Fadura zibilizazioa da, gorputz osasuntsuan buru osasuntsua izatearen utopia da - Thinking Fadura\nPosted 2018/06/08 2019/12/20 Thinking Fadura\nGetxon aparteko lekua dugu, eta zaindu egin behar da\nJon Ortega Etcheverryk irrikaz hitz egiten du Fadurako kirol-parkeaz. Zerbaitegatik, zortzi urte zituela, Javier Ortega Uribe-Echevarria aitari laguntzen zion garai hartan Fadurako kirol-hiri berriaren obra bisitatzera. Hil berria den arkitekto ospetsuak arkitektura gizartea aldatzeko motore bezala ulertzen zuen. 70eko hamarkadan, kirolerako eta arlo sozialerako zeuden ekipamenduen eskaintza eskasa hobetzen ahalegindu zen, Europako joerak berdinduaz eta, horrela, honako hauek bezalako proiektuak garatu zituen: Artxandako Kirol Gunea (Bilbo), Fadurako Kirol Hiria (Getxo) edo Mendizorrotzako Pilotalekuen Gunea (Vitoria-Gasteiz), besteak beste.\nJon Ortegak, haren semeak, arkitektoak, getxotarrak eta Fadurako erabiltzaileak, kirol-parke berriaren iraganeko, orainaldiko eta etorkizuneko alderdi nagusiak errepasatuko dizkigu.\nJon, zer-nolako oroitzapenak dituzu Faduraren inguruan urte hauetan guztietan?\nNire aitak Fadurako parkea proiektatu zuen 1972. urtean; gogoratzen dut askotan laguntzen niola obra bisitatzera eraikitzen ari zirenean. Garai hartan, 30. bazkidea ginen. Fadura txiki-txikitatik bizi izan dut, baita Garagardotegiaren garaia ere —udan bazkaltzera joaten ginen—, igerilekuetara egindako lehen irteerak, ostiraletan pilota-partidak Jai Alain, pilotalekuetan egiten zen kontzerturen bat edo aparkalekuan jartzen zen Getxolandia. Nire semea jaio zenean, Fadurara etortzen ginen tenisean jolastera eta ingurune seguru eta osasuntsuaz gozatzera, ez baita inoiz lekua jendetsua izan. Izugarri gustatzen zitzaidan arratsaldea bertan igaro eta parke guztia guretzat bakarrik zela geratzen ginenean.\nFadura une interesgarrian sortu zen, frankismoaren azken garaietan; hirigintza-plangintzaren inguruan oraindik ez zegoen gehiegi legeztatuta. Mirariaren antzeko zerbait izan zen; kiroldegi ugari egin dira baina bakar bat ere ez Europako erdialdeko herrialdeetako espazio ohikoenen eskuzabaltasunarekin, espazio handia, ludikoa eta ongizatea sortzen duena izanik. Gaur egun, ezin izango zen egin. Kontuan izan behar dugu Getxon aparteko lekua dugula, eta zaindu egin behar dugula. Orain Fadura eraitsiko balukete, ez ligukete utziko berriro eraikitzen. Beraz, aprobetxatu behar dugu.\nNola imajinatzen duzu Fadurako kirol-parke berria?\nParke berriak hasierako Faduraren asmoari heldu behar dio. Niretzat, Fadura zibilizazioa da, gorputz osasuntsuan buru osasuntsua izatearen utopia da, kirola eta gorputza jarduera intelektualarekin batzeko grekoengandik datorkigun ideia. Horrela planteatu zuen nire aitak; gainera, ideia bat zen Fadurak liburutegiak izatea binomio hori uztartzeko, kirola kultura bezala, jarduera fisiko bezala eta ez soilik lehiaketa bezala bultzatuaz. Gauza zen Faduran sartzea gaur egungo kultura-gelak, erretiratuen etxeak edo garai hartan existitzen ez ziren bestelako ekipamenduak. Aurrekariak badira; esate baterako, terma erromatarrak, gimnasioa eta liburutegia barruti berean zutenak.\nErabiltzaileei ondorengo galderak egin behar zaizkie: zure ustez, Fadurak zer eskain diezazuke? Eta, batez ere, Faduran sar genezakeen zer egiten duzu kanpoan? Ideia horiek guztiak berriz hartu eta zuzendu daitezke, funtzionatzen duena aprobetxatu, hobekuntza txikiak sartu eta parke berrian nahastu, kontuan izanik garrantzitsuena izan badugula; hau da, espazio fisikoa, normalean urri izaten dena. Gainera, ideia aberats dezakegu; esate baterako, kulturartekotasunaren ideia orduan ez zen planteatu, baina oso ondo egiten du bat harmonian bizitzearen zibilizazio izpirituarekin. Talde ezberdinak erakartzeko gai bagara, talde horiek elkarren artean erlazionatuko dira. Nahi duguna amets dezagun; hori egin ahal izateko laborategia izan badugu.\nGobela ibaia, Fadura ingurunean, mehatxua izatetik Getxorako aukera izatera iritsi daiteke?\nPentsatzen dut jada kontrolpean egongo direla ur-goraldiak, baina Gobela ibaian ur-goraldiak baldin badaude, Gobela ibaiko ur-goraldiekin batera bizi gaitezen. Eskandinaviako herrialdeetan, adibidez, izozteekin bizi dira; errepideak urtetik urtera izoztu egiten dira, eta izotzaren gainetik dauden errepideak eraikitzera iristen dira. Ingurunera egokitu behar dugu. Gobela ibaia aukera izan daiteke espazio are bereziagoa egiteko. Ibaiak balio ekologikoa badu, asmo horrekin bat datorren aukera dugu, behaketa-zentroak egiteko edo duen potentziala aprobetxatzeko. Saiakuntza-bankua izan daiteke ibaiarekin batera nola bizi daitekeen ikusteko; ezin dugu gure bizimodua naturatik bereiztu, eta hor proiektu polita dago. Horrez gain, ibaian jarduerak egiteko aukera egonez gero, ezin hobea litzateke.\nZure ustez, zer-nolako gakoak izan behar dira kontuan parke berria diseinatzerakoan?\nFadura leku benetan berezia da, eta besterik gabe parke bat bihurtzeak eta unitate espazial hori galtzeak kezkatzen nau; izan ere, espazio horrek aukera ematen du bertara iritsitakoan gauza ezberdinak gertatzen diren leku ezberdin batean egoteko. Erabilera bateraezinak antolatu behar baditugu edo espazio arriskutsu bilakatzen bada, Fadura galtzen ari gara. Espazio segurua izan behar du, batez ere talde ahulenentzat; bertan, lasai ibiltzeko edo egoteko aukera izan behar da. Fadurak izan duen abantailetariko bat izan da espazio segurua izan dela. Parkeak sarrera asko zituen, baina ixten joan dira kostuak izugarri igotzen zirelako. Nire ustez, Fadura kontrolatzeko neurriekin eta helburu batekin ireki behar da.\nFadura kirol-hiria bezala hartu behar dugu, hitzaren zentzurik zabalenean, ez soilik kirolerako, baina betiere helburu argiarekin. Gakoa da zibilizazioarekin, izpiritu olinpikoarekin, izpiritu amateurrarekin, joko leialarekin, balio horiekin zerikusia duten jarduerak bultzatzea. Saiakuntza-bankua izan daiteke kulturartekotasuneko esperientzia-mota guztietarako, gai ekologikoetarako; orain mehatxuak edo ahuleziak diruditenak aukera moduan aprobetxatu behar dira.\nNahiz eta Fadurara doazen familiak egon, espazioa neurri handiagoan hain kirolerako ez den erabilera baterako aprobetxa daitekeela uste dut. Batzuetan, aitzakia bat behar izaten dugu leku batera joateko, eta, kasu honetan, aitzakia hori falta da kirol-arlokoa ez den erabilera horretarako. Halaber, uste dut sustatzeko ahalegin handiagoa egin behar litzatekeela, jendeak ez baitaki edo ez baita gogoratzen baliabide hori badagoenik. Gainera, aparkatzeko edo sarrera iraunkorreko zaitasuna begien bistakoa da; bidegorria jada badugu, eta autobusen zerbitzuren bat behar dugu. Ezin dugu ibilgailuen hain mendean egon, batik bat gure etorkizuneko eredua autorik gabekoa bada.\nBeste lekuren bateko esperientziaren bat, guretzat inspirazio izateko\nIngeles parkeak leku oso handiak dira, eta bertan paseatzeko aukera duzu edota kirol jarduera beste jarduera-mota batzuekin partekatzeko. Nire aitak, eta nik ere bai, Alemaniako IAKS (Kirol eta Aisiarako Instalazioei buruzko Nazioarteko Lan Taldea) elkartetik ideia asko hartu zituen. Kirolaren alde ludikoa bilatzen zuen; olatuak zituzten igerilekuak izugarri atsegin zituen, eta skate parkeak egindako lehenetarikoa izan zen, Bakiokoa bezala, 80ko hamarkadaren amaiera aldera.\nKirol-jardueraz gain, Parisko plazak bururatzen zaizkit, bat-bateko edo zuzeneko jarduerekin; edo Covent Garden, Londresen, zer dagoen ikustera eta une atsegin bat igarotzera joateko lekua. Nire ustez, Fadura jarduera-mota ezberdinak eta interes desberdineko pertsonei zuzendutakoak egiteko lekua da. Eta garagardo bat hartzeko aukera baduzu, zer hobe.\nGogoratu parte hartzeko plataforma digitalera ere sar zaitezkeela web gune honetan: www.thinkingfadura.eus.\n⟵Dagoeneko 350 pertsonak parte hartu dute thinkingFaduran\nGetxoko kolektiboak bildu dira Fadura kirol parke berria diseinatzeko⟶\n2 thoughts on “Fadura zibilizazioa da, gorputz osasuntsuan buru osasuntsua izatearen utopia da”\nReflexiones muy interesantes Jon\nJon Ander Bilbao Ercoreca.(e)k dio:\nJon, desde Nicaragua… rebuscando obras de la familia (Nuria ‘peli’)… me encontré con FADURA. Bella obra la de tu Aita. Zorionak. Osaba Ander. 30 marzo 2019.


Koadernoa, urriaren 30a - Mundu Martxa\nHasiera » Berri » Sakatu oharrak » Egunkaria, urria 30\nUrriaren 30, aldez aurretik, banbuak Marselan itsasoratu zen, Marsellako Société Nautique-n, hiriko historia nautikoko leku garrantzitsua\nUrria 30 - Haizeak nabigatzeak gora egiten du. Itsasontzia alde batera makurtzen da eta dena zailtzen da. Zutik gorputz osoa probatzen duen ariketa fisikoa bihurtzen da.\nOhituta ez bazaude, ezagutzen ez zenituen muskuluei buruz gaizki sentitzen zara.\nKabinan hitz egin dugu eta norbaitek esaten du: mugimendu bakezalea bezalakoa gara, haizea aurpegian nabigatzen dugu hara iristeko. Ez da erraza, baina posible da.\nOrdu asko estutu ondoren, gaueko bederatziak inguruan, Irla Berdeko aterpetxe batean gelditzen gara, La Ciotat aurrean. Goizean Marselara abiatuko gara\nCalanques-era iritsi ginenean, Marsella aurrean 20 kilometroetan golfa jartzen duten kareharrizko formazioek, misio garrantzitsu baterako geldialdia egitea erabaki genuen: argazki ederrak egitea uretatik banburantz.\nLas Calanques, itsaslabar zuria Mediterraneoko urdinean islatzen da\nKalanak nabigatzaile ororen bihotzean duen lekua da: itsaslabar zuria Mediterraneoko urdinean islatuta dago.\nGuk miresten ditugu gure marinel eta itsas biologoak, Giampi, jantzia jantzi eta uretan sartzeko prestatzen duen bitartean.\nUra nahiko freskoa da, bai, esan dezagun hotza, baina merezi du. Azkenean, lau bideo aurkituko ditugu, Bamboo-k bere kasko zuria ur gainean dotoreki irristatzen erakusten duela. Bideoak ikusten ditugu nolabaiteko harrotasuna eduki gabe: oso ontzi ederra da.\nEgin dezagun berriro. Marsella ez da urruti.\n14 ordu aldera Portu Zaharreko ahotik sartzen gara. Mediterraneoaren historiaren bihotzean sartzea bezala da.\nMare Nostrum hiri guztietatik, Marsella mitoen mitoa da. Focese hiria deitzen diote eta bertako biztanleei Focesi deitzen zaie oraindik (Phocéen, frantsesez), bere sortzaileen ondarea, Focea greziarrak, Asia Txikiko Greziako hiria.\nKa VI mendean gaude greziarrak behin betiko kokatu ziren inguru honetan, baina feniziarrak jada zenbait mende lehenago (K.a. VII eta VIII) izan ziren metal preziatuak, eztainua eta bestelako lehengaiak bilatzeko bidaietan.\nMediterraneoaren historian ez da pasarte bat izan Marsellan eragina izan ez duenik\nEz dago Mediterraneoko historia komunaren atalik, onerako edo txarrerako, Marsellari eragin ez dionik, Erromatar Inperioaren hedapenetik Daeshen azken erasoetaraino.\nEgun erdi lehenago amiltzen gara (Bamboo handia da!) Marsellako Société Nautique-n, hiriko historia nautikoko leku garrantzitsua da: 1887-en sortu zen eta nabigazio historia luzea du, itsasontzi historikoak zaharberritzeko. eta bela bela gazteentzat.\nCaroline, bulegoko bi langileetako batek, gure bidaiari buruz, gure helburuei buruz galdetzen digu eta, azaltzen dugun moduan, erabakitasunez jo du.\nGero irribarre egin eta lepoaren inguruan zintzilikaria erakusten digu: bakearen sinboloa da.\nBakearen jendeak gutxien espero duzun lekuan aurkitzen du. Guretzat seinale ona.\nAte Martxako bandera eta Mar de la Paz Paz Mediterraneoko bandera ditugu\nErrepide nagusietako baten alboan amarratuta dago itsasontzia. Atea Martedako bandera eta Mar de la Paz Paz Mediterraneoko bandera ditugu brankan. Kapitaina traje nagusira igoko da ondo zabaltzeko. Bakearen alde egiten ez dena!\nArratsalde arratsaldean Marie iristen da. Aste hauetan idatzi dugu eta jaitsi gara eszenatokia antolatzera eta lagun bat topatzea bezala da, ezagutu ez ditugun arren.\nOperako abeslari profesionala dela deskubritu genuen eta harekin batera Tatiana da, abeslaria ere bada.\nMarsellako etapa bakearen aldeko abesteko etapa izango da. Agur esaten dugu bihar arte Estaque-n, Marsella ipar-ekialdean dagoen eremuan, Thalassasanté-ren egoitza dagoen tokian, itsasontzi txiki batean duen oinarria eta "hainbat jarduera" itsasoaren eta artearen artean egiten direnak.\nGu utzi baino lehen, Mariak bere oparia uzten digu: gazta urdin forma bat. Goserik eta gazta gogorrik ez dute falta, frantsesek "an éclair" esaten duten moduan.


