Wrzesień, 2008 | Blog Walpurga\n767. Czym (nie kim!) tak naprawdę jest Murzynek Bambo?\nOpublikowano 28 września 2008 Autor: Walpurg\nCzytelnicy tego bloga, którzy interesują się nie tylko samą literaturą, ale i refleksją nad nią (krytyką, interpretacją), wiedzą zapewne, że od dawna odchodzi się od traktowania literatury w kategoriach narodowych a rozwija się refleksję komparatystyczną. Interpretatorzy skupiają się zatem – jak pisał prof. Bolecki – „na uniwersaliach związanych z mitami i archetypami, kreacjami podmiotu, relacjami pomiędzy różnymi formami przemocy a jej obiektami, wreszcie na kategoriach takich jak płeć (także kulturowa tzw. gender), mniejszość – większość, natura – kultura, wielokulturowość”. Do kanonu metodologii badań literackich weszła zatem w ostatnich dziesięcioleciach np. krytyka feministyczna, gender, queer czy tzw. krytyka postkolonialna.\nWłaśnie ta ostatnia orientacja stała się punktem wyjścia znakomitej interpretacji znanego wszystkim wierszyka Juliana Tuwima Murzynek Bambo. Na interpretację tę wpadłem trochę przypadkiem – przeglądałem akurat archiwalne numery znakomitych „Tekstów Drugich” a temat o tyle jest na czasie, że właśnie ów wierszyk geniusza polskiej poezji przytoczył kilka dni temu, w kontekście rozważań o politycznej poprawności, Nitager. Z tezami mojego blogowego przyjaciela nie do końca się zgadzam – różnica pomiędzy nami sprowadza się do tego, że Nitager kwestię PP widzi głównie jako szereg kuriozów czyniących tę „ideologię” z założenia śmieszną i/lub groźną, a ja, dostrzegając pewne wykoślawienia i nadużycia PP, obstaję, że jej istoty nie sposób wyrzucić do kosza, gdyż założenia PP są niezbędnym elementem funkcjonowania współczesnego społeczeństwa. Nie o tym będzie jednak tu mowa.\nOwa znaleziona przypadkiem interpretacja Murzynka Bambo nie będzie polemiką, ale głosem równoległym. Mam nadzieję, że każdy, kto zdoła przebrnąć przez całość, odkryje nowy sposób patrzenia na termin „murzynek”. Czy zgodzicie się z tą interpretacją, nie ma większego znaczenia. Warto jednak przeanalizować i taki tok rozumowania. Warto pod prostymi słowami odkryć głębsze pokłady znaczeń. Czymże jest bowiem życie, jeśli nie procesem nieustannej interpretacji świata?\nPoniższy tekst jest rodzajem streszczenia obszernego tekstu M. Moskalewicza, w dużym stopniu z użyciem cytatów. Na początek jednak przypomnę samego Murzynka Bambo.\nPostkolonialne odczytywanie kolonialnej przeszłości Europy sprowadza się do ujmowania dziejów zachodniej cywilizacji w kategoriach jej skłonności do dominacji. W myśl postkolonializmu związek kolonizatorów z kolonizowanymi posiadał znamiona relacji traumatycznej, stąd w interpretacji postkolonialnej mamy zazwyczaj do czynienia z metaforyką zapożyczoną z psychoanalizy Freuda.\nNajkrócej mówiąc, Murzynek jest w takiej interpretacji „upośledzonym, jest Innym wymagającym leczenia”. Teza tekstu Moskalewicza uznaje tekst Tuwima za wytwór kolonialnego dyskursu orientalizmu, czyli „niewidzialnej pajęczyny kategorii, sterującej każdym możliwym, politycznym, ideologicznym i naukowym wyobrażeniem Wschodu”. Murzynka Bambo można bowiem odczytać nie jako dziecięcy wierszyk pełen niewinności, ale jako „dyskursywny element pewnej kulturowej gry”. Przeanalizujmy kolejne aspekty tekstu.\nImię – Bambo – jego rytmiczność (bam-bo) przywołuje regularność dudnienia tam-tamów, czyli jest to przywołanie afrykańskiej etniczności. Imię to kojarzy się jednak także z bambusem (ang. bamboo). Nie ma wątpliwości, że kochający słowne zabawy Tuwim użył go zupełnie świadomie. Nie ma natomiast pewności, czy już wtedy „bambus” był określeniem nadzwyczaj pejoratywnym i obelżywym wobec osób czarnoskórych.\nBambo określają w wierszu zaledwie 3 przymiotniki – dobry, wesoły i czarny. Ale to właśnie ten ostatni jest najbardziej obciążony znaczeniowo, gdyż wprowadza odniesienie do oświeceniowego mitu dobrego dzikusa. To taki rousseauowski homme sauvage, żyjący w stanie naturalnym, bez historii i kultury.