AUTOMATYKA I STEROWANIE LABORATORIUM - PDF\nDownload "AUTOMATYKA I STEROWANIE LABORATORIUM"\n1 AUTOMATYKA I STEROWANIE LABORATORIUM Programowanie sterownika CX1000 firmy Beckhoff wprowadzenie 1. Konfiguracja pakietu TwinCAT do współpracy ze sterownikiem CX Tworzenie prostego programu w języku LD wprowadzenie 3. Standardowe bloki funkcyjne język LD 3.1. Elementy dwustanowe 3.2. Elementy detekcji zbocza 3.3. Liczniki 3.4. Czasomierze 4. Programowanie zadań sekwencyjnych w języku SFC 5. Zdalny pulpit systemu Windows CE Przygotowanie do ćwiczenia: - pobranie, zainstalowanie i zapoznanie się z pakietami TwinCAT oraz Beckhoff Information System z lokalizacji (wprowadzając dane na stronie www należy podać informację, że osoba pobierająca jest studentem PRz), - zapoznanie się z dokumentacją sterownika CX1000 (konfiguracja: CX , CX , CX1000-N000, CX1000-N001) umieszczoną w Beckhoff Information System lub na stronie - zapoznanie się materiałami pomocniczymi umieszczonymi na stronie - opanowanie podstaw programowania w języku LD, - zrealizowanie zadań zamieszczonych we wprowadzeniu (napisanie programów) i ich przetestowanie w trybie symulacji w pakiecie TwinCAT. W sprawozdaniu należy zamieścić: - kody zrealizowanych programów, - opis działania wykorzystywanych elementów programowych np. standardowych bloków funkcyjnych (raport powinien zawierać wyniki dla wyczerpującej liczby przypadków testujących działanie poszczególnych elementów programowych), sekwencji wywoływania akcji w języku SFC itp., - wnioski i spostrzeżenia. Literatura - J. Kasprzyk, Programowanie sterowników przemysłowych, ISBN , WNT T.Legierski, J.Kasprzyk, J.Wyrwał, J.Hajda, Programowanie sterowników PLC, Pracownia Komputerowa Jacka Skalmierskiego - materiały pomocnicze na stronie (głównie: Sterowniki_IEC pdf) - Beckhoff Information System do pobrania ze strony oraz dokumentacje ze strony 1\n2 Stanowisko laboratoryjne ze sterownikiem CX1000 Sterownik CX1000 należy do grupy urządzeń określanych jako komputery wbudowane (Embedded-PC). Dodatkowe Interfejsy Jednostka centralna Zasilacz USB 1.1 DVI Interfejs Ethernet RS232 Diody statusu Interfejs PC104 Pamięć flash Diody statusu Interfejs PC104 Wyświetlacz 2 x 16 linii Diody zasilania Szyna K-Bus Złącze zasilania sterownika Złącza zasilania układów we/wy podłączonych do szyny K-Bus np. KL2408 Realizacja ćwiczenia 1. Konfiguracja pakietu TwinCAT do współpracy z sterownikiem CX Zdefiniowanie połączenia AMS dla sterownika CX1000 interfejs Ethernet Uruchomienie systemu TwinCAT w trybie konfiguracji Przy pomocy ikony pakietu TwinCAT Windows, uruchomić opcję Config z menu System. znajdującej się na pasku zadań systemu Klawisz myszy otwiera okno Tryb konfiguracji Tryby pracy TwinCAT są sygnalizowane odpowiednimi kolorami ikony programu: - zielony uruchomiony, - czerwony zatrzymany, - niebieski - tryb konfiguracji, - żółty - w trakcie uruchamiania. 2\n3 Konfiguracja połączenia sieciowego Komunikacja ze sterownikiem za pośrednictwem interfejsu Ethernet wymaga odpowiedniej konfiguracji sieci. Protokoły sieciowe sterownika oraz komputera PC z pakietem TwinCAT muszą być tak skonfigurowane, aby urządzenia znajdowały się w tej samej sieci (odpowiedni adres IP i maska podsieci aby zweryfikować poprawność konfiguracji można wykorzystać instrukcję ping). Jeżeli sterownik odpowiada na rozkaz ping, należy przejść do punktu Konfiguracja połączenia w pakiecie TwinCAT chyba, że prowadzący zadecyduje inaczej. Domyślna nazwa sterownika, odczytywana po ustanowieniu połączenia, składa się z napisu CX_ oraz ostatnich trzech bajtów MAC-ID umieszczonego na sterowniku (np. CX_013DC8). Konfiguracja połączenia w pakiecie TwinCAT Przy pomocy ikony znajdującej się na pasku zadań Windows, uruchomić pakiet System Manager a następnie należy wybrać opcję New z menu File. Klawisz myszy otwiera okno W celu zdefiniowania połączenia, w oknie General dla SYSTEM-Configuration wybrać opcję Choose Target... Następnie uruchomić procedurę automatycznego wyszukiwania sterowników znajdujących się w sieci Ethernet przycisk Search (Ethernet)... W oknie Add Route Dialog określić typ warstwy transportowej (Transport Type) jako TCP/IP a następnie uruchomić opcję wyszukiwania rozgłoszeniowego przycisk Broadcast Search. Jeżeli sterownik zostanie odnaleziony, w oknie Add Route Dialog pojawi się odpowiedni wpis zawierający nazwę urządzenia (Host Name) oraz informacje o adresach IP, AMS oraz wersji urządzenia. 3\n4 Brak symbolu X w polu Connected oznacza, że nie odbyło się logowanie do sterownika. W polu Router Name (Target) można dokonać zmiany nazwy sterownika (np. CX_SalaD9), która będzie w przyszłości identyfikowała skonfigurowane połączenie. W kolejnym kroku należy określić Address Info jako IP Address oraz nacisnąć przycisk Add Route. W efekcie pojawi się okno logowania, w którym należy nacisnąć przycisk OK dla użytkownika Administrator bez hasła. Gdy logowanie się powiedzie, w polu Connected pojawi się symbol X. W kolejnym kroku należy zamknąć okno Add Route Dialog przy pomocy przycisku Close oraz wybrać zdefiniowane połączenie dla aktualnego projektu. W tym celu należy zaznaczyć, przy pomocy myszki, nazwę zdefiniowanego połączenia i wybór zatwierdzić przyciskiem OK. 4\n5 Jeżeli odpowiednie urządzenie nie zostanie wykryte, należy sprawdzić czy sterownik jest dostępny w sieci np. instrukcją ping i odpowiednio skonfigurować komputer PC (adresy IP, maska sieci). W przypadku, gdy komunikacja ze sterownikiem powiodła się, w systemie TwinCAT dodany zostanie obiekt AMS Router identyfikujący zdefiniowane połączenie. Informacje o aktualnie istniejących AMS Router, można uzyskać wykorzystując ikonę TwinCAT znajdującą się na pasku zadań Windows i uruchamiając okno TwinCAT System Properties. Klawisz myszy otwiera okno Wybór opcji Properties Dodany AMS Router W oknie Remote Computers powinien znajdować się opis wpisany uprzednio jako nazwa sterownika. Tak skonfigurowane połączenie może być wykorzystywane w przyszłości bez konieczności ponownego definiowania struktury komunikacyjnej. Po wykonaniu powyższych operacji system TwinCAT jest gotowy do współpracy ze sterownikiem CX1000. Aktualny tryb pracy systemu jest sygnalizowany w pasku statusu okna TwinCAT System Manager, jak pokazano na poniższych rysunkach. W celu wyszukania urządzeń we/wy podłączonych do szyby K-bus system powinien znajdować się w trybie konfiguracji. 5\n6 Nazwa połączenia Stan połączenia (RTime kolor zielony połączenie aktywne) Stan połączenia (Timeout kolor żółty przerwa w komunikacji) Stan połączenia (Config Mode kolor niebieski tryb konfiguracji) Wykrywanie urządzeń połączonych z sterownikiem (tutaj dotyczy szyny K-Bus) Automatyczne wykrywanie urządzeń możliwe jest w trybie konfiguracji, jeżeli System Manager jest w innym trybie należy dokonać przełączenia. Przełączenie w tryb konfiguracji W celu wykrycia urządzeń wejścia/wyjścia, należy uruchomić (prawy klawisz myszy) funkcję Scan Devices... dla I/O-Devices znajdującego się w gałęzi I/O-Configuration. 6\n7 Podstawowe urządzenia, które powinny zostać wykryte, dla badanego stanowiska laboratoryjnego, pokazano na poniższym rysunku. Aby wprowadzić wykryte urządzenia do projektu, należy zatwierdzić wynik wyszukania przyciskiem OK. Wykryte urządzenia umieszczone zostaną w projekcie (jak pokazano na poniższym rysunku Device 1 do 3), dodatkowo wyświetlone zostanie okno umożliwiające wyszukanie modułów podłączonych do szyny K-bus (Scan for boxes). Naciśniecie przycisku TAK rozpocznie proces wyszukiwania. Moduły znalezione na szynie K-bus wyświetlone zostaną w gałęzi zasilacza CX1100 w polu CX1100-KB. Przykładowa konfiguracja Jeżeli nie wszystkie fizycznie podłączone urządzenia zostały automatycznie wyszukane, należy uruchomić (prawy klawisz myszy) funkcję Scan Boxes... dla Device 2 (CX1100) znajdującego w gałęzi I/O Devices. 7\n8 Jeżeli zachodzi taka potrzeba, parametry połączenia sieciowego w sterowniku można zmodyfikować wybierając zakładkę CX Settings dla gałęzi SYSTEM Configuration. Gdy konfiguracja rzeczywista jest zgodna z automatycznie rozpoznaną, należy aktywować strukturę w sterowniku przy pomocy przycisku Activate configuration i uruchomić System Manager w trybie pracy (Run-Mode). Aktualizacja konfiguracji w sterowniku Jeżeli aktualizacja konfiguracji i uruchomienie System Manager w trybie pracy powiedzie się, na pasku statusu pojawi się, na zielonym tle, napis RTime. 8\n9 W ostatnim kroku utworzony projekt należy zapisać na dysku pod wybraną nazwą. 2. Tworzenie prostego programu w języku LD wprowadzenie Aby utworzyć program należy uruchomić narzędzie TwinCAT PLC Control. Klawisz myszy otwiera okno PLC Control 2.1.Wybór obiektu docelowego W pierwszym etapie należy określić sterownik, dla którego tworzony będzie program oraz sposób komunikacji z urządzeniem. Z menu File wybrać opcję New, następnie określić docelową platformę w pojawiającym się oknie dialogowym. W przypadku, gdy połączenie ze sterownikiem skonfigurowano jak w punkcie 1, jako platformę docelową należy wybrać CX_SalaD9. Podstawowe biblioteki (standard.lbx) związane z wybraną platformą zostaną automatycznie dołączone do projektu. Następnie należy określić język, w jakim będzie tworzony program. Wybór języka programowania Pakiet TwinCAT PLC Control umożliwia programowanie w pięciu językach zgodnych ze standardem IEC oraz dodatkowym językiem CFC. Na tym etapie możliwe jest również określenie typu obiektu (Type of POU Program Organization Unit jednostka 9\n10 organizacyjna programu), jaki będzie tworzony: program (Program), blok funkcyjny (Function Block) lub funkcja (Function). Dla potrzeb dalszych przykładów należy wybrać typ obiektu jako Program oraz język LD. Dostępne języki programowania IL (Instruction List) tekstowy język programowania będący odpowiednikiem języka typu assembler, którego zbiór instrukcji obejmuje operacje logiczne, arytmetyczne, relacji, jak również funkcje przerzutników, czasomierzy, liczników itp.. LD (Ladder Diagram) graficzny język programowania, który swoją strukturą przypomina stykowe obwody przekaźnikowe. Dopuszcza się w nim użycie funkcji arytmetycznych, logicznych, porównań i relacji jak również bloków funkcyjnych: przerzutników, czasomierzy, liczników, regulatora PID czy bloków programowych. FBD (Function Block Diagram) graficzny język programowania będący odpowiednikiem schematów przepływu sygnału dla obwodów logicznych przedstawionych w formie połączonych bramek logicznych oraz bloków funkcyjnych takich jak w języku LD. ST (Structured Text) tekstowy język programowania będący odpowiednikiem języka algorytmicznego wysokiego poziomu (np. C), zawierający struktury programowe takie jak np. If... then... else... end_if Case... of... end_case For... to... do... end_for While... do... end_while Repeat... until... end_repeat SFC (Sequential Function Chart) - graficzny język pozwalający na opisywanie zadań sterowania sekwencyjnego za pomocą grafów zawierających etapy (kroki) i warunki przejścia (tranzycje) między etapami. Grafy SFC obrazują strukturę programu, zaś poszczególne jego elementy są programowane w wybranych językach: IL, LD, FBD lub ST. CFC (Continuous Function Chart) graficzny język programowania zbliżony do FBD. 2.2.Przykład prostego programu w języku LD ZADANIE. Zrealizować w języku LD koniunkcję (AND) dwóch symbolicznych zmiennych binarnych o nazwach Input1 oraz Input2 zaś wynik operacji umieścić w symbolicznej zmiennej binarnej Output. Należy wykorzystać dwa styki zwierne oraz jedną cewkę zwykłą. Output Input1 Input2 Okno TwinCAT PLC Control dla języka LD pokazano na poniższym rysunku. 