Бюджет маблағларидан мақсадли фойдаланиш коррупциянинг олдини олади / ADOLAT ижтимоий-сиесий газетаси\nОлий Мажлис Қонунчилик палатасидаги Ўзбекистон “Адолат” СДП фракциясининг навбатдаги йиғилиши бўлиб ўтди. Қуйи палата депутатлари, бир қатор мутасадди вазирликлар, идора ва ташкилотларнинг масъул раҳбар ходимлари иштирок этган йиғилишда Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджети ижросининг 2016 йил ҳамда 2017 йил I чорак якунлари кўриб чиқилди.\nШунингдек, 2017-2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясини “Халқ билан мулокот ва инсон манфаатлари йили”да амалга оширишга оид Давлат дастури тадбирларининг фаол амалга оширилиши натижасида республикамизда 2017 йилнинг I чорагида ҳам иқтисодий ўсиш суръатлари таъминланди.\nУшбу даврда мамлакатнинг ялпи ички маҳсулоти 7,3 фоизга, саноат ҳажми 7,4 фоизга, қишлоқ хўжалиги ҳажми 6,6 фоизга, хизматлар ҳажми 11,3 фоизга, чакана товар айланмаси ҳажми 12,4 фоизга ўсди. Давлат бюджети ЯИМга нисбатан 0,1 фоиз миқдорида профицит билан ижро этилди. Инфляция даражаси прогноз параметрларидан ошмади ва 2,9 фоизни ташкил этди.\n— Ҳисобот давридаги Ўзбекистон Республикаси Давлат бюджетининг ижросини муҳокама қилишда социал-демократик ғояларга таянган ҳолда асосий эътиборни ижтимоий соҳаларда амалга оширилган ишларга қаратдик.\nҲисоботда келтирилишича, ўтган йилда ижтимоий соҳа ва аҳолини ижтимоий қўллаб-қувватлашга йўналтирилган маблағлар Давлат бюджети харажатларининг 58,9 фоизини ташкил этди. Бу харажатлар ЯИМга нисбатан 12,1 фоиздан иборат бўлди.\nХусусан, 2016 йилда ижтимоий соҳа харажатларининг асосий қисмини ёки 57,4 фоизини ташкил этган таълим муассасалари таъминоти ва уларни ривожлантириш харажатларига Давлат бюджетидан 13 831,7 миллиард сўм маблағ ажратилди. Мос равишда 2017 йилнинг I чорагида ҳам ушбу мақсадлар учун Давлат бюджетидан 3 520,2 миллиард сўм ёки ижтимоий харажатларнинг 61,7 фоизи миқдорида маблағ йўналтирилди.\nШунингдек, ҳисобот даврида Ўзбекистон «Адолат» СДП Сайловолди дастуридан ўрин олган соғлиқни сақлаш тизимини янада ислоҳ қилиш ва ривожлантириш борасидаги ишлар ҳам изчил, тизимли асосда давом эттирилганлигини кузатиш мумкин.\nЖумладан, 2016 йилда ушбу соҳани ривожлантиришга Давлат бюджетидан 5 811,6 миллиард сўм ёки ижтимоий соҳага ажратилган маблағларнинг 24,1 фоизи йўналтирилди.\nШунга қарамай, ижтимоий соҳага ажратилган бюджет маблағларининг самарали ижро этилишида ҳанузгача камчиликларга йўл қўйилаётгани барчамизни ташвишга солади.\nБунга мисол сифатида 2016 йилда янги объектларни жиҳозлаш ишларининг умумтаълим мактаблари бўйича 75,6 фоизга, касб-ҳунар коллежлари бўйича 28,2 фоизга, Болалар мусиқа ва санъат мактабларини мусиқа чолғу асбоблари билан жиҳозлаш 70,6 фоизга бажарилгани ҳамда тиббиёт муассасалари бўйича 33,0 миллиард сўмдан бирор сўмлик харажат қилинмагани натижасида белгиланган режа бажарилмай қолганини келтириш мумкин. Шунингдек, объектларни реконструкция қилиш ва мукаммал таъмирлаш ишларига йўналтирилган йиллик маблағлар умумтаълим мактаблари бўйича 97,1 ва 97,6 фоизга, касб-ҳунар коллежлари бўйича 97,7 ва 97,2 фоизга ва тиббиёт муассасалари бўйича 91,2 ва 86,3 фоизга ҳамда олий уқув юртларнинг моддий-техника базасини ривожлантириш жамғармаси маблағлари 95,6 фоизга ўзлаштирилганлигини ҳам қониқарли баҳолаб бўлмайди.\n— Ўтган йилларда Давлат бюджети маблағларидан мақсадли фойдаланиш, соҳада қонунийликни таъминлаш мақсадида ғазначилик тизими ва Ҳисоб палатаси жорий этилди. Шунга қарамай, айниқса, халқ таълими, ўрта махсус касб-ҳунар таълими ҳамда соғлиқни сақлаш тизимига йўналтирилган маблағлар ижросида ҳамон камчиликлар, ўзлаштириш ва қонунбузилиши ҳолатлари учраб турибди. Шу боис ҳар бир вазирлик ва идоралар тизимида аудит текшируви тизимини йўлга қўйиш зарур, деб ўйлаймиз.\nХалқ билан мулоқот ва инсон манфаатлари йилида йўлга қўйилган янги тизимга мувофиқ ҳар ойнинг биринчи ўн кунлигида Олий Мажлис Сенати аъзолари билан биргаликда ҳудудлардаги мавжуд ҳақиқий ҳолатни ўрганиш жараёнида биз, айниқса, таълим муассасаларида тиббий хизмат хоналарининг керакли тиббий воситалар ва бирламчи дори-дармонлар, малакали мутахассислар билан таъминланиши, болаларга сифатли тиббий хизмат кўрсатиш учун йўналтираладиган маблағларнинг мақсадли ижросини таъминлашга жиддий эътибор қаратаяпмиз. Афсуски, ушбу жараёнда кўплаб камчиликларга дуч келмоқдамиз.\nБиргина Иштихон туманидаги айрим мактабгача таълим муассасаларини ўрганганимизда болаларнинг кунлик овқатланиш рационидан ўрин олган маҳсулотлардан умуман ёки етарли миқдорда ишлатилмаслигига гувоҳ бўлдик. Ваҳоланки, мазкур ҳолат юзасидан туман молия бўлими ва халқ таълими бўлими мутасаддиларига мурожаат қилганимизда мактабгача таълим муассасаларининг таъминоти учун Давлат бюджетидан керакли маблағ ажратилганлигини маълум қилишди. Демак, энг қуйи тизимда яъни истеъмолчиларга етказишда маблағларни мақсадли ишлатиш устидан назорат етарли эмас. Хулоса қилиш мумкинки, қуйи тизимда Давлат бюджети маблағларидан оқилона ва самарали фойдаланиш, соҳада коррупциянинг олдини олиш учун жамоатчилик ва парламент назоратини кучайтириш, шу билан бирга, жойлардаги маҳаллий ижро ҳокимияти органларининг масъулиятини янада ошириш бугунги кун талабидир.\nҚизғин муҳокамалардан сўнг фракция аъзолари Ўзбекистон “Адолат” СДП нуқтаи назаридан келиб чиқиб, ўз таклиф ва тавсияларини билдирдилар.


«МЕҲР УЛАШИНГ» ОЙЛИГИДА ЭРИШИЛГАН НАТИЖАЛАР ҚОНИҚАРЛИМИ?.. - Ўзбекистон овози газетаси\nХалқ депутатлари маҳаллий Кенгашларидаги партиямиз гуруҳлари ташаббуси билан ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқ ва манфаатларига қаратилган 23 масала партия гуруҳларида, 14 масала тегишли доимий комиссияларда ҳамда 7 масала сессияларда кўриб чиқилди ва тегишли қарорлар қабул қилинди. Соҳага тегишли қонунларга юздан ортиқ таклиф тайёрланди.\nЎзбекистон ХДП Марказий Кенгаши Миллий матбуот марказида «Меҳр улашинг» ойлик акцияси якунига бағишланган матбуот анжумани ўтказди.\nПартия Марказий Кенгаши раиси ўринбосари Меҳрожиддин Дархонов ойлик доирасида амалга оширилган ишлар хусусида маълумот берди.\n— Мазкур акция жорий йилнинг 6 ноябридан 6 декабрига қадар давом этди, — деди у. — Шу вақт оралиғида 1580 маҳалла, корхона ва ташкилотларда 500 дан ортиқ тарғибот тадбири ўтказилди. Одамларнинг ўй-фикрлари, ҳаёт тарзи билан бевосита танишдик. Жараёнда 10 минг нафардан ортиқ ногиронлиги бўлган шахс, пенсионер ҳамда эҳтиёжманд аҳоли вакиллари қамраб олинди. Шундан 70 нафарига ўз ишини бошлаши учун банк сертификатлари топширилди, 80 нафар ногиронлиги бўлган шахсларга ишга жойлашишида кўмаклашилди. Бундан ташқари, акция доирасида ҳомийлик маблағлари ҳисобига 195 та ногиронлик аравачаси, 140 та эшитиш мосламаси, 350 та қўлтиқтаёқ тарқатилди. Кўргазмалар ҳам ташкил этилиб, ногиронлиги бўлган 700 нафар шахсларнинг касаначилик, ўймакорлик, тикувчилик каби ўндан ортиқ турдаги маҳсулотлари намойиш қилинди ва сотилди. Мулоқотлар давомида аниқланган юздан ортиқ масалалар ўз жойида ижобий ҳал этилди. Марказ билан ҳал бўладиган 50 га яқин масала партиямизнинг парламентдаги фракциясига тақдим қилинди. Фракция аъзолари томонидан республика даражасидаги муаммоларни ҳал этиш юзасидан 8 та депутатлик сўрови юборилди.\nАкция доирасидаги тадбирларда маҳаллий Кенгашлар депутатлари ва партия ташкилотлари фаоллари ҳудудларда ногиронлиги бўлган шахсларни ўйлантираётган масалалар билан танишди. Афсуски, жойларда бугунги ислоҳотлар мазмун-моҳиятини чуқур англамаётган мутасадди ташкилотлар, масъулиятни ҳис этмаётган партия ташкилотлари борлиги маълум бўлди. Айниқса, якка-ёлғиз кексалар, ногиронлиги бўлган, сурункали касалликларга чалинган шахслар, бўлажак она ва болаларни патронаж хизматлари билан қамраб олиш ишларини талаб даражасида, деб бўлмайди. Ногиронлиги бўлган шахсларнинг бандлигини таъминлаш ҳам ҳамон долзарблигича қолмоқда.\nХалқ депутатлари маҳаллий Кенгашларидаги партиямиз гуруҳлари ташаббуси билан ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқ ва манфаатларига қаратилган 23 масала партия гуруҳларида, 14 масала тегишли доимий комиссияларда ҳамда 7 масала сессияларда кўриб чиқилди ва тегишли қарорлар қабул қилинди. Соҳага оид қонунларга 103дан ортиқ таклиф тайёрланди.\n— Тарғиботда биз асосан ОАВга суянардик, — деди ЎзХДП Марказий Кенгаши бўлим мудири Акмал Турсунбоев. — Бирор тадбир ташкил этиш жараёнида энг аввало телевидение ва матбуот ходимлари билан боғланардик. Марказда амалга оширилаётган саъй-ҳаракатлар, ислоҳотлардан чекка ҳудудларда истиқомат қилаётган аҳоли кўпинча хабар топмай қолаётганди. Вақтида тарғиботнинг бошқа усулларидан кенгроқ фойдаланишни ўйлаб кўрмадик. Мазкур ойлик акция доирасида бу камчилигимизни тузатиш учун ҳудудлардаги меҳнат ярмаркалари, тиббий кўриклар ҳақидаги ахборотларни аҳолига етказишнинг турли усулларидан фойдаланишга ҳаракат қилдик. «Меҳр улашинг» шиори остида ўн номдаги тарғибот воситалари тайёрланиб, аҳоли гавжум жойларга осилди. Шунингдек, партия логотипи туширилган юз мингта буклет, флаерлар, тарғибот воситалари тарқатилди. Бу ўзининг натижасини бермай қолмади, албатта. Гарчи акция биринчи марта ўтаётган бўлса-да, унинг оммабоплигига эриша олдик, деб ўйлайман.\nМатбуот анжуманида мутасаддилар журналистларни қизиқтирган саволларга жавоб беришди.


