Имоми Аъзам: Бахил кимса адолатли бўлмайди... | Azon.uz - Ахборот-таҳлилий портал\n3547 06:30 13.03.2020\nИмом Абу Ҳанифа (р.ҳ.): "Бахил кимсани адолатли деб ҳисобламайман", дедилар. Сабабини сўрашган эди: "чунки, бахиллик уни (олди-бердилар-да ўз фойдасига) ўта чуқурлашишга, дақиқ ҳисоб-китоб қилишга олиб келади. Натижада, чув тушиб қолишдан қўрқиб, ўз ҳаққидан ортиқча олиб юборади. Аҳволи шундай бўлган инсон ҳеч қачон омонатдор бўлмайди", - дедилар.\n[البخلاء للخطيب البغدادي: ص77]\nИзоҳ: Ҳижрий биринчи асрдан бошлаб, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам вафотларидан сўнг ҳамда улуғ тобеинлар ва уларга яхшилик ила эргашганлар даврида ҳадисларни жамлаш ва уларни тадвин қилиб, китобга тушириш марҳаласида ҳадис ровийларининг аҳволига тааллуқли бўлган жарҳ ва таъдил тушунчаси пайдо бўлди. Таъдил бу адолатли деб санаш, бирор кимсага адолатлилик сифатини нисбат бериш маъноларига далолат қилади.\nОлимлар, ҳадисларни саралашда ровийлар силсиласидаги кишиларнинг адолатли бўлишларига ғоят катта аҳамият қаратганлар. Ҳадис саҳиҳ деб қабул қилиниши учун ровийларнинг адолатлилиги, санаднинг узлуксизлиги ва ровийларнинг забт қобилияти яъни исталган вақтда ҳадисни ёддан айтиб бера оладиган даражада хотира ва ҳофизасининг кучлилиги шарт қилинган.\nАдолатли киши деганда юриш-туришида, ишларида Аллоҳдан қўрқадиган, тақводор, фисқу фужурдан узоқ ҳамда олийжанобликка терс келадиган ишлардан тийилувчи инсон назарда тутилади. Мана шундай инсонларнинг ривояти мақбул бўлган.\nДемак, адолатли киши фарзларни адо этадиган, ҳаромлардан четланадиган, кабира гуноҳлардан четланувчи, сағира гуноҳларда бардавом бўлмайдиган, яхшилиги ёмонлигидан кўп бўлган ва имкон қадар тўғри йўлда юришга ҳаракат қилувчи, аксар ҳолатларда Аллоҳнинг тоатида бўлган инсон тушунилар экан.\nШунингдек, кишининг адолатли бўлиши учун олийжанобликка зид ишлардан йироқ бўлиш ҳам лозим. Олийжанобликка зид ишлар (хаворимул мурууъа) деганда гарчи шаръан ҳаром бўлмаса-да, мубоҳ бўлса-да аммо урф жиҳатидан мазамматга сабаб бўладиган, олийжаноб ва ўзини ҳурмат қилувчи инсонлар қилмайдиган ишлар назарда тутилади. Масалан, оддий бир сергаплик ҳам айрим муҳаддислар наздида хаворимул муруъадан ҳисобланган. Шуъба ибн Ҳажжож (р.ҳ) ровийлардан бирининг югуриб кетаётган отга уни қийнаган ҳолда миниб, кейин яна илдамлатгани учунгина ҳадисини тарк этганлар. Яъни бу ишни олийжаноб кишилар қилмайдиган ишлардан санаганлар. Кўча-кўйда овқат еб юриш ҳам хаворимул муруъадан саналган. Лекин, олийжаноблик кодекси замон ва маконга қараб ўзгариши мумкин. Бугунги кунда махсус тамаддихоналарда таомланиш хаворимул муруъага кирмайди.\nОддий сергаплик олийжанобликка зид ўлароқ қабул қилинган бўлса, қўрс-қўполлик, маданиятсизлик, кўпчилик ичида ўзини қандай тутишни билмаслик, ҳаммани ўзига қаратиб, одамларнинг иштаҳасини бўғадиган шаклда овқатланиш, уларнинг юзига қараб кекириш, суҳбатдошининг олдида бурун қоқиш, ўзига қарамаганидан бадбўй бўлиб юриш каби ишлар ҳам албатта олийжанобликни ўлдирувчи ишлардан саналади.\nЭнди, бахиллик ва пасткашлик нафақат урф жиҳатидан хунук ва мазаммат қилинган балки, шаръан ҳам мазаммат қилинган қабиҳ одатлар сирасига киради. Шунинг учун ҳам улуғ имомимиз Абу Ҳанифа (р.ҳ.) наздида бахил кимса гарчи тоат-ибодати жойида бўлса ҳам, фисқу фужур билан танилмаган бўлса ҳам адолатсиз ва гувоҳлиги қабул қилинмайдиган кимсалар сирасига кирган экан.\nСавол туғилади: олийжанобликка зид ишлар деганда урфдагина хунук бўлган лекин, асли мубоҳ ишлар ҳам тушунилар экан. Нима учун бу ишлар адолатга зид ҳисобланди?\nЖавоб шуки, урф жиҳатидан паст саналган ишларга эътибор бермайдиган, ўзига ташқаридан қарай олмайдиган, эриш қилиқлари ўзига билинмайдиган, шунингдек, гарчи атайин қилмасада аммо, олган тарбияси ва воқеълик ҳукми билан унинг учун моддий манфаат ҳамма нарсадан устун бўлган хасис кимсалар аввало ўзларини ҳурмат қилмайдилар. Улар одамлар наздида ҳам арзимас бўлиб қоладилар. Чунки, уларда бир ахлоқ кодекси деган нарса йўқ. Ўз нафсларини паст нарсалардан юксалтиришга ҳаракат қилмайдилар. Бундай кишилар Набий соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг сўзларини етказишда ҳам ўзларини назорат қила олмасликлари ёхуд умуман ҳар қандай бошқа инсонларга тааллуқли гувоҳликларда ҳам мақбул йўлдан юрмасликлари мумкин. Шу боис ҳам муҳаддислар, олимлар ва фуқаҳолар кишининг адолати деганда нафақат очиқ ҳаром ишлардан, зулмдан тийилишини балки, урф жиҳатидан ҳам хунук ва ёқимсиз саналувчи ишлардан ҳам узоқлигига эътибор қаратганлар.\nИмом Аъзам Бахиллик адолат Махсус Мақолалар Тарих Илм


Бипрол – medu.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Бипрол\nПрепаратнинг савдо номи: Бипрол\nХалқаро патентланмаган номи: бисопролол\nТаъсир этувчи модда: 5,000 мг/10,000 мг бисопролол фумарати;\nёрдамчи моддалар: 44,500 мг/62,400 мг микрокристалл целлюлоза; 40,000 мг/38,500 мг лудипресс ЛЦЕ (94,7-98,3% лактоза моногидрати, 3-4% повидон); 8,000 мг/11,000 мг маккажўхори крахмали; 0,500 мг/0,600 мг коллоид кремний диоксиди (аэросил);\n1,000 мг/1,250 мг кросповидон (коллидон CL); 1,000 мг/1,250 мг магний стеарати;\nқобиғи: 0,287 мг/0,430 мг титан диоксиди; 0,287 мг/0,430 мг макрогол (полиэтиленгликоль 4000); 1,320 мг/1,968 мг гипромеллоза; 0,106 мг/0,172 мг тальк.\nДумалоқ, икки томони қавариқ, қобиқ билан қопланган оқ ёки деярли оқ рангли таблеткалар. Кўндаланг кесимда ядроси оқ ёки аранг билинадиган оч сариқ тусли оқ рангда бўлади.\nФармакотерапевтик гуруҳи: бета1-селектив адреноблокатор.\nАТХ коди: C07AВ07.\nХусусий симпатомиметик фаолликка эга бўлмаган, мембраналарни барқарорлаштирувчи таъсир кўрсатмайдиган селектив бета1-адреноблокатордир. Антигипертензив, антиаритмик ва антиангиал таъсир кўрсатади.\nЮқори бўлмаган дозаларда юракнинг бета1-адренорецепторларини блоклаб, катехоламинлар билан рағбатлантирилган аденозинтрифосфатдан циклик аденозинмонофосфатни ҳосил бўлишини камайтиради, ҳужайра ичида кальций ионлари оқимини пасайтиради, манфий хроно-, дромо-, батмо- ва инотроп таъсир кўрсатади, атриовентрикуляр (AV) ўтказувчанликни ва қўзғалувчанликни сусайтиради, миокарднинг қисқарувчанлигини пасайтиради. Препаратни терапевтик дозаси оширилганида бета2-адреноблокловчи таъсир кўрсатади. Умумий периферик қон томирларнинг қаршилиги препаратни қўлланишини бошида, биринчи 24 соатда (альфа-адренорецепторлар фаоллигини реципрок ошиши ва бета2-адренорецепторларни рағбатлантирилишини йўқотилиши натижасида) ошади, 1-3 кундан кейин дастлабки ҳолатига қайтади, давомли буюрилганида эса қон томирларни қаршилиги пасаяди.\nАнтигипертензив таъсири қоннинг минутлик ҳажмини камайиши, периферик қон томирларни симпатик рағбатлантирилиши, ренин-ангиотензин тизими фаоллигини пасайиши (рениннинг дастлабки гиперсекрецияси бўлган беморлар учун катта аҳамиятга эга) аорта равоғи барорецепторларининг сезувчанлигини тикланиши билан (артериал босимни (АБ) пасайишига жавобан уларнинг фаоллигини кучайиши юз бермайди) ва марказий нерв тизимига таъсири билан боғлиқ. Артериал гипертензияда самараси 2-5 кундан кейин, барқарор таъсири – 1-2 ойдан кейин юз беради.\nАнтиангинал таъсири юрак қисқаришлари сонини камайиши ва миокардни қисқарувчанлигини пасайиши, диастолани узайиши, миокард перфузиясини яхшиланиши натижасида миокарднинг кислородга бўлган эҳтиёжини камайиши билан боғлиқ. Юракнинг чап қоринчасида охирги диастолик босимни ошиши ва қоринчаларнинг мушак толаларини чўзилиши ҳисобига, айниқса сурункали юрак етишмовчилиги (СЮЕ) бўлган пациентларда, кислородга бўлган эҳтиёжни ошириши мумкин.\nАнтиаритмик таъсири аритмоген омилларни (тахикардия, симпатик нерв тизими фаоллигини ошиши, циклик аденозинмонофосфатни ошган миқдори, артериал гипертензия) йўқотилиши, ритмни синус ва эктопик юргизувчиларининг ўз-ўзидан қўзғалиши тезлигини камайиши ва AV ўтказувчанликни (асосан антеград ва, кам даражада ретроград йўналишларда) секинлашиши билан боғлиқ.\nЎртача терапевтик дозаларда қўлланганида селектив бўлмаган бета-адреноблокаторлардан фарқли равишда, бета2-адренорецепторларни сақлайдиган аъзоларга (меъда ости бези, скелет мушаклари, периферик артериялар, бронхлар ва бачадоннинг силлиқ мушаклари) ва углевод алмашинувига кам даражада таъсир қилади, организмда натрий ионларини тутилиб қолишини чақирмайди.\nСўрилиши. Сўрилиши – 80-90% ни ташкил қилади, овқат қабул қилиш препаратни сўрилишига таъсир қилмайди. Қон плазмасидаги максимал концентрацияси 1-3 соатдан кейин кузатилади. Биокираолишлиги – тахминан 90%. Қон плазмаси оқсиллари билан боғланиши тахминан 30%.\nТақсимланиши. Тақсимланиш ҳажми 3,5 л/кг ни ташкил қилади. Гематоэнцефалик тўсиқ ва йўлдош тўсиғи орқали ўтувчанлиги – паст.\nМетаболизми. CYP3A4 (95% гача) ва CYP2D6 изоферментлари иштирокида жигарда метаболизмга учрайди. Жигар орқали «бошланғич ўтиш» самараси кам (тахминан 10%). Бисопрололнинг биотрансформацияси қалқонсимон безнинг гиперфункцияси бўлган пациентларда тезлашмайди.\nЧиқарилиши. Умумий клиренси соатига 15,6±3,2 л ни, буйрак клиренси – соатига 9,6±1,6 л ни ташкил қилади. Бисопрололнинг мувозанатланган клиренси, уни буйраклар орқали ўзгармаган ҳолда (тахминан 50%) чиқарилиши ва кейинчалик шунингдек буйраклар орқали; ичак орақали 2% дан камроқ (сафро билан) чиқариладиган, жигарда нофаол метаболитларгача оксидланиши (тахминан 50%) орасида мувозанат билан белгиланади. Организмда тўпланмайди. Ярим чиқарилиш даври 9-12 соат.\nБисопрололнинг фармакокинетикасини дозага боғлиқлиги бир хил характерга эга. Бисопрололнинг фармакокинетикаси барқарор бўлиб, пациентнинг ёши ва жинсига боғлиқ эмас.\nЎзига хос клиник ҳолатларда фармакокинетикаси\nБуйрак етишмовчилиги. Буйрак фаолиятини яққол бузилишларида (креатинин клиренси минутига 20 мл дан кам) ва анурияси бўлган пациентларда ярим чиқарилиш даври 2 мартадан ортиққа ошиши мумкин.\nЖигар етишмовчилиги. Оғир жигар етишмовчилигида ярим чиқарилиш даврини 13-15 соатгача ошиши аниқланади.\nСурункали юрак етишмовчилиги. Сурункали юрак етишмовчилиги (NYHA таснифи бўйича III функционал синф) бўлган пациентларда бисопрололнинг қон плазмасидаги концентрацияси, соғлом кўнгиллилардагига нисбатан юқорироқ, ярим чиқарилиш даври эса 17 соатгача ошади.\nЮракнинг ишемик касаллиги: стенокардия хуружларини олдини олишда қўлланилади.\nБисопролол, препаратнинг бошқа компонентларига ва бошқа бета-адреноблокаторларга юқори сезувчанлик; шок (шу жумладан кардиоген шок); ўпка шиши; ўткир юрак етишмовчилиги ёки инотроп терапияни ўтказишни талаб этувчи декомпенсация босқичидаги СЮЕ, электрокардиостимуляторсиз II-III даражали AV блокада; синоатриал блокада; синус тугунини кучсизлиги синдроми; яққол брадикардия (юрак қисқаришлари сони минутига 60 зарбдан кам); Принцметалл стенокардияси, кардиомегалия (юрак етишмовчилигининг белгиларисиз); оғир артериал гипотензия (систолик АБ 100 мм сим. уст. дан кам), айниқса миокард инфарктида; оғир бронхиал астма ва анамнезидаги ўпканинг сурункали обструктив касаллиги (ЎСОК); флоктафенинни, сультопиридни, моноаминооксидаза (МАО) ингибиторларини (МАО-В дан ташқари) бир вақтда қабул қилиш, верапамил ёки дилтиаземни бир вақтда вена ичига юбориш; периферик қон айланишини оғир бузилишлари, Рейно синдроми; феохромоцитома (альфа-адреноблокаторларини бир вақтда ишлатмасдан); метаболик ацидоз; 18 ёшгача бўлган пациентларда (самарадорлиги ва хавфсизлиги аниқланмаган) қўллаш мумкин эмас.\nЛактаза танқислиги, лактозани ўзлаштира олмаслик, лактоза/изомальтозани кам сўрилиш синдромида (препаратнинг таркибига лактоза киради) қўллаш мумкин эмас.\nОғир жигар етишмовчилиги, оғир буйрак етишмовчилиги (креатинин клиренси минутига 20 мл дан кам), миастения, тиреотоксикоз, қандли диабет (гипогликемия симптомларини ниқоблаши мумкин), анамнезида илгари аллергик реакциялар бўлганига кўрсатма, I даражали AV блокада, депрессия (шу жумладан анамнездаги), псориаз, бронхиал астма, ЎСОК, периферик қон айланишини бузилиши, қатъий парҳезда эҳтиёткорлик билан қўллаш керак.\nБисопролол бевосита цитотоксик, мутаген ва тератоген таъсир кўрсатмайди, лекин ҳомиладорликни кечишига ва/ёки ҳомилага ёки янги туғилган чақалоққа зарарли таъсир кўрсатиши мумкин бўлган фармакологик самараларга эга.\nОдатда бета-адреноблокаторлар йўлдошда қон оқимини (перфузияни) камайтиради, бу ҳомилани ўсишини секинлашишига, ҳомилани она қорнида нобуд бўлишига, ҳомилани тушиб қолишига ёки муддатидан олдин туғруққа олиб келади. Ҳомилада ва янги туғилган болада она қорнидаги ривожланишини секинлашиши, гипогликемия, брадикардия каби патологик реакциялар пайдо бўлиши мумкин.\nБипролни ҳомиладорликда қўллаш мумкин эмас. Фақат, агар она учун фойда ҳомила ва/ёки болага бўлган ножўя самараларини ривожланишининг потенциал хавфидан устун бўлган ҳоллардагина қўлланиши мумкин. Бипрол препарати билан даволаш зарур ҳолат сифатида қаралган ҳолларда йўлдошда ва бачадонда қон оқимини текшириш, шунингдек ҳомилани ўсиши ва ривожланишини кузатиш керак. Ҳомиладорлик ва/ёки ҳомилага нисбатан нохуш ҳолатлар пайдо бўлганида, муқобил даволаш усулларини қўллаш керак.\nТуғруқдан кейин янги туғилган чақалоқни синчиклаб текшириш керак. Гипогликемия ва брадикардия симптомлари, одатда ҳаётининг биринчи 3 кунида пайдо бўлиши мумкин.\nБисопрололни она сутига ўтиши тўғрисида маълумотлар йўқ. Шунинг учун аёллар Бипрол препаратини эмизиш даврида қабул қилишлари тавсия қилинмайди.\nПрепаратни лактация даврида қўллаш зарурати туғилганда, эмизишни тўхтатиш лозим.\nБипрол препарати суткада 1 марта эрталаб, нонуштагача, нонушта вақтида ёки ундан кейин оз миқдордаги сув билан ичга қабул қилинади. Таблеткаларни чайнаш ёки майдалаш мумкин эмас. Барча ҳолларда қабул қилиш тартиби ва дозани ҳар бир пациентга шахсий равишда, юрак қисқаришлари сони ва пациентнинг ҳолатини ҳисобга олган ҳолда, шифокор танлайди.\nАртериал гипертензия ва юрак ишемик касаллигида препарат суткада 1 марта 5 мг дан буюрилади. Зарурати бўлганида доза суткада 1 марта 10 мг гача оширилади. Артериал гипертензия ва стенокардияда максимал суткалик доза суткада 1 марта 20 мг ни ташкил қилади.\nБуйрак фаолиятини оғир бузилиши (креатинин клиренси (КК) минутига 20 мл дан кам) ёки жигар фаолиятини яққол бузилишлари бўлган пациентлар учун максимал суткалик доза суткада 1 марта 10 мг ни ташкил қилади. Бундай пациентларда дозани оширишни махсус эҳтиёткорлик билан ўтказиш лозим.