Ziztuan - Sanfermin.com\nNuñez del Cuvillo ganadutegikoek entziero azkar-azkarra egin dute, lau lasterkarik traumatismoa izan dute\nSanferminetako azken entzierroa Nuñez del Cuvillo ganadutegiko zezenek korritu dute, ziztu bizian korritu ere: 2 minutu eta 20 segundo baizik ez du iraun eta Iruñeko ospitaleetara lau korrikalari eraman dituzte, bertan traumatismoak eta zauri arinak arta ditzaten.\nAurtengoan ere, Sanferminetako azken entzierroaz baliatu nahi izan dute lasterkariek zezen-adarretatik gertu-gertu jarri eta korrika-saio ikusgarriak egiteko. Adardunek noblezia osoz jokatu dute eta arrisku-iturri bakarra piztien abiadura bizia izan da; denetan nabarmentzekoa, jakina, Santo Domingo bukaeratik saldoaren aitzinaldea hartu eta ibilbide osoa aurretik egin duen zezen beltza izan da.\nSanto Domingo aldapan zezen-taldeak trinko eta azkar ekin dio bideari. Tarte hori bukatzean zezen beltz bat saldo-buru jarri eta, ororen aitzindari joan da ibilbide osoan. Gainerako bostak joaldunek babesturik zetozen eta txanpan sartu dira denak Udaletxeko plazan.\nGedroz eta alde handiagoa hartuz zihoan zezen beltza eta, noski, Mercaderes karrikako ukondoan zizpak hartuta sartu da, ezkerraldetik zihoazen bi lasterkari harrapatu dituelarik. Bihurgune horretan bertan lasterkari bat airetik iraulkatu du eta, saldoan, zalkiek bildurik zetozen bost zezenetatik hiruk Estafeta karrikaren hasierako ezker paretarekin jo eta hainbat korrikalari ez aitzin ez gibel gertatu dira, lurrean.\nEstafeta karrikan, gaurkoan berriro ere, entzierrozale onek lasterka-saio politak egin ahal izan dituzte adarretatik hurren-hurren. Lasterkarietakoren bat harrapatu eta lurrera joan da, bai taldeburu zihoan lehen zezena, bai beste bostak biltzen zituzten joaldunak abiadura bizian baitzetozen. Ibilbidean ez zen aurreko egunetan bezainbeste korrikalari; gaurkoan lasterkariek izan duten eragozpen larriena, piztiek ezarritako erritmoari eustea izan da.\nBi minutu pasatxo zirenean iritsi da zezen beltza plazara —ia-ia marka hautsi du— eta gainerakoak handik segundo batzuetara heldu dira. Plazarako sarreran bertan lasterkari batzuk lurrean erorita zeuden eta hortxe egin du behaztopa zezen batek. Beharrik, zaleei erasotzeko imintziorik ez du egin eta, zutitzea pixka bat kostatu zaion arren, zezentokietaraino troskan abiatu da, bestelako arazorik sortarazi gabe.


Autopistarako irteerak badu proiektua - Sakana - Guaixe.eus\nAutopistarako irteerak badu proiektua\nGuaixe 2022-05-19 14:03\nIrurtzungo Udalaren bi eskaera historiko ziren herrian saihesbidea egitea eta A-15 autopistara sartzeko adar bat egitea Iruñerako noranzkoan. Aurreneko lanak egiten ari dira. Atzenekoaren trazatua behin betiko onartu du gobernuak.\nUrritzola, Errotz, Izurdiaga eta Irurtzundik ez dute Iruñerako autopista hartzeko sarbiderik gertu. Beraz, auto eta kamioi gidariek Irurtzun zeharkatu eta NA-2410 errepidea hartu behar dute hiriburura joan nahi badute. Horrek Irurtzun erdigunean trafiko handia izatea ekarri du. Martxoaren 7az geroztik eraikitzen ari diren Irurtzungo saihesbideak neurri batean arazoa zerbait arinduko luke, baina ez guztiz. Horregatik, udalak gobernuari eskatu zion saihesbidearekin batera A-15 autopistarako sarbidea egitea Izurdiagako saihesbidea baliatuta.\nLurralde Kohesio Departamentuak Izurdiagako saihesbidea eta autopista batzeko hiru aukera aztertu zituen: errepide bat zuzenean, itxaron errei zentralarekiko intersekzioa eta biribilgunea. Azken horren alde egin du departamentuak, "segurtasun-berme handiagoak eskaintzen baititu itxaron-errei zentralarekiko intersekzioak baino, alboko talka-arriskua ezabatzen baita. Gainera, hala lursailen afekzioa nola kostu ekonomikoa antzekoak dira bi konponbideetan". Izurdiagako San Joan auzotik saihesbideak gora egiten du trenbide gainetik pasatzeko. Aldapa bukatzen den lekuan, Txokoton, Arraizagako bidea hartzeko irteera bat du saihesbideak, han eginen dute biribilgunea. Handik ekialderantz, autopistarantz doan den errepide berri bat aterako da. Autopistarekin bat egin arte 915 bat metroko luzera izanen du.\nBiribilgunea Izurdiagako saihesbidearen bihurgune horretan eginen litzateke.\nA-15era sartzeko adar berria egiteko lurrak desjabetu behar dira eta ukitutako ondasunen zerrenda ere argitaratu du departamentuak. Guztira bederatzi dira, guztira 13.661 m2-ko azalera dutenak. Proiektua jendaurrean hilabetez egonen da, bai proiektuaren eduki teknikoari, egokitzat jotzen diren ohar edo alegazioak egiteko, idatziz. Interesdunek eskura dute proiektua Lurralde Kohesiorako Departamentuko Herri lanen eta Azpiegituren Zuzendaritza Nagusiaren web-orrian eta Arakilgo udaletxean.\nGaur egun eraikitzen ari diren Irurtzungo saihesbideko lanek 1.124.594,98 euroko aurrekontua dute, lanak aurten despedituko dira. Nafarroako Gobernuaren asmoa da A-15 autopistarako lotura heldu den urtean hastea. Aurreikusitako lanek ere milioi bat euro inguruko aurrekontua izanen dute.\nGizartea Irurtzun Izurdiaga\nHasi dira saihesbideko lanak\nGuaixe mar 15 Irurtzun\nHerri erdiguneko trafikoa arintzeko eta bide segurtasuna hobetzeko balioko du lanak.


Ukabilkada bat | Kulturak\nBy kulturak in Zinemaldia 2013(e)ko irailaren 28a 0 Comment\nFilma: Uroki garmonii (Harmony Lessons)\nEmir Baigazin 29 urteko zinemagile kazakhstandarraren aurreneko pelikulako ukabilkada baten modukoa da. Hotz-hotza. Bihotzik gabea, eta, hain zuzen, bihotzean bertan min ematen duena.\nAslan 13 urteko nerabearen istorioa kontatzen du. Kazakhstango estepa amaigabeetako herrixka baten aldirietan bizi da amonarekin batera, eta eskolatik etxera, eta etxe ezin soilago horretatik eskolara besterik ez du egiten. Tira, ardiak eta izoztutako ibaieko arrainak ere akabatu beharra dauzka elikatzeko.\nIkasle saiatu eta azkarra da, eta, beharbada horregatik, ikaskideek segada bat jarriko diote. Aslanek amua irentsiko du, eta ahulezia erakutsi izana nahikoa motibo izango da, harrigarria bada ere, lagunik gabe gelditzeko. Izan ere, Bolat estortsionatzaile maltzurraren aginduz, inork ezingo du aurrerantzean harekin hitz egin.\nBerea egiten jarraituko du Aslanek: ikasten, animaliekin esperimentatzen, eskolara joaten, etxera itzultzen… Harik eta ikaskide bat, Mirsayani hiritarra, eskolara iritsiko den arte. Aslanen laguna egingo da, eta horrek Bolat mafioso itxurako txotxongile nerabea sutuko da. Mirsayani ez da, ordea, kikiltzen den horietakoa. Aslan eta bera, ordea, bakarrik daude munduaren aurrean. Aslanek, hortaz, plan bat diseinatuko du, esperimentazioa eta mendeku gosea uztartuko dituena.\nSoila da Baigazinek erritmo geldoan narratzen duena, baina sakontasun handikoa. Kazakhstango gizartearen argazki krudel antzeko bat ere bada; eta a zer nolakoa argazkia. Planok askok, bai kanpokoek eta baita barrukoek ere, margolan itxura dute (Berlingo zinema jaialdian argazki onenaren saria eman zioten). Eta hotza, sekulako hotza transmitzen dute.\n61.Zinemaldia eta esker oneko hitz batzuk\nRuper Ordorikari elkarrizketa


Ravenclaw - Wikipedia, entziklopedia askea.\nEtxeko zuzendaria Filius Flitwick irakaslea\nKolore adierazgarriak Urdina eta brontzea\nAnimalia adierazgarriak Arranoa eta orkoa\nFundatzailea Rowena Ravenclaw\nMamu adierazgarria Grisezko dama\nBeharrezko ezaugarriak Jakinduria eta tonuen nagusitasuna\nKokapena Ravenclaweko dorrea\ngazteluko 7. pisuan\nRavenclaw Harry Potter liburu sailean Hogwartseko lau etxeetako bat da.\nIkasle famatuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nLord Jasegev,Gozbarg, Luna Lovegood, Penelope Clearwater, Cho Chang, Padma Patil, Marietta Edgecombe, Stewart Ackerley, Terry Boot, Mandy Brocklehurst, Eddie Carmichael, Michael Corner, Roger Davies, Anthony Goldstein, Orla Quirke, Lisa Turpin, Stephen Cornfoot, Kevin Entwhistle, Su Li, Isabel McDougal, Bradley Chambers.\nRavenclawen elementua ura da. Kreatibitatea eta jakinduriarekin erlazionatzen direlako.\nBitxi adierazgarria[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nRowena Ravenclawen aitonak emandako diamantezko eta turkesazko krisket bat. Bitxi honekin, betirako berarekin egongo zela esan zion(aitona hil aurretik, sorginkeri bat egin zuen krisketan bere jakinduri guztia bitxian gordez). Egun, krisketa, Ravenclaweko salan gordetzen da kutxa baten barruan.


Bilboko konpartsek antolatutako San Juan sua | BilbokoBranka\n2013(e)ko juniok 20, 09:54\nHasieraAgendaBilboko konpartsak, Branka, Etxebarria parkea, San Juan sua, udako solstizioaBilboko konpartsek antolatutako San Juan sua Bilboko konpartsek antolatutako San Juan sua\nHainbat urtez ekimena antolatu gabe igaro eta gero udako solstizioaren harira egiten den ospakizuna berreskuratzeko ahalegina egin dute aurten konpartsek. Etxebarria parkean egingo dute jaia, 19:00etatik aurrera. Umeentzako jokoak, txokolatada eta kontzertua egingo dute.\n[2012/06/15] San Juan gaueko festa berreskuratu dute Bilboko Konpartsek\nTags: Bilboko konpartsak, Branka, Etxebarria parkea, San Juan sua, udako solstizioa\tIdatzi iruzkina Clic para cancelar respuesta.


Enpleguko-prestakuntzako teknikaria - IVAP\n— Emakumeen eta gizonen arteko egiturazko desberdintasuna gainditzen laguntzea, haren funtsezko elementuetako bat lan-mundurako sarbide desorekatua baita, emakumeen kolektiboaren benetako premietara egokitutako prestakuntza- eta enplegagarritasuna hobetzeko jarduerak sustatuz, enplegurako edo autoenplegurako informazioaren eta orientazioaren bidez, bai eta hezkuntza-eremuan prebentzio-programak eginez ere, genero-joerak desagerrarazteko Gaur egun indarrean dagoen III. Berdintasun Planean eta Berdintasunerako Udal Ordenantzan adierazten diren Ermuko Udalaren Berdintasun Politikaren helburuak betez, azterlanak aukeratzea.\n— Enpleguko, prestakuntzako eta orientazioko jarduerak genero-ikuspegiarekin planifikatzea, antolatzea eta ebaluatzea.\n— Autoenplegurako eta enpresak sortzeko zerbitzuak eta programak genero-berdintasunera egokitzea.\n— Lan-orientabide indibiduala eta pertsonalizatua. Ibilbide pertsonalizatuak definitzea, zerbitzuaren erabiltzaile bakoitzaren nekeen arabera.\n— Enpleguaren eta prestakuntzaren arloko arreta eta informazio pertsonalizatua erabiltzaileentzat.\n— Genero-indarkeriaren biktima diren emakumeei arreta pertsonalizatua ematea, orientazioko gainerako esku-hartzeak betez (juridikoa, psikologikoa eta soziala), normalizazio-fasean, beharrezkoa denean laneratzeko arreta espezifikoaren bidez.\n— Banakako eta taldeko informazioa eta orientazioa ematea pertsonei arreta emateko sektorean lan egiten duten emakumeei, haien lan-baldintzak hobetzeko, eta enplegatzaileei informazioa ematea, indarrean dagoen legeria betetzen laguntzeko.\n— Lantegiak eta talde-saioak egitea lan-merkatuan sartzeko zailtasunak dituzten emakume-taldeei zuzenduta, hartzaileen benetako baldintzetara egokituta.\n— Berdintasun Sailak eskainitako prestakuntza-programak koordinatzea, bereziki Jabekuntza Eskolarekin.\n— Berdintasuneko eta Hezkuntzako teknikariekin lankidetzan aritzea ikastetxeetan hezkidetza- eta berdintasun-planak garatzeko.\n— Berdintasuneko eta Hezkuntzako teknikariekin lankidetzan, generoak baldintzatu gabeko ikasketen hautaketa, orientazio akademikoa eta profesionala sustatzen duten programak garatzea.\n— Tokiko enpresa-sareari aholkularitza ematea berdintasunaren arloan indarrean dagoen legeriari buruz, berdintasun-planak egitea eta udalerriko enpresetan kontziliazio-neurriak aplikatzea erraztuz.\n— Bere kategoriaren eta ezagutzen arabera agintzen zaion beste edozein.\n— Enpleguaren eta enplegurako prestakuntzaren arloan indarrean dagoen legeria ezagutzea.\n— Enplegua sustatzeko laguntza publikoak eta horiek udalerri-mailan aplikatzeko aukerak ezagutzea.\n— Laneko prestakuntza- eta orientazio-teknikak ezagutzea, bakarka eta taldeka.\n— Berdintasunaren arloan indarrean dagoen legeria ezagutzea.\n— Berdintasun-politikak ezagutzea, bai udaletan, bai autonomia-erkidegoetan, bai estatuetan.\n— Bizialdi osoko prestakuntza-teknikak ezagutzea.\n— Indarkeriaren biktima diren emakumeei aplikatutako laneratze-praktika ezagutzea.\n— Emakume eta gizonen arteko berdintasunarekiko konpromiso pertsonala eta profesionala.\n— Taldean lan egitea.\n— Herritarrentzako orientazioa.\n— Gaitasun analitikoa.\nDiplomatura, lizentziatura edo gradu-titulua edo goi-mailako titulua lortzeko eskubideak ordainduta izatea: Psikologia, Pedagogia, Psikopedagogia, Gizarte Hezkuntza, Gizarte Lana, Politika Zientziak, Soziologia, Soziologia Aplikatua, Soziologia, Zuzenbidea/Bachelor of Laws, Enpresen Administrazioa, Enpresen Administrazioa/Business Administrazioa, Enpresen Zuzendaritza eta Zuzenbidea. Lan Zientziak eta Giza Baliabideak, Lan Zientziak, Lan Harremanak eta Baliabideak.\nTitulua atzerrian lortu duten hautagaiek frogatu beharko dute baliokidetuta daukatela edo, hala badagokio, tituluaren homologazioaren egiaztagiria badutela.\nDerrigortasun data: 2021eko abenduaren 31.\nd) Diplomatura, lizentziatura edo gradu-titulua edo goi-mailako titulua lortzeko eskubideak ordainduta izatea: Psikologia, Pedagogia, Psikopedagogia, Gizarte Hezkuntza, Gizarte Lana, Politika Zientziak, Soziologia, Soziologia Aplikatua, Soziologia, Zuzenbidea/Bachelor of Laws, Enpresen Administrazioa, Enpresen Administrazioa/Business Administrazioa, Enpresen Zuzendaritza eta Zuzenbidea. Lan Zientziak eta Giza Baliabideak, Lan Zientziak, Lan Harremanak eta Baliabideak.\nOINARRIAK (PDF, 595 KB)\n41 Administrazio Publikoaren jarduteko printzipioak.\n47. 4/2005 Legea, otsailaren 18koa, Emakumeen eta Gizonen Berdintasunerakoa: printzipio Orokorrak. Administrazioaren araudian eta jardueran berdintasuna sustatzeko neurriak.\n48. Enplegu-politika aktiboak. Orientazio-, enplegu- eta prestakuntza-programak eta -neurriak.\n49. Langabezia-babesa: prestazio kontributiboak eta ez-kontributiboak.\n50. Enpleguaren oinarri juridikoak: enpleguari buruzko Legea, enplegu-politiken erreforma.\n51. Enplegurako Lanbide Heziketaren azpisistema: enplegurako lanbide-kualifikazioak eta lan-esperientzia aitortzea eta egiaztatze.\n53. Enplegua bilatzea: teknikak eta kanalak.\n54. Curriculuma. Enplegurako motibazioa.\n55. Lan-orientatzailearen figura. Funtzioak eta zereginak. Lanbide-profila eta trebetasunak.\n56. Enplegu Sistema Nazionala eta Enplegu Zerbitzu Publikoak: koordinazio-tresnak. Lanbide-Euskal Enplegu Zerbitzua: egitura, antolaketa eta eginkizunak.\n57. Enplegu-zerbitzu pribatuak: enplegu-agentziak eta aldi baterako laneko enpresak.\n58. 6/2019 Errege Lege Dekretua, martxoaren 1ekoa, enpleguan eta okupazioan emakumeen eta gizonen arteko aukera-berdintasuna bermatzeko premiazko neurriei buruzkoa:\n— Sexuan oinarritutako ordainsari-berdintasuna.\n— Erantzukidetasuna bularreko haurraren zaintzan.\n59. Diru-sarrerak Bermatzeko Sistema Euskadin: diru-sarrerak Bermatzeko Errenta eta Etxebizitzarako Prestazio Osagarria. Gizarteratze aktiborako hitzarmenak.\n60. Lan-orientazioa eta esku-hartze programak lan-merkatuan sartzeko zailtasun handienak dituzten pertsonekin: iraupen luzeko langabezian dauden pertsonekin, 45 urtetik gorako pertsonekin, desgaitasunen bat duten pertsonekin, etorkinekin, lan-esperientziarik gabeko gazteekin. Beste kolektibo batzuk.