Даклос – medu.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Даклос\nПрепаратнинг савдо номи: Даклос\nТаъсир этувчи модда (ХПН): даклатасвир дигидрохлориди\nфаол модда: 60 мг даклатасвирга эквивалент бўлган 66,0000 мг даклатасвир дигидрохлориди;\nёрдамчи моддалар: сувсиз лактоза, микрокристалл целлюлоза (Avicel 101), натрий кроскармеллоза, коллоид кремний диоксиди (Аэросил 200), магний стеарати,\nқобиғининг таркиби: яшил Опадрай II 85G51286, тозаланган сув.\nТаърифи: Даклос (даклатасвир дигидрохлориди) таблеткалари бир томонида бўлиш учун чизиқчаси бўлган, оч-яшил рангли қобиқ билан қопланган ромбсимон таблеткалардан иборат.\nФармакотерапевтик гуруҳи: бевосита таъсирга эга вирусларга қарши восита.\nДаклатасвир СВГ репликацияси комплексининг муҳим компонентига ҳисобланган кўп функционал оқсил 5А ноструктур оқсил (NS5А) нинг ингибитори бўлиб ҳисобланади. Даклатасвир вирус РНК сини ҳам, вирионни ҳосил бўлишини ҳам ингибиция қилади.\nХужайра культурасидаги вирусларга қарши фаоллиги\nДаклатасвир таҳлил усулига қараб 0,003-0,050 ва 0,001-0,009 нМ катталикдаги самарали концентрацияларда хужайра репликонлари таҳлилларида мувофиқ равишда СВГ 1а ва 1b генотиплари репликациясининг ингибитори бўлиб ҳисобланади. Репликон тизимида даклатасвирнинг ЕС50 кўрсаткичи 3а, 4а, 5а ва 6а генотинлар учун 0,003-1,25 нМ ва 2а генотипи учун 0,034-19 нМ, шунингдек инфекцион генотип 2а (JFH-1) учун 0,020 нМ ни ташкил қилган.\nДаклатасвир СВГ репликонларининг хужайра тизимни қўллаш билан мажмуавий тадқиқотларда интерферон альфа, 3 HCV ноструктур оқсили (NS3), 5В ноструктур оқсилнинг (NS5В) СВГ нонуклеозид ингибиторлари ва СВГ NS5В нуклеотид аналоглари билан қўшимча синергик ўзаро таъсир намоён қилган. Вирусларга қарши фаолликнинг ҳеч қандай антагонизми кузатилмаган.\nБир қатор РНК ва ДНК-вируслар, шу жумладан ОИТВ га нисбатан аҳамиятли вирусларга қарши фаоллик кузатилмаган, бу СВГ-специфик нишонни ингибиция қилувчи даклатасвир СВГ учун юқори селектив эканлигини тасдиқлайди.\nС гепатити вирусининг 1-4 генотипларида даклатасвирга резистентликни чақирувчи аминокислоталарни алмашиниши репликон хужайра тизимида ажратиб олинган ва NS5А 100 аминокислотали қолдиқнинг N-терминал соҳасида кузатилган. L31V ва Y93H алмашинишлар 1b генотипида тез-тез кузатиладиган, M28T, L31V/M, Q30E/H/R ва Y93С/H/N алмашинишлари эса 1а генотипида тез-тез кузатиладиган ҳисобланади. Аминокислоталарни айрим алмашинишлари 1b генотипи учун резистентликнинг паст даражасини (ЕС50 <1 нмоль/л) ва 1а генотипи учун резистентликнинг юқорироқ даражасини (350 нмоль/л гача) чақиради. 2а генотипи ва 3а генотипида аминокислоталарни бир марта алмашиниши билан энг чидамли вариантлар мувофиқ равишда F28S (EC50> 300 нМ) ва Y93H (EC50> 1000 нМ) бўлган. 4 генотипда 30 ва 93 да алминокислоталар алмашинуви кузатилган. (ЕС50 <16 нМ).\nДаклатасвирга алмашинган резистентликни экспрессия қилувчи СВГ репликонлари NS3 протеаза ва NS5B-полимераза (нуклеозид ва нонуклеозид) ингибиторлари каби турли таъсир механизмлар билан интерферон альфа ва бошқа анти-СВГ агентларга тўлиқ сезгирликни сақлаб қолган.\nКлиник тадқиқотларда даклатасвир софосбувир ёки пегинтерферон альфа ва рибафирин билан мажмуада плазмадаги СВГ РНК кўрсаткичи миқдорий аниқлашнинг пастки чегараси (LLOQ) 25 МЕ / мл бўлган юқори тозаликдаги тизимни қўллаш учун COBAS TaqMan HCV (2,0 версияси) тестини қўллаб аниқланган. УВО СВГ дан соғайиш тезлигини аниқлаш учун бирламчи якуний нуқта бўлган, у AI444040, ALLY-1 (AI444215), ALLY-2 (AI444216), ALLY-3 (AI444218), AI444042 ва AI444043 тадқиқотлар учун даволаш якунлангандан кейин 12 хафта ўтгач СВГ РНК LLOQ дан паст, шунингдек AI444010 тадқиқоти учун даволаш якунлангандан кейин 24 хафта ўтгач (SVR24) СВГ РНК аниқланмаган.\nДаклатасвир софосбувир билан бирга\n60 мг кунига бир марта даклатасвирнинг самарадорлиги ва хавфсизлиги 400 мг кунига бир марта софосбувир билан бирга сурункали СВГ-инфекцияси бўлган пациентларни даволанганда тўртта очиқ тадқиқотларда (AI444040, ALLY-1, ALLY-2 ва ALLY-3) баҳоланган.\nДаклатасвирнинг фармакокинетик хусусиятлари соғлом катта пациентларда ва ССГ бўлган пациентларда баҳоланган. Аввал даволанмаган 1 генотипдаги ССГ бўлган пациентларда кунига 1 марта 60 мг дозада даклатасвирни пэгинтерферон альфа ва рибавирин билан мажмуада кўп марта қабул қилингандан кейин даклатасвир Сmax нинг ўртача кўрсаткичи (CV%) 1534 (58) нг/мл, AUC0-24 – 14122 (70) нг*соат/мл ва Сmin – 232 (83%) нг/мл ни ташкил қилган.\nДаклатасвир таблетка кўринишида бир неча марта перорал дозалари қабул қилингандан кейин осон сўрилган, плазмадаги максимал концентрацияларига 1 соатдан 2 соатгача эришган.\nДаклатасвирнинг Сmax, AUC ва Сmin дозага пропорционал равишда ошган. Барқарор даражасига кунига 1 марта юборилганда 4-чи куни эришилган. 60 мг дозада даклатасвир билан нурланиш соғлом пациентларда СВГ-инфекцияланган пациентларда бир хил бўлган.\nЛаборатор ва клиник шароитлардаги тадқиқотлар даклатасвир Р-gp нинг субстрати эканлигини кўрсатади. Дактатасвирнинг мутлоқ биокираолишлиги 67% ни ташкил қилади.\nПерорал сўрилишга овқатнинг таъсири\nСоғлом кўнгиллиларда оч қоринга қабул қилганга нисбатан ёғларни кўп миқдорда сақловчи овқат истеъмол қилгандан кейин 60 мг даклатасвирни бир марта қабул қилиш қонда даклатасвирнинг Сmax ни 28% га ва AUC ни 23% га камайтириши аниқланган. Енгил овқатлангандан кейин даклатасвир 60 мг таблеткасини қабул қилиш даклатасвирнинг таъсирини камайишига олиб келмаган.\nСВГ инфекцияланган пациентларда барқарор ҳолатда даклатасвирни оқсиллар билан боғланиши тахминан 99% ни ташкил қилган ва текширилаётган дозалар диапазонида (1 мг дан 100 мг гача) дозага боғлиқ бўлмаган. 60 мг дозада таблетка қабул қилган пациентларда кейинчалик 100 мкг (13С, 15Н)- даклатасвир вена ичига юборилганда барқарор ҳолатдаги тахминий тақсимланиш хажми 47 л ни ташкил қилган. Лаборатор шароитдаги тадқиқотлар даклатасвир гепатоцитларга фаол ва пассив ташилишини намойиш қилган. Фаол ташилиш ОСТ1 ва бошқа аниқланмаган ютилишнинг ташувчилари билан боғлиқ, лекин натрий-таурохлолат (NTCP) полипептиди ёки OATPs контранспортация қилинувчи органик анионларнинг транспортери (ОАТ)2 га боғлиқ эмас.\nДаклатасвир Р-gp, ОАТР 1В1 ва BCRP нинг ингибитори бўлиб ҳисобланади. Лаборатор шароитларда даклатасвир жигар хужайралари ютилишини транспортерлари, ОАТ1 ва 3 ва ОСТ2 нинг ингибитори бўлиб ҳисобланади, лекин бу ташувчиларнинг субстратларнинг фармакокинетикасига клиник самара кутилмайди.\nЛаборатор ва клиник шароитдаги тадқиқотлар даклатасвир CYP3A изоферментининг субстрати эканлигини кўрсатди, бунда CYP3A4 даклатасвирнинг метаболизми учун жавобгар CYP нинг асосий изоформаси ҳисобланади. Дастлабки модда концентрациясининг 5% дан кўпроқ метаболитлари мавжуд эмас. Дактатасвир лаборатор шароитларда CYP 1A2, 2B6, 2C8, 2C9, 2C19 ёки 2D6 ферментларини ингибиция қилмаган (IC50> 40 мкМ).\nСоғлом субъектларда 14С-даклатасвир бир марта перорал қабул қилингандан кейин умумий радиофаолликнинг 88% ахлат (53% ўзгармаган дори воситаси кўринишида), 6,6% эса сийдик (энг аввало ўзгармаган кўринишда) билан чиқарилган. Бу маълумотлар жигар одамларда даклатасвирни чиқарилишининг энг асосий йўли эканлигини намойиш қилади. Лаборатория шароитидаги тадқиқотлар даклатасвир гепатоцитларга фаол ва пассив ташилишини намойиш қилган. Фаол ташилиш ОСТ1 ва бошқа аниқланмаган ютилишнинг ташувчилари билан боғлиқ. СВГ инфекцияланган пациентларга даклатасвир кўп марта юборилгандан кейин даклатасвирнинг ярим чиқарилиш даври 12 соатдан 15 соатгачани ташкил қилган. 60 мг дозада таблетка қабул қилган пациентларда кейинчалик 100 мкг (13С, 15Н)- даклатасвир вена ичига юборилган пациентларда умумий клиренс соатига 4,24 л ни ташкил қилган.\n60 мг дозада перорал бир марта қабул қилингандан кейин даклатасвирнинг фармакокинетикаси СГВ инфекцияланган ва буйрак етишмовчилиги бўлган шахсларда ўрганилган. Буйрак функцияси нормал бўлган пациентларга нисбатан креатинин клиренси (CLCR) минутига 60, 30 ва 15 мл бўлган бўлган пациентларда даклатасвир билан боғланмаган AUC катталиги мувофиқ равишда 18%, 39% ва 51% га юқори бўлган. Гемодиализни ўтказишни талаб этувчи терминал босқичдаги буйрак касаллиги бўлган пациентларда буйрак функцияси нормал бўлган пациентларга нисбатан AUC ни 27% (боғланган – 20%) га ошиши кузатилган.\n30 мг дозада даклатасвирнинг фармакокинетик тадқиқотлари жигар функциясини бузилиши бўлмаган пациентлар билан солиштирганда енгил (Чайлд-Пью бўйича А), ўртача (Чайлд-Пью бўйича В) ва оғир даражадаги жигар етишмовчилиги (Чайлд-Пью бўйича С) билан С гепатити бўлган пациентларда ўтказилган. Даклатасвирнинг Сmax ва AUC кўрсаткичлари (эркин ва оқсиллар билан боғланган препарат) жигар етишмовчилиги бўлганида пастроқ бўлган; лекин жигар етишмовчилиги эркин даклатасвирнинг концентрацияга клиник аҳамиятли таъсир кўрсатмаган.\nПопуляциялардаги клиник тадқиқот маълумотларини фармакокинетик таҳлили пациентларнинг ёши даклатасвирнинг фармакокинетикасига сезиларли таъсир кўрсатмаслигини намойиш қилган.\nПедиатрик пациентларда даклатасвирнинг фармакокинетикаси баҳоланмаган.\nФармакокинетик таҳлил пастроқ CL/F кўрсаткичига эга аёл субъектларга нисбатан эркак жинсини даклатасвирни орал қўллаш нисбий клиренси (CL/F) юзасидан статистик аҳамиятли вариант сифатида аниқланган, лекин даклатасвирнинг таъсири клиник аҳамиятли бўлиб ҳисобланмайди.\nКлиник тадқиқот маълумотларини популяцион фармакокинетик таҳлили даклатасвирни орал қўллаш (CL/F) ва тахминий тақсимланиш хажми (Vc/F) юзасидан статистик аҳамиятли ковариант сифатида ирқ (“бошқа” тоифадаги (оқ, қора танли ёки осиёлик бўлмаган пациентлар) ва “қора танли”) ирқни аниқлаган, бу оқ танли пациентларга нисбатан юқорироқ даражада таъсир кўрсатишига олиб келган, лекин даклатасвирнинг таъсир кўрсатиш катталиги клиник аҳамиятли бўлиб ҳисобланмайди.\nДаклатасвир софосбувир билан бирга сурункали С гепатити (ССГ) инфекциясини даволаш учун буюрилади.\nТавсия этилган доза – овқатланиш вақтида ёки овқатланишдан олдин кунига бир марта 60 мг ни ташкил қилади. Даклатасвир бошқа дори воситалари билан буюрилиши керак. Даклосни қабул қилишни бошлашдан олдин бирга қўлланадиган дори воситаларини тиббиётда қўллаш бўйича йўриқномалари билан танишиб чиқинг.\nДаклатасвир бошқа дори воситалари билан буюрилиши керак.\nЖигар циррозисиз сурункали С гепатити бўлган СВГ-моноинфекцияланган ёки СВГ/ОИТВ-инфекцияланган пациентлар, шу жумладан даволанмаган пациентлар ва пегинтерферон альфа ва рибавирин асосида даволанмаган пациентлар\nБарча генотиплар: Даклатасвир + Софосбувир 12 хафта давомида\nКомпенсацияланган жигар циррози (Чайлд-Пью таснифи бўйича А) С гепатити бўлган СВГ-моноинфекцияланган ёки СВГ/ОИТВ-инфекцияланган пациентлар, шу жумладан даволанмаган пациентлар ва пегинтерферон альфа ва рибавирин асосида даволанмаган пациентлар\n1, 4, 5, 6 генотиплар: Даклатасвир + Софосбувир 24 хафта давомида ёки Даклатасвир + Софосбувир + Рибавирин 12 хафта давомида\n2 генотип: Даклатасвир + Софосбувир 12 хафта давомида\n3 генотип: Даклатасвир + Софосбувир + Рибавирин 24 хафта давомида\nДаклатасвир билан бирга қўлланадиган рибавириннинг дозаси тана вазнига боғлиқ (<75 кг ёки ≥75 кг бўлган пациентларда мувофиқ равишда 1000 ёки 1200 мг).\nТолиқиш, бош оғриғи, кўнгил айниши.\nЭнг тез-тез хабар берилган нохуш реакцияси бўлиб толиқиш, бош оғриғи, қичишиш, уйқусизлик, гриппсимон ҳолат, терини қуриши, кўнгил айниши, иштаҳани пасайиши, алопеция, тошма, астения, таъсирчанлик, миалгия, анемия, пирексия, йўтал, ҳансираш, нейтропения, диарея, ва артралгия бўлган. Энг тез-тез хабар берилган камида 3 оғирлик даражасидаги нохуш реакциялар (тез-тезлиги 1% ёки кўпроқ) нейтропения, анемия, лимфопения бўлган. Пегинтерферон альфа ва рибавирин билан мажмуадаги даклатасвирнинг хавфсизлик профили пегинтерферон альфа ва рибавиринни алоҳида қўлланилганда, шу жумладан жигар циррози бўлган пациентлардаги билан бир хил бўлган.\nДаклос мажмуавий даволаш схемалари таркибида қўлланиши туфайли, схеманинг ҳар бир дори воситаси билан бўлиши мумкин бўлган ўзаро таъсирлар билан танишиб чиқиш керак. Ёндош даволаш буюрилган ҳолларда консерватив тавсияларга риоя қилиш керак.\nДаклатасвир CYP3А4 изоферментининг субстрати ҳисобланади, шунинг учун CYP3А4 нинг ўртача ва кучли индукторлари қон плазмасида даклатасвирнинг даражасини ва унинг терапевтик самарасини камайтириши мумкин. CYP3А4 нинг кучли ингибиторлари даклатасвирнинг зардобдаги концентрациясини ошириши мумкин. Даклос P-gp нинг ҳам субстрати ҳисобланади, лекин қон плазмасида даклатасвирнинг концентарциясига клиник аҳамиятли таъсир кўрсатиши учун етарли даражада эмас. Давлатасвир 1B1 ва 1B3 органик анионларнинг транспорт полипептиди ва сут бези раки резистентлигининг (BCRP) оқсили P-gp нинг ингибитори ҳисобланади. Даклатасвирни қўллаш P-gp нинг ёки 1B1/1B3 органик анионларнинг транспорт полипептиди ёки BCRP нинг субстрати ҳисобланган дори воситаларининг тизимли таъсирини ошириши мумкин, бу уларнинг терапевтик самарасини ошириши ёки узайтириши ва нохуш кўринишларни кучайтириши мумкин. Даклатасвир ва кўрсатилган изоферментлар/ташувчиларнинг субстратларини бирга қўллаганда, айниқса уларнинг тор терапевтик диапазонида эҳтиёткорликка риоя қилиш керак.\nХафтада 1 марта 180 мкг пегинтерферон альфа ва суткада 2 марта 500 ёки 600 мг рибавирин. Даклатасвир, пэгинтерферон альфа ва рибавириннинг концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгаришлари кузатилмайди; даклатасвир, пэгинтерферон альфа ва рибавириннинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nЛамивудин, зидовудин, эмтрицитабин, абакавир, диданозин, ставудин. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир ва тескари транскриптазанинг нуклеотид ингибиторлари (ТТНИ) нинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кутилади; даклатасвир ва ТТНИ нинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nЭфавиренз. Бирга қўллаш қон плазмасида даклатасвирнинг концентрациясини камайтиради; Даклатасвир ва бошқа CYP3A4 нинг ўртача индукторларини ёндош қўллаганда даклатасвирнинг дозасини суткада 1 марта 90 мг гача ошириш керак.\nЭтравирин, невирапин. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Этравирин ва невирапин томонидан CYP3A4 ни индукция қилиниши туфайли, қон плазмасида даклатасвирнинг концентрациясини камайиши кутилади. Маълумотлар етарли бўлмаганлиги туфайли даклатасвир ва этравирин ёки невирапинни бирга қўллаш тавсия этилмайди.\nРилпивирин. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир ва рилпивириннинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгаришлари кузатилмайди; даклатасвир ва рилпивириннинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nРалтегравир, долутегравир (интеграза ингибиторлари). Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир ва интеграза ингибиторларининг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кутилади; даклатасвир ва интеграза ингибиторларининг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nЭнфувиртид (бирикиш ингибитори). Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир ва энфувиртиднинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кутилади; даклатасвир ва энфувиртиднинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nМаравирок (CCR5-рецепторлари антагонистлари). Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир ва маравирокнинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кутилади; даклатасвир ва маравирокнинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nКобицистат. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Кобицистат томонидан CYP3A4 ни ингибиция қилиниши туфайли, қон плазмасида даклатасвирнинг концентрациясини ошиши кутилади. Кобицистат ёки CYP3A4 нинг кучли ингибиторларини ёндош қўллаганда даклатасвирнинг дозасини суткада 1 марта 30 мг гача камайтириш керак.\nФамотидин (H2-гистамин рецепторларининг антагонисти). Даклатасвирнинг концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгаришлари кузатилмайди; даклатасвирнинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nОмепразол (протон насоси ингибитори). Даклатасвирнинг концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгаришлари кузатилмайди; даклатасвирнинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nКларитромицин, телитромицин. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Антибиотиклар томонидан CYP3A4 ни ингибиция қилиниши туфайли, қон плазмасида даклатасвирнинг концентрациясини ошиши кутилади. Кларитромицин ёки CYP3A4 нинг кучли ингибиторларини ёндош қўллаганда даклатасвирнинг дозасини суткада 1 марта 30 мг гача камайтириш керак.\nЭритромицин. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Эритромицин томонидан CYP3A4 ни ингибиция қилиниши туфайли, қон плазмасида даклатасвирнинг концентрациясини ошиши кутилади. Бирга қўллаш эҳтиёткорликни талаб этади.\nАзитромицин, ципрофлоксацин. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир ва азитромицин ва ципрофлоксациннинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кутилади; даклатасвир ва азитромицин ёки ципрофлоксациннинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nДабигатран этексилати. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир томонидан P-gp ни ингибиция қилиниши туфайли, дабигатран этексилатининг қон плазмасидаги концентрациясини ошиши кутилади. Дабигатран этексилати ёки тор терапевтик диапазонга эга P-gp нинг бошқа субстратларини қабул қилган пациентларда даклатасвир билан схемаларни қўллашнинг бошида хавфсизликни синчковлик билан мониторинг қилиш тавсия этилади.\nВарфарин. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир ва варфариннинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кутилади; даклатасвир ва варфариннинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nЭсциталопрам (СҚҚОСИ). Даклатасвир ва эсциталопрамнинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кутилади; даклатасвир ва эсциталопрамнинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nКетоконазол 400 мг. Кетоконазол томонидан CYP3A ва P-gp ни сусайтирилиши туфайли даклатасвирнинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ошиши кузатилади. Кетоконазол ёки CYP3A4 нинг кучли ингибиторларини ёндош қўллаганда даклатасвирнинг дозасини суткада 1 марта 30 мг гача камайтириш керак.\nИтраконазол, позаконазол, вориконазол. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Замбуруғларга қарши дори воситалари томонидан CYP3A ни сусайтирилиши туфайли, даклатасвирнинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ошиши кутилади. Кетоконазол ёки CYP3A4 нинг кучли ингибиторларини ёндош қўллаганда даклатасвирнинг дозасини суткада 1 марта 30 мг гача камайтириш керак.\nФлуконазол. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Замбуруғларга қарши дори воситалари томонидан CYP3A ни сусайтирилиши туфайли, иккала дори воситаларининг дозасини ўзгартиришни талаб этмайдиган даклатасвирнинг қон плазмасидаги концентрациясини ўртача ошиши кутилади. Флуконазолнинг концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгариши кутилмайди.\nДилтиазем, нифедипин, амлодипин. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Кальций каналлари блокаторлари томонидан CYP3A ни ингибиция қилиниши туфайли, даклатасвирнинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ошиши кутилади. Даклатасвирни кальций каналлари блокаторлари билан эҳтиёткорлик билан қўллаш керак.\nВерапамил. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Верапамил томонидан CYP3A ва P-gp ни ингибиция қилиниши туфайли, даклатасвирнинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ошиши кутилади. Верапамилни даклатасвир билан бирга эҳтиёткорлик билан қўллаш керак.\nСуткада 1 марта 35 мкг этинилэстрадиол + 7 кун давомида суткада 1 марта 0,18/0,215/0,25 мг норгестимат. Перорал контрацептивларнинг концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгариши кузатилмайди. Бирга қўллаш даклатасвирнинг фармакокинетикасига клиник аҳамиятли таъсирга эга эмас.\nСуткада 1 марта 30 мкг этинилэстрадиол + суткада 1 марта 1,5 мг норэтиндрон ацетати (юқори дозадаги ҳомилага қарши восита). Перорал контрацептивларнинг (фақат перорал контрацептивларнинг паст дозаларини қўллашга нисбатан) концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгариши кузатилмайди. Бирга қўллаш даклатасвирнинг фармакокинетикасига клиник аҳамиятли таъсирга эга эмас.\nСуткада 1 марта 400 мг циклоспорин. Даклатасвир ва циклоспориннинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кузатилади. Даклатасвир ва циклоспориннинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nСуткада 1 марта 5 мг такролимус. Даклатасвир ва такролимуснинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кузатилади. Даклатасвир ва такролимуснинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nСиролимус, микофенолат мофетили. Ўзаро таъсири ўрганилмаган. Даклатасвир ва иммунодепрессантнинг қон плазмасидаги концентрациясини клиник аҳамиятли ўзгармаслиги кутилади. Даклатасвир ва иммунодепрессантларнинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nРозувастатин, аторвастатин, флувастатин, симвастатин, питавастатин, правастатин. Даклатасвир қон плазмасида розувастатиннинг концентрациясини оширади. Бошқа статинлар юзасидан ўзаро таъсирлар ўрганилмаган, лекин даклатасвир томонидан OATP 1B1 ва/ёки BCRP ни ингибиция қилиниши туфайли, қон плазмасида статинларнинг концентрациясини ошиши кутилади. Даклатасвир ва розувастатин ёки OATP 1B1, OATP 1B3 ва BCRP ларнинг бошқа субстратларини бирга қўллаганда эҳтиёткорликка риоя қилиш керак.\nСуткада 1 марта 8/2 дан 24/6 мг гача бупренорфин/налоксон, индивидуал доза (кунига 1 марта 60 мг даклатасвир). Бупренорфин/налоксон билан даволанган опиоидга қарам пациентларда даклатасвирнинг фармакокинетикасида (AUC, Cmax, Cmin) клиник аҳамиятли ўзгаришлар аниқланмаган. Бупренорфин ва норбупренорфиннинг қон плазмасидаги концентрацияларини клиник аҳамиятли ўгаришлари кузатилмаган. Даклатасвир ва бупренорфиннинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nМетадон 40–120 мг бир марта, ҳар кунлик дозасиа (кунига 1 марта 60 мг даклатасвир). Метадон билан даволанган опиоидга қарам пациентларда даклатасвир ва R-метадоннинг қон плазмасидаги концентрацияларини клиник аҳамиятли ўгаришлари кузатилмаган. Даклатасвир ва метадоннинг дозасини ўзгартириш талаб этилмайди.\nСофосбувир ва Амиодарон билан бирга буюрилгандаги брадикардия. Амиодаронни даклатасвир билан мажмуадаги софосбувир билан бирга қабул қилаётган пациентларда, айниқса шунингдек бета-блокаторлар қабул қилаётган пациентларда ёки асосий юрак ёндош касалликлари ва/ёки жигар касалликлари бўлган пациентларда жиддий симптоматик брадикардия юзага келиши мумкин. Амиодаронни даклатасвир билан мажмуадаги софосбувир билан бирга юбориш тавсия этилмайди.\nДаклатасвирни монотерапия сифатида буюриш мумкин эмас. Даклатасвирни СВГ сурункали инфекциясини даволаш учун бошқа дори воситалари билан бирга юбориш керак.\nДаклатасвирни ҳомиладорларда қўллаш юзасидан маълумотлар йўқ.\nДаклатасвирни ҳомиладорлик вақтида ёки контрацепциядан фойдаланмайдиган туғруқ ёшидаги аёлларда қўллаш мумкин эмас. Даклатасвир билан даволаш якунлангандан кейин 5 хафта давомида контрацепциянинг юқори самарали усулларидан фойдаланиш керак.\nДаклосни софосбувир билан бирга қўллаш вақтида бош айланиши, Даклосни пегинтерферон альфа ва рибавирин билан бирга қўллаганда диққатни жамлашни бузилиши, кўришни хиралашиши ва кўриш ўткирлигин пасайиши ҳақида хабар берилган.\nКлиник тадқиқотларда даклатасвирнинг дозасини тўсатдан ошириб юборилиши маълумотлари чекланган. 1 фаза клиник тадқиқотлар вақтида кунига 100 мг бир марта 14 кун давомида ёки 200 мг гача бир марталик дозани қабул қилган соғлом пациентларда ножўя самалар кузатилмаган.\nДаклатасвир дозаси ошириб юборилишида антидоти номаълум. Даклатасвир дозасини ошириб юборилишини даволаш умумий ёрдамчи чоралар, шу жумладан ҳаётий муҳим симптомлар мониторинги ва пациентнинг клиник холатини кузатишдан иборат бўлиши керак. Даклатасвир плазма оқсиллари билан юқори даражада (˃99%) боғланиши ва >500 молекуляр массага эга эканлиги туфайли, диализ даклатасвирнинг плазмадаги концентрациясини аҳамиятли даражада камайтиришининг эҳтимоли кам.\n28 таблетка полимер флаконда, 1 флакон қўллаш бўйича йўриқномаси билан картон қутида.\n30°С дан паст ҳароратда сақлансин.


