Мунавварқори. Миллат машъаласининг сўндирилиши « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n26 March 2020 - 10:50\n“Вақт машинаси” рукни остидаги бугунги ҳикоямиз Россия истибдоди остидаги Туркистонда ижтимоий танглик ҳукмрон бўлган давр – ўтган аср бошларида янги замонавий мактаблар очиб, авлодларга тўғри йўлни кўрсатган илк муаллим Мунаввар қори Абдурашидхон ҳаёти ва қисмати ҳақида.\nСовет даврида бу инсоннинг номини ҳам тилга олишга рухсат беришмасди. Хўш нега, деган савол туғилади. Чунки, авлодлар шу тариқа унинг миллатни ёруғликка етакловчи бир машъала бўлгани ва унинг кимлар томонидан сўндирилгани ҳақида билган бўлишарди.\nБу ҳақда эсламасликка интилишнинг яна бир сабаби шундаки, Мунаввар қорининг қатл қилинишига сабабчи бўлганлар бугун ҳам улуғланмоқда, уларнинг издошлари ҳамон ҳокимиятнинг юксак поғоналарида иқтидорда қолишмоқда.\nМунаввар Қори Абдурашидхон ҳақида кўплаб мақолалар, асарлар ёзилган бўлса-да, унинг шонли ва фожеали ҳаёти ҳали ҳам яхши ўрганилмаган.\nЭлтуз нашри ўзбекистонлик тарихчи Ихтиёр Эсонов мақолалари асосидаги иккинчи кўрсатувни тақдим этади.\nЎрта Осиёдаги жадидлар ҳаракати асосчиларидан бири бўлган Мунаввар қори нафақат бу билимларнинг эгаси, балки олими, ижодкори ҳам эди.\nМунавварқори Абдурашидхон, чор Россияси истибдодидан эзилаётган Туркистондаги умумий ҳолат кўламини бор бўйича ҳис қилган ва бунга қарши курашиш зарурлигини англаган миллатнинг дастлабки зиёлиларидан ҳам эди.\nМунаввар қори Туркистонни истиқлолга, ҳурриятга олиб чиқиш учун энг аввало таълим тизимини мутлақо ўзгартириш ва оммага билим етказиш зарурлигини англайди.\nБироқ афсуски, Мунавварқори шогирдларининг кўпчилиги ўз устозларининг азиз номини тиклашда бирор тайинли иш қила олишмади. Чунки совет мафкураси, совет сиёсати шу даражада қўрқинчли ва даҳшатли эди.\nБу ҳаракатлар аввалроқ шаклланганида эди эҳтимол, Ўрта Осиё, туркийлар тарихи бутунлай бошқача кўринишда бўларди.\nШунинг учун ҳам улар шошаётган эдилар. Мунавварқори шахсан бош бўлиб жадидлар ҳаракатини бирлаштирувчи “Турон” жамиятини тузди. 1906 йилда “Хуршид” газетасини нашр қилдирди. 1907 йил у “Нажот”, “Кенгаш” газеталарига муҳаррир бўлди.\nТарих фанлари магистри Наргиза Тўраеванинг тадқиқотларига кўра, Мунаввар қори Абдурашидхон, Абдулла Авлоний, Абдурауф Музаффаровлар билан биргаликда газета ўзагини ташкил қилишган. Газета қиёфасини белгилайдиган асосий мақолаларни ҳам шулар ёзишган\nМунавварқори нафақат мамлакатдаги таълим ва илм фан соҳасида, балки ўзбек санъати, маданияти, сиёсати тарихида ҳам ўчмас из қолдирган.\nХусусан ўзбек театрини ташкил қилган инсонлардан бири ҳам айнан Мунавварқори ҳисобланади.\nИжодий гуруҳнинг ташкилий ва тарғибот ишларида Мунаввар қори Абдурашидхоновнинг ўзи ҳам фаол иштирок этади. Труппанинг илк спектакли 1913 йилнинг 8 августида Шайх Хованд Тоҳур боғида “Томоша кечаси” сифатида ўтказилади. Қайд этиш керакки, ўша пайтда Туркистон ўлкасининг бошқа биронта шаҳрида миллий театр жамоаси йўқ эди.\nМунавварқори 1917 йилги инқилобларни зўр ҳаяжон ва катта умид билан кутиб олади. У февраль инқилобидан кейин, бутун Марказий осиё халқларини бирлашишга, Туркистон демократик халқ республикасини тузиш кераклигига чақиради, шу ғояни тинмай илгари суради.\nМунавварқоридан ташқари, тарихчи Ихтиёр Эсонов ўрганган манбаларида кўрсатилишича, яширин жамиятлар фаолиятида Ашурали Зоҳирий, Убайдуллахўжа Асадуллахўжаев, Саид Аҳрорий ва бошқалар муҳим рол ўйнашган.\nКейин, большевиклар қатағонлари бошланади. Улар ҳокимият тепасига келганидаёқ бошланган қатағонларнинг дастлабки тўлқини даҳшатли эди.\nУни НКВД жаллодлари не кўйга солишгани номаълум. Аммо 1931 йил Москвадаги тергов изоляторида Мунавварқори Абдурашидхонов отиб ўлдирилгани маълум. Халқимизнинг буюк фарзанди Мунавварқори Москвадаги Ваганкова қабристонига дафн этилган.\nЭҳтимол, қатл этилган Мунаввар қорининг рус тупроғида инсоний дафн этилиши, отилган куни унинг яқинида бўлган шахслар қўлидан келган энг сўнгги ирода, ҳурмат белгисидир.\nБольшевиклар ўзлари томонга ўтган Файзулла Хўжаев, Акмал Икромов каби асли жадид ва аксарият Мунаввар қори издошлари бўлган шахсларга барибир тўлиқ ишонмасдилар. Кейинчалик қатағонларда бу ўз исботини ҳам топади.\nЭҳтимол, Усмон Юсуповга ўхшаган ёшлар ҳам ўз даврида жадидлар мактабларида ўқиганларида эди, большевиклар ўзбек халқи ичидан бундай жаллодларини ярата олмаган бўлар эдилар.\nЭҳтимол, Туркистон халқлари узоқ йиллар кечирган уқубатлар бахтсиз болаликнинг уни етиштирган жамиятга қарши аччиқ мевалари ҳамдир.\n1936 йилдан Ўзбекистон ССР озиқ-овқат саноати халқ комиссари. 1937 йилдан то 1950 йилгача Ўзбекистон ССР Компарияти марказқўмининг биринчи котиби, яъни республика раҳбари, тўғрироғи, Кремль ноиби этиб тайинланади.\nУсмон Юсупов Сталин ўлимидан 10 кун ўтгач, Ўзбекистон марказқўми саркотиби лавозимидан бўшатилади.\nХўш, минглаб бегуноҳ инсонлар, миллат ойдинлари, зиёлилар, сиёсатчиларни аёвсиз қатл қилдирган Иосиф Виссарионовачи Сталин Усмон Юсуповга нисбатан узоқ йиллар нега бунчалик марҳамат кўргазди?\nҚодирий, Фитрат, Чўлпон, Усмон Носирларни ўлимга буюрган манфур учликка Юсупов рахбарлик қилган.\nЯнада ачинарли томони ўзбек жамиятининг мана шу қотилларга ҳалиям эҳтиром, ҳурмат бажо келтириб юрганидир. Бу одамнинг номини улуғлаш шаҳид кетган жадидлар, миллат ойдинлари, қолаверса, қатағонга учраган миллионлар руҳига ҳақоратдир.\nЎзбекистонга қайтган Усмон Юсупов 1955 йилгача Ўзбекистон ССР Вазирлар кенгаши раиси лавозимини эгаллаб келади. Хрушчёв ҳокимияти кучайгач эса, у Тошкент вилояти Боёвут тумани (ҳозирги Сирдарё вилояти)даги 4-совхозга директор қилиб жўнатилади.


