Путиннинг Японияга сафари АҚШнинг жаҳлини чиқармоқда » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nПутиннинг Японияга сафари АҚШнинг жаҳлини чиқармоқда\nОхирги кунларда, Россия президенти Владимир Путиннинг декабрда Японияга режалаштирилган ташрифидан АҚШда жиддий норозилик уйғотаётгани ҳақидаги хабарлар, бир неча ОАВлар томонидан тарқатилмоқда.\n"G7 мамлакатлари санкциялари остида бўлган Путинга (Япония томонидан) кўрсатилган илтифот, "буюк еттилик" бундан буён тоғдек мустаҳкам эмаслигини билдиради", — дейилган эди АҚШ ҳукумати хабарида.\nБунга жавобан, Японияликлар ўзларига хос дипломатик маҳорат билан, Россия президенти император Акихито томонидан қабул қилинмаслигини хабар қилди.\n"Япония ҳукумати (АҚШнинг ғазабини келтирмаслик учун) президент Путинни император Акихито ҳузурига таклиф қилмади, шундай йўл билан улар америкалик иттифоқдошларига ушбу ташриф "қайноқ" эмаслигини намойиш қилишди", — деб ёзади Киодо ахборот агентлиги.\nРоссия президенти Владимир Путиннинг Японияга ташрифи 15-16 декабр кунлари бўлиб ўтади. Учрашувнинг асосий мавзуси узоқ йиллардан бери можарога сабаб бўлаётган жанубий Курил оролларида иқтисодий ҳамкорликни йўлга қўйиш, мамлакатлар орасидаги виза тартибини осонлаштириш ва бошқа масалалар қўйилган.\nЯпония императори — давлат ва халқ бирлиги тимсоли бўлиб, фақат рамзий давлат раҳбари ҳисобланади. Японияда давлат тизими Конституцион монархия ҳисобланади. Давлат бошқаруви ва барча муҳим қарорлар Бош вазир ва парламент томонидан амалга оширилади.\nТеглар: виза келтирмаслик остида эмаслигини Конституцион давлат\nForbes тўртинчи маротаба Владимир Путинни "Дунёнинг энг обрўли одами" деб тан олди\n21:02 / 15-12-2016\n20:29 / 10-11-2016\n14:32 / 07-09-2016


Назарбоевга "миллат етакчиси" мақоми берилади\nҚозоғистон парламентининг қуйи палатаси мамлакат президенти Нурсултон Назарбоевга “миллат етакчиси”мақоми беришга оид қонун лойиҳасини маъқуллади.\nНазарбоев 1991 йилдан буён Қозоғистонга раҳбарлик қилиб келмоқда.\nИнтерфакс агентлигининг билдиришича, ҳужжатга мувофиқ Қозоғистон янги президенти мамлакатнинг ички ва ташқи сиёсати, жумладан давлат бошқаруви ва хавфсизлигига оид масалаларни Қозоғистоннинг биринчи президенти билан мувофиқлаштириши лозим.\nУшбу қонун лойиҳаси эндиликда Сенат муҳокамасига юборилади. Остонада эса Нурсултон Назарбоевга бюст ўрнатиш ва музей ташкил этиш масаласи муҳокама қилинмоқда.


РФ президенти Владимир Путин 13 ноябрь куни Сочида туркиялик ҳамкасби Ражаб Тоййиб Эрдўған билан терроризмга қарши кураш ҳамда Суриядаги вазиятни муҳокама қилади. Кремль маълумотига кўра, икки сиёсатчи учрашувида ҳудудий ва халқаро кун тартибидаги долзарб масалалар муҳокама этилиши кўзда тутилган.\nШунингдек, томонлар савдо-иқтисодий алоқаларни мустаҳкамлаш ва энергетика соҳасида ҳамкорлик қилиш хусусида гаплашишади.\n«Аккую» АЭС - Туркиядаги биринчи атом электр станцияси бўлади. Бу лойиҳа россияликларнинг 4та АЭС энергоблокидан иборат бўлади, энергоблокларнинг ҳар бири қуввати - 1200 МВт. Россияликларнинг бу лойиҳага киритадиган инвестициялари ҳажми 22 миллиард долларни ташкил қилади. Туркия томони бу бу лойиҳа бўйича биринчи реактор 2023 йилгача ишга туширилишини режалаштирган.\nРоссия ва Туркия муносабатлари бир муддат совуқлашиши 2015 йил ноябрида Туркия ҲҲК самолёти томонидан Россиянинг Су-24 самолёти Сурия ҳудудида уриб туширилиши ортидан рўй берганди. Россия 2016 йилнинг 1 январидан Туркия маҳсулотларига эмбарго қўйди. РФга турк томатлари, турли полиз маҳсулотлари олиб кирилиши тўхтади. 2016 йил кузига келиб муносабатлар илиқлаша бошлади. 2017 йил июнига келиб эса Россия фақат помидорлар импортини сақлаб қолганди. 1 ноябрь куни эса бу чеклов ҳам ечилди.


Россия экспертлари: Шайхнинг китоблари МДҲ давлатлари учун зарурдир\nКўпгина соҳа мутахассислари, диний арбоблар ва сиёсатшунослар шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф раҳимаҳуллоҳнинг китоблари кенг тарқалган жойларда диний ихтилофлар ва динда ҳаддан ошиш каби офатлар барҳам топаётганини таъкидлашмоқда.\nДинлараро муносабатларда кейинги пайтда ишлатиш урф бўлган “диний бағрикенглик” тушунчаси ва сўз бирикмасига бироз эътироз бор. Чунки бу сўз бирикмаси исломга ҳам инсоф қилмайди ва аҳли зимматга ҳам ҳурмат кўрсатмайди.\nВоқеийлик – мисолийлик мувозанаси\nВоқеийлик деганда биз коинот, ҳаёт ва инсон воқеликларини риоя этмоқни назарда тутяпмиз. Ислом ўзининг фикрий кўрсатмаларида, ахлоқий таълимотларида ва қонуний ташриотларида ушбу воқеликларни унутган эмас, доим уларни ҳисобга олган.\nЯкка ўзингиз сафарга чиқдингиз ва олдингизда икки йўл пайдо бўлди. Бири қийин, тоққа кўтарилган йўл бўлса, бошқаси осон, кенгликка ястанган йўлдир. Биринчисининг бошида ҳукумат осиб қўйган кўрсаткичда:\nБисмиллаҳир роҳманир роҳийм Доктор Муҳаммад Саид Рамазон Бутийнинг “Ҳикамул атоийя”га қилган шарҳ ва таҳлиллари\nҲийла луғатда ишлар тадбирида ҳозиқлик деган маънони англатади. У кўпинча салбий маънода ишлатилади.\nВатанпарварлик асл исломий қадриятдир\nАллоҳ инсонни халқ қилди. Ўзи ундан яратгани ва унга қайтарадигани ерга, заминга, она тупроққа муҳаббатни инсон фитратига қориштирди. Шайх Муҳаммад Ғаззолий айтадилар: “Башар ўз ерига, гарчи у тап-тақир саҳро бўлса ҳам қаттиқ боғланади.\nАқл нима? Нафс нима?\nМен уларнинг ҳар бирига аниқ чегара қўйиб бераман ва равшан фарқлаб ажратиб бераман, деб даъво қилмайман. Чунки бундай ишлар ҳалигача бизнинг жаҳл зулматимиз қўйнидадир. Илм унинг атрофини ёритишга қодир бўлмаган.\nЎлим онлари. Ушбу онларда бизга тотган ҳамма лаззатларимиздан ва кўтарган машаққатларимиздан нима қолди?..\nКим мўминнинг айбини яширса...\nИслом динимиз мўминларни Қуръони каримнинг жуда кўп оятларида Аллоҳга иймон келтиришга ва солиҳ амаллар қилишга чақиради. Шу билан гуноҳ ишлар қилмаслик, ёмонликлардан узоқ бўлишга тарғиб этади.\nИслом нима? Унга қандай кирилади?\nБир кун шогирдларимга: “Агар олдингизга чет эллик бир киши келиб, бир соат вақти борлиги, шу вақт ичида Исломнинг нима эканини тушунишни хоҳлашини айтса, унга Исломни бир соатда қандай тушунтирасизлар?”, десам\nБани Исроилдан бир дарс\nҚуръони карим жуда кўп ўринда бани Исроилни тилга олади. Айтилишича, Аллоҳнинг Китобида бирор пайғамбар ёки муқарраб фаришта Мусо (а.с.) зикр қилинганичалик кўп ёдга олинмаган. Ул зот ҳақида Қуръонинг бир юз ўттиз ўрнида сўз боради.


Жазоир Франция ҳарбий самолётларига ўз ҳудудидан учишни тақиқлаб қўйди\n01:30 / 04.10.2021\nЖазоир ва Франция муносабатларидаги зиддият ортида Жазоир француз ҳарбий самолётларига ўз ҳудудидан учишни тақиқлаб қўйди, деб хабар берди Le Figaro нашри. Бунга эса Франция президенти Эмманюэль Макроннинг Жазоир номига билдирган танқидий фикрлари сабаб бўлган. Аввалроқ шу сабабга кўра Жазоирнинг Франциядаги элчиси ортга чақиртирилиб олинганди.\nМакрон Елисей саройидаги қароргоҳида Жазоирда 1954 йилдан 1962 йилгача давом этган мустақиллик учун уруш қатнашчиларининг набиралари билан учрашувда Жазоир ўз тарихини Францияга адоват билан йўғрилган ҳолда қайта ёзганини, мамлакатни ўша уруш вақтидан бери ҳарбий-сиёсий тузум бошқаришини айтган. Макроннинг бу сўзлари ортида Жазоир президенти Абдулмажид Таббун Францияни мамлакатнинг ички ишларига аралашувда айблаган ва Франциядаги элчини ортга чақиртириб олган.\n“Жазоир ва Франция ўртасидаги зиддият тобора кучаймоқда. Le Figaro’нинг маълумотларига кўра, Франция Жазоир ҳудуди устидан ўз ҳарбий самолётларида бошқа уча олмайди. У Мали шимолидаги “Барҳан” амалиёти доирасида Жазоир устидан учиш имкониятидан маҳрум бўлди”, деб ёзилган нашрда.\nФранция бош штаби бундан 3 октябр эрталаб хабар топган, бироқ у бу ҳақда расмий огоҳлантирилмаган.\n23:29 / 15.10.2021\nПариж мэри Франция президенти лавозими учун кураш олиб боради\n18:53 / 08.10.2021\nМали бош вазири Францияни террорчилар тайёрлашда айблади


Сўнгги 20 йилнинг энг саховатпеша инсони аниқланди - xabar.uz\nСўнгги 20 йилнинг энг саховатпеша инсони...\nСўнгги 20 йилнинг энг саховатпеша инсони аниқланди\n22.05.2021 07:03 0 2392\nФото: «Mash» телеграм-канали\n«Sunday Times» британ нашрининг «Giving list» рейтинги ўзбек-рус миллиардери Алишер Усмоновни сўнгги 20 йилнинг энг саховатпеша инсони дея эътироф этди. Бу ҳақда «Mash» телеграм-канали ёзмоқда.\n«Туманли Альбион»да ўтказилган ҳисоб-китобларга кўра, фақат 2020 йилнинг ўзида Усмонов ва унинг компанияси 500 миллион фунт-стерлингни хайрия мақсадларига йўналтирган. Бундан ташқари, 134 миллион фунт коронавирусга қарши курашиш учун Россия, Ўзбекистон ва Италияга ажратилган, дейилади хабарда.\nАлишер Усмонов сўнгги 20 йил давомида хайрия қилган маблағ 4,2 миллиард фунт-стерлингни ташкил этади. Британ нашри Усмоновга энг йирик саховатпеша мақомини беришдан ташқари, унинг коронавирусга қарши курашдаги ҳиссасини ҳам юқори баҳолади.


Моздокдаги портлаш – Кремл сиёсати маҳсулими?\n27 июн 2022, Тошкент вақти: 14:07\nФарангис Саид Моздок шаҳридаги ҳарбий касалхонада портлаш юз бергани маълум бўлиши билан у ерга 1000дан зиёд қутқарувчи етиб борди. Изқувар итлар ёрдамида улар портлашдан омон қолганлар, ярадорлар ва жасадларни қидира бошладилар. Ҳодиса жойига етиб борган расмийлар вайрон бўлган бино остида қарийб 25 одам қолиб кетганини маълум қилдилар. Портлаш юз берган дамда касалхонада 98 нафар бемор ва 21 ходим бўлгани тахмин қилинмоқда.\nРоссия расмийларига кўра, Камаз юк машинаси касалхона дарвозасини бузиб кирган ва қабулхонагача бориб, портлаган. Россия Фавқулодда вазиятлар вазирлиги ходими Михаил Разанов ҳужумни шундай изоҳлади:\n- Соат 19да ҳарбий касалхона ёнида автомобилнинг портлаши натижасида касалхона биноси, қарийб 300 квадрат метрга тенг келадиган жой вайрон бўлди. Дастлабки ҳисоб-китобларга кўра, касалхонада 115 одам бўлган.\nМоздок портлаши гувоҳи кўрганларини мана бундай ҳикоя қилади:\n- Биринчи бўлиб дарвоза томонидан шовқин эшитилди. Кейин қасир-қусир товушлар, сўнг эса ҳамма нарса бузила бошлади. Бир неча сония давомида чангдан ҳеч нарсани кўриб бўлмади. Бироз ўзимга келганимда, ҳамширани чақирдим. У жавоб берди. Кўп ўтмай иккаламиз жарроҳлик операциясидан сўнг хонада ётган кекса аёлни қутқариш учун у ерга чопдик. Лекин кўз олдимизда хона девори қулаб тушди, деб ҳикоя қилади Моздокдаги портлаш гувоҳи.\nПортлашни ҳеч бир тараф ўз зиммасига олмади. Аммо Москва расмийлари унинг чечен исёнчилари томонидан амалга оширилганига шубҳаланмаяптилар. Чеченистоннинг сепаратчи ҳукумати раҳбари Аслан Масхадов вакили Саламбек Маигов Рейтер ахборот агентлигига ҳукуматнинг портлашга алоқаси йўқлигини айтар экан, айни вақтда уни бошқа чечен гуруҳлари уюштирганлари эҳтимолини инкор этмади.\nСўнгги уч ой давомида бу Россияда юз берган олтинчи портлашдир.\nРоссия президенти Владимир Путин Мудофаа вазири Сергей Ивановни Моздокка юборди. Моздокда Иванов ҳарбий гарнизон раҳбарини ишдан бўшатиб, ҳодиса сабабларини ўрганишга киришди.\nРоссия ҳарбийлари қароргоҳи бўлмиш Моздок шаҳри илгари ҳам ҳужумлар нишони бўлган. Шу йилнинг июн ойида бир аёл ичида аскарлар ва фуқаролар бўлган автобус ёнида ўзини портлатган, натижада камида 16 одам нобуд бўлган эди.\nЖума кунги портлаш қурбонлари – қарийб 80 одам Санкт-Петербург ва Ростов-на-Дону шаҳарлари касалхоналарига етказилди.\nКузатувчилар фикрича, ушбу ходиса Россиянинг Чеченистонга нисбатан олиб бораётган сиёсатини баҳолаш имконини беради. Чунки сешанба куни Кремл Чеченистонда тинчликни таъминлаш вазифасини Федерал хавфсизлик хизматидан Ички ишлар вазирлиги зиммасига юклаган ва бу билан Чеченистондаги уруш тугаганини намойиш қилмоқчи бўлган эди. Бу чечен урушини тезда якунлаш ваъдалари билан президентликка сайланган Владимир Путин учун келаси сайловларда ғалаба қозониш имконини яратиши кутилаётган қадам эди. Сешанбадан буён Ингушетия, Доғистон ва мана энди Шимолий Осетияда Москва назоратидаги федерал қўшинларга қарши ҳужумлар амалга оширилди.\nКремл расмийлари барча ҳужумларга чечен сепаратчилари масъуллигини айтиб, Чеченистондаги вазият нормаллашаётганини таъкидлашда давом этмоқдалар.


