Машрабнинг «Мабдаи нур» асарида авлиёлар тимсоли – МУНОСАБАТ\n«Мабдаи нур»да пайғамбарлардан Муҳамммад с.а.в, Мусо а.с., Исо а.с., Иброҳим а.с., Идрис а.с., Сулаймон а.с.лар ҳаёти билан боғлиқ ҳикоятлар ҳам келтирилган. Аммо асарда кўпроқ авлиёлар ҳақида ҳикоятлар байтлар шарҳига илова қилинган.\n«Мабдаи нур»да келтирилган авлиёлар орасида ислом оламида машҳур авлиёлар, жумладан, Зуннун Мисрий, Боязид Бистомий, Жунайд Бағдодий, Абулҳасан Ҳарақоний, Робиъа Аддавийя, Довуд Тойи, Суфён Саврий, Имоми Аъзам, Баҳлул, Фахриддин Розий кабилардан ташқари, номлари унча машҳур бўлмаган авлиёларга доир ҳикоятлар ҳам мавжуд. Шулардан бири Зиндафил номи билан машҳур Аҳмади Жомий ҳазратларидир ( Зиндафил (Жанда фил) (1049-1141) Ҳиротда яшаган форс-тожик шоири).\nУшбу шайх ҳақида илк маълумотларни ўзбек китобхони Алишер Навоийнинг «Насойим ул-муҳаббат» асарида ўқиши мумкин: «435. Шайх ул-ислом Аҳмад Номақий Жомий қ.с. Кунияти Абу Наср Аҳмад б. Абулҳасандур ва жарир б. Абдуллоҳ Жабалий фарзандларидандур разиёллоҳу анҳуки, Расул с.а.в. вафот қилган йил мусулмон бўлди. Аллоҳ ундан рози бўлсин, деди: Исломни қабул қилганимдан бери Расулуллоҳ с.а.в. зиёратидан маҳрум қилмади ва доимо менга табассум билан боқарди].\nВа ул баланд қаду бисёр жамил эрди. Амир ул-мўъминин Умар р.а. анга бу умматнинг Юсуфи от қўюб эрди. Ҳазрат Шайхқа Ҳазрати Ҳақ с.т. қирқ икки фарзанд бериб эрди, ўттуз тўққузи ўғил ва учи қиз. Шайхнинг вафотидин сўнгра ўн тўрт ўғул ва уч қиз боқий эрди. Ва бу ўн тўрт ўғул бариси олим ва омил ва комил ва соҳиби тасниф ва соҳиби каромат ва валоят. Ва халқнинг муқтадоси-ю пешвоси эрдилар. Ва ўзи уммий эрди ва йигирма икки ёшида тавба тавфиқи топти ва тоғқа чиқди. Ва ўн саккиз йил риёзатлар тортқондин сўнгра қирқ ёшида ани халқ ичига юборибдурлар ва ладунний илм эшикларин юзига очибдурлар. Ва уч юз той қоғаздин ортуқдурки, тавҳиду маърифат илмида ва сирру ҳикмат маърифатида ва тариқа равишида ва ҳақиқат баёнида тасниф қилибдурки, ҳеч олим ва ҳаким анга эътироз қилмайдур ва қила олмайдур. Бу таснифот барча оёти Қуръоний ва Расул с.а.в. ахбор ва аҳодиси била муқайяд ва муайяддур. Ҳазрат Шайх қ.с. «Сирож ус-соирин» отлиғ китобида келтурубдурки, қирқ ёшимдин берики, мени халқ орасиға юборибдурлар, бу кунгачаким, олтмиш икки ёшдамен ва бу китобни фармон била жамъ қидадурмен, юз саксон минг кишидурки, бизнинг илгимизда тавба қилибдур. Ва андин сўнгра дағи кўп йил Ҳиротда эрмишлар. Шайх Заҳириддин Исоки, Шайхнинг фарзандларидин биридур, «Румуз ул-ҳақойиқ» китобида келтирубдур. Бизинг Шайх илгида умрларнинг охириғача олти юз минг киши тавба қилибдурлар, маъсият йўлидин тоат тариқиға кирибдурлар. Ва Шайхнинг хирқа пири Ҳазрат Шайх Абу Саид Абулхайр қ.с.дур. ва анинг шарҳи будурким, Ҳазрат Абу Саидқа бир хирқа бор эрдиким, анда тоат қилур эрди.\nМундоқ дебдурларки, ул хирқа Амир ул-мўъминин Абобакр Сиддиқ р.а.дин мерос қолиб эрди машойиққа. То навбат аларға етиб эрди, аларға кўргуздилар ва амр қилдиларки, ул хирқани Аҳмадқа таслим қил! Шайх Абу Тоҳирғаким, аларнинг фарзанди эрди, васият қилдиларки, менинг вафотимдин неча йилдин сўнгра бир навхат буюк бўйлуқ, азрақ кўзлуғ Аҳмад отлиғ йигит сенинг хонақоҳингдин киргай ва сен асҳоб орасида менинг ўрнумда ўлтурмиш бўлғайсен, зинҳорким, бу хирқани анга таслим қилғайсен. Аларнинг умри чун охир дамға етти, Шайх Абу Тоҳирға бу орзу бўлур эрдики, валоятеки алардадур, Шайх Абу Тоҳирға топшурғайлар. Алар кўз очиб дедиларки, ул валоятеки, сиз тамаъ қилиб эрдингиз, ани яна биравга топширдилар ва бизинг шайхлиғимиз аламин бир хароботе эшикига урдилар ва ишеки бизда эрди, анга таслим қилдилар. Ва сўзларки, эл билмадики, ҳол недур, то улки, алар вафотидин неча йил сўнгра бир кеча Шайх Абу Тоҳир воқеада кўрдики, бузургвор оталари жамъи асҳоб била мустаъжал борадурлар. Ул сўрдиким, ё Шайх, не таъжилдур? Алар дедиларки, сен дағи келки, қутбиавлиё келадур. Ул тиладики, борғай, уйғонди. Яна бир кун Шайх Абу Тоҳир хонақоҳида ўлтуруб эрдиким, бир йигит кирди, ҳам-ул сифат билаки, Ҳазрати Шайх васият қилиб эрди. Шайх Абу Тоҳир филҳол билди ва эъзозу икром қилди, аммо андоқки, башарият муқтазосидур. Мутааммил бўлдики, андоқ бузургвор ота хирқасин нечук илигидин чиқарай? Ул йигит деди: хожа, амонатқа хиёнат раво эрмас. Шайх Абу Тоҳир хушвақт бўлди ва бориб ул ердинки хирқани Ҳазрат Шайх ўз муборак илиг била қозуқдин осиб эрдилар, олиб келтуруб, ул йигитнинг эгнига солди. Ва дебдурларки, ул хирқани машойихдин йигирма киши кийиб эрди, охир Шайх ул-ислом Аҳмад Жомға ҳавола бўлди. Андин сўнгра киши билмадики, ул хирқа қаён борди? Шайх ул-ислом Аҳмаддин сўрубдурларки, машойих мақомотин эшитиббиз ва кутубларин кўруббиз, ҳеч қайсидин бу навъ ҳолотки, сиздин зоҳир бўлур, бўлмайдур. Дедики, биз риёзат вақтида ҳар риёзатки эшиттик авлиёуллоҳ тортибдурлар, торттик ва анга нима мазид ҳам қилдук. Ҳақ с.