Ислом арконларининг тўртинчи рукни - Рўза ва аҳкомлари - IslamHouse.com\nИслом арконларининг тўртинчи рукни - Рўза ва аҳкомлари ()\nИсломнинг беш рукни ҳақидаги мухтасар китобнинг ушбу бўлимида тўртинчи рукн: рўза ва аҳкомлари шарҳ қилинади.\nИслом арконларининг тўртинчи рукни - Рўза ва аҳкомлари –\nРамазон ойида рўза тутишнинг ҳукми\n1 — Тунги ибодат\n2 — Умра қилиш\n1 — Шаъбон ойининг ўттизинчи кечасида ҳи-лолни кўриш\n2 — Шаъбон ойини ўттиз кун қилиш\nРўза тутмаслик рухсат берилган ва қазо тутиш-лари керак бўлган кимсалар\n1 — Тузалиши умид қилинмаган бемор\n2 — Мусофир\nРўза тутмасликка рухсат берилган, бироқ, фақатгина фидя беришлари вожиб бўлган одамлар\n1 — Имсок-тийилиш\n2 — Ният\n3 — Вақт\n1 — Саҳарлик қилиш\n2 — Тонг отишидан қўрқмаса саҳарликни туннинг охирги лаҳзаларига қадар кечиктириш\n3 — Ифторни, қуёш ботгани аниқ бўлса, барвақт қилиш\n4 — Оғизни рутаб (янги пишган хурмо) ёки тамр (қуритилган хурмо) ёхуд сув билан очиш\n5 — Рўза асносида, жумладан, рўзани очиш чоғида дуо қилиш\n1 — Таҳорат асносида оғиз ва бурунга сув олишда муболаға қилмоқ\n2 — Бўса олиш\n3 — Хотинга шаҳват туйғулари билан узоқ тикилиш ва жинсий алоқа ҳақида фикр юритиш\n4 — Таом ва ичимлик таъмини узрсиз кўриш\n5 — Сақич чайнаш. Унинг айрим бўлаклари томоқдан ўтиб кетиш хавфи бўлгани боис, макруҳ-дир.\nРўзани бекор қиладиган нарсалар\n1 — Қасддан ейиш ва ичиш.\n2 — Қуёш ботганини гумон қилгани боис еган ёки ичган ёхуд жинсий алоқа қилган, кейин эса унга қуёш ботмагани, яъни кундузи давом этаётгани аниқ бўлган одам.\n3 — Рўзадор эканини унутгани боис оғзига ёки бурнига муболағали тарзда сув олган ва томоғидан ўтиб кетган одам. Шунингдек, озиқларни ошқозон-га етказиш, жумладан, танани озиқлантирувчи уколлар олган одам.\n4 — Озиқлантирмайдиган озиқларнинг, маса-лан, кўп миқдордаги тузнинг табиий йўл — томоқдан ўтиши.\n5 — Рўзадор уйғоқлик пайтида манийни каф-таки (мастурбация) ёки қучоқлаш ёхуд ўпиш ёда узоқ термилиб нигоҳ ташлаш ва бошқа сабаблар туфайли ўз ихтиёри билан чиқариши.\n6 — Қасддан қусиш.\n7 — Рўза ниятини бузиш ёки ундан воз кечиш.\n8 — Ислом динидан чиқса — муртад бўлса.\nМажбурланмаган вазиятда қасддан жинсий алоқа қилиш\n1 — Сувга тушиш, шўнғиш, ҳарорат кучайгани маҳал сув билан салқинланиш.\n2 — Юқорида айтиб ўтилган Оиша разияллоҳу анҳонинг ҳадисига кўра, рўзадорнинг рамазон ойида жунуб бўлиб тонг оттириши.\n3 — Тонг отгунича — субҳи содиққача тун бўйи ейиш, ичиш ва жинсий алоқа қилиш.\n4 — Ҳайз ва нифос (туғруқ) қони кечаси тўхтаган хотин-қизларнинг ғуслларини тонгга қадар кечиктиришлари ва рўзадор бўлиб тонг оттиришиб, сўнгра намоз учун пок бўлишлари (чўмилишлари).\n5 — Куннинг боши ва охирида мисвок қилиш.\n6 — Мубоҳ мақсадларда, гарчи рўзани очишга мажбур қилсада, сафарга отланиш.\n7 — Меъдасига бирон нарса кетмайдиган дара-жада дори-дармон ишлатиш.\n8 — Меъдага бирон қисми ўтиб кетмайдиган даражада овқатларни чайнаш ва таъмини тотиб кўриш.\n9 — Атир ва тутатқиларни ишлатиш ҳамда хушбўй нарсаларни ҳидлаш.\n1 — Шаввол ойининг олти куни\n2 — Душанба ва пайшанба кунлари\n3 — Ҳар ойда уч кун\n4 — Зулҳижжа ойининг биринчи тўққиз куни\n5 — Муҳаррам ойи рўзаси\n6 — Ошуро куни\n1 — Икки: Рўза ва Қурбон ҳайити кунлари\n2 — Ташриқнинг уч куни\n3 — Ҳайз ва нифос қонлари келган кунлар\n4 — Рафиқанинг, олдида бўлган эридан рухсат олмай рўза тутган куни\n1 — Арафотда турган ҳожининг Арафа куни рўза тутиши\n2 — Жума кунигина рўза тутиш\n3 — Шанба кунигина рўза тутиш\n4 — Тинмай рўза тутиш\n5 — Икки кунлик рўзани қасддан ифтор қилмай бир-бирига боғлаб тутиш\n6 — Шак куни\nТЎРТИНЧИ РУКН: РЎЗА\n«Рўза»нинг луғавий маъноси «тийилиш» ёки «ти-йиш»дир.\nШаръий маъноси эса: «Аллоҳ таолога яқин бўлиш ниятида тонг бошланишидан то қуёш ботгунигача ейиш, ичиш, жинсий алоқа ва рўзани очадиган бошқа нарсалардан тийилиш»дир.\nРўзанинг фазилатига қуйидаги ҳадислар далолат қилади:\n1 — «Ким Аллоҳ йўлида бир кун рўза тутса, Аллоҳ унинг юзини жаҳаннамдан етмиш йил(лик масофа) узоқ қилади» (Муттафақун алайҳ);\n2 — «Жаннатда Райён деган дарвоза бор. Қиёмат куни ундан рўзадорлар киради, улардан бошқа ҳеч ким кирмайди. Рўзадорлар кирсалар беркитилади ва ундан бошқа бирон кимса кира олмайди» (Муттафақун алайҳ);\n3 — «Рўза, бировингизнинг урушдаги қалқони каби жаҳаннамдан қалқондир» (Саҳиҳ ҳадис. Имом Аҳмад, Насоий ва бошқалар ривояти).\nРамазон ойи рўзасини тутиш Қуръон, Суннат ва уламолар ижмоси билан фарздир.\nҚуръони Каримдаги далил Аллоҳ таолонинг ушбу қавлидир:\n﴿ شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِي أُنْزِلَ فِيهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِنَ الْهُدَى وَالْفُرْقَانِ فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ ﴾\n«(У саноқли кунлар) Рамазон ойидирки, бу ойда одамлар учун ҳидоят ҳамда ҳидоят ва фурқон (ҳақ билан ботилни ажратгувчи)нинг очиқ оятлари бўлиб Қуръон нозил қилинган. Бас, сизлардан ким бу ойга етиб борса, рўза тутсин» (Бақара: 185).\nСуннатдан далил эса, Расулуллоҳ соллаллоҳу алай-ҳи ва салламнинг ушбу ҳадисларидир: «Ислом дини беш нарса устига қурилган: «Аллоҳдан бошқа илоҳ йўқ ва Муҳаммад Аллоҳнинг элчисидир», дея шаҳодат келтириш, намозни тўкис адо этиш, закотни бериш, Уй (Каъба)ни ҳаж қилиш ва Рамазон рўзасини тутиш» (Муттафаун алайҳ).\nИжмоъ эса, бутун уммат рамазон ойи рўзасинини тутиш фарз экани ҳамда у Ислом динидан экани маълум бўлган рукнлардан бири бўлиб, уни инкор этган одам муртад бўлишига қарор қилган.\nРамазон ойи рўзасини тутишнинг фарз экани ҳиж-ратнинг иккинчи йили шаъбон ойидан икки кун ўтиб, душанба куни фарз қилинган.\nРамазон ойининг бошқа ойларда бўлмаган муаззам фазилатлари бўлиб, уларни қуйидаги ҳадислар тасдиқ-лайди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айт-дилар:\n1 — «Беш вақт намоз, жума (намози) жума (намози)гача, рамазон рамазонгача гуноҳи кабира-лардан эҳтиёт бўлинган бўлса, ораларидаги (кичик гуноҳ)лар учун каффоратдир» (Имом Муслим ривоя-ти);\n2 — «Рамазон (рўзаси)ни иймон ва савоб умидида тутган одамнинг аввалги гуноҳлари мағфират қили-нади» (Муттафақун алайҳ).\nРамазон ойида қилинадиган солиҳ амаллар-нинг фазилати\nСолиҳ амаллар савоби, баъзи сабабларга кўра ҳаддан зиёд бўлади. Шу сабаблардан бири, муаззам рамазон ойи каби вақтнинг шарафи ва фазилатидир. Қуйида рамазон ойида савоби мўл бўладиган солиҳ амаллар намунаси билан танишасиз:\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: «Ким рамазон ойи тунларини ибодат билан ўтказса, Аллоҳ унинг аввалги гуноҳларини мағфират қилади» (Муттафақун алайҳ).\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: «Рамазондаги умра ҳажга тенгдир» (Имом Бухорий ривояти. Ҳофиз Самуяҳ раҳимаҳуллоҳнинг ривоятида эса: «Рамазондаги умра мен билан бирга ҳаж қилиш кабидир» ҳадиси келган. Бу ҳадис ҳам саҳиҳдир).\nБулардан бошқа солиҳ амаллар ҳам кўпдир.\nРамазон ойининг кириши нима билан тасдиқ-ланади?\nРамазон ойининг кириши икки нарса билан тасдиқ-ланади:\nАгар (рамазон ойи) ҳилол(и) кўринса, рўза тутиш фарз бўлади. Чунки, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам бу ҳақда: «Агар (рамазон ойи) ҳилол(и)ни кўрсангизлар рўза тутинглар! (Рамазон ойидан кейинги шаввол ойининг) ҳилол(и)ни кўрсангизлар рўзангизни очинглар!» деганлар (Муттафақун алайҳ).\nРамазон ҳилолини адолатли битта одамнинг кўриши етарлидир. Шаввол ойининг ҳилолини эса, иккита адолатли одамнинг кўриши шартдир.\nАгар шаъбон ойи ўттиз кун бўлса, ўттиз биринчи кун рамазон ойининг биринчи куни ҳисобланади. Юқоридаги ҳадиснинг давомида Расулуллоҳ соллал-лоҳу алайҳи ва саллам: «Агар сизларга (ҳаво) булутли бўлса, саноқни ўттиз қилиб тугалланглар», деганлар.\nРўзани тутиш, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг қуйидаги қавлларига кўра, балоғат ёшига етган ва оқил мусулмонга фарз бўлади: «Қалам уч кишидан кўтарилган: уйқудаги одамдан уйғонгунича, гўдакдан балоғат ёшига етгунича ва жиннидан ақли бошига келгунича» (Саҳиҳ ҳадис. Абу Довуд ва бошқа-лар ривояти).\nМусулмоннинг бемор эмас соғлом, мусофир эмас ўз турар-жойида муқим, ўта қаттиқ қийинчиликсиз рўза тутишга қодир бўлиши, жумладан, муслима аёлнинг ҳайз ва нифос-туғруқ қонларидан пок бўлиши керак. Чунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам аёл кишининг диндорлигининг нуқсони ҳақида: «Ахир аёл ҳайз кўрса, намоз ўқимайди ва рўза тутмайдими?!» деганлар (Имом Бухорий ривояти).\nБундай беморга рўза тутмаслик рухсати берилиб, тузалгач тутмаган рўза кунларининг қазосини тутиб беради. Агар бемор рўза тутишга қийналмаса, рўзасини тутади. Аллоҳ таоло айтди:\n﴿ أَيَّامًا مَعْدُودَاتٍ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ ﴾\n«Энди сизлардан бирор киши ҳаста ёки мусофир бўлса, у ҳолда (рўза тутолмаган кунларининг) саноғи-ни бошқа кунларда тутади» (Бақара: 184).\nМусулмон киши намоз қаср қилинадиган масофага сафар қилса, унинг рўза тутмаслиги мубоҳдир. У, ўз юртига қайтган пайтида тутмаган кунларининг қазоси-ни тутиб беради.\n(Саҳоба ва тобеинлар жумҳури намозларни қаср қилиб ўқиш масофаси тўрт бард эканига қарор қилишган. Бу — Имом Молик, Имом Шофиий, Имом Аҳмад ва асҳобларининг, Лайс ибн Саъд, Авзоъий, ҳадисшунос фуқаҳолар ва бошқаларнинг қавлидир. 4 бурд = 16 фарсах = 48 милдир. 1 мил эса 1748 метрдир. Бунинг ҳақиқий ўлчовини Аллоҳнинг ўзи билади. Бундан бошқа уламоларнинг ҳам намозни қаср қилиб ўқиш ҳақида айтишган қавллари бор бўлиб, кенгроқ маълумотга эга бўлмоқчи бўлганлар уларга ҳам мурожаат қилишсин. Мўътадил кўриш эса, пиёда ёки учоқ ва бошқа нақлия воситаларида бўлсин, бир кечаю бир кундузлик йўлдир).\nАгар рўза тутиш сафарда оғирлик қилмаса, мусофирнинг рўза тутиши яхшироқдир. Агар оғирлик қилса, рўза тутмай қўя қолади. Чунки, Абу Саид Худрий разияллоҳу анҳу шундай деган: «Биз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам билан бирга рамазон ойида ғазот қилар эдик. Ичимиздан баъзилари рўзадор, баъзилари эса рўза тутмаган эди. Рўзадор рўза тутмаганни, рўза тутмаган эса рўзадорни айбламас эди. Улар бировнинг ўзида рўза тутишга қувват топиб рўза тутиши яхши, қувват топа олмаган кишининг эса рўзаси тутмай қўявериши яхши, деб ўйлашар эди» (Имом Муслим ривояти).\nҲомиладор ва эмизикли аёлнинг ҳукми\nҲомиладор ва эмизикли аёл ўзининг ёки ўзи ва фарзандининг ҳаётига рўза тутиш оқибатида хатар келишидан қўрқса, рўза тутмаслиги мумкин. Чунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Аллоҳ мусофир одамдан рўза ва намозининг ярмини, ҳомиладор ва эмизикли аёлдан эса рўзани кечди», — дедилар (Ҳасан ҳадис. Имом Аҳмад ва «Сунан» муаллифлари ривоят қилдилар).\nУзр тугагач ҳомиладор ва эмизикли аёллар уч ҳолатда (ҳомиладорлик, эмизиклик ва сафар) ҳолатида тутмаган рўзаларининг қазосини тутиб берадилар. Икки ҳолатда эса рўзанинг қазосини тутиш билан бирга фидя ҳам беради. Яъни, ҳомиладор аёл ҳомиласининг ҳаётига зарар келишидан қўрқса, фидя беради. Фидя эса тутмаган ҳар куни бадалига бир мудд (тақрибан 510 грамм) буғдойдир. Бундай пайтда фидя бериш эҳтиётли ва рўзани мукаммаллаштирувчидир. Ҳомиладор ва эмизикли аёл, фақатгина, фарзандларининг ҳаётига хавф қилиб рўза тутмасаларгина фидя беришлари вожиб бўлади. Чунки Абдуллоҳ ибн Аббос ва Абдуллоҳ ибн Умар разияллоҳу анҳумлар шунга фатво берганлар. Имом Шофеий ва Имом Аҳмад раҳимаҳу-маллоҳлар ҳам шу фатвони олганлар. Бироқ, Имом Абу Ҳанифа раҳимаҳуллоҳ ҳомиладор ва эмизикли аёл фарзанди ҳаётига келиши мумкин бўлган хатар туфайли рўза тутмаган бўлса, уларнинг фақатгина қазо рўза тутишларига фатво берганлар. Аллоҳу аълам.\nЎта кексайиб қолган чол ва кампир, тузалиш эҳтимоли бўлмаган бемор ва улар ҳукмида бўлиб, рўза тутишлари йилнинг ҳар фаслида машаққатли бўлган кимсаларга рўза тутмасликлари, тутмаган ҳар кунлари учун бир мискинга бир муд (510 грамм) таом беришлари ва қазосини тутмасликларига рухсат берилади. Чунки Абдуллоҳ ибн Аббос разияллоҳу анҳумо «ўта кексайиб қолган чолнинг (рўза тутмаган) ҳар куни учун битта мискиннинг қорнини тўйдириши ва қазоларини тутмаслигига рухсат берган» (Байҳақий бу ривоятни саҳиҳ деди. Дору Қутний ва Ҳоким ривояти).\nИмсок — ейиш, ичиш, жинсий алоқа ва рўзани очувчи барча нарсалардан тийилишдир.\nНият — Аллоҳ таолога яқин бўлиш ва Аллоҳ таолонинг амрларига итоат қилиб рўза тутиш учун дилда қасд қилишдир. Бунинг далили Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг: «Амаллар ниятлар биландир» деган ҳадисларидир (Муттафақун алайҳ).\nАгар рўза фарз бўлса, ният тонгдан илгари — тунда бўлиши керак. Бунинг далили Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг: «Ким тунда рўзага қасд қилмаган бўлса, унинг рўзаси йўқдир» ҳадисидир (Саҳиҳ ҳадис. Абу Довуд, Термизий ва бошқалар ривояти).\nАгар рўза нафл ва томоқдан бирон нарса ўтмаган бўлса, тонг отганидан, кун бошланганидан кейин ҳам ният қилса жоиздир. Бунинг далили Оиша разияллоҳу анҳонинг ушбу қавлидир: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам кунларнинг бирида ҳузуримга кирдилар ва: «Сизларда бирон нарса борми?» — дедилар ва биз: Йўқ, деганимизда: «Ундай бўлса мен рўзадорман», — дедилар» (Имом Муслим ривояти).\nРўзанинг вақти, Аллоҳ таолонинг қуйидаги қавлига кўра, рамазон ойи тонгидан то қуёшнинг ботиши-гачадир:\n«Ва то тонгдан оқ ип қора ипдан ажраладиган пайтгача еб-ичаверинглар» (Бақара: 187).\nСаҳарлик — кечанинг охирги пайти — саҳар пайти-да рўза тутиш ниятида еб, ичишдир. Чунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Саҳарлик қилинглар! Чунки саҳарликда барака бордир!» деганлар (Муттафа-қун алайҳ).\nЧунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Умматим ифторликни эртароқ ва саҳарликни кечроқ қилгунича яхшилик узра бўлади», деганлар (Саҳиҳ ҳадис. Имом Аҳмад ривояти).\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: «Ифторликни барвақт қилар эканлар, одамлар яхшилик узра бўладилар» (Муттафақун алайҳ).\nБу — Анас ибн Молик разияллоҳу анҳунинг қуйидаги қавлидаги афзаллигига қараб қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам намоз ўқишдан илгари рутаб билан, рутаб бўлмаса (оддий) хурмолар билан, у ҳам бўлмаса сув ичиб рўзаларини очар эдилар» (Ҳасан ҳадис. Имом Аҳмад, Абу Довуд ва Термизий ривояти).\nЧунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Учта дуо ижобатдир: рўзадорнинг, мазлумнинг ва мусофирнинг дуолари», деганлар (Саҳиҳ ҳадис. Байҳақий «Шуъабул иймаан» китобида ва бошқалар ривоят қилишган).\nАбдуллоҳ ибн Амр ибн Ос разияллоҳу анҳу айтди: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Рўзадор-нинг, оғзини очаётган лаҳзаларида рад қилинмайдиган дуоси бордир», деганлар. Абдуллоҳ оғзини очар экан: «Аллоҳим, барча нарсани сиғдирган раҳматинг билан Сендан мени мағфират қилишингни тилайман», дер эди (Ибн Можа ривояти. Бусирий «аз-Завааид» китобида: Бу ҳадиснинг санади саҳиҳдир, — деган).\nРўзадорнинг, гарчи рўзасини бузмасада, рўзаси-нинг бузилишига олиб борадиган ишларни қилиши макруҳдир. Улар:\nЧунки, сув одамнинг ичига қочиб, рўзасининг бузилиш хавфи бор. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам бу ҳақда: «Рўзадор бўлмаган пайтингда бурунга сувни кўпроқ торт!» — деганлар (Саҳиҳ ҳадис. Абу Довуд, Термизий, Насоий ва бошқалар ривояти).\nЎз шаҳватини тутиб қолишга кучи етмаган одам-ларнинг ўпиши макруҳдир. Шунингдек, рафиқани қучоқлаш ва ушлаш ҳам макруҳдир.\nАйрим нарсалар рўзани бузгач унинг қазосинигина тутишни, айрим нарсалар эса рўзани бузганидан кейин унинг қазосини тутишни ҳамда каффорат беришни фарз қилади.\nА) Рўзани бузиб, қазосини тутишни фарз қила-диган нарсалар:\nАгар рўзадор унутиб ёки мажбурланиб еб, ичса, рўзасининг қазосини тутмайди. Чунки, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Рўзадор кимса (рўзадор-лигини) унутган ҳолда еса ёки ичса, рўзасини тугалласин. Зеро уни Аллоҳ таоло едириб, ичирган-дир», — деганлар (Муттафақун алайҳ).\nРўзадор эҳтилом бўлиб маний чиқса, рўзаси бузилмайди. Чунки, маний эҳтилом пайтида рўзадорнинг ихтиёрисиз чиқади.\nҚасддан қусиш — меъдадаги таом ёки ичимлик-ларни оғиз йўли билан мажбурлаб чиқаришдир. Агар рўзадорнинг кўнгли қаттиқ айниб ўз ихтиёрисиз қусса, рўзаси бузилмайди. Чунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Кўнгил айниши ғолиб кел(иб қус)ган рўзадорга қазо йўқдир. Ўз (ихтиёри) билан қусган одам (рўзасининг) қазосини тутсин!» — деганлар (Саҳиҳ ҳадис. Абу Довуд, Термизий, Насоий ва бошқалар ривояти).\nКим рўзадор бўлган пайтида рўзасини очишни ният қилса, гарчи бирон нарса тановул қилмаса ҳам, рўзаси очилади.\n«Қасамки: агар мушрик бўлсанг, албатта қил-ган амалинг беҳуда кетур» (Зумар: 65).\nБ) Рўзани бузадиган ва қазо тутишни ҳам, каф-форат беришни ҳам фарз қиладиган амаллар\nБунинг далили Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳу ривоят қилган ушбу ҳадисдир: «Бир одам Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг олдига келиб: Ё Расулуллоҳ, ҳалок бўлдим!, — деди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Сени нима ҳалок қилди?», — деб сўраганида: Рамазон (ойи кундузи)да хотиним билан жинсий алоқа қилиб қўйдим, — деди одам. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Битта қулни озод қилиш учун пул топа оласанми?» — дедилар. Одам: Йўқ, — деб жавоб берди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Олтмишта мискинни тўйдирадиган нарса топа оласанми?» — деб сўрадилар. Одам: Йўқ, — деб жавоб берди ва ўтирди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламга (15 соъ вазндаги) бир идишда хурмо олиб келинди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳалиги одамга: «Буни олиб, садақа қил!» — дедилар. Одам: Буни ўзимиздан ҳам фақирроқ одамга садақа қилайми? Аллоҳ номига онт ичиб айтаманки, бу икки тепалик орасида (яъни, Мадинада) бунга биздан кўра муҳтожроқ бўлган одам йўқдир!, — деганида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам кулдилар. Кулганларида озиқ тишлари ҳам кўриниб кетди ва: «Бор ва буни оилангга едир!» — дедилар» (Муттафақун алайҳ).\nКаффорат битта мўмин қулни озод қилишдир. Агар рўзадор бунга қодир бўлмаса, кетма-кет икки ой рўза тутишдир. Агар бунга ҳам қодир бўлмаса, олтмишта мискиннинг қорнини ўз оиласидаги шахсларга едирган нарсаларининг ўртача миқдори билан тўйдиришдир. Каффорат айтиб ўтилган тартибда амалга оширилади. Бир ҳолатдан иккинчи ҳолатга кучи етмасагина ўтиш мумкин. Тўйдириш каффорати рўзадорнинг қодир бўлишига қараб, ҳар бир мискинни бир мудд буғдой ёки арпа ёхуд хурмо билан тўйдиришдир. Каффоратлар мухолафатнинг турига қараб фарқли бўлиши мумкин. Масалан, биров хотини билан қасддан бир куни жинсий алоқа қилган ҳамда каффоратини бермаган ва яна бошқа куни жинсий алоқа қилган бўлса, иккита каффорат беради. Аслида эса битта каффорат билан кифояланиши мақсадга яқиндир.\nРўзадорнинг қуйидаги ишларни қилиши мубоҳ (рухсатли)дир:\nБунинг далили Оиша разияллоҳу анҳонинг ушбу қавлидир: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам рўзадорлик пайтларида жунуб бўлиб тонг оттирар, сўнгра ғусл қилар эдилар» (Муттафақун алайҳ).\nБунинг далили Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ушбу қавлларидир: «Билол тунда азон айтади, шундай экан, Ибн Умми Мактум азон айтгунича еб, ичаверинглар!» (Имом Аҳмад, Абу Довуд ва бошқалар ривояти).\nБу, жумҳур имомлар ва уларнинг сафдошларининг қавлидир. Чунки, улар мисвок ишлатишнинг бирон вақтга махсус бўлмай, ҳар замон мустаҳаб эканига таяндилар. Завол пайтидан кейин мисвок ишлатишнинг рўзадор учун макруҳ эканини очиқлаган ҳадис ривоят қилинган бўлсада, уламолар унинг заиф эканига ҳукм қилганлар.\nЖумладан, озиқлантирувчи моҳияти бўлмаган уколларни олиш.\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам қуйидаги кунларда рўза тутишга рағбатлантирдилар:\nБунинг далили Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ушбу ҳадисларидир: «Рамазон рўзасини тутиб, кетидан шавволнинг олти кунини улаб юборган одамнинг рўзаси умр бўйи тутилган рўза кабидир» (Имом Муслим ривояти).\nАбу Ҳурайра разияллоҳу анҳу айтди: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам кўпинча душанба ва пайшанба кунлари рўзадор бўлар эдилар. Ундан бу ҳақда сўралганида: «Амаллар ҳар душанба ва пайшанба кунлари (Аллоҳга) кўрсатилади ва Аллоҳ гуноҳларни ошкора қилган одамлардан бошқа мўмин ва мўми-наларни мағират қилиб, гуноҳларни ошкора қилган одамларнинг амалларига: Уларни кечиктиринглар (ҳо-зир кўрсатманглар) дейилади», — дедилар» (Саҳиҳ ҳа-дис. Имом Аҳмад ривояти).\nБунинг далили Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ушбу қавлларидир: «Ҳар ойда уч кун рўза тутиш — умр бўйи рўза тутиш, демакдир. Улар ойдин кечаларнинг кунлари — ўн учинчи, ўн тўртинчи ва ўн бешинчи кунлардир» (Ҳасан ҳадис. Насоий ва бошқа-лар ривояти).\nБунинг далили Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ушбу ҳадисларидир: «Солиҳ амаллар қилинган кунларнинг ҳеч бири шу кунлар (зулҳижжа ойининг биринчи ўн куни) янглиғ суюклироқ эмас». Саҳобалар: Ҳатто Аллоҳ йўлида қилинган жиҳод ҳам-ми?, — деб савол берганларида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Ҳатто Аллоҳ йўлида қилинган жиҳод ҳам. Фақат, ўз жони ва моли билан жиҳодга чиқиб, улардан биронтаси билан қайтмаган одам(нинг ғазоти булардан кўра Аллоҳга суюклироқдир)», — деб жавоб бердилар (Имом Бухорий ривояти).\nБу ўн куннинг ҳаж қилмаётган одам учун таъкид-лангани эса, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва сал-ламнинг қуйидаги ҳадисларига кўра, Арафа, яъни, зулҳижжа ойининг тўққизинчи кунидир: «Арафа куни-да тутилган рўза олдинги ва кейинги икки йиллик гуноҳларга каффорат бўлади» (Имом Муслим ривояти).\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламга: Рамазондан кейинги энг фазилатли рўза қайси?, — деб савол берилганида: «Сизлар муҳаррам дея атаган Аллоҳнинг ойи(даги рўза)», — деб жавоб бердилар (Имом Муслим ривояти).\nОшуро — муҳаррам ойининг ўнинчи кунидир. Бунинг далили Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ушуб қавлидир: «Ошуро кунидаги рўза ўтган бир йил(лик гуноҳлар) каффоратидир» (Имом Муслим ривояти).\nЯҳудийларга хилоф ўлароқ ўнинчи кундаги рўзага тўққизинчи кундаги рўзани қўшиб тутиш, мустаҳаб ҳисобланади. Чунки ошуро кунини яҳудий ва насро-нийлар эъзозлашини айтилган пайтда Расулуллоҳ сол-лаллоҳу алайҳи ва саллам: «Келгуси йили, иншааллоҳ, тўққизинчи куни (ҳам) рўза тутамиз», — дедилар. Бироқ, келгуси йил(нинг ошуро куни) келмай Расу-луллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам оламдан ўтдилар (Имом Муслим ривояти).\nБунинг далили Умар ибн Хаттоб разияллоҳу анҳунинг ушбу қавлидир: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам бу икки кун — рўзангизни очадиган (Рамазон ҳайити) ва қурбонликларингизни ейдиган (Қурбон ҳайити) кунларда рўза тутишингизни таъқиқ-ладилар» (Имом Муслим ривояти).\nТашриқ кунлари — зулҳижжа ойининг ўн биринчи, ўн иккинчи ва ўн учинчи кунларидир. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам Абдуллоҳ ибн Ҳузофа разияллоҳу анҳуни Минода: «Бу кунларда рўза тутмангиз! Бу кунлар ейиш, ичиш ва Аллоҳни зикр қилиш кунларидир», дейиши учун жўнатди (Саҳиҳ ҳадис ва унинг асоси Имом Муслимнинг «Саҳиҳ» ҳадислар девонидадир. Имом Аҳмад ва бошқалар ривояти).\nБу таъқиқлар, сўядиган қурбонлик топа олмаган ҳамда таматтуъ ва қорин ҳажи учун эҳром боғлаган ҳожиларга нисбатан мутаснодир.\nЧунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам хотин-қизлар ҳақида: «Ҳайз кўрса намоз ўқимайди ва рўз тутмайдими? Мана шу, унинг диндорлигининг нуқсонидир!» — дедилар (Имом Бухорий ривояти). Ҳайз ва нифос қони кўраётган аёл тутган рўзанинг фосид эканига уламолар ижмоъ қилишган.\nЧунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Эри ёнида бўлган хотин рамазон рўзасидан бошқа рўзаларни эрининг рухсатисиз тутмасин!» — деганлар (Муттафақун алайҳ. Бу ердаги таъқиқ ҳаромни ифода-лайди. Бу — уламолар жумҳурининг қавли бўлиб, Имом Нававий ва Ибн Ҳажар раҳимаҳумаллоҳлар бу қавлни қувватлаганлар).\nЧунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Арафа, Қурбон ҳайити ва Ташриқ кунлари биз мусулмонларнинг байрам (кунлар)идир. Бу кунлар ейиш ва ичиш кунларидир», деганлар (Саҳиҳ ҳадис. Абу Довуд, Термизий ва бошқалар ривояти. Уламолар: Арафа куни Арафотда турган ҳожилар учун, ўша ерда тўпланганлари боис, Ҳайит куни бўлсада, бошқа ерларда бўлган мусулмонлар учун ҳайит эмасдир. Чунки улар, Қурбон ҳайити куни тўпланадилар ва бу улар учун байрам кунидир).\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: «Жума кунидан олдин бир кун ёки кейин бир кун рўза тутингиз! Акси тақдирда жума кунигина рўза тутман-гиз» (Муттафақун алайҳ).\nЧунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Шанба куни сизларга фарз қилинган рўзадан бошқа рўза тутмангиз. Бировингиз узумнинг пўстлоғи ва дарахтнинг новдасидан бошқа нарсани топа олмаса, уни чайнасин!» — дедилар (Саҳиҳ ҳадис. Имом Аҳмад, Абу Довуд, Термизий ва бошқалар ривояти).\nБундан мақсад, йил бўйи ора бермай рўза тутиш-дир. Бу ҳақда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам шундай деганлар:\n«Абадий рўза тутган одам, рўза тутмабди!» (Муттафақун алайҳ);\n«Абадий рўза тутган одам рўза ҳам тутмабди, ифтор ҳам қилмабди!» (Саҳиҳ ҳадис. Имом Аҳмад, Насоий ва бошқалар ривояти).\nБундай рўзани «висол» деб аталади. Чунки Расу-луллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Рўзани улаб тутишдан сақланингиз!» (Муттафақун алайҳ) ва: «Рўзани улаб тутманглар! Қайси бирингиз уламоқчи бўлса, саҳаргача уласин!» — деганлар (Имом Бухорий ривояти).\nШак куни — шаъбон ойининг ўттизинчи кунидир. Аммор ибн Ёсир разияллоҳу анҳу бу ҳақда: «Шак қилинган кун*да рўза тутган одам, Абул Қосим соллаллоҳу алайҳи ва салламга осий бўлибди», — деган (* Ибн Рушд раҳимаҳуллоҳ «Бидаятул-мужтаҳид» китобида шундай деган: Уламолар жумҳури шак кунини рамазон ойининг бир куни дея рўза тутишни таъқиқладилар) (Термизий раҳимаҳуллоҳ айтди: Бу — ҳасан саҳиҳ ҳадис. Абу Довуд, Термизий ва бошқалар ривояти. Имом Бухорий раҳимаҳуллоҳ бу ҳадисни илова ўлароқ келтирди).\nТЎРТИНЧИ РУКН: РЎЗА.. 1\n«Рўза»нинг таърифи. 1\nРўзанинг фазилати. 1\nРамазон ойида рўза тутишнинг ҳукми. 1\nРамазон ойининг фазилати. 2\nРамазон ойида қилинадиган солиҳ амалларнинг фазилати 3\nРамазон ойининг кириши нима билан тасдиқланади? 4\nРўзанинг шартлари. 4\nРўза тутмаслик рухсат берилган ва қазо тутишлари керак бўлган кимсалар 5\nҲомиладор ва эмизикли аёлнинг ҳукми. 6\nРўза тутмасликка рухсат берилган, бироқ, фақатгина фидя беришлари вожиб бўлган одамлар 7\nРўзанинг рукнлари. 9\nРўзанинг суннатлари. 11\nРўзанинг макруҳлари. 13\nРўзани бекор қиладиган нарсалар. 14\nА) Рўзани бузиб, қазосини тутишни фарз қиладиган нарсалар: 14\nБ) Рўзани бузадиган ва қазо тутишни ҳам, каф-форат беришни ҳам фарз қиладиган амаллар 16\nРўзанинг мубоҳлари. 18\nНафл рўзалар.. 20\nРўза тутиш ҳаром бўлган кунлар. 23\nРўза тутиш макруҳ бўлган кунлар. 25\nPDF - Ислом арконларининг тўртинчи рукни - Рўза ва аҳкомлари - - 599 KB\nDOCX - Ислом арконларининг тўртинчи рукни - Рўза ва аҳкомлари - - 441.4 KB\nPDF - Mobile - Ислом арконларининг тўртинчи рукни - Рўза ва аҳкомлари -


