки Амстердамга сафаримиз уч кунга мўлжалланган. Бугун (суҳбат 25 июль куни уюштирилган, - муаллиф) «Аякс» клубининг ЕЧЛ доирасидаги «Штурм» жамоасига қарши ўтказадиган ўйинини бевосита стадиондан томоша қиламиз ва эртаси куни Ўзбекистонга қайтамиз.\n- Сафардан олган умумий таассуротларингиз ўйлаганингиздан ортиқ бўлдими? Тошкентга қайтгач, ишни нимадан бошламоқчисиз?\n- Таассуротлар аъло даражада. Лекин икки кун жуда кам муддат экан. Шунга қарамай, максимал даражада ўрганишга ҳаракат қилдик. Шахсан ўзим футболчиларнинг ўтиш даврида кўзга ташланадиган муҳим жиҳатларини ўргандим ва Тошкентда қайтгач, машғулотларга 2-3та ўзгартириш киритамиз.\nБиринчи галда клуб раҳбарлари ва академиямиз мураббийлари билан учрашаман. Уларга таассуротларимни айтиб бераман. Кейин иш жараёнини муҳокама қиламиз.


Коронавирусга чалинган бемор: "Шифокорларнинг қўлини ўпаман, мени ҳаётимга қайтаришди" (видео) - Darakchi\nКоронавирусга чалинган бемор: "Шифокорларнинг қўлини ўпаман, мени ҳаётимга қайтаришди" (видео)\nЖАМИЯТ 06.08.2020, 23:38\nEffect.uz ахборот агентлиги Тошкент вирусология илмий текшириш институти клиникасидан махсус репортаж тайёрлади.\n“Очиғи, бу репортажни тайёрлашдан мақсад шу эдики: орамизда айрим кимсалар Ўзбекистонда умуман жаҳонда бу вирус йўқ дея хулоса қилишади, афсуски вирус бор ва мавжуд. Уни қачон, қандай юқиши кимга юқиши ҳақида ҳеч қандай хулосалар йўқ. Бу касаллик олдида баъзи вақтда тиббиёт ожиз ва бунга қарши курашишда бирлашиш шарт!”, дейилади хабарда.\nМаълумот учун, Ўзбекистонда 15 март куни коронавирусдан зарарланган илк бемор қайд этилганди. 6 август ҳолатига кўра мамлакатда вирусдан зарарланиш ҳолатлари 28069 тага етган, беморларнинг 18783 нафари соғайган ва 171 нафари вафот этган. Ҳозирда 9113 нафар беморга шифокорлар томонидан белгиланган стандартлар бўйича даво чоралари кўрилмоқда. Улардан 799 нафари оғир, 228 нафари эса ўта оғир аҳволда.


Ҳар бир нарсанинг ўз моҳияти бор. Биз ўзи ҳар қандай нарсадан маъно излайдиган халқмиз. Ҳатто сўзнинг ўзини “маъноли-маъносиз”, “жонли-жонсиз” деб бўлиб ташлаймиз. Аслида сўз қулоқдан кириб, ақл-ўйга, онгга таъсир қилади. Албатта, агар маъноси бўлса...\nЯратганнинг одамга берган беш қуроли ҳам, агар тўғри қўллана олсанг, ўзингнинг одамлигингни ёдга солиб туради гўё. Шу беш қуролдан бири – кўз. Кўз демоқчи, Ал Форобий бобомиз айтганларидай, кўзнинг ўзи “ички ва ташқи” бўлиб бўлинади. Дарҳақиқат, манглайдаги кўз, кейин қалб кўзи. Одам ёруғ дунёга келганида, манглайдаги кўзи “ихтиёрсиз” очилади. Одам ўлганда ҳам агар кўзи очиқ қолса, “кўзини ихтиёрсиз юмишади”. Бунда нима сир борлиги эса ёлғиз Аллоҳга аён.\nАна шу “кўзи очиқ” дегани яхши ўхшатиш. Кўзи очиқ одамнинг мана шу оламга, атроф-муҳитга, ўзига қизиқиб қараши маълум. Унга ҳамма нарса қизиқ туйилади. Бундай одам бу ҳаётга ошуфта, иштиёқманд. Бироқ ҳамма одамнинг кўзи очиқ эмас. Сабаби, орамизда ҳаётга лоқайд, ўзи билан ўзи, кўзи бақрайиб турса ҳам ҳеч нарсани кўрмайдиган, ҳатто сенга қараб туриб, сени кўрмайдиган кишилар бор. Бундайлар кўпинча ёруғ дунёдан маъно тополмай, “кўзи очиқ” кўйда ўтиб кетиши мумкин. Чунки, инсон туғилганда, мана бу қайнаган тирикчиликка аралашмай туриб, Абай отам айтмоқчи, “ичсам, есам, кўрсам” деб туради. “Анави нима? Манави нима?”деб сўрайверади. Кейин-чи...Кейин саволлари тугай бошлайди. Тўғрироғи, саволлари ўзгара бошлайди. У энди “нима?” дегандан кўра “қандай?” деган саволни ишлатишни афзал кўради.\nЎзи инсонга “нима” деган саволни қўйдирадиган мана шу табиат, мана шу олам. Шу оламдан маъно изловчи. Моҳият “нима” деган саволдан бошланади. “Мана бу нима?” деган савол одамнинг ҳайратланиши ва қизиқиши туфайли туғилади. Бу ҳам унинг танисам, билсам деган иштиёқининг кўриниши. Ана ўша пайтда унинг “манглайидаги кўзи”да ўт пайдо бўлади. Унинг кўзи косасидан чиқиб кетгудай ҳайратланиши сезгирликни, чинакамига кўришни, яъни инсоний шакл-шамойилни билдиради. Баъзи бир одамнинг кўзини мой босади, кўз гавҳарига оқ тушади, йиринглаб, парда пайдо бўлади. Сўнг “кўрмас, туяни ҳам кўрмас”га айланади. Бинобарин, айтмоқчи бўлганим бу эмас эди...\nКўзнинг нурини оладиган аслида мана шу табиат, мана шу яратилиш қудрати. Кўзнинг ёви – “кўзнинг мойи” деган сўз. Аслида мой яхши нарса. Мой керак. “Кўзнинг мойи”ни томдириб, ўқисанг, билим изласанг қанийди! Демак, кўзнинг мойи ақлнинг, онгнинг ўсишига керакли элемент. У билишга, танишга хизмат қилар экан. Иккинчи томондан, “кўзнинг мойи” – одамга манави табиатдан маъно излашда, яхшини кўришда, иштиёқда, қизиқишда тўсиқ бўлганлиги учун Аллоҳ таоло “лола”ни яратибди. Демак, лоланинг асл Яратилиш мақсади – инсон “кўзининг ёви”ни олиш экан. Яъни одам кўзининг ёвини олиш, одамнинг кўзини очиш экан. Инсон манглайидаги кўз ҳайратдан косасидан чиққудек очилди деган сўз, унинг Яратганнинг маҳоратига, қудратига, ундаги бадиийликка, гўзалликка қизиқиши деган сўздир. Қирдаги лолани Буюк зот шунинг учун ҳам одамни ўзига жалб этиш учун, тузилиши ва кўркамлигига, сулувлигига ошиқ бўлсин деб яратганга ўхшайди. Зеро лола одамнинг манглайидаги кўзини очиб, шундан кейин Яратувчисини ички кўз билан ҳис этишига йўл бошлар экан. Ички кўз очилса, у инсоний шаклни, ўзининг Яратувчисини излай бошлайди. Мана, масаланинг моҳияти қаерда?\nЛола қозоқ дунёқарашида ҳам, ислом динида ҳам алоҳида ўринга эга. Исломда абжад ҳисоби асосида “лола” тўғрисида ўзгача маълумотнома берилади. Бу маълумотнома бўйича, “Аллоҳ” рамзи ва Қуръондаги “Аллоҳ” ёзувининг рақамли маъноси абжад бўйича 66га тенг. Аллоҳ ёзуви “алиф”, “лом” ва “ҳа” ҳарфидан иборат. Лоланинг эса эски туркий тилда ифодаланиши “лолаҳ”, яъни юқоридаги “Аллоҳ” сўзидаги уч ҳарф билан лоланинг усмонли туркчасидаги ифодаси ўхшаш. Лоланинг ҳам абжад ҳисоби бўйича рақамли маъноси 66га тенг. Ана шу ўзгачалик туркий ислом дини таълимотида “Яратувчининг табиатдаги кўзгуси” сифатидаги маънога эга бўлган.\nТуркий ислом адабиётида, айниқса, сўфийлик назмида, пайғамбаримизни “гул” билан, Аллоҳни эса “лола” билан тасвирлаш кенг ўрин олган. Бир қизиғи, лоладаги уч ҳарф “ҳилол”(ярим ой) сўзида ҳам учрайди. Бу сўзнинг ҳам абжад ҳисоби бўйича рақамли маъноси 66га тенг. Мана шундай ўхшашликлари негизида туркий ислом маданиятида “Аллоҳ”, “лалаҳ – лола” ва ярим ой орасида спиритуал, маънавий моҳият бор, деб топилган.\nИслом маданияти тарихида лола тимсоли 16-17 асрда, аниқроқ қилиб айтганда, Усмонлилар империяси даврида меъморлик, каллиграфия жиҳатига айланганини кўриш мумкин. Айниқса, Қонуний Султон Сулаймон подшолик қилган даврда “лола” турлари кўпайтирилиб, мукаммаллаштирилиб, олий қадрият сифатида талқин қилинган. Лоланинг бундай даражада баҳоланиши ушбу сўзнинг ҳарфлари ва Аллоҳ ҳамда “ҳилол – ярим ой” сўзи ҳарфларининг ўхшашлиги ва рақамли маъноларининг бир эканлигида. Санъат соҳасида эса лола турли безак, нақш сифатида ҳам машҳур бўлган. Тошга ўйилиб, темирга нақшланиб, ёғочда тарашланиб, чиннида товланиб, матода босилиб, гиламда тўқилиб, терига ўйилиб одатдаги услубга айланган. Санъат услубига айланган. У моддий қадриятларгагина эмас, маънавий оламда ҳам қимматли мавзуларга кўчган. Лолага араб алифбосида абжад бўйича 1дан 1000га қадар бўлган мазмун берилган. Солнома, тарихни аниқлаш, тасаввуф, астрономия, астрология, меъморчилик каби соҳаларда кўп қўлланилган. Лола тимсоли сўфийлик фалсафасида “пайғамбарга бўлган муҳаббат”ни билдиради. Улар лоланинг ҳар бир ҳолатига маъно, мазмун берганлар.\nМасалан, ҳали очилмаган лола, одамнинг Аллоҳ билан бирга “хилват”да бўлиш ҳолатини билдиради. Очилган пайтига ҳам “Аллоҳ Ёлғизлик ҳоли”нинг мана бу табиатда, яъни кўпликда кўриниши “касрат” ҳолати сифатида аниқланган.\nЛоланинг бу сири Яссавий фалсафасида чуқурроқ талқин қилинган. Яссавий асарларида лола “имоний гул” рамзи билан маълум. Бу тариқат пиллапоясида имонга берилган аниқлама. Ушбу аниқламага кўра, одам одамни Яратувчининг яратгани сифатида севиши керак. Бошидан бошлайлик. Яссавий фалсафасида мана шу “ўн саккиз минг олам” боғча (бўстон – форс тилида боғ-боғча) деб белгиланган. Одам учун барпо этилган боғ. Ушбу боғчани одам Яратувчининг кўрсатган, чизган йўли бўйлаб оралайди. Бу йўл – шариат йўли дейилади. Ўн саккиз минг олам ҳам қизиқарли, ҳам қўрқинчли. Унда хатар ва умид қатор юради. Бу икки қўш ҳолат одамга тинчлик бермайди. Бу йўлдагилар “имони бўстон, яъни боғча имони” пиллапоясида турганлар. “Боғча имони” шариат йўлидагилар учун кифоя. Яратувчи ҳам бу йўлдагилардан бошқа ҳеч нарса талаб этмайди ҳам. Яратувчи боғча имонидагиларга ўз дийдорини, нариги дунёда, жаннатда кўрсатади.\nБинобарин, одам сир, мазмун, тилсим оламига ўч. Ана шундай теран фикрли, маънавий нотинч кайфиятлилар учун, Яратган ҳалиги боғчада бир “гул-лола” яратган. У қип-қизил бўлиб, ўзига ҳалиги одамларни тортиб туради. Бу пиллапоядаги одамларга “имони гул, яъни гул имони” насиб қилар экан. Булар Буюк Яратувчига ошиқ бандаларнинг насибаси. Аллоҳнинг дийдорига ошиқ инсонлар шу “лола”га суқланиб қараб турар экан. Демак, лола – Аллоҳга ошиқлик рамзи, тимсоли. Одамнинг манглайидаги кўзи очилиб, янада чуқурлаша бошлайди. Ички басират кўзи очилиб, қалби кенгая боради. У мана шу ўн саккиз минг оламда фақат муҳаббат ва ошиқликнигина намоён этади. Яратилганларнинг барига муҳаббат билан қарайди. Ҳар бир жисмда Буюк Қудратнинг тамғасини, Яратганнинг изини кўра бошлайди. Улар ҳамма нарсадан ҳайратланади. Сабаби, яратилган ҳар бир жисм уларга Аллоҳнинг кўзгуси, сиймоси каби ҳисларни инъом этади. Бу пиллапоядагилар одамларни насли, дини, тили, уруғи, ирқига қарамай, ҳаммасини жигарим деб танийди. Абай ҳам бу “имон гули”ни Аллоҳни севиш, оламни севиш, “одамзоднинг барини сев, жигарим” деб аниқлаб, учта севги ҳақида айтиб ўтади. “...Ҳамда ушбу учта севиш бўлади “имон гули” деган.\nШунингдек, Яссавий фалсафасида “имони нур-(нур имони)” ва “имони сир-(сир имони)” деган босқичлар бор. Имони нур, бу – маърифат поғонасидагиларнинг ҳолати. Имони сир ҳам ҳақиқат пиллапоясидагиларнинг ҳолати. Айтмоқчи бўлганим бу эмасди.\nМасала, лолада, унинг сирида яширинган. Лола ислом каллиграфик ёзуви ифодасида “Аллоҳ” ёзуви билан ўхшаш. Шунингдек, лола ёзувда ҳам, Яссавий зикрида ҳам, “юрак” тимсолида “ҳу” ҳарфи билан ифодаланади. Яссавийнинг “ҳай-ҳу” зикри ана шу лола суратида Аллоҳни ёдга олиш орқали, ўзи ҳам мана шу қайнаган тирикчиликда, яшнаб турган, нури тошган “лола”га айланишини билдирса керак.\nЛола умр – одам боласига бир марта берилган. Инсон инсонлигини йўқотмаса, Аллоҳнинг ҳам хоҳиши шу. Бунинг учун кўзи очиқ, уйғоқ бўлса, қанийди... Одам ўзига, мана шу оламга мазмун беришдан қолмаса, унга доимо “лола” йўлиқади. Бу лола ҳам яратувчиси сари етаклайди. Шундай экан лолани асраш, томоша қилиш ҳар бир одамнинг бурчи. Лола мана шу ватаннинггина эмас, у дунёдаги ватанининг ҳам кўрки экан. Одамга чирой, кўркамлик хулқ-атвори, ори, инсонийлиги, комиллиги билан ярашади. Лола умр деганингиз мана шу. Пайқадингизми...қозоқ умрни ҳам лола билан ўлчаган.\nДўсай КЕНЖЕТАЙ, Хожа Аҳмад Яссавий номидаги ХҚТУ профессори, 2019-04-24, 19:52 114


