Ота касбни танланган футболчи, Карвахалнинг жиззахлик мухлиси, “Сўғдиёна”нинг муваффақият сирлари ёхуд Шаҳбоз Жўрабеков билан суҳбат / CHAMPIONAT.asia\nОта касбни танланган футболчи, Карвахалнинг жиззахлик мухлиси, “Сўғдиёна”нинг муваффақият сирлари ёхуд Шаҳбоз Жўрабеков билан суҳбат\n10 май 11:35\nТеглар : Сўғдиёна интервьюШаҳбоз Жўрабеков\nЖиззахнинг “Сўғдиёна” жамоаси ниҳоят бу йил чемпионатда медаллар учун курашадиган даражага етиб келгани кўриниб турибди.\nУлуғбек Бақоевга курашчан жамоа тузиш учун раҳбарият томонидан етарли даражада вақт берилди ва буни бош мураббий ҳам қайсидир манода оқлаб келмоқда дейиш мумкин. Жамоа таркибининг ўзаги бир неча йиллардан бери ўзгармасдан келинаётгани ҳам муваффақиятлар калити дейиш мумкин. Бақоев “Сўғдиёна”да тажрибали футболчилар билан бирга ёшларга ҳам эътибор қаратиши натижасида бир нечта иқтидорли футболчилар бўй кўрсатмоқда. Хусусан охирги йилларда ҳимоячи Шаҳбоз Жўрабеков жамоасининг етакчи ўйинчисига айланиб улгурди десак муболаға бўлмайди. 24 ёшли футболчи мудофаа чизиғида ишончли ўйин кўрсатиш билан бирга, айрим ўйинларда жамоаси учун фойдали голларни ҳам уриш билан эсда қолмоқда. Суперлиганинг 7-турида “Металлург” майдонига сафар уюштирган жиззахликларнинг биринчи голига ҳам айнан Жўрабеков муаллифлик қилди. Шаҳбоз майдондаги тезкор харакатлари ва жангавор ўйинлари туфайли яқин орада миллий терма жамоага таклиф этилса сира ажабланмаймиз. “Металлург” - “Сўғдиёна” (0:2) учрашувида энг яхши ўйинчи бўлган Жўрабеков билан суҳбатлашиб, бир нечта саволларга жавоб олдик.\n- Шаҳбоз, бир неча йиллардан буён “Сўғдиёна” жамоасида ўйнаб келаётган бўлсангизда, мухлислар сиз ҳақингизда тўлиқ маълумотга эга эмас. Шу боис бу борада ўзингиздан эшитсак дегандик?\n- Авваламбор, ассалому алайкум! Халқимизни муборак рамазон ойи ва яқинлашиб келаётган ҳайит байрами билан самимий муборакбод этаман! Энди саволингизга келадиган бўлсак, 1997 йили Жиззах шаҳрида туғилганман. Отам Қобил Алиқулов ўз вақтида футболчи бўлган. “Сўғдиёна”, “Машъал” ва “Динамо” сингари жамоалар шарафини ҳимоя қилиб, тўпурарлик маҳоратини ҳам намойиш этганини катта ёшдаги мухлислар яхши билишса керак. Оиламиздаги футбол муҳити менга ҳам таъсирини ўтказиб, миллионлар ўйинига бўлган меҳрим бошқаларга нисбатан икки ҳисса кўп бўлган. Шу боис футбол билан жиддий шуғулланиш мақсадида “Жиззах футбол-интернати”га ўқишга кирганман. Биринчи мураббийим дадам бўлган. 2014 йили Даврон Файзиевнинг таклифига биноан “Сўғдиёна” жамоаси билан илк бор профессионал шартномага имзо чекканман. Катта футболга кириб келишимда айнан Даврон Файзиевнинг хиссаси катта бўлган. 3-4 мавсум ёшлар жамоасида ўйнаб, кейинчалик ўз мехнатим туфайли асосий жамоага жалб этилганман. Тасодифни қарангки, олий лигадаги дебют учрашувим 2017 йили “Металлург” жамоасига қарши кечган баҳсда юз берганди.\n- Дадангиз ўз вақтида ҳужумчи бўлган. Нима учун сиз ҳам ҳужумчи бўлишни истамагансиз?\n- Аввалига мен ҳам футбол ўйнашни ҳужумчи сифатида бошлаганман. Кейинчалик ҳимояда кўпроқ фойдам теккани учунми билмадим, дадам марказий ҳимоячи сифатида ўйната бошлади. Шундан кейин асосан мудофаа чизиғида ўйнаб келмоқдаман.\n- “Металлург”да бош мураббий алмашгач жамоа ўйини ўзгариши билан бир қаторда унинг натижаси ҳам яхшиланиб бормоқда. Бироқ шунга қарамай Бекободдаги ўйинда жамоангиз сафарда ишончли ғалабага эришди. Буни “Сўғдиёна” қандай уддалади?\n- Ҳа, чиндан ҳам “Металлург”нинг ўйин услуби ўзгарган. Бекободликларнинг биз билан ўйинга қадар иккита учрашувда ғалаба қозонганини яхши билардик. Улар сафарда “Қўқон-1912”ни ҳам мағлуб этиб қайтганди. Лекин “Сўғдиёна” ҳам мағлубиятсиз сериясини давом эттириш мақсадида учрашувга астойдил тайёргарлик кўрганди. Ўйин тенг курашлар остида ўтди. Ҳеч бир жамоа яққол устунликка эришмади. “Металлург” билан ўйинда мураббийларнинг берган тўғри кўрсатмаларини аниқ бажарганимиз якунда ғалабамиз омили бўлди. Қолаверса футболчилардаги иштиёқ ҳам катта эди. Мағлубиятсиз ўйинларимиз бизга ҳар бир ўйинда қўшимча куч бағишламоқда.\n- “Металлург” билан ўтган ўйинда жарима зарбасини аниқ бажардингиз. Бу каби голларни илгари ҳам урганмисиз?\n- Ўйинлар чоғида вазиятдан келиб чиқиб, стандарт вазиятлардан ўз омадимни синаб кўришга харакат қиламан. Ёдингизда бўлса, ўтган йили “Локомотив”га қарши кечган учрашувда ҳам айнан жарима зарбасидан гол ургандим. Бу бўйича машғулот якунида алоҳида ишлаймиз. Тажрибали футболчи Жасур Ҳасановдан ўрганамиз. “Металлург” билан ўйинда ҳам жарима нуқтасига яқинлашаётганимда Жасур ака олдимга келиб, мени қўллаб-қувватлади ва дарвоза томон аниқ зарба берсам, катта эхтимол билан гол бўлишини айтди. Чунки у машғулот давомида менинг имкониятларимни кўрганди. Аллохнинг иродаси билан якунда зарбамдан кейин тўп дарвоза тўридан жой олди. Бундан албатта хурсан бўлдим.\n- Championat.asia сайтининг талқинига кўра рамзий терма жамоадан ўрин олдингиз. Бу ҳақда кимдан биринчи эшитдингиз?\n- Сайтингизни доимий тарзда кузатиб бораман. Рамзий терма жамоага тушишни менимча ҳар қандай футболчи истайди. Бу қайсидир манода қўшимча куч бағишлайди. Рамзий терма жамодан ўрин олганимни сайтга кирганимда кўрдим. Албатта хурсан бўлдим. Эътибор учун сайт ижодкорларига раҳмат айтаман.\n- “Металлург” дарвозасига гол киритдингиз, учрашувнинг “Энг яхши футболчиси” бўлдингиз, рамзий терма жамоадан ўрин олдингиз. Бундай ютуқлар сизга янада қўшимча мотивация бағишласа керак?\n- Яратганга шукур, бу натижалар мени жуда хурсан қилди. Насиб қилса кейинги учрашувларда ҳам жамоамга фойда келтириш учун бор кучимни ишга соламан.\n- “Сўғдиёна” бу йилги чемпионатда ҳозирча мағлубиятга учрамаяпти. Бунинг сири нимада?\n- Аввало бош мураббийнинг ишни тўғри йўлга қўйганидир. Шунингдек жамоамизнинг ички муҳити ҳам аъло даражада эканидан далолат. Футболчилар бир-бирини доим қўллаб-қувватлайди. Жипслашиб кетганмиз. Ғалабага бўлган иштиёқ юқори бўлмоқда. Жамоа таркиби деярли ўзгармасдан келинаётгани ўйинимизни шаклланишида муҳим ўрин тутмоқда. Раҳбарият томонидан барча шароитлар яратиб берилмоқда. Бу борада нолишга хожат йўқ.\n- Жамоа олдига бу йил ўзи қандай вазифа қўйилган?\n- Ҳар бир учрашувда ғалаба қозониш. Очиғини айтганда, ҳозир турнир жадвалига эътибор қаратмаяпмиз. Якунда нима бўлишини мавсум тугаганидан кейин биламиз.\n- Бош мураббий Улуғбек Бақоев учрашувлар чоғида сизга кўпроқ жиддий эътироз билдиради. Бу сизнинг руҳиятингизга салбий таъсир ўтказса керак?\n- Йўқ. Аксинча мен бундан қўшимча мотивация оламан. Мураббийимизнинг қойишларини тўғри маънода қабул қиламан доим. Чунки ўзим қаердадир хатога йўл қўйган бўламан. Шунинг учун бундан тўғри хулоса чиқараман.\n- Қайсидир мураббий жангавор ўйин тарафдори бўлади. Айримлари тактик ўйин услубни ёқтиради. “Сўғдиёна” устозига Сиз қандай тариф берган бўлардингиз?\n- Улуғбек Истамовичда иккала хусусият ҳам бор. Жуда қаттиққўл ва талабчан мураббий деб биламан. Майдон ташқарисида эса оддий инсонга айланади. Ҳар бир шогирдини кўнглига қарайди. Кимда қандайдир муаммо бўлса, имкон қадар бартараф этиш учун ёрдам беради. Ўз вақтида футболчи бўлгани учун ҳозир қўли остидаги йигитларни ҳам яхши тушунади.\n- Отангиз ўйинингизни таҳлил қилиб борса керак?\n- Албатта. Отам ўйинларимизни стадиондан кўра, кўпроқ уйда тинчгина телевизор орқали кўриб боришни хуш кўради. Ўйинимизни тугатиб, уйга боргач биринчи бўлиб отамни олдига кираман. Таҳминан 45-60 дақиқа давомида ўйиним бўйича фикрларини билдириб, ютуқ ва камчиликларим бўйича тушунтириш беради.\n- Бу йил Суперлигада интрига анча ошганини кўриш мумкин. Чемпионлик учун кураш кўпроқ қайси жамоалар ўртасида кечади деб ўйлайсиз?\n- Тўғри, совринли ўринлар учун курашда бу йил 5-6 та жамоа курашмоқда. Бу албатта яхши. “Пахтакор”, “Сўғдиёна”, “Бунёдкор”, “Насаф”, “Локомотив” жамоалари жорий мавсум чемпионлик учун давогарлик қилса керак деб ҳисоблайман.\n- “Сўғдиёна” ўтган мавсум Жиззахда “Пахтакор”ни мағлуб этганди. Бу йил “шерлар”ни ҳар икки ўйинда ҳам ютишни иложи борми?\n- Бўлмасамчи. Менимча ҳар қандай рақибни мағлуб этиш мумкин. Бу – футбол. Ўтган йилги “Пахтакор” билан ҳозиргисини таққослайдиган бўлсак, фарқ катта эканлигини барча кўриб турибди. Энди бу жамоани олдиндан яққол фаворит деб бўлмайди. Насиб қилса бу йил мағлубиятсиз ўйинларимизни узоқ вақт давом эттирамиз.\n- Сиз билан мактаб-интернатида шуғулланган кимлар ҳозир катта футболда фаолият юритмоқда?\n- Ўз тенгқурларим орасида биргина мен профессионал футболчи бўлдим. Лекин мактаб-интернат миқёси бўйича олиб айтадиган бўлсак, Сирож Мелиев (“Динамо”), Нодир Қўйбоқов (“Сўғдиёна”), Азамат Сойибов, Абдувоҳид Неъматов (“Насаф”) ҳамда Ал-Файзи Неъматов (“Бунёдкор”) ҳозирда катта футболда фаолият юритмоқда.\n- Ўз позициянгиз бўйича қайси футболчиларнинг ўйинини ёқтирасиз?\n- Ўзбекистондан ҳар бир жамоанинг ҳимоячиларини кузатиб бораман. Алоҳида бир футболчини ажратиб кўрсатишим қийин. Хориждан эса “Реал” футболчиси Карвахалнинг мухлисиман.\nКўпчилик Ўзбекистон терма жамоасини европалик мураббий бошқаришини хоҳлаяпти (Сўровнома якунлари) 28\n10 май 18:35:25\nДадаси Кобул Аликулов зур уйнар эди, Шахбоз санга ва Сугдиёнага омад.\n10 май 13:46:08\nQobil Aliqulov So'g'diyona to'purari edi bir paytlar\n10 май 13:45:45\nQobil Aliqulov So'g'diyona to'purari edi\n10 май 14:46:22\nШАХБОЗ САН ЯХШИ САВИЯДАГИ ХИМОЯЧИСАН. ОТАНГ, КОБИЛ АЛИКУЛОВ ХАМ ЯХШИ МАРКАЗИЙ ХУЖУМЧИ БУЛГАН. БИЗ УНИНГ УЙИНЛАРИНИ КУП БОРА СТАДИОНДАН КУЗАТГАНМИЗ. САН ХАЛИ МИЛЛИЙ ТЕРМА ЖАМОАМИЗДА ХАМ УЗОК ВАКТЛАР ТУП СУРИШИНГ КЕРАК.... НАФАКАТ САН БАЛКИ, БУТУН СУГДИЕНА ФУТБОЛЧИЛАРИ МИЛЛИЙ ТЕРМА ЖАМОАМИЗДА ТУП СУРИШЛАРИГА ТИЛАКДОШМИЗ.. БУНИ БУТУН ЖИЗЗАХЛИК ФУТБОЛ МУХЛИСЛАРИ ХОХЛАШАДИ. БУНИ ЭСИНГДАН ЧИКМАСИН. БУ БИЛАН ТУХТАБ КОЛМАСЛИГИНГ КЕРАК.\n10 май 12:30:54\nОт изини той босар, шундай отага муносиб фарзанд ва яхши футболчи бўлиб миллий жамоа сафида ўйнаш насиб этсин, тинмай меҳнат қилсанг самарага эришасан Шахбоз.\n10 май 11:55:30\nGazini bos Shaxboz\n10 май 11:49:19\nQobil Aliqulov Dinamoda uynardi Zur napaduyushiy edi. Juda baquvat edi kalla bilan zur uynardi. Shunaqa gavdalik haqiqi xujumchilar xozir Samarqanddayan boshqa komandada xam yuq\n15 май 13:39:16\nShahboz Jòrabekov nafaqat yaxshi futbolchi, yaxshi inson ham. Omad yor bòlsin Jòrabekov. Biz siz bilan.\n14 май 12:15:22\n10 май 23:29:44\nRespect Shaxboz Alloh qo’llasin Sani\n10 май 14:16:29\nJasur Hasanov darvozada Lobanovni imkoniyatlarini bilip tugri tepsang buldi gol buladi deganda\n10 май 12:20:54\nShahboz fudboldagi uyininga mufofaqiyatli gʻalaba va omad tilayman\n10 май 11:55:28