Karmele Jaio | 111 Akademia\nKarmele Jaio 2019/11/4\nIzenburua: Aitaren etxea Idazlea: Karmele Jaio Argitaletxea: Elkar Urtea: 2019 Blokeatuta dago Ismael, bere nobela berriarekin aurrera egin ezinik, argitaletxetik deika eta epea gogoratzen ari zaizkion arren. Gauzak...\nKarmele Jaio 2018/03/20\nIzenburua: Kristalezko ontziak / Glass containers Idazlea: Karmele Jaio Argitaletxea: Booktegi Urtea: 2018 (e-liburua) Hiru bikote, adin ertainekoak. Hausnartzen ari diren pertsonaiak dira, bizi izan dutenaz, bizi dutenaz eta...\nKarmele Jaio 2015/08/27\nIzenburua: Orain hilak ditugu Idazlea: Karmele Jaio Argitaletxea: Elkar Urtea: 2015 Karmele Jaiok arrakasta lortu du bere eleberri eta ipuin-bildumekin. Trebezia erakutsi du artikulugintzan ere. Eta orain arlo...\nKarmele Jaio 2012/01/1\nIzenburua: Ez naiz ni Idazlea: Karmele Jaio Argitaletxea: Elkar Urtea: 2012 Zerbait falta dute, zer den ondo ez badakite ere. Gaztetasunaren azken izpiez gozatu nahi dute batzuek, lehengo...\nKarmele Jaio 2009/04/4\nIzenburua: Musika airean Idazlea: Karmele Jaio Argitaletxea: Elkar Urtea: 2009 Leiho ondoan ematen du eguna Elenak, kalera begira, munduan egin beharrekoak eginda dituelakoan. Seme-alabek Ekuadorreko neska bat ekarri...\nKarmele Jaio 2007/04/3\nIzenburua: Zu bezain ahul Idazlea: Karmele Jaio Argitaletxea: Elkar Urtea: 2007 Ipuingintzara itzuli da Karmele Jaio gasteiztarra, eleberrietan ere bere trebezia erakutsi ondoren. Hamabost ipuinetan barrena, kontakizun zuzen...


Oier Iturraldek irabazi du 2020 Transpyrenees txirrindularitza froga | EHK\nby ehkirola eus | 2020/08/26\nOier Iturralde (Erromo, 1984), Transpyrenees txirrindularitza frogako irabazlea izan da, errepidean 1000 km baino gehiago egin ostean\nOier Iturralde txapeldunaren denbora Transpyrinees lasterketan honakoa izan da: 2 egun, 18 ordu eta 56 minutu. Oier izan da lasterketan zehar zeuden 40 mendateetariko azkenekoa zen Jaizkibel gainera heldu den lehen txirrindularia eta beraz, Euskal Herria ordezkatuz merezitako txapela jantzi du “Atano”k.\nAtzetik, Cristoph Fuhrbach alemaniarra helmugaratu da bigarren postuan, hiru ordu eta 46 minututara, eta hirugarrena Joe Rass-court britainiarra izan da, irabazlearekiko bederatzi ordu eta 12 minutuko atzerapenarekin.\nTranspyrenees lasterketa, Pirinioetan zehar non-stop errepideko ultraziklismo proba da. Ibilbide ofizialak 1.000km ditu, Mediterraneo itsasotik Kantauri itsasoraino, Pirinioetako mendate mitikoenak eskalatuz, Pailhères, Peyresourde, Tourmalet, Luz-Ardiden, Aubisque edo La Pierre Saint-Martin kasu. Ibilbidea asfaltatuta dago ia %100ean, zati batzuk egoera ezin hobean ez badaude ere.\nIrteera pasa den larunbatean (abuztuak 22) izan zen iluntzeko 21:00tan, Gironako Llançà hondartzatik abiatu zelarik lasterketa, eta helmuga berriz, Donostiako itsas pasealekuan kokatua zegoen.\nTranspyrenees lasterketak non-Stop etapa bakarra izateak, erlojua lasterketaren irteeran martxan jartzen dela eta helmugara iritsi arte ez dela amatatzen esan nahi du. Hau da, txirrindulariak atseden hartzeko, jateko edo lo egiteko geldirik dauden bitartean, denborak korrika jarraituko du, beraz, plangintza, estrategia eta norbere buruaren gaineko ezagutza ona izatea funtsezkoa da lasterketa honetan denbora ona egin ahal izateko.\nAsistentziarik gabeko ultra-txirrindularitza proben oinarrietariko bat gauak igarotzeko modua da ere. Ondo antolatu ezkero, txirrindulariek ibilbidean agertzen diren hotel, kanpin edo aterpetxeetan lo egin dezakete … baina ezin dituzte erreserbatu proba hasi aurretik. Normalean, bikepacking poltsetan zaku vivac txikiren bat eramaten dute kirolariek, gauren batean ezin badute teilatupean lo egin, berau baliatu ahal izateko behintzat.\n2020 TRANSPYRENEES LASTERKETAKO SAILKAPEN OROKORRA\nOier Iturralde (EH) 2 egun, 19 ordu eta minutu bat\nCristoph Fuhrbach (ALE), 2 egun, 22 ordu eta 47 minutu\nJoe Rass-court (UK), 3 egun, 4 ordu eta 13 minutu\nIrvin Dedecker (FRA), 3 egun, 5 ordu eta 48 minutu\nSimon De Schutter (BEL), 3 egun, 7 ordu eta minutu 1\nBruno Ferraro (ITA), 3 egun, 7 ordu eta 37 minutu\nBenjamin Perez (SUI), 3 egun, 8 ordu eta 17 minutu\nDiego Martinez (ESP)\nVictor Jovet (FRA)\nSergio Zancada (ESP)\nAURTENGO EDIZIOAN IGO BEHARREKO PIRINEOETAKO MENDATEAK\nCOL KM COL ELEVATION\n#6 156 JAU 1506\n#7 174 GARABEIL 1265\n#8 202 PAILHÈRES 2001\n#9 222 PRADEL 1690\n#10 243 SEPT-FRÈRES 1253\n#11 252 MARMARE 1361\n#12 319 LERS 1505\n#13 327 AGNES 1570\n#14 342 LATRAPE 1110\n#15 367 CATCHAUDÉGUÉ 893\n#16 375 PORTECH 860\n#17 407 PORTET D’ASPET 1069\n#18 418 BURET 590\n#19 428 ARES 797\n#20 463 BALÈS 1755\n#21 488 PEYRESOURDE 1569\n#22 506 VAL LAURON 1580\n#23 535 ANCIZAN 1558\n#24 569 TOURMALET 2115\n#25 602 LUZ ARDIDEN 1714\n#26 646 SPANDELLES 1378\n#27 671 SOULOR 1474\n#28 680 AUBISQUE 1709\n#29 718 MARIE-BLANQUE 1035\n#30 738 ICHÈRE 674\n#31 766 PIERRE SAINT-MARTIN 1780\n#32 804 LAZAR 1095\n#33 819 LARRAU 1576\n#34 842 BAGARGI 1345\n#35 859 ARTABURU 1057\n#36 882 ARNOSTEGI 1224\n#37 918 IZPEGI 684\n#38 937 OTXONDO 545\n#39 983 SAN MARCIAL 220\n#40 1004 JAIZKIBEL 528\nErrepideko denboraldia hasi dute afizionatu mailako txirrindulariek\nAbiatzen Torneoko aurreneko lasterketan Marc Brustenga txirrindulari katalana izan zen garailea\nAurtengo Euskal Herriko Itzuliaren xehetasunen berri eman dute\nBanakako erlojupeko batekin hasiko da Bilbon apirilaren 5ean eta Arraten izango du amaiera, 10ean


Zumarraga-Brinkola - Notas\n20130317 Zumarraga-Brinkola - Notas\nGuardarGuardar 20130317 Zumarraga-Brinkola - Notas para más tarde\nZumarraga (383 m.) Brinkola (460 m.\n) (13,1 km)\nIaz Gipuzkoako Hiru tenpluen ibilaldiari ekin genion. Ibilaldiak hiru etapa ditu eta guk lehena burutu genuen: Loiolatik Zumarragako La Antiguara. El ao pasado iniciamos el recorrido por la Ruta de los Tres Templos de Gipuzkoa que consta de tres etapas. Nosotros hicimos la primera, de Loiola a La Antigua (Zumrraga). Este ao el objetivo es la segunda etapa, desde Zumarraga a Brinkola, y para el ao prximo programaremos la tercera, de Brinkola a Arantzazu. La de este ao es una etapa de transicin. No pasaremos por ninguna iglesia importante (ni La Antigua, ni Loiola, ni Arantzazu), pero es una ruta bonita. Tomaremos desde Algorta la autopiusta a Donostia y nada ms pasar la salida hacia Eibar y Soraluze, cogeremos la autopista hacia Bergara. Aqu dejaremos la autopista, subiremos el puerto de Descarga y llegaremos a Zumarraga. EN la rotonda de entrada dejaremos la salida hacia Beasain y entraremos en Zumarraga. Despus de pasar por delante del Hospital y justo antes de una nueva rotonda, bajaremos del autobs para iniciar la marcha prevista.\nAurten bigarrena dugu helburu, Zumarragatik Brinkolara eta hirugarrena datorren urteko egitarauan sartuko dugu, Brinkolatik Arantzazura Aurtengo hau lotura bidea da. Ez gara eliza garrantzitsutik igaroko (ez La Antigua, ez Loiola eta ez Arantzazu), baina bide polita da\nAlgortatik Donostia alderako autobidea hartuko dugu, Eibar eta Soraluzerako irteera igaro eta berehala Bergararako autobidea hartuko dugu. Bergaran autobidea utzi eta Deskargara mendatetik Zumarraga helduko gara. Hango sarrerako biribilgunean Beasaina doan errepidea utzi eta Zumarraga herrian sartuko gara. Ospitalearen aurretik pasako gara eta hurrengo biribilgunean sartu baino lehen autobusetik jaitsiko gara gure mendi txangoari ekiteko. Hasiera ez da oso polita, etxe tartean\nEl inicio no es muy bonito, se hace\nibiliko gara Ospitalearen atzetik.\nentre calles por detrs del Hospital.\nNahiz eta bertatik ez garen igaroko, gure bizkarrean La Antigua eliza ikusteko aukera izango dugu. Bideak gora egiten du eta goizeko zatirik aldapatsuenean sartuko gara, Zumarragako auzo politenean sartzen garenean\nAunque no ha sido nuestro inicio, a nuestra espaldas podremos ver la iglesia de La Antigua. El camino se empina y entraremos en la parte ms fuerte del recorrido, pasando por una bonita urbanizacin encima del ncleo urbano.\nPinudien artetik jarraituko dugu, beti hegoaldera, eta gure ezkerrean lehen gailurra utziko dugu, Argixao (601m), gu pasako garen tokitik 50 metro altuagoa baino ez den gailurretik, baina denboraz nahiko estu ibiliko garenez aldamenean utziko dugu. Gure bidea pista eroso bat da. Argixao aldamenetik igaro ondoren behera doa pista eta handik pixkatera Argixaotik jaisten den pista batekin egingo dugu topo. Aurrera eginez, berehala pista utzi eta pinudi batean sartuko gara gure lehen gailurra egiteko.\nSeguiremos entre pinos, siempre hacia el Sur, ydejaremos a nuestra izquierda la cima de Argixao (601m) a la que no subiremos ya que, aunque slo est 50 m. ms alto que nuestra ruta, el tiempo del que disponemos es escaso.\nEl camino es una cmoda pista. Despus de pasar junto al Argixao el camino desciende algo y al de poco confluiremos con otra pista que baja del Argixao. Seguiremos adelante y al de pocos metros nos desviaremos hacia la derecha para entrar en un pinar y acceder a nuestra primera cima.\nIgoera oso erraza da, sigi-saga egiten duen pista bat zeharkatuko dugu eta Trapalata (635 m) gailurrera iritsiko gara. Gero eskuinera joko dugu bide eroso batetik.\nLa ascensin es muy fcil, atravesaremos una pista que sube en zig-zag y llegaremos a la cima del Trapalata (635 m.). Luego continuaremos hacia la derecha por un cmodo y estrecho camino.\nGailurtzatik jarraituz, eta gorabeherarik gabe, Goitegimendi (635m) gailurrera helduko gara (ez genuen batere arrastorik ikusi). Gero, antzera jarraituz, Legazpia herria goitik ikusi eta Gaintxiki (587m) gailurra topatuko dugu.\nSiguiendo por la crestera y sin grandes altibajos, llegaremos al Goitegimendi (635m), donde no vimos ninguna indicacin. Luego, continuando sin cambios, saldremos a una zona desde donde se ve Legazpi, antes de llegar a la cima de Gaintxiki (587m)\nGu egon ginen egunean oraindik elur apur bat zegoen eta ikuspegiak nahiko politak dira, zuhaitzen artetik aterata.\nEl da que estuvimos haba todava algo de nieve y las vistas son bastante bonitas, una vez se sale del bosque.\nBideak piska bat behera egiten du eta Gabiriatik Legazpira doan errepidera iritsiko gara. Aurrez aurre baserri pare bat aurkituko ditugu, Atagoiti baserria (513m), eta eskuinetik abiatzen den pista batetik jarraituko dugu. Abiagunetik 6,2 km. eginda egongo gara une horretan. Baserria kanpoan zeuden irudi batzuk nahiko bitxiak dira. Joan ginenean elurra urtzen ari zen eta zati honetan nahiko ur aurkitu genuen bidean bertan.\nEl camino desciende levemente y llegaremos a la carretera que une Gabiria con Legazpia. Enfrente veremos unos caseros de nombre Atagoiti (513 m.) y por una pista que surge a la derecha del casero seguiremos. Habremos recorrido 6,2 km. en este punto. Las figuras de los alrededores del casero son, cuando menos, curiosas. Cuando fuimos se estaba derritiendo la nieve y encontramos mucha agua en el propio camino.\nBidea berriro hasten da gora egiten. Lehen bidegurutze batean eskuinera jo beharko dugu. Zati honetan ere ura indartsu ari zen jaisten pistatik bertatik gu joan ginenean.\nLa pista nuevamente asciende. En el primer cruce deberemos tomar hacia la derecha en ascenso. En este tramo el agua caa con velocidad y abundancia por la propia pista.\nGeroagoko beste bidegurutze batean berriro hartu beharko dugu eskuinera. Aizeleku (812m) mendiaren hegalean ibiliko gara zati horretan eta gure eskuinean hara igotzeko pista ere ikusiko dugu. Baina lehen aipatutako arrazoi berarengatik, denbora eskasa hain zuzen, aurrera jarraituko dugu eta honela Aztiria izeneko baserrira helduko gara. Handik aurrera, 500 metrotan zehar, asfaltozko bidea izango dugu hurrengo errepideraino.\nEn otro cruce que encontraremos ms arriba tomaremos de nuevo hacia la derecha. Andaremos en ese tramo por la ladera del Aizeleku (812 m.) y veremos alguna pista que nos llevara a su cima. Pero, por la misma razn apuntada anteriormente, la falta de tiempo, seguiremos adelante y as llegaremos al casero Aztiria. A partir de ah y durante 500 m., el camino es de asfalto, hasta llegar hasta la siguiente carretera que cruzaremos.\nHalaxe iritsiko gara Zerain eta Legazpia lotzen dituen errepideraino, Aztiria auzoraino (600m). Errepidea zeharkatu eta auzoan sartuko gara. Auzo txikia da, baina argazkian ikusten den etxe dotore hori ikusiko dugu. Abiagunetik 9 km-ra dago.\nAs nos encontraremos con la carretera que une Zerain y Legazpia, hasta el barrio Aztiria (600 m.) en el que entraremos cruzando dicha carretera. Es un pequeo barrio, pero tal como se ve en la fotografa tiene una elegante casa. Est situado en el kilmetro 9 de nuestro recorrido.\nHandik aurrera jaisten hasiko gara pista batetik. Baserri baten ondotik igaroko gara eta gero Aristigoikoa baserrira (521 m) iritsiko gara. Bere ondotik aurrera joko dugu.\nA partir de ah empezaremos a bajar por pista. Pasaremos junto a un casero y posteriormente por otro, Aristigoikoa (521m.), y por su costado seguiremos adelante.\nBerehala Korta baserrira (446m) helduko gara. Baserriaren ondoan iturri eta ska bat dago. Bertan, behar badugu, gure oinetakoak garbitu genitzake.\nEnseguida llegaremos al casero Korta (446 m.). Junto al casero hay una fuente en donde, si queremos, podremos limpiar las botas.\nHandik, Urola ibai gaineko zubi batetik errepide batera joango gara eta handik Brinkolara. Azpiko lehen argazkian ezkerrean errepidea (guk handik hona etorriko gara) eta eskuinean ibaia\nDesde ah, por un puente encima del ro Urola, llegaremos a una carretera que nos llevar a Brinkola. En la foto de debajo se ve la carretera (hemos venido desde la parte del fondo) ya a la derecha el ro.\nBrinkolako plazan hartuko dugu autobusa Algortara itzultzeko. Bertan Txoko bat dago (Brinkolan ez dago tabernarik) eta agian zerbait hartu ahal izango dugu.\nCogeremos el autobs en la plaza del pueblo para regresar a Algorta. En la plaza hay una Sociedad (en Brinkola no hay bares) y quizs podamos tomar algo en ella.