Қўшиқчи бўлақолсин (Ҳажвия) — manzur.uz\nmanzur.uz / 29.09.2019 240\nМактабни битказганимдан кейин онамнинг қистови билан мени ўртага олишди.\n— Қайси ўқишга кирмоқчисан? Либой ўқишга киргизиб қўйишга қувватим етади. Лекин ўқиш шартми? –деди отам.\n— Шарт деди онам зарда билан.\n— Болани доим қушхонага олиб кетиб, мактабда тузукгина ўқигани-ям йўқ.\n— Қушхонага олиб кетсам нима қилибди? Ёш бўлса-ям ўтдай қассоб бўлиб етишди. Ҳар қандай рўзғорни тебратишга қодир. Бунга ўзи ўқиш ҳам керакмас!\n— Ие, нимага ундай дейсиз? – деди онам пиёлани отамга узатаётиб. – Ўқисин, одам бўлсин!\n— Нима, ўқимаган одам бўлмас эканми? Унда мен ҳам одам эмас эканман-да. Ўзинг-чи, ўзинг? Ўқимагансан-ку. Лекин кимдан камсан!\n— Қўйинг, бўладиган гапни гапиринг, – деди онам отамни гапини бўлиб. –Ўқигани маъқул. –Айт, ўғлим, ўзи қайси касбни танламоқчисан?\n— Сайроқи Булбулбоевдек ашулачи бўлмоқчиман.\n— Йўқ, йўқ, – деди отам. Тўйма-тўй юриб, бировларнинг берган садақасига қўл узатиб юрасанми?\nУндан ташқари сени бир марта қўшиқ айтганингни эшитмаганман. Бунга овоз керак.\n— Овоз шарт эмас ота. Ҳозир қўшиғи хит хонандаларнинг қўшиғига оғзимни қимирлатиб турсам бўлди, қарсаклар, олқишлар меники бўлади. Лекин юлдузга айланишим учун “кўки”дан анча керак-да…\n— “Кўки”дан муаммо йўқ. Қўй одамларни алдаб қўшиқ айтишинг керакмас. Фонограмманинг умри қисқа.\n–Доктор бўла қолсин!\n— Қандай доктор деди отам?\n— Бола туғдирадиган доктор. Суюнчи пули олиб юради.\n— Гинеколог доктор бўлсин демоқчисан-да. Сени миянг олдин ҳам ишламаган, энди ҳам ишламайди. Эркакка бошқа докторлик қуриб қолибдими? Айт ўғлим, агар уйланганингда хотинингни эркак гинекологга кўрсатишни хоҳлармидинг?\n— Унда ўқитувчи бўла қолсин деди онам. Ойлик маошлари ҳам отни калласидек бўлаётган экан.\n— Нима, ўғлингнинг барвақт сочига оқ туширмоқчимисан. Асабидан айрилади. Қўй, керакмас. Ўғлим, ё ўқитувчи бўлмоқчимисиз?\n— Йўқ ота, болалар дарс давомида телефон титкилаб ўтиради. Муаллим урса, сўкса ота-онасини бошлаб келади. Асло керакмас!\n— Ана, кўрдингми, – деди отам онамга. – Сен ҳали бу нарсаларга тушунмайсан! Айт, яна қайси касбни танласин?\n— Ёдингиздами, – деди онам, отамни қўлидан пиёлани олиб чой сузаётиб. – Колхоз даврида қишлоқда инженер деган касб бўларди. Оёқларига раис киядиган этикларни кийиб, походка машиналарнинг кабинкасида савлат тўкиб ўтирарди…\n— Муҳандис бўлсин демоқчисан, шундайми?\n— Ҳа, инженер бўла қолсин!\n— Бўлмайди, ҳозир ўқишни битказиб келган муҳандислар фермага ишга келаяпти. Тракторларни таъмирлайди.\n— Мойга ботиб, трактор ҳайдайди. – Фермер қанча буғдой, қанча шоли, қовун-тарвуз берар экан, деб қўлига қараб ўтирадими? Ўғлим, ё муҳандис бўлмоқчимисиз?\n— Йўқ, дедим отамнинг гапини эшитиб бир оз ўйлангач. – “Қора мойга” ботишни хоҳламайман.\n— Ҳаммаси ўзимизнинг касбимизга тенг келмайди. Пичоғимиз доим мой устида. Ўқиб, ишга кириб оладиган бир ойлик маошингни бир наввос сўйганда қолдирасан. Агар диплом керак бўлиб қолганда ўзим олиб бераман. Юр, қушхонага кетдик, – деди отам.\nОтам билан қушхонага йўл олар эканмиз онам ортимиздан деди:\n— Ҳай болани ўқитинг! – Қушхонангиз бошингиздан ардона қолсин! Майли, оғзини қимирлатиб турса ҳам қўшиқчи бўла қолсин…\nБарди Жуманиёзов, рассом Ҳусан Содиқов.\nKalit so`zlar: ферма, ҳажвия, ҳонанда\nЎта озғинлик қандай касаллик?\nКелгуси ҳафтада ҳарорат пасайиши кутилмоқда


Невара бувисининг 10 мингдан ортиқ АҚШ долларини ўғирлаб, ўз эҳтиёжларига ишлатиб юборган - zarnews.uz\nЖорий йилнинг 10 март куни 78 ёшли Ф.С. Бухоро вилояти Пешку тумани ИИБга ариза билан мурожаат қилади.\nУнда номаълум шахс унинг уйидан 10.600 АҚШ доллари миқдоридаги пулларини яширин равишда талон-торож қилганлигини маълум қилинган, деб хабар бермоқда Ўзбекистон Республикаси ИИВ ҳузуридаги Тергов департаменти.\nКўрилган чоралар натижасида ушбу жиноятни Ф.С. билан бир манзилда яшовчи набираси 28 ёшли З.Ш. содир этганлиги аниқланган.\nЗ.Ш. узоқ вақт давомида ушбу пулларни талон-торож қилиб юрганлиги, ўғирланган пулларни ўзининг эҳтиёжларига ишлатганлиги, бундан ташқари, ўғирланган пулдан 1.300 АҚШ долларини ўзининг таниши С.Ф.га қарз сифатида берганлиги аниқланиб, С.Ф. дан ушбу пуллар ашъёвий далил тариқасида расмийлаштирилиб олинган.\nҚолган пуллар нимага ишлатилганлигига аниқлик киритилганда З.Ш. ўз эхтиёжларига, яъни кийим-кечак сотиб олишга, ўз автомашинасига эҳтиёт қисмлар ва кўнгил хушлик учун сарфлаганлиги аниқланган.\nМазкур ҳолат юзасидан Пешку тумани ИИБ ҳузуридаги тергов гуруҳи томонидан Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 169-моддаси 2-қисми “а” банди (ўғирлик) билан жиноят иши қўзғатилган ва З.Ш. гумон қилинувчи тариқасида жалб қилинган. Ҳозирда дастлабки тергов ҳаракатлари давом этмоқда.\nТеглар: доллар ўғирлик


Бугун Мессининг "Барселона" билан шартномаси тугайди\n30 июнь, 2021, 14:12\nШартнома ҳалигача имзоланмади.\nБугун, яъни 30 июнь куни аргентиналик ҳужумчи Лионель Мессининг "Барселона" билан амалдаги шартномаси ўз якунига етади. Шундан келиб чиқиб айтадиган бўлсак, 34 ёшли футболчи эртага 1 июль кунидан бошлаб эркин агентга айланади.\nБундан аввалроқ, "кўк-анор ранглилар" янги шартнома масаласида Месси билан музокараларни давом эттираётгани ҳақида хабарлар тарқалган эди. Томонлар ўртасидаги янги келишув 2023 йилнинг ёзига қадар имзоланиши айтилмоқда.\nМесси якунланган мавсум "Барселона" сафида 47 ўйинда майдонга тушди. У ушбу учрашувларда ўз ҳисобига 38 гол ҳамда 14 та голли узатма ёздириб қўйди.\nЛиеонель Месси айни дамда Аргентина терма жамоаси сафида Америка кубогида иштирок этмоқда.


Сандра Реҳдер бугунги авлод танго хонандаларининг ёрқин намоёндаларидан бири. Унинг хонишлари таъсирли изҳорлар ва ноодатий хусусиятлар билан йўғирилган. Сандра Реҳдер ноёб овоз соҳибаси бўлиш билан биргаликда маҳоратли актриса ҳам ҳисобланади.\nУ бастакор ва шоирлар ижодини бутун вужуди билан ширали овозда жонлантириб, жўшқин эҳтирос билан куйлаши туфайли бошқалардан ажралиб туради.\nҲар бир мусиқий асарда ўзига хос ҳис туйғулар мавжуд бўлади. Сандра Реҳдер жонли овози ва саҳна чиқишлари орқали тангога хос ҳиссиётларни ифодалай оладиган моҳир ижрочидир. У ўзгача бир завқ ва ҳис-ҳаяжон билан яратган репертуарлари танлови ва милонгэра ритми ўзининг ҳаққонийлиги билан тингловчиларни ҳам ҳаяжонга солади. Сандра ижро этаётган тангода тингловчилар ҳаёт мазмунини, саёҳатлар ажойиботларини, бебаҳо қадриятларни ўзларида ҳис қиладилар ва руҳий озуқа оладилар.\nСандра Реҳдер маҳоратли гитарачи Пабло Марторелли билан саҳнада қўшиқ куйлаган пайтда сеҳрли бир ҳолат содир бўлади. Бандонаон ижрочиси Лукас Калабресе эса ушбу кучли Аргентина танго триосига ўзгача куч ва руҳият бахш этади.\nУнинг репертуари ўзида машҳур мумтоз асарлар ва ҳозирги шоир ва бастакорлар ижод намуналарини уйғунлаштиради.\nСандра Реҳдернинг танго ижролари ҳаёт паст баландликларини, ғам ва ташвишларини, қувонч ва шодликларини ўзида ифодалайди. Шу сабабли, бу танго абадийдир.\nyIN Harmony Давлат : Сингапур Cингапур - бу турли маданиятларни бирлаштирган кўп миллатли мамлакатдир. ...


Ўзбекистонда меҳрибонлик уйларининг уйи йўқ битирувчилари сони аниқланди - Фарғона.Ру ахборот агентлиги\n12:54 msk, 24 Июнь 2019\nЎзбекистонда меҳрибонлик уйларининг уйи йўқ битирувчилари сони аниқланди\n19.09.2018 13:26 msk\nXs.uz сайти фотоси\nЎзбекистонда 2013-2017 йилларда меҳрибонлик уйларини тарк этган 663 нафар битирувчилари уйсиз яшамоқда. Бу ҳақда “Народное слово” (“Халқ сўзи”) республика халқ таълими вазирлигига таянган ҳолда хабар беради.\nКўрсатилган давр мобайнида “Меҳрибонлик уй”ларини 1040 киши тамомлаб чиққан. Улардан 528 нафари ўзлари таълим олаётган профессионал коллежларнинг ётоқхоналарида, 120 нафари – қариндошлариникида “уларга бириктириб қўйилган уйларда” яшаяптилар. 2016 йил битирувчилари орасидан 51 кишига хусусий уй берилди. Собиқ “детдомчилар” орасидан уйсиз қолганларнинг энг кўпи Тошкентда (225 киши), Тошкент (81) ва Навоий вилоятида (73 киши).\nСтатистика кўрсатишича, 2012-2016 йилларда “Меҳрибонлик уйлари” битирувчилари орасидан олти нафари қонунбузарлик қилган, уларнинг аксарияти ўғирлик билан қўлга тушган, 139 нафари ишсиз мақомида, 26 нафари меҳнат мигранти бўлди.\nРеспубликанинг ҳар бир туманида васийлик органлари бўлишига қарамай, улар болалар уйларининг битирувчилари орасидан ёрдамга муҳтож тарбиячиларини ўз вақтида аниқлашга улгурмаяптилар. Шу билан бирга, ижтимоий орган ходимлари сўнгги йил давомида 10 минг нафар ўспириннинг тақдирини ҳал қилишда иштирок этиб, яна 10 минг нафарининг суд мажлисида иштирок этдилар.\nМамлакат бўйлаб болалар уйларини мониторинг қилган Ўзбекистон Олий Мажлиси депутатлари қатор муаммоларни аниқлаб олдилар. Мисол учун, уларга кўра, болаларни асраб олиш процедурасини енгиллаштириш ҳамда адвокатларга судларда болаларнинг манфаатларини бепул ҳимоя қилиш имкониятини беришни кўзда тутувчи қонунчиликка тузатишлар киритиш зарур.\nДепутатлар шунингдек, битта тарбияланувчига сарфланадиган харажатларни барча болалар уйларида тенглаштиришни таклиф қилдилар. Мисол учун, пойтахтда битта болага бир кунли харажат 16 минг сўмни, Қашқадарё вилоятида эса 9 минг сўмни ташкил этади.\nДепутатларни болалар уйлари бўйлаб мониторинг ўтказишга Марғилондаги №1 Меҳрибонлик уйида содир бўлган ўта ярамас ишларнинг содир этилиши мажбур қилди. Мазкур муассаса раҳбарияти болаларни таҳқирлагани ҳамда давлат маблағларини ўмаргани учун жавобгарликка тортилди.\nТаълим вазирлиги маълумотига кўра, бугунги кунда республикада 22 та “Меҳрибонлик уйлари” фаолият юритмоқда, уларда 2,5 минга яқин болалар тарбияланмоқда. “Народное слово” маълумотига кўра, беш йил олдин бундай муассасалар сони 28 та, тарбияланувчилар сони 3,5 минг кишидан иборат эди.\nАндижон, Гулистон ва Хивада тажриба сифатида оила даврасидаги болалар шаҳарчалари барпо этилди, уларда жами 292 нафар болалар истиқомат қилмоқда. Алоҳида коттежларда тарбиячилар билан бирга 5-6 тадан болалар яшайдилар, бу болаларга мустақил ҳаётга тезроқ кўникишга имкон беради.\nЎзбекистон Бош прокуратураси маълум қилишича, Марғилондаги №1 “Меҳрибонлик уйи”даги ҳамда Тошкент вилоятининг Оққўрғон №78 мактаб-интернатидаги ҳодисадан сўнг бутун мамлакат бўйлаб барча болалар уйлари ва мактаб-интернатларида кузатув видеокамералари ўрнатилади. Бугунги кунда 402 та видеокамера ўрнатилган бўлиб, уларнинг 43 таси Марғилондаги №1 “Меҳрибонлик уйи”да.