\nҚуйида келтирилган ножўя самарларнинг тез-тезлиги Жаҳон соғлиқни сақлаш Ташкилотининг (ЖССТ) таснифига мувофиқ кўрсатилган: жуда тез-тез – 10% дан ортиқ; тез-тез – 1% дан ортиқ ва 10% дан кам; тез-тез эмас – 0,1% дан ортиқ ва 1% дан кам; кам ҳолларда – 0,01% дан ортиқ ва 0,1% дан кам; жуда кам ҳолларда – 0,01% дан кам, шу жумладан алоҳида ҳолатлар.\nМарказий нерв тизими томонидан: тез-тез – кучли толиқиш, астения, бош айланиши, бош оғриғи. Одатда бу ҳолатлар даволашнинг бошида ривожланади, ва одатда сезиларли намоён бўлмайди ва 1-2 ҳафта давомида ўтиб кетади; тез-тез эмас – уйқуни бузилиши, депрессия; кам ҳолларда – тунги даҳшатлар, галлюцинациялар, ҳушдан кетиш.\nЮрак-қон томир тизими томонидан: жуда тез-тез – брадикардия, юракни тез уриб кетиш ҳисси; тез-тез – артериал босимни яққол пасайиши (айниқса СЮЕ бўлган пациентларда), ангиоспазм кўринишлари (периферик қон айланиши бузилишини кучайиши, қўл-оёқларни совиб кетиш ҳисси (парестезиялар)); тез-тез эмас – AV ўтказувчанликни бузилиши (ҳатто тўлиқ кўндаланг блокада ва юракни тўхтаб қолиши ривожлангунича), аритмиялар, периферик шишлар (тўпиқлар, оёқ панжасини шиши) ва ҳансирашни ривожланиши билан кечувчи СЮЕ ни оғирлашиши, ортостатик гипотензия, кўкракда оғриқ.\nОвқат-ҳазм қилиш тизими томонидан: тез-тез – кўнгил айниши, қусиш, диарея, қоринда оғриқ, қабзият, оғиз бўшлиғи шиллиқ қаватининг қуриши; кам ҳолларда – гепатит, “жигар” трансаминазалари (аланинаминотрансфераза, аспартатаминотрансфераза) фаоллигини ошиши, билирубин концентрациясини ошиши.\nНафас тизими томонидан: тез-тез эмас – бронхиал астмаси ва нафас йўлларининг обструктив касалликлари бўлган пациентларда ларинго- ва бронхоспазм; кам ҳолларда – аллергик ринит, бурунни битиши.\nТаянч-ҳаракат аппарати томонидан: тез-тез эмас – мушак кучсизлиги, болдир мушакларида тиришишлар, артралгия.\nСезги аъзолари томонидан: кам ҳолларда – кўришни бузилиши, кўз ёши суюқлиги ажралишини камайиши (контакт линзаларни таққанда ҳисобга олиш лозим), эшитишни бузилиши, таъм сезишни ўзгариши; жуда кам ҳолларда – кўзни қуриши ва оғриши, конъюнктивит.\nТери қопламалари томонидан: кам ҳолларда – тер ажралишини кучайиши, псориазсимон тери реакциялари, жуда кам ҳолларда – алопеция, псориазни кечишини зўрайиши.\nЭндокрин тизими томонидан: кам ҳолларда – гипогликемия.\nСийдик-таносил тизими томонидан: кам ҳолларда – потенцияни бузилиши, либидони заифлашиши,\nИммун тизими томонидан: кам ҳолларда – даволаш тугаганидан кейин йўқолувчи югуриксимон синдромнинг ғайри-табиий клиник симптоматикаси билан кечувчи анинуклеар антителаларни пайдо бўлиши.\nАллергик реакциялар: кам ҳолларда – тери гиперемияси, терини қичишиш, тери тошмаси, эшакеми.\nЛаборатория кўрсаткичлари: кам ҳолларда – гипертриглицеридемия; жуда кам ҳолларда – тромбоцитопения, агранулоцитоз, лейкопения.\nБошқалар: кам ҳолларда – «бекор» қилиш синдроми (стенокардия хуружларини кучайиши, артериал босимни ошиши).\nСимптомлари: аритмия, юрак қоринчалари экстрасистолияси, яққол брадикардия, AV блокада, артериал босимни яққол пасайиши, ўткир юрак етишмовчилиги, гипогликемия, акроцианоз, нафасни қийинлашиши, бронхоспазм, бош айланиши, ҳушдан кетиш ҳолати, тиришишлар.\nДаволаш: меъдани ювиш ва адсорбция қилувчи дори воситаларини буюриш, симптоматик даволаш ни ўтказиш. Яққол брадикардияда – атропинни вена ичига юбориш. Агар етарли самара кузатилмаса, мусбат хронотроп таъсирга эга воситаларни эҳтиёткорлик билан юбориш керак. Баъзида юрак ритмини сунъий бошқарувчисини вақтинчалик қўйиш талаб этилиши мумкин.\nAV блокада ривожланганида – вена ичига (в/и) 1-2 мг атропин, эпинефрин ёки вақтинчалик кардиостимулятор ўрнатиш керак.\nЮрак қоринчалари экстрасистолиясида – лидокаин (Iа синфи препаратлари қўлланмайди); Артериал босимни яққол пасайишида – пациентни Тренделенбург ҳолатига ўтказиш керак; агар ўпка шиши белгилари бўлмаса – плазма ўрнини босувчи эритмаларни вена ичига юбориш, уларнинг самараси бўлмаганида – эпинефрин, допамин, добутаминни (хронотроп ва инотрон таъсирини тутиб туриш учун ва артериал босимни яққол пасайишини бартараф этиш учун) юбориш.\nГипогликемияда декстроза (глюкоза) эритмасини вена ичига юбориш лозим бўлиши мумкин. Юрак етишмовчилигида – юрак гликозидлари, диуретиклар буюриш лозим. Тиришишларда – вена ичига диазепам юборилади. Бронхоспазмда – бета2-адреномиметиклар ингаляцияси буюрилади.\nФлоктафенин. Флоктафенинни қўллаш оқибатидаги шок ёки артериал гипотензия ҳолатларида, бета-адреноблокаторлар компенсатор юрак-қон томир реакцияларини сусайишини чақиради (бирга қўллаш мумкин эмас).\nСультоприд. Аддитив самара юз бериши туфайли, яққол брадикардия ривожланиши мумкин (бирга қўллаш мумкин эмас).\nМАО ингибиторлари. Бир вақтда қўллаш (МАО-В дан ташқари) тавсия қилинмайди, чунки антигипертензив таъсирини сезиларли кучайиш эҳтимоли юқори бўлади. МАО ингибиторлари ва бисопрололни қабул қилиш орасидаги даволашдаги танаффус камида 14 кунни ташкил қилиши керак.\n«Секин» кальций каналларининг блокаторлари (верапамил ва дилтиазем). Бипрол препарати билан даволаниш вақтида верапамил ёки дилтиаземни, бошқа антиаритмик препаратларни вена ичига юбориш мумкин эмас.\nТаъсир синергизми туфайли артериал босим кескин пасайиши, юрак автоматизмини бузилиши (яққол брадикардия, синус тугунини тўхтаб қолиши), AV ўтказувчанликни бузилиши, юрак етишмовчилиги) юз бериши мумкин. Бундай мажмуани буюриш зарурати туғилганда, пациентларни, айниқса кекса ёшдаги пациентларни ва даволашнинг бошида синчков клиник ва электрокардиографик кузатуви талаб этилади.\nI синф антиаритмик воситалари (масалан, хинидин, дизопирамид, лидокаин фенитоин; флекаинид, пропафенон) – бир вақтда қўлланганда AV ўтказувчанлик ва миокарднинг қисқарувчанлик қобилияти пасайиши мумкин (бисопролол билан мажмуада қўллашга йўл қўймаслик керак).\nIII синф антиаритмик воситалари (масалан, амиодарон). Бисопролол билан бирга қўлланганда симпатик компенсатор механизмларни сусайиши туфайли, юрак қисқарувчанлиги, автоматизми ва ўтказувчанлиги бузилиши мумкин (бундай мажмуага йўл қўймаслик керак).\nМарказий таъсирга эга антигипертензив воситалар (клонидин, апраклонидин, альфа-метилдопа, гуанфанцин, моксонидин, рилменидин). Бирга қўлланганда яққол брадикардияни, синус тугунини тўхтаб қолиши, AV ўтказувчанликни бузилиши, артериал босимни кескин пасайиши, юрак етишмовчилигини ривожланиш хавфи ошиши мумкин (синергик таъсир). Бундай мажмуага йўл қўймаслик керак. Бундай мажмуани қўллаш зарурати туғилганда, пациентларни, айниқса кекса ёшдаги пациентларни ва даволашнинг бошида синчков клиник ва электрокардиографик назорати талаб этилади. Марказий таъсирга эга антигипертензив воситани кескин бекор қилинганда артериал босим кескин ошиб кетиши мумкин.\nЮрак гликозидлари. Юрак қисқаришлари сони камаяди, ўтказувчанлиги бузилади.\nМаҳаллий қўлланадиган бета-адреноблокаторлар (масалан, глаукомани даволаш учун кўз томчилари) бисопрололнинг тизили таъсирини кучайтириши мумкин (артериал босим пасайиши, юрак қисқаришлари сони камайиши мумкин).\nКальций каналларининг блокаторлари (масалан, нифедипин). Артериал босим ҳаддан ташқари пасайиши мумкин.\nПарасимпатомиметиклар. Бирга қўлланганда брадикардини ривожланиш хавфи ошади.\nМефлохин. Бисопролол бирга қўлланиши брадикардини ривожланиш хавфини оширади (аддитив таъсир).\nФенитоин вена ичига юборилганида, ингаляцион умумий анестезия учун дори воситалари (углеводородларнинг ҳосилалари) кардиодепрессив таъсир яққоллигини ва артериал босимни пасайиш эҳтимолини оширади.\nОдновременное применение с бета-адреномиметиками (например, изопреналин добутамин) может приводить к снижению эффекта обоих препаратов.\nБисопрололни бета- ва альфа- адренорецепторларга таъсир қилувчи адреномиметиклар (масалан, норэпинефрин, эпинефрин) билан бир вақтда қўлланиши, альфа-адренорецепторларга таъсири оқибатида юз берувчи бу воситаларнинг вазоконстриктор таъсирини кучайтириб, артериал босимни ошишига олиб келади. Бундай ўзаро таъсирлар носелектив бета-адреноблокаторлар қўлланганда кузатилиши мумкин.\nБисопролол инсулин ва ичга қабул қилиш учун гипогликемик воситаларнинг самардорлигини ўзгартириши, авж олувчи гипогликемия симптомларини (тахикардия, артериал босимни ошиши) ниқоблаши мумкин.\nБисопролол лидокаин ва ксантинларнинг (дифиллиндан ташқари) клиренсини пасайтиради ва плазмада, айниқса чекиш таъсири остида теофиллиннинг олдиндан ошган клиренси бўлган пациентларда уларнинг концентрациясини оширади.\nНостероид яллиғланишга қарши препаратлар (натрий ионларини тутилиши ва буйракларда простагландинлар синтезини блокадаси туфайли), глюкокортикостероидлар ва эстрогенлар (натрий ионларини тутилиши) гипотензив самарани сусайтиради.\nДиуретиклар, клонидин, симпатолитиклар, гидролазин ва бошқа гипотензив дори воситалари. Артериал босимни ҳаддан ташқари пасайиш хавфини оширади.\nҚутбсизланмайдиган миорелаксантлар таъсирини ва кумаринларнинг антикоагулянт самарасини узайтиради.\nТри- ва тетрациклик антидепрессантлар, антипсихотик дори воситалари (нейролептиклар), этанол, седатив ва ухлатувчи дори воситалари МНТ ни сусайишини кучайтиради.\nГидратланмаган шохкуя алкалоидлари периферик қон айланиши бузилишини ривожланиши хавфини оширади.\nЭрготамин периферик қон айланиши бузилишини ривожланиш хавфини оширади. Сульфасалазин бисопрололнинг плазмадаги концентрациясини оширади.\nРифампицин бисопрололнинг ярим чиқарилиш даврини қисқартиради.\nИммун терапия учун ишлатиладиган аллергенлар ёки тери синамаси учун аллергенларнинг экстрактлари оғир тизимли аллергик реакциялар ёки бисопролол олаётган беморларда анафилаксия пайдо бўлишининг хавфини оширади.\nПрепарат билан даволаш одатда узоқ муддатлидир.\nДаволашни бошлашдан олдин анамнезида илгари бронх-ўпка касалликлари бўлган беморларда ташқи нафас фаолиятини текширишни ўтказиш тавсия қилинади. Бронхоспастик касалликлари бўлган пациентларда, бошқа гипотензив дори воситаларини ўзлаштираолмасликда ва/ёки самараси етарли бўлмаган ҳолларда, бисопрололни буюриш мумкин. Дозани ошириб юбориш бронхоспазмни ривожланиши билан хавфлидир.\nБипрол қабул қиладиган беморларни назорати юрак қисқаришлари сонини ва артериал босимни ўлчашни (даволанишни бошида – ҳар куни, сўнгра 3-4 ойда 1 марта), электрокардиограммани ўтказишни, қандли диабети бўлган беморларда қондаги глюкоза миқдорини аниқлашни (4-5 ойда 1 марта) ўз ичига олиши керак. Кекса пациентларда буйраклар фаолиятини (4-5 ойда 1 марта) кузатиш тавсия қилинади. Беморга юрак қисқаришлари сонини ҳисоблаш усулини ўргатиш ва у минутига 50 зарбдан кам бўлганида шифокор маслаҳати зарурлигини тушунтириш керак.\nСтенокардияси бўлган беморларнинг тахминан 20% да бета-адреноблокаторлар самарасиз. Асосий сабаблари – ишемия бўсағаси паст бўлган оғир коронар атеросклероз (юрак қисқаришлари сони минутига 100 зарбдан кам) ва чап қоринчанинг субэндокардиал қон оқишини бузувчи охирги диастолик ҳажмни ошиши ҳисбланади.\n«Чекувчилар»да бета- адреноблокаторларнинг самараси пастроқ.\nКонтакт линзалардан фойдаланадиган беморлар, даволаш фонида кўз ёши суюқлиги ҳосил бўлишини камайиши мумкинлигини ҳисобга олишлари керак.\nФеохромацитомаси бўлган беморларда қўлланилганида парадоксал артериал гипертензияни ривожланиш хавфи (агар олдиндан самарали альфа-адреноблоклашга эришилмаган бўлса) бор.\nТиреотоксикозда бисопролол тиреотоксикознинг айрим клиник белгиларини (масалан, тахикардияни) ниқоблаши мумкин. Тиреотоксикози бўлган беморларда препаратни кескин бекор қилиш мумкин эмас, чунки белгиларини кучайтириши мумкин.\nҚандли диабетда гипогликемия чақирган тахикардияни ниқоблаши мумкин. Носелектив бета-адреноблокаторлардан фарқли равишда, инсулин чақирган гипогликемияни амалда кучайтирмайди ва глюкозанинг қондаги концентрациясини меъёрий даражагача тикланишини кечиктирмайди.\nКлонидинни бир вақтда қўлланганида уни қабул қилишни бисопрололни бекор қилинганидан бир неча кун кейин тўхтатилиши мумкин.\nЮқори сезувчанлик реакцияларини яққоллигини кучайиши ва оғирлашган аллергологик анамнез фонида эпинефриннинг одатдаги дозаларидан самара бўлмаслиги мумкин.\nРежали хирургик даволаш ўтказиш зарурати бўлган ҳолларда препаратни бекор қилиш умумий анестезияни бошлашдан 48 соат олдин ўтказилиши лозим. Агар бемор препаратни операциядан олдин қабул қилган бўлса, унга минимал манфий инотроп таъсирга эга умумий анестезия учун дори воситасини танлаш керак.\nАдашган нервининг реципрок фаоллашувини вена ичига атропин (1-2 мг) юбориш билан бартараф қилиш мумкин.\nКатехоламинлар заҳирасини пасайтирувчи дори воситалари (масалан, резерпин), бета-адреноблокаторларнинг таъсирини кучайтириш мумкин, шунинг учун бундай дори воситаларини бирга қабул қилаётган беморлар, артериал гипотензияни ёки брадикардияни аниқлаш юзасидан шифокорнинг доимий кузатуви остида бўлишлари керак.\nКекса ёшдаги беморларда авж олиб борувчи брадикардия аниқланган ҳолларда (минутига 50 зарбдан кам), артериал гипотензияда (систолик артериал босим 100 мм сим. уст. дан паст), AV блокада, бронхоспазм, юрак қоринчалари аритмиялари, жигар ва буйрак фаолиятини оғир бузилишлари пайдо бўлган ҳолларда дарҳол дозани камайтириш ёки даволашни тўхтатиш керак.\nОғир аритмия ва миокард инфарктини ривожланиш хавфи туфайли бисопролол билан даволашни кескин тўхтатиш мумкин эмас. Бекор қилиш аста-секин доза 2 ҳафта ва ундан кўпроқ вақт давомида ўтказилади (дозани 3-4 кунда 25% га пасайтирилади).\nПрепаратни қабул қилиш оқибатида депрессия ривожланганида даволашни (дозани аста-секин пасайтириш билан) тўхтатиш тавсия қилинади.\nҚон ва сийдикда катехоламиклар, норметанефрин ва ванилинминдал кислотаси миқдорини; антинуклеар антителолар титрларини текширишдан олдин препаратни бекор қилиш керак.\nАвтотранспортни ҳайдаш ёки механизмларни бошқариш қобилиятига таъсири\nДаволаниш даврида автотранспорт ҳайдаш ва бошқа диққатни юқори жамлашни ва психомотор реакциялар тезлигини талаб қиладиган потенциал хавфли фаолият турлари билан шуғулланишда эҳтиёткорликка риоя қилиш керак.\nҚобиқ билан қопланган 5 мг ва 10 мг ли таблеткалар.\n10 таблеткадан поливинилхлорид плёнкали ва алюминий фольгали контур уяли ўрамда.\n3, 5 ёки 10 контур уяли ўрам қўллаш йўриқномаси билан бирга картон қутига жойланади.\n3 йил. Ўрамида кўрсатилган яроқлилик муддати ўтганидан сўнг қўлланилмасин.