Udalak La Bedenicta pasealekuko parke bio-osasungarria berritu du\nJarduketa honetaz baliaturik, Udalak kirol-eremua zabaldu du eta makinekin bigarren zirkuitua egin du\n16 Ekaina | Berria\nSestaoko Udalak oso-osorik berritu du La Benedicta pasealekuko parke bio-osasungarria, beraz, gaur, asteazkena, sestaoarrek erabili ahal izango dute aire zabalean kirola egiteko.\nEsku-hartze honekin zeuden elementuak kendu dira, hamarkada batez erabili ostean, dagoeneko hondatuta baitzeuden. Hortaz, aparatu berriak ipini dira.\nUdalak aukera hau aprobetxatu du kirol-jardueretarako eremua zabaltzeko. Hala, makinekin bigarren zirkuitua instalatu du. Guztira 36 aparatu daude La Benedicta pasealekuan gimnasia egiteko.\nZirkuitu bio-osasungarri bakoitzak honakoak ditu: lau aulki pedalekin, lau eskailera, lau bizikleta pedaldun, bi bizikleta egokitu, bi arraun, gurpil birakari egokitu bat eta timoi bat.\nJardueran Udalak 30.000 euro inguru gastatu ditu, eta itsasadarraren ertzean Sestaoko herritarrak hain ezaguna den jolas- eta paseo-eremu honetan forman jartzeko erabiliko da.\nLeire Fernández Obra eta Zerbitzuetako zinegotziak azaldutakoaren arabera, “Sestaoko Udalak parke bio-osasungarri guztiak jarraituko ditu, beharrak ikusita, pixkana berritu edo hobetzeko, bereziki adinekoek asko eskatzen duten zerbitzua baita”.


PlaZ! hautagaitza: "%0,1 berdintasunerako eta %15 mugikortasunerako?" - Antropologia MasterraAntropologia Masterra\n“Gatazkaz” gaindiko bestelako bortizkeriak\nIturriozek bortizkeria matxistaz honako gogoeta egin zuen hautagaitza feminista aurkeztu zuten egunean: “Bake prozesuan gaudela entzuteaz nazkatuta gaude, eta bortizkeriaz hitz egiten denean “gatazkaz” soilik aritzeaz. Guk, emakumeak, lesbianak, transexualak, etorkinak, dibertsitate funtzionala dutenak, maritxuak, txiroak, gizarte zeharo bortitzean bizi gara”.\nBerdintasun politikak Donostian\nAna Txurruka eta Agurtza Zuberoren iritziz, “berdintasun politikak inoiz ez dira inorentzat lehentasuna izan, ez gobernuek ez oposizioek ez dute lan sakonik egin Donostia ikuspegi feministatik hobetzeko. Inork ez du sinetsi feminismoak gobernu proposamen osatua egin dezakeenik”.\nTxurrukaren ustez, aurrekontuak begiratuta antzeman liteke udalak indarrak non jartzen dituen. Berdintasun politiketarako aurrekontuaren %0,1 erabiltzen da; mugikortasunerako %15, udaltzaingorako %6,4; eta hirigintzarako %5,8. Txurrukaren hitzetan, “aurrekontuaren %0,1 biztanleriaren %50arentzat”.\nPlaZ! plataforma Plazandreok hautagaitza politikoaren oinordekoa da. 1995ean aurkeztu zen Donostiako Udaleko hauteskundeetara.\nPrevious post: Jatorrizko hizkuntzen III.kongresuaz\nNext post: Historia, festa eta emakumea


Ellas 'proiektua Etxebarrin izango da ikusgai emakumeen istorioak ikusarazteko | Juritecnia Centro de Formación en Bilbao\n→ Ellas ‘proiektua Etxebarrin izango da ikusgai emakumeen istorioak ikusarazteko\nEllas ‘proiektua Etxebarrin izango da ikusgai emakumeen istorioak ikusarazteko\n“Zer gertatuko litzateke auzoko adineko emakumeei eskatzen badiegu argazki albumak erakusteko eta haiek ikustean istorioak kontatzeko, eta zer gertatuko litzateke gero argazki eta kontakizun horiek esparru publikora eramaten baditugu?” Galdera horiei erantzuteko sortu da Etxebarri auzoko denda itxien pertsianetara iritsi den “Las” proiektua.\nAinhoa Resanok bultzatutako Ellas proiektua Etxebarrira iritsi da Inurtxi emakumeen elkartearen eskutik. Hainbeste eta hainbeste emakume esfera publikoan kokatu nahi dituen ekimena da, “Asko bizi izan diren eta oso gutxi kontatu duten emakumeen istorio horiek nolabait erakustea”, dio Resanok. Resano eta Savina Lafita antropologoaren arteko elkarlanari esker sortu zen. – Alde Zaharreko etxegabetze baten ondorioz, desagertzear zegoen eraikin horretan bizi ziren adineko emakumeak hurbilagotik ezagutzen hasi zen.\nArtikulu osoa hemen irakur dezakezu: irakurri ARTIKULU OSOA


Ana Ferrer, Zaragozako Unibertsitate Ospitale Klinikoko Toxikologia Klinikoko Unitateko arduraduna | Consumer\nAna Ferrer, Zaragozako Unibertsitate Ospitale Klinikoko Toxikologia Klinikoko Unitateko arduraduna\nMetodo analitikoek sendagaien edo beste kutsatzaile batzuen kontzentrazio txikiak detektatzen dituzte elikagaietan\nAna Ferrer Dufol Biokimikan lizentziatu zen eta Medikuntzan doktoratu zen Zaragozako Unibertsitatean. Doktoretza horrekin jaso zuen zentro horretako Sari Berezia. Anatomia Patologikoko eta Auzitegiko Anatomian espezialista eta Kriminologian eta Toxikologia Klinikoan diplomatua Lyongo (Frantzia) Claude-Bernard Unibertsitatean. 1996az geroztik, Zaragozako Unibertsitateko Toxikologia eta Osasun Legeriako Arloko irakasle izan da, eta Aragoiko Unibertsitateko Toxikologia Klinikoko Unitateko atalburu izan da. Gainera, Elikagaien Segurtasunerako Aragoiko Agentziako zientzia-batzordeko kidea da. Bere lan profesionalaren ondorioz, Osasun Ministerioarekin toxikomania-zaintzako programa bat koordinatu du duela 11 urte baino gehiagotik, ospitaleko larrialdi-zerbitzuetan produktu kimikoek eragindako intoxikazioen jarraipena egiteko. Izurrite toxikoei buruzko lan ugari argitaratu ditu nazioarteko aldizkarietan, batez ere, pestizidei buruzkoak.\nELIKAGAIEN OSAGARRIEN ZALANTZAZKO KONPOSIZIOA\nElikagaiak jateak dakarren segurtasun inplizituari dagokionez, kontsumitzaileek duten lasaitasuna, neurri handi batean, elikagaien segurtasunerako estatuko eta autonomia-erkidegoetako agentzien kontrol- eta zaintza-lan xehatuan oinarritzen da. Horixe da Elikadura arloko Segurtasunaren eta Nutrizioaren Espainiako Agentziaren (AESAN) kasua, Europar Batasuneko beste erakunde batzuekin koordinatuta lan egiten baitu.\nBaina elikadura-osagarrien kasuan, lasaitasun hori, gutxienez, lausoa da. Osagarri horien osaerak, pisua galtzeko ohikoak direnak, eta kirolaren esparruan, maiz barne hartzen ditu ustezko jarduera fisiologikoa duten substantziak. Osagai horien gaineko eraginkortasunari eta segurtasunari dagokienez, ez dago gutxieneko kalitate estandarrak betetzeko obligaziorik, edozein gai aktibo baitauka. Horrelako produktuen alderdirik negatiboena da produktu horietako askotan osagaien artean aitortuta ez dauden substantzia farmakologikoak identifika daitezkeela. Iruzurraz eta horrek osasunerako ekar dezakeen arriskuaz gain, aipatu ez diren osagai horietako batzuk debekatutako substantziatzat har daitezke dopinaren aurkako kontrolaren esparruan.\ndopinaren aurkako elikagaiak farmakozinetika klenbuterol kutsatzaileak