Кўнгил қўйган инсонни ишончини оқлай оласизми? - 6 Октября 2016 - BEPUL MP3 KO'CHIRISH, VIDEO KLIP, FOTO SURATLAR, YANGI\nЧетверг, 2018-04-19, 5:39 PM\nГлавная » 2016 » Октябрь » 6 » Кўнгил қўйган инсонни ишончини оқлай оласизми?\nСизга кўнгил қўйган инсоннинг омади бор экан. Ахир ҳар қандай вазиятда ҳам уни қўллаб-қувватлашга тайёр турасиз-да. Ҳатто орангизга масофалар соя солса-да, асло бошқаси ҳақида ўйлаб ҳам кўрмайсиз. Аммо руҳшунослар бундай муносабатни ёқлашмайди. Сиз садоқат тушунчасини ўзни қурбон қилиш деб талқин қиласиз. Албатта, сир сақлай олишингиз жуда яхши, аммо яқин инсонингиз ёнингизда бўлмаса, дўстлар билан кўришиш ва хурсандчилик қилишнинг ёмон томони йўқ. У ҳам садоқатингизга муносиб жавоб қайтара оладими, йўқми? Шу саволга жавоб беринг. Агар "Ҳа” десангиз, бир-бирингизга жуда муносиб жуфтликсиз. Агар иккилансангиз, ҳаддан ортиқ садоқат кўрсатишга хожат йўқ. Эҳтимол, ёрингиздан юз ўгирмаслигингизни аниқ билгани учун етарлича эътибор кўрсатмаётгандир? Ўйлаб кўринг.\nКатегория: BAXS - TORTISHUV / FIKR MULOHAZA | Просмотров: 231 | | Теги: #habarlar, #uznews, #новости, #newsuz, #Yangiliklar, #ahborot, #Yangilik, #news, #xabarlar | Рейтинг: 0.0/0


Нурулло Остон. Йиғлайдиган ўлик (ҳажвия) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Ўзбек насри онлайн антологиясиНурулло Остон (1955)Нурулло Остон. Йиғлайдиган ўлик (ҳажвия)\nБир одамнинг учта ўғли бор экан. Пайғамбар ёшига етганидан кейин у художўйликка астойдил берилипти. Барча мол-мулки, уй-жойларини уч фарзандига тақсимлаб берипти. Масжидга борипти, чойхонага чиқипти, у ўғлиникида бир ҳафта, бу ўғлиникида бир ҳафта яшаб умргузаронлик қилиб юрипти. Аввалига бу ўғилларига билинмаган бўлса-да, кейинчалик бироз малол келадиган, келинлари зарда қиладиган бўлиб қолипти. Шунда чол кенжа ўғлини ҳузурига чорлапти:\n-Ҳвлидаги фалон дарахт остига мерос кўмиб қўйганман, ўлганимдан кейин сенга қолади, -депти. Қолган ўғилларига ҳам шундай васият қилипти. Шу кундан бошлаб отага муносабат ўзгарипти, ўғилларнинг бири қўйиб бири чақирган, келинлар елиб-югуриб мазали таомлар тайёрлаб киритган… Чол шу тариқа ёшини яшаб, ошини ошаб чин дунёга равона бўлипти. Отани кўмишдан олдин уч ўғил хилват пайти васият қилинган дарахт остига келишипти. Нима чиқса ҳам бўлишишга қарор қилишиб, ўша жойни кавлаб кўришса, латтага ўралган, буралиб-буралиб кетган қўчқорнинг шохи билан бир парча қоғоз чиқипти. Унда: «Ким тириклигида фарзандларига мол-мулкини тақсимлаб берса, орқасига шу қўчқорнинг шохи кирсин», -деб ёзилган экан… Бундан ҳафсаласи пир бўлган ўғиллар жаноза куни шундай ёқа йиртиб гирён йиғлашибдики, уларга қўшилиб ҳамма зор-зор йиғлабди…\nТушимда ўлиб қолипман. Руҳим жасаддан ажралиб чиқиб, тепага кўтарилди. Ўзининг ўлигингда ўзинг қатнашсанг, қизиқ бўларкан. Бир пайт хотин хонага бир коса овқат опкириб, итга қўйгандай зарда билан жасаднинг олдига «тақ» эттириб қўйди. Жасад овқат ермиди? Нима бўларкан, деб кузатиб турибман. Бир пайт қизим кириб: «Дада, овқатни емабсиз-ку?» деди. Кейин «дада», деб чақириб, жасадни туртиб кўрди. Жасад қимирлайвермагач, аясини чақирди. «Дадам қимирламаяпти», деди. «Яна бир найрангни ўйлаб топгандир-да, бу ишёқмас», -деди хотин. Шу ерда нотўғри гапирди лекин. Кўп ишлаганимдан иккита меҳнат дафтарчасини тўлдириб қўйганман. Хотин жасадни бир-икки туртиб: «Вой ўлмай ўлсин, ўлиб қопти-ку!» -деб аюҳаннос солди. Бир зумда туманот одам йиғилди. Биров қариндошларга чопган, биров гўрковга, биров ювғувчига югурган. Бўри қариса, тулкига кулги бўлади, дегандай, доим яниб, жеркиб юрадиган хотин ҳаммадан кўра кўпроқ аюҳаннос солиб йиғлаяпти, кўнглим бузилиб кетди. Жасадга\nқайтсаммикан, деб ўйладим. Кейин, яна кўрай-чи, бу ёғи нима бўларкан, -деб кутиб турдим. Бир умр мол-дунё орқасидан қувиб, мени кўрса: «Одам бўлмайсан, яшашни ўрганиш керак»,- деб писанда қиладиган бойвачча қўшним баритон овозда «Вой жигарим, жигарим!», -деб йиғлаб келиб қолди. Жигарим эмиш-а! Биламан, жигаринг кимлигини! Сенинг жигаринг шайтони алайҳи лаънадан бўлак касофат эмас. Ҳамма унга қўшилиб, қий-чувлаб йиғлади. Бойвачча қўшним жасадни очиб, ростдан ҳам ўлганми-йўқми, дегандай, бурни теккудай даражада эгилиб қаради. Унинг оғзидан сасиб келган сигарет аралаш кўланса ароқ ҳидидан жасад ҳам бир сесканиб тушди. «Бунча эгилиб қараб, фалонимни кўрмоқчимисан», -демоқчиман-у, руҳ гапирмайди-да.\nТириклигимни бир тийинга олмаган оломон учун ўлигим шундай азиз бўлди-ки, буни кўриб кўзимдан ёш чиқиб кетди. Қадрингни билай десанг, ўлиб кўришинг керак экан. Ҳаммаёқни тумонот одам босиб кетди. Кейин видолашув митинги бўлди.\n-Биродарлар, -деди Искандарбей чиқиб, -марҳумдан беш минг доллар қарзим бор эди. -Қарз қиёматга қолмасин, деб олиб келдим, -у бир ўрам пулни ўртага қўйиб, пиқ-пиқ йиғлаб чиқиб кетди. «Ҳе сани, — ошириб сўкиндим, -олиб келаркансан-ку, бир умр орқангдан итдай югурдим-а!» Кейин Марказий канализациянинг бошлиғи сўз олди:\n-Биз Содиқбейни ноҳақ ишдан бўшатган эканмиз,-деди у кўз ёшларини тиёлмай.- Канализацияларни Содиқбейдай ҳафсала билан тозалайдиган меҳнаткаш инсон йўқ эди. Мен қилган хатойимни тузатиш учун унинг оиласига умрбодлик маош тайинлайман…». «Ўо, баччаҚар, олти ойлаб маошсиз сарсон қилиб, бу эрда сайрашини қаранг!»\n-Мен бировларнинг гапига кириб, марҳумга насияга ароқ бермай қўйган эдим,-деди уйимизнинг ёнидаги дўкончи.-У қарзини охиригача тўлаб кетмаган бўлса ҳам, мен шундан кечдим…»Ҳа муттаҳам, юз грамм деб эллик грамм қуйиб, пулини икки баравар дафтарга ёзиб қўярдинг-ку»,-дейдиган мард йўқ. Шундан кейин прокурор мақола ёздириб, гонорар бермаганлигини, муҳаррир мақолаларимни вақтида чоп еттирмаганлигини минг афсуслар билан гапирди. Бир пайт хотин сўзга чиқиб қолди. У видолашиш ўрнига элкамдан зарда билан силкита бошлади. «Туринг, ҳой, турсангиз-чи, ётишини қаранг ўликка ўхшаб!» Шу пайт руҳим «Қув» этиб жасадга жойлашиб олди. «Бўлди-бўлди, энди сен қолган эдинг эговламаган»,-деб алаҳлаган кўйи кўзим очилиб кетди. Қарасам, хотин тепамда туриб элкамдан тортқилаяпти: «Ҳадеб ётаверасизми,-шанҚиллади у.-Туринг, телефонга чақиришаяпти!» Бориб, телефон гўшагини кўтардим.\n-Алё, қалайсиз,-деди прокурор.-Йиғлайдиган ўлик бўлиб қопти, шунга фотиҳага ўтиб келайлик…\nВилоят каттаконларидан бирининг отаси қазо қилган экан. Бордик. Ўовлидан бир чақирим масофагача ҳар хил энгил мошиналар тиқилиб кетган. Одам дегани Қиж-Қиж, биров келаяпти, биров кетаяпти, ҳамма каттаконга кўриниб ўтгиси келади. Ҳамма узоқдан рўмолчасини олиб «вой отам, вой жигарим»лаб ёқасини йиртиб, фарёд чекиб келаяпти.\n-Јаранг-қаранг,-прокурор имлаб кўрсатди келаётганларни.-Танияпсизми?-Бундай разм солсам, фарёд чекаётганларнинг бири собиқ ҳоким, собиқ прокурор, собиқ раис, хуллас ҳамма ҳайдалган, қувилган, ишдан бўшатилган собиқ раҳбарлар.\n-Булар нега бунчалар куйинишаяпти, бирор томондан қариндошчилиги бўлса керак-да,-дедим.\n-Йўқ,-деди прокурор.-Булар бошқа жойда йиҚлашолмайди, шунақа жойларда хоҳлаганча бақириб йиғлаб, кўнгилларини бўшатиб кетишади…\n-Орқада йиғлаб келаётганлар-чи?\n-Улар мансабдан умидвор кишилар. Каттаконнинг назарига тушиб қоламиз, деган умид билан ким ўзарга фарёд чекишаяпти…\nХудди ана шу дамда олган қарзини бермай юрган Искандар, ноҳақ ишдан бўшатган канализация бошлиғи, ароқдан уриб, пулини икки баравар дафтарга ёзиб қўядиган дўкончи (прокурор ёнимда турибди, гапириб бўлмайди), мақоламни вақтида чиқармаган муҳаррир, ҳар гал пул сўрайвериб, жонга тегиб кетган хотин ёдимга тушиб, кўнглим бузилиб кетди. Беихтиёр рўмолчамни олиб «вой жигарим»лаб, йиғлаётганлар сафига қўшилдим…\nКўнглим ёришиб, уйга қайтдим. Қайтаётиб, йўлда бойвачча қўшнимни кўриб қолдим. «Одам бўлмайсан, -деди у эрга «чирт» этиб туфлаб. -Яхши яшашни ўрганиш керак, жиян!»\n-Пул топиб келдингизми, -деди хотин дарвозани очишим билан. -Ҳа, намунча хурсандсиз, бошқасини топдингизми дейман…\nХотиннинг гапига парво қилмадим. Йиғлаб, кўнглимни бўшатиб олганимни ҳам айтмадим. Шу-шу, йиғлайдиган ўлик бўлса, эшитиб қолсам, дунёнинг у чеккасида бўлса ҳам етиб бораман. Одамлар билан қўшилишиб, бақириб-чақириб йиғлаб, кўнглимни бўшатиб оламан…\n← Аввалги Аввалги Нурулло Остон. Пул (ҳажвия)\nКейинги → Кейинги: Нурулло Остон. Қутлуғ қадам (ҳажвия)