10\n11 Okno deklaracji zmiennych lokalnych Okno kodu programu Okno komunikatów Okno organizacji projektu: programy, bloki funkcyjne, funkcje W niniejszym przykładzie wykorzystana zostanie funkcja AND. W oknie kodu programu należy wprowadzić program pokazany na poniższym rysunku. Graficzne elementy języka LD Aby wstawić do programu graficzne elementy języka LD, można wykorzystać pasek narzędzi zaznaczony na powyższym rysunku czerwoną elipsą, bądź skorzystać z menu kontekstowego prawego klawisza myszy dla okna kodu programu. Po wstawieniu do programu styku (Contact) zwiernego nazwę zmiennej z nim związanej należy wprowadzić z klawiatury, zastępując ciąg znaków??? (umiejscowiony powyżej symbolu graficznego styku) nazwą zmiennej. Ponieważ zmienne symboliczne Input1, Input2 oraz Output nie zostały wcześniej zadeklarowane, po wprowadzeniu nazwy zmiennej pojawi się okno deklaracji zmiennych pokazane na poniższym rysunku. Dla potrzeb niniejszego przykładu dla wszystkich zmiennych należy wprowadzić FALSE jako wartość inicjalizującą (Initial Value) oraz zatwierdzić (przyciskiem OK) pozostałe domyślne parametry. W obszarze deklaracji zmiennych lokalnych pojawi się zapis dotyczący trzech zmiennych binarnych (BOOL): Input1, Input2 oraz Output, którym przypisano początkowe wartości FALSE. 11\n12 W dalszej kolejności należy zapisać program na dysku wykorzystując menu File i opcję Save. Po wprowadzeniu kodu programu można przystąpić do jego kompilacji i konsolidacji wybierając z menu Project opcję Build. Gdy proces zakończy się sukcesem, w oknie komunikatów nie pojawi się informacja o błędach, program jest gotowy do testów. 0 Error(s), 0 Warning(s) Operacja Build zakończona sukcesem W celu uruchomienia program, w menu Online należy wybrać platformę docelową opcja Choose Run-Time System... i określić odpowiednie urządzenie. W przypadku, gdy połączenie skonfigurowano jak w punkcie 1, uruchomienie programu bezpośrednio w sterowniku CX1000 wymaga zaznaczenia opcji jak na poniższym rysunku. Jeżeli fizyczny sterownik nie jest dostępny, utworzony program można zostać przetestowany w trybie symulacji poprzez wybór z menu Online opcji Simulation Mode. W kolejnym kroku należy zalogować się do sterownika używając opcji Login z menu Online. Gdy program w sterowniku różni się od aktualnie uruchamianego, system wyświetli okno komunikatu umożliwiające zaprogramowanie sterownika nową wersją programu. 12\n13 W wyniku naciśnięcia przycisku Tak nowy program zostanie przesłany do sterownika. W przypadku, gdy logowanie oraz przesłanie programu zakończy się sukcesem (dotyczy to zarówno pracy bezpośrednio ze sterownikiem jak i trybu symulacji) program TwinCAT PLC Control przechodzi do trybu podglądu działania programu. W menu Online uaktywniają się opcje takie jak np. Logout (pozwala wrócić do trybu edycji programu) oraz Run (uruchamia program). Aby obserwować działanie programu należy go uruchomić przy pomocy opcji Run, powodzenie operacji jest sygnalizowane pojawieniem się napisu RUN na zielonym tle w pasku statusu głównego okna TwinCAT PLC Control. Podgląd wartości zmiennych lokalnych Program uruchomiony W celu testowania programu, wartości zmiennych mogą być modyfikowane podczas jego działania. Zmianę wartości zmiennej można zrealizować między innymi klikając dwukrotnie lewym przyciskiem myszki na nazwie zmiennej zarówno w oknie podglądu wartości zmiennych lokalnych jak i w oknie programu. W przypadku zmiennych logicznych (BOOL) zmiana wartości pomiędzy TRUE albo FALSE jest podpowiadana przez system automatycznie, w przypadku zmiennych innych typów pojawia się okno dialogowe umożliwiające wprowadzenie danych. Żądanie zmiany wartości zmiennej sygnalizowane jest ciągiem znaków <:=nowa wartość zmiennej> wyświetlanym obok jej nazwy. Aby zmiana nastąpiła należy uruchomić opcję Force Values z menu Online. Żądanie zmiany wartości zmiennej Input1 z FALSE na TRUE Po zatwierdzeniu zmiany (Force Values) aktualna wartość zmiennej w oknie deklaracji zmiennych jest sygnalizowana czerwonym kolorem na niebieskim tle (jak pokazano na poniższym rysunku) bądź odpowiednim symbolem graficznym w oknie programu. 13\n14 Zmiennej Input1 nadano wartość TRUE Aby sprawdzić działanie powyższego programu, wartości zmiennych Input1 i Input2 należy modyfikować zgodnie z tablicą prawdy dla koniunkcji logicznej i obserwować wartość zmiennej output. Przypadek, gdy zmienna, Output uzyskuje wartość TRUE pokazano na poniższym rysunku Powiązanie symbolicznych zmiennych z fizycznym obszarem pamięci urządzenia Aby symboliczna zmienna z programu PLC mogła być powiązana z fizycznym wejściem, wyjściem bądź obszarem pamięci sterownika musi być zadeklarowana jako tzw. zmienna adresowana. W celu ulokowania zmiennej w odpowiednim obszarze pamięci (obszar wejść, wyjść, przestrzeń flag) w jej deklaracji należy użyć słowa kluczowego AT. Sposób deklarowania zmiennej adresowanej pokazano na poniższym schemacie I X Nazwa zmiennej AT % Q B W Adres : Typ zmiennej ; M D gdzie symbole I,Q, M określają obszar pamięci w jakim ma być ulokowana zmienna: I obszar zmiennych wejściowych, Q obszar zmiennych wyjściowych, M obszar przestrzeni flag (fizyczny obszar pamięci sterownika o podanym adresie). 14\n15 Modyfikatory X, B, W, D określają rozmiar zmiennej: X - bit (bit), B - bajt (byte - 8 bitów), W - słowo (word - 16 bitów), D - podwójne słowo (double word - 32 bity). Adres określa fizyczną lokalizację zmiennej adresowanej w danym obszarze pamięci. W przypadku zmiennych bitowych adres jest tworzony jako ciąg liczb całkowitych bez znaku, oddzielonych kropkami np. 1.3 co oznacza bit o indeksie numer 3 (liczone od 0) w bajcie 1. Adresy zmiennych bitowych ulokowanych w przestrzeniach wejść (I) i wyjść (Q) mogą być identyczne, gdyż są przechowywane w różnych obszarach pamięci. Dla zmiennych B, W, D - Adres jest reprezentowany przez liczbę całkowitą bez znaku. Typ zmiennej określa typ zmiennej np. BOOL, BYTE, INT, REAL, ARRAY pozwalający na prawidłowa jej interpretację przez operatory danego języka programowania. W typowych przypadkach, zmienne reprezentujące fizyczne wejścia albo wyjścia urządzenia powinny być ulokowane w odpowiednim obszarze pamięci bez dokładnego wyszczególnienia Adresu. Powiązanie danej zmiennej z fizycznym wyjściem/wyjściem jest realizowane w pakiecie TwinCAT System Manager. W omawianym przypadku Adres w deklaracji zmiennej zastępowany jest znakiem * np. Output AT %Q*:BOOL; co oznacza, że zmienna Output jest ulokowana w obszarze wyjść zaś jej szczegółowy adres zostanie określony w TwinCAT System Manager. Aby powiązać zmienną Output (przykład opisany w punkcie 2.2) z fizycznym wyjściem urządzenia należy zmienić jej deklarację w następujący sposób Output AT %Q* : BOOL := FALSE; W kolejnym kroku należy dokonać ponownej kompilacji programu (menu Project opcja Rebuild all). W wyniku poprawnego utworzenia programu (w lokalizacji, w której zapisano projekt na dysku) zostanie utworzony plik z rozszerzeniem tpy. Aby powiązać zmienną output z fizycznym wyjściem sterownika należy uruchomić projekt TwinCAT System Manager utworzony dla aktualnej konfiguracji sprzętowej urządzenia i połączyć z nim utworzony projekt PLC. Operacja ta jest realizowana przy pomocy opcji Append PLC Project..., dostępnej w TwinCAT System Manager dla gałęzi PLC Configuration w menu pomocniczym wywoływanym przy pomocy prawego klawisza myszy. Połączenie z programem PLC Wykonanie powyższej operacji umożliwia programowi TwinCAT System Manager dostęp do zmiennych adresowanych zadeklarowanych w projekcie PLC. Jak pokazano na poniższym rysunku dla rozważanego programu dostępna jest jedna zmienna o nazwie MAIN.Output gdzie MAIN określa nazwę programu w którym zmienna Output została zadeklarowana. W przypadku modyfikacji deklaracji zmiennych adresowanych w projekcie PLC, należy w pakiecie TwinCAT System Manager zaktualizować dane dotyczące danego projektu PLC. Operacja ta jest realizowana przy pomocy funkcji ReScan... 15\n16 Aktualizacja projektu PLC W wyniku dwukrotnego kliknięcia lewym klawiszem myszy na wybranej nazwie zmiennej, uzyskuje się dostęp do fizycznych wejść/wyjść urządzenia, które mogą być z daną zmienną skojarzone. Przykładową możliwość dowiązania zmiennej Output do fizycznych wyjść urządzenia wyposażonego w moduł wyjść binarnych KL2408 pokazano na poniższym rysunku. Klikając dwukrotnie lewym klawiszem myszy na wybranym wyjściu modułu KL2408 dokonujemy jego powiązania ze zmienną Output. Informacja o powiązaniu zmiennej z fizycznym wyjściem jest sygnalizowana między innymi znakiem strzałki przy nazwie zmiennej (zobacz opis zmiennej MAIN.Output na poniższym rysunku). Następnie utworzone powiązania należy przesłać do sterownika przy pomocy przycisku Activate configuration. Aktualizacja konfiguracji w sterowniku Po wykonaniu powyższej operacji należy powrócić do pakietu TwinCAT PLC Control i uruchomić program PLC w sterowniku. Operacja ta jest realizowana identycznie jak w przypadku trybu symulacji. Należy pamiętać, aby poprawnie określić system docelowy (Choose Run-Time System...) oraz wyłączyć tryb symulacji (Simulation Mode) - opcje menu Online. Po poprawnym przesłaniu programu PLC do sterownika, w zakładce Resources w 16\n17 folderze Global_Variables pojawi się pole TwinCAT_Configuration, które zawiera informacje o powiązaniach zmiennych adresowanych z fizyczną pamięcią urządzenia. W niniejszym przypadku zmienna Output została ulokowana w przestrzeni wyjść pod adresem QX0.0. Uruchomienie i testowanie programu może być realizowane dla programu działającego w sterowniku w analogiczny sposób jak dla trybu symulacji. Zadanie Zrealizować w języku LD alternatywę (OR) dwóch symbolicznych zmiennych binarnych o nazwach Input1 oraz Input2 zaś wynik operacji umieścić w symbolicznej zmiennej binarnej Output, przypisanej następnie do jednego z fizycznych wyjść modułu KL2408. Należy wykorzystać dwa styki zwierne oraz jedną cewkę zwykłą. Przykładowe rozwiązanie Output Input1 Input2 Zadanie Zrealizować w języku LD alternatywę wykluczającą (XOR) dwóch symbolicznych zmiennych binarnych o nazwach Input1 oraz Input2, zaś wynik operacji umieścić w symbolicznej zmiennej binarnej Output, przypisanej następnie do jednego z fizycznych wyjść modułu KL2408. Należy wykorzystać odpowiednie styki oraz jedną cewkę zwykłą. Zadanie Zrealizować w języku LD koniunkcję (AND), alternatywę (OR) i alternatywę wykluczającą (XOR) dwóch symbolicznych zmiennych binarnych o nazwach Input1 oraz Input2 zaś wynik operacji umieścić w symbolicznych zmiennych binarnych Output1, Output2, Output3 przypisanych następnie do trzech fizycznych wyjść modułu KL2408. Należy wykorzystać operatory AND, OR, XOR. 17\n18 Przykładowe rozwiązanie Aby zastosować powyższe operatory, należy wykorzystać Box with EN dostępny w oknie programu w menu kontekstowym prawego klawisza myszy. Listę dostępnych operatorów, funkcji i bloków funkcyjnych można uzyskać wywołując okno Input assistant poprzez naciśniecie klawisza funkcyjnego F2, gdy kursor jest ustawiony w polu nazwy bloku np. AND. Okno asystenta pokazano na poniższym rysunku. Aby zbudować program składający się z kilku obwodów (network), należy dodawać kolejne obwody np. przy pomocy opcji Network (before) albo Network (after) wywoływanych przy pomocy menu kontekstowego prawego klawisza myszy w oknie programu. Zadanie Zmodyfikować zadanie 2.3.2, tak aby zmienne Input1 oraz Input2 były powiązane z fizycznymi wejściami modułu KL1408. Zadanie Napisać w języku LD dwa programy o nazwach MAIN oraz PROG, z których pierwszy realizuje funkcję AND dla dwóch wejść fizycznych modułu KL1408, zaś drugi funkcję OR dla kolejnych dwóch wejść fizycznych. Programy powinny być umieszczone w jednym projekcie i wykonywane jako dwa zadania (Task) działające z identycznym czasem cyklu. Wynik działania obu programów należy wyświetlać na dwóch wybranych wyjściach modułu KL\n19 Przykładowe rozwiązanie MAIN PROG Aby wprowadzić do projektu dodatkowy program (tutaj PROG) należy wybrać opcję Add Object... z menu kontekstowego prawego klawisza myszy dla folderu POUs w oknie organizacji projektu. Następnie należy określić typ obiektu (Type of POU) jako Program, wybrać język programowania (Language of the POU) oraz nazwę programu (Name of the New POU). Po wprowadzeniu kodu programów MAIN oraz PROG, należy utworzyć dodatkowe zadanie dla programu PROG (Task) i określić cykl pracy. Konfiguracji zadań dokonuje się w zakładce Resources okna organizacji projektu dla gałęzi Task configuration. 