Коррупция ва миллий тараққиёт: Муаммо ва ечим – Navoiy davlat konchilik instituti Nukus filiali\nЛекин шунга қарамай, порахўрлик Усмонийлар халифалигида ҳам мавжуд бўлган. Аввалига халифа турли идоралар фаолиятини шахсан ўзи назорат қиларди, лекин вақт ўтиши билан бу ишни ўзига яқин одам — халифанинг турли ишлар бўйича шахсий ёрдамчиси бўлган вазирга топшириб қўйди. Вақт ўтиши билан вазирлар кенг тармоқли давлат аппаратини шакллантирди. X асрнинг ўрталарига келиб, у ёки бу лавозимга тайинланиш учун амалдорлар томонидан вазирларга пора бериш амалиёти шаклланиб бўлганди.\nБундан, масалан, халифа Муқтадирнинг вазири бўлган Убайдуллоҳ Ҳоқоний (926 йил вафот этган) амалдорларни турли лавозимларга тайинлаш ва олиб ташлашда фаол фойдаланди. Пулга қаттиқ муҳтожлик се-заётган давлат солиқлар тўплашни хусусий шахсларга топширгани боис бу турли суиистеъмолликларни юзага келтирарди. Шу тариқа порахўрлик халифалик таназзулга юз тутишининг сабабларидан бирига айланди.\nБу ҳолат Усмонийлар салтанатида ҳам истисно эмасди. Хусусан, деҳқонлардан турли солиқларни тўплашда ҳарбий хизматчилар қинғирликлар содир этарди. Бу суиистеъмол ҳолатларини ҳаттоки Усмонийлар салтанати шайхулисломлари чиқарган махсус фатволар ҳам бартараф қила олмади. Сипоҳилар нимадир “узатиш” эвазига аста-секинлик билан ҳарбий юришларга бормай қўйди, ўзларига тақдим этилган ерларда муқим қолиб, амалда давлат мулкини шахсий мулк қилиб олишди. Давлат эса, ўз навбатида, вазирлар тимсолида кўнгилсиз реакциядан хавфсираган ҳолда, ҳарбийлар билан тўқнашувга боришдан ҳадиксирарди.\nУсмонийлар салтанатида порахўрлик оқибати шу бўлдики, қўшинлар ҳарбий тайёргарлигини йўқотди, натижада XVIII аср охири ва XIX аср бошларида қатор мағлубиятларга учраб, давлатнинг қудратига путур етказди.\nХуллас, қадим замонлардаёқ ушбу иллатга қарши қаттиқ жазолар белгиланганига қарамасдан, бу ҳамиша ҳам кўнгилдагидек натижа бермаган.\nАбу Наср Форобий “Фозил одамлар шаҳри” асарида фуқаролик жамиятини қуришда тўғаноқ бўладиган муаммолардан бири коррупциядир, деб қайд этган. Бозор иқтисодиёти тизими кушандаси, давлатлар ўртасида икки ва кўп томонлама ҳамкорлик, бизнес ҳамда инвестиция ривожида шафқатсиз тўсиқ ҳам айни шу коррупция ҳисобланади. Ҳар йили ўнлаб қўшма корхоналарнинг очилиши ва ёпилиши замирида ана шу “кўринмас қўллар” ётади. Коррупция даражаси юқорилашган давлатга чет эл инвестициясини киритиш камайиб бораётганининг асл сабабларини ҳам шу хавфли иллатдан излаш лозимга ўхшайди.\nОлдин Ғарб, кейинроқ Осиё давлатларида бу масала чуқурлашиб, жамиятда “касаллик” ҳудуди, кўлами ва даражаси кучайиб бораётган экан, нима қилмоқ керак, деган доимий савол пайдо бўлади. Нима қилса, дунёни эгаллаб, мамлакатлар иқтисодиётига рахна солаётган бундай бало-қазонинг таъсир доираси камаяди?!\nКейинги йилларда хориж, жумладан, МДҲ мамлакатлари матбуотида коррупцияга қарши курашиш йўллари ҳақида мақолалар пайдо бўла бошлади. МДҲга аъзо мамлакатларда олиб борилган тадқиқотлар таҳлили шундан далолат берадики, биз шўролар тузумидан қутулганимизга ўттиз йилбўлганига қарамай, суд-ҳуқуқ органлари ҳамон давлат ҳокимиятининг итоаткор органига айланганича турибди. Бу жамият кушандаси, ярамас иллат ҳақида давлатимиз раҳбари деярли ҳар бир чиқишида таъкидлаб ўтади. Биз вилоятлар сессияларида ташкилий масала кўрилганда, биринчи навбатда, мазкур масалага рўбарў келмоқдамиз.\nПорахўрлик ва коррупция ўзбек жамиятининг ривожланишига, хусусан, демократик янгиланиш ҳамда модернизациялаш жараёнига ҳар жиҳатдан халақит бермоқда. Гарчи бу масала узоқ йиллардан бери таъкидланиб, “қўлга тушган” амалдорлар телевидение ва матбуотда намойиш этилганига қарамасдан, суд, прокуратура, идора раҳбарлари ҳамда оддий фуқароларнинг қон-қонига сингиб кетган феодализм сарқитлари, тамагирлик, бюрократия жамиятимиз ҳаётидан йўқолиб кетмаяпти.\nКоррупция, биринчидан, жамиятда адолатсизлик, тенгсизлик ва аҳолининг норозилигига олиб келади, бу эса барча соҳадаги ислоҳотларнинг натижасига салбий таъсир этмай қолмайди; иккинчидан, фуқароларимизда ҳуқуқий онг ҳамда ҳуқуқий маданиятнинг етарли даражада эмаслиги, ўз ҳақ-ҳуқуқини ҳимоя қила олмаслиги жамиятда адолат мезонининг бузилишини кўпайтиради; учинчидан, сиёсий институтлар, жамоат ташкилотлари шаклан демократик мезон, ўарб андозасига ўхшаса-да, мазмун-моҳиятига кўра, замон талабидан орқада қолмоқда, бу камчилик эса олдинга силжишимизга халақит беради.\nБизнингча, бу борада битта ташкилот — адлия органлари роли кучайиб, имтиёзлари кўпайиб бориши керак. Янги ташкил этилган Коррупцияга қарши курашиш агентлиги ҳам Адлия вазирлиги билан қонун устуворлигини тўлиқ таъминлаган ҳолда, барча ишни бирга олиб бориши давр талаби.\nДавлат ва жамиятда инсон онги, дунёқараши билан боғлиқ муаммолар таҳлилидан келиб чиқсак, собиқ иттифоқдан мерос қолган коррупция иллатига қарши курашда ҳали анча азият чекишга тўғри келади. Сабаби Хитой ва Сингапурникига ўхшаган юқоридан қуйигача қатъий ишлайдиган иерархия тизими ҳали тўлиқ ишга тушмаган.\nЛекин бу табиий жараённи сунъий равишда секинлаштирмаслик ёки айрим кучларнинг тазйиқи остида “тўхтатмаслик” лозим. Бу борада ривожланган давлатлар бой тажрибасидан унумли фойдаланиш зарур. Масалан, АҚШда репортёр-журналистлар коррупцияга қарши курашда энг самарали жамоат назоратини ўрнатган. МДҲда, жумладан, Ўзбекистонда суриштирув журналистикаси саёз ҳолатда бўлиб, бугунги давр эҳтиёжидан орқада қолмоқда.\nАниқроқ айтадиган бўлсак, жиноятчилар “кирдикор”ларини фош этишга уриниб, мустақил суриштирув олиб борадиган фидойи журналистлар ҳимояси ишламайди. Бундан ҳам ачинарлиси, ҳозирги кунда бирон-бир раҳбарнинг яширин бойлик орттиришини исботлаган мақола матбуотда чоп қилинса-да, унга қатъий чоралар кўрилмайди, аҳвол ҳам ўзгармайди. Масалан, бир вақтлар раҳбар ҳақида фельетон чиқса, партиядан ўчирилар, қамалар, шунинг учун амалдорлар “тўртинчи ҳокимият”дан ҳайиқарди.\nДемак, “Муштум”га ўхшаган икки-учта кучли вақтли матбуот нашри фаолияти қўллаб-қувватланса ва телевидениеда махсус кўрсатувлар деярли ҳар куни (хоҳ катта, хоҳ кичик тамагирлик ҳолати бўлсин) бериб борилса, кўпчилик ҳушёр тортиши аниқ. Танқидсиз тараққиёт бўлмаслиги фуқаролар онгига сингдириб борилиши -керак, деб ҳисоблаймиз.\nЖамиятда устувор соҳа — таълим тизимида таҳсил оладиган ўсмирлар, ёшлар онгида толерантликни уйғотиш муаммоси олдимизда кўндаланг турибди. “Жамиятда порахўрлик иллатини енгиб бўлмайди”, деган фикр ёшлар онгида шаклланиб қолгани (Япония ёки Хитой фуқароси онгида нега у шаклланмаганлиги алоҳида мавзу) энг катта камчилигимиз.\nСхемалари ва индекси\nКоррупция — чегара билмас “аждаҳо”, у алдамчилик, порахўрлик ва пулни “ювиш”нинг аниқ “чизма” (схема)ларидан ташкил топган. Россияда кечроқ бўлса-да, унга қарши янги механизм чоралари қидирилмоқда.\nСабаби Б. Ельцин ҳокимияти даврида мамлакатда иқтисодиётни режали ва мақсадли бошқариш тизими бутунлай издан чиқиб, кўпроқ ўарбнинг таъсирига тушиб қолганди, параллел равишда режасиз (миясиз) ҳамда жиноий иқтисодиёт баравар олиб борилган эди.\nРоссия Ички ишлар вазирлиги Иқтисодий хавфсизлик академиясининг маълумотига кўра, 2015 йил охирида мамлакатда иқтисодиётнинг жиноятлашганлиги даражасижуда “танг” аҳволда бўлиб, “хуфиёна иқтисодиёт” ялпи ички маҳсулот (ЯИМ)нинг 40 фоиз кўрсаткичи даражасига етган, 1991 йилда эса бор-йўғи 11 фоиз бўлганди.\n“Transparency Int” (TI) коррупцияга қарши тадқиқот марказининг 2017 йилдаги маълумотига кўра, Россияда коррупция ҳолатини ўзлаштириш индекси 2,3 баллни ташкил қилиб, 180 давлат ичида 143-ўринга — Гамбия, Индонезия ва Того даражасига тушиб қолган…\nЮқорида таъкидланган халқаро ташкилот 2018 йилги коррупцияни қабул қилиш индексини эълон қилди. 100 баллик индексга кўра, Ўзбекистон 23 балл олиб, умумий рейтингда 180 мамлакат ва ҳудудлар орасида 158-ўриндан жой олган. Ушбу рейтинг 0 (коррупцияни идрок этишнинг жуда юқори даражаси) дан 100 гача (жуда паст) шкалада ҳисоблаб чиқилади.\nКоррупцияни идрок этиш индексини — давлат секторидаги коррупция даражасини эксперт ва бизнес вакиллари баҳолайди. Аввалги йилларда бўлгани каби, дунё мамлакатларининг учдан икки қисмидан кўпроғининг ўртача бали 43 дан 50 гача кўрсаткичда турибди. Индекс тузувчиларнинг фикрича, бу аксарият мамлакатларнинг -коррупцияни жиддий назорат қила олмаганлиги ва демократиянинг инқирозидан далолат беради.\nДания 88 “очко” билан пешқадамликни Янги Зеландиядан қайтариб олди. Кучли ўнликка Финляндия, Сингапур, Швеция ва Швейцария (ҳар бири 85 балл), Норвегия (84), Нидерландия (82), Канада ва Люксембург (81 балл) кирган. Энг ёмон кўрсаткич Сомали (10), Сурия, Жанубий Судан (13), Яман ва Шимолий Кореяда (14).\n“Бизнинг тадқиқотларимиз соғлом демократия билан давлат секторидаги коррупцияга қарши кураш ўртасида аниқ боғлиқликни кўрсатиб берди”, дейди халқаро ташкилот раиси Делиа Феррейра Рубио.\nСобиқ СССР мамлакатларида 2018 йилда Коррупцияни англаш индекси бўйича Эстония 18-ўринни, Грузия — 41, Беларусь — 70, Қозоғистон — 124, Тожикистон — 152, Ўзбекистон 158-ўринни эгаллаган.\n2020 йил 29 июнда Президентимизнинг “Ўзбекистон Республикасида коррупцияга қарши курашиш тизимини такомиллаштириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги Фармонига мувофиқ ташкил этилган Коррупцияга қарши курашиш агентлиги бу борада давлат сиёсатини шакллантириш ва амалга ошириш билан бирга, ана шу кўрсаткични яхшилаш устида кўп ишлаши керак.\nБунда бир омилга аҳамият берилиши, яъни кўчмас мулк сотиб олинаётганда пулларнингкелиб чиқиши қонунийлиги текширилиши зарур, деб ҳисоблаймиз. Ваҳоланки, бизда жуда қиммат уйлар эгалари уларни сотиб олиш ёки қуриш учун маблағни қаердан олгани суриштирилмайди ҳам (2021 йилда декларация тўлдирилади, унгача мулклар имкон қадар “бошқа”га ўтказилиши мумкин).\nҚонунчилик тизимида ҳам камчилик мавжуд. Мисол учун, хонандалар ёки бошқа айрим тоифа кишиларининг хоҳлаганча қаср уйлар қуришига, телевидениеда кўз-кўз қилинишига йўл қўйилиши қонунлар яхши ишламаётганидан дарак беради. Масаланинг маънавий тарафи ҳам борки, енгилгина йўл билан бундай шоҳона яшаш бир вақтлар прокурор ёки ДАН ходими тайёрлайдиган ўқишга киришни истовчи ёшлар кўпайганига ўхшаш ҳолатни пайдо қилиши мумкин.\nДемак, бу истеъдоди бўлмаса-да, оддийгина техника, фонограммага суяниб, мўмай пул топадиганхонандалар сонининг 10 баравар ошишига олиб келади. Бу фикрга кўпчилик қарши чиқиши мумкин. Аммо жамиятда барча соҳада тенг мувозанатни сақлашдек “олтин қоида” бузилмаслиги тарафдоримиз. Фонограммада айтилган қўшиқнинг CD дискларини ёзиб олиш, кўпайтириш ва сотиш билан шуғулланувчиларга ҳам шундай “имтиёз”лар белгиланиши, солиқ тўламаслиги оқибатида Давлат бюджети катта иқтисодий зарар кўришига ҳам тоқат қилиб бўлмайди. Бундай коррупциоген ҳолатларнинг илдиз отишига, бир гуруҳ кишиларнинг бойиб кетишига йиллар давомида шароит яратилган. Дейлик, саводи ҳаминқадар хонанда ё диск кўпайтирувчи ўзи ўқитган мактаб муаллими ёки узоқ йиллар давомида илм билан шуғулланган олимдан ҳам кўпроқ маблағ топишига имконият яратилиши адолатсизлик ва коррупциянинг очиқ кўриниши эмасми?!\nАҳоли табақалари даромадларининг фарқланиш миқдори кескин ўзгаргани иқтисодчиларни ташвишга солмоқда. Мисол учун, собиқ иттифоқ статистика қўмитаси маълумотига кўра, бу 1956 йилда 3,28, 1986 йилда 3,38 га етган — қарийб тенг бўлса, мустақиллик йилларида бой ва камбағаллар даромадидаги фарқ анча кўпайган. Расмий маълумотларда 10 фоиз энг бадавлат кишилар даромади энг камбағал фуқароларнинг даромадларидан 10 — 15 марта ошиб кетганлиги маълум бўлмоқда.\nКўплаб экспертлар “яширин иқтисодиёт” ҳисобга олинганда, ўртадаги ҳақиқий тафовут 25 — 40 маротаба эканлигини қайд этмоқда. Ҳозирги кунда яшаш минимумидан паст даражада кун кечираётган камбағал аҳоли 15 фоиздир. Бу масалада 2019 йилдан бошлаб катта силжиш кузатилган, ҳатто бутун бир вазирлик ишлаётган бўлса-да, ўртадаги фарқнинг кучайиб бориши жамият қатламларида турли фикрларни пайдо қилиши мумкин.