Камол Матёқубов. Прокурор қоралашдан воз кечди (1991) - www.ziyouz.uz\nБош саҳифа МатбуотҚайта қуриш даври матбуотиКамол Матёқубов. Прокурор қоралашдан воз кечди (1991)\nЯқинда рўзномалардан бирида шундай хабар берилди: «Ўзбекистон ССЖ Олий суди президиумининг навбатдаги мажлисида «пахта иши» бўйича Тошкент, Сирдарё ва Бухоро вилоятларида илгари судланган яна 73 кишининг жиноий ишлари кўриб чиқилди. Уларга нисбатан аввал қўлланилган суд қарори ва ҳукмлари бутунлай бекор қилиниб, барча ҳуқуқлари тикланди. Шу кунгача жумҳуриятимизда «пахта иши» бўйича оқланганлар сони 1207 кишига етди. Комиссия ўз ишини давом эттирмоқда».\nБир неча минглаб кишиларни жиноятчи сифатида ўз домига тортган «пахта иши» масаласи, ниҳоят, энди одиллик билан ҳал қилинмоқда. Лекин бу ерда ғалати бир қарама-қаршиликка дуч келасан: Ёлғонлар авж олиб, «пахта иши» «ўзбеклар иши»га зўрма-зўраки айлантириланда, ҳақиқатга зиён етказилганда, барча ахборот воситалари оламга жар солишган эди. Эндиликда адолат қарор топаётганда, улар жим. Ваҳоланки пахта иши борасида бугунгача оқланганлардан ташқари, қанчасининг айбсиз ҳолда қамоқхоналарда умри ҳазон бўлди. Қанчаси пахта ишига алоқаси бўлмагани ҳолда, ноҳақлик жабрини тортди. Агар ҳар бир рақам ортида инсон ҳаёти, унинг орзу-ўйлари, умидлари туришини кўз олдимизга келтирсак фожиа беқиёс бўлганлиги, у халқ дардига айланганини англаймиз. Бу фожиаларни бошидан кечирганлардан бири собиқ Ўзбекистон ССЖ соғлиқни сақлаш вазири Абдулла Худойберганов бўлди.\nУ ҳақда ойномаю рўзномаларда ёзилди, радио ва зангори экранда эшиттиришлар берилди. Зеро, 833 кеча-кундуз қамоқ азобини бошидан кечирган, Гдлян ва Иванов гуруҳининг хўрликларига, туҳматларига чидаган, адолатсиз жабр тортган инсоннинг тақдири матбуот нигоҳидан четда қолиши мумкин эмас эди… Ҳурматли муштарийларимиз: «Хўш, бу инсон тақдири ҳақида мақолалар эълон қилинган бўлса, яна у тўғрисида ёзиш шартмикан», дейишлари ҳам мумкин. Ҳа, шарт. Токи, ҳамон ноҳақлик, адолатсизлик қурбонлари бор экан, уларни эсламасликка, ўйламасликка, токи ноҳақлик, адолатсизлик жаллодлари билан бир ҳаводан нафас олиб яшар эканмиз, уларнинг қилмишларини фош этмасликка, қолаверса, бундай иш лардан ҳар дақиқада ўзимизни огоҳ қилмасликка ҳақимиз йўқ!\nМана қўлимизда 833 кун мобайнида ёзилган, эндиликда архив ҳужжатларига айланган А. Худойберганов тўғрисидаги 16 томдан иборат «тарих». Бу тарихнинг чувалашган ҳужжатлари орасида қайси бири ҳақиқату қайси бири ёлғонлигини ажратиш осон эмас. Қолаверса бу томликлар саҳифаларига Абдулла Худойбергановнинг икки йилдаи ошиқ ҳаётининг барча лаҳзалари, унга қилинган жабрлар, зулмлар, сўкиш-уришлар, ҳақоратлар битилмаган. Булар унинг юрагига муҳрланган.\n«Тарих»нинг муқаддимаси 1988 йилнинг 7 феврали дан бошланади. Худди шу куни уни Тошкентдан Урганчга Т. Гдлян бошчилигидаги ССЖИ Прокуратурасининг штабига чақиртириб олишган. Аслида А. Худойбергановни таъқиб қилиш олдиндан бошланган, десам хато бўлмас. 1985 йилда жумҳуриятда «пахта иши» бўйича айбномалар бошланганда, Қорақалпоғистонда пахта тайёрлов трестида бошқарувчи бўлиб ишлайдиган укаси Отаулла Худойберганов устидан ҳам жиноят иши қўзғатилади. Гарчи жиноятчиликда ота учун бола, ака учун ука жавобгар эмас, деб расман қонун йўли билан белгиланган бўлса-да, амалда бунинг тескариси қилинган ҳоллар кўп бўлган. А. Худойберганов ҳам 1986 йилнинг 2 январида Марказқўмга И. Усмонхўжаев, Р. Абдуллаева ҳузурига чақирилади ва ҳеч бир айбсиз, «вазирликлар кабинетининг янгиланиши» баҳонаси билан, ишдан олинади. 9 январда эса укаси Отаулла қамалади. Эҳтимол, аканинг ишдан олиниши ва уканинг қамалиши ўртасида боғлиқлик йўқдир. Лекин у ҳолда, унинг бесабаб ишдан олинишини қандай баҳолаш мумкин.\nВазирликдан олингандан кейин, уни баъзи ишларга тавсия қилишади, лекин у ҳаммасини рад қилиб, ўз соҳасига — ССЖИ Тиббиёт фанлари академияси Бутуниттифоқ хирургия илмий марказининг Тошкентдаги филиалига директор ўринбосари бўлиб ишга келади. Яна жарроҳлик ишларида қатнашади. Икки йил давомида, бир неча юзлаб беморларнинг дардини енгиллатади. Вазирлик лавозими туфайли тўхтаб қолган докторлик илмий ишини давом эттиради. Ўша 1988 йилнинг эрта баҳорида илмий ишини ёқлаш арафасида эди…\nДастлабки терговни Гдлян билан Ивановнинг ўзи олиб борган. Уни Қорақалпоғистон вилоят фирқа қўмитаснинг собиқ биринчи котиби Қ. Камолов билан ҳамкорликда, унинг катта миқдордаги пулини ва мол-мулкини яширганликда айблашади… Табиийки, бунинг учун замонамиз «шерлоклари»га аниқ далиллар керак эди. Аниқ далиллар бўлмаганлиги учун қалбакисини ўзлари тўқишди. А. Худойберганов Қ. Камоловни ва унинг оиласидагиларни даволаган, айни пайтда, мухтор жумҳуриятда 1976 йилдан 1981 йилгача Соғлиқни сақлаш вазири бўлиб ишлаган, собиқ котибга яқин одам. Қолаверса, укаси Отаулла ҳам қамоқда ётган кўйи укаларига, қариндошларига видеотасвир орқали мурожаат қилади. Демак, булардан шундай хулоса чиқади: Собиқ вазир бир неча миллионларни яширган ашаддий жиноатчи!\nА. Худойберганов шу ердаёқ қамоққа олинади. Уни қамаш учун рухсатномани Хоразм вилоят прокурорининг ўринбосари Титоренко ёзиб беради. Қизиқ, А. Худойбергановнинг жиноятчи эканлигини билиш нари турсин, уни танимайдиган прокурор ўринбосарининг бу хатти-ҳаракати қайси қонунга тўғри келаркин?! Уни бир неча кун Урганчда сўроқ қилишади. Лекин муддаоларига эриша олмагач, Москвага, аввал «Матросская тишина»га, кейинчалик «Бутирка»га кўчиришади. Тергов давом этади. Хўш, Гдлян ва Ивановнинг Худойбергановни (Камоловнинг мол-мулкини яширишда айблашидан ҳамда ундан бир неча миллионларни талаб қилишидан асл мақсади нима эди? Маълумки, Гдлян «пахта иши» бошланган кезларда матбуот орқали ўзбек халқини мамлакатнинг тўрт ярим миллиард сўмини қўшиб ёзиш туфайли ўзлаштиришда айбланган ва бу пулни давлат хазинасига қайтаришни айтиб мақтанган. А. Худойбергановдан талаб қилинган миллионлар ана шу ниятнинг амалий ифодаси ва терговчилар гуруҳнинг навбатдаги муваффақиятини кўз-кўз қилиш учун керак эди. «Бир куни тергов пайтида, — деб эслайди А. Худойберганов, — Гдлян: «Мен ўзбекларни яхши биламан, уларнинг ҳаммаси порахўр, текинхўр. Мана сен, ўн йил давомида, аввал Қорақалпоғистон, кейин Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазири сифатида ўн миллиондан ортиқ пул йиққансан. Шунинг яримини берсанг, ҳибсдан озод қиламан», деди. Кейинги сўроқ пайтида, «сен ўзбеклар муттаҳамсанлар, сенлар ҳукуматни алдаб руслар, арманлар, украинлар, ва умуман, бошқа халқлар учун давлат томонидан ажратилган маблағларини ҳам еб кетяпсизлар. Ноқоратупроқ Тюменни ўзлаштиришга ёрдам беряпмиз деб, у ердаги бойликларни ташиб кетяпсизлар, деб ҳақорат қилди. Шундан кейин сабрим чидамади».\nА. Худойберганов сабри чидамаганлигининг оқибати осон бўлмаган. Уни аввал овқатдан, кейин сувдан, сўнг очиқ ҳаво ва уйқудан қисишган. Ҳафталаб, ойлаб энг ашаддий жиноятчилар билан бир камерада ётган ва улардан «тарбиявий» сабоқ олган. Энг даҳшатлиси шундаки, қамоққа олингандан то суд бўлгунча, бирон марта ҳам отаси, укалари, қариндош-уруғлари ва болалари билан кўришмаган. Улар ҳақида бирор хабар эшитмаган. Терговчилар эса яқинларининг ҳаммаси ҳибсда, дея уни алдашган», қўрқитишган.\nМана, қўлимда сўроқ ҳужжатлари: Уларда терговчилардан кимларнинг исми шарифлари йўқ — Гдлян, Иванов, Ревенко, Карташьян, Павлов, Пономарев, Иброҳимов, Абдураҳимов… Собиқ вазирни яна кимлар сўроқ қилмаган? Улар жиноятчидан фақат бир нарсани: Миллионларни топиб беришни талаб қилган. Терговчилар бу пайтда фақат А. Худойбергановни сўроқ қилиш билан кифояланиб қолишмаган. Ундан сал кейин укаси, Керайли район фирқа қўмитасининг иккинчи котиби бўлиб ишлайдиган Ҳабибуллони, сўнг Элликқалъа ноҳия фирқа қўмитаси котиби бўлган Неъматиллони ҳам ҳибсга олганлар. Улардан ҳам миллионларни ундириша олмагач, синглиси, саккиз боланинг онаси Ҳавожонни қўлга олиб, энг ашаддий жиноятчи аёллар камерасига ташлаган. Бир неча ҳафта қийноқлардан кейин, ёшига етмаган боласининг тақдиридан хавотирга тушган Ҳавожон қайнатаси, эри ва ўзи бир неча йиллар давомида ишлаб топган, болаларининг тўйига деб йиғаётган 15 минг сўмга яқин пулни ҳамда буюмларини Гдляннинг қўлига тутқазишга мажбур бўлган. Шунинг эвазига у фарзандлари ёнига қайтган. Сўроқ ҳужжатида бу пуллар ҳамда буюмлар олингани ҳақида қайдлар бўлса ҳам, унинг эгасига на тилхат берилган ва на ушбу маблағнинг қаердалиги хусусида хужжат бор. Бу ноҳақ тортиб олинган пуллар А. Худойберганов оқлангандан кейин ҳам, то ҳанузгача эгаларига қайтариб берилгани йўқ.\nТерговчи Ревеконинг ишлари ҳаммасидан ошиб тушган. У собиқ вазир номидан: «Ҳаммасига тўла, айбдорман, Камоловнинг пулларини яширганман», деган мазмунда ариза ёзади. Шунга асосланиб, уни жиноий жавобгарликка тортиш бўйича айблов қарори тақдим этилган. Лекин кўп ўтмай, бу айблов қарори ишда жиноят содир бўлмаганлиги учун рад қилинган. Шундан кейин Худойбергановлар устидан бошланган иш тўхтайди. Унинг яқинлари, укалари ҳибсдан озод этилади. Табиийки, Абдулла Маткаримовичнинг ўзи ҳам, қамоқдан озод қилиниши керак эди. Бунинг учун, Гдлян бошлиқ терговчилар хатога йўл қўйганликларини мардона тан олсалар бас эди. Афсуски, бундай бўлмаган. Улар ўз ишларидаги нуқсонларни тан олишни истамасдилар. Чунки улар мамлакат миқёсида ўзларини фақат ҳақиқатпарвар қилиб кўрсатардилар. Қолаверса, ўша пайт ССЖИ халқ депутатлигига сайловолди кураши борарди. Бу депутатликка номзодлар Гдлян ва Ивановнинг мавқеига салбий таъсир кўрсатиши мумкин эди. Шу сабабли ишдаги бирор хато тан олинмасди, ўзбекистонлик ўнлаб, юзлаб одамлар ноҳақ жабрланса жабрлансин-у, лекин Гдлянлар обрўсига путур етмаса бас. Оқибатда шундай ҳам бўлди. Улар А. Худойберганов устидан янги жиноий иш қўзғадилар. Уни порахўрликда — ўз қўл остидагилардан юз минг сўмлаб пора олганликда ва айни пайтда, юқоридагиларга катта миқдорда пора берганликда айблашга уриндилар. Яна куну тун сўроқлар, азоблар давом этган. «Матросская тишина»да уни жисмонан ҳолдан тойдириб, «айбига иқрор бўлувчи» ҳужжатларга қўл қўйдириб ҳам олишади. Шундай қилиб, 1988 йилнинг августида уни ана шу асосда жиноий жавобгарликка тортиш тўғрисидаги янги қарор тақдим этилган. Бироқ тергов чоғида яна айблов фактлари тасдиқланмайди, иш қайтарилади. Шундан кейин ҳам, А. Худойбергановни порахўрликда ва пора берганликда айблаш тўхтамаган. Уни жи-ноий жавобгарликка тортиш тўғрисида 45 марта янги қарор тақдим қилинган. Буни ҳужжатлар орасидаги пора олганлик ва пора берганлик фактлари бўйича жиноий ишларни тўхтатиш тўғрисида 45 марта чиқарилган қарор ҳам тасдиқлайди.\nЛекин шундан сўнг ҳам, собиқ вазирни озодликка чиқаришмайди. Н. Ивановнинг «А. Худойберганов порахўрлиги аниқланди, энди уни текширишдан ўтказиш керак», деган даъвоси туфайли, унинг ҳибсда сақланиш муддатини яна 13 ой 19 кунга узайтиришади. Афсуски, шунинг 10 ой 13 кунида ҳеч қандай иш қилинмаган. «Бу фурсатда мени ҳар 3—4 ой ичида бир-икки терговга чақиришди холос, аммо қамоқда ўша ҳарорат ва уришлар давом этди», деб эслайди А. Худойберганов.\nЙўқ, бу вақт ичида терговчилар уни унутди, десак хато бўлар. Эсдан чиқаришмаган, Қорақалпоғистондан уни айблайдиган «фактлар», «жонли гувоҳлар» излашган. Бу гувоҳларни топишган ҳам. Мана, шулардан баъзилари: Т. Каримов — Қорақалпоғистон мухтор жумҳурияти дорихоналар бошқармасининг бошлиғи, Тожимуродов — Шуманай ноҳия марказий каслхонасининг бош врачи, Асенов — Ленинобод ноҳия марказий касалхонасининг бош врачи, Мамбеткодиров — Бўзатов ноҳия марказий шифохонасининг бош врачи Ҳожиматов — Беруний ноҳия марказий касалхонасининг бош врачи, Реибназаров — Нукус шаҳар санэпидстанцияси бошлиғи, Абдумуродов — Хўжайли шаҳар санэпидстанцияси бошлиғи, Абдумуродов — Хўжайли шаҳар санэпидстанцияси бош врачи…\nТерговчилар Худойбергановнинг порахўрлигини исботлаш учун унинг Қорақалпоғистонда Соғлиқни сақлаш вазири бўлиб ишлаган пайтидан «гувоҳлар» ва «далиллар» тўпланганлиги бежиз эмас. Чунки улар Худойбергановнинг ишини қандай бўлмасин Камолов билан, Қорақалпоғистон билан боғлашга интилишган, шу билан ўзларининг ҳақ эканликларини исботламоқчи бўлишган. Акс ҳолда, улар Худойбергановнинг Қорақалпоғистонда эмас, Ўзбекистон ССЖ Соғлиқни сақлаш вазирлиги давридаги фаолиятидан хато ахтаришлари мумкин эди-ку. Ахир, унинг Тошкентдаги мансаб курсиси Нукусдагига нисбатан юқорироқ бўлган-ку! Лекин терговчиларнинг мақсади бошқа эди.\nШундай қилиб, «ёлланма гувоҳлар» собиқ вазир билан аввал Москвада, сўнг Тошҳовузда юзма-юз учраштирилади. Бу гувоҳлар очиқдан-очиқ уни порахўрликда, ўзларидан пора олганликда айблайди. Кейин тазйиқлар туфайли, собиқ вазирга нисбатан соҳта гувоҳлик берганларини тан олишади. Деярли барча далиллар нотўғри эканлиги судда исботланади.\nМен сўроқ хужжатларини кўраётганимда ҳам, мақолани ёзаётганимда ҳам, бу сохта гувоҳлар ҳақида кўп ўйладим. Тўғри, А. Худойберганов суҳбат асносида: «Уларда ҳеч айб йўқ, улар қаттиқ жабр кўрганларидан, ашаддий жиноятчилар камераларида бўғизларига пичоқ қадалганлиги туфайли, менга туҳмат қилишга мажбур бўлганлар. Шунинг учун судда ўз кўрсатмалари бўҳтон эканлигини тан олдилар», деб қайта-қайта эслатса ҳам, кўнглимдаги бир шубҳани, оғриқни қува олмадим. Хўш, унинг иши одил қозилар қўлига тушганида, бу «пора берганлар» ўзларини қандай тутардилар? Улар ўшанда собиқ вазирни ҳимоя қилармиди? Ҳимоя қилишга қодир бўлсалар, нега бу туҳматларни ёзишдан ўзларини тия олмаганлар? Ҳа бу ўткир оғриқ, уни кўнглидан чиқариб ташлаш қийин. «Пора берганлар»нинг кўрсатмаларини ўқир эканман, кўз олдимда дор тагида, жаллод кундасида бош турганда ҳам ҳақиқатни айтишдан тап тортмаган, иймони бут кишилар келди. Шу дақиқада бўғзингга бир савол тиқилади — замондошларимиз-чи? Наҳотки, биз ўз жонимизни асраш учун бунча субутсиз, қўрқоқ бўлиб қолган бўлсак? Салгина ҳадик туфайли бир-биримизни айблайверсак. Бизнинг фожиамиз, халқимиз орасидан кўплаб одамларнинг ноҳақ қамалишига сабаб бўлган асосий омиллардан бири қўрқоқлигимиз, иккиюзламачилигимиз, субутсизлигимиз бўлмадими? Наҳотки, инсон ўзини ҳимоя қилиш учун бошқаларни гуноҳкор этса… Бундайлар нафақат ўзларининг инсонийликларини, балки халқимизнинг асл қадриятларини ҳам ерга урмадиларми?..\nАна шундай гирдобда Худойберганов инсонийликнинг оддий қадриятини ўзида сақлаб қола олгани катта жасоратдай кўринади. Ҳа, у ҳам терговнинг дастлабки кунлариданоқ ҳар хил ёлғонларни тўқиб, тепароқдаги раҳбарларни рўкач қилиб, қамоқдаги жабрлардан, ҳақоратлардан ўзини сақлаб қолиш мумкин эди. У бундай қилмади. Ҳақиқат учун зулм косасини тагигача сипқорди.\n1989 йилнинг кузига келиб, А. Худойберганов «иши» охирлаб қолган, энди у сохта далиллар асосида, ашаддий жиноятчи сифатида, суд қилиниши керак эди. Лекин унинг иши ўша йили сентябрь ойидан бошлаб, янги терговчилар гуруҳи қўлига тушади. «Чунки бу вақтга келиб ССЖИ пррокуратураси Т. Гдлян ва Н. Иванов йўл қўйган суистеъмолчилик юзасидан катта миқдорда маълумотлар тўплаган эди», деб ёзишди. рўзномалар. Ҳа, суистемол бўлган. Лекин Гдлян ва Иванов гуруҳининг тергов ишларидан четлаштирилишининг асл сабаби шуми? Улар Ўзбекистон фуқароларига ноҳақ айблар қўйганлиги учун эмас, балки Москвадаги баъзи раҳбарларнинг этакларига осилганликлари учун четлатилмадими? Бу раҳбарлар ўзбек халқини ноҳақ айблардан ҳимоя этиш ниқоби остида, аслида ўзларини ҳимоя қилмадиларми? Агар халқимиз ҳуқуқлари ҳимоя қилинганда эди, Худойберганов кабиларга гдлянчилар қўйган айблар ҳам жиддий қайта текширувдан ўтказилган бўларди. Ваҳолангки, тергов гуруҳи ҳам собиқ вазирнинг ишини қайтадан ўрганмаган. Улар олти ой давомида гдлянчилар тўплаган сохта далилларни янада бойитишган, холос. Эҳтимол, ССЖИ халқ депутатлари А. Мухторов ва Э. Юсупов А. Худойберганов тўғрисида ССЖИ Бош прокурорига сўровнома ёзмаганларида, бу иш яна анча чўзиларди. Шундай қилиб, унинг иши 1990 йилнинг бошларида судга — Тошкент вилоят судига оширилади.\n— … Ниҳоят, ўшанда орзиқиб кутганим кўнглимдаги бир армон ушалди, — деб эслайди Абдулла Маткаримович — Нима бўлсаям, Ўзбекистонга олиб борсин, юртимни бир кўрай, айбсизлигимни ўз халқим олдида исботлай, кейин армоним йўқ, деб дилимга туккандим. Тошкентга олиб келишганда, биласизми, нимадан кўпроқ ҳаяжонландим. Куйдан, қўшиқдан. Ахир, икки йил давомида бирор марта ўзбекча куй, қўшиқ эшитмадим. Мен ўшанда куй ва қўшиқнинг Ватан бўлиб, халқ бўлиб, юртнинг азиз ҳавоси, суви, соғинчи бўлиб қалбга оқиб кииришини англадим. Кўзларимга жиққа ёш тўлди…\nБу гаплар биз учун бироз эриш туюлар, баландпарвоздек таассурот қолдирар, лекин унда ситамлардан қадди букилган инсоннинг дардларини англаш қийин эмас.\nАбдулла Худойберганов иши бўйича суд салкам уч ой — 26 февралдан 22 майгача давом этган. Суд жараёнига Тошкент вилоят судининг аъзоси Б. Қудратхўжаев раислик қилган. Унда А. Сафаров, Р. Мирзабоев ҳайъат аъзолари, В. Ковальчук давлат қораловчиси, А. Лучанский адвокат сифатида иштирок этганлар. Дарвоқе, судда яна бир жамоатчи оқловчи — Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазирининг ўринбосари, Ўзбекистон ССЖ Фанлар академиясининг мухбир аъзоси Т. Искандаров ҳам қатнашган. Шу ўринда Соғлиқни сақлаш вазирлигидаги яхши бир анъана — эндиликда танқис бўлиб бораётган инсоний меҳр-мурувват борасида тўхталиб ўтишни истардим. Одатда, биз ташкилот билан собиқ раҳбар ўртасида жарликлар пайдо бўлишига, кўникиб қолганмиз. Бунда ташкилотдаги камчиликлар учун собиқ раҳбарни айблаш синалган усуллардан биридир. Соғлиқни сақлаш вазирлиги эса аксинча, собиқ вазирни нафақат унутмади, балки оғир кунларда яқиндан ёрдам берди. Уни судда ҳимоя қилиш учун жамоатчи оқловчи тайинлашди. Хирургия марказидаги коммунистлар ҳам ўз ҳамкасбларининг ҳалоллигига шубҳа билдиришмади. Уни қамоқда бўлган пайтларда ҳам фирқа аъзолигидан чиқаришмади. У оқлангандан кейин, яна ўз ишига тикланди. Унга катта ишонч билдириб, 1990 йилнинг июль ойида бўлиб ўтган (оқланганидан икки ой кейин) Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш ходимлари Касаба уюшмасининг I съездига делегат қилишди. Сеъзддан сўнг Соғлиқни сақлаш ходимлари Касаба уюшмаси Марказий Қўмитасига аъзо қилиб сайланди.\nҲа, булар ҳақида бугунги кунда енгил нафас олиб қувонч билан гапириш мумкин. Лекин ўшанда, собиқ вазир ҳибсда ётганда, бу ишонч, меҳр мурувват ҳақида сўзлаш осонмасди. Ахир, қанча ташкилотлар, вазирликлар, Гдлян ва Ивановнинг бир имоси билан, энг яхши ходимларга ишончсизлик билдириб, уларни бадном қилганликларини биламиз-ку! Суд жараёни осон кечмади. Ҳар бир факт, далил ипидан игнасигача текширилди, гувоҳлар қайта-қайта сўроқ қилинди. Суд гоҳ Тошкентда, гоҳ Нукусда давом этди. А. Худойберганов устидаги айбловлар бирин-кетин рад қилинди, туҳматлар фош этилди. Шунинг учун судда бизнинг одатдаги кўникмаларимизга хилоф равишда, ғалати воқеа рўй берди: Ўзбекистон прокуратурасининг ходими, давлат қораловчиси В. Ковальчук собиқ вазирни қоралашдан воз кечди. У ўз мақсадини бундай деб ифодалайди: «Мен прокуратура соҳасида шунча йил ишлаб, бунай қонунбузарлик, ваҳшийлик ва адолатсизликка дуч келмаган, эшитмаган эдим. Тўпланган 16 жилд ҳужжатларнинг барчаси туҳмат ва бўҳтондан иборат. Гдлянчиларнинг найрангларидир. Шу сабабли, прокурор сифатида, Абдулла Худойбергановни тамомила ноҳақ жабрланган ва жазоланган, деб биламан. Унга нисбатан давлат қоралов фикридан бутунлай воз кечаман»!\nҲа, биз ўз ҳимоясидаги жиноятчиларни оқлашдан воз кечган адвокатларни кўрганмиз. Лекин прокурорнинг қоралашдан воз кечиши биз учун янгилик. Мен суҳбат асносида В. Ковальчукдан: «Сиз собиқ вазирни суд якунланишидан анча олдин, 7 майда қоралашдан воз кечгансиз, ўз баёнотингизни илгарироқ эълон қилиб қўймадингизми», деб сўрадим. «Йўқ, — деди у қатъий. — Биз ноҳақ айбланувчиларни эртароқ қоралашдан кўра, эртароқ оқлашга ўрганмоғимиз керак!». Зора, энди шундай бўлса!\nСуд эса кейинроқ — 22 май куни якунланган. Мана, унинг хулосаси: «Ўзбекистон Совет Социалистик Жумҳурияти номидан Тошкент вилояти судининг жиноий ишлар бўйича судлов ҳайъати қарор қилади: … Худойберганов Абдулла Маткаримович жиноят содир этмаган, деб ҳисоблансин. Унинг мол-мулки, тергов пайтида тортиб олинган барча ҳужжатлари, орден ва медаллари эгасига тўлиқ қайтарилсин. Худойберганов Абдулла Маткаримовичнинг айби йўқлиги учун у суд залидан озод этилсин!»\n833 кун давом этган, лекин ҳақиқатнинг рўёбга чиқиши билан тугаган «жиноий иш» ҳақидаги мақолани шу бахтли хотима билан якунласак ҳам бўларди. Лекин Абдулла Худойбергановнинг тақдири жумҳуриятимиз учун ягонами? У билан қисматдошлар биз ўйлагандан ҳам кўп эмасми? Ахир, Ўзбекистоннинг ўзидан салкам 23 минг одамнинг қамалишини нима деб атамоқ лозим? Бу саволлар ҳеч кимни тинч қўймаса керак. Эътибор беринг, қамалган одамларнинг ҳар биттаси учун камида бир неча ўнлаб одамлар қамоқларда, «изоляторлар»да норасмий равишда «ишлов»лардан ўтиб жавоб бердилар. Агар бу одамларнинг ҳаммасининг ўнлаб, юзлаб яқинлари, қариндошлари, уйлари, ўзлари тинтувдн ўтганини, гувоҳлик бергани, тинчи бузилганини ҳисобга олсак, бу қатағон бутун Жумҳуриятни қамраб олганини англаймиз. Хўш, бу алқимиз учун репрессия эмасмиди?\nБир халқнинг бошига бунча репрессиялар кўп эмасми? 20-йилларда босмачиликни тугатамиз, деб қанча одамлар йўқ қилинди. Биз ҳалигача уларнинг кимлиги нарёқда турсин, ҳатто аниқ сонини ҳам билмаймиз. 30-йилларнинг бошида коллективлаштириш жараёнида минглаб одамлар қулоқ қилинган. Уларнинг қабрлари Украина чўлларида, Кавказда, Сибирь ўрмонларида қолиб кетди. 37-йилларда Сталин қатағони туфайли халқимиз орасидан етишиб чиққан энг сара, илғор кучлар қурбон берилди. Уларнинг қаерга кўмилганини ҳам билмаймиз. 50-йилларда ҳам жаллодларнинг болталари халқимиз бошида ўйнаб турди. Ниҳоят, 80-йилларнинг ярмида бошланган «пахта иши» «ўзбеклар иши»га айлантирилди.\nБу репрессияларнинг тарихи, характерига чуқурроқ назар ташласангиз, даҳшатли бир факт кўзга ташланади. Негадир уларни амалга оширишда ўзбекларнинг ўзлари эмас, бошқа халқ вакиллари етакчилик қилганлар. Фрунзе, Триғулов, Мелкумов, Карташьян, Апресьян, Гдлян, Иванов, Дидоренко, Гайданов… нега шундай бўлган, нима, улар ўзбекистонликларнинг тўғрисию қаллобини, дўсту душманини бу ердагилардан кўпроқ билганми? Аксинча, булар ҳаётимиздан узоқ кимсалар бўлган. Ана шунинг учун ҳам халқимиз орасидаги гуноҳкору бегуноҳкорлар баробар жабр тортганлар.\nШуларни ўйлар эканман, яқиндагина Литвада бўлиб ўтган воқеалар хаёлимдан ўтади. Демократия йўлини тутган халқнинг қора кучлар билан тўқнашуви натижасида 14 одам ҳалок бўлди. Ноҳақ тўкилган қон учун Литвада қанча ғаллаёнлар рўй берди. Халқ ўз фарзандлари учун бир неча кун мотам тутди. Бутун дунё бу жумҳурият ҳуҳуқларини ҳимоя қилиб чиқди. Айбдорларга жазо бериш тўғрисида талаблар қўйилди. Хўш, бизда-чи? Фарғонада ўнлаб эмас, юзлаб кишилар қурбон бўлди. Ўш, Ўзганда минглаб одамлар оловларда ёнди. Паркент, Наманган фожиаларининг ҳали изи ўчгани йўқ. Лекин шунда ҳам ҳақиқий айбдорлар бир четда қолиб, яна халқимиз фарзандлари азоб чекди, қамоқларга ташланди. Халқимиз ўз фарзандлари учун мотам тутиш нари турсин, ҳуқуқларини ҳам талаб қилолмади. Нега бу воқеалар дунё кўз ўнгида бор бўйи билан шарҳланмади, уларга сиёсий баҳо берилмади? Тбилиси, Рига Вильнюсда ўлса, инсон-у, Ўш, Ўзганда ўлса инсон эмасми?!\nА. Худойбергановнинг қамоқдан озод қилиниши, унинг тўла оқланиши биз излаган ҳақиқатнинг бир томони, холос. Унинг бошқа томони ҳам бор: Тошкент вилоят суди собиқ вазирни оқлар экан, уни ноҳақ айблаган терговчилар Т. Гдлян, Н. Иванов тўдасини жиноий жавобгарликка тортиш тўғрисида қарор чиқарди. Бу қарор кучга кириши керак!\n← Аввалги Аввалги Бекқул Эгамқулов. Ҳукм (1991)\nКейинги → Кейинги: Шароф Убайдуллаев. Осмонни ким суяб турибди? (1989)