19\n20 Program MAIN jest domyślnie przypisany do zadania STANDARD. Ady dodać zadanie dla programu PROG należy wybrać z menu kontekstowego prawego klawisza myszy dla Task configuration opcję Append Task. Następnie dla nowo utworzonego zadania należy określić jego nazwę i określić priorytet oraz czas cyklu. W końcowym etapie należy przypisać do nowo utworzonego zadania (tutaj TASKPROG) program PROG. Realizuje się to za pomocą opcji Append Program Call menu kontekstowego prawego klawisza myszy dla nowo utworzonego zadania. Następnie należy dokonać kompilacji programu i określić konfigurację sprzętową w pakiecie TwinCAT System Manager. Zadanie Napisać w języku LD dwa programy o nazwach PROG_AND oraz PROG_OR, z których pierwszy realizuje funkcję AND dla dwóch wejść fizycznych modułu KL1408, zaś drugi funkcję OR dla tych samych wejść fizycznych. Wybór aktualnie realizowanego programu zależy od stanu wybranego dodatkowego wejścia modułu KL1408. Gdy wejście jest załączone wykonywany jest program PROG_AND, gdy wyłączone PROG_OR. Programy powinny być umieszczone w jednym projekcie i realizowane w jednym zadaniu Standard przypisanym do programu MAIN. Wynik działania programów należy wyświetlać na wybranym wyjściu modułu KL\n21 Przykładowe rozwiązanie Zmienne powiązane z wejściami (tutaj Input1 i Input2) dla programów PROG_AND i PROG_OR oraz zmienną związaną z wyjściem (tutaj Output) należy zadeklarować jako zmienne globalne. Można to zrealizować w oknie deklaracji zmiennych wybierając klasę zmiennej (Class) jako VAR_GLOBAL. Lista zadeklarowanych zmiennych globalnych znajduje się w zakładce Resources w gałęzi Global Variables. Program MAIN: Programy PROG_AND oraz PROG_OR należy zrealizować analogicznie jak w zadaniu\n22 3. Standardowe bloki funkcyjne język LD Wykorzystując język LD należy zapoznać się z działaniem standardowych bloków funkcyjnych (elementy dwustanowe, elementy detekcji zbocza, liczniki, czasomierze) zdefiniowanych w normie IEC Lista standardowych funkcji dołączonych do projektu, wraz z opisem, jest umieszczona w Library Manager znajdującym się w zasobach projektu (Resources), co pokazano na poniższym rysunku. Opis bloków funkcyjnych Zasoby Lista bloków funkcyjnych 3.1. Elementy dwustanowe (bistabilne bistable elements) Elementy dwustanowe zdefiniowane w normie IEC to przerzutniki SR i RS oraz Semafor. Przerzutnik SR Zadanie Napisać program w języku LD umożliwiający testowanie działania przerzutnika SR przy pomocy dwóch przełączników i jednej diody podłączonych do sterownika. Należy wykorzystać dwa wejścia modułu KL1408 oraz jedno wyjście modułu KL2408. Opis: Q1 = SET1 OR (NOT RESET AND Q1) Program 22\n23 Blok funkcyjny RS można wstawić do programu wykorzystując opcję Function Block... menu kontekstowego prawego klawisza myszy. Przed uruchomieniem programu w sterowniku należy pamiętać o powiązaniu zmiennych Output, Input oraz Reset z fizycznymi wyjściami/wejściami modułów KL1408 i KL2408. Przerzutnik RS Zadanie Napisać program w języku LD umożliwiający testowanie działania przerzutnika RS przy pomocy dwóch przełączników i jednej diody podłączonych do sterownika. Należy wykorzystać dwa wejścia modułu KL1408 oraz jedno wyjście modułu KL2408. Opis: Q1 = NOT RESET1 AND (SET OR Q1) Semafor SEMA Zadanie Napisać program w języku LD umożliwiający testowanie działania Semafora przy pomocy dwóch przełączników i jednej diody podłączonych do sterownika. Należy wykorzystać dwa wejścia modułu KL1408 oraz jedno wyjście modułu KL2408. Opis: CLAIM=TRUE ustawia semafor (BUSY=TRUE), RELEASE=TRUE gdy CLAIM=FALSE zwalnia semafor (BUSY=FALSE) Aby zrealizować zadania w jednym programie, dla każdego zadania należy dodać nowy obwód (Network (before), Network (after)) przy pomocy menu kontekstowego prawego klawisza myszy dla oknie programu Elementy detekcji zbocza Elementy detekcji zbocza zdefiniowane w normie IEC to detektor zbocza narastającego R_TRIG oraz detektor zbocza opadającego F_TRIG. Detektor zbocza narastającego (rising edge) R_TRIG Zadanie Napisać program w języku LD umożliwiający testowanie działania bloku funkcyjnego R_TRIG przy pomocy jednego przełącznika i jednej diody podłączonych do sterownika. Należy wykorzystać jedno wejście modułu KL1408 oraz jedno wyjście modułu KL2408. Opis: Wyjście Q utrzymuje wartość TRUE pomiędzy dwoma kolejnymi wywołaniami bloku w sytuacji, gdy nastąpiła zmiana wartości wejścia CLK z FALSE na TRUE. W przeciwnym wypadku Q utrzymuje wartość FALSE. Dla trzech kolejnych wywołań bloku, gdy pomiędzy dwoma pierwszymi wywołaniami nastąpiła odpowiednia zmiana CLK, wyjście Q utrzymuje wartość TRUE pomiędzy drugim i trzecim wywołaniem bloku. 23\n24 Detektor zbocza opadającego (falling edge) F_TRIG Zadanie Napisać program w języku LD umożliwiający testowanie działania bloku funkcyjnego F_TRIG przy pomocy jednego przełącznika i jednej diody podłączonych do sterownika. Należy wykorzystać jedno wejście modułu KL1408 oraz jedno wyjście modułu KL Liczniki Opis: Wyjście Q utrzymuje wartość TRUE pomiędzy dwoma kolejnymi wywołaniami bloku w sytuacji, gdy nastąpiła zmiana wartości wejścia CLK z TRUE na FALSE. W przeciwnym wypadku Q utrzymuje wartość FALSE. Dla trzech kolejnych wywołań bloku, gdy pomiędzy dwoma pierwszymi wywołaniami nastąpiła odpowiednia zmiana CLK, wyjście Q utrzymuje wartość TRUE pomiędzy drugim i trzecim wywołaniem bloku. Liczniki zdefiniowane w normie IEC to licznik dodający, licznik odejmujący oraz licznik dodająco-odejmujący. Licznik dodający (up-counter) CTU Zadanie Napisać program w języku LD umożliwiający zliczanie liczby wykrytych zbocz narastających na wybranym wejściu binarnym. Liczbę zliczonych zbocz narastających należy wyświetlać w systemie binarnym przy pomocy trzech kolejnych diod. Gdy liczba impulsów przekroczy wartość możliwą do wyświetlenia przy pomocy trzech diod, zliczanie należy rozpocząć ponownie od wartości zero. Należy wykorzystać jedno wejście modułu KL1408 oraz trzy wyjścia modułu KL2408. Opis: CU wejście, którego zmiany z wartości FALSE na TRUE są zliczane RESET wejście zerujące licznik PV wartość zadana CV liczba zliczonych impulsów Q wyjście załączane, gdy CV osiągnie wartość PV Liczbę zliczonych zbocz należy obserwować w trybie podglądu działania programu. Przykładową realizację zadania pokazano na poniższym rysunku. 24\n25 Licznik odejmujący (down-counter) CTD Zadanie Napisać program w języku LD umożliwiający zliczanie w dół liczby wykrytych zbocz opadających na wybranym wejściu binarnym. Odliczaną w dół liczbę zboczy opadających należy wyświetlać w systemie binarnym przy pomocy trzech kolejnych diod. Gdy liczba impulsów osiągnie wartość 0 zliczanie w dół należy rozpocząć ponownie. Należy wykorzystać jedno wejście modułu KL1408 oraz trzy wyjścia modułu KL2408. Opis: CD wejście, którego zmiany z wartości FALSE na TRUE są zliczane LOAD wejście ustawiające CV na wartość PV PV wartość zadana CV liczba zliczonych impulsów Q wyjście załączane, gdy CV osiągnie wartość 0 Do wykrywania zbocza opadającego należy zastosować blok funkcyjny F_TRIG. W pewnych sytuacjach, gdy nastąpiła zmiana programu, należy wykonać restart sterownika (menu Online opcja Reset po uprzednim zalogowaniu się opcją Login, przed wykonaniem restartu należy zatrzymać działanie programu opcja Stop menu Online a następnie wykonać Reset i ponownie uruchomić sterownik opcją Run). Licznik dodająco-odejmujący (down-counter) CTUD Zadanie Napisać program w języku LD umożliwiający zliczanie wykrytych zboczy narastających dla dwóch wejść binarnych. Zbocze narastające na wejściu pierwszym powoduje zwiększanie liczby zliczonych impulsów, zaś zbocze narastające na wejściu drugim zmniejszanie tej liczby. Liczbę impulsów należy wyświetlać w systemie binarnym przy pomocy trzech kolejnych diod. Gdy liczba impulsów przekroczy wartość zero lub wartość możliwą do wyświetlenia przy pomocy trzech diod, zliczanie należy rozpocząć od zera. Należy wykorzystać dwa wejścia modułu KL1408 oraz trzy wyjścia modułu KL\n26 Opis: CU wejście, którego zmiany z wartości FALSE na TRUE są zliczane w górę CD wejście, którego zmiany z wartości FALSE na TRUE są zliczane w dół RESET wejście zerujące licznik LOAD wejście ustawiające CV na wartość PV PV wartość zadana dla zliczania w dół CV liczba zliczonych impulsów QU wyjście załączane, gdy CV osiągnie wartość PV QD wyjście załączane, gdy CV osiągnie wartość Czasomierze Czasomierze (timery) zdefiniowane w normie IEC to czasomierz załączający z opóźnieniem, wyłączający z opóźnieniem, generator impulsu o zadanym czasie trwania oraz zegar czasu rzeczywistego. W pakiecie TwinCAT zegar czasu rzeczywistego nie znajduje się w standardowej bibliotece Standard.Lib, aby go użyć należy dołączyć do projektu bibliotekę TcUtilities.Lib, Czasomierz załączający (on-delay) TON Zadanie Napisać program w języku LD załączający wybrane wyjście sterownika z opóźnieniem 10 sek. w stosunku do chwili wykrycia zbocza narastającego na wybranym wejściu sterownika. Należy wykorzystać jedno wejście modułu KL1408 oraz jedno wyjście modułu KL2408. Opis: IN wejście uruchamiające czasomierz (zbocze narastające uruchamia czasomierz, zbocze opadające zeruje odliczany czas) PT wartość zadana czasu do odliczenia Q wyjście załączane, gdy upłynie założony czas opóźnienia ET aktualna wartość mierzonego czasu Czasomierz wyłączający (off-delay) TOF Zadanie Napisać program w języku LD wyłączający wybrane wyjście sterownika z opóźnieniem 10 sek. w stosunku do chwili wykrycia zbocza opadającego na wybranym wejściu sterownika. Należy wykorzystać jedno wejście modułu KL1408 oraz jedno wyjście modułu KL2408. Opis: IN wejście uruchamiające czasomierz (zbocze opadające uruchamia czasomierz, zbocze narastające zeruje odliczany czas) PT wartość zadana czasu do odliczenia Q wyjście wyłączane, gdy upłynie założony czas opóźnienia ET aktualna wartość mierzonego czasu Generator impulsu (timer-pulse) TP Zadanie Napisać program w języku LD załączający wybrane wyjście sterownika na czas równy 10 sek. do chwili wykrycia zbocza narastającego na wybranym 26\n27 wejściu sterownika. Należy wykorzystać jedno wejście modułu KL1408 oraz jedno wyjście modułu KL2408. Opis: IN wejście uruchamiające generator (poziom wysoki uruchamia generator, poziom niski zeruje licznik gdy czas impulsu osiągnął lub przekroczył wartość zadaną PT) PT wartość zadana czasu trwania impulsu Q wyjście załączane na czas PT, od momentu wykrycia zbocza narastającego na wejściu IN ET aktualna wartość mierzonego czasu Zadanie Napisać program w języku LD generujący na wybranym wyjściu przebieg prostokątny o czasie trwania stanu wysokiego 6 sekund i stanu niskiego 3 sekund. Należy wykorzystać jedno wyjście modułu KL sek. 3 sek. 4. Programowanie zadań sekwencyjnych w języku SFC Do realizacji programów w języku SFC nie należy stosować kroków IEC. Należy sprawdzić czy opcja ta jest nieaktywna, między innymi informuje o tym stan przycisku znajdującego się w pasku narzędzi oraz w menu Extras -> Use IEC-steps. Przycisk wciśnięty oznacza, że w programie będą stosowane kroki IEC. Zadanie 4.1. Napisać program realizujący podstawowy schemat działania urządzenia uwzględniający trzy stany pracy: Inicjalizacja, Praca normalna, Stop. Do stworzenia struktury wewnętrznej programu należy wykorzystać graf sekwencji SFC. Do zdefiniowania akcji dla poszczególnych kroków i warunków przejścia należy zastosować język LD. Działanie układu: - po uruchomieniu i restarcie systemu program rozpoczyna działanie od stanu Inicjalizacja, - Inicjalizacja trwa 5 sekund, po których następuje przejście do stanu Praca normalna, - Praca normalna, trwa 10 sekund, po których następuje przejście do stanu Stop, - powrót z Stop do Praca normalna następuje po upływie kolejnych 5 sekund. Dodatkowe wymagania - aktualny stan urządzenia jest sygnalizowany przy P21 pomocy trzech diod (świecenie diody pierwszej sygnalizuje stan Inicjalizacja, świecenie drugiej Praca normalna, świecenie trzeciej oznacza Stop). Przykładowa realizacja zadania 4.1 przy pomocy grafu SFC Inicjalizacja Praca normalna Normal Aby utworzyć nowy projekt wykorzystujący język SFC z menu File należy wybrać opcję New, wybrać platformę docelową a następnie określić język programowania jako SFC. Stop START Init Stop P01 P12 27\n28 Graficzny edytor wspomagający tworzenie programu w języku SFC pokazano na poniższym rysunku. Symbole SFC Kroki IEC Okno deklaracji zmiennych lokalnych Okno kodu programu Okno komunikatów Okno organizacji projektu: programy, bloki funkcyjne, funkcje Identycznie jak w przypadku programu tworzonego w języku LD edytor zawiera okna: deklaracji zmiennych, kodu programu, komunikatów oraz organizacji projektu. Symbole graficzne języka SFC są dostępne w na pasku narzędzi okna głównego (oznaczone czerwoną elipsą na powyższym rysunku). Domyślny program w języku SFC zawiera krok Init, tranzycję Trans0 oraz skok oznaczający powrót do akcji Init. Schemat sekwencyjny związany z zadaniem 4.1 zawiera trzy kroki: Init, Normal oraz Stop, które należy wprowadzić do schematu SFC. Aby to zrealizować należy zaznaczyć tranzycję Trans0 przy pomocy lewego klawisza myszki (pojedyncze klikniecie na graficznym symbolu tranzycji - poprawne zaznaczenie jest sygnalizowane graficznie przy pomocy prostokąta ) a następnie wykorzystując menu kontekstowe (pojedyncze klikniecie prawym klawiszem myszki na zaznaczonym symbolu tranzycji) należy wybrać opcję Step-Transition (before) bądź Step-Transition (after). Jednoczesne zaznaczenie tranzycji i wywołanie menu kontekstowego uzyskuje się przy pomocy pojedynczego kliknięcia prawym klawiszem myszki na graficznym symbolu tranzycji. 