ОЛИС ЎРМОН БОЛАСИ\nДюлекан мангу ўрмонлар қоплаган олис Тайгада дунёга келганди. У ерни мудом оппоқ қорлар қоплаб ётади. Бироз қўнғир-кулранг тусли ерни одамлар ёз келганда кўришади. Дюлекан кўр-ган дунё отаси Миргачаннинг ёғоч кулбаси, атроф-тумонатни қоплаган нинабарг арчазолару кедр ўрмонлари, чанада қўшиладиган буғулару пахмоқ итлар, осмон, булутлар ва тумандан иборат эди. У яна қутб тулкисию кўк бўрини, қўнғир ва қора айиқни, ҳамда, Тайга бот-қоқларини биларди. Отаси Миргачан гарчи унга баъзан ўзга дунёлар ҳақида ғаройиб нарсаларни сўзлаб берса-да, у бу нарсаларнинг борлигига кўп ҳам ишонавермасди. Ахир кўрмаган нарсангга ишониб бўладими?!\nБир куни Тайгага вертолёт келди. Ҳамма болалар қатори Дюлеканнинг ҳам вертолётни кўриб оғзи очилиб қолди. Баҳайбат темир қуш ҳавода айланган кўйи, шундоқ, тор қияликда жойлашган ягона ялангликдаги қор устига қўнди. Вертолётнинг ичидан юзлари бироз салқиган, узун бўйли оқ танли одам тушди. Унинг сочлари айиқники сингари қўнғир, кўзлари кўлники каби мовий эди. У Миргачан томонга қучоқ очиб келарди. Дюлеканнинг отаси ҳам у томон ошиқаркан:\n— Ахийри келибсан-да Виктор, — деди.\n— Миргачан кўришмаганимизга ҳам ўн беш йил бўлибди-я?.. — оқ танли одам отасининг елкасига уриб қўйди. — Ўғлинг қани, ўшанда у ҳали энди туғилган гўдак эди. Даврни тез ўтганини қара?!\nОтаси Миргачан Дюлекан эндигина туғилган вақтида Виктор амаки билан тасодифан танишиб қолганди. Гап шундаки, саёҳат ва саргузашт ишқибози бўлган Виктор амаки, ўн беш йил олдин Тайгага келиб ўрмонда йўлини йўқотиб адашиб қолади. Оёқ-қўллари музлаб қор устига беҳуш йиқилади. Бахтига Миргачан чанада шу ердан ўтаётиб унга йўлиқади. У оқ танли одамни ёғоч кулбасига элтиб оловда иситади. Гиёҳлардан дамлама ичириб ўзига келтиради. Шу сабаб бўлиб улар қадрдон дўстга айланишади. Виктор амаки отасига ўзи яшаётган дунё ҳақида гапириб беради ва Миргачанга у ерга боришга иштиёқ уйғонади. Шундай қилиб Виктор амаки уни Москвага олиб кетади. Миргачан у ердан бир дунё таассурот билан қайтиб келади ва тайгаликларга ўзга дунё ҳақида мудом мароқ билан сўзлаб беради. Чунки, у ёққа Миргачандан бошқа ҳеч ким бормаганди...\nВиктор амаки Дюлеканларнинг кулбасида бир ҳафта яшади. Бу вақт давомида отаси уни итлар қўшилган чанада Тайга бўйлаб овга олиб борди. Буғу қўшилган чанада эса сайрга олиб чиқди. Виктор амакининг димоғи роса чоғ бўлди. У кетиш тараддудига тушаркан, Миргачанни ўзи яшайдиган Москвага таклиф қилди:\n— Йўқ, раҳмат, — қатъий рад қилди Миргачан. — Мен у ерга борганман. Яна борсам бўлмас. Ўша таассуротларнинг ўзи менга бир умрга етади. Агар қарши бўлмасанг, ўғлим Дюлекан бориб келса?.. Ўзга дунё ҳақида унинг ҳам бой тасаввури бўлишини хоҳлайман.\nВиктор амаки Миргачаннинг сўзларини жилмайиб тинглаганча, бунга рози бўлди. Шундай қилиб, Дюлекан темир қуш — вертолётда Москвага келди. Дюлеканнинг ҳайрон бўлгани бу ерда биронта ҳам ёғоч кулба йўқ эди. Улар улкан тош қутиларни эслатувчи тўртбурчак уйларда худди буғулар подасидек гала-гала бўлиб яшашарди. Яна ҳамма ёқда ойнаванд миноралару рангли чироқлар илиб ташланганди. Улар шовқин-суронга тўлган шаҳар бўйлаб кечаю кундуз пориллаб турарди. Улар ўрмонларни кесишиб ялангликлар барпо этишган, кўчалардан чанада эмас, машиналарда ўтишарди. Виктор амаки уни кўнглини олиш учун сочлари эркакларникидек калта, қоринлари очиқ қизлар қийқириб ўйнайдиган гўшаларга олиб борарди. Метро, гипермаркет, лимузин, интернет, бар, дискотека, эҳ-ҳе у кўрган нарсаларни сон-саноғи йўқ эди. Булар ҳаммаси қандайдир ясама, Дюлекан учун бегона дунё эди. Чунки, бу ерда одамлар, "sms", "odnoklassniki", "facebook" "whatsapp", "фирма", "эротика" ва аллақандай кераксиз сўзлар ҳақида гаплашарди. Дюлекан эса Тайгани — ўз уйини соғинганди. Ахир у ерда одамлар тунгус тилида осмон, ўрмон, буғу ва нон ҳақида гапирарди...


Шимолий ва Жанубий Корея ядро қуроли бўйича муҳим келишувга эришди - Parstoday\nШимолий ва Жанубий Корея ядро қуроли бўйича муҳим келишувга эришди\nсентябр 19, 2018 17:06 Asia/Tashkent\nШимолий ва Жанубий Корея етакчилари Ким Чен Ин ҳамда Мун Чжэ Ин қўшма баёнотни имзоладилар. Бу ҳақда Ирна агентлиги хабар берди. Маросим жонли эфирга узатилган.\nБитим тафсилотлари бирданига очиқланмади. Кейинчалик матбуот анжуманида Жанубий Корея президенти Пхеньян ва Сеул, хусусан, ярим оролдан ядро қуролини йўқотиш ҳақида келишиб олганини айтди.\nШунингдек, чоршанба куни мамлакатлар ўртасида ҳарбий битим имзоланди. Уни икки давлат раҳбарларининг иштирокида мамлакатлар мудофаа вазирлари имзолади. Ҳужжат Кореялар ўртасида уруш хавфини бартараф этиш, зиддиятни камайтиришни назарда тутади.\nШимолий Корея ва Жанубий Корея ҳукуматлари қуролсизлантирилган ҳудуддан ҳарбийларни олиб чиқиш, шунингдек, Пханмунжом чегара олди пунктида ишловчилар қуролсизлантириш ҳақида келишиб олдилар.\n«Ҳар икки томон Жануб ва Шимол кузатув пунктларини 1 километрдан яқин масофага бутунлай олиб чиқиш ҳақида келишиб олди. Бу қуролсизлантирилган ҳудуддан кузатув постларини бутунлай олиб чиқиш учун тажрибавий чоралар сифатида амалга оширилади», - дейилади томонлар имзолаган ҳужжатда.\nШунингдек, келишувга кўра, Сариқ ва Япон денгизлари чегара олди туманларида 80 километрлик махсус зона барпо этилиб, у ерда ҳарбий машқлар ўтказилмайди. Бундан ташқари, ўзаро ишончни ўрнатиш бўйича масалаларга ечим топиш мақсадида қўшма ҳарбий комиссияни ташкил этиш режалаштирилмоқда.\nШри-Ланка давлати: кечанги портлашлар экстремистик гуруҳ томонидан амалга оширилган\nЭроннинг сулҳ ва дўстлик эскадраси Қозоғистонга сафарбар этилди\nШри-Ланкадаги террорчилик портлашлар қурбонлари 300 нафарга яқинлашмоқда\nМир Алишер Навоий Эрон ва Ўзбекистон ўртасидаги маданий ва адабий мунсобатларнинг рамзидир\nАбдуллоҳ Абдуллоҳ АҚШни Афғонистоннинг тинч аҳолисига қарши авиазарбаларини тўхтатишга чақирди\nЯман армиясининг ракета ҳужумларида Ол Сауд режими бошчилигидаги коалициянинг 54 ёлланмаси ўлдирилди\nПокистон бош вазири Эронга ташриф буюрди (фотожамланма)\nҲарбий формадаги аёллар (фотожамланма)\nҚушларнинг парвозидан ҳосил бўлган чизгилар (фотожамланма)