\n2020-2021 йилларда барча давлат ва хўжалик бошқаруви органларида коррупцияга қарши ички назорат тизими (“комплаенс-назорат”)ни босқичма-босқич жорий этиш чоралари кўрилиши соҳада туб ўзгаришларга туртки беришига ишонамиз. Агентликка халқаро конвенция талабларини бажариш мақсадида ушбу йўналишдаги фаолиятни мувофиқлаштириш бўйича Ўзбекистон Республикаси миллий координатори вазифа ва ваколатлари юклатилиши, мамлакатимизнинг халқаро рейтинглардаги ўрнини яхшилаш бўйича “Йўл харитаси” ишлаб чиқилиши идоранинг мақом ҳамда нуфузини янада оширишга хизмат қилади.\nДемак, миллий тараққиётга тўсиқ бўлиб келаётган коррупцияни бартараф этиш йўлида дадил қадамлар ташланмоқда. Энг асосийси, коррупцияга қарши курашда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи идоралар қанчалик ҳаракат қилмасин, халқимиз бу жирканч иллатга муросасиз бўлмас экан, таъсирчан жамоатчилик назоратини ўрнатмас экан, бу балога қарши самарали курашни ташкил эта олмаймиз.\nИллатга қарши курашишни нимадан бошлаш керак?\nЭнг аввало, коррупцияга қарши курашишни оиладан бошлаш даркор. Бу борада аёлларнинг роли катта, деб ҳисоблаймиз. Агар ўғрилик ёки пора ҳисобига келган луқманинг таг-илдизини аёлларимиз суриштириб билса, очиқ фикрини айтолса, эрлар ҳалол ризқни излашга тушиб, иши ва оиласида файз-барака, сокинлик ҳамда хотиржамлик қарор топиши, шубҳасиз.\nКоррупция — тамагирликнинг юқори нуқтаси. Унга қарши курашиш учун амалдорлардан сиёсий ирода талаб қилинади. Ушбу вазиятдан чиқиш усули шуки, аввало, давлат бюрократик аппарати ҳажми имкон қадар камайиши, фуқароларнинг шахсий ҳаётига ва иқтисодий фаолиятига давлатнинг минимал аралашуви, монополияга барҳам берилиши лозим.\nТўғри, коррупцияга қарши курашиш турли мамлакатларда турлича намоён бўлади. Аммо давлат хизматида ўғриламаслик учун дунёда фақат иккита рецепт тан олинади: 1. Швейцария — вақтни қисқартириш.\n2. Хитой — ҳаётни қисқартириш.\nАлбатта, мамлакатимизда ҳам бу иллатга қарши кескин курашиш чоралари кўрилмоқда. Тадқиқотлар бирор-бир иллатга барҳам беришда энг самарали восита иллатнинг ўзи билан эмас, балки сабаби билан курашиш эканини кўрсатмоқда.\nБизнингча, бу ярамас иллатга қарши курашишни қуйидаги муаммоларнинг ечимидан бошлаш тавсия этилади: агентлик томонидан коррупция таркибий қисмига кирадиган қонун ҳужжатлари қайта кўриб чиқилиши; давлат муассасалари устидан жамоатчилик назорати (очиқлик индекси) ўрнатилиши; ҳокимлар ва вазирлар парламент ҳамда маҳаллий Кенгашлар томонидан тасдиқланиши; барча давлат хизматлари “Ягона ойна” марказларига ўтказилиши, суд тизими мустақиллиги мустаҳкамланиши; давлат хизматчиларининг ижтимоий ҳимояси, мансабдор шахсларнинг иш ҳақини бизнесдагига ўхшаш иш ҳақидан 2-3 баравар кўп бўлишига эришилиши (Грузия тажрибаси) керак.\nБунинг учун мустақил комиссия ва марказларни тузиш, ҳақиқий аҳволни жиддий ўрганиш, барча тадқиқотлар ҳамда ахборотларни мунтазам йиғиб борадиган ягона марказ тезда иш бошлаши талаб этилади. Чунки қиладиган иш ва вазифа ўн йилларга етгулик.\nТан олиш жоизки, давлат харидлари, инвестиция, банк, солиқ, божхона, бозорлар, қурилиш тизимида коррупцияга алоқадор шахслар яхши даромад кўради. Қонунчилик амалиёти, ҳуқуқ-тартибот органларининг уларга қарши туриш борасида ўта “ожизлиги”, “заифлиги”, ҳатто хайрихоҳлиги ҳолатлари ишимизга халақит бериб, бунинг оқибатида халқ ва давлатнинг ер ости ҳамда ер усти бойлигини ўзлаштириш эвазига чет элларда данғиллама виллаларга эгалик қилиш ҳолатлари кўпайиб боради.\nХориждан олинган аччиқ сабоқлар\nЖамият аъзоларини бирдай қийнаб келаётган балои офатга қарши курашиш учун биз қўшни давлатлар тажрибасини ўрганиш ва сабоқлар чиқариш йўлида изланиб, Россиядаги аҳволни кўздан кечирдик: 2000-йиллар аввалида улкан мамлакатнинг миллий хавфсизлигига коррупция хавф сола бошлагач (асосан, ер ости бойликлари ва мудофаа соҳаси маблағларини талон-торож қилиш), махсус идора очилди, мавжуд муаммолар -халқаро тажриба билан таққосланиб, “ҳомий” вазифасини бажарган ҳуқуқ-тартибот органлари, солиқ, божхона хизмати тизими раҳбарларига кескин чоралар кўрилди.\nИчки ишлар органи тизими бутунлай ислоҳ этилди. Криминал тармоқлардаги узоқ йиллик коррупция ҳолатлари ишончли далиллар орқали фош қилиниб, йирик жиноий ишлар очилди.\nТўғри, Б. Ельцин ҳокимияти даврида масалага панжа орқасидан қараб келинган эди. Россия Федерацияси Президенти В. Путин назоратига ўтган кўплаб махсус илмий марказлар, жамоат ташкилотлари қисқа муддатда вазирликлар ва минтақалардаги коррупция даражасини аниқлаб олдилар.\nМасалан, Москва ҳамда марказий шаҳарларда коррупция юқори, узоқ ўлкаларда камроқ ривожланган эди. Айниқса, суд, прокуратура, ички ишлар органларида, олий ўқув юртларида коррупцион тизим “самарали” ишлаганлиги аниқланиб, минглаб мансабдор шахслар лавозимидан озод қилинди. Бундан хулоса чиқарган тамагир раҳбарлар сиёсий вазиятдан сал чўчиб, ўзларини “панага тортди”.\nАйтиш мумкинки, ўзбек сиёсатчилари, давлат арбоблари, олимлари ўрганаман деса дунё мамлакатларида бундай жиҳатлар кўплаб топилади. Мисол учун, Сингапурда пора олишдан бош тортган амалдорларга мукофотлар тарқатилади. Япония давлат сектори ходимларининг виждонлилиги баҳолаб борилади. Биз ўзига хос бундай ислоҳотлар таг-заминидаги ички ва ташқи омилларни тадқиқ этишимиз зарур. Булардан ташқари, “конфуцийча капитализм”, сухарточа сиёсат, Махатхира (руху нигара) ғояларининг мазмун-моҳияти ҳам деярли ўрганилмаган.\nХуллас, давлат органларида коррупциянинг олдини олиш ва унга қарши кураш бўйича чора-тадбирларни жорий этиш, аҳолининг коррупцияга қарши қарашларини шакллантириш бўйича халқаро тажрибалар ҳеч қачон зарар қилмаган.\nЎзбекистонда бу борада тўпланган муаммолар Россияникига яқин туради, демак, дастлабки тадбирлар ана шу схема асосида амалга оширилиши мумкин. Коррупция илдизига болта уришда жиноят ишлари бўйича судлар устувор мавқени эгаллаши лозим, деган фикрдамиз.\nЛекин афсуски, МДҲ давлатларида кимнингдир тазйиқи, кўрсатмаси ёки тамагирлиги, мансабдорнинг сотиб олиниши эвазига судларнинг адолатсиз ҳукмлар чиқариши ҳоллари кўп учрайди (юртимиз ҳам мустасно эмас). Суд тизими сиёсий ҳокимиятнинг итоатгўй, тобе органига айланиши касалликнинг баттар газак олишига олиб келади.\nЖонли мисол, маҳаллий ҳокимларнинг фуқаролар ва юридик шахсларга ерни ажратиши, кўп йилдирки, бизнесга, кимошди савдосига айланиб, роса коррупциялашганлиги боис, улар чиқарган қарорларнинг тенг ярми, қарийб 2000 таси судлар томонидан бекор қилингани, сўнг депутатлар қистови билан мазкур вазифанинг геокадастр ташкилотига ўтказилгани шу соҳада ташланган дадил қадам бўлди. Булардан ташқари, ўнлаб ваколатлар жамоат ташкилотлари ихтиёрига топширилди. Ишонамизки, бундай демократик жараён давом эттирилади.\nШу ўринда яна бир тоифа ҳақида алоҳида тўхталиб ўтиш зарур, деб ҳисоблаймиз. Маълумки, 1990-йиллар бошида мустақиллик йўлига ўтган ёш давлатларда модернизациялаш табиий бўлмаган жараённи ўз бошидан кечирди. Барча кўрсаткичлар газеталарда ёзилгандай “силлиқ” эмас, балки нотекис кечаётгани кўпчиликка маълум эди. Чунки давлат бош ислоҳотчиликни бўйнига олган бўлса-да, уни амалга оширувчи институт бюрократия қўлида қолганди. Аппаратчи бюрократлар синфи социализм ҳукм сурган эски даврларни кўп қўмсайди, янгиликни хоҳламайди. Масалани шу жиҳатдан холис таҳлил қилганимизда, бюрократиянинг ҳокимиятга “таъсири” коррупционерлардан кам эмаслиги аён бўлади.\nЯпонлар ҳам, хитойликлар ҳам, сингапурликлар ҳам халқ руҳиятини сақлаб қолиш, диний қадриятларни мустаҳкамлаш, ватанпарварлик мафкурасини онгга сингдириш орқали миллий тараққиётга эришди. Биз ҳам шу нурли йўлдан юришга муносиб халқмиз. Зеро, озодлик, эркинлик яратган бой имкониятдан тўлақонли фойдаланиш Ўзбекистонда коррупция муаммоси ечилишига, қолаверса, учта ҳокимиятнинг ўзаро тийиб туриш тамойилига нечоғли амал қилишига чамбарчас боғлиқ бўлади.\nсиёсий фанлар доктори.


30 йил оролда ёлғиз яшаётган одам изоляция қилишнинг усулини айтиб берди (видео) — Sof.uz\n30 йил оролда ёлғиз яшаётган одам изоляция қилишнинг усулини айтиб берди (видео)\n25.03 16:27 2008 Тиббиёт\nСардиниянинг Буделли оролида 30 йилдан ортиқ ёлғиз яшаётган кекса ёшли Мауро Моранди коронавирус туфайли ўзини изоляция қилиш осон деб атади. Бунда ёлғиз қолишдан қўрқмаслик ва китоб ўқиш керак. Бу ҳақда CNN сайтида хабар берилди.\n1989 йилда Миландаги Immobiliare Nuova Gallura компанияси собиқ жисмоний тарбия ўқитувчиси Морандини Буделли васийси сифатида ишга қабул қилинди. 2006 йилда молиявий қийинчиликлар туфайли компания италияликка пул тўлашни тўхтатди, лекин у оролда қолиб у ерда бепул ишлашни давом эттиришга қарор қилди. Бир неча йиллар давомида 81 ёшли италиялик ўқитувчи Робинзон Крузо номи билан шуҳрат қозонди.\nМоранди ташқи дунёдан ажралиб туришига қарамай, телефон орқали сўнгги янгиликларни кузатиб боради. Унинг сўзларига кўра, Буделли оролида у ўзини бутунлай хавфсиз ҳис қилмоқда. Бу ерда ҳеч ким сузиб юрмайди. Олисда биронта ҳам кема кўринмайди, деди у.\nУ Италиянинг Модена шаҳрида яшовчи оиласи ва дўстларининг соғлиғидан хавотирда. Бироқ, коронавирус пандемияси Моранди ҳаётига ҳам таъсир кўрсатди. Оролга озиқ-овқат етказиб бериш тўхтади.\nМоранди ўзини ёлғиз ҳис қилмаслигини таъкидлайди. У зерикиб қолгач, оролнинг рангли жозибадор расмларини олиб уларни Instagramга юклайди. "У ерда менинг обуначиларим кўп", дейди у ғурур билан. Мен ҳар қишни кулбамда ўтказаман. Бир неча ойлар давомида ташқарига зўрға чиқардим, фақат вақти-вақти билан кулбамда ўтирардим. Одамлар икки ҳафта уйда ўтира олишмайдими? Бу бемаъни нарса, деди у.\nУ бошқаларга китоб ўқишни ва ўзига чуқурроқ қарашга маслаҳат берди. Унинг сўзларига кўра, кўпчилик ўзлари билан ёлғиз қолишдан қўрқишади. Aгар ҳаётингизни таҳлил қилсангиз ва юз бераётган нарсаларга ҳар хил томондан қарасангиз, ҳаётингизни беҳудага сарфламоқдаман деган хулосага келасиз ёки тўсатдан сиз ёмон ишлар қилганингизни ва ёмон одам бўлганлигингизни англашингиз ҳам мумкин, деб таъкидлайди у.\nМорандининг сўзларига кўра, карантин туфайли одамлар таҳлил қилиши ва ҳаётларини яхши томонга ўзгартириш имконига эга. Бироқ, унинг фикрига кўра, бу имкониятдан озчилик фойдаланади. "Кўпчилик қулай шароит зонасида бўлишга одатланиб қолишган ва фойдасиз беҳуда турмуш тарзини олиб боришади", деб хулоса қилди Моранди.\nкоронавирус карантин Мауро Моранди Робинзон Крузо Италиялик ўқитувчи Буделли ороли Сардиния\nКарантинда ўқитувчиларга ойлик тўланадими ёки ўз ҳисобидан мажбурий таътилга чиқариладими?\nКеча, 21:04 845 Ўзбекистон


Игорь Шквирин: "Бизни эшитишди, лекин қулоқ солишмади" / CHAMPIONAT.asia\nИгорь Шквирин: "Бизни эшитишди, лекин қулоқ солишмади"\n31 окт 13:19\nТеглар : Игорь Шквирин ПФЛ форматолий лига\nХабарингиз бор, кеча ЎФФ ва ПФЛ томонидан 2018 йилги миллий чемпионатда 12та жамоа иштирок этиши расман маълум қилинди.\nБу қарор кўплаб баҳс-мунозараларга сабаб бўлди ва бу борадаги турлича қарашлар ҳамон давом этмоқда. Айтиш мумкинки, қабул қилинган қарор айниқса олий лига турнир жадвалининг қуйи ўринларида бораётган клублар учун ўзгача таъсир этди. Кеча Вадим Абрамов сайтимизга берган интервьюсида айтиб ўтганидек, ҳозир кўпчилик бундан шок ҳолатда.\nМаълумки, Жиззахнинг "Сўғдиёна" клуби 28 очко билан 13-ўринни эгаллаб турибди. Демак, бу жамоа ҳам "хавфли зона"да. Биз "Сўғдиёна" бош мураббийи Игорь Шквирин билан боғланиб, олий лигада 12та жамоа қолиши ҳақидаги қарорга фикрини сўрадик.\n- Игорь Анатольевич, кайфиятлар қандай?\n- Кайфият қандай бўлиши мумкин? Янгиликни эшитдик ва бундан ҳаммамиз ҳайрон қолдик. Тўғрисини айтаман, ЎФФ сайтида чиққан хабар кайфиятимни анча тушириб юборди. Чунки федерация раҳбарияти билан учрашганимизда бошқача суҳбат бўлганди, амалда эса бошқача бўлди.\n- Демак, бунгача суҳбат ўтказилган, шундайми?\n- ЎФФ аввалига турнир жадвалининг юқори ўнталигида бораётган клублар вакиллари билан суҳбат ўтказди. Кейинчалик 10-ўриндан пастдагилар билан суҳбат ташкил қилинди. Суҳбат давомида кўп мавзулар ҳақида гаплашдик: легионерлар, ёш футболчилар хизматидан фойдаланиш ва ҳоказо. Айтишим мумкин, ЎФФ ўшанда бизни эшитди, лекин қулоқ солмади.\n- Суҳбат давомида кейинги йил олий лигада нечта клуб бўлиши ҳақида гап борганмиди?