Tuesday, 09 May 2017 00:31\nМуборак Рамазон ойи яқинлашган сари Аллоҳ таолонинг мўмин-мусулмон бандаларига раҳмати, лутфу карами тобора кўпайиб бораверади. «Ҳилол-нашр» матбаа-нашриёти ҳамда Ислом.уз порталида ҳам Рамазон туҳфалари мавсуми бошланиб кетди. Қуръон ойи бўлмиш моҳи Рамазон арафасида юртдошларимизга икки гўзал туҳфа армуғон этилди.\nБугун «Ҳилол-нашр» матбаа-нашриётида фазилатли шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф ҳазратларининг севимли шогирди, «Ислом ота» жомеъ масжидининг имоми Ҳасанхон Яҳё Абдулмажиднинг «Хатми Қуръонга марҳабо!» китоби ҳамда «Қуръон тартили» сабоқларини сиз азиз мухлисларга тақдимоти бўлиб ўтди.\nТақдимот маросимига юртимизнинг дин пешволари, уламолар, аҳли Қуръонлар ва бошқа кўплаб азиз меҳмонлар ҳозир бўлишди. Нашриётимизга Ўзбекистон мусулмонлар идорасининг раиси, муфтий Усмонхон Алимов илк бор ташриф буюрдилар. Муфтий ҳазратлари пойтахтимиз бош имом-хатиби Анвар қори Турсунов, Тошкент вилояти бош имом-хатиби Хайрулло қори, «Ислом ота» жомеъ масжиди имом-хатиби Абдулҳаким қори Матқулов ҳамда бошқа кўплаб меҳмонлар билан биргаликда янги қурилган «Ҳилол-нашр» марказий савдо дўкони ҳамда босмахона мажмуаси билан танишиб, бу илм-маърифат масканларига ривожу баракот тилаб, дуолар қилишди.\nШундан сўнг барча меҳмонлар мажлислар залига кўтарилгач, тақдимот маросими бошланди. «Чимир ота» жомеъ масжиди имом ноиби Абдулбосит қори Абдуллажонов меҳмонларни муборакбод этгач, тантанани очиқ деб эълон қилди. Анъанага мувофиқ, маросим Қуръони Карим тиловати билан бошланди.\nДастлабки табрик сўзи Ўзбекистон мусулмонлар идорасининг раиси, муфтий Усмонхон Алимов ҳазратларига берилди. Муфтий ҳазратлари «Ҳилол-нашр» матбаа-нашриётида олиб борилаётган хайрли ишларга баракот тилаб, буларнинг барчаси аввало Аллоҳ таолонинг инояти, юртимиздаги тинчлик-хотиржамликнинг самараси ҳамда юрти учун, халқи, дини учун қайғураётган юртимиз раҳбарининг эзгу ниятли саъй-ҳаракатлари натижаси эканини айтдилар, хайрли дуолар қилиб, жумладан, шундай дедилар:\nРоббимиз Аллоҳ таолога беадад ҳамду саноларимиз бўлсин!\nРасулимиз Муҳаммад Мустафога дуруду салавотларимиз бўлсин!\nАссалому алайкум, муҳтарам азизлар, мўмин-мусулмон биродарлар! Бугун сиз билан биз ҳаммамиз учун қадрли ва ҳурматли бўлган марҳум устоз, Шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф раҳматуллоҳи алайҳ асос солган, айни дамда илм-маърифат зиёсини эл-юртга таратиб келаётган муборак бир масканда, Ҳилол нашр нашрёт-матбаасида жамул-жам бўлиб турибмиз. Бу йиғилишимиз аввало устозни хотирлаш, ушбу шукуҳли дамларда, Рамазони шарифнинг хуш ифори уфуриб келаётган ажойиб соатларда у кишини йўқлаб дуо қилиш ва қолдирган бой илмий меросларини тарғиб қилиш учундир... Қолаверса, Қуръони Каримга доир янги бир асарнинг нашр этилгани тантанаси, эълони учун тўпланиб турибмиз.\nМуҳтарам азизлар! Ҳозирда биз юртимиз тинчлиги, осудалиги ва давлатимиз тарафидан халқимиз, хусусан, мўмин-мусулмонлар учун яратиб берилаётагн шароит ва эркинликлар соясида мана шундай гўзал бир мажлисда эмин-эркин йиғилиб ўтирибмизки, бу неъматлар учун Аллоҳ таолога ҳар қанча шукр қилсак, оз.\nБугун юртимизда жуда кўп хайрли ишлар амалга оширилаётганини ҳаммаларингиз кўриб, кузатиб, бунинг тирик гувоҳи бўлиб турибсиз. Муҳтарам Президентимизнинг ташаббуслари билан мамлакатимиз тараққиётнинг янги бир поғонасига кўтарилди. Ҳар жабаҳада улкан ўзгаришлар, ўсишлар барқ урмоқда. Хусусан, дин-диёнат соҳасида ҳам жуда кўп ислоҳотлар амалга оширилмоқда. Улуғ алломларимизнинг ҳаётларини ўрганишга, меросларини тирилтиришга қаттиқ аҳамият берилиб, жуда ҳам катта-катта режалар тузилиб, лойиҳалар ишланиб, уларни жадаллик билан бажаришга киришилмоқда... Буларнинг барчаси сиз билан бизнинг бахту саодатимиздир.\nЮртимиз Аллоҳ назар қилган юрт. Шунинг учун бу муборак заминдан жуда улуғ алломалар етишиб чиққан. Уларнинг охирги вакилларидан бири устоз Шайх ҳазратлари эдилар. Аллоҳ у кишини Ўз раҳматига олсин, жуда катта илмий тикланишни бошлаб бердилар ва ўзларидан улкан маънавий мерос қолдирдилар. Асарлар ёздилар, шогирдлар тарбияладилар. Алҳамду лиллоҳ, «оққан ариқ яна оқади», деганларидек, бугун ҳам ана ўша уламои киромларимизнинг меросхўр шогирдлари, маънавий авлодлари бўлган ёш олимларимиз, тадқиқотчи улмоларимиз юртимиздаги бу юксак руҳият ва имкониятлардан фойдаланиб эл-юртга илм-маърифат зиёсини таратишда давом этмоқдалар, янги-янги марраларни заб этмоқдалар. Ушбу йиғилишимизнинг асосий сабаби ҳам ана шундай ютуқлардан бирининг шодиёнасидир. Яъни ёш тадқиқотчиларимиздан бири, муҳтарам Ҳасанхон қорининг «Хатми Қуръонга марҳабо!» номли рисолаларининг тақдимоти муносабати билан йиғилиб турибмиз.\nБу китоб ҳажми кичик бўлса-да, мазмун-моҳиятига кўра анчагина катта китоб, десак, хато бўлмайди. Қори домла китобни тайёрлаб, бир нусхани олиб, менинг олдимга борди ва унга сўзбоши ёзиб беришимни илтимос қилди. Мен у кишининг бу илмий ҳаракатларидан, рости, жуда ҳам хурсанд бўлдим. Ёшларимизнинг мана шундай илмга ошно бўлишлари бу бизнинг, халқимизнинг бахту саодати албатта. Китобча билан танишиб чиқар эканман, унинг сермазмун ва халқчиллиги эътиборимни тортди. Асарнинг мавзуси ҳам, услуби ҳам ўзига хос.\nАллоҳга шукрлар бўлсинки, ҳозиргача юртимизда Қуръони Каримга доир бир қатор китоблар чоп қилиниб, халқимиз қўлига етиб борди. Аммо ушбу мавзу – хатми Қуръон ҳақида ҳалигача бирор махсус асар йўқ эди. Шу боис, мен бу китобни тездан нашр қилиб, халқимиз, хусусан, қориларимизга тақдим қилиш кераклгини таъкидладим ва китобга тақдим ёзиб, муаллифнинг ҳақларига дуо қилган бўлдим.\nРисола жуда ҳам равон, лўнда тили ва халқчиллиги билан ажралиб туради. Унда жуда кўп қимматли маълумотлар ўрин олган. Айниқса, хатми Қуръон дуосига доир сатрлар ҳеч кимни бефарқ қолдирмаса керак. Ўйлаймизки, бу китоб аввало қориларимиз учун, қолаверса, барча мўмин-мусулмонлар учун ажойиб қўлланма бўлиб хизмат қилади.\nЎтган мустабид тузум даврида диний қадрятларимиз топталиб, ҳар қандай диний амалга ёвқараш ҳукм сурган эди. Оддийгина Рамазон ойидаги хатм учун ҳам юқори ташкилотлардан махсус рухсат олиш керак эди. Шунда ҳам узундан-узун маслаҳатлар билан саноқлигина масжидга рухсат тегарди.\nБу ерда устоз қори акаларимиз ўтиришбди, улар яхши билишади, бир пайтлар бутун мамлакат бўйича биргина «Ҳазрати Имом» масжидида хатм қилишга рухсат берилган пайтлар ҳам бўлган. Ана ўшанда устозларимиз, қори буваларимиз юртимизнинг озодлигини сўраб, Аллоҳга ёлвориб дуолар қилишар эди. Хатми Қуръонларда қилинган ана ўша илтижоларнинг ижобат бўлганини бугун сиз билан биз – мустақил Ўзбекистон мусулмонлари ўз кўзимиз билан кўриб, баҳраланиб турибмиз.\nБугун мамлакатимизда 2038 масжид фаолият олиб бормоқда. Диний идорамизнинг кўмаги ва назорати остида уларнинг аксарида ҳар йили Рамазон ойида қориларимиз Аллоҳнинг сўнги каломи Қуръони Каримни хатм қилмоқдалар, халқимиз бу илоҳий армуғондан баҳраманд бўлмоқда. Бундан бағоят мамнун бўлган мўмин-мусулмонлар хатми Қуръон асносида чин дилдан, кўзларида ёш билан эл-юрт ва раҳбару фуқаролар ҳаққига эзгу дуолар қилиб, юртимизнинг равнақини сўраб Аллоҳ таолога илтижолар қилмоқдалар. Бугунги ютуқларимиз замирида мана шу олий тилакларнинг ҳам ҳиссаси беқиёс, албатта.\nҲозирда Имом Бухорий номидаги Тошкент Ислом институтининг «Таҳфизул-Қуръон» бўлимида қорилар етишиб чиқмоқда ва юртимиздаги масжидларда ташкил қилинаётган хатми Қуръонларда фаол иштирок этмоқдалар. Бундай қориларни етиштирадиган даргоҳларга яна эҳтиёжимиз бор, иншооллоҳ, бу борада ҳам яхши ниятларимиз, режаларимиз бор. Жумладан, Президентимиз раҳбарлигида Бухордаги «Мир Араб» мадрасасини «Олий мадраса» қилиш лойиҳаси ишланяпти. Унда ҳам Маъҳаддаги каби «Таҳфизул Қуръон» кафедраси бўлиши режалаштириляпти. Бу ҳам яна бир Қуръон даргоҳи бўлади. Аллоҳ насиб қилса, яна кўплаб хайрли ишлар амалга ошади.\nҚуръони Карим Аллоҳ таолонинг мўъжиз каломидир, энг улуғ каломдир. Аллоҳ билан банда орасида қанча фарқ бўлса, Аллоҳнинг каломи билан банданинг сўзи ўртасида ҳам ўшанча фарқ бордир. Қуръоннинг ҳар бир сўзи, ҳар бир ҳарфига улкан савоблар ваъда қилинган. Унинг ҳар бир ояти руҳу танга шифодир. Уни ўқиш ва уқиш ҳар бир мусулмонга фарзи айндир. Аллоҳ таоло Намл сурасида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга шундай дейишни буюради:\n«Мен мусулмонлардан бўлишга амр этилдим ва Қуръонни тиловат қилишга ҳам» (91–92-оятлар).\nУшбу амри илоҳий Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга ва у зот орқали бутун умматга қаратилгандир. Шу боис, ул зот ўзларига Қуръон нозил бўлиши билан бирга, ҳамиша Қуръон ўқир ва уни хатм қилиб турар эдилар. Ҳар Рамазон ойида ваҳий фариштаси Жаброил алайҳиссалом билан Қуръонни хатм қилганлари саҳиҳ ривоятларда бор. Шунинг учун Рамазон ойи Қуръон ойи деб аталган ва бу ойда Қуръонни хатм қилиш Ислом уммати учун суннат бўлиб қолган. Саҳобаи киромлар, салафи солиҳлар ва улуғ аждодларимиз ҳам ҳамиша Қуръон ўқиб, уни хатм қилиб турганлар, хусусан, муборак Рамазон ойини Қуръон ойи ўлароқ ўтказишга алоҳида эътибор берганлар. Имом Молик, Суфён Саврий ва имом Бухорий каби алломаларимизнинг Рамазон ойи кириши билан бошқа илмий давраларни тўхтатиб, ҳаммасининг ўрнига Қуръон хатм қилишга ўтишлари ҳам барчамиз учун ибрат бўлиши керак.\nБугунги кунда юртимиздаги хатми Қуръонлар кўп жиҳатдан намунали ва гўзал тарзда ўтказилмоқда. Қориларимиз ҳам жуда яхши, тажвидлари ҳам, ҳифзлари ҳам, тараннумлари ҳам ниҳоятда гўзал. Кўп юртларда қорилар ёддан хатмга ўта олмайди, Қуръонга қараб ўқиб беришади. Аммо бизнинг қориларимиз, алҳамду лиллоҳ, бу маънода жуда ҳам дадил. Хатмдаги ташкилотчилик ишлари ҳам бизда анча яхши йўлга қўйилган. Аммо эндиликда бу хусусда ҳам юқори илмий савияга кўтарилишимиз, хатми Қуръонларни янада мукаммал, янада манфаатли шаклда ўтказишимиз лозим. Хусусан, қориларимиз бу маънода ўз устиларида яна ҳам кўпроқ ишлашлари, Қуръони Каримнинг тажвидини, унинг маъноларини, ахлоқу одобини ҳам пухта эгаллашга ҳаракат қилишлари лозим. Хатми Қуръонда иштирок этаётган кишиларимиз ҳам Қуръонга нисбатан одоб билан, ихлос билан муносабатда бўлишда яна янги поғоналарга кўтарилишлари керак. Ушбу «Хатми Қуръонга марҳабо!» китоби айнан мана шу мақсадларга қаратилган. Уни ҳар бир қори, хатмга қатнашмоқчи бўлган ҳар бир намозхон, қўйинки, ҳар бир мусулмон ўқиб, уқиб, ҳаётига татбиқ этиши лозимдир.\nКитобда хатми Қуръон қилишнинг тарихидан бошлаб, бугунги кунда Рамазондаги хатми Қуръонларни қандай ўтказиш лозимлигигача сўз борган. Унда муаллиф қориларга алоҳида тавсиялар, жамоатга алоҳида тавсиялар ва ташкилотчиларга яна алоҳида маслаҳатлар тақдим қилган. Шу билан бирга, яқин ўтмишимиз, ўтган асрдаги Қуръон устозларига ҳақида ҳам жуда қимматли маълумотлар киритилган. Хусусан, китоб охиридаги хатми Қуръон дуосини мавзуларга бўлиб берилиши жуда ҳам яхши иш бўлган. Бундай қилишдан мақсад ‒ дуогўй киши жамоатнинг имкониятига қараб ҳар мавзуда керагича дуоларни танлаб ўқисин. Баъзи жойларда айрим кишилар қаердандир ўқиб ё эшитиб олган узундан-узун дуоларни ёдлаб олади-да, кейин ҳеч қаёққа қарамай ўша дуони тўлиқ ўқийверади, вазиятга қараб танлай олмайди. Бу кўпчиликка малол келади, бизга кейин одамлар шикоят қилишади. Дуоларни мана бу китобдаги каби тартибга солиниши эса ана шундай ноқулайликларнинг олдини олишга хизмат қилади...\nКитобнинг мавзулари ва тафсилотлари билан мен кўп тўхталмайман, чунки бу ҳақда бошқа домлаларимиз ҳам ўз сўзларини айтсалар керак. Шу боис, шу ерда сўзимга якун ясаб, муаллиф Ҳасанхон қорининг ижодларига барака тилаб қоламан. Аллоҳ бундан кейин ҳам яхши асарларни яратиб, эл-юртга улкан хизматлар қилишларини муваффақ айласин! Мана шундай қуръоний зиёфатларимиз кўпайиб бораверсин!\nШу фурсатдан фойдаланиб, устознинг ишларини давом эттириб турган Исмоилжон домла бошлиқ ушбу «Ҳилол нашр» нашрёти жамоаси, Ҳазратнинг шогирдлари, юртимиздаги барча қориларимиз ва бизнинг сўзларимизни эшитиб турган барча мўмин-мусулмонларни кириб келаётган Рамазон ойи билан муборакбод этаман ва келгуси ишларингизда Аллоҳ таолодан муваффақиятлар тилаб қоламан.\nАллоҳ таоло ўтган қори буваларимиз, Қуръони Каримни бизгача етиб келишида хизмат қилган барча устозларни Ўз раҳматига олсин. Мана бу ерда бир қанча ёши улуғ қори устозлар ўтиришибди, Аллоҳ буларни узоқ йиллар саломат қилсин. Ёш қориларимиз, толиби илмларимизга илми Раббоний, илми ладунийлардан бериб, Қуръони Каримга, эл-юртга яхши хизматлар қилишларини насиб айласин. Ҳозирда Қуръон хизматида турган қори устозларни Аллоҳ саломат қилсин. Уларнинг баракасидан юртимиз янада осуда бўлиб, халқимизнинг ичу таши илоҳий калом нури билан мунаввар бўлиб бораверсин!\nВассалому алайку ва раҳматуллоҳи ва баракотуҳ!\nШундан сўнг меҳмонларга ташаккур айтиш ҳамда Ҳасанхон Яҳёни муборакбод этиш учун сўз Исмоилжон Муҳаммад Юсуфга берилди. Исмоилжон ҳожи ҳамду санодан сўнг тақдимот маросими меҳмонларини бугунги шодиёна билан муборакбод этиб, шундай деди:\nМуқаддас Каломининг нузулини «Яратган Роббингнинг исми ила ўқи» деган ояти каримадан бошлаб, бандаларини Қуръон ўқишга, илм-маърифат ўрганишга буюрган Роббимиз Аллоҳ табарока ва таолога ҳамду санолар бўлсин!\n«Яхшиларингиз – Қуръонни ўрганган ва уни ўргатганларингиздир» деб марҳамат қилган Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга дуруду салавотлар бўлсин!\nАссалому алайкум муҳтарам муфтий ҳазратлари!\nАссалому алайкум муҳтарам устозлар, азиз меҳмонлар, аҳли Қуръонлар!\nБугунги тақдимотимизга қадам ранжида қилиб, ташриф буюрган барча азизлар, ассалому алайкум ва роҳматуллоҳи ва барокатуҳ!\nХуш келибсиз! Қувончимизга шерик бўлиб, бугунги тақдимотга ҳозир бўлганингиз учун Аллоҳ қадамларингизга ҳасанотлар ёзсин!\nУстозимиз, падари бузрукворимиз шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф роҳимаҳуллоҳ ҳазратлари бошлаб кетган бир ажойиб, гўзал анъана бор. У зот ҳар йили бошимизга соябон бўлиб кириб келаётган моҳи Рамазонни муносабати билан халқимизга бир қанча туҳфалар тақдим этар эдилар. «Ҳилол-нашр» матбаа-нашриёти ҳамда Ислом.уз портали ҳам бу анъанани давом эттиришга баҳолиқудрат ҳаракат қилмоқда.\nАлҳамдулиллаҳ, бугун ана шу ҳаракатларнинг самарасини сиз азизларга, халқимизга тақдим этиш насиб қилиб турибди. Бугун шайх ҳазратларининг севимли шогирдларидан бири – Ҳасанхон Яҳё Абдулмажид сиз азизларга икки гўзал туҳфани ҳадя этяптилар. Бу туҳфаларнинг ҳар бири юртимизда Қуръонга хизмат борасидаги улкан воқеадир. Уларнинг бири – «Хатми Қуръонга марҳабо» деб номланган китоб бўлса, яна бири «Қуръон тартили» сабоқларидир.\nРамазон – Қуръон ойи. Бу ойда Қуръонга муҳаббатимиз, мулоқотимиз ҳар доимгидан кўра кучлироқ, кенгроқ ва шавқлироқ бўлади. Бу ойда барча масжидларимизда таровеҳ намозларида хатми Қуръонлар бўлади. Бугун эътиборингизга тақдим қилинаёган ушбу мўъжаз китобча барчамизни – аҳли Қуръонларни ҳам, қориларимизни ҳам, сомеъларимизни ҳам ушбу Қуръон байрамига тайёрловчи ажойиб қўлланма бўлади, иншааллоҳ. Ушбу китобчадан хатми Қуръоннинг тарихи, аҳкомлари, одоблари, дуолари каби ниҳоятда керакли, дунёю охиратимиз учун манфаатли маълумотларни ўқиб-ўрганамиз. Бу китобчани ўқиб, билимларимизни янгилаб, кўпайтириб олсак, хатми Қуръон ибодатларимиз янада комил, янада завқли, янада холис ва шукуҳли бўлади.\nҚори домламизнинг иккинчи туҳфалари ҳам ўзига хос Рамазон туҳфаси бўлиб, нафақат хатми Қуръон учун, балки умуман Қуръони Карим тиловати учун пойдевор, тамал тоши вазифасини ўтайди. Қуръон тартили сабоқларидан кўзланган мақсад – уни тажвид билан ўқишдир, яъни Аллоҳ таоло уни қандай нозил қилган бўлса, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам уни қандай ўқиган бўлсалар, шундай ўқишни ўрганишдир. Муаллиф юқорида зикр қилинган набавий ҳадисга тўлиқ риоя қилган ҳолда, Қуръонни ўрганиб, энди уни ўргатишни ният қилибдилар, Аллоҳ таоло ажру мукофотларини зиёда қилиб ато этсин, динимизга, Қуръонга қилаётган хизматларини бардавом ва баракотли қилсин, қориларга ваъда қилган мукофотларини ато этсин, тарбия берган, ўқиб-ўргатган ота-оналарига, барча устозларига иззат тожини кийдирсин.\nАзизлар, бугунги тақдимот якунида яна бир қувончли хабарни етказмоқчимиз. Барчангизга маълумки, Аллоҳ таоло устозимиз шайх ҳазратларига ўзларининг шоҳ асарлари бўлмиш «Тафсир Ҳилол»нинг ҳамда «Ҳадис ва Ҳаёт» туркумининг катта қисмини ҳарами шарифда – Мадинаи Мунавварада, Маккаи Мукаррамада ёзишни тақдир қилган эди. Бу муборак масканларнинг файзи, баракотининг самарасидан падари бузрукворимизнинг бу ва бошқа барча ёзган асарлари халқимизнинг қалбидан чуқур ўрин олди, севиб ўқилди ва ўқиб келинмоқда. Эндиликда Аллоҳ таоло Ўзининг инояти билан ушбу асарларнинг барчасига ҳарамайни шарифайн – икки ҳарами шарифдаги кутубхоналар ўрин олишни насиб қилиб турибди. Ҳарамайн мактабаси билан келишувга мувофиқ, шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф ҳазратларининг барча асарлари Мадинаи Мунавварада, Маккаи Мукаррама кутубхоналарига қўйиладиган бўлди. Бундан буён дунёнинг турли чеккаларидан ҳаж ва умра сафари ниятида икки ҳарамга борган ҳожиларимиз устозимизнинг китобларини ўз она тилларида ўқиб, улардаги илм-маърифатдан баҳраманд бўлишлари мумкин бўлди. Куни кеча китоб карвонининг биринчи қисми «Ўзбекистон почтаси» орқали Саудия Арабистонига жўнаб кетди.\nПарвардигоримизнинг бу азиз бандасига, буюк алломалар юрти бўлмиш жаннатмакон ватанимизга кўрсатган икромлари барчамизга муборак бўлсин! Падари бузрукворимизнинг хулуси ният билан, кўз нурини тўкиб, риёзат чекиб ёзган китоблари динимизнинг маркази бўлган, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг равзаи саодатлари жойлашган, Каъбаи Муаззама жойлашган муқаддас масканга муносиб кўрилган экан, бу улуғ шараф у зоти муҳтарамга муборак бўлсин, Аллоҳ таоло Ўз мағфиратига олсин, олиму боамалларга ваъда қилган неъматларига буркасин!\nБу қувончимизга шерик бўлиш учун қимматли вақтларини аямай, бугунги тақдимотимизга ҳозир бўлган, устозимизга ҳаётликларида ҳам, вафотларидан кейин ҳам садоқат изҳор қилган сиз азизларга ўз номимдан, оиламиз номидан, «Ҳилол-нашр» матбаа-нашриёти ҳамда Ислом.уз портали ходимларининг номидан самимий миннатдорчилик билдираман.\nАллоҳ таоло хайрли ишларимизни бардавом айласин, меҳр-оқибатимизни мустаҳкам қилсин, юртимизни тинч, халқимизни фаровон қилсин!\nШундан сўнг «Хатми Қуръонга марҳабо» китобини Тошкент вилояти бош имом-хатиби Хайрулло қори тақдим қилиб, ушбу китобнинг қисқача мазмуни, таркиби, фазилатлари ҳамда бошқа гўзал жиҳатлари ҳақида тўлқинланиб сўзлади.\n«Қуръон тартили» сабоқларини тақдимот қилиш учун сўзга чиққан Баҳодир қори аввало Қуръони Каримнинг динимизда, мўмин-мусулмонларнинг ҳаётида тутган ўрни, Қуръон ўрганиш ва ўргатишнинг асрлардан буён узилмас силсила бўлиб, давом этиб келаётганини айтиб, бугун тақдим этилаётган сабоқлар ушбу мунаввар занжирнинг муносиб ҳалқаси бўлганини қувончи билан таъкидлади.\nТақдимот сўнгида муаллиф Ҳасанхон Яҳё сўзга чиқиб, тақдим этилаётган ушбу армуғонлар аввало улуғ устозларимиз бошлаган ишларнинг давом экани, динимизга, Қуръонга хизмат йўлидаги камтарона ҳисса эканини айтиб ўтди. Шунингдек, тақдим этилаётган «Хатми Қуръонга марҳабо» китобининг ёзилиш тарихи, унинг устида ишлаш жараёни, унда муҳокама қилинган мавзулар тўғрисида қисқа айтиб ўтиб, «Қуръон тартили» сабоқларини тайёрлаш жараёни, бу сабоқларнинг ўзига хос хусусиятлари, хусусан, бу сабоқлардаги қоидалар диёримизда кенг оммалашган Усмон Мусҳафига асослангани ҳақида алоҳида тўхталиб ўтди.\n«Ислом ота» жомеъ масжиди имом-хатиби Абдулҳаким қори Матқулов муаллифни ҳамда «Ҳилол-нашр» нашриёт-матбааси жамоасини халқимизга тақдим этилаётган ушбу китоб ва сабоқлар туркуми билан муборакбод этиб, бугунги хайрли ишларнинг барчаси Ватанимиз тарихидаги энг оғир кунларда ҳам динимизни, Қуръонни қўлда чўғ ушлагандек авайлаб сақлаган, муҳофаза қилиб, омонат ила биз бахтиёр авлодларга етказиш шарафига муяссар бўлган улуғ устозларимиз, аҳли Қуръонларимизнинг, хусусан, барчамизнинг устозимиз фазилатли шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф ҳазратларининг фидокорона хизматлари самараси эканини айтиб ўтдилар.\nТақдимот якунида муаллиф барча меҳмонларга эсдалик ҳадяларини топширди, мухлисларнинг илтимосига биноан янги китобга дастхатлар ёзиб берди.\nТақдимот маросими динимизга ва муқаддас Қуръонимизга хизмат йўлида, Рамазон арафасида қилинган ушбу гўзал армуғон муносабати билан тайёрланга хатми Қуръон билан якунланди.\nТақдимот маросими ҳақидаги видеолавҳани тез кунда порталимиздан томоша қилишингиз мумкин.\nMore in this category: « «Ҳилол-нашр» нашриёт-матбааси янги марказий савдо мажмуаси иш бошлади Дин ва илм омонатдир »