Шавкат Мирзиёев ЎзЛиДеП партиясидан президентликка номзод сифатида тасдиқланди – Газета.uz\nLotinchada 9 сентябрь 2021, 14:54 Сайлов-2021 Сиёсат\n9 сентябрь куни Тадбиркорлар ва ишбилармонлар ҳаракати — Ўзбекистон Либерал-демократик партиясининг навбатдаги съездида 2021 йилги президентлик сайловларига партия сиёсий кенгаши аъзоси, амалдаги президент Шавкат Мирзиёевни номзод сифатида тасдиқлаш масаласи кўриб чиқилди. Бу ҳақда «Газета.uz» мухбири хабар берди.\nПартия етакчиси Актам Ҳайитов ЎзЛиДеП 10-съезди делегатларини Шавкат Мирзиёев номзодини қўллаб-қувватлашга чақирди.\nНомзоднинг президентлик даврида амалга оширилган ишлар тўғрисидаги маълумоти ҳамда келгуси даврда ижро қилиниши кўзда тутилаётган режаларига бағишланган нутқидан сўнг, съезд делегатлари уни маъқуллади. Шавкат Мирзиёев номзодини бир овоздан қўллаб-қувватлашди.\nАввалроқ, «Газета.uz» амалдаги президентнинг сайловолди дастури ҳақида батафсил маълумот бериб борди.\nШавкат Миромонович Мирзиёев 1957 йил 24 июлда Жиззах вилоятининг Зомин туманида шифокор оиласида туғилган. Миллати — ўзбек. Олий маълумотли, 1981 йили Тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институтини тугатган. Муҳандис-механик мутахассислигига эга. Техника фанлари номзоди, доцент.\n1992 йилда Тошкент шаҳрининг Мирзо Улуғбек тумани ҳокими, 1996−2001 йилларда Жиззах вилояти ҳокими, 2001−2003 йилларда Самарқанд вилояти ҳокими лавозимларида ишлаган.\nШавкат Мирзиёев 2003 йилда Ўзбекистон бош вазири этиб тасдиқланди ва ушбу лавозимга яна уч марта — 2005, 2010, 2015 йилларда Олий Мажлис палаталари томонидан қайта тасдиқланди.\n2016 йил 8 сентябрь куни Олий Мажлис Қонунчилик палатаси ва Сенатининг қўшма мажлисида парламент палаталарининг қўшма қарорига мувофиқ Ўзбекистон президентининг вазифа ва ваколатларини бажариш вақтинча бош вазир Шавкат Мирзиёев зиммасига юкланди.\n19 октябрь куни Тошкентда Тадбиркорлар ва ишбилармонлар ҳаракати — Ўзбекистон Либерал-демократик партиясининг VIII съездида партия сиёсий кенгаши аъзоси Шавкат Мирзиёев номзодини президентликка тасдиқлаш тўғрисидаги қарор қабул қилинди. 2016 йил 4 декабр куни бўлиб ўтган Президент сайлови якунлари бўйича сайловчиларнинг 88,61 фоиз овози билан Ўзбекистон Республикаси Президенти этиб сайланди. 2016 йил 14 декабрда расман ўз вазифасини бажаришга киришди.\nУ давлат ва бошқарув органларидаги кўп йиллик самарали меҳнати, юртимиз равнақи, халқимиз фаровонлигини юксалтириш ишига улкан ҳисса қўшгани учун «Меҳнат шуҳрати» ва «Фидокорона хизматлари учун» орденлари билан тақдирланган.\n«Газета.uz» 2 353\nШавкат Мирзиёев: Бугунги халқимиз — кечаги халқ эмас 9 сентябрь 2021, 13:39\n2023 йилдан ҚҚС 12 фоизга туширилади — Шавкат Мирзиёев 9 сентябрь 2021, 11:36