28\n29 W wyniku dwukrotnego wykonania powyższych czynności, uzyskuje się schemat zawierający trzy kroki oraz trzy tranzycje pokazany na poniższym rysunku. Następnie należy zmienić nazwy kroków oraz tranzycji tak, aby uzyskać schemat dla zadania 4.1. Zmianę nazw można wykonać klikając jednokrotnie lewym klawiszem myszki na określonej nazwie i wprowadzając nową nazwę przy pomocy klawiatury. Po wyjściu ze stanu Stop program powinien powrócić do stanu Normal, dlatego też należy zmodyfikować parametry skoku na końcu programu wprowadzając nazwę Normal zamiast Init. W wyniku wprowadzenia powyższych zmian aktualną postać programu pokazano na poniższym rysunku. Zmienne powiązane z tranzycjami P01, P12, P21 należy zadeklarować jako zmienne typu BOOL. Pomocnicze okno deklaracji zmiennych pojawia się po wprowadzeniu nowej nazwy dla zmiennej związanej z tranzycją. W kolejnym etapie tworzenia programu należy zaprogramować odpowiednie instrukcje dla kroków i tranzycji. Można tego dokonać za pomocą języków dostępnych w 29\n30 pakiecie TwinCAT. Dla poszczególnych kroków możliwe jest określenie przy pomocy menu kontekstowego (prawy klawisz myszki) dwóch rodzajów akcji: akcji wejściowej (entryaction), akcji wyjściowej (exit-action). Dodawanie akcji wejściowej/ wyjściowej Usuwanie akcji wejściowej/ wyjściowej akcja-wejściowa wywoływana jednokrotnie za każdym razem gdy blok staje się aktywny akcja-wyjściowa wywoływana jednokrotnie za każdym razem gdy blok przestaje być aktywny główna akcja powiązana z krokiem wywoływana cyklicznie w czasie gdy blok jest aktywny Aby przypisać do danego kroku akcję główną, należy kliknąć dwukrotnie lewym klawiszem myszki na graficznym symbolu kroku i wybrać język programowania danej akcji. Symbol graficzny kroku, dla którego określono akcję główną posiada w prawym górnym rogu znak trójkąta wypełnionego kolorem czarnym. Aby przejść do trybu edycji wcześniej zdefiniowanej akcji głównej, należy dwukrotnie kliknąć lewym klawiszem myszy w prawym górnym rogu graficznego symbolu kroku (trójkąt wypełniony kolorem czarnym). Aby zdefiniować wymagane akcje, do projektu należy dodać kod z nimi związany. W niniejszym przykładzie dodano trzy akcje główne o nazwach ActionInit, ActionNormal oraz ActionStop. W efekcie uzyskano graf SFC pokazany na poniższym rysunku. 30\n31 Dla poszczególnych kroków należy określić akcje wejściowe i wyjściowe. Realizuje się to przy pomocy menu kontekstowego prawego klawisza myszy dla poszczególnych kroków, wywołując Add Entry-Action oraz Add Exit-Action. Dowiązanie do kroku akcji wejściowej sygnalizowane jest literą E w lewym dolnym rogu symbolu kroku np., zaś akcji wyjściowej literą X w prawym dolnym rogu np.. Aby wprowadzić kod związany z daną akcją wejściową/wyjściową należy kliknąć podwójnie na symbolu E albo X wyświetlanym na graficznym symbolu kroku. Schemat sekwencji, po wprowadzeniu dodatkowych akcji, pokazano na poniższym rysunku. Przykładowy kod programu pokazano poniżej PROGRAM MAIN VAR P01: BOOL; P12: BOOL; P21: BOOL; LEDInit AT %Q*: BOOL; LEDNormal AT %Q*: BOOL; LEDStop AT %Q*: BOOL; TimerTONInit: TON; TimerTONNormal: TON; TimerTONStop: TON; END_VAR Krok Init akcja główna Krok Init - akcja wyjściowa 31\n32 Krok Normal akcja wejściowa Krok Normal akcja główna Krok Normal akcja wyjściowa Krok Stop akcja wejściowa Krok Stop akcja główna Krok Stop akcja wyjściowa Zadanie 4.2. Rozszerzyć przykład z zadania 4.1 do układu działającego zgodnie z schematem zamieszczonym na poniższym rysunku. 32\n33 START Inicjalizacja Status=0 P01 Praca normalna Status=1 PA P03 Reset Stop P12 Status=2 Status=3 P4 Awaria P21 Działanie układu: - po uruchomieniu i restarcie systemu program rozpoczyna działanie od stanu Inicjalizacja - stan Inicjalizacja trwa 10 sek., jeżeli w tym czasie na wejściu INICJALIZACJA pojawi się narastające zbocze, następuje przejście do stanu Praca normalna. Jeżeli sygnał ten nie pojawi się w założonym czasie 10 sek. - następuje przejście do stanu Awaria - podstawowy stan pracy urządzenia to Praca normalna - gdy operator naciśnie przycisk STOP, następuje przejście do stanu Stop - powrót z stanu Stop do Praca normalna następuje po naciśnięciu przycisku CONTINUE przez operatora - w każdym stanie pracy urządzenia, gdy zostanie aktywowany przycisk awaryjny AWARIA system przechodzi do stanu Awaria - wyjście ze stanu Awaria następuje po naciśnięciu przez operatora przycisku RESTART Przejścia pomiędzy stanami: P01 - następuje przed upływem 10 sek. od wejścia w stan Inicjalizacja, jeżeli na wejściu INICJALIZACJA pojawi się narastające zbocze P12 naciśnięto przycisk STOP P21 naciśnięto przycisk CONTINUE P03 następuje po upływie 10 sek. od wejścia w stan Inicjalizacja, jeżeli na wejściu INICJACJA nie pojawiło się narastające zbocze sygnału PA - naciśnięto przycisk AWARIA P4 - naciśnięto przycisk RESTART Dodatkowe wymagania: - zmienna status posiada odpowiednie wartości liczbowe w poszczególnych stanach jak pokazano na rysunku - aktualny stan urządzenia jest sygnalizowany przy pomocy czterech diod (świecenie diody pierwszej sygnalizuje, że system znajduje się w stanie Inicjalizacja, świecenie drugiej 33\n34 Praca normalna, świecenie trzeciej oznacza stan Stop, miganie czwartej oznacza stan Awaria) - aktywacja przycisków STOP, CONTINUE, AWARIA, RESTART oraz INICJALIZACJA następuje w wyniku wykrycia zbocza narastającego na odpowiednim wejściu modułu KL program należy zapisać w sterowniku tak, aby po zaniku i przywróceniu zasilania rozpoczynał pracę od stanu Inicjalizacja (nalezy stworzyć tzw. Bootproject - menu Online opcja Create Bootproject po wcześniejszym zalogowaniu się opcją Login). Zadanie 4.3. Rozszerzyć przykład z zadania 4.2, realizując w stanie Praca normalna zliczanie impulsów (narastających zboczy) na wybranym wejściu sterownika (zob. zadanie 3.3.1). Jeżeli kolejny impuls nie pojawi się przed upływem 10 sek. od poprzedniego, program przechodzi w stan Timeout zgodnie z poniższym rysunkiem. W stanie Timeout impulsy nie są zliczane, aby powrócić do stanu zliczania należy nacisnąć przycisk CLEAR_TIMEOUT. Praca normalna Status=1 Zliczanie impulsów P11 P14 Status=4 Timeout P41 Zadanie 4.4. Rozszerzyć przykład z zadania 4.3, tak aby utrata zasilania nie powodowała utraty stanu licznika impulsów. Sygnalizacja diodowa aktualnego stanu licznika również powinna być prawidłowa bezpośrednio po powrocie napięcia zasilania. Wskazówka: W sterowniku CX1000 nie występują zmienne typu RETAIN. Aby wartość zmiennej była zachowana mimo utraty zasilania, należy wykorzystać pamięć NOV-RAM (Non-Volatile Random Access Memory). Zmienna musi być zadeklarowana jako zmienna adresowana w obszarze wyjść (AT %Q*). Konfiguracja pamięci NOV-RAM W oknie System Managera należy wybrać gałąź Device 3 (NOV/DP-RAM) i uaktywnić opcję Auto Init linked PLC Outputs jak pokazano na poniższym rysunku. 34\n35 Następnie w polu Outputs należy zdefiniować zmienną o identycznym typie jak zmienna z programu PLC, której wartość ma być przechowywana w pamięci nieulotnej. Tutaj zadeklarowano zmienną typu WORD o nazwie ZmiennaX. W ostatnim etapie należy powiązać zmienną z programu PLC (tutaj Value) z zmienną ulokowaną w pamięci NOV-RAM (ZmiennaX) co pokazano na poniższym rysunku. Lista zmiennych zdefiniowanych w przestrzeni wyjść znajduje się w gałęzi PLC- Configuration w opcji Outputs. Dwukrotne kliknięcie na nazwie zmiennej wyświetla okno Attach Variable, które ulokować tę zmienną w pamięci nieulotnej. 35\n36 5. Zdalny pulpit systemu Windows CE Wykorzystując program CERHost.exe dostępny miedzy innymi w Beckhoff Information System, sprawdzić działanie zdalnego pulpitu dla systemu Windows CE sterownika CX1000. Należy wywołać opcję Connect z menu File i wprowadzić jako Hostname np. adres IP sterownika. Logowanie wymaga wprowadzenia hasła zalogowanie przeprowadzi prowadzący zajęcia. Po poprawnym nawiązaniu komunikacji wyświetlony zostanie ekran zdalnego pulpitu sterownika CX1000. Podłączając do modułu CX1000-N001 monitor (złącze DVI) oraz myszkę i klawiaturę (złącza USB) możliwe jest bezpośrednie konfigurowanie systemu Windows CE sterownika CX1000 bez potrzeby wykorzystywania dodatkowego komputera PC. 36


"Tak i wy, gdy ujrzycie, że to się dzieje, wiedzcie, iż blisko jest królestwo Boże.\nZaprawdę powiadam wam: Nie przeminie to pokolenie, aż się wszystko stanie"\n(Łk 21, 31-32)\nW prorockiej wizji Jezus widzi przyszłość tak jakby na dwóch poziomach. Przepowiada upadek żydowskiego państwa i spalenie jerozolimskiej świątyni. To co będzie się działo podczas żydowskiego powstania przeciw rzymskiemu panowaniu będzie obrazem tego, co będzie się działo przy końcu świata. "Nie przeminie to pokolenie", a więc jakaś część Jego słuchaczy dożyje tych czasów i będą świadkami zniszczeń dokonanych przez rzymskie wojska.\nKiedy nastąpi koniec świata? Dokładnie nie wiemy. Chrystus przepowiada wielkie kataklizmy i prześladowanie Chrześcijan.\n"Wtedy wydadzą was na udrękę i będą was zabijać, i będziecie w nienawiści u wszystkich narodów, z powodu mego imienia. Wówczas wielu zachwieje się w wierze; będą się wzajemnie wydawać i jedni drugich nienawidzić” (Mt 24, 9–10).\nPrawdopodobnie w tym to czasie będzie miała działalność Antychrysta. Kim czy czym będzie Antychryst? Według nauki Pisma Świętego, duch Antychrysta, jako siła wroga Bogu jest obecna w świecie już od początku istnienia rodzaju ludzkiego. W wizjach proroka Daniela i w księdze Apokalipsy – piekielne bestie działające w świecie na przestrzeni wieków – symbolizują wszystkie ziemskie potęgi przeciwstawiające się panowaniu Boga na ziemi. Gdy przy końcu świata zło stanie się dominującą siłą, to wierzymy, że stanie się to z dopustu Bożego. Ostatecznie to Bóg jest Panem dziejów. Czas i zakres działań wszystkich bestii jest ściśle wymierzony przez Boga: „patrzałem, aż zabito bestię; ciało jej uległo zniszczeniu i wydano je na spalenie. Także innym bestiom odebrano władzę, ale ustalono okres trwania ich życia co do czasu i godziny” (Dn 7, 12). Wywrotowa działalność Antychrysta i wielkie przyrodnicze kataklizmy będą biczem Bożym, aby naprawić zdeprawowanych ludzi i wprowadzić ich na właściwą drogę. Kataklizmy i kompletny chaos spowoduje, że część ludzi się opamięta i nawróci, jak to jest przepowiedziane w księdze Apokalipsy: „A pozostali ulegli przerażeniu i oddali chwałę Bogu nieba” (Ap 11, 13).\nNierządnica Rachab, która przyjęła wysłanników i inną drogą odprawiła ich, czy nie dostąpiła usprawiedliwienia za swoje uczynki?\nNiektórzy pewne grzechy wyznają tak cicho, żeby spowiednik ich nie usłyszał. Najpierw spowiadają się z lekkich upadków. Mówią na przykład: 'Nie żegnałem się rano i wieczorem wodą święconą, byłem roztargniony na modlitwie' itp. A kiedy już tymi drobiazgami jakby uśpią uwagę spowiednika, wtedy przyciszonym głosem szybciutko wyliczają swoje grzechy ciężkie. To prawda, możesz w ten sposób wyłudzić rozgrzeszenie, ale Boga nie oszukasz. On tego rozgrzeszenia nie potwierdzi.