Илк ўрта асрларда Въетнам\nV-VI асрларда Въетнам жамияти\nИлк ўрта асрларда Въетнам давлати хозирги шимоий ва марказий қисмини эгаллаб, шимолий Хитой, шимолий-ғарбда Тай давлати, ғарбда лаос қабилалари, жанубий-ғарбда ва жанубда Кхмерларнинг Камбуждежа империяси ва Тьямпа давлати билан гечарадош бўлган.\nВьетнамликлар қадимги деҳқон халқ - шоли, сабзовот етиштирилган, буйвол, хўкиз боқилган, ипакчилик билан машғул бўлганлар. Марварид етиштирилган, экспорт қилган. Турли зираворлар, доривор ўсимликлар камёб қушлар патлари Хитойда жуда қадрланган.\nШимолий Вьетнам тоғларида мис, темир, руҳ, олтин қазилган. Фил суяги, носорог шохи катта фойда келтирган. Похолдан тўқилган буюмлар Узоқ Шарқда машҳур бўлган. Вьетнам Хиндистон, Хитой ва хатто Ўрта денгиз билан савдо қилган. лАунгбьен, Тонглинь йирик маданий марказлар эди.\nБу даврда қўл меҳнатидан унча кенг фойдаланилмаган. (қишлоқ хўжалигида). Хукмрон синф меросий аристократия ва помешник (куан)лардан иборат эди.\nВьетнам давлати мустақиллиги учун кураш\nVI аср бошларида Вьетнам Хитойга тобе эди. Хитойнинг ўз хокимиятини янада мустаҳкамлашга қаратилган ҳаракати очиқдан-очиқ курашга туртки берди.\n541 йилги умумхалқ қўзғолони оқибатида мамлакат мустақиллиги эълон қилинди. Қўзғолон йўлбошчиси, йирик чиновник Ли Бон император деб эълон қилди. У Илк Ли (Ранних Ли) сулоласига асос солди (541-603 йй). Вьетнам халқи барча табақалари иштирок этган уруш жуда чўзилди. Шимолда Хитойга, жанубда Тьямпа давлатига қарши кураш олиб бордилди.\nТашқи сиёсий вазиятни мустаҳкамлагач Ли Бон мамлакат ички аҳволи билан машғул бўлди.\n544 йили давлат «Вансуан империяси» – «Ўн минг баҳор империяси», деб номланди. Давлат аппаратига Ли Бон сафдошлари киритилди. Маҳаллий маъмурий аппаратда асосан ерли аҳоли олинган.\n545 йили ҳарбий ҳаракатлар қайта бошланди, мағлуб бўлган Ли Бон лаосс қабилаларидан ёрдам олиш умидида кичик бир отряб билан шимолий-ғарбга қочди. У 546 йили мамлакат марказида жанг бошлашга уриниб кўрди, лекин мағлуб бўлиб, тоққа чекинди.\n546-547 йилларда хитойликларга қарши лашкарбоши Чиеу Куанг Фук ҳаракат қилиб, 548 йили Ли Бон ўлимидан сўнг амалда хукмдорга айланган. 551 йили мағлуб бўлган Хитой армияси Вьетнамни тарк этган.\nТашқи уруш тугагач император ва армия қўмондонлари ўртасида бошланган ички уруш, 559 йили мамлакатнинг вақтинча иккига бўлинишига олиб келди.\n/арбда Озюйен шарҳрини пойтахт қилиб олган Чиеу Куанг фук, шарқда корол оиласи вакили Ли Фат Тў ҳукмронлик қилганлар. У расман бутун мамлакат императори ҳисобланарди, Ли уруғ аъзолари давлатда асосий мансабларни эгаллаганлар.\n602 йили Хитой феодаллари Вьетнамга қарши яна уруш бошлаб, жанубга катта армия жўнатганлар. Вьетнам яна Хитой вассалига айланган (сюзеренитет). Ли фат Тў асир сифатида Хитойга олиб кетилган. Илк Ли сулоласи тугагач Вьетнамда Хитой маъмурий тизими тикланган. 622 йилдан Вьетнам Хитой манбаларида «Аннам» (аниқроғи «Аньнань» «Бўйсундирилган жануб») деб атала бошлаган. Муҳим стратегик пунктларда Хитой гарнизонлари турарди. Лекин амалда мамлакатни вьетнамликлар бошқарганлар.\nIX аср ўрталарида Вьетнам шимолига Нанчьжаодан тай қабилалари кўчиб келган. Хитой ҳокимияти бунга қаршилик қилди, 865 йили армия кўчиб келганларни қириб ташлади. Бу ғалаба Тан империясига Вьетнамда ўз позицияларини мустаҳкамлаб олиш имконини берди. Хитой вакили Гао Бянь маъмурий аппаратни тартибга солиш мақсади баъзи тадбирларни амалга оширган. Солиқ қисқартирилган, солиқнинг ягона тизими ишлаб чиқилган. Хитой армияси марказда эмас, чегара районларида ўрнашган. Пойтахт Латхань мустаҳкамланган. Маъмурият ва гарнизон жойлашган қалъа (цитадель) 2 қаватли девор билан ўраб олинган, аҳоли ундан ташқарида яшаган.\nЙўллар қурилган, дарё ва каналлар тозаланган. Гао Бянь фаолияти хитой-Вьетнам муносабатларини юмшата олмаган. Вьетнам мустақиллик учун кураши тўхтамаган. Х асрда унга ҳарбий хизматдаги феодал бюрократия йўлбошчилик қилган.\nХитойдаги деҳқонлар қўзғолони, Хуан Чаонинг жанубга юриши, Хитой феодал империяси заифлашуви Вьетнамга ёрдам берган. У 906 йили яна мустақил давлат деб эълон қилинган.\nБой чиновник Кхук Тхуа За Карол (вуа) деб эълон қилинган. (феодал Вьетнам тарихшунослиги унинг сулоласини тан олмаган. Кхук Тхуа За Хитой императори томонидан губернатор лавозимига тайинланган эди).\n908-917 йилларда қатор ислоҳотлар ўтказилган: солиқ ва меҳнат мажбуриятлари тизими тартибга солинган, қишлоқдаги Хитой системаси йўқотилган, юқоридан қуйигача маъмурий аппарат алмаштирилган. Провинция (вилоят), уезд, район, жамоага бўлинган.\n931 йили чегарада баъзи тўқнашувлар бўлиб турсада хитойликлар Вьетнамдан бутунлай қувилган. 939 йили Батьжянга дарёси қуйилишида хитой флоти устидан ғалаба қозонилган.\nЯнги Вьетнам сулоласи асосичиси Нго Кюйен мамлакат пойтахтини эрамиздан аввалги III асрдаёқ пойтахт бўлган шаҳар Колоага кўчирди. Янги маъмурий аппарат фақат Вьетнам чиновликларидан иборат эди. Қадимги Вьетнам традицияларини тиклашга саройда ҳам эътибор берилди.\nVII-X асрларда Вьетнам иқтисодиёти ва маданияти.\nБу даврда аҳоли сони ўсди, ер майдони кенгайди, йирик ирригация ишлари амалга оширилди. Ҳосил ошди, Қишлоқ ташкилоти қуйи формаси жамоа эди. Ер, ўтлоқ ва ўрмон жамоага қарашли бўлган.\nФеодаллашув жараёнида Вьетнам жамоаси ичида дифференциация юз берган (Табақалашув). Ернинг олий эгаси давлат. Феодал, королар будда манастрлари, ер эгалари ҳам мавжуд эди. Хукмрон синф икки группага бўлинган: биринчи меросий арстократия, иккинчи чиновниклар.\nЧиновниклар хизмат эвазига жамоаларнинг солиқ олиш ҳуқуқига эга бўлганлар. (ҳаммасидан эмас ажратилганидан).\nДарё хавзалари, денгиз қирғоқларида янги шаҳарлар пайдо бўлган. Метал ишлаш ва кулолчилик юқори даражага чиққан. Метал предметларининг ҳаммаси Вьетнамнинг ўзида ишланган. Меъморлар кўп қаватли бино ва қалъалар қурганлар. (ғиштин ва ёғоч бинолар).\nМеъморчилик ва санъатда маҳаллий традиция кучли VIII аср охирида «Дайла услуби»номли (шаҳар номи) услуб пайдо бўлган. (Бинолар, ибодатхоналар, миноралар). Биринчи қават унча баланд эмас. Ҳар бир қаватда маҳсус мехорбда Будда хайкали мавжуд Том букилган. Маълум даража меъморчиликда\nХиндистон таъсири мавжуд\nЎймакорлик юксак даражада бўлган. Ўша даврдан ТО-рой баральефи сақланган. (Турли тақинчоқлар орасида флейта (сурнай) чалаётган рух тасвирланган).\nДайла услубидаги керамика ҳам ажойиб. /иштлар, чирипица, идишлар рельефли безаклар билан қопланган. Матив маҳаллий, нақшларда эса Хинд ёки Хитой элементлари бор.\nX асрдаги сиёсий вазият\nВьетнам феодаллари марказий хокимият кучайувини истамай, кўпинча ўз қўшинлари билан королга қарши чиқардилар. Чиновниклар бўлса марказий хокимият томонида турган. Х аср ўрталари жиддий ўзаро урушлар бўлиб ўтган. Мамлакат хонавайрон бўлиб, 12 та мустақил феодал ерига парчаланган.\nУрушлар деҳқонларни ҳам хароб қилган, қўзғолонлар бошланган. Яна Хитой хужуми хавфи пайдо бўлган. Бу шароитда машхур чиновник ва лашкарбоши Динь Бо линь мамлакатни бирлаштириш учун кураш бошлаган. /алабалар уни амалда хукмдорга айлантирган. У 968 йили император деб эълон қилинган. Динь сулоласи бошланган. Мамлакат Дайковет «Улуғ қадимий Вьетнам») деб номланган.\nЯнги маъмурий ислоҳот тарқоқлик тугатишга қаратилди. Янги маъмурий бирликлар чегараси Вотчиналар чегараси билан мос тушмасдан янги сулола Вуалар бу соҳадаги ишда ўз иқтисодий қудратларига таянганлар (ўз хусусий мулклари).\nДайковетнинг янги пойтахти Хоали девор ва хандак билан ўраб олинган. Давлат ва харбий аппарат ислоҳ қилиниб, унга асосан Динь тарафдорилари қабул этилган.\nИчки сиёсат билан бемалол шуғулланиш учун Хитой билан чегарада сокинлик даркор эди. Шу мақсадда Динь 971 йили Сун саройига элчилар жўнатди. 972 йили Хитойнинг номинал сюзеренитетини тан олиб, бироз ўлпон тўлайдиган бўлди. Бу мажбурият уни анча қўлини бўшатди, ташқи хавфдан чўчимай, ички ишлар билан машғул бўлиди, бўйсунмаган феодалларга қарши курша кучайтирилди. Вуа 10 корпус (зао) га бўлинган регуляр армия ташкил этди. Барча рақиблар мажақланди. (Иван Вьенамский) асрга олинган ёғда қовурилган, Вуа боғида йиртқичларга едирилган).\nЛекин феодаллар сарой тўнтарилишини амалга оширганлар. Дин ва Линь ўлимидан сўнг яна ўзаро урушлар бошланган, Хитойликлар ундан фойдаланишга урунганлар. Бу хавф қаттиққўлни талаб этди, зодагонларнинг бир қисми бош қўмондон Ле Хоанни вуа деб эълон қилиш тарафдори бўлиб чиқди.\n981 йили янги вуа (Ле Дай Хан номи билан машҳур) икки группа армия билан бостириб келган. Хитой армиясини мажақлади.\nИлк Ле сулоласи хукмронлиги даврида (981-1009) давлат мустаҳкамлана борди. Унга буддизм ёрдам берди. Буддизм олтинчи асирдаёқ хукмрон динга айланган. Уч мактабларидан бири – «ТХИЕН» (дхьяна медитация сўзидан) Вьетнамда рақибсиз хукмрон бўлган. Уч асосий доктриянаси: «инсон ўз юраги билан будда юрагини англайди», яъни инсон табиатдан соф англашмовчилик ва хатолардан халос. Буддизмга давлат доимо хомийлик қилган.\nНирванага эришув фақат унинг ўзига боғлиқ.\nТхиен мактаби – индивидуалистик динн, лекин вьетнам шаклида давлат динига айланган.


Биз ҳакида - Выгодные вклады, кредиты, ипотека в Узбекистане\nЎзбекистон фуқаролари учун молиявий имтиёзларни тўғри танлаш ва қўлга киритиш учун муқобил шароитларни таъминлашдир. Pultop.uz – бу молиявий хизматлар бўйича ахборот марказидир. Биз ҳаётни осонлаштирадиган хизматларни яратамиз ва ҳар қандай молиявий масалалар бўйича мустақил ва холис тавсияларни берамиз. Сиз бу ерда Ўзбекистон бозорида тақдим этиладиган барча молиявий маҳсулотлар ва хизматлар: кредитлар, омонатлар, суғурта полислари ва бошқаларни топасиз.\nБанк соҳаси > 20 йил\nIT соҳаси > 30 йил\nКредит олишга ёрдам > 15 йил\nМаркетинг ва реклама > 8 йил\nPULTOP.UZ билан фақат энг яхшисини танлайсиз!\nҚулай ва оддий воситалар, профессионал ва мустақил тавсиялар сизни хавфли хатарлар, кераксиз қарзлар ва бошқа молиявий зарарлардан ҳимоя қилади.\nЭнг яхши молиячилар ва мутахассислар саволларингизга самимий ва холисона жавоб беришга тайёр. Сиз саволингизни берсангиз кифоя!\nБизнинг базамиз доим Ўзбекистоннинг молиявий бозори тўғрисидаги долзарб ва янги маълумотлар билан ўз вақтида янгиланиб боради. Шунингдек, сиз бу ерда турли банклар, лизинг, суғурта ва бошқа компанияларининг турли хил хизматларига доир маълумотларни топасиз.\nБиз кредит хизматларининг мураккабликлари ва тузоқлари ҳақида очиқдан-очиқ гаплашамиз. Онлайн-калькуляторлар сизга кредитни тўлаш учун барча қўшимча тўловлар ва бошқа молиявий операцияларни ҳисоблашда ёрдам беради.\nМОЛИЯВИЙ ТАШКИЛОТЛАР УЧУН ҲАМКОРЛИК АФЗАЛЛИКЛАРИ:\nЯнги мижозлар ва ҳамкорларни жалб қилиш;\nДаромадларни ошириш, қайта алоқа;\nЯнги хизматлар ва маҳсулотлар тўғрисида ахборот бериш;\nИсмингиз * E-mail * Телефон * Ташкилот


06:41 01 Апрел 2020\ncourtesy of Anastasia Likhacheva\n18:37 02.09.2019 (Янгиланган 18:52 04.10.2019) Ҳавола олиш\nУнинг фикрига кўра, Роғун ГЭС қувватини оширилиши Марказий Осиё мамлакатлари ўртасида иқтисодий муносабатларига таъсир қилган бўлиши мумкин.\nАгар Россия билан интеграция ҳақида гапирадиган бўлсак – бу комплекс жараён бўлиши керак. Бу ерда институтлар, биринчи навбатда ЕОИИ даражасида мулоқот бўлади. Евроосиё иқтисодий иттифоққа қўшилиш фақат Тожикистонда янги энергетика қувватларини ишга тушириш билан боғлиқ бўлмайди. Тўғридан-тўғри бундай таъсир қилиш мумкин эмас, - дейди Лихачёва.\n“Шак-шубҳасиз, Ўзбекистон ва Тожикистонда маълум вақтдан бери ЕОИИга аъзо бўлиш тўғрисида мунозара ва тадқиқотлар олиб борилмоқда. Ўзбекистон ташқи савдо ҳажмининг 75 фоизи ЕОИИга бўлган давлатлар хиссасига тўғри келади. Албатта, бу мамлакатлар учун ташқи савдони тартибга солиш масаласи жуда муҳим", - дейди эксперт.\nШунингдек, меҳнат бозорини тартибга солиш масаласи ҳам бу мамлакатлар учун долзарб эканлигини таъкидлаб ўтди.\nЛихачева: о запуске второго агрегата Рогунской ГЭС в Таджикистане


Ички ишлар вазирининг яна бир ўринбосари ўзгарди\n17:10 / 29.06.2019 40088\nЎзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирининг яна бир ўринбосари ўзгарди.\nВазирлик матбуот хизмати хабар беришича, Ички ишлар вазирининг Туризм ва транспорт объектларида хавфсизликни таъминлаш бўйича ўринбосари Шавкат Мавлонов лавозимдан озод этилиб, унинг ўрнига полковник Дониёр Бахтиёрович Қодиров тайинланган.\nДониёр Қодиров 2019 йилнинг мартидан буён Ўзбекистон Республикаси ИИВ Транспортда хавфсизликни таъминлаш бош бошқармасига раҳбарлик қилаётганди. У 2018-2019 йилларда Ўзбекистон Республикаси ИИВ Терроризм ва экстремизмга қарши курашиш бош бошқармаси бошлиғи бўлган.\nБундан аввалроқ Ички ишлар вазирининг икки ўринбосари алмашганди. ИИВ вазирининг биринчи ўринбосари Даврон Назармуҳамедов ўрнига Самарқанд вилояти Ички ишлар бошқармаси бошлиғи Азиз Тошпўлатов вазирнинг биринчи ўринбосари бўлган, ИИВ Тергов департаменти бошлиғи - вазир ўринбосари Акромхон Бобохонов ўрнига Дониёр Тошхўжаев тайинланганди.


3 йил техник кўрикдан ўтмаган транспорт...\n02.04.2019 09:56 0 515\nҲукумат қарори билан Мажбурий техник кўрикка тақдим этилмаган автотранспорт воситаларининг ҳисобини юритиш, уларнинг ҳолатини аниқлаш, шунингдек фойдаланишга яроқсиз, утилизацияга топшириладиган ёки реализация қилиш мақсадида қисмларга бўлинадиган транспорт воситаларини ҳисобдан чиқариш тартиби тўғрисидаги низом тасдиқланди. Бу ҳақда «Ҳуқуқий ахборот» канали хабар берди.\nмажбурий техник кўрикдан ўтказиладиган транспорт воситаларининг ягона электрон базаси шакллантирилади;\nтехник кўрикдан ўтказилмаган транспорт воситаларини бошқарганлик ҳолатларини «Маъмурий амалиёт» тизимида автоматлаштирилган тарзда қайд этиш механизми яратилади.\nмажбурий техник кўрикдан ўтказиш тўғрисида;\nдавлат рақами ва рўйхатдан ўтганлик гувоҳномаси йўқолганда, янги рақам олиш ва рўйхатдан ўтиш тўғрисида;\nтранспорт яроқсиз деб топилганида бир ойда уни таъмирлаб яроқли ҳолатга келтириб техник кўрикдан ўтказиш тўғрисида. Агар мазкур талаб бажарилмаса транспорт ҳисобдан чиқарилади ва 3 кунда унинг эгасига бу ҳақда хабар берилади.\nтехник кўрик инвентаризация\nЖамият 12/11, 15:50


..:: ISLOM.UZ ::.. - Ризқ талабида жидду-жаҳд қилиш\nРизқ талабида жидду-жаҳд қилиш\n“У (Аллоҳ) сизлар учун Ерни хокисор – бўйсунувчи қилиб қўйган Зотдир. Бас, сизлар у (Ер)нинг ҳар томонида юринглар ва У (Аллоҳ)нинг ризқ-рўзидан енглар! Ёлғиз Унинг ҳузурига қайтиш бордир”(Мулк, 15).\n–Ибн Умар розийаллоҳу анҳу Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламдан ривоят қилади:“Албатта, Аллоҳ касб-кор қилувчи мўмин бандани яхши кўради”(Имом Табароний, Ибн Адий, Ҳаким Термизий ва Байҳақий “Шуъабул иймон”да ривоят қилган).\n–Анас ибн Молик розийаллоҳу анҳу Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламдан ривоят қилади:“Дангаса тижоратчи маҳрум, шижоатли тижоратчи эса ризқланувчидир”(Қузоъий “Муснадуш шиҳоб”да ривоят қилган).