\n- Ҳа, бу мавзуда ҳам фикрлар алмашилганди. Олий лига формати қандай бўлиши, нечта жамоани қолдириш, 12тами, 14тами... Шунда мен ҳам ўз фикримни айтдим: майли формат ўзгарсин, лекин 2018 йилдан эмас, балки 2019 йилдан. Чунки бу йил чиқарилган регламент кейинги йилги мусобақа учун асос бўлиши керак. Умуман олганда, ЎФФнинг қарорига қарши эмасмиз, аммо спорт тамойилларини ҳам унутмаслигимиз керак. Агар ЎФФ кейинги йил ҳам олий лигада 16та жамоа иштирок этади ва 2018 йилдан бошлаб 12та жамоани қолдирамиз деб бир йил олдин огоҳлантирганида бошқа гап эди. Яна қайтариб айтаман, федерациядагилар бизни эшитишди, лекин қулоқ солишмади.\n- Ҳозир бу борада фикрингиз қандай?\n- Фикрим ҳозир ҳам ўша-ўша. Менимча, кейинги йил ҳам 16та жамоа қолдириб, агар 12та жамоа қатнашадиган мусобақа ташкил қилиш бўлса, бу ҳақда регламентга киритиб ўтиш керак, айтайлик, тўртта ё бешта жамоа тушиб кетади дея ҳаммани олдиндан огоҳлантириб қўйиш лозим. Мен хоҳлардимки, ҳамма клублар бир хил шароитга эга бўлсин. Ҳозир эса бундай бўлмаяпти: қарордан биз қатори "Нефтчи", "Шўртан" каби клублар ҳам азият чекиб қолишди. Менимча, бу қарор ҳали кўп муҳокама қилинади.\n- Сизнингча, қарор тўсатдан қабул қилиндими?\n- Албатта. Биз олий лига формати ҳақида гапиряпмиз ва бундай пайтда шошмаслик керак эди деб ўйлайман. Аввал ҳаммани йиғиб мажлис ўтказиш, ҳамманинг фикрини ўрганиб чиқиш лозим эди. Яхши биласиз, олдинлари бу каби йиғилишлар бўлиб турарди. Ҳар бир жамоанинг бош мураббийи ва спорт директори келиб ўз фикрини маълум қиларди. Ҳозир эса умуман ҳеч ким кутмаганда қарор чиқарилди. Спорт тамойиллари билан умуман ҳисоблашиб ўтирилмади, регламентга эса эътибор ҳам берилмади.\n- Айтайлик, "Сўғдиёна" бу қарорга норози. Клуб расман эътироз билдириши мумкинми?\n- Клуб расман эътироз билдирмаса ҳам регламент бор-ку. Агар ҳамма нарса бир пасда ўзгарадиган бўлса, унда нима учун йил бошида регламент чиқарилган? Мана шу спорт тамойили эмасми? Кечирасиз-у, биз ҳозир ўзимиз йил бошида қабул қилинган қонунни бузяпмиз. Бу қарор натижасида келаси йил баъзи вилоятларда катта футбол йўқолиб қолади.\n- Сизнингча, нима сабабдан федерация тезда бу қарорга келди?\n- Мен бунинг сабабларини билмайман. ЎФФда янги раҳбарият иш бошлаганидан бери фақат бир марта федерация биносига бордим ва ичкарига кириш қийин бўлди. Дарвоза олдидаги милиция ходими ҳеч кимни киритмаскан. Олдинлари бемалол кириб чиқардик, аммо ҳозир ундай эмас. Ҳозир чақиришсагина боришингиз мумкин, лекин ўзингиз бирор иш билан борсангиз ичкарига кириш қийин бўлади.\n- Чемпионат тугашига тўртта тур қолди. "Сўғдиёна" кейинги беллашувларга қандай муносабатда бўлади?\n- Навбатдаги турни "Пахтакор"га қарши ўтказамиз. Дарвозабонларни ҳисобга олмаганда қўл остимда 16 нафар футболчи бу ўйинга тайёргарлик кўрмоқда. Ўринбосарлардан тўртта футболчи олдим. Биз кейинги учрашувларга ҳам доимгидек ҳозирлик кўрамиз. Мана кеча кечки пайт машғулот ўтказдик ва айтишим мумкин, қарор футболчиларга ҳам жиддий таъсир қилиб, ҳамма кўнгилдагидек машқ қила олмади. Ёмон томони эса қарор чемпионат давом этаётган пайтда эълон қилинди, чунки бу нарса интрига тушиб кетишига олиб келади. Умуман олганда, мен ушбу қарорни тўғри деб билмайман, чунки спорт тамойиллари ва ҳозирги регламент умуман ҳисобга олинмади.\n"Пахтакор"нинг миллий чемпионатлардаги энг яхши тўпурарлари 10\nEplmanager.com: "Manchester League"да учта қимматбаҳо соврин ютиб олинг! 8\n31 окт 13:23:47\nUFF ga end xalq ishonishni boshlagan edi. Navbahor - Paxtakor 2:0, Buhoro - Paxtakor mojarosi hamda Pahtakor - Qo‘qon mojarosiga jazo tayinlangandan keyin Pahtakor - Bunyodkor 1:0 spektakliga ham chora ko'rishni kutgandik. Ammo UFF xalqni chalg'itib Oliy Liga - 2018 reglamreglamentini tubdan o'zgartirib hammaning e'tiborini boshqa tomonga jalb qilyabdi. Hozir bu muhokama rosa avjiga chiqdi. Ammo, zukko muhlislarimiz UFFning bu hiylasini bilib turishibdi. Buyodkorni esa Pahtakorning "soxta" goliga e‘tirozi yo‘q. Sababini tahmin qilamiz: Bunyodkorga KUBOK VADA QILINGAN! Agar unday bo‘lmasa UFF Pahtakor - Bunyodkor o‘yini bo'yicha bayonot bersin!\n31 окт 13:49:17\n31 окт 14:01:13\nТугри бундай регламентни коидаси буйича бир йил олдин айтилиши керак, яъни 2018 йилги мавсум 12 талик регламент учун кураш кетади ва 2019 йилдан тулик шу асосида уйин утказилади дейилиши керак эди. Аммо бизни УФФ бироз шошиб колишди ва бошкаларни манфаати хисобга олинмади хатокки эшитиш хохланмади, бекорга ПФЛ эмас (ПФЛ - Пошол Футболинга Лох) хеч киси йук колганини вакт курсатади, ишкилиб Кишда Чим устида Хоккей уйнамасак булгани.\n31 окт 13:38:46\nShikvirinn huddiki bizga mavsum boshida aytishganda uyinlarni sotmasdek deganday qilibsizda\n31 окт 14:22:58\nPFL bu - Pozor Firibgar Latta\n31 окт 14:30:28\nМенга УФФнинг қарори ёқди, қачондир ўзгартириш керак, пастдаги жамоалар бир йил биринчи лигада ўйнашса осмон узилиб ерга тушмайди. Олий лигада хақиқий ўйинлар бўлади, чолларам футбол ўйнаш уёқда турсин тўп тушса оёғи қалтирайдиганларам йўқ бўлиб кетади ўз-ўзидан. Хаммаси яхши бўлади хали кўрасизлар. Бу тренерлар ўз ишини эплолмаганлар йиғлашмоқда.\n31 окт 14:30:21\nяхши бўлди енди Суғдиёна стадионига пахта экамиз бизга пахтадан фойда футболни пойтахтда ўйнашади.....\n31 окт 14:07:28\nшунча йил Ўзбекистонда яшаб ўзбек тилида гапирмаганларни умуман ишга олмаган булардим\n31 окт 13:29:04\nbaribir shu klublarni 80 % zi shu urinlarni egallardi prosta rasmiyatchilik uchun 1 yil ketardi holos\n31 окт 13:28:06\nTugrisini aytganda klublarni uzlari aybdor xuddi Golibga 100 kg Oltin degandan keyin hammasi harakat qilishi kerakmidi ? uzlari aybdor 2 ta klub obod va shurtan tushib ketishi aniq bugandan keyin umuman tashvorgandiram uynashni avvalgi yillari ham shu jamoalarni 80% 10 urindan pastda yurgan bu fakt\n31 окт 15:45:59\nХамма Умиджонни куллаб хурсанд булетувди.1соатда хурматниям ичворди.Олий лига узларингга буюрсин.киморбозлар\n31 окт 14:58:12\nХамани хурмат килиб этаманки, биринчи боб махалийчили ва расизм кивоткан одамла бу вилоятди мухлисла. Хар иккинчи гапда Тошкент жамоалари ва тошкентди бош стадионла хакида гапириб аламидан чиквоса болде. Агар вилоят жамолари хакатан кучли буса тепарода юрарди, как минимум Насафни уровенени корсатарди. УФФ ни "ТФФ" дигандан кора Вилоятди хокимиладан талаб килила футболга ажратилган пул футболга етиб боришини. Булар бомас гапла гапирмастан Тошкент ва тошкенлила хакида.\n31 окт 14:47:33\n"ТОТАЛИЗАТОР КИРОЛИ" Игорь Шквирин бечора кийналаркансизде енди...Узбекистон Биринчи лигасини тотализатор обороти анча кам Олий лигага нисбатан\n31 окт 13:40:21\nuff raxmat intrigani kuchaytirding avvallari muxlislar bunday qiziqishmasdi pfl ga\n31 окт 13:37:14\nнима деса десину, лекин УФФ жуда тугр карор кабул килди!!! Нега шу пайтгача Сугдиёна хусусан Шквирин спорт тамойилларига эътибор бермай келишилган уйинларда иштирок этди? Келаси йил энди халол уйнаб юкорирокда турамиз дегандай гапда бу а? Шкур килинглар бронталаринг камалиб кетмаяпсизлар, давлат пулини бемаксад сарфлаб еб ичиб юрдиларинг шунча йил. Вактида Биринчи лигадан ОТМК жамоаси 7-8 уринда була туриб олий лигага кушиб куйилди ва айнан Шквирин ушбу дамоада мураббий булганида нега спорт принциплари хакида лом-мим демади? Так что танганинг иккинчи тарафи хам бор, кайтар дунё. Хар ким уз килмишига яраша худодан уради. Нима булса хам футболимизнинг ривожи учун килинмокда ва курбонларсиз булмайди ( бу вазиятда курбонлар айнан кингир ишлар билан шугулланиб келганлар булмокда).\nФормат тугрисида эса эътирозим бор: 3 даврали тизимнинг 3 даврасида уйин сотишлар аввалгиданда баттар булади ишонаверинг. Диёр Имомхуджаев вариантини куллашса маъкулрок. Кучли олтилик ва кучсиз олтилик 3 ва 4 тавра килиб чемпионлик ва жон саклаш учун НОЛЬ ОЧКОДАН курашни олиб боришсин албатта уй-сафар тизимида.


Шавкат Мирзиёевнинг 2019 йилда Швейцарияга бориши режалаштирилмоқда – Газета.uz\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёевнинг 2019 йилда Швейцарияга бориши режалаштирилмоқда.\n20 ноябр 2018, 14:55 Сиёсат\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев 2019 йилда Швейцарияга ташриф буюриши кўзда тутилган. 19 ноябрь куни Берн шаҳрида бўлиб ўтган Ўзбекистон-Швейцария сиёсий маслаҳатлашувларининг бешинчи раундида мазкур масала муҳокама қилинди, дея хабар қилди «Халқ сўзи-online» ТИВ матбуот хизматига таянган ҳолда.\nЎзбекистон делегациясига nашқи ишлар вазири ўринбосари Дилшод Ахатов, Швейцария Конфедерацияси делегациясига Федерал ташқи ишлар департаменти давлат котиби ўринбосари Кристина Марти Ланг бошчилик қилди.\nМузокараларда сиёсий, иқтисодий, маданий-гуманитар ва бошқа соҳалардаги икки томонлама ҳамкорлик ҳолати ва уни фаоллаштиришнинг истиқболли йўналишлари муҳокама қилинди.\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёевнинг 2019 йилда Швейцарияга ташрифини ташкиллаштириш ва уни муваффақиятли ўтказишдан томонлар манфаатдор эканлиги тасдиқланди.\n14.07 Тошкентда коронавируснинг оғир шаклига чалинган 61 ёшли бемор вафот этди


Тошкентдаги чемпионатда Эроннинг 1979 йилгача бўлган мадҳияси қўйилганига эронликлар норозилик билдирмоқда\n20 январ 2022, Тошкент вақти: 23:09\nЭрон оғир атлетика федерацияси рамзи.\nТошкентда ўтаётган Оғир атлетика бўйича жаҳон чемпионати давомида, 15 декабрь куни Эрон Ислом республикасининг эмас, 1979 йилгача бўлган Эрон давлати мадҳияси янгради.\nЧемпионатнинг Эрон Давлат телевидениеси орқали жонли намойиши 42 йил аввал тахтдан ағдарилган шоҳ Паҳлавий давридаги мадҳия янграй бошлаши биланоқ узиб қўйилди.\nШоҳ даври мадҳиясининг Тошкентдаги чемпионатда янграши эронликлар норозилигига сабаб бўлди.\nЎзбекистон томонига кўра, хатоликка Эрон делегациясининг ўзи йўл қўйган.\nЭрон оғир атлетика федерацияси эронликлардан расман узр сўрашга мажбур бўлди.\n7 декабрь куни Тошкентда бошланган Оғир атлетика бўйича жаҳон чемпионатининг тўққизинчи кунида 102 кило вазндаги спортчилар ўртасида ўтган мусобақаларда эронлик Массул Мотамедий ғолиб чиқди.\nҒолибга олтин медални топшириш маросимида Эроннинг эски мадҳияси янграгани эса эронликларнинг норозиликларига сабаб бўлди.\nЧемпионат маросими акс этган видеоларда олтин медал соҳиби Массул Мотамедий ва унинг ҳамюрти, бронза медал соҳиби Амир Хавоуги мадҳия янграшидан бир неча дақиқа ўтгач, “Stop” дея бир неча бор қичқириб, ўз норозиликларини билдиргани акс этган.\n“Фарда” радиоси хабарига кўра, Эрон давлат телевидениеси орқали жонли ёритилаётган чемпионат шоҳ Паҳлавий давридаги мадҳия янграши билан зудликда узиб қўйилган.\nDPA агентлиги Эронда шоҳ Паҳлавий даври ҳақида гапириш табу бўлгани боис, Тошкентдаги ҳодиса эронликларнинг жиддий норозиликларига сабаб бўлгани ҳақида ёзди.\nЭрон ижтимоий тармоқлари норозилик постлари билан тўлиб-тошгани ҳақида хабар қилинди.\nОзодлик воқеага ойдинлик киритиш мақсадида Тошкентдаги чемпионатни ўтказиш масъулияти юклатилган Ўзбекистон оғир атлетика федерацияси билан боғланди.\nФедерация масъулларидан олинган маълумотга кўра, 15 декабрь куни тақдимот маросимида Эроннинг эски мадҳияси қўйилишида Ўзбекистон томонининг айби йўқ, бу - Эрон жамоаси хатоси.\n“Бу бўйича мусобақанинг ташкилий қўмитаси, Халқаро оғир атлетика федерацияси, Ўзбекистон оғир атлетика федерацияси ва Эрон оғир атлетика федерацияси шуғулланди. Бу масала ёпилди, ҳал бўлди. Келишмовчилик бўйича томонларда жиддий эътироз йўқ. Эрон томонидан эски мадҳия берилган, бизникилар шуни қўйган. Музика қўяётганлар эски-янги қайси эканини билмайдику.?! Улар берганини қўйишган. Мусобақалар тартиб-қоидасига кўра, ғолиб команда мадҳияси ўша команда масъуллари томонидан тасдиқлатиб олинади. Бу сафар ҳам худди шундай бўлган. Эрон томони мадҳияни тасдиқлаб бергачгина, бизникилар қўйган. Кейин улар “бу бизнинг хатомиз” деб айтишди”, деди Ўзбекистон оғир атлетика федерацияси масъули.\nФедерациядан олинган маълумотга кўра, 15 декабрь куни Эроннинг эски мадҳияси янграгани маълум бўлгач, орадан бир неча дақиқа ўтгач, янги мадҳияни топиб қўйишган.\nЭрон оғир атлетика федерацияси Халқаро федерация ва ташкилий қўмитадан хатолик учун узр сўраган.\nХалқаро мусобақалар пайти давлатлар мадҳиясини қўйишда адашишлар аввал ҳам кузатилган.\n2023 йилги Жаҳон чемпионатининг саралаш мусобақаларида Қозоғистон ва Сурия жамоалари ўртасидаги ўйинда Сурия мадҳияси ўрнига Эронники қўйилган ва бу сурияликлар норозилигига сабаб бўлган.\n8 декабрь куни Испанияда гандбол бўйича жаҳон чемпионатида Қозоғистоннинг эски мадҳияси янгради, қозоқ спортчиларининг ўзи янги мадҳияни хиргойи қилишди.\nСиз билган ва билмаган Эрон\nЭронда Исломий инқилобнинг 40 йиллиги нишонланмоқда\nЭронда 1953 йил амалга оширилган тўнтаришда демократик тарзда сайланган бош вазир Муҳаммад Масаддиқ ҳукумати ағдарилган, унинг ўрнига шоҳ Муҳаммад Ризо Паҳлавий ҳокимиятга келган эди.\nПаҳлавий ҳукумати эса 1979 йилги Ислом инқилобида ағдарилди.\nИнқилоб натижасида 2500 йил давом этган монархия тизими барҳам топганди.\nЭрон шоҳи Муҳаммад Ризо Паҳлавий ағдарилгандан кейин революционерлар унинг ҳайкалини иккига ажратишди. Ҳозир теҳронликлар ҳар кун Садобод саройига олиб борувчи йўлдан Паҳлавийнинг оëқлари ëнидан ўтиб кетишади\nЭронда Олий руҳоний Али Хоманаийнинг қўли суратини чоп этган газета ёпилди\nЭрон расмий вакили АҚШ ва Исроилни киберҳужумда айблади\nАЭХА: Эрон инспекторларнинг ядро объектларига киришига тўсқинлик қилмоқда