Кушербоев халқнинг пулига “тонировка” тутиб, Mercedes’да юрганларни Nexia’да юришга чақирди | Qalampir.uz\nКушербоев халқнинг пулига “тонировка” тутиб, Mercedes’да юрганларни Nexia’да юришга чақирди\nИнтервью\t02 Август 16:59 15094\nЎзбекистонлик амалдорлар, жумладан депутатлар халқ тўлаган солиқлар ҳисобидан шаклланадиган бюджетдан олинган Mercedes Benz’да эмас, Nexia ёки Cobalt’да юриши керак. Бу ҳақда Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати Расул Кушербоев QALAMPIR.UZ’га берган интервьюсида сўз очди.\nСўзи бошида Кушербоев давлат бюджети маблағларини бесамар сарфламасликка тўхталаркан, ўзи ҳам давлат берган айрим имкониятлардан воз кечганини, сайловчилардан юқори шароитда яшай олмаслигини айтади.\n“Одамларда бўлган имконият, шароитдан ортиқ даражадаги шароитда яшаш менга тўғри келмайди. Менинг асосий иш берувчим улар. Иш берувчиларим оғир аҳволда яшаса, мен комфорт ҳаётда юролмайман. Керак бўлса, мен ўзим кўп имтиёзлардан кечиб юборганман”, дейди депутат.\nРасул Кушербоев алоҳида поликлиникада Ҳукумат томонидан оиласига кўрсатиладиган тиббий хизматни рад этгани, ўзи ҳам бошқалар қатори оддий оилавий поликлиникига бориши ва улар дуч келадиган муаммоларга учраётгани, соатлаб “очередь”да тургани ҳақида ҳам гапирди.\n“Хизмат автомобилимдан деярли фойдаланмайман! Ойда бир ёки икки марта фойдаланаман ёки йўқ. Лекин хизмат уйидан фойдаланаман, тўғри. Қолган амалдорларга ҳам тавсия берган бўлардимки, ўзимизда ишлаб чиқарилаётган Nexia-3 ёки Cobalt’дан ортиқ хизмат автомобилига минмасин. (!) Mercedes Benz’да юрадиганлари ҳам бор. У каби машиналарда бензин ҳам кўп кетади, нархи ҳам қиммат. Бу маблағлар кимнинг ҳисобидан олиняпти?”, дейди Кушербоев.\nУ бу фирклар “Миллий тикланиш” демократик партияси раиси – Олий Мажлис спикерининг ўринбосари Алишер Қодировдан тортиб, вазирларгача қаратилганини урғулади.\n“Амалдорлар халқнинг ҳисобидан олиб, шу “комфорт” машинада юришибди”, дейди депутат.\nШунингдек, у амалдорларнинг автомобиллари ойналари қайси маблағлар эвазига қорайтирилганининг ҳам тагига етиш кераклигини айтмоқда:\n“У ҳам бюджет ҳисобидан бўлиши мумкин. Бунинг тагига етиш керак. Кўпчилиги халқ тўлаётган солиқлар ҳисобидан. Кўпчилиги бюджетдан тўлар экан, яъни халқнинг пулидан. Ишхонасининг пули дегани, халқнинг пули дегани-да!”\nУнга кўра, амалдорлар ҳам халқ юрган йўлдан юриши, оддий одамларнинг уйида тунаб қолиши, болалар йўл йўқ жойларда мактабга қандай бориб келаётганини кўриши керак.\n“Aна шундай одамлар ўйлаши керак: сени иш берувчинг халқ! Улар қандай аҳволда-ю сен у берган имкониятдан қандай фойдаланяпсан?! Бизнинг амалдорлар ҳам халқ юрган йўлдан юриши керак. Унинг қоп-қора Mercedes Benz’да район марказига боргани, у ерда ҳамма қўли кўксида кутиб олгани, бир-иккита маҳаллага кириб чиққани иш эмас. Улар кириб-чиққанда ҳам ҳал бўлмаётган ишлар кўп. Улар бориб, ҳақиқатни кўриши керак. Ўша ернинг муаммосини ҳал қилиши керак. Керак бўлса, ўша ерга вагон олиб бориб яшасин. Бирорта фуқарога айтса, бир кунга уйидан жой беради. Иссиқ ўрин беради. Бориб яшасин! Уларнинг болалари километрлаб йўл йўқ жойдан мактабга қатнаб юрибди”, дейди Кушербоев.\nОлий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати Расул Кушербоев билан тўлиқ интервьюни YouTube'даги саҳифамизда томоша қилишингиз мумкин.\n18 Сентябрь 18:15 28795\n19 Сентябрь 11:57 28484\n19 Сентябрь 18:13 28294\n20 Сентябрь 13:55 23567


Микамин – Meducate.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Микамин\nПрепаратнинг савдо номи: Микамин®\nТаъсир қилувчи модда (ХПН): микафунгин\nБир флаконнинг таркиби:\nФаол модда: 50 мг ёки 100 мг микафунгин (микафунгин натрий кўринишида).\nЁрдамчи моддалар: лактоза моногидрати, сувсиз лимон кислотаси, натрий гидроксиди.\nТаърифи: оқ рангли лиофилланган масса\nАТХ коди: J02AX05\nМикафунгин замбуруғларнинг ҳужайра деворининг муҳим компоненти бўлган 1,3-β-D-глюканнинг синтезини рақобатсиз ингибирлайди. 1,3-β-D-глюкан сут эмизувчиларнинг ҳужайраларида бўлмайди. Микафунгин Candida spp. туридаги замбуруғларга нисбатан фунгицид фаоллика эга ва Aspergillus spp ни ўсишини сезиларли даражада ингибирлайди.\nМикафунгин in vitro шароитида Candida spp.нинг ҳар хил турлари, шу жумладан Candida albicans, Candida glabrata, Candida tropicalis, Candida krusei, Candida kefyr, Candida parapsilosis, Candida guilliermondii, Candida lusitaniae ва Aspergillus spp., шу жумладан Aspergillus fumigatus, Aspergillus flavus, Aspergillus niger, Aspergillus terreus, Aspergillus nidulans, Aspergillus versicolor, шунингдек диморф замбуруғлар (Histoplasma capsulatum, Blastomyces dermatitidis, Coccidioides immitis) га нисбатан фаол. Препарат in vitro шароитида Cryptococcus spp., Pseudallescheria spp., Scedosporium spp., Fusarium spp., Trichosporon spp. ва Zygomycetes spp. га қарши фаол эмас. Препаратга иккиламчи инфекцияни ривожланиш эҳтимоли жуда пастдир.\nCandida авлоди замбуруғларининг тури Минимал ингибирловчи концентрация, мг/л (Европа маълумотлари)\nCandida spp. (шу жумладан C. famata, C. dubliniensis, C. lipolytica, C. pelliculosa, C. rugosa, C. stellatoidea ва C.zeylanoides) [0,007–0,25] [0,007–0,12] [0,007–0,12] [0,015–0,12] [0,03–0,06] [0,12-2] [0,5] [0,12–0,25]\nПрепарат вена ичига юборилади. 12,5-200 мг ва 3-8 мг/кг суткалик дозалар диапазонида микафунгин тўғри чизиқли фармакокинетикага эга. Такрор юборилганида препаратнинг тизимли кумуляцияси тўғрисида маълумотлар йўқ, мувозанатли концентрацияси, қўллаш бошланган вақтдан бошлаб 4-5 кун давомида аниқланади.\nВена ичига юборилганидан кейин микафунгиннинг концентрацияси биэкспоненциал пасаяди. Микафунгин тўқималарга тез тақсимланади. Тизимли қон оқимида микафунгин плазма оқсиллари билан, асосан альбумин билан фаол (> 99%) боғланади. Альбумин билан боғланиши 10-100 мкг/мл концентрациялар диапазонида барқарор қолади. Мувозанатли концентрацияга эришилганда тақсимланиш ҳажми (Vss) 18-19 л ни ташкил қилади.\nМикафунгин тизимли қон оқимида асосан ўзгармаган ҳолда айланиб юради. Микафунгинни бир неча бирикмани ҳосил бўлиши билан метаболизмга учраши кўрсатилган; улардан микафунгиннинг М-1 (катехол шакли), М-2 (М1 метокси ҳосиласи) ва М-5 (ён боғни гидроксилланиши натижасида ҳосил бўлади) ҳосилалари тизимли қон оқимида оз миқдорда аниқланади. Метаболитлари микафунгиннинг самарадорлигига аҳамиятли таъсир кўрсатмайди.\nIn vitro шароитида микафунгин CYP3A изоферментлари томонидан метаболизмга учраши мумкинлигига қарамасдан, CYP3A изоферментлари иштирокида гидроксилланиш, препаратнинг in vivo шароитидаги метаболизмининг асосий йўли ҳисобланмайди.\nМикафунгиннинг ярим чиқарилиш даври (Т1/2) 10-17 соатни ташкил қилади, препарат бир марта ва такроран юборилганидан кейин 8 мг/кг гача бўлган дозалар диапазонида ўзгармайди. Соғлом кўнгиллиларда ва катта ёшдаги пациентларда умумий клиренси хам бир марта, ҳам такроран юборишларда 0,15-0,3 мл/мин/кг ни ташкил қилди ва дозага боғлиқ бўлмаган. 25 мг 14С-микафунгин соғлом кўнгиллиларга бир марта юборилганидан кейин 28 кундан сўнг радиоактив нишоннинг 11,6% сийдикда ва 71,0% – аҳлатда аниқланган, бу микафунгиннинг асосан буйраклар орқали бўлмаган элиминациясидан далолат беради. М-1 ва М-2 метаболитлари плазмада жуда хам оз концентрацияларда аниқланган, М-5 метаболит эса, дастлабки бирикманинг 6,5% ни ташкил қилган.\nБолалар: Болаларда «концентрация-вақт» (AUC) фармакокинетик эгри чизиғи остидаги майдоннинг катталиги препаратнинг 0,5-4 мг/кг дозалар диапазонига пропорционалдир. Клиренси ёшга боғлиқ бўлиб, кичик (2-11 ёш) ёшли болаларда клиренснинг ўртача катталиклари, катта ёшли (12-17 ёш) болаларда ва катталардагига қараганда тахминан 1,3 марта юқори. Чала туғилган чақалоқлардаги (тахминан 26 ҳафталик) ўртача клиренси, катталарга қараганда тахминан 5 марта юқори.\nКекса пациентлар: 50 мг микафунгин 1 соат давомида инфузион юборилганида кекса ёшли (66-78 ёш) шахсларда фармакокинетик параметрлари, ёшлардаги (20-24 ёш) шундай катталикдан аҳамиятли фарқ қилмаган.\nЖигар фаолиятини бузилиши бўлган пациентлар: Жигар фаолиятининг ўртача даражада бузилиши (Чайлд-Пью индекси – 7-9) бўлган 8 пациент иштирокида ўтказилган тадқиқотда, микафунгиннинг фармакокинетикаси 8 нафар соғлом кўнгиллининг фармакокинетикасидан бироз фарқ қилган. Оғир жигар етишмовчилиги бўлган пациентларда микафунгиннинг фармакокинетикаси ўрганилмаган.\nБуйрак дисфункцияси бўлган пациентлар: Оғир буйрак етишмовчилиги (калава фильтрацияси < 30 мл/мин) микафунгиннинг фармакокинетикасига аҳамиятли таъсир кўрсатмаган.\nЖинс/ирқ: Жинс ва ирқ микафунгиннинг фармакокинетик параметрларига аҳамиятли таъсир кўрсатмаган.\nКатталар, шу жумладан кексалар ва >16 ёшли ўсмирлар:\nИнвазив кандидозни даволаш;\nЗамбуруғларга қарши препаратларни вена ичига юбориш талаб қилинган пациентларда қизилўнгач кандидозини даволаш;\nПациентларда қон яратувчи ўзак ҳужайраларни аллоген трансплантациясидан кейин ёки нейтропения (нейтрофиллар сони <500/мкл) тахмин қилинаётган беморларда 10 кун ва ундан ортиқ вақт давомида кандидозни олдини олиш.\nБолалар (шу жумладан янги туғилган чақалоқлар) <16 ёшли ўсмирлар:\nМикамин® вена ичига юбориш учун мўлжалланган.\nМикамин® препаратининг дозалаш тартиби кўрсатмалар, пациентнинг ёши ва тана вазнини ҳисобга олинган ҳолда 1- ва 2-жадвалларда келтирилган.\n1-жадвал. Катталар, шу жумладан кексалар ва > 16 ёшли ўсмирларда дозалаш тартиби:\nКўрсатмалар Тана вазни > 40 кг Тана вазни < 40 кг\nИнвазив кандидозни даволаш кунига 100 мг* кунига 2 мг/кг *\nҚизилўнгач кандидозини даволаш кунига 150 мг кунига 3 мг/кг\nКандидозни олдин олиш кунига 50 мг кунига 1 мг/кг\n* Ижобий клиник динамика ёки қўзғатувчининг персистенцияси бўлмаганида, тана вазни >40 кг бўлган пациентлар учун доза кунига 200 мг гача ёки тана вазни <40 кг бўлган пациентлар учун кунига 4 мг/кг/ гача оширилиши мумкин.\n2-жадвал. Болалар ва < 16 ёшли ўсмирлар учун Микамин® препаратини дозалаш тартиби:\nCandida инфекциясини олдини олиш кунига 50 мг кунига 1 мг/кг\nИнвазив кандидозни даволаш давомийлиги бўйича камида 14 кунни ташкил қилиши лозим. Замбуруғларга қарши даволашни, қон текширувининг кетма-кет иккита манфий натижаси олинганидан ва кандидознинг клиник белгилари йўқолганидан кейин хеч бўлмаганда бир ҳафта давомида давом эттириш керак.\nҚизилўнгач кандидозини даволаш учун Микамин® клиник белгилар тузалганидан кейин ҳеч бўлмаганда бир ҳафта давомида қўлланиши керак.\nКандидозни олдини олиш учун Микамин® нейтрофиллар даражаси тикланганидан кейин ҳеч бўлмаганда бир ҳафта давомида қўлланиши керак. Микамин® ни 2 ёшдан кичик болаларда профилактик қўллаш тажрибаси чекланган.\nАлоҳида тоифа пациентларда дозалаш тартиби\nЖигар фаолиятини енгил ва ўртача бузилишида препаратнинг дозалаш тартибини тўғрилаш талаб қилинмайди. Ҳозирги вақтда оғир буйрак етишмовчилиги бўлган пациентларда Микамин® ни қўллаш тўғрисида маълумотлар йўқ, шунинг учун уни ушбу тоифа пациентларда ишлатиш тавсия қилинмайди. Буйрак етишмовчилигида дозалаш тартиби ўзгармайди.\nИнфузия учун Микамин® эритмаси хона ҳароратида асептика қоидаларига амал қилинган ҳолда қуйидагича тайёрланади:\nПластик қопқоқчани флакондан ечиш, тиқинни эса спирт билан дезинфекция қилиш лозим.\nИнфузия учун 0,9% ли натрий хлориди ёки 5% ли декстроза эритмасининг 100 мл ли флакон/пакетдан 5 мл тортиб олиниб, кукунли ҳар бир флаконга ички девори бўйлаб секин юбориш керак. Эритмани тайёрлашда кўпик ҳосил бўлишини минимумга етказиш керак. Инфузия учун препаратнинг мг да керакли дозасини олиш учун Микамин® препаратининг жадвалда кўрсатилган сондаги флаконлар ишлатиш лозим (қуйида қаранг).\nФлаконни эҳтиёткорлик билан айлантириш керак. ЧАЙҚАТИЛМАСИН. Кукун тўлиқ эриши керак. Концентратни дарҳол ишлатиш керак. Флакон бир марта ишлатиш учун мўлжалланган. Ишлатилмаган эритмани ташлаб юбориш керак.\nОлинган концентрат флакондан олинади, у биринчи марта олинган инфузион эритмали флакон/пакетга юборилади ва аралаштирилади (2-бандга қаранг). Инфузия учун тайёрланган эритмани дарҳол ишлатиш керак. У 25ºС ҳароратда ёруғликдан ҳимояланган шароитда ва юқорида келтирилган таърифларга мувофиқ тайёрланганида 96 соатгача барқарорлигини сақлаб қолади.\nИнфузия учун флакон/пакетни эҳтиётлик билан айлантириш керак, лекин кўпик ҳосил бўлишига йўл қўймаслик учун чайқатилмасин. Агарда эритма хира бўлса ёки чўкма ҳосил бўлса, уни ишлатиш мумкин эмас.\nИнфузия учун эритмани сақловчи флакон/пакетни, ёруғликдан ҳимоя қилиш учун ёпиладиган тиниқ бўлмаган қопчага жойлаштириш керак.\n3 жадвал. Инфузия учун эритма тайёрлаш\n(мг) Қўллаш учун мўлжалланган Микамин® препаратининг флакони Флаконларга қўшиладиган 0,9% ли натрий хлориди ёки 5% ли декст-роза эритмасининг миқдори Тайёрланган эритманинг ҳажми ва фаол модданинг концентрацияси\nТайёр эритманинг концентрацияси (100 мл эритувчи ишлатилганда)\n50 1 х 50 5 мл тахминан 5 мл\n100 1 х 100 5 мл тахминан 5 мл\n(20 мг/мл) 1,0 мг/мл\n150 1 х 100 + 1 х 50 5 мл тахминан 10 мл 1,5 мг/мл\n200 2 х 100 5 мл тахминан 10 мл 2,0 мг/мл\nЭритма тайёрланганидан кейин уни вена ичига 1 соат давомида юбориш керак. Бундан тез ўтказилган инфузия гистаминга-боғлиқ реакциялар хавфини ошириши мумкин.\nФлаконда тайёрланган эритма\nАгар эритувчи сифатида 0,9% ли натрий хлориди ёки 5% ли декстроза эритмаси ишлатилган бўлса, 25°С да кимёвий ва физик барқарорлиги 48 соатгача сақланиб туради.\nИнфузия учун тайёр эритма\nАгар ёруғликдан ҳимоя қилинса, эритувчи сифатида 0,9% ли натрий хлориди ёки 5% ли декстроза эритмаси ишлатилган бўлса, 25°С да кимёвий ва физик барқарорлиги 96 соатгача сақланиб туради. Микамин® консервантлар сақламайди. Тайёрланган эритмалар дарҳол ишлатилиши керак. Нормада 2°С дан 8°С гача ҳароратда сақлаш вақти 24 соатдан ошмаслиги керак.\nХавфсизлик бўйича маълумотлар таҳлил қилинганида жинс ва ирққа боғлиқ клиник аҳамиятли фарқлар аниқланмаган.\nТурли аъзолар ва тизимлар бўйича ноҳуш реакциялар, тез-тезлиги кўрсатилган ҳолда қуйида келтирилган: тез-тез: 1/100 дан < 1/10 гача, тез-тез эмас: ≥ 1/1000 дан < 1/100 гача, кам: ≥ 1/10 000 дан 1/1000 гача, тез-тезлиги номаълум (мавжуд маълумотлар тез-тезлигини аниқлашга имкон бермайди).\nТез-тез: лейкопения, нейтропения, анемия.\nТез-тез эмас: панцитопения, тромбоцитопения, эозинофилия, гипоальбуминемия.\nКам: гемолитик анемия, гемолиз.\nТез-тезлиги номаълум: қон томир ичидаги диссеминацияланган қон ивиши.\nТез-тез эмас: анафилактик/анафилактоид реакциялар, ўта юқори сезувчанлик реакциялари.\nМодда алмашинуви ва озиқланишни бузилишлари\nТез-тез: гипокалиемия, гипомагниемия, гипокальциемия.\nТез-тез эмас: гипонатриемия, гиперкалиемия, гипофосфатемия, анорексия.\nТез-тез эмас: уйқусизлик, хавотирлик, онгни бузилиши, анорексия.\nТез-тез эмас: уйқучанлик, тремор, бош айланиши, таъмни ўзгариши, гипергидроз.\nТез-тез эмас: тахикардия, юрак тез уриши, брадикардия.\nТез-тез: флебит (асосан периферик катетерлари бўлган ОИТВ-инфекцияланган пациентларда).\nТез-тез эмас: артериал гипотензия, артериал гипертензия, гипертермия,.гиперемия.\nТез-тезлиги номаълум: шок.\nТез-тез эмас: диспепсия, қабзият.\nЖигар ва ўт-сафро чиқариш йўллари томонидан\nТез-тез: қон зардобида ишқорий фосфатаза, аланин трансаминазалар, аспарагин трансаминазалар, билирубин даражасини ошиши, функционал жигар тестларини ўзгариши.\nТез-тез эмас: жигар етишмовчилиги, гамма глутамилтранспептидаза даржасини ошиши, сариқлик, холестаз, гепатомегалия, гепатит.\nТез-тезлиги номаълум: гепатоцеллюляр шикастланишлар, шу жумладан ўлим ҳоллари.\nТез-тез эмас: эшакеми, қичишиш, эритема.\nТез-тезлиги номаълум: терида токсик тошмалар, кўп шаклли эритема, Стивенс-Джонсон синдроми, токсик эпидермал некролиз.\nБуйрак ва сийдик йўллари томонидан\nТез-тез эмас: қон зардобида креатинин, мочевина концентрациясини ошиши, буйрак етишмовчилигини авж олиши.\nТез-тезлиги номаълум: буйраклар фаолиятини бузилиши, ўткир буйрак етишмовчилиги.\nТез-тез: гипертермия, эт увишиши.\nТез-тез эмас: тромбни ҳосил бўлиши, инъекция жойида оғриқ, инфузия жойида яллиғланиш, периферик шиш.\nЛаборатор текширишларнинг маълумотлари\nТез-тез эмас: қон зардобида лактатдегидрогеназанинг фаоллигини ошиши.\nҚуйида келтирилган айрим нохуш реакцияларнинг тез-тезлиги болаларда, катталарга қараганда юқорироқ бўлган. Бундан ташқари, 1 ёшгача бўлган болаларда, аланин трансаминазалар, аспаргин трансаминазалар ва ишқорий фосфатазанинг фаоллигини катта ёшли болаларга нисбатан, икки марта ошиши аниқланган.\nТез-тез: артериал гипертензия, артериал гипотензия.\nТез-тез: гипербилирубинемия, гепатомегалия.\nТез-тез: ўткир буйрак етишмовчилиги, қон зардобида мочевина концентрациясини ошиши.\nФаол моддага ёки ёрдамчи компонентларнинг бирига ўта юқори сезувчанлик ёки уларни ўзлаштираолмаслик (галактозани ўзлаштираолмаслик, лактаза етишмовчилиги, глюкоза-галактозани кам сўрилиши).\nЖигар фаолиятини оғир бузилишлари, сурункали жигар касалликлари (жигар фибрози, жигар циррози, вирусли гепатит, жигарнинг неонатал касалликлари ва ферментларнинг туғма нуқсонлари), йўлдош гепатотоксик ва/ёки генотоксик терапия, болалик ёши (айниқса 1 ёшгача), буйрак етишмовчилиги, сиролимус, нифедипин, итраконазол ва амфотерицин В билан бир вақтда қўлланганда эҳтиёткорлик билан қўллаш керак.\nМикафунгин CYP3A изоферментлари иштирокида метаболизмга учрайдиган дори воситалари билан паст потенциалли ўзаро таъсирга эга.\nМикамин®ни 0,9% натрий хлориди ва 5% декстроза эритмасидан ташқари, бошқа фармацевтик маҳсулотлар билан аралаштириш ва пациентларга бир вақтда юбориш мумкин эмас.\nМикафунгин мофетил, циклоспорин, такролимус, преднизолон, сиролимус, нифедипин, флуконазол, ритонавир, рифампицин, итраконазол, вариконазол ва амфотерицин B каби препаратлар билан бир вақтда қўлланганда, микафунгиннинг дозалаш тартибини тўғрилаш талаб қилинмайди.\nМикафунгин ишлатилганида итраконазол, сиролимус ва нифедипиннинг AUC аҳамиятсиз – мувофиқ равишда 22%, 21% ва 18% га ошган.\nМикафунгин ва амфотерицин В дезоксихолатни бирга қўлланилиши амфотерицин В дезоксихолатнинг экспозициясини 30% га ошиши билан кечган. Бу ҳолат клиник аҳамиятга эгалиги туфайли, бундай препаратларни бирга қўлланишига фақат, фойда хавфдан яққол устун бўлган ҳолларда, амфотерицин В дезоксихолатнинг токсиклигини синчков назорати остида жазм этиш лозим.\nМикамин® билан мажмуада сиролимус, нифедипин ёки итраконазол олаётган пациентларда сиролимус, нифедипин ёки итраконазолнинг токсик таъсирини аниқлаш мақсадида мониторинг ўтказиш ва зарурати бўлганида кўрсатилган препаратларнинг дозасини пасайтириш лозим.\nМикафунгин юборилганида анафилактик/анафилактоид реакциялар, шу жумладан шок юз бериши мумкин. Улар юз берганида микафунгин инфузиясини тўхтатиш ва тегишли даволашни буюриш лозим.\nМикафунгин қўлланганида Стивенс-Джонсон синдроми ва токсик эпидермал некролиз каби эксфолиатив тери реакциялари пайдо бўлиши мумкин. Агар пациентда тошма пайдо бўлса, уларни синчковлик билан назорат қилиш ва агар улар авж олса, микафунгинни қабул қилишни тўхтатиш керак.\nКам ҳолларда микафунгин билан даволаш фонида гемолиз, шу жумладан ўткир томирлар ички гемолизи ва гемолитик анемия кузатилган. Гемолизнинг клиник ёки лаборатор белгилари пайдо бўлганида, пациентнинг ҳолатини синчков мониторингини таъминлаш ва даволашни давом эттиришнинг хавфи ва фойдасининг нисбатини баҳолаш лозим.\nМикафунгин ишлатилганида буйрак фаолиятини ўзгариши, шу жумладан буйрак етишмовчилигини ривожланиши аниқланган, шунинг учун даволаш вақтида буйрак фаолиятини синчков мониторингини таъминлаш лозим.\nМикафунгинни қўллаш соғлом кўнгиллиларда ҳам, беморларда ҳам жигар фаолиятини сезиларли ёмонлашиши (аланин трансаминаза, аспарагин трансаминазанинг ёки умумий билирубиннинг даражасини норманинг юқори чегарасидан 3 мартадан кўпроқ ошиши) билан кечиши мумкин. Айрим ҳолларда жигарнинг оғир дисфункцияси (гепатит ёки ўлим билан якунланувчи жигар етишмовчилиги) аниқланган. 2 ёшгача бўлган пациентларда гепатотоксиклик хавфи ошади.\nКаламушларда препарат >3 ой давомида қўлланганда ўзгарган гепатоцитларнинг локал ўчоқларини ва жигар хужайраларининг ўсмаларини шаклланиши кузатилган. Препаратни пациентларда қўллаш учун бундай ҳолатнинг аҳамияти аниқланмаган. Микафунгин билан даволаш жаранида жигар фаолиятини синчков мониторингини таъминлаш лозим. Адаптив регенерация хавфини минимумга келтириш учун ва жигар ўсмаларини кейинчалик ҳосил бўлиши мумкинлигини оқибати сифатида, аланин трансаминаза, аспарагин трансаминаза даражасини аҳамиятли ёки персистик ошишида, препаратни бекор қилиш тавсия қилинади.\nМикафунгин билан даволашни, айниқса жигарнинг яққол фибрози, цирроз, вирусли гепатит, чақалоқлардаги жигар касалликлари ёки туғма ферментопатиялар каби ўсмаолди ҳолатлари сифатида намоён бўлган жигар фаолиятининг оғир бузилишлари ёки сурункали жигар касалликлари бўлган пациентларда, шунингдек гепатотоксик ва/ёки генотоксик таъсир кўрсатувчи препаратларни бир вақтда қўллаш ҳолларида, хавф ва фойда нисбатини синчков чамалаб ўтказиш керак.\nАйрим ножўя реакцияларнинг тез-тезлиги катта пациентларга қараганда болаларда юқорироқ бўлган. 1 ёшгача бўлган болаларда, 1 ёшдан катта болаларга нисбатан аланин трансаминаза, аспарагин трансаминаза ва ишқорий фосфатазанинг фаоллигини тахминан 2 марта ошиши аниқланган. Бу фарқларнинг энг ишонли сабаби катта ёшдаги болалар ва катта беморларга нисбатан, клиник тадқиқотлардаги 1 ёшгача бўлган болаларнинг турли дастлабки ҳолати ҳисобланади. Пациентларни тадқиқотга киритиш пайтида нейтропенияси бўлган, суяк кўмигини аллоген трансплантациясидан кейинги беморлар, шунингдек болалар орасида хавфли гематологик ўсмалари бўлган беморлар улуши (мувофиқ 40,2%, 29,4% ва 29,1%), катта пациентларга (мувофиқ 7,3%, 13,4% ва 8,7%) қараганада бир неча марта юқорироқ бўлган.\nПрепаратни ҳомиладорларда қўллашнинг клиник тажрибаси йўқ. Ҳайвонларда ўтказилган тадқиқотларда микофунгинни йўлдош тўсиғи орқали ўтиши, шунингдек репродуктив токсиклиги аниқланган. Шунинг учун Микамин® ни ҳомиладорлик вақида фақат хавф/фойда нисбати синчиклаб баҳоланганидан кейингина қўллаш керак.\nМикафунгинни кўкрак сутига ўтиш, ёки ўтмаслиги номаълум. Эмизишни давом эттириш/тўхтатиш ёки Микамин® билан даволашни давом эттириш/тўхтатиш тўғрисидаги қарорни, бола учун эмизишнинг фойдаси ва она учун Микамин® билан даволашнинг фойдасини ҳисобга олиб қабул қилиш керак.\nҲайвонларда ўтказилган тадқиқотларда тестикулаларга нисбатан унингн токсик самарлари аниқланган. Микофунгин эркакларнинг репродуктив потенциалига потенциал таъсир кўрсатиши мумкин.\nТранспорт воситаларини бошқариш ва механизмлар билан ишлаш қобилиятига микафунгинни таъсирини баҳолаш бўйича хеч қандай тадқиқотлар ўтказилмаган. Бироқ транспорт воситаларини бошқариш ва механизмлар билан ишлаш қобилиятига салбий таъсир қилиши мумикн бўлган ноҳуш реакциялар юз бериши мумкин.\nМикафунгиннинг дозасини ошириб юборилиши тўғрисида маълумотлар йўқ. Доза ошириб юборилган ҳолларда умумий тутиб турувчи чоралар ва симптоматик даволашни қўллаш керак. Микафунгин оқсиллар билан юқори боғланиш даражаси билан характерланади ва диализ ёрдамида чиқарилмайди.\nИнфузия учун эритма тайёрлаш учун лиофилизат 50 мг ёки 100 мг. 52,5 мг (50 мг доза) ёки 106,0 мг (100 мг доза) дан микафунгин (микафунгин натрий кўринишида), тиқин, алюминий/полипропилен қопқоқча ва иссиқликда зичлашувчи ўрам плёнкаси билан беркитилган рангсиз шиша (I турдаги) флаконларда.