26 Октябрь 2021, Сешанба 15:47\nЖорий йил 30 июнь куни Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмитада Конфессиялар кенгашининг навбатдаги учрашуви бўлиб ўтди.\nТадбирда турли дин вакиллари ўртасида ҳамжиҳатлик алоқаларини янада яхшилаш, конфессия вакиллари томонидан тинчлик ва барқарорликни таъминлаш, аҳоли ўртасида бағрикенглик ғояларини мустаҳкамлаш, шунингдек янги таҳрирдаги «Виждон эркинлиги ва диний ташкилотлар тўғрисида»ги Қонун Кенгаш аъзолари томонидан муҳокама қилинди.\nШунингдек, Қонун лойиҳасига киритилган бир қатор янги моддалар ҳақида Кенгаш аъзоларига батафсил маълумот берилди ва ўзаро фикр алмашилди. Улар қуйидагилардан иборат:\n✔ дин соҳасида давлат сиёсатининг асосий йўналишлари аниқ белгилаб берилиши;\n✔ диний ташкилотларнинг ҳуқуқий мақоми, уларнинг ҳуқуқ ва бурчлари хусусидаги қўшимча моддалар киритилиши;\n✔ диний ташкилот таъсисчилари сонининг 100 нафардан 50 нафарга қисқартирилиши;\n✔ диний ташкилотларни рўйхатдан ўтказиш жараёнида таъсис ҳужжатларининг нотариал тартибда тасдиқлаш амалиётининг бекор қилиниши;\n✔ диний ташкилотни рўйхатдан ўтказишни рад этишнинг аниқ асослари белгиланиши;\n✔ рўйхатдан ўтказувчи орган (адлия идоралари)нинг диний ташкилот фаолиятини тугатиш бўйича ваколатининг бекор қилиниши;\n✔ диний ташкилот фаолиятининг фақат суд қарори асосида 6 ойгача бўлган муддатга вақтинчалик тўхтатиш амалиётининг киритилиши;\n✔ диний ташкилотлар раҳбарлигига Ўзбекистон Республикасининг фуқароси бўлмаган шахсларнинг номзоди Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмита билан келишиш амалиётининг бекор қилиниши.\nШунингдек, учрашувда диний бағрикенглик ва миллатлараро тотувлик масаласига бўлган эътибор йилдан-йилга кучайтирилаётгани, бу, айни пайтда, Ўзбекистоннинг барча соҳадаги ислоҳотларида ҳам ўз аксини топгани қайд этилди. Хусусан, “2017-2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегияси”нинг бешинчи йўналиши, айнан, диний бағрикенглик ва миллатлараро тотувликни таъминлаш масаласига бағишлангани ҳам уларга кўрсатилаётган юксак эътиборнинг ёрқин намунасидир.\n– Пандемия шароитида бизнинг саломатлигимизни ўйлаб кўрилаётган чора-тадбирлар ҳақида бугунги учрашувда алоҳида суҳбатлашдик. Биз ҳам ушбу талаблардан келиб чиққан ҳолда, карантин қоидаларига қатъий риоя қилган ҳолда ўз иш фаолиятимизни олиб бормоқдамиз. Конфессиялар Кенгаши йиғилишида кўплаб масалаларни муҳокама қилдик, хусусан, янги таҳрирдаги «Виждон эркинлиги ва диний ташкилотлар тўғрисида»ги қонун ҳақида атрофлича маълумотлар олдик. Ҳар бир бўлим ва банд бўйича фикр алмашдик. Албатта, бу келгуси фаолиятимизни янада такомиллаштиришга хизмат қилади” – деди, Рим-католик маркази раҳбари епископ Ежи Мацулевич.


Биометрик паспорт тайёрлигини онлайн кузатиш мумкин | NORMA.UZ\nБиометрик паспорт тайёрлигини онлайн кузатиш мумкин\nВазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Давлат персоналлаштириш маркази шахсни тасдиқловчи биометрик ҳужжат олиш учун электрон буюртманинг кўриб чиқилишини кузатиб бориш имконини берадиган онлайн-сервисни ишга туширди.\nИнтерактив хизмат электрон буюртма қайси босқичдалиги ва биометрик ҳужжатнинг тайёрлик даражаси тўғрисида батафсил маълумот тақдим этишни ўз ичига олади, - дейилади давлат органи хабарида.\nСервисдан фойдаланиш учун маълумотларни йиғиш пункти томонидан ариза берувчига тақдим қилинган ҳарф-рақамли 32 та белгили буюртма рақами киритилиши лозим.\nШундан кейин қисқа жавоб тақдим этилади. Ҳар бир жавобнинг мазмуни қуйида тушунтирилади:\nБиометрик ҳужжат олиш учун электрон буюртма буюртмани қайта ишлаш ва персоналлаштириш жараёнида.\nМаълумотларни йиғиш пунктига юборилди\nБиометрик ҳужжат тайёрланган ҳамда махсус почта хизмати билан етказиб бериш учун белгиланган маълумотларни йиғиш пунктига юборилган.\nБериш учун кутиш ҳолатида\nТайёр персоналлаштирилган ҳужжат йиғиш пункти томонидан олинган ва эгасига бериш учун кутиш ҳолатида.\nМаълумотларда аниқланган ноаниқликлар туфайли биометрик ҳужжат олиш учун буюртма рад этилди. Ариза берувчи буюртмани такроран шакллантириш учун йиғиш пунктига мурожаат қилиши зарур.\nОбрўсизлантирувчи ёки хавф солувчи ёлғон ахборотни тарқатганлик учун санкция жорий этилди


Латвия БАА элчисини "қучоқ очиб" кутиб олди...\n21:43 / 24.02.2017\nБААнинг Латвиядаги дипломатик ваколатхонаси яқиндагина, 9 февралда ишга тушганди, бироқ у ерда дарҳол низо юзага келди. Бу ҳақида "Life" нашрида хабар берилди.\nЛатвия ТИВ Араб Амирликларидан мусулмон урф-одатлари ва БААнинг Латвиядаги янги элчиси Ҳанон Халфан Обайда Али ал-Маданийнинг дипломатик иммунитетига ҳурматсизлик борасида норозилик мактубини олди. Гап шундаки, дипломатдан Рига аэропортида ҳижобини ечиш сўралган.\nМанбага кўра, элчи алоҳида хонада, фақат аёллар бўлган жойда шундай қилишга рози бўлади, бироқ унга бундай имконият берилмайди.\nДастлаб Латвия ТИВ вакили Вита Добеле содир бўлган воқеа тафсилотлари ўрганилаётганини айтган ва Рига аэропортида текширув ишлари Европа қоидаларига кўра олиб борилишини таъкидлаган. Араблар томони, ўз навбатида, аэропорт хизматчилари "афтидан, дипломатиянинг нозик томонларини яхши тушунмасликлари"га ишора қилган.\nРига халқаро аэропорти хавфсизлик хизмати ходимлари томонидан БАА элчисини текширувдан ўтказишда қоидабузарликка йўл қўйилгани ҳақидаги маълумотни ишончсиз деб атади. Аэропортнинг Хавфсизлик департаменти директори Инта Смилдзиня ана шундай баёнот билдирди.\n"Элчидан шунчаки пальтосини ечиш сўралди. Текширув аёл киши томонидан амалга оширилаётган эди", - деди Смилдзиня.\nУ элчига анъанавий мусулмонлар либоси ва бош кийимини ечиш талаби қўйилмаганини қўшимча қилди. Шунингдек текширув жараёни Евроиттифоқ ва ҳаво кемаси талабларига тўлиқ жавоб берганини таъкидлади.\nэлчи БАА аэропорт Латвия норозилик


Виртуал қабулхона Боғланиш 23 Май 2014\tОққуш парвозидек мафтункор\nАна шу истак мени Жомбой туманидаги олимпия захиралари тайёрлаш марказининг бадиий гимнастика тўгараги томон етаклади.\nТўғриси, аввалига бажараётган машқларимга жило беролмай анча қийналганман. Мураббийларим ва ота-онамнинг кўмаги билан ўз устимда тинимсиз ишлайвердим. Биласизми, шунда юракдаги иштиёқ борган сари аланга олди ва тез орада сабоқдошларимдан қолишмай ҳаракатланадиган бўлдим. Ўтган йиллар мобайнида спортнинг сеҳри, жозибаси бир зум мени тарк этмади. Мудом дилимга чўғ солиб, муваффақиятлар сари илҳомлантириб турди. Шунда англадимки, спорт — бахтим экан. Ана шу иқбол сурурини 2010 йили бадиий гимнастика бўйича мамлакат чемпионатида биринчи ўринни эгаллаганимда ҳамда 2011 йилда “Биллур капалаклар”, кейинги йил “Happy caravan” халқаро турнирларида муваффақиятли қатнашганимда янада теран ҳис этдим.\nСпорт билан тиббиётни бири-биридан айри тасаввур қилиб бўлмайди. Ҳар иккиси ҳам кишини тетиклаштиради, саломатликни яхшилайди. Шу боис ўрта мактабни тамомлаб, ҳозирги кунда Сиёб тиббиёт коллежида ўқишни давом эттираяпман. Шу ўринда айтиб ўтишим керак, коллежимизда ҳар жиҳатдан тўкис билим олиш учун барча шарт-шароит яратилган. Замон талаблари асосида жиҳозланган ўқув хоналарида ўқувчилар тиббиёт илмининг сир-асрорларини пухта ўрганишмоқда.\nШунингдек, ўқув муассасамизда ўғил-қизларнинг спорт билан мунтазам шуғулланишларига ҳам катта эътибор берилади. Аниқроғи, уларнинг барчаси турли спорт тўгаракларида машғулотлар олиб боришади.\nЮртимизда қайси соҳада бўлмасин, иқтидорли ёшлар, албатта, қўллаб-қувватланади. Ўзимдан мисол, ўтган йили спортдаги ютуқларим туфайли Зулфия номидаги Давлат мукофотига сазовор бўлдим. Ушбу беқиёс ғамхўрлик ҳаётимдаги унутилмас воқеалардан бирига айланди. Ана шундаги масрурлик мени доимо руҳлантириб туради. Муҳими, бу юксак мукофот янада юқори марраларни забт қилишга даъват этади.\n« «Ёшлар кўли» эпкинлари\tОқибатли одамлар орасида »


“Postda-На посту” газетаси ижодий жамоасига\n“Postda-На посту” газетасининг ривожига муносиб ҳисса қўшиб келаётган Сиз азиз ижод аҳлини газетанинг 90 йиллиги билан чин қалбимдан табриклаш ва эзгу тилакларимни билдириш менга катта мамнуният бағишлайди. ...\nКучсизлар кечира оладими?\nМахатма Ганди. “Ҳинд отаси” дея таърифланадиган бу инсон ҳамиша инсонларни покликка, ҳалолликка ва барча нарсаларни қадрлашга ундаган. Унинг ноёб ва такрорланмас фалсафаси муаммоларни куч билан эмас, тинчлик йўли билан ҳал этиш ғоясини илгари суради....\nУруш ҳақидаги севимли фильмлар\nУруш. У ҳақдаги тасаввурни асосан кинофильмлар орқали олганмиз. Иккинчи жаҳон урушида жангчилар кўрсатган жасорат ва матонат, фронт ортидаги қийинчиликлар, қаҳрамонликлар акс эттирилган фильмларни ҳали-ҳануз мириқиб томоша қиламиз. Қуйида машъум уруш...\nМен ҳам сенинг болангман, она!\n("Матонат мадҳияси" монументи пойида) ...\n“Қирқ биринчи йил олмаси”  - ўлмайдиган фильм\nУшбу фильмда таниқли актёр Наби Раҳимов ўзбекларга хос бағрикенглик, саховат, фидойилик, мардлик ва жасорат тимсолини ўзига хос самимият ва маҳорат билан етказа олган. ...\nБарчангизни 9 май – Хотира ва Қадрлаш куни ҳамда Иккинчи жаҳон урушида қозонилган буюк Ғалабанинг 75 йиллиги билан самимий муборакбод этамиз. ...\n«Генерал Раҳимов» кинофильмининг дунё юзини кўрганига ҳам мана 53 йил тўлибди. 1967 йилда суратга олинган ўша машҳур киноасарнинг муваффақиятли чиқишида Ўзбекистон халқ артисти Зикир Муҳаммаджоновнинг ижро маҳорати алоҳида аҳамият касб этади. ...\nБоболарнинг ибрат йўли\nИккинчи жаҳон урушида эришилган ғалабада бошқа давлат ва миллатлар қатори, халқимизнинг ҳам муносиб ҳиссаси бор. Жанггоҳларга жўнатилган навқирон йигит-қизлар, фронт ортида мадонавор меҳнат қилган кишилар шулар жумласидандир. Шу боис юртимизда уруш б...\n“Қуралай кўз, қуралай...”\nСойиб Хўжаев номи тилга олиниши биланоқ, юзимизга табассум югуриши, ҳатто машҳур комедияда у ижро этган қўшиқни хиргойи қилишимиз ҳам шубҳасиз. Чунки Сойиб Хўжаев яратган образлар, хоҳ театр саҳнасида, хоҳ кинода бўлсин, ўзининг ҳаётийлиги, содда ва ...\nИккинчи жаҳон уруши ногиронлари бўлган устозларимга бағишланади. ...\nТут – бебаҳо шифобахш мева\nҲозир айни ғарқ пишган мевалардан бири – тут кўплаб шифобахш хусусиятларга эга. Мамлакатимизда унинг асосан беш тури ўстирилади. Истеъмол учун оқ ва қора тут тавсия этилади. ...\n“Кетгим келди, кетамин...”\nЭсладингиз-а? “Суюнчи” фильмидан бу ибора. Биз такрор ва такрор мириқиб томоша қиладиган кинофильмлардаги қаҳрамонлар шундай жумлаларни айтишадики, баъзида ҳаётда ушбу жумлалар билан суҳбатдошимизга жавоб бериб қўя қоламиз. ...\nЎйламай гапирган оғримай ўлар