\nMama – nie ma własnego imienia, nie jest w żaden sposób opisana a pojawia się w tekście tylko poprzez własne słowa. Nie czyni też gestów ani nie podtrzymuje żadnych działań. Być może więc matka Bambo jest normą wyznaczoną przez superego symbolizującą społeczny konsensus?\nMiejsce – Afryka – jest to z pozoru dość ogólne miejsce, ale wystarczająco dokładne, „by wyrzucić akcję poza centrum, tj. Europę”. Można w nim wyodrębnić 3 strefy:\nSzkoła – siedziba europejskiej wiedzy;\nDom – azyl murzyńskiej społeczności;\nDrzewo – strefa odmienności.\nJuż na początku, po nazwaniu bohatera, geograficznym określeniu miejsca jego przebywania, a w reszcie wskazaniu dystynktywnej cechy, którą jest „czarna skóra”, napotykamy określenie „koleżka” – to raczej przyporządkowuje małego chłopca do kategorii niedojrzałości nie tylko rozumianej dosłownie (wiek), ale i metonimicznie, jako niedojrzałość cywilizacyjna i kulturowa.\nMurzynek Bambo uczy się w szkole, czyli przyswaja zasady, a w przyjętym tu toku rozumowania – to sfera jaźni polegająca na dokonujących się stłumieniach popędów, które wybuchają z gwałtownością (pragnienie zabawy) w swojskiej atmosferze domu rodzinnego. Tu rządzi zatem libido!\nDialog matki z synem to dialog „władzy i podporządkowania”, dialog „normatywnej instytucjonalności Ja z nieredukowalnym pragnieniem Innego”. Matka cały czas gra rolę instancji nakazującej („napij się mleka”, „chodź do kąpieli”) – po freudowsku będzie to oznaczać nieskończony proces nakazów superego.\nKultura (nasza, europejska) wymaga, by Bambo zajął się rozwojem intelektualnym – on jednak odmiennie wartościuje swoją aktywność i na plan pierwszy wysuwa zabawę. „Norma, królestwo superego, zostaje przez niego zanegowana na rzecz pierwotnego pragnienia. Stąd matczyna reprymenda będąca w swej istocie próbą ukształtowania instancji rozstrzygającej Murzynka, jego ego”.\nPropozycje matki – „mleko”, „kąpiel” – to symbole zachodniej wizji świata, jej „bieli” i czytelności. Odmowy wypicia mleka i wzięcia kąpieli w wymiarze symbolicznym wyrażają zastępczy sposób zaspokojenia popędów. „Jego działanie ma charakter partykularny, jest wypowiedzeniem posłuszeństwa normie”. Ucieka więc na drzewo – falliczny symbol „niezależnej męskości i popędu”.\nTen gest „wyraża sens życia niechcącego się podporządkować totalizującej władzy logosu. Stoi za nim czyste pragnienie, kwestionujące społeczny nakaz podległości wobec instytucji oraz zasadę przetrwania i rzeczywistości”.\n„Drugi nakaz – „chodź” – przywołuje nieunikniony punkt dojścia – „kąpiel”, przemianę i ponowne narodziny. Na pierwszym poziomie, działalność matki jest działalnością superego Murzynka (instancji normatywnej – on buntuje się , wyrażając swe pierwotne pragnienia (popędy). W sferze symbolicznej natomiast matka jest superego a Murzynek jest id – dialog natomiast stanowi ilustrację ich niekończącego się sporu”. Po początkowej ucieczce chłopca dochodzi jednak do pojednania „które ma charakter akceptacji przez instancję nadrzędną – superego.”\nPozostaje mu strach – objaw stłumionego popędu id. Kąpiel jest w tym odczytaniu pozbyciem się tego, co zachodnia cywilizacja uznaje za naganne i nieprzystające do wyższej kultury. Murzynek boi się zatem, że przestanie być sobą.\nAutor na poparcie swojej tezy wspomina o roli małego spójnika „lecz” („lecz mama kocha”) – miłość w normalnym porządku rzeczy jest przecież czymś bezwarunkowym a owo „lecz” podkreśla jakby miłośc była w przypadku Bambo czymś niezasłużonym w kontekście jego postępowania. Ów spójnik zaczynamy rozumieć dopiero w ramach zaproponowanej interpretacji – chodzi o negatywny stosunek instancji nakazującej (superego) do pragnień nieredukowalnego popędu.\nMurzynka można kochać, bo to „dobry chłopak”. Dobro jest jednak podległe narzuconej przez Zachód normatywności a tym samym i stoi w opozycji do pierwotnego pragnienia. To zaś, że samo słowo „Murzynek” ma charakter wartościujący dostrzeżemy, gdy zastanowimy się nad logiczną budową zdania „Bo dobry chłopak z tego Murzynka”. Autor pisze: „Istotne jest użycie sformułowania „z tego” – jakby „dobry chłopak” (odnoszące się do białego chłopca) i „Murzynek” wzajemnie się wykluczały.” Potwierdza to fakt, że Bambo jest dwukrotnie określany jako „Murzynek”, raz przywołany jest z imienia i raz przez lekceważące określenie „koleżka”. Ani razu zaś nie padło określenie „chłopak”.