Сайловчиларни ўйлантираётган масалалалар қай тарзда ечим топмоқда?\nБугун Ўзбекистонда амалга оширилаётган ислоҳотлар шиддати парламент аъзоларидан ҳам юқори масъулиятни талаб этмоқда. Халқ уйидаги қонун ижодкорлиги, парламент назорати қатори депутатларнинг сайлов округларидаги фаолияти ҳам аҳолининг реал муаммоларини ҳал этиш мақсадларига қаратилмоқда. Хабарингиз бор, вакиллик органларига сайловлар Янги Ўзбекистон – янги сайловлар шиори остида ўтказилди. Мазкур жараёнда аҳоли сиёсий партияларга катта ишонч билдирди ва ўзи маъқул кўрган номзодларига овоз берди. Хўш, халқ вакилларига билдирилган ишонч амалда қай даражада оқланмоқда? Сайловчиларни қандай масалалар ўйлантираяпти? Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутатларининг ўтган ҳафта жойлардаги фаолияти айнан шу масалага қаратилди.\nДепутатлар ижтимоий соҳа объектлари, аҳоли хонадонлари, фермерлар ҳузурида бўлиб, оддий одамлар билан мулоқот қилди. Хусусан, 54-Норин сайлов округидан сайланган депутат Зафар Худайбердиев Норин туманининг Тўда қишлоғида ўтказган учрашувларида аҳоли томонидан электр тармоғидаги муаммолар, яъни истеъмолчилар сонининг кўплиги эвазига трансформаторлар қуввати етмаётгани, янги электр устунлари олиб келинган бўлсада, уларни ўрнатишда муаммолар юзага келаётгани каби масалалар кўтарилди. Депутат соҳа мутасадилари билан боғланди ва масалага ечим топиладиган бўлди.\nШунингдек, парламент қуйи палатаси аъзоси Тўда МФЙдаги 23-мактабгача таълим муассасаси, 25-умумтаълим мактаби, Қўшариқ МФЙдаги 24-умумтаълим мактаби, Найманобод МФЙдаги 37-мактабгача таълим муассасасидаги ижтимоий муаммоларни ўрганди. Уларда ўз сиғимига нисбатан болалар қамровининг кўплиги сабабли қўшимча бинолар қуриш, очиқ ва ёпиқ спорт майдончалари барпо этиш, мазкур объектларнинг чегараларини белгилаш каби муаммолар мавжудлиги аён бўлди. Тўғри, муаммо ўрганилгани ёки айтилгани билан ҳал бўлиб қолмайди. Уни баратараф этиш учун амалий чоралар кўриш лозим. Шу боис, депутат тумандаги сектор ва мутасадди ташкилотлар раҳбарлари олдига уларнинг ечими юзасидан масала қўйди.\nНайманобод ва Қўрғонча МФЙ аҳолиси билан ўтган бевосита мулоқотлардан сўнг эса электр тармоғи учун янги устунлар, суюлтирилган газ баллонлари келтирилди. Қўрғонча МФЙда эса ички кўчаларни шағаллаштириш ишлари амалга оширилди.\nДепутатнинг сайлов округидаги фаолияти кенг қамровли бўлиб, у, авваламбор, ислоҳотларнинг бевосита иштирокчиси ҳамдир. Шу маънода, Зафар Худайбердиев учрашувлар чоғида парламентда қабул қилинаётган қонунлар, хусусан тўйлар, оилавий тантаналар, маърака ва маросимлар ўтказиш тартибига риоя этмаганлик учун Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексга киритилган ўзгартишлар, ерларни иккиламчи ижарага бериш тўғрисида қабул қилинган қонунлар мазмун-моҳияти хусусида аҳоли билан суҳбатлар ўтказди.\nКўришлар сони: 1347


20:19 / 08.04.2017\nАввалроқ 8 апрель куни Ўзбекистон Республикаси бош вазири Абдулла Арипов раислигида умумий видеоселектор мажлис бўлиб ўтгани ҳақида хабар бергандик.\nХусусан, мажлисда ижтимоий муҳофазага муҳтож оилалар аъзоларининг хайрия никоҳ ва суннат тўйларини ўтказиш масалалари муҳокама этилди. Унга кўра, ижтимоий ҳимояга муҳтож ва эҳтиёжманд оилалар фарзандлари, бундан ташқари, меҳрибонлик уйлари тарбияланувчиларининг никоҳ ва суннат тўйларини ташкил этиш бўйича Республика ишчи гуруҳи тузилади. Тўйларни ташкил этиш бўйича Молия вазирлиги ва касаба уюшмалари томонидан бюджетдан маблағ ажратилади. Ҳар бир никоҳдан ўтган ижтимоий ҳимояга муҳтож ва эҳтиёжманд оила вакилларининг ҳар бирларига мебеллар тақдим этилади ва суннат тўйи бўладиган болаларга Халқ банкига бир миллион сўмдан жамғарма қўйилади.\nБош вазирнинг мажлисда қайд этишича, 20 жуфтгача келин-куёвнинг никоҳ тўйини бир жойда ўтказиш мақсадга мувофиқ. Баъзи олис туманларда эса истисно тариқасида бир ёки икки жуфт келин-куёвнинг никоҳ тўйларини алоҳида ўтказишга келишилмоқда.\nВилоят ҳокимликлари билан тўйларнинг ўтказилиш жойлари, ўтказиш муддатлари келишиб олингани айтилди.\n“Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси, барча вилоятлар ҳокимликлари уч кун муддатда хайрия тадбирларини ташкил этиш бўйича чора-тадбирлар режасини ишлаб чиқишлари лозим бўлади. Тўйларни ўтказиш учун энг яхши, бориш учун қулай бўлган ва марказларда жойлашган тўйхоналарда ташкил этиш керак. Тўйхоналарга сифатли озиқ-овқат маҳсулотларини арзон нархларда етказиб берилишини шахсан назоратга оласизлар”, - деган Арипов.\n“Яна бир масала – тўй кунгача келин-куёвларимиз ФҲДЁ органларидан ўтиш бўйича ҳужжатларни расмийлаштириш лозим”, - дея таъкидлаб ўтди бош вазир.\nШунингдек, унинг сўзларига кўра, тўйларда иштирок этиш учун келин-куёв ва тўйболаларнинг яқин қариндошлари, маҳалла фаолларидан иборат жами 450-500 кишилик рўйхат тузилади.\nИжтимоий ҳимоя никоҳ тўйлари


ИнтерФУТБОЛ :: Гаррилар жуфтлиги – Англия таянчи\nГаррилар жуфтлиги – Англия таянчи\nЧўзилиб кетган омадсизлик давридан сўнг ниҳоят, Англия термаси Россия мундиалида етакчи тўртликдан жой олди. Ҳа, ҳозир ярим финалга чиқишнинг ўзи ҳам бу жамоа учун ижобий натижа - ўзи кашф этган спорт турида атиги бир марта чемпионлик нашидасини сурган ихтирочилар жамоаси иккинчи марта тўртинчи ўринни банд этди.\nЖЧ-2018даги муваффақиятда икки нафар Гарри - Кейн ва Магуайрнинг улушлари салмоқли бўлди. Қизиғи шундаки, Кейннинг мундиал тўпурарига айланишини олдиндан тахмин қилиш мумкин эди.\nЛекин кўпчилик учун нотаниш бўлган Магуайрнинг ёрқин ўйинлари, жамоага ярим финал йўлланмасини берган гол муаллифига айланиши чин маънода кутилмаган ҳол бўлди.\nБош жамоадаги дебютини Магуайр ўтган йилнинг кузида нишонлаганди. Бунгача ҳимоячи «Шеффилд Юнайтед» ва «Халл Сити» каби камтарин жамоаларда юрганди. Аммо унинг ўткир зеҳни ва ноёб иқтидори айрим скаутларга маълум эди. Уларнинг бири бўлган Крейг Шекспир «Лестер»ни қабул қилиши билан Мальоркага «ўқдек учди» - Магуайр ўша ерда дам олаётганди.\n«Кечки таом хусусида унинг коттежи ёнида келишиб олдик. Соддадил кўринган бу йигит анчайин зеҳнли эканлиги ҳақида мени огоҳлантиришганди. Бироқ Гарри дастлабки саволдаёқ мени шошириб қўйди.\nУ ҳимоячиларнинг жойлашуви билан қизиқиб, кейин нима сабабдан марказга чиқишда қийналаётганини асослаб берди. Мен ҳимоя хусусида аниқ қарорга келмаганимни айтдим. Шунда у муаммони ҳал қилиши мумкин бўлган машқларни намойиш этди», - деганди Шекспир ўз шогирди ҳақида.\nГарри чиндан ҳам ақлли йигит. Футболга кўп вақт сарфлашига қарамасдан, мактабни фақат аъло баҳолар билан якунлади. Қўшимчасига, 100дан ортиқ китобларни мутолаа қилиб, адлия соҳасида ихтисосга эга бўлди. Футбол ва тактика ҳам Гаррининг суюкли машғулоти.\n«Шеффилд»даги дебют учрашувида мураббийларга схемани ўзгартиришни таклиф этгани учун захира ўриндиғига «сургун» қилинди. Ҳа, бесўнақай дебютантнинг ақл ўргатиши мураббийларнинг ғашига текканди. Бироқ ҳозир Гарри Кейн ва Гарет Саутгейтлар у билан маслаҳатлашадилар.\nМагуайр ҳозиржавоблик ва қувлик хислатларидан ҳам бенасиб эмас. Умуман, жамоа аъзолари орасида у билан дарвозабон Пикфорднинг табиати чинакам британияликларга хос. Посбондан кўпинча қайси тунги клубдан келганлигини сўрашади.\nГаррига эса охирги марта қайси портдан қанча балиқ овлагани ҳақида савол беришади. Жавоб эса доимо тайёр: «Жуда кўп. Мен қармоқ билан ов қиламан. У бўлмаса, қўл билан ҳам тутавераман. Бундан ташқари, энг семиз форель қайси оролда кўпроқлигини ҳам яхши биламан».\nМашғулотлардан кейин Магуайрдан интервью олишаётганида, даврага Жейми Варди суқулди:\n- Салом, Жейми сиз билан. Биз тўғридан-тўғри репортаж олиб боряпмиз. Ёнимда - Гарри Магуайр. Айтинг-чи, бошингизнинг диаметри қанча?\n- Сенинг бошингни ёриш учун мўлжаллаб қўйган тошникича!\nШвеция дарвозаси томон дастлабки бурчак зарбаси белгиланганида, номдош адашлар ёнма-ён туришганди. Аввалига улар тўпни қаерга узатиш хусусида Янгга ишора қилишди. Саноқли сониялардан кейин эса тўп дарвозага «михланди». Бундай зарбани қайтаришга Ольсен ожизлик қилди.\nТўғри, ярим финалда ҳам, 3-ўрин учун кечган беллашувда ҳам навқирон Англия термаси имкониятни бой берди. Лекин юксак салоҳиятга эга эканини исботлади. Ана шу ҳимоячи ва ҳужумчи Гаррилар бош ролларни ижро этишди.