«Биз буни тўхтатиб қолишимиз мумкин». Трампнинг саммитдаги нутқидан парчалар\n18:20 / 21.05.2017\nАҚШ президенти Дональд Трамп 21 май кунини Форс кўрфази давлатлари раҳбарлари билан кичик саммитдан кейин бошланган араб-мусулмон мамлакатлари ва АҚШ саммитида иштирок этди.\nУ мусулмон мамлакатларни терроризмга қарши курашишда АҚШ билан ҳамкорлик қилишга чақирган. Оқ уй унинг саммит қатнашчилари қаршисида қилган чиқишидан парчалар эълон қилган.\n«Биз агар эзгулик кучларини бирлаштирсак, шу ерда йиғилган барча ўз улушини қўшса, бу ёвузликни тўхтатиб қолишимиз мумкин.\nБизнинг мақсад — миллатлар коалицияси, қайсики, экстремизмни яксон қилувчи ва болаларимизнинг тинч келажагини таъминловчи коалиция», дейилган Трампнинг нутқида.\nШу билан бирга Трамп бегуноҳ инсонларни ўлдираётган террорчилар буни Аллоҳ номи билан қилаётганини айтиб, «диндорларнинг туйғуларини ҳақоратлаётгани»ни қайд этиб ўтган.\n«Бу турли динлар, турли секталар ёки турли цивилизациялар уруши эмас. Бу инсоний ҳаётни йўқ қилмоқчи бўлаётган ваҳшийлар ва ердаги ҳаётни сақлаб қолишни истайдиган бошқа барча кишилар ўртасидаги курашдир», — деган америкаликлар етакчиси ўз чиқишида.\nУ шунингдек, АҚШ Яқин Шарқдаги муаммоларни ҳарбий куч ишлатиш йўли билан ҳал этиш тарафдори эмаслигини таъкидлаган.\n«Бизнинг ҳамкорлигимиз радикал вайронкорликлар билан эмас, тинч йўл билан барқарорликни таъминлашга эришишдир... Бу ерда биз бирданига аралашишимиз эмас, босқичма-босқич ислоҳотлар амалга оширишимиз керак», — деган у.\n«Яқин Шарқ мамлакатлари АҚШ улар учун душманларини мағлуб этиб беришини кутиб ўтира олмайди. Яқин Шарқ мамлакатлари ўз келажаклари қандай кечишини ўзи ҳал қилиши керак», — деган Трамп.\nУнинг маълум қилишича, АҚШ бу минтақа давлатларига ўз иродасини ўтказмоқчи эмас.\n«Биз бу ерга маъруза қилиш, одамларга қандай яшаш, нима қилиш, ким бўлиш ёки қандай ибодат қилишни ўргатиш учун келмадик. Биз бу ердагиларга ҳамкорлик таклиф этамиз, бу ҳамкорлик умумий манфаатлар ва қадриятлар асосига қурилади», — деган АҚШ президенти.\nТрамп шунингдек, мусулмон мамлакатларини дискриминацияга қарши курашишга чақирган.\n«Биринчи навбатда террорчи гуруҳларни илҳомлантираётган экстремизм ғояларига қарши курашмоқ даркор. Бу эса бир вақтнинг ўзида бегуноҳ кишиларни ўлдириш, аёлларни таҳқирлаш, яҳудийларни таъқиб этиш ва христианларни сўйишга қарши курашиш демакдир», — деган Трамп.\nсаммит экстремизм Доналд Трамп


Мўминлар бир-бирига ёпишган иморат кабидир - Баҳоуддин Нақшбанд ёдгорлик мажмуаси маркази\nИмом Бухорий Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламдан ривоят қилган ҳадиси шарифларида: “Мўминлар бир-бирига ёпишган иморат кабидир”, дедилар.\nМусо розияллоҳу анҳу ривоят қилган бу ҳадисда бино деворлари бир-бирига мустаҳкам ёпишгани каби, мўминлар ҳам бир-бирларига маҳкам боғланмоқлари лозим эканлиги уқдирилмоқда. Бинони ташкил этган унсурлар орасида тош, темир каби нарсалар бўлганидек, қум ва шиша каби нозик нарсалар ҳам мавжуд. Лекин барчаси биргалиқда бинони маҳқам тутиб турибди. Инсонлар, ана шу бино каби жипслашган, бир-бирини суяган бўлишлари керак. Кучлилари доим заифларни суяб турмоғи, улар билан елкадош, ҳамнафас бўлмоғи лозим. Чунки, мустаҳкам бўлмаган бинонинг йиқилиши муқаррар, бундан Аллоҳнинг ўзи асрасин.\nМусулмонларнинг таназзулига энг катта сабаб – мусулмонларнинг ҳақиқий мусулмон бўлмай, илм ва давлатларига мағрурланиб, фақирлару заифларнинг ҳақларига риоя қилмасдан, уларга исломий ва инсоний муомалада бўлмасликларидир. Шу боисдан ҳам улар охират саодатларидан маҳрум бўлгайлар. Парвардигор ҳаммамизни ҳақиқий мусулмонлардан қилсин.