Манзил Сирдарё вилояти Гулистон шаҳар Бирлашган кўчаси 47-уй\nРаҳбар подполковник Хўжамуротов Анвар Ботирович\nҚабул вақти 09:00 - 12:00, Ду-Жу\nАлоқа телефони +99867-225-17-20\n1-Алоҳида баталъон. Манзил: Сирдарё вилояти Гулистон шаҳар Бирлашган кўчаси 47-уй.\n5-Алоҳида отряд. Манзил: Сирдарё вилояти Сайхунобод тумани Сайхун шаҳарчаси Турон МФЙ А.Навоий кўчаси 113-уй. Телефон: +99867-225-17-20\n7-Алоҳида отряд. Манзил: Сирдарё вилояти Сирдарё тумани Сирдарё шаҳарчаси Ёшлик МФЙ Ўзбекистон кўчаси 93-уй. Телефон: 67-377-20-25\nМанзил Андижон шаҳри Миллий тикланиш кўчаси 26-а уй\nРаҳбар подполковник Ўринбоев Маҳмуджон Баҳодирович\nАлоқа телефони Тел: +99874 223-58-80 Факс: +99874 223-59-70\n1-Алоҳида батальон (Андижон шаҳар), манзил: Андижон шаҳар М.Тикланиш кўчаси 26а-уй. Телефон: +99874 223-58-80\n2-Алохида батальон (Асака туман),манзил: Асака тумани Гулистон кўчаси 2- уй. Телефон: +99874 232-27-83\n1-Алохида отряд (Андижон туман), манзил: Андижон туман Куйган-ёр шаҳарчаси БФК кўчаси 2-уй. Телефон: +99874 373-13-54\n2-Алохида отряд (Балиқчи туман), манзил: Балиқчи туман А.Султонов кўчаси 16-уй. Телефон:+99874 323-20-59\n3–Алохида отряд (Булоқбоши туман), манзил: Хўжаобод шаҳар Андижон МФЙ Узун кўча 5-уй. Телефон: +99874 223-58-80\n4 – Алохида отряд ( Бўз тумани), манзил: Бўз тумани. Телефон: +99874 333-13-03\n5-Алохида отряд (Жалақудуқ туман), манзил: Жалақудуқ туман Охунбобоев шаҳар Ўзбекистон кўчаси 48-уй. Телефон: +99874 755-10-83\n6-Алохида отряд ( Избоскан туман), манзил: Избоскан туман Пойтуғ шаҳри Ж.Сидиқов кўчаси 9-уй. Телефон: +99874 312-41-62\n7-Алохида отряд (Қўрғонтепа тумани), манзил: Қўрғонтепа туман Қ.Юсупов кўча 2-уй. Телефон: +99874 723-30-12\n8-Алохида отряд (Мархамат туман), манзил: Мархамат туман Ипак йўли кўчаси 92-уй. Телефон: +99874 391-18-20\n9-Алохида отряд (Олтинкўл туман). манзил: Телефон: +99874 354-51-17\n10- Алохида отряд (Пахтаобод туман), манзил: Пахтаобод туман Муазимбой куча 47-уй. Телефон: 711-14-91\n11- Алохида отряд (Хонобод шаҳар), манзил: Хонобод шаҳар Истиқлол МФЙ Фароғат кўчаси 4-уй. Телефон: 734-41-40\n12- Алохида отряд (Хўжаобод туман), манзил: Хўжаобод туман Узун кўчаси 5-уй. Телефон: 741-12-51\n13- Алохида отряд (Шахрихон туман), манзил: Шахрихон туман Ёдгоров кўчаси 1-уй. Телефон: 342-36-03\nМанзил Тошкент вилояти Қибрай тумани, Салар қўрғони, Зиёкорлар 1, 50-уй.\nРаҳбар полковник Абдурахманов Алишер Юрьевич\nАлоқа телефони +99871 230-33-01\nМанзил Нукус шаҳри\nРаҳбар подполковник Калжанов Мейржан Иззатиллаевич\nАлоқа телефони +99861 222-87-20\nМанзил Урганч шаҳри\nРаҳбар подполковник Хасанов Баходир Исроилович\nАлоқа телефони +99862 288-13-29\nМанзил Бухоро шаҳри\nРаҳбар подполковник Жумаев Шерзод Абдуллаевич\nАлоқа телефони +99865 221-28-23\n1-Алоҳида батальон. Манзил: Бухоро шахар Муҳаммад Иқбол кўчаси 10 уй. Телефон: (65) 221-28-23\n2-Алоҳида батальон, Қоровулбозор туман Геологлар кўчаси 10 уй. Телефон: (65) 364-10-48\n3-Алоҳида батальон. Манзил: Ромитан туман А.Темур кўчаси 40 уй. Телефон: (65) 552-23-72\n1-Алоҳида отряд. Манзил: Вобкент туман Ф.Хўжаев кўчаси 24 уй. Телефон: (65) 332-14-48\n3-Алоҳида отряд. Манзил: Жондор туман М.Таробий кўчаси 144 уй. Телефон: (65) 582-21-08\n4-Алоҳида отряд. Манзил: Когон шаҳар Нуробод кўчаси 31 уй. Телефон: (65) 522-22-15\n5-Алоҳида отряд. Манзил: Когон туман Муҳаммад Иқбол кўчаси 10 уй. Телефон: (94) 541-05-50\n6-Алоҳида отряд. Манзил: Қоракўл туман Гулобод кўчаси 32 уй. Телефон: Қоракўл туман Гулобод кўчаси 32 уй\n7-Алоҳида отряд. Манзил: Олот туман Бирдамлик кўчаси 10 уй. Телефон: (65) 342-10-52\n8-Алоҳида отряд. Манзил: Пешкў туман Янгибозор кўчаси 6 уй. Телефон: 65) 353-03-89\n9-Алоҳида отряд. Манзил: Шофиркон туман Наврўз кўчаси 11 уй. Телефон: (65) 502-23-02\n10-Алоҳида отряд. Манзил: Манзил: Ғиждувон туман Ю.Ҳамадоний кўчаси 90 уй. Телефон: (65) 572-31-71\nМанзил Термиз шаҳри\nРаҳбар подполковник Умаров Асқар Абдуллаевич\nАлоқа телефони +99876 221-23-91\nМанзил Қарши шаҳри\nРаҳбар подполковник Мухсимов Мухторжон Мухамеджанович\nАлоқа телефони +99875 233-21-45\nМанзил Навоий шаҳри\nРаҳбар майор Ниязбеков Нурмахан Бахтиярович\nАлоқа телефони +99879 255-36-37\n1-Алоҳида батальон. Манзил: Навоий вилояти Навоий шаҳри. Телефон: 79-224-86-71\n2-Алоҳида батальон. Манзил: Навоий вилояти Навоий шаҳри. Телефон: 79-225-17-50\nМанзил Наманган шаҳри\nРаҳбар майор Абдуллаев Ҳожиакбар Эргашевич\nАлоқа телефони +99869 227-11-08\nМанзил Фарғона шаҳри\nРаҳбар подполковник Мирзакамолов Баҳодир Исроилжонович\nАлоқа телефони 09:00 - 12:00, Ду-Жу\n1-алоҳида батальон. Манзил: Фарғона шаҳар, Саноат кўчаси 222-уй. Телефон: 73-242-60-81\n2-алоҳида батальон. Манзил: Фарғона шаҳар, Ф.Хўжаев кўчаси 9-уй. Телефон: 73-241-74-87\n3-алоҳида батальон. Манзил: Қўқон шаҳар, А.Навоий кўчаси 147-уй. Телефон: 73-541-00-66\n1-алоҳида отряд. Манзил: Бешариқ тумани А.Навоий кўчаси 10-уй. Телефон: 73-612-11-93\n2-алоҳида отряд. Манзил: Бағдод тумани, Мустақиллик кўчаси 175-уй. Телефон: 73-479-26-96\n3-алоҳида отряд. Манзил: Бувайда тумани, Боғи Эрам кўчаси рақамсиз уй. Телефон: 73-529-17-33\n4-алоҳида отряд. Манзил: Данғара тумани, Тошкент кўчаси 117-уй. Телефон: 73-572-15-35\n5-алоҳида отряд. Манзил: Ёзёвон тумани, Ўқитувчилар кўчаси 19-уй. Телефон: 73-412-10-04\n6-алоҳида отряд. Манзил: Қувасой шаҳар, Мустақиллик кўчаси 3-уй. Телефон: 73-372-05-16\n7-алоҳида отряд. Манзил: Қува тумани, Қайқубод кўчаси рақамсиз уй. Телефон: 73-315-51-52\n8-алоҳида отряд. Манзил: Қўштепа тумани, Боғи майдон кўчаси 43-уй. Телефон: 73-422-60-16\n9-алоҳида отряд. Манзил: Марғилон шаҳар, Зухро кўчаси, 10-уй. Телефон: 73-235-01-20\n10-алоҳида отряд. Манзил: Олтиариқ тумани, Ю.Азимов кўчаси 2-уй. Телефон: 73-432-01-03\n11-алоҳида отряд. Манзил: Риштон тумани, Рошидоний кўчаси 175-уй. Телефон: 73-452-32-07\n12-алоҳида отряд. Манзил: Сўх тумани, А.Темур кўчаси 102-уй. Телефон: 73-462-55-49\n13-алоҳида отряд. Манзил: Тошлоқ тумани, Муқумий кўчаси 31-уй. Телефон: 73-238-00-20\n14-алоҳида отряд. Манзил: Учкўприк тумани, Наврўз шох кўчаси. Телефон: 73-515-22-54\n15-алоҳида отряд. Манзил: Фарғона тумани, Марғилон кўчаси. Телефон: 73-353-00-60\n16-алоҳида отряд. Манзил: Фурқат тумани, Навбаҳор кўчаси. Телефон: 73-612-11-93\n17-алоҳида отряд. Манзил: Ўзбекистон тумани, А.Навоий кўчаси. Ўзбекистон тумани, А.Навоий кўчаси. Телефон: 73-539-15-81\nМанзил Самарқанд шаҳри\nРаҳбар подполковник Намозов Раҳим Муродуллаевич\nАлоқа телефони +99866 231-09-06\n1-АБ (Самарқанд шаҳар). Манзил: Самарқанд ш Чуқур йўл кўча 112-уй. Телефон +998662334198\n2-АБ (Самарқанд шаҳар). Манзил: Самарқанд ш Беруний кўчаси 26-уй. Телефон: +998662292553\n1-Алоҳида отряди (Булунғур туман). Манзил: Булунғур ш. Булунғур шох кўчаси 24-уй. Телефон: 442-16-39\n2-Алоҳида отряди (Жомбой туман). Манзил: Жомбой ш Найман кўча 31-уй. Телефон: 475-24-22\n3- Алоҳида отряди (Иштихон туман). Манзил: Иштихон ш Иштихон кўчаси 18-уй. Телефон: 629-16-02\n4-Алоҳида отряди (Каттақўрғон шаҳар). Манзил: Каттақўрғон ш Нуроний кўча 7-уй. Телефон: 455-16-35\n5-Алоҳида отряди (Каттақўрғон туман). Манзил: Каттақўрғон т Нуроний кўчаси 7-уй. Телефон: +99866 231-09-06\n6-Алоҳида отряд. Манзил: Қўшработ туман. Телефон: 646-11-65\n7- Алоҳида отряди (Нарпай туман). Манзил: Нарпай т Оқтош ш Бегзод кўчаси. Телефон: 23-уй 432-17-52\n8-Алоҳида отряди (Нуробод туман). Манзил: Нуробод т Ёшлар кўчаси 1-уй. Телефон: 633-16-87\n9- Алоҳида отряди (Оқдарё туман) Манзил: Оқдарё туман. Телефон: +99866 231-09-06\n10-Алоҳида отряди (Пастдарғом туман). Манзил: Пастдарғом туман Нодирабегим 18-уй. Телефон: 465-23-07\n11-Алоҳида отряди (Пахтачи туман). Манзил: Пахтачи Зиёвуддин ш.Машраб кўча 4- уй. Телефон: 403-18-86\n12-Алоҳида отряди. Манзил: Пайариқ туман Челак ш Самарқанд кўча 54- уй. Телефон: 672-10-31\n13-Алоҳида отряди (Самарқанд туман). Манзил: Самарқанд туман.М.Аюбов кўчаси 2-уй. Телефон: 616-23-85\n14-Алоҳида отряди. Манзил: Тайлоқ туман А Беруний кўчаси 35- уй. Телефон: +99866 231-09-06\n15-Алоҳида отряд. Манзил: (Ургут туман) Ургут ш Қоратепа кўчаси. Телефон: +99866 231-09-06\nМанзил Жиззах шаҳри\nРаҳбар полковник Амиров Ориф Абдураупович\nАлоқа телефони +99872 226-02-28\nМанзил Тошкент шаҳри\nРаҳбар полковник Шодибеков Қобил Адилович\nАлоқа телефони +99871 233-37-83\n1-Alohida batalyon. Toshkent shahar, Yashnobod tumani, Muxtarashrafiy ko‘chasi, 2-tor, 70a-uy.\n2-Alohida batalyon. Toshkent shahar Mirzo Ulug'bek tumani Ziyolilar ko'chasi, 3-a uy.


Наманганда снайперлар баҳси бўлиб ўтди - 27.08.2016, Sputnik Ўзбекистон\nНаманганда снайперлар баҳси бўлиб ўтди\nПневматик қуроллардан ўқ отиш бўйича мусобақа ғолиблари сентябрда Озарбайжонда бўлиб ўтадиган халқаро турнирда қатнашади. 27.08.2016, Sputnik Ўзбекистон\n© Sputnik / Антон Денисов / Фотобанкка ўтишСпорт снайпер виновкаси\nПневматик қуроллардан ўқ отиш бўйича мусобақа ғолиблари сентябрда Озарбайжонда бўлиб ўтадиган халқаро турнирда қатнашади.\nТОШКЕНТ, 27 авг — Sputnik. Наманганда Пневматик қуролдан отиш бўйича, Ёшлар орасида Ўзбекистон Кубоги финал мусобақалари бўлиб ўтди. Ундан 1998 ва ундан кейинги йилларда туғилган ёшлар қатнашди.\nЮздан ортиқ қатнашчилар нафақат ғалаба, балким мамлакат терма жамоасидан ўрин олиш учун ҳам кураш олиб боришди. Ушбу мусобақалар пневматик қуролдан ўқ отиш республиканинг турли ҳудуларида юқори даражада ривожланиб бораётганини кўрсатди, деб хабар қилмоқда Nuz.uz портали.\nПневматик қуролдан отиш бўйича Ўзбекистон Кубоги финали, ҳар доимгидек, ўта жиддий рақобат вазиятида бўлиб ўтди. Унда мамлакатнинг 108 энг яхши мерганлари қатнашди. Мерганларнинг ярми — қиз болалардир, — дейилган хабарда.\nҚизлар орасида республика бўйича энг яхши натижани Тошкент вилояти вакили Зайнаб Пардабоева кўрсатди.Наманганлик Мухтасар Тохирова иккинчи ўринни ва Андижонлик Эля Кондрашова – учинчи ўринни эгаллади.\nЎғил болалар орасида энг яхши натижани Самарқан вилояти вакили Умид Пардаев намойиш қилди. Иккинчи ўрин – Тошкент вилояти вакили Раил Валив, Андижонлик Маҳкамбой Шаробиддинов эса учинчи ўринни эгаллади.\nМусобақада Андижон жамоаси энг кўп очко тўплаб мусобақа ғолиби бўлди ва мамлакат кубогини қўлга киритди. Иккинчи ўринни Тошкент вилояти жамоаси ва учинчи ўринни эса Фарғоналик мерганлар эгаллади.