НОТОВОНЛАР — Ishonch Gazetasi\nИнсон хато қилса, ўз ҳаёти учун ёмонлик келтиради. Лекин у жамият учун хавф туғдирса, бунинг жазоси муқаррар. Тўғри йўлдан адашмаслик энг яхши чора. Фориш тумани Сайёд қишлоғида туғилган Шерзод Ибайдуллаев Ватан бағридаги фаровон ҳаёт қадрини билмаган кимсалардан. Журналист Холнисо Раҳмонованинг “Oila va jamiyat” газетасида чоп этилган мақоласида унинг қилмиши ва тақдири ҳақида билиб оласиз.\nҚАЛБ КЎЗИ СЎҚИРЛАР\nБугун диний экстремистик гуруҳлар фаолиятининг нохуш ҳодисаларга сабабчи бўлаётгани, элларга қирғин келтириб, сиёсий низолар келтириб чиқараётгани ҳеч кимга сир эмас. Бу фаолиятнинг дунёнинг деярли ҳамма давлатларида тақиқланганини ҳали вояга етмаган ёшлар ҳам яхши англаб етган. Лекин Шерзод кўра била туриб, онгли равишда риёкор кимсаларнинг тузоғига илинди.\nШерзод Ибайдуллаев 1990 йил 21 мартда Фориш тумани, Сайёд қишлоғида туғилган. Икки нафар фарзанди бор, вақтинча ишсиз. Шу сабабли иш излаб, 2013 йилда Ўзбекистон Республикаси Меҳнат вазирлигининг йўлланмаси асосида Жанубий Корея Республикасига чиқиб кетади. У бир қанча муддат Кимхе шаҳрида жойлашган “Виятех” заводида ишчи бўлиб ишлаб юради. Сўнг олаётган маоши уни қониқтирмай, кам бўлганлиги сабабли ишдан бўшайди. Энди турар-жой, еяр-ичардан қисиниб қолгани туфайли қандай чора топишини билмай, шаҳардаги “Ат Тацво” номли мусулмонлар масжидига бориб вақтинча яшайди.\nҲаётий мисолларга эътибор қаратсак, асалга ари ҳам, чивин ҳам бирдек ёпишини ҳамма билади. Шундай экан, динни булғаб, исломни бутун дунёга террорчилик фаолиятига алоқадор қилиб кўрсатаётган бундай сохта диндорлар бу ерга ҳам келиб-кетиб тургани ажабланарли эмас. Шерзод бу ерда ана шундай кимсалардан бир нечтаси билан танишиб қолди. Бу ерга намоз ўқиш учун келган С.Худойбердиев, Б.Саксоновлар унга дин ва намоз қоидаларини ўргатиш мақсадида келиб, суҳбатлашиб туради. Улар йигитга намоз ўқиш учун шароити бор жойдан иш топишни маслаҳат беришади. Шу орада Ш.Ибайдуллаев иш излаб Чонгжу шаҳрига кетди. У ерда юрган пайтида С.Худойбердиев иш топмаган бўлса, Кимхега қайтиб келишини маслаҳат беради. Оқибатда, шаҳарга яна қайтиб келгач, янги танишлари уни ўзлари ижарада яшаётган уйга олиб боришади.\nБу уйда яшайдиган ва тўпланиб турадиган гуруҳнинг яна бошқа аъзолари билан ҳам танишади. Шундай тарзда у “Жиҳодчилар” диний экстремистик оқимнинг аъзосига айланади. Ушбу ташкилот фаолиятининг ноқонуний эканлигини била туриб, тез-тез ўтказиб туриладиган, тақиқланган диний йиғинларда иштирок этади. Йиғилишларда Б.Саксонов ва С.Худойбердиевлар унга турли диний мазмундаги тушунчаларни бериб, ислом давлати қуриш, бу йўлда жиҳод қилиш кераклиги ҳақида уқтиришади. Улар ижтимоий тармоқ орқали туркиялик А.Бухорий исмли шахснинг шогирдидан сабоқ олиб туришади. Бундан ташқари, интернет тармоғи орқали “Обид қори”, қирғизистонлик “Рашод домла” кабиларнинг ақидапарастлик ғоялари билан йўғрилган, ҳижрат, жиҳод, шаҳидликка даъват қилувчи маърузаларини ва овозли ёзувларини эшитиб, маъноларини тўғри дея ўзларича талқин қилишади.\nБ.Саксонов “машварат”ларидан бирида Сурия давлатида ўзининг таниши борлигини, у жиҳод амалларини бажариб келаётганини маълум қилади. У билан телефон орқали боғланганида: ”Сенлар кофирсанлар, жиҳод амалини бажармаяпсанлар” дея таъна қилганини айтади. Шунда йиғинда ўтирган Абдуллоҳ (Ш.Рашидов) исмли шахс Сурия давлатига кетиш нияти борлигини билдириб, бошқаларни ҳам жиҳод қилишга даъват этади. Қалб кўзи кўр бу кимсалар ўз йиғилишларида Ўзбекистондан “ҳижрат” қилиб чиқиб кетиш кераклиги, ислом давлати қуриш йўлида қуролли “жиҳод” қилиш ҳақидаги маърузаларни қўллаб-қувватлаб, аввалига “Муаллими соний”, “Қуръон тажвиди” китобларини ўрганиш билан бир қаторда, интернет тармоқлари орқали Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмитаси томонидан таъқиқланган диний мазмундаги материаллар рўйхатига кирувчи ақидапарастлик мазмунидаги маърузалар, жиҳодга ундовчи видеороликларни томоша қилишади. Шунингдек, қидирувда бўлган “Абдулло Бухорий”, “Абдулло домла” тахаллуси билан диний экстремистик фаолият юритиб келган М.Ҳамидовнинг Туркия давлатида фаолият юритаётган, шахси аниқланмаган “Аҳлиддин” ва “Ҳамидулло” исмли шахсларнинг Сурия давлатидаги жангари ҳаракатларда иштирок этишга қилган маърузаларини тинглайди. Унинг ушбу давлатдаги мужоҳид биродарларига эргашиб, ўзларини гўёки “Ироқ Шом ислом давлати”(ИШИД) деб атаб, ўзларига халифа сайлаб олган террорчи ташкилот таркибига кирувчи “Бухорий” гуруҳига қўшилиб олишади.\nШ.Ибайдуллаев шу тариқа сохта диндорлар орасида узоқ вақт мияси заҳарланиб, улоқиб юргач, охири 2015 йилнинг 17 мартида Ўзбекистонга қайтиб келади. 1 май куни яна ишлаш учун Кореяга қайтиб кетади. У ердан Инчон шаҳрига бориб, 2018 йилнинг 5 августига қадар ўша ерда бўлади. Ўша йилнинг апрел ойида юртга қайтишга мажбур бўлади ва қидирувда бўлганлиги сабабли ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари ходимлари томонидан ушланади.\nСуд Шерзод Ибайдуллаевга нисбатан иш ҳақининг йигирма фоизи миқдорини давлат даромади ҳисобига ушлаб қолган ҳолда уч йилга ахлоқ тузатиш ишлари жазосини тайинлади.\nАгар инсон ҳаётда кичик хато қилса, ўз ҳаёти учун ўзи ёмонлик келтиради. Лекин у жамият учун хавф келтирса, иллат келтирса, бунинг ажри улкан. Бундай катта хатолар, йўлдан адашишларнинг яраси пушаймонлик чекиш билан ҳам битмайди. Шу сабаб, тўғри йўлдан адашмаслик энг яхши чорадир.\n2019 йил 6 февраль, 5-сон


Яманлик ўқитувчи уйини 700 кишилик мактабга айлантирди\nЯманлик ўқитувчи уйини 700 кишилик мактабга...\n05.11.2018 17:52 0 1283\nЯманнинг Таиз шаҳрида яшовчи ўқитувчи Одил ал-Шорбаги ўз уйини мактабга айлантирди, дарсларга қарийб 700 нафар ўқувчи қатнаяпти. Бу ҳақда «Reuters» хабар берди.\nМуаллим мактабни Яманда уруш бошланиб кетганидан сўнг, болаларни ўқитишга жой топа олмаганидан сўнг очган. Биринчи ўқув йилидаёқ 6 ёшдан 15 ёшгача бўлган 500 нафар ўғил-қиз унинг дарсларига қатнай бошлади.\nЎқитувчи ўз ишини шундай изоҳлаган: «Бу менинг атрофимдаги инсонлар олдидаги миллий ва ижтимоий бурчим».\n«Мактаб» — яланғоч ғишт девор-у, деразалари ўрни катта коваклардан иборат бир хароба. Аммо математика ва инглиз тилини ўрганаман деган ўқувчиларни бу тўхтатиб қолаётгани йўқ.


«А» гуруҳи, 4-тур. 8 апрель, соат 16:00\n11.Талал Саид ал-Қаҳтоний\n20.Али Ҳассан Афиф\n90.Иван Родригес Сантос\nВладимир Вайс (43)\n' "Лахвия" - "Бунёдкор" - 1:0. Лушчан шогирдлари ОЧЛ плей-офф йўлланмасидан бутунлай маҳрум бўлди. Назарий имконият ҳам қолмади. Улар кейинги 2та турда шунчаки ОЧЛ коэффициентлари учун кураш олиб боришади.\n90+3' "Бунёдкор"нинг сўнгги ҳужуми самарасиз якунланди. Ҳилолийнинг хуштаги чалинди ва ўйин якунланди\n86' Сато Минори Рашидовни бирга бир вазиятга чиқаришга ҳаракат қилди. Сардор тўпга бироз ета олмади\n86' Жарима зарбаси жонли деворга тегиб, майдонни тарк этди\n85' Хайрулла Каримов рақибнинг қарши ҳужуми пайтида Нам Тэ Хини йиқитди. Ҳилолий Хайруллага иккинчи сариқни бериши мумкин эди, аммо аяди\n83' Бурчак тўпини вакилларимиз бартараф этишди\n82' Акбар Тўраев яна бир марта муқаррар голдан қутқариб қолди! Куинтана ўнг қанотда бир ҳимоячимизни алдаб ўтиб, Нам Тэ Хига узатди. Кореялик футболчи 14 метрлардан кучли зарба йўллади. Тўп Тўраевнинг қўлидан майдонни тарк этди\n81' "Лахвия" футболчилари икки марта офсайдда қолишди\n78' Бугун Зуаги мутлақо ўйнолмаяпти! Оддий вазиятларда тўпни рақибга топширмоқда\n77' "Раҳмат сенга, Себастьян Куинтана!" - деганида Мурод Ризаев ҳақ эди! Қарши ҳужум натижасида қатарлик уругвайлик футболчига пас беришди. Куинтана 3-4 метрдан бўш дарвозани ишғол қила олмади! Тўп дарвоза устидан ўтиб кетди...\n75' "Бунёдкор"да ўзгариш: Достонбек Ҳамдамов майдонни тарк этди. Унинг ўрнига Темур Аюпов туширилди\n74' Зуаги томонидан майдон марказидан берилган узатмага "Бунёдкор" ҳужумчилари ета олишмади\n72' Нам Тэ Хи қарши ҳужум пайтида чап қанотдан жарима майдончасига кириб келди ва нариги қанотдаги шеригига етказаётганида Тўраев тўпни эгаллаб олди\n71' Яна Себастьян Сория! Бурчакдан етказилган узатмага бош билан зарба берди. Тўп устун ёнидан ўтиб кетди!\n71' Вууууҳ! Тўраев қутқарди! Қарши ҳужумда Куинтана бирга бир вазиятга чиқиб борди ва 15 метрлардан кучли зарба йўллади. Акбар тўпга ташланиб, ён томонга уриб юборди\n69' Вайс майдон марказидан тўп билан олдинга ўтди, жарима майдончамизга кириб борди ва зарба йўллади. Тўп Акбарнинг ўзига борди\n68' Минори рақиб жарима майдончасига яхши кириб борди, аммо икки ҳимоячидан ўтиб кета олмади...\n66' "Лахвия" бурчак зарбаси ишлади\n65' Вууууҳ! "Бунёдкор"нинг яхши ҳужуми! Ўринбоев ўнг қанотдан жарима майдончасига узатма берди. Минори тўпни атайлаб ўтказиб юборди ва Рашидов зарба берди. Тўп ҳимоячига тегиб қайтди. Тўпни Жўрабоев эгаллади ва жарима майдончаси ташқарисидан зарба йўллади. Тўп яна ҳимоячиларга тегиб қайтди\n63' Лахвия"да ўзгариш: Мсакни ўрнига Исмоил Муҳаммад туширилди\n61' Хавфли вазият! Нам Тэ Хи яккама-якка вазиятга чиқарилди. Кореялик футболчи тўпга бироз ета олмади. Тўраев тўпни эгаллаб олди\n61' Кечиктирилган фол учун Хайрулла Каримовга сариқ карточка кўрсатди\n58' Сато Минори бир футболчини алдаб рақиб жарима майдончасига кириб борди, аммо иккинчисидан ўтиб кета олмади\n58' Майдон марказида Зуагига нисбатан ўйин қоидаси бузилди\n56' Вууууҳ! Куинтана ўнг қанотдан чиройли узатма берди. Чико Флорес 6 метрлардан бош билан кучли зарба берди. Акбар Тўраев зарбани қайтарди. Шораҳмедов тўпни вазиятдан узоқлаштирди. Қарши ҳужумда "қалдирғочлар" тўпни йўқотишди\n56' Вайс жарима майдончасига кириб борди. Бурчак тўпи ишлади\n55' Шораҳмедов ўнг қанотдан узатма беришни қойиллатмади\n54' "Бунёдкор"да иккинчи ўзгариш: Шодиев ўрнига Забиҳилло Ўринбоев туширилди\n53' Вууууҳ! Рашидов жарима майдончаси ташқарисида жамоадоши билан "девор" ўйнаб олди ва 18 метрлардан кучли зарба йўллади. Тўп устун ёнгинасидан ўтиб кетди!\n49' Лушчан шогирдларининг ҳужуми самарасиз якунланди\n47' Дарвозагача 30 метрлардан Рашидов йўллаган зарба мураккаб траектория ҳосил қилди ва устун ёнидан ўтиб кетди.\n46' "Бунёдкор"да дастлабки ўзгариш: Сардор Собирхўжаев майдонга тушди. Бекрич майдонга қайтмади\n45+2' Биринчи бўлим якунланди. Ҳозирча "Лахвия" - "Бунёдкор" - 1:0. Танаффус\n45+2' Бекрич олис масофадан ноаниқ зарба йўллади\n45+1' Жаримадан етказилган узатмани Акбар эгаллаб олди\n45' Акмал Шораҳмедов огоҳлантириш олди. У Вайсни чалиб йиқитди\n45' Рақиб жарима майдончаси остонасида "Бунёдкор" футболчиси тўп учун кураш олиб борди ва кутилмаганда тўп дарвоза томон кетди. Амин орқага қайтди ва тўпни эгаллаб олди\n43' ГООЛ! Владимир Вайс, 1:0! Ҳужумчи 3-4 нафар ҳимоячиларимиздан ўтиб кетди ва оёғининг ташқи қисми билан олис бурчакка айланма зарба берди. Тўраев тўпга ета олмади. Чиройли гол\n40' Бурчак тўпидан кейин тўп мезбон футболчисининг қўлига теккандек кўринди. Ҳилолий ўйинни тўхтатмади\n39' Рашидовнинг зарбаси кучли ва аниқ бўлди! Амин яхши сэйв билан тўпни майдон ташқарисига уриб юборди\n39' Шодиевга нисбатан ўйин қоидаси бузилди. Дарвозасига 35 метр...\n38' Қатарликлар ўнг қанотдан жарима зарбасини ўйинга киритишди. Юсуф Мсакни бош билан зарба берди. Тўраев тўпни эгаллади\n36' Зуаги олис юқори бурчак томон тўпни айлантирди. Даврозабон тўпни эгаллаб олди\n35' Энди "Бунёдкор" жарима зарбаси ишлади. Зуагига нисбатан ўйин қоидаси бузилди\n33' Вайс йўллаган зарба жонли деворга тегиб қайтди. Мезбон футболчиси яна зарба берди. Тўп рекошет ҳолатида дарвоза устуни ёнидан ўтиб кетди...\n33' Каримов қоидабузарлигидан сўнг "Лахвия" жарима зарбаси тепади.\n31' "Лахвия" футболчилари "деворлар" орқали марказ бўйлаб жарима майдончамизга кириб боришга ҳаракат қилди. Марказий ҳимоячиларимиз рақибга тўсқинлик қилишди, Акбар тўпни эгаллаб олди\n29' Жарима майдончасига ёриб кирган Владимир Вайссга узатма берилди. Ҳужумчи тўпга ета олмади\n28' Ҳамдамов чап қанотдан жарима майдончасига узатма берди. Кладио Амин тўпни эгаллаб олди\n26' Достонбек Ҳамдамов 20 метрлардан зарба йўллади. Зарба кучли, аммо тўсин устидан ўтиб кетди\n25' Вайсс олис масофадан ноаниқ зарба йўллади\n23' Тўп назорати кўпроқ "Лахвия" томонида бўлмоқда. "Бунёдкор" қарши ҳужумда ўйнамоқда\n20' Ўнг қанотдан узатма берилаётганида тўп Обид Жўрабоевнинг биқинига тегди. Унга тиббий ёрдам кўрсатилди\n17' Олис масофадан етказилган узатмани Рашидов деярли бурчакка яқин жойда эгаллади, бир ҳимоячини алдаб жарима майдончасига кирди ва зарба берди. Тўп яқин устун олдидан ўтиб кетди\n14' Олис масофадан етказилган узатмадан кейин Вайс тўпни эгаллади ва ҳимоячиларимиздан бирини алдаётганида йиқилди. Ҳилолий яна пенальти учун асос йўқ деб ҳисоблади\n13' Майдон маркази учун кураш кечмоқда. Ҳозирча хавфли вазиятлар йўқ\n9' Мсакни Хайрулла Каримовни алдаб, чап томондан жарима майдончасига кирди ва йиқилди. Ҳилолий ҳеч қандай пенальти йўқлигига ишора қилди\n6' Куинтана ўнг томондан олдинга ўтди ва нариги томонда ёрдамга келган Вайсга узатма берди. Владимир орқага узатма берди ва шундан сўнг юқоридан дарвозага яқинига тўп етазилди. Тўраев тўпни эгаллаб олди\n4' "Лахвия" қизил, "Бунёдкор" оқ рангли формада ўйнамоқда\n3' Самир Бекрич жарима майдончаси ташқарисидан зарба йўллади. Ноаниқ\n' Жамоалар майдонга чиқиб келишди. "Лахвия" - "Бунёдкор" ўйини бошланиш арафасида!