\n„Z tego” – oto podkreślenie osoby Murzynka Bambo (konkretnej i niepowtarzalnej) i implicite zawarte wartościowanie pozostałej rzeszy Murzynków. Bambo zyskuje więc tu pewną wyjątkowość na tle współbraci. Chwilę później dowiadujemy się jednak, że Bambo nie może „chodzić z nami do szkoły”. „Wyrażenie, które natychmiast zostaje zakwestionowane, wyraża wątpliwość samego czytelnika poprzez przedstawienie sytuacji alternatywnej. To wątpliwość, której zadaniem jest zaprzeczenie sobie samej.” I dalej: „jest sprawą oczywistą, że Bambo nie może chodzić z nami do szkoły. Wynika to z samej jego istotny – jest przecież „czarny” i „wesoły”. Sytuuje się więc w opozycji do białego czytelnika , jest jego negacją”. Warto dodać, że o ile łatwa jest do dostrzeżenia opozycja „czarny” – „biały”, o tyle parę z „wesoły” stworzy cecha przedstawiciela zachodniej cywilizacji – „rozumny”.\nCzytelnik pozostaje ze swoim rozżaleniem, że Bambo nie będzie chodził „ z nami do szkoły”. Ów żal pozwala mu poczuć się dobrze i zapomnieć, że Bambo jest Inny. „W szkole białego człowieka Murzynek mógłby grać jedynie rolę egzotycznego eksponatu do oglądania, którą to rolę gra zastępczo w tekście (…) Rzeczywistym pragnieniem czytelnika było i wciąż jest, aby Bambo nie chodził z nami o szkoły. Cały ten tekstualny zabieg potwierdza wiec jedynie punkt wyjścia. Wskazując na pewną możliwość, uznając jej prawdopodobieństwo, a następnie definiując ją jako nie-możliwość, dyskurs zabezpiecza się przed ewentualną wątpliwością podległego sobie odbiorcy, która mogłaby nastąpić poza samym dyskursem”. Owa wątpliwość stała się „procedurą wewnętrznej kontroli” i czynnikiem represji.\nFunkcją tego tekstu jest działanie terapeutyczne – „czytelnik ma odnaleźć siebie w tekście, zdefiniować siebie poprzez nieobecność w innym świecie”.\nGdyby zaś w szerokiej freudowskiej metaforze umieścić cały postkolonialny dyskurs, wówczas musielibyśmy zinterpretować Zachód jako świadomość świata (Jaźń i Ja) w „Wschód byłby tym, co musi ulec stłumieniu i zepchnięciu w nieświadomość. Byłaby popędem i pierwotnym pragnieniem, o którym Zachód musi zapomnieć, by móc istnieć i funkcjonować”.\nTekst o Murzynku Bambo „jest metaforą nieprzekraczalnej i nieredukowalnej różnicy istniejącej pomiędzy dwoma stanami człowieczeństwa, a zarazem metaforą każdej odmienności, niemożliwego przejścia czystego popędu do naszego (…) świata świadomego ja”.\nM. Moskalewicz, „Murzynek Bambo – czarny, wesoły…” Próba postkolonialnej interpretacji tekstu. „Teksty Drugie”, nr 1/2 (91/92), 2005, s. 259-270.\n766. W krainie hipokryzji\nOpublikowano 26 września 2008 Autor: Walpurg\nDzisiaj miał się ukazać tekst dedykowany Nitagerowi. Niestety, tekst jeszcze się nie był napisał, zatem zastąpić go musi będące bardziej na czasie rozważanie o hipokryzji.\nTen pięknie brzmiący termin pochodzi z greki. To zresztą chyba cecha wszystkich słów pochodzenia greckiego – pięknie i dostojnie brzmią. Hypokrisis oznacza udawanie. Na początek, krótkie przypomnienie, czym jest hipokryzja. Powołam się na niezwykle celną w tym przypadku Wikipedię:\nHipokryzja może się przejawiać na następujące sposoby:\n- oficjalne głoszenie przestrzegania określonych zasad moralnych i jednoczesne ich „ciche” łamanie, gdy nikt ważny tego nie widzi (np. głoszenie przez polityka, że walczy z korupcją i jednoczesne branie przez tego polityka po cichu łapówek),\n- stosowanie różnych, sprzecznych wzajemnie zasad moralnych przy różnych sytuacjach (np. wymaganie od dzieci, żeby nie piły alkoholu i jednoczesne upijanie się samemu),\n- wymyślanie rozmaitych teorii, które w pokrętny sposób tłumaczą stosowanie różnych norm moralnych przy różnych sytuacjach (np. głoszenie, że zabijanie dzieci wroga w czasie wojny jest dobre dlatego, że wróg ten popełnił wcześniej zbrodnię mordując nasze dzieci),\n- tworzenie obszarów tabu – czyli spraw, o których się nigdy nie rozmawia publicznie; zazwyczaj są to sprawy, które w świadomości wielu ludzi są niemoralne, ale są lub były jednocześnie masowo praktykowane.