т. ўз фазлу карами била ҳар не пароканда аларға бериб эрди, бир йўла Аҳмадқа берди. Ҳар тўрт юз йилда Аҳмаддек бирав пайдо бўлғай, иззу атолонинг инояти осори анга бу бўлғайки, халқ кўргайлар. ҳБу раббимнинг фазлу карамидандир]. Ҳазрат Шайх каромоту мақомотининг шарҳи андин кўпроқдурки, бу мухтасарда адо топқай, не учунки, бовужуди улки, алар мақомотининг жамъини эллик-олтмиш жузв битибдур, улча бор, шарҳ қилаолмайдур ва ул мақомот машҳуридур. Агар ҳолотиға яхши мутталеъ бўлай деган кииш ул китобни ўқимоқ керак. Шайхнинг валодати тўрт юз қирқ бирда эрмиш ва беш юз ўттиз олтида дунёдин ўтубдур».1\nБунга қўшимча равишда, Ҳамиджон Ҳомидийнинг «Тасаввуф алломалари»2 китобида келтирилган маълумотларни келтириб масалага ойдинлик киритайлик: «Шайхул ислом Абунаср Аҳмад бинни Абулҳасан бинни Аҳмад бинни Муҳаммад Номиқий – Жомий – Аҳмад Жандапил тасаввуфнинг буюк алломаларидан бўлиб, 1049 йили Жом шаҳридан унча узоқ бўлмаган Номиқ қишлоғида зодагон оиласида дунёга келган. Аҳмад болалик ва йигитлик палласида ялқовлик қилиб илм ўрганмай, касб эгалламай юради. Бодапарастликка берилади. Ва ниҳоят 22 ёшида бу йўлдан қайтиб, тасаввуфга юз буради: ўн икки йил Номиқ тоғида, 6 йил Безд тоғида танҳолик – гўшанишинликка берилади. Сўнг Сарахсда Зўробод деган шахсдан илм ўрганади; Марв, Нишопур, Бузжон, Ҳирот, Бохарз, Бистом шаҳарларига сафар қилиб, кўп уламолар суҳбатида бўлади, улар билан баҳслашади, Ҳаж зиёратига боради. Сафардан қайтгач, Жом яқинидаги Маъдатобод қишлоғида муқим яшаб, ҳижрий 1141 йили 90 ёшида оламдан ўтади. Унинг хоки Турбат деган маҳаллага дафн этилган. Турбати Жом номи билан машҳур бўлган бу мавзеъ халқнинг қутлуғ зиёратгоҳи ҳисобланади…\nАҳмади Жом Абутоҳири Гурднинг муриди бўлса-да, замонасининг Абдулло Ансорий, Хожа Мавлуд Чиштий, Имом Муҳаммад, Мансур Сарахсий каби буюк шахслари суҳбатидан баҳраманд бўлиб, дуоларини олган, Султон Санжар билан яқиндан алоқада бўлган. «Райҳон-ул-араб» китоби муаллифининг ёзишича, Аҳмад қирқ ёшида уч юз олтмиш минг шогирд ва муридларни ўзига эргаштира олган буюк авлиё эди. Аҳмади Жом – Жандапилдан бизга қадар «Мифтоҳ- ул-жаннат», «Сирож-ул-соирин», «Бурҳон-ул-ҳақиқат», «Эътиқоднома», «Футуҳ-ул-қулуб», «Анис-ал-мазнабин», «Анис-ал-тобеин», «Ал-зуҳдиёт», «Самарқандия», «Футуҳ-ал-руҳ», «Канз-ал-ҳикмат» сингари кўплаб илмий рисолалар; Султон Санжарга атаб тартиб этилган 4 минг байтдан иборат шеърлар девони, «Муҳаббатнома», «Сўз ва гудоз» номли катта ҳажмдаги маснавийлар мерос бўлиб қолган.\nЖандапил Шарқда сўфизм назариётчиси, маснавий устаси, ирфоний шеърият пешволаридан бири сифатида ниҳоятда эъзозланган. Шунинг учун ҳам унинг назарияси ва ғоялари барча асрларда донишмандлар, мутафаккирларнинг диққат марказида турган. Аҳмади Жомнинг ҳаёти ва ижодига доир турли даврларда «Нур ал-ҳақойиқ», 5 та «Мақомот», «Мақомоти Жандапил», «Хулосатул-ҳақойиқ», «Хулосатул-мақомот», «Сабз парий» сингари илмий ҳамда бадиий асарларнинг яратилганлиги ушбу мулоҳазаларни тасдиқлайди. Жандапил маснавий ва шеърларида тасаввуфий мулоҳаза ҳамда ақидаларни тарғиб, ташвиқ этиш билан бирга дунёвий ғояларни ҳам илгари сурган. Зероки, ҳаётда у ўз шогирдларини бирон бир касбни эгаллаб ҳалол меҳнат эвазига кун кечиришга ўргатар, фарзандлар тарбиясига алоҳида эътибор берарди. Унинг 3 қиз ва 13 ўғилни комил инсонлар илиб вояга еткизганлиги ҳақида мақоматларда қизиқарли далиллар ёзиб қолдирилган. Ҳатто, у бир неча шеърида рамзий тарзда бўлса ҳам Султон Санжарга васиятлар қилган. Шоир рубоийлари мавзу жиҳатидан ҳам, ғоявий-бадиий хусусиятлари томонидан ҳам юксак фасоҳат ва балоғат намуналаридир»3.\nҲар икки иқтибос Аҳмади Жом ҳақида керакли маълумотлар бера олган. Биз бунга қўшимча тарзда бобурий малика Гулбаданбегимнинг «Ҳумоюннома» асарида келтирилган иқтибосни келтириб, Жандапилнинг машҳурлик даражасига яна бир назар ташлаймиз:\n«… Иккинчи марта Ҳазрат амирларидан Субҳонқулини Ҳиндол ҳузурига юбориб, «Мирзога айтинг, бегимни юборсинлар», – дебди. Мирзо: «Мен неча бор айтдим, лекин бормайман деяпти, ўзинг бориб айтгин», – дедилар. Субҳонқули бориб айтган эди, бегим: «Подшоҳларни фақат бир марта кўриш мумкин, иккинчи марта кўриш номаҳрамлик бўлади. Мен бормайман», – деб жавоб берди. қирқ кунгача у рад жавобини такрорлайверди. Аммо подшоҳ амри вожиб деганларидек, Ҳумоюн ўз айтганида қаттиқ туриб олди. Унинг бундай қайсарлигининг яна бир асоси ҳам бор эди.\nўша тушкунликка тушиб юрган кунларининг бирида у туш крибди. «Шундан сўнг подшоҳнинг муборак хотираларига малол етди», – дея ҳикоя қилади Гулбадан бу ишда Ҳиндолнинг кароматини кўриб. – Кўнгиллари олиниб, уйқуга кетган эдилар, тушларида бошдан оёқ сабзаранг либос кийган ва қўлида асо ушлаган бир авлиё келиб, «Мардона бўл, ғам чекма», деб қўлидаги асони подшоҳнинг қўлларига тутқазибди. «Аллоҳнинг марҳамати билан сен бир фарзанд кўрасан. Исмини Жалолиддин Муҳаммад Акбар қўйгин», дебди. Ҳазрат: «Исми-шарифингиз нима?»– деб сўраган эканлар, «Жанда Фил Аҳмад Жомий»,– дея жавоб берибди ва «…у фарзанд менинг наслимдан бўлади», деб қўшиб қўйибди.\nЮқорида айтиб ўтилганидек, Ҳумоюн бундай ақидаларга беҳад ишонар эди. Шу йўсин маълум бўлдики, Ҳамидабону Жанда Фил Аҳмад Жомий авлодига мансуб экан. Ниҳоят, «ҳижрий 948 йил жумодил аввал ойининг душанба куни(1541 йил, сентябрь) пешиндан кейин подшоҳ ҳазратлари мунажжимлик китобини ўзларининг муборак қўлларига олиб, унда омадли соатни белгилаб, амир Абулбақони чақиртирдилар ва никоҳни қилишни буюрдилар. Никоҳдан сўнг уч кунгача шу ерда турдилар, сўнг отланиб, кемага ўтирдилар…»4.\nКўриниб турибдики, Жандапил авлоди бўлган Ҳамида бону ва Ҳумоюн фарзандлари Ҳиндистондаги Бобурийлар династиясининг энг машҳур намояндалари бўлган.\nГарчанд Ҳ.Ҳомидий келтирган далиллар Аҳмади Жом ҳақида кенг маълумот бўлса ҳам, бироқ Ф.Атторнинг биз кузатган «Тазкиратул авлиё» асари5да ҳам, шу муаллифнинг «Илоҳийнома»6, яна «Мантиқут тайр»7 асарларида ҳам Жандапил ҳаётига доир бирор бир маълумот учрамади. Ана шунга кўра айтиш мумкинки, тасаввуфнинг бу машҳур уламоси ҳаёти ва ижоди кенг ўрганилмаган.