Microsoft Windows Phone’дан воз кечиб куя колди – КУН УЗ\nГлавная / Технологиялар / Microsoft Windows Phone’дан воз кечиб куя колди\nMicrosoft Windows Phone’дан воз кечиб куя колди\n10.10.2017\tТехнологиялар Comments Off on Microsoft Windows Phone’дан воз кечиб куя колди 90 Показы\nMicrosoft ижрочи директори Жо Бельфиорнинг маълум килишича, компания Windows 10 Mobile учун янги курилмалар ва янгиланишларни яратмайди. Бу хакда у Twitter’да ёзган.\n«Албатта, биз платформани куллаб-кувватлашда давом этамиз… Хатоларни тугирлаб борамиз хамда хавфсизлик тизимлари янгиланишларини чикариб борамиз ва хоказо, – дея маълум килди Бельфиор. – Лекин янги функциялар ва курилмаларни чикариш режалаштирилмаган».\nШунингдек, унинг айтишича, компания иловалар ишлаб чикувчиларини жалб килишга харакат килмокда: «Биз уларга пул тулаганмиз, уларнинг урнига иловаларни яратганмиз». Бирок, фойдаланувчилар сонининг камлиги куплаб компаниялар платформага сармоя киритишни истамаслигига олиб келди.\nУтган йилнинг май ойида Microsoft мобиль булинмалардан 1,8 мингдан зиёд ходимни ишдан бушатиш ниятида эканини маълум килганди. Шу билан бир вактда корпорация Lumia смартфонларини чикаришдан воз кечди ва бор эътиборини Surface бренди остидаги янги махсулотлар каторига каратди.


МАҲАЛЛА. Бу сўзни эшитганимизда кўз олдимизга киндик қонимиз тўкилган гўша, ўзимиз яшаётган маскан, борингки, майдони жиҳатидан унчалик катта бўлмаган аммо инсон камолоти йўлида муҳим тарбия ўчоғи кўз ўнгимизда гавдаланади. Истиқлол йилларида маҳаллаларимизни янада обод қилиш, унинг фуқаролар ҳаётидаги ўрнини мустаҳкамлаш борасида қатор ишлар амалга оширилди. Жумладан, маҳалла фуқаролар йиғинининг жорий қилиниши маҳаллаларимизнинг чирой очиб янада обод бўлишига, фуқароларимизнинг бирдамлигини таъминлашга хизмат қилди десак, айни ҳақиқатни айтган бўламиз. Бугун маҳалла фуқаролар йиғини томонидан амалга оширилаётган ишлар ушбу тузилманинг бўй-бастини кўрсатмоқда.\nЎҚИТУВЧИМАН. Мактабда инглиз тилидан дарс ўтаман. Газетангизнинг деярли ҳар бир сонини ўқиб бораман. Тил ўрганишга бўлган иштиёқми ёки ўз тилимизга бўлган ҳурматданми ёхуд ўтган сонларда газетангизда чоп этилган Фарида Қорақулованинг “Тилини ҳимоя қилган ўз Ватанини ҳимоя қилади” мақоласидан таъсирланибми, таҳририятингизга ўз муносабатим битилган мактубни йўллашга қарор қилдим. Очиғи, миллийлигимиз, тилимиз фидойиларига ҳурматим баланд. Чунки мақолада муаллиф таъкидлаганидек, “ҳар бир инсон бу ёруғ дунёда кўз очиб, эшитадиган энг ширин, энг эзгу калом она алласи ўз тилимизда янграйди. Шу тил орқали ҳаётий зарур бўлган билим ва тушунчалар онгу шууримизга сингади, инсоний фазилатлар, одоб-ахлоқ меъёрлари, тафаккуримиз тил воситасида шаклланади, жонланади”.\nБУГУН ўз бизнесини йўлга қўймоқчи бўлган юртдошларимизга тезкор, қулай шароитлар яратилмоқда. Энг асосийси, уларга давлатимиз томонидан кўплаб имтиёз ва имкониятлар берилаётгани фуқароларимизда ана шу хизматларга бўлган ишончни янада оширмоқда. Эндиликда тадбиркорлик фаолиятини бошламоқчи бўлган ҳар қандай фуқаро Давлат хизматлари марказига мурожаат қилиб, рўйхатдан ўтиши ва шу вақтнинг ўзида бир нечта банклардан ҳисобрақам очиши мумкин. Наманганлик Исмоилжон Деҳқонов қарийб 25 йилдан буён якка тартибдаги тадбиркорлик билан шуғулланиб келади. Давлат хизматлари марказларида ишбилармонлар учун яратилган қулайликлар иш унумдорлигини ошириб, вақтимизни тежаяпти, дейди биз билан суҳбатда.\nМАЪЛУМКИ, мамлакатимизда давлат хизматлари марказларининг янги ва ҳар томонлама қулай бинолари фойдаланишга топширилиб келинмоқда. Ана шундай янги қиёфадаги давлат хизматлари марказларининг навбатдагиси Чилонзор туманида жойлашган бўлиб, у пойтахтимизда фойдаланишга топширилаётган замонавий давлат хизматлари марказларининг биринчиси саналади. Айни пайтда яна 8 та Давлат хизматлари маркази қурилиши бошлаб юборилган.