\nKoniec tego tygodnia przypomniał mi, że chyba nie jest przypadkiem, iż właśnie ją uważam za najbardziej kojarzące się z Polską słowo. Przykro mi to pisać, ale hipokryzja to moje pierwsze skojarzenie, gdy myślę o Polsce.\nZacznijmy od Przemysława Edgara Gosiewskiego. Polityk PiS, chcąc zapewne złożyć wiernopoddańczy hołd prezesowi Kaczyńskiemu, skrytykował Ludwika Dorna za to, że ten ponoć uchyla się od płacenia alimentów. Do tego pełnego „braterskiej miłości” upomnienia dołożył uwagę, że w życiu warto przestrzegać wartości chrześcijańskich i dobrze by było, gdyby Dorn o tym pamiętał.\nMożna by tym słowom przyklasnąć, gdyby nie fakt, że Przemysław Edgar jest… rozwodnikiem. Już to odbiera mu prawo wypowiadania się o moralności chrześcijańskiej. Co gorsza, dzisiaj okazało się, że sam nie bardzo chce alimenty płacić a jego dziecko z pierwszego małżeństwa, właśnie z powodów finansowych, nie mogło wyjechać na wakacje. Taki to właśnie katolicyzm – innych pouczać, mówić, co dobre i złe, widzieć drzazgę w czyimś oku, a belka we własnym jakoś nie przeszkadza.\nPo poprzednim moim tekście oberwałem za obronę Wolszczana. Pisano mi, że to karzeł moralny, bo choć literalnie nic takiego strasznego na nikogo nie powiedział, to każda informacja mogłaby być przez SB jakoś wykorzystana. Zatem niech spada do USA zamiast oddychać polskim powietrzem, w którym unosi się zapach heroizmu, męczeństwa i bohaterstwa.\nMógłbym zrozumieć i to stanowisko, gdyby nie fakt, że mówiącym te słowa jakoś nie przeszkadza zachowanie ich pupilka, który w czasie studiów, w akademiku, nagrywał potajemnie swoich kolegów a następnie z tymi nagraniami latał do prokuratora i zakładał cywilne sprawy sądowe – do dzisiaj zresztą niektóre chyba trwają. Uważam, że postępowanie pana Ziobry było o wiele większym świństwem i kurestwem!\nAle odejdźmy od polityki. Od wczoraj w internecie huczy z innego powodu. Oto bowiem wyszło na jaw, że – jak się dzisiaj okazało bardzo zdolny – młody chłopak występujący w polsatowskiej „Fabryce Gwiazd” zagrał przed pięciu laty w dwóch filmach porno. Moraliści natychmiast podnieśli krzyk, że jak tak można, że się nie szanuje, że nie ma godności, że coś tam jeszcze…\nZaraz, zaraz. Dwa dni temu, dziennik „Polska” doniósł o wynikach przeprowadzonych w Niemczech badań. Okazało się, że aż 98% mężczyzn i 90% kobiet przyznaje się do oglądania filmów porno. Nie ma powodu, by uważać, że w Polsce wyniki te byłyby znacząco mniejsze. Może w czasach odtwarzaczy VHS jeszcze tak by było, ale w dobie internetu już na pewno nie. Powiedzmy wprost: prawie wszyscy, ogromna przytłaczająca większość ludzi ogląda filmy pornograficzne. Być może nie codziennie, ale raz na jakiś czas. I zapewne czynią to bez większego obrzydzenia.\nCzęsto można spotkać w internecie komentatorów piszących o pornografii, najcześciej gejowskiej, że to coś, „od czego można zwymiotować”. Czytelnikom pozostawia się przy tym rozbudowane opisy tego, co było do zobaczenia. Gdyby te osoby nie były hipokrytami, pewnie po pierwszej akcji wyrzutowej treści żołądka zaprzestałyby oglądania takich „fikołków”. Jeśli jednak oglądały takie filmy wielokrotnie, co więcej sami je wyszukiwali, bo przecież na Onecie.pl ich nie ma i w ogóle w żaden sposób w oczy się nie rzucają, to nie tylko najpewniej nie powodowały one u nich żadnych wymiotów, ale musiały ich wręcz kręcić!\nWróćmy jednak do dzisiejszego oburzenia. Jedynie osoby, które naprawdę brzydzą się pornografią, mają prawo mówić, że brzydzą się też tego, co robią aktorki i aktorzy tych produkcji. Takich osób jest jednak, jak widać z niemieckich badań, bardzo niewiele, na dodatek to niemal wyłącznie kobiety. Zdecydowana większość ludzi, w tym niemal wszyscy mężczyźni, ogląda takie filmy z przyjemnością. Taka jest prawda! A skoro je ogląda, to tym samym odbiera sobie prawo do krytykowania grających w nich aktorów i aktorek! Oglądając takie filmy akceptuje się to, co robią ich twórcy. Człowiek puszczający sobie pornosy i mówiący, że brzydzi się tych – przepraszam za określenia – „suk”, „bezmózgich jebaków” czy „pedałów” i „lesb”, jest zwykłym hipokrytą!