\nЖандапил, аниқроғи, Зиндапил ҳақида «Мабдаи нур»да келтирилган ҳикоятлар бошқа манбаларда учрамайди. Зиндафил ҳақида «Мабдаи нур»да учта ҳикоят келтирилган. Хусусан, «Маънавий Маснавий»да ҳам Жандапил ҳақида ҳеч қандай ҳикоят йўқ. Биз Алишер Навоийнинг «Лисон ут-тайр» асарида келтирилган бир ҳикоят Зинда пил ҳаётига доир бўлиб, бу ҳикоят «Мабдаи нур»га кирган бошқа бир ҳикоятга ўхшаб кетади. «Лисон ут-тайр»даги ҳикоятнинг қисқача мазмуни шундан иборатки, Жом шайхи Зинда пил дўзахда ётган кишиларга назар солибди. қараса, одамлар азобларга дучор экан. буни кўриб унинг ҳиммати жўшиб, бу кишиларни азоблардан озод этишини сўраб Тангрига мурожаат этибди: «Эй Аллоҳ! Барча дўзах аҳлини барча қилган гуноҳидан ўт! Уларни ёрлақаб, дўзахдан озод эт! Агар бунга рози бўлмасанг, менга шундай жисм ато этки, у билан бутун дўзахни тўлдирай. Мақсадинг одамларга азоб бериш бўлса, улар ўрнини мен эгалай!»8\nАйни шу ҳикоятга ўхшаш ҳикоят «Мабдаи нур»9да Мусо а.с.дан Аллоҳга ўз тилагига етказишни сўраган мажруҳ киши ҳақидадир. Бу ҳикоятга кўра, мажруҳ киши аллоҳ билан розлашгани кетаёган Мусо а.с.га «Бориб, Аллоҳдан сўра-чи, мен дўзахийманми ё жаннатий», дейди. Мусо а.с.га Аллоҳ у банданинг дўзахий эканлигини айтади. Мажруҳ киши буни эшитгач, дейди: «Эй, Мусо, бориб Худойингга айт, мен дўзахга тушишга тайёрман. Аммо менинг вужудимни шундай катта қилсинки, дўзахга фақат ўзим сиғай. Ҳатто чумоли сиғмасин. Дўзах оловида фақат ўзим куяй!». Буни эшитган Тангри уни жаннат аҳлидан қилди. Аммо бу мажруҳ яна бошқа тилакни изҳор этди: «Жаннат сенинг қавмингга муносиб. Менга дийдорини кўрсатмаса, дўзахга қайтарсин». Аллоҳ бу эрка банда тилагини мустажоб этди.\nҲар икки ҳикоят ҳам мазмунан бир-бирига ўхшаш. Фақат қаҳрамонлар номи бошқа-бошқа. Умуман, шарқ адабиётида сайёр мавзулар кўп учрайди. Бу ҳолат ҳам шундан далолатдир.\nЖандапил ёки Зиндафил ҳақида «Мабдаи нур» ҳикоятларига қайтайлик. Ҳикоятлардан бирининг насрий баёнини келтирайлик.\nБир куни Шайх Аҳмад Номақий хонақоҳда ўтирган эди. Бир оёқяланг гадо келиб, оҳ чекиб йиғлади. Йиғлашидан маъно – шайх унга яхшилик қилишини исташ эди. Буни кўриб шайх деди:\n– Эй, йиғлаб жонимга тегдинг. Нима истайсан бунча? Мен дардимни айтсам Кўҳи қоф чидамайди.\nШунда ҳалиги гадо Рум юртига шоҳ бўлсам деди. Буни эшитиб шайх деди:\n– Ҳимматинг паст экан. Подшоҳликни ҳам тилайдими одам? Шоҳлик – икки оламга гадолик. Сен Мусо қурбини тила. Аллоҳ сирларига ошноликни тила. Илёс қурбини тила. Майли, шоҳлик истаган экансан, шоҳ бўл.\nГадо «Мен халққа адлу адолат қилай. Рум шоҳлиги бас менга», деди.\nШайхнинг ҳиммати ошиб, бор, Рум юртига шоҳ бўл, деди.\nГадо яна шайхдан «Менинг авлодимдан ҳам Ҳақни танигувчи бўлсин. қиёматгача наслимдан авлиё бўлсин».\nШайх: «Майли, ғавслик ҳам насиб бўлсин», деб дуо қилди.\nГадо яна сўради: «Сен менга подшоҳлик тахтини бердинг. Яна бир тилагим, гўрда Мункар, Накир мени сўроққа тутмасин».\nШайх гадога деди: «Сенинг тилакларинг Аршга ҳам сиғмас. Барча умматдан олдин жаннатга кир».\nШом ўтгач, шайх тунда Аллоҳга нола қилди: «Ё Худойи роздон! Мен бу тил билан кўп нарса инъом этдим. Сен мени шарманда қилмагайсан!»\nШунда Ҳотифдан овоз келди: «ғам ема, мен сенга ошноман. Мен сени соҳибихтиёр этдим. Ҳалиям у бандага кам бердинг. У бечорага лутф этгин».\nШайх эрталаб у гадога: «Румга бор», деб айтди.\nШунда гадо яна сўради: «Мен нодонлик қилиб тўлиқ сўролмагандим. Менга исми аъзамдан таълим бер».\nШайх уни хилватга олиб кириб, исми аъзамдан сабоқ берди. Гадода илмлар кашфи ҳосил бўлди. Эртасига гадо Румга кетди. Бу Румга етган эди ҳамки, Рум шоҳи вафот этди. У Рум халқини йиғиб сўради: «Мана шоҳ ўлди. Энди кимни шоҳ қиласизлар?»\nХалойиқ деди: «Бизнинг мулкда инсофли одам йўқ».\nШунда гадо уларга айтди: «Мана мени шоҳ қилинглар».\nУнинг сиридан хабардор олим бор эди. У гадонинг яқинига келиб деди: «Бундан Аҳмад Жомийнинг ҳиди келмоқда».\nШундан сўнг халойиқ ундан шоҳ бўлишини сўради.\nУни шоҳ ўрнига ўтказдилар. У адлу адолат билан эллик йил шоҳлик қилди. Вафот этар пайтида иймонини топди.10\nЮқоридаги ҳикоятдан маълум бўладики, Аҳмади Жом ниҳоятда бағрикенг ва саховатли киши бўлиб, шунинг билан бирга парҳезкор ва андишалидир. У тилаклари оламжаҳон бўлган кишига хайрихоҳлик қиладию яна Аллоҳдан ҳаё қилади. Аммо марҳаматининг даргоҳи кенг бўлган Яратган барча нарсани кўриб билиб тугувчидир. У ўз валийси андишаси ва ибосини англаб, унга эл аро шарманда бўлмагайсан, деб ишора қилади.\nАҳмади Жомнинг Жандапил ёки Зиндафил деб аташларига жавоб айни «Мабдаи нур»да келтирилган икки ҳикоятда мавжуддир. Ушбу ҳикоят насрий баёнини келтирамиз.\nАҳмади Жом ҳажга кетаётганди. Каъба Зиндафил(Аҳмади Жомийнинг лақаби)га пешвоз келди. Аҳмади Жомий ҳажни адо этиб бўлган заҳоти отаси ўлгани хабари етиб келди. У шошилиб Жомга шаҳрига етиб келди. У Аллоҳга мурожаат қилиб деди:«Мен бу ерда йўқлигимда отам вафот этибди. Мен отам билан сўнгги марта гаплашолмадим. Мен сен билан машғул эдим, Аллоҳ. Энди менинг арзимга ет. Отамни тирилтир, бир кўрай!»\nШунда Ҳотифдан садо келди: «Эй Зиндафил, қурб бердим. Отангни тирилтириш қурбини бердим».\nҲақнинг бу лутфидан илҳомланган Аҳмади Жомий жазбага тушди. Отасининг қабрига асо билан бир урган эди. Отаси тирилди. Шайх отасидан сўради:\n– Ота, ул жаҳонда не гап? қаригандинг. Энди янги туғилган кабисан. Икки оламнинг сенга ярим арпачалик қадри йўқ. Бунда қолганларни бир дуо қил. Мендан рози бўлгин.