Июл якуни бўйича жаҳоннинг энг кучли смартфонлари рейтинги » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nИюл якуни бўйича жаҳоннинг энг кучли смартфонлари рейтинги\nТаниқли AnTuTu бенчмарки мутахассислари июл ойида бенчмаркда синовдан ўтказилган энг кучли платформага эга смартфонларнинг янги рейтингини эълон қилди. Айтиш жоизки, рейтингга киритилган 10 та "ақлли телефон"дан 7 таси Qualcomm Snapdragon 835 процессорида ишлайди.\nЮқорида кўриб турганингиздек, OnePlus 5 флагмани 181614 балл билан 1-ўринда турибди. Ундан кейинда Nubia Z17 смартфони 179081 очко билан 2-ўринни эгаллаган. Кучли учликни имтиҳонда 175987 балл олган HTC U11 якунлаб берган.\nНиҳоят, кейинги ўрин жаҳоннинг энг яхши сотилаётган андроид смартфони бўлган Samsung Galaxy S8+ (171101) смартфонига насиб қилган. "5"ликда Xiaomi Mi6 (170009) флагманини кўриш мумкин.\nУндан кейинги ўринларни: iPhone 7 Plus (166232), Xperia XZ Premium (165631), Galaxy S8 (160313) банд қилган.\nПлатформа самарадорлиги бўйича кучли "10"таликни Snapdragon 821 чипига эга OnePlus 3T (158042) ҳамда 156702 балл олган iPhone 7 якунлаган.\nGalaxy Note 8 процессори синовдан ўтказилди ва ...\n02:01 / 18-08-2017\nЕвропадаги пешқадам брендлар ва энг яхши сотилаётган смартфонлар\n13:49 / 17-08-2017\n22:11 / 12-01-2017\n18:08 / 20-12-2016\niPhone 6 апрель ойида энг кўп сотилган смартфон бўлди


GM Uzbekistanнинг Россиядаги савдоси қарийб 60%га қисқариб кетди\n18 май 2021, Тошкент вақти: 20:03\nЖорий йилнинг дастлабки 5 ойида Россияда GM Uzbekistanнинг 8622 та автомобили сотилган бўлиб, бу ўтган йилнинг шу муддатидаги кўрсаткичдан 58,7 %га оздир.\nЕвропа бизнеси ассоциациясининг Автомобилсозлар қўмитаси маълумотларига кўра, май ойида Россияда Ўзбекистонда ишлаб чиқарилган 1558 та автомобиль сотилган ва бу кўрсаткич ўтган йилнинг майидагидан (3519 та) 55,7 % га кам.\nРоссия автомобиль бозоридаги умумий савдо ҳажми эса, жорий йилнинг 5 ойида ўтган йилнинг шу давридагидан 37,7 %га қисқарган: 2014 йилнинг 5 ойида 1,03 млн сотилган эди, жорий йил 5 ойида 641,93 мингта автомобиль сотилган.\nРоссиядаги сотув ҳажми қисқариши фонида GM Uzbekistan Ўзбекистонда Lacetti вa Cobalt моделлари нархини 15%га арзонлатди.\nЯнги нархлар 3 июндан 31 декабргача амал қилади.\nКоррупцияга оид карикатура.\nАндижонда “ер сотилишини фош этиб” прокурорнинг аттестациядан ўтказилишини талаб қилган депутат даҳлсизликдан маҳрум қилингани “оқлаб бўлмайдиган ҳолатдир”. Ўзбекистон Коррупцияга қарши курашиш агентлиги 18 май куни мана шундай баёнот тарқатди.\nАввалроқ Андижон шаҳар Кенгашининг 17 майда ўтган сессиясида прокурор тақдимномасига асосан даҳлсизлик тўғрисидаги қонун меъёрига амал қилмаган ҳолда депутатлар тинтув қилингани ҳамда ерлар ноқонуний сотилаётганини фош қилиб, шаҳар прокурорини аттестациядан ўтказилишини талаб қилган депутат Ш.Каримовдан даҳлсизлик мақоми олиб ташлангани хабар қилинган эди.\n“Бугунги кунда коррупцияга қарши курашиш мамлакатимиз кун тартибидаги асосий масалаларидан бири бўлиб турган, бу иллатга қарши курашишга барча давлат органлари, умуман, ҳар бир фуқаро сафарбар этилаётган бир пайтда бевосита коррупцияга қарши курашиш фаолияти билан шуғулланувчи идора томонидан коррупция ҳолати ҳақида хабар берган шахсни ҳимоя қилиш ўрнига, унга нисбатан турли таъсир чоралари қўлланилаётганини оқлаб бўлмайди”,-дейилади агентлик баёнотида.\nКоррупцияга қарши курашиш агентлиги мазкур ҳолат назоратга олинганини ва натижалари бўйича қўшимча ахборот берилишини ҳам маълум қилди.\nАндижонлик депутатнинг сессия пайтида тинтув қилиниши иддао қилинган сурат. Олий Мажлис депутати Расул Кушербаевнинг телеграм каналидан олиди.\n“Андижонда ер сотувчиларнинг кирдикорларини фош қилиб юрган депутат прокурор тақдимномасига кўра дахлсизлик ҳуқуқидан маҳрум қилинди”, деб ёзди ўз телеграм каналида Олий Мажлис депутати Расул Кушербаев.\nУнга кўра, ҳуқуқ-тартибот органлари депутат дахлсизлиги тўғрисидаги қонун меъёрига амал қилмаган ҳолда Халқ депутатлари Андижон шаҳар кенгашининг навбатдаги сессиясида бир гуруҳ депутатлар тинтувдан ўтказган. Шундан сўнг сессия иштирокчилари ер сотилишини фош этган депутатни прокурор тақдимномаси асосида дахлсизлик ҳуқуқидан маҳрум қилишган.\n“Катта эҳтимол билан депутатларни дахлсизлик ҳуқуқигаям тупуриб тинтув ўтказишга топшириқ берганлар ер сотиш ишларига дахлдор ва депутатни дахлсизлик ҳуқуқидан маҳрум қилиб қамашга иштиёқманд "ўша" шахслар бўлиши керак”,-деб ёзди Расул Кушербаев.\nHuman.uz нашри эса бу воқеа юзасидан ҳуқуқшунос Сайдали Мухторалиевнинг мақоласини эълон қилди. Мақолада даҳлсизликдан маҳрум қилинган депутатнинг исми Ш.Каримов экани айтилади.\nЎз мақоласида ҳуқуқшунос “Сессия кун тартибига ягона масала ҳокимнинг ноқонуний қарорларига қарши чиқаётган ва Андижон шаҳар прокурорини аттестациядан ўтказишни талаб қилган депутатни дахлсизлик ҳуқуқдан маҳрум қилиш эди”,-деган иддаони олға сурди.\nСайдали Мухторалиевнинг ёзишича, Халқ депутатлари Андижон шаҳар кенгашининг 17 май куни ўтган сессиясига депутат Ш.Каримовни даҳлсизлик мақомидан маҳрум қилиш тақдимномасини Aндижон шаҳар прокурори киритган.\nҲуқуқшуносга кўра, депутат Ш. Каримов Андижон шаҳар прокурорини аттестациядан ўтказилишини талаб қилиб келган.\nФарғона вилоятининг Жиноят ишлари бўйича Тошлоқ туман судида жорий йил 17 май куни беш кишининг устига “қасддан автомашина” ҳайдаган шахсга ҳукм ўқилди.\nЎзАнинг билдиришича, судланувчи А.З., ҳайдовчи бу ишни қас 2020 йилнинг 7 ноябрида Маtiz машинасини Қува тумани “Иттифоқ” маҳалласида яшовчи беш киши устига ҳайдаган. Айблов хулосасида ҳайдовчи бу ишни “қасддан амалга оширгани” қайд этилган.\nНатижада 5 кишидан уч нафари воқеа жойида вафот этган, 2 киши эса турли даражадаги тан жароҳатларини олган.\n“Суднинг ҳукмига кўра, А.З., Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 25,97-моддаси 2-қисмининг “а”, 97-моддаси 2-қисмининг “а” банди ва 109-моддасининг 2-қисмида назарда тутилган жиноятларни содир этганликда айбдор деб топилди. Унга ЖК 59-моддасининг 3-қисмига асосан ўташ учун узил-кесил 19 йил олти ой муддатга озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинланди”,-дейилади хабарда.\nАйни пайтда тиббиёт муассасаларида 3814 нафар бемор даволанмоқда.\nСоғлиқни сақлаш вазирлигининг билдиришича, 17 май куни Ўзбекистонда яна икки киши коронавирусдан вафот этди. Бу билан касалликдан вафот этганлар сони 672 нафарни ташкил қилди.\nБундан ташқари 17 май куни 175 кишида коронавирус аниқланган ва вирусга чалинганлар сони 97068 нафарни ташкил этган.\nЯнги касалланиш ҳолатларининг 107 нафари Тошкент шаҳрида, 20 нафари Самарқанд вилоятида, 10 нафари Тошкент вилоятида аниқланган.\nКасалликдан соғайганлар жами 92582 нафарга етди ва соғайиш кўрсаткичи 95 фоизни ташкил этмоқда. Айни пайтда тиббиёт муассасаларида 3814 нафар бемор даволанмоқда.\nМаҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш вазирлиги Тошкент шаҳар ҳокими ўринбосари Бахтиёр Раҳмонов Тошкент вилояти Оққўрғон тумани “Уста Нормат” маҳалла фуқаролар йиғини раисини ҳақорат қилгани ва уни калтаклагани тўғрисида ижтимоий тармоларда тарқалган маълумотни тасдиқлади.\nВазирликнинг билдиришича, “Уста Нормат” маҳалла фуқаролар йиғини раиси Алишер Икромов 9 май куни Тошкент шаҳар ҳокими ўринбосарининг отаси яшайдиган Деҳқонобод кўчасидаги уйга чақиртирилган. Уни мазкур хонадонга Бахтиёр Раҳмонов шахсан ўзи чақиртирган.\n“У бу ерда ўзининг хизмат вазифасига алоқадор бўлмаган, умуман бошқа бир масаланинг бажарилмаганлиги бўйича Б.Раҳмонов томонидан турли ножўя сўзлар билан ҳақоратланади, ҳатто унга нисбатан жисмоний куч ишлатилади”, -дейилади Маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш вазирлиги расмий баёнотида.\nМазкур ҳолат Маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш вазири назоратига олинган ҳамда Вазирлик Ишчи гуруҳи томонидан воқеа тафсилотлари батафсил ўрганилмоқда.\nХитойнинг Zhifei Longcom Biopharmaceutical Co. Ltd ширкати томонидан ўзбекистонлик мутахассислар билан ҳаммуаллифликда яратилган ZF-UZ-VAC2001 вакцинасидан 18 май куни Тошкентга яна 1 миллион доза олиб келинган. Бу ҳақда Соғлиқни сақлаш вазирлиги матбуот хизмати маълум қилди.\nШу йилнинг 27 март ва 27 апрель кунлари ҳам Хитойдан Ўзбекистонга 1 миллион дозадан вакцина келтирилганди. Айни пайтда мамлакатга март ойида Британияда ишлаб чиқарилган AstraZeneca вакцинасидан 660 минг доза, апрель ойида эса Россияда ишлаб чиқарилган "Спутник V" вакцинасидан 100 минг доза олиб келинган.\nШу тариқа Ўзбекистоннинг вакцина захираси 3 миллион 760 минг дозага етган. ССВ қайдича, айни пайтгача фойдаланилган 1 миллион 346 минг дозадан ортиқ вакцинанинг 62 фоизи, яъни 842 минг дозадан ортиғини ZF-UZ-VAC2001 вакцинаси ташкил қилмоқда.\n“Шундан айни пайтгача 91 минг нафардан ортиқ юртдошимиз ўзбек-хитой вакцинасининг 2-босқичи билан ҳам эмланган”, дейилган вазирлик хабарномасида.\nЎзбекистонда аҳолини коронавирусга қарши эмлаш тадбирлари 1 апрелдан бошланган. Эмловда ZF-UZ-VAC2001 ҳамда AstraZeneca вакцинаси қўлланилган. 28 апрелдан эса ўзбекистонликлар “Спутник V” вакцинаси билан ҳам эмланмоқда.\nСурхондарё вилояти ҳокимлиги вакиллари фикрича, депутат Р. Кушербаев (суратда) вилоят ҳокими Т. Боболовга асоссиз айблов қўйган\nОлий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати Расул Кушербаев Human.uz ахборот порталининг “Сўз блогерларга” кўрсатувида Сурхондарё вилоят ҳокимига нисбатан “мавҳум айблов” қўйиб, депутатлик этикасини тескари иш тутган. Бу ҳақда Сурхондарё вилояти ҳокимлиги матбуот хизмати томонидан 17 май куни тарқатилган расмий муносабатда билдирилган.\nХабарномада қайд этилишича, Р.Кушербаев мазкур кўрсатувда Отабек Сатторий ва унинг суд жараёни ҳақида сўз юритаркан, “Сурхондарё вилояти ҳокимига шу масалада алангали салом, деб қўймоқчи эдим. Отабек Сатторийнинг қандай жигарлари, фарзандлари бўлса, у кишининг ҳам худди шундай яқинлари бор. Бу дунё қайтар дунё эканлигини унутмаслик керак. Буни нима учун айтаётганимни у киши жуда яхши билиб турибдилар, менимча. Қолганларга ҳам инсоф берсин”, дея таъкидлаган.\n“Бу билан депутат Р. Кушербаев оммавий ахборот воситасидаги ўз чиқишида Сурхондарё вилояти ҳокимига нисбатан “У кишининг ҳам худди шундай яқинлари бор, қайтар дунё бу” дея мавҳум айблов қўйиб, томошабинларда гўёки, блогер О.Сатторийнинг суд ишига вилоят ҳокими алоқадордек фикр уйғотди”, дейилган Сурхондарё вилояти ҳокимлиги хабарномасида.\nҲокимлик вакиллари депутат томонидан Сурхондарё вилояти ҳокимига нисбатан қўйилаётган бу асоссиз айблов депутатлик одоби қоидаларига мутлақо тўғри келмайди, деган фикрдалар.\n“Қолаверса, одил судлов фақат суд органлари томонидан амалга оширилади. Маҳаллий давлат ҳокимияти органлари ўзларига қонун билан белгилаб берилган ваколатлардан фойдаланган ҳолда иш юритади, суд органларининг ишларига аралашиш ҳокимлик ваколатига кирмайди”, дейилган ҳокимлик хабарномасида.\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев мамлакатдаги халқаро талаблар билан уйғунлашмаган қолган 11 мингта миллий стандарт ўрнига халқаро стандартларни қабул қилиш ҳамда 2023 йилдан барча корхоналарни ушбу стандартларга ўтказиш бўйича кўрсатма берди. Президент матбуот хизмати маълумотига кўра, бу ҳақда Ш. Мирзиёев 17 май куни техник жиҳатдан тартибга солиш, стандартлаштириш, сертификатлаш ва метрология миллий тизимини такомиллаштириш чора-тадбирлари тақдимоти билан танишиш чоғида билдирган.