Турмуш ҳақида 3 қисм — Dilkashradio.com\nБиз ўтган галги суҳбатимизда йигит билан қиз турмуш қуришдан олдин ўйлаб кўриши зарур бўлган саволларни бериб ўтган эдик. Қуйида эса ўша саволларнинг давомини тинглайсиз. Тенгхуқуқлилик, бўйсуниш ва севги маъноларини қандай тушунасиз? Ҳақиқий севги ўз-ўзини тўлдиради? Қанча кўп берса, шунча кўп ўсади. У ёпишиб оладиган ва турмуш ўртоғини бўғиб қўядиган рашкчи севги эмас. Турмушда икки ёш бир-бирисиз яшай олса ҳам ўз хоҳишлари билан бирга яшашга қарор қилса, бу севги бўлади. Мақсад бир-бирини тарбиялаш ва ўстириш. Бўйсуниш — бу хизматкорлик ёки тенг хуқуқсизлик ҳам эмас. “Оиланинг боши бўлиш бошқариш эмас ғамхўрлик қилиш ва ҳокимлик қилиш эмас жавобгарликдир.”\nСиз жинсий яқинлик ва шаҳвонийлик ҳақида соғлом фикрлайсизми? Жисмоний яқинлик Худованд томонидан берилган. Эр-хотин ўртасида ҳар қандай ишда (мавзуда) очиқлик бўлиши керак, шу жумладан сексда ҳам. Секс фақатгина лаззат бўлиб қолмасдан, жисмонан ва руҳам мулоқот қилиш усули ҳам бўлиши керак.\nОта-оналик жавобгарлигига муносабатингиз қандай? Болаларни тарбиялаш ҳақида фикрларингиз борми? Аёлнинг бирор жойда ишлаши ҳақида нима дейсиз? Камбағаллик, ишсизлик ёки фарзанднинг ўлими каби оғир ҳоллардан қандай чиқиб кетасиз?\nҲаётингизга ота-онанинг аралашувига қанчагача чидашингиз мумкин? “Қолдириш” – бу буйруқ. Ҳис туйғулар билан, руҳан, ва жисмонан узоқлашиш. Албатта ота-она ташлаб кетилмайди, аммо энди кичик оиланинг ўз бошлиғи ва ёрдамчиси бор. Шунинг учун ҳам оилада ота-оналар иложи борича ёшларнинг муносабатларига аралашавермасликлари лозим. Ота-оналар ўз хоҳишларини фарзандларига ўтказадилар, бу эса янги келин-куёв орасида муаммолар пайдо бўлишига сабаб бўлади.\nРуҳий ҳаётингиз қандай? Сиз Худони ҳурмат қилмайдиган киши билан ёки ҳаётий асослари сизникидан бутунлай фарқ қиладиган киши билан бахтли бўла оласизми? Бундай турмушлар баъзида дахшатли хато бўлиб чиқиши мумкин. Ҳар доим умр йўлдошни Худонинг хоҳишига кўра танлаш керак,чунки нотўғри қарорлар оқибатда ёмон натижаларга олиб келиши мумкин. Ўз-ўзингизга баҳо берганмисиз? Сизда дадиллик, сабр-тоқат, беғаразлик ва турмушингизни изига тушиб кетишида асқотадиган чидамлилик каби тўлақонли сифатлар борми? Турмуш ҳар иккала шерикдан ҳам қаттиқ меҳнат қилишни ва жавобгарликни талаб этади. Ундан ташқари турмушда уларнинг ҳар иккаласидан ҳам жанжал бошланишидан олдин тортишувларни ҳал қилиш ва мослашиш қобилиятига эга бўлиш талаб этилади. Ҳар бир оиланинг жанжаллар ва паст-баландликлар бўлиб туради. Биз юқорида берган саволлар сизнинг турмуш қуришдан олдинги фикрларингизни бойитади. Турмуш қурмоқчи бўлган инсонингизни яхшилаб билиб олишингизга ёрдам беради. Ундан ташқари турмуш ҳақида жиддий фикрламайдиганлар учун сабоқ ҳам бўлади деган умиддамиз. доимо турмушингиз фаровон бўлсин!


“Кафолат суғурта компанияси” АЖ 24 ёшда: тажриба, амалиёт ва синалган ишонч\nБозор иқтисодиёти шароитида суғурта соҳаси иқтисодий ривожланишнинг муҳим омилларидан бири ҳисобланади ва аксинча иқтисодий барқарорлик суғурта соҳаси ривожланишининг негизи саналади.\nМустақилликнинг илк йилларида иқтисодий ислоҳотларнинг ривожланиш босқичида суғурта соҳасида ҳам бозор механизмларига асосланган инфратузилма шакллана бошлади. Республикамизда узоқ йиллар давлат суғуртаси амал қилган бўлса, бозор механизмларининг шаклланиши суғурта соҳаси олдига ҳам кечиктириб бўлмас ислоҳотларни амалга оширишни долзарб вазифа сифатида белгилаб берди.\nБозор тамойилларига ва соғлом рақобатга асосланган суғурта хизматлари шаклланиши бу йўналишда суғурта хизматларини таклиф этувчи суғурта ташкилотларининг вужудга келиши билан боғлиқдир.\n1997 йилнинг 14 мартида Вазирлар Маҳкамасининг 144-сонли қарорига асосан “Кафолат суғурта компания”си ташкил этилди. Компания дастлаб иш бошлаган вақтда устав капитали 500 млн сўмдан иборат бўлиб, 48 та минтақавий тармоғи мавжуд эди.\nКомпания мана 24 йилдирки, суғурта бозорининг профессионал иштирокчиси сифатида мамлакатимизда олиб борилаётган ислоҳотлар ижросида ўзининг фаоллигини кўрсатиб келмоқда. Жамият филиаллар тармоғи бўйича жуда кенг географик нуқтага эга бўлишига қарамай аҳоли ва ташкилотларга янада яқинлашиш, уларга қулай суғурта хизматларини кўрсатиш мақсадида йилдан йилга янги суғурта марказларини очмоқда. Бугунги кунга келиб филиаллар, суғурта марказлари ва бўлинмалар сони 215 тани, сотув шохобчалари сони 400 дан зиёдни ташкил этади.\nМамлакатимизда 2016 йил охиридан миллий иқтисодиётимизда жадал ривожланишни ўз ичига олган трансформация жараёни бошланди. Иқтисодиётнинг барча тармоқлари хизмат кўрсатишнинг янги тизимига инновация, мотивацион ёндашув ва аниқ мақсадли режалар асосида ёндашишни бошлади. Мазкур жараёнда 2017 йилнинг 9 октябрида Ўзбекистон Республикаси Президентининг ПҚ-3317-сонли “Кафолат суғурта компанияси” АЖ фаолиятини такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори қабул қилиниб, компаниянинг асосий ривожланиш йўналишлари белгилаб берилди.\nБугунги кунда Ўзбекистон суғурта бозорида 40 га яқин суғурта компанияси фаолият олиб бормоқда. Ҳар йили 3 та, 4 та янги суғурта компаниялари ўз фаолиятини бошламоқда. Бундай рақобат шароитида компаниянинг бозордаги ўз ўрнини сақлаб қолиши ва доимий ривожланиб бориши жуда мураккаб бўлиб, компаниядан ҳар томонлама ўйланган ва аниқ режаларга асосланган стратегик йўналишларни белгилашни тақозо этади.\n“Кафолат суғурта” компаниясининг тарихи давомида доимий кучли тўртликдан жой олишида биринчи навбатда профессионал мутахассислар жамоаси, энг катта минтақавий тармоқ, инновацияга асосланган суғурта хизматлари, шаклланган компания бренди, тезкор тўлов ва мустаҳкам халқаро алоқа сабаб бўлмоқда.\nҲозирда компания томонидан аҳоли ҳамда юридик шахсларга ҳар томонлама қулай, пасайтирувчи коэффициентларни ўз ичига олган ва ҳар томоннинг манфаатларига мос келувчи суғурта хизматлари таклиф этилмоқда. Чет эл тажрибаси ва Ўзбекистон суғурта бозорида шаклланган тажрибалардан фойдаланиб ҳамда аҳоли ва хўжалик юритувчи субъектларнинг эҳтиёжларидан ва бозор талабидан келиб чиққан ҳолда янги замонавий суғурта турлари ишлаб чиқилмоқда. Шу билан бирга, мавжуд суғурта турлари доимий равишда такомиллаштириб борилмоқда.\nЯгона стандартлар ва универсал суғурта технологияларини қўллаш, бошқарувнинг ягона корпоратив стандартлари бўйича ишлаш, молиявий барқарорлик эвазига компания рейтинги халқаро Fitch Ratings стандартлар бўйича узоқ йиллардан буён «BВ-» (барқарор) рейтинги билан баҳоланиб келинмоқда.\nМиллий стандартлар бўйича «SAIPRO» ахборот рейтинг агентлиги “Кафолат суғурта компанияси” АЖ фаолиятини «uzA++» (энг юқори молиявий кўрсаткич) рейтинги билан баҳолаган.\nКомпания “International Underwriting Association of London” уюшмасининг Ўрта Осиёда иккитадан бири, Ўзбекистонда ягона аъзоси бўлган суғурта ташкилоти ҳисобланади.\nISO 9001:2015 халқаро стандарти бўйича сифат менежменти тизимига эга. Ҳар йили молиявий ҳисоботларнинг халқаро стандартлари бўйича аудит олиб борилади.\nЎзбекистон иқтисодиётининг ривожланиши, кенг кўламли инвестицион лойиҳаларнинг жорий этилиши ўз-ўзидан мустаҳкам суғурта ҳимоясини талаб этади. Йирик суғурта объектлари билан ишлашда суғуртанинг умуминтеграция жараёнларидан фойдаланиш асосий ўрин тутади.\nКомпания томонидан HDI Global (Германия), CHUBB, Swiss Re (Швейцария), АХА Global Healthcare Pte Ltd (Франция), BMI (Каймон ороллари), People’s Insurance Company of China (Хитой), Hyudai Insurance, Samsung Insurance (Корея), Russian Re, Россия миллий қайта суғурта компанияси, СОГАЗ ва Ингосстрах (Россия), Willis Towers Watson, АОN ва DIG Pls (Буюк Британия) ва бошқа қайта суғурта компаниялари ва брокерлари билан тузилган ҳамкорлик шартномалари асосида дунё бўйлаб жойлашган йирик 1000 дан ортиқ объектлар қайта суғуртага қабул қилинди.\nКомпания 2019 йилда 3,4 млн АҚШ доллари экспорт хизматини таъминлаган бўлса, 2020 йилда бутун дунёда пандемия муҳити ҳукм суришига қарамай ушбу кўрсаткич 5,2 млн АҚШ долларини ташкил этди.\nШу билан бирга, рискларни бошқариш, суғурта хизматларининг мижоз ва бозор талабига мослиги, шаффофлиги, ягона стандартлар асосида хизмат кўрсатиш тизими шаклланиши ҳам компанияда суғурта хизматлари кўрсатишнинг ижобий динамикасини белгилаб бермоқда.\n2020 йил мобайнида компания 663 мингга яқин суғурта шартномаларини имзолаб, 87,8 трлн сўм миқдорида суғурта жавобгарлигини олган. Олинган жавобгарлик бўйича 7333 та суғурта даъволари кўриб чиқилиб, 38,0 млрд сўмдан ортиқ суғурта тўловлари амалга оширилган.\n2020 йилда кичик бизнес ва хусусий тадбиркорлик субъектларининг суғуртавий ҳимоясини таъминлаш борасида 38,5 мингдан ортиқ субъектларга 5,5 трлн сўмдан ортиқ суғурта хизматлари кўрсатилди. 15 355 та кичик бизнес субъектларига тадбиркорлик фаолиятларини бир маромда давом эттиришларини қўллаб-қувватлаш мақсадида олаётган кредитлари қайтарилиши бўйича 928,7 млрд сўмлик суғурта хизматлари тақдим этилди.\nМиллий товар ва хизматлар экспортчиларини бугунги кунда энг қийнайдиган саволлардан бири улар жўнатаётган мол-мулкнинг хорижий ҳамкорга тўлиқ бус-бутун етиб бориши ва хорижий ҳамкор томонидан экспорт шартномасига асосан маблағнинг ўз вақтида тўлаб берилишидир. Бу борада ўтган йилда компания томонидан асосан Тошкент шаҳри ва вилояти, Самарқанд, Андижон, Бухоро, Фарғона ва Жиззах вилоятлари шунингдек Қорақалпоғистон Республикасида фаолият юритувчи экспортчиларнинг 1,2 трлн сўмлик рисклари суғуртавий ҳимояга олинди.\nЯна бир муҳим йўналиш, компания томонидан аҳолининг, жумладан ёшларнинг суғуртавий ҳимоясини таъминлашдир. Биргина 2020 йилнинг ўзида аҳолига 14,3 трлн сўмлик 60 дан ортиқ суғурта турлари бўйича хизмат кўрсатилиб, улар билан 522,1 мингдан ортиқ суғурта шартномалари имзоланган. Юзага келган суғурта ҳодисалари бўйича 6 035 та ҳолатда 22,9 млрд сўмдан ортиқ суғурта қопламалари тўлаб берилди.\nЎтган йилнинг баҳор ойларида Бухоро ва Сирдарё вилоятларида содир бўлган фавқулодда ҳолатлар суғурта компаниялари қатори, “Кафолат суғурта компанияси” АЖ олдига ҳам бирламчи вазифани белгилаб берди. Зарар кўрган аҳолига ва тадбиркорлик субъектларига моддий ва маънавий ёрдам кўрсатиш мақсадида тезкор ишчи гуруҳи талафот содир бўлган куниёқ Сирдарё ҳамда Бухоро вилоятларига етиб борди.\nСирдарёда талафот натижасида компания томонидан суғурта қилинган объектларга зарар етгани аниқланиб, 43 та жабр кўрган мижозларга 257,0млн сўм суғурта қопламалари тўлаб берилди.\nБухоро вилоятида 27 апрель куни юзага келган кучли шамол ва ёғингарчилик натижасида 31 та зарар кўрган объектларга 340,0 млн сўм миқдорида суғурта қопламалари амалга оширилди.\nҚайд этиш лозимки, компанияда ёшлар масаласига алоҳида эътибор қаратилади. Жумладан, ёш кадрларни кўпайтириш, уларнинг касбий салоҳияти ва малакасини ошириш, олий таълим муассасаларида таълим олиши учун шароит яратиш борасида тизимли ишлар амалга оширилмоқда.\n2019 йил 2 августда Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Ўзбекистон Республикасининг суғурта бозорини ислоҳ қилиш ва унинг жадал ривожланишини таъминлаш чора-тадбирлари тўғрисида»ги Қарори имзоланди. Ушбу ҳужжатга мувофиқ компанияда ишлаётган ўрта махсус маълумотга эга бўлган 23 нафар ходим олий таълим муассасасига тавсиянома асосида ўқишга қабул қилинди.\nБундан ташқари, юқоридаги Президент Қарорининг бажарилишини таъминлаш мақсадида “Кафолат суғурта компанияси” АЖ вакиллари Буюк Британиянинг Лондон шаҳридаги Chartered Insurance Institute (CII) билан меморандум имзолаб, 2020 йил июль ойида Тошкент шаҳридаги Халқаро Вестминстер Университети ўқитувчилари иштирокида Ўзбекистон суғурта компанияларининг 20 нафар мутахассислари онлайн режимида General Insurance (Умумий суғурта) йўналишида дарс ўтдилар.\n#Кафолат суғурта компанияси