Таниш-билишчилик юки — Ishonch Gazetasi\nАслида, бу нарса бугун пайдо бўлган эмас. Кеча ҳам, олдинги кун ҳам кимнингдир ғашига тегиб, бошқа бировнинг жаҳлини чиқариб, яна қай бир кимсани хурсанд қилиб одамлар орасида томир отиб, шохлаб, бутоқлаб яшаётган эди. Қизиғи шундаки, бу савдолар фақат халқимизни эмас, бошқа замин ва замонларни ҳам безовта қилган.\nЎн тўққизинчи асрнинг буюк шоири, ўз даврининг иллатларига қарши мардона бош кўтарган Михаил Лермонтов ўша пайтлардаёқ:\nТаниш-билишликнинг юкин орқалаб, Ўтиб кетмоқдамиз шарафсиз, шонсиз,\nдея алам билан ёзгани ҳам бежиз эмас. Бу алам бизга ҳам жуда таниш. Кимимиздир бехос хасталанади, касалхонага жойлашиш учун изиллаб таниш излаймиз. Гарчи, ўша беморимизни олиб бормоқчи бўлган шифохона уни қонунан қабул қилиши, қонунан даволаши керак бўлса-да, барибир шифохонага ҳам, шифокорга ҳам ишонқирамаймиз. Кимларгадир:\n– Фалон шифохонанинг бош шифокорини танийсизми? Бўлим бошлиғини-чи? – дея илтимос қилаверамиз. Гарчи қизимиз ёки синглимизнинг оқ юзларига доғ тушиб, ой-куни етиб турган бўлса-да, яна ўша ҳолатга тушамиз. Юрагимизда ҳадик: туғуруқ столида бир нарса бўлиб қолса-чи? Ҳеч ким билан олдиндан келишиб қўймасам (ҳеч бўлмаса, ҳомиладор аёл билагига пул тугилган рўмолча боғлаб олмаган бўлса) икки йўл орасида турган жигаримизга нисбатан бепарво, беписанд бўлишса-чи? Чақалоқнинг боши сиқилган ё оёғи чиққан ҳолда туғилса-чи?\n– Фарзандим (ёки неварам)ни дурустроқ боғчага бермоқчи эдим. Харажатидан қайтмайман, ўртада туриб гаплашиб берадиган ишончли одам топиб беринг.\n– Иқтидорли болалар ўқийдиган мактаб директорига йўл топиш керак. Улар яхши ўқиш истагидаги кўчадан келган ҳар қандай болани қабул қилавермайди, орқасида одами бўлиши керак…\nИнститут, университетларда таниш-билишни ифодаловчи «Танка» деган атама урфга айланган.\nҲатто самолётларга чипта олиш учун ҳам кимдир изланади. Таниш-билишлик ҳаётимизнинг ажралмас бўлагига айланиб бўлгани учун қорақалпоқ киноижодкорлари ҳатто шу мавзуда ажойиб бир комедияни ҳам суратга олишган. Бу иллат худди беор зарпечакка ўхшаб жамиятимизнинг қон томирлари ҳисобланган барча соҳаларга чирмашиб кетди: спорт ҳам, санъат ҳам, айниқса, суд-ҳуқуқ соҳалари бу чирмовуқдан омон қолмади.\nРеспублика чемпионатига чиқиш учун мунча, халқаросига чиқиш учун шунча… тайёрлаб қўйиш керак. Аммо олди-бердининг бошида турадиганлар таниш бўлмаса қийин. Бу гапларнинг кечаги гап эканлигини ўқувчиларимиз билиб туришибди, албатта. Чунки бугун бу иллатга қарши кураш бошида бир-иккита журналист ёки ҳақиқатпарваргина эмас, шахсан мамлакат раҳбарининг ўзи турибди. Инсон манфаатлари йўлида қабул қилинган кенг қамровли, теран мазмунли ҳар бир фармон, қонун, фармойиш ҳақида гапирар экан, муҳтарам Президентимиз «Агар бу ҳужжатлар ишламаса, уларнинг жонсиз қоғоздан фарқи йўқ. Улар ишлагандагина, ҳар бир фуқаромиз ўзини ана шу ҳужжатларнинг ижрочиси, деб ҳис қилгандагина, яхши натижаси кўринади», тарзидаги фикрга алоҳида эътибор қаратди.\nШукурки, биз қонун, фармон ва фармойишларнинг ишлай бошлаганини кўриб турибмиз. Халқимизнинг улкан қувончига сабаб бўлган сўнгги воқеалардан бири (аслида, қай бир қувончни айтиб, қувонишни ҳам билмаймиз) спортчиларимизнинг Ёзги олимпиададан 11 та олтин медаль билан қайтганини оламизми, ёки 73 та давлатдан 300 нафар меҳмон, иштирокчини чорлаб, Шаҳрисабзнинг Оқсаройида катта довруқ билан ўтказилган Халқаро мақом фестивалидан сўз оламизми, ёки бу йилги олий ўқув юртларига кириш имтиҳонларининг шаффоф тарзда ўтганини шодланиб гапирамизми – бари-бари ўша таниш-билишчилик балосидан халос бўлаётганимизни исботлайди.\nШундай экан, нега шукуҳли кунларда бу ёқимсиз мавзуга яна мурожаат қиляпмиз?\nХалқимизда «Бўлган сайин бўлгинг келади», деган нақл бор. Жамиятимиз порахўрлик, таниш-билишчилик каби иллатлардан холи бўлгани сайин яна ҳам ҳалолликка, адолатга, холисликка интиламиз.\n«Битта-яримта соҳада қолган бўлса, қолгандир, мусулмончилик аста-аста-да», дея эҳтимол кимдир эътироз билдирар? Лекин ана шу битта-яримта жойда қолган таниш-билишчилик иллати ҳам мамлакат миқёсида қабул қилинган қонунларга ишончсизлик уйғотади. Бундан ташқари, бу иллатнинг яшаб қолиши одамнинг руҳан кучли бўлишига халақит беради.\n«Барибир, ўзим бу нарсани эплай олмайман. Кимдир менга ёрдам бериши керак, қай бир танишим мени қўллаши шарт», деган кайфият одамлар, айниқса, ёшлар онгини заҳарласа, маънавий тараққиёт, маънавий юксалишга тўсиқ қўяди. Бу – ҳаммасидан ёмони. Чунки биз буюк давлат қуришни мақсад қилган халқмиз. Буюк давлатни эса шахслар яратади. Бир қарашда бир силкинишда ҳаёт аравасидан тушиб қолиш мумкиндек туюлган «бу бир бор гап-да» дея нописанд қараганимиз таниш-билишлик иллати томчи тоғни емиргандек, аста-секинлик билан кучли интилишларимиз, ёруғ мақсадларимизга салбий таъсир қилиши мумкин.\n– Э, бу нарса биз билан бирга туғилган, йўқолмайди, – деди бир ҳамкасбим менинг шу мавзу ҳақида ўйлаб юрганимни билиб.\nБир пайтлар 150 йил қарамликда яшаган халқимиз курашсиз, қонсиз истиқлолга эришишига ҳам шубҳа билан қараган эдик.\nЯна бир замонлар она тилимизга давлат тили мақоми берилишига ишонмаган эдик. Яқин орада мамлакатимизда коррупцияга қарши аёвсиз ўт очилишини ҳам кутмаган эдик.\nҚанчалар бахтиёр халқ эканмизки, шунча эзгуликлар, яхшиликларга эш бўлдик. Шунча эзгулик ичида тараққиёт қадамларига болта ураётган таниш-билишчилик ҳам яшаб қола олмайди. Шунга ишонаман, сиз ҳам ишонинг!