\nҚайд этилишича, президент “Ўзстандарт” агентлиги тизимидаги 20 та синов лабораторияси фаолиятини халқаро даражада ташкил этиб, биринчи навбатда озиқ-овқат, қишлоқ хўжалиги, электр техникаси, енгил саноат, гигиена ва парфюмерия маҳсулотлари ҳамда қурилиш материалларининг халқаро стандартларга мувофиқлигини баҳолашни йўлга қўйиш муҳимлигини таъкидлаган.\nУ Европа Иттифоқининг “GSP+” тизими доирасидаги имтиёзлардан кенг фойдаланиш учун корхоналарга халқаро сертификатлар олишда кўмаклашиш кераклигини қайд этган.\nШунингдек, давлат раҳбари томонидан Жаҳон савдо ташкилотининг Савдодаги техник тўсиқлар ҳамда Санитария ва фитосанитария чоралари тўғрисидаги битимлари нормаларидан келиб чиқиб, ушбу соҳаларга масъул идораларнинг ваколатларини аниқ белгилаш вазифаси қўйилган.\n“Ўзбекистонда сув таъминоти хизматлари секторини ривожлантириш ва уни институционал қўллаб-қувватлаш” лойиҳасини амалга ошириш учун Жаҳон банки томонидан 239 миллион АҚШ доллари миқдорида имтиёзли кредит, шунингдек, Швейцария давлат котибиятининг иқтисодий масалалар бўйича 7,8 миллион АҚШ доллари миқдоридаги гранти ажратилади.\nИқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги ахборот хизматига кўра, бунга оид битимни имзолаш маросими куни кеча Жаҳон банки ва Ўзбекистон ҳукумати расмийлари ўртасида Тошкентда бўлиб ўтган музокаралар якунида ўтказилган.\nЗикр этилган лойиҳа доирасида, вазирлик қайдича, Ўзбекистоннинг учта ҳудудида 500 мингдан ортиқ киши сув таъминоти ва канализация хизматларидан янада сифатли фойдалана олади.\nТадбир чоғида “Ўзбекистонда миллий инновацион тизимни модернизация қилиш” лойиҳаси бўйича молиявий битимлар ҳам имзоланган. Лойиҳани амалга ошириш учун Жаҳон банки томонидан Ўзбекистонга 50 миллион АҚШ доллари миқдорида имтиёзли кредит ажратилади.\nБу лойиҳа ҳукуматга бозор иқтисодиёти шароитида ишлашга қодир бўлган миллий инновацион тизимни ривожлантиришга ёрдам беради. Бу илмий ва инновацион маҳсулотлар ва хизматларни илмий-тадқиқот ҳамда тажриба-конструкторлик ишланмалари ва тижоратлаштириш соҳасида давлат, илмий-тадқиқот ташкилотлари ва хусусий сектор ўртасидаги ҳамкорликни қўллаб-қувватлайди.\nАндижон вилояти Андижон тумани “Қорақалпоқ” МФЙ ҳудудидаги Зарипак кўчасида жойлашган дала шийпонида беш нафар эркак 18 ёшли келиннинг зўрлаганига оид ҳодиса Олий Мажлис Сенатининг Хотин-қизлар ва гендер тенглик масалалари қўмитаси томонидан назоратга олинди. Бу ҳақда юқори палата матбуот хизмати маълумот тарқатди.\nҚайд этилишича, 17 май куни Андижон вилояти Ички ишлар бошқармаси томонидан ўрнатилган тартибда қўмитага бу борада дастлабки маълумотлар тақдим этилган.\n“Ҳозирда мазкур ҳолат юзасидан жиноят иши қўзғатилиб, Андижон вилояти ИИБ томонидан дастлабки тергов ҳаракатлари олиб борилмоқда”, дейилган Сенат хабарномасида.\nАндижонда бир гуруҳ шахс томонидан дала шийпонида беш ой аввал турмушга чиққан келинчакнинг номусига тегиши ҳодисаси бўйича маҳаллий ҳуқуқ-тартибот идоралари Ўзбекистон Жиноят кодексининг 118-моддаси (номусга тегиш) 1-қисми билан жиноят иши қўзғатгани ҳақида Озодлик аввалроқ хабар қилган. Вилоят прокуратураси маълумотига кўра, мазкур жиноятни содир этишда 28 ёшдан 40 ёшгача бўлган 6 нафар фуқаро гумонланмоқда.\nАёл ўтган йилнинг 30 июлида қўлга олинган эди.\nАсакада 9 ёшли қизни ўлдирганликда айбланаётган Асрорахон Ҳамдамова суд ҳукми билан оқлангани тўғрисида ўз манбаларига таянган ҳолда “Кун уз” хабар берди.\n"Айбланувчи ўз кўрсатмасида ИИБ ходимлари унга руҳий ва жисмоний тазйиқлар ўтказгани, қийноқларга чидай олмай 9 ёшли гўдакни ўлдиришдек мудҳиш жиноятни бўйнига олишга мажбур бўлганини айтган”,-дейилади хабарда.\nОзодлик радиоси 2020 йилнинг 2 июлида 23 яшар асакалик аëл Андижон вилоят, Асака туман Кужган МФЙ Мўдай маҳалласида содир бўлган қотилликда гумонланиб 1 июль куни қамоққа олингани ҳақида мақола эълон қилган эди.\nЎшанда Озодлик билан суҳбатда гумонланувчининг яқинлари¸ 3 ойлик чақалоқнинг онаси бўлган ëш аëл¸ қаттиқ босим ва қўрқитиш орқали “иқрор” ҳақидаги хатга қўл қўйиб бергани ва қотилликни ëш она содир қилганига ишонмаслигини билдирганди.\nАсакада 2020 йилнинг 21 июнь куни 9 яшар қиз жасади ўз уйида қонга беланган ҳолда топилгани, унга пичоқ билан 16та зарба берилгани хабар қилинган.\nСуд жараёнида экспертларнинг қизча ўлдирилишидан олдин зўрланганини, қиз ўлдирилган хонада 4 нафар номаълум шахснинг бармоқ излари топилганини, аммо бу бармоқ изларидан бирортаси судланувчига тегишли эмаслиги тўғрисидаги далиллари эътиборга олинган.\n“А.Ҳамдамова Ўзбекистон Республикаси ЖК 168-моддаси 1-қисми (фирибгарлик) билан айбли деб топилиб, 2 йил озодликни чеклаш жазоси тайинланиб, унга қўлланилган қамоқ эҳтиёт чораси бекор қилинган ва суд залида қамоқдан озод этилган”,-дейилади “Кун уз” хабарида\nАйни пайтда суд аёлни қотилликда айблаб, унга нисбатан “асосиз равишда жиноят иши очган” ички ишлар ходимларига нисбатан қандай ажрим чиқаргани тўғрисида маълумот йўқ.\n2020 йилнинг 1-чорагида ширкатнинг зарари бундан 10 миллиард сўмга кўпроқ бўлган.\n“Ўзбекистон темир йўллари” 2021 йилнинг 1-чорагида 95,6 миллиард сўм зарар кўргани ҳақида ширкатнинг чорак якунлари бўйича Корпоратив ахборот ягона порталида эълон қилинган ҳисоботида қайд этилди.\nSpot нашрининг маълум қилишича, бу маълумот ширкатнинг молиявий вазияти анча яхшиланганини англатади. Чунки 2020 йилнинг 1-чорагида ширкатнинг зарари бундан 10 миллиард сўмга кўпроқ бўлган.\nАйни пайтда “Ўзбекистон темир йўллари”нинг 2021 йилнинг 1-чорагидаги ялпи 1,6 триллион сўм миқдорида тушум олган, соф тушум эса 2,3 триллион сўмни ташкил қилди.\nШиркатнинг ҳаражатлари ўтган йилги 227,5 миллиарддан 297,6 миллиардга етган. Асосий фаолиятдан даромад 671,9 миллиард сўмдан 512 миллиард сўмга тушиб қолган.\nШундан келиб чиққан ҳолда ширкат тўлаган солиқлар миқдори ҳам камайган. Масалан, 2020 йилнинг 1-чорагида “Ўзбекистон темир йўллари” 22,6 миллиард сўм солиқ тўлаган бўлса, 2021 йилнинг биринчи уч ойи учун тўланган солиқ миқдори 21,2 миллиард сўм бўлган.\nИсроил бомбардимонидан сўнг Ғазода қутқарувчилар ва аҳоли вайроналар остидан тирик қолганларни қидирмоқда. 2021 йил, 16 май.\nЎзбекистон Шарқий Қуддусдаги вазиятнинг кескин тус олишидан қаттиқ хавотирда. “Дарё” нашрининг хабар беришича, бу ҳақда 17 май куни Тошкентда ўтган брифингда президент матбуот котиби Шерзод Асадов маълум қилди.\nРасмий Қуддусдаги вазиятга Ўзбекистоннинг позициясини билдирар экан, Тошкент томонларни зўравонликларга чек қўйиш, қон тўкилишини дарҳол тўхтатишга чақиришини айтди.\n“Бундан ташқари, Қуддусдаги ал-Ақсо масжиди ва бошқа қадамжолар урушдан аввалги ҳолат қайтарилиши керак деб ҳисоблаймиз. Ва албатта, Фаластин—Исроил муаммоси халқаро меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатлар, хусусан, БМТнинг тегишли резолюциялари ва биз кўп йиллардан бери қўллаб-қувватлаб келаётган ‘икки халқ учун икки давлат’ тамойили асосида ечилиши керак деб ҳисоблаймиз”, — деб иқтибос келтирди президент матбуот котиби сўзларидан нашр.\n"Газета.uz"нинг ёзишича, брифингда Шерзод Асадов президент Шавкат Мирзиёев ўтган ҳафтада Туркия президенти Режаб Тоййип Эрдўғон билан телефон орқали суҳбатлашганини, мулоқот пайтида Фаластин ва Исроил ўртасидаги вазият муҳокама қилинганини ҳам билдирган.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев 14 май куни Тошкентнинг Учтепа тумани Тепақўрғон маҳалласи аҳолиси билан учрашувда Фаластин-Исроил низосига ҳам тўхталиб ўтган эди.\n“Фаластин ва Исроилдаги воқеалар, Ал-ақсо масжиди атрофидаги ҳаракатлар ҳақида гапирар эканмиз, биз фақат тинчлик бўлиши тарафдоримиз. Албатта, ҳар қандай масала бир стол атрофида ўтириб, муроса қилинсагина ҳал бўлади”,- деб иқтибос келтирган президент сўзларидан "Газета.uz".\nЎзбекистонда юз берган ёнғинлардан бири.\nСурхондарё вилояти Термиз шаҳридаги мактабда 17 май куни ёнғин чиқди. Бу ҳақда Фавқулодда вазиятлар вазирлиги билдирди.\nХабарда айтилишича, соат 10да Термизий кўчасида жойлашган 6-умумтаълим мактабида ёнғин содир бўлгани ҳақида маълумот келиб тушган. Термиз шаҳар Фавқулодда вазиятлар бўлимининг 6 та ёнғин-қутқарув гуруҳи мактабга соат 10:05да етиб борган.\n“Соат 10:15да ёнғин қуршаб олинган ва соат 10:40да тўлиқ бартараф этилган.Ёнғин натижасида бино 2-қаватининг тахминан 120 кв.м майдонда ички ва том қисми ёниб зараланган. Ёнғин оқибатида тан жарохат олганлар йўқ”, - дейилади хабарда.\nЎт ўчирувчилар айни пайтда енғиннинг келиб чиқиш сабабларини ва зарар миқдорини аниқлашмоқда.\nЎзбекистоннинг Асад Транс ва Покистоннинг Best Trans Pvt. Ltd транспорт ширкатлари Ўзбекистонда ишлаб чиқарилган маҳсулотларни Афғонистон орқали Покистонга экспорт қилиш бўйича пилот лойиҳани амалга оширди. Pakistan observer нашрининг хабар беришича, бу борда Покистон савдо вазирлиги ва Ўзбекистоннинг Покистондаги элчихонаси қўшма баёнот тарқатди.\n“11 май куни ўзбек давлат рақамига эга бўлган юк автомашинаси Афғонистон транзит маршрутини икки кунда босиб ўтиб Пешавордаги Тўрхам назорат ўтказиш пунктига етиб келди”,-дейилади баёнотда.\nМазкур юк автомашинаси Покистон тери фабрикаларига тери маҳсулотларини олиб борган. Бундан ташқари Ўзбекистондан Покистоннинг Лаҳор, Карачи, Таксила ва Файсалобод шаҳарларига кўмир, минерал ўғитлар ва текстиль маҳсулотлари экспорт қилинади. Йил охиригача юк ташувчи автомашиналар сони 50тага етказилади.\nBest Trans Pvt. Ltd ширкати расмийси Рамиз Раббонийга кўра, Покистонга Ўзбекистондан биринчи юк ташувчи автомашинасининг кириб келиши тарихий воқеа бўлди. Чунки бундан аввал ҳам Ўзбекистондан Покистонга Афғонистон орқали юкларни тўғридан-тўғри етказиб бериш лойиҳалари ишлаб чиқилган, аммо амалга ошмай қолган эди.\nЎзбекистон жорий йилнинг 15 майидан 2022 йил охиригача автомобилда йўловчи ташиш фаолиятини тартибга солишни соддалаштириш бўйича эксперимент ўтказилади. Бу ҳақда мамлакат президенти томонидан шу йил 7 майида қабул қилинган “Aвтомобиль транспортида йўловчилар ташиш фаолиятини тартибга солишни янада соддалаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарорда айтилган.\nАдлия вазирлигининг “Ҳуқуқий ахборот” Телеграм-канали қайдича, бунда:\nйўловчиларни ҳайдовчидан ташқари тўрттадан ортиқ бўлмаган ўриндиқларга эга бўлган енгил автотранспортларда ташиш якка тартибдаги тадбиркорлар шуғулланиши мумкин бўлган фаолият турлари рўйхатига киритилади;\nякка тартибдаги тадбиркорлар томонидан йўловчиларни енгил автотранспортларда ташиш лицензия варақасига асосан амалга оширилади;\nлицензия варақаси 21 ёшга тўлган ва бошқарувида аризани бериш вақтида 10 йилдан ортиқ бўлмаган вақт давомида эксплуатация қилинаётган автомобиль мавжуд бўлган якка тартибдаги тадбиркорларга “Лицензия” ахборот тизими орқали берилади;\nавтомобилда йўловчиларни ташиш билан шуғулланадиган якка тартибдаги тадбиркорлар “Aккредитация маркази” ДУКда аккредитациядан ўтган техник хизмат кўрсатиш станцияларида 6 ойда камида 1 маротаба транспорт воситасини техник кўрикдан ўтказиши шарт;\nякка тартибдаги ташувчилар лицензияга эга корхоналарда ҳамда йўловчи ташувчиларга мижозларни излаш бўйича интерактив хизматларни кўрсатувчи тадбиркорлар (агрегаторлар) томонидан ташкил қилинган махсус текширув пунктларида ойлик тиббий кўрикдан ўтиши шарт;\nякка тартибдаги ташувчиларга йўловчиларни автомобиль транспортида ташиш фаолияти доирасида ходимларни ишга ёллашга рухсат этилмайди.\nҚарорда 2021 йил 1 сентябргача якка тартибдаги ташувчиларни давлат рўйхатидан ўтказганлик учун давлат божи ундирилмаслиги айтилган. Айни пайтда якка тартибдаги ташувчилардан лицензия варақаси берилганлиги учун давлат божи йилига базавий ҳисоблаш миқдорининг бир баробари (245 минг сўм) миқдорида ундирилиши кўзда тутилган. Бунда давлат хизматларини кўрсатганлик учун йиғим ундирилмайди.\nҲужжатда якка тартибдаги ташувчилар қатъий белгиланган миқдорда жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғини 3 тоннагача юк кўтариш имкониятига эга автомобиль транспортида юкларни ташиш фаолияти билан шуғулланувчи якка тартибдаги тадбиркорлар учун белгиланган ставкада тўлаши ҳам уқтирилган.