\nОтаси ўғлига деди:\n– Мен икки оламдан кўра гўр яхши эди. Мен Арш узра чарх уриб, Аллоҳга лаббай деяётгандим. Нега мени тирилтирдинг? Бир дуо қил. қайта ўлай. Ҳурлар билан ҳамдам бўлай.\nШуни айтиб жон берди11.\nҲикоят насрий баёнидан кўриниб турибдики, Аҳмади Жом Аллоҳнинг эрка бандаларидандир. Чунки у «Мен сен билан машғул эдим», деб Аллоҳга эркалик қилмоқда. Ва Яратган ҳам унинг бу эркалигига мукофот қилиб, отасини тирилтириш қурбини ато этмоқда. Иккинчи ҳикоят насрий баёнига диққат қилайлик.\nЖом юртига Абдураҳмон шоҳ эди. У «Юртга сўроқ бериб билай-чи, ким ориф, ким қутби замон. Агар ўшандай комил инсонни топсам уни ёнида бўлай», – деди. Шоҳ шуларни ўйлаб, юрт олимларига амр этди: «Менинг филим ўлиб қолди. Кимки чин олим бўлса, шуни тирилтириб берсин!»\nЕтти минг олим бу амрга ҳайрону лол эди. Шоҳ «Агар филимни тирилтириб бермасангиз, ҳаммангизни қатл этарман», – деди.\nОлимлар филни тирилтириш учун тўқсон уч кунга муҳлат олдилар.\nМуҳлатнинг тўқсон куни ўтди. Аммо шоҳ амрига чора йўқ эди.\nТоғдаги бир ғорда Шайх Аҳмад яшарди. У ғавси Аллоҳ эди. Аммо оддий халқ буни билмас эди. Шайх Аҳмад муроқабада ўтирган эди Муҳаммад с.а.в. руҳлари ҳозир бўлиб, «Эй марди худо, шунча олимлар ўлгунча, бир сен ўлгин. Сенга нур бағишлай, токи сенинг қабрингни ким тавоф этса, қиёматгача қабр азобидан қутулгай».\nШайх Аҳмад Мустафо с.а.в. ваъдалари англади:\n– Руҳингиз ҳақи, ё Мустафо, уммат учун жоним бағишлайман, – деди.\nТоғдан шаҳарга тушиб борди. Шайх шаҳар аҳли ғамга ботган эди. Шайх уч болани шаҳар ташқарисида ўйнаб юрганини кўрди. ўша ерда бундан ўттиз йил олдин ўлган эшак хас бўлиб ўлиб ётганини кўриб, унга чўп теккизди. Эшак тирилди. ўйнаб юрган болалар бу ҳолни кўриб, уйларига бориб айтишди:\n– Бир ялангоёқ девона саҳрода бир тўда суякларга чўп теккизиб эшакни тирилтириб, миниб кетди.\nШунда етти минг олим шайхни излаб топиб дедилар:\n– Эй шайх, бизнинг мушкулимизни осон қил.\nШайх уларга деди:\n– Майли, мен шоҳнинг филини тирилтираман. Аммо сизлар мени ўлдиринглар.\nШайхнинг бундай дейишига сабаб, шайх бу ишдан кейин нима бўлишини биларди.\nЎлган фил олдига бориб шайх «қум биизниллоҳ» деб дуо ўқиди. Фил қилт этмади.\nШунда Ҳотифдан нидо келди: «Эй, бандам, «қум биизни», дегил. Мен сенга Зиндафил деб лақаб қўйдим».\nШайх «қум биизни»деганди фил тирилди.\nШайх қайтмоқчи бўлганди, олимни уни тўхтатиб сўрашди:\n– «Қум биизниллоҳ» дейишинг керак эди. Аммо «қум биизни» яъни мен Ҳақман дединг. Банда Ҳақ бўлолмайди. Сени ўлдириш керак. Чунки сен Ҳақ даргоҳида манманлик қилдинг.\nОлимлар қўлларига тиғ олиб, шайхнинг кўзини ўйиб олишди. Шунда шайх деди:\n– Беҳуда гапларни гапирманг.\nАммо олимлар ғавғо кўтариб, уни иймонсизликда айблашди. Шоҳ шайхни ўлдиришга ҳукм этди. Етти минг олим Аҳмади Жомийни қўй каби сўйишга эришдилар. Мурдасини кўтарганларида қони ерга тушиб, «Тоҳо» ояти ёзилди. Шунда олимлар уни ўлдиришганига пушаймон бўлишди.\nШайхнинг бир содиқ муриди бор эди. У Жом шаҳрига етиб келди. Бу мурид Худога нола қилиб деди:\n– Эй Худо, Сен менинг пиримни нима қилдинг? Бу халқ пиримни қийнабди. Сендан бир нарса сўрай. Сен подшосан. Мен гадоман. Мен ҳам сенга жанг этай.\nқулоғига Ҳотиф нидоси етди:\n– Пиринг хун баҳосига бир лак(юз минг) қул гуноҳини бағишладим.\nМурид бунга кўнмади. Шунда Раббим унга шундай ваъда берди:\n– Кимки ўлаётганда чоғида «Зиндафил» деса, беиймон кетмагай.12\nАҳмади Жомнинг Жанда пил лақабига Гулбаданбегим ҳам ишора этган. Аммо далил Машраб келтирган ҳикоятда аниқ берилган. Яъни филни тирилтиргани боис у Зиндафил деб аталган.\nЮқорида келтирилган ҳар уч ҳикоятда ҳам Аҳмади Жомнинг узоқни кўрувчи, андишали ва ҳар ишда Ҳақ ризосига қараб юрувчи парҳезкор киши эканлиги кўзга ташланади. Келтирилган ҳикоятларнинг биринчисида Рум элига шоҳлик тилаган кишига: « – Ҳимматинг паст экан. Подшоҳликни ҳам тилайдими одам? Шоҳлик – икки оламга гадолик. Сен Мусо қурбини тила. Аллоҳ сирларига ошноликни тила. Илёс қурбини тила…» деган Аҳмади Жомнинг бу дунёдаги мажозий шоҳликни назари илмаганлиги, бу шоҳликдан кўра, Аллоҳ анбиёси бўлиш афзаллиги унинг ниҳоятда парҳезкорлигидан далолатдир.\nИккинчи ҳикоятда Аллоҳнинг амри билан тирилган отасидан розилик сўраши унинг чинакам қобил фарзанд эканлигига ишоратдир.\nУчинчи ҳикоятда тушида Муҳаммад с.а.в.нинг айтган сўзлари ижроси учун ўлимни бўйнига олиб подшоҳнинг филини тирилтириш учун бориши унинг ҳақиқий пайғамбар уммати эканлигидан далолатдир. Айни шу ҳикоятда у ўзининг Аллоҳ томонидан филни тирилтириш қудрати борлигини ўз тили билан айтиб, олимларни қутқазиш учун манманликка бормай, буни бегуноҳ болалар гувоҳлигига ҳавола этишида ҳикмат бор. Яъни у ўттиз йил олдин ўлган эшакни болалар кўз ўнгида дуо билан тирилтириб, миниб жўнаши воқеасини болалар уйларига бориб айтиши унинг кейинги воқеа – филнинг тирилтириши учун дебочадир. ўзининг бу нодон олимлар томонидан ўлдирилишини ҳам у ҳолга эришганлардан бўлганлиги учун биларди. Аммо у ўзининг ўлими туфайли яна неча минглаб мусулмон кишиларга яхшилик қилишни ҳам билган. Чунки унинг вафтидан кейин содиқ муридларидан бири Худога нола қилиб, пирининг хунбаҳосини сўрайди. Ва у сўраган хунбаҳосини ортиғини билан олади: «қулоғига Ҳотиф нидоси етди: – Пиринг хун баҳосига бир лак(юз минг) қул гуноҳини бағишладим.\n– Кимки ўлаётганда чоғида «Зиндафил» деса, беиймон кетмагай».\nБунинг каби гўзал ўлим Ажри ҳар қандай авлиёга насиб этмаган.