R. Otto. Santu dena – Sarrera – Argiaren Atarian\nR. Otto. Santu dena – Sarrera\n01/06/1997 / Sarrerak /by José Arregi\nIrakurle adiskidea, ez dakit zerk mugitu zaituen liburu hau eskuetan hartzera, ez eta sanctum edo santu hitzak zer dakarkizun ere bihotzera eta gogora. Hitz horrekin, erlijio-esperientziaren oinarria eta funtsa adierazi nahi ditu egileak: guztiz “lehenagokoaren” eta “goragokoaren” aurrean gizakiak askotan, edo gizaki askok bederen, sentitzen duten barne-zirrara eta hunkipena, erakarmen gozoa eta hurbilezin mingarria. Santua edo sakratua: gizakiak, planeta honetan agertu zenez gero, nonahi eta noiznahi izan duen bizipena, eta bizipen horren sorburu eta jomuga den azken errealitate izengabea. Santu delakoaren erlijio-esperientzia: ez pietate belaxka, espekulazio lehorra, moralismo iluna, arautegi zurruna…, baizik eta gizakiaren desira eta promesa, etsipena eta utopia, galdera-mina eta erantzun-susmoa.\nI. EGILEA, OBRA, HELBURUA\n1. Rudolf OTTO, alemaniar filosofo, teologo eta erlijioen historialaria, Peine-n jaio zen 1869/9/25ean, eta Marburg-en hil 1937/3/6an. Teologi irakasle Gottinga-n (1904), Breslau-n (1914) eta Marburgen (1917-1929).\nNathan Söderblom, erlijioen ikerle suediarrak eraginda eta beronen hildotik, erlijio-esperientzia eta erlijioaren jatorria eta sorrera historikoak aztertzen saiatu zen 1904tik aurrera; 1911tik- 1912ra bitartean Ekialde urrunera bidaia luzea egin zuen, India eta Japoniara bereziki, hinduismoa bertatik bertara ezagutuz, budisten monastegietan monjeekin elkarrizketak eta eztabaidak izanez, hinduen eta budisten liburu santuen berri zuzenean jasoz. Munduko liburu sakratu nagusiak itzultzeko asmoarekin itzuli zen ibilaldi hartatik. Orduz gero, Ekialde nahiz Mendebaleko mistikaz interesatu zen batik bat, baita gai honetaz 1926an liburu bat idatzi ere (West-Östliche Mystik, Mendebaleko eta Ekialdeko mistika).\nI Mundu-Gerraren ondoren, Gizadiaren Erlijio-Elkartea sortu eta taxutzeari ekin zion buru-belarri, eta Elkartearen lehen biltzarra 1922an egin zen Berlinen, aurrera arrakasta handirik izan ez bazuen ere. Ez zuen helburu erlijioen ezaugarri bereziak berdintzea, baizik eta gizadiaren eskakizun etiko nagusietarako kontzientziak esnaraztea, horretarako erlijioak bereziki aproposak direlakoan.\nOraindik beste ostera luze bat egin zuen Indiara eta Ekialde osora 1927-1928 urte-bitartean. Eta 1929an, 60 urterekin beraz, eta geroz eta depresio larriagoak zituelarik, erretiroa hartu zuen eta irakaskuntza utzi. Hala ere, funtsezko zenbait obra berri argitaratu zituen azken urteetan, hala nola: Gnadenreligion Indiens und das Christentum. Vergleich und Unterscheidung (Indiako grazi erlijioa eta kristautasuna. Konparaketa eta bereizketa), Kristori buruzko Reich Gottes und Menschensohn (Jainkoaren Erreinua eta Gizonaren Semea), eta Bhagavadgita, hinduen idazki santurik ospetsuen eta herrikoienaren edizio kritikoa eta itzulpena.\nErorketa baten ondorioz – bere burua bota ote zuen? Ez dirudi – morfinazko tratamendua jarri ziotelarik, morfinazaletu egin zen eta, bere buruaz beste egin ez zezan, ospitale psikiatriko batera eraman zuten, eta handik hilabetera hil zen bertan 1937ko martxoaren 6an.\nKant, Schleiermacher eta Fries-en eragina nabarmen ageri zaio bere zenbait ideia nagusitan: giza izpirituak sanctum delakoaren a priori bat berekin dueneko baieztapena Kantengadik datorkio, erlijioa batik bat sentimendu-arazoa deneko baieztapena Schleiermacherengandik, eta gizakiak sakratua igarmenaren bidez sumatzen duenekoa Fries neokantianoarengandik. Ideia hauen eta besteren berri, ondorengo orrialdeotan emango da zehatzago.\n2. Eskuetan duzun liburua, Santu dena (Das Heilige), da Ottoren obra nagusia. 1917an argitaratu zuen Indiara eta Ekialdera eginiko bidaiaren ondoren, eta izen eta aipu handia irabazi zion berehala mundu osoan, eta harez gero behin eta berriz itzuli eta argitaratu izan da.\nErlijio-esperientziaren errealitatea eta benetakotasuna baieztatzea eta erakustea: horra liburua idaztera bultzatu zuen ardura nagusia. Ottok erlijioaren benetako muina eta mamia azaldu nahi ditu, azalitxura guztiak baino barrurago, interpretazio murriztu guztiak baino sakonago, erlijioen arteko diferentzia guztiak baino harago. Ez da bere asmoa, liburu honetan behintzat, erlijioaren “egia” teorikoa defendatzea, zerizana erakustea baizik; erlijioaren kritikari ez dio, bere garaian eta batik bat katolikoen artean ohizkoa zenez, apologetika razionalista kontrajartzen, oinarrizko erlijio-esperientziaren azalpen bizia baizik.\nEta, hain zuzen, sanctum hitzean biltzen du erlijio-esperientziaren barrueneko muina; sanctum delakoaren sentipena da, lehenengo eta behin, erlijio-esperientzia. Hau da, sanctum (santu, sakratu, numinoso, misterio) deritzan zer edo “mundu” berezi hori sentimenduz sumatzea. Aurrerago izango dugu hitz horien esanahia hurbilagotik aztertzeko aukera, baita liburu honen funtsezko beste zenbait ardura eta xede argitzeko ere: erlijio-sentipenarekin razionaltasunak eta irrazionaltasunak duten zerikusia (ohar bekio liburuaren azpitituluari), erlijio-senaren jatorrizkotasun eta aprioritasuna, kristautasunaren eta beste erlijioen arteko erlazioa…\nAski bedi oraingoz honako ohar honekin: Ottorentzat santuaren esperientziak bere horretan eta besterik gabe du zentzua, bere egitura eta logika berezia. Esperientziaren beraren barrutik eta barrura begiratu beharko da, beraz, ulertuko bada.\nII. ERLIJIOAZ EZTABAIDAN. FRONTEAK\n3. Esan dezagun hitz bat garai hartan erlijioak bizi zuen egoera zailari buruz, egilearen eta obra honen oinarrizko xedea ulertzeko ezinbestekoa baita, izan ere, bere garaian erlijioaren aurrez-aurre (maiz kontra) ageri ziren jarrerak kontutan hartzea.\nUkatu ezin, erlijioarentzat beharbada inoiz izan den garairik kritikoena eta korapilotsuena izan zela XIX. mende-amaiera eta XX. mende-hasiera hura; bazirudien alderdi guztietatik zetorkiola erlijioari krisia eta zalantza: erlijioa arrazoiaren kontrakoa ote den errezeloa nagusitua zen filosofian; mitoen edo animismoaren edo magiaren ondorioa eta emaitza dela erakusten zuten erlijioaren historialaririk ospetsuenek; soziologia arloan, ekonomi egoeraren produktu hutsa zen erlijioa batzuentzat, gizartearen zenbait funtsezko premiaren funtzio huts beste batzuentzat; psikologia arloan, berriz, giza psikologiaren produktu gaixoa edo gaixogarria zenbaitentzat, psikologiaren beraren funtzio huts beste zenbaitentzat. Hitz batean, erlijioak ez du berezko jatorririk, ez berezko baliorik.\nOtto fededuna eta teologoa izanik, ezin zuten epel eta axolagabe utzi baieztapen horiek eta, guztion aurrez-aurre, erlijioaren bidezkotasuna eta barneko egia erakutsi nahiko ditu. “Erakutsi”, frogatu eta defendatu baino gehiago, eta honetan garai hartako teologo katolikoek sarri jarraitzen zuten bidetik urrun ageri da gure autorea: apologetika razionalistatik urrun, alegia.\n4. Hala ere, oztopoak ez zetozkion “kanpotik” bakarrik, irudi hau zilegi bada. Izan ere, fededunen eta teologoen beraien artean ere ondoez sakona nabari zen: teologia liberala puri-purian zegoen protestanteen artean, kristautasuna Ilustrazioaren izpiritu eta eskakizunetara egokitzea zuelarik asmo eta egitamu nagusi; horretarako, erlijio-esperientzia azpimarratzen zuen, hain zuzen ere, kristau-fedearen muin eta mamitzat, gainerako dogma eta pretentsio absolutu guztiak erlatibizatu edo baztertu egiten zituelarik. Eta jakina, hori ere ezin zuen Otto kristauak besterik gabe onartu, ezin zuen Kristo gainerako erlijio-fundatzaileen parean jarri, ezta kristautasuna beste erlijioen kideko bihurtu ere. Hortxe zabaltzen zitzaion Ottori eztabaidarako bigarren fronte nagusia, beste erlijioen aurrean kristautasunaren berezitasuna erakustera behartzen zuena: teologia liberala.\nHorra gure autorearen erreferentzia eta solaskide nagusiak: batetik, giza arrazoiaren eta osasunaren izenean erlijioari egiten zitzaizkion kritikak, erlijioaren jatorriarekiko susmoak, erlijioaren definizio funtzional eta murriztuak; bestetik, kristautasuna beste edozein erlijioren pare jartzeko joera.\n5. Eta bada oraindik hirugarren fronte bat, Ottok Das Heilige liburua idatzi zuenean osorik ageri ez bazen ere: K. Barth suitzar teologo ospetsuaren teologia dialektikoa, Kristo eta kristau-fedea giza erlijio-esperientziaren ukapen biribila direla dioen teologia; honen esanetan, erlijio-bizipena eta gizadian diren erlijio guztiak benetako fedearen, kristau-fedearen, ukapena besterik ez dira, “fabrica idolorum”, jainkoirudi faltsuen eralekua eta sorgunea besterik ez. Beraz, juxtu-juxtu teologia liberalaren alderantzizko jarrera da K. Barthena. Ottoren liburua atera eta bi urtera, 1919an, argitaratu zuen K. Barthek bere Der Römerbrief (San Pauloren Erromatarrei gutunaren komentarioa) eta Ottok ez zezakeen, beraz, solaskidetzat eduki, baina kezka bat bera dute biek funtsean: kristautasunak erlijio-esperientzia arruntarekiko duen berezitasuna markatzea. Arazoari, ordea, oso erantzun desberdina emango diote batak eta besteak: erlijio-esperientziaren eta erlijio guztien etsai amorratu Barth, ikertzaile eta miresle bero Otto. Eta kristau-fedearen izenean biak.\n6. “Erlijioa bere kasa hasten da”, dio Ottok labur eta biribil liburu honetan, garaiko beste iritzi nagusien aurrez aurre bere jarrera adieraziz.\n“Erlijioa bere kasa hasten da”, hau da: ez da beste zerbaiten ondorio eta emaitza, berezko baizik; ez da besterenetik sortua, beretik baizik; ez da beste zerbaiten funtzio, jatorrizko gertakari baizik; zentzua ez datorkio egiten duenetik, berez denetik baizik.\n“Erlijioa bere kasa hasten da”, hau da: alferrik bilatuko da erlijioa sorrarazi duen kausaren bat, kausa guztien aurrekoa eta kausa zehatzik gabea delarik izan; erlijioa kausa zehatzik eta ezagunik gabe baldin bada, berriz, ez da egia D. Hume-k (1711-1766), positibismoaren aitak, defendatu zuen premisa nagusia, hots: den guztia, kausa zehatz batzuen bidez esplika daitekeela, eta ez dagoela zientzia positiboek esplika dezaketena beste errealitaterik; eta ez da batere segurua A. Comte-k (1798-1857) giza historia osoa pentsaera positibistaz interpretatuz aldarrikatu zuena, hots: erlijioa ez dela giza izpirituaren lehen aldia eta haurtzaroa baizik (aldi teologikoa), gero filosofiaren aldiak (metafisikoak) hartzen duelarik haren tokia eta azkenean zientzia izango delarik nagusi (aldi positibista).\n7. “Erlijioa bere kasa hasten da”, hau da: ez da bigarren unean eta beste zerbaitetatik sortua, hasieran eta bere kasa baizik. Hala, erlijioa ez da mitologiaren emaitza, mitologiazko hizkera eta pentsaeraren ondorio hutsa (M. Müller, 1832-1900, erlijioen historialaria eta erlijio-zientzien fundatzailea); eta ez da animismotik eratorria, izaki guztiengan hildakoen izpirituak bizi direneko ustetik eta izpiritu horiek gurtzetik, alegia (E. Tylor, 1832-1917); eta ezta magiatik edo magiaren ordez sortua ere, hau da, magiaren bidez ezin lortu izan zutena goiko indarrei otoitz eginez lortzeko ahaleginaren agerpena (J.G. Frazer, 1854-1941). Mitoen, animismoaren eta magiaren sustraian dago erlijioa, haien gerri-adarretan baino gehiago; haien sorburu da, haien sorkari baino gehiago.\n8. “Erlijioa bere kasa hasten da”, hau da: giza izaeraren funtsezko agerpena da, eta ez funtsezko lilura eta mehatxua, erlijioa sarri lilurarik eta mehatxurik arriskutsuena bihurtzen bada ere; baina ez da, berez, Jainkoaren atributu guztiak gizakiari eransteko ausardia-falta (L. Feuerbach, 1804-1872), gizakiari bere handitasun guztia zabalik aitortzeko eta eusteko bidea baizik; ez da, berez, giza ezjakintasunak, zoritxarrak eta zapalketak sortua, gizarte-miseriaren nahiz ekonomi egoera jasanezinaren emaitza hutsa, zapalduen kontsolaziorako eta zapaltzaileen legitimaziorako sistema (K. Marx, 1818-1883), zapalketa guztiak gainditzeko adorea baizik; erlijioa ez da, berez, moralismoz, errepresioz eta erreminez oratua, bizipozaren etsai eta askatasunaren arerioa (F. Nietzsche, 1844-1900), lotura eta beldur guztiak askatzeko deia baizik; eta erlijioa ez da, azkenik, errealitate gogorrari ihes egiteko modu hutsa, boteregabeak duen botere-ametsa, haur-desira inkontziente erreprimituen agerpena, neurosiaren alaba eta ama (S. Freud, 1856-1939), sasi-desiraren salatzailerik eta errealitatearen onarpen-biderik onena.\nXIX. mendeko pentsalari argi eta erlijioaren etsai zorrotz hauen kritikarik gehienak arrazoiz josiak daudenik ezin uka, garai hartako kristautasunari begiratuz batik bat. Hala ere, esango liguke Ottok, kritika horiek salatzen duten sasi-erlijiokera baino jatorrizkoago eta jatorrago da berez erlijioa…\n9. “Erlijioa bere kasa hasten da”, hau da: zentzurik badu, ez da gizakiari edo gizarteari eskaintzen dion zerbitzuagatik edo betetzen duen funtzioagatik, bere kasa denarengatik baizik. Beraz, ez da aski erlijioa etikaren (justiziaren, itxaropenaren) oinarri bezala bakarrik begiratzea (E. Kant, 1724-1804). Eta ezingo da esan erlijioa gizarte-kohesioaren funtzioa besterik ez denik, gizarte orok behar duen kontzientzia kolektiboaren (sineskizun, sentipen eta mundu-ikuskeraren) iturri eta oinarri, alegia, eta besterik ez (E. Durkheim, 1858-1917); edo ezingo da esan erlijioaren zentzua mentalitate ekonomiko jakin baten (esate baterako, kapitalismoaren) edo kultur-egoera jakin baten (esate baterako, sekularizazio-giroaren) sortzaile eta bultzatzaile izatea besterik ez denik (M. Weber, 1864-1920). Eta ezingo da esan, ezta ere, erlijioak balio badu, gizakiari hobeto bizitzen laguntzen diolako bakarrik duela balio (W. James, 1842-1910). Erlijioaren funtzio etikoa, soziologikoa, psikologikoa… funtsezkoak dira gizakiarentzat, baina ez dira hor agortzen erlijioaren funtsa, zentzua eta balioa.\nIII. ALTERNATIBA: ERLIJIOAREN FENOMENOLOGIA\n10. Barka, irakurle, hainbat autore, tesi eta kontratesiren aipamen-katea luze-trinkoa. Zaude lasai, Ottok ez dizkizu liburuan aipatu ere egingo. Baina probetxugarri iritzi diot gure autorearen erreferentzi eta eztabaidakide nagusi horien ideiak axaletik bederen aipatzeari, Ottoren tesirik nagusienetakoa kokatu eta ulertu ahal dadin, hau da: erlijioa berezko eta jatorrizko gertakaria dela gizakiarengan, berez eta beregan duela zentzua.\n“Erlijioa bere kasa hasten da”: aukera eta tesi honekin, eta erlijioaren ukapen positibisten aurka, interpretazio erredukzionista nahiz funtzionalisten aurka eta erlijioaren sorrerari buruzko esplikazio eboluzionisten aurka, gure autoreak erlijio-fenomenoa ikertzeko bide berri bati ekin zion: erlijioaren fenomenologiari.\nZer da erlijioaren fenomenologia? Jakina da E. Husserl-ek giza ezagupidea “fenomenologia” bezala ulertu eta oinarritu zuela, fenomenologia horren printzipio nagusia zera zelarik: “gauzetara beretara itzuli behar da”. Objektu bakoitza, ordea – dio Husserlek -, edo objektu-sail bakoitza modu berezian agertzen zaio giza ezagumenari eta, beraz, bakoitza bere modura beharko da sumatu eta ezagutu. Ez dira ezagumenean berdin agertzen objektu enpirikoak, matematikoak, etikoak, estetikoak…, eta, ezagutzeko ere, modu berezia eskatzen du bakoitzak. Eta, jakina, erlijioarentzat ere balio du printzipio horrek: erlijio-mundua “mundu” berezi bezala agertzen da, eta agertzen den bezalaxe hartu eta begiratu behar, egoki ezagutzeko.\nHorrela, Kant-ek (1724-1804) ezagumenari jarriak zizkion mugak hausten zituen Husserlek; izan ere, Kanten esanetan, giza arrazoiak ez dezake ezagut zentzumenek eskaintzen diotena besterik ezer; horrek esan nahi zuen, erlijio-objektuak (esate baterako: Jainkoa, askatasuna, betiko bizitza…) benetako giza ezagumenaren arlotik kanpo gelditzen direla eta ez daitezkeela “ezagut” zentzu hertsian, beraien zentzumenezko pertzepziorik ez dugunez gero. Husserlen epistemologiaren arabera, ordea, erlijio-objektua ere eskubide osoz izan daiteke ikergai eta ezagugai: bere agerpen-moduari dagokion ikerketa-modua aplikatzea aski.\n11. Baina ez da nahikoa, gizadiak noiznahi eta nonahi, garai, kultura eta herrialde guztietan, erruz eskaintzen dizkigun erlijio-zantzuak zientzi metodoz ikertzea (paleontologia, etnologia, historia, soziologia, psikologia…). Harago joan behar da, erlijio-fenomeno horien barne-zentzua eta barne-egitura behar da ikertu, intentzio sakonaz galdetu, gizakiaren bizitzarekin duen zerikusi estuari barrutik begira… Hori guztia da erlijioaren fenomenologiak egin nahi duena: erlijio-fenomenoa ageri den bezalaxe deskribatu, ez kanpotik edo azaletik, barrutik bertatik baizik.\nHorregatik, Otto ez zaigu liburu honetan bere jarrera teorikoki justifikatzen ere saiatuko, are gutxiago goian aipatu direnen tesiak ezeztatzen. Ez da aski erlijioa “esplikatzea” (eta ez da posible, egiaz eta benetan), “konprenitu” egin behar da gainera eta batez ere, Dilthey-k naturaren eta izpirituaren zientzien artean ezarri zuen diferentziaren arabera. Erlijioa bere kasa hasten denez gero, berariazko fenomenoa denez gero, bere berezkotasun eta berezitasun horretan ulertu beharko da, fedegabeko nahiz fedezko aurreiritziak alde batera utzita.