\nЎзбекистонда коронавирус инфекцияси қайд этилганлар сони, 2021 йилнинг 16 май ҳолатига кўра, 96 минг 893 нафарни ташкил этмоқда.\nСоғлиқни сақлаш вазирлиги қайдича, ўтган кеча-кундузда мамлакатнинг истисносиз барча ҳудудларида жами 223 киши коронавирус юқтириб олган.\nАйни пайтда якшанба куни Наманган, Қашқадарё, Самарқанд, Сурхондарё, Фарғона, Тошкент вилоятлари ва Тошкент шаҳрида 192 нафар бемор соғайиб, тузалганларнинг жами 92 минг 303 нафарга етган.\nКасалхоналарда муолажаси давом этаётган беморлар сони эса шу кунда 3 минг 920 нафарни ташкил этмоқда.\nВазирлик кеча 2 нафар коронавирусга чалинган бемор вафот этиб, касаллик қурбонлари сони 670 нафарга етганини ҳам қўшимча қилган.\nЎзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев шу йил 10-12 июнь кунларига мўлжалланган Тожикистонга расмий сафари доирасида Хўжанд шаҳрига ҳам ташриф буюради. Бу ҳақда “Азия-Плюс” ахборот агентлиги Тожикистон ҳукуматидаги ўз манбасидан олинган маълумотга таянган ҳолда хабар қилди.\nҚайд этилишича, Хўжандга сафар чоғида Мирзиёевга тожикистонлик ҳамкасби Эмомали Раҳмон ҳамроҳлик қилади.\nИкки давлат лидери Сўғд вилояти марказига Душанбеда расмий музокаралар якунланганидан ҳамда 30 дан зиёд ҳукуматлараро шартнома имзоланганидан кейин бориши кутилмоқда.\nХўжандга сафар чоғида Шавкат Мирзиёев Сўғд вилоятининг савдо-иқтисодий салоҳияти билан танишиб, бир қанча саноат корхоналарга бориши ва тарихий-маданий объектларни зиёрат қилиши режаланган.\nЎтган ҳафта Тошкентга Тожикистон бош вазири Қоҳир Расулзода бошчилигидаги ҳукумат делегацияси ташриф буюриб, икки мамлакат ўртасидаги савдо-иқтисодий ҳамкорлик бўйича ҳукуматлараро комиссиянинг 8-йиғилишида иштирок этганди. Маълумотларга кўра, музокаралар чоғида Ўзбекистон билан Тожикистон савдо айланмасини яқин йиллар ичида 1 миллиард долларга етказиш имкониятлари муҳокама этилган.\nАндижон вилояти Андижон туманида 6 нафар эркак дала шийпонида беш ой аввал турмушга чиққан аёлнинг номусига тегиши ҳодисаси бўйича Ўзбекистон Жиноят кодексининг 118-моддаси (номусга тегиш) 1-қисми билан жиноят иши қўзғатилган. Бу ҳақда Kun.uz нашри Андижон вилоят ички ишлар бошқармасидан олинган маълумотга таянган ҳолда хабар қилди.\nАндижон вилоят ИИБ қайдича, жорий йилнинг 3 май куни фуқаро О.О. 102 қисқа рақамига мурожаат қилиб, шу куни соат 14:00 ларда Андижон тумани Қорақалпоқ маҳалласида жойлашган дала шийпонида фуқаролар С.А. ва О.М. ўзига нисбатан зўрлик ишлатиб жинсий алоқада бўлганини маълум қилган. Бунинг ортидан тергов-тезкор гуруҳи воқеа жойига бориб, ҳодиса содир бўлган жой кўздан кечирган ва видеотасвирга олган.\nТерговга қадар текшириш ҳаракатларининг тўлалигини таъминлаш мақсадида О.О.га тегишли бўлган қизил-қора рангли аёллар кўйлаги ва бошқа кийимлар далилий ашё тариқасида ҳолислар иштирокида олинган. Мазкур ҳолат юзасидан суд-тиббий экспертизаси, судга оид боилогик экспертиза ва судга оид физика-техникавий экспертиза тайинланган.\nВилоят прокуратураси маълумотига кўра, мазкур жиноятни содир этишда 28 ёшдан 40 ёшгача бўлган 6 нафар фуқаро гумонланмоқда. Тажовузда гумон қилинганларнинг барчаси оилали бўлиб, улардан 4 нафарининг 2 нафардан, бирининг 3 нафар, яна бирининг эса 4 нафар фарзанди бор.\nТошкент шаҳар Юнусобод туманида жойлашган Тошкент Ботаника боғида 16 май куни соат 11.55 да ёнғин содир бўлган.\nБу ҳақда маълум қилган Фавқулодда вазиятлар вазирлиги ёнғинда боғнинг орқа томонидаги очиқ майдонда қуриган хас-хашак ва буталган шох-шаббалар ёнганини билдирган.\nҚайд этилишича, ҳодиса юзасидан Тошкент шаҳар Фавқулодда вазиятлар бошқармаси ёнғин-қутқарув гуруҳи воқеа жойига етиб борган ва қутқарувчиларнинг саъй-ҳаракатлари билан ёнғин ўз вақтида ўраб олиниб, аланганинг боғ ҳудудига ўтишига йўл қўйилмаган.\nВазирлик ёнғин чоғида ҳеч ким жабрланмагани, боғнинг ўрмон фондига зарар етмаганини урғулаган.\nЁнғиннинг келиб чиқиш сабаблари ўрганилмоқда.\nДХХнинг маҳаллий матбуотга сиздирган маълумотларида айтилишича, Янгиқўрғон тумани ҳокими ўринбосари Наманган вилояти қишлоқ хўжалиги бошқармаси мансабдори воситачилигида 10 минг доллар пора олаётган вақтда ушланган.\nБилдирилишича, қишлоқ хўжалиги бошқармаси мансабдори тадбиркорлардан бирига Янгиқўрғон тумани ҳудудидан боғдорчилик учун 10 гектар ер ажратиб бериш ваъдаси билан 10 минг доллар олаётганида қўлга тушди.\nУ терговгача текширув жараёнида бу пулларни Янгиқўрғон тумани ҳокими ўринбосарига бериши кераклигини айтган. Тезкор тадбир давомида туман ҳокими ўринбосари 10 минг долларни мансабдордан олаётганида ушланган.\nБундан ташқари ДХХ Тошкент шаҳар Юнусобод тумани солиқ инспекцияси катта инспектори 3,5 минг доллар, Булоқбоши тумани солиқ инспекцияси бош инспектори 15 миллион сўм миқдорида пора олаётганида ушланганини ҳам билдирди.\nАввалроқ Жиззах шаҳар ҳокимининг биринчи ўринбосари вазифасини бажарувчи шахс 2 минг доллар пора олаётганида қўлга тушгани ҳабар қилинган.\nБаҳодир Йўлдошевнинг театр тўғрисидаги мақолаларидан бири.\nЎзбекистон халқ артисти, Ўзбекистонда хизмат кўрсатган санъат арбоби Баҳодир Йўлдошев 76 ёшида вафот этди. Бу ҳақда Кинематография агентлиги 16 май куни хабар берди.\n1945 йилда Самарқанд вилоятининг Каттақўрғон шаҳрида санъаткорлар оиласида туғилган Баҳодир Йўлдошев 1970 йилда Тошкент театр ва рассомлик институтини тугатган.\nУ 1971–1974 йилларда Ҳамза номидаги Ўзбек академик драма театрида режиссёр, 1974–1984 йилларда бош режиссёр бўлиб ишлаган.\nБундан ташқари Баҳодир Йўлдошев кинофильмларда актёр сифатида Олчинбек ("Оловли йўллар"), Мухторов ("Тоғдаги учрашув"), Шерзод ("Олмос камар"), Собиров («Ошпаз») каби образларни яратган.\nУ Ўзбекистонда хизмат кўрсатган санъат арбоби, Ўзбекистон халқ артисти, «Буюк хизматлари учун», «Меҳнат шуҳрати», «Эл-юрт ҳурмати», «Фидокорона хизматлари учун» орденлари соҳиби, Калифорния академиясининг ҳақиқий аъзоси ҳисобланади.\nАйни пайтда тиббиёт муассасаларида 3891 нафар бемор даволанмоқда.\nЎзбекистонда 15 май куни коронавирусга чалинган беморлардан яна бири вафот этди. Бу билан пандемия бошланганидан то шу кунгача мазкур касалликдан ўлган беморлар сони камида 668 кишига етди.\nСоғлиқнини салаш вазирлиги 15 май куни яна 302 кишида вирус аниқланганини билдирди. Улардан 131 нафари Тошкент шаҳрида, 73 нафари Самарқанд вилоятида ва 38 нафари Тошкент вилоятида.\nЎтган йилнинг8 мартидан то шу кунгача коронавирус инфекцияси қайд этилганларнинг умумийц сони 96670 нафарни ташкил этмоқда. Касалликдан жами 92111 соғайган.\nQalampir.uz нашрининг ёзишича, "Ўзбекистон" меҳмонхонаси бино экрани бундан роппа-роса бир ой аввал, 14 апрель куни – Исроил мустақиллигининг 73 йиллиги муносабати билан шу давлат байроғи тусига киргани, бунинг Яқин Шарқдаги ҳозирги вазиятга алоқаси йўқлигини маълум қилди.\nНашр меҳмонхона ходимининг бунинг учун Исроилнинг Ўзбекистондаги элчихонаси билан шартнома тузилгани ҳақидаги сўзларидан иқтибос келтирган.


Рисан ва Котор\nҲайратга солувчи пляжлар, тоза сув ва мухташам тоғлар сизни Котор кўрфазида бахт уммони узра ғарқ қилади. Тоғлар ва ички кўрфазлар билан қуршаб олинган Рисан ва Котор шаҳарлари уларнинг ҳудудларида иллирия, рим ва эрта христианлик давридан бошлаб қадимий сивилизатсияларнинг излари топилган ва дастлабки ишғол этилган аҳоли яшаш жойларидир.\nРисан шаҳри ўзининг римлик виллалари ва ниҳоятда яхши сақланган мозаикалари билан сизни ўтган даврлар тўғрисидаги хотиралар оғушига чўмдиради. Пераст деб номланган бар-шаҳарнинг қирғоғидан қайиқчада бир неча дақиқа сайр қилсангиз кўрфаздаги икки оролчаларнинг бирига дуч келасиз. Бу оролчада Европанинг бу қисмида деворий наққошликнинг энг зўр коллексияларидан бўлган Рифдаги Биби Марям черкови жойлашган.\nКотор — Адриатикадаги энг яхши сақланиб қолган эски шаҳарлардан биттаси. Унинг ҳудудида ўзининг маросимий санъат коллексияси билан бирга 12 асрдан бери сақланиб келаётган ҳайратга солувчи Авлиё Трифон бутхонаси савлат тўкиб турибди.\nЧерногориянинг шимолий қисмида жойлашган, Дурмитор ўзининг диққатга сазовор жойлари билан бирга бетакрор табиати ва фаол туризм учун қулайлиги билан машҳур.\nЧерногориянинг энг шимолий қисмида, Сеҳотина дарёсининг хушманзара ўзанида Плевля шаҳри жойлашган. У ҳудудида буғдой етиштириладиган монастир мавжудлиги шарофати билан шундай деб номланган. Плевляда ислом ва христианлик руҳи муваффақиятли уйғунликда яшайди.\nШаҳарнинг рамзини ва абадий сабр-бардошликни икки нафар маданий-тарихий ва меъморий ёдгорлик – Хусайн-пошшо масжиди ва Муқаддас учлик монастири намоён қилади.\nПераст Боко-Котор кўрфазидаги Котордан бир неча километр олисликдаги энг чиройли шаҳарчаларнинг бири. Пераст – мислсиз қадимий меъморчилигига эга бўлган ажойиб эски шаҳардир.\nБу сизга қадимий бутхона ва черковларни томоша қилиб бахра олиш имконини бера олади. Перастдан бир неча дақиқа оралиғи одамларни унутиб бўлмас жойларга элтиб қўядиган кичиккина такси қайиқчалари қатнайди.\nШунингдек сиз Котор кўрфазининг табиий гўзаллигини томоша қилиб кўнгил ёзишингиз ҳам мумкин. Кўрфазни қуршаб турган ажойиб чиройга эга бўлган тоғлар, қадимий меъморчилик, денгизнинг ҳиди ва зўр мусаффо ҳаво... Перастни Черногорияга келган ҳар бир инсон кўрмоғи лозим.\nСкутари кўли, Миллий боғ\nСкутари кўли Зета-Скадария деб аталадиган водийда жойлашган. Бу водий қисман Бар шаҳри, қисман Подгоритса маъмуриятига тегишли. Таърифга тил очиз ва кўп чиҳатдан ноёб, катталиги 391 км бўлган Скутари Балкан ярим оролидаги энг йирик кўл ҳисобланади. Ушбу кўл Адриатика денгизидан 20 дақиқали масофада жойлашган ва унга Созина тунели орқали ўтиб бориш мумкин.\nКўлнинг учдан икки қисми Черногорияга, учдан бир қисми эса Албанияга тегишли. 1983 йилда кўлнинг 40000 гектарига тенг бўлган Черногориядаги қисми “Миллий боғ” деб эълон қилинган.\nБундай ягона гўзалликка эга бўлган жой хақиқатда мавжуд эканлигига ишониш учун. Черногорияга келган ҳар бир инсонга Скутари кўлига ташриф буюришни тавсия этишади. Бу жуда чозибали, табиий бойликка эга бўлган, қуруқлик ва денгиз йўли билан бирдай келса бўладиган ажойиб маскан.\nБу ерда бутун йил давомида туризмнинг барча турларини, жумладан қушларни кузатиш, экскурсиялар, тарихий-меъморий обидаларга ташриф буюриш, спелеологик тадқиқотлар, маросимлар ва фестиваллар ҳамда бошқа кўп кўринишдаги талабларни қондириш учун зарур шарт-шароитлар мавжуд.\nУмумий мураккабликда денгиз, кўл ва тоғлар 150 км га тенг доира бўйлаб жойлашган. Улар барча меҳмонлару туристларнинг истакларини бажо келтириш ва дидларини қондириш учун турли саёҳатларга таклиф этади.\nЧерногориядаги энг таниқли, мислсиз гўзал ва кўп ташриф буюриладиган жойларнинг бири Свети-Стефан Будвадан таҳминан 15 дақиқалик йўлда жойлашган. Свети-Стефан, сўзсиз, Черногория туристик санамларининг биридир.\nВа бунинг таажубланадиган жойи йўқ, чунки сиз бу ҳайратга солувчи жойни йўқлаганингизда нима учун Софи Лорен, Силвестр Сталлоне, қиролича Елизавета II ва кўпчилик бошқа инсонлар дам олиш учун севимли жой дея айнан Свети-Стефанни танлаганларини тушуниб оласиз.


Ашурматов "Навбаҳор"нинг нечанчи мураббийи? / CHAMPIONAT.asia\nАшурматов "Навбаҳор"нинг нечанчи мураббийи?\n08 июн 15:06\nБарчага маълумки, XXI асрнинг дастлабки йилларидан буён "Навбаҳор"да мураббийлар қўнимсизлиги кўп кузатилмоқда?\nБу йилги 23-футбол мавсумида "Навбаҳор" бош мураббийи саналган Бахтиёр Ашурматов жамоанинг нечанчи мураббийи бўлди?\nҚанчалик қизизқ бўлмасин, Ашурматов "Навбаҳор"да ишлаган 23-мураббий сифатида тарихда қоладиган бўлди! 23 мавсумда 23 мураббий билан, "чакки" эмас-а?\nДемак, ҳозирга қадар "Навбаҳор"да қуйидаги мураббийлар бош мураббийлик қилган: Биродар Абдураимов, Бахтиёр Бобоев, Усмон Асқаралиев, Шариф Назаров, Виктор Борисов, Виктор Жалилов, Леонид Остроушко, Амет Мемет, Валерий Синау, Фарҳод Магомедов, Игорь Волчок, Раҳим Қурбонмамедов, Саид Саидов, Рустам Забиров, Рустам Мирсодиқов, Элдор Сакаев, Толиб Бобоев, Асқар Қўшиқбоев, Рустам Абдуллаев, Сергей Ковшов, Александр Клименко, Нўъмон Хасанов ва Бахтиёр Ашурматов.\nУшбу мураббийлар қаторида Виктор Жалиловнинг хизматлари беқиёс саналади. Жамоанинг ҳар бир соврини унинг номи билан боғлиқ. Бахтиёр Ашурматов ҳам шундай эътирофга сазовор бўлишини жуда-жуда истардик...