Kutubxona - Gans Kristian Andersen. Chaqmoqtosh (ertak) / Kiril\nSiz shu sahifadasiz: Gans Kristian Andersen. Chaqmoqtosh (ertak) / Kiril\nАсар номи Чақмоқтош (ертак)\nТаржимон Маҳкам Маҳмудов\nБир аскар йўлда кетиб борарди: Бир-икки! Бир-икки! Орқасида халтаси-ю ёнида қиличи. У, урушдан уйига қайтмоқда эди. Йўлда унга жуда хунук ва қари бир жодугар кампир учради. Унинг пастки лаби кўкрагига осилиб тушган эди.\n— Салом, аскар! — деди жодугар кампир. — Жуда катта хал-танг ва ажойиб қиличинг бор экан! Чиндан ҳам азамат аскар экансан! Ҳар томонлама дуруст экансан-у, бироқ чўнтакла-ринг бўш экан. Истасанг, сенга пул берай, аскар!\n— Раҳмат, жодугар кампир. Пулдан аҳмоқларгина бош тортадилар, — деди солдат ва чўнтагини тутди.\n— Йўғей! — деди жодугар кампир, — бир оз сабр қил. Ҳов анави катта дарахтни кўряпсанми? — Кампир шу яқиндаги бир дарахтни кўрсатди. — Унинг ичи бўш. Дарахтга чиқ, тепасида каваги бор, шу кавакка кир-да, энг пастига туш. Мен бўлсам сенинг белингга арқон боғлайман ва қачон торт деб қичқирсанг, тортиб оламан.\n— Мен бу кавакка кириб нима қиламан? — деб сўради аскар.\n— — Пул олиб чиқасан, — деди жодугар кампир. — Бу дарахт оддий дарахтлардан эмас. Сен унинг энг тагига тушганингда, узун ерости йўлни кўрасан. У ер жудаям ёруғ, кеча-кундуз юзлаб лампалар ёниб туради. Ерости йўли билан тўппа-тўғри кетавер. Энг охирига етганингда учта эшикка дуч келасан. Эшикларнинг калити оғзида туради. Бурасанг, эшик очилиб кетади.\nБиринчи уйга киришинг биланоқ, каттакон сандиқни, унинг устида бўлса бир ит ўтирганини кўрасан. Бу итнинг кўзлари худди пиёладай келади. Лекин сен қўрқма! Мен сенга ўзимнинг кўк катакли фартуғимни бераман, уни ерга ёзгин, итни қўрқмасдан ушлаб ол-да, дарров уни фартуғим устига ўтқиз. Ундан сўнг сандиқни очгин-да, пулларни хоҳлаганингча ол. Лекин бу сандиқда фақат чақа пуллар бор, холос. Агар кумушини хоҳласанг, иккинчи уйга кир. У уйда ҳам сандиқ бор. Сандиқ устида кўзлари худди тегирмон тошидай келадиган ит ўтиради. Лекин сен ундан сира қўрқма. Уни тутиб ол-да, фартуққа ўтқиз, сўнгра кумуш пулларни олабер. Агар хоҳласанг, истаганингча тиллага ҳам эга бўла оласан. Бунинг учун учинчи уйга кирсанг, бас. Учинчи уйнинг ўртасида тилла билан лиқ тўла сандиқ туради. Сандиқнинг устида ўтирган ит шундай каттаки, унинг ҳар бир кўзи гумбаздай келади. Уни менинг фартуғимга ўтқаза олсанг — сенинг бахтинг: ит сенга тегмайди. Кейин истаганингча тиллаларни олаверасан.\n— Бу-ку, яхшику-я, — деди аскар, — лекин сен булар эвазига мендан нима оласан, жодугар? Ахир, мендан бирор нарса керакдир сенга.\n— Мен сендан бир чақа ҳам олмайман, — деди жодугар кампир. — Фақат сен менга бувим пастга охирги марта туш-ганида унутиб қолдирган эски чақмоқтошни олиб чиқиб берсанг бўлгани.\n— Хўп, майли, белимга арқон боғла! — деди аскар.\n— Бўлди! — деди жодугар кампир. — Ма, катакли фартуғимни ол.\nАскар дарахтга чиқди. Кавакнинг ичига тушди. Ҳаммаси жодугарнинг айтганидек бўлиб чиқди: аскар кўрса — йўлак кун-дуз кунидай ёруғ, унда юзларча лампалар ёниб турар эди.\nАскар тўппа-тўғри бориб йўлакнинг охирига етди. Ундан нари йўл йўқ эди. Аскар оғизларида калитлари бўлган уч эшикни кўрди.\nАскар биринчи эшикни очиб, ичкари кирди. Уйнинг ўртасидаги сандиқда кўзлари пиёладай бир ит ўтирар ва аскарга тикилар эди.\n— Жуда ажойиб-ку! — деди аскар, у итни ушлаб олиб жодугарнинг фартуғига ўтқизди. Ит шу чоқ жим бўлиб қолди; аскар сандиқни очди-да чўнтакларини чақага тўлғазди. Кейин сандиқни ёпди, итни қайтадан унинг устига ўтқизди, ўзи бўлса иккинчи уйга қараб жўнади.\nЖодугар кампир тўғри айтган экан — бу уйдаги сандиқ устида кўзлари тегирмон тошидай бир ит ўтирарди.\n— Хўш, нега менга бунчалик ўқрайдинг? Яна ола кўзларинг қинидан чиқиб кетмасин! — деди аскар ва итни тутиб олиб, жодугар кампирнинг фартуғига ўтқизди, ўзи бўлса сандиққа ёпишди.\nАскар сандиқдаги кумуш пулларни кўрди-ю, чўнтакларидан чақа пулларни олиб ташлади. Кейин ҳар икки чўнтагини ва халтачасини кумуш билан тўлғизди. Ниҳоят аскар учинчи уйга кирди. Кириши биланоқ оғзи очилиб қолди. Бутун бир мўжиза! Уйнинг ўртасида олтин сандиқ турарди, сандиқнинг устидаги итнинг кўзлари икки гумбаздай келар ва энг тез юра-диган арава ғилдирагидай айланарди.\n— Салом алайкум! — деди аскар ва гўё генералга салом бергандай оёқларини уриб таъзим қилди.\nЛекин аскар узоқ қараб турмади. Итни бирданига кўтариб олди-да, жодугар кампирнинг фартуғига ўтқизди, ўзи эса сандиқни очди. Ўҳ-ҳў! Бу ерда шунча тилла бор эканки, бу тиллаларга бутун бир шаҳарни, бутун ўйинчоқларни, барча қалайи аскарчаларни, ҳамма ёғоч отчаларни ва дунёдаги ҳамма ширин кулчаларни сотиб олса бўларди. Ҳаммасига етиб ортарди!\nШу ерда аскар чўнтакларидаги ва халтачасидаги кумуш пулларни олиб ташлади-да, икки қўллаб сандиқдан тиллани ҳовучлай бошлади. У тилиа билан чўнтакларини, халтачасини, шапкасини ва этик қўнжиларини тўлдирди. Тилланинг оғирлигидан аскар зўр-базўр ўрнидан турди. Энди у пулдор бўлган эди!\nУ итни яна сандиққа ўтқизди, кейин эшикни ёпди-да, юқорига қараб:\n— Ҳай, мени тортиб ол, жодугар кампир! — деб бақирди.\n— Чақмоқ тошимни олдингми? — деб сўради жодугар кампир.\n— Ростдан ҳам сал бўлмаса чақмоқтошингни унутаёзган эканман! — деди солдат ва орқасига қайтиб чақмоқтошни олди.\n— Қани, торт! Сенинг чақмоқтошингни топдим! — деб қичқирди у жодугар кампирга.\nЖодугар уни юқорига тортиб чиқарди, аскар яна катта кўчага чиқиб олди.\n— Қани, чақмоқтошни бер-чи менга! — деди жодугар кампир.\n— Сенга бу чақмоқтош нимага керак, жодугар кам-пир? — деб сўради аскар.\n— Нима ишинг бор! — деб жавоб берди жодугар. — Сен ахир пулларни олдинг-ку, менга чақмоқтошни берда энди.\n— Ҳа, ёқадими, — деди аскар. — Чақмоқтошнинг сенга нима кераги бор? Ҳозир айт, бўлмаса қилич билан бошингни узиб ташлайман.\n— Айтмайман! — деди жодугар кампир.\nШунда аскар қиличини чиқариб жодугар кампирнинг калласини кесиб ташлади, жодугар кампир ерга йиқилди-ю, шу ондаёқ жон берди. Аскар бўлса, жодугаминг катакли фартуғига ўзининг ҳамма пулларини тугди-да, тугунини орқалаб, тўғри шаҳарга қараб йўл олди.\nШаҳар катта ва ажойиб эди. Аскар энг катта мусофирхонага бориб тушди, ўзига энг яхши уйларни ижарага олди ва ўзининг энг севган таомларининг барчасини келтиришни буюрди — ахир у энди бадавлат бўлиб қолган эди-да!\nУнинг этигини тозалаётган хизматкор, шундай бой жаноб-нинг бундай эски этик кийганига ҳайрон қолди — ахир ҳали аскар янгисини олиб улгурмаган эди-да. Лекин эртаси куни у ўзига энг яхши кийимлар — пат суқилган шляпа ва жаранглайдиган шпори бор этик сотиб олди.\nЭнди аскар ҳақиқий тўра бўлиб олди. Унга бу шаҳарда бўлган бутун мўжизалар ҳақида ҳам, қирол ва унинг қизи мали-ка ҳақида ҳам сўзлаб бердилар.\n— Бу маликани қандай қилиб кўрса бўлади? — деб сўради аскар.\n— Кўришнинг ҳеч иложи йўқ, — дедииар унга. — Малика баланд деворлар ва тош миноралар билан ўралган катта бир мис қўрғонда яшайди. У ерга қиролдан бошқа ҳеч ким на кира олади ва на чиқа олади, негаки қиролга қизининг пешонасига оддий бир аскарнинг хотини бўлишлик ёзиб қўйилган, деб айтганлар. Қиролга эса оддий бир аскарга қайнота бўлиш, албатта, ёқмайди. Шунинг учун ҳам у маликани ёпиқ жойда сақлайди.\nМаликани кўриш мумкин бўлмаганлигига аскар анча ачинди, шундай бўлса-да узоқ қайғурмади. У маликасиз ҳам жуда шод кун кечирди: театрларга борди, қирол боғида сайр қилди ва камбағалларга пул улашди — ахир у, чўнтагида бир чақасиз юришнинг қандай ёмон эканини ўз бошидан кечирган эди-да!\nДемак, аскар бой экан, яхши яшаб, яхши кийинаркан, шундай бўлгандан кейин унинг оғайнилари ҳам кўпайди. Ҳаммалари уни яхши йигитча, ҳақиқий тўра деб атардилар, бу эса унга жуда ёқарди.\nШундай қилиб аскар пулларини аямай сарф қилаверди ва бир кун қараса чўнтагида ҳаммаси бўлиб икки чақа қолипди, холос. Шундан кейин аскар яхши уйдан томнинг қоқ тагида-ги тор ҳужрага кўчиб чиқишга мажбур бўлди. Кечирган кун-ларини яна эслади: этигини ўзи тозалади ва ундаги йиртиқларни ўзи ямади. Оғайниларидан ҳеч қайсиси ортиқ уни келиб кўрмай-диган бўлди, чунки унинг олдига чиқиш учун жуда баландга кўтарилиш керак эди.\nБир кун кечқурун аскар ўз ҳужрасида ўтирарди. Кун қорайиб кетди, унинг ҳатто шамга ҳам пули йўқ эди. Шу чоқ жодугар кампирнинг чақмоқтоши эсига тушиб қолди. Аскар чақмоқтошни олди-да, ўт чиқара бошлади. У ўтчақарга урган эди ҳамки, эшик ланг очилиб кетди ва худди кўзлари пиёладай бўИган ит чопиб кирди. Бу ит аскарнинг ер остидаги биринчи уйда кўрган ити эди.\n— Нима буюрасан, аскар? — деб сўради ит.\n— Ие, мана буниси ажойиб бўлди-ку! — деди аскар. — Чақмоқтошнинг бирор ҳикмати бор кўринади. У мени ёмон кунлардан қутқазмасмикан? Қани, менга пул келтир-чи! — деб буюрди итга ва... — бир! дегунча ит ғойиб бўлди, — икки дейиши билан ит дарҳол ҳозир бўлди, унинг тишида чақа пуллар тўла каттакон бир халта бор эди.\nАскар ўзидаги чақмоқтошнинг қандай ажойиб нарса эканини энди тушунди. ўтчақарга бир марта урса, бас эди — чақа пул тўла сандиқда ўтирган — кўзлари пиёладай ит ҳозир бўлар эди, икки марта урса-чи — кўзлари тегирмон тошидек келадиган ит, уч марта урса — ҳар бир кўзи гум-баздай келадиган ит унинг олдида ҳозир бўларди. Биринчи ит унга чақа, иккинчиси эса кумуш пулларни, учинчиси тоза тилла келтирарди.\nАскар яна бойиб кетди, у энг яхши уйларга кўчиб чиқ-ди, яна олифта кийимлар кийиб юрадиган бўлди. Унинг ҳамма оғайнилари яна уникига кела бошладилар ва уни жуда яхши кўриб қолдилар.\nБир кун аскарнинг бошига бир ўй келди: «Хўш, нега мен маликани кўрмайин? Ҳамма уни жуда чиройли деб таърифлайди-ку. Агар у ўз умрини мис қўрғонда, баланд деворлар ва миноралар ичида ўтириб ўтказса, бундан нима фойда? Қани, менинг чақмоқтошим қайда?»\nўтчақарга бир марта урган эди, шу оннинг ўзидаёқ кўзлари пиёладай ит ҳозир бўлди.\n— Гап бундай, азизим! — деди аскар. — Энди рости, кеч бўлиб қолди. Аммо мен бир нафас бўлса-да маликани кўрмоқ истайман. Қани, жўнаб қол!.. — Ит шу ондаёқ чопиб кетди ва аскар кўз очиб юмгунча қайтадан ҳозир бўлди, унинг устида эса ухлаганича малика ётарди.\nМалика жуда ҳам ажойиб ва гўзал эди. Биринчи қарашда-ёқ унинг чинакам малика эканлиги кўринарди, буни кўрган аскар, уни ўпишдан ўзини сира тўхтатолмади. Ахир у бошидан товонигача жасоратли йигит бўлган чин аскар эди-да!\nКейин ит маликани қандай олиб келган бўлса, шундай элтиб қўйди.\nЭрталабки чой вақтида малика ит билан аскар ҳақида жуда ғалати туш кўрганини қирол билан қироличага сўзлаб берди, гўё у итнинг устида ётиб борар эмиш ва қандайдир аскар уни ўпган эмиш.\n— Буниси нимаси? — деди қиролича, бу туш унга унчалик ёқмади.\nЭртаси кун кечаси маликанинг ётар жойига қари бир канизакни пойлоқчи қилиб қўйдилар. ўша гап ҳақиқатан ҳам туш эдими ёки бошқа бир нарса эканини билиб олиш керак эди.\nАскар эса яна гўзал маликани ўлгудек соғиниб қолди. Шундай қилиб кечаси мис қўрғонда кечаги ит пайдо бўлди, маликани кўтариб олиб, кучининг борича югурди. Шу он қари канизак сув ўтмайдиган этигини кийиб унинг ортидан қува кетди. Ит малика билан катта бир уйга кириб кетганини кўриб, канизак: «Энди биз муттаҳамни топа оламиз», деб ўйлади ва уйнинг дарвозасига бўр билан катта бутнинг расмини солди, ўзи бўлса, бемалол уйига ухлагани кетди. Лекин ит маликани қайтариб элтаётганида дарвозадаги бутни кўриб қолди ва шу ондаёқ нима гап эканини пайқади. У, бир бўлак бўр олиб, шаҳарнинг барча дарвозаларига бут аломатини қўйиб чиқди. Бу жуда пухта ўйланган эди: энди канизак керак бўлган дарвозани ҳеч бир кимса топа олмас эди — ахир ҳамма дарвозага бутнинг расми чизилган эди.\nЭрта азонда қирол билан қиролича кекса канизак ва бутун офитсерлар билан бирга маликанинг кечаси итга миниб қаёққа борганини кўрмоқ учун жўнадилар.\n— Мана бу ерга келган экан! — деди қирол биринчи эшикдаги бут аломатини кўриб.\n— Йўқ, мана бу эшикка келган! — деди қиролича бошқа дарвозадаги бутни кўриб.\n— Анави ерда ҳам бут, бу ерда ҳам! — дедилар офитсер-лар. Улар қайси дарвозага қарамасинлар, ҳаммасида ҳам бўр билан чизилган бут аломати бор эди. Шундай қилиб, ҳеч қан-дай натижага эриша олмадилар.\nАммо қиролича фақат аравага тушиб юрувчигина эмас, балки ҳамма нарсага ақли етадиган уста бир хотин эди. У хизматкорларига ўзининг тилла қайчисини ва бир парча шоҳи келтиришни буюрди, кейин кичкинагина чиройли халтача тикди. Сўнгра бу халтачага қора буғдойнинг кепагини солди ва уни маликанинг орқасига билинтирмай боғлаб қўйди. Ундан кейин малика аскарнинг олдига бораётганда йўлма-йўл оз-озгина сепилсин учун халтачани тешиб қўйди.\nКечаси ит яна пайдо бўлди, маликани ўзининг елкасига миндириб аскарга элтди. Аскар эса маликани шундай яхши кўриб қолдики, жони-дили билан унга уйланишни ва шаҳзода бўлишни орзу қилди.\nИт жуда тез чопди, у кепакнинг мис қўрғондан тортиб аскарнинг уйига қадар бутун йўл бўйи тўкилиб борганини ҳеч бир сезмади.\nЭрталаб қирол билан қиролича саройдан чиқдилар, йўлга қарадилар ва дарҳол маликанинг қаёққа борганини билдилар. Аскарни тутиб, қамоқхонага қаматиб қўйдилар.\nАскар панжара орқасида узоқ ўтирди. Қамоқхона жуда қоронғи ва кўнгилсиз эди. Бир кун қоровул, аскарга:\n— Эртага сени осадилар, — деди.\nАскар қайғурди. ўлимдан қандай қилиб қутилиш йўИини роса ўйлади, аммо ўйлаб-ўйлаб ҳеч нарса тополмади. Ахир аскар ўзининг ажойиб чақмоқтошини уйда унитиб қолдирган эди-да.\nЭртаси куни эрталаб аскар кичкина туйнукча ёнига бориб, темир панжара орасидан кўчага қаради. Халқ аскарни қандай қилиб осишларини кўриш учун тўда-тўда бўлиб шаҳар четига бораётган эди. Дўмбиралар чалинди, лашкарлар ўтди. Шу вақтда қамоқхонанинг ёнидан тери фартуқли, яланг оёқларига туфли кийган қандайдир бир ямоқчи бола чопиб ўтди. У сакраб-сакраб чопарди, бирдан унинг бир туфлиси чиқиб кетиб, тўғри аскар ётган қамоқхонанинг панжарасига келиб урилди.\n— Ҳай, йигитча, шошилма! — деб қичқирди аскар. — Мен ҳали бу ердаман, менсиз у ерда ҳеч иш қилишолмайди! Агарда сен менинг уйимга чопиб бориб, чақмоқтошни олиб келсанг, мен сенга тўрт танга бераман. Қани, тез бўл! Оёғингни қўлингга олиб югур!\nЙигитча тўрт тангани олишдан тоймасди, чақмоқтошни келтириш учун ўқдай отилди, уни тезда олиб келди, аскарга топширди ва...\nБундан нима келиб чиққанини эшитинг.\nШаҳар чеккасида дор қурилган. Унинг атрофида аскарлар ва тўда-тўда халқ турарди. Қирол ва қиролича ҳайбатли тахтда ўтирардилар. Қаршида судялар ва кенгашчилар ўтирарди. Шу онда аскарни дор зинасига келтирдилар, жаллод унинг бўйнига сиртмоқни солмоқчи эди, аскар бир минут сабр қилишни сўради...\n— Мен бир тамаки чекиб олай, ахир бу менинг ҳаётимда энг сўнгги чекиш бўлади-да, — деди.\nБу мамлакатда шундай бир одат бор эди: гуноҳкорни жазоламасдан илгари ҳамма вақт унинг қандай бўлмасин бир арзимаган талабини бажо этардилар.\nШунинг учун қирол аскарнинг сўзини қайтаролмади. Аскар ўзининг чақмоқтошини чиқариб ўтчақарга бир урди, икки урди, уч урди — бирдан унинг олдида учала ит пайдо бўлди: бирининг кўзи пиёладай, иккинчисиники тегирмон тошидай, учинчисиники — гумбаздай эди.\n— Қани, сиртмоқдан қутилишга ёрдам қилинг! — деди уларга аскар.\nШу чоғ ҳар уч ит судяларга ва кенгашчиларга ташланди: унисининг оёғидан, бунисининг бурнидан тишлаб, бир неча метр баландга отдиларки, ерга тушиш билан ҳаммалари чил-парчин бўлиб кетдилар.\n— Мени қўйинг! Мен истамайман! — деб қичқирди қирол, лекин энг катта ит уни қиролича билан бирга ушлаб олиб, ҳар иккаласини ҳам осмонга ирғитди. Аскарлар ҳам қўрқиб кетди, халқ бўлса:\n— Яшасин аскар! Аскаржон, бизнинг қиролимиз бўл, чи-ройли маликани ўзингга хотинликка ол! — деб қичқирди.\nАскарни қирол аравасига ўтқиздилар, уч ит бўлса арава олди-да ўйин тушиб, «яшасин» деб вовиллашарди... Болалар ҳуштак чалардилар, аскарлар эса қўлларини кўтариб, таъзим қилардилар. Малика мис қўрғондан чиқди ва қиролича бўлди. Албатта, у жуда хурсанд эди.\nТўй базми бир ҳафтага чўзилди. Уччала ит столда ўтириб едилар, ичдилар ва ўзларининг каттакон кўзларини ўйнатдилар.\n"http://www.kutubxona.com/wiki/index.php?title=Gans_Kristian_Andersen._Chaqmoqtosh_(ertak)_/_Kiril&oldid=14190" dan olindi