\nBide horretatik abiatu zen Otto eta erlijioaren fenomenologiaren sortzaile nagusi bihurtu Das Heilige bere liburuarekin. Hala ikusi zuen E. Husserl-ek berak, liburu hau irakurri ondoren 1919-3-5ean Ottori idatzitako gutun batean aitortzen baitio, obra honek berebiziko erasana egin diola (aldi berean, fenomenologoari teologoa gaindituko ez ote zaion beldurra adierazten badio ere…).\nIV. “SANTUAREN” SENTIPENA, AGERPENA, IGARMENA\n12. “Erlijioa”: zenbat eratako sineskizun, ekimen eta erakunde desberdin ez ditu adierazten hitz honek! Historiaurreko dokumentuek erakusten dizkiguten magiazko iharduerak, literatura idatzirik ez duten zenbait herriren bizimodu arras sakralizatua eta magiaz nahiz animismoz kutsatua, antzinateko kultura handietako mito eta kultu politeistak (India, Mesopotamia, Egipto, Grezia-Erroma, Germania… etab.eko erlijioak), K. a. VI. mende aldera – Jaspers-ek “ardatz aro” deitu zuen aldi horretan – han-hemen sortu ziren eta oraindik milaka miloi gizon-emakumeren bizitzak gidatzen dituzten erlijio handiak (konfuzionismoa, taoismoa, sintoismoa, budismoa, jainismoa, Israelgo profetismoa, zoroastrismoa ere bai agian), judaismoarekin eta Bibliarekin zerikusi estua duten kristautasuna eta islamismoa…\nEgoki edo posible ote da errealitate horiek denak, hain desberdinak eta askotan hain elkarren kontrakoak izanik, hitz bakar batekin adieraztea? Ottok baietz erantzungo luke dudarik gabe. Eta zer da, bada, diferentziak diferentzia, hain erlijio-agerpen desberdinak batera ditzakeen elementua? Edo bestela galdetuz: zer da erlijio-agerpen ororen funtsa eta mamia, berariazko sustraia? “Santu” edo “sakratu” edo “numinosoaren”, hau da, “misterioaren” sentipena, hain zuzen, Ottok azpimarratu eta bere ondoren erlijioaren fenomenologo guztiek berretsi dutenez.\nJakina, erlijio-sentipena ez da inoiz bere muinaren soiltasun horretan ageri, baizik eta nola edo hala eratua, jantzia, instituzionalizatua azaltzen da beti; oinarrizko beste edozein giza esperientzia bezala, erlijio-esperientzia hori ere ez daiteke bakarka eta airean bizi, gorputz batean eta mundu batean eta talde batean hezurmamitua baizik; nahi eta nahi ez, nola edo halako erakunde batean moldatua dago beti, dotrina, kultu, arautegi eta antolamendu batez hornitua, hitz batean, “erlijio” bihurtua. Horregatik da hain zaila “erilijioaren” definizio orokor bat ematea, dotrina, arautegi eta antolamenduak eta definizioan aipa daitezkeen elementu guztiak batetik bestera hain desberdinak, zenbaitetan hain elkarren kontrakoak direlarik izan. Hala ere, diferentzia guztien gainetik edo azpitik, eta diferentziak inolaz berdindu ezinik, erlijio guztien jatorrian eta muinean santuaren edo sakratuaren edo misterioaren sentipena eta esperientzia dago.\n13. Santua, sakratua, numinosoa, misterioa. Ottok darabilen hiztegi honetaz, edo hiztegiaren aitzakiaz, ohartxo bat. Santu hitzez alemanierazko heilig itzultzen du; beronen sustraia hails, hau da: osasuna, osotasuna, salbamena, zoriona… Horra lehen argibide interesgarria: “santuaren” esperientziak, hitzak dioena izango bada, gizakiaren zauri eta urratuen gozagarri eta sendagarri beharko du izan.\nBaina hails delakoaren ondoan, bada alemanieraz germaniera zaharreko weihs sustraia ere, hau da: ukiezina, debekatua, berezia, mugaz haraindikoa. Hori ere bada, beraz, “santuaren” esperientzia: eskura eta menpera ez daukagunaren, alde guztietatik gainditzen gaituenaren eta inoiz atzeman ezinaren sentipena.\nOsasuna eta ukiezina, gizakiaren osotasun salbagarria eta beti giza mugaz haraindi dagoen errealitate iheskorra: alderdi biak jasotzen ditu Ottok heilig hitzarekin, berehala ikusiko dugunez.\nBaina hasiera-hasieratik, eta alemanezko heilig hitzak – gure santu hitzak bezalaxe – erlijio biblikoan har dezakeen konnotazio morala baztertzeko, bere ordez numinoso neologismoa sortu digu egileak, eta horixe erabiltzen du gehienbat. Numinoso latinezko numen hitzetik dator, eta hitz honek jainko zehatz baten agerpena eta eragin pertsonala adierazten zituen: ahozabalik uzten duen jainkoaren presentzia hurbila eta ahoa itxiarazten duen jainko urrunaren presentzia (nm sustraiak “ahoa itxi” esan nahi du). Alderdi bikoitz bera hemen ere.\nAzkenik, errealitate bera adierazteko, misterio hitza darabil Ottok askotan. Misterioa, hau da: erabat arrotz eta guztiz bestelakoa, gordea, ezkutua den errealitatea; baina bada nolabaiteko sarbide bat errealitate ezkutu horretara (“misterioaren” ospakizun berezietara sarbidea zuenari deitzen zitzaion, hain zuzen, mystes). Erabat aldendua dago, baina bada sarbiderik: horra berriro “santuaren” paradoxa, berdindu ezineko eta berezi ezineko bi alderdiak.\nSantu, sakratu, numinoso, misterio: zentzu berean erabiltzen ditu hitzok R. Ottok, eta hala nik ere hemen, nahiz eta baliokidetasun osorik izan ez, lehen hirurak adjektiboak izaki eta sustantiboa azkenengoa.\n14. Santuaren, sakratuaren edo misterioaren sentipena da, beraz, Ottorentzat erlijio-fenomeno ororen muina eta oinarrizko definizioa. Gainerako guztiak erlijioaren azala eta oskola besterik ez: dotrinak eta dotrinen elaborazio teorikoak, kultua ospatzeko mila modu eta errito, jokabiderako arautegi zehatzak, sinestun-taldeak bere funtzionamendurako ematen dituen legeak… Hori guztia, erlijio batentzat behar-beharrezkoa bai, baina guztiz aldakorra, historikoa eta erlatiboa da hala ere; eta instituziozko oskol hori zurruntzen eta absolutu bihurtzen duen neurrian, edozein erlijio barrutik hil egiten da eta hilgarri bihurtzen.\nMisterioaren sentipena, hau da: gure eguneroko mundua, begibistako errealitateak, ezagunak ditugun guztiak eta atsegin nahiz jasanezin zaizkigun guztiak baino gorago edo beherago edo harago edo honago dagoen “zerbait” hori nabaritzea eta sumatzea, norbere burua eta inguruko mundua “zerbait” horren argitara eta berotara jartzea, norbere burua eta eguneroko errealitatea osorik “zerbait” horren eskakizunetara egokituz berritzea eta eraldatzea. Horra erlijio-fenomenoaren funtsa.\n15. Horrek esan nahi du, misterioa agertu egiten dela, gizaki erlijiosoak nabaritzeko moduan agertu ere: giza izpirituaren barnean, kanpoko munduan eta historia osoan; mila zantzu, arrasto eta aztarnatan; pertsona, talde eta gertakizun historikoetan; kultu, liburu eta hitzetan; irudi, musika eta tenpluetan; bakardade, hutsune eta isiltasunean; ortzi, itsaso eta lurrean; harri, landare eta animalietan… Noiznahi, nonahi eta nolanahi ager dakioke misterio sakratua giza izpirituari. Errealitatea oso-osorik gerta daiteke misterioaren ezaugarri, sinbolo, agerpide edo, geroxeago M. Eliadek erabiliko zuen hitzarekin esateko, hierofania (hieros = santua; fanein = agertu). Misterioa agertuko ez balitz, ez luke gizaki erlijiosoak hautemango, eta ez litzateke erlijiorik izango.\nBaina horrekin batera esan behar da: misterioak ez luke agertzerik izango, baldin giza izpirituak agerpen hori hautemateko organo edo fakultatea barnean ez balu. Misterioaren agerpena eta hautematea, eta bien arteko lotura estua: horixe da erlijio askotan, misterioaren agerpen historikoa baieztatzen duten erlijio profetikoetan batez ere, arazo espekulatiborik zailenetakoa.\nDena den, arazo espekulatibo horietan barrena sartu gabe, Ottok zera esango digu behin eta berriz, liburuko insistentziarik nabarmenenetakoa horixe delarik: giza izpirituak baduela misterioa sumatzeko ahalmen edo gaitasun bat, guztiz a priori dena, hau da, sentimenek edo kanpotiko beste ezerk sortua ez, baizik eta guztiz berezkoa eta jatorrizkoa dena. Hierofaniazko fenomenoetan ageri den zerbait izateaz gain, “santua” edo “sakratua” edo “numinosoa” edo misterioa giza izpirituaren kategoria a priori bat da, esango digu behin eta berriz; eta ideia horixe da Ottok beste ezer baino gehiago Kanti zor diona, Fries bitarteko.\nGiza izpirituak, azken batean, berezko a priori horren bidez sumatzen du misterioa. Ez sentimen fisiko hutsen bidez, ezta kontzeptu razionalen bidez ere, berezko erlijio-senaren edo igarmenaren (Schleiermacher) edo intuiziozko susmoaren (Fries) bidez baizik. Eta kanpotik datorkion agerpenak (fenomeno hierofanikoak nahiz iragarpen profetikoak nahiz azalpen teologikoak) ez du izpirituak barnean daraman misterioaren intuizioa eta igarmena “esnatu” besterik egiten. Esnatu, iradoki, eragin, baina ez kanpotik irakatsi, inposatu, ezarri.\nHori esatean, badaiteke Ottoren planteamendua aprioristikoegia eta subjetibistegia izatea, baina ukaezina da agerkundea, agerkunderik bada, azken finean izpirituaren beraren barnean gertatzen dela, beti kanpoko bitartekoei – bitarteko historiko, sozial, psikologikoei – esker gertatzen bada ere; bitarteko guztiak bitarteko, gizaki erlijiosoak ez luke misterioa hautemango eta ez luke misterioak beteko, berezko sen eta igarmen hori ez balu. Ottok egoki dioenez, alemaniar batek italiera bezain gutxi uler dezake bihotz lehorrak amodio-hizkera.\n16. Honek esan nahi du, gizakia ez dela oinarriz homo sapiens edo homo faber bakarrik, baizik eta homo religiosus ere bai, M. Eliadek erakutsi duenez; “jakitun” edo “egitun” gisa ezezik, “erlijioso” gisa ere bizi duela mundua eta bizi dela munduan. Hau da, erlijioa gizakiaren oinarrizko eta jatorrizko izaera eta dimentsioa dela, dimentsio etiko, estetiko, politiko… etab.ekin batera.\nGizaki orok ote du erlijio-dimentsio hori? Ahalmen bezala bai, badu gizaki orok santu delakoa sumatzeko eta barrundatzeko oinarrizko fakultatea, gizaki orok edertasuna sumatzeko fakultatea baduen bezalaxe. “Santuaren irakurle” da ahalmenez edozein. Hala ere, ahalmen hori itoa edo estalia edo, besterik gabe, lokartua egon daiteke, gehixeago nahiz gutxixeago, edertasunaren dohainarekin ere gerta daitekeen bezala. Eta baita alderantziz ere: zenbaitek erlijio-sena eta igarmena ohizkanpoko neurri berezian gara dezake. Horiek dira erlijioetako profetak. Eta profeta-mailatik gora dago Semea, esango digu Otto kristauak behin baino gehiagotan, Jesukristo beste guztien gainetik jarri nahiz.\nV. MISTERIO IZUGARRI ETA LILURAGARRIA, AGERI ETA EZKUTUA\n17. Tremendum eta fascinosum: arestian aipaturiko bikoiztasuna, latinezko bi hitz hauekin adierazi zuen Ottok, eta beronen izenarekin eta liburuarekin estu loturik gelditu dira harez gero, mila bider aipatzen direlarik. Bi hitz horietantxe biltzen dira oinarrizko erlijio-esperientziaren edo misterio-esperientziaren funtsezko bi alderdiak, baita misterioaren beraren funtsezko bi ezaugarriak ere.\nTremendum. Gizaki erlijiosoak “sakratu” delakoa, guztiz gorena, guztiz bestelakoa, indar eta botere hutsa, harrigarri eta ikaragarria sumatzen duenean, ikaraz eta dardaraz gelditzen da, indargabe eta eskas eta urrun sentitzen, bere buruari ezerez eta huts eta hauts irizten, ondoan tximista lehertzen zaigunean bezala edo basamortuko bakardadearen aurrean bezala edo gauez ortzi mugagabeari begira bezala… Orrialderik orrialde eta paregabeko indarrez deskribatzen du Ottok santuaren eta erlijio-esperientziaren alderdi hau, alderdi bera azpimarratzeko kontzeptuak pilatzen dituelarik: mirum, majestas, energia, mysterium…\nBatek baino gehiagok egotzi dio Ottori tremendum alderdia gehiegi azpimarratzen duela. Seguraski hala da. Liburua irakurriz, “santu” delakoa erakargarri baino gehiago beldurgarri deneko inpresioa atera daiteke, eta bat baino gehiago izango da irakurtzean urduri, oraindik ahaztu ez diren erlijio-prediku eta mehatxu “beldurgarri” haien oihartzuna hemen adituz. Baina ez litzateke irakurketa ona izango. Azken batean, tremendum hitzarekin ez du esan nahi “santua” mamu beltz beldurgarri bat denik, “guztiz bestelakoa” eta guztiz atzemanezina dela baizik; gizaki erlijiosoak ez luke, beraz, beldur psikologikoa edo beldur moralista (kondenazioaren beldurra…) sentitu behar, “beldur erlijiosoa” baizik, hau da, erabat gainditzen duenaren sentipena, bere buruaren txikitasun eta mugaren kontzientzia argia, bere existentzia aukeratu eta oinarritu ez duenaren ziurtasuna, sorkari huts deneko sentipena. “Sorkari-sentipena” da erlijio-sentipenaren muina, Ottoren esanetan, baina “sorkari-sentipena” ez da norbere burua txiki eta menpeko dela sentitze hutsa (Schleiermacher-en “menpekotasun-sentipen” delakoak adieraziko lukeenez), misterioa guztiz goiko eta ahaltsu dela sentitzea baizik.\n18. Baina hori ez da guztia. Goi-goiko eta guztiz haraindiko ageri den misterioa, aldi berean fascinosum bezala ageri zaio gizaki erlijiosoari: xarmangarri, liluragarri, erakargarri. Urrun dago, baina beregana erakartzen du; guztiz bestelakoa, baina bere altzora tiratzen; izugarria, baina babesa eskaintzen. Itsaso zabal bareak gizakia beregana deitzen duenean bezala, egunsenti leunak nahiz ilunabar bareak izadia biltzen duenean bezala, ametsik eta utopiarik ederrenak egiazko iruditzen zaizkigunean bezala… Hori guztia ere bada misterioa, eta misterioaren esperientzia: erakarmena, lilura, xarma. Erlijio askotan ohizkoa den hitzez esanda, misterioa salbagarria da, eta erlijio-sentipena salbamenaren bizipena eta barne-susmoa.\nSalbamen-gabeziak eta beharrak jartzen du gizakia haraindira begira, inon salbamenik ba ote den bila eta galdezka, baina horrekin bakarrik ez da gizakia “erlijioso” bihurtzen; misterioa bera augustum, eder, baliotsu, salbagarri denaren sentipen eta susmoa behar da gainera. Gizakiak berea du erabateko hondamendiaren, galbidearen, ezerezaren mehatxua, arriskua, beldurra, baina arrisku eta beldur guztion gainetik, gizaki erlijiosoak badu non arnasa hartu, non babesa bilatu, non konfidantza izan: misterio salbagarrian. Hau horrela bada, garrantzizko ondorio bat atera beharko litzateke erlijioaren jatorriari buruz: erlijioa ez litzateke sortuko gabeziak eta galderak eta egarri hutsak eraginda, erlijioaren kritika filosofiko, psikologiko nahiz teologiko askok esan izan dutenez, baizik eta misterioa bera dohain betea eta erantzun osoa eta erabateko asea den susmoak eraginda. Hori da, noski, Ottoren tesia.\nJakina, misterioa fascinosum – xarmangarri eta salbagarri – bezala sumatuz, gizaki erlijiosoak ez luke misterioa bera giza egarriaren asegarri huts eta giza galderen erantzun soil bihurtu behar. Horretan dago erlijio guztien arriskua, eta inoiz hala gertatuko balitz, erlijioaren kritikak arrazoi luke orduan: misterioa gizakiaren proiekzio huts bilakatuko litzateke, eta proiekzio alienagarri gainera (Feuerbach, Marx, Freud, Nietzsche).\n19. Are gutxiago kabitzen da misterioa giza arrazoi kontzeptualean. Arrazoi hutsezko enuntziatuek esan dezaketena baino gehiago da erlijioa, esango digu Ottok lehen kapitulutik hasi eta etengabe, erlijio-gauzak arrazoiaren esparrutik kanpora utzi zituen Kant maisuari bere modura jarraituz. “Irrazional” arlokoa da misterioa, sentimenduaren arlokoa: horixe da beharbada liburu honek gehien azpimarratu nahi duen ideia, azpititulutik bertatik.\nBaina zer esan nahi da misterioa eta erlijio-esperientzia “irrazionalak” direla esatean? Erlijioa irrazionalitate ilunaren eta sentimendu itsuaren menpe jarri behar dela, arrazoiaren inolako kontrolik eta hitzik gabe? Ezta gutxiagorik ere. Geldi bedi argi: “irrazional” hitzak Ottorentzat ez du esan nahi “arrazoiaren kontrako”, ezta “arrazoiarekin zerikusirik gabeko” ere, baizik eta arrazoia baino handiago, zabalago, sakonago… Erlijioa ez da Ottorentzat, Goetherentzat zenez, sentipen-arazo hutsa; kontzeptuak ere berekin behar ditu sentipenak. Ahal den ezaguerarik eta adierazpenik argiena behar da erlijioan, dio Ottok, honako hau esateraino iristen delarik, gehiegi esateraino agian: bi erlijioren artean, kontzepturik eta ezaguerarik argiena eta koherenteena zeinek duen, huraxe dela bikainena eta egiazkoena.\nMisterioa ez da, beraz, arrazoiaren kontrako. Baina, jakina, misterioa ez daiteke Descartesen kontzeptu eta ideia “argi eta ebidenteen” bidez erabat suma, ez agortzeraino uler, ez osorik aditzera eman. Egia esan, zientzilari, jakintsu eta pentsalariak berak ez al dira arrazoiaren mugaz eta neurriaz beste inor baino hobeto jabetzen, eta gaur inoiz baino gehiago? K. Popper-en zientziaren filosofia lekuko. (Eta ez al zen horixe izan Kant-en oinarrizko irakaspena: erlijio-mundua arrazoiaz gaindi dagoela, alegia?).\nMisterioa beti da arrazoiarentzat eta kontzeptu guztientzat agortezin, hondogabe. Abesti batean, kontzeptuz eta esaldiz osaturiko letrak adierazten ditu sentipenak; “musika razionalizatua da abestia”, esango digu Ottok. Hala ere, abesti bat ez da kontzeptu horietan agortzen. Misterioa ere ez daiteke kontzeptuetan osorik adieraz, “ezaguna dugun guztia nahiz ezezaguna dugun guztia ez bezalakoa” baita, Kena Upanishad-ek “Brahman”i buruz esaten duen bezala.