Фоҳишалар ролини ижро этаётган актрисалар, Оқмола вилоятининг Коши қишлоғида ЕХҲТ томонидан ўтказилган одам савдосига қарши кураш бўйича семинар-тренинг, 2018 йил 27 сентябрь. Ҳуқуқ-тартибот идоралари ходимлари ва таҳлилчиларга кўра, одамфурушлар маҳбусларни калтаклаб, уларни гиёҳванд моддаларга ўргатадилар. (Айдар Ашимов)\nОЛМАОТА – Қозоғистон расмийлари Европада хавфсизлик ва ҳамкорлик ташкилоти (ЕХҲТ) кўмагида ўтказилган одам савдосига қарши кураш бўйича икки кунлик семинарда иштирок этдилар, деб хабар берди ЕХҲТ сешанба (17 декабр) кунги баёнотида.\n«Ислом давлати» (ИД) каби террорчилик ташкилоти одам савдосидан ўз манфаатларини молиялаштириш ва ёллаш қуроли сифатида фойдаланган. Масалан, янги жангариларни жалб этиш учун ИД Ироқда язидий хотин-қизларни ўғирлаб, улардан жангари гуруҳга қўшилган эркаклар учун жинсий қуллар сифатида фойдаланган.\n13 декабр куни Олмаотада якунланган ЕХҲТ семинари Нур-Султондаги АҚШ элчихонаси ва Қозоғистон ички ишлар вазирлиги кўмагида ташкил этилди.\nСеминарда одам савдосига қарши кураш бўйича маҳаллий комиссиялар фаолияти учун масъул бўлган меҳнат муҳофазаси нозирлари ва ҳокимликлар котибларидан иборат 28 киши, шунингдек, ҳуқуқ-тартибот идоралари ва нодавлат ташкилотлар вакиллари иштирок этди.\nТренинг одам савдосига қарши курашда меҳнат муҳофазаси нозирларининг роли, шунингдек, Қозоғистоннинг одам савдосига қарши кураш бўйича идоралараро комиссиясининг фаолият механизмларига бағишланди.\nТадбирда ҳукумат идоралари ва халқаро нодавлат ташкилотлар ўртасидаги ҳамкорлик, кузатув ва маълумот алмашиш муҳимлиги таъкидланди.\nСеминар ЕХҲТ томонидан Қозоғистон ҳукуматининг одам савдосига қарши курашига кўмаклашиш чоралари ва ЕХҲТнинг одам савдосига қарши кураш бўйича ҳаракатлар режаси доирасида бўлиб ўтди, дейилади хабарда.\n2018 йил сентябрь ойида ЕХҲТ Қозоғистонда одам савдосига қарши жонли машғулотлар ўтказилганбўлиб, ушбу симуляция машқларига актёрлар ҳам жалб этилган эди.\n2018 йили Оқмола вилоятининг Коши қишлоғида бир ҳафта давомида ўтказилган семинарда ЕХҲТга ҳамкор ва аъзо 14 мамлакатдан келган «ҳуқуқни муҳофаза қилиш идоралари, меҳнат муҳофазаси инспекцияси, молиявий тергов бўлинмалари, прокуратура бошқармалари, нодавлат ташкилотлар ва ижтимоий хизматларнинг 50 дан ортиқ мутахассиси» иштирок этган.\nЛойиҳа ташкилотчиларнинг сўзларига кўра, жонли тренинг давомида одам савдосидан жабрланганларини аниқлаш ва қутқариш усулларини ўрганилган.


Жиззахда шприц ишлаб чиқарувчи корхона ишга тушди\nТошкент -5,8 °C\n21 Окт 2019 1840\nЖиззах шаҳридаги “Шифобахш сув чашмаси” масъулияти чекланган жамиятида тиббиёт соҳасида эҳтиёж юқори бўлган бир марталик шприцлар ишаб чиқариш йўлга қўйилди. Бу ҳақда вилоят ҳокимлиги матбуот хизмати хабар қилади.\nЖанубий Кореянинг тиббиёт соҳасидаги энг сўнгги инновацион технологиялари билан жиҳозланган корхонада йилига 2 миллиард 300 миллион дона бира марталик шприцлар ишлаб чиқарилади. Корхонани босқичма-босқич ривожлантириб бориш дастурига асосан келаси йилдан бошлаб томчи уколлар учун системалар ишлаб чиқариш режалаштирилмоқда. Маҳсулотларнинг асосий қисми хорижга экспорт қилинади.\nКорхона ишга тушгач 170 нафар йигит-қиз янги иш ўринларига эга бўлишди.


Ўзбекистон Тожикистонга транзит темир йўл йўналишини тақдим этади - Anhor\nAnhor Все посты Ўзбекистон Тожикистонга транзит темир йўл йўналишини тақдим этади\nЎзбекистон Тожикистонга транзит темир йўл йўналишини тақдим этади\nЎзбекистон Тожикистонга муқобил темир йўл линияси бўйлаб транзит ташувларини амалга ошириш имкониятини тақдим этмоқчи. Бу ҳақда Тожикистон давлат темир йўл компаниясининг вакили Ўткур Остонов маълум қилади, деб ёзмоқда Тожикистон ОАВ.\nХабарда айтилишича, “Ўзбекистон темир йўллари” раҳбарияти Ўзбекистон ҳудудида янги темир йўл линияси бўйлаб Тожикистон транзит ташувларининг бошланишига доир қарор қабул қилган. Маълумотларга кўра Тожикистон темир йўлчиларидан транзит тарифларини камайтириш борасида таклифлар тушган бўлиб, айни пайтда компания раҳбарияти уларнинг ечими устида ишламоқда.\n«Ушбу таклифлар фақат тарифларни эмас, балки йўналишларни ҳам қамраб олган. Тожикистон транзит ташувларини Ўзбекистон ҳудудидан ўтувчи янги линия бўйлаб амалга оширишни бошлаш ҳақида қарор қабул қилинди. Тарифларнинг пасайишига тўхталадиган бўлсак, ҳозирча бу борада узил-кесил қарор қабул қилингани йўқ», – деди журналистларга Остонов.\nШунингдек Ўткур Остонов янги темир йўл магистрали тожикистонлик ташувчилар учун йўлнинг умумий узунлигини сезиларли даражада қисқартиради.


Ўш: Модилик икки яшовчи «қийноқлар остида» 16 ёшли қизни зўрлаганларини тан олдилар | ҚИРҒИЗИСТОН ЯНГИЛИКЛАРИ\nЎш: Модилик икки яшовчи «қийноқлар остида» 16 ёшли қизни зўрлаганларини тан олдилар\nЎш вилояти прокуратурасига кўра, Қорасув тумани икки яшовчиси —Жилдиз Жанибеков ва Руслан Пазиловлар 16 ёшли қизни зўрлаганликда гумонланиб қўлга олинган. Айбланувчилар яқинлари уларнинг жиноятда иқрори 12 соатлик қийноқдан кейин олинганини таъкидламоқдалар.\nҚўлга олинганлар адвокати Наркул Абдуллаевнинг айтишича, 2011 йилнинг 19 август куни уни ҳимоясидаги йигитларни 129 модданинг 3 банд — бир гуруҳ инсонларнинг аввалдан келишиб бировни зўрлаш айби билан қўлга олганлар. Адвокат ўз ҳимоясидагиларни беайб эканини таъкидламоқда.\nАбдуллаев сўзларига кўра, зўрлангани айтилаётган қиз аввалроқ милиция ходимлари тарафидан ўғирлик устида қўлга олинган.\nАдвокатнинг айтишича, милиция ходимлари «тушунарсиз тарзда» ўғрилик тўғрисидаги ишни қиз аризасига асосланиб зўрлашга ўзгартириб юборишган.\nАйбланаётганларнинг бирининг амакиси Надир Токторовнинг айтишича, милиция ходимлари қиз билан бирга унинг жияни Жилдизни «шантаж» қилмоқчи бўлишган.\nТокторов сўзларига кўра, унинг жияни яқинда Россиядан ишлаб келган. Унинг таъкидлашича, милиция ходимлари жиянида пул борлигини билганлар.\n«Қизни йигитларга қарши ёлғон гувоҳлик беришга мажбурлашган», ―дея ҳисоблайди Токторов.\nТокторов сўзларига кўра, қўлга олинганлар биринчи куни ўз айбларига иқрор бўлмагач, милиция ходимлари уларни Қорасув район РОВДсига кўчиришган ва у ердаги 12 соатлик қийноқлардан кейин зўрлаш бўйича жиноий иш қўзғаганлар.\nТокторовнинг айтишича, айбланувчилар прокуратурага ўзларига нисбатан қийноқлар қўллаган Қорачув РОВДси ходимлари устидан ариза ёзганлар.\nАдвокат Абдиллаев ҳам ўз ҳимоясидагиларга қийноқлар қўлланганини айтади. Унинг сўзларига кўра, бунга уч ҳил дасхат билан ёзилган протокол мисол бўлиши мумкин.\n«Бу менинг ҳимоямдагилар хати эмас», ― деди Абдуллаев.\nАдвокатнинг хабар қилишича, айби исботланмагани учун унинг ҳимоясидагиларни уй қамоғига ўтказганлар.\nҚорасув район РОВДсида мазкур иш билан ички ишлар вазирлиги шуғулланаётганини айтишиб, ҳодисани шарҳлашдан бош тортдилар.\nЎш вилояти прокуратураси ходим Эмиль Аширбаев милиция ходимларининг ноқонуний ҳаракатлари бўйича ёзилган ариза ИИВ ва прокуратура томонидан ўрганилаётганини айтди. Унинг сўзларига кўра, тергов чоғида қўлга олинганларни калтакланиши ўрганилади ва айбланувчилар ва милиция ходимлари ҳаракатларига юридик баҳо берилади.\nАширбаевнинг билдиришича, мазкур иш Қорасув район судига ўтказилган.\n«Охирги сўзни суд айтади», ―деди Аширбаев.\nҚийноқлардан кейин 12 йилга қамалганлар\nОхирги йил ичида милиция ходимлари тарафидан қийноқлар қўллангани ҳақидаги шикоятлар кўпаймоқда.\nБишкек шаҳар Ленин район суди 9 август куни икки қирғизистонликни қотилликда айблаб, 12 йилга озодликдан маҳрум қилди.\nБироқ, «Голос Свободы» ижтимоий фонди ҳуқуқ химоячилари жазога ҳукм этилганларнинг айби Ленин район ички ишлар бошқармаси ходимлари тарафидан қийноқ орқали бўйнига илинганини билдиргандилар.\nЖазога ҳукм этилганларнинг ўзлари ҳам уларга нисбатан қийноқлар қўлланганини айтишган.\nЛенин район ҳаками Гулзамира Аденова Kloop.kgга берган интервьюда жазога маҳкум этилганга нисбатан ҳукм исботлар ососида чиқарилган.\nҲакам сўзларига кўра, уларнинг жиноятга алоқадор эканликлари жиноят жойидаги телефон сўзлашувлари ва ўзларининг иқрорлари далил бўлган.\nАввалги мақолаЎшда шакар арзонлади\nНавбатдаги мақола«Абдиш-Ата» Мустақиллик Кубоги ғолиби