«Ўзбекистон темир йўллари» янги метро йўналишидаги имконли муҳит билан боғлиқ вазиятга изоҳ берди - Anhor\nAnhor Все посты «Ўзбекистон темир йўллари» янги метро йўналишидаги имконли муҳит билан боғлиқ вазиятга изоҳ берди\nБир неча кун олдин Anhor.uz журналисти ва Ногиронлар уюшмасининг аъзолари Тошкентдаги янги метро йўналиши бекатларини мобиллиги паст фуқаролар учун яратилган шароитлар борасида текшириб кўрганди. Мониторинг давомида 6 ва 7 бекатларда (2, 3, 4, 5 бекатларда ҳам) лифтлар йўқлиги аниқланди. Уларнинг ўрнига ҳаддан ташқари тик пандуслар ўрнатилган.\n«Ўзбекистон темир йўллари» компанияси лифт ўрнатилмаган 6 ва 7 бекатларда ногиронлар аравачасида юрадиган одамлар муаммоларсиз ҳар қандай қияликдаги пандус орқали тушиши ва чиқиши учун махсус “кўтариш гусеницалари” мавжудлигини қайд этади.\nҚайд этиб ўтамиз, мониторинг жараёнида Ногиронлар уюшмасининг аъзолари метрополитен ходимларидан имконли муҳит ҳақида сўраганди, аммо бу қурилмалар ҳақида ҳеч ким гапирмаганди ва таклиф ҳам қилмаганди. Anhor.uz журналисти ҳам 8 сентябрь куни бекатларда “кўтариш гусеницалари”ни кўргани йўқ.\n“Ўзбекистон темир йўллари” компанияси томонидан кўрсатилган гусеницали кўтаргич ногироннинг ёнида яна бир киши бўлишини талаб қилади, Уюшма аъзоларининг сўзларига кўра эса, ногиронлар аравачасидаги одам мустақил бўлиши керак.\nНогиронлар уюшмаси аъзолари 6 ва 7 бекатларда қуйидаги типдаги кўтаргичларни ўрнатишни тавсия этмоқда:\nТошкентда кекса дарахт иккита Spark автомобилининг устига қулади\nОТБ ва ЮНИСЕФ Ўзбекистон учун қарийб 1 млн долларлик комбинезонлар ва бахилалар харид қилди


Нега мустақил Ўзбекистон илк бор ўз аҳолисини рўйхатдан ўтказмоқда? - Халқ сўзи\n17:06 21 Апрель 2020 Жамият\nФақат тахминларга таяниб иш кўрган одам ютқазади. Таваккалчилик, башоратгўйлик маълум жабҳалардагина зарур. Аниқ статистика эса ҳар соҳада керак. Бусиз ривожланиш ҳақида гапириш ўринсиз. Айниқса, ҳозирги тез ўзгариб бораётган замонда! Бугун биз сўз юритмоқчи бўлган мавзу ҳам бевосита статистикага дахлдор. Яъни аҳолини рўйхатга олиш ҳақида. Хўш, бу амалиёт нима учун керак? Нега кейинги бир йилда бу ҳақда кўп гапириляпти? Нима, бизда шу пайтгача аҳоли рўйхатга олинмаганмиди?\nСанамай, саккиз деманг!\nАҳолини рўйхатга олиш билан боғлиқ чора-тадбирлар заруратини ана шунга қиёслаш мумкин. Масалан, Қорақалпоғистонда хонадонлар иссиқ бўлиши, одамлар қора қозони қишин-ёзин қайнаб туриши учун неча минг тонна кўмир, қанча саксовул, неча минг куб метр газ керак? Бухорода-чи? Хоразмда неча киши ишсиз? Сурхондарёда яна нечта таълим муассасаси қуриш лозим? Фарғонада нечта оила уй-жойга муҳтож? Самарқандда қанча туғуруқ ёшидаги аёл бор ва мавжуд туғуруқхоналардаги ўринлар сони ана шу кўрсаткичга мутаносибми? Сирдарёда аҳоли хонадонлари, асосан, қайси йилларда қурилган? Сурхондарёда чироқ ўчмаслиги учун бир ойда қанча электр энергияси ишлаб чиқариш зарур? Андижонда нечта оила битта хонадонда яшайди? Тошкент шаҳрида, аслида, қанча киши истиқомат қилади?..\nБироқ юзаки ва тахминий кўрсаткичлар билан узоққа бориб бўлмайди. Режа ва дастурларнинг манзиллилиги, ислоҳотларнинг самарадорлиги бу борадаги маълумотларнинг аниқ ва ишончлилигига боғлиқ. Шу боис ҳам азалдан доноларимиз етти ўлчаб, бир кесмоқни насиҳат қилиб келади. Халқ мақоли эса яна ҳам ҳикматли: санамай, саккиз деманг!\nБу дунё — ҳисобли\nОдамлар ҳисобини юритиш амалиёти илк бор Милоддан аввалги III минг йилликдан бошланган. Бу жараён дастлаб Осиё ва Африка давлатлари, Миср, Месопотамия, Ҳиндистон, Хитой ва Японияни қамраб олган. Бу ислоҳотдан кўзланган мақсад солиқ тўловчилар ва аскарликка яроқли аҳоли сонини аниқлаш бўлган.\nФинляндияда XVI асрданоқ аҳоли сони рўйхатини олиб бориш бошланган. Давлатнинг мақсади биринчи ўринда солиққа тортиш ва ҳарбий хизматга чақириш билан боғлиқ бўлган. Ўша даврда Швеция ўзининг Шарқий қисми бўлган Финляндияни қўшганда ҳам аҳолиси кам, камбағал давлат эди. Бинобарин, йирик маъмурий аппарат ва армияни сақлаб туриш учун ҳарбий хизмат мажбурий бўлган, солиққа тортиладиган аҳоли ва унинг мулки тўғрисидаги маълумотлар ҳам мунтазам юритилган.\nАҳоли рўйхатида жойлашган ва бутун Финляндияни ўз ичига олган ахборот таркиби ўзининг кенг қамровли эканлиги билан ажралиб туради. Ахборот базаси мамлакатнинг ҳар бир фуқароси ҳақидаги аниқ ва эътиборга лойиқ маълумотларни ўз ичига олади. Фуқаро тўғрисидаги энг муҳим маълумот унинг исми ва фамилияси, туғилган жойи ва санаси ҳамда фуқаролигидир. Шунингдек, фуқаронинг оилавий аҳволи (турмуш ўртоғи, фарзандлари ва ота-онаси) ҳамда яшаш жойи тўғрисидаги маълумот ҳам муҳимдир.\nНуфусни универсал рўйхатга олиш 1665 йилда Янги Франция (Квебек) колониясида бўлиб ўтди. АҚШда 1790 йилда тўлиқ аҳолини рўйхатга олиш ишлари олиб борилди. Ўшанда ўн етти нафар полиция ходими мамлакат бўйлаб саёҳат қилиб, хонадонма-хонадон юриб, олтита саволга жавоб тўплашди: уй эгасининг тўлиқ номи, ўн олти ёш ва ундан катта ёшдаги озод оқ танли эркаклар, ўн олти ёшдан кичик бўлган озод оқ танли эркаклар, озод оқ танли аёллар, бошқа озод шахслар ва қуллар сони.\nЎттиз йил ўтгач, Италия, Испания, Англия, Ирландия, Австрия, Францияда рўйхатга олиш вақти келди. 1851 йилда Хитойда, кейин Японияда (1871) ва ниҳоят, Россияда аҳоли рўйхатга олинди.\nБугунги муаммоларни ечиш учун 30 йил олдинги фактлар яроқсиз\nДунёдаги ҳар бир мамлакат, ўзининг аҳолиси ва унинг яшаш ҳолати бўйича ишончли маълумотга эга бўлиш мақсадида мунтазам равишда аҳолини рўйхатга олади. Кўпчилик мамлакатларда бу жараён ҳар беш ёки ўн йилда амалга оширилади.\nҲозир жаҳоннинг кўплаб ривожланган давлатларида аҳоли ўртача ҳар ўн йилда камида бир марта рўйхатдан ўтказилмоқда. Халқаро амалиёт шундай! Бизда-чи? Ўзбекистон ҳудудида илк бор аҳолини рўйхатга олиш тадбири 1897 йилда амалга оширилган. Шундан сўнг 1926, 1939, 1959, 1970, 1980 йилларда аҳоли рўйхатга олинган. Ушбу тадбир сўнгги бор 1989 йилда ўтказилиб, ўша пайтда республикамиз аҳолиси 19,7 миллион кишини ташкил этган эди.\nАмалдаги жорий ҳисобга кўра, 2020 йилнинг 1 январь ҳолатига кўра республикамиз доимий аҳолиси сони 33 905,8 минг киши бўлиб, шундан шаҳар аҳолиси сони 17 118,4 минг кишини (жами аҳоли сонига нисбатан 50,5 фоиз), қишлоқ аҳолиси сони 16 787,4 минг кишини (49,5 фоиз) ташкил этади. Жами аҳолимизнинг 50,2 фоизи эркаклар (17 036,1 минг киши), 49,8 фоизи аёллар (16 869,7 минг киши)дир.\n2019 йил давомида республика бўйича туғилган болалар сони 815,9 минг нафар, вафот этганлар 155,0 минг киши эканлиги қайд қилинган. Республика ҳудудлари кесимида, 2020 йил 1 январь ҳолатига кўра, энг кўп аҳоли сони Самарқанд вилоятида 3878,0 минг кишини (республика жами аҳолиси сонидаги улуши 11,4 фоиз), Фарғона вилоятида 3752,0 минг кишини (11,1 фоиз) ва Қашқадарё вилоятида 3280,1 минг кишини (9,7 фоиз) ташкил этди.\nНиҳоят, БМТ 2015 йилнинг 10 июнида “2020 йилда аҳоли ва уй-жой фондини рўйхатга олиш борасидаги принциплар ва тавсиялар” резолюциясини қабул қилди. Унга кўра, БМТга аъзо давлатлар камида бир марта аҳоли ва уй-жой фондини рўйхатга олишни ўтказиши белгилаб қўйилди. Ҳозир МДҲ давлатларида бу жараёнга тайёргарлик бошланиб кетган. Хусусан, Ўзбекистонда ҳам! Президентимизнинг 2019 йил 5 февралдаги “Ўзбекистон Республикасида 2022 йилда аҳолини рўйхатга олишни ўтказиш концепциясини тасдиқлаш тўғрисида”ги Фармони бу борада ҳуқуқий асос бўлиб хизмат қилмоқда.\nБу, шунчаки, расмиятчилик учун эмас!\nРеспубликамизда аҳолини рўйхатга олиш бизга нима беради? Аввало, аҳолининг аниқ сони, ёши, жинси, фуқаролиги, миллий таркиби (барча аҳоли пунктлари бўйича), оилавий аҳволи, маълумоти, касби, уй-жой билан таъминланганлик даражаси, меҳнат ресурслари, бандлиги ва ишсизлиги, даромад манбалари кабилар бўйича батафсил маълумот тўпланади.\nБундан ташқари, республика ва ҳудудларни ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш, янги иш ўринлари яратиш, аёллар ҳамда болалар саломатлигини яхшилаш ва оилаларга ёрдам кўрсатиш бўйича дастурларни манзилли ишлаб чиқиш имконияти кенгаяди.\nЧунончи, аҳоли пунктлари инфратузилмасини яхшилаш, меҳнат ресурсларидан оқилона фойдаланиш ва самарали жойлаштириш бўйича қисқа, ўрта ва узоқ муддатли прогнозлар, дастурларни ишлаб чиқишда бу маълумотлар ниҳоятда қўл келади. Шунингдек, аҳолини рўйхатга олиш натижасида миллий барқарор ривожланиш мақсадларини амалга ошириш кўрсаткичларини шакллантириш ва мониторингини юритиш, халқаро ташкилотлар ва фойдаланувчилар таҳлиллари учун кенг қамровли ахборотлар манбаи яратилади.\nМазкур жараён уч босқични қамраб олади. Биринчиси — тайёргарлик босқичи. Бу уч йилга яқин вақт давом этади.\nИккинчиси — асосий босқич. Бунда бевосита аҳолини рўйхатга олиш амалга оширилади, яъни аҳоли тўғрисидаги маълумотлар йиғилади, назорат текшируви ўтказилади ва рўйхатга олиш материаллари топширилади. Мазкур жараён тахминан икки ой давом этади.\nШунингдек, интернет тармоғи орқали аҳолини рўйхатга олиш имконияти ҳам яратилади, аниқроғи, хоҳловчилар ўзлари уйларидан ёки масофадан туриб, махсус дастур орқали саволнома варақаларини тўлдирган ҳолда рўйхатдан ўтишлари мумкин бўлади.\nАҳолини рўйхатга олишга тайёргарлик кўриш ва уни ўтказишга ҳамда маълумотларни қайта ишлашга жалб этилган ходимларнинг меҳнатига ҳақ тўлаш махсус ишлаб чиқилган ва тасдиқланган нормативлар асосида амалга оширилади. Жараённи Давлат бюджети маблағлари ва қонун билан тақиқланмаган бошқа маблағлар ҳисобидан молиялаштириш кўзда тутилган.\nАмалдаги меъёрий ҳужжатларга биноан, якуний маълумотлар уч тилда (ўзбек, рус ва инглиз тилларида) эълон қилиниши белгиланган. Чора-тадбирлар дастурига асосан, 2024 йил 1 декабрга қадар аҳолини рўйхатга олиш натижалари расман эълон қилинади ҳамда аҳолини рўйхатга олишнинг дастлабки ва якуний маълумотлари архивда сақлаш учун тайёрланади.\nМазкур концепция асосида Ўзбекистон Республикаси Давлат статистика қўмитаси, Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги, Молия вазирлиги, Ички ишлар вазирлиги, Адлия вазирлиги ҳамда бошқа манфаатдор вазирлик ва идоралар билан биргаликда Ўзбекистон Республикасининг “Аҳолини рўйхатга олиш тўғрисида”ги қонуни лойиҳаси ишлаб чиқилиб, кенг муҳокама ва ҳуқуқий экспертизалардан сўнг 2020 йил 16 март куни Президентимиз томонидан имзоланди.\nҚонун 5 боб, 31 моддадан иборат бўлиб, унда Қонуннинг мақсади, асосий тушунчалар, аҳолини рўйхатга олишнинг вазифалари ва принциплари ёритиб берилган. Асосий принциплардан бири сифатида даврийлик принципи, яъни аҳолини рўйхатга олиш ўн йилда камида бир марта ўтказилиши ҳамда аҳолини рўйхатга олишни ўтказиш тўғрисидаги қарор Ўзбекистон Республикаси Президенти томонидан қабул қилиниши белгилаб қўйилган.\nҚонунда респондент тушунчасига ҳам аниқлик киритиб кетилган, яъни респондентлар — аҳолини рўйхатга олиш санасида мамлакатимиз ҳудудида бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқаролари, чет эл фуқаролари ва фуқаролиги бўлмаган шахслар ҳисобланади. Шунингдек, Ўзбекистон Республикасида доимий яшовчи, лекин аҳолини рўйхатга олиш санасида унинг ҳудудидан ташқарида бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқаролари ҳам респондент ҳисобланиши ёритиб ўтилган.\nШу ўринда айтиб ўтиш керакки, аҳолимиз ўзларининг келажаги учун аҳолини рўйхатга олиш жараёнларида фаол равишда иштирок этишлари лозим бўлади.\nЖумладан, ўтган йилнинг 19 — 21 август кунлари Давлат статистика қўмитаси вакиллари, вазирлик ва идоралар ҳамда халқаро экспертлар иштирокида Чехия Республикасида аҳолини рўйхатга олиш масалалари муҳокама қилинди. 25 сентябрь куни қўмитамиз ЮНФПА, USAID, Жаҳон банки, БМТнинг Болалар фонди вакиллари (ЮНИСЕФ), Россия Федерацияси, Хитой Халқ Республикаси, Швейцариянинг Ўзбекистондаги элчихонаси вакиллари ва тегишли вазирликлар иштирокида “2022 йилда Ўзбекистонда аҳолини рўйхатга олишга тайёргарлик, техник ва молиявий ёрдам йўналишлари” мавзуидаги донорлик учрашувига мезбонлик қилди. Мулоқотда 2022 йилда мамлакатимизда ўтказиладиган аҳолини рўйхатга олишга тайёргарлик кўриш жараёнларида услубий ва техник ёрдам кўрсатиш ҳамда тажриба алмашиш каби долзарб масалалар муҳокама қилинди.\n26 ноябрда БМТ Тараққиёт дастури томонидан ЮНФПА, Давлат статистика қўмитаси ва қатор вазирлик, ташкилотлар иштирокидаги халқаро семинарда Ўзбекистон Республикасида аҳолини рўйхатга олишга тайёргарликнинг ҳозирги ҳолати, мувофиқлаштирувчи гуруҳ учун техник ҳамкорлик лойиҳасини муҳокама қилиш ва тасдиқлаш каби масалалар кўриб чиқилди. Давлат статистика қўмитаси мутахассислари ва Беларусь Миллий статистика қўмитаси бошқарма бошлиғи Т. В. Бабук иштирокидаги тадбир ҳам қизғин кечди.\n27-28 ноябрь кунлари бўлиб ўтган халқаро семинарда МДҲга аъзо давлатлар миллий статистика идораларининг аҳолини рўйхатга олиш бўйича мутахассислари, МДҲнинг Статистика қўмитаси раҳбарлари, ЮНФПА вакиллари, БМТнинг Европа иқтисодий комиссияси ва бошқа халқаро ташкилотлар вакиллари 2019 йилнинг октябрь ойида Озарбайжон ва Беларусь давлатларида ўтказилган аҳолини рўйхатга олишнинг дастлабки натижалари, МДҲга аъзо бошқа давлатларда аҳолини рўйхатга олишга тайёргарлик кўриш жараёнлари каби мавзуларда фикр алмашишди.\n2 декабрь куни Ўзбекистон Республикаси Давлат статистика қўмитасида ўтказилган учрашувда Европа Иттифоқи делегацияси маслаҳатчиси, ҳамкорлик раҳбари — Ф. Бежо Ўзбекистонда аҳолини рўйхатга олиш тадбирларига тайёргарлик кўриш ишларида фаол иштирок этиш ва ҳамкорлик қилиш истагини билдирди.\n9 — 13 декабрь кунлари Минск шаҳрида аҳолини рўйхатга олиш соҳасида Беларусь Республикаси Миллий статистика қўмитаси, жорий йил 27 — 31 январь кунлари эса Боку шаҳрида Озарбайжон Республикаси Давлат статистика қўмитаси тажрибаси ўрганилди. Асосий эътибор мазкур давлатларда 2019 йилда бўлиб ўтган аҳолини рўйхатга олишнинг натижалари, жараёнлардаги муаммо ва камчиликларни ўрганишга қаратилди.\nШунингдек, аҳолини рўйхатга олиш дастури ва саволномаларини ишлаб чиқиш, синов тариқасидаги аҳолини рўйхатга олиш тартиби, маълумотларни йиғиш ва қайта ишлаш бўйича электрон дастур яратиш юзасидан тажрибалари ўрганилди. Бундай мисолларни яна кўплаб келтириш мумкин.Олдинда қилинадиган ишлар кўп. Уларни муваффақиятли бажариш сув ва ҳаводек зарур. Негаки, бу орқали Ўзбекистоннинг ҳар бир манзили, ҳатто чекка ва олис маҳаллаю кўчаларигача алоқадор барча маълумотни ўзида акс эттирган ягона маълумотлар базасига эга бўламиз. Бу қимматли манбалар эса эртанги кунимиз фаровонлигига хизмат қилиши, шубҳасиз.\nЎзбекистон Республикаси Давлат статистика қўмитаси раиси,