Pozyskiwanie antybiotyków - prawie darmowe - Strona 2 - preppersi\n5 lata 3 miesiąc temu\t#19544 przez kraver\nBo tu się o leki rozbija - steroidy wykluczają oddawanie krwi - zbyt duże ryzyko dla biorcy (np. w trakcie operacji).\n5 lata 3 miesiąc temu\t#19558 przez Cornes\nReplied by Cornes on topic Pozyskiwanie antybiotyków - prawie darmowe\nJa krew zacząłem oddawać w technikum. Zwalniali z lekcji na cały dzień\nKrew oddaje regularnie nadal. Po oddaniu krwi przez jakieś 2 tyg naprawdę dobrze się czuję. Nie wiem czy jest to kwestia fizyczna czy psychiczna, ale poprawa samopoczucia jest u mnie znaczna.\nPoza tym interesuje mnie kwestia badań, które zawsze są przeprowadzane po oddaniu krwi. Ciężko o lepszą prewencje w tej kwestii.\n5 lata 3 miesiąc temu\t#19601 przez keltan\nA no to tutaj się w pełni zgadzam, ja zrezygnowałem z tych leków właśnie z powodu spustoszenia jakie czynią w moim organizmie. Staram się tą astmę trzymać w ryzach dużą ilością ruchu, i codziennie napój starte 5 cm imbiru, sok z 1 cytryny, trochę wrzątku, czekam minutę, potem dodaję zimną wodę i 1-2 łyżki miodu. Dodatkowo o ile pamiętam to masz też psy? U mnie w domu miałem bardzo silne ataki astmy właśnie spowodowane obecnością zwierzaka. Od kiedy się wyprowadziłem do swojego domu to nie mam żadnego problemu.\nCornes dobre samopoczucie jest chyba normalne mam tak samo aczkolwiek trwa to 3 dni potem wraca do normy\nTechnicznie rzecz biorąc dawniej istniał zawód cyrulika który właśnie upuszczał krew dla poprawy samopoczucia.\n5 lata 3 miesiąc temu\t#19605 przez kraver\nJa mam alergie na roztocza, sierść psia mnie nie rusza (kocia już tak, choć nie każda). Tylko nie mogę wąchać kurzu Keltan, tylko mam nadzieję, że się badasz regularnie, choćby co pół roku, bo bez leków możesz mieć utajony rozwój choroby i (odpukać!) obudzić się z ręką w nocniku. Ja tak sobie załatwiłem niemal kalectwo, jakiś czas leczyłem astmę ziółkami, naparami a nawet bardziej dziwacznymi metodami, efekt zwapnienie oskrzeli ponad 75%. Dopiero steroidy mi pomogły. Owszem mają efekty uboczne, owszem trzeba na nie uważać i rozsądnie stosować ale efekt leczniczy jest niesamowity.\n5 lata 3 miesiąc temu\t- 5 lata 3 miesiąc temu\t#19608 przez keltan\nNa roztocza także niby mam tą alergię ale najgorsze efekty to pies wywoływał. Co do badań to niestety ja jestem strasznie przeciwny tego typu rzeczom, taki już typ charakteru. Jeśli mam utajniony rozwój choroby to pewnie mi się za to oberwie z drugiej strony niedawno miałem robione RTG do książeczki sanepidowskiej które nic nie wykazało. Teraz testuję różne rzeczy właśnie aby w razie W nie udusić się w pierwszej sytuacji kryzysowej. Wiem też, że niestety astma w momencie wyczerpania organizmu dodatkiem zimna się uaktywnia najbardziej. Na pewno jak spotkam kogoś kto będzie miał dużą wiedzę na temat leczenia naturalnego astmy to takiemu człowiekowi na wstępie stawiam skrzynkę wódki.\nOgólnie zwykle się śmieję z anegdoty że ze wszystkich rzeczy z których mogłem być kiepski musiało akurat trafić na oddychanie\nA no i oczywiście zgodnie z ideą bycia preppersem oczywiście posiadam zapas leków w razie czego po prostu ich nie używam.\nCo do idei zdobycia antybiotyków, babcia mojej narzeczonej ma lekarza do którego chodzi większość życia i wypisanie jakiegokolwiek leku u tego człowieka nie stanowi żadnego problemu.\nKiedyś widziałem filmiki odnośnie tworzenia penicyliny, nawet ktoś z forum planował się tym zająć.\nOstatnia5 lata 3 miesiąc temu edycja: keltan od.\n5 lata 3 miesiąc temu\t#19617 przez Cornes\nTo w takim razie reszta tego dobrego samopoczucia to swoiste placebo. Też dobrze


Klinika leczenia niepłodności oferuje diagnostykę i leczenie przy użyciu technik medycznie wspomaganego rozrodu oraz In vitro\n- zapłodnienia pozaustrojowego - z zastosowaniem jedynego w Polsce systemu Oosight.\nPonadto w Przychodni Wielospecjalistycznej oferujemy pełny zakres usług lekarzy różnych specjalności.\nZapraszamy do skorzystania z usług naszego Laboratorium Analitycznego, które oferuje pełny zakres badań laboratoryjnych.\nPierwszy w Polsce system Oosight!\nOosight™ Imaging System to bezinwazyjny system analitycznego brazowania oocytu. Pozwala on ujawnić krytyczne składniki w oocycie, co zapewnia DOKŁADNIEJSZĄ JEGO OCENĘ, co w konsekwencji wpływa na zwiększenie prawdopodobieństwa prawidłowego rozwoju embrionu i wystąpienia ciąży.\nTechnologia Oosight™ pozwala na wykrycie i pomiar w czasie rzeczywistym wewnątrzkomórkowych struktur związanych ze \_"zdrowiem\_" oocytu. Może także służyć bardziej dokładnej metodzie oceny nasienia i embrionów. Jednak najważniejszą jej zaletą jest brak konieczności barwienia obserwowanej komórki in vitro.\nPodstawowe obszary zastosowania Oosight™ Imaging System to przede wszystkim:\n* ocena oocytów\n* położenie wrzeciona kariokinetycznego podczas ICSI\n* mrożenie oocytów i jego wpływ na późniejszą żywotność gamety\n* dojrzewanie in vitro\n* transfer jądra oocytu\n* kontrola jakości w laboratorium\nEuropejskie Centrum Leczenia Niepłodności \_"PLAST-MED\_" jest pierwszym w Polsce profesjonalnym ośrodkiem specjalizującym się w leczeniu niepłodności, w pełni przystosowanym do wymogów Unii Europejskiej.\nDane zawarte w wizytówce pochodzą ze strony klienta.\n0 #1 2011-07-21 13:04


deska split cena - Kitesurfing Sklep\ndeska split cena\nW sklepie kitesurfingowym możesz zamówić sprzęty takie jak: deska split cena. Jeśli szukasz deska split cena chcemy powiedzieć Ci, że trafiłeś we właściwe miejsce. Nasz sklep jest cenionym dealerem sprzętu do kitesurfingu w Polsce. KitesurfingSklep.pl prowadzi sprzedaż dóbr takich jak deska split cena. Obsłużyliśmy już sporo klientów z branży , dlatego doskonale wiemy czego potrzebują Klienci. Wraz z rozwojem sklepu zostaliśmy znaczącym oferentem ekwipunków m.in. deska split cena.\nJeśli poszukujesz wysokiej jakości towarów Kite to nasz zespół zagwarantuje Ci najwyższą jakość i zawsze odpowiednią cenę. Sprzęt kite możesz bez problemów zamówić online. Aby złożyć zamówienie należy wybrać interesujący Cię sprzęt na naszej stronie, następnie dodać go do koszyka i uzupełnić potrzebne dane do wysyłki. Nasz Kitesurfing Sklep oferuje sprzęt dla klientów fizycznych oraz firm, wystawiając przy tym Faktury VAT. Zamówione produkty wysyłamy w dobę liczone od czasu złożenia zamówienia w sklepie online oraz godziny dokonania zapłaty. KitesurfingSklep.pl jest topową marką w branży Kiteboardingu oferując towary online. Gdybyś potrzebował porady w wyborze odpowiedniego sprzętu kite, napisz do nas maila lub zadzwoń.\nJeśli interesuje Cię sprzęt do kitesurfingu np taki jak: deska split cena to na dole przygotowaliśmy, dla Ciebie listę polecanych produktów powiązanych z frazą – deska split cena.\nProdukty oznaczone “deska split cena”


Nowe stanowisko urzędnicze w jasielskim magistracie – Energetyk Miejski – terazJaslo.pl – portal regionalny miasta Jasła i powiatu jasielskiego\n20.10.2021 (środa) | 02:45\n20 marca 2013 | 21:18\nOd 1 kwietnia 2013 roku w jasielskim magistracie rozpocznie pracę główny specjalista do spraw zarządzania energią – Energetyk Miejski. To nowo powstałe samodzielne stanowisko urzędnicze, podlegające bezpośrednio burmistrzowi Andrzejowi Czerneckiemu.\nJednym z zadań Energetyka Miejskiego będzie szukanie oszczędności w zużyciu energii elektrycznej oświetlenia ulic.\n– Dotychczas takiego stanowiska nie było. – mówi Antoni Pikul, wiceburmistrz Jasła. – Temat prowadziły wydziały urzędu miasta. Ograniczało się to jedynie do spraw eksploatacyjnych, czyli na bieżąco. Natomiast nie było żadnych kierunków, co robić na przyszłość. Został ogłoszony nabór na stanowisko Energetyka Miejskiego. W konkursie znalazł się jeden kandydat. Został przesłuchany przez komisję konkursową. Materiały, z pozytywną oceną komisji, skierowano do pana burmistrza celem podjęcia dalszych decyzji. Propozycja została przedstawiona przed końcem ubiegłego roku.\nKonkurs był ogłoszony pod koniec listopada ubiegłego roku, ale dopiero teraz burmistrz Andrzej Czernecki zdecydował się na zatrudnienie zaproponowanego kandydata. Energetykiem Miejskim został Bogusław Pięta z Jasła.\n– W naborze wzięła udział osoba z przygotowaniem merytorycznym w zakresie zarządzania energią. Jest to osoba, która posiada 27-letnie doświadczenie zawodowe, ma wykształcenie wyższe związane ze specjalnością systemy i urządzenia energetyczne. Faktycznie jest to stanowisko, którego wcześniej nie było w naszym urzędzie. Osoba wyłoniona w naborze na to stanowisko będzie miała do realizacji pewne zadania związane z polityką energetyczną miasta Jasła zmierzającą do oszczędności w tym zakresie, czyli z użytkowaniem naszych obiektów i urządzeń energetycznych – mówię tutaj nie tylko o energii elektrycznej, ale i energii cieplnej. – powiedział Paweł Rzońca, sekretarz miasta.\nKandydat ten posiada wykształcenie wyższe techniczne z tytułem magister inżynier mechanik o specjalności: systemy i urządzenia energetyczne. Podczas przeprowadzonej rozmowy kwalifikacyjnej wykazał się dobrą wiedzą w zakresie planowania i zarządzania projektami dotyczącymi efektywności energetycznej. Ponadto kandydat posiada 27-letnie doświadczenie zawodowe na stanowisku związanym z zarządzaniem energią.\nJak podkreśla wiceburmistrz Antoni Pikul przed nowo wyłonionym urzędnikiem miejskim sporo wyzwań.\n– Wchodzimy w okres kiedy staramy się o to, aby zmniejszać koszty związane z wykorzystywaniem energii elektrycznej. Jest to kwestia nowych trendów. – zaznacza Pikul. – Jeśli używamy słowa Energetyk Miejski to jest to osoba, która w urzędzie miejskim będzie się zajmować szeroko pojętą energetyką. Dotyczy to ciepłownictwa, energii elektrycznej rzecz jasna, oświetlenia ulic. Potrzebne są tutaj różnego rodzaju opracowania analityczne, które będą służyły do podejmowania decyzji do modernizowania pewnych sektorów, na przykład oświetlenia ulicznego, gdzie możliwości zmniejszenia energii elektrycznej dla tych celów są bardzo znaczące. Mogą nawet stanowić pięćdziesiąt procent tego, co dotychczas płacimy.\nDo zakresu obowiązków Energetyka Miejskiego będzie należało w szczególności:\n– prowadzenie działań związanych z polityką energetyczną Jasła (m.in. utworzenie i obsługa systemu informatycznego dotyczącego zużycia energii, nadzór nad realizacją polityki energetycznej na terenie miasta),\n– prowadzenie działań związanych z planowaniem, inwestycjami i usługami (m.in. w zakresie efektywności energetycznej; termomodernizacji; zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe),\n– prowadzenie działań zmierzających do oszczędności w zakresie zużycia energii w sektorze publicznym miasta (m.in. organizacja przetargów na zakup energii; monitoring i analiza zużycia energii w obiektach zarządzanych przez miasto; prowadzenie działalności informacyjnej w zakresie użytkowania energii; zapewnienie udziału miasta w unijnych i międzynarodowych programach i projektach z zakresu efektywnego wykorzystania energii, wody oraz ochrony środowiska).\nPomóc ma w tym m.in. prowadzony przez podmiot zewnętrzny audyt efektywności elektrycznej oświetlenia ulicznego dla miasta Jasła. Jest on niezbędny do aplikowania z wnioskiem o dofinansowanie z realizowanego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej programu „SOWA” dotyczącego budowy energooszczędnego oświetlenia ulicznego. Na terenie miasta jest w tej chwili około 3435 punktów świetlnych oświetlenia ulicznego i około 82 punkty poboru energii oświetlenia ulicznego.\nNie wiemy natomiast, jak wysokie wynagrodzenie będzie pobierał Bogusław Pięta za wykonywanie postawionych przed nim zadań.\n– To jest kwestia negocjacji i rozmów z panem burmistrzem. Tego typu sprawy są dobrem osobistym pracownika i niestety nie można tego udostępniać. Nie będzie to osoba, która będzie wydawała decyzje administracyjne, więc jego wynagrodzenie nie będzie publikowane w oświadczeniach majątkowych. Z racji ustawy o ochronie danych osobowych nie mogę przekazać takiej informacji dziennikarzom. – wyjaśnia Paweł Rzońca.\nEnergetyk Miejski rozpocznie pracę z dniem 1 kwietnia br.\nEnergetyk Miejski Jasło Urząd Miasta\nW „piątce” powstanie bezpłatny oddział przedszkolny dla niepełnosprawnych dzieci\nOPINIE: “Nowe stanowisko urzędnicze w jasielskim magistracie – Energetyk Miejski”\n2 kwietnia 2013 | 12:19 o\nWidział ktoś ogłoszenie o tym konkursie na energetyka miejskiego ?\n26 marca 2013 | 23:45 o\nbez komentarza… panie obserwator…\nobserwator do xy pisze:\n26 marca 2013 | 07:09 o\nPo głębszej analizie przyznaję ci rację…….. W obecnych czasach kryzysu jedyne czego nam potrzeba w naszym mieście to stanowisko energetyka miejskiego…będzie biegał po mieście, zapalał i gasił latarnie….. paranoja\n24 marca 2013 | 14:28 o\n22 marca 2013 | 22:22 o\njesteś w błędzie panie obserwator… akurat ta osoba jest bardzo mądrym i porządnym człowiekiem, więc zachowaj dla siebie te idiotyczne komentarze, bo nie masz pojęcia o czym mówisz…\n22 marca 2013 | 12:49 o\nPewnie Pan Moska sie już na nim poznał i teraz „biedny” Boguś szuka ciepłej posadki u boku Rumianego !!!\n21 marca 2013 | 22:20 o\n21 marca 2013 | 10:38 o\nTo taka zakamuflowana redukcja etatów