04 июн 2020, Тошкент вақти: 22:27\nРоссияда ишлаётган ўзбекистонлик меҳнат муҳожирлари орасида коллеж ўқувчилари кўпчиликни ташкил этади.\nХоразм вилоятидаги Ҳазорасп иқтисодиёт коллежининг 3-босқич ўқувчиси бўлган йигитнинг исмини очиқламаслик шарти билан Озодликка айтишича, коллежни ташлаб Россияда ишлаётгани учун ота-онасига босим бўлаяпти.\n“Ҳозирда мен Россияда ишлаяпман. Уйдан ойим телефон қилиб айтишича, уйимга коллеждан келиб: “Агар ўғлингиз 10 кун ичида коллежда бўлмаса, бир миллион сўм штраф тўлайсиз”, дейишган. Штраф тўлагандан кейин ҳам бормасам, бир ҳафта ичида ойимни ёки дадамни қамашларини айтишган. Жуда ёмон вазиятга тушиб қолдим”, дея хабар қилди хоразмлик ўқувчи.\nҲазорасп иқтисодиёт коллежи раҳбариятидан олинган маълумотга кўра, ҳуқуқ-тартибот идоралари билан қилинган ҳамкорлик натижасида сўнгги бир ой мобайнида 10 ўқувчи Россиядан коллежга қайтарилган ва яна хорижда мардикорлик қилаётган 26 нафар ўқувчини қайтариш ҳаракати кетаяпти.\n“Четга ишлашга кетган ўқувчиларни қайтариш учун маҳаллалар ва Ички ишлар билан бирга ишлаяпмиз. Коллеж ўқитувчилари маҳалла оқсоқоллари ва милиция ходимлари билан биргаликда ишлашга кетган ўқувчиларнинг ота-оналари билан учрашаяпти. Уларга боласини коллежга қайтармаса, жарима тўлаши ва ҳатто, жиноий жавобгарликка ҳам тортилиши мумкинлиги борасида огоҳлантираяпмиз. Ҳозир Россиядаги 26 ўқувчидан 10 нафари ота-онаси билан кетгани учун уларни қайтариш маҳаллаком ва милиция зиммасига юклатилган”, деди Ҳазорасп иқтисодиёт коллежининг исмини очиқламаётганимиз раҳбарларидан бири.\nХоразм вилоят ўрта махсус ва касб-ҳунар таълими бошқармасидан олинган маълумотга кўра, вилоятдаги деярли ҳар коллеждан ўнлаб ўқувчи хорижга ишлашга кетган ва ҳозирда уларни қайтариш тадбири кетаяпти.\nБошқарма мулозимларидан бирининг айтишича, ўқишни ташлаб хорижга ишлашга кетган фарзандини қайтармаган ота-оналар Ўзбекистон маъмурий-жавобгарлик кодексининг 47-моддаси (Болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик) бўйича жавобгарликка тортилаяпти.\nБугунги кунда мамлакатда энг кам иш ҳақи 96105 сўм бўлиб, унинг ўн баробари 961 минг 50 сўмни ташкил қилади.\nХоразм вилоят ўрта махсус ва касб-ҳунар таълими бошқармаси мулозими қанча ўқувчининг ота-онаси жаримага тортилганини очиқламади.\nШу кунларда нафақат Хоразмда балки бутун мамлакат бўйлаб хорижга ишлашга кетган коллеж ўқувчиларини қайтариш ҳаракати давом этаяпти.\nСамарқанд вилоят ўрта махсус ва касб-ҳунар таълими бошқармасидан олинган маълумотга кўра, бугунги кунда вилоят коллежларининг жами 1 минг 801 нафар ўқувчиси хорижда мардикорлик қилаяпти.\n“Ўқувчиларни ўқишга қайтариш учун ҳокимлик ва прокуратура ходимлари билан бирга ишлаяпмиз. 47-модда бўйича қўлланма қилинган. Мардикорликка кетган ўқувчи вояга етган бўлса, ўзига штраф солаяпмиз. Вояга етмаган бўлса, ота-онасига штраф солаяпмиз. Сўнгги бир ой ичида 80дан зиёд ўқувчининг ота-онаси жаримага тортилди”, деди бошқарманинг исмини очиқламаётганимиз мулозими.\nУнинг айтишича, ҳозирча жарима жазосининг ўзи биланоқ ўқувчиларни коллежга қайтаришга эришилаяпти, ҳали жиноий жавобгарликка тортиш ҳоллари кузатилмаган.\nМулозим хорижга ишлашга кетган ўқувчининг ота-онаси қайси модда бўйича жиноий жавобгарликка тортилишини очиқламади.


Бош саҳифа Илм ва фанТарихМаънавият юлдузлариАлишер Навоий (1441-1501)\nXV аср жаҳон маънавиятининг буюк сиймоси Низомиддин Мир Алишер Навоий ҳижрий 844 йил рамазон ойининг 17-куни (1441 йил 9 феврал) да Ҳиротда туғилган. Ҳирот шаҳри XV аср биринчи ярмида Соҳибқирон Амир Темур асос солган улуғ салтанатнинг иккинчи пойтахти, Темурнинг кенжа ўғли Шоҳрух Мирзонинг қўл остидаги обод манзилларидан бири эди.\nАлишер туғилган хонадон Темурийлар саройига азалдан яқин ва юртда муайян нуфуз соҳиби эди. Бўлғуси шоирнинг отаси Ғиёсиддин Муҳаммад ўғлининг тарбиясига жиддий эътибор берди. Алишернинг шеъриятдаги илк устози тоғаси Мир Саййид Қобулий ва Муҳаммад Али Ғарибийлардир. Навоий «Мажолис ун-нафоис» асарида Қобулий ҳақида: «Яхши табъи бор эрди, туркчада майли кўпроқ эрди…» — деса, Ғарибий ҳақида: «Хуш муховара (хушсуҳбат) ва хушхулқ ва дардманд йигит эрди. Кўпроқ созларни яхши чалар эрди. Уни ва усули ҳўб эрди. Мусиқий илмидин ҳам хабардор эрди…» — дейди.\n1447 йилда Шоҳруҳ вафот этгач, Темурий шаҳзодалар ўртасида тож-тахт дарди хуруж қилиб, юртда талотўп бошланди ва Ғиёсиддин Муҳаммад хонадони ҳам кўп қатори ватанни тарк этди. Ёш Алишер учун тақдир синовлари бошланди. Шоҳрухнинг набираси Абулқосим Бобур 1452 йилда Ҳирот тахтига ўтиргач, Алишернинг отасини Сабзаворга ҳоким этиб тайинлади. Лекин орадан кўп ўтмай Ғиёсиддин кичкина дунёдан кўз юмди. Бу пайтда Алишер эндигина 12 ёшга қадам қўйган эди. Абулқосим Бобур Алишер ва унинг мактабдош дўсти Ҳусайнни ўз тарбиясига олди, 1456 йили эса ўзи билан Машҳадга олиб кетди. Кейинчалик Ҳусайн Бойқаро сипоҳийлик йўлини танлади, Алишер эса замонанинг «малик ул-калом»и Мавлоно Лутфий таҳсини ва ҳайратига сазовор бўлган истеъдод эгаси бўлиб етишди. «Фақирнинг назмлари Хуросонда шуҳрат тутиб эрди», деб ёзади Навоий 1455—1458 йиллар ҳақида.\nТақдир Алишер Навоийни замонанинг улуғ ва шарафли кишиларига яқин қилди, устоз-мураббийлик этувчи зотлар билан ошно этди. 1466—1468 йиллар Алишернинг умри асосан Самарқандда кечди. Султон Ҳусайн Бойқаро Ҳиротни эгаллаганда, Алишер Навоий 28 ёшли мукаммал билимлар эгаси, юртга танилган шоир ва тажрибали давлат арбоби даражасига етишган эди. 1469 йилда Султон Ҳусайн илтимосига кўра Алишер Навоий Самарқанддан Ҳиротга қайтади ва рамазон ҳайити муносабати билан дўсти шарафига битилган «Ҳилолия» қасидасини унга тақдим этади.\nҲусайн Бойқаро Алишерни муҳрдор қилиб тайинлайди ва шу пайтдан шоирнинг эл хизматидаги фаол жидду жаҳди бошланади. Кўп ўтмай Навоий муҳрдорликни ўзининг яқин дўсти ва фикрдоши, шоир Амир Шайхим Сухайлийга топширади. «Бу нозиктаъб ва зукко Амир 20 йилдан ортиқ Бойқароға мулозим бўлди». Лекин Бойқаро дўстининг норозилигига ҳам қарамай, 1472 йил февралида уни вазир лавозимига тайинлайди ва «Амири Кабир» («Улуғ Амир») унвонини беради. Бу лавозимда Навоий эл-улус манфаати, шаҳар ва мамлакат ободончилиги, маданият равнақи, адолат тантанаси учун фойдаланадики, буларнинг барчаси оқибат натижада Султон Ҳусайн давлатининг барқарорлиги ва нуфузини таъминлайди.\nҲирот бу даврда ниҳотяда кўркамлашди, халқ турмуши яхшиланди, шеърият, нафис санъатлар ривож олди. Талабалар учун «Ихлосия» мадрасаси, дарвешлар учун «Халосия» хонақоҳи, беморлар учун «Шифоия» шифохонаси, масжиди Жомеъ ёнига Қорихона («Дор ул-ҳуффоз») қурилди. Улуғ амирнинг кутубхонасида 70 дан ортиқ хаттот ва мусаввирлар қўлёзмаларни оққа кўчириш, уларни бадиий безаш билан банд эдилар. Ҳиротда яна «Низомия», Марвда «Хусравия» ва бошқа мадрасалар бино этилди.\nНавоий мадраса, шифохоналар қурдириб қўя қолмасдан, уларни керакли даражада жиҳозлаш, ўз-ўзини таъминлаш учун вақф ерлар ажратиб бериш, мударрислар, табиблар ва бошқа ходимлар билан таъминлаш, уларга ойлик маош, озуқа, кийим-бош белгилашгача, талабалар нафақаси ва китобларигача, барча-барчасини мукаммал бошқариб, ташкил этиб берар эди ва ўзи доимо хабар олиб, назорат қилиб туришни ҳам унутмасди. Бинолар қурилиши тарҳи билан бевосита шуғулланар, уста ва шогирдлар меҳнатидан бохабар бўлиб турарди. Шоир ўз ҳузурига тез-тез шеър, илм ва санъат ахдини чорлаб, маърифий суҳбатлар уюштириб турар, ёш истеъдодларни тарбият қилиб, уларга шароит яратарди. Хондамир, Беҳзод, Восифий ва ўнлаб ушбу тарбиятга ноил бўлган истеъдод эгалари шулар жумласидандир.\nШу давр ичида Алишер Навоий ўз қўли билан биринчи девони «Бадойиул-бидоя» («Бадиийлик ибтидоси»)ни тузди. Бу девонга унинг ёшлик ва йигитлик пайтларида ёзган 800 дан ортиқ шеърлари жамланган бўлиб, шоир ижодий камолотининг биринчи босқичини акс эттиради.\nНавоий деҳқончилик ишларини йўлга қўйиб, жуда яхши натижаларга эришган. Тарихчиларнинг ёзишича, Навоийнинг бир кунлик даромади 18 минг шоҳрухий динор микдорида эди. Улуғ Амир бу даромаднинг кўп қисмини хайрли ишларга сарф қилган. Тарихчи Хондамир Навоий қурган 52 работ, 20 ҳовуз, 16 кўприк, бир қанча тўғон, ариқ, ҳаммом, масжид-мадрасаларни эслайди. Навоий турли соҳа олимларига ҳомийлик қилиб, ўнлаб илмий рисолалар битилишига бевосита сабабчи бўлган.\nФорс тилидаги биринчи «Хамса» буюк шоир Низомий Ганжавий (1141—1209) томонидан яратилди. Шоир ҳеч бир ўринда ўзининг «Хамса» ёзганлигини қайд этмайди. Низомий вафотидан 100 йил ўтиб, Ҳиндистонда туғилиб ўсган форсийзабон турк ўғлони Хусрав Деҳлавий Низомий «Хамса»сига биринчи бўлиб татаббу ёзади ва «хамсачилик» анъанасини бошлаб беради. Деҳлавий «Хамса»си Низомийга ажойиб шарҳ ва ундаги мазмунларнинг янгича талқини сифатида ўзининг ҳам, салафининг ҳам шуҳратини оламга ёйди. Кейинги XIV—XV асрлар минтақа маънавияти «Хамса» анъанаси таъсирида ривож олди, шоирнинг салоҳияти ва иқтидори ҳеч бўлмаганида «Хамса»нинг бир достонига муносиб жавоб ёза билиш билан ўлчанадиган бўлди. Бу жаҳон маънавияти тарихида бетакрор ҳодисадир. Туркий адабиётда Қутб ва Ҳайдар Хоразмийлар бошлаб берган «хамсачилик» анъанаси ўзининг камолини Алишер Навоий ижодида топди.\nИслом ақидаларига кўра бир кеча-кундузда ўқиладиган беш вақт намоз «ал-Хамсату» дейилади, динимизнинг беш устуни (рукни) ҳам — тавҳид (имон), намоз, рўза, закот, ҳаж — ўзига хос «Хамса» (бешлик)ни ташкил этади. Демак, Низомий достонларини «Хамса» туркуми сифатида талқин этилиши, унга Амир Хусрав ва Навоий жавоблари бежиз эмас. Алишер Навоий «Садди Искандарий» достонининг муқаддима қисмида бу масалага махсус тўхталиб, «Хамса»нинг ҳар бир достони ёзилишини куннинг маълум вақтларида ўқиладиган саҳар, пешин, аср, шом ва хуфтон намозлари билан қиёс этади ҳамда «Хамса»ни буюк тоғ чўққисига кўтарилиш мобайнида беш ўринда тўхтаб, нафасни ростлаш учун бино этилган беш оромгоҳга ўхшатади.\nНавоий ўз «Хамса»сини яратишга 1483 йилда киришган бўлса, ўнинг биринчи достони «Ҳайрат ул-аброр» («Яхши кишиларнинг ҳайратланиши»)ни ўша йили ёзиб тугатди. 1484 йилда «Фарҳод ва Ширин», «Лайли ва Мажнун», «Сабъаи сайёр» («Етти сайёр»), 1485 йилда «Садди Искандарий («Искандар девори») достонини поёнига етказди. Шоир ўз «Хамса»сига киритилган достонларда ўша давр учун муҳим бўлган муаммоларни қўйди, мутафаккир сифатида илғор қарашларни илгари сурди, ўзбек тилининг қудратини оламга намойиш этди.\nНавоий шу йиллар орасида иккинчи девони — «Наводир ун-ниҳоя» («Беҳад нодирликлар»)ни тузишга киришди. Мутафаккир адиб тарихий ҳақиқатга ҳам муайян изчиллиқда ўз муносабатини биддириб ўтишни инсоф юзасидан лозим топди ва «Зубдат ут-таворих» («Тарихлар қаймоғи») асарини ёзиб тугатди.\n1487 йили қишда Навоий Астробод ҳокими этиб тайинланди. Бошқа бек ва амирлар учун шарафли хисобланиши жоиз бўлган бу мартаба Амир Алишернинг нозик табиати учун муайян даражада озорли бўлди. Аммо шоҳ ҳукми вожиб, Амири Кабир ўлканинг хассос бир худудини муҳофаза ва обод қилиш ниятида жўнаб кетди. Астрободда Навоийнинг икки йил чамаси ҳокимлиги бу шаҳар аҳли учун саодатли, Бойқаро салтанати учун хайрли бўлди.\nБу орада бирин-кетин Навоийнинг энг якин устоз ва мусоҳиблари ҳаётдан кўз юмдилар. 1488 йили Сайид Ҳасан Ардашер, 1492 йили Абдураҳмон Жомий, 1493 йили Паҳлавон Муҳаммад вафот этди. Навоий устозлари хотирасига «Ҳолоти Сайид Ҳасан Ардашер», «Ҳолоти Паҳлавон Муҳаммад», «Хамсат ул-мутаҳаййирин» («Беш ҳайрат») асарларини шу йиллар ичида ёзиб тугаллади. Бу асарларида ўша давр воқелигага оид қимматли маълумотлар билан бирга Навоий яратган янги бадиий оламнинг назарий асосларига оид бир қатор далил ва мулоҳазалар ҳам баён этилган. Шу йилларда яна Навоий давр шуароси хусусида «Мажолис ун-нафоис» ва ислом маънавиятининг буюк сиймолари, хусусан, турк, форс, ҳинд машойихлари тарихига оид «Насоим ул-муҳаббат» («Муҳаббат шаббодаси») рисолаларини ёзади. Бу асарлар ниҳоятда муҳим манба бўлиб, ўша давр маънавиятининг жонли сиймоларидан мингга яқин киши ҳақида қимматли маълумотларни ўзида жам этган. Бундан ташқари нафақат тасаввуф ирфони ва адабиёти, балки ислом даври маънавиятининг бошқа муҳим жиҳатлари ҳақида ҳам кўплаб назарий мулоҳазалар ушбу асарлар қатидан жой олган бўлиб, уларни муфассал тадқиқ этиш миллий маънавиятимизни холис англаб етишда бугунги авлодлар учун беназир манба ва асос бўлиб хизмат этади.\n1492 йилда аруз илмига бағишланган «Мезон ул-авзон» (Вазнлар ўлчови») рисоласи ёзилди ва шоир ўз лирик ижодини қайта тақсимлаб, янги девонлар мажмуи «Хазойин ул-маоний» («Маънолар хазинаси»)ни яратиш ишига астойдил киришди. «Чор девон» номи билан шуҳрат қозонган бу буюк мажмуа 45 минг мисрага яқин турли жанрлардаги кичик ва ўрта ҳажмли шеърларни ўзида жамлаган бўлиб, «Ғаройиб ус-сиғар» («Болалик ажойиботлари»), «Наводир уш-шабоб» («Йигитлик даври нодирликлари»), «Бадойеъ ул-васат» («Ўрта ёш кашфиётлари»), «Фавойид ул-кибор» («Кексаликдаги фойдали мулоҳазалар») номлари билан аталади. Бу тўрт жилдда 16 жанрга оид 3000 дан ортиқ шеър бўлиб, уларда 2600 ғазал, 210 қитъа, 133 рубоий, 86 фард, 52 муаммо ва бошқалар мавжуд. «Хазойин ул-маоний»га олдинги икки алоҳида девондаги шеърларнинг деярли барчаси кирган бўлиб, кейин яратилган 1400 га яқин янги асарлар қўшилган.\nБу туркий тилда ёзилган асарлари, достонлари, шеърларидан ташқари Навоий форс тилида ҳам 12 минг мисрадан ошиқ шеър, муаммо жанри ҳақида «Муфрадот» рисоласини, «Ситтайи зарурия», «Фусули арбаа» туркум қиссаларини ёзди, «Фоний» тахаллуси билан алоҳида девон тузди. Ушбу асарлар Хоқоний, Амир Хусрав, Саъдий, Ҳофиз, Камол Хўжандий, Жомий каби форс адабиётининг мумтоз намояндалари билан ижодий баҳсда туғилган бўлиб, ҳам бадиий ифода, ҳам мазмуний теранлиқда салафлар билан тенг қудрат намойиш этади.\nНиҳоят Навоий охирги асари «Маҳбуб ул-қулуб» («Кўнгилларнинг севгани») рисоласида барча саволларга яна ўзи жавоб берган. Бу асар том маънода ижтимоий-фалсафий ва ахлоқий ғояларга тўлиқ бўлиб, XV асрда мавжуд бўлган барча ижтимоий тоифалар моҳияти муфассал очиб берилган, ижтимоий ва ахлоқий ҳодисаларнинг ўзаро боғлиқлиги, яхлитлиги ишонарли таъкидланган. Бу асар турли афоризм, мақол ва матнларга бой бўлиб, халқ орасида жуда кенг тарқалган.\n1500 йилларга келиб шоирнинг ҳаёт шароити қийинлашиб, соғлиги заифлашиб қолсада, ижоддан тўхтамади. 1501 йилнинг бошида Навоий касалликдан вафот этди. Бутун Ҳирот халқи ўзининг буюк шоири билан хайрлашишга чиқди ва 7 кун давомида мотам тутди.\nАлишер Навоий ижодини ўрганиш, унинг илмий таҳлили бўйича сўнгги йилларда қатор таниқли тадқиқотчилар иш олиб бордилар ва бугунги кунда ҳам Навоийнинг мероси кўпгина олимларимизни илҳомлантириб келади. Ҳозирда мактаблар, хиёбонлар, кўчалар, буюк шоиримиз номи билан юритилади. Унинг номида Ўзбекистон Давлат мукофоти таъсис этилган.\n← Аввалги Аввалги Чустий. Садоқат гуллари\nКейинги → Кейинги: Тоҳир Қаҳҳор. Табиатдай гўзал бир ҳаёт