Журналист суриштируви: Боғизоғондаги можаронинг ечими борми? (видео)\nЖурналист суриштируви: Боғизоғондаги можаронинг ечими борми?...\n29.03.2018 21:10 0 40140\nСамарқанд вилояти Тайлоқ туманидаги Боғизоғон қишлоғидан тушган шикоят бўйича хизмат сафарига йўл олганимизда қандай можарога бош қўшиб қўйганимизни тасаввур ҳам қила олмаган эдик...\nБоғизоғонлик бир гуруҳ фуқаролар қишлоқда ишлаб турган юқумли касалликлар шифохонасининг авария ҳолатида эканлиги, бир вақтлар қишлоқда мавжуд бўлган, бугунги кунда бузиб ташланган туман тиббиёт бирлашмасига қарашли шифохонанинг илгари туғруқхона бўлган бир қисми юқумли касалликлар шифохонаси қилишга мўлжаллаб реконструкция қилингани, аммо юқумли касалликлар шифохонаси бу бинога кўчиб кира олмаётгани, бунга шу қишлоқдаги бир гуруҳ аёллар (?) йўл қўймаётгани ҳақида ёзишган эди.\nБиз видеолавҳа тайёрлаш мақсадида операторимиз билан Боғизоғонга бордик. Аввало юқумли касалликлар шифохонасини кўрдик ва ҳайратга тушдик. Уруш ҳақидаги киноларда кўрганмиз бунақа манзарани. Тасвирлардан кўриб оларсиз, бунақа бинода шифохона ишлаб туриши – жиноят! Бугун бўлмаса эртага кимларнидир том босиб қолади. Ўзи бир биносининг орқа томони ўпирилиб тушибди ҳам. Ошхонасига кириб, тилимни тишлаб қолдим: юқумли касалликлар шифохонасининг ошхонасида юқумли касалликлар тарқалиши эҳтимоли жуда катта!\nЮқумли касалликлар шифохонаси учун мослаб реконструкция қилинган шифохонага бордик. Ҳаммаси қойилмақом! Юқумли касалликка чалинган ҳар бир касал учун, энг кўпи икки касал учун алоҳида палаталар (алоҳида ҳожатхонаси, ювиниш жойлари билан), ҳатто беморнинг ҳолидан хабар олишга келганлар учун алоҳида кириш эшиги ва суҳбатлашиш хоначаси ҳам қилинган. Бир сўз билан айтганда юқумли касалликлар шифохонаси бундан ортиқ бўлмайди.\n— Бино реконструкция қилингандан кейин ҳам менинг ходимларим икки ярим ой бу ерда йиғиштириш, тозалаш, ободонлаштириш ишларида қатнашишди, ҳамма ёқни чиннидай қилиб қўйишди, — дейди юқумли касалликлар шифохонаси бош врачи Клара Юсупова. — Сув минорасини ҳам ўз ёнимиздан қурдирдик.\nТўғри, ҳали бу шифохонада ҳам камчиликлар бор, хусусан, ошхонаси ишга туширилмаган, сув тизими уланмаган, юқумли касалликлар шифохонасида бўлиши шарт бўлган айрим бўлимлар ҳали барпо қилинмаган, масалан, туман ҳокимининг таъкидлашича, реанимация бўлими алоҳида қурилган бўлиши шарт экан.\nҲозирча бу бинода битта врачи, битта ҳамшираси, ўн учта касали бўлган ички касалликлар бўлими ишлаб турибди. Врач Анвархон Саидов билан гаплашдик.\n— Бу бино ички касалликлар шифохонаси қилинсин, бу ерда Анвархон Саидов ишласин деган буйруқ борми қўлингизда, нимага асосан бу ерда касалларни даволаяпсиз? – деган саволни бердик.\n— Қўлимда ҳеч қанақа буйруқ йўқ, — деди врач. – Менга қолса, иккита машинага чиқиб, шунча узоқ қишлоққа келиб ишлашга ишқибоз ҳам эмасман. Мен дўхтирман ва одамларни даволайман. Қайси постга қўйсалар, ўша ерда ишлайман. Ҳозирча мени шу постга юборишган ва мен шу постда ишлаяпман.\n— Икки қаватли ва юздан ортиқ одамни даволаш мумкин бўлган замонавий бинода 13 касал билан ишлаб туришингизни ўзингиз қандай изоҳлайсиз?\n— Албатта, бу ерни «нормални» очиб беришса эди, камида 100 та касални даволар эдик, — деди врач. — Аммо ҳозирча бу ер кейин ҳам ички касалликлар бўлими бўлиб қоладими, болалар шифохонаси бўладими ёки бу ерга юқумли касалликлар шифохонаси кўчиб келадими — ҳеч ким аниғини билмайди.\nҚарангки, аниғини шу қишлоқда яшайдиган аёллар билишар экан. Ҳеч кимни огоҳлантирмасдан борган бўлишимизга қарамай бирпасда бизни бир неча аёллар ўраб олишди. «Ҳали бу нима экан, шошмай туринг, ҳозир камида юзта хотин келади», — деб чўчитиб ҳам қўйишди.\n— Бу ер ички касалликлар ва болалар бўлими бўлади, гап тамом, — деди аёлларнинг ўктамроғи. – Бу ерга ҳеч қанақа юқумли касалликлар шифохонаси кўчиб келишига рухсат бермаймиз.\n— Ўзингиз танангизга ўйлаб кўринг, қишлоқнинг ўртасида юқумли касалликлар шифохонаси бўлиши ақлга тўғри келадими? — деди иккинчиси. — Биз тирик эканмиз, бу бинога юқумли касалликлар шифохонаси дўхтирлари кира олмайди!\n— Сизлар кимсизлар ва сизларга ким ҳуқуқ берганки, қишлоқда қанақа шифохона бўлиши ёки бўлмаслигини сизлар ҳал қилаяпсизлар? — сўрадик аёллардан.\n— Ҳоким бова бизга бу бинони ички касалликлар ва болалар шифохонаси бўлади деб очиб берган, — дейишди аёллар. — Очилиш маросимида лента шундай деб кесилганми, шундай бўлади. Қўлимизда лента кесиш маросими тасвирлари бор.\n— Ички касалликлар ва болалар шифохонасининг очилиши деб ош тарқатилган, — деб қўшиб қўйди аёлларнинг бири.\n— Ҳа, шундай деб ош тарқатилган бўлса, масала жиддий экан, — дея аслида бу ерда қанақа шифохона очилишини ҳал қилиши лозим бўлган мансабдорлар ҳузурига йўл олдик.\n— Нима бўлган бўлса, менгача бўлган, — деди Тайлоқ тумани тиббиёт бирлашмаси раҳбари Гулнора Рустамова. — Мен бу ерга келганимга энди олти ой бўлди. Шунинг учун саволларингизга ўринбосарим жавоб бера қолсин!\nБош врач ўринбосари Улуғбек Шамсиевнинг эса жавоблари қисқа бўлди:\n— Биз юқумли касалликлар шифохонаси учун бошқа жой танлаганмиз, буни дастурга ҳам киритиб қўйганмиз, — деди бошлиқ ўринбосари. — Эскижума қишлоғидаги ҚВПни юқумли касалликлар шифохонасига мўлжаллаб реконструкция қиламиз ва бу можарони яқин-орада узил-кесил ҳал қиламиз. Қишлоқ аёллари бошқачасига барибир кўнмайди. Бу ёғи ҳоким бовага боғлиқ.\nНа илож, Тайлоқ тумани ҳокимиятига бордик.\n— Мен бу туманда янгиман, олдинги ҳоким ўша ердаги жанжалкаш одамларни тинчитиш мақсадида аслида юқумли касалликлар шифохонаси учун таъмирланган бўлса ҳам бинони «Болалар ва ички касалликлар бўлими қилиб очиб бердик» деб эълон қилиб юборган, — деди туман ҳокими Баҳодир Саъдуллаев. — У ердаги ўша аёллар энди у бинога бошқа шифохонани жойлаштиргани қўймайди. Биз юқумли касалликлар шифохонасини бошқа ерга кўчирамиз десак бунга ўша шифохона духтурлари кўнмайди. Ҳатто марказдаги туман тиббиёт бирлашмаси, яъни туман шифохонасидан алоҳида бўлим очиб берамиз десак ҳам кўнишмаяпти. «Қишлоғимиздаги шифохона туриб, туман марказига қатнаймизми?» дейишади. Ваҳоланки, ўша қишлоқ туман марказидан жуда олисда ҳам эмас.\nЭнг қизиғи, туман ҳокими Баҳодир Саъдуллаев бизга: «Шу можарони ёритиб, унинг ҳал бўлишига ёрдам бера олсангизлар, сизлардан миннатдор бўлар эдим, ўзимнинг ҳам жонимга тегиб кетди», — деди. Тасвирга олишимизга эса туман ҳокими ҳам, ўринбосарлари ҳам рози бўлишмади...\nЖурналист муаммони ёритишда холис бўлиши, у ёки бу томонда турмаслиги, Боғизоғондаги можаролар мисолида эса турли фронтда бир-бири билан ошкора кураш олиб бораётган икки тарафдан бирининг ёнини олмаслиги, уларнинг манфаатини ҳимоя қилмаслиги шарт. Аммо бундай холис бўлишга ақлим етмади. Чунки олтмишга кираяпман, аммо ҳали бирор шифохона фалон касал даволанадиган шифохона бўлсин деган талабни айта олмаганман, на отам айтган, на онам! Шахсан мен касалхона очиш, унда қанақа касални даволаш масаласи билан қишлоқнинг аёллари эмас, соғлиқни сақлаш идоралари шуғулланади деб ўйлайман.\n— Сизлардан каттароғи ҳам бу ерга юқумли касалликлар шифохонасини киргиза олмайди! – дейишди ортимиздан боғизоғонлик аёллар.\n«Боғизоғондан юқумли касалликлар шифохонаси бир қадам силжимайди», — дер экан нариги гуруҳнинг лидери бўлган бир отахон. У президент порталигача борибди шу масалада. Ҳар икки фронт курашчилари ўзларига керакли қарорни чиқариб беришни талаб қилиб навбатма-навбат гоҳ туман тиббиёт бирлашмасини, гоҳ туман ҳокимиятини «қуршов»га олишаркан. Иккала гуруҳнинг вакиллари ҳам навбати билан Тошкентга одам юбориб туришар экан...\nБу можарода айтган сўзи ҳукм бўладиган ҳоким йўқлиги, ўзлари очиб берган шифохонани ўзлари идора қила оладиган туман ёки вилоят тиббиёти раҳбарлари йўқлиги туфайли ҳукумат бир гуруҳ аёлларнинг қўлига ўтиб кетибди.\nСамарқанд вилоят соғлиқни сақлаш бошқармаси бошлиғи Азиз Жўраевнинг сўзлари ҳам кескир бўлмаса-да, ўз нуқтаи назарини яққол ифодалаб бера олди:\n— Биз давлат дастурига киритилган бинони юқумли касалликлар шифохонаси учун реконструкция қилганмиз ва бу ишга давлатнинг катта маблағи сарфланган. Туман ҳокими ўз халқи бўлган ўша аёлларни бинодан чиқарса, шу бугуноқ бориб, у ерга юқумли касалликлар шифохонасини жойлаштиришга тайёрман. Ички касалликлар бўлими ва болалар касалликлари бўлими эса туман марказий шифохонасида бор ва марказий шифохона Боғизоғонга узоқ ҳам эмас. Аёллар нега бундай оёқ тираб олганини тушунмайман. Афсуски, ўша аёлларни туман ҳокими ҳам, Соғлиқни сақлаш вазирлиги раҳбарлари ҳам, маҳаллий бошқарув идоралари ҳам чиқара олмаяпти.\nШифохона учун пул сарфлаган вилоят соғлиқни сақлаш бошқармаси раҳбари, туман тиббиёт бирлашмасининг раҳбарлари, ҳатто туман ҳокими ҳал қила олмаган, ҳозирча аёллар ўз айтганини ўтказиб турган Боғизоғон юқумли касалликлар шифохонаси можаросини «Хаbar.uz» сайти ҳам ҳал қилиб бера олмаслиги аниқ. Аммо биз бу масалани ҳал қилиб бера оладиган раҳбарлар Ўзбекистонда топилишига ишонамиз ва улардан жавоб кутамиз.\n«Хаbar.uz» бу масалага яна қайтади.\n«Хаbar.uz»нинг махсус мухбири,\nТайлоқ тумани Боғизоғон қишлоғи.\nсоғлиқни сақлаш юқумли касалликлар шифохонаси Тайлоқ Боғизғон\nЖамият 25/12, 18:32\nШавкат Мирзиёев болалардаги туғма касалликларни барвақт аниқлаш бўйича давлат дастурини тасдиқлади


Одамларни хайрли ишларга тарғиб қилишда энг аввало шу ишларга нисбатан уларнинг ҳимматини ошириш лозим бўлади.\nҲадис китобларида “Жаброил ҳадиси” деган бир машҳур ҳадис бор. Тўғри, барча оятларни ҳам Жаброил алайҳиссалом олиб тушганлар. Ундан ташқари, Пайғамбаримизнинг ҳадислари ҳам илоҳий илҳом бўлгани аниқ.\nШайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф давр талаби, иммунитет танқислиги ҳамда илм олишнинг зарурлиги ҳақида\nЖамиятимизда умрини исроф қилаётганлар ниҳоятда кўп. Уларнинг ичида мактаб ёшидаги болалардан тортиб, катта ёшдаги боболар ва момолар ҳам бор. Болалар илм олиш ўрнига кўча-кўйда санғиб, тамаки чекиш, сўкиш, одамларнинг керакли нарсаларига талафот етказиш каби турли бўлмағур ишлар билан умрларини зое қилишмоқда.


Виктор Жалилов: "Бугунги ўйин дурангга мос эди. Қолган воқеалар ҳақида эса гапирмайман" - Zamin.uz\n"Жуда қийин ва мураккаб ўйин бўлди. Ўзбекистондаги энг кучли таркибли жамоага қарши майдонга тушдик. Бугунги ўйин дурангга мос эди. Бироқ имкониятни бой бердик. Бугун футболчиларимиз жуда яхши ҳаракат қилишди. Гол ургандан кейин ҳам ҳимояга ётиб олишмади. Босимдан чиқиб кетишга ҳаракат қилишди ва гол ҳам уришди. Қолган воқеалар ҳақида гапирмайман", - дейди Виктор Жалилов.\n- Фарҳод Мираҳматов чап қанот ҳимоячиси. У фақат шу позицияда ўйнай олади. Даврон Ҳошимов эса ўнг томонда ўйнайди. Ўнг қанот ҳимоячимиз Хушнуд Авиловда жароҳат бор. Ҳужумчилар муаммоси эса нафақат бизда, балки бутун Ўзбекистонда мавжуд. Бу терма жамоада ҳам ўз сўзини айтмоқда. Жиддий ўйинларда марказий ҳужумчини топа олмайсиз. Ҳозирги кунда ўйин тақдирини ҳал қиладиган саноқли ҳужумчиларга эгамиз. Машғулотлардаги ҳаракатларидан сўнг футболчиларни майдонга туширамиз. Уларнинг бугунги ҳолатидан келиб чиқиб иш тутамиз.\nМағлубиятга учрадикми, демак бизга маҳорат, совуққонлик етишмади. Қайсидир паллада омад ҳам. Нимадир етишмади. Камчиликларни муҳокама қиламиз. Футболчи алмаштириш ўйиннинг боришига қараб амалга оширилади. Шунинг учун Тасич ўйинга қўшилди. Игорь Голбаннинг олдинда кўпроқ фойдаси тегишини инобатга олиб, уни олдинга ўтказиб, Путинчанинни орқароққа ўтказдик. Хатоларни хотиржам таҳлил қиламиз. “Замин” янгиликларини “Одноклассники”да кузатиб боринг\n"Навбаҳор" мураббийи "Насаф"га қарши ўйиндан кейин ҳакамлик, рақиб жамоа ва шартнома муддати ҳақида гапирди\n19-03-2021, 22:55, Спорт\n"Навбаҳор"нинг икки йўлбошчиси истеъфога чиқарилди\n13-03-2021, 16:36, Спорт\nСуперлигада 1-турдан кейин илк истеъфо кузатилди\n13-03-2021, 11:18, Спорт\nВиктор Жалилов "Навбаҳор" клубида маслаҳатчи мураббий сифатида иш бошлади\n2-01-2021, 21:20, Спорт\n17-02-2020, 19:19, Спорт\nРўзиқул Бердиев: "Ўйиндан аввал бизга ЎФАдан қўнғироқ бўлди"\n10-07-2018, 16:27, Спорт\nЯнгиликлар » Спорт » Виктор Жалилов: "Бугунги ўйин дурангга мос эди. Қолган воқеалар ҳақида эса гапирмайман"\nОЧЛ-2021. Биринчи кунги барча ўйинларда урилган голлар ва хавфли вазиятлар


Конгресс иштирокчилари “Қодирия ГЭС-3” га борди\nАввал хабар қилганимиздек, пойтахтимизда “Гидроэнергетика. Марказий Осиё ва Каспий” бешинчи халқаро конгресси бўлиб ўтмоқда.\nТадбир иштирокчилари “Қодирия ГЭСлар каскади” унитар корхонаси таркибидаги “Қодирия ГЭС-3” да бўлишди.\nИштирокчилар “Қодирия ГЭСлар каскади” тарихи билан боғлиқ ёрқин зарварақлар ҳамда умумий манзарани қамраб олган ихчам ва мўъжаз музейда бўлишди.\n–Қодирия ГЭСининг эски эксплуатация биноси ҳудудида жойлашган музейда бўлдик, – дейди Россия – Қирғизистон ривожланиш фонди вакили Нурлан Мамитов. – Унинг экспонатлари тарихий ва мазмун жиҳатдан ниҳоятда кенг қамровлидир. ГЭСнинг илк пойдеворидан тортиб то каскад ҳолатига келгунга қадар маъмурий ва муҳандислик бошқарувида заҳматли меҳнат фаолиятини олиб борган етук мутахассислар ҳаёти ва касбий тажрибаси, ГЭС ва Каскад эришган ютуқлар унда ўз аксини топган экан. Меҳнати алоҳида эътироф этилган фидойи гидроэнергетиклар ҳақидаги маълумотлар мен учун қизиқ бўлди. Бизда ҳам бу каби эски ГЭСлар бир нечта бор, у ерда музей яратишни мўлжаллаб қўйдим.\nАлбатта, 1933 йилдан буён иш жараёнида бўлган технологик қурилмалар тадбир иштирокчиларида ёрқин таассурот қолдирди.\nХалқаро анжуманда мамлакатимиз гидроэнергетика соҳасининг бош ташкилоти бўлган “Ўзбекгидроэнерго” акциядорлик жамияти вакиллари фаол иштирок этмоқда. Аслида ҳам улар инвестициявий лойиҳалар асосида янги гидроэлектр станцияларини қуриш, узоқ йиллардан буён ишлаб келаётган ГЭСларни замон талаблари асосида модернизация қилишда фаол қатнашмоқда.\n–Мазкур йирик гидроэнергетика форуми ва кўргазмаси Европа, Лотин Америкаси, Буюк Британия, Эрон, Грузия ва МДҲ давлатлари ҳамкорлигида энергетика соҳасини ривожлантириш, соҳа мутахассислари иштирокида асосий масалаларни муҳокама қилиш ҳамда тажриба алмашиш мақсадида ўтказилмоқда, – дейди “Ўзбекгидроэнерго” акциядорлик жамияти раис ўринбосари Бекзод Амирсаидов. – Биз янги ГЭСларни қуриш ва мавжудларини модернизация қилиш орқали юртимизнинг энергетика салоҳиятини оширмоқдамиз. Жорий йилда 16 лойиҳани амалга оширмоқчимиз, уларнинг қуввати 9903 МВт бўлади. Умумий қиймати 1 миллиард доллардан ошадиган маблағнинг бир қисми хорижий инвестициялар ҳисобидан қопланади.\nФорумдан ўрин олган асосий маърузалар мамлакатимизда гидроэнергетика соҳасида амалга оширилаётган кенг кўламли ислоҳотлар, жорий ва кутилаётган истиқболларга бағишланади.\nКонгресс доирасида соҳа мутахассислари иштирокида бир қатор давра суҳбатлари, семинарлар, брифинглар ташкил этилмоқда.