Star Wars RPG: Bohaterowie czy zdrajcy? Recenzja "Heroes & Rogues"\nBohaterowie czy zdrajcy? Recenzja "Heroes & Rogues"\nKiedy pierwszy raz pobieżnie przejrzałem ten dodatek, niespecjalnie nim zaintrygowany ze względu na dziwny tytuł, powstały we mnie dwa równoległe pierwsze wrażenia: "Hej, świetna rzecz!" oraz "Co to jest, dodatek do Wampira?".\nTo pierwsze wynikło stąd, że w Heroes & Rogues znalazło się kilka rzeczy, na które miłośnicy SW RPG czekali już od dość długiego czasu - a ściśle rzecz biorąc, od momentu wydania przez WEG pierwszego podręcznika... To drugie natomiast stąd, że duża część książki wypełniona jest templejtami (czyli po naszemu: szablonami) postaci. A większość fanów RPG wie, że to właśnie Świat Mroku słynie z dopychania podręczników masami niepotrzebnych statystyk celem osiągnięcia odpowiedniego formatu wydawniczego. Na szczęście prędko okazało się, że opublikowanie w H&R szablonów ma cel zupełnie inny - ale o tym za chwilę.\nDobrzy i źli, czyli bez wybielania, ale z przyzwoleniem\nHeroes & Rogues wydany został w 1995 roku jako pierwszy w "nowej linii" podręczników - poprzedzając takie pozycje jak Platt's Starport Guide, Pirates and Privateers i kilka innych. Jego szata graficzna pozwala dość wyraźnie dostrzec ewolucję odbywającą się w świecie RPG: wymagania wobec podręczników rosną, książki mają być już nie tylko ciekawe, ale i atrakcyjne zewnętrznie. WEG oczywiście dostrzegł tę tendencję i postanowił podążać za trendem. Co ważne jednak, przy modyfikowaniu wyglądu nie zapomniano o stronie merytorycznej podręcznika, która w przypadku H&R chlubnie kontynuuje tradycje Tramp Freighters i innych kamieni milowych w rozwoju SW RPG.\nCo więc jest takiego nadzwyczajnego w H&R? Już tłumaczę. Przede wszystkim to, że pod pretekstem (i to bardzo skutecznym pretekstem) dostarczenia graczom dodatku traktującego o tworzeniu realistycznej, dopracowanej postaci, po raz pierwszy "oficjalnie zezwolono" na grę bohaterami spod znaku Imperium.\nNa uwagę zasługuje sposób, w jaki zostało to umożliwione. Otóż WEG nie zaczął bawić się w wybielanie Imperium, jak lubią to czynić organizacje fanowskie działające po "tamtej stronie płota", co momentalnie doprowadziłoby do sprzeczności w obrębie świata GW. Zamiast tego pokazano po prostu postawy i poglądy Imperialistów - zarówno tych z samej wierchuszki, jak i szarych proimperialnych obywateli - i dano kilka podpowiedzi oscylujących wokół pytania jak można takie postaci stworzyć i włączyć do własnej rozgrywki.\nPodejście to zastosowano już wcześniej GG10: Bounty Hunters, tutaj natomiast rozwinięto je tak, żeby gracze dokładnie wiedzieli, na co się decydują. Wyodrębniono trzy podstawowe grupy, na które można podzielić wielką rzeszę galaktycznych "imperialistów": elitę pro-palpatinowską, tradycjonalistów pro-imperialnych oraz zwykłych obywateli. Pierwsza grupa to osoby związane z Imperatorem i przedkładające jego (a tak naprawdę to swój) interes nad sprawy Imperium jako takiego. Tradycjonaliści to ci, którym na sercu leży prawo i porządek i którzy wierzą, że Imperium jest tym, co zapewnia sprawiedliwość w Galaktyce. Ostatnia wreszcie grupa, najliczniejsza, to wszyscy szarzy mieszkańcy, którzy troszczą się przeważnie o to, żeby nic nie zakłócało im ich biznesu i niezbyt przejmują się sprawami ustroju czy legalnej władzy, przynajmniej dopóki nie każe im ona płacić podatków tudzież nie zestrzeliwuje ich frachtowców. Jest jeszcze czwarta grupa, pojawiająca się w zasadzie dopiero po klęsce pod Endorem, chociaż i wcześniej zarejestrowano kilku jej przedstawicieli, z niesławnym admirałem Zaarinem na czele - imperialni renegaci, pragnący wykroić sobie swoje własne państewko kosztem części Imperium.\nJak widać, staje przed nami w tej chwili cały przekrój społeczeństwa imperialnego. Możemy zagrać tradycyjnie - pilotem myśliwskim po Akademii, czy też żołnierzem wojsk lądowych... Ale można też wybrać sobie aroganckiego imperialnego biurokratę, młodego i pełnego ideałów dzieciaka wstępującego do COMPNORu, tego samego dzieciaka już jako członka CompForce, czy też niepozornego sprzedawcę warzyw gdzieś w podziemiach Coruscant. Autorzy H&R nie zostawili nas tu z gołymi postaciami - część podręcznika poświęcona jest pomysłom na przygody i kampanie, jakie można poprowadzić poszczególnym rodzajom bohaterów - czy to tym należącym do jednostek wojskowych, czy dyplomatom, czy też cywilom. Kampania imperialna będzie wyglądać zupełnie inaczej niż rebeliancka, tak więc uwagi zamieszczone w tych podrozdziałach mogą okazać się bardzo pomocne nawet dla badziej doświadczonych MG.\nSkoro jesteśmy już przy wyzwaniach, to kampania proimperialna z pewnością może też stanowić ciekawe wyzwanie dla graczy. Nie sztuką jest grać postaciami "wybielonymi", wmawiać sobie i wszystkim dokoła, że tak naprawdę to Imperium jest dobre, a Rebelia - zła. H&R proponuje nam coś trudniejszego - zagrać postacią imperialną taką, jaka ona jest rzeczywiście, z jej motywacjami, celami, przeszłością i ambicjami. Może to być wspomniany sprzedawca warzyw, który w strzelaninie między imperialnymi a rebeliantami utracił jedyne dziecko i obwinia o to Sojusz - w związku z czym zgłasza się na ochotnika jako szeregowy informator dla ISB. Może to być pracownik Kosmicznego Korpusu Ratowniczego, poświęcający swoje życie w służbie dla innych. Może to w końcu być i zepsuty synalek szlacheckiego rodu, rozbijający się swoim jachtem po Galaktyce; albo i wysoki dostojnik dworu Imperatora zastanawiający się ciągle nad nowymi intrygami wymierzonymi w "najbliższych współpracowników".\nIlość możliwości jest oszałamiająca, żeby więc nie zostawiać nas w pewnego rodzaju pustce chaosu, autorzy zatroszczyli się o przedstawienie całej galerii postaci podobnych do wspomnianych przeze mnie powyżej. Tu właśnie ukazuje się w pełni cała siła szablonów: nie ograniczając tworzenia postaci, podsuwają nam pomysły na stworzenie bohatera. Autorzy podręcznika zaproponowali 17 (siedemnaście) rozmaitych "pomysłów na postać" - pilot, lekarz, przemytnik, urzędnik, szlachcic, żołnierz, ratownik... nic tylko brać i dopasowywać, modyfikować, tworzyć... W odróżnieniu od gotowych i w pełni opracowanych postaci ze wspomnianego już chociażby Wampira, starwarsowe szablony są świetnym zaczynem, który może pozwolić nam na stworzenie unikalnej i dobrze dopracowanej postaci.\nTworzymy, wspominamy, szlifujemy...\nGłówną ideą podręcznika nie jest jednak tworzenie imperialnych postaci i kampanii. Główną ideą jest tworzenie postaci w ogóle. Stąd też pierwsza część Heroes & Rogues poświęcona jest metodom kreacji i dopracowywania bohatera. Od razu nasuwa się na myśl słynna Galeria Bohaterów do Warhammera - z tym, że tam byliśmy prowadzeni za rączkę przez serię tabelek do losowania. Tu jest zupełnie inaczej. Autorzy proponują nam wyodrębnienie kilku aspektów postaci i jej historii i przyjrzenie się im, wymyślenie i dopracowanie szczegółów, i tak dalej, i tak dalej.\nA więc na początek (albo i wcale nie na początek) możemy zastanowić się nad miejscem pochodzenia bohatera. Wbrew pozorom może to być przydatne, bo świat SW RPG ma tendencję cierpieć na nadmiar Koreliańczyków, Alderaańczyków i mieszkańców Tatooine. Dla ułatwienia w podręczniku umieszczono krótkie notki na temat 24 "drugoplanowych" planet, z których mógłby pochodzić nasz bohater: od Bakury przez Bonadan, Enor, Elom i Essels, aż po wspomnianą już wcześniej Tatooine. Co najważniejsze - nie są to typowe opisy "geograficzne", jak w regularnych sourcebookach, ale krótkie notki napisane specjalnie pod kątem zorientowania się, jak wygląda życie na danej planecie i kto może z niej pochodzić. Gdyby ktoś potrzebował bardziej usystematyzowanych informacji, to przy opisie jest odniesienie do pełniejszego źródła - książki albo sourcebooka.\nWiesz już, skąd pochodzisz? Idziemy dalej. Dorastanie. Rodzina (nie za dużo już w Galaktyce bohaterów z tragicznie zmarłymi rodzicami, całością rodzeństwa i wszystkimi krewnymi w promieniu trzech pokoleń?), jej pozycja społeczna, stosunek rodziców do naszego herosa za jego młodych i starszych lat... Znów jest tu kilka sugestii i sporo oryginalnych pomysłów, pozwalających każdemu wyłowić coś dla siebie z morza "potencjalnych możliwości". Wychowanie, wykształcenie. Szkoła prywatna, państwowa, specjalistyczna, a może brak, dorastanie na ulicy?\nPoprzednie zajęcia. Tak jak Thaddeus Ross, który zanim został przemytnikiem próbował profesji łowcy nagród, tak i Twój bohater może mieć już za sobą nieco przeszłości w jakimś zawodzie. Czy była to służba wojskowa? W wojskach planetarnych, siłach porządkowych, a może w armii czy flocie Imperium? Akademia, czy pobór przymusowy i szkolenie na trepa? Rodzice kupili Ci ciepłą posadkę oficerską na spokojnej planetce? A może wolałeś przestawać z piratami i przemytnikami?\nMoże jednak nie wojsko. Byłeś robotnikiem w fabryce, czy nauczycielem na uniwersytecie? Cywilnym pilotem, pensjonariuszem zakładu karnego, wolnym artystą?\nRomanse? Drastyczne wydarzenia? Ktoś Ci umarł w rodzinie (tak tak, wiemy, wszyscy nie żyją), ktoś zdradził, kogoś zdradziłeś, uciekłeś z domu? Odziedziczyłeś coś ciekawego? A może miałeś jakiś wypadek? Myśl, twórz historię, zastanawiaj się, jak będzie ona wpływać na zapatrywania, charakter, sposób bycia Twojego bohatera... Dużo sugestii, dużo pomysłów, dużo przykładów.\nI znajomości. Wisisz Jabbie 250000 kredytów? Ktoś Tobie jest coś winien? Jakich masz przyjaciół, jakich wrogów, współpracowników, konkurentów...? Jak to wszystko zamknąć w jednej spójnej postaci? Heroes and Rogues nie zrobi tego za Ciebie, ale znakomicie Ci w tym pomoże.\n... i inne rośliny\nPierwsza część - tworzenie postaci. Następne - konkretne wskazówki dotyczące poszczególnych "obszarów pochodzenia" bohaterów. Mamy więc część drugą, o której wspominałem parę akapitów wyżej - poświęconą karierze w Imperium i z oczywistych względów najbardziej rozbudowaną. Ale to nie wszystko, bo oto nadchodzi część trzecia, czyli bohaterowie niezrzeszeni (nie mylić z BNami). Tego typu postaci poznaliśmy już do tej pory pełen garnitur: od przemytników, przez piratów aż po łowców nagród. Dlatego też jedynie półtorej strony opisuje ogólne zasady odgrywania takich bohaterów, kolejne natomiast 31 stron (!) to pomysły na postaci - znów przedstawione w formie szablonów. Galeria jest imponująca i inspirująca: znowu od arystokratów, przez rozmaitego typu "prywatnych przedsiębiorców" daiałających w legalnym bądź kryminalnym biznesie, aż do lumpa-trampa podróżującego autostopem przez galaktykę i żywiącego się (zapewne) zupkami w proszku. Gwiazdy estrady, byłe gwiazdy, reporterzy, handlarze bronią... Mnóstwo pomysłów, wyobraźnia pracuje na pełnych obrotach. Jedyna wada tej części to fakt, że trudno jest ją przeczytać "na jeden raz" - po prostu masa idei, cytatów, motywacji i historii zaczyna w pewnym momencie przytłaczać.\nCzęść czwarta - bohaterowie działający po stronie Rebelii. I tutaj kolejne miłe zaskoczenie, a równocześnie kolejna szansa na wyzwolenie się od stereotypów. Okazuje się, że nie wszyscy Bohaterowie Sojuszu są tacy bohaterscy, nie wszyscy mają do końca czyste intancje, niektórzy związali się z Sojuszem albo z oportunizmu, albo dla zysku, albo sami nie wiedzą, dlaczego. Nie każdy imperialny to zdrajca, nie każdy rebel to od razu bohater. Nie każdy bohater jest głośnym bohaterem. Moim idolem jest tu gwiazda holoestrady, która popiera Nową Republikę, bo jest to modne i na topie, więc tak kazał jej menedżer; oraz... rodiański pacyfista. To trzeba zobaczyć.\nNo i ostatnia, piąta część - bohaterowie i łotrzyki. Tutaj autorzy zaproponowali nam gotowe postaci, jako ilustracje bohaterów, których można wygenerować przy pomocy templejtów. Krótko mówiąc, mamy tu zestaw opisów i charakterystyk a'la Bohaterów Niezależnych, przy czym znowu główną ich siłą jest nieszablonowość i pomysłowość. Możemy więc spotkać na przykład imperialnego lorda (nie Sith) pozostającego w niełasce i w związku z tym dowodzącego słabiutką korwetą i pozbawionego praktycznie całego majątku - ale nie swojej arogancji i paradnego munduru. Albo obcego - zabójcę pochodzącego z tajemniczej rasy, wychowanego przez imperialistę i będącego na usługach Imperium. Rebelianckiego lekarza polowego. I jeszcze kilka innych propozycji, o których nie ma się co rozpisywać, bo w porównaniu z pozostałym materiałem z tej książki służą głównie wypełnieniu kilku ostatnich stron podręcznika ;)\nW swoim osobistym rankingu dodatków do SWRPG Peter Schweighofer sklasyfikował Heroes and Rogues na czwartej pozycj i - moim skromnym zdaniem - jest to pozycja ze wszech miar zasłużona. Główne zalety tego podręcznika to: pogłębienie spojrzenia na bohatera i wsparcie dla graczy i MG przy tworzeniu nowych postaci czy dorabianiu "Większej głębi" starym; znaczne poszerzenie spektrum dostępnych postaci - przede wszystkim Imperium, ale i pozostałe frakcje otrzymują mnóstwo nowych pomysłów i sugestii; oraz świetne wykorzystanie narzędzia jakim są szablony w połączeniu z elastycznością mechaniki d6. Dodatkowo ujęło mnie za serce wprowadzenie Kosmicznego Korpusu Ratowniczego, jednostki, która do tej pory pozostawała całkowicie w cieniu łowców, rangerów, zwiadowców z Korpusu Zwiadowczego i innych bardziej "błyszczących" organizacji, a teraz w końcu doczekała się chociaż wzmianki.\nWady? Dla niektórych wadą może być swoista "monotematyczność" tego podręcznika - w końcu opowiada on "tylko" o tworzeniu bohaterów... Tylko - albo aż, bo w końcu historie postaci mogą dostarczyć na przykład mnóstwa pomysłów na przygody.\nMi osobiście zabrakło w sekcjach o "neutralach" i rebeliantach rozwinięcia podobnego do tego, które jest w części poświęconej bohaterom imperialnym - same szablony dużo dają, ale fajnie by było mieć do nich jakiś komentarz. Oczywiście wynika to w dużej mierze z faktu, że przemytnicy, komandosi rebelianccy, piraci, łowcy i im podobne postaci dorobiły się własnych suplementów i nie było by sensu powtarzać tamtych informacji tutaj... Pozostaje jednak pewien niedosyt. Ale w końcu podobno tak jest lepiej, niż gdyby mieć po przeczytaniu książki poczucie całkowitego spełnienia.