\nЗиндафил ҳақида биринчи ҳикоят «Мабдаи нур»да\nАсли билсанг, нури жондур тарбият(қурбият),\nГавҳари ҳафт осмондур тарбият,13\nБайтининг шарҳига илова қилинган. Бизнингча, бу ўзбекча байт «Маънавий маснавий»дан олинган. Чунки «Мабдаи нур» асарининг матний тузилишидаги тартибга кўра ушбу байт шарҳланувчи байт ўрнида турибди. Шунингдек. Машраб баъзи ўринларда «Маснавий» байтларининг ўзбек тилидаги вариантини бериб кетган.\nИккинчи ҳикоят эса,\nПок кун аввал замири хешро,\nТо бидони сирри ҳар дарвешро14,\nбайтига шарҳ бўлиб келган ҳикоятлар қаторида келган.\nАҳмади Жом яъни Зиндафил сиймоси авлиё сифатида ҳам, оддий киши сифатида ҳам юқоридаги ҳикоятларда Машраб томонидан чиройли тасвирга тортилган. Чунки Зиндафил шоҳлик истаган кишига Ҳақ ишқидан ҳам гўзалроқ ишқ дунёда йўқлигига ишора қилади. Шунинг учун у кишига Мусо қурбини, Илёс қурбини сўра, Аллоҳга маҳбуб кишилардан бўл деган маънони билдиради. Аммо ундан дуо сўраган киши ҳам жуда доно эди. У Аҳмади Жом қурби неларга қодирлигини билган. Шу боис шоҳлик истаги билан чекланмади. Аксинча, у ўзининг кейинги авлодидан авлиёлар чиқишини, исми аъзам илмини шахсан Зиндафилдан ўрганишни истади. Аҳмади Жом эса унинг барча тилакларини Тангрининг розилиги билан ижобат бўлишига эришди.\nМашраб Зиндафилнинг валийлик каромати ва башорати, кўнгил кўзи очиқлигини ҳар учалла ҳикоят билан далиллаган.\nАвлиёлар ҳақидаги ҳар бир ҳикоят замирида оддий халқ ҳаётига тегишли ҳикматлар ва оддий халқнинг авлиёларга бўлган чексиз ҳурмати мужассамдир. Хусусан, «Мабдаи нур»да келтирилган Зиндафил ҳақида ҳикоятларнинг барчасида Аҳмади Жомга бўлган халқ эҳтироми яққол кўзга ташланади. Бу эҳтиром Машрабнинг ҳам эҳтироми. Авлиёлар кароматларини яхши билган Машраб Зиндафил ҳақидаги ҳикоятларда ҳам Аҳмади Жом каромати эътиборини баландга кўтарган. Чунки Зиндафилнинг филни тирилтириши етти минг олимни ўлимдан сақлабгина қолмай, балки юз минглаб мусулмон кишиларнинг Аллоҳ даргоҳида гуноҳларига ҳам каффорат бўлишига олиб келаркан.\nУмуман, «Мабдаи нур»да келтирилган шарҳ-ҳикоятларнинг барчасида Зиндафил каби Худонинг суйган авлиёлари тимсоли шарҳланиши керак бўлган байтларни ажойиб тарзда шарҳланиб, изоҳланиб келган.\n1. Фаридиддин Аттор. Тазкират ул авлиё, Тошкент,1997.\n2. Фаридиддин Аттор, Илоҳийнома, Тошкент: Мусиқа, 2007.\n3. Фаридиддин Аттор, Мантиқут тацр. Тошкент: Фан,2006\n4. Румер Годен, Гулбадан, Тошкент, 2007.\n5. Бобораҳим Машраб. Мабдаи нур. Тошкент, 2008\n6. Алишер Навоий, Лисон ут тайр, Насрий баёни билан.Тошкент, 1991\n7. Алишер Навоий, Мукаммал асарлар тўплами, Йигирма томлик. ўн еттинчи том. Насойим ул-муҳаббат.Тошкент: Фан. 2001.\n8. Ҳомиджон Ҳомидий, Тасаввуф алломалари.Тошкент,2004.\n← РАСУЛИЛЛОҲ ЎГИТЛАРИ\nАмирқул Пўлкан: “Оҳанг” шеърлар тўплами →


Қуръонни тушириш ва уни сақлаш\nСенга ҳам, менга ҳам Аллоҳ тавфиқ берсин, азизим, билгинки, мусулмон инсон қуйидагиларга иймон келтирмоғи лозим:\n1. Албатта, Аллоҳ таоло аввалги туширилган китоблардаги ҳамма ҳақиқатларни ўз ичига олган, уларни тасдиқловчи ва қўлловчи, барча пайғамбарларга туширган китобларидан улуғ бир китоб туширган. Бу китоб барча пайғамбарликлар ва Аллоҳнинг китобларининг хотимаси бўлиб келган.\n2. Албатта, Аллоҳ бу китобни ўз Пайғамбари Муҳаммад (алайҳиссалоту васаллам)га очиқ араб тилида туширган ва уни қиёматгача боқий қиладиган мўъжиза қилиб, «Қуръон» деб номлаган.\n3. Албатта, Аллоҳ у билан инсу жинни ожиз қолдириш муборазасига чақирган. Уни қиёматгача ўзгартиш, алмаштириш ва бузилишдан сақлашни ўз зиммасига олган.\nАллоҳ таоло мазкур хусусиятларни бу китобга хос қилди ва уни ўз мўъжизаси деб эълон қилди.\n4. Албатта, у ҳозирда одамлар ичидаги ягона илоҳий китобдир ва қиёматгача Расули Акрам (алайҳиссалоту васалам)га қандай туширилган бўлса, шундай ҳолда бирор ҳарфи ёки лафзи ўзгармай қолажак.\n5. Албатта, у Аллоҳнинг мўъжизавий китоби ўлароқ инсониятни тўғри йўлга солди. Башарият ақлини турли хурофот, бидъат ва кўр-кўрона тақлид қилиш асирлигидан озод қилди. У тафаккур қилишга, ўйлашга, изланишга, илмга ва борлиққа, осмонларга, ерга, тоғлар, денгизлар ва Аллоҳ яратган барча махлуқотларга назар солишга чақиради.\n6. У одамлар орасидаги табиий, илмий, ҳаётий, тарихий ва соғлом ақлдаги ҳақиқатларга қарши бўлмаган ягона илоҳий китобдир.\n7. У баён қилишда, қонуншуносликда, тарихшуносликда, илмда, жамиятшуносликда ва келажакни билишда кўплаб ҳикматлар ва мўъжизаларни ўз ичига олган ягона китобдир.\n8. У шариатни, яъни Аллоҳнинг башариятга яхшилик, саодат ва фойдаларни таъминловчи қонун ва йўлини ўз ичига олган ягона китобдир. Бу шариат ўзидан олдинги барча шариатларни бекор қилган бўлиб, у Қуръон мўъжизаларидан биридир.\n9. Албатта, Аллоҳ уни ўқишни ва ёдлашни ибодатга айлантиргандир.\n10. Албатта, ким у билан ҳукм қилса, адолат қилган бўлади. Унга даъват қилса, тўғри йўлга ҳидоят топади.\n11. Албатта, унинг барча тафсирлари ва маъноларининг таржималари унинг барча маъноларини акс этдира олмайди. Фақат ўз муаллифларининг уринишларини кўрсатади, холос.\n12. Албатта, Қуръони Каримнинг тафсири ва маъноларининг таржимаси барча илмий қоида ва шартларга бўйсунмоқлиги вожибдир.\n13. Албатта, Қуръони Каримга иймон келтириш, Аллоҳга иймон келтиришнинг шартларидан биридир.\n14. Албатта, бузилмаган суратдаги Таврот, Инжил каби Қуръони Каримдан олдинги илоҳий китобларга иймон келтириш, Қуръони Каримга иймон келтиришнинг шартидир.