ШИФОХОНАДАГИ БЕМОР АЁЛЛАРГА ГУЛ ВА...\nБугун Ҳазорасп тумани ҳокими Ўктам Машарипов 8-март - Халқаро хотин-қизлар куни байрами муносабати билан туман тиббиёт бирлашмасига ташриф буюриб, шошилинч ёрдам бўлимида даволанаётган аёллар ҳолидан хабар олди. Туман ҳокими улар билан дилдан суҳбатлашиб, гул ва байрам совғаларини туҳфа қилди.\n-Туман ҳокимининг байрам билан қутлаб, ҳолимиздан хабар олганликларидан, гул ва байрам совғаларини келтирганлигидан жуда хурсанд бўлдим. Касаллигим ҳам эсимдан чиқиб кетди. Аёлларни ҳурмат қилиб, доимо эзгулик ишлари бошида бўлган туман ҳокимига ўз миннатдорчилигимни билдираман,-дейди бемор Ёрқиной Шавкатова.\nДарҳақиқат, Ҳазорасп тумани ҳокими Ўктам Машарипов туманнинг ҳар бир фуқароси ҳақида қайғуриб, уларнинг яхши кунию, ташвишида бирга бўлиб, кўмакдош бўлаётгани барчамизга ибрат бўлмоқда. Чунки, эзгулик, ҳайрия ишлари ҳар қандай инсонни ҳаётга, яшашга бўлган муҳаббатини оширади.


Вақтнинг мияга қандай таъсири бор? - 25 Октября 2019 - Yangiliklar Olami - www.SherlarUz.CoM - SMS SHERLAR, SEVGI SHERLARI, YANGI\nВторник, 12.11.2019, 06:00\nГлавная » 2019 » Октябрь » 25 » Вақтнинг мияга қандай таъсири бор?\nБилсангиз, инсон организмининг бош аъзоси бўлмиш мия куннинг турли қисмларида бутунлай ўзгача ишлайди. Муҳим маълумотни эслаб қолиш учун уни куннинг маълум бир пайтида ўқиш, мураккаб вазифаларни эса яна бошқа бир паллада бажариш керак.\nТонгги соат 6.00-7.00 да миянинг узоқ вақтлик хотира қисми фаол ҳолатда бўлади, куннинг бу пайтида ўқилган нарса осон эслаб қолинади.\n8.00-9.00 оралиғида эса мантиқий фикрлаш имконияти кучли бўлади, бу эслаб қолиш ва таҳлил қилишга оид вазифаларни бажариб олиш учун энг қулай пайтдир.\n9.00-10.00 оралиғи эса статистика ҳамда маълумотлар билан ишлаш учун оптимал вақт саналади.\n11.00 дан 12.00 га қадар бўлган вақтда интеллектуал самарадорлик даражаси пасаяди, бу пайтда ўзингизни бирор нарса билан чалғитишингиз, мисол учун мусиқа тинглашингиз мумкин.\n11.00 дан 14.00 гача бўлган паллада эса тушлик қилиб олиш керак. Сабаби бу вақтда овқат ҳазм қилиш тизими фаол ишлайди, тановул қилинган маҳсулотлар жуда яхши ўзлаштириб олинади.\n12.00 – 18.00 оралиғи эса фаол ишлаш палласи. Ҳаддан ташқари кеч, мисол учун тун пайтида меҳнат қилиш мияни зўриқтириб қўйиши мумкин. Бунинг биринчи белгиси эса уйқуга кетишнинг қийинлиги саналади.\n21.00-23.00 оралиғида асаб тизимининг дам олиши учун имкон бериш лозим. Бу пайтда сокин муҳитда ҳордиқ чиқариш тавсия этилади.\n23.00 дан тунги соат 1.00 га қадар бўлган пайт ухласангиз, танадаги қувват қайта тикланади. Қадимги Хитой табобатида ушбу қувват ”тси”, ҳинд ёглари орасида ”прана”, замонавий илм тилида эса ”Асаб ва мушаклар кучи” деб номланади.\nТунги соат 1.00 дан 3.00 га қадар ухлаш давомида эса танадаги эмоционал қувватни қайта тиклаш мумкин.


ИШИД "жонли қалқон" остида Манбижни тарк этгани сурати чиқди - BBC O'zbek\nИШИД "жонли қалқон" остида Манбижни тарк этгани сурати чиқди\nФото муаллифлик ҳуқуқи SDF\nСурия демократик кучлари ИШИД гуруҳининг "жонли қалқон" остида Манбижни тарк этаётгани акс этган аэросуратларни чоп этган.\nСуратларда кўринган жангариларнинг юзлаб машиналари ичида тинч фуқаролар бўлганлари айтилади.\nСурия демократик кучларига кўра, сурат 12 августда олинган.\nИсёнчилар, жумладан курдлар конвойни тўхтатмаган ёки унинг ҳаракатига тўсқинлик қилмаганлар. Ҳар бир автомашина ичида жангарилар тинч фуқароларни қалқон сифатида ўтирғизган. Машиналар Туркия чегарасига кетаётгани тахмин қилинади.\nСурия демократик кучлари АҚШ бошчилигидаги коалиция дастагида 10 ҳафталик қамалдан сўнг Манбиж шаҳри устида тўлиқ назорат ўрнатишга муваффақ бўлишди. Мақсад ИШИД жангариларига Туркия чегарасига борадиган йўлни беркитиш, уларни шаҳардан сиқиб чиқариш эди.\nМанбиж Туркия чегарасида жойлашган бўлиб, жангариларнинг асосий қароргоҳи Раққа шаҳрига элтувчи йўлда муҳим нуқта саналади.\nИсёнчилар ИШИД манзилларига қарши ҳужумларни 1 июнда бошладилар.\nИШИД шаҳарни сақлаб қолишга иложи йўқлигига амин бўлгач, 100-200 жиҳодчи конвой ташкил қилиб, ҳар бир машинага қуролсиз одамларни жойлаштириб, шаҳардан чиқиб кетиш йўлини топган.


Газета Норма маслахатчи / 2014 год / № 12 / Кичик бизнес ва хусусий тадбиркорлик\nБунинг учун Интернет тармоғи орқали www.id.uz ягона идентификация тизимига «ташриф буюрасиз». Бу ерда шахсингизга оид керакли маълумотларни киритиш орқали логин ва паролга эга бўласиз. Шу логин ва пароль орқали www.my.gov.uz ягона интерфаол давлат хизматлари порталига кирасиз. Ундан тадбиркорликка оид бўлимни топиб, «Тадбиркорлик субъектларини давлат рўйхатидан ўтказиш» тизимига ўтасиз. Шу ерда шахсингиз, фаолиятингизга оид маълумотлар талаб қилинган саҳифани тўлдириб, уни электрон рақамли имзо билан тасдиқлайсиз. Қарабсизки, икки кундан сўнг сизга Интернет орқали тадбиркорлик фаолияти юритиш ҳуқуқини берувчи электрон кўринишдаги гувоҳнома келади ва сиз тадбиркорга айланасиз.\nПрезидентимиз Ислом Каримов раҳнамолигида ишбилармонлик муҳитини янада яхшилаш, айниқса, янги иш бошлаётган тадбиркорларга ҳар томонлама қулайлик яратишга қаратилаётган эътибор туфайли соҳада изчил ўзгаришлар амалга оширилди. Бунинг самарасида мамлакатимизни 2013 йилда ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш якунлари ва 2014 йилга мўлжалланган иқтисодий дастурнинг энг муҳим устувор йўналишларига бағишланган Вазирлар Маҳкамасининг мажлисида таъкидланганидек, Ўзбекистон бизнесни рўйхатга олиш шартлари бўйича жаҳон миқёсида 66 позиция юқорига кўтарилиб, рейтинг ўтказилган 189 мамлакат орасида 21-ўринни эгаллади.\nБугунги кунда мамлакатимизда тадбиркорлик субъектларини давлат рўйхатидан ўтказишнинг энг қисқа ва соддалаштирилган тартиби жорий этилган. Бунга кўпи билан икки иш куни кетади, холос. Давлатимиз раҳбарининг 2011 йил 12 майда қабул қилинган «Тадбиркорлик субъектларини ташкил этиш ва давлат рўйхатидан ўтказиш тартибини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги Қарори хусусий бизнесни ривожлантириш борасида янги, янада кенг имкониятлар очди. Мазкур қарор билан тадбиркорлик фаолиятини кенг ривожлантириш учун қўшимча шарт-шароитлар яратиш, тадбиркорлик субъектларини давлат рўйхатидан ўтказиш тартибини янада такомиллаштириш ва харажатларини камайтириш бўйича қатор янгиликлар жорий этилди. Хусусан, кичик корхоналарга солиқ, божхона тўловлари бўйича енгилликлар берилди, айрим нотариал чиқимлар бекор қилинди. Тақдим этиладиган ҳисоботлар сони ҳам кескин камайтирилди.\nЎзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2013 йил 25 ноябрда қабул қилинган «Тадбиркорлик субъектларини Интернет тармоғи орқали давлат рўйхатидан ўтказиш механизмини жорий этиш чора-тадбирлари тўғрисида»ги Қарорига асосан 2014 йил 1 январдан бошлаб тадбиркорлик фаолияти билан шуғулланиш истагида бўлган шахслар тадбиркорлик субъектини рўйхатдан ўтказиш юзасидан Интернет тармоғи орқали ҳам мурожаат қилиши мумкинлиги белгилаб қўйилган.\nТадбиркорлик субъектларини рўйхатдан ўтказишга доир қонунчиликка қатъий риоя этилиши адлия идораларининг доимий эътиборида. Бу борада тадбиркорлик субъектларини давлат рўйхатидан ўтказувчи инспекциялар фаолияти доимий равишда ўрганиб борилмоқда. Аниқланган қонунбузарлик ҳолатлари ўз вақтида бартараф этилаётир.\nМасалан, тадбиркорлик субъектларига муҳр ва штамп тайёрлашга рухсатнома бериш тартиби бекор қилинган бўлса-да, айрим инспекцияларда ушбу талабга риоя этилмаётгани кузатилган. Хусусан, Учтепа тумани ҳокимлиги ҳузуридаги тадбиркорлик субъектларини давлат рўйхатидан ўтказиш инспекцияси томонидан «Platinum paper» масъулияти чекланган жамиятига муҳр ва штамп ясатишга рухсатнома берилган. Ушбу ҳолат юзасидан адлия бошқармаси томонидан судга киритилган даъво аризасига асосан инспекция раҳбаридан жамият фойдасига маънавий зарар ундирилди.\nТадбиркорлик субъектлари рўйхатдан ўтгунга қадар устав жамғармасининг маълум миқдорини шакллантириш бекор қилинган бўлса-да, айрим вилоятларда буни талаб қилиш ҳоллари учраган. Жумладан, «Sanremony texnologi» хорижий сармоя иштирокидаги корхонани рўйхатга олишда ундан устав жамғармасининг бир қисми шакллантирилганлиги тўғрисида «Трастбанк» хусусий очиқ акциядорлик биржа банки Самарқанд шаҳар филиалининг маълумоти талаб қилиб олинган. Ушбу ҳолат юзасидан адлия органи томонидан киритилган тақдимномага асосан айбдор шахсга интизомий жазо қўлланилган.


Сергей Лушчан: “Дарвозамиздан гол ўтказган бўлсак-да, муҳими ютдик”. ВИДЕО » Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017\nСергей Лушчан: “Дарвозамиздан гол ўтказган бўлсак-да, муҳими ютдик”. ВИДЕО\nКомментариев: 0 Просмотров: 185 Дата: 17-04-2016, 00:10 “Бунёдкор” – “Олмалиқ” учрашувидан кейин ташкил этилган матбуот анжуманининг иккини қисмида “қалдирғочлар” устози иштирок этди.- Умуман олганда, яхши ўйин бўлди. Аввалдан ўйлаб қўйган режаларимизни амалга ошира олдик. Имкониятлардан фойдаландик. Вазиятларни голга айлантириш борасидаги кўрсаткичларимиз яхши томонга ўзгараётганидан хурсандман. Легионер футболчиларимизнинг ўйини яхши томонга ўзгариб кетади, деган фикрдаман. Тўғри, бунгача гол ўтказмаётгандик. Бугун эса икки бор ўз дарвозамиздан тўп олиб чиқдик. Бироқ энг асосийси ғалаба, деб ўйлайман. Биз ҳар сафар қандай ўйин ўтказмайлик, уни жиддий таҳлил қиламиз. Олдимизда Чемпионлар лигасининг муҳим учрашуви бор. Ўйлайманки, клуб шифокорлари навбатдаги баҳсга йигитларни жисмоний томондан яхши тайёрлай олади, - дейди Сергей Иванович. - деб хабар бермоқда Stadion.uz нашри.


Google ниҳоят Fuchsia операцион тизимини ишлатиб кўришга рухсат берди! - Terabayt.Uz\nGoogle ниҳоят Fuchsia операцион тизимини ишлатиб кўришга рухсат берди!\nҚидирув гиганти турли қурилмаларда қўлланувчи Fuchsia операцион тизимини тайёрлаётгани анчадан бери маълум. Биз ундан олинган суратларни ва ҳатто видеосини ҳам эълон қилганмиз. Бундан ташқари, яқиндагина...\nGoogle компанияси ўтган йили Fuchsia.dev расмий сайтини ишга туширган ва унда Zircon микроядроси асосидаги янги тизим ҳақида батафсил маълумотлар берган эди. Куни кеча эса у Google Open Source Blog блогида барча қизиққан дастурчиларни Fuchsia OS тизимига жалб этиши ҳақида хабар чиқарди.\nКомпания изоҳига кўра, Fuchsia очиқ чиқиш кодига эга бўлган универсал операцион тизим яратиш бўйича узоқ муддатли лойиҳадир; шунинг учун унда жамоатчиликнинг ҳисса қўшиши жуда муҳим. Ишлаб чиқиш жараёнини соддалаштириш учун компания Fuchsia хатоларини кўрсатиб беришга мўлжалланган, ҳамма фойдаланиши мумкин бўлган трекерни ишга туширди.\nGoogle таъкидлашича, Fuchsia OS фойдаланувчиларнинг хавфсизлигига ҳамда юксак самарадорликка асосий эътиборни қаратади. Унинг ишлаб чиқилишига ўз ҳиссасини қўшишни истаган дастурчилар учун компания macOS ҳамда Linux тизимли компьютерларга мўлжалланган расмий эмулятор ва батафсил йўриқнома ҳам чиқарди.\nЎҚИНГ: Windows тизими 35 ёшда: унинг барча версияларини ёдга оламиз\n#Fuchsia OS #Google #Oперацион тизим


Ди Мария Мбаппенинг танқидига жавоб берди\n#Анхель ди Мария\n3 июнь, 15:23\nАнхель Ди Мария Килиан Мбаппенинг Жанубий Америка футболчи ҳақидаги сўзларига муносабат билдирди.\nБир муддат аввал франциялик ҳужумчи шундай деганди: "Жанубий Америкада футбол Европадагидек ривожланмаган. Охирги жаҳон чемпионатларида Европаликлар ғалаба қозонмоқда".\n"Килианнтнг сўзлари ҳақида кўп гапирилди. Биз доимо Жанубий Америка жамоалари билан ўйнашга мажбурмиз. Ўйлайманки, Италияга қарши ўйинда биз Европа термалари билан бир савияда эканлигимизни кўрсатдик".\nБиз ишлашда давом этишимиз керак. Жаҳон чемпионатидаги рақиблар жиддий. Улар кучли. Ўйлайманки, биз ўз даражамизни кўрсатдик. Шундай бўлса-да, топ футболчиларга эга бошқа номзодлар ҳам мавжуд", - деди аргентиналик вингер.