RODM Łódź – Kryzys migracyjny na granicach UE i jego konsekwencje\nCzy ktoś był w stanie przewidzieć, że po sfałszowanych wyborach prezydenckich na Białorusi w 2020 roku, na wschodnich granicach Unii Europejskiej dojdzie do kryzysu migracyjnego? Początków zjawiska należy upatrywać w aroganckim porwaniu samolotu Ryanair przez białoruskiego dyktatora w celu zatrzymania Ramana Pratasiewicza, opozycyjnego dziennikarza białoruskich portali internetowych, szczególnie Telegram-kanału NEXTA, który był na pokładzie samolotu na trasie Amsterdam – Wilno. Takie barbarzyńskie zachowanie Aleksandra Łukaszenki wywołało uzasadnione oburzenie międzynarodowej opinii publicznej. W konsekwencji tego zdarzenia zamknięto przestrzeń powietrzną dla białoruskich linii lotniczych Belavia, co spowodowało kolejne straty finansowe w budżecie Białorusi.\nJuż wtedy białoruski dyktator groził, że zaleje migrantami całą Unię Europejską. Prawdopodobnie od lata 2021 roku rozpoczęto realizację planu przeprowadzenia migrantów z Bliskiego Wschodu do granic Białorusi z Litwą, Łotwą i Polską. Jedynym partnerem Łukaszenki w realizacji planu pozostaje Putin. Właściwie tylko on jeszcze oficjalnie przyjmuje białoruskiego uzurpatora, który pozbawiony pola manewru ostatecznie uległ zachciankom „starszego brata” i zgodził się na głębszą integrację obu państw szczególnie w sferze wojskowo-obronnej strategii. Istnieją podstawy, by przypuścić, że w porwaniu samolotu Ryanair oraz uruchomieniu sztucznego kryzysu migracyjnego aktywny udział biorą rosyjskie służby specjalne. Tym bardziej że Władimir Putin ma spore doświadczenia w sprawie wywołania migracyjnego kryzysu. W latach 2015-2016 podczas inwazji Rosji w konflikcie syryjskim, fala uchodźców z tego kraju zalała kraje Unii Europejskiej, a prawie wszyscy uchodźcy zarówno wtedy, jak i teraz chcieli trafić do Niemiec.\nPoprzednia fala migrantów była sprowokowana działaniami wojennymi i w tym przypadku można było to uzasadnić ucieczką ludzi przed wojną i ratowaniem swojego życia. W obecnym kształcie kryzys wygląda zupełnie inaczej. Białoruscy oraz rosyjscy rekruterzy (de facto przedstawiciele KGB i FSB) proponują głównie chętnym Irakijczykom i Syryjczykom przelot na Białoruś oraz pomoc w sprowadzeniu ich do granic państw Unii Europejskiej wraz z przekroczeniem. Ze słów samych uchodźców wynika, że koszt takiej pomocy to około 2 tysiące euro. Działania te odbywają się pod pretekstem organizowania podróży turystycznych. Na razie Irak stopniowo prowadzi ewakuację swoich obywateli do kraju, lecz prowokacje ze strony białoruskiej nadal trwają na granicy polsko-białoruskiej oraz z państwami bałtyckimi. Białoruskie służby próbują przerzucać uchodźców małymi grupami, maksymalnie do pięciu osób. Polska Straż Graniczna skutecznie odpiera próby natarcia.\nCele Putina i Łukaszenki\nJakie cele zamierzają osiągnąć Putin i Łukaszenka? Putin rękoma Łukaszenki kolejny raz testuje jedność państw członkowskich NATO i Unii. Narzędziem jest cały arsenał działań hybrydowych, jak propaganda w rosyjskiej i białoruskiej telewizji, której celem jest rozpętanie nienawiści i wrogości do zdemoralizowanego Zachodu, a w szczególności narodu polskiego. Kolejny cel Putina to całkowita aneksja Białorusi z zachowaniem pozorów suwerennego państwa. Kreml pragnie jak najszybciej uruchomić gazociąg Nord Stream 2, właśnie dlatego ustami białoruskiego dyktatora grozi zakręceniem kurka gazociągu Jamał – Europa. Łukaszenka natomiast chce wyjść z międzynarodowej izolacji i pragnie uznania za pełnoprawną głowę państwa białoruskiego. Po rozmowie telefonicznej Angeli Merkel z Władimirem Putinem w sprawie migrantów rosyjski przywódca jasno wskazał, że kryzys należy rozwiązać z udziałem Aleksandra Łukaszenki. Rozmowa Merkel – Łukaszenka spotkała się ze szczególną krytyką Polski i krajów bałtyckich. Należy jednak pamiętać, że Merkel po szesnastu latach opuszcza fotel kanclerski, a przed wyzwaniem rozwiązania kryzysu stanie nowy kanclerz RFN Olaf Scholz. Innym budzącym obawy „koniem trojańskim”, jak twierdzi ukraiński dziennikarz i analityk Taras Berezowets, jest fakt, że wśród migrantów, którzy chcą przedostać się na teren UE, są agenci Putina. Rosja pragnie ich zainstalować w krajach Unii Europejskiej, aby w odpowiednim momencie użyć ich do destabilizacji sytuacji politycznej lub dywersji.\nNATO tym razem nie ograniczyło się jedynie do tradycyjnych komunikatów o zaniepokojeniu. Wielka Brytania już deleguje swoich żołnierzy na granicę polsko-białoruską, a brytyjski minister obrony mówi, że wojna z Rosją jest nieunikniona. Czyżby po raz kolejny Putin się przeliczył, testując solidarność sojuszników Paktu Północnoatlantyckiego? Prezydent Rosji panicznie boi się, że sojusz będzie bezpośrednio u granic Rosji. Dlatego chce uzyskania pisemnych gwarancji, że Ukraina nie będzie przyjęta do NATO jako pełnoprawny członek. Spotkało się to ze zdecydowaną odpowiedzią, że NATO i Ukraina samodzielnie podejmują decyzje o swojej przyszłości, a Rosja nie ma w tej kwestii prawa weta. To kolejny dowód, że Zachód zmęczony jest nie tylko kwestią Ukrainy, ale i agresywną retoryką rosyjskiego przywódcy.\nUkraińskie doświadczenia w wojnie hybrydowej\nW 2014 roku „zielone ludziki” (wojska rosyjskie – przyp. red.) zaatakowały na Krymie ukraińskie koszary wojskowe przy udziale kobiet i dzieci, które były „używane” jako żywa tarcza na wypadek użycia broni przez ukraińskie wojsko. Po siedmiu latach ta sama taktyka jest stosowana na granicy polsko-białoruskiej, gdzie uchodźcy podczas szturmu, popychani przez białoruskie siły, usiłują przekroczyć granicę. Ich potyczki nagrywane są przez telewizję i stanowią element propagandowy, ukazujący Polaków jako bezlitosnych i bezdusznych wobec krzywdy i cierpienia kobiet i dzieci. Na razie Polska dość skutecznie radzi sobie z tymi prowokacjami. Na granicę z Białorusią ściągnięto wojsko oraz służby graniczne i policję. Warto byłoby rozważyć użycie Litewsko-Polsko-Ukraińskiej Brygady – siedziba dowództwa i sztabu znajduje się w Lublinie.\nUkraina także podejmuje działania na rzecz wzmocnienia własnej granicy z Białorusią. Mieszkańcy pogranicza ukraińsko-białoruskiego byli przyzwyczajeni do swobodnego przemieszczania się na terenach przygranicznych podczas sezonowych zbiorów jagód i grzybów. W obliczu aktualnej sytuacji międzynarodowej wydaje się to niemożliwe. Nieco wcześniej Łukaszenka mówił, że Białoruś „przyjedzie” na Ukrainę w autobusach i traktorach, a nie na czołgach. Tym samym dawał do zrozumienia, że Białoruś nie będzie brała udziału w militarnej inwazji na Ukrainę, a wyłącznie będzie prowadziła ekspansję gospodarczą. Obecnie widać zupełnie inne działania. Białoruski dyktator podczas wywiadu dla rosyjskiej telewizji uznał Krym za de-iure i de-facto należący do Rosji oraz wyraził gotowość, aby go odwiedzić. W tym samym wywiadzie Łukaszenka prosi Rosjan o rozmieszczenie broni jądrowej na terytorium Białorusi, by NATO nie miało pokus, żeby czynić ataki na ten kraj.\nIstnieje również zagrożenie, że Ukraina może stać się odpowiednikiem Turcji na wschodnich granicach UE. Już pierwszą próbą było zrealizowanie propozycji posła niemieckiego parlamentu, aby Ukraina przyjęła uchodźców z polsko-białoruskiej granicy na czas rozpatrzenia ich wniosków przez europejskich urzędników. Oferta ta spotkała się z dużym oburzeniem ukraińskiego społeczeństwa oraz w obozie władzy. – Tego, co teraz dzieje się na polsko-białoruskiej granicy nie można traktować jako kryzysu humanitarnego – to kolejna operacja specjalna Rosji, która ma na celu wywołanie zamieszek w Europie oraz na naszej granicy – trafnie zauważył sekretarz Rady Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony Ukrainy, Ołeksji Daniłow.\nNapiętą pozostaje sytuacja na ukraińsko-rosyjskim pograniczu. Rosja po raz kolejny ściągnęła znaczące siły wojskowe i sprzęt bojowy (czołgi, maszyny pancerne, artylerię). Różne źródła podają, że szacowana liczba sił zbrojnych Rosji przy granicach z Ukrainą stanowi około 100 tys. żołnierzy. Zachód ostrzega Putina przed kolejną eskalacją oraz prowokacjami. – Według ekspertów, z którymi rozmawiam, liczba 90 tys. rosyjskich żołnierzy jest za mała, aby pokonać Ukrainę – mówił Radosław Sikorski. – Może atak będzie miał mniejszy zasięg, typu przebicie się do Krymu, czy okupacja terenu do Dniepru, aby odblokować dostawy wody dla Krymu. Ale Putin musi się liczyć z tym, że trafi na większy opór. Ukraina ma kilkadziesiąt tysięcy wojska, które będzie walczyć.\nNależy strzec granic państw członkowskich oraz nie wpadać w pułapki zastawione przez Putina, tak jak zrobiła to Angela Merkel. Polska powinna ponownie stać się liderem regionu Europy Środkowo-Wschodniej w UE, jak i wzorem dla krajów Partnerstwa Wschodniego. Tylko w taki sposób można bronić wartości, o które walczyła „Solidarność” w 1980 roku, ukraińskie społeczeństwo w latach 2004-2005 oraz w latach 2013-2014 przed roszczeniami Moskwy i jej satelitów.\nWizualizacja zabezpieczenia granicy państwowej przygotowana przez straż graniczną. (Fot. Straż Graniczna)\n https://www.polskieradio.pl/398/7857/Artykul/2845478,%D0%92%D1%96%D0%B9%D0%BD%D0%B0-%D0%9F%D1%83%D1%82%D1%96%D0%BD%D0%B0-%D1%82%D1%80%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D1%94, [dostęp: 14.11.2021].\n https://www.youtube.com/watch?v=GxAHcdNkL8E, [dostęp: 16.11.2021].\n https://www.youtube.com/watch?v=8iN7sexBdwY [dostęp: 02.12.2021].\n https://www.dw.com/uk/sytuatsiia-na-kordoni-z-bilorussiu-rnbo-hotuietsia-do-riznykh-stsenariiv/a-59816405?maca=uk-Twitter-sharing, [dostęp: 16.11.2021].\n https://www.onet.pl/video/programy/radoslaw-sikorski-ukraina-ma-wojsko-ktore-bedzie-walczyc/30g2wlw,6c2ea0e6 [dostęp: 01.12.2021].\nAutor: Oleksii Lionchuk\nUkończył studia magisterskie na kierunku historia w Państwowym Uniwersytecie Humanistycznym w Równem. Przez 7 lat pracował na Ukrainie jako nauczyciel historii, filozofii i politologii w szkołach podstawowych i podyplomowych. Od 2014 roku jest doktorantem w Instytucie Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jego zainteresowaniami badawczymi są kształtowanie społeczeństwa obywatelskiego, relacje polsko – ukraińskie w XX wieku, historia Europy Środkowej i Wschodniej oraz geopolityka. Pod kierunkiem promotora dr. hab. Piotra Mikietyńskiego pisze rozprawę doktorską Społeczeństwo obywatelskie w Polsce i Ukrainie (1989–2010) – studium społeczno-polityczne.