Ўзбек ёзувчиси президент Каримовга яна очиқ хат ёзди - BBC O'zbek\nImage caption 17 йиллик қамоқда ўтирган ёзувчи яна Каримовга хат ёзди\n“Биз давлатни ушлаб турибмиз...”\n“Андижонда қирғин қилган кишидан\nнима кутиш мумкин?..”\nЯккасарой тумани Ички\nИшлар бўлими терговчиси.\n“Бу юртда яшаб бўлмай қолди,\nАслида ким “Ватан хоини”, ким “Халқ душмани” эканини эл яхши билади. Ойдинлар-ку юз фоиз. Куч ишлатар тизимлари, хусусан, айрим милиция ходимлари ва раҳбарлари “Биз давлатни ушлаб турибмиз”, деб мақтанишни одат қилиб олишган. Айни шулар юртда об-ҳаво қилишаяпти. Бўлар-бўлмасга сизнинг номингизни рўкач қилиб, фуқороларга зуғум қилишмоқда. Аҳоли уларга қонун йўли билан мурожаат этишса ҳам, улар бир нима ундириш дардида ишни кейинга суришади. Унавермагач эса: “ Бу иш президент сиёсатига қарши” дейишади. Мен эл бўғзидаги гапни айтаяпман. Буни яширин йўл билан аниқлаш қийинмас. Эл-юрт дардидан узоқ, нафси ғор бундоқ кимсаларнинг зулумлари сабабли Ота Юртдан чет элларга чиқиб кетишга мажбур бўлган, бўлаётган кишилар сон-саноқсиз. Бироқ ватандан бездирувчи булғанчларга деярли чора кўрилмаяпти. Улар тўлиб-тошиб, қутуриб яшаяптилар. Бу зўравонларга қонун ишлаяптими? Ёки қонун уларнинг қўлида қўғирчоқ бўлаяптими? Русча айтганда, уларга чексиз “власт” берилмаганми? Сизга оқни қора, тўғрини эгри қилиб кўрсатаётган шулар эмасми? Бу одам қиёфали иблислар юртни заҳарли ўргумчаклардек ўраб олишган. Эл-юртни хонавайрон қилаётган, давлатни тубсиз жарга етаклаётган шулар эмасми? Халқни дунёга сочилиб кетишига, мардикор бозорларининг кўпайиб кетишига, хотин-қизларни издан чиқиб кетишига шулар сабабчи эмасми? Эл ва эл ойдинларининг айтишларича, биринчи галда “Биз давлатни ушлаб турибмиз” дея оғизларини кўпиртираётган жоҳилларни, қоничарларни тартибга солиш керак. “Қама-қама”... билан юлдузлару мартабаларга эришаётган, қонунни қурол қилароқ халқ ва давлат мулкини ўмараётган икки юзламачи, чаласавод, олчоқларни туб томирлари билан суғуриб ташлаш керак. Эл ичида юрган бу гап-сўзларни сизга тескари қилиб кўрсатаётган бу ялоқлар:\nХалқ, давлат мулкини ўмараётган...\nБуни аниқлаш “1+1=2” дек осон.\nНафақат Тошкент, бутун мамлакатда қурилган, қурилаётган кўп қатли қасрлар қайси маблағ ҳисобига қад кўтарган, кўтармоқда?\nЁт юртлардаги маҳобатли уйлари–чи?\nБаҳоси осмон автомобиллари-чи?..\nСон-саноқсиз Супер маркетлари-чи?..\nШоҳона ресторан, кафе, отеллари-чи?..\nҲалол манглай терлари ҳисобига бўлса, эл тилида айтсам: “Нур устига - аъло нур”.\nЭл тилида айтсам: “Қора гўр”.\nТуб ҳақни билиш “ 1 + 1 = 2” дек осон дедим. Қандоқ?\nХудди Оврўпа, Америка давлатларидек юрт бўйлаб декларация ўтказиш лозим. Мутлақо холис декларация. Бу:\nХалқ ойдинлари фикри,\nНонга зор қашшоқлар фикри.\nЁт юртларда сарсон-саргардон бўлиб юрганлар фикри.\nДекларацияни тўғри, мутлақо тўғри ўтказиш учун:\nДавлатни ўйлайдиган, ўйлаганда ҳам юрак-юрагидан ўйлайдиган:\nЭлсевар кишилардан иборат комиссия тузиш лозим.\nШундоқ тақдирдагина ҳақиқат, туб ҳақиқат юзага чиқади.\nХудди қора булутларни ёриб чиққан ой, қуёш, юлдузлардек.\nДавлатга, халққа қайтади.\nБу билан Ўзбекистон кучга киради,\nҚашшоқ улус қаддини тиклайди.\nМен бу гапни озодликда ҳам, қамоқда ҳам кўп милисалардан эшитганман. Жумладан, Республика Ички Ишлари Министри ўринбосари С. А.дан ҳам. У тергов пайтида, номаълум қамоқхона зиндонида менга ушбу саволни берган:\n“Сталин давлатни қандай ушлаб турган?”\n“Тўғри жавоб қайтаринг!”\n“Каримов сизни бекорга қамамаган. Тилингиз ёмон... Бу ер цирк эмас!...”\n“Куч ишлатар тизимлар билан”.\n“Ҳеч бир давлат куч ишлатар тизимларисиз яшолмайди.\nУнутманг! Биз давлатни ушлаб турибмиз”.\nБу савол-жавоблар баённомага кирган, деб ўйлайман. Йўқса, зарурат туғилган онда мен полковник С. А. билан юзлашишга тайёрман.\nИшонувчанлигу алданиши сабабли, зўрлигу туҳмат сабабли, қамоқ билан қўрқитилиши сабабли Ота Юртдан хорижга кетишга мажбур бўлган, бўлаётганлар сон-саноқсиз. Шулардан бири:\nImage caption Башорат Эшова, Швейцария\nБу оддий, содда ўзбек аёли 1954 йил 30 март куни туғилган. Тошкентнинг Яккасарой туманидаги Усмон Носир кўчаси 64-уй 30-хонадонда (икки ўғил, бир қизи билан) яшаган.\nЖуда танг ҳолда. Тўнғич ўғли Улуғбек амнистия билан қамоқ (Қоровулбозор)дан чиқаётган куни зона бошлиғи ўта машъум қора ниятда уни озодликка қўймаган. Ваҳоланки, Эшова\nПрезидент девонидан ўғлининг амнистияга чиққанлиги тўғрисида хат ҳам олган. Бу мактуб ҳамон унда сақланмоқда.\nЎта машъум қора ният...\nЭшованинг қон йиғлаб айтишича, хозяиннинг (зона бошлиғи) ашаддий туҳмати билан 1975 йилда туғилган Улуғбек ўлимга ҳукм этилган.\nЗона бошлиғи- Т. Ғ. ўзи билан ўчакишиб юрган Борис отли кимсани лахмачлар (қулоқлар) орқали ўлдиртирган. Сўнг уни Улуғбекка тўнкаган. Орқасида сўровчиси йўқ камбағалга тўнкаш хозяин учун писта пўчоғи... Бундоқ ҳодисалар қамоқхоналарда каммас...\nОдам ўлдириш-пашша ўлдиришми?..\n- Агар Улуғбек “иши” қайта, холис текширилса, қотил зона бошлиғи бўлиб чиқади, - дейди ўғли дардида куйиб-ёнаётган Башоратхон.\nАдолат тантанаси учун ҳам,\nҚонун устиворлигини кўрсатиш учун ҳам,\nЎзгаларга сабоқ бўлиш учун ҳам бу ашаддий қотилликни фош этиш керак, деб биламан.\nНогирон Башорат Эшова ўғлига куяди. Зор йиғлаб куяди.\nБашорат Эшова Тошкентда ҳовли супурувчи (дворник) бўлиб ишлаган. Маоши газ, светга, иссиқ, совуқ сувга, қисқаси, квартира солиғига етмаган. Тепада ўтирган (меҳнаткашларга) ойлик тақсимловчилар халқни нонсиз, кийимсиз қолишларини ўйлаганмиканлар? Маош тўлашда ҳар бир ўзбек хонадонида ўртача қанча (ерман, ичарман) бола-чақа борлигини ҳисобга олганмиканлар?\nОйдинлар фикри ҳам шундай.\nСочилиш... нураш...га буни даҳли йўқ деювчилар янглишадилар.\nЕб тўймас корчалонлар, оғзи ғор корчалонлар фақат ва фақат ўзларини ўйлашмаяптими? Улар учун муқаддас нарса йўқ. Худодан қўрқмайдилар.\nБундоқда халқнинг қорни тўядими, усти бут бўладими, давлат ривож топадими?\nЭл ташима сув ичармиди?\nЧиркин СССР даврида...\nҲамма кўриб, билиб турган нарсани айтиш ортиқча.\nХалқнинг бу эҳтиёжини (ҳаводек зарур эҳтиёж) қондириш йўли, ечими, менинг фикримча, мен билган ойдинларнинг фикрларича битта. Еб тўймас, олиб тўймас, ўмариб тўймас амалдорлардан ва куч ишлатар тизмлари юлғучларидан воз кечиш керак. Воз кечиш билан бирга улардаги давлат, халқ мол - мулкларини бор бутунича қайтариб олиш лозим. Шу беқиёс маблағ ҳисобига эл - юртни ичимлик сув ҳамда нур (свет) билан тўкис таъминловчи гидроузеллар (бир қанча гидротехника қурилишларидан ташкил топган иншоотлар, яъни маълум ҳудудларга жойлашган электростанциялар, анҳорлар, тоза сув ҳавзалари ва ҳоказолар)ни бунёд этиш зарур. Шунингдек, интернационал сўз билан айтсам, аҳоли уй - жойларини тўла газофикациялаш (уй - жойлар ва бошқа турмуш эҳтиёжларини газ билан узлуксиз таъмин этиш) керак.\nҚизил империя даврида, Ўзбекистон Москвага, аниғи, ўрисга қарам ва унинг қўлига қараган замонда ҳар хонадонда газ, свет ўчмасди, қувурларда тоза сув оқиб турарди дедик. Нимага?\nКоманданинг тузумга содиқ, қобилиятли ишчан кадрлари сабабли.\nТангрига шукр, ҳозир, яъни 25 йилдан буён Мустақилмиз.\nЎз эркимиз ўз қўлимизда.\nЎз ер ости, усти бойлигимизга ўзимиз эгалик қилаяпмиз.\nШундоқ экан, нечун аҳолини газ, свет, сув, иш, етарли маош билан таъминлолмаяпмиз? Мен билган бир тўп ойдинлар, хусусан, иқтидорли журналист, иқтидорли ташкилотчи Шароф Убайдуллаевнинг фикри шундоқ:\n“Команда президент ҳаракатига яраша иш тутганда, бундай бўлмасди. Аксари қобилиятсиз, бебурд, ношуд, коррупцияга ботган. Командани янгилаш керак. Тоза қонлар, ишбилармонлар, элпарвар кадрлар ҳисобига”.\nШоир Ҳомроқул Асқар ҳам Шароф Убайдуллаев фикрига ҳамоҳанг тарзда дейди:\n“Мудҳиш сурилишлар орқасида миллат дардидан узоқ, нафси жар карчалонлар туришибди. Президент прогресс учун, рўшнолик учун жон куйдириб ишлаяпти. Аммо корчалонлар...- гапини охирига етказмайди. Афтидан, чўчийди. Шунгами, гапини тўсма (парда)га ўрайди:\n- Тўғри сўзларни тескари кўрсатишади...\nТўғри сўзларни узоқ тутишади...\nТўғри сўзларсиз давлат юксаладими?\nЎлдириш миллат фожеасини келтириб чиқармайдими?\nУлуғ Темур, енгилмас Темур, ўлмас Темур шундоқ деган:\n“Ҳар қандоқ камол- тўғри сўз билан...”\n- Нима қилмоқ керак?- деб Ҳомроқулдан сўрайман.\nМен эл ичидаги сўзни айтаяпман.\nВатанимиз келажагини ўйлаб,\nМиллатимиз келажагини ўйлаб...\nТуб мавзуга, қайтаман. Башорат Эшова ўғлининг ўлик, тириклигини билмайди. Тегишли идораларга кўп ёзган. Тегишли идоралар жавоб беришмайди. Ёлғон бўлмасин, онда - сонда жавоб берганлари ҳам бор. Бир- бирига зид:\nБашорат Эшова (болалари билан) емоққа, кийимга зор яшаган. Қора қозони қайнаганини эслолмайди. Талай марта ёрдам сўраб маҳалла Кенгашига, Ҳокимиятга борган. Кўмак беришмаган.\nЎй - ғамга ғарқ кунларнинг бирида, ҳовли супураётган паллада ёнидан ўтаётган бир киши Башоратхонга гап қотган:\n- Ҳорманг , опа.\nБашоратхон бошини кўтариб, йўловчига қараган: кўринишидан ўзига тўқдек одам. Сипо кийинган. Кўк кўз лари кишига синовчи боқади. Овози мулойим. Башоратхон кўнглидан ўтказади:\n“Яхши жойда ишласа керак?”\n- Чарчамаяпсизми, опа?\n- Йўқ, ука.\n- Ҳорғин кўринасиз?\nОчликдан силласи қуриган хотин унинг овозидан раҳм ҳиссини туяди. Бир нима дейишга оғиз жуфтлайди. Ичидан саси чиқмайди. Бунга аёллик ғурури, аёллик ҳаёси йўл қўймайди.\nЭшова кўк кўз кишини яна талай марта кўради. У қаршисидаги кўп қатли уйга киради. Анча вақтдан сўнг у ердан чиқади. Башоратхондан салом - алигини узмайди.\nБаъзан уни гапга солади: - Хўжайинингиз борми, опа? - Йўқ , ука. - Бола- чақа кўпдир? - Учта. - Қандай боқаяпсиз? - ...\nҲар гал шу хил савол жавоб...\nБир бозор куни кўк кўз киши остонада ғамга чўкиб ўтирган Башоратхон олдига келади. Ва ҳамдардлик билан дейди:\n- Ўй ғам билан одам бир нимага эришолмайди, опа. Бундайда ўзингизни еб қўясиз.\n“Нима қилай?” деган маънода оғзидан ароқ ҳиди келаётган кишига мунғайиб қарайди Башоратхон.\n- Рус ўзбекни бекорга қўй демайди. Бир нимага эришиш учун курашиш керак, опа.\n- Ҳамма кўриб, билиб турган нарсага қарши...\n- Тушунмадим, ука.\n- Андижонда қирғин қилган кишидан нима кутиш мумкин?.. Овозини пастлади кўк кўз, - Пикетга чиқинг.\n- Пикет нима?\n- Митингга, намойишга... Ёлғизмас, болаларингиз билан, яқинларингиз билан... фақат шу йўл билан ундан қутилиш мумкин.\nШу гап сўздан сўнг сиёсатдан йироқ соддадил хотин тўрт- беш марта пикетга чиқади. Бунинг учун: “Президент сиёсатига қарши чиқди” деган айблов билан икки кунча Яккасарой Ички\nИшлар бўлим биносида ушлаб турилади. Шу ерда Башоратхон тасодифан кўк кўз кишини кўради. Милиция формасида.\nУ Башоратхонни кўриб, кўрмасликка олади. Башоратхонни муз тер босади. У ёнидагилардан кўк кўзнинг кимлигини сўрайди. Айтишади:\nШу воқеадан беш кун кечганда, Н. Эшованинг уйига келади. Унга Тошкентда яшаш хавфлилигини, яширинча Бишкекка боришини, у ердан чет элга кетишини маслаҳат беради. Акс ҳолда қамалиши мумкинлигини айтади.\n- Орамизда бўлиб ўтган гапни бировга айтиб юрманг, опа, - дейди гапи сўнггида А.- биз сиз билан доим биргамиз...\nТабиатан инонувчан хотин макрда шайтонни йўлдан оздирадиган А.га тағин алданади. Унинг “Гуллаб қўймасин...” деган ваҳмда эканини сезмайди. Хорижга (ўғил- қизи Отабек, Шаҳло билан) кетади. Бунга ҳам 9 йил бўлаяпти. Швейцарияда яшаяпти. Терговчи А.нинг таъсирида содда дил хотин яқин - яқингача Сизга бошқача фикрда бўлган. Наврўз байрами арафасида\nЭшова менга бир- икки марта сим қоқди. “А. туфайли ватандан кетдим, - деб афсусланди,- кетишим билан О. отли участковой милиса уйимга кирган. Эшикни бузибми, аниқ билмайман. Мен буни босқинчилик, деб биламан. Мен буни ўғрилик, деб биламан. Мен буни Ўзбекистон қонунига қарши, деб биламан. Агар мен О. милисанинг уйини шундай қилганимда, у мени тинч қўярмиди? “Ўғри” деб, “ босқинчи” деб қаматарди. Узоқ йилларга...\nЭшованинг гапидан бошимга бир фикр келди:\nБашоратхон тўғри айтди. О.милиса ўзича эшикни бузиб очмаган. Унинг орқасида одам бор. Ким? Кимлар?\nБалки, ўзига бино қўйган Ф.Ҳ.дир?\nБалки, икки томонга ўйнаган А.Н.дир?...\nБашоратхоннинг уйи (2хонали квартира) жанжал уясига айлангандан кейин уй эшигига муҳр босилган. Балки, квартира солиғи тўланмагани учундир? Балки, бошқа сабабдандир?..Лекин ўз лавозимини суиистеъмол қилган босқинчи милиса О.га чора кўрилмаган.\nБалки, энди, холис текширувчилар (агар холис текширилса) қонун бузар, уй бузар О.ни ва унинг орқасида турган “қалқон” ларни жиноий жавобгарликка тортишар? Шу билан бирга хоналарга етказилган зарарлар ундирилар . Яна уй солиқлари ҳам...\nЭшова тўкилган, таланган квартирасини вақтинча қараб туриш, эпақага келтириш ва ҳам коммуникация қарзларини (2 мл.) давлатга тўлаш учун шу Наврўз байрамидан сал олдин Ватан\nМаҳмудова номига Швецария муҳри босилган, нотариус имзоси чекилган ишончнома (Француз, рус тилларида битилган) юборади. Шу муносабат билан Ватан Маҳмудова (менинг қизим)Эшованинг уйига боради. Унинг ёнида журналист дугонаси ҳам бўлади.\nУч - тўрт кишидан домкомнинг манзилини сўрашади. Улардан тайин жавоб олишмайди. Шунга биринчи қаватда жойлашган ЛДП редакциясига киришади. Одми кийинган, камтар муҳаррир домкомни танир экан. Унга сим қоқди:\n- Барнохон, 30 - квартирада кўпдан одам яшамайдими дейман?..\n- З0 - квартира СНБ контролида , - русча овоз эшитилди гўшакдан, - эшикни СНБ печатлаб кетган.\n- Доверенность билан келсаларингиз яхши бўларди, - дейди редактор Маҳмудовага.\nИкки кундан кейин Маҳмудова (дўсти билан бирга) Барнонинг учинчи қаватдаги квартирасига чиқади. Унга ишончнома қоғозини кўрсатади. Миллати ўзбек Барно ўз тилини билмайди, русча гапиришни талаб қилади. Давлат тилини билмаган киши домком бўлиши мумкинми? Бу муқаддас юрт Россия эмас, Ўзбекистон - ку. Русчани тушунмайдиган кексалар бор. Икки тилни билганда ҳам бошқа гап эди.\nВатан Маҳмудова фикрини русча баён этади. Барно қовоғини уяди ва : 30 -квартирада “убийства” бўлган...- дейди.