\nZ identyczną sytuacją mamy do czynienia w przypadku mężczyzn korzystających z usług prostytutek. Nie mają jakiegokolwiek prawa traktować tych kobiet z pogardą. Płacąc za takie „usługi” są przecież współtwórcami istoty tego procederu!\nDemostenes miał powiedzieć, że hipokryzja to wstydliwość łajdaka. Niewątpliwie miał rację.\nP.S. Boję się, że Nitager mógłby teraz przez kilka kolejnych nocy nie zasnąć, więc uczynię ten dopisek z zapewnieniem, że tekst mu dedykowany nie będzie polemiką, ale refleksją - nazwijmy to ładnie – równoległą. Mam nadzieję, że ta przygoda intelektualna spodoba się zresztą nie tylko Nitagerowi.\n765. Co kompromituje naukowca?\nOpublikowano 18 września 2008 Autor: Walpurg\n„Gazeta Polska” postanowiła uderzyć w kolejnego wielkiego człowieka. Sfrustrowane intelektualne miernoty za cel ataku obrały sobie prof. Wolszczana – astronoma, którego nazwisko w zachodnich mediach wymienia się w jednej linijce z Einsteinem i Kopernikiem.\nSzybka analiza akt dokonana przez inne media jednoznacznie wskazała, że choć Wolszczan faktycznie współpracował z SB, to jego kontakty nikomu nie zaszkodziły. Przekazywał informacje o małym znaczeniu lub też powszechnie dostępne.\nPrawdopodobnie większość ludzi zachowałaby się na jego miejscu dokładnie tak samo. Zresztą swego rodzaju rozgrzeszenia takich sytuacji kilka razy dokonali polscy biskupi – ich zdaniem nie było niczego nagannego w tym, że któryś z ich księży, starając się o budowę kościoła, spotykał się z esbekami i przekazywał im w toku rozmowy niezbyt wielkiej wagi informacje. Jeśli nikogo one nie krzywdziły, cel wyższy uświęcał takie spotkania. Wolszczan, mając perspektywę zagranicznej kariery, też zapewne uznał, że rozmowa z przedstawicielem legalnie działającego urzędu państwowego nie jest niczym nagannym.\nZnacznie bardziej przejmuje mnie inny fakt z wczorajszego dnia. Zanim dowiedziałem się o aferze z Wolszczanem, spędziłem kilka godzin w czytelni dużej śląskiej biblioteki naukowej.\nW pewnym momencie zauważyłem wychodzące z czytelni małżeństwo. Ne byłoby w tym nic szczególnego, gdyby nie to, że oboje są pracownikami naukowymi czołowej śląskiej uczelni – on jest doktorem habilitowanym, ona być może już też (kilka lat temu była już doktorem). Zwrócili obsługującemu czytelnię bibliotekarzowi książki, z których korzystali, i skierowali się do wyjścia.\nZapiszczało. Przed drzwiami wyjściowymi są bowiem bramki wykrywające metalowe zabezpieczenia książek – jak w Empikach czy innych dużych księgarniach. – O, coś piszczy – uśmiechając się głupio wycedziła pani doktor. – Ale to przecież nie ja piszczę – dodała śmiejąc się. – Może czegoś pani nie oddała? – zapytał z odległości 6-7 metrów bibliotekarz. – Nie, nic nie mam – zapewniła. – Ja też nie piszczę, hi hi hi – żartobliwie dodał jej małżonek. I ze stertą papierów, teczek i laptopem wyszli szybko na korytarz.\nBibliotekarzowi chyba nie wystarczyło odwagi, by skontrolować małżeństwo owych naukowców – widziałem go pierwszy raz, więc pewnie krótko tam pracuje. A może przed interwencją powstrzymało go to, że kilka lat temu był ich studentem? Tak się bowiem składa, że owe małżeństwo pracuje na wydziale kształcącym m. in. pracowników bibliotek.\nNie jestem pewny, czy coś wynieśli, ale ich zachowanie wiele na to wskazuje. Uczciwy człowiek zatrzymałby się i dla własnego samopoczucia pokazałby na oczach wszystkich, że niczego nie wynosi. Oni, głupio się uśmiechając, opuścili pospiesznie czytelnię wykorzystując zakłopotanie młodego bibliotekarza. Wiedzieli, że gdy zwykłego studenta zaraz przetrzepałaby ochrona, ich nikt nie odważy się nawet podejrzewać o kradzież.\nW domu na szybko sprawdziłem dorobek naukowy tych państwa – mizeria wielka i zastraszająca. Mimo młodego wieku i nędznych osiągnięć zaszli jednak daleko w akademickiej karierze.