15:36 / 14.05.2017 | Maftuna | 3668\nАссалому алайкум! Мен дарсликдаги Хоразмийнинг «Мухаббатнома» асарида «Хорут» номли фаришта ҳақида ўқиб қолдим. Айтилишича у ердаги аёлга ошиқ бўлиб Аллоҳ ғазабига учраган фаришта экан. Шу ҳақида қандай малумотлар мавжуд? Жавоб учун раҳмат. Аллоҳ сизлардан рози бўлсин!\nВа алайкум ассалом! Сиз келтирган гапни билмаймиз. Бу борада Аллоҳ таоло “Бақара” сурасида марҳамат қилади :\n102. Ва Сулаймон подшолигида шайтонлар тиловат қилган нарсага эргашдилар. Сулаймон куфр келтиргани йўқ. Лекин шайтонлар одамларга сеҳрни ўргатиб, кофир бўлдилар. Ва Бобилда икки фаришта – Ҳорут ва Морутга нозил қилинган нарсага эргашдилар. Икковлари токи: «Биз синовмиз холос, кофир бўлмагин», демасдан олдин ҳеч кимга ўргатмас эдилар. Бас, икковларидан эр-хотиннинг ўртасини бузадиган нарсани ўрганишар эди. Ва улар у ила Аллоҳнинг изнисиз бирор кишига зарар етказувчи эмасдилар. Ва зарар келтирадиган, фойда келтирмайдиган нарсани ўрганурлар. Ва батаҳқиқ, биладиларки, уни сотиб олган кишига охиратда насиба йўқ. Агар билсалар, ўзларини сотган нарса қандай ҳам ёмон! Демак, яҳудийлар Аллоҳнинг китобини худди билмагандек, ортларига ирғитиб юбориб, Сулаймон алайҳиссаломнинг подшоликлари ҳақида шайтонлар айтиб юрадиган нарсага эргашиб кетдилар. Маълумки, Аллоҳ таоло Сулаймон алайҳиссаломга ҳам пайғамбарлик, ҳам подшоликни берган эди. Шу билан бирга, у кишига бутун ҳайвонларнинг тилини ўргатиб, жинларни хизматларида ҳозиру нозир қилиб қўйган эди. Бу илоҳий мўъжизалар у кишининг пайғамбар эканликларини тасдиқлаш учун берилган эди. Мазкур мўъжизалар ҳақидаги оятлар бошқа жойларда келган, ўз ўрнида алоҳида ўрганилади. Ҳозир уларнинг мавзуга алоқадор томони шуки, Аллоҳ Сулаймон алайҳиссаломга берган мазкур мўъжизаларни кўриб, одамлардан баъзилари иймонга келди, иймонлиларнинг иймонлари мустаҳкамланди. Аммо кофирлар, душманлар ва шайтонлар «Сулаймон сеҳргар, у ўз сеҳрининг кучи билан турли ҳайвонлар ила муносабатда бўлмоқда, жинларни ишлатмоқда», деган гапларни тарқатишди. Бундай миш-мишни тарқатишда яҳудийлар қавми айниқса, жонбозлик кўрсатган эди. Шунда Аллоҳ таоло пайғамбарларга берган мўъжизалар билан сеҳрнинг фарқини амалий суратда кўрсатиш учун Бобилга Ҳорут ва Морутни юборди. Улар хоҳлаганларга сеҳр ўргатиш билан вазифаланган эдилар. Аммо сеҳр ўргангани келганларга аввал: «Биз синовмиз холос, кофир бўлмагин», демасдан олдин ҳеч кимга ўргатмас эдилар». Яъни «Биз фитна учун, одамларни синаш учун юборилганмиз. Сеҳрни ўрганган кофир бўлади, сен ҳам уни ўрганиб, кофир бўлма» деган маънода огоҳлантиришар эди. Келган одам бу гаплардан кейин қайтиб кетса, кетди, кетмаса, кофир бўлишини билиб туриб ҳам «Ўрганавераман», деса, ўргатишар эди. Мана шунинг ўзидан пайғамбарлик мўъжизаси билан сеҳр ўртасидаги энг катта фарқ намоён бўлади. Пайғамбарлик мўъжизаси илоҳий неъмат бўлиб, фақат Аллоҳ томонидан берилади. Сеҳр эса ўргатувчидан ўрганса бўладиган, ёмонликка ишлатиладиган бир нарсадир. Шундай қилиб, мўъжиза нима-ю, сеҳр нима – кишиларга амалда кўрсатилган экан. Ушбу ояти карима мазкур масалани муолажа қилар экан, «Сулаймон сеҳргар бўлган», деган даъвога «Сулаймон куфр келтиргани йўқ», деган жавоб келмоқда. Шундан англашиладики, сеҳр куфрга тенглаштирилмоқда. Бу маънони «Лекин шайтонлар одамларга сеҳрни ўргатиб, кофир бўлдилар», деган жумла янада таъкидламоқда. Бу ишлар Бобил номли юртда бўлгани ҳам айтилмоқда, Ҳорут ва Морут исмлари ҳам зикр қилинмоқда: «Ва Бобилда икки фаришта – Ҳорут ва Морутга нозил қилинган нарсага эргашдилар». Ҳорут ва Морутларнинг кимлиги тўғрисида тафсирчилар турли фикрларни айтганлар. Лекин уламоларимиз бу фикрларнинг ҳаммаси ҳам ишончли манбага асосланмаганлигини алоҳида таъкидлаганлар. Шунинг учун оятдаги иборалар эътиборга олинадиган бўлса, бу икки исм эгалари фаришта бўлган», деб айтганларнинг фикрлари қувватлироқ чиққан. Аллоҳ таоло инсонларни хоҳлаган усулда, хоҳлаган воситалар билан синаб кўради, бунинг ҳеч ажабланадиган жойи йўқ. Кофирликни ҳам бўйнига олиб, сеҳрни ўрганганлар бу сеҳрларини нимага ишлатишади? «Бас, икковларидан эр-хотиннинг ўртасини бузадиган нарсани ўрганишар эди». Демак, улар сеҳрни яхшилик учун ўрганмас эканлар. Улар сеҳрни ёмон нарсага ишлатишар экан. Аммо: «…улар у ила Аллоҳнинг изнисиз бирор кишига зарар етказувчи эмасдилар». Ушбу жумлада дунёдаги ишларнинг бориши ҳақидаги исломий тасаввур ўз аксини топган. Яъни дунёда нима иш содир бўлса, барчаси Аллоҳнинг изни билан содир бўлади. Тўғри, Аллоҳ ҳар бир ишнинг юзага чиқиши учун сабабларнинг вужудга келишини шарт қилган. Аммо ўша сабаблар ҳам Аллоҳнинг изни билан таъсир қилади. Илми калом уламолари бу маънони тушунтириш учун оловни мисол қиладилар. Оловни пахтага тутсанг, пахта куяди. У оловдаги куйдириш хусусияти туфайли куядими ёки ўзидаги куйишга бўлган қобилият туфайли куядими? Чунки оловда куймайдиган нарсалар ҳам бор-ку. Хулласи калом, ҳаммаси Аллоҳнинг изни билан бўлади. Агар Аллоҳ таоло хоҳласа, оловдан куйдириш хусусиятини олиб қўяди. У Зот куйдиришга изн бермаса, олов ҳеч нарсани куйдира олмайди. Мисол учун, Иброҳим алайҳиссаломни мушриклар катта гулханга ташлаганларида, Аллоҳ таолонинг амри ила у олов Иброҳим пайғамбарни куйдирмаган. Шунингдек, сеҳргарлар ҳам сеҳрни қилишаверади. Аммо Аллоҳнинг изни бўлмаса, ҳеч кимга зарар етказа олмайдилар. Ояти каримадаги «Ва зарар келтирадиган, фойда келтирмайдиган нарсани ўрганурлар» жумласи сеҳрнинг фақат зарарли нарса эканини тасдиқлайди. Бу эса яҳудийларнинг сеҳрни мақтаб айтадиган гапларига раддиядир. Шу билан бирга, сеҳрни ўрганган, уни ёмонликка ишлатганларга охиратда ҳеч қандай насиба қолмайди. «Ва батаҳқиқ, биладиларки, уни сотиб олган кишига охиратда насиба йўқ». Буни уларнинг ўзлари ҳам яхши биладилар. Сеҳр тўғрисидаги ушбу ояти карима ва бошқа унга тегишли матнлар асосида уламолар узоқ тортишганлар. Ҳатто алоҳида китоб ёзганлар ҳам бор. Бу тортишувлар «Сеҳр нима? Унинг ҳақиқати ҳақида нима деймиз? Сеҳрда нарсаларнинг табиати ўзгарадими ёки одамларнинг кўзига кўриниш ўзгариб, ўзи асл ҳолида қоладими?» каби масалалар устида бўлган. Аммо сеҳр ёмон нарса экани, мусулмон одам учун уни ўрганиш мумкин эмаслиги ҳақида ихтилоф йўқ. Тажриба шуни кўрсатадики, баъзи одамларда ғайриоддий хусусиятлар бўлади. Айниқса, ҳозирги кунда телепатия, магнит уйқуси, экстрасенс ва бошқа хусусиятлар ҳақида шов-шувлар кўпайган. Аммо илмий асосдаги аниқ хулоса йўқ. Баъзи шахсларда бошқа кишиларга таъсир ўтказиш хусусияти борлиги аниқ. Сеҳр ҳам ана шу нарсаларга ўхшаш бир ҳолат бўлиши мумкин. Ўша хусусият билан таъсир ўтказиб, эр билан хотинни ажратиб юбориш мумкиндир. Лекин бундай ишларнинг барчаси Аллоҳнинг изни билан бўлишини унутмаслик керак. Ояти кариманинг охирида уларнинг қилмишларига муносиб баҳо берилади. «Агар билсалар, ўзларини сотган нарса қандай ҳам ёмон!» ("Тафсири ҳилол" китобидан). Валлоҳу аълам!


Хитой Ўзбекистондан 1 миллион долларлик сархил гилос сотиб олмоқчи – mulkdor.com\nХитой Ўзбекистондан 1 миллион долларлик сархил гилос сотиб олмоқчи\nJuly 4 2019, 04:07 ЖаҳонИқтисодИқтисодиёт хабарлариЎзбекистонЯнгиликлар\nЎзбекистоннинг Zangiota Tomorqa Xizmati Export компанияси(New Way Caravan Gardens бренди) Хитойга 2020 йилда қиймати 1 млн. долларлик сархил гилос етказиб бериш бўйича шартномалар имзолади. Бу ҳақда ХХРнинг Ўзбекистондаги элчихонаси матбуот хизмати маълум қилди.\nШу йил 27-29 июнь кунлари Жануби-Шарқий Осиёнинг мева савдоси бўйича энг йирик марказларидан бири – Гуанчжоу шаҳрида бўлиб ўтган Fruit Expo 2019 халқаро кўргазмаси доирасида бу борада келишувга эришилган.\nГуандун провинциясидаги йил бўйи Чилидан сархил гилос сотиб олиш билан шуғулланадиган компаниялар илк бор Ўзбекистон билан ҳам мазкур йўналишда иш олиб боради. Бинобарин, хитойлик шериклар белгиланган муддатда юртимизга келиб маҳсулотни қандай тўғри қадоқлаш ва жўнатишни ўргатишади. 2020 йилда гилос нархига қараб унинг ҳажми 200-250 тоннагача етиши мумкин, дея аниқлик киритган элчихона.\nNew Way Caravan Gardens гилосдан ташқари кўргазмада Чин ўлкасида талаб катта бўлган қовун, узум, қуруқ мевалар ва ёнғоқларни ҳам намойиш этган.\nМаълумот учун, Fruit Expo 2019 форумининг умумий майдони 12 минг кв.метрга тенг кўргазма майдонида Чили, Перу, Эквадор, Буюк Британия, Индонезия, Таиланд, Малайзия, Ҳиндистон, Покистон ва Вьетнам каби мамлакатлардан 200 та экспонент тақдим қилинди.\nИюнь ойидан бошлаб Ўзбекистон Шанхайга ҳам гилос экспортини йўлга қўйди. Ўшанда Хитой компанияси Tmallʼда сотиш учун юртимизда гилос импортини 2600 тоннагача етказишни режалаштираётгани ҳақида хабар берганди.\nМай ойида эса ўзбек гилоси Лондондаги Ғарбий халқаро бозоргача етиб борди.\nРостдан ҳам, нега? Ҳамма эмас, кўпчилик нега давлат хизматчиси бўлгиси келмайди? Халқ тилида айтганда, «давлатнинг иши»да ишлагиси йўқ? Бирон мутахассисликни эгаллаш учун ...\nЖамиятJanuary 5 2018, 05:01


Қалбаки пулларни ярим қийматида «ўтказиш»га уринганлар...\nБу ҳақда Бош прокуратура матбуот хизмати маҳкама ҳузуридаги департамент маълумотларига таяниб, «Xabar.uz»га маълум қилди.\nУнга кўра, департаментнинг Андижон шаҳар бўлими ДХХ вилоят бошқармаси ходимлари билан ҳамкорликда ўтказилган тезкор тадбирда фуқаро К.Н. 9 дона 50,0 минг сўм қалбаки купюраларни 225,0 минг сўмга сотган вақтида ашёвий далил билан ушланган.\nҲолат юзасидан ўтказилган терговга қадар текширувда фуқаро К.Н. қалбаки пулларни жиноий шериклари билан олдиндан тил бириктириб, Хўжаобод тумани, Амир Темур кўчасида жойлашган хонадонда рангли принтер ёрдамида «ясашгани» ҳам аниқланган. Қалбаки пулларни ишлаб чиқаришда фойдаланилган жиҳозлар ашёвий далил сифатида олинди.\nАйни пайтда «ихтирочи»ларга нисбатан жиноят иши қўзғатилган. Тергов ишлари жадал олиб борилаётир.\nАндижон Қалбаки пуллар