Ривоят асосида ёзилган тафсир (1-мақола)\n“Тафсиру маъсур” деганда, бирор оятнинг маъносини бошқа оят ёки Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳадислари билан, саҳобий ёки тобеиндан нақл қилинган сўз билан баён этиш тушунилади. Бу ерда тобеин сўзини – агар уламолар ўртасида тобеиннинг фикри раъй дейилиши ёки маъсур дейилиши ихтилофли бўлса ҳам қўшиб қўйилди. Чунки Ибн Жарир сингари баъзи муфассирлар тафсири маъсурда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан ва саҳобалардан қилинган ривоятлар билан кифояланмасдан, балки тобеинлардан қилинган ривоятларни ҳам келтирганлар.\nТафсири маъсурнинг вужудга келиш даври икки босқичдан иборат: биринчиси, ривоят даври бўлиб, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам ўз саҳобаларига Қуръони каримнинг баъзи оятлари маъносидаги махфийликни очиб берганлар. Уни саҳобаи киромлар зеҳнларида сақлаб, оғизма-оғиз бир-бирларига, кейинчалик тобеинларга етказганлар.\nЎз навбатида, Қуръони каримнинг баъзи оятлари маъносини саҳобалар ҳам Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан эшитганларига қўшимча эҳтиёжга мувофиқ ижтиҳод қилиб тафсир қилганлар.\nТобеинлар ҳам ўз даврида оятлардаги баъзи махфийликни Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан ва саҳобалардан қилинган ривоятлар устига ўзлари ҳам ижтиҳод ва раъй билан халққа тушунтирганлар.\nТафсирдаги шундай ўзгариш ва кенгайиш табааъ тобеинларнинг (тобеинлардан кейинги авлод) даврида ҳам давом этди.\nИккинчиси тадвин давридир. Бу даврда биринчи бўлиб тафсири маъсур (ривоятлар асосида тафсир) ёзилди. Лекин бу даврда ёзилган тафсир алоҳида китоб бўлмасдан, балки ривоят қилинган ҳадислар китобининг бир боби сифатида ёзилган эди. Қуръон тафсирини бир боб сифатида бўлса ҳам биринчи ёзган киши Мадина имоми Ал-имом Молик ибн Анас Ал-Асбаҳий эди.\nКейинчалик ҳадисдан тафсир ажратилди ва алоҳида китоб сифатида ёзилди. Қуръони карим тафсирини алоҳида китоб шаклида биринчи бўлиб ёзган киши Али ибн Абу Талҳа бўлиб, уни Ибн Аббос розияллоҳу анҳудан қилинган ривоят асосида ёзди.\nКейин Қуръоннинг бир жузъига тафсир ёзилди, унинг муаллифи Абу Равқ, ундан кейин эса уч жузъига Ибн Журайждан қилинган ривоят асосида Муҳаммад ибн Савр тафсир ёзди.\nИбн Жарирнинг ёзган тафсири эса тафсири маъсурнинг энг мукаммали бўлди. Вақт ўтиши билан тафсири маъсурда ҳам иснодсиз ривоятлар қилиш бошланиб кетди ва саҳиҳ ривоят билан носаҳиҳни ажратиб бўлмай қолди, ҳатто бу нарса ёлғон ривоятларнинг кўпайишига ҳам сабаб бўлди.\nЮқорида айтилганлардан маълумки, тафсири маъсур Қуръони карим оятини Қуръон ояти, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг суннати, саҳоба ёки тобеинларнинг ривояти билан тафсир қилишдан иборатдир. Шундай экан, Қуръонни Қуръон билан ёки ҳадис билан қилинган тафсир шубҳасиз қабул қилинади.\nАгар Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламга нисбат берилган ривоятларнинг исноди ёки матни заиф бўлса, уни қабул қилинмайди, яъни мардуддир.\nАммо саҳобалар ва тобеинлардан ривоят қилинган ҳадислар билан тафсир қилинга бўлса, уларга халал аралашган бўлади ва заиф саналади. Чунки тафсир китобларида саҳобийлар номидан ривоят қилинган кўплаб ҳадислар борки, улар саҳиҳ эмасдир. Айниқса Ибн Аббос розияллоҳу ва ҳазрат Али розияллоҳу анҳу номларидан жуда кўп ёлғон ҳадислар ривоят қилинган. Шунинг учун Имом Шофеий роҳимаҳуллоҳ: “Ибн Аббосдан тафсир ҳақида юзтача ҳадис ривоят қилинган, холос” деганлар. Демак, Ибн Аббос розияллоҳу номларига нисбат берилиб, жуда кўп ҳадислар тўқилган. Тафсири маъсурнинг заиф саналишига учта сабаб бор:\na) Тафсирда мавзуъ (ривоятга асосланилмаган, тўқилган) гапларнинг пайдо бўлиши;\nТафсирда мавзуъ гапларнинг пайдо бўлиши, уларнинг ҳадисда пайдо бўлиши билан бир вақтда бошланди. Чунки тафсир билан ҳадис бир-бирига чамбарчас боғлиқ бўлиб, улар бир-биридан мустақил бўлиши мумкин эмас. Шунингдек, ҳадисда саҳиҳ, ҳасан, заиф, ровийлари орасида ишончли, шубҳали, ёлғончилари бўлганидек, тафсирда ҳам ва муфассирлар орасида ҳам шундайлари бор.\nМавзуъ ҳадис ва тафсирларнинг пайдо бўлиши ҳижратнинг қирқ биринчи йилидан бошланди. Бу даврга келиб мусулмонлар сиёсий жиҳатдан бир неча фирқага бўлиниб кетган эдилар. Бунинг устига қалби куфр билан тўла, аммо зоҳирда ўзини мусулмон ва динпарвар қилиб кўрсатувчи кимсалар пайдо бўлиб, бундай тафриқа замони уларнинг ғаразли мақсадларини амалга оширишга, динда бузғунчиликни кўпайтиришга, дин аҳлларини йўлдан оздиришга қулай имконият яратиб берди. Натижада кўплаб ботил ривоятлар тўқилди, бу ривоятларни Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам ва саҳоба розияллоҳу анҳумларга нисбат берилди. Масалан: шиалар ўз мазҳабларининг афзал эканини тушунтириш ва ҳазрат Алига нисбатан кишилар қалбида муҳаббат пайдо қилиш, хаворижлар эса “аҳли сунна вал-жамоа”ни айблаш мақсадида Қуръондан бирор оятни далил келтиришга зўр бериб уринар, бунинг учун эса ривоятлар тўқиб, бу ривоятларнинг нисбатини ишончли бўлсин учун Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламга ёки бирор саҳобийга боғлаб айтар, мақсади эса бидъат ва хурофот тарқатишдан бошқа нарса эмас эди. Айниқса, мавзуъ ривоятларнинг жуда кўпи ҳазрат Али розияллоҳу анҳуга ва Ибн Аббос розияллоҳу анҳуга нисбат берилган эди. Бу икки улуғ саҳоба Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг аҳли байтларидан бўлгани учун мусулмонлар ҳеч шубҳа қилмасдан ишонардилар. Аммо эътибор бериб қаралса, Али розиҳяллоҳу анҳуга фақат шиалар, Ибн Аббос розияллоҳу анҳуга фақат аббосийлар шундай нисбат берганлар.\nБухоро туманидаги “Чаҳор Бакр” жоме масжиди имом-хатиби\n3562 марта ўқилди\nДругие материалы в этой категории: « Кўзи ожиз, қалб “кўз”и очиқ қори\tТобеинлар тафсирининг қиймати (1-мақола) »


Россияда бепул ўқиш имконияти\nРоссияда бепул ўқиш имконияти 1 644\nРоссотрудничество бепул таҳсил олишлари учун чет эл фуқароларини Россия университетларига очиқ тарзда қабул қила бошлади.\nМуассаса раҳбари Любовь Глебова олий маълумот ҳақидаги дипломга эга бўлиш учун ким, нега ва қай мақсадда Россияга йўл олиши мумкинлиги ҳақида батафсил гапириб берди.\nРоссияга ким, нега ва қай мақсадда ўқишга отланиши мумкинлиги ҳақида Sputnik Ўзбекистон сайтига Россотрудничество раҳбари Любовь Глебова гапириб берди.\n– Любовь Николаевна, бепул олий маълумотга эга бўлиш учун ҳар йили Россияга қанча чет эл фуқаролари ташриф буюради?\n– Сўнгги уч йил давомида Россия йилига 15 минг нафар чет элликларни ВУЗларда бепул олий таълим олишга таклиф қилиб келади. Мазкур жараёнга 400дан зиёд Россия университетлари жалб қилинган.\n2016 йилда биз илк бор қабулни очиқ тарзда ўтказмоқдамиз. Бошқа давлатлардаги ҳамкасбларимизнинг ушбу йўналишдаги тажрибасига таяниб, жорий йилда аризаларни электрон тарзда тақдим этишни ташкиллаштирдик. Ўқишга қабул тартиби ўзгармаган, лекин ушбу жараён анча осон ва шаффоф тусга эга бўлди — маълумотлар ягона ойна орқали киритилмоқда, танлов тезкор усулда амалга оширилмоқда. Ахборот портали ушбу жараён атрофида ўралашиб юрган кўп сонли «воситачилар»дан қутулиш имконини берди.\nЖаҳондаги 198 мамлакат фуқаролари турли мутахассислик бўйича (тиббиётдан тортиб техника соҳасигача, шу жумладан, ядровий физика мутахассисликлари бўйича ҳам) таҳсил олиш учун ўз аризаларини йўллашлари мумкин. Рус тили мутахассислари, лингвистлар ва филологлар учун алоҳида йўналиш жорий қилинган. Айни вақтда хорижда рус тилига бўлган эътибор ўта юқори даражада.\n– Россия давлат квотасига ўз номзодлигини кўрсатиш учун чет эл фуқароси қандай йўл тутиши лозим?\n– Бунинг учун www.russia.study порталида рўйхатдан ўтиш зарур. Рўйхатдан ўтиш чамаси 20 дақиқа вақтни олади ва иккита осон босқичдан иборат: чет эл фуқароси ўз шахсини тасдиқлайди, сўнгра электрон манзилини очади. Деярли шу заҳотиёқ рухсат берилганлик ҳақида жавоб хати келади. Электрон манзили келгусида бўлажак абитуриентлар билан тезкор ва ишончли алоқани таъминлаш учун зарур бўлади, аммо ушбу алоқадан қанчалик самарали фойдаланиш эса келажакда таҳсил олишга мойиллик билдирган номзоднинг шахсий манфаатларига боғлиқдир.\nШахси тасдиқланганидан сўнг номзоднинг эътиборига анкета, яъни, сўроқ варақаси тақдим этилиб, номзод варақага шахсига, маълумотига оид ахборотни киритади, шунингдек, ўзига маъқул бўлган таҳсил йўналишини кўрсатади ҳамда ўз истагини асослаш бўйича ихтиёрий равишда хат ёзади. Варақа давлат бўйича умумий рўйхатга киритилади. Сўнгра тегишли давлат оператори (ҳар бир давлатнинг ўз оператори мавжуд) номзодларнинг дастлабки танловини амалга оширади.\n– Айтингчи, бундай ҳолда истеъдодга эга бўлмаган айрим чет эл фуқаролари тегишли ғайрат ва билимларга эга бўлган россиялик абитуриентлар ўрнини эгаллаб қолмасмикан?\n– Дунёнинг аксарият давлатларида Россотрудничествонинг ваколатхоналари мавжуд, яъни, шулар қаторига кирувчи Россия илм-фан ва маданият марказларининг вакиллари бир неча мезонларга таяниб (номзоднинг ижобий баҳолари акс эттирилган шаҳодатномаси, Олимпиадалардаги иштироки ва бошқа ютуқлари) номзодларнинг шахсий варақаларини дастлабки босқичда баҳолайди. Энг муваффақиятли ва истеъдодли ёшлар юзма-юз ёки масофавий суҳбатга таклиф қилинади. Мисол учун, Сурияда тўхталсак, танлов фақатгина масофавий тарзда ўтказилади. Шу билан бирга, биз суриялик талабаларни албатта кутиб қоламиз ва Россия университетларида интизорлик билан қарши оламиз.\nЯкуний танлов Россия илм-фан ва маданият марказлари, элчихоналар, маҳаллий таълим вазирликлари ва ижтимоий ташкилотлар вакилларидан ташкил қилинган ҳайъат томонидан амалга оширилади. Айни дамда биз университетлар билан уларнинг вакиллари ҳам ҳайъат аъзолари бўлиши борасида музокаралар олиб бораяпмиз.\nЖорий йил бошланғич тажриба ҳисобланиб, танлов жараёни суҳбат ва тестдан ўтказиш кўринишида ўтказилади. Аммо келгуси йилда биз олимпиадалар ва тестлар тизимига асосланган баҳолашнинг тўлиқ шаклига ўтамиз. Ҳар бир давлат бўйича алоҳида рейтинг шаклланади. Танловнинг яна бир таркибий қисми бўлиб россиялик университетлар томонидан чет эл давлатлари ҳудудида ўтказиладиган олимпиадалар ҳисобланади. Айни вақтда Россотрудничество ушбу олимпиадалар айнан бир хилда ўтказилиши ва ўзаро кетма-кетликда тартибга солиниши борасида тегишли ишларни амалга оширмоқда.\n– Танловдан ўтмаган номзодлар нима қилади?\n– Бирон-бир чет эл фуқароси 15 минг абитуриент қаторидан квотага эга бўла олмаса, унга Россия университетларида контракт асосида ўқиш таклиф қилинади. Кўпгина олий ўқув юртларимизда таълим олиш нархи нисбатан юқори эмаслигини ҳисобга олсак (аксарият университетларда ўқиш нархи йилига 1000–1500 еврони ташкил қилади), таълим олишнинг мазкур кўриниши ҳам кўпчиликда қизиқиш уйғотиши мумкин.\n– Мазкур жараённинг кайси босқичида бевосита университетлар ишга киришади? Тавсия қилинган номзод муайян олий ўқув юртига қай тарзда бириктирилади?\n– Чет эл фуқароси квота доирасида танловдан ўтганидан сўнг, келгусида ўқиш истагини билдирган 6 та олийгоҳни танлаб, уларнинг кетма-кетлигини белгилайди. Кейин эса қизиқ механизм ишга тушади: ҳар бир университет ўз «электрон кабинет»ини очган ҳолда ўзига маъқул бўлган номзодни танлайди. Агарда номзод энг афзал кўрган олийгоҳга кира олмаса, унинг маълумотлари иккинчи ўриндаги ўқув юртига ўтказилади… Шу тариқа абитуриент олтинчи университетгача бориши мумкин. Агарда қайд этилган олтита университетдан ҳеч қайси олийгоҳ номзодни танламаса, РФ маориф ва фан вазирлиги номзодга бирон-бир бошқа университетда муқобил тарзда таҳсил олишни таклиф қилади. Ишонинг, ушбу жараёнда ҳеч ким эътибордан четта қолмайди.\n– Фикрингизга кўра айни вақтда Россияни жаҳон миқёсида мустаҳкам олий маълумот тизимига эга давлат сифатида қабул қилишадими? Олий маълумот олиш учун Россияга йўл олганларда қандай муҳим манфаатлар бўлиши мумкин?\n– Биринчидан, Россияда мухандислик, табиий фанлар, математика йўналишлари, филология ва рус тили мутахассисликлари бўйича юқори сифатли таълим тизими йўлга қўйилган. Хорижда нуфузли ҳисобланган мутахассисликлардан бири бўлмиш тиббиёт маълумоти ҳам алоҳида эътиборга сазовор. Маданиятшунослик соҳасида ҳам ўхшаш ҳолат: рус мусиқаси, театри, киноси аввалгидек чет эл фуқароларида катта қизиқиш уйғотмоқда. Россия маориф тизими бошидан кечирган оғир кунларга қарамасдан жаҳонда ўзига хос бўлган фундаментал, чуқур ва фанлараро таълими сифатида тан олинган.\nИккинчидан, Россияда, айтайлик, Европадан фарқли равишда, ҳаёт ва таълим олиш нисбатан арзондир. Учинчидан, бир қатор давлатлар учун Россия етакчи ҳисобланади. Айни вақтда бир қатор давлатларда юқори мансабларни эгаллаб турган раҳбарлар қачондир Россияда таҳсил олишган. Бугун фарзандлари абитуриент ёшига кирганлари сабабли улар Россия таълим тизимига катта қизиқиш билан назар ташламоқда ҳамда Россияда ўқиш натижасида юқори онг-билим даражаси, фойдали алоқалар ва тўғри дунёқараш қобилиятини ривожланишини яхши англайдилар. Мазкур ҳолат нафақат МДҲ мамлакатлари, балки Осиё ва Африканинг ривожланиб бораётган давлатлари, алоҳида олинган Европа давлатлари, шунингдек, Лотин Америка давлатларига хосдир.\n– Нима деб ўйлайсиз, ушбу лойиҳа Россияга қандай фойда келтириши мумкин?\n– Биринчидан, мазкур лойиҳа университетлар ва Россияга ўз келажагини таъминлаш ва мақсадли инвестицияларни жалб қилиш имкониятини яратиб беради. Россиянинг сифатли маълумоти соҳибига айланган чет эл талабалари ўз мамлакатларига қайтиб Россия Федерациясига содиқ бўлиб қоладилар. Илм-фан соҳасида фаолият бошлагач, Россиянинг таълим ва илмий ташкилотлари билан яқин алоқаларни йўлга қўядилар. Энг тиришқоқ ва талабгор талабалар эса Россияда қолиб, шу ерда ўқишни ва ишлашни давом эттиради. Гапнинг муддаоси шундаки, биз иқтисодиётимиз ва таълим тизими учун зарур бўлган мутахассисларни Россияга жалб қиламиз.\nБундан ташқари, Россия университетларида бепул таълим олиш квоталари нафақат бакалаврларга, балки магистрлар ва аспирантларга ҳам тегишли, бу ҳолат эса академик мобиллика ишора қилувчи кўрсаткич, яъни, талабалар алмашувининг таркибий қисмидир. Олийгоҳлар халқаро миқёсда алоқа ўрнатадилар. Квотадан ташқари контракт бўйича таълим олиш учун келаётган чет эл талабаларига келсак, ушбу ҳолат университетлар учун сезиларли моддий кўмакдир.\n– Россияда ўқиш учун жаҳонда энг мураккаб тиллар қаторига кирувчи рус тилини билиш зарур. Чет эл талабалари учун рус тилини ўргатиш ишлари йўлга қўйиладими?\n– Россиянинг кўпгина университетларида тайёрлаш факультетлари фаолият юритади. Рус тилини умуман билмайдиган талабалар қисми (бундай талабаларнинг сони ҳар йили чамаси 4 минг нафарни ташкил этади) бир йил давомида айнан тилни ўрганадилар. Аммо бундай талабаларнинг ҳар бирини ўқитиш учун йилига 100 минг рублга қадар маблағ сарфланади. Давлат пул йўқотса, одамлар вақтни бой беради. Шу сабабли келажакда Россотрудничество россиялик университетлар билан биргаликда жаҳоннинг турли мамлакатларида «четга чиқарилган» тайёрлов факультетларини ташкил қилиб, уларда рус тилини ўргатиш ва тест марказларини шакллантиришни таклиф қилмоқда.\n– Россия олийгоҳларида бепул таълим олиш таклифидан фойдаланмоқчи бўлганлар сони кўпми?\n– Айни вақтда Россияда талаба бўлиш истагини билдирганлар сони ошмоқда: одамлар қўнғироқ қилишади, ижтимоий тармоқларда саволлар йўллайди, порталда рўйхатдан ўтмоқда. Ҳозирча энг юқори фаолиятни МДҲ давлатлари фуқаролари билдирмоқда, русийзабон муҳитда талабаларни қабул қилиш ҳақидаги ахборот тез тарқалишини биз кутгандик, бу табиий ҳолат.\nРоссия олий ўқув юртларида чет эл фуқароларини бепул ўқитиш учун қабул қилиш ҳар йили ўказиладиган ва узоқ муддатга мўлжалланган лойиҳадир. Мазкур лойиҳа мамлакатнинг фаолиятини белгилаб берувчи ташқи сиёсатнинг самарали воситаси бўлганлиги сабабли келажакда квоталар сонини ошириш тарафдоримиз.