Бешинчи марта суднинг қора курсисига ўтирди - Hudud24.uz\nСуд очеркиБешинчи марта суднинг қора курсисига ўтирди\nБешинчи марта суднинг қора курсисига ўтирди\nУчкўприк туманининг Чўлпон қишлоғида яшовчи, тумандаги “Muvozanat Plus” масъулияти чекланган жамияти раҳбари Мансур Очилов (исм-шарифлари ўзгартирилган) фирибгарлик ва ўзлаштириш ёки растрата йўли билан талон-торож қилиш жиноятларини 2 маротабадан содир этган. Яъни 2010-2016 йиллар мобайнида 4 маротаба судланган. Бундан ташқари, ана шу судланишларида Жиноят кодексининг 177-моддаси 3-қисми “а” банди, 184-моддаси 3-қисми, 25,211-моддаси 2-қисми “б” банди ва 209-моддаси 2-қисми “а” бандига биноан ҳам жиноий жавобгарликка тортилган. Аммо ўрганган кўнгил ўртанса қўймас ёки кўзнинг очлигини тупроқ тўлдиради, деганларидек, у бешинчи маротаба яна жиноятга — фирибгарликка қўл урди.\nГап шундаки, Мансур фуқаро Гулмира Ҳасановадан турли вақтларда 37.000 АҚШ доллари миқдорида қарз олади. Бироқ вақтида бермайди. Шу боис Гулмира опа 2017 йил охирларига келиб, ундан пулларини қайтаришни талаб қилади.\n— Хабарингиз бор, Қўқонбойда янги савдо мажмуаси қуриляпти. Менга берган пулларингиз ҳисобидан ўша ердан 4 та савдо дўкони олиб бераман, — дейди оғиз кўпиртириб.\nШундан кейин у ваъдасини қисман бажаради ҳам. Яъни 4 та савдо дўкони учун 18.500 АҚШ доллари ҳисобидан 160.000.000 сўм миқдоридаги пулни дастлабки тўлов сифатида амалга оширганлигини тасдиқловчи тўлов қоғозларини Г.Ҳасановага тақдим қилади. Лекин қолган 18.500 АҚШ доллари маблағни шахсий эҳтиёжларига сарфлаб юборади.\nБундан ташқари, М.Очилов фуқаро Зафар Аброровни Гулмира Ҳасановадан тўрт баравар кўпроққа чув туширади. Қандай қилиб дейсизми?\n2018 йил январь-февраль ойларида З.Аброровни алдаб, авраб, ишончига кириб, пластик картасидаги пулларини нақдлаштириб беришини айтади. Шу мақсадда ҳисоб рақамида 615.000.000 сўм пул мавжуд бўлган пластик картасини олиб кетади. Сурбетликни қарангки, Мансур Зафаржонга бор-йўғи 5.000.000 сўм пул беради холос. Қолган 610.000.000 сўмни қайнонасининг ҳисоб рақамига ҳамда ўзига тегишли бўлган бошқа ҳисоб-рақамларга ўтказиб нақдлаштиради-да, тап тортмай ҳазм қилиб юборади.\nАммо бу ҳали ҳаммаси эмасди. Орадан бир ой вақт ўтса ҳамки нақд пулдан дарак бўлмагач, Зафаржон Аброров Мансур Очиловдан пулларини сўрай бошлайди. Шунда Мансур яна З.Аброровни лақиллатади.\n— Ака, ҳозир катта иш бошлаб қўйганман. Бироз шошмай турсангиз, пулингизни, албатта, қайтараман.\nУ шундай деб Зафаржонни чунонам аврайдики, оқибатда, шундоғам пулини ололмай юрган жабрланувчи яна 14.000 АҚШ долларини фирибгарнинг қўлига тутқазиб қўйганини билмай қолади. Бироқ М.Очилов бу қарзини ҳам қайтаргиси келмайди. Шу мақсадда турли важ-карсонлар билан ҳақдорни алдаб юраверади.\n— Пулларимни берсангиз беринг. Аксинча, мендан ўпкаламанг, — дейди охири тоқати-тоқ бўлган З.Аброров.\nЛекин “кўпни кўрган” “қаҳрамон”имизга бу гаплар кор қилмайди. Фақатгина жабрланувчини тинчлантириш ва вақтни чўзиш учун унга битта “Jentra” русумли автомашинани бериб кетади. Орадан 3 ой ўтгандан кейин эса автомашинани қайтариб олади. Зафаржоннинг ишончини суиистеъмол қилиб, қўлга киритган 14.000 АҚШ долларини бўлса ҳар доимгидек жиғилдонига уради.\nШундан сўнг орадан икки йилга яқин вақт ўтади. Ана шу “танаффус”дан кейин Мансур Очилов яна “эски ҳунари”ни давом эттиради. Аниқроғи, 2020 йил январь ойида фуқаро Юнусжон Қўлдошевнинг “Neksiya” русумли автомашинасини 9.300 АҚШ долларига сотиб олишга келишиб олиб кетади. Қолаверса, Юнусжондан “Neksiya”ни ўзининг номига расмийлаштириш учун яна 700 АҚШ доллари олади. Аммо Ю.Қўлдошев пулларига ҳам, машинасига ҳам куйиб қолаверади.\nКейинги галда – 2020 йил март ойида М.Очилов фуқаро Низомжон Йўлчиевни ҳам 5.000.000 сўмга чув туширади. Бироқ бунгача олдинги жабрланувчилар ҳуқуқни муҳофаза қилувчи идораларга мурожаат қилгани боис унга нисбатан жиноят иши қўзғатилади.\nБуни қарангки, тергов-суриштирув жараёнида Мансур Очиловнинг яна бир жинояти фош бўлади. Яъни у тумандаги “Muvozanat Plyus” МЧЖ раҳбари сифатида давлат бюджетига тўланиши лозим бўлган тўловларни тўламаслик мақсадида, жамиятнинг 2017-2018 йиллардаги фаолияти юзасидан ДСИга топширган ҳисоботларида солиқ солинадиган базани 5 миллиард 279 миллион 740 минг сўмга камайтириб кўрсатган экан. Пировардида жами 324.928.600 сўм миқдоридаги солиқ ва бошқа мажбурий тўловларни тўлашдан қасддан бўйин товлаган. Бинобарин, мазкур ҳолат юзасидан ҳам жиноят иши қўзғатилади. Айни ишни кўриб чиққан жиноят ишлари бўйича Учкўприк туман суди эса айбдорни қонуний жазога маҳкум этди. Унга жазо тайинлашда жабрланувчиларга етказилган зарарлар қопланганлиги инобатга олинди.


20:10 / 27.04.2017\nЎзбекистонлик ФИФА рефериси Равшан Эрматов Конфедерациялар Кубоги–2017 турнирида видеотакрорлар бўйича рефери ассистенти вазифасини бажаради. Бу ҳақда рўйхат ФИФА расмий сайтида берилган.\nОлдин хабар берганимиздек, ФИФА учрашувларни бошқариш учун 9 нафар бош ҳакамларни танлаб олган. Эрматов эса уларнинг ичида йўқ эди. Ўзбекистонлик ҳакам ФИФА таснифидаги мусобақаларда иккинчи марта қўлланилаётган янги тизимни ишлатишда кўмакчи вазифасини ўтайди.\nМаълумот учун, Эрматов ФИФАнинг кетма-кет иккинчи йирик мусобақасида бош ҳакам сифатида эмас, балки видеоассистент сифатида ишлаши белгиланмоқда. Бунгача ФИФА видеотакрорларни илк марта синовдан ўтказган клублар ўртасидаги ЖЧда ҳам Эрматов видеоассистент ҳакам сифатида мусобақада қатнашганди.\nКонфедерациялар Кубоги жорий йилнинг 17 июнидан 2 июлига қадар Россияда бўлиб ўтади.\nРавшан Эрматов Конфедерациялар Кубоги


ГАРРИ ПОТТЕР. БАРЧА ЌИСМЛАР : I. ГАРРИ ПОТТЕР ВА ФАЛСАФИЙ ТОШ\nI. ГАРРИ ПОТТЕР ВА ФАЛСАФИЙ ТОШ\nТЎЌЌИЗИНЧИ БОБ. ТУН ЯРМИДАГИ ДУЭЛЬ\nАгар Гаррига: ваќти келиб, Дудлидан ћам баттар нафратланадиган болани учратасан, - деб айтишганда, Драко Малфой билан танишгунга ќадар ишонмаган бўлар эди. «Гриффиндор»нинг биринчи синф ўќувчилари слизеринчилар билан фаќат сећрли дамламалар тайёрлаш фани дарсида учрашиб, Малфойнинг башарасини камдан-кам кўришади. Бироќ бундай ћолат «Гриффиндор» коллежининг умумий мећмонхонасига эълон осиб ќўйилгунга ќадар давом этди холос. Эълонни ўќиган болаларнинг ћаммаси бирдай инграб юборишди. Унда ёзилишича, учиш машќлари пайшанба куни бошланиб, «Гриффиндор» билан «Слизерин» биргаликда ўзлаштирар экан.\n- Жуда яхши иш бўлибди-да, - деди Гарри маъюс киноя билан, - Айни шуниси камлик ќилиб турган эди. Малфойнинг кўз ўнгида супургига ўтириб олган тентакка ўхшар эканман-да энди.\nГарри учиш машѓулотларини зориќиб кутар, учишни ўрганиб олишни жуда истар эди.\n- Нега энди тентакка ўхшар экансан, - юпатишга уринди Рон, - Малфой квидишни зўр ўйнаши борасида маќтаниб юргани-юрган, албатта. Бироќ онт ичиб айтаман-ки, бу гапларнинг бари сафсатадан бошќа нарса эмас.\nМалфой ћаќиќатан ћам ўз парвозлари ћаќида кўп гапиради. У биринчи синф ўќувчилари квидиш жамоасига ќабул ќилинмаслиги борасида ачиниб, доимо магллар бошќараётган вертолётни уриб туширишига сал ќолганлиги ёки шунга ўхшаш бирон-бир лоф билан якун топадиган узундан-узоќ чўпчакларини тинмай сўзлаб юради.\nАммо бу масалада Малфой ёлѓиз эмас, Симус Финниганнинг гапларига ќулоќ тутиладиган бўлса, у ўзининг болалик даврини супурги устида, ќишлоѓи узра учиб ўтказиб юборган эмиш. Ћатто Рон ћам, уни эшитадиган ћар ќандай кишига акаси Чарлининг супургисида учиб юрган кунлардан бирида дельтаплан билан тўќнашиб кетишига бир бахя ќолганини айтиб беришга тайёр.\nУмуман, сећргарлар оилаларидан чиќќан болаларнинг барчаси квидиш ўйини ћаќида кўп гапириб, магллар ўйнайдиган ўйинларнинг аксариятини тушуниш ќийинлиги боис, эшитишни ћам хоћлашмайди. Рон маглларнинг футбол ўйини орќасидан ћаттоки, бир хонада яшайдиган Томас Дин билан ёќалашиб кетишига оз ќолди. Рон атиги бир дона тўп билан ўйналадиган, лоаќал ћавода учиш ћам мумкин бўлмаган бундай ўйинни тасаввурига ћеч сиѓдира олмади. Кунлардан бир кун Гарри Ронни Диннинг каравоти устига осиб ќўйилган Вестхэм футбол жамоаси тасвирланган плакатни бармоѓи билан чертганча, ўйинчиларни ћаракат ќилишга мажбур ќилишга уриниб турган ћолатида кўриб ќолди.\nБувиси супургига яќин йўлатмаган Невилль эса ћали бирор маротаба бўлсин, учмаган экан. Гарри ичида, Невиллнинг бувиси жуда тўѓри ќилибди деган хулосага борди. Негаки Невилль, супурги у ёѓда турсин, ћатто Худо берган икки оёѓида ерда юриб ћам, доимо ќоќилиб-суртиниб, ќулаб юради.\nОсмон-у фалакда парвоз этиш кераклигини ўйлаган Гермиона Грэнжер ћам ћаяжон борасида Невиллдан ќолишмайди. Учиш кўникмасини, соћага оид дарсликларнинг барчасини ёд олсанг ћам, амалиётсиз шакллантириб бўлмаслигини ќизалоќ жуда яхши билади. Гермиона мактаб кутубхонасининг «Асрлар оша ўтиб келган мангу квидиш» китобидан ўќиб олган тавсиялари билан пайшанба кунги нонушта ваќтида ўртоќлашганча, ћаммани зериктириб, ўлар ћолатга келтириб ќўйди. Невилль эса унинг ћар бир сўзига диќќат билан ќулоќ тутиб, ушбу тавсиялар супургидан ќулаб тушмасликка ёрдам беришига умид боѓлади. Почта келиб, Гермионанинг узундан-узоќ маърузаси бўлинишига сабаб топилгани боис, синфдошлар ўзларини анча енгил тортишди.\nГаррига Хагриднинг ўша кунги хатидан ташќари, бошќа ћеч ќандай почта келмади. Табиийки, Малфой ушбу ћолатни тез пайќади. Унинг ќарчиѓайлар оиласига мансуб уккиси ћар куни конфет ташиш билан, Драко эса нонушта ваќтида ќутиларни очкўзларча очиб, конфет ейиш билан овора.\nБугун омбор бойќуши Лонгботтомга бувиси юборган совѓа келтирди. Хурсанд бўлган Невилль тугунни очиб, каттагина, афтидан оќ тутун тўлатилган шиша шар чиќарди.\n- Ие, ахир бу, Эсга ол-ку! - ќувонч-ла эълон ќилди у, - Доимо ниманидир эсдан чиќариб юришимни бувим жуда яхши билади. Эсга ол эса ёдингдан чиќиб ќолган буюм ёки бирон-бир ишни дарћол эсингга солади. Мана ќаранглар, Эсга олни маћкам ушлайсиз. Агар бирон нарсани... эсдан чиќарган бўлсангиз... унинг ранги ќизаради... Вой! - шиша шар шу заћоти ќизариб кетганидан Невиллнинг юзи бирдан ѓамгин ќиёфа касб этди.\nНевилль нимани ёдидан чиќарганини зўр бериб эслаётган фурсатда «Гриффиндор» столи ёнидан ўтиб бораётган Малфой Невиллнинг ќўлидаги Эсга олни шартта тортиб олди.\nАнчадан буён Малфойнинг таъзирини бериб ќўйишга баћона топа олмай юрган Гарри билан Рон ирѓиб туришди.\n- Нима гап? - янгради таниш овоз.\nМинг афсуски, муштлашиш ћолати муќаррар бўлиб ќолган вазиятни олдиндан сезадиган ѓайритабиий ќобилиятга эга профессор Макгонагалл, кўз очиб юмгунча, воќеа жойида пайдо бўлибди.\n- Анави Малфой Эсга олимни олиб ќўйди, профессор.\nТескари ќараб сўкиниб олган Малфой зарда ќилганча, Эсга олни столга улоќтирди.\n- Кўрмоќчи эдим холос, - деди у, назари илмай ва Краббе билан Гойлга имо ќилиб, иккаласининг хамроћлигида нари кетди.\nТушдан сўнг, соат учдан ўн уч даќиќа ўтганда Гарри, Рон ва бошќа гриффиндорчилар зинадан пастга, ћовлида ўтказиладиган биринчи учиш машќларига ошиќиб, шоша-пиша тушишди. Кун очиќ, эсаётган енгил шабада мактаб ћовлисининг узоќ чеккасидаги текис майсазорга олиб тушадиган нишабликда ўсган ўт-ўланни тўлќин ћосил ќилганча, тебратмоќда. Майсазор ортида эса Ман этилган ўрмон дарахтлари ваћима солиб чайќалмоќда.\nСлизеринчилар аллаќачон йигирматача супурги бир текис териб чиќилган майсазорда йиѓилиб олишган экан. Супургиларни кўрган Гарри ака-ука Фред ва Жорж Уэслиларнинг шикоятини эслади. Эгизакларнинг фикрича, мактаб супургилари яхши учмас, агар ћаддан ортиќ юќорига кўтарилиб кетсанг силкинар, баъзан парвоз йўналишидан чап томонга беихтиёр оѓиб кетар эмиш.\nМашѓулот майдонига ўрта бўйли, сочи оќарган, ќирѓийкўз ўќитувчи Роланда Трюк хоним етиб келди.\n- Хўш, нимани кутяпмиз? - ќичќирди у, - Ќани ћамма ўз супургисининг ёнига келиб турсин-чи! Тез!\nГарри пастга, ўзига яќин ётган, эскириб, ѓадир-будур бўлиб кетган супургига ќаради.\n- Ўнг ќўлингизни супурги устида узатинг, - буюрди Трюк хоним, бир ќатор саф тортган ўќувчилар ќаршисига чиќиб, - Яхши. Энди супургига ќараб: «Тур!» командасини беринг.\n- ТУР! - баќира кетишди болалар.