\nHorregatik, misterioa adierazteko ez du balio gauzen zerizana deskribatzeko eta esplikatzeko erabiltzen dugun hizkuntza “digitalak”, baizik eta errealitate hondogabe eta agortezinerantz erakutsi eta markatu besterik egiten ez duen hizkuntza “ikoniko” edo sinbolikoak, berdinduezineko diferentziaren kontzientziatik sortzen den hizkuntza-motak. Erlijioaren hizkuntzak sinbolikoa behar du izan, kontzeptu hutsezkoa baino “egia” handiagorik adieraziko badu. Zoon logikon hutsa ezezik, zoon sinbolikon ere bada gizakia. “Badirudi filosofiak egia duela mintzagai, baina agian ez du esaten fantasiak besterik, eta badirudi literaturak fantasia hutsak dituela mintzagai, baina agian egia esaten du”.\nVI. ERLIJIOA ETA ERLIJIOAK\n20. Ez dago erlijioen mundura asko hurbildu beharrik, “santuari” edo misterioari izen desberdin asko ematen zaizkiola eta modu desberdin askotara irudikatzen dela ohartzeko: Upanishad-etako Brahman edo Bat absolutua, Laotse-ren Tao izengabea, budismoko Shunyata edo hutsunea eta nirvana edo erabateko ukapenez bakarrik esan daitekeen erabateko zerizana, hinduen Bhakti korrontean eta batez ere erlijio profetikoetan agertzen den Jainko bizi eta pertsonala…\nUgaritasun honek galderarik asko sortzen du: erlijioek hain izen desberdinez adierazten eta beneratzen dutena errealitate bat bera ote? Eta hala balitz ere, errealitate horri izen bat bera ematea posible ote, hau da, errealitate hori izen eta erlijio guztien gainetik ez ote? Baina orduan, izen guztiek eskubide eta balio bera ote, hau da, misterio bat eta bera erlijio guztiek berdin ezagutzen eta ohoratzen ote? Edo, alderantziz, batzuek besteek baino egokiago ezagutzen eta ohoratzen ote? Eta nola erabaki zeinek egokiago?\nErlijio-ugaritasunak kezka larria sortzen zion Otto erlijio-ikerle eta kristauari ere: Indiako erlijio-jakituriak bizi-bizi erakartzen zuen alde batetik, eta Jainkoaren misterioa teologia guztien gainetik dagoela aitortzera zeraman, eta bereziki Jainko biblikoaren pertsona-irudia gainditzera; bestetik, Jesukristorekiko atxikimenduari ezin zion uko egin… Barne-tirabira horretan iraun zuen azkenera arte.\n21. Zalantzarik gabe aitortzen du kristautasuna dela erlijiorik bikainena, kristautasunean osatzen eta betetzen dela erabat gainerakoetan hasia eta iragarria. Zergatik? Jainkoaren ideia erlijio biblikoan, batez ere kristautasunean, beste inon baino razionalagoa, moralagoa eta gizatiarragoa delako alde batetik, baina beste inon baino “misteriotsuagoa”, garaiagoa, ulertezinagoa ere bai bestetik. Horra kriterioak; azken batean, arrazionaltasuna eta irrazionaltasuna, kontrako bi alderdiak lotzea da gakoa eta irizpidea. Kristautasunean, Jainkoa “Aita” da batetik, hurbil-hurbila eta maitagarria, baina “zerukoa” bestetik, goi-goikoa eta atzemanezina. Eta horretxek markatzen du Ottorentzat kristautasunaren gorentasuna, bikaintasuna. Horregatik, “santuaren irakurle” bat bakarra izan da – esango digu – misterioa osorik hauteman duena eta, beraz, misterioa osorik agertu duena: Jesukristo, Semea.\nKristau-fedearen bultzada ezezik, Hegelen eragina ere nabari zaio, noski, jarrera horretan. Hala ere, Ottok ez dio Hegelen bideari jarraitzen, hau da, kristautasuna “erlijio absolutua” edo beste erlijio guztien azken garapena eta goi-forma dela erakusten duen elaborazio kontzeptuala ez du beretzat hartzen. Kristautasunaren “bikaintasuna” ez zuen kontzeptu-mailan azkeneraino adierazi nahi izan. Eta nahi izatea zilegi ote? Dena den, zera zeukan Ottok beste ezer baino argiago: erlijio guztietan “santu” edo “sakratu” bera, misterio bera ageri dela, eta sumatu ere, erlijio-fakultate edo igarmen beraren bidez sumatzen dela, eta beraz, erlijioen arteko diferentzia guztiak erlatiboak direla. Musika desberdinen arteko diferentziak erlatiboak diren bezala. Toki batzuetako musika bestetakoa baino hobea ote, egingo du galde Ottok?\n22. Jakina, horrek ez du esan nahi inolako kriteriorik ez daukagunik erlijioak elkarren artean konparatzeko. Ottok berak aipatu dizkigu kriteriotzat, arrazionaltasunaren eta gorentasunaren ondoan, jainko-ideiaren moraltasuna eta gizatiartasuna. “Beren fruituetatik antzemango diezue” esan ez zuen Nazareteko Jesusek berak (Mt 7,20)? Erlijioak elkarren artean bereizteko ere irizpide hoberik ez da agian: gizadiari dakarkion etika-sena, elkartasun-zentzua, justizi egarria, utopi adorea. Erlijioa ez da ezeren funtzio, lehen garbi utzi denez, baina gizakia askatzen eta barrutik gizatiarrago egiten ez duen erlijioa ez da egiazko erlijio.\nHorretarako, beste ezeren aurretik, bakean eta justizian elkarrekin konpontzeko eta bakearen eta justiziaren alde elkarrekin lan egiteko gauza izan beharko dute erlijioek. Helburu horrekin sortu zuen Ottok 1920an Menschheitsbund delakoa, Gizadiaren Erlijio-Elkartea. Helburu berarekin atera zuen 1993an Munduko Erlijioen Parlamentuak ere mundu-mailako etikaren aldeko agiria. Azken batean, horixe jar daiteke erlijioen arteko irizpide nagusi: elkarrizketarako eta elkar-lanerako zenbat eta gaiago, are egiazkoago eta bikainago.\nVII. GAURKO EGOERARI BEGIRA\n23. Hitz bat oraindik, gaurko erlijio-egoerari begira. Hiru gertakari nagusi nabari daitezke arlo honetan, mendebaldeko kulturan behintzat: batetik, erlijio-erakundeak gainbehera doaz nabarmen. Bestetik, ordea, erlijio-egarria eta premia zabalduz doa berriro, erlijio-mugimendu berriak ugalduz, erlijio-sentipenarekiko etsaigoa indarra galduz; erlijioarekiko susmoa bera ere susmagarri bihurtu da pentsalari askorentzat (P. Ricoeur, E. Levinas, H. Arendt, J. Derrida, G. Vattimo. E. Trias…), eta erlijioa dute pentsagai nagusi. Hala ere, eta hirugarrenik, halako “absolutuarekiko neke” edo “neke teologiko” bat ageri da, eguneroko eta inguruko errealitate mugatuan erabat kokatzeko eta “instalatzeko” joera.\nHiru joera – egiaz kontrajarriak ote? – horien aurrez aurre, Ottok deskribatu duen “sakratuaren” sentipenak baluke gaur ere zer esanik, edo hobeki zer galdeturik. Galdera horiexetan bilduko dut hitzaurre honen konklusioa, konklusiorik posible bada.\nAspaldidanik instituzio tinko gisa eraturiko erlijio handiei lehendabizi: “sakratuaren” esperientzia biziak ez al lieke zabal eta zalu eutsi behar, inongo dotrina, errito eta erakundeetan setatu gabe, dogmatismora nahiz legalismora lerratu gabe, etorkizunerako bide berrien beldurrik gabe? Horrela bakarrik egingo dute gizakia gizatiar eta sinesmena sinesgarri.\nGaurko erlijio-mugimendu berriei ondoren: “sanctum” delakoaren ikara eta lilura handirik nabari ote zaie? Mugimendu horietako zenbaiti ez al dario sineskeria edo sektakeria gehiegi? Eta beste zenbait ez ote erlijio-sentipen lauso arina, bizitzan eta gizartean errotu gabea, besteaz eta “guztiz besteaz” arduragabea, norbere barrura eta talde txikien barrura bueltatuegia?\nEta inolako erlijiorik gabe bizi direnei azkenik: gizakiak inoiz etsi ote dezake dagoenarekin, daukanarekin, dakienarekin? Inoiz aski izango ote du neurtu, erabil eta esplika dezakeenarekin? “Sakratuaren” sentipena ez bada ere, “sakratuarekiko” galdera bederen ez ote du beti berekin eramango? Ez al da bere buruarentzat beti misterio ezezagun (S. Agustin), homo absconditus (E. Bloch)? “Naizena ez dakit eta dakidana ez naiz” (Angelus Silesius): beraz, “nola bizi, ezezagunari begira ez bada” (R. Char), “guztiz bestelakoaren” (Th. W. Adorno) bila etengabe abiatuz ez bada, areago, Jakoben antzera aingeruarekin etengabe borrokan ez bada? (ik. Has 32,23-33)?\n– Die Anschauung vom Heiligen Geist bei Luther. Eine historische-dogmatische Untersuchung, Gotinga 1898; Die historische-kritische Auffassung vom Leben und Wirken Jesu, Gotinga 1901; Naturalistiche und religiöse Welt-ansicht, Tubinga 1904; Kantisch-Frie’sche Religionsphilosophie und ihre Anwendung auf die Theologie. Zur Einleitung in die Glaubenslehre für Studenten der Theologie, Tubinga 1909; Das Heilige. Über das Irrationale in der Idee des Göttlichen und sein Verhältnis zum Rationalen, Breslau 1917 (gazt. itz. Lo santo. Lo racional y lo irracional en la idea de Dios, Alianza, Madrid 1985); West-Östlice Mystik. Vergleich und Unterscheidung zur Wesensdeutung, Gotha 1925; Die Gnadenreligion Indiens und das Christentum. Vergleich und Unterscheidung, Munich Das Gefühl des Überweltlichen, München 1932; Gottheit und Gottheiten der Arier, Giessen 1932; Reich Gottes und Menschensohn. Ein religionsgeschichtlicher Versuch, Munich 1934; Der Sang des Hehr-Erhabenen. Die Bhagavad-Gita übertragen und erläutert, Stuttgart 1935.\n– ALMOND, P.C., Rudolf Otto: An Introduction to his Philosofical Theology, The University of North Carolina Press, Chapel Hill – London 1984;\n– ALMOND, P.C., “Rudolf Otto: The Context of his Thought”, Scottisch Journal of Theology, 36 (1983), 347-362 orr.;\n– ALLES, G.D., “Rudolf Otto and the Politics of Utopia”, Religion 21 (1991), 234-256 orr.;\n– BALLARD, B.W., “Heidegger, Otto and the Phenomenology of Awe”, Philosophy today 32 (1988), 62-74 orr.;\n– BARNES, Z. Ph., “Rudolf Otto ant the Limits of Religious Description”, Religious Studies 30 (1994), 219-230. orr.;\n– BENZ, E. (ed.), Rudolf Ottos Bedeutung für die Religionswissenschaft und die Theologie heute, Leiden 1971;\n– DAWSON, L.L., “Otto and Freud on the Uncanny and Beyond”, Journal of American Academy of Religion, 57 (1989), 283-311. orr.;\n– GAEBE, E., Die Lehre von dem Heiligen und der Divination bei Rudolf Otto, Oschersleben 1932;\n– O’MELEY, S., “Otto’s Idea of the Numinous: A Crosscultural Reappraisal”, Sophia 34/1 (1995), 241-258;\n– PAUS, A., Religiöse Erkenntnisgrund. Herkunft und Wesen der Aprioritheorie Rudolf Ottos, Freiburg 1966;\n– PFLEIDERER, G., Theologie als Wirklichkeitswissenschaft. Studien zum Religions-begriff bei Georg Wobbermin, Rudolf Otto, Heinrich Scholz und Max Scheler, Tubinga, Mohr, 1992;\n– PRADES, J.A., “Explication et irréductibilité de la religion. Faut-il vraiment choisir entre Otto et Durkheim?”, Studies in Religion, 16 (1987), 145-158 orr.;\n– PRADES, J.A. – BENOÎT, D., “Otto et Durkheim: intérêt heuristique de la problématique de la substantivité du sacré”, Studies in Religion 19 (1990), 339-350 orr.;\n– SCHLAMM, L., “Rudolf Otto and Mystical Experience”, Religious Studies 27 (1991), 389-398 orr.;\n– SEIFERT, P., Die Religionsphilosophie bei Rudolf Otto. Eine Untersuchung über ihre Entwicklung, Düsseldorf 1936;\n– SQUICCIARINO, N., “L’essenza della religione nel ‘Il sacro’ di Rudolf Otto”, Humanitas 42 (1987), 682-695 orr.;\n– WILLIAMS, J.G., “The Idea of the Holy: A Study of the Development of Rudolf Otto’s Thought”, Journal of Religious Studies 18 (1991), 50-66 orr.\nIn R. Otto. Santu dena. Klasikoak, Bilbo 1997, 7-32 or.\nNoski, “gauzetara beretara” iristeko ez dugu gauza horien giza ezagumeneko “fenomenoak” edo agerpenak beste biderik, fenomeno bakoitza bi alderdik osatua delarik: batetik noesis edo alderdi intentzionala, subjetiboa, eta bestetik noema edo alderdi objektiboa, subjektuaren intentzioak aurkitzen eta argitzen duen objektua bera. ↑\nHona Ottoren bidea jarraitu eta zehaztuko duten zenbait erlijio-ikerle handi: E.O. JAMES, Comparative Religion, Londres 1938 (gazt. itz. Introducción a la historia comparada de las religiones, Madrid 1973); G. VAN DER LEEUW, Phänomenologie der Religion, Tubinga 1933 (gazt. itz. Fenomenología de la religión, México 1964); G. MENSCHING, Die Religion. Erscheinungsformen, Strukturtypen und Lebensgesetze, Stuttgart 1959; Fr. HEILER, Erscheinungsformen und Wesen der Religion, Stuttgart 1961; K. GOLDAMMER, Die Formenwelt des Religösen. Grundriss der systematischen Religionswissenschaft, Stuttgart 1960; G. WIDENGREN, Religionsphänomenologie, Berlin 1969 (gazt. itz. Fenomenología de la religión, Madrid 1976); C.J. BLEEKER, The Sacred Bridge. Recherche into the Nature and Structure of Religion, Leiden 1963; J.M. VELASCO, Introducción a la Fenomenología de la religión, Madrid 41974. ↑\n1912an J.H. Leubak 148 definizio desberdin bildu zituen, aparte berea erantsiz (Psychological Study of Religion, its Origin, Function, and Future, New York 1912); gaur denak biltzerik balego, askoz ere gehiago izango lirateke, noski. ↑\nIndoeuropar hizkuntza batean baino gehiagotan ditugu germaniera zaharreko hails-weihs bikotearen antzerako hitz-bikoteak “sanctum” delakoaren mundua adierazteko: spenta-yaozdata iranieraz, sacer-sanctus latinez, hieros-hagios grekoz (ik. E. BENVENISTE, “Le sacré”, in Le vocabulaire des institutions indo-européennes, II, Minuit, Paris, 1975, 179-207. orr.). ↑\nHala ere, zenbait autorek “sakratua” (“santua”) eta “misterioa” nabarmenago bereizten dituzte: “sakratua” inguru, mundu edo giro erlijiosoa adierazteko, eta “misterioa” giro hori determinatzen duen azken errealitatea bera adierazteko (hala J.M Velasco, Introducción a la Fenomenología de la religión, o.c., eta harez geroko idazki guztietan). ↑\nM. Eliade, Le sacré et le profane, Paris 1963 (gazt. itz. Lo sagrado y lo profano, Madrid 1973). ↑\nSantua edo sakratua giza psikearen oinarrizko baldintza, egitura eta jarrera dela esango du C.G. Jung-ek ere, Ottoren bide beretik: Psicología y Religión, Buenos Aires 1967. ↑\nA. Tabucchi, Sostiene Pereira, Anagrama, Barcelona, 1995, 27. or. ↑\nIk. J. Ries, L’expression du sacré dans les grandes religions, Centre d’histoire des Religions, Louvain-la-Neuve, 1986 (3 liburuki). ↑\nH. Küng – K.J. Kuschel, Hacia una ética mundial, Trotta, Madrid 1994. ↑\nIk. M. Gauchet, Le désenchantement du monde, Gallimard, Paris 1985; D. Hervieu-Léger, Vers un nouveau christianisme?, Cerf, Paris 1986. ↑\nIk. J.M. Mardones, Las nuevas formas de la religión, Verbo Divino, Lizarra 1994. Baita ere: L.P. Berger-en analisiak: Rumor de ángeles. La sociedad moderna y el descubrimiento de lo sobrenatural, Herder, Barcelona 1975; Una gloria lejana. La búsqueda de la fe en época de credulidad, Herder, Barcelona 1994. Noski, gizartean funtziorik gabeko eta gizarte-bizitzaren “ertzetara” bazterturiko erlijio-sentipena da, izatekotan ere, berriro indartzen ari den erlijioa: ik. zentzu honetan H. Lübbe, Religion nach der Aufklärung, Graz – Viena – Kolonia 1986. ↑\nIk. J. Derrida – G. Vattimo – E. Trías, La religión, PPC, Madrid, 1996; F. Duque (ed.), Lo santo y lo sagrado, Trotta, Madrid 1993. ↑\nX. Zubiri, El hombre y Dios, Alianza, Madrid, 1984, 163. or. ↑\nIk. E. TIERNO GALVAN, ¿Qué es ser agnóstico?, Madrid 41986; G. Lipovetsky, La era del vacío. Ensayos sobrfe el individualismo contemporáneo, Anagrama, Barcelona 1988. ↑\nGaiak: Erlijioa, Erlijioaren fenomenologia, Rudolf Otto, Santua\nhttps://josearregi.com/wp-content/uploads/2020/08/Recurso-22-1-300x155.png 0 0 José Arregi https://josearregi.com/wp-content/uploads/2020/08/Recurso-22-1-300x155.png José Arregi1997-06-01 16:21:032021-03-11 13:21:15R. Otto. Santu dena – Sarrera\nXABIER LETErekin kontu kontari\nErlijioa eta euskal kulturaren auzia\nERLIJIOAK GAUR ZENTZURIK BAI?\nKULTURA ETA ERLIJIOA GAUR\nXABIER LETE gogoratuz\nArtxibategia Hautatu data Ekaina 2022 Maiatza 2022 Apirila 2022 Martxoa 2022 Otsaila 2022 Urtarrila 2022 Abendua 2021 Azaroa 2021 Urria 2021 Iraila 2021 Abuztua 2021 Uztaila 2021 Ekaina 2021 Maiatza 2021 Apirila 2021 Martxoa 2021 Otsaila 2021 Urtarrila 2021 Abendua 2020 Azaroa 2020 Urria 2020 Iraila 2020 Maiatza 2020 Martxoa 2020 Urtarrila 2020 Abendua 2019 Azaroa 2019 Urria 2019 Iraila 2019 Uztaila 2019 Apirila 2019 Martxoa 2019 Otsaila 2019 Abendua 2018 Urria 2018 Uztaila 2018 Ekaina 2018 Maiatza 2018 Martxoa 2018 Abendua 2017 Azaroa 2017 Iraila 2017 Abuztua 2017 Uztaila 2017 Ekaina 2017 Apirila 2017 Otsaila 2017 Abendua 2016 Urria 2016 Abuztua 2016 Ekaina 2016 Apirila 2016 Martxoa 2016 Abendua 2015 Urria 2015 Iraila 2015 Uztaila 2015 Ekaina 2015 Apirila 2015 Martxoa 2015 Otsaila 2015 Abendua 2014 Urria 2014 Uztaila 2014 Maiatza 2014 Apirila 2014 Martxoa 2014 Urtarrila 2014 Azaroa 2013 Urria 2013 Iraila 2013 Ekaina 2013 Apirila 2013 Otsaila 2013 Abendua 2012 Urria 2012 Iraila 2012 Abuztua 2012 Ekaina 2012 Urtarrila 2012 Abendua 2011 Azaroa 2011 Urria 2011 Iraila 2011 Abuztua 2011 Uztaila 2011 Ekaina 2011 Martxoa 2011 Iraila 2010 Uztaila 2010 Ekaina 2010 Apirila 2010 Urtarrila 2010 Urria 2009 Iraila 2009 Urria 2008 Iraila 2008 Ekaina 2008 Urria 2007 Iraila 2007 Abuztua 2007 Apirila 2007 Urtarrila 2007 Urria 2006 Uztaila 2006 Ekaina 2006 Apirila 2006 Urtarrila 2006 Azaroa 2005 Urria 2005 Uztaila 2005 Ekaina 2005 Maiatza 2005 Urtarrila 2005 Azaroa 2004 Urria 2004 Apirila 2004 Urtarrila 2004 Martxoa 2000 Otsaila 2000 Ekaina 1997 Urtarrila 1992\nAbendua Arantzazu Argia Askatasuna Bakea Barkamena Bekatua Bizia Bizitza Dogma Eguberri Eliza Eliza gaur Elkarrizketa Erlijioa Erlijioa eta euskal kultura Erlijioa gaur Erlijioen elkarrizketa Esperantza Espiritualtasuna Espiritualtasun laikoa Etika Ez-dualtasuna Fedea Frantzisko aita santua Gerra Hemen Heriotza Herria 2000 Eliza Homo Sapiens Isiltasuna Jainkoa Jakinduria Jesus Justizia Kultura Laikotasuna Mundua Nazareteko Jesus Otoitza Piztuera Teismoa Teologia Transteismoa Uztarria\nBakea eskatu. Bakea ospatu Nazareteko Jesus. Zer gizaki? Zer Jainko?