\nWolałbym o nich przeczytać w „Gazecie Polskiej”, bo to oni plamią honor polskiej nauki.\n764. Dwóch panów z innej planety\nOpublikowano 15 września 2008 Autor: Walpurg\nJeżeli ktoś zastanawia się nad tym, dlaczego „Wyborcza” ma nakład przekraczający 400 tysięcy egzemplarzy a łączny nakład „Rzeczpospolitej” i „Dziennika” to jedynie ok. 300 tysięcy, być może znajdzie odpowiedź w dzisiejszej „Gazecie”.\nJakże prymitywnie wyglądają np. błazeńskie wywiady Roberta Mazurka z „Dziennika” przy tym, co możemy przeczytać w dzisiejszym „Dużym Formacie” – dodatku „GW”. Oto Dariusz Zaborek rozmawia z Jerzym Maksymiukiem, najbardziej ekscentrycznym polskim dyrygentem i kompozytorem.\nDługa rozmowa z Maksymiukiem to uczta duchowa dla każdego, kto jest zmęczony głupkami polskiej polityki, prymitywami polskiej muzyki rozrywkowej, tymi wszystkimi tańczącymi i śpiewającymi gwiazdkami, tą całą medialną płycizną. W zalewie telewizyjnego, radiowego i prasowego prymitywizmu nagle pojawia się wywiad z Kimś! Z człowiekiem, który wydaje się, że spadł z innej planety! Z wielką osobowością, dla której nie istnieje jakikolwiek świat poza muzyką.\nKtoś zarzuci mu, że jest synem komuny, że dzięki niej żył jak pączek w maśle i miał szansę zrobić karierę. Tak, to prawda. PRL, przy wszystkich swoich wadach, potrafił zainwestować w Wielkich Artystów. A dzisiaj? Dzisiaj Mariusz Treliński, najzdolniejszy człowiek polskiego teatru operowego, jeden z niewielu polskich artystów światowego formatu, tuła się po całej Europie, bo w Polsce został zwolniony ze stanowiska dyrektora artystycznego. Zwolniono go bo tak zadecydowały głosy sprzątaczek warszawskiej Opery Narodowej w przeprowadzonym referendum…\nW dzisiejszej „Wyborczej” jest też wywiad z prof. Tadeuszem Gadaczem. Były pijar i dyrektor jednej z najlepszych polskich szkół średnich, uczeń Tischnera, opowiada Jarosławowi Makowskiemu o tym, dlaczego woli przyjaźnić się z Platonem i św. Augustynem aniżeli przyglądać się współczesnej kulturze.\nDwa świetne wywiady z ludźmi, którzy nie czują potrzeby podążania za modą a szczęście odnajdują w swoich własnych światach – muzyki i filozofii. Wspaniała lektura na początek nowego tygodnia.\nI brawo dla „Wyborczej”, której, jeśli chodzi o wywiady, reportaże i eseistykę, inne gazety nie dorastają nawet do pięt!\nDominujący element furii. Z Jerzym Maksymiukiem rozmawia Dariusz Zaborek. „Duży Format”, dodatek do „Gazety Wyborczej”, 15.09.2008, s. 2-5.\nNieustanny niepokój myśli. Z Tadeuszem Gadaczem rozmawia Jarosław Makowski. „Gazeta Wyborcza”, 15.09.2008, s. 23-24.\n763. Krótko o pedofilach, rejestrze ciąż i zachowaniu policji\nOpublikowano 13 września 2008 Autor: Walpurg\nSprawa pierwsza – pedofile i ich „chemiczna kastracja”. Mieliśmy w tym tygodniu świetny popis populizmu premiera Tuska, który pod wpływem szokujących doniesień o ojcu wykorzystującym seksualnie córkę (i mającym z nią dwójkę dzieci) udowodnił, że bardziej od bycia premierem nadaje się na naczelnego tabloidu „Fakt”.\nCiekawe, gdzie był Tusk, gdzie była Platforma (ale też gdzie były PiS i LPR), gdy co najmniej kilka razy w ciągu ostatnich lat posłanka Katarzyna Piekarska z SLD przedstawiała swoje ustawy dotyczące karania i leczenia pedofilów? Dlaczego posłowie, tak dzisiaj oburzeni na pedofilów, nie załatwili tej sprawy już kilka miesięcy temu i nie wykorzystali antypedofilskich ustaw przygotowanych przez lewicę?\nPowiedzmy wprost: Tusk ma w nosie pedofilów. Ludzie się wzburzyli, to rzucił im ochłap własnego oburzenia i obiecał zająć się problemem. Jeśli ktoś śledzi wypowiedzi polityków i specjalistów w tej sprawie, wie już, że nic z chemicznej kastracji nie będzie. Grunt, że PO będzie miała teraz w sondażach może nawet ponad 60%… Tak oto mamy Leppera dla widzów „Szkła kontaktowego”.\nSprawa druga – urzędowe rejestrowanie ciąż. Już dawno pisałem, że PO jest gorsza od PiS-u, bo gdy choćby Marek Jurek chciał całkowitego zakazu aborcji, to skończyło się to na jego odejściu a partia Kaczyńskiego zadowoliła się zachowaniem obecnego „kompromisu” (cudzysłów niech wskazuje jego fikcyjność). Tymczasem PO już dokręca śrubę w kwestii in vitro a teraz bierze się za aborcję.