Халқаро Инқироз Гуруҳи Қозоғистон ҳукуматини ислоҳот ўтказишга чақирди - BBC News O'zbek\nImage caption ХИГ ишонишича, Қозоғистондаги иқтисодий тараққиёт асосан йирик шаҳарларда кузатилмоқда\nИшчилар норозилиги, ижтимоий табақалашув ва Исломий ҳаракат барқарорликка таҳдид солаётган бир пайтда табиий бойликларга асосланган иқтисодий тарақққиёт Қозоғистонни ислоҳотларга бўлган эҳтиёжини озайтирмайди.\nҚозоғистонда юзага келган вазиятни таҳлил қилган Халқаро Инқироз Гуруҳи (ХИГ) ана шундай хулосага келган.\n"Қозоғистон: ўзгаришлар умидида" номли сўнгги ҳисоботида ХИГ президент Нурсултон Назарбоев даври ниҳоясига етаётган бир пайтда Қозоғистон барқарорлиги истиқболларига назар ташлайди.\n73 ёшли Нурсултон Назарбоев табиий заҳираларга бой Қозоғистонни 20 йилдан кўпроқ вақт давомида идора этиб келади.\nХИГ хулосаларига кўра, Назарбоев иқтидорда экан энергетика соҳасида Қозоғистоннинг дунёдаги роли ошди, бироқ ундан кучсиз сиёсий институтлар, коррупция, назорат остидаги матбуот ва тез-тез поймол этиладиган инсон ҳуқуқлари мерос қолмоқда.\nАҳоли норозилиги аста-секинлик билан кучайиб бормоқда, дейилади ХИГ сўнгги ҳисоботида.\nГуруҳ фикрига кўра, 2014 йилда халқаро кучларнинг Афғонистондан чиқиб кетиши Марказий Осиёдаги барқарорликни кучсизлантириши мумкин.\nЁш қозоқлар, қўшни давлатлардаги тенгқурлари сингари, жиҳодий муборизага жалб этилиши ва улар бу муборизани Қозоғистонга келтиришлари мумкин, дея хулоса қилади ХИГ.\nХалқаро Инқироз Гуруҳи ҳисоботида келтирилган асосий хулосалар қуйидагичадир:\n• Қозоғистон 2010 йилда Оврўпода Хавфсизлик ва Ҳамкорлик Ташиклоти саммитига мезбонлик қилганидан буён сиёсий ва шахсий эркинликларни чекловчи қонунларни қабул қилди. Ҳукуматни танқид қилган мухолифатдаги сиёсатчилар, матбуот ва фуқаровий жамият вакиллари жарималарга тортилди. Қудратнинг кичик бир гуруҳ қўлида жам бўлиши, сиёсий институтларнинг кучсизлиги ва иқтисодий тараққиётнинг асосан Остона ва Олмотида кузатилаётгани ўтган йигирма йилда эришилган ютуқларни йўққа чиқариши мумкин.\n• Айниқса ғарбий вилоятларда яшовчи ёш қозоқлар сиёсий ақида воситаси сифатида тобора кўпроқ Исломга юз бурмоқдалар.\n• Назарбоев давридан сўнг, бир шахс ёки гуруҳ қудратни сақлаб қолиши учун афтидан назоратни кучайтириши зарур бўлади. Қозоғистондаги сиёсий институтлар рақобат ёки плюрализмга мослашган эмас. Сиёсий ва иқтисодий элита ўртасида низорларнинг кучайиши хавфи мавжуд. Хавфсизлик кучлари оммавий норозилар юз бергудек бўлса, уларни куч билан бостириши мумкин.\n• Назарбоев ўз ворислик сиёсатини силлиқ йўллар билан тушутириши ва татбиқ этиши лозим. Ғарб тамал инсон ҳуқуқлари меъёрларига риоя этиш учун кўпроқ босим ўтказиши зарур. Айни соҳада сезиларли илгарилаш бўлмас экан Қозоғистоннинг 2017-2018 йилларда БМТ Хавфсизлик Кенгашининг муваққат аъзолигига бўлган интилишлари дастакланмаслиги даркор.\n“Агар сиёсий, ижтимоий ва иқтисодий ислоҳотларни ўтказиш астойидил ҳаракат қилмаса, Қозоғистон йирик табиий заҳираларга асосланган яна бир авторитар режимга айланиш хавфи бор”, - дейди ХИГнинг Марказий Осиё лойиҳаси директори Дейре Тинан.