NERABEAREN BILUZIA - eBook - Laie\nEuskaraz oso gutxi landu den generoa da oroitzapen liburuarena; Xabier Mendiguren Elizegi ere ez da bizitza oparo eta luzea gogoratzen hasteko bezain zaharra, baina aitorkizun-liburu bat egin du oraingoan. Zehatzago esanda, berak 14-18 urte zitueneko garaia oroitu eta kontatu digu, 1978-1982 bitartekoa hain zuzen ere. Zalantza-garaia izan ohi da adoleszentzia edo nerabezaroa, eta giro horretan sartu da Mendiguren, orduko bere duda-mudak, beldurrak eta ezinak modu aski gordinean plazaratuz. Hortik ?Nerabearen biluzia?, aldi berean biluzte-ekintza eta gaztetxoaren ziurgabeziazko egoera adierazten dituena. Garapen eta heltze prozesua ere bada nerabearena, eta bere bilakaera kontatzen digu egileak, hainbat alorretan: erlijioa, politika, amodioa, literatura... Idealismo lañoa eta zinismo goiztiarra eskutik helduta doaz liburuko pasadizoetan, etengabeak dira kontraesanak eta baita mundua lehenengoz ikusten duenaren deskubrimenduak ere


18855 Bandera Rd, Helotes, TX 78023 | MLS 1357701 | Listing Information | San Antonio Real Estate-SABOR-San Antonio Board Of Realtors®\n18855 Bandera Rd, Helotes TX, 78023 (Residential)\nDescription for 18855 Bandera Rd Helotes, TX 78023\nLot Size: 21.69 Acres Square Feet: 5,560 (approx) Price per Sq. Ft.: $323.74\nFireplaces: 2, Two, Living Room, Master Bedroom, Mock Fireplace, Gas, Prefab, Gas Starter\nAdditional Interior Features: Two Living Area, Breakfast Bar, Walk-In Pantry, Study/Library, Game Room, Loft, Utility Room Inside, 1St Floor Lvl/No Steps, High Ceilings, Open Floor Plan, Cable Tv Available, High Speed Internet, Walk In Closets\nGo Down bandera, make a left on Helotes Ridge, drive up hill and you will see signs that will lead you to home.\nTax/Property ID: 045811006010\nTax Amount: $32,001\nI am interested in 18855 Bandera Rd, Helotes, TX 78023.