www.islamnuri.com - Манба - Саҳифа : 2\nwww.islamnuri.com - Аудиолар\nУмумий сони: 240\nЭнг фойдали тижорат (102) “Мўминларга салом беришнинг савоби. Саломни биринчи бўлиб берган ва туриб кетаётганда салом берган одамнинг савоби. Уйига кирганда салом берган одамнинг савоби” Ўзбек тили\n11 / 11 / 1436 , 26/8/2015\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида мўминларга салом беришнинг савоби. Саломни биринчи бўлиб берган ва туриб кетаётганда салом берган одамнинг савоби. Уйига кирганда салом берган одамнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (101) “Аллоҳ йўлида муҳаббатлашишнинг савоби” Ўзбек тили\n10 / 8 / 1436 , 29/5/2015\nЭнг фойдали тижорат (100) “Одамлар ўртасини ислоҳ қилишнинг савоби. Мусулмон биродарини ғийбат қилинишини қайтарган ва унинг обрўсини ҳимоя қилган одамнинг савоби. Аллоҳ таоло йўлида муҳаббат Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат (99) “Ишларнинг ҳаммасида юмшоқлик қилишнинг савоби. Мусулмон биродарининг айбини яширган одамнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида ишларнинг ҳаммасида юмшоқлик қилишнинг савоби. Мусулмон биродарининг айбини яширган одамнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (98) “Зулм қилган ва унинг ҳаққида жиноят қилган кишисини кечирган одамнинг савоби. Аллоҳнинг махлуқотларидан заифларига раҳи-шафқат ва юмшоқлик қилишнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида зулм қилган ва унинг ҳаққида жиноят қилган кишисини кечирган одамнинг савоби. Аллоҳнинг махлуқотларидан заифларига раҳи-шафқат ва юмшоқлик қилишнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (97) “Мўмин биродарларига тавозе қилган одамнинг савоби. Ҳалимлик, кечирим ва ғазабни ютишнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида мўмин биродарларига тавозе қилган одамнинг савоби. Ҳалимлик, кечирим ва ғазабни ютишнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (96) “Ҳаёнинг савоби. Тўғрисўзликнинг савоби” Ўзбек тили\n9 / 7 / 1436 , 28/4/2015\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида ҳаёнинг савоби. Тўғрисўзликнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (95) “Адаб, зоҳидлик ва бошқа боблар. Гўзал хулқнинг савоби ва фазли” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида адаб, зоҳидлик ва бошқа боблар. Гўзал хулқнинг савоби ва фазли ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (94) “Касални кўргани борган одамнинг савоби. Беморнинг олдида у учун ушбу дуони қилишнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида касални кўргани борган одамнинг савоби. Беморнинг олдида у учун ушбу дуони қилишнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (93) “Мусулмон биродарларининг ҳожатларини ўтаган одамнинг савоби. Мусулмонни хурсанд қилган одамнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида мусулмон биродарларининг ҳожатларини ўтаган одамнинг савоби. Мусулмонни хурсанд қилган одамнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (92) “Мискин ва тул аёлга наф етказишда ҳаракат қиладиган одамнинг савоби. Етимни кафолатга олиш ва унга нафақа қилишнинг савоби. Аллоҳ таолонинг йўлидаги биродарини зиёра Ўзбек тили\n29 / 6 / 1436 , 19/4/2015\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида Мискин ва тул аёлга наф етказишда ҳаракат қиладиган одамнинг савоби. Етимни кафолатга олиш ва унга нафақа қилишнинг савоби. Аллоҳ таолонинг йўлидаги биродарини зиёрат қилган одамнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (91) “Хотинга ва бола-чақага нафақа қилишнинг савоби. Иккита қизи ёки опа-синглиси бўлган ва уларга сабр қилиб, уларга эҳсон қилган ва уларга яхши муомала қилган кишининг Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида Хотинга ва бола-чақага нафақа қилишнинг савоби. Иккита қизи ёки опа-синглиси бўлган ва уларга сабр қилиб, уларга эҳсон қилган ва уларга яхши муомала қилган кишининг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (90) “Гарчи алоқани узган бўлсада қариндошлар билан алоқани боғлашнинг савоби. Эрга ва қариндошларга қилинган садақанингсавоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида Гарчи алоқани узган бўлсада қариндошлар билан алоқани боғлашнинг савоби. Эрга ва қариндошларга қилинган садақанингсавоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (89) “Ота-онанинг ва уларга яхшилик қилишнинг савоби. Алоқани узган бўлсада қариндош-уруғчилик алоқаларини боғлашнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида Ота-онанинг ва уларга яхшилик қилишнинг савоби. Алоқани узган бўлсада қариндош-уруғчилик алоқаларини боғлашнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (88) “Яхшилик қилиш ва қариндошлар билан алоқа қилиш ҳақидаги боблар. Ота -она ва уларга итоат қилишнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида Яхшилик қилиш ва қариндошлар билан алоқа қилиш ҳақидаги боблар. Ота -она ва уларга итоат қилишнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (87) “Халқларнинг энг шарафлиси Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва салламга салавот айтишнинг савоби” Ўзбек тили\n14 / 3 / 1436 , 5/1/2015\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида халқларнинг энг шарафлиси Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва салламга салавот айтишнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (86) “Аллоҳдан жаннатни сўраган ва дўзахдан паноҳ сўраган одамнинг савоби. Истиғфорнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат (85) “Дуонинг савоби. Ушбу дуо билан дуо қилган одамнинг савоби. Биродарининг ҳаққига ғоибона дуо қилган одамнинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида дуонинг савоби (давоми). Ушбу дуо билан дуо қилган одамнинг савоби. Биродарининг ҳаққига ғоибона дуо қилган одамнинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (84) “Касал бўлганда ушбу сўзларни айтган одамнинг савоби. Аллоҳдан афв ва офият сўраган одамнинг савоби. Дуонинг савоби” Ўзбек тили\nЭнг фойдали тижорат деб номланган дарснинг ушбу бўлимида касал бўлганда ушбу сўзларни айтган одамнинг савоби. Аллоҳдан афв ва офият сўраган одамнинг савоби. Дуонинг савоби ҳақида сўз боради.\nЭнг фойдали тижорат (83) “Бозор ва ғафлат ўринларида Аллоҳни зикр қилишнинг савоби. Мажлисдан туришдан олдин ушбу сўзларни айтган одамнинг савоби. Янги кийим кийган одам айтадиган сўзларнинг Ўзбек тили\nСаҳифа : 12 - ..дан : 2


МАҲАЛЛИЙ ВАКИЛЛИК ҲОКИМИЯТИНИНГ ТАЪСИР КУЧИ ВА МАСЪУЛИЯТИ ЯНАДА ОШАДИ - Ўзбекистон овози газетаси\nМАҲАЛЛИЙ ВАКИЛЛИК ҲОКИМИЯТИНИНГ ТАЪСИР КУЧИ ВА МАСЪУЛИЯТИ ЯНАДА ОШАДИ\nСиёсий партиялар жамият ҳаётига қанчалик чуқур кириб борса, аҳоли, ўз электорати манфаатларини ишончли ҳимоя қилиш имконига эга бўлади. Мамлакатимизда давлат ҳокимияти ва бошқарувига демократик тамойилларни кенг жорий қилиш жараёнида бу масалага алоҳида эътибор қаратилмоқда.\nЯқинда қабул қилинган «Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш, шунингдек айрим қонун ҳужжатларини ўз кучини йўқотган деб топиш тўғрисида»ги қонун айни шу мақсадга хизмат қилиши билан аҳамиятлидир. Унга кўра, «Маҳаллий давлат ҳокимияти тўғрисида»ги қонунга янги модда киритилиб, ҳокимларнинг ҳар йили халқ депутатлари Кенгашига вилоят, туман, шаҳар ижтимоий-иқтисодий ривожланишининг энг муҳим ва долзарб масалалари юзасидан ҳисобот тақдим этиш тартиби белгилаб қўйилди.\nҲокимнинг ҳисоботини эшитиш, вилоят, туман ёки шаҳарни ривожлантириш билан боғлиқ муҳим масалаларни кўтариб чиқиш, табиийки, халқ депутатлари вилоят, туман ва шаҳар Кенгашларига сайланган депутатлар, партия гуруҳлари зиммасига ҳам катта масъулият юклайди. Хўш, сиёсий партия масъуллари, депутатлар бу масалада қандай фикрда?\nУлуғбек Тошпўлатов, Ўзбекистон ХДП Марказий Кенгаши сектор мудири:\n— «Маҳаллий давлат ҳокимияти тўғрисида»ги қонунга киритилган янги моддага асосан ҳокимлар ҳисоботларини эшитишда партия гуруҳлари фаоллиги муҳим аҳамият касб этади. Маълумки, сиёсий партиянинг асосий мақсади, вазифаси ўз электоратини қизиқтираётган масалаларни ўрганиш, уларнинг ечимида ташаббускор кўрсатишдир. Вилоят, туман ва шаҳар ҳокимларининг ҳисоботлари эшитилиши давомида бу борада янги имкониятлар юзага чиқади.\nҚонунга мувофиқ, ҳокимнинг ҳисоботи тегишли халқ депутатлари Кенгашининг вилоят, туман, шаҳарнинг ўтган йилдаги ижтимоий-иқтисодий ривожланиши якунлари ва жорий йилга мўлжалланган ижтимоий-иқтисодий дастурнинг энг муҳим устувор йўналишларига бағишланган мажлисида эшитилади. Табиийки, мажлисда ҳудуддаги мавжуд камчиликлар, уларни бартараф этиш чора-тадбирлари муҳокама этилади. Ҳоким ўз ҳисоботида ана шу масалалар бўйича маълумот беради. Ҳисоботни эшитиш жараёнида депутатлар шунчаки иштирок этиб қолмай, ўзларига муҳим вазифаларни белгилаб олади. Шу билан бирга, депутатлар аҳолини ўйлантираётган муҳим масалалар, ҳудудни ижтимоий-иқтисодий ривожлантиришнинг қўшимча тадбирлари ҳақида ўз позицияси, фикр-мулоҳазаларини билдириш имконига ҳам эга бўлади. Партия электорати манфаатидан келиб чиқиб, ўз ташаббусларини илгари суради.\nГулсара Аҳмедова, халқ депутатлари Хоразм вилоят Кенгашидаги Ўзбекистон ХДП гуруҳи аъзоси:\n— Халқ депутатлари вилоят, туман ва шаҳар Кенгашларига сайланган депутатлар ўз фаолияти давомида аввало номзодини кўрсатган сиёсий партиянинг манфаатларини ифода этади. Депутатга бу борада бир қатор ҳуқуқ ва ваколатлар берилган. Биз ана шу ваколатлар доирасида маҳаллий ижро ҳокимияти органлари фаолияти устидан депутатлик назоратини амалга оширамиз. Мазкур қонунга киритилган ўзгартиш партиянинг дастурий вазифалари ижросида фаол иштирок этиш, шунингдек, депутатлик назорати институтидан янада самарали фойдаланиш имконини беради, деб ўйлайман.\nЧунки қонунга мувофиқ, вилоят, туман, шаҳар ҳокимининг ҳисоботини муҳокама қилиш якунлари бўйича тегишли халқ депутатлари Кенгашининг қарори қабул қилиниб, унда ҳоким ва маҳаллий ижро ҳокимияти органларининг фаолиятини такомиллаштиришга доир тавсиялар ва таклифлар, шунингдек, қарор ижроси бўйича назоратни таъминлаш чора-тадбирлари амалга оширилади.\nҲаёт Хидиров, халқ депутатлари Жиззах туман Кенгашидаги Ўзбекистон ХДП гуруҳи раҳбари:\n— Шу ўринда бир фикрини алоҳида таъкидлашни истардим. Маҳаллий Кенгашлардаги партия гуруҳлари аъзолари ҳокимлар ҳисоботини эшитишга махсус тайёргарлик билан бориши талаб этилади. Бунда, хусусан, ҳудудда қонун ҳужжатларига риоя этиш ҳолатини кузатиш ва таҳлил қилиш, мавжуд камчиликлар, уларни бартараф этиш чоралари ҳақида аниқ позицияга эга бўлиш лозим.\nБизга аҳолидан турли масалаларда кўплаб мурожаатлар бўлади. Учрашувлар давомида сайловчиларни ташвишлантираётган муаммоларни ўрганамиз, уларга ечим топишга ҳаракат қиламиз. Шу билан бирга, уларнинг келиб чиқиш сабабларини ҳам таҳлил этамиз. Ҳокимларнинг ҳисоботини эшитиш жараёнида ана шу масалаларни ўртага ташлаш мумкин бўлади. Ҳокимларнинг ижтимоий-иқтисодий ривожланишнинг энг муҳим ва долзарб масалалари юзасидан берган ҳисоботи якунларига қараб, ҳоким ва маҳаллий ижро ҳокимияти ишига баҳо берилади. Бу ҳақдаги тегишли қарор расмий матбуот ва интернет сайтларида эълон қилинади. Натижада маҳаллий давлат ҳокимияти фаолияти очиқлиги таъминланади, жамиятда фуқароларнинг ахборот эҳтиёжини қондириш йўлида катта қадам ташланади.