10:39 / 06.01.2018\nNorma.uz’нинг ёзишича, СКнинг 208-моддасида ҚҚСдан озод этиладиган реализация қилиш оборотлари акс эттирилган, улар орасида қуйидагилар келтирилган:\n• гидрометеорология ва аэрология ишлари;\n• геология ва топография ишлари;\n• босма маҳсулотлар, шунингдек босма маҳсулотлар ишлаб чиқариш ва уларни реализация қилиш билан боғлиқ таҳририй, матбаа ва ноширлик ишлари (хизматлари);\n• Ўзбекистон Миллий телерадиокомпаниясининг, унинг таркибига кирувчи корхоналар ва ташкилотларнинг ҳамда Ўзбекистон Миллий ахборот агентлигининг асосий фаолиятига доир маҳсулот ва хизматлар;\n• ваколатли давлат органининг ихтисослашган экспертиза бўлинмалари ўтказадиган экологик экспертиза хизматлари.\nИмтиёзлар фақат босма маҳсулотлар – миллий валюта (купюра), китоб маҳсулотлари, оммавий ахборот воситаларининг даврий босма нашрлари (реклама тусидаги босма нашрлар бундан мустасно), дафтарлар ҳамда расм ва чизмачилик альбомлари учун сақланиб қолинади.\nУшбу имтиёз 2018 йилда ҳам сақланиб қолинди. Бироқ СКнинг 211-моддасига киритилган ўзгартиришларга кўра 2018 йилнинг 1 апрелидан у фақат юридик шахсларга нисбатан татбиқ этилади.\n08:51 / 21.04.2018


Инвестиция илми билимдони\nС начала работы biznes-daily.uz 8 069 338\nГлавная "МЕНИНГ МУЛКИМ - ЧАСТНАЯ СОБСТВЕННОСТЬ" Инвестиция илми билимдони\nИнвестицион фаолиятни молиялаштиришдаги бозор механизмларининг назарий жиҳатлари кўплаб иқтисодчи олимлар томонидан тадқиқ этилган. Шулар қаторида таниқли олим Уильям Шарп ҳам инвестицион фаолиятни фонд бозори орқали молиялаштириш механизмига алоҳида эътибор қаратади. Унинг фикрича, қимматли қоғозларнинг даромадлилиги ва рисклилиги ўртасидаги тўғридан-тўғри алоқага эга бўлган оқилона инвестицион стратегия инвестицион фаолиятни молиялаштиришнинг асоси ҳисобланади. Молиявий воситачилар (тижорат банклари, жамғарма ва кредит уюшмалари, кредит иттифоқлари, суғурта компаниялари, ўзаро ёрдам фондлари, пенсия фондлари) эса корпорацияларнинг фонд бозоридан қўшимча маблағлар жалб қилиш имкониятини билвосита таъминлайди.\nАмерикалик иқтисодчи Уильям Шарп 1934 йил 16 июнда Бостон (Массачусетс штати)да туғилди. У дунёга келганда ота-онаси талабалик гаштини суришар, ўқиш, илм олиш билан машғул эдилар. Отаси инглиз адабиёти, онаси эса табиий фанлар йўналиши бўйича ўқиганлар. Кейинчалик отаси Гарвард университетида ишлади. Уильям олти ёшни қаршилаганда, отаси миллий гвардияга ишга киради ва оиласини аввалига Техас штатига, кейинчалик Калифорнияга кўчириб кетади. Шу сабабли Шарпнинг болалик даври Калифорнияда ўтади: ўрта мактабни айнан шу ерда, Риверсайд шаҳрида битиради.\nШарп 1951 йилда Берклидаги Калифорния университетининг тиббиёт факультетига ўқишга киради, бироқ бир йилдан сўнг тиббиётга умуман қизиқмаслигини англаб етади. У Лос-Анжелесда жойлашган университет шаҳарчасига кўчиб ўтади ва Калифорния университетининг бизнес бошқаруви йўналишида ўқий бошлайди. Бунинг учун аввалига биринчи семестр давомида бухгалтерия ҳисоби ва иқтисодиётни ўрганади – иккала курс ҳам мазкур ихтисосликнинг ажралмас қисми бўлиб, диплом олиш учун керак эди. Бухгалтерия ҳисоби Шарп учун зерикарли туюларди, иқтисодиёт эса унда қизиқиш уйғота бошлади. У тез орада микроиқтисодиётни чуқур ўрганади ва бу билан ўзининг келажагини белгилайди. Унинг иқтисодиётчи сифатида шаклланишида Калифорния университети профессорлари Ж.Уэстон ва А.Алчиан катта роль ўйнайди. Уэстон олийгоҳда молиядан, Алчиан эса иқтисодиётдан дарс берарди. Айнан Уэстон Шарпни Г.Марковиц олиб бораётган, келажакда Нобель мукофотига сазовор бўладиган тадқиқотга жалб этади.\nУильям Шарп 1955 йили иқтисодиёт ихтисослиги бўйича бакалавр, 1956 йилда эса магистр дипломини олади.\nШарп қисқа вақт давомида ҳарбий хизматни ўтайди ва 1956 йилда РЭНД корпорациясига иқтисодчи сифатида ишга ўтади ва у ерда Г.Марковиц билан ҳамкорликда ишлай бошлайди. Бу корпорацияда ўша пайтда ўйин ва ҳисоблаш техникаси назарияси, чизиқли ва динамик дастурлаш ҳамда амалий иқтисодиёт йўналишларида тадқиқотлар олиб борилар эди.\nШарп ва Марковиц биргаликда портфель инвестициялари ва қимматли қоғозлар боғлиқлигини акс эттирувчи моделни яратиш борасида илмий ишни бошлайдилар. Корпорацияда ишлаш даврида, 1961 йили Шарп Калифорния университетида докторлик диссертациясини ҳам ҳимоя қилишга улгуради, бу илмий ишида у трансферт нархлар иқтисодиёти масалаларини ёритади. Диссертацияда Шарп Г. Марковиц моделига асосланган портфель инвестициялари таҳлилининг бир қатор жиҳатларини тадқиқ қилади ва илмий иш объектини бир коэффициентли модель деб атайди. Кейинчалик унинг бу модели бир омилли модель деб ном олади.\nУильям Шарп Марковиц усулига ўзгартириш киритади ва ягона индекс усулидан фойдаланиб, акция даромади ҳамда умумий бозор индексини солиштириш орқали корреляцион таҳлил қилади. Шарп ўз таҳлилида портфель самарасини топиш усулини осонлаштиради.\nШарп 1961–1968 йиллар давомида Сиэтл шаҳрида жойлашган Вашингтон университети ҳузуридаги бизнес мактабида ишлайди. Саккиз йил давомида у микроиқтисодиёт, молия назарияси, ҳисоблаш техникаси, статистика, операциялар тадқиқоти фанларидан сабоқ беради. Шарпнинг сўзларига қараганда, дарс бериш мобайнида у иқтисодиёт назариясининг тегишли бўлимларидан ўз билимларини чуқурлаштириб борар эди. Бунинг натижасида 1963 йилда биринчи маротаба “Бошқарув илми” (“Management Science”) журналида диссертация ишининг асосий ғояларини “Портфель инвестициялари таҳлилининг соддалаштирилган модели” (“А Simplified Model for Portfolio Analysis”) мақоласида эълон қилади. Бир вақтнинг ўзида у нарх модели устида илмий ишини давом эттиради ва ўз хулосаларини 1964 йилда чоп этилган “Акция капитали нархлари – риск шароитида бозор мувозанати назарияси” (“Capital Asset Prices - A Theory of Market Equilibrium Under Conditions of Risk”) деб номланган мақоласида баён қилади. Ушбу мақолада Шарп ҳозирги замон молия фанининг энг муҳим ғояларидан бири бўлган акция капиталининг нархлар модели асослари ҳақида баён қилади. Бу модель кутилаётган даромадлилик ва таваккалчилик даражасига боғлиқ равишда молия активлари нархларининг шаклланишини изоҳлайди.\nШарп томонидан ишланган моделнинг асосида қуйидаги фикр турар эди: инвестор, яъни акция эгаси қарз олишда капитални комбинациялаш ва рискдаги қимматбаҳо қоғозлар оптимал портфелини тегишли равишда танлаш орқали рискнинг олдини олиши мумкин.\nУильям Шарп Марковиц назариясига иккита янгилик киритади:\nакциялар олди-сотди шартномаси тўлиқлигича тугаганлиги, яъни акцияларни аниқ бозор баҳоси келишилганлиги;\nрисксиз ставкада активларни қарзга олиш ёки қарзга бериш ҳамма инвесторлар учун бир хил бўлиши ва бу қарзга олиш, қарзга бериш миқдорига боғлиқ эмаслиги.\nШарп модели бета-коэффициент ёрдамида қимматли қоғозлардан келиб тушадиган даромадни аниқлашга имконият яратди. Бу модель рискни капитал бозорига ўтказиб, уни сотиб юбориш ёки сотиб олиш ва баҳолаш мумкинлигини кўрсатиб берди.\nМолия бозорида Шарпнинг модели замонавий нархлар назариясининг асоси сифатида қараб чиқилади. Бу модель эмпирик таҳлилда, амалий тадқиқотларда кенг қўлланилди ва иқтисодий ҳаётнинг турли жабҳаларида қарорлар қабул қилиш амалиётида муҳим асос бўлди. Г. Марковицнинг портфель инвестициялари модели билан бир қаторда, Шарпнинг нархлар модели ҳам молия иқтисодиёти бўйича барча дарсликларга киритилди.\nУильям Шарп 1968 йилда Ирвиндаги Калифорния университетига ишга ўтади ва у ерда Ижтимоий фанлар мактабини яратишда яқиндан иштирок этади. Бироқ турли сабабларга кўра бу ташаббус амалга ошмайди ва Шарпни 1970–1989 йиллари Стенфорд университети ҳузуридаги Олий бизнес мактабида дарс бериш учун таклиф қилишади. Бундан бироз вақт олдинроқ Шарп молия бозори назариясининг асосий ғоялари баён қилинган “Портфель инвестициялари назарияси ва капитал бозорлари” (“Portfolio Theory and Capital Markets”) китобини чоп этади.\nОлимнинг бошқа тадқиқотлари орасида капитал бозоридаги мувозанат ва уни портфель танлови муммоларини опциондаги нархлар, инвестициялар бошқарувини децентрализациялаш, инвесторларнинг ўз фондларини активларининг асосий синфлари бўйича тақсимлашда қўллаш масалалари диққатга сазовордир. Шарпнинг бу борадаги илмий изланишлари 1970-йиллар охирида ёзилган “Инвестициялар” дарслигида ўз аксини топиб, мазкур мавзу бўйича турли эмпирик ва назарий материални умумлаштиради.\nУниверситетда дарс бериш ва илмий тадқиқотлар олиб боришдан ташқари олим бир қатор фирмаларда инвестиция масалалари бўйича консультант вазифасини ҳам бажарар эди. Бу ерда ўзининг молия назариясига оид ғояларини амалиётга жорий этишга ҳаракат қиларди. У портфель инвестицияларининг ишончли ёки рисклигини баҳолашда, қимматли қоғозларнинг оптимал портфелини танлашда, нақд пулнинг кутилаётган тушумини аниқлашда иштирок этди. “Мэрилл Линч, Пирс ва Смит” ҳамда “Уэллс-Фарго” фирмаларида фаолият юритган пайтларида Шарп инвестициялаш амалиёти ҳақида катта билимларни эгаллайди.\n1976–1977 йилларда олим Миллий иқтисодий тадқиқотлар бюроси гуруҳига ишга жалб қилинади. Бу ерда у инвестиция жараёнлари билан боғлиқ масалаларни чуқур ўрганади.\n1980 йилда Уильям Шарп Америка молия ассоциациясига президент этиб тайинланади. 1986 йилда эса Стэнфорд университетини вақтинча тарк этиб, ўзининг “Шарп-Рассел-ризёрч” хусусий тадқиқот-консультатив фирмасини ташкил қилади. Бу фирма суғурта, нафақа, хайрия жамғармалари ва ташкилотлари учун қимматли қоғозларни жойлаштириш бўйича тавсиялар ишлаб чиқиш билан шуғулланади.\n1989 йилда Уильям Шарп университетдан бутундай кетади ва бор кучини фирмасига бағишлайди. Кейинчалик унинг фирмаси “Уильям Ф.Шарп ассошиэйтс” деб номланди.\n1990 йилда Уильям Шарп Г. Марковиц ва М.Миллер билан биргаликда “Молиявий бозор иқтисодиёти назариясига оид биринчи ишлари учун” Нобель мукофотига лойиқ кўрилади.