Dzieci Niedziela 23 lip\nW SKRÓCIE: Jezus ponownie wykorzystał metaforę ziemi i ziarna, by ukazać prawdę o ludzkim sercu. Człowiek jest polem, na którym rosną dobre i złe ziarna, pszenica i chwasty. Odróżnienie dobra od zła nie zawsze jest łatwe. Zło przybiera często postać czegoś dobrego. Szatan nieustannie podsuwa człowiekowi swoje pokusy. Każdy człowiek powinien wydać dobry plon. Nasze życie nabiera blasku i sensu, gdy wypełniamy je szlachetnymi czynami i pragnieniami. Bóg poprzez swoje dary pobudza w nas pragnienie dobra. Do najważniejszych Bożych darów należą sakramenty i słowo Boże.


We wrześniu 2017r. w Niemczech sprzedano rekordową liczbę EV i PHEV – SamochodyElektryczne.org\nWe wrześniu 2017r. w Niemczech sprzedano rekordową liczbę EV i PHEV\nNiemcy stają się czołowym w Europie rynkiem dla samochodów elektrycznych i hybrydowych z możliwością zewnętrznego ładowania. We wrześniu po raz kolejny w tym roku padł rekord\nSprzedaż samochodów elektrycznych i hybrydowych z możliwością zewnętrznego ładowania w Niemczech rośnie w tym roku nieprzerwanie i to w bardzo szybkim tempie. We wrześniu padł (po raz czwarty w siedem miesięcy) nowy rekord sprzedaż EV/PHEV.\n2247 EV i 3118 PHEV - łącznie 1,86% rynku we wrześniu\nWedług oficjalnych statystyk, w ubiegłym miesiącu zarejestrowano rekordową liczbę EV - 2247 oraz rekordową liczbę PHEV - 3118, dzięki czemu padł także łączny rekord EV/PHEV - 5365, przy udziale w rynku 1,86% (bliskim rekordu z sierpnia).\nNiemal co pięćdziesiąte auto sprzedawane z napędem EV/PHEV to dobry rezultat, szczególnie w przededniu wprowadzania na rynek coraz to nowych, lepszych i bardziej konkurencyjnych modeli, które powinny zasilać wzrosty w kolejnych latach.\nBlisko 37.000 EV/PHEV w dziewięć miesięcy\nPo trzech kwartałach, w Niemczech zarejestrowano 36.849 nowych aut EV/PHEV przy średnim udziale w rynku na poziomie 1,41%. 16.433 stanową EV, ale to PHEV są wybierane częściej - 20.416.\n KBA kba.de 21.10.2017


xxxstokrotka xx: stycznia 2017\nDziś lekki wpis przygotowałam dla Was.\nLekki ponieważ całość skupiać będzie się na zdjęciach.\nZdjęcia jakie wybrałam są inspiracjami w jednym kolorze.\nKolor na jaki postawiłam to róż ale spokojnie\njest to delikatny róż momentami pudrowy.\nWidzę, że wpisy z inspiracjami cieszą się ogromną publicznością.\nWięc postanowiłam takowe wpisy robić u siebie na blogu.\nDzięki różnej tematyce bloga widzę jaką przechodzi on metamorfozę.\nWidzę jak pięknie mój blog się zmienia w różnorodne wpisy.\nNie ma już wpisów tylko o jednym.\nJest różna tematyka i to mi się podoba.\nZdjęcia ukazują delikatność, dziewczęcy wdzięk oraz kobiecość.\nUwielbiam oglądać takie wpisy więc z jeszcze większą chęcią oraz radością je dla Was tworzę.\nDajcie koniecznie znać które zestawienie Wam się podoba.\nDajcie też koniecznie znać czy chcecie kontynuację takich wpisów.\nDziś wpis taki jak w tytule.\nI nie, nie chodzi mi tutaj o jakieś decyzje życiowe etc.\nDziś bardziej skupimy się na modzie.\nRzecz, którą zapragnęłam mieć była modna jakiś czas temu.\nRzecz ta podobała mi się lecz nie widziałam jej u siebie.\nWiecie o co chodzi, jakoś nie widziałam się w tej rzeczy.\nDziś jednak przeglądając internet znowu tą rzecz zobaczyłam.\nDoszłam do wniosku, iż ta rzecz jest dużo wygodniejszą opcją\nzamiast tachania torebki nawet przez ramie.\nDoszłam do wniosku, że ta rzecz jest wygodniejsza\npod względem "wolnych rąk"\nChodzi mi o to, że daje nam swobodę np.: podczas spaceru z ukochanym,\nzakupów czy też robienia zdjęć.\nTa rzecz ożywi również stylizacje te wiosenne, letnie i jesienne.\nPewnie jesteście ciekawi o czym mówię.\nA niektórzy z Was pewnie już wiedzą o czym mowa.\nChodzi mi o takiego rodzaju plecak:\nJeśli chodzi o wersję kolorystyczną\nwybrałabym dwie: czarny oraz brązowy.\nDodałabym jeszcze taki puchaty\npompon zwany przeze mnie dzyndzybołem :D\nPrzedstawię Wam na koniec stylizację z użyciem takiego plecaka:\nPraktyczna rzecz więc staje się moim must have.\nTeraz tylko muszę stacjonarnie w rozsądnej cenie go poszukać.\nJak Wam się podobał wpis i rzecz przedstawiona?\nWieczory sprzyjają spokojnemu myśleniu.\nCisza, stoicki spokój, herbata, ja, laptop oraz moje myśli.\nMyśli, które po całym dniu mogę zebrać w całość.\nPo długim czasie doszłam do wniosku iż nie ma sensu robić podobnych zdjęć, które już ktoś wymyślił i wrzuca na portal z inspiracjami.\nKopiujemy je robiąc zdjęcia podobne do tych, które już widzieliśmy.\nTo nie ma sensu. Zróbmy coś swojego.\nCoś co będzie oryginalne i takie nasze.\nTo da nam więcej satysfakcji i szacunku do tego co sami\nstworzyliśmy niż do zrobionego zdjęcia, które będzie kopią czegoś co już ktoś zrobił.\nIdąc tym tokiem myślenia stworzyłam dla Was i dla siebie\ndwa zdjęcia. Są one takie moje. Zrobiłam je tak jak właśnie chciałam a nie tak jak podawane są na stronach z inspi na jedno kopyto.\nDwa wzory ponieważ jak to kobieta nie mogłam się zdecydować,\nktóre zdjęcie jest lepsze.\nDoszłam do wniosku, że oba zdjęcia są godne by Wam je przedstawić.\nJestem żywym dowodem na to, że jedno zdjęcie można wyrazić na wiele sposobów. Pierwszy z nich kojarzy mi się z delikatnością i lekkością.\nDo obu zdjęć mam sentyment.\nJednakże drugie zdjęcie podoba mi się bardziej.\nKolejne drugie i ostatnie zdjęcie w tym wpisie jest robione na stare zdjęcie. Efekt bardzo mnie zaskoczył w sensie pozytywnym :)\nPortali dla dziewczyn/kobiet/nastolatek jest wiele.\nNie każde z nich nam odpowiadają.\nDziś opowiem Wam o portalu, który "odkryłam" przez przypadek\ni jak na chwilę obecną będę wierna temu portalowi.\nCo portal zawiera? Przede wszystkim jest to portal, który ma za zadanie udostępnić nam jak największą ilość zdjęć.\nJakie są to zdjęcia? Zdjęcia są różne od kosmetyków po ciuchy, wnętrza oraz różne dania. Jedynym minusem jest brak przepisów przy zdjęciach posiłków :(\nPrzechodząc do plusów portalu:\n-By przeglądać zdjęcia nie jest wymagana rejestracja\n-Codziennie są dodawane nowe zdjęcia\n-Mnóstwo zdjęć z kategorii dla kobiet/dziewczyn/nastolatek\nPrzykładowe zdjęcia z portalu:\nJak widać portal daje nam różne zdjęcia inspirujące.\nDzięki takim zdjęciom mamy motywacje by sami\ntworzyć jeszcze lepsze zdjęcia.\nAha i na koniec link do strony z inspiracjami.\nWiem, że dawno nie było takich wpisów ale już są.\nNadrabiam to, czego nie robiłam w zeszłym roku.\nDziś mam dla Was wpis z ubraniami.\nWpis jest uzupełnieniem filmiku na youtube.\nLink lub filmik dam Wam pod wpisem.\nZ góry przepraszam jeśli coś jest pogniecione :(\nNiektórych rzeczy nie zdążyłam wyprasować bądź się pogniotły.\nBardzo zależało mi by wpis się dziś pojawił dlatego też są małe niedociągnięcia\nbo wszystko na szybko gdyż czas mi nie pozwolił na coś lepszego :(\nNa pierwszy ognień idzie komplet taki jak z miniaturki.\nBędzie mi pasował do butów.Idealny na szybkie wypady po mieście.\nKolejną rzeczą jest bluzka, która nie będę ukrywać jest w moim stylu.\nBluzeczka bardzo mi się podoba i na pewno zobaczycie ją w stylizacji tutaj.\nKolejna bluzeczka, jaką chcę Wam pokazać jest podobna do poprzedniej.\nMa ona inny wzór ale ten sam kształt i zameczek z tyłu.\nKolejna bluzeczka jest typowo młodzieżowa.\nCo jak co ale stara nie jestem :P I staro się nie czuję :)\nOstatnią już rzeczą jest sweterek typu "nietoperz"\nJest on niestety troszkę pognieciony za co bardzo przepraszam.\nDajcie koniecznie znać z jaką bluzeczką chcecie stylizacje tutaj.\nChcę wiedzieć co chcecie zobaczyć bo już planuję takie wpisy.\nWiecie muszę zapisać sobie gdzie zdjęcia danej stylizacji będą wykonywane itp.\nZostawiam Wam filmik i czekam na Wasze komentarze.\nJedno zdanie zmieni Twoje życie\nDziś jestem żywym dowodem na to, że jedno zdanie może mieć na nas wpływ. Usłyszałam to zdanie podczas oglądania zwykłego filmiku na youtube. Zrobiłam wówczas pauzę i przeyślałam sens całego tego zdania. Niby jedno zdanie wypowiedziane praktycznie przez przypadkową osobę a dało mi dużo do myślenia. Mam nadzieję, że tym wpisem również i Was skłonię do takiej większej życiowej refleksji.\nRzadko zdarzają mi się takie wpisy typu lifestyle ale z przesłaniem a jednak one powstają. Cieszy mnie fakt, że nawet poprzez bloga i wpisy mogę Wam coś wartościowego przekazać.\nByć może będzie to coś co odmieni Wasze życie. Kto wie?\nZastanawiając się nad sensem tego zdania, które już niedługo Wam przedstawię przeleciały mi nie raz przed oczami sceny z życia.\nMoże teraz ktoś pomyśleć, że to głupie ponieważ zdania ludzi nie zmieniają a sytuacje itp. Ale ja już wiem, że nawet jedno wypowiedziane lub napisane zdanie da dużo do myślenia i może odmienić nasze życie.\nNie chciałam pisać w tytule posta o co dokładnie chodzi ponieważ dalszy wpis dla mnie nie miałby sensu ponieważ już po tytule znalibyście całą jego treść a nie o to tutaj mi chodzi.\nPrzechodząc do meritum: "Wybierajmy ludzi wartościowych zamiast wartościowego sprzętu"\nCzasem sprzęt, który kosztuje nas odrobinę więcej daje\nnam jakiś tam "luksus".\nAle to człowiek jest największą wartością tego świata.\nCzłowiek jest największym luksusem, na jaki możemy sobie pozwolić.\nW tym całym pędzie życia zwolnijmy, zróbmy coś dla siebie.\nPorozmawiajmy z bliźnimi może oni akurat tego potrzebują.\nJedno jest pewne, że człowiek wniesie o wiele więcej do naszego życia niż nie jeden drogi sprzęt.\nNie chodzi mi o to by takich sprzętów nie kupować bo jeżeli nas na to stać to nie widzę problemu.\nAle rozmowa z drugim człowiekiem da nam więcej więc w tym życiowym pośpiechu zwolnijmy i porozmawiajmy z drugim człowiekiem.\nNie raz widzę sytuacje gdy mąż z żoną ograniczają się do rozmów typu: "co na obiad, czy wyprasowałaś mi koszule i wyprałaś skarpety"\nTo tylko przykład a wiem, że można rozmawiać o czymś więcej niż obiad, koszule i brudne skarpety.\nPamiętajmy o tym bo potem jak zabraknie drugiej osoby to będziecie żałować, że chcieliście tyle rzeczy bliskim powiedzieć a nie zdążyliście tego zrobić.\nWpis jest bez zdjęć ponieważ chodzi mi o to byście skupili się nad treścią, gdyż to ona dziś gra tutaj główną rolę.\nBlogowe plany i cele na 2017r\nStyczeń wystartował pełną parą!\nDziś jest pora, kiedy dzielę się z Wami tym co sobie postanowiłam.\nZwykle staram cieszyć się dniem i nim żyć bo nigdy nie wiadomo co będzie jutro\ni nigdy nie wiadomo co będzie za miesiąc.\nZ zapisanymi celami mogę sprawdzić ile potrafię z siebie dać\ni ile w tym roku zostało zrealizowanych celów. To w pewnym rodzaju moja osobista\nmotywacja by nie stać się tzw: "kanapowym leniem"\nWiem, że wpisów było mało jak na cały 2016r.\nW tym roku mam jednak inne cele.\nW tym roku uwzględniłam także bloga a nie jak w poprzednim, że go ominęłam :(\nOk przyszła pora na tą właściwą część wpisu.\nJeśli chodzi o moje konkretne cele to nie ukrywam jest ich niewiele.\nWłaśnie dlatego jest ich mało bym mogła je zrealizować.\nJest ich mało ale są konkretne i dotyczą tylko bloga.\nMOJE BLOGOWE PLANY ORAZ CELE NA 2017r.\n1.Więcej wpisów kosmetycznych.\n2.Więcej wpisów ze strojem dnia.\n3.Więcej wpisów - Moje zdjęcia jakie wykonałam.\n4.Więcej wpisów tematycznych.\nDrodzy blogowicze życzę Wam aby Wasze plany i cele nie tylko te blogowe się spełniły.\nŻyczę Wam również aby ten rok przyniósł Wam wiele radości i sukcesów.\nSpełniajcie marzenia i nie bójcie się ich.