САМАРҚАНДДА АҲОЛИГА ТАБИИЙ ВА СУЮЛТИРИЛГАН ГАЗ ЎЗ ВАҚТИДА ЕТКАЗИБ БЕРИЛМОҚДА\nХалқимизнинг турмуш даражасини ошириш, фуқаролар яшаши учун қулай шароитлар яратиб бериш, аҳолининг кам таъминланган қатламларини ижтимоий ҳимоя қилиш, ногиронлиги бор шахсларни қўллаб-қувватлаш Президентимизнинг доимий эътиборида турган масалалар сирасига киради. Аслида ҳаётимизнинг тубдан яхшиланиши, турмуш тарзимизнинг кун сайин яхшиланиб бориши, жойларда коммунал хизмат кўрсатилишининг, жумладан, аҳолига табиий ва суюлтирилган газ етказиб бериш даражасининг қай аҳволда эканлигига ҳам кўп томонлама боғлиқ.\nХўш, бу борада ҳудудларда қандай ишлар амалга оширилмоқда? Соҳа ходимлари аҳоли талаб-эҳтиёжларини қондириш йўлида нималарга эътибор бераяпти? Умуман, аҳоли бу тизим ишидан қониқиш ҳис этаяптими? “Самарқандгаз” ХГТ филиали бошлиғи Шукурулло Маҳмудов билан суҳбатимиз шу хусусда бўлди.\n— Ҳудудий газ таъминоти корхонамиз томонидан аҳолига табиий ва суюлтирилган газ етказиб бериш борасида аввалдан белгиланган чора-тадбирлар асосида иш олиб бораяпмиз, — деди Шукрулло Маҳмудов. — Вилоятимизда газ етиб бормайдиган ҳудудларда жойлашган 418 минг 753 та хонадон суюлтирилган газ билан таъминланган. Вилоятнинг табиий газ танқис бўлган ҳудудларида жойлашган 112 та мактабгача таълим муассасаси билан шартномалар тузилиб, газ етказиб бериляпти. Қолганларига ҳам яқин орада шундай шартномалар асосида хизмат кўрсатила бошланади.\nХонадонлар ва муассасаларни суюлтирилган газ билан таъминлашда хавфсизлик қоидаларига риоя этилиши энг муҳим масалалардан биридир. Маълумки, суюлтирилган газ махсус газ маҳсулотлари ишлаб чиқариш заводларидан келтирилади. Бу иш “Самарқандгаз” филиали тасарруфидаги 5 та ГТС, ГТП ҳамда учта шартнома асосида хизмат кўрсатадига хусусий ГТШлар орқали бажарилади. Баллонларга қуйилган газ махсус автомобиллар орқали аҳоли хонадонларига етказиб берилмоқда. Ишлаб чиқариш заводларидан суюлтирилган газни ташиб келтиришда хавфсиз ва қулай бўлган махсус 17 та MAN, 70 та ISUZU ҳамда 10 та ЗИЛ русумли автомашиналардан фойдаланилмоқда.\n— Газ тўлдириш шохобчалари фаолиятидан “Самарқандгаз” корхонаси мутахассислари қониқиш ҳосил қилаяптими? Умуман, олганда уларнинг ишлаб чиқариш қуввати қандай?\n— Филиал тасарруфида бўлган асосий корхонамиз “Самарқанд ГТС” газ тўлдириш станциясининг ойлик ишлаб чиқариш қуввати 1500 тоннани ташкил этади. Ургут, Каттақўрғон, Пайариқ ва Пахтачи туманларидаги газ тўлдириш пунктларининг ҳар бири эса ойига 500 тонна газ тўлдириш қувватига эга. Бундан ташқари, шартнома асосида фаолият кўрсатадиган яна 3 та газ тўлдириш шохобчалари хизматидан ҳам фойдаланамиз. Улар Нуробод туманидаги “Темургаз” МЧЖ ГТШ, Самарқанд туманидаги “Sam Expres Petrol МЧЖ ГТШ, Қўшработ туманидаги “Зарбанд Равот Оил” ГТШлардир.\nВилоят ҳудудининг катталиги, айрим туманларимизда қишлоқларнинг тарқоқ, бир-биридан анча узоқда жойлашгани, айниқса, Ургут, Қўшработ ва Нурободдаги аҳоли пунктларининг туман марказидан анча олисдалиги газ етказиб беришда бир қатор муаммоларни келтириб чиқармоқда. Биз аҳолининг фикрларин ўрганган ҳолда бундай муаммоларнинг ечимини топишга ҳаракат қиляпмиз. Бу борада бизга жойлардаги ҳокимликлар, маҳаллалар, секторлар раҳбарлари яқиндан ёрдам беришаяпти. Нуробод ва Қўшработда хусусий газ тўлдириш шохобчаларининг йўлга қўйилгани ҳам бу ҳудудларда аҳолини суюлтирилган газ билан таъминлашдаги бир қатор муаммоларни ҳал этишга ёрдам бермоқда. Ургут, Каттақўрғон, Пайариқ ва Пахтачи туманларидаги газ тўлдириш шохобчалари фаолияти эса кўпчилик мижозларнинг олқишига сазовор бўлмоқда.\n— Янгидан барпо этилаётган кўп қаватли уй-жойларни газлаштириш ишлари қандай ҳал этиляпти?\n— Мамлакатимиз Президенти Фармони асосида Самарқанд шаҳрининг Мотрид массивида 32 та ҳамда Каттақўрғон шаҳрининг Бобур ва Амир Темур кўчаларида барпо этилган иккитадан 4 та кўп қаватли ( жами 36 та) арзонлаштирилган уйларда ҳудудий корхонамиз газлаштириш ишларини олиб бормоқда. Бундан ташқари, яна 11 та кўп қаватли уйларни газлаштириш ҳам жамоамиз зиммасида. Ҳозиргача Каттақўрғондаги уйларда газлаштириш ишлари ниҳоясига етказилди. Тўртта кўп қаватли уй учун 0,297 километр узунликдаги газ қувури тортилди. Самарқанд шаҳрининг Мотрид массивидаги уйларда эса қурилиш-монтаж соҳасида сўнгги ишлар бажарилаяпти.\n—Давлатимиз раҳбари Шавкат Мирзиёев2016 йилУргутда бўлиб, туманда амалга оширилаётган кенг қамровли ислоҳотлар билан танишиш чоғида муҳим вазифаларга эътибор қаратганди. Жумладан, туманда махсус индустриал зона ташкил этиш, саноат ишлаб чиқариши, хизмат кўрсатиш, туризм ҳамда қишлоқ хўжалиги тараққиёти ва яна бир қатор масалалар бўйича энг муҳим йўналишларни белгилаб берган эди. Айнан Президентимиз раҳнамолигида ташкил этилган эркин иқтисодий зонада газлаштириш ишлари бугунги кун талаблари даражасидами?\n— “Ургут-1”эркин иқтисодий зонасидаги Мерганча ва Сариқтепа массивларида ташкил этилиши режалаштирилган саноат корхоналарини табиий газ билан таъминлаш мақсадида Д-219 ммли 11 километр узунликдаги юқори босимли газ тармоғи ва 3 та саноат коллекторлари қуриб битказилди. Ҳозирги кунда истеъмолчилар табиий газ билан таъминланмоқда. Худди шу каби ишлар “Ургут-3” ЭИЗга қарашли Пастдарғом тумани “Намуна” ГРСида ҳам бажарилди. Бу ерда ана шу ҳудуддан Кимёгарлар қўрғонидаги Дўстлик массивигача 8 килолметр узунликда юқори босимли газ қувури тортилди.\nНуробод туманининг Сазағон массивида “Ургут-2” ЭИЗни газлаштириш лойиҳа ҳужжатлари “ГазЛойиҳа Сервис” МЧЖ томонидан тайёрланди. Мутасадди идораларнинг экспертиза хулосаларига асосан бу ерда ҳам “Ўзтрансгаз” АЖга қарашли корхоналар томонидан қурилиш-монтаж ишлари бошлаб юборилган.\n— Президентимизнинг 2018 йил 16 мартдаги қарорига асосан Самарқанд вилоятининг 14 та ҳудудида кичик саноат зоналари ташкил этилган эди. Табиийки, бундай ҳудудларнинг табиий газга бўлган эҳтиёжи катта бўлади...