Босмачилик ҳаракати нима? Ундан бугун қандай манфаат кӯриш мумкин\nСайидюнуси Истаравшанӣ томонидан “Мен босмачиман” номли мақоласи интернет тармоқларида берилиши бу ҳаракат билан таниш бӯлган инсонларни ҳайрон қолдирди. Сийқаси чиққан ва таниқли олимлар томонидан аллақачон баҳосини олган бу ҳаракат тӯғрисида мақолалар нашр этишдан мақсад нима ва унинг орқасида қандай ниятлар бор.\nМазкур ҳаракат тарихини холисона ўрганиш ва янгича баҳолаш билан боғлиқ бир неча муҳим масалалар бор. У ҳам бўлса Москва ва Санкт-Петербургдаги махфий архивларда сақланаётган манбалар билан танишиш ва уларни ўрганишдир. Масалан, РГАСПИ архивининг 61, 62 ва 122-фондларида РКП(б) Марказий Қўмитаси Туркистон бюроси, РКП(б) ва ВКП(б) Марказий Қўмиталарининг Ўрта Осиё бюроси, 122-фондида РКП(б) МК, РСФСР ХКС ва Бутунроссия Марказий Ижроия Қўмитасининг Туркистон иши билан шуғулланувчи комиссияси фаолиятига оид ҳужжатлар сақланган бўлиб, бу муассасалар 1919—1934 йилларда Тошкентда жойлашган ва фаолият олиб борган эди.\nХудди шунингдек, ГАРФ архивида ҳам Ўрта Осиё тарихига оид бир қатор архив фондлари бор. Бу архивларда 1918—1924 йиллардаги Туркистон ва Бухоро ҳукуматларининг Москвадаги мухтор ваколатхоналари фондлари мавжуд. Санкт-Петербургдаги архивларда эса Туркистон мухторияти ҳақидаги ҳужжатлар сақланмоқда. Бу архив фондларини чуқур ўрганмасдан туриб, «босмачилик ҳаракати»нинг ҳаққоний тарихини яратиш маҳолдир.\nБундан ташқари, ўша давр вақтли матбуотининг катта бир қисми Москва, Санкт-Петербург кутубхоналарида, ихтисослаштирилган омборларда сақланмоқда. Масалан, Туркистонда нашр этилган шундай газета ва журналлар борки (масалан, «Туркестанский голос», «Туркестанское слово», «Щит народа», «Голос Семиречья», «Знамя свободы», «Бухоро ахбороти», «Инқилоб қуёши»), уларни бошқа кутубхоналардан топа олмаймиз. Уларнинг талайгина қисми Москвадаги Ленин номидаги давлат кутубхонасининг Химки шаҳридаги филиалида, собиқ Россия Фанлар академияси Ижтимоий фанлар илмий ахборот институти кутубхонасида сақланмоқда.\nПрофессор Иброҳимҷон Усмоновнинг “Тарихга ақл кӯзи билан қарайлик ёки босмачилик ҳаракатига нега эътибор қаратилди?” мақоласи эса бу ҳаракатнингбутун моҳиятини очиб беради. Аммо Дориюши Раҷабиён номли шахс эса яна босмачилик ҳаракатини кӯкларга кӯтаради. Ҳаммамизга маълумки, босмачилар ўз сафларини мустаҳкамлаш, қурол-яроғ сотиб олиш ва озиқ-овқат билан таъминланиш учун қишлоқ аҳолисига солиқ солганлар, иродаларига бўйсунмаган кишиларни жазолаганлар. Баъзи манбаларга таянадиган бӯлсак, уларнинг сири ошкор бӯлади. Масалан, Қозоқ қўрбоши Андижон шаҳридаги Уйлик даҳасининг элликбошиси Тўхтасинга қуйидаги талаб билан мурожаат этган: «Жаноби Исроилбек Ғозий амрига мувофиқ бой синфига мансуб аҳолидан тезлик билан 300 минг сўм тўплаб, уни мусулмон аскарлари фойдасига келтиришингизни талаб этаман. Пулни келтириш пайсалга солинадиган бўлса, қатъий жазоланасиз». Шу даҳа оқсоқоли Мухтор охунга келган хатлардан бирида бундай дейилган: «Шошилинч тарзда ўзига тинч бойлардан исломнинг жасур лашкарларига ёрдам ва хайрия учун марказий банк ҳисобидан бир миллион сўм пул йиғиб топширишингизни буюраман...\nЖалабек қишлоғи аминига Умрзоқ қўрбоши эса мана бу хатни йўллаган: «Шерматбек Ғозий фармонига кўра, сиз 3 кун муддат ичида қўшинлар учун 100 минг сўм тайёрлаб қўйинг. Айтилган фурсатда бажармасангиз, аёвсиз жазоланасиз. Пулни бой ва камбағаллардан мутаносиб тарзда йиғинг» ва ҳакозо.\nБундай ҳужжатлар шундан далолат берадики, агар босмачилар ҳаракати ғалаба қозонган тақдирда ҳам замонавий дунёвий давлат эмас, балки диний қадриятлар ва зӯравонлик устуворлик қилган давлат тузуми барпо этилган бўларди.\nБосмачилик ҳаракатининг яхши жиҳатларини кӯрсатишга ҳаракат қилаётган ТЭТ ИУП аъзолари улар билан босмачилар орасида ӯхшашлик борлигини билармиканлар. Фаолияти Тожикистонда ман қилинган ба партия аъзолари ҳам ӯтган асрнинг 90-йилларида худди босмачилар каби ӯзларига бӯйсинмаганларга жазо беришди, Рахш водийсида вақтинча тузган Ислом давлатида ислом жангарилари учун одамларга солиқ солишди, аёвсиз одамларни ӯлдиришди, давлат мулкини талон тарож қилишди, минглаб одамларни ӯз жойини ташлаб кетишга мажбур қилишди ва ҳакозо.\nУшбу муаллифлар шунчалик даражада саводсизки, ӯзлари билмаган ҳолда халққа зиён етказишда босмачилар қаторида туришини намоён қилишди. Шунинг учун бугун босмачилар каби ӯзини ватанпарвар кӯрсатиш нотӯғри танланган стратегиядир. Буни халқимиз аллақачон англаб етган.\nБосмачилар ўзларини дин ҳимоячилари ва русларнинг душмани деб эълон этдиларки, бу билан улар маҳаллий туб аҳолининг ҳурматини қозонмоқчи бўлганлар. Шунинг учун улар бир мунча халқ орасида обрӯ эътибор қозонишди. Бунинг устига большевиклар билан кураш олиб боришни босмачиларга оқ гвардиячилар ўргатишган. Шунинг учун босмачилик вақт ўтиши билан ўз жараёнида диний ва миллий тус ола бошлаган.\nМасалан, Жунаидхон, Иброҳимбек, Мадаминбек, Муҳиддин, Жонибек қози каби қўрбошилар бошлиқ ҳаракатда талайгина миллий ва маҳаллий хусусиятлар бўлган. Шу билан бир қаторда советларга қарши қуролли ҳаракатда қайси минтақада бўлишидан қатъи назар кўпдан-кўп умумийликлар бўлган ҳамда курашувчи гуруҳлар бир-бирлари билан ўзаро қўшилиб кетганки, шунинг учун ҳам мазкур ҳаракатни атрофлича ўрганмай туриб унга тўғри баҳо бериб бўлмайди.\nЎйлаймизки, босмачилик ҳаракати ҳақидаги янги далиллар, ҳужжатлар, материаллар, фикр ва мулоҳазалар қанчалик кўп бўлса, тарихнинг бу ғоят мураккаб даврини тўғри талқин ва таҳлил қилиш имконияти ҳам шунчалик кўп бўлади.