\nAkcja „Feminoteki” z wysyłaniem minister Kopacz poplamionych czerwonym tuszem podpasek stanowi najlepszy sposób na pokazania niedorzeczności tego pomysłu. Skoro Kopacz chce kontrolować kobiecą płodność w 100%, to proszę bardzo! Zasypcie ją drogie panie podpaskami! Że to niesmaczne? A pomysł Ewy Kopacz jest smaczny? Dotąd zapisy o ciąży znajdowały się zapewne w kartotekach odwiedzających ginekologów kobiet, ale była to tajemnica lekarska a nie ogólnopolski rejestr!\nZastanówmy się nad konsekwencjami! Jeśli ciąże mają być rejestrowane, to ktoś będzie musiał potem weryfikować ich „skutek”. Jeśli po 9 miesiącach kobieta nie będzie miała wózka z niemowlęciem, to urzędnicy nie będą mogli przecież przejść nad tym do porządku dziennego! Nie po to ciążę kazali rejestrować, żeby teraz tego nie wykorzystać.\nJeśli kobieta ciążę przerwała, urzędnicy będą zmuszeni do zawiadomienia organów ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa. I zapewne prokurator zechce się dowiedzieć, który to lekarz aborcji dokonał, by go ukarać. Tak będzie, bo tak stanowi obowiązujące prawo.\nWyobraźmy sobie jednak inną sytuację. Oto mamy kobietę, która od 7 lat stara się zajść w ciążę. Wreszcie po 7 latach udaje się! Idzie do ginekologa, ten stwierdza ciążę i ją rejestruje. W drugim miesiącu dochodzi jednak do samoistnego poronienia. Kobieta przeżywa wielki osobisty dramat! Chciała dziecka, bardzo chciała dziecka, ale nie udało się. Cierpi, płacze po nocach, przeżywa depresję. Osiem miesięcy później Państwo przypomina sobie, że owa pani była w ciąży a dziecka nie ma. Co wtedy? Pewnie usunęła – pomyślą urzędnicy i naślą na nią prokuratora, bo przecież mogło dojść do popełnienia przestępstwa aborcji. A prokurator będzie musiał sprawą się zająć. – Usunęła pani ciążę? – zapyta – może tylko pani nas oszukuje mówiąc, że to było samoistne poronienie?\nWyobrażacie sobie, co będzie musiała przejść kobieta, która pragnęła dziecka, samoistnie poroniła a potem będzie podejrzewana – z zgrozo! – o aborcję?\nSkończy się tak, że kobieta chcąca dokonać aborcji podda się jej w Londynie, Amsterdamie, Pradze, Sztokholmie albo i w Ciechanowie czy Bytomiu, zaś najbardziej poszkodowane będą kobiety, które chciały urodzić lecz poroniły – to one będą się tłumaczyć, że nie urodziły.\nSprawa trzecia – zachowanie policji wobec znanych piłkarzy oraz wobec kibiców (czy też kogoś, kogo za kibiców policja postanowiła uznać). W tej drugiej sprawie zostałem poproszony o opinię przez Farrahana, zaś pierwsza sprawa dotyczy panów Świerczewskiego, Majdana i ich kolegi. Co tu można powiedzieć?\nAni wymienieni piłkarze święci nie są, ani stadionowi kibice. Wiele wskazuje jednak na to, że w obu przypadkach policja znacząco nadużyła swoich uprawnień a w przypadku stadionu przy Konwiktorskiej w Warszawie dopuściła się nawet prowokacji. Prawdopodobnie zupełnie niewinnych ludzi zatrzymano, pobito, niektórych rozebrano do naga i zmuszono do przyznania się do winy.\nSprawa jest w sumie prosta. Służby mundurowe wszelkiego typu mają to do siebie, że panuje w nich posunięta do granic paranoi troska o dobre imię organizacji. Nie liczy się prawda, nie liczy się racja, nie liczy się też sprawiedliwość. Ważne jest tylko dobre imię instytucji a w jego obronie można posunąć się do największych świństw.\nA dlaczego tak jest? Bo w tych mundurach są tacy sami ludzie jak ci, których nazywamy kibolami! Pojedynczy kibol, podobnie jak pojedynczy policjant, to człowiek zupełnie w porządku. Kłopoty zaczynają się, gdy są w grupie. Psychologowie od dawna przerażają nas wynikami badań nad zachowaniami grupowymi – oto bowiem normalni ludzie, gdy są w grupie, zaczynają być zdolni do najgorszych zachowań. A zatem tak jak kibole (w grupie) idą na stadion nie po to, żeby oglądać mecz, tylko po to, żeby komuś wlać, tak i policjanci, gdy są w większej grupie, dostają małpiego rozumu i uruchamiają się w nich nieludzkie odruchy. Dzisiejsi policjanci i tak mają lepiej, bo władza ich za to nie oskarża – są przecież jej narzędziem. Ich starsi koledzy robili to samo, ale że nazywali się nie policjantami lecz milicjantami lub zomowcami, ich miejscem jest dzisiaj często sądowa sala rozpraw.