Ўзбекистонда коронавирусга оммавий эмлаш тадбирлари 1 апрелдан бошланади - XABAR.INFO\nЎзбекистонда коронавирусга қарши эмлаш жараёнига тайёргарлик ишлари охирига етказилмоқда. Шу муносабат билан Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги хизмати раҳбари ўринбосари Нурмат Атабеков ССВ Матбуот хизматига мазкур жараёнларнинг бориши ҳақида маълумот берди.\n— Ўзбекистонда коронавирусга қарши оммавий эмлаш тадбирлари 2021 йилнинг 1 апрелидан бошланади, — деди Нурмат Атабеков. — Биринчи галда 65 ёшдан юқори ёшда бўлган шахслар ва тиббиёт ходимлари эмланиши режалаштирилмоқда.\n❗Коронавирусни даволашга ихтисослашган махсус шифохоналар;\n❗Тез тиббий ёрдам тизими;\n❗Шошилинч тиббий ёрдам тизими;\n❗Юқумли касалликлар шифохоналари;\n❗Коронавирус ташҳисоти лабораториялари;\n❗Бирламчи бўғин, амбулатория ва поликлиника хизмати ходимлари эмланиши кутилмоқда.\nДиққат! 1 апрелдан бошлаб Тошкентда оммавий…\nЎзбекистонда 18 апрелдан карантин қоидалари янада…\nОЛДИНГИ СAХИФAДаврон Кабулов — «Миллионавирус» концертида «ишонган номерларимиз» олиб ташланган\nКЕЙИНГИ СAХИФAБарак Обама оғир жудоликка учради


Валютага дахлдор 70га яқин қонуности ҳужжатлари қайта кўриб чиқилади » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n23 октябрь 2019, 21:13\n«Валютани тартибга солиш тўғрисида»ги қонун қабул қилиниши муносабати билан 70га яқин ёки ундан ҳам кўпроқ қонуности ҳужжатлари қайта кўриб чиқилади. Бу ҳақда Марказий банк раиси ўринбосари Бобур Абубакиров маълум қилди.\n«Мақсад – битта ягона ҳужжат қилиш, яъни валюта амалиётларини амалга ошириш тартиби. У катта ҳужжат бўлади. Ҳужжат чет эл валютасини банкка топширишдан, ҳисоб рақамининг юритилишидан тортиб хорижий валютани сотиб олиш, сотиш тартибигача бўлган оралиқдаги барча меъёрларни ўз ичига олади», – деди Абубакиров чоршанба куни бўлиб ўтган матбуот анжуманида.\nРегулятор расмийсига кўра, қатор ҳукумат қарорлари ҳам ўз кучини йўқотади. Жумладан, хорижий валютани сотиш ва сотиб олиш тартиби бунга қадар Вазирлар Маҳкамасининг 2001 йилдаги 294-қарори билан белгиланган бўлиб, эндиликда бу қарор бекор қилинади ва Марказий банкнинг ички меъёрий ҳужжати қабул қилинади.\n«Вазирлар Маҳкамасининг яна бошқа қатор қарорлари бор. Чет элда ҳисобварақасини очиш билан боғлиқ масалалар бор, рухсатнома талаб этилиши ёки хорижий валютани Ўзбекистон Республикасига олиб кириш, олиб чиқиш билан боғлиқ масалалар. Уларни айтиб ўтсам, жуда ҳам кўп.\nҚарийб 70га яқин ҳужжат қайта кўриб чиқилиб, уларга тегишли ўзгартиш ва қўшимчалар киритилиш, айримларини бекор қилиш ҳақида таклифлар тайёрланиб, белгиланган муддатларда Вазирлар Маҳкамасига киритилади», – деди Бобур Абубакиров.\nЯнгиликлар » Ўзбекистон » Валютага дахлдор 70га яқин қонуности ҳужжатлари қайта кўриб чиқилади\n16:42 Марказий банк нақд чет эл валютаси савдоси бўйича маълумот берди\n12:27 Марказий банк: Банклардан нақд долларни қачондан сотиб олиш мумкин?\n16:08 Марказий банк валюта бозори тез орада либерализация қилинишини билдирди


Майнинг компанияси кўмир чиқиндиларидан биткоин олишни режалаштирмоқда. Бу нимани англатади? - Terabayt.Uz\nStronghold Digital майнинг компанияси, қазиб олиш учун зарур бўлган электр энергия билан таъминлаш учун, Panther Creek кўмир электр станциясини сотиб олди. Strongholdʼнинг айтишича, битим экологик тоза криптовалюта қазиб олиш дастурининг бир қисми бўлган. Компания электр станцияси учун ёқилғи сифатида завод ёнида жойлашган кўмир чиқиндиларидан фойдаланишни режалаштирмоқда. Компаниянинг таъкидлашича, 200 тонна кўмир чиқиндиларини ёқиш битта биткоин қазиб олиш учун зарур бўлган энергия харажатларини қоплаши мумкин.\nПенсилванияда кўмир чиқиндилари катта экологик муаммо ҳисобланади. Талаб қилинмаган тош қолдиқлари катта майдонни эгаллайди, шунинг учун уни қуриш ва қайта тиклаш қийин кечади. Бундан ташқари, чиқинди кўмир ҳавога карбонат ангидрид чиқаради, тупроқни оғир металлар билан заҳарлайди ва ер ости сувларини марганец ва аллюминий чиқиндилари билан ифлослантиради. Чиқиндиларни ёқишнинг афзалликларига қарамай, бу утилизация усули энг экологик нотоза ва атмосферадаги карбонат ангидрид чиқиндиларининг манбасига айланади.\nStronghold Digital Mining илгари Scrubgrass электр станциясини сотиб олди, у 1800 кончини, криптовалютани қазиб олиш ва 400 гектар майдонни кон чиқиндиларидан озод қилишда қувват берди. Янги кўмир ёқадиган иссиқлик электр станциясини сотиб олиш билан компания кончилар сонини 20 мингга етказишни ва Пенсилвания атроф-муҳитни муҳофаза қилиш бошқармаси билан ҳамкорликни давом эттиришни режалаштирмоқда.\n#Криптовалюта #янги технологиялар #биткоин


Ўзбекистон-Қозоғистон дўстлигини бузишга уринишяпти, алданманг!\n03 Март 2018 11:45 2301\nШавкат Мирзиёевнинг Ўзбекистон Президенти сифатида иш бошлаган биринчи кундан Ўзбекистоннинг ташқи сиёсатида қўшни давлатлар билан дўстлик ва ҳамкорлик биринчи ўринга чиқди. Марказий Осиё давлатларига ва жавоб тариқасида Ўзбекистонга амалга оширилган юқори даражадаги расмий сафарлар, ўзаро кенг мулоқотлар, келишувлар натижасида дўстлик ва қардошлик ришталари кучаймоқда, эшиклар очилмоқда, чегаралар рамзий тус олмоқда.\nДунё геосиёсий харитасида аҳамияти юқори бўлган Марказий Осиё минтақасининг бундай ягона ва ҳамфикр кучга айланиб бораётгани кўпларнинг бу минтақага боғлиқ режаларини остин-устун қилганга ўхшайди. Сабаби, сўнгги пайтда бу минтақанинг икки кучли давлати – Ўзбекистон ва Қозоғистонга “бир бири билан бир қозонда қайнай олмайдиган икки қўчқор калласи” сифатини ёпиштиришга уринишлар иш бермагач, бу икки давлат жамиятига ўзаро нифоқ уруғлари сепиш режаси ишга тушди.\nСўнгги пайтларда кун тартибидан Қозоғистонда ёниб кетган ёки ҳалокатга учраган йўловчилар тушмай қолди. Чапдан-ўнгдан бу воқеаларнинг келиб чиқиш сабаблари ҳақидаги турли “версиялар” пайдо бўла бошлади. Қозоқларни ўзбекларга ёмон кўрсатишга ҳаракат кўзга ташланишга бошлади. Минглаб ўзбекларнинг Қозоғистон ҳудудида меҳнат фаолияти билан бандлигини назарда тутадиган бўлсак, қайсидир бир қозоқ-ўзбек аралаш ўтирган ичкилик столида ўртага ташлаб қўйиладиган кичик бир учқун, миллатлараро низони келтириб чиқаришга етарли бўлишини, “мўлжал” ҳам шу эканини фаҳмлаймиз.\nКеча “Озодлик” Фейсбук саҳифасида эълон қилган материал ҳаммасидан ошиб тушди: “Қозоғистон йўл патруль полицияси ўзбекистонлик ҳайдовчига қарши куч ишлатди. Сизнингча, бу куч ишлатиш керак бўлган ҳолатми? Ижтимоий тармоқларда Қозоғистон йўл патруль полицияси ўзбекистонлик ҳайдовчига қарши куч ишлатаётгани ва уни ҳибсга олаётганини акс этган видео тарқалди” деган кичик матн билан, Қозоғистон полицияси билан Ўзбек йигитлар ўртасида бўлиб ўтган тортишмани кун тартибига келтирибди бу “холис фикрли”лар. Ижтимоий бир масала, Ўзбек ички ишлар ходими билан Ўзбекистон фуқароси ўртасида мамлакатимиз ҳудудида ҳам, АҚШ полицияси билан мексикаликлар ўртасида бундан минг чандон шиддатли кўринишда Америка ҳудудида ҳам, ёки бўлмаса Қозоғистоннинг ўзида йўл патруль полицияси билан қозоқ фуқаролар ўртасида рўй бериши мумкин бўлган ҳолат. Кимнинг қонунга бўйсунмагани, кимнинг ўз мансаб ваколатини ошириб юборганини суд орқали ҳал этса бўладиган бир воқеълик. Балкида сўнгги пайтлардаги ҳодисалар бўлмаганда “Озодлик” саҳифасида ҳам балки эътиборсиз қоладиган бир лавҳа. Аммо... бу ерда қандайдир занжир тизими мавжудлиги кўринаётгандай. Бу хабарни ижтимоий тармоқларда айлантириш орқали келгуси жиддийроқ зиддиятларга замин тайёрланаётгандай. “Озодлик”нинг асл мақсад-вазифаларининг нима эканлиги-ю, унинг ортида АҚШнинг қайси хизматлари борлигини эътиборга оладиган бўлсак, хавфнинг нақадар катта эканини англаб етса бўлади. Масаланинг бу жиҳатига ҳар икки жамиятда тўғри фикрли инсонлар орқали, матбуотда кенг шарҳлар билан аҳолини эътиборини тортмасак, кейин кеч бўлади. Демади деманг...


Эрон президенти Маҳмуд Аҳмадийнажот чоршанба кунги чиқишида ядро технологиясига эга бўлиш мамлакат “тараққиёти ва шаъни” учун жуда муҳимлигини яна бир бор таъкидлади.\nУранни бойитиш ишлари тўхтатилиши учун Эронга берилган муҳлат тугаши муносабати билан Атом энергияси халқаро агентлигининг шу ҳақдаги ҳисоботи эълон қилиши кутилмоқда.\nЭрон расмийлари Оммавий қирғин қуролларини тарқатмаслик шартномасига аъзо давлат сифатида мамлакатнинг ядровий дастури тинч мақсадларга қаратилганини таъкидлаб келмоқда. Бироқ Ғарб давлатлари Теҳрон махфий равишда атом бомбаси тайёрлашга уринаётган бўлиши мумкинлигидан хавотирланиб, Эроннинг ядровий дастурини тўхтатишга уринмоқда.\n20 февраль куни Эроннинг ядро масалалар бўйича бош музокарачиси Али Ларижоний ўз мамлакати ядро қуролини қўлга киритишга ҳаракат қилмаётгани хусусида кафолат бериш истагида эканини айтди. У Эрон музокарага тайёрлиги, аммо уранни бойитиш жараёни тўхтатилмаслигини маълум қилди.\nВенада Атом энергияси халқаро агентлиги раҳбари Муҳаммад ал-Барадей билан учрашган Али Ларижоний Ғарбни Эронга қарши ҳарбий куч қўллаш оқибатидан огоҳлантирди.\n“Агар кимдир мантиқсиз ва кескин ҳаракатдан манфаатдор бўлса, у шунга яраша жавоб олади. Муаммони ҳал этишга мантиқ билан ёндашиб, уни музокаралар орқали ҳал этиш ҳам, аксинча, унга бошқача ёндашиш ҳам мумкин”, – деди Эрон расмийси.\n20 февраль куни эса Маҳмуд Аҳмадийнажот агар Ғарб давлатлари уранни бойитиш ишларини тўхтатса, Эрон ҳам шундай қилишини билдирди.\nБироқ Оқ уй матбуот котиби Тони Сноу АҚШ Эрон раҳбарининг бу таклифини рад этишини маълум қилди.\nБМТ белгилаган муддат тугаши муносабати билан Эронга нисбатан қўшимча жазо чоралари кўриладими, деган саволга Оқ уй вакили жавоб беришдан бош тортди.\nАҚШ ва Буюк Британия Эронга қарши қўшимча санкциялар қўллаш тарафдори. Аммо Хавфсизлик кенгашининг доимий аъзоси бўлган Россия ва Хитой Эронга бундай босимни кучайтиришга қарши. Пекин расмийлари фикрича, ядро масаласидаги бўҳронни ҳал этишда санкциялар якуний ечим бўла олмайди. Эрон расмийлари ҳам санкциялар мамлакатни ўз ядровий дастуридан воз кечишга мажбур қила олмаслигини айтмоқда.\nАтом энергияси халқаро агентлиги раҳбари Муҳаммад ал-Барадей 19 февраль куни “Financial Times” газетасига берган интервьюсида Эроннинг ядровий дастури масаласида юзага келган бўҳронни фақат музокаралар орқали ҳал этиш мумкинлигини таъкидлади.\nАйни пайтда, ахборот агентликларининг Венадаги дипломатларга асосланиб хабар қилишича, Атом энергияси халқаро агентлиги бошқарув кенгашининг йиғилиши бўлиб ўтмагунча, БМТ Хавфсизлик кенгаши Эронга қарши ҳеч қандай чора кўра олмайди. 35 аъзодан иборат мазкур кенгашнинг навбатдаги йиғилиши эса 5-9 март кунлари бўлиб ўтиши режалаштирилган.