\nГаррининг супургиси шу заћоти тик туриб, сопи ќўлига етди. Бироќ бундай ћолат ћаммада ћам рўй бермади. Гермиона Грэнжернинг супургиси думалаб, нари кетиб ќолди, овози ќатъий эшитилмаётган Невиллнинг супургиси эса ќилт этмади. Эћтимол супурги ћам отга ўхшаб, эгарламоќчи бўлган кишининг ќўрќаётганини ћис этса керак, хаёлдан ўтказди Гарри. Негаки Невилль оёѓини ердан узишни хаёлига ћам келтирмаётгани аён кўриниб турибди.\nТрюк хоним ќулаб тушмаслик учун супурги устига ќандай жойлашиш кераклигини кўрсатиб, болалар орасида, супурги сопини ушлаб олган ќўлчаларини тўѓрилаб юрди. Ўќитувчи Малфойга бир умр нотўѓри ћолатда учгани ћаќидаги хулосасини айтганда, Рон билан Гарри ичиќораларча ћузур ќилишди.\n- Ћозир, ћуштагимни эшитгач, ердан зарб билан тепиниб, юќорига кўтариласиз, - тушунтиришларини давом эттирди Роланда Трюк хоним, - Супургини текис тутинг. Бир неча футга кўтарилгач, дарћол ерга ќўнинг. Бунинг учун гавдангизни мана бундай ќилиб бир оз олдинга эгишингиз керак бўлади. Ћамма тайёрми? Демак, ћуштагим янграгач, бир, икки... (Эслатма: 1 фут 0,3048 метрга (яъни 30 сантиметрга) тенг).\nЋамма ћавога кўтарилса-ю, ёлѓиз ўзи ерда ќолиб кетишини ўйлаб, саросимага тушиб ќолган Невилль, Трюк хоним ћуштагини лабига яќинлаштиришга улгурмай, ердан зарб билан тепинди.\n- Ћой болакай, ќайт орќанга, ќайт дедим сенга! - ќичќирди Трюк хоним.\nБироќ Невилль, шиша бўѓзидан отилиб кетган тиќин каби тик юќорига, тахминан ўн икки-йигирма футга кўтарилиб кетди. Ќўрќиб, ўлар ћолатга келиб ќолган Невилль мурдадек оппоќ юзи билан пастга ќараб, дод солганча, ўзини ёнбошга ташлаб, шап этиб ерга тушди.\nУнинг супургиси юќорилашни давом этиб, анча баландга кўтарилгач, Ман этилган ўрмон томон учиб кетиб, кўздан ѓойиб бўлди. Невилль эса ерда, аянчли ћолатда ётибди.\nЮзи Невиллнинг юзидан ќолишмаган даражада оќариб кетган Роланда Трюк хоним югуриб бориб, боланинг устига энгашди.\n- Билаги синибди, - эшитиб ќолди Гарри ўќитувчининг сўзини, - Ќани болакай, ўрнингдан тур-чи. Ќўрќма, ваћима ќиладиган иш бўлгани йўќ. - Болани амбулаторияга элтиб ќўйгунимга ќадар ћамма ўз жойида, ќилт этмай турсин, - деди у, ќолганларга юзланиб, - Супургилар ћам ётган жойида ётганча ќолиши шарт. Акс ћолда «Квидиш» сўзини талаффуз этишга улгурмай, «Хогварц»дан ћайдалишингиз муќаррар. Ќани, болакай, тур кетдик.\nУлар сал узоќлашиши ћамоно Малфой манфур башара ясаб, ќаћќаћлаб юборди.\n- Анави бир ќоп картошканинг юзини кўрдинглар-ми?\n- Овозингни ўчир, Малфой! - ўшќирди Парватти Патил.\n- Оооо, Лонгботтомни ћимоя ќиляпсан-ми? - жирканч ќиёфа ила ћайрон бўлди, слизеринлик совуќ юзли ќизалоќ Панси Паркинсон, - Сенга, Парватти, семиз йиѓлоќилар ёќишини билмас эканман.\n- Анави нима? - ќичќирди олдинга интилган Малфой, ердан аллаќандай нарсани кўтариб, - Ие, ќаранглар, ахир бу Лонгботтомнинг бувиси юборган аћмоќона совѓа-ку.\nМалфойнинг ќўлида ќуёш нурларида ярќираётган Эсга ол кўринди.\n- Уни менга бер, - вазмин талаб ќилди Гарри.\nМайдондагилар Гарри билан Малфой томонга юзланиб, уларнинг баћси нима билан якун топишини ќизиќиб кузатишди.\n- Фикримча, - деди Малфой аблаћона кулиб, - Бу нарсани Лонгботтомнинг кўзи тушадиган жойга, мисол учун... дарахт устига жойлаб ќўйиш керак, а?\n- Менга бер дедим сенга! - ўшќирди Гарри.\nБироќ Малфой супургига ўтирди-да, ћавога кўтарилди. Малфой ёлѓон гапирмаган экан, у ћаќиќатан ћам уча олар, учганда ћам яхши учар экан.\n- Мана Поттер, - ќичќирди эманнинг энг юќори шохларидан бири яќинида муаллаќ тўхтаган Малфой Гаррига ќараб, - Шу ерга ќўяман, келиб олишинг мумкин.\nГарри супургисини ќўлига олди.\n- Йўќ! - умидсиз оћанг-ла ќичќирди Гермиона Грэнжер, - Трюк хоним ќилт этмасликни буюрган. Сени орќангдан таъзиримизни еймиз.\nАммо ќони ќайнаб кетган Гарри унинг ќичќириѓига эътибор ќаратмади. У шартта супургига ўтирди-да, ердан зарб билан тепиниб, ћавога кўтарилди.\nЮќорида эсаётган шамол Гаррининг сочи ва кийимининг этагини ортга ташлаб, ћилпирата бошлади. Шу заћоти ћузур ва завќ туйѓуси боланинг вужудини бутунлай ќамраб олди. Нићоят у, ўќимасдан ћам тасарруф этиш мумкин бўлган сећргарликни топди. Парвоз жуда ћам осон ва мароќли кечар экан. У юќорироќ кўтарилиш учун супургини ўзига тортди. Ќулоѓига жуда пастда ќолган ќизчаларнинг чийиллашлари ва Роннинг завќ билан чуввос солиши эшитилди.\nГарри супургини кескин буриб, мурдадек ќотиб ќолган Малфой билан юзма-юз келди.\n- Менга бер дедим, - талабини такрорлади Гарри, - Йўќса, ћозир сени супургингдан итариб ташлайман!\n- Наћотки?! - деди Малфой ќўрќиб кетганини яшира олмаса ћам, обрўсини йўќотмасликка уриниб.\nЌандайдир мўъжиза Гаррига ќандай иш тутиш кераклигини билдирди. У супургисини маћкам ушлаб, танасини олдинга энгаштирди. Супургиси худди найза каби Малфой томон шиддат билан уча бошлади. Драко базўр чап бера олди. Катта тезлик билан пастга ќараб учаётган Гарри абжирлик билан супургисини яна тўѓрилаб олди. Ерда турганлар ќарсак чалишди.\n- Хўш, Малфой! Бу ерда сенга ёрдамга келадиган Краббе ћам, Гойл ћам йўќ. Энди нима ќиласан, бечора? - мазах ќилиб ќичќирди Гарри.\nАфтидан, Малфой ћам шу ћаќда ўйланиб ќолган кўринади.\n- Ма, эпласанг тутиб ол!\nМалфой ќўлидаги шиша шарни юќорига отиб, ўзи пастга шўнѓиди.\nГарри, дастлаб юќорига секин-аста кўтарилган, сўнг тезлик олиб, пастга туша бошлаган шиша шарга юзланди-да, танасини энгаштириб, супургисининг сопини ерга ќаратди. Кейинги сонияда шиша шарга етиб олишга ћаракат ќилганча, тик пастга тушиб, катта тезлик ола бошлади. Кузатувчиларнинг ќичќириѓи билан уйѓунлашиб кетган шамол чийиллаб эшитилмоќда. Гарри ќўлини узатиб, ерга етишига бир метр ќолган шарни тутиб олди ва шу ваќтнинг ўзида супургисининг ћаракатини тўѓрилаб олишга улгурди. Яна бир айланиб, ќўлидаги Эсга ол билан майсазорга аста ќўнди.\nУшбу овозни эшитган боланинг юраги, ћозиргина ўзи пастга тушган тезликдан ћам катта тезликда товонга ќадар тушиб кетгандай бўлди. Гаррининг ёнига профессор Макгонагалл югуриб келди. Бола ќалтираганча, ўрнидан турди.\n- «Хогварц»да шунча йилдан буён ишлаб келар эканман, ћали бунаќа... бунаќаси бўлмаган.\nЋаяжонланган профессор тилдан ќолган чамаси. Унинг шишалари квадрат кўзойнаги ќуёш нурларида: «Бу нима ќилганинг, бўйнингни синдириб олишинг мумкин эди-ку!» дегандай ћайбат солиб ярќирамоќда.\n- Айб унда эмас, профессор...\n- Жим бўлинг, мисс Патил...\n- Ахир Малфой...\n- Бўлди бас, мистер Уэсли. Поттер, ћозироќ ортимдан юринг.\nГарри ўќув майдонини тарк этар экан, Малфой, Краббе ва Гойлнинг музаффарият ифодалаб турган юзларига ќараб ќўйди. У ќаср томон ќатъий ќадам ташлаб кетаётган профессор Макгонагаллнинг кетидан бошини ћам ќилганча эргашиб кетди. Ћаммаси тамом. Ана энди уни мактабдан ћайдаб юборишлари муќаррар. У алланарса демоќчи, ўз хатти-ћаракатларини оќламоќчи бўлди-ю, бироќ тили итоат ќилмай ќўйди. Профессор Макгонагалл эса Гарри томон бирор маротаба бўлсин, ќиё боќмади. Болага профессор билан тенг бориш учун сал кам югуриб юришга тўѓри келди. У мактабда ћатто тўлиќ икки ћафта ћам ўќишга улгурмади. Ўн даќиќадан сўнг эса бисотларини йиѓиштиришга киришади. Уни остонада кўрган Дурсллар нима дер экан?\nМана, ќасрнинг асосий эшигига олиб чиќадиган зиналар. Энди ички ћашаматли мармар зинапоя бўйлаб кўтарилишмоќда. Профессор Макгонагалл эса ћанузгача миќ этгани йўќ. У ќаср йўлаклари бўйлаб, ќаршисидаги эшикларни куч билан очганча, ќатъий одимлаб бормоќда. Гарри коллеж мудирининг ортидан маћкум ќилинган маћбусдай эргашиб бормоќда. Эћтимол Дамблдорнинг ћузурига олиб бораётган бўлса керак. Дафъатан Гаррининг эсига Хагрид тушиб ќолди. Ахир уни ћам бир ваќтлар ўќишдан четлатишган, бироќ мактаб ќоровули сифатида ќолдиришган. Балки Гаррини Хагридга ёрдамчи сифатида ќолдиришар? Рон ва бошќа синфдошлари ћаќиќий сећргар бўлиб етишишлари, у эса бир четда, ўртоќларини кузатганча, Хагриднинг ортидан ќоп елкалаб юришини тасаввур ќилиб кўрди.\nПрофессор Макгонагалл алаќандай синф хонаси олдида тўхтаб, эшикни очди-да, бошини ичкарига суќиб:\n- Мени маъзур сананг, профессор Флитвик, Древни бир даќиќага бериб турасизми?\nДрев дегани нима бўлди экан, ваћимага тушди Гарри, калтаклаш учун ќўлланиладиган бирор-бир таёќми?\nБироќ Древ профессор Флитвикнинг хонасидан таажжубланиб чиќќан, бешинчи синфда ўќийдиган баќувват бола экан.\n- Ортимдан юринг, иккалангиз, - буюрди профессор Макгонагалл.\nУчаласи йўлак бўйлаб, синф хонасидан нари кетишди. Древ эса йўл давомида Гаррини ќизиќувчанлик билан бошдан оёќ ќараб борди.\n- Киринг, - деди профессор Макгонагалл, синф тахтасига уятсиз иборалар ёзиш билан банд полтергейст Дрюзгдан бошќа ћеч ким бўлмаган яна бир синф эшигини очиб, - Йўќол бу ердан, Дрюзг!\nДрюзг ќўлидаги бўрни тунука идишга отиб юборди-да, аллаќандай лаънатлар ўќиб, хонадан учиб чиќди. Профессор Макгонагалл полтергейст ортидан эшикни ёпиб, болаларга юзланди.\n- Танишинг Поттер, бу Оливер Древ. Древ, сизларга Сайёд топдим.\nДревнинг юзидаги таажжуб ћайрат ќиёфасига алмашди.\n- Жиддий айтяпсиз-ми, профессор?\n- Мутлаќо, - ќатъий оћанг-ла тасдиќлади профессор Макгонагалл, - Бу бола туѓма истеъдоднинг ўзгинаси. Ћаётимда бунаќа учувчини ћали кўрмаганман. Бугун Сиз биринчи бор супургига ўтиришингиз, шундайми, Поттер?\nГарри овоз чиќармай бош ирѓиди. Гап нима тўѓрисида бораётганлигини тушунмаган бўлса ћам, ћар ќалай мактабдан ћайдашмаётганини идрок эта бошлади ва шу боис бўлса керак, оёѓига аста-секин куч ќайтаётганини ћис этди.\n- Бу йигитча, ќўлида ушлаб турган анави нарсани, эллик футдан ортиќ баландликдан ўзини ташлаб, ер яќинида тутиб олди, - деди профессор Макгонагалл, - Кўриб турибсан, бирон ери ћатто шилингани ћам йўќ. Ћатто Чарли Уэсли ћам бундай ќила олмаган бўлар эди.\nПрофессорнинг сўзларини эшитган Древ худди бир соат ичида армон ила бир умр орзу ќилиб юрган нарсасига эришган кишидай ќувониб кетди.\n- Квидиш ўйини ќандай ўйналишини ћаётингда бирор маротаба бўлсин, кўрганмисан? - тўлќинланиб сўради Древ.\n- Древ «Гриффиндор» жамоасининг сардори, - ќисќача тушунтириб ўтди профессор Макгонагалл.\n- Унинг ќомати ћам Сайёд бўлиши учун жуда боп экан, - деди Древ, Гаррини айланиб томоша ќилганча, баћо берар экан, - Вазни енгил, чаќќон. Унга дурустроќ супурги олиб бериш керак. Ўйлайман-ки, «Нимбус-2000» ёки «Соф ѓалаба» русумли супургининг еттинчи модели айни муддао бўлади.\n- Дастлаб, квидиш жамоасига биринчи синф ўќувчиларини ќабул ќилиш ќоидаси тўѓрисида профессор Дамблдор билан гаплашиб олишим керак. Бироќ Муќаддас фалак ћаќи, онт ичиб айтаман-ки, бизга ўтган йилги жамоага ўхшамайдиган жамоа керак. Сўнгги ўйинда слизеринчилар бизни ер билан битта ќилиб, топтаб ташлашди. Ќарийб бир ой Северус Снеггнинг кўзига тик ќара олмай юрдим... Бор кучингизни сарф этиб, катта иштиёќ-ла машќ ќилаётганингиз ћаќидаги хабар эшитиб боришга умид ќиламан, мистер Поттер, - деди профессор Гаррига кўзойнак устидан жиддий ќараб, - Акс ћолда, сизга ќўлланиладиган таъзир борасидаги фикримни ўзгартиришим мумкин.\nУшбу сўзларни айтиб бўлгач, профессор кутилмаганда кулиб ќўйди.\n- Отангиз Сиз билан фахрланган бўлар эди, - деди у, - Чунки ўзи ћам нићоятда моћир ўйинчи бўлган.\nТушлик ваќтида Гарри Ронга профессор Макгонагалл ўќув майдонидан олиб кетганидан сўнг бўлиб ўтган воќеани айтиб берди.\n- Ћазиллашма, - хитоб ќилиб юборди, оѓзига стейк бўлагини солишга солиб олиб, чайнаш кераклигини унутиб ќўйган Рон, - Сайёд?! Биринчи синф ўќувчиси ћали ћеч ќачон... Сен энг ёш ўйинчи бўласан. Сўнгги...\n- Сўнгги юз йил ичида, - Роннинг ћайрат тўла сўзини якунига етказди Гарри, ўзи ћам оѓзини ўпка-жигардан тайёрланган пирог билан тўлдирганча, - Буни менга Древ айтди.\nБугунги ћаяжондан сўнг, Гаррининг ќорни жуда бошќача очиќиб кетган. Рон шундай ћайратланган, шундай ќойил ќолган эдики, айтишга сўз топа олмай, оѓзини очганча, Гаррига баќрайиб ќолди.\n- Келаси ћафтадан машќ ќилишни бошлар эканман, - маълум ќилди Гарри, - Фаќат бу ћаќда ћеч кимга оѓиз оча кўрма. Древ буни сир тутиш керак деб тайинлади.\nКатта Залга Фред билан Жорж Уэслилар кириб келиб, атрофга ќарашди ва Гаррини топиб, ёнига ошиќишди.\n- Яша, Гарри, - пичирлади Жорж, - Древ бизга бор гапни айтиб берди. Биз сенинг жамоадошларинг, Уриб ќайтарувчилармиз.