\nMechanizm ludzkich zachowań jak widać się nie zmienia. Dawniej, gdy zomowców napuszczono na opozycjonistów, dostawali małpiego rozumu i dopuszczali się wobec nich zbrodni. Dzisiejszych policjantów wystarczy napuścić na stojący przed stadionem tłum, by reakcja była podobna.\nJeszcze raz podkreślam – piszę tu o mechanizmach działania ludzi w grupie. Pojedynczy policjanci są w porządku. Zupełnie tak, jak w porządku są pojedynczy stadionowi kibole – znam kilku, więc wiem.\n762. Postulaty Laickie. Apel racjonalistów do polityków\nOpublikowano 5 września 2008 Autor: Walpurg\nCzy wiecie, że w 2007 roku władze państwowe podpisały kuriozalną umowę z Kościołem, która zobowiązuje szefa Służby Celnej i kierowników tej służby do „troski” o „optymalną realizację rocznego planu duszpasterskiego”, i nakłada na tych urzędników państwowych obowiązek współpracy i wzajemnego wspierania w realizacji swoich zadań – czyli celnicy mają wspierać kształtowanie „pożądanych postaw religijnych” (sic!). Podaję tę informację za tekstem Mariusza Agnosiewicza.\nNie wiem, czy już wiecie, ale powstałe wśród czytelników portalu Racjonalista.pl Polskie Stowarzyszenie Racjonalistów przygotowało z pomocą dra Pawła Boreckiego, pracownika naukowego Wydziału Prawa i Administracji UW, zestaw postulatów laickich w formie apelu do polityków. Okazuje się, że 16 elementarnych kwestii dla uzdrowienia naszego kraju z patologicznych wpływów kościelnych jest możliwe do przeprowadzenia bez zmiany Konkordatu!\nNie jest to żadna walka z Kościołem Katolickim czy wiarą! To zupełnie normalny, sensowny i pożądany stan, w którym Kościół i Państwo to dwie autonomiczne instytucje. Kościół zachowuje pełną swobodę działania ale nie ma prawa czerpać benefitów z państwowej kasy. Nie może być też uprzywilejowany. Państwo szanuje instytucję KK ale jest od niej niezależne. Kościół ma prawo działać ale państwo jest świeckie!\nW normalnym państwie te postulaty natychmiast by przyjęto i wdrożono. Bo tego wymaga racjonalne spojrzenie na kwestię relacji Państwo – Kościół. W Polsce… Sami wiecie!\n761. Taniec z gwiazdami\nVIII edycję „Tańca z gwiazdami” przygotuje jeszcze TVN. Tymczasem za IX edycję zabiera się Kancelaria Prezydenta.\nJak już wiecie prezydent Kaczyński wydaje wielki bal z okazji Święta Niepodległości. Zaproszone zostaną głowy państw, będą muchy, fraki i smokingi, toalety i nieziemska kuchnia.\nTylko zwykły lud jakoś coraz mniej ma okazji do świętowania. Bo kiedy robi się jakieś patriotyczne obchody, są one tak nadęte, tak smutne, tak pompatyczne, że aż na wymioty człowieka bierze. Dlaczego w atmosferze zabawy i autentycznego święta nie urządza się obchodów świąt narodowych dla zwykłych ludzi?\nCzy nie jest tak, że ta szopka z balem jest tylko po to, by prezydent Kaczyński mógł w zbliżającej się kampanii wyborczej pokazać swoje zdjęcia, na których zobaczymy, jaki to z niego luzak, jaki lew parkietu, jaki obyty z międzynarodowymi sławami?\nJeśli weźmiemy pod uwagę, że taki „Taniec z gwiazdami” pozwala z zupełnie nikomu nieznanej osoby zrobić wielką gwiazdę tylko dzięki temu, że wykona kilka niezgrabnych ruchów na parkiecie, czy nie jest uzasadniony wniosek, że i zaplecze Kaczyńskiego postanowiło ratować jego wizerunek poprzez taneczne kroki na parkiecie?\n760. Ludzie i kobiety\nOpublikowano 3 września 2008 Autor: Walpurg\nZ cyklu złote myśli JKM:\nA ludzi pod przymusem hoduje się w szkołach koedukacyjnych wraz z kobietami – po to, by („Z kim przestajesz, takim się stajesz!”…) zatracili normalne męskie cechy – przede wszystkim: agresję.\nPisownia oryginalna, podkreślenie moje.\nW tym samym tekście JKM pisze o wymyślonym przez – cytuję – „narodowych socjalistów” becikowym. Korwin Mikke nie dodaje, że tymi narodowymi socjalistami od becikowego byli jego drodzy koledzy z Ligi Polskich Rodzin, z którymi pół roku temu szedł pod wspólnym szyldem do wyborów.