Қирғизистон ўнгидаги танлов: Божхона Иттифоқи - BBC News O'zbek\nҚирғизистон ўнгидаги танлов: Божхона Иттифоқи\nАбдужалил Абдурасулов Би-би-си, Олма-Ота\nImage caption Дўрдой бозоридаги савдогарлар Қирғизистоннинг Божхона Иттифоқига аъзо бўлиб киришини олқишламайдилар.\nҚирғизистон Россия етакчилигидаги Божхона Иттифоқига аъзи бўлишни истайди. Лекин бу аъзоликнинг ўзига яраша хавфлари ҳам бор.\nАммо Украинадаги каби Россия билан яқинроқ алоқаларга қарши кенг норозилик Қирғизистонда мавжуд эмас.\nБишкекдаги Дўрдой бозори бутун Марказий Осиё бўйлаб энг йирик улгуржи савдо маркази ҳисобланади. Бозор деярли шаҳар ичидаги шаҳардек. Юк машинларининг темир контейнерларидан ташкил топган ҳисобсиз тор йўлаклар ора ҳатто маҳаллий аҳоли вакиллари йўқолиб қолишлари мумкин.\nДўрдойда савдо Хитой билан имтиёзли солиқ тизими туфайли гуллаб-яшнаган. Қирғиз савдогарлари Ўримчи, Пекин ва бошқа Хитой шаҳарларидан олиб келган молларини Россия, Қирғизистон ва бошқа қўшни мамлакатлардан келган савдогарларга кўтарасига сотадилар.\nБожхона Хизмати маълумотларига кўра, ҳозирда Қирғизистон импортининг деярли чорак қисми Хитойдан келади.\nЛекин Хитойдан келтирилаётган арзон моллар савдоси эндиликда хавф остида - Россия еткачилигидаги Божхона Иттифоқига қўшилиш унга аъзо бўлмаган мамлакатлар, жумладан Хитой билан ҳам солиқларнинг оширилишини ангалатади.\nҲозирда Хитой билан божхона солиқлари деярли нол фоиз эканлиги назарда тутилса, бу ўзгаришнинг таъсири катта бўлиши эҳтимоли катта.\n"Бу биз учун яхши бўлмайди, деб ўйлайман", дейди Дўрдойдаги дўкон соҳибаларидан бири Ирина. "Улуржи молларимиз мижозлари келмай қўядилар. Одамлар дўкон ва контейнерларини ёпишга мажбур бўладилар"\nҲозирда Божхона Иттифоқига уч мамлакат аъзо: Россия, Белорус ва Қозоғистон. Иттифоқни ташкил қилиш ғояси жўн: божхона тўсиқлари бўлмаган умумий бозорни яратиш.\nБир қарашда Иттифоққа аъзо бўлиш қирғизистонлик ишлаб чиқарувчилар учун аъзо давлатлар бозорларида кенг имкониятларни ангалатади.\nЛекин бу каби аъзоликнинг хавфли томони ҳам бор.\nImage caption Қирғизистон Енгил Саноати иккала ҳолатда ҳам зарар кўриши мумкин.\nЖаҳон Банки тахминларига кўра, бугунги кунда Дўрдойда 100 мингдан ортиқ киши ишлайди. Солиқ тизими ўзгарса, бу 100 минг кишига таъсир кўрсатиши мумкин.\nЛекин бу каби таъсир нафақат савдограларга бўлади. Хитойдан келтириладиган молларга асосланган саноат соҳаларида ишловчилар ҳам ишларини йўқотишлари мумкин.\n500 га яқин маҳсулот нархи ошиши мумкин, қашшоқлик даражаси ўсиши эҳтимоли бор.\nЛекин Қирғизистон Иқтисод вазири Темир Сариевга кўра, ҳар қандай салбий таъсир вақтинча бўлади ва уч йилдан кейин йўқолади.\nҚирғизистонга келитиралиган маҳсулотларнинг учдан бир қисми Россиядан келади. Нефт, ёғоч, ун, кўмир ва баъзи бошқа маҳсулотлар фақатгина Божхона Иттифоқига аъзо бўлган мамлакатлардан келтирилади.\n"Биз бир-биримиз билан яқиндан боғланганмиз. Агарда улар билан эркин савдо учун асос яратмасак, келажакда бизнес юритиш учун мушкулликларга юз тутишимиз мумкин", дейди жаноб Сариев.\nМутахассилар ҳам Божхона Иттифоқига қўшилмаслик салбий оқибатларга эга бўлиши мумкинлигини тан оладилар. Кийим-кечак ишлаб чиқариш саноати иккала ҳолда ҳам ёмон аҳволда қолиши айтилмоқда.\n"Агар биз Божхона Иттифоқига қўшилмасак, улар бизнинг маҳсулотлар учун божхона солиқларини кўтарадилар", дейди Енгил Саноат Ассоциациясидан Фарҳод Тологонов. "Бизнинг асосий бозоримиз улар билан ва маҳсулотимизнинг 90 фоизини уларга экспорт қилар эканмиз бу ҳолат бизлар учун яхши бўлмайди".\nЛекин унга кўра, мамлакат енгил саноати Иттифоқдан ташқарида бўлган мамлакатлардан олиб келинган текстил ва ускуналарга қарам бўлгани учун маҳсулот таннархи ошиши ҳам деярли муқаррар.\nНатижада Россиялик ишлаб чиқарувчилар билан рақобатга дош беролмай қолиб, у ердаги бозордан воз кечишга тўғри келиши мумкин.\nЕнгил Саноат Қирғизистон йиллик солиқ тушумининг 7 фоизини ташкил қилади ва мамлакат бундан осонлик билан воз кеча олмайди.\nҚирғиз ҳукумати ўнгида турган хавфларни англаб етган ва шунинг учун Иттифоққа қўшилиш даврида имтиёзларни талаб қилмоқда.\n"Бизга ўтиш даври керак. Ана шу даврда солиқларни босқичма-босқич кўтариб борамиз", дейди Иқтисод вазири Темир Сариев.\nҚирғизистон, шунингдек, зарар кўриши мумкин бўлган саноатлар ва ишларини йўқотганларга кўмак бериш учун махсус жамғарма ташкил этилишини сўрамоқда.\nҚирғизистон бундан ташқари чегара-текширув нуқталарини жиҳозлаш ва Дўрдой каби йирик бозорларни "эркин савдо зонаси", дея эълон қилишда ёрдам берилишини истайди.\nЛекин ўтган йили декабр ойидаги учрашувда Божхона Иттифоқига аъзо давлатлар раҳбарлари Қирғизистон ҳеч қандай имтиёзларга эга бўлмаслигини айтгандилар.\nАгарда улар Қирғизистон талабларига рози бўлмасалар, "бу фожеа бўлади", дейди жаноб Сариев.\nҚирғизистон ва Россия аллақачон Жаҳон Савдо Ташкилотига аъзолар. Қозоғистон эса энди аъзо бўлиб кирмоқчи. Ана шу ҳолат расмийларга солиқлар аста-секин "юмшаши"га умид туғдирмоқда.\nЛекин солиқ тарифларининг ўзгарши нафақат бизнес доираларини хавотирга солмоқда.\n"Божхона Иттифоқи бизнинг қонунчиликнинг ўзгариши, баъзи битим ва протоколларга имзо чекшимизни ҳам талаб қилмоқда. Иттифоқда қонун-қоидалар анчайин қатъийроқ. Санитария, ветеренария, техник соҳадаги талаблар анчайин кучли. Баъзи ҳолларда бу талаблар соҳани анчайин ташкиллаштирилган даржага кўтаради, лекин бошқа ҳолларда бизнес ўсиши йўлида тўсиқ бўлиши мумкин", дейди бизнес таҳлилчи Азамат Акелеев.\nБундан ташқари Қирғизистон янги лабараториялар ташкил этиб, барча маҳсулотлар Божхона Иттифоқи стандартларига мос келишини таъминлаш учун такрор-такрор текширувлардан ўтказиши керак бўлади.\nБаъзи бизнеслар учун бу жараён ўта қимматга тушиши мумкин.\nТаҳлилчилар Қирғизистон Иттифоққа аъзо бўлиб кириб, Россияга янада кўпроқ қарам бўлиб қолиши мумкин демоқдалар.\nБишкек Бизнес Клуби директори Эсен Жумановнинг айтишича, Россия энрегия соҳаси каби соҳаларда босим ўтказиб, муайян қарорларни эришишга муваффақ бўлиши мумкин.\nМасалан келажакда Россия Украина билан келишмовчиликка бориб, яқинда кузатилганидек, дейлик, қандолат маҳсулотларини тақиқлаб қўйса, Қирғизистон ҳам ҳудди шундай қилишга мажбур бўлади.\nМарказий Осиё Америка Университетидан таҳлилчи Медет Тулегеновнинг айтишича, иқтисодий жиҳатдан Қирғизистон Россия учун қизиқ эмас.\n"Божхона Иттифоқига мамлакатларни жалб қилиш Москванинг таъсир доирасини кенгайтиришни англатади", дейди Медет Тулегенов.\nЛекин Иқтисод вазири Россия Қирғизистонга босим ўтказаётганлигини рад этади.\n"Биз мустақил давлатмиз ва сиёсатимизни ўз манфаатлармиздан келиб чиқиб белгилаймиз", дейди Темир Сариев.\nАлал оқибат Қирғизистоннинг танлови чекланган.\nУкраиндаги каби Божхона Иттифоқига қўшилиш хабари кенг норозиликларни келтириб чиқаргани йўқ ва Қирғизистоннинг Оврўпо Иттифоқига қўшилиш имкони ҳам йўқ.\nРоссиядан юз ўгиришнинг оқибатлари эса Божхона Иттифоқига қўшилиш даражасида оғриқли бўлиши мумкин.


«Вақф» фонди нон ишлаб чиқаришни бошлади — KUKALDOSH.UZ\n15.04.2019 / - Янгиликлар\n«Вақф» фонди нон ишлаб чиқаришни бошлади\nШу йилнинг март ойида 16 гектар ер майдон ва бинолар Ўзбекистон мусулмонлари идораси томонидан «Вақф» фондига беғараз берилгани ҳақида хабар берган эдик. Ушбу ҳудудда қисқа муддат ичида нон ва нон маҳсулотларини ишлаб чиқариш цехи барпо этилди.\n15 апрель куни нон цехи ўз фаолиятини бошлади ва дастлабки нон маҳсулотлари Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Усмонхон Алимов ҳазратларининг дуои хайрлари ила халқимизга тортиқ қилинди.\nШубҳасиз, нон — халқимиз учун энг азиз ва лазиз неъмат. Дастурхонимиз тўкислиги ҳам, рўзғоримиз файзу баракаси ҳам унинг сероблиги билан ўлчанади. Уйга меҳмон келса, албатта, нон ушатилади. Содда қилиб айтганда, нон одамларнинг кайфиятига таъсир қиладиган энг муҳим маҳсулотлар сирасига киради, – дейди Фонд раҳбари Искандар Халилов. Фонд раҳбари ушбу цехнинг дастлабки хуштаъм нон маҳсулотлари, олий мақсадга мос равишда хайрия тариқасида ишчи-хизматчиларга, миришкор деҳқонларга ва узоқ-яқиндан келган меҳмонларга хайрия тариқасида тарқатилганини билдирди.\nМутахассис Луқмон Аблақуловнинг айтишича, цехда тўққиз турдаги нон маҳсулотлари ишлаб чиқарилиб, улар дўконлар орқали сотилади ҳамда тушган фойда ҳисобидан меҳрибонлик, қариялар ва ногиронлар уйларига хайрия тариқасида ҳам улашилади. Шунингдек, ноннинг таркибида инсон учун ниҳоятда зарур ва фойдали бўлган 30-35 фоиз оқсил, 60-70 фоиз углевод, турли витаминлар, минерал тузлар, шунингдек, темир, кальций, фосфор ва бошқа моддалар борлигини мутахассис ўз сўзида изоҳлаб берди.\nУшбу нон ва нон маҳсулотларини ишлаб чиқаришдан кўрилган фойда масжид-мадрасаларни обод этиш, ёрдамга муҳтож ва ногиронлиги бор шахсларни ижтимоий қўллаб-қувватлаш ишларига сарфланади.\n«Вақф» нонларини сотиб олиш орқали оилангизга ҳалол луқма олиб киринг, охиратингизга эса заҳира ҳосил қилинг.\n«Вақф» хайрия жамоат фонди Матбуот хизмати\nМуфтий ҳазрат халқаро анжуманда нутқ сўзлади\nСалафи солиҳларнинг ёшларга васиятларидан (иккинчи қисм)


Россияда ишлаш қандай қилиб, бу масалани ҳал қилиб яна қўшимча даромадга эга бўлиш мумкин\nРоссияда ишлаш қандай қилиб, бу масалани ҳал қилиб яна қўшимча даромадга эга бўлиш мумкин\nМеҳнат «мигранти» учун («мигрант» бу сўз ўз ватанидан ташқарига чиққан одам маъносини билдиради, яъни ўзбек тилида бу сўзга якин сўз «мусофир» сўзи), яъни энди мусофир учун нихоятда зарур бўлган масала Россия Федерациясида қонуний равишда жойлашиш, ФМС текширувларидан кўркмаслик, полициядан қочиб юрмаслик, ва тинч-осойишта бу ерда яшаш ва ишлаш. Бундай холатга эришиш учун, биринчи навбатда қонун асосида тўгри расмийлаштирилган хужжатларга боғлик. Агарда хужжатлар жойида бўлса унда полиция ва ФМС томонидан «мусофирларга» нисбатан эътирозлар булмайди. Нотўгри расмийлаштирилган хужжатлар кўпинча оқибатда бизни хамюртларимизни Россиядан ташқарига чиқариб юборишларишга олиб келади ва узоқ вақт давомида Россияга қайтишга ман этилади.\nМана энди қайси сабаблар бўйича нотўгри расмийлаштирилган хужжатлар бизни хамюртларимизни «депорт» қилишга олиб келади:\n1)\tБиринчи сабаб: Агарда россияда миграция хисоботига турмаслик (яъни бу «Регистрация» деб аталади). Агарда сиз патент муддатини ўзгартирган тақдирда хам, сиз албатта дархол Россияда туриш муддатингизни хам узайтиришингиз лозим. Яъни сиз янгитдан, яна бир бор регистрацияни қилдиришингиз лозим. Вахоланки ушбу қонун борки, қайта регистрацияни қилдириш шарт эмас деган гапларга, хеч кимга ишонманг. Қайта регистрация қилиш шарт.\n2)\tИккинчи сабаб: Иш берувчига ишга жойлашиш пайтида миграция хисоботи варакасига ўзгартиришлар киритмалик. Яъни мехнат шартномасини тузгандан кейин яна бир бор янги регистрация қилиш лозим, ушбу регистрацияда янги иш берувчи тўгрисида маълумотлар бўлиши шарт.\n3)\tУчинчи сабаб: - «Патент»да ёки «Ишлашга руҳсатнома» (Разрешениеда) кўрсатилган касб бўйича ишламаслик . Мисол учун «патентда» «грузчик» деб кўрсатилган, вахоланки сиз «слесарь» бўлиб ишлаяпсиз. Ушбу холат мумкин эмас.\n4)\tТўртинчи сабаб: -«Патентда» кўрсатилмаган жойда (регионда) ишлаш. Мисол учун «патентда» «Ленинград области» кўрсатилган булса «Санкт-Петербург» регионида ишлаш. Бундай холат ҳам мумкин эмас.\n5)\tБешинчи сабаб: - Икки ва ундан ошган холдаги «административ жарима» тўловлари, яъни хар қандай қонунларни бузганлигингиз учун. Қонунчиликни бузиш мумкин эмас.\n6)\tОлтинчи сабаб: Иш билан таъминловчи томонидан сиз билан тузилган мехнат шартномаси «иш берувчи» ва сизнинг ўртангизда тузилиши ва имзоланиши шарт. ФМС га уз вактида ёки умуман жўнатилмаса. Яъни мехнат шартномаси патент олинган муддатдан икки ой давомида ФМС га жўнатилиши шарт.\n7)\tЕттинги сабаб – Агарда патент олинган кундан кейин ишга жойлашиш мудати 15-кундан ошиб кетса ёки ишдан бўшатилса патент «миграция хизмати» томонидан бекор қилинади.\nБу яна бир бор янгитдан Россия чегарасига чиқиб келиш кераклигини билдиради.\n8)\tСаккизинги сабаб – Патент муддати тугагандан кейин ёки патент бекор қилингандан кейин – чет эл фуқароси Россиядан чиқиб кетмаган бўлса.\n9)\tАгарда чет эл фукароси касал бўлиб шифохонага тушиб қолса ёки мехмонхонага жойлашган бўлса, у ердан чиккандан кейин, чиққан кунидаёқ УФМсдаги эски регистрациясини тикламаган бўлса.\nХужжатларни тўгри расмийлаштирилиши нафақат чет фуқаросига (яъни сизга) боғлик, аксинча бу холат иш берувгича хам боғлик (сизни ишга олаёятган) ёки иш берувчи сизни хужатларингизни расмийлаштиришга ишониб топширган «фирмага» хам боғлик.\nАфсуски, хозирги даврда чет эл фуқароларини хужжатларини расмийлаштиришни ўз зиммасига олган фирмалар (яъни чет-эл фуқароси ва иш билан таъминловчилар ишониб хужжатларини расмийлаштиришни топширган фирмалар алдаш холатлари учраб турибти.\nУшбу компаниялар, улар сони кам эмас, мусофирларни яъни “мигрантларни” хужжатларини расмийлаштириш учун пулини оладилар у лекин налогларни тўламайдилар, хужжатларни нотўғри расмийлаштирадилар, патентни ва регистрацияларни узайтириш муддатларига риоя қилмайдилар, бундай холат оқибатида чет эл фуқароларини Россида истиқомат ва меҳнат қилишини нолегал бўлишига олиб келади. Бу холат шу мазмунни билдирадики, ушбу чет эл фуқаросини жарималар, депортация кутади.\nРоссияга кириб келиш ман этилади, ишдан махрум бўлади, шу билан бирга даромаддан махрум бўлади ва оиласини боқиш имкониятини йўқотади. Агарда мусофирни (мигрантни) даровда депорт қилмасалар ҳам, унга ишонарли жойдан иш топилмайди, аксинча у мехнат бозорида алдовга учрайди, яъни ишни топадию, иш хаққини олишга келганда ололмаслиги мумкин. Бегона юртда сарсонгарчиликка учраган одам кўпга чидармиди?\nБунинг хаммаси фақатгина хужжатларни Россия қонунларига мос ҳолатда расмийлаштирилмаганлиги учун.\nАгарда сиз шундай ҳолатга тушмай десангиз, унда сизга иш берувчи сизни қонуний равишда ишга олишини ғамини ейишингиз лозим.\nЯхшиси маслахатимиз сизга иш берувчини бизни олдимизга олиб келинг, бизку биласиз қандай қилиб чет эл фуқаросини хужжатларини қонун асосида ва ўз вақтида расмийлаштириш йўлларини топамиз, чунки бизнинг мақсадимиз унинг Россияда қонун асосида ишлашини, полиция ва миграция ходимларида қочмасдан юришини таъминлаш.\nБизнинг компания мана ўн йил давомида чет эл фуқароларини легаллаштириш билан ихтисосланади, биз хужжатларни Россия Федерацияси қонунларига мос холатда расмийлаштиришни биламиз ва буни амалга ошириш қўлимиздан келади.\nКўпинча бизни тажрибамизда, ФМС хизматлари ташкилотни текшираётган пайтда, ушбу ташкилот биз билан ишлашини билгани билан текширувни тўхтатиб кетишади. Улар бизни жуда яхши билишади. Қайси жойда биз ишлаётган бўлсак , у ерда расмийлаштирилган хужжатларга ишончлари комил, у ерда уларга иш йўқ.\nБизнинг компаниямиз билан хамкорлик қилган ҳолатда, иш берувчи сизни ишга расмийлаштириш қийинчиликларидан қутилади, эхтимоли бўлган жарималардан қутилади, сиз эса Россияда бемалол осойишталик билан ишлашингиз мумкин. Яна бир нарсани айтишимиз лозимки, хар бирингиз\nЮқоридаги қилинган иш оқибатида нафақат тўғри расмийлаштирилган хужжатларга эга бўлишидан ташқари, қўшимча ҳақ хам ишлаб олишингиз мумкин. Бунинг учун сиз ўз иш берувчингизнисизни бизнинг компанияга ишга расмийлаштиришга кўндиришингиз лозим. Бу холатда сизнинг иш берувчингиз нафақатки узлуқсиз ишлайдиган ишчиларга эга бўлади, ва легализация бош оғриғидан хам қутилади, ундан ташқари мигрантларни қонунсиз ишга жалб қилинганлиги учун ушланадиган катта жарималардан қутилади.\nАгарда сиз факат чет эл фуқаролари ишлайдиган ташкилотни кадрлар бўлимида ишловчи ходимни телефонини хабар қилсангиз ҳам оиз пул мукофоти берилади, шартнома тузилган холда ва токи ушбу компания биз билан иш давом қилгунча хар ойлик мукофотга эга бўласиз.\nАгарда биз билан шартнома тузишга тайёр бўлган иш берувчи шахсни олиб келсангиз унда сизнинг мукофотингиз миқдори яна хам ошади. Мукофотлаш миқдори сизнинг иш берувчи шахсингиз томонида бизнинг компанияга расмийлаштирилган одамлар миқдорига ҳам боғлиқдир\n“Финвал” ташкилотига мурожаат қилинг – сиз нафақат Россия Федерацияси қонунларига мос расмийлаштирилган хужжатларга эга бўласиз ва бунинг оқибатида Россияда осойишта яшашингиз ва ишлашингиз мумкин, аксинча яна қушимча иш хақи олишга эга бўлишингиз.\nБатафсиз маълумотга эга бўлмоқчи булсангиз, ушбу телефон рақамига қўнғироқ қилинг +7 950-020-87-86\nХурматли Хамюрларим, Сизларга ўз тажрибамга асосланиб, “Финвал” компаниясига мурожаат қилишингига маслахат берардим, чунки 10-йилданбери шу ташкилот орқалиРоссияда ишлайман. Энг асосий авзалликларини айтиб ўтмоқчиман:\n1.\tАввалламбор – ушбу ташкилот бошлиғи Романенко О.Н. халол одам.\n2.\tРасмийлаштириш буйича ҳамма харакатлари уз химмасига олади, сиз фақат хизмат ҳаққини тўлайсиз холос\n3.\tУФМС ташкилоти билан алоқаси мустахкам ва УФМС олдида обруга эга\n4.\tХозирги даврда “Разрешение” йўколиб, “Патентга” ўтиб расмийлаштириш олдингидан кўп мураккаблашди ва сизнинг ўзингиз ёки иш берувчи ташкилотлар ушбу масалани хал қилиш йўлларини билмайди ёки даромад орқасидан югуриб таваккал қилишади, оқибатда бизлар нихоятда сарсон бўламиз , лекин “Финвал” компанияси бу масалани мукаммал ўз вақтида хал қилиш қобилиятига эга\nМенинг исмим Зафар ака ёшим 63-да , кўнғирок қилинг +7 950-020-87-86.