\n- Ћали кўрасизлар, - деди Фред, - Бу йил кубокни албатта ќўлга киритамиз. Чарли мактабни тамомлаб кетганидан буён, «Гриффиндор» жамоаси ћали бирор маротаба зафар ќозонмаган. Аммо бу йил жуда яхши жамоа шаклланмоќда. Яхшигина ћунар кўрсатганга ўхшайсан, а, Гарри? Древ сен ћаќингда гапирар экан, дудуќланиб ќолди.\n- Майли, биз боришимиз керак, Ли Жордан мактабдан чиќишнинг яна бир хуфия йўлини топибди, бориб кўрайлик-чи.\n- Бу ўша, Тилёѓлама Григорий ћайкалининг ортидаги, биз ћали биринчи синфда ўќиб юрган кезларимизда ўзимиз топган йўл эканлигига ишончим комил. Кўришгунча!\nФред билан Жорж нари кетиши билан бошќа, энди анчагина нохуш башаралар: Малфой ва унинг ћамтовоќлари Краббе билан Гойл яќин келишди.\n- Видолашув дастурхоними, Поттер? Маглистон поезди соат нечада жўнар экан?\n- Мана бу назокатли ќизлар ёнида ўзингни анчагина мард тутасан, а, Малфой? - чаќиб олди Гарри, совуќ оћангда.\nЎќитувчилар билан тўлиб-тошган Мўътабар Стол яќинида бўлишгани учун ћам «назокатли ќизлар» Краббе билан Гойл ћеч нима ќила олишмай, мушт ќисиб ќўйишдан бошќа чора топа олишмади.\n- Сен билан яккама-якка ћар ќандай ваќтда олишишга тайёрман, - баёнот ќилди Малфой, - Агар ќўрќмасанг, бугун тунда учрашишимиз мумкин. Сећргарлар дуэлига тушамиз. Билвосита жанг. Фаќат сећрли таёќчалар воситасида курашамиз. Э, ћа, нима бўлди? Чамаси, сећргарлар дуэли ћаќида эшитмаганга ўхшайсан, а?\n- Эшитган, албатта, - гапга аралашди Рон, - Мен иккинчи раќамли сећргар бўламан. Сен томондан ким чиќади?\n- Краббе, - ќарор ќилди Малфой, ўз ошналарига бошдан-оёќ разм солиб чиќќач, - Тун ярмида. Маъќулми? Ўлжа ќилиб олинган ќурол-аслаћалар хонасида учрашамиз. У ер доимо ќулфланган бўлади.\nМалфой нари кетгач, Рон билан Гарри бир-бирига ќараб ќўйишди.\n- Сећргарлар дуэли дегани нима? - сўради Гарри, - Иккинчи раќамли сећргар бўлиш нимани англатади?\n- Агар биринчи раќамли сећргар ћалок бўлса, иккинчи сећргар унинг ўрнини эгаллаши лозим, - эћтироссиз жавоб ќайтарди Рон, совиб ќолаётган пирокка ќўл узатиб, - Фаќат ћаќиќий афсунгарлар олишадиган дуэлдагина бирон-бир сећргар ћалок бўлиши мумкин, тушундинг-ми? - ќўшиб ќўйди у, Гаррининг юзи касб этган ќиёфани кўргач, - Малфой иккалаларинг эса бир-бирларингга, нари борса арзимаган учќун дасталаринигина сачратишларинг мумкин. Иккалаларингдан бирорталаринг бир-бирларингга чинакам шикаст етказа оладиган афсунгарлик ќудратига эга эмассизлар. Ишончим комилки, у, ќўрќиб кетиб, дуэлдан бош тортишингни кутган.\n- Агар мен сећрли таёќчамни силкитсам-у, ундан лоаќал ўша учќун дастаси ћам чиќмаса, нима бўлади?\n- Таёќчангни бир четга ќўясан-да, Малфойнинг тумшуѓига мушт соласан.\nБолалар нигоћини кўтариб, Гермиона Грэнжерни кўришди.\n- Оббо! Шу бугун бемалол овќатланамизми-йўќми? - аччиќланди Рон.\n- Мен сизларнинг Малфой билан ўтган сућбатларингни бехосдан эшитиб ќолдим... - деди Гермиона, Роннинг гапига эътибор ћам ќаратмай, Гаррига мурожаат ќилиб.\n- Ћа, албатта. Бехосдан! - тўнѓиллади Рон.\n- ... фикримча, тунги соатларда юрмаслигинг керак, Гарри. Агар сени тутиб олишса, тутиб олишлари эса муќаррар, «Гриффиндор» неча балл йўќотишини яхшилаб ўйлаб кўр. Худбинлик ќилма.\n- Бироќ бу, сенга тааллуќли иш эмас, - деди Гарри.\n- Кўришгунча, - ќўшиб ќўйди Рон.\nНима ќилганда ћам бу иш, шундай ажойиб куннинг муносиб хотимаси бўлмайди, хаёлдан ўтказди уйќуси келмаган Гарри ётган ўрнида. Дин билан Симус ухлаб ќолган, Невилль мактаб амбулаториясида ќолган, Рон эса бутун оќшом: «Агар Малфой сенга ќарѓиш ёѓдирса, чап бер. Негаки, уларни ќандай мућосара ќилиш кераклиги ёдимда йўќ» каби тавсиялар бериб чиќди. Филч ёки миссис Норриснинг ќўлига тушиб ќолиш эћтимоллиги катта. Гарри таќдирни синаб, таваккал ќилмоќчи эканлигини, мактабда жорий этилган ќоидаларни бир куннинг ўзида иккинчи маротаба бузишга аћд ќилганини жуда яхши идрок этмоќда. Бироќ масаланинг бошќа томони ћам жуда жиддий. Унинг кўз ўнгида Малфойнинг муттаћам турќи гавдаланди. Яккама-якка ќолиб, Драконинг адабини бериш зарурлиги, бундай имкониятни ќўлдан чиќармаслик кераклигини ўйлади.\n- Ўн бир ярим бўлди, - нићоят пичирлади Рон, - Ваќт бўлди.\nУлар халатларини кийиб, сећрли таёќчаларини ќўлга олишди. Минорада жойлашган ётоќхонадан айланма зина бўйлаб пастга, яширинча тушиб, «Гриффиндор»нинг умумий мећмонхонасига тушишди. Каминдаги ѓўлалар ћамон ёниб, тартибсиз ќўйиб чиќилган креслолар камин чўѓининг хира нурида худди ухлаб ётган ќора махлуќлар каби кўринмоќда. Икковлон чиќиш йўлини бекитиб турган портретга яќинлашган эди ћам-ки, кутилмаганда яќин орада турган креслолар томондан кимнингдир ќатъий оћангда:\n- Бари-бир билганингдан ќолмадинг-ми, Гарри? Кўзларимга ишонмайман! - деган овози эшитилди.\nЧироќ ёниб, хонада, тунги кўйлак устидан пушти халат кийиб олган Гермиона Грэнжер кўринди.\n- Гермиона! - аччиќланди Рон, - Бор ухла!\n- Ќилаётган ишинг ћаќида акангга айтиб беришимга сал ќолди, Рон, - кескин жавоб ќайтарди Гермиона, - Синфбоши Перси бунга йўл ќўймаган бўлар эди.\nЋаётда шу ќадар хира одамлар ћам бўлиши Гаррини таажжублантирди.\n- Кетдик, - деди у Ронга, Семиз Хола портретини юќорига кўтарганча, ташќарига интилиб.\nБироќ Гермиона осонликча таслим бўлишни хаёлига ћам келтирмай, Роннинг кетидан, аччиќланган урѓочи ѓоздай вишиллаб чиќди.\n- Сен коллеж ћаќида ќайѓурмаяпсан. Фаќат ўз манфаатингни кўзлайсан. Мен эса слизеринчилар кубокни боз ќўлга киритишларини, айлантириш афсунлари учун профессор Макгонагаллдан олган балларим сенинг дастингдан йўќотилишини истамайман.\n- Изингга ќайт.\n- Яхши, кетаман. Мен сизларни огоћлантириш, ёмон йўлдан ќайтаришга уриндим. Мактабдан ћайдаб юборишгач, поездда кетаётганларингда сўзларимни эслайсизлар. Сизлар...\nГермионанинг фикрича, улар ќанаќа болалар эканлигини охиригача билишнинг иложи бўлмади. Гермиона бу борадаги ўз фикрини Семиз Холага паролни айтиб, портретини кўтарганча, изига ќайтаётган фурсатда билдирмоќчи бўлди-ю, бироќ портрет бўм-бўш. Ваќтдан унумли фойдаланишга аћд ќилган Семиз Хола кимнинг ћузурига мећмонга кетиб ќолибди. Оќибатда Гермиона учун «Гриффиндор» минораси ёпилиб ќолди.\n- Энди нима ќиламан? - ваћимага тушиб ќолди ќизалоќ.\n- Кўнглинг истаган ишни, - жавоб ќайтарди Рон, - Биз эса боришимиз керак, кечикяпмиз.\nУлар йўлак охирига етиб бормаган эдилар ћам-ки, Гермиона етиб олди.\n- Мен сизлар билан бораман, - баёнот ќилди у.\n- Ћеч ћам-да.\n- Мени Филч тутиб олишини кутиб ўтирмайман-ку, ћар ќалай. Агар у учовимизни тутиб олса, мен рост гапни, яъни сизларни тўхтатиб ќолмоќчи бўлганимни айтаман. Сизлар эса менинг ћаќлигимни тасдиќлаб ќўясиз.\n- Суллоћлик борасида ќашшоќ эмассан... - овоз кўтарди Рон.\n- Жим бўлинг, икковингиз! - деди Гарри, - Мен ќандайдир товуш эшитдим.\nЧиндан ћам ќаердандир пишиллаган товуш эшитилди.\n- Миссис Норрис-ми? - базўр дамини чиќарди Рон, ќоронѓиликка ќараб.\nАммо бу миссис Норрис эмас балки полда, кулала тушганча ухлаб ётган Невилль экан. У, яќин келган болалар шарпасидан сесканиб, уйѓониб кетди.\n- Худога шукур, нићоят мени топдиларинг! Бу ерда ќанча ваќт ўтирганимни ўзим билмайман. Янги паролни эсимдан чиќариб, мећмонхонага кира олмадим.\n- Секинроќ гапир, Невилль. Янги пароль «Чўчќа тумшуѓи». Бироќ ћозир бу пароль ёрдам бермайди. Семиз Хола ќаергадир кетиб ќолибди.\n- Ќўлинг ќалай? - сўради Гарри.\n- Жойида, - жавоб берди Невилль ќўлининг ишлашини кўрсатиб, - Помфри хоним уни бир сонияда тузатди-ќўйди.\n- Жуда соз. Ќулоќ сол Невилль, биз ћозир бир жойга боришимиз керак, сал ўтиб кўришамиз...\n- Йўќ, ёлѓиз ташлаб кетманглар мени, илтимос, - ёлворди Невилль, - Ќонхўр Барон икки бор ёнимдан ўтди.\n- Агар сизлар туфайли ќўлга тушиб ќолсак, профессор Белка айтган Уй ажинаси ќарѓишини ўзлаштириб, сизларда синаб кўрмас эканман, тинчланмайман, - ваъда берди Рон, дастлаб соатига, сўнг, Гермиона билан Невиллга баджаћл ќараб.\nУй ажинаси ќарѓишига оид назарий билимларини намоён этмоќчи бўлган Гермиона эндигина оѓиз жуфтламоќчи бўлган эди ћам-ки, Гарри ќўрќинчли оћангда пичирлаб, ортидан жим юришни буюргач, шаштидан ќайтди.\nШарпалари баћайбат деразалардан тушаётган тўлин Ой нурларида кўринаётган болалар, ќаср йўлакларида жим юришди. Гарри, ћар бир муюлишда Филч ёки миссис Норрис билан юзма-юз келишга маънан тайёр бўлиб борди, бироќ ћозирча болаларнинг омади юришмоќда. Зина бўйлаб учинчи ќаватга тез кўтарилиб олишгач, оёќ учида юриб, ўлжа ќилиб олинган ќурол-аслаћалар хонасига ўѓринча кириб олишди.\nМалфой билан Краббе ћали келишмаган. Биллурдан тайёрланган жавонлар Ой нурида товланиб турибди. Соврин, ќалќон, ќурол-яроѓ ва ћайкаллар ћам ќоронѓиликда тилла ва кумушдек жилваланиб кўринади. Болалар хонанинг ћар томонларидаги эшиклардан кўз узмай, деворга ќапишиб олишди. Малфой ќоронѓиликдан сакраб чиќиб, дафъатан дуэль бошлаб ќолиши мумкинлигини хаёлига келтирган Гарри сећрли таёќчасини ќўлига олди. Даќиќалар жуда секин ўтмоќда.\n- Кечикяпти. Балки ќўрќќандир, - пичирлади Рон.\nУларни кутилмаганда ќўшни хонада эшитилган шовќин саросимага солиб ќўйди. Гарри сећрли таёќчасини эндигина кўтарган эди ћам-ки, кимнингдир овози эшитилди. Бироќ бу овоз Малфойнинг овози эмас.\n- Ћидлаб кўринг, азизам, эћтимол бирон-бир бурчакка биќиниб олишгандир.\nБу овоз, ўз мушуги миссис Норрис билан гаплашиб келаётган Филчнинг овози. Вужудини даћшат ќамраб олган Гарри худди ќутургандай ќўлини силтаб, ћамма унинг ортидан юришини имо ќилди. Болалар овоз чиќармай эшик томон бориб, Филчдан нари ќочишди. Невиллнинг эгнидаги коржома этаги йўлак муюлишининг ортига ўтиши ћамоно, ўлжа олинган ќурол-аслаћа хонасига Филч кириб келгани эшитилди.\n- Улар шу ерда. Яшириниб олишган чамаси.\n- Бу томонга! - пичирлади Гарри.\nЌўрќиб кетган болалар ќурол-аслаћа ва турли яроѓлар ўрнатилган узундан-узоќ галерея бўйлаб нари кетишди. Ќадамлар товушига кўра, Филч яќин келган чамаси. Умидсизликка тушган Невилль кутилмаганда чинќириб юбориб, югура кетганча сирпаниб кетди. Оќибатда Ронни туртиб юбориб, икковлон ќандайдир рицарнинг ялтираб турган аслаћалари ичига кириб кетди. Гумбурлаган тараќ-туруќ ва ќаср-ќусурдан бутун мактаб уйѓониб кетган бўлса, ажаб эмас.\n- ЌОЧДИК! - баќирди Гарри.\nТўртовлон галереядан чиќиб югуришар экан, Филч билан миссис Норрис уларни таќиб ќилаётган-ќилмаётганлигини билиш учун орќага ќиё ћам боќмади. Ќандайдир эшикни очиб, йўлак бўйлаб елиб кетишди. Гарри олдинда, ћозир ќаерда эканликлари, ќай томон югуришаётганини оз бўлса-да тасаввур ћам ќилмай бормоќда. Болалар гобелен пардадан ўтиб, аллаќандай махфий йўлакка келиб ќолишди. Ушбу йўлакдан ћам югуриб ўтиб, афтидан ўлжа олинган ќурол-аслаћалар хонасидан кўп милялар нарида жойлашган афсунлар хонасига етиб келишди. Гарри совуќ деворга суяниб олди (Гобелен – деворга осиб ќўйилган суратли гилам. Эслатма: 1 миля 1,609 километрга тенг).\n- Ќутулдик, шекилли, - деди у, ћансираганча, пешонасидаги терни артиб.\nНафас олар экан ичидан аллаќандай ћуштак ва ќулќ-ќулќ этган товуш эшитилаётган Невилль икки букилиб олди.\n- Мен... сизларга... айтган, - узуќ-юлуќ бошлади Гермиона, кафтини кўкрагига кўндаланг ќўйиб, - Айтган... сизларга... эдим...\n- Ортга, «Гриффиндор» минорасига, имкон ќадар тезроќ ќайтиш лозим, - фикр билдирди Рон.\n- Малфой сени алдади, - деди Гермиона Гаррига, - Буни тушундинг деб умид ќиламан? У ўша хонага келишни хаёлига ћам келтирмаган. Аммо Филч ўлжа ќилиб олинган хонага кимдир келишини билган. Афтидан бу хабарни унга Малфойнинг ўзи етказган.\nГарри ичида Гермионанинг ћаќ эканлигини тан олди-ю, унга очиќдан-очиќ иќрор бўлишга шошилмади.\nБироќ кетиш осон кўчмади. Болалар ўн ќадам ћам илгариламай, яќин орадаги эшик дастаси титраб, синф хонасидан оёќ остига нимадир ўќдай учиб чиќди.\nДрюзг. У болаларни кўриб, баќира бошлади.\n- Дрюзг, жим, илтимос. Акс ћолда мактабдан ћайдаб юборишади бизни.\nДрюзг жирканч ќиёфа касб этганча, ћиринглай бошлади.\n- Хўш, биринчи синф ўќувчилари, тунги сайилми. Ким жойида ўтирмас, ќўлга тушиб ќолишдан ќўрќмас.\n- Бизни сотиб ќўймасанг, ќўлга тушмаймиз. Илтимос Дрюзг, жим бўл.