Умар Сайфиддин. Бадал (ҳикоя) — Teletype\nЛотин ёзувидаги матнни мана бу ердан ўқишингиз мумкин\nФақатгина тор эшигидан зўр-базўр ёруғлик кирадиган устахонада кечаю кундуз учқунлар сачратиб ишлайдиган Хўжа Али инидан чиқмайдиган хонанишин арслонни эслатади. У узун бўйли, кенг елкали, паҳлавон келбатли одам. Ўн йилларки, устанинг мана шу нимқоронғи дўконида ясалган қиличу тиғлар Онадўли ва Румели оша қўшни юртларда ҳам машҳур бўлган.\nҲатто Истамбулда яничарлар* ҳам ўзлари сотиб олаётган яроғу шамширларидан «Али Уста» деган тамғани қидиришади.\nУста пўлат тоблашнинг ҳадисини олганди. У ясаган узун қиличлар, дудама ханжарлар тошни кесгудек ўткир эди. Пўлат тоблаш санъатининг фақат устанинг ўзи биладиган сири бор эди. У шогирд олмас, кишилар билан кўп гаплашмас, дўконидан ташқарига чиқмас, тинимсиз ишларди. Уйланмаган, қариндоши, яқинлари йўқ. Шаҳарнинг ажнабийси эди у. Уста гўё қилич, «темир», «пўлат», «оташ”дан бошқа сўзни билмасди. Савдолашмас, мижозлари берганини оларди. Фақатгина уруш пайтлари ўчоғини сўндириб, дўконини қулфлар ва кўринмай қоларди. Уруш тугагандан сўнг яна пайдо бўларди. Шаҳарда у ҳақда турли миш-мишлар юрарди. Кимдир уни «жаллод қўлидан қочган олим» деб атаса, яна кимдир «севгилиси ўлгани учун дунёдан қўл силтаган мажнун» деб таърифларди. Тим қора кўзларининг мағрур боқишидан, аслзодаларга хос мулозаматидан, камгап-у, аммо равон ва чиройли сўзлашидан у оддий одамлардан эмаслигини тахмин қилиш мумкин эди. Аммо у ким, қаердан келиб қолган? Бу саволга жавоб бера оладиган оқил йўқ эди. Шунга қарамай, халқ уни севарди. Шаҳарда бундай машҳур устанинг борлиги ҳамма учун фахр эди.\n— Бизнинг Али…\n— Буюк уста…\n— Дунёда тенги йўқ…\n— Зулфиқор сирининг соҳиби…\nШундай мақтовлар айтиб чарчашмасди одамлар у ҳақда.\nАли қалин ва қаттиқ темирни ҳам маккажўхори япроғи каби юпқа, қоғоздек юмшоқ қиладиган санъатини ҳеч кимдан ўрганмаган, ўзи кашф қилгандек эди гўё …\nЎн икки ёшидаёқ амалдор отасининг боши олиниб, у етим қолганди. Тоғаси жуда бой, аммо қалби қашшоқ, қабиҳ феълли вазир эди. Уни ёнига олди. Ўқитишни истади. Балки етим жиянини ўз қарамоғига олиб, катта-катта мансабларга чиқаришни режалаштиргандир. Аммо Алининг табиатига бошқаларга тобе бўлиш мутлақо ёт эди.\n«Мен ҳеч кимга ялинмайман», дерди у ўз-ўзига. Бир кеча тоғасининг ҳовлисидан қочди. Кимсасиз етимча тоғлар ошди, адирлар, дараларни ортда қолдирди. Номини билмайдиган ўлкаларда кезди. Ахийри, Эрзурумда қари бир темирчига шогирд тушди. Ўттиз ёшига қадар Онадўлида у кезмаган шаҳар қолмади. Ҳеч кимга бўйин эгмади, бировдан таъма этмади. Нонини тошдан чиқарди. Пешона тери билан тирикчилик қилди, пул учун эмас, санъат завқи учун ишлади. Пўлатни тоблаш унинг севган машғулоти эди. Кўнгилли равишда жангларга борган пайтлари яничарлар, сипоҳийлар, сакбонлар** қўлида ўзи ясаган яроғларни кўриб, тил билан англаб бўлмас ажиб бахтни ҳис қиларди. То ҳаёт экан, тинмасдан ишлаб, яна неча минг ғозий учун синмас қиличлар, ўқ ўтмас қалқонлар, тошни кесадиган шамширлар, зирҳлар ясашни мақсад қилганди. Буни ўйлаганда кулимсирар, юраги шодон урар, қалбидаги ҳарорат сандондан сачраётган учқунларга кўчарди.\nБугун ҳам бомдод намозидан сўнг берилиб ишлай бошлади. Ясаётган эгри тиғли қиличини сандон ёнидаги сувдонга тиқди. Сўна бошлаган оташга қаради. Болғасини ташлаб, пешона терисини артди. Шу маҳал уйи яқинидаги масжиддан мафтункор шом азони эшитила бошлади, муаззиннинг чақириғига мўри тепасидаги уядан паноҳ топган лайлакларнинг шовқини қўшилди. Асрдан бери таҳоратли эди. Фақатгина қўлларини ювди. Қуритди. Ҳулласини устига ташлади. Ташқарига чиқди. Эшикни яхшилаб ёпди. Қулфлашни лозим топмади. Узун майдон бўйлаб тўғри масжид томон юрди…\nШаҳар четидаги бу кўримсиз ибодатгоҳга кўпинча йўқсиллар келишарди. Масжид минораси кўчага қараган, муаззин ҳар куни беш маҳал минора ойнасидан бошини чиқарганча нажотга чақирарди.\nХўжа Али масжидга кираркан, жамоат ҳар қачонгидан ҳам кўп эканини сезди. Ҳар доим фақат учта чироқ ёқилгани ҳолда, бугун худди Рамазондагидек ҳамма чироқлар порлаб турарди. Ҳали намозга сафланилмаган эди. Эшик ёнига ўтирди. Ёнида паст овоз билан гаплашаётган кишиларнинг суҳбатига беихтиёр қулоқ тутди. Кўнядан икки ғариб дарвешнинг келганини, хуфтон намозига қадар «Маснавий» ўқишларини эшитди.\nНамоз ўқилганидан кейин жамоатнинг бир қисми чиқиб кетди. Хўжа Али жойидан қимирламади. Бироз боши оғриётганди. «Зора, «Маснавий»ни тинглаб, дардим ариса» — деб ўйлади. Икки дарвешнинг ўқиган маснавийларидан кўнгли роҳатланди, қалбига сокинлик инди. Ҳар бир ошиқ каби унинг ҳам юрагида ўзидан кечиш даражасида шавқу завқ бор эди. Кичик бир сабабдан-да жўшарди. Маъносини таърифлаб беролмайдиган сўзнинг сирли уйғунлиги турғун қонини булоқ сувидек қайнатарди. Вужуди сабабсиз тебраниш билан титрар, ҳиқичоқ тутиб, бўғзига ёпишиб қолгандек эди.\nХуфтон намозини ўқиб, масжиддан чиққач, тўғри дўконига қайтмади. Сайр қилди. Уйқуси келмаётганди. Илиқ, юлдузли ёз кечаси эди. Сомонйўли сариқ олтин каби кўзни олар, булут каби кўкнинг у томонидан бу томонига сузарди. Узоқ юрди. Шаҳар ташқарисига олиб чиқадиган йўлдаги тахта кўприкда тўхтади. Кўприк четига суянди. Кенг дарё сатҳида аксланган юлдузлар нур таратиб порлар, атрофдан қушлар сайрагани эшитиларди. Ўйга ботди.Узоқ туриб келди. Яқиндагина тинглаган маснавий оҳанглари таъсиридан чиқа олмас, ўзидан кетадигандек алфозда эди. Бирдан орқасидан баланд овозда кимдир бақиргани эшитилди:\n— Ҳой, менга қара, кимсан?\nУста ширин уйқудан уйғонгандек чўчиб ўзига келди. Орқага қаради. Кўприкнинг нариги томонида икки-уч кишининг шарпасини кўрди. Улардан бири саволини такрорлади:\n— Ҳой, кимсан ўзи?\nШарпалар яқинлашди. Бир қадам қолганда уни кийимидан танидилар:\n— Сизмисиз, Уста Али?\n— Бемаҳалда бу ерда нима қидиряпсиз?\n— Ҳеч нарса? Сувга болғангизни тушириб юбордингизми?..\nБулар шаҳарнинг тунги қўриқчилари эди. Уста нима дейишини билмай гангиб қолди. Кечалари кўкнори чекиб юрадиган бу дайдилар унинг кўзига ўғри, каззоблардан-да қўрқинчли кўриниб кетди. Улар кечаси ўзларидан бошқа бирор кимсанинг юрганини кўрсалар, тутиб олиб, дўппослашдан ҳам тоймас эди. Лекин устага тегмадилар. Қўриқчилар бошлиғи:\n— Уста Али, сен телба бўлиб қолмадингми? — деди беписандларча.\n— Ярим кечаси, хуфтондан сўнг бирор кимсанинг дайдиб юришига хўжайинимиз изн бермаслигини биласанми?\nҚўриқчилар унинг номусли одам эканлигини билардилар. Қаттиқ муомала қилишмади. Фақатгина:\n— Энди уйингга бор, бу ерларда дайдиб юрма, — деди.\nУста келган йўлидан тез-тез юриб уйига қайтаркан, тинглаган маснавий оҳангларини такрорлаб борди. Узоқдан итларнинг безовта вовиллаши тун сукунатини бузарди. Йўлда ҳеч ким учрамади. Дўкони ёнига келиб тўхтади. Уста шарпа каби узоқ туриб қолди. Эшиги қия очиқ эди. Уйдан чиқаркан, эшикни яхшилаб ёпганини эслади:\n«Қизиқ… Балки шамол очгандир», — хаёлдан ўтказди у.\nҚўлга илингулик нимасиям бор эдики, уйига ўғри тушса.\nИчкаридан эшикни ёпди. Қўриқчиларнинг ишидан қалби ранжиган эди. Бу шаҳарда яшамоқ ҳам тутқунликдек гап. Ҳатто тоғнинг нариги томонидаги қишлоқда ҳам ишлай олмасанг! Жисмида оғир чарчоқни сезди. Чироқни ёқишга ҳам эринди. Ўчоғи ёнидаги супага чиқди. Айиқ пўстинидан бўлган кўрпасини ёпинди, беҳол оёқ узатди.\nҚанча фурсат ухлаганини билмайди, шовқиндан сесканиб уйғонди. Эшик тақиллаётганди.\n— Ким у? — деди у уйқу аралаш.\n— Оч эшикни тезроқ!\nТонг отганди. Эшик тирқишларидан оппоқ нурлар сизиб кирарди. У ҳеч бунақа ухлаб қолмас, доим қуёш чиқмасидан аввал уйғонарди. Эринибгина турди. Супадан сакраб тушди. Оёқ кийимини тополмай куймаланди. Кейин шошиб эшик ёнига келди. Кўнглида минг бир гумон билан эшикни очди. Бирдан дўкон эшигидан тушган нур ойдинлигида мўйловдор, салла кийган қўриқчилар бошлиғини кўрди. Унинг орқасида кигиз кулоҳли, қўш ханжарли ёш шотирлари ҳам турарди. Уста «Нима керак сизларга?» дегандек чақирилмаган меҳмонларга боқди. Қўриқчибоши:\n— Уста Али, дўконингни тинтув қиламиз! — деди қатъий.\nУ ҳайрон бўлиб сўради:\n— Тунда Будак Бейнинг оғилхонасида ўғрилик бўлган. Шунинг учун!\n— Ўғрилик cодир бўлса менга нима?\n— Ўғриланган бир қўзини кўприкнинг олдида сўйганлар. Чарм ҳамён ичидаги пулларни олиб, бир донасини у ерда қолдирганлар.\n— Хўш, менга нима?..\n— Ўша тангалардан бирини тонгда дўконинг ёнидан топдик. Кейин… Остонага қара. Қон излари бор!\nХўжа Али уйқу аримаган кўзлари билан эшиги остонасига боқди. Ҳақиқатан қон доғлари бор эди. У қон изларига паришон кузатаркан, мўйловдор қўриқчи:\n— Кечаси сени кўприк устида кўргандик, нима қидираётгандинг у ерда? — дея саволга тутди.\nХўжа Али яна индамади. Қўриқчибоши:\n— Дўконни тинтиб чиқинглар! — деб ёрдамчиларига буйруқ берди.\nСандоннинг ёнидан ўтаётган қўриқчилардан бири бақириб юборди:\n— Бу ёққа қаранглар! Мана, мана!\nХўжа Али қўриқчининг қўлидаги янги шилинган терини кўрдию ҳайрон қотди. Қўриқчи танга топган гадойдек мамнун қиёфада терининг ичини очди. У ҳали қуримаган ҳам эди. Бир оғасининг, бир айбдорнинг юзига қаради.\nҚўриқчибоши дарғазаб оҳангда устани тергов қилишга тушди:\n— Ўғрилаган пулларни қаерга яширдинг?\n— Мен ўғрилик қилмадим.\n— Бўлмаса мана бу тери дўконингга қаердан келиб қолди? Мен сўйиб ташлаб қўйибман-да!\nУста Али карахт ҳолда жавобсиз турарди.\nУстани сувбошининг*** ёнига олиб боришганида ҳам кеча кўприкнинг устида нима қидирганини айтмади. Топилган барча далиллар унинг зарарига ишлади. Ўша тунда Будак Бейнинг беш юзта қўйга етгулик пули ҳам ўғриланган эди. Икки бақувват ўғри чўпонни боғлаб, дўппослаб кетганди. Эртаси куни қозининг ёнида калтак зарбидан ҳали ҳам ўзига келолмаган чўпон ўғрилардан бири Хўжа Алига ўхшашига шоҳидлик берди. Тунда алламаҳалгача кўприк ён-атрофида юргани, ашёвий далил — қўзи терисининг дўконидан, тангалардан бирининг эшиги ёнидан топилгани Хўжа Алини айбдор деб эълон қилиш учун етарли бўлди. Қанча инкор этса ҳам, далиллар унга қарши сўйларди.\nУстанинг ўнг қўлини кесишга қарор қилдилар.\nБу қарорни эшитиб Алининг ранги ўчиб кетди. Беихтиёр лабларини қаттиқ тишлади. Алҳол, қарорга бўйин эгишдан бошқа чораси йўқ эди. Қоқиниб-туртиниб ўрнидан турди. Аммо шунда ҳам мағрур овоз билан қозидан қўли эмас, боши кесилишини илтимос қилди. Эҳтимол, бу унинг умри давомидаги биринчи илтимоси эди. Бироқ қози адолатли киши эди.\n— Йўқ, ўғлим, — деди у вазминлик билан. — Сен одам ўлдирмадинг. Агар чўпоннинг жонига қасд қилганингда, унда сени ўлимга ҳукм қилардик. Бу жазо айбингга кўрадир. Ўғрилик учун қўлинг кесилади. Ҳақнинг қонуни шудир. Қонунлар бузилган ер кўкармайди…\nХўжа Алининг қўли бошидан ҳам керакли эди. Мана шу қўллари билан ҳарб майдонида курашган мингларча ғозийга пўлат қалқонларни парчалайдиган, оғир зирҳларни бузадиган, темир дубулғаларни иккига бўладиган пахтадек енгил қиличлар ясаган эди.\nУни қўриқчихонанинг ертўласига қамадилар. Жазо куни келгунича ўша ерда яшади. Ҳеч овозини чиқармас, энди сандон ёнида болғасини уролмаслигини ўйлаб, қўли ҳозирдан шол бўлиб қолгандек эди. Қўлининг бадалини тўлагани пули ҳам йўқ эди. Шу кунга қадар дунё йиғиш учун ишламаганди у.\nАҳли шаҳар Хўжа Али каби буюк устанинг қўли кесилишини эшитиб мутаассир бўлди. Бу қадар истараси иссиқ, мард, меҳнатсевар, кучли бир инсоннинг умр бўйи ногирон бўлиб ўтишига туйғусиз кўнгиллар ҳам тоқат қилолмасди.\nСипоҳийлар ўзларига бебаҳо қиличлар ясаб берган устани қутқаришга келишиб олишди. Шаҳарнинг энг катта бойи Ҳожи Меҳметга мурожаат қилишди. Бу одам Қорундек мол соҳиби бўлса ҳам, ўта бахил эди. Дунёси кўп бўлса-да, ҳали ҳам бозордаги кичик бир дўконда қассоблик қиларди. Ҳожи Меҳмет ҳар галгидек ўзини тарозига солди, инжиқлик қилди. Энсаси қотди. Бошини тебратди. Аммо сипоҳийлар билан келишмаса бўлмасди.\n— Унинг қўли учун бадал тўлайман. Аммо бир шартим бор, — деди у мажбурият остида кўнган одам қиёфасида.\n— Боринг, ўзи билан гаплашинг. Агар менга ўлгунимча пул олмасдан шогирдлик… хизматкорлик қилишга рози бўлса…\nСипоҳийлар Ҳожи қассобнинг шартини Хўжа Алига етказдилар. У қассобликдан буткул бехабарлигини баҳона қилди. Бундай ёқимсиз шартни қабул этишни истамас эди. Сипоҳийлар:\n— Қассоблик ҳам ишми? Пўлатни мумдек эритиб, қиличлар ясаган одам боғланган қўйни сўя олмайдими?\nУста учун қулга қул бўлиш, беш кунлик дунёда бировнинг кўнглига қараб яшаш энг оғир кулфат эди. Ўсмирлик пайтидаёқ вазир тоғасининг ҳотам¬той¬лигидан воз кечиб, бировнинг қарамоғида қолмаслик учун ғурбатли ҳаётга ҳам рози бўлган эди-ку! Энди бу кўр тақдир уни кимга қул этмоқда?!\n— Ҳожининг ёши етмишдан ошган. Энди яна қанча яшарди? У ўлгандан сўнг сен яна озод бўлиб, бизга қилич ясайверасан. Кўп ўйланма уста, ўйланма! — дея унга тасалли беришарди.\nҲожи қассоб кесиладиган қўл бадалини қозига тўлаб, Хўжа Алини дўконига эргаштириб келди. Қассоб жуда ҳам инжиқ, мижғов одам эди. Хасислигидан ҳозирга қадар бир хизматкор ёки шогирд олмаган эди. Дўконининг бурчагига янги хизматчиси учун жой қилиб берди. Саховат кўрсатиб, устанинг қўлига бир тўшак тутқазди.\nШу кундан жамики юмушларни унга қилдиришни бошлади. Бомдод намозидан олдинроқ шаҳардан икки соат узоқликдаги оғилхонасидан қўйларни олиб келишни буюрар, сўйдирар, нимталатар ва Алининг ўзига сотдирар эди. То шомга қадар тинмасдан иш буюрарди. Ҳар куни едириб-ичиргани эса янчилган буғдой шўрваси эди. Баъзида ўзидан ортганларини итга отган каби унга берарди. Кечқурун дўконни ёғ тушса ялагудек тозалатар, кўзи илинар-илинмас, уйғотиб эртанги кун учун қўй олиб келишга юборарди. Ўрмондан ўтин кесиб келиш ҳам унинг вазифаси эди. Сув ташир, ҳовлидаги чиқиндилар қудуғини тозаларди.\nХўжа Али бойнинг ёвғон шўрвасию турфа қийинчиликларга йилларча тоқат қила оларди. Аммо Ҳожи қассоб икки гапнинг бирида:\n— Лапашанг Али! Қўлингнинг бадалини мен бердим. Йўқса ногирон бўлиб қолардинг, — деб миннат қилишига чидолмасди. Бир неча кун тишини тишига қўйди. Тинмай ишлади. Қуш уйқусига қаноат қилди. Кундузлари ҳам югуриб-елиб хизмат қилди. Хўжайиннинг қаршисида таъзимда бўлди. Аммо миннат деганлари мияга тушган қуртдек тинчлик бермасди:\n— Қўлинг учун бадални мен тўладим.\n— Йўқса қўлсиз қолардинг!\n— Менинг сояи давлатимда тўрт мучанг соғ.\nҲожи қассоб миннатли сўзларни худди салом каби тилига ёпиштириб олганди. Ҳар буйруғи бажариб бўлинганидан сўнг кир соқолли, чиркин ва қотма юзини буриштириб, кўк кўзлари билан унга бошдан оёқ разм солиб, «Ёдингда тут, сен менинг асиримсан!» дея яна бадални эслатарди. Хўжа Али индамас, аммо унинг юраги парчаланган, кўксини аччиқ-аччиқ аламлар кемирарди. Кечалари ухламасдан, кундузлари ишлаб, кушхонада қўйларни сўйиб, харидорларга гўшт сотаркан, «Нима ҳам қила олардим?» деб ўйлар, дадил қарорга келолмасди.\nҚочишга ғурури йўл қўймасди. Шундай йўл тутса, ҳақиқатдан ўғрилик қилган бўлиб қоларди. Аммо унинг бошига тушганлари ўлимдан ҳам мудҳиш, ўлимдан ҳам оғир эди…\nҲожи қассобга қул бўлганининг биринчи ҳафтаси ўтганди. Жума куни эди. Одатдагидек, тонг ёришмасдан қўйларни сўйиб, дўкондаги илгакларга осган эди. Уста Али қассобхона растасининг чап томонидаги катта қора тошда пичоқ ўткирларди. Ҳали хўжайин келмаганди. «Нима қиламан? Қандай йўл тутиш керак?» дея чеки йўқ ўй-хаёлларга берилиб, қассобнинг келганини ҳам билмай қолди. Унга таниш нохуш бўғиқ овоз ҳушига келтирди:\n— Нима қиляпсан, ҳей?\nХўжайин тамакисини тутатганча Алига ўдағайлай кетди:\n— Танбал, ландовур! Эрталабдан бери нима қилдинг ўзи?\nИндамади. Бу митти, хоин кўзларга тик қаради. Қария кутилмаган ўтли қарашдан бир зум ўзини йўқотди:\n— Нега бундай қараб қолдинг?\nХўжа Али cас чиқармас, беш йиллик, балки ўн йиллик меҳнатни бир ҳафтада бажарган одамни танбалликда айблашдан уялмаган бу разил кимсага нафрат ила қарарди. Устанинг кўксини яна алам тилар, асаби қақшарди. У бутун танасига ёйилган қаҳру ғазабни сўндириш учун бир он кўзларини юмди. Титроқлар босилгандек бўлди. Ҳожи қассоб тамакисини ташлаб, хизматчисининг оғир нигоҳларидан қутулиш учун минғирлади:\n— Қўлинг бадалини берганимни унутдинг, чоғи. Мен бўлмаганимда ҳозир ҳеч ишга ярамайдиган ногирон бўлиб қолардинг…\nХўжа Али аччиқ кулимсиради. У қассобнинг хаёлига ҳам келмаган қарорни қабул қилиб бўлганди. Ортига ўгирилди. Ҳозиргина ўткирлаган пичоқларининг энг каттасини олди. Қўлини гўшт нимталанадиган катта тўнка устига қўйди. Кўзини чирт юмганича пичоқни қўлига шундай туширдики… Хўжа Али қатъият ва совуққонлик билан кесилган қўлини тутди. Кўрганларидан даҳшатга тушиб қалтираётган Ҳожи қассобнинг олдига борди:\n— Сен мана шу учун бадал берганмидинг?! Ол, мана сенга бадалини тўлаган нарсанг!..\nХўжа Али чопонининг қўлсиз қолган енгини боғлаб, тугун қилиб олди. Шахт билан дўкондан чиқди…\nУстанинг бир замонлар келган жойи каби кетган ерини ҳам ҳеч ким билолмади.\n* Яничар — усмонли туркларнинг сараланган ҳарбий бўлинмаси аскари\n** Сакбон — чегара қўшинлари жангчиси\n*** Сувбоши — Усмонли турк давлатида шаҳар мудофаасига масъул бўлган амалдор.\nApril 5, 2020, 17:42