ЎСМИРДАГИ ТАЖОВУЗКОРЛИК САБАБИ НИМА? » Тиббий психология – Расмий сайт\nЯнгиликлар » Энциклопедия » ЎСМИРДАГИ ТАЖОВУЗКОРЛИК САБАБИ НИМА?\nЎСМИРДАГИ ТАЖОВУЗКОРЛИК САБАБИ НИМА?\nСавол: Ўсмирдаги тажовузкорлик сабаби нима?\nЖавоб: Ўсмирдаги тажовузкорлик – бу авваломбор ўсмир атрофида яратилган салбий муҳитга бўлган жавоб реакциясидир. Ота-онанинг болага меҳр бермаслиги, кўп тергаши (бироқ ўгит беришни тергаш деб қабул қилмаслик керак), асоссиз танқид қилавериш, болага босим ўтказиш, унинг хатти-ҳаракатларини кўр-кўрона қаттиқ назорат қилавериш, уни тингламаслик ва фикрини эътиборга олмаслик, оз бўлса-да рағбатлантирмаслик, боланинг эркини бўғиб қўйиш, уйда ва ўртоқлари олдида уни камситиш тазовузкорликнинг асосий сабабларидир. Бунинг оқибатида ўсмирга уни ўраб турган дунё бешавқатдек ва атрофдаги одамлар ёвуздек туюлади. Бунга жавобан унинг ўзи ҳам ёвуз ва бешавқат инсонга айланади.\nСавол: Демак, ўсмирдаги тажовузкорлик унга кўрсатилган бешавқат муносабат оқибати экан-да? Шундайми?\nЖавоб: Ҳа, шундай! Ўсмирдаги тажовузкорлик – бу унинг характерида акс этган ҳимоя реакцияси. Тажовузкор ўсмирнинг ҳар бир хатти-ҳаракати англанмаган ҳаракатдир. Масалан, у бировни ўла-ўлгунча калтаклайверади. Уни кимдир тўхтатмаса, ўзи тўхтамаслиги мумкин. Бу билан у ичига йиғилиб қолган салбий қувватдан қутулади. Оқибатда у оғир жиноят содир этиб қўяди. Меҳрсиз вояга етган ўсмир ҳеч кимга меҳр бермайди. Чунки ўзида меҳр бўлмагандан кейин, бировга меҳрни у қаердан олиб беради?\nСавол: Балким бу ўтиш даври оқибатидир? Ахир гормонал ўзгаришлар деган гап бор...\nЖавоб: Тўғри. Гормонал ўзгаришлар деган гап бор. Гормонал ўзгаришлар ўсмирни инжиқ, жаҳлдор ва тез хафа бўладиган қилиши мумкин, бироқ тажовузкор қила олмайди. Тажовузкорлик тагида юқорида кўрсатиб ўтилган нотўғри психологик муҳит ётади. Шуни алоҳида айтиб ўтишим керакки, ҳомиладор аёлга азоб беравериш ҳам кейинчалик “психопат” боланинг дунёга келишига туртки бўлади.\nСавол: Биз ҳадеб ота-онани айблаймиз. Атроф-муҳитдаги виртуал дунёчи, яъни смартфонлар, телевидение ва ҳ.к.\nЖавоб: Албатта, уларни биз инкор қила олмаймиз. Барибир – биринчи навбатда ота-она, сўнгра боғча, мактаб ва институтлар. Виртуал дунёнинг қайси эшигидан кириб, қайси эшигидан чиқиш ҳам ота-она ва муаллимга боғлиқ. Виртуал дунёга фақат илм ва ҳунар ўрганиш учун кираётган ақлли фарзандларни бунга мисол қилиб кўрсатиш мумкин. Бола ўзлигини таниб улгурмасдан ўз уйида ота-онанинг фақат гўзал ҳулқини кўрса, меҳрга бурканса, қалб тафтини сезиб яшаса ва эрта ёшдан меҳнатга ўргатиб борилса, уни ҳеч қачон кўча такасалтанг қила олмайди. Чунки ҳар қандай тарбиянинг ўчоғи – бу оила. Мактаб, лицей ва қолган жойлар эса – иккиламчи тарбия ўчоғидир. Шунинг учун ҳам доно халқимиз “Қуш инида кўрганини қилади” дейди. Тўғри, ҳаёт бешавқат ва ташқи дунё ёвуздир. Бироқ Сизнинг фарзандингиз психологик нуқтаи назардан кучли қуролланган бўлиши керак. Баъзан бундай дунё буюкларни яратади. Ҳар қандай давлат ва халқнинг бошига оғир кулфатлар тушганда, қанчадан-қанча халқ қаҳрамонлари пайдо бўлган.\nСавол: Барчаси деярли тушунарли. Энди ўсмирдаги тажовузкорликни енгиш йўлларини кўрсатиб берсангиз. Нима қилиш керак?\nЖавоб: Унинг қизиқишларини яхшилаб ўрганинг, ҳеч бўлмаганда бир соат вақтингизни у билан ўтказинг (кўпроқ бўлса янада яхши), унга меҳр беринг ва шу билан бирга тартибга, меҳнатга ва масъулиятли бўлишга ўргатиб боринг. Ҳадеб “Сен ундай бўлишинг керак, бундай бўлишинг керак” иборасини ишлатаверманг. Бундай талаблар болани руҳан чўктириб қўяди ёки ўжар ва тажовузкорликни шакллантиради. Ўсмирни назорат қилгингиз келса, шундай йўл тутингки, буни унинг ўзи сезмасин. Ортиқча эркалатаверсангиз бола талтайиб ўсади, ҳадеб ҳимояга олаверсангиз унда мотивация сўнади ва бунинг натижасида мустақил қарор қабул қила олмайдиган бўлиб қолади. Хато қилса ҳам унинг ўзи бирор бир юмушни мустақил бажаришига имкон яратиб беринг. Лекин бу юмуш унга ёқадиган бўлсин, акс ҳолда у бу ишни ёқар-ёқмас бажаради ва сиздан қочадиган бўлади. Фарзандларнинг барчасига бир хил муносабатда бўлинг. Ўсмирни ҳадеб койивериш ундаги қўрқув ва хавотирни юзага келтиради, унинг қўллари қалтирайдиган бўлиб қолади ёки унга гапирсангиз ерга қараб индамай тураверади. Буни психологик мутизм дейишади.\nСавол: Демак, авваломбор ота-она ўсмир билан доимий контактда бўлиши керак эканда?\nЖавоб: Ҳа, шундай! Мен ушбу китобимда бола 12 ёшгача ота-она айтганини қилади, 12 ёшдан сўнг ўз билганини қилади деб ёзган эдим. Бу менинг сўзларим эмас, бу кўпчилик инсонларга маълум бўлган ибора. Демак, ҳар бир ота-она 12 ёшгача бўлган даврни қўлдан бой бермаслик керак.\nСавол: Ўғли аллақачон тажовузкор бўлиб бўлган ота-оналарга маслаҳатларингизни айтиб ўтсангиз.\nЖавоб: Ота-оналарга маслаҳатларим қуйидагилардан иборат:\nБирорта бола ўз хоҳишига кўра тажовузкор бўлиб улғаймайди, шундай бўлишни хоҳламайди, уни вазият шу куйга солади, вазият. Демак, вазиятни ўзгартиринг!\nЎсмир ёшига етган болангиз “ёмон” экан, аввало, тарбияни ўзингиздан бошланг, шу пайтгача фарзандингиз билан ўзингизни қандай тутганингизни танқидий таҳлил қилиб чиқинг. Бу ишни эр-хотин биргаликда муҳокама қилишса янада яхши.\nЎсмир муаммоларини қолдирмай ўрганиб чиқинг, қаерда ечим топа олмаётган бўлса, унинг ечимини топинг. Агар у ўз муаммосини ота-онасига айтишдан бош тортса, амма, хола, тоғаларни ишга солинг.\nҚандай ташаббус билан чиқса, уни қўллаб-қувватланг. Умуман олганда ўсмирнинг бирор-бир ташаббус билан чиқиши уни тарбиялаш учун зўр имконият. Ҳар қандай ўжар болада ҳам зўр ташаббус бўлади, фақат уни излаб топа олиш керак.\nЎсмир ўзини катталардек тутмоқчи бўлади, бироқ ҳаммаси ҳам буни эплай олмайди. Бу ишда унга ёрдам беринг, туртки бўлинг. Ўсмир учун хос бўлган ноодатий ҳиссий реакцияларни тўғри тушунинг, унга ҳамдард бўлинг. У Сизнинг меҳрингизни ва “Сен ёлғиз эмассан” деган маъно берувчи чеҳрангизни юзингиздан сезиб турсин.\nУйда жанжалли вазиятларни юзага келтирманг, бир-бирингиз билан фарзандлар олдида тортишманг, уйда ота ҳукмронлигини бола сезиб улғайсин.\nЎсмир билан тенгма-тенг дўстдек гаплашинг. Ҳатто ундан маслаҳат олинг. Сизнинг бу муносабатингиздан у ҳайратда қолсин: “Наҳотки, отам мендан шу масала бўйича маслаҳат сўради”.\nТерговчига айланманг, балким ўгитчига айланинг. Лекин “Асалнинг ҳам ози ширин” қоидасига амал қилинг. Ҳадеб ақл ўргатавериш ундаги бор ақлни ҳам ишламайдиган ҳолатга келтириб қўйиши мумкин.\nУни меҳнатга ўргатинг, қилган ишини мақтанг, хато қилса койиманг, “Менимча буни мана бундай қилса нима дейсан” қабилида иш тутинг. Ўшанда унинг ўзи хатосини англаб етади.\nБола Сизга тақлид қилади, шуни ҳам унутманг. Демак, ўзингиз хуш хулқли бўлинг.\nҚўшилган: 23:18 / 15-04-2021 Ўқилди: 56\nЎТА СЕЗГИРЛИК ЁКИ ПСИХОГЕН ГИПЕРЕСТЕЗИЯ\nЎРТА НЕРВ НЕВРОПАТИЯСИ


Ингушетиялик илк зиёратчилар гуруҳи ҳаж сафарига йўл олишди\nИнгушетиялик зиёратчиларнинг илк гуруҳи “Ютэйр” авиакомпаниясининг Боинг 767 самолётида Мадина сари йўлга чиқди. Саудия Арабистонига йўл олган зиёратчилар гуруҳи 247 кишидан иборат. Бу ҳақда Магас аэропортидан ОАВ хабар бермоқда.\n2018 йилги ҳаж мавсумида Ингушетиядан жами 1.5 минг зиёратчи ҳаж сафарига боради.\n“Мана олти йилдирки бизнинг фуқароларимиз ҳаж сафарига мамлакатимиздан юборилмоқдалар. Бу йил илк зиёратчилар гуруҳи Россиянинг биринчи қаҳрамони Суламбек Осканов номидаги самолётда сафарга чиқдилар. Биз жами бешта рейс ташкил қилганмиз, уларнинг ҳар бирида 247 нафар зиёратчи бўлади.\nАввалги тўрт рейсимизда асосан ингушетилик зиёратчилар жўнатилади ва сўнгги рейсда доғистонлик зиёратчилар Саудия сари йўл оладилар. Биз зиёратчиларнинг хавфсизликлари ва қулайликлари учун барча чораларни кўрганмиз, ҳожиларнинг намоз ўқишлари учун алоҳида намозхоналар ҳам ташкил қилинган”, – дейди Магас аэропорти раҳбари Ваха Евлоев.