“АХБОРОТ СОАТЛАРИ” № 23-2017 - Уч илдиз\nҲафтанинг муҳим ижтимоий-сиёсий воқеалари (20-25 февраль кунлари)\nЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ПРЕЗИДЕНТИНИНГ 2017 ЙИЛ 7 ФЕВРАЛДА ҚАБУЛ ҚИЛИНГАН “ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНИ ЯНАДА РИВОЖЛАНТИРИШ БЎЙИЧА ҲАРАКАТЛАР СТРАТЕГИЯСИ ТЎҒРИСИДА”ГИ ФАРМОНИГА\nҚарши шаҳрида ҳам маҳалла фуқаролар йиғинларининг аҳоли билан ишлаш самарадорлигини ошириш, улар учун замонавий шароит яратиш борасида изчил ишлар амалга оширилмоқда. Яқинда «Гулшан» маҳалла фуқаролар йиғинининг янги биноси фойдаланишга топширилгани бунинг далилидир.\n«Гулшан» маҳалла фуқаролар йиғини биноси ёнида профилактика инспектори оиласи билан яшаши учун турар-жой барпо этилган. Давлатимиз раҳбари ушбу хонадонда яратилган шароитлар билан танишди.\nТошкентдаги Халқаро ҳамкорлик марказида Ўзбекистон ва Қозоғистон ўртасида икки томонлама ҳамкорлик бўйича ҳукуматлараро қўшма комиссиянинг навбатдаги мажлиси бўлиб ўтди.\nЎзбекистон Республикаси Бош вазирининг биринчи ўринбосари, комиссия ҳамраиси Очилбой Раматов мамлакатларимиз ўртасидаги савдо, иқтисодиёт, транспорт ва энергетика соҳаларидаги ҳамкорлик изчил ривожланиб бораётганини, бунда икки давлат раҳбарларининг учрашувларида эришилган келишувлар ҳуқуқий асос бўлаётганини алоҳида таъкидлади.\nМамлакатимиздан Қозоғистонга электр энергияси, мева-сабзавотлар, нефть маҳсулотлари, минерал ўғитлар ва бошқа қатор маҳсулотлар экспорт қилинмоқда. Ўзбекистонда қозоғистонлик сармоядорлар иштирокида тузилган корхоналар савдо, хизмат кўрсатиш, қурилиш материаллари ишлаб чиқариш каби соҳаларда иш юритмоқда.\nҚозоғистон Республикаси Бош вазирининг биринчи ўринбосари, комиссия ҳамраиси Асқар Мамин иқтисодиётнинг турли соҳаларида ўзаро ҳамкорликни янада ривожлантириш бўйича икки мамлакатда ҳам фойдаланилмаган имкониятлар кўп эканини таъкидлади.\n– Ўзбекистон Қозоғистоннинг энг муҳим ҳамкорларидан бири, – деди Қозоғистон Республикаси Инвестиция ва ривожланиш вазирлигининг туризм департаменти директори Марат Игалиев.– Мамлакатларимиз ўртасида бошқа соҳалар қатори туризм алоқаларини ривожлантириш, айниқса, Ўзбекистоннинг Тошкент, Самарқанд, Бухоро, Хива, Шаҳрисабз каби қадимий шаҳарларига сайёҳлар оқимини кучайтиришдаги ўзаро ҳамкорликдан манфаатдормиз. Мазкур комиссия мажлиси икки мамлакат ўртасидаги ҳамкорликни янада фаоллаштириш, истиқболли қўшма лойиҳаларни амалга ошириш масалаларини муҳокама этиш учун қулай имконият бўлди.\nҚозоғистон делегацияси аъзолари Ўзбекистонда олиб борилаётган иқтисодий ислоҳотлар самаралари, мамлакатимиз иқтисодиётига хорижий инвестицияларни жалб қилиш учун яратилаётган шароитлар, юртимизнинг экспорт салоҳияти, индустриал зоналардаги имкониятлар билан таништирилди. Ўзаро ҳамкорликни янада фаоллаштириш учун мавжуд имкониятларни тўлиқ ишга солиш лозимлиги таъкидланди. Ўзбекистон ва Қозоғистон ўзаро товар айирбошлаш ҳажмини янада ошириш, кенг кўламли савдо-иқтисодий, транспорт ва энергетика соҳаларидаги ҳамкорликни кенгайтиришдан манфаатдор экани қайд этилди.\n– 2016 йили «Ўзагроэкспорт» акциядорлик жамияти қозоғистонлик ҳамкорлар билан Остона шаҳрида «Марказий Осиё савдо уйи»ни ташкил этди, – деди Савдо уйи бош директори Алишер Маҳмудов.– Савдо уйи улгуржи ва чакана савдо фаолиятида хизмат кўрсатиш, етказиб беришни ташкил қилиш, божхона хизматлари, истеъмол товарларини сотиш ва қайта ишлаш, маркетинг сиёсатини олиб бориш ва бошқа ўзаро манфаатли йўналишлар билан шуғулланади.\nМажлисда ўзаро савдо ҳажмини янада ошириш ва номенклатурасини кенгайтириш масалалари ҳақида сўз юритилди. Божхона, нефть-газ, маданий-гуманитар, атроф-муҳит муҳофазаси каби соҳалардаги алоқаларни ривожлантириш, Қозоғистонга электр энергияси, маиший, қишлоқ хўжалиги техникаси ва ускуналарини экспорт қилиш, биргаликда ўзаро фойдали лойиҳаларни ишлаб чиқиш ва амалга ошириш масалалари муҳокама қилинди.\nҲукуматлараро комиссия мажлисида мамлакатларимиз ўртасида турли соҳаларда ҳамкорликни янада ривожлантиришга доир ҳужжатлар имзоланди.\nҚозоғистон делегацияси аъзолари мамлакатимизнинг қатор саноат корхоналари фаолияти билан танишди.\nЖорий йилнинг 22 февралида Ўзбекистон Республикаси Ташқи ишлар вазирлигида Покистон Ислом Республикасининг Фавқулодда ва Мухтор Элчиси Риаз Ҳусайн Бухари билан учрашув бўлиб ўтди.\nУчрашувда Ўзбекистон-Покистон кун тартибининг долзарб масалалари ҳамда Ўзбекистон расмий делегациясининг жорий йилнинг 1 мартида Исломобод шаҳрида бўлиб ўтадиган Иқтисодий ҳамкорлик ташкилоти (ЕСО) Саммитида иштирок этишнинг амалий жиҳатлари муҳокама этилди. 2017 йилнинг 1 март куни Покистоннинг пойтахти Исломобод шаҳрида Иқтисодий ҳамкорлик ташкилотининг (ЕСО) XIII саммити бўлиб ўтади.\nЕСО – минтақавий давлатлараро иқтисодий ташкилот бўлиб, у 1985 йилда ташкил топган. Ҳозирги кунда мазкур ташкилотга аъзо давлатлар қаторига Эрон, Покистон, Туркия, Афғонистон, Озарбайжон, Қозоғистон, Қирғизистон, Тожикистон, Турманистон, Ўзбекистон киради.\nХИТОЙ МАДАНИЯТИ ВА САНЪАТИ КУНЛАРИ\nЎзбекистон давлат санъат музейида мамлакатимизнинг Хитой Халқ Республикаси билан дипломатик алоқалар ўрнатганининг йигирма беш йиллигига бағишланган «Хитой маданияти ва санъати кунлари» фестивалининг очилиш маросими бўлиб ўтди. Мазкур фестиваль Ўзбекистон давлат санъат музейи, Тошкент давлат шарқшунослик институти ва Тошкентдаги Конфуций институти ҳамкорлигида ташкил этилди.\nТошкент давлат шарқшунослик институти ректори А.Маннонов ва бошқалар мамлакатларимиз ўртасидаги ҳамкорлик барча соҳаларда изчил ривожланиб бораётгани, икки давлат раҳбарларининг учрашувларида эришилган келишувлар бунга ҳуқуқий асос бўлаётганини алоҳида таъкидлади.\nФестивалда «Хитой маданий мероси», «Табиат манзаралари» ҳамда «Янги йил байрами» мавзулари асосида ҳунармандчилик намуналари, графика ва рангтасвир асарлари, фотосуратлар кўргазмаси ташкил этилди. Томошабинлар Хитой халқининг анъаналари, урф-одатлари ва бой маданий мероси саналган меъморий, тарихий ёдгорликлар билан танишди.\n– Мамлакатларимиз ўртасида бошқа соҳалар қатори маданият ва санъат соҳасидаги ҳамкорликни мустаҳкамлашга қаратилган кўплаб маданий кечалар, фестиваллар ўтказилиши анъанага айланган,– деди Хитой Халқ Республикасининг мамлакатимиздаги Фавқулодда ва мухтор элчиси Сун Лицзе.– Бундай тадбирлар халқларимиз ўртасидаги ишонч, меҳр-оқибат сингари самимий ришталарни янада мустаҳкамламоқда. Ўйлайманки, бу фестиваль ҳам айни шу мақсадга хизмат қилади.\nТадбирда ҳар икки мамлакатнинг миллий урф-одатларини ифодаловчи, дўстлик ришталарини тараннум этувчи куй-қўшиқлар ижро этилди.\nФестиваль доирасида Хитой хаттотлик санъати ва қоғоз бўлакларини қирқиш орқали турли-туман байрам ашёларини ясаш бўйича маҳорат дарслари ташкил этилади, «Хитой бўйлаб саёҳат: байрамлар» номли ҳужжатли фильм намойиш қилинади.\n«АНГРЕН» ЭРКИН ИҚТИСОДИЙ ҲУДУДИДА 9 ТА ЯНГИ КОРХОНА ИШГА ТУШИРИЛАДИ\n«Ангрен» эркин иқтисодий ҳудуди раҳбарияти маълумотларига кўра, жорий йилда ҳудудда умумий қиймати 300 млн долларлик 9 та инвестицион лойиҳа амалга оширилади. Жорий йилда ҳудудда 9 та янги корхонани, жумладан, терини қайта ишлаш, чоксиз қувур ва арматура, электр пармаловчи ва сайқалловчи машиналар, декоратив керамик плитка ва санитар фаянс, конвейер тасмалари, қишлоқ хўжалиги машиналари ва автомобиллар шиналари, керамогранит, электр насослар ишлаб чиқариш ва бошқа талабгир буюмлар ишлаб чиқарувчи корхоналарни фойдаланишга киритиш бўйича ишлар давом эттирилади.\nПойтахтимиздаги “Ёшлик” талабалар шаҳарчасида “Камолот” ёшлар ижтимоий ҳаракати, Ўзбекистон “Миллий тикланиш” демократик партияси ҳамда Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси ҳамкорлигида “Ёшлар тарбиясида китобнинг ўрни” мавзуида тадбир ўтказилди. Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 12 январдаги “Китоб маҳсулотларини чоп этиш ва тарқатиш тизимини ривожлантириш, китоб мутолааси ва китобхонлик маданиятини ошириш ҳамда тарғибот қилиш бўйича комиссия тузиш тўғрисида”ги фармойиши ижроси юзасидан ташкил этилган тадбирда талаба-ёшлар, профессор-ўқитувчилар, шоир ва ёзувчилар ҳамда ёш ижодкорлар иштирок этди.\nХалқимиз ўртасида китобхонликни тарғиб қилиш, ёшларда китоб ўқиш кўникмасини ривожлантириш мақсадида қатор чора-тадбирлар амалга оширилаётир. Бундай ижодий кечалар ўқувчи-ёшларда китоб мутолааси ва китобхонлик маданиятини шакллантиришга хизмат қилмоқда. Ўзбек адабиётининг етакчи намояндалари, шоир ва ёзувчилар билан учрашув ёшларнинг бадиий адабиётга қизиқишини кучайтиради. Тадбирда китобнинг инсон камолотида тутган ўрни ҳақида сўз юритилди. У орқали инсон ўтмиши, дунёни, ўзлигини англаши таъкидланди.\nҚирғизистон президенти Алмазбек Атамбаев Euronews телеканалига берган интервьюсида Россия президенти Владимир Путин ўз ташрифи давомида Кремль учун мақбул бўлган президентликка номзод кўрсатиши ҳақидаги маълумотни “бемаъни” деб атади. “Бу ҳақда баъзи бир сиёсатчилар гапирмоқда, айнан улар мамлакатни шундай бемаъни ҳолатга келтириб қўйишди. Қирғизистон ўз қўшниларига қарам эди, улар газ, электр энергиясини етказиб беришни тўхтатиб қўйишлари ҳамда чегараларни ёпиб қўйишлари мумкин эди. Биз бугун умуман бошқа давлатмиз. Владимир Путин бунинг учун ташриф буюрмаяпти. Бизда муҳокама қиладиган масалалар етарлича. Ким президент бўлишини эса Москва ҳам, Вашингтон ҳам ҳал қилмайди. Менга ишонишингиз мумкин. Бу эндиликда бошқа мамлакат, бошқа халқ. Биз ўз масалаларимизни ўзимиз ҳал қиламиз”,- дея қўшимча қилиб ўтди Алмазбек Атамбаев. Россия президенти Владимир Путин Қирғизистонга февраль ойи охирида ташриф буюриши кутилмоқда.\nNASA астробиология институти мутахассислари улкан кристаллар ичида қолиб кетган тирик организмларни аниқлашди. Бу эса бошқа сайёралар ёки уларнинг йўлдошларида ҳаёт мавжуд бўлишига умид уйғотади. Институт раҳбари Пенелопа Бостон бошчилигидаги олимлар жамоаси Мексиканинг Чиуауа штатидаги Найка шаҳри яқинида жойлашган ғорлардаги селенитнинг улкан кристалларини тадқиқ қилишди. Улар магматик чўнтак устида жойлашган бўлиб, бу ерда ҳарорат Цельсий бўйича 60 градусни ташкил қилади. Ғорда кислород миқдори жуда паст, намлик даражаси ва ишқорлик жуда юқори. Кристаллар ичида вируслар, архейлар ва бактерияларнинг 100 дан кўпроқ штаммлари аниқланган.\nУлар геолатент ҳолатда – яшашга қобил бўлганлар, бироқ ҳеч қандай фаоллик намоён қилмаганлар. Айтиш жоизки, ғордаги энг катта кристалл вазни 55 тонна, узунлиги 11 метр ва эни 4 метрни ташкил қилади. Олимлар топилган ҳаёт шаклларини фанга маълум намуналар билан таққослаб, улар орасида фарқ 10 фоиз эканлиги ҳақида хулосага келишди. Селенит кристаллари ичида қолиб кетган тирик организмлар шундай ҳолатда 60 минг йилгача бўлганлар.\nМутахассислар бактерия, вирус ва архейлар тирик қолиш учун мис оксиди, марганец, сульфидлар ва темирдан фойдаланганини аниқлашди. Бу моддаларни қайта ишлаш уларни энергия билан таъминлаган. Мутахассисларнинг айтишича, Сатурн ва Юпитернинг муз ойларида, Европа (Юпитер йўлдоши), Марс йўлдошларида ҳамда коинотнинг қолган қисмларида бундай шароитлар мавжуд бўлиши мумкин. Шу сабабли, у ерларда бундай антиқа ҳаёт шакллари бўлиши эҳтимолдан ҳоли эмас.\nСОБИҚ ИТТИФОҚНИНГ БИРИНЧИ ВА СЎНГГИ ПРЕЗИДЕНТИ ГЕРМАНИЯДАГИ ВИЛЛАСИНИ СОТУВГА ҚЎЙДИ\nСобиқ иттифоқнинг биринчи ва сўнгги президенти Михаил Горбачёв Германиядаги вилласини сотувга қўйди. Горбачёв 10 йил аввал сотиб олган Hubertus-Schlössl вилласи Тегернзе кўли соҳилида жойлашган. 3 қаватли вилланинг майдони 600 квадрат метрни, унга ёндош ҳудуднинг майдони эса 2,6 минг квадрат метрни ташкил қилади. Вилла 1908 йилда қурилган ва 100 йил ўтибгина илк марта реставрация қилинган. Маълумотларга кўра, унинг нархи бир неча миллион долларга етади.\nNASAДАН СЕНСАЦИОН ЯНГИЛИК! ЕРГА ЎХШАШ ЯНА ЕТТИ САЙЁРА АНИҚЛАНДИ\nNASA олимлари матбуот конференциясида TRAPPIST-1 юлдузи яқинида Ер ҳажмига тенг яна етти сайёра мавжудлигини маълум қилишди. Бу ҳақида бир қатор оммавий ахборот воситаларида хабар берилди. Олимларнинг сўзларига кўра, улардан учтасида яшашга яроқли шароит мавжуд. Бу уч сайёрада сув ҳам мавжудлиги қайд қилинган. TRAPPIST-1 юлдузи Ердан тахминан 39 ёруғлик йилида, Қовға (Aquarius) юлдузлар туркумида жойлашган.\nРоссия ва Тожикистон президентлари Владимир Путин ва Эмомали Раҳмон Путиннинг Тожикистонга ташрифи вақтида бу мамлакатдаги Россиянинг 201-ҳарбий базасининг келгуси жойлашишини муҳокама қилишади. Бу ҳарбий база Марказий Осиёда барқарорлик ва хавфсизликнинг муҳим омили ҳисобланади, деб айтди Россия президенти ёрдамчиси Юрий Ушаков. Ушаковнинг айтишича, етакчилар музокаралар вақтида долзарб халқаро масалалар ва БМТ, КХШТ, ШҲТ ва МДҲ каби кўп томонлама тузилмалардаги ўзаро ҳаракатлар истиқболларига тўхталиб ўтишади. «Россия томонидан Айний аэродромининг ижараси масаласи яна бир кўтарилади, Тожикистон эса 2012 йилдаги келишувларга кўра ҳарбий техниканинг тезроқ берилишига эришишга ҳаракат қилади. Тожикистоннинг Евроосиё иқтисодий иттифоқига кириши масаласи, эҳтимол, бу техниканинг берилиши ёки Душанбега фойдали бошқа шартлар ортида кўриб чиқилади», деб ҳисобламоқда тожикистонлик мутахассис Нурали Давлатов. Бу орада Ушаковнинг айтишича, Путин Душанбега ташрифи вақтида икки давлат ўртасидаги стратегик ҳамкорлик ва иттифоқчиликнинг мустаҳкамланишига қўшган ҳиссаси учун Раҳмонга Александр Невский орденини топширади. Шунингдек, Тожикистон ташқи ишлар вазирига «Дўстлик» ордени топширилади. Путин Душанбега 27 февралда келади. Расмий учрашув ва музокаралар 28 февралга белгиланган.\nУстоз академиклар билан юзма-юз мулоқотнинг ўзи ҳам бир дарс, катта сабоқ ҳисобланади. Физика-математика фанлари доктори, профессор, Ўзбекистон Фанлар Академияси академиги Толиб Мусаевич Мўминов билан Мирзо Улуғбек номидаги Ўзбекистон Миллий университети Физика факультетида ўтказилган учрашув худди шундай сермазмун дарслардан бирига айланди.\nУстознинг ҳаёт йўли ва илмий, педагогик фаолияти ҳам бугунги ёшлар учун ўзига хос ибрат мактабидир. Зеро, академик фаолиятига бағишланган ҳужжатли фильмни катта қизиқиш билан кузатган талабалар ўзларига тегишли хулосалар чиқариб олдилар.\n– 2016 йилнинг сўнгги кунларидан бирида Президентимиз Шавкат Мирзиёев бир гуруҳ олимлар, академиклар билан давра суҳбатида билдирилган таклифлар изчил амалга оширилаётгани жамиятимиз тараққиётига хизмат қилади,– дейди устоз Толиб Мўминов мамнуният билан.– Давлатимиз раҳбарининг “Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси академиклари фаолиятини такомиллаштириш ва рағбатлантириш тўғрисида”ги Фармони, “Фанлар академияси фаолияти, илмий-тадқиқот ишларини ташкил этиш, бошқариш ва молиялаштиришни янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори бу борадаги ғоят муҳим қадамлар бўлди. Бу ҳужжат биринчи галда илм-фанимиз равнақига хизмат қилади.\nСуҳбат давомида физик олим мамлакатимизда кўплаб муаммолар ечимини ижобий ҳал этишда илм-фан, соҳа мутахассисларининг ўрни ҳақида сўз юритар экан, Президентимизнинг “Ўзимиздаги муаммоларни ўзимиз ҳал қилишимиз керак, уларни биров четдан келиб ечиб бермайди”, деган сўзларини алоҳида таъкидлади.\nСеминарда «Ҳаракатлар стратегиясини биринчи “Давлат ва жамият қурилишини такомиллаштириш” йўналишида кўзда тутилган вазифалар», «Ҳаракатлар стратегиясини иккинчи “Қонун устуворлигини таъминлаш ва суд-ҳуқуқ тизимини янада ислоҳ қилиш” йўналишида кўзда тутилган вазифалар», «Ҳаракатлар стратегиясини учинчи “Иқтисодиётни янада ривожлантириш ва либераллаштириш» йўналишида кўзда тутилган вазифалар», «Ҳаракатлар стратегиясини тўртинчи “Ижтимоий соҳани ривожлантириш” йўналишида кўзда тутилган вазифалар», «Ҳаракатлар стратегиясини бешинчи “Хавфсизлик, миллатлараро тотувлик ва диний бағрикенгликни таъминлаш, чуқур ўйланган, ўзаро манфаатли ва амалий руҳдаги ташқи сиёсат юритиш” йўналишида кўзда тутилган вазифалар» каби мавзуларда маърузалар тингланди.\nАнжуман иштирокчилари бу борада ўзларини қизиқтирган саволларига мухтасар жавоблар олдилар.\nҲуқуқий маданият – инсоннинг ўз ҳақ-ҳуқуқларини, қонунлар моҳиятини ўрганишдан бошланади. Мирзо Улуғбек номидаги Ўзбекистон Миллий университетида ҳуқуқий мавзуларда давра суҳбатлари, соҳа мутахассислари билан учрашувлар ўтказиб туриш ўзига хос анъанага айланган. Навбатдаги ана шундай профилактик тарғибот суҳбати мавзуси “Йўл қоидаси – умр фойдаси”, “Ёшлар орасида жиноятчиликнинг олдини олишнинг долзарб вазифалари”га бағишланди.\nМирзо Улуғбек номидаги Ўзбекистон Миллий университетида академиклар билан юзма-юз мулоқотлар ўтказиш ўзига хос анъанага айланмоқда. Навбатдаги ана шундай мулоқот – атоқли математик олим, академик Шавкат Аюпов билан ўтказилди. Устоз Математика факультети талабалари даврасига ташриф буюрди.\nNext story Ustozning uch sabog`i — Устознинг уч сабоғи\nPrevious story Инсон манфаатларини таъминлаш, халқимиз турмуш фаровонлигини янада юксалтириш – барча саъй-ҳаракатларимизнинг асосидир