\nАгар Барнонинг сўзи чин бўлса, “убийства”ни ким қилган?\nВатан Маҳмудова Барнонинг бу гапига унча ишонмайди. Унинг редакторга айтган сўзига ҳам шубҳа билан қарайди:\n“30 квартира СНБ контролида...”\n- Нега бир йил олдин келмадиларинг? Энди... квартира мало имушествага берилаётган пайтда...- Барно гапни буради.\n- Бу хусусий мулк - ку. Эгасининг розилигисиз, ҳужжатсиз қандай қилиб “мало имушествага” берилади? Бу - Ўзбекистон қонунига зид. Сиз билан иш битмайдиганга ўхшайди. Бизга Маҳалла\nКенгаши билан участковойнинг телефон рақамларини беролмайсизми?\n- Йўқ... Менда йўқ...\nМаҳалла Кенгаши раиси Н. билан учрашдик. Бу пайтда кеч кираётган, ёмғир шиғалаб ёғаётган эди. Н. бизга хушфеъл кишига ўхшаб кўринди. У ишончномани диққат билан ўқиб чиқди.\n- Участковой И.Х.нинг ҳам олдидан бир ўтинглар, - деди ва унинг телефон рақамларини бизга ёзиб берди.\n- Менимча, бугун кеч бўлди. Эртага, И. вақт топган пайтда, мен Башоратхоннинг уйига бораман.Икки гувоҳ билан. Эшикни очишга.\n- Соғ бўлинг, - дедим ва унга Барно ҳақида гап очдим.\n- Рус тилини ҳеч ким таъқиқламаган.\n- Шундай, аммо ўз тилини ҳам билиши лозим.\nДавлат тили - ўзбек тили.\n- Барнонинг сўзлари бир - бирига зид. Аввал эшикни СНБ муҳрлаган деди.\nКейин гапидан тонди. Квартирани "мало имущества"га берамиз деди. Бу – отасининг уйими? Бу – Конунни менсимаслик эмасми?\n- Ман Барно билан гаплашаман…\nМаҳалла Кенгашидан чиқиб, участка милицияси идорасига бордик. Эшик қулф. И.га сим қоқдик ва мақсадимизни айтдик. Телефондан қўпол, дағал овоз келди:\n-Йўқ дедим - ку. Меҳмонларни кузатаяпман. Қолаверса, у квартирани республика прокуратураси печатлаб кетган.\n“ Прокуратурани шу митти уйни қўриқлашдан бошқа иши йўқми?- деб ўйладим,- ёлғон!..”\nБир кундан сўнг майор И.Х. билан (идорасида) юзма- юз бўлганимизда, тағин республика прокуратурасини рўкач қилди.\n- Туман прокуратураси деганингизда ҳам бошқа гап эди,- дедим тагдор оҳангда, - товуқ катагидек бу ташландиқ кулба республика прокуратураси назоратидалигига ўзингиз ишонасизми? У катта тизимнинг ўз иш , ташвиш, муаммолари озми? Ахир, бу сиёсатдан йироқ, олий маълумотга эга бўлмаган, ҳеч қандоқ жиноят содир этмаган, кекса, ногирон, бева аёлнинг бошпанаси- ку.\nАбдураим Пўлат,Муҳаммад Солиҳ,Жаҳонгир Муҳаммадлар бўлганда ҳам бошқа гап эди.\n“Пластинка” тескарига айланди:\n- Мен эшикни ўзимча очолмайман- да.\n- Ишончнома - қонуний ҳужжат. Маҳалла Кенгаши бор...\n- Хўжайиннинг олдидан ҳам ўтайлик - да.\n- Бу ишни ИИБга алоқасига борми?\n- Ҳар қалай...\nЯккасарой тумани Ички Ишлар бўлими бошлиғининг биринчи ўринбосари ёш, келишган, димоғдор йигит экан. Бутун хатти - ҳаракати, гап - сўзидан сезилиб турибди: дами баландлиги. У саломимизга алик ҳам олмади. Шунда, ихтиёрсиз бир тарзда кўнглимдан ўзбекнинг шу ибораси кечди:\n“Катта охурдан ем еган...”\nУ бир- икки марта ишончномани кўздан кечирди.\nНомигагина. Балки, менга шундоқ туюлгандир?\n- Бу ҳужжат сохта бўлиши мумкин, - деди совуқ , тунд оҳангда.\n- Швейцариянинг муҳри сохта бўладими?\n- Эшованинг паспорт копиясини олиб келинглар, сўнг...\nҲайдаровнинг 4 - қаватга жойлашган улкан, салобатли, серҳашам, аммо одамнинг кўнглида нохушлик уйғотгувчи кабинетидан чиқиб, лифтга келдик. Юрагим хуруж қилаётгани учун тилим остига нитроглицерин ташладим. Изимиздан Ф. худди бир ёмон нарса юз бергандек: Илҳом - Илҳом!..” дея чопиб чиқди. И. бўлса зинадан қуйига энмоқда эди. Ф. бизнинг олдимизга келиб, яна ишончномани ўқиган бўлди. Шошиб. Унинг бу ҳаракати менга ғалати туюлди. Шунда туйқус Барнонинг гапи миямга урилди:\n“Мало имуществага бермоқчийдик...”\nБериш домкомнинг қўлидан келадими? Келмайди.\nЧунки қўлида “власть” йўқ. Ф.да бор. Бу гапни Барно Ф.га таяниб айтмаяптимикан? Барно... Ф.... мало имушества... Мало имущества номигагина- да. Аслида бунинг тагида тахлам - тахлам пул... Кўк пул... Балки, янглашаётгандирман? Бировнинг орқасидан гап қилиш ёзуқ...\nҲовлига чиқдик. Ф. билан И. бир четда қизғин пичирлашмоқда эди. Нима ҳақда? Эшованинг квартираси ҳақида. Буни бутун вужудим билан ҳис этдим. Тағин Тангри билгувчи. Бироқ, не ажабки, ақлу юрагим ҳис - туйғум билан муштарак эди. Инкор қилиб бўлмайдиган даражада.\nКириш - чиқиш эшиклари ланг очиқ, елвизак изиллаётган қоравулхонада бизни полислар ярим соатдан ортиқ тутиб туришди. Ниҳоят И. келди. Ташқарига йўналдик.\n- Кўп қолиб кетдингиз? - дедим.\n- Иш билан... Сизларга алоқаси йўқ... Илҳом ёлғонни сўқди. Мен буни унинг беқарор кўзи ва қаътиятсиз сўзидан илғадим.\nКўча томон юрдик.\n- Эшованинг паспорти копиясини олиб келишни унутмассизлар.\n-Шу билан иш битадими? Ёки яна югур - югурми?\n- Биринчи зам шундай деди- ку.\n- Икки адвокат билан гаплашгандик. Иккови ҳам уй қарзини тўлаб, гувоҳлар билан эшикни очиб кираверинглар дейишганди. Сизлар ишни кўпайтириб юбораяпсизлар.\n- Кўрдингиз - ку, бу гапингизни биринчи зам инобатга олмади. Мен кичик одамман...\nПаспорт нусхаси масаласида Эшова билан гаплашдик. Икки кун кечмади. Башоратхон нусхани юборди. Бунга ҳам қаноат қилмай у И.Х.га сим қоқган. Х.: “Иш копияга қараб қолди”, деган.\nОзодликда ҳам, қамоқда ҳам: “Милиса айтаверади ҳам, қайтаверади ҳам, сўзидан тонаверади ҳам” деган гапни кўп эшитганман. Аммо мен бу қарашга ўз нуқтаи назарим билан ёндошганман. Айрим ғарлар туфайли ҳамма милисани ёмонга чиқариш ярамайди. Яхши милисалар озмас.\nБундоқ каслар ўзларига ҳам, ўзгаларга (фуқороларга) ҳам ортиқча иш, ортиқча ташвиш туғдирадилар. Балки, бу “волакита” асносида нафс илинжи ётар... Бу тахмин.\nҲар нарса Тангрига аён.\nПаспорт нусхасини бериш учун майор Х.га сим қоқдик. У: “ Ровд” дарвозаси олдида кутаман” деди. Бордик. У бир сўз, сабабсиз Ватан Маҳмудовани ичкарига бошлади.\n- Бир минутда чиқади.\n- Тағин нима гап?\n- Жиноят қидирув бўлими бошлиғи А.Н. сўраяпти.\n- Биринчи ўринбосар Ф. Ҳ. билан гаплашганимиз етмайдими? Мана, у талаб қилган нарсани олиб келдик. Ё унинг сўзи сўзмасми?\n- Сўз... Лекин... мен буйруқни бажараяпман.\n- Кимнинг буйруғини?\n- Биринчи замнинг...- У ўзи сезмаган ҳолда “гуллади” шекилли, юзи оқарди. Сўнг хатосини тузатиш учунми, гапни бурди,- киради, чиқади.\n- Бу ишга терговчининг алоқаси йўқ. Уй олди, сотди бўлмаяпти. Вақтинча қараб туришга берилаяпти. Қўлимизда қонуний ҳужжат. Коммуникация солиғини тўлаб, очамиз, икки - уч гувоҳ билан.\n- Ташвиш орттириб нима қиласиз?\n- Қандоқ ташвиш? Нима, жиноят содир бўлдими?\n- Бошқача тушундингиз.\n- Гапни буриб...\n- Ота, қўйинг, бир зумга деяпти - ку, - қизим сўзимни бўлди.\n“Бир зум...” уч соатга чўзилди. Уч соат ёмғир остида турдим. Ҳар хил хаёлларга бордим... Уч марта тилим тагига нитроглецирин қўйдим. Қизим чиқмади. Охири И.га телефон қилдим. У\nВатанни терговчи А.нинг қабулида (кейинча билдим) қолдиргану қочган экан.\n- Ҳозир... Ҳозир... - участковой И.Хнинг овози ўчди.\nУч ярим соатча вақт кечганда, Ватан Маҳмудова ИИБ биносидан чиқди. А. Н. уни худди жиноятчидек уч соат тергов қилган. Қанча боласи бор, болалари нима билан машғул, ўзи нима иш қилади ва ҳакозо - ҳакозо. Ватанни суратга ҳам олган.\nМайор А. Н.нинг ўзбек қонунига қарши сўроқ, ҳаракатидан сезиш мумкин, унинг нияти Ватан Маҳмудовани қўрқитиш, қўрқитиб 30- квартирадан бездириш бўлган. Афтидан , у бу ғараз топшириқни биринчи ўринбосар Ф. Ҳ.нинг олган. И.Х: “Буйруқни биринчи зам берди...” деб бежиз айтмади. Бундан шундоқ хулоса чиқариш қийинмас: “малоимушества” ниқоби остида\nЭшованинг уйини пулдорга сотиш... тахлам - тахлам кўк пулга...\nЮртда, жумладан, Тошкентда қонун юзига бундай оёқ қўюувчилар озмас. Бунга мисоллар кўп... Аммо очиқ хат ҳажми буни кўтармайди. Шу сабабли бир мисол билан чекланаман. Истеъдодли журналист Нарзулла Охунжоновнинг 4 хонали (Мирза Улуғбек тумани, ТТЗ...) квартираси 45 500 АҚШ долларига сотилган. Сотган кас: “Мен МХХ таъқибидаман...” деб қочиб юрибди. Агар, мабодо Нарзуллада айб бўлса, бунинг учун унинг бола- чақаси жабр кўриши керакми?\nОтаси учун ўғил - қизлари, акаси учун ука - сингиллари ёхуд ўғил - қизлари учун отаси, ука - сингиллари учун акаси жабр кўришлари қонунга ҳам, инсонийликка ҳам тўғри келмайди.\nБунақада оилалар синиб, хонавайрон бўлади.\nКим жиноят қилса, қонунан ўшанинг ўзи жавоб бериши керак. Бутун дунё мамлакатларида ҳам шундай. Нарзулла Охунжоновнинг квартирасини сотганлар жавобгарликка тортилишлари шарт. Ватан олдида унинг болалари эса бегуноҳ, пок. Улар ўзбек миллатининг келажаги. Келажакка қаршилик - миллат равнақига қаршиликдир.\nМен ёмғирда ивиганим, эзилганим, ноҳақликдан асабим бузилгани таъсирида Н.га сим қоқдим ва ундан босиқ бир овозда сўрадим:\n- Айбсиз кишини соатлаб тергов қилишга ва ҳеч асоссиз суратга тушуришга қонунан ҳақингиз борми?\nН. алланималар деб ўзини оқлаган бўлди.\nМен Н.га Президентга туҳмат ( Эшовадан сўралса, у ҳақиқатни айтади) қилганини, Эшовани қамоқ билан қўрқитганини, оқибат: шўрлик аёл хорижга кетишга мажбур бўлганини айтмадим.\nМен Н.дан милиса О. 30- квартира эшигини бузиб кирганда, ижарага ҳаром - ҳаришларни қўйганда, жанжал - тўполонлар бўлганда, қўшниларнинг тинчи бузилганда, нега жим турдингиз, деб сўрамадим.\nЧунки фойдасиз эди. Бу “қавм” ҳеч қачон ўз айбини тан олмайди. Сакрайди. Тонади.\nБу жиноятни А. Н. билмаган, деб ўйлайсизми?\nБу жиноятни Ф. Ҳ. билмаган, деб ўйлайсизми?\nБунга ақли - ҳуши бор киши ишонмайди.\nБилиб - билмасликка олишган, деб ўйлайди.\nЎзлари ҳам фойдаланишган... деб ўйлайди...\nБутун ҳаракат, вақтимиз зое кетгандан кейин Эшова билан телефонда (телефонда овоз сақланган бўлиши мумкин) гаплашдим:\n- Квартирангизда вақтинча туриш учун укангиз Нишон номига (Юқори Чирчиқ тумани, “Ўзбекистон” жамоа хўжалиги) ишончнома юборинг. Йўқса, уни “мало имущества” ниқоби остида пуллашади... Мен бу қонунбузарлик тўғрисида Юртбошига очиқ хат ёзаяпман...\nХатни аниқ кўрган, билганларим асосида ёздим. Майда - чуйда тафсилотларигача. Нега? “ Қонун ҳимоячилари” сакраб, тонмасликлари учун.\nЭл орасида шундай гаплар юради: “Куч ишлатар тизмларига чексиз ҳуқуқ берилган. Юртда шулар ўз вақтида маош олишади. Маошлари ҳам отнинг калласидай. Бошқа тармоқларга қараганда тўрт - беш марта кўп. Яна халқни талашади... бузуқчилик қилишади... Имкон , имтиёзлари чексиз!. Нафақадорлари ҳам тошиб кетган. Пенсиялари катта. Ҳаром йўл билан йиғиб олган пуллари ҳам етти пуштиларига етади. Шунга улар билан эл орасида жарлик пайдо бўлган...”\nБу гапда жон бор. Бироқ тўла қўшилиб бўлмайди... учун тозаларни айбситиш ёзуқ. “Тозалари- давлат таянчи” - дейишади юртда муқим яшаётган ёзарлар - Мирёқуб Қобил, Муҳаммад Исмоил, Нодир Норматлар.\nАфтидан, О. милисага ўхшаганлар, унинг орқасида турганлар кўзда тутилади. Генерал Алматов даврида улар ўзларини МХХ, Прокуратура, Суд ходимларидан ҳам юқори олганлар. Ҳозир ҳам айримлари ўша ҳаво билан юрибдилар. Булар:\nОталарининг пулларига ўқиганлар,\nОрқаларида “тоғлари” борлар,\n- Ҳозир ҳукумат уларнинг танобларини тортаяпти, думларини тугаяпти, қамоққа тиқаяпти, - дейди ёзувчи Мирёқуб Қобил.\n- Масалан? - Сўрайман Мирёқубдан.\nГенерал Аҳмад Усмонов...\nМайдалари эса сон - саноқсиз.\nЭшованинг А. терговчи томонидан йўлдан оздирилганлиги сабаб, Эшованинг О. милиса томонидан таланган кулбаси сабаб, эл оғзидаги гапни ҳам айтдим. Буни мен қарамсиз юртимизнинг камолини ўйлаб айтдим. Шароф Убайдуллаев ҳам. Тангри олдида беғараз, холис айтдик. Бу ёғи Сизнинг сўзингизга боғлиқ.\nЭврил Турон.1.04. 2016.Тошкент, Мирзо Улуғбек тумани


Гвардиола қадрламаган ҳужумчининг нархи уч ойда 800 %га ошиб кетди - Zamin.uz\nДортмунднинг «Боруссия» клуби ҳужумчиси Жейдон Санчонинг трансфер қиймати 87,9 млн еврога етди. CIES Football Observatory таҳлилчилари шундай хулосага келишган.\nСентябрда ҳужумчининг нархи 9,7 млн еврога баҳоланган ва бу кўрсаткич уч ой давомида 806 фоизга ошиб кетган. Ушбу вақт оралиғида жаҳоннинг ҳеч қайси футболчиси бу қадар катта суръатда қимматлаб кетмаган.\nШунингдек, Санчодан ташқари унинг жамоадоши Марко Ройс трансфер қийматининг кескин кўтарилиши бўйича иккинчи ўринда қайд этилган. Сентябрь ойидан буён 29 ёшли немис 4,6 миллиондан 23,5 млн еврогача ошган.\n18 яшар Санчо - «Манчестер Сити» тарбияланувчиси саналади. У 17 ёшгача бўлган футболчилар ўртасидаги Жаҳон чемпионатида Англия термаси сафида ўзини кўрсатган ва чемпионликка эришган; Европа чемпионатида эса финалгача етиб бориб, мусобақанинг энг яхши футболчиси деб топилган.\n«Боруссия» Жейдонни 2017 йил августида тахминан 8 млн фунтга сотиб олган. Шу йилнинг октябрида у Бундеслиганинг энг яхши футболчиси деб топилди ва Англия термасида дебют қилди; қисқа вақт ичида «уч шерлар» таркибида учта голни ўз номига расмийлаштирди.\nЖейдон бу мавсум бошидан буён дортмундликларнинг 24 ўйинида қатнашиб, 6+7 маҳсулдорлик натижасини қайд этишга улгурди.\nЧапда: трансфер нархига энг кўп қиймат қўшилган футболчилар\nЎнгда: нарх ўсишининг фоиздаги даражаси бўйича энг катта сакрашга эришган футболчилар “Замин” янгиликларини “Youtube”да кузатиб боринг\nЯнгиликлар » Спорт » Гвардиола қадрламаган ҳужумчининг нархи уч ойда 800 %га ошиб кетди


Ўзбекистонда пул қийматини ўзгартириш режалаштирилмаяпти – mulkdor.com\nЎзбекистонда пул қийматини ўзгартириш режалаштирилмаяпти\nMarch 5 2019, 03:03 ИқтисодИқтисодиёт хабарлариЎзбекистонЭълонларЯнгиликлар\nЎзбекистонда миллий валютанинг деноминациясини (пул қийматини ўзгартириш – таҳ.) ўтказиш вазифаси қўйилмаяпти. Бу ҳақда республика Марказий банки раиси Мамаризо Нурмуротов сешанба куни маълум қилди, дея хабар беради Kun.uz нашри.\n«Пул қийматини ўзгартириш одатда макроиқтисодий вазиятни, биринчи навбатда – инфляцияни барқарорлаштириш мумкин бўлганда амалга оширилади. Деноминация – техник масала, уни ўтказиш жуда осон. Худди Беларусда бўлгани каби оғриқсиз амалга оширса ҳам бўлади. Биз ҳозирча олдимизга бундай мақсадни қўймаяпмиз. Мавжуд купюралар қулай ва аҳолининг нақд пулдан фойдаланиш бўйича талабларига жавоб беради», – деди Нурмуротов.