Олмалиқда мегалойиҳа амалга оширилмоқда | Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Стратегик ва минтақалараро тадқиқотлар институти\nОлмалиқда мегалойиҳа амалга оширилмоқда\nПрезидент Шавкат Мирзиёев 22 декабрь куни Олмалиқ шаҳрига ташриф буюрди.\nКон ҳудуди 11 минг гектар. Захираси ҳам шунга яраша салмоқли - йилига 65 миллион тонна маъдан қазиб олиш қувватига эга. Бу конда олтин, мис, кумуш, молибден, селен каби 13 турдаги қимматли ва нодир металлар бор. Уларни қайта ишлаш учун Олмалиқ кон-металлургия комбинатида 3-мис бойитиш фабрикаси қурилмоқда.\n- Бу кон - катализатор. Уни самарали ўзлаштириш билан бирга кичик конлар бўйича ҳам янги йўналиш қилиш керак. Бу ҳам қўшимча иш ўринлари, катта экспорт, дегани, - деди Шавкат Мирзиёев.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев 21 декабрь куни ер ҳисоби ва давлат кадастрларини шакллантириш, соҳага рақамли технологияларни жорий этиш масалалари юзасидан йиғилиш ўтказди.\nПрезидент янги фабрика қурилишини бориб кўрди\nДавлат раҳбари Олмалиқ кон-металлургия комбинатининг 3-мис бойитиш фабрикаси қурилиш жараёнини кўздан кечирди.


..:: ISLOM.UZ ::.. - Илмни сақлаш учун ёзиб бориш\n«Сизларнинг ҳузурингизда китоб борми?» дедим.\n«Йўқ! Магар Аллоҳнинг Китоби, мусулмон кишига берилган фаҳм ва манави саҳифадаги нарса бор, холос», деди.\n«Бу саҳифада нима бор?» дедим.\n«Хун тўлаш, асирни озод қилиш ва мусулмон кофир учун ўлдирилмаслиги бор», деди».\nШарҳ: Аввало, ҳадиснинг ровийси Абу Жуҳайфа розияллоҳу анҳу билан яқиндан танишиб олайлик:\nАбу Жуҳайфа кунияси билан машҳур бўлган бу саҳобанинг исмлари Абдуллоҳ ибн Муслим ибн Жанода ас-Сувоийдур. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам вафот этганларида, бу зот ҳали балоғат ёшига етмаган эдилар. Куфада истиқомат қилдилар. Ана шу ердаги хазинага бошлиқ бўлдилар. Ҳазрати Алининг қўриқчиларидан эдилар. Али розияллоҳу анҳу бу зотни «Ваҳбул хайр» деб атадилар.\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан кўп ҳадислар ривоят қилдилар. Бу зотдан ўғиллари Авн, Абу Исҳоқ Саъбий, Исмоил ибн Абу Холид, Али ибн Арқам ва бошқалар ривоят қилишди. Бу зот тўплаган ҳадислардан учта «Саҳиҳ» соҳиблари ўз китобларига киритишган.\nАбу Жуҳайфа ҳижратнинг 63-санасида, Башр ибн Марвон Ироқда волий бўлган пайтда вафот этдилар. Куфада энг охирги вафот этган саҳоба эдилар.\nАбу Жуҳайфа розияллоҳу анҳу ўзлари билан ҳазрати Али ибн Абу Толиб каррамаллоҳу важҳаҳу ораларида бўлиб ўтган бир суҳбатни ривоят қилмоқдалар. У киши ҳазрати Алидан:\n«Сизларнинг ҳузурингизда китоб борми?» деб сўраган эканлар.\nЯъни, сиз Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг аҳли байтларисиз, У зот соллаллоҳу алайҳи васаллам сизларга алоҳида васиятнома ёки бошқа бирор нарсани ёзма равишда қолдирганларми, деб сўрадилар.\nБу саволга ҳазрати Али розияллоҳу анҳу:\n«Йўқ! Магар Аллоҳнинг Китоби, бир мусулмон кишига берилган фаҳм ва манави саҳифадаги нарса бор, холос», деб жавоб бердилар.\nДемак, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам ўз аҳли байтларига алоҳида васиятнома ёки бошқа бирор ёзма шаклдаги нарсани қолдирмаган эканлар. Аҳли байтнинг ҳузурида ҳам бошқа жамики мусулмонларга қолдирилган уч нарса бор экан, холос:\n1. «Аллоҳнинг Китоби»\nЯъни, Қуръони карим.\n2. «Мусулмон кишига берилган фаҳм».\nБошқа мусулмон кишилар ўз иқтидорларига ва савияларига қараб қанчалик фаҳм қилсалар, аҳли байтлар ҳам шунчалик фаҳмлайдилар. Фаҳмлари бирларида озроқ, бошқасида кўпроқ бўлиши мумкин. Бу насл-насабга, ёшга, қаерда ва қачон яшашига қараб эмас, Аллоҳнинг беришига, уриниб илм олишга, ихлосга қараб бўлади. Уламоларимиз бунга саҳобаи киромлар орасида бўлиб ўтган бир ҳодисани мисол қилиб келтирадилар.\nҲазрати Умар розияллоҳу анҳу ёш саҳобалардан Абдуллоҳ ибн Аббосни шўро мажлисига аъзо қилиб оладилар. Баъзи саҳобийлар ёш йигитни катталарга қўшиб нима қиларди, деб маломат қилишади. Шунда ҳазрати Умар уларнинг ҳаммасини тўплаб, Абдуллоҳ ибн Аббосни ҳам чақирадилар. Сўнгра «Иза жааъ насруллоҳи вал фатҳу» сурасининг нозил бўлиш ҳикматини ҳаммаларидан бирма-бир сўраб чиқадилар. Ҳар бир киши ўз билганича жавоб беради. Охири Ибн Аббос розияллоҳу анҳудан сўрайдилар. У киши: «Бу сура Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг вафотлари яқинлашганини билдиради», дейдилар. Сўнгра ҳазрати Умар розияллоҳу анҳу: «Мен ҳам шундан бошқани фаҳмлаган эмасман», дейдилар. Шундай қилиб, ёш йигит ҳам Қуръонни, шариатни ўзидан катталардан кўра чуқурроқ тушуниши мумкинлигини исбот қиладилар. Ибн Аббосни шўро мажлисига беҳуда қўшмаганлари маълум бўлади.\n3.«Манави саҳифадаги нарса бор, холос».\nУ саҳифа бир варақ қоғозга ёзилган нарса бўлиб, уни ўраб, эҳтиёт қилиб, қиличнинг қинига солиб қўйилган эди. Уни ҳамма билар эди. Ҳазрати Али ҳам Абу Жуҳайфа розияллоҳу анҳуга жавобан, ўша саҳифага ишора қилдилар.\nШунда Абу Жуҳайфа розияллоҳу анҳу:\n«Бу саҳифада нима бор?» деб сўрадилар.\n«Хун тўлаш, асирни озод қилиш ва мусулмон кофир учун ўлдирилмаслиги бор», деб жавоб бердилар.\nДемак, ўша саҳифада учта масала баён қилинган экан:\n1. «Хун тўлаш».\nИслом шариатида бировни янглишиб ўлдириб қўйган одам хун тўлайди. Ўша вақтда хун – маълум ёш ва сифатларга эга, маълум ададдаги туяларни ўлдирилган кишининг меросхўрларига бериш бўлган. Мазкур саҳифада ўша туялардан тўлаш кераклиги ёзилган экан.\n2. «Асирни озод қилиш».\nИсломда асирларни озод қилишга тарғиб жуда ҳам кўп. Бу иш ҳақида Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан қолган бирдан-бир саҳифа бўлиши унинг нақадар аҳамиятли эканини кўрсатиб турибди.\n3. «Мусулмон кофир учун ўлдирилмаслиги».\nБу саҳифа керакли нарсаларни ёзиб, ҳужжат сифатида сақлаб бориш зарурлигини кўрсатади. Бундан бир минг тўрт юз йилдан кўпроқ олдин бу ишнинг қилиниши инсоният тарихида муҳим ўзгариш яратиш йўлидаги биринчи қадам эди, десак муболаға қилган бўлмаймиз. Чунки бошқа тарафларнинг бунга ўхшаш ишлари йўқдир. Илмни муҳофаза қилиш учун уни ёзиб, алоҳида эътибор билан сақлашга мусулмонлар асос солганлар. Шунинг учун ҳам муҳаддис уламоларимиз бу ҳақда алоҳида боблар очиб, ҳадислар келтирганлар.\n«Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам Макка фатҳ қилинган йили узун ҳадисда жумладан: «Абу Шоҳга ёзиб беринглар», деганлар».\nИккала ҳадисни икки Шайх ва Термизий ривоят қилганлар.\nШарҳ: Ҳадиснинг ровийси Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу билан танишмиз.\nАслида бу ҳадисдаги жумла айтилишидан олдин анчагина гап-сўзлар бўлиб ўтган, кези келганда уларни ҳам Аллоҳ хоҳласа, ўргана- миз.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам Маккаи мукаррамани фатҳ этган кунлари одамларга хутба қилганлар. Аллоҳ таоло Маккадан филни тутиб қолган эди, аммо унга Ўз расули ва мўминларнинг ҳукмини ўтказди, деб гап бошлаганлар. Хутбадан сўнг яманлик Абу Шоҳ исмли киши: «Эй Аллоҳнинг Расули, менга ёзиб беринг», деган. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан эшитганларини ҳужжат сифатида ўз ҳузурида ёзилган ҳолда сақланиб туришини хоҳлаган. Аммо ўзи ёзишни билмаганидан Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан ёзиб беришни сўраган. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам Абу Шоҳнинг фикрини тасдиқлаганлар ва ёзишни биладиган саҳобаларга ёзиб беришни амр қилганлар. Демак, илмни сақлаш учун ёзиб, қайд қилиб қўйиш яхши экан. Бу ишни Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам тасдиқлаб, амр қилганлар.\nШу ҳадисга биноан мусулмонлар илмни илмий баҳс ва китоб шаклида ёзиб боришни одат қилганлар. Бир замонлар дунёнинг ҳеч бир жойида ўқиш-ёзиш бўлмаганида мусулмон юртларда ҳамма ёзишни билган. Қўлёзма шаклида сон-саноқсиз китоблар тарқалган. Баъзи бир мусулмонлар ўн минглаб китобларга эга бўлганлар. Кутубхоналардан кенг фойдаланиш мусулмон диёрларида яхши расм бўлган. Ҳозирги кунимизда дунёнинг энг тараққий этган давлатлари музейларида, қўлёзма хазиналарида энг қадимий ва энг қимматли қўлёзмалар мусулмонларнинг қўлёзмалари эканининг ўзи фикримизнинг ёрқин далилидир.\nЯна шуни айтиш лозимки, бу ёлғиз фикр эмас. Замондош мусулмон олимлар бу масалани жуда яхши ўрганганлар, ҳужжат ва далиллар билан илмий равишда исбот этганлар. Бу ҳақиқатни ғарблик олимлар ҳам тан оладилар. Минг афсуслар бўлсинким, кейинчалик мусулмонлар бу муҳим нарсага эътиборсиз қарай бошлаганлар. Ҳатто илм марказларида ҳам ўқиш, оғзаки гап билан кифояланиб, ёзишга унча эътибор бермай қўйганлар. Ёзиш, хат деганда ҳуснихат тушунилган-у, илмни қайд қилиш маъноси тушунилмаган. Шунинг учун ҳам кейинги вақтларда Бухоро, Самарқанд ва бошқа машҳур илмий марказларда йигирма йиллаб ўқиган кишилар турли китобларни ўқиб, маъносини айтсалар ҳам ёзишни хуш кўрмаганлар. Бу нарса айниқса, исломий маърифат, билим маъносида катта салбий таъсир қолдирди. Шу боис турли мусулмон халқларнинг тилларида исломий китоблар йўқ даражада. Кейинчалик ёзадиган бўлганларнинг эса, диндан, Исломдан, иймондан етарли маълумоти у ёқда турсин, саводлари ҳам йўқ.\nОқибатда оддий мусулмонлар бу соҳада қайд этилган, ёзиб сақлаб қўйилган нарсаларни ўз тилларида ўқиш имконига эга бўлмай қолдилар.\nБу ишга энди-энди қўл урилмоқда. Аллоҳ хоҳласа, аста-секин йўлга тушиб ҳам кетар. Аммо кўп нарса зое бўлгани аниқ. Аччиқ сабоқдан ибрат олиб, илмни ёзиб, қайд қилиб сақлашга катта аҳамият беришимиз лозим.\n«Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг саҳобалари ичида бирор киши мендан кўра кўпроқ ҳадисни ривоят қилган эмас, магар Абдуллоҳ ибн Амр мустасно, у ёзар эди, мен ёзмас эдим», дедилар».\nШарҳ: Бу ҳадис ҳам Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинмоқда. Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳунинг ҳадиси шарифга бўлган муҳаббатлари ва ҳаммадан кўпроқ ҳадис ривоят қилганликлари ҳақида аввал ҳам айтган эдик. Бу илм аҳллари орасида маълум ва машҳур. Муҳаддис уламоларимиз ким қанча ҳадис ривоят қилганини ҳисоблаб ҳам чиққанлар. Деярли ҳаммаларининг иттифоқлари ила Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу энг кўп ҳадис ривоят қилган саҳобий саналадилар.\nҲазрати Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳунинг ўзлари ҳам ҳаммадан кўп ҳадис ривоят қилганларини таъкидламоқдалар. Аммо ёзиб турмаганларига бир оз афсус қилмоқдалар. Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳуни ўзларидан устун ҳам қўймоқдалар.\n1. Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳунинг энг кўп ҳадис ривоят қилган саҳобий экани.\n2. Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳу эшитган ҳадисларини ёзиб боргани.\n3. Фақат эшитиб қўйгандан кўра, ёзиб қўйиш афзал экани.\n4. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг даврларида ҳадис ёзилмаган деганларнинг гапи асоссиз экани.\nУшбу ривоятга амал қилиб, илмни ёзиб, қайд этиб боришдан эринмайлик. Ҳозирда архив номи билан машҳур бўлган девонхона ишларини юритишни яхшилаш лозим. Ана шунда турли соҳалардаги илмлар зое бўлмайди.\n«Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламдан эшитган ҳар бир нарсани ёзиб юрар эдим. Шундоқ муҳофаза қилмоқни ирода қилардим. Қурайшликлар: «Сен эшитган ҳар бир нарсангни ёзмоқдасан. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ғазабланган вақтларида, рози бўлган вақтларида гапирадилар», деб мени қайтардилар.\nМен ёзишдан тўхтадим. Сўнг буни Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга зикр қилдим. Шунда у зот оғизларига панжалари билан ишора қилиб: «Ёзавер! Менинг жоним қўлида бўлган зот билан қасамки, бундан ҳақдан бошқа нарса чиқмайди», дедилар».\nШарҳ: Бу ҳадиснинг ровийлари Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳу билан танишмиз.\nАбдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳу Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан эшитган нарсаларини ёзиб юрганлари жуда ҳам машҳур. Бундан олдинги ривоятда ҳазрати Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу ҳам буни таъкидлаганлар. Энди эса, бу ҳақиқатни Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳунинг ўзлари айтмоқдалар. У киши Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан нима эшитсалар ўшани ёзиб юришларини, ёзишдан мақсадлари Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг оғизларидан чиққан муборак ибораларни муҳофаза қилиш эканлигини айтмоқдалар. Аммо Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳунинг Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан чиқаётган ҳар бир гапни ёзиб юриши Қурайш қабиласи аъзолари томонидан маъқулланмабди. Улар ўз фикрларича, Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг муборак оғизларидан чиқаётган ҳар бир гапни ёзиб олиш яхши эмас, деб тушунар эканлар. Улар ўзларининг бу мулоҳазаларини Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳуга айтибдилар. Бу ҳақда Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳу қуйидагиларни айтадилар:\n«Қурайшликлар: «Сен эшитган ҳар бир нарсангни ёзмоқдасан. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ғазабланган вақтларида, рози бўлган вақтларида гапирадилар», деб мени қайтардилар».\nЯъни, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан эшитган ҳар бир нарсани ёзиб олишдан қайтардилар. Бу борада қурайшликлар ўзларича фикр юритган эдилар. Улар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ғазабланиб турган вақтларида ҳар хил гапларни гапириб юборишлари мумкин. У нарса ёзилиб қолса, яхши бўлмайди. Шунинг учун У зот соллаллоҳу алайҳи васалламнинг оғизларидан чиқаётган ҳар бир гапни ёзиб қўйиш шарт эмас, деб Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳуни қайтарган эдилар. Уларнинг бу мулоҳаза ва гаплари Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳуга ҳам таъсир қилди. У киши Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан эшитган нарсаларини ёзмай қўйди. Бу ҳақда у киши:\n«Мен ёзишдан тўхтадим», деб ҳикоя қиладилар.\nСаҳобаи киромларнинг ҳар бир муҳим нарсани Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламдан сўраш одатлари бор эди. Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳу ҳам бу масалани Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан сўраб, аниқлаб олишни маъқул кўрибдилар.\n«Сўнг буни Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга зикр қилдим».\nЯъни, У зотдан эшитган ҳар бир нарсани ёзиб борганимни, қурайшликлар Расулуллоҳ ғазабланган ва рози бўлган вақтларида гапирадилар, деб мени ёзишдан қайтарганини ва ёзишдан тўхтаганимни Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламга айтдим.\n«Шунда У зот оғизларига панжалари билан ишора қилиб: «Ёзавер! Менинг жоним қўлида бўлган зот билан қасамки, бундан ҳақдан бошқа нарса чиқмайди», дедилар.\nДемак, Расули акрам соллаллоҳу алайҳи васаллам ғазабланган бўлсалар ҳам, бошқа ҳолатда бўлсалар ҳам, У зотнинг муборак оғизларидан фақат ҳақ, тўғри гап чиққан. Қурайшликларнинг тахминлари ҳам нотўғри. Зотан, Аллоҳ таоло У зот соллаллоҳу алайҳи васалламнинг васфларида:\n«У ҳаводан сўзламайди. Унинг гапи фақат юбориладиган ваҳийдан иборатдир», деган.\nБунинг устига, Расули акрам соллаллоҳу алайҳи васаллам бу ҳадисдаги гапларни Аллоҳ таолога қасам ичиб туриб айтмоқдалар.\n1. Абдуллоҳ ибн Амр розияллоҳу анҳунинг Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламдан эшитган ҳар бир нарсани ёзиб юргани.\n2. Саҳобаларнинг ичида ҳам Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан чиққан ҳар бир гапни ёзавериш яхши эмас, деб тушунадиганлар бўлгани.\n3. Бир нарсада иштибоҳ тушса, ўша ишга бевосита алоқадор, уни яхши биладиган кишидан сўраб, аниқлик киритиб олиш зарурлиги.\n4. Расули акрам соллаллоҳу алайҳи васалламнинг муборак оғизларидан ҳеч қачон ҳақдан бошқа гап чиқмаганлиги.\n5. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам ўзларининг оғизларидан чиққан ҳар бир гапни ёзиб боришга изн берганлари.\n6. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг даврларида ҳадислар ёзилмаган, деган гап нотўғри экани.\nБаъзи кишилар: «Ҳадислар Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам даврларида ёзилмаган» деб айтадилар. Улар бу фикрларини тасдиқлаш учун Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг: «Мендан Қуръондан бошқа нарсани ёзманглар», деган ҳадисларини ҳужжат қилиб келтирадилар.\nИлмий баҳс соф, тўғри ва беғараз бўлиши керак. Бир фикрни ёхуд ўзида олдиндан бор ғояни тасдиқлаш учун ҳужжат-далил қидириш илмий иш, дейилмайди. Бирор масалани илмий равишда ўрганмоқчи бўлган одам ўзида ёки ўзгаларда бор фикрга суяниб иш кўрмайди. Ўша фикрнинг тўғрилигини нима қилиб бўлса ҳам тасдиқлашга уринмайди. Балки, ўзини қизиқтирган масалага тегишли ҳамма маълумотларни жамлаб, адолат билан ўрганиб чиқади. Сўнгра ҳамма натижаларни саралаб, охирги хулосага келади.\nБиз баҳс юритаётган «Ҳадислар Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг даврларида ёзилганми, йўқми?» деган масалани олиб кўрайлик. Баъзилар бу масалани «илмий» йўл билан ҳал қилганларини даъво этадилар. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг «Мендан Қуръондан бошқа нарсани ёзманглар» деган ҳадиси шарифларини ҳужжат қилиб келтирадилар. «Модомики, Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам ёзмасликка амр қилганларми, демак, ҳадис у кишининг даврларида ёзилмаган, кейин ёзилган. Ўшанда ҳадисларга турли гап-сўзлар аралашиб кетган, шунинг учун ҳадисни шариат манбаларининг иккинчиси қилиб олиб бўлмайди», демоқчи бўладилар.\nМақсад – шу ерда. Шариатнинг энг мўътабар иккинчи манбасини йўққа чиқариш, бу орқали Ислом шариатига қақшатқич зарба бериш. Агар ўша «илмий» деб даъво қилувчиларнинг инсофи бўлганида, озгина бўлса ҳам илмий омонатга вафо қилганларида биз ўрганган ушбу ҳадисларни ҳам ўрганар эдилар.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг «Мендан Қуръондан бошқа нарсани ёзманглар» деганлари расмий равишда ёзманглар, деганларидир. Ўша вақтдаги сиёсат шу эди. Қуръони каримнинг ҳар бир ояти нозил бўлиши билан у махсус котиблар томонидан Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳузурларида ёзиб қўйилар эди. Оят тушиши билан Расули акрам соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Менга котибларни чақиринглар», дер эдилар. Улар келганидан сўнг нозил бўлган оят бирма-бир имло қилинар, сўнг ёзилган нарсалар сақлаб қўйилар эди. Қуръоннинг ана ўша ёзилганига ҳадис аралашиб кетмаслиги учун «Мендан Қуръондан бошқа нарсани ёзманглар», деганлар.\nАбдуллоҳ ибн Амрга ўхшаб норасмий равишда ўзича ёзиб юрганлар ҳадиси шарифларни яхшилаб ёзиб, асраб қўйганлар. Агар ҳадисни ёзиш керак бўлмаганида Расули акрам соллаллоҳу алайҳи васаллам Абдуллоҳ ибн Амрни албатта, ёзишдан қайтарган бўлар эдилар.\nКўриниб турибдики, ҳадис Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам даврларида ёзилмаган, деган даъво мутлақо асоссиз. Ҳадиси шарифлар ўша замонда ҳам, саодат асрида ҳам ёзилган. Ҳадиси шарифлар поклиги, тўғрилигича тўла сақланиб қолган. Ўша «баъзи»лар ҳар қанча уринмасинлар ўз мақсадларига эриша олмайдилар.\nШу билан бирга, ҳадисдан бошқа нарсаларни, ҳар бир илмни ёзиш ила муҳофаза қилиш исломий зарурат эканини ҳеч қачон унутмаслигимиз керак. Айниқса, ҳозирги замонимизда бу ишнинг аҳамияти яна ҳам ошди. Ҳар бир нарса ёзилмагунча илм шаклида эътироф қилинмайдиган ҳолат вужудга келди.\nБу нарса, айниқса, толиби илмлар учун жуда муҳимдир. Устозлардан эшитган, китоблардан ўқиган нарса билан кифояланиб қолмасдан, олган илмни сақлаш, муҳофаза қилиш учун ёзишдан фойдаланиш керак.\nШу ўринда устозларимиздан бирларининг ўта фойдали ўгитларини эслаб ўтишимиз фойдали. У киши раҳматуллоҳи алайҳи: «Илм уч томондан киради. Қулоқдан эшитиш билан, кўздан ўқиш билан ва қўлдан ёзиш билан», деган эдилар. Толиби илм учун кўз ва қулоқ орқали илм олиш осон туюлади. Чунки бу ҳолатда ортиқча уринишсиз илм ўрганилади. Ёзиш эса, анчагина машаққат ва меҳнат талаб қилади. Шунинг учун кўпгина толиби илмлар бу ишдан қочадилар. Лекин осон ҳосил бўлган нарсанинг кетиши ҳам осон. Қийин ҳосил бўлган нарсанинг кетиши ҳам қийин. Эшитилган нарса осонлиги учун ўқиган ёки ёзган нарсадан тезроқ эсдан чиқади, ўқиган нарсанинг ёддан кўтарилиши эса эшитган нарсаникидан кўра қийинроқ кечади. Ёзиш қийин бўлганидан ёзган нарса зеҳнда узоқ ўрнашиб қолади. Шу билан бирга, бошқалар ҳам ўқиши мумкин. Шунинг учун ёзишга катта аҳамият бериш керак.