МУБОРАК РАМАЗОН КУНЛАРИДА ЮРТДОШЛАРИМИЗ - Ўзбекистон овози газетаси\nхайрли амалларни ихлос билан адо этишга қулайлик яратилди\nВазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмита ҳамда «Вақф» хайрия жамоат фонди ҳамкорлигида ушбу фонднинг ташкил этилиши ва келгусидаги фаолиятига бағишланган матбуот анжумани ташкил этилди.\nТадбирда Президентимизнинг 2018 йил 16 апрелда «Диний-маърифий соҳа фаолиятини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида»ги фармонига асосан «Вақф» хайрия жамоат фонди ташкил этилгани ва ҳозирда фондга «Payme», «Click» ва «Mbank» электрон тўлов тизимлари орқали маблағларни жалб этишга мўлжалланган хизматлар ишга туширилгани таъкидланди. Шунингдек, фондга маблағ ўтказиш учун Тошкент шаҳридаги 12 масжидга ва Тошкент вилоятининг Зангиота зиёратгоҳига инфокиоскалар ўрнатилгани ҳам айтиб ўтилди.\n«Вақф» хайрия жамоат фонди ҳисобига 5 июнь санасигача, яъни 10 кунда 18 миллион сўмдан ортиқ маблағ келиб тушган. Бу маблағнинг 1,9 миллион сўмга яқини хайрия учун, 15,5 миллион сўмдан кўпроғи закот, ушр, фитр ва фидя учун, салкам 584 минг сўми вақф учун ўтказилган. Бир сўз билан айтганда, эзгулик, саховат ва мурувват ойи бўлган Муборак Рамазон кунларида юртдошларимиз савоб иш қилиш, закот бериш каби хайрли амалларни ихлос билан адо этишмоқда.\n— Давлатимиз раҳбарининг фармони асосида «Вақф» хайрия жамоат фондининг ташкил этилгани халқимизнинг кўнглидаги ишлардан бири бўлди, — дейди Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмита раиси ўринбосари Нуриймон Абулҳасан. — Боиси фондга тушадиган маблағлар масжидлар ва диний таълим муассасаларининг биноларини қуриш, таъмирлаш, реконструкция қилиш, диний таълим муассасалари ходимлари ва талабаларини, аҳолининг ижтимоий ҳимояга муҳтож қатламлари, шу жумладан, имконияти чекланган шахсларни моддий ва маънавий қўллаб-қувватлашга йўналтирилади. Яна шуни айтиш мумкинки, авваллари фуқароларимиз диний мажбуриятларни бажариш чоғида кўплаб тушунмовчиликларга дуч келган. Мисол учун, закот беришни олайлик. Улар кимга ва қандай тартибда закот бериш лозимлигини билмаган. Эндиликда ушбу фонднинг ташкил этилгани бу каби ва бошқа муаммоларнинг барчасига чек қўйди.\nФондга нақд пул, пластик карталари ва электрон тўлов тизимлари орқали тушаётган маблағлар махсус дастур ёрдамида ягона серверда тўпланиб, таҳлил қилинади. Фонднинг алоҳида ҳисоб рақамида тўпланган маблағларнинг мақсадли сарфланишида шаффофликни таъминлаш тўғрисидаги маълумотлар ҳам тақдим этиб борилади.\n— Фонднинг асосий мақсадларидан бири юртимизда етишиб чиққан буюк алломаларимизни дунё маданияти ва илм-фанига қўшган ҳиссасини тараннум этишдир, — дейди «Вақф» хайрия жамоат фонди бошқаруви раҳбари Жалолиддин Ҳамроқулов. — Шу билан бирга, ҳамюртларимиздаги мурувват, саховатлилик туйғуларини янада оширишга кўмаклашиш. Хусусан, диний-маърифий соҳага ёрдам бериш, масжидларимизни ободонлаштириш, унда хизмат кўрсатаётган имом-хатиб ва ноиблар, мутаваллиёт ва муаззинларга моддий-маънавий кўмак беришдир. Бундан ташқари, уларга янги қурилаётган уйлардан олиб бериш, кўп йиллардан буён хизмат қилиб келаётган имом-домлаларимизни рағбатлантириш, диний таълимни ҳам моддий, ҳам маънавий қўллаб-қувватлаш ҳам муҳим вазифалардан бири ҳисобланади. Халқимиз орасида кам таъминланган, моддий кўмакка эҳтиёжи бор оилаларга ёрдам бериш ҳам ҳисобга олинган. Яна шуни айтишни истардимки, Муборак Рамазон ойида ҳар бир қилинган амалнинг савоби 700 баробар зиёди қилиб берилиши ҳадиси шарифларда келтирилган. Шунинг учун мамлакатимизда динимизнинг устунларидан бири бўлмиш закот ибодатини йилда бир бор рамазон ойида адо этишади. Зеро, Закот — поклик ва барака демакдир.\nКўнгилларга меҳр улашиб, ўз маблағларини динимиз манбаларида белгиланган тартибда эзгу ишларга етказишни истаган мўмин-мусулмонлар, электрон тўлов тизими орқали закот, хайрия ва бошқа алоҳида тўловларни қуйидаги ҳисоб рақамига ўтказиши мумкин: 20212000100881753003.


БМТ бош котиби Москвада Россия президенти билан учрашди\nПутин ва Гутерриш учрашувидан лавҳа, Москва, 2022 йил 26 апрели\nРоссия пойтахти Москвада 26 апрель куни президент Владимир Путин билан БМТ бош котиби Антониу Гутерришнинг учрашуви бўлиб ўтди.\nСуҳбат чоғида Путин Украинанинг Буча шаҳридаги оммавий қатлни “провокация” деб атаб, бунинг ортида турганларнинг барчасини билишини иддао қилган. Бундан ташқари, у Мариуполдаги жанговар ҳаракатлар поёнига етганини айтган. Путин БМТ ва Қизил Хоч вакилларига украиналик асирлар қандай шароитда сақланаётганини текшириб кўришни таклиф қилган.\nГутерриш БМТ Украинада содир бўлган воқеаларни мамлакат ҳудудига бостириб кириш деб ҳисоблашини қайд этган ҳамда гуманитар йўлаклар бўйича БМТ-Россия-Украина алоқа гуруҳини тузишни таклиф қилган.\nУчрашув ортидан БМТ сайтида ёйинланган хабарномада Владимир Путин Мариуполдаги “Азовсталь” заводидан тинч аҳоли вакиллари эвакуациясида БМТ ва Халқаро Қизил Хоч қўмитаси вакиллари иштирокига “”принципиал розилигини берган”и қайд этилган.


Вилоятнинг чакана савдо айланмаси 2 триллиондан ошди - zarnews.uz\nВилоят бўйича жорий йилнинг январь-март ойларида чакана савдо айланмаси 2 триллион 646 млрд. сўмни ташкил этиб, ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 105,7 фоизга ўсди, деб хабар бермоқда вилоят ҳокимлиги ахборот хизмати.\nКичик тадбиркорлик субъектларининг чакана товар айланмаси ҳажми 2 триллион 328 млрд. сўмни ташкил этиб, ўтган йилнинг мос даврига нисбатан ўсиш суръати 103,9 фоизни ташкил қилди. Вилоят бўйича ушбу секторнинг чакана товар айланмасидаги улуши 88,0 фоизга етди.\nАҳоли жон бошига чакана савдо кўрсаткичи 695,2 минг. сўмни ташкил қилиб, ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 105,3 фоизга кўпайган.


Қозоғистонлик эркак кредитга олган пулларини пляжда сочиб юборди\nҚозоғистоннинг Павлодар шаҳридан бўлган 30 ёшли эркак кредитга олган пулларини пляжда сочиб юборди, деб ёзмоқда Tengrinews.\nГувоҳларнинг сўзларига кўра, воқеа Павлодар сув-қутқарув станцияси яқинидаги пляжда содир бўлган. Эркак пляжга Иртишнинг чап соҳилидан паромда келган. Соҳилга келгач, шимининг чўнтагидан қоғоз пулларни олиб, дам олаётганларнинг оёқлари остига сочган. Уни маҳаллий хавфсизлик хизмати ходимлари кўриб қолган. Қутқарувчиларнинг сўзларига кўра, эркак маст бўлган.\n«Тахминларга кўра, эркак Иртишнинг чап қирғоғида шериклари билан дам олган ва қайсидир пайт улардан ажралиб, паром орқали пляжга келган. Одамларга пул сочиш пайтида ‘бу сизга’, ‘сизларни яхши кўраман’, дея бақирган. Унинг маст эканлигини кўриб биз унга ҳамма пулларини йиғишга ёрдам бердик. Дам олаётганлардан бири пакет берди. Уларнинг ҳаммасини тўплаб, эркакка бердик ва уни уйига олиб бордик», — деган қутқарувчилар.\nҚўриқчининг сўзларига кўра, маст кишиларни уйларига олиб бориб қўйиш уларнинг вазифасига кирмайди. «Лекин бу истисно ҳолат бўлди. Агар уни пляжда қолдирганимизда уйига пулсиз қайтиши эҳтимоли катта эди. Эркак манзилини айтди, биз уни уй эшигигача ташлаб қўйдик. Умумий ҳисобда 300 тенге бўлган пулларни унинг хотинига бердик. Унинг айтишича, эри пулларни кредитга олган», — дейди қутқарувчилар. Эркакнинг ўзи эса нега бундай қилганини тушунтириб беролмаган.\nКиритилди: 17:25 13.08.2019. Ўқилди: 1446 марта. Фикрлар сони: 0 та.\n“Дўзахда ёнганинг яхши эди!” Машҳур хонанданинг янги клипи танқидлар остида қолди


Британиялик физик-назариячи Стивен Хокинг АҚШ президенти Дональд Трампнинг иқлим бўйича Париж келишувидан чиқиш қарори ортга қайтариб бўлмас оқибатларга олиб келиши мумкин, деб айтди. Бу ҳақда BBC News нашри хабар бермоқда.\n"Биз глобал исиш ортга қайтариб бўлмас оқибатларга олиб келадиган бурилиш онига яқин турибмиз. Трампнинг қарори Ерни жар ёқасига олиб келиши, уни ҳарорати 250 градуслик ва сульфат кислота ёмғири ёғадиган Венерага айлантириши мумкин", деб айтди олим.\nУнинг айтишича, иқлим ўзгариши ҳали олдини олиш мумкин бўлган, инсониятга хавф солаётган энг катта таҳдидлардан бири ҳисобланади.\n1 июнда Трамп АҚШнинг иқлим бўйича келишувдан чиқишини эълон қилганди.\nДональд Трамп иқлим ўзгариши Стивен Хокинг


Ў. Шўкеев: Манзиллар обод ва нурафшон бўлади\n“Элбошимизнинг топшириқлари минтақамизнинг ривожланишига бевосита таъсир кўрсатади”\nТуркистон шаҳрида “Нур Отан” партиясининг ХVIII съездида ҚР Президенти топшириқларини амалга оширишга бағишланган партия вилоят филиали фаолларининг йиғилиши ўтди. Мажлисда минтақадаги партия филиали вакиллари, бошқармалар раҳбарлари, зиёли қатламлар иштирок этиб, аҳолининг турмушини юксалтириш борасида фикр алмашдилар.\nУнда Туркистон вилояти ҳокими Ўмирзақ Шўкеев аҳолининг маиший шароитларини яхшилаш борасидаги ишларни изчиллаштиришни топширди.– Шу кунларда Туркистонни ривожлантириш юзасидан кенг қамровли ишлар амалга оширилмоқда. Биз уларни давом эттирибгина қолмай, суръатини ҳам оширамиз. Элбошимиз Нурсултан Назарбаевнинг қозоғистонликлар турмушини юксалтириш ҳақидаги топшириқлари Туркистон вилоятининг ижтимоий-иқтисодий ривожланишига бевосита таъсир кўрсатади.\nСабаби, вилоятимиз кўп болали оналар сони бўйича республикада олдинги қаторда. Ҳар бир болага 21 минг тенге ҳажмида нафақанинг берилиши ҳамюртларимизга муайян мадад бўлиши шубҳасиз. Биз уни бериш шартлари ҳамда вақти тўлиқ аниқлангунча вилоятда ижтимоий таҳлил юритиб, кўмакка муҳтож оилаларни аниқлашимиз керак. Ҳар бир туман, шаҳар ҳокими ўзи бошқарадиган ҳудуддаги кўп болали ҳамда кам таъминланган оилаларни аниқласин. Уларни ёрдам ҳамда иш билан таъминлаш чоралари кучайтирилсин. Ишчи гуруҳга “Нур Отан” партиясининг вакиллари ҳам киритилиб, тизимнинг ҳаққоний юритилиши назорат қилиниши керак. Фуқаролар ижтимоий ёрдам олиш учун идораларнинг эшикларида сарсон бўлмай, ёрдам пулини вақтида олишсин, – деди Ў. Шўкеев.\nШу билан бирга, минтақа раҳбари бюджет муассасаларидаги энг кам маош оладиган ходимларнинг сони ҳамда уларга ажратиладиган маблағни тўлиқ ҳисоблаб чиқиш борасида ҳам топшириқ берди.\nКўп болали оилаларни уй-жой билан таъминлаш, паст фоиз билан уй бериш йўналишидаги ишлар тартибга келтирилади. Минтақадаги қурилиш ишларига мамлакат маҳсулотлари ишлатилиб, маҳаллий фуқароларнинг иш билан таъминланиши ҳам назоратда бўлади.\n– Ҳар бир туман-шаҳарни ривожлантириш концепцияси қайта пухталансин. Вилоятда газлаштириш, ичимли сув билан таъминлаш, инфратузилма соҳалари бўйича бажариладиган ишларни назорат қилиб, аҳолининг ижтимоий аҳволини яхшилайдиган тадбирлари билан бевосита шуғулланаман. Вилоятнинг барча ҳудудларида иш ўринларини очишимиз керак. Буларнинг бош-қошида “Нур Отан” партияси бўлади, – деди Ўмирзақ Шўкеев ва барчани ҳамжиҳатликда ишлашга чақирди.\n, 2019-03-07, 09:31 180


ЎзА - ЖССТ: Коронавирусга қарши 675 миллион доллар зарур\nЖССТ: Коронавирусга қарши 675 миллион доллар зарур\nЖаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти ҳисоб-китобларига кўра, коронавирусга қарши кураш учун тезда 675 миллион доллар керак.\nТашкилот жаҳон ҳамжамиятини ушбу оғир касаллик асоратларини бартараф этишга, жумладан вакцина ишлаб чиқиш ва тест ўтказишга айнан шунча маблағ йўналтиришга чақирган.\nБританиялик олимлар ушбу йўналишда жиддий ютуқларга эришилгани ҳақида маълум қилишган. Улар ишлаб чиққан дори воситалари ҳайвонларда синаб кўриш учун, деярли тайёр ҳолга келтирилган.\n“Euronews” нашрининг ёзишича, вакцина яратиш устида бир қатор давлатларда иш олиб бориляпти ва самарадорлик даражаси ҳам турлича.\n- Жами маблағнинг 60 миллион доллари ЖССТ фаолияти учун, қолгани хавфли ҳудудда жойлашган, ёрдамга муҳтож мамлакатларга йўналтирилади, — деган мазкур халқаро ташкилот Бош директори Тедрос Аданом Гебреисус. – Зарур инвестицияни тезроқ кириш керак, акс ҳолда кейин янада қимматга тушамиз.\nҲозирча кенг қўлланилаётган асосий восита карантин бўлиб, Гонконг қирғоқларидаги “World Dream” лайнеридаги 1800 киши текширувдан ўтмоқда: моряклардан бири иситмадан шикоят қилган.\n“Diamond Princess” судноси 3700 нафар одами билан Япония қирғоқларида икки ҳафта давомида якорда туришга мажбур: ўн йўловчи ва экипаж аъзолари коронавирус билан зарарлангани айтилмоқда.\nБуни икки ҳафтага чўзилган саёҳат, дейиш мумкин, аммо ёқимли сайрдан кўра, кўпроқ сузувчи зиндонга ўхшатган маъқул, — дейди британиялик сайёҳ Дэвид Абель. – Ҳар ҳолда бўш вақтимиз етарлича бўлади, хоҳлаганимиздек сарфлаш имконияти бор. Менимча, нима бўлганда ҳам ижобий фикрлаб, кунларни қувноқлик билан ўтказишга ҳаракат қилиш зарур.\nДунёнинг энг йирик аэропортларида барча йўловчилар махсус текширувдан ўтказилмоқда.\nМасалан, Рим шаҳридаги Фьюмичино аэропортида иситмани ўлчайдиган сканерлар ўрнатилди. Ускунадан нафақат хавфли ҳудудлардан келганлар, балки барча йўловчилар ўтади. Ҳозирча Италияда икки салбий ҳолат қайд этилди: ўтган ҳафта Ухандан Римга учиб келган эр-хотин хитойликларда вирус аниқланган.