\n- Лекин мен, айни сизларнинг манфаатингизни кўзлаб, Филчга хабар беришим керак. Ваћоланки, шунга мажбурман, тушундингиз-ми? - деди кўзлари ичиќораларча ярќираётган Дрюзг, мисли йўќ олижаноблик оћангида.\n- Йўлдан ќоч, - деди жаћли чиќќан Рон, ќўл кўтариб.\nБу Роннинг катта хатоси бўлди.\n- ЎЌУВЧИЛАР ЁТОЌХОНАДАН ТАШЌАРИДА! - чинќира бошлади Дрюзг, - Ўќувчилар ётоќхонадан ташќарида, ман этилган йўлакда юришибди!\nДрюзг остидан шўнѓиб ўтган болалар йўлакнинг нариги бошига ќараб югуриб, аллаќандай эшикка рўбару бўлишди. Эшик бахтга ќарши ёпиќ.\n- Бўлди, тамом! - инграб юборди Рон, - Ќўлга тушдик.\nДрюзгнинг ќичќириѓи томон югурган Филчнинг ќадами яќинлашаётгани эшитилмоќда.\n- Вой, нега имиллайсан, тезроќ бўлсанг-чи, - тезлатди Гермиона Гаррини.\nУ Гаррининг ќўлидаги сећрли таёќчани тортиб олди-да, ќулфга уриб:\n- Аллоомора! - деб пичирлади.\nЌулфнинг шиќ этган товуши эшитилиб, эшик очилди. Болалар бир-бирини туртганча, ичкарига кириб, эшикни ичкаридан ёпишди-да, ќулоќлари билан унга ёпишиб олишди.\n- Ќайси томонга ќочишди, Дрюзг? - сўроќќа тутди Филч, - Тез гапир!\n- «Илтимос» денг.\n- Аћмоќлик ќилма, Дрюзг, гапир, ќайси томонга кетишди?\n- «Илтимос» демас экансиз, мен ћам ћеч нима демайман, - минѓирлашини ќўймади Дрюзг, чўзиќ овози билан.\n- Хўп, майли, илтимос.\n- ЋЕЧ НИМА! Ха-ха-ха! Айтдим-ку, «Ћеч нима» демайман, «Илтимос» демас экансиз, деб. Ха-ха-ха! Ха-ха-ха!\nБолалар Дрюзгнинг чийиллаганча нари учиб кетгани, ѓазаби ќайнаган Филчнинг ќарѓишларини эшитиб туришди.\n- Филч бу эшикни ќулфлаб ёпилган деб билади. Демак, ћали ќўлга тушмаслик имкони бор, ћар ќалай мен шундай деб ўйлайман, - деди Гарри.\nГарри, ќулоѓини эшикка босганча, фикр билдирар экан, Невилль унинг халатини тортгани-тортган.\n- Тинч ќўйсанг-чи, Невилль. Яна нима демоќчисан?\nГарри бошини бургач, Невилль нима демоќчи бўлганлигини аниќ тасаввур ќилди. Бир сония давомида Гаррига, бўлаётган ушбу ћодисалар ќандайдир бемаъни тушга ўхшаб кетди. Мана бу кўриб тургани эса бугунги кун давомида бўлиб ўтган воќеалар инобатга олинадиган бўлса, ћаддан ортиќ ўтиб тушди.\nГап шундаки, болалар, Гарри ўйлагандек, ќандайдир синф хонасида эмас, балки ўќув йили давомида учинчи ќаватнинг ўнг томонидаги ман этилган йўлакка кириб ќолишган экан. Ушбу йўлак нима учун ман этилганлиги, унда нима учун мудћиш ажал топиш мумкинлиги ана энди нићоятда аниќ ва аён тушунарли бўлди-ќолди.\nГаррининг кўзига бир махлуќ ит тикка ќараб турибди. Ит шу ќадар каттаки, танаси билан полдан шифтгача бўлган бўшлиќни тўлдириб олган. Бунинг устига, унинг калласи бир эмас, икки эмас учта бўлиб, уч жуфт ќутурган кўзи баќрайиб турибди. Чаќирилмаган мећмонларни кўрган итнинг уч жуфт бурун катаги йириклашиб кетган, учта катта очилган оѓзидан ќалин арќондай келадиган сўлак оќиб турибди.\nИт ўзининг олтита кўзини баќрайтирганча, деярли ќилт этмай тек турибди. Шундай бўлса-да, кутилмаганда пайдо бўлиб, махлуќни ѓафлатда ќолдиришгани учун ћам, ћамон тирик эканликлари Гарри учун мутлаќо тушунарли. Аммо махлуќ аста-секин хушини йиѓиб олаётганига шубћа йўќ. Фавќулодда йирик танасининг ќаъридан чиќаётган момаќалдироќнинг гулдурашига ўхшаш товуш бундан яќќол далолат бериб турибди.\nГарри хушини йиѓиб, эшик дастасини ушлади. Филчни ёки ажални танлаш керак бўлса, Филчни танлагани бўлсин.\nБолалар, Гарри очиб юборган эшикдан, унга юзланмасдан ћам ташќарига чиќиб, шартта ёпиб ќўйишди-да, йўлак бўйлаб ўќдай учиб кетишди. Филч, бузѓунчиларни бошќа жойда ќидиришга аћд ќилган шекилли, кўринмади. Умуман айтганда, болалар Филчни аллаќачон унутиб юборишган, уларнинг ћаёлини фаќат, анави мудћиш махлуќдан имкон ќадар йироќлашиш ўйи банд ќилган. Улар, еттинчи ќаватдаги Семиз Хола портрети ќаршисига келиб ќолгунга ќадар тўхтамай югуришди.\n- Ќаерларда санќиб юрибсиз? - сўради Семиз Хола халатларининг тугмалари очилиб кетган, тер босиб, ќаттиќ ћаяжонланган болаларнинг дийдорларига ќараб.\n- Аћамияти йўќ, аћамияти йўќ, чўчќа тумшуѓи, чўчќа тумшуѓи, - ћансиради Гарри.\nПортрет ќўзѓалгач, болалар умумий мећмонхонага кириб, даѓ-даѓ ќалтираганча, ўзларини креслога ташлашди. Улар тилга киргунга ќадар анча ваќт ўтди. Невиллнинг ќиёфаси эса ќайта гапира олмайдиган одамга ўхшаб ќолган.\n- Мактаб ичига шундай махлуќни олиб киришганини ќаранг, фаросатлари ишлайди-ми уларни? - нићоят овоз берди Рон, - Анави бўрдоќига ќўйилган итнинг емдан ќайтадиган ваќти етганга ўхшайди.\nГермионанинг меъёрий тарзда нафас олиш ќобилияти билан бир ваќтда жанжалкашлик табиати ћам тиклана бошланди.\n- Ћеч ќайси бирларинг ћеч нарса сезмадиларинг, а? - жаћл ќилди у, - Ит нимани устида турганини кўрмадиларингми?\n- Пол устидами? - тахмин ќилди Гарри, - Мен унинг оёќлари остига ќараганим йўќ. Бошларининг ћаракатини кузатишга улгурсанг ћам катта гап.\n- Йўќ, полда эмас. У ертўла ќопќоѓи устида турибди. Шуниси аёнки, у ниманидир ќўриќлаяпти, - деди кўзи чаќнаб кетган Гермиона ўрнидан туриб, - Ўйлашимча, сизлар ўзингиз ўзингиздан мамнун бўлсангиз керак. Бироќ биз ћалок бўлишимиз ёки бундан ћам ёмони мактабдан ћайдалишимиз мумкин эди. Энди, агар ќарши бўлмасангиз, мен кириб ухлайман.\n- Йўќ, биз ќарши эмасмиз, - деди аччиќланган Рон, оѓзи очилиб ќолганча Гермионанинг ортидан ќараб, - Худди биз уни мажбур етаклагандай гапиришини ќаранг.\nЛекин, хаёлдан ўтказди Гарри ўрнига ётар экан, Гермионанинг гапида жон бор. Анави ит нимани ќўриќлаб ётибди? Бирдан унинг эсига Хагриднинг сўзлари тушди: «Борди-ю бирор нарсани яширмоќчи бўлсанг, Ер куррасида энг ишончли жой «Гринготтс» саналади... Эћтимол «Хогварц»ни ћам ишончли деб айтиш мумкиндир».\nХагрид «Гринготтс» банкининг етти юз ўн учинчи бўлмасидан олиб чиќќан, ўша эзилиб кетган кичкинагина халта топилганга ўхшайди.\nAdmin · Просмотров: 1547 · Оставить комментарий\n26 Нояб 2011. 17:54:19


Бугун ЕЧЛда марказий баҳс "Энфилд"да бўлади\n18 сентябрь, 2018, 11:36\nТеглар:Ливерпуль | ПСЖ | УЕФА чемпионлар лигаси\n"Ливерпуль" - ПСЖ тўқнашуви.\nБугун Европада клублар ўртасидаги энг нуфузли мусобақа – Чемпионлар лигасининг янги мавсум карвони йўлга чиқади. Мухлислар эса илк турданоқ гранд жамоалар тўқнашувига гувоҳ бўлишлари мумкин. “Ливерпуль” – ПСЖ баҳси ҳам шулар жумласидандир.\n- “Ливерпуль” ва ПСЖ жамоалари тарихда фақат бир марта тўқнаш келишган. Ушбу учрашув бундан 21 йил муқаддам Кубок эгалари кубоги ярим финали доирасида ўтказилган. Ўшанда икки ўйин натижасига кўра парижликлар ғалаба қозонишган.\n- Ҳар иккала жамоа ҳам ўз миллий чемпионатларида бу мавсум ўтган 5та турнинг барчасида ғалаба қозониб, 100 фоизлик натижа қайд этди.\n- “Ливерпуль” 12та ўйиндан буён ўз майдонида мағлуб бўлмаяпти. Улар сўнгги бор жорий йилнинг 21 январида мағлубиятга учрашган.\n- ПСЖ кетма-кет 6та ўйиндан буён ҳар бир учрашувда рақиблари дарвозасига камида 3та гол урмоқда.\n- Учрашувнинг яна бир эътиборли жиҳати “Ливерпуль” ва ПСЖ бош мураббийларининг сўнгги иш жойлари Дортмунднинг “Боруссия” клуби бўлган эди.\nБош ҳакам: Жюнейт Чакир (Туркия)\n"Ливерпуль": Алиссон – Александер-Арнольд, Гомес, ван Дейк, Робертсон, Милнер, Хендерсон, Вейналдум, Салоҳ, Мане, Фирмино.


03:44 / 06 февраль | Ilxam Bey2001 | 513\nАссалому алайкум! Сиздан мусулмон биродарингиз ўлароқ маслаҳат сўрамоқчиман савол бироз узун, олдиндан узр. Мен қишлоқ жойда яшайман, бу ердаги одамлар диндан анча узоқ хамрни бемалол ичишади ва айримлар ичиб бўлиб чашмасига баракат эт ҳам қўйишади биз тарафдаги тўйлар хамрсиз ўтмайди. Инсонларга диндан гапирсанг мулла бўлибмисан деб гапиришади. Аёллар авратларини ёпмайдилар, бидъат ҳурофотларга тўла тўй бермоқчи бўлинса, хамр чиқариш керак усиз тўй ўтмайди келин киёш айланиб келиши керак маҳрам номаҳрам нима эканлигини умуман билишмайди тўйда аёллар эркаклар бемалол аралаш қуралаш болиб юришади ва кечқурун пардоз андоз қилиб чиройли калта ёки очик сочик узун кўйлакларни кийиб бемалол рақсга тушишади эркаклар билан агар мен уйланмоқчи бўлсам келин тараф ота онамга амакимга кўрпа бериши шартмиш амакимни 5 ўглига ҳам кийим беришлар ва 6 та аммамга ҳам кийинишга етадиган мато у хам.етмагандай амакимни 5 та ўглини хотинларига ҳам кийинишга етадигам мато тавар бериши шарт эмиш мен бу нарсаларга беришга келинда ҳеч қандай мажбурят йўқлигини айтсам ойим бу ото бободан келётган нарса дейишади бу ҳаммаси эмас афсуски келинлар эрининг укалари билан бемалол қўл беришиб у хам етмагандай рассиядан келсалар қучоқлашиб кўришишар экен нима эмиш бу ҳурматмиш маҳрами бўлмаганлар билан бемалол уйида ёлгиз ҳолда суҳбатлашадилар Алҳамдулиллаҳ диндан ҳабарим бор бу ердаги қизлар шахарликлар қолишмайдилар авратларни ёпишмайдилар ҳижоп қиядиган қизни диндорни қизни бу ердан топиш жуда жуда қийин бу ҳали ҳаммаси эмас бундан да баттарлар ҳам бор устоз мен жуда сиқилиб кетдим устоз даюс кимлигини нима амал қилса ҳам даюс ҳолида ўлса жаҳаннамга киришини биламан уйланишга умуман рағбатим қизиқишим қолмади яшаётган жойимда умуман яшаш истамайман бош олиб кетишни ҳоҳлайман тақво қилиш гуноҳдан тийилиша ҳаракат қиламан лекин тақво ҳақида ўқиганимда яшаб турган жойиҳам муҳум аҳамятга эгалини билиб олдим мен яшайдиган ерда гуноҳлардан тийилиш жуда ҳам кийин бу ердаги одамлар ичида динни ушлаш чўгни ушлаш билан тенг устоз Аллоҳ розилиги учин менга маслаҳат беринг насиҳат қилинг балки бу гапим сизга бир оз бошқача туйилар мен ҳудди ботқоқлигда яшаётган инсонга ўхшайман ботқоқлигда яшаб лой юқтирмаслик қанчалар қийин бўлса мен ҳам бу ерда гуноҳлардан тийилишим шу даража қийн гапим кўнглигизни оғиртган болса кечиринг яшашга умуман рағбатим қолмаяпти ҳатто Аллоҳдан Аллоҳим агараш яшайим менинг учн яхши бўлса яшат агар ўлишим яхши бўлса ўлдир деб айтишгачаям бордим. Менга ёрдам беринг, насиҳат қилинглар.\n– Ва алайкум ассалом! Ҳеч бир нарса исташингиз билан “бўл” дейишингиз билан бўлиб қолмайди. Жуда секинлик билан ён-атрофингиздагиларга динни ўргатишга ҳаркат қилишингиз керак. Бунинг учун ичиб ўтарган бўлишса ҳам олдиларига келиб “Бу ичаётганинг ҳаром” демаслигингиз керак. Аксинча ҳар бир инсонда қайсидир бир яхши сифат бўлади. Одамлардаги ўша яхши сифатларни ўрганинг. Ўша сифатларни янада ривожлантиришга қизиқтиринг, мақтанг. Сизга меҳр-муҳаббатлари пайдо бўлади. Шундан кейин бироз силаи-раҳмининг савобларидан ўргатинг, ўшангача ҳам намоздан гапирмай тураверинг. Яхшилик инсонни жаннат томонига етаклайди. Қалбларида бир хурсандчилик ҳис қилишади. Вақтингиз бўлганда шаҳарга олиб келинг, масжидларга бирга кириб чиқинг. Шу каби ён-атрофингизга таъсир ўтказишга ҳаркат қилинг. Билиб қўйинг, ҳидоят қилиш сизни қўлингизда эмас. Аллоҳ хоҳласа черковдаги роҳибларни мусулмон қилиб қўймоқда. Гапирсангиз ёқмайдиган гапларни гапирмай туринг. Дунёга келиб ҳеч кимга таъсирингизни ўтказолмайдиган бўлиб ўтиб кетишдан қўрқинг. Бу аста секинлик билан бўлади. Сиз ҳам ноумид бўлманг, ўзингиз камолот топишга ҳаркат қилинг сўнг ён атрофингизга тарқатишга ҳаракат қилинг. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам келтирган динни инсонлар қабул қилиши учун 40 йилгача бирорта ҳам ёлғон гапирмасдан сиддиқ мақомини олдилар. Аҳдини бузмасдан содиқ деган лақабни олдилар. Қўлларидаги борини йўқ демасдан энг сахий деган лақабни олдилар. Омонатга ўта қаттиқ эътибор берганларидан амин деган лақабни олдилар. Набираликни аъло даражада жойига қўйган эдилар Абдулмуттолиб кўрмаса туролмайдиган даражага етдилар. Тижоратда содиқ бўлгандилар Хадийжа онамиз ўзларини бағишладилар, никоҳига олишларини таклиф қилдилар. Қўшничиликни аъло дажада йўлга қўйгандилар қўшниси энг ашаддий душмани бўлса ҳам кўрганда ҳайбатланиб иззатини жойига қўядиган бўлди. Силаи раҳмни аъло даражада бажарганларидан қариндош уруғлари Аллоҳ қалбини очмаганидан бошқа иймон келтирмасликларига ҳеч қандай сабаб тополмадилар ва ҳоказо. Бизни яқинларимиз ҳам биз туфайли ҳидоят топишини хоҳласак аввало ўша камолот сифатларини ўзимизда мужассам қилишга ҳаракат қилишимиз керак. Усиз иш битмайди. Бу уммат ниҳоят унумдор ерга ўхшайди. Аллоҳдан сўраб меҳнат қилинса ҳеч қачон зое кетмайди.\nСиз ўйлагандек қизларни топиш сизга қийин, Аллоҳга осон. Сиз Аллоҳдан сўрайверинг. Валлоҳу аълам!