2020 йилнинг август ойидан бери олтин нархи 19 фоизга пасайиб кетган. Ўзбекистон олтин экспорт қилиш бўйича дунёдаги етакчи давлатлардан бири эканлигидан келиб чиқиб, бу мамлакат иқтисодиётига жиддий таъсир қилиши мумкин. Хусусан, 2020 йилда республика ташқи савдо айланмасидаги экспорт ҳажмининг 38,3 фоизини олтин ташкил қилган.\nФото: Dario Pignatelli/Bloomberg\n2021 йилнинг биринчи чорагида олтин нархи сезиларли даражада арзонлашди. Қимматбаҳо металл ўтган йилнинг август ойидаги энг юқори кўрсаткичдан 19 фоизга пасайиб кетди ва пандемия бошланишидан аввалги — 2020 йилнинг февраль ойидаги даражасига қайтди.\nАммо олтин учун муаммолар ҳали ҳам долзарб бўлиб, кутилмаган ҳодисалар бўлиб келмоқда.\nОлтин нархининг арзонлашишига қимматбаҳо металлнинг энг юқори нархга кўтарилган пайтдан кейинги СОVID-19 пандемиясига қарши курашдаги тараққиёт ҳам таъсир кўрсатди. Вакциналар ишлаб чиқариш ва вакцинация жараёни ўша пайтдаги кутилмалардан анча тезроқ содир бўлди.\nШунингдек, жорий йилнинг биринчи чораги сўнгги ўн йилликлардаги облигациялар бозори учун энг ёмон давр бўлди. 1980 йилнинг биринчи ва учинчи чорагидан бери Barclays Treasuries индекси 4 фоизга арзонлашиб кетган. Облигация нархларининг пасайиши ўз навбатида олтин нархларига ҳам бевосита таъсир кўрсатган.\nТаҳлилчиларнинг фикрига кўра, олтин нархларининг пасайишига крипто-валюта майдонида янги рақобатчилар пайдо бўлиши ҳам таъсир кўрсатган. Биткойн сингари крипто-валюталар нархининг ошиши ва уларга бўлган талабнинг кучайиши қимматбаҳо металлга бўлган талабни пасайтирган. Finbold маълумотларига кўра, биткойн фючерсларидаги савдо ҳажми тез ўсиб, олтин олди-сотдиси камаймоқда.\nОлтин ҳимоя активи ҳисобланиб, иқтисодиётнинг пандемиядан қандай чиқиши ва облигациялар рентабеллиги унинг нархларига таъсир қилувчи муҳим омиллар ҳисобланади.\nЎзбекистон иқтисодиёти учун жуда муҳим аҳамият касб этувчи олтин экспорти\nМарказий банк маълумотларига кўра, сўнгги 10 йил давомида сотилган номонетар олтин миқдори 687 тоннани ташкил этган.\nЎзбекистон олтин экспорт қилиш бўйича дунёдаги етакчи давлатлардан бири ҳисобланади. Хусусан, 2020 йилнинг январь—декабрь ойлари якунлари бўйича республика ташқи савдо айланмасидаги экспорт ҳажмининг 38,3 фоизини (5 миллиард 804 миллион доллар) олтин ташкил қилган. 2019 йилда олтин экспорти 4 миллиард 918 миллион доллар бўлгани қайд қилинган.\nЖорий йил 1 март ҳолати бўйича, Ўзбекистон олтин-валюта захиралари 33,2 млрд доллар бўлиб, шундан қуйма шаклдаги монетар олтин қиймати 19,73 млрд долларни ташкил этмоқда. 1 февраль ҳолати бўйича захирадаги монетар олтин ҳажми 0,2 миллион троя унциясига (6,2 тонна) ошганига қарамай, жаҳон бозорида олтин нархлари арзонлашиши сабабли олтин захираларининг нархи 0,5 миллион долларга пасайган. Ўзбекистон олтин-валюта захираларининг катта қисми монетар олтин шаклида экани ҳисобга олинса, жаҳон бозорида қимматбаҳо металл нархларининг пасайиши олтин-валюта захираларининг камайишига олиб келиши мумкин.\n2020 йил июль ҳамда август ойларида Ўзбекистонда олтин экспортининг ошгани қайд этилган.\n2020 йил август ойи бошида олтин нархи тарихда илк марта унцияси учун 2000 доллардан ошиб, рекорд даражада – 2067 долларга кўтарилган.\nДавлат статистика қўмитаси маълумотларига кўра, жорий йилнинг дастлабки икки ойи давомида Ўзбекистон умуман олтин экспорт қилмаган. Бу экспорт ҳажмининг 43,2 фоизга камайиб кетишида муҳим омил ҳисобланади.


«Спортинг» футболчисига ўқ узилди\n«Спортинг» ёшлар жамоаси футболчиси Бруну Тавареш ўққа тутилди ва яраланди, деб хабар беради Sport.es.\nМанбага кўра, 18 ёшли футболчи машинада дўстлари билан бирга бўлган. Шунда улардан бири ҳазил тариқасида ўқланган қуролни кўрсатган ва ундан тасодифан ўқ чиқиб, Таварешнинг кўкрагига тегган. Футболчи дарҳол касалхонга ётқизилиб, операция қилинган. Унинг ҳаётига ўлим хавф солмаяпти.\nҚайд этилишича, полиция текширув бошлаган ва воқеа тўғрисида фактлар йиғмоқда.\nТаварешнинг «Спортинг» билан шартномаси 2025 йилгача мўлжалланган. У ҳозирча асосий жамоа таркибида дебют қилмаган.


Лавров тошкентдаги Муқаддас-Успенск кафедрал соборига ташриф буюрди - 15.07.2015, Sputnik Ўзбекистон\nЛавров тошкентдаги Муқаддас-Успенск кафедрал соборига ташриф буюрди\nСоборда вазирни Тошкент ва Ўзбекистон метрополити Викентий кутиб олди 15.07.2015, Sputnik Ўзбекистон\n11:58 15.07.2015 (янгиланди: 11:58 18.08.2015)\n© ГОЛ осТошкентдаги Муқаддас-Успенск кафедрал собории\nСоборда вазирни Тошкент ва Ўзбекистон метрополити Викентий кутиб олди\nТошкент, 15 июль — Sputnik. РИА Новости хабарига кўра, Россия ташқи ишлари вазири Ўзбекистонга бўлган расмий ташрифи давомида тошкентдаги Муқаддас-Успенск кафедрал собориида бўлди.\nКафедрал соборда Сергей Лавров, христиан дини одатига кўра, узининг отдош ҳомийси авлиё Сергий Радонежскийнинг бутига таъзим қилди ва собор қавмлари билан мулоқотда бўлди.\n“Биз сизларни эсимиздан чиқарганимиз йўк. Сизларни бирор нима безовта қилаётган бўлса, ҳал қилиниши керак бўлган бирор муаммо бўлса – биз эшитишга таёрмиз”, — деди ТИВ раҳбари.\nМосквалик меҳмонни черковнинг болалар хори билан таништиришди. Лавров улардан таёргарлик кўрмасдан бирор нима куйлаб беришни суради. Болалар ўзларини йуқотиб қўймасдан, черков қўшиқларидан бирини куйлаб бердилар.\nМитрополит вазирга ташриф учун миннатдорчилик билдирди ва келаси йил Туркистон епархияси ташкил топганининг 145 йиллиги мунособати билан ўтказиладиган байрамга бутун Москва ва бутун Россия патириархини таклиф қилиш орзуси борлигини айтди.\n“Сиз ватандошларимизга кўрсатаётган ғамхўрлигингиз бу бутун дунёдаги Рус православ черковлари билан булган мунособатимиз руҳиятини тулиқ акс эттиради. Қаерда булмасин ватандошларимизга давлатимиз томонидан кўрсатилаётган ғамхўрлик рус православ черковининг сай-ҳаракатлари билан тўла уйғунликда ўтмоқда, — деди Лавров.\nТашқи ишлар вазири ватандошларини қуллаб-қувватлаш учун “ҳар қандай имкониятдан фойдаланишга таёр эканлигини”, ҳамда келажакда ҳам иккала мамлакат халқи фаровонлиги учун ишлашга сўз берди.\nТашриф давомида Россия ТИВ бошлиғи ўзбекистонлик ҳамкасабаси Абдулазиз Комилов билан музокаралар олиб борди. Ундан ташқари, Лавров Ўзбекистон президенти Ислом Каримов билан учрашуви режалаштирилган.