\n— Кичик саноат зоналарининг 7 тасида бугунга қадар газлаштириш ишлари тўлиқ якунланган. Шу ўринда “Обод қишлоқ” ва “Обод маҳалла” дастури бўйича вилоятнинг 14 та туман ва иккита шаҳрида жойлашган 33 та маҳаллада олиб борилаётган ишлар ҳақида гапириш ўринлидир. Жумладан, 11 та маҳалла фуқаролар йиғинларида 17 километр табиий газ қувурларини таъмирлаш режалаштирилган. Айни дамда эса бу ишга жиддий киришилган.\n— Қиш мавсумига тайёргарлик, жойларда профилактика инспекторлари учун қурилаётган уй-жойларни газлаштириш ишларига қай даражада эътибор қаратилаяпти?\n— 2018-2019 йил куз-қиш мавсумига тайёргарлик борасида бир қатор ишлар бажарилди. Масалан, ГТКлар тафтиш қилинди. Газ қувурлари босим остида синаб кўрилди. Ҳаво босими ёрдамида тозалаш ишлари амалга оширилди. Масалан, 1008 километрдаги газ қувурларини босим остида зичликка синаш ва ҳаво босими ёрдамида тозалаш ишлари режалаштирилган эди. Ҳозиргача бу юмуш 979 километрга бажарилди. Ер ости газ қувурларининг ҳолатини прибор усули билан текширишда ҳам шундай натижаларга эришилди. Газ қувурларини бўяш бўйича белгиланган режа эса ортиғи билан бажарилди. Қувурларни реконструкция қилиш ва мукаммал таъмирлаш борасидаги ишлар давом эттирилмоқда. Газ қувурларини капитал таъмирлаш ва реконструкция қилиш манзилий дастурига асосан 7 та объектда 6 километр таъмирлаш ва 9 та объектда 15,6 километр реконструкция қилиш режалаштирилган. Амалда эса ҳозиргача 6 та объектда капитал таъмирлаш, 5 та объектда реконструкция ишлари бажарилди.\nЖойларда профилактика инспекторлари учун қурилаётган уйларни газлаштириш ҳам зиммамиздаги муҳим вазифалардан бири. Бизга тушган буюртмаларга асосан йил бошидан буён 74 та шундай уйларни газлаштириш учун лойиҳа ҳужжатлари тўлиқ тайёрланган. Жами 1, 673 километр газ тармоғи тортилган. Профилактика инспекторлари учун ажратилган 60 та уйда газлаштириш тўлиқ ниҳоясига етказилган.\n“Самарқандгаз” ХГТ филиали томонидан амалга оширилаётган ишларни бугунги ислоҳотлар талабларига жавоб берарли даражада дейиш мумкин. Соҳа ходимларининг изланишлари, мавжуд имкониятлардан фойдаланаётганлари, асосийси, одамлар орасида бўлиб, жойларда учраётган муаммоларни аниқлаш ва жойида ҳал этишга ҳаракат қилаётганликлари эътиборлидир.


Фото: Сервер Жепаров «Истиқлол» билан шартнома тузди\n11:43 / 15.01.2017\nЎзбекистон терма жамоаси ва «Локомотив» клуби ярим ҳимоячиси Сервер Жепаров Эроннинг «Истиқлол»клуби аъзосига айланди.\nФутболчи 14 январь куни янги клубида тиббий кўрикдан муваффақиятли ўтган.\nЖепаров «Истиқлол» клуби билан 1.5 йиллик шартнома имзолаган. Шартномага кўра футболчи эронликлар клубидаги фаолияти давомида мукофот пулларидан ташқари 500 минг доллар миқдорида маош олади.\nЭрон Про Лигаси вакили «Истиқлол» 2015/16 йилги мавсумда чемпионатни 3-ўринда тугатган эди. Жорий мавсумда жамоа 16-турдан кейин 25 очко билан 16та жамоа орасида 5-поғонани эгаллаб турибди.\n2008 ва 2011 йилларда Осиёнинг энг яхши футболчиси деб топилган Сервер Жепаровнинг сўнгги клуби Тошкентнинг «Локомотив» жамоаси бўлганди. У 2016 йилги мавсумда «темирйўлчилар»нинг барча мусобақалардаги 34 ўйинида майдонга тушиб, 8та гол уриб,«Локомотив» тарихда илк бор Ўзбекистон чемпиони бўлиши ҳамда мамлакат Кубоги соҳибига айланишига ҳисса қўшди.\nСервер Жепаров профессионал фаолияти давомида қуйидаги клубларда тўп сурган:\n«Навбаҳор» — 2000–2001\n«Пахтакор» — 2001–2007\n«Бунёдкор» — 2007–2010\n«Сеул» (Жанубий Корея) — 2010 (ижара)\n«Сеул» (Жанубий Корея) — 2011\n«Аш-Шабоб» (Саудия Арабистони) — 2011–2013\n«Сеонгнам» (Жанубий Корея) — 2013–2014\n«Ульсан Хёндаи» (Жанубий Корея) — 2015\n«Локомотив» Тошкент — 2016\nМаълумот учун, Жепаров «Сеул» клуби билан Жанубий Корея (2010) чемпионлиги ва Кубоги (2010), «Аш-Шабоб» 2012) билан Саудия Арабистони чемпионлигини қўлга киритган. Шунингдек, у Тошкентнинг уч клуби — «Пахтакор» (2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007), «Бунёдкор» (2008, 2009) ва «Локомотив» (2016) сафида Ўзбекистон чемпиони бўлишга эришган.\nЎзбекистонлик ярим ҳимоячи 2008 йилда Ўзбекистон чемпионати тўпурари, 2008 ва 2010 йилларда Ўзбекистоннинг энг яхши футболчиси бўлганди.\nСервер Жепаров Истиқлол


Сурункали энтерит ингичка ичак шиллиқ пардасининг яллиғланиш - DAVOLASH\nАвтор Davo На чтение 4 мин Просмотров 257 Опубликовано 13.01.2022\nСурункали энтерит ингичка ичак шиллиқ пардасининг яллиғланиш касаллиги.\nСурункали энтеритда белгилари\nСурункали энтеритда Шифокорга қачон мурожаат қилиш керак?\nСурункали энтерит Муолажа\nСурункали энтерит Ичиладиган дорилар\nСурункали энтерит ТАБИИЙ ВОСИТАЛАР\nСурункали энтерит. Ингичка ичак фаолиятининг бузилиши ва унинг шиллиқ пардасининг емирилишгача бўлган тузилмавий ўзгаришлари билан кечади.\nЭнтерит турли юқумли касалликлар, гельминтозлар, айрим ферментларнинг етишмаслиги ёки йўқлиги оқибати бўлиши мумкин (қ. Лактаза етишмовчилиги, Целиакия).\nАнтибиотиклар, сургилар ва алкоголни суиистеъмол қилиш, саратон, аллергия ва бошқа касалликларни даволаш чоғида нур ёки кимёвий муолажа ўтказилишлари ҳам унга сабаб бўлиши мумкин. Гоҳо ингичка ичакда бактерияларнинг энтерит тарзини ёмонлаштирувчи ҳаддан ташқари кўпайиши кузатилади (қ. Дисбактериоз).\n• Киндик атрофида бураб оғришлар, ич кетиши, ҳаддан ташқари кўп ел пайдо бўлиши, қорин шишиши шу касалликка хос бўлиб, улар овқат ҳазм бўлиши ва озуқа моддалари сўрилишининг бузилиши билан боғлиқ.\n• Касаллик кўпинча В. Д, К ва А витаминлари, шунингдек, кальций етишмовчилигига, темир моддаси тақчиллиги анемиясига, озиб кетишга олиб келади.\n• Касаллик оғир кечаётганда ҳолсизлик ва овқатдан кейин бош айланиши юзага келиши мумкин.\nИчак дискомфорти (қоринда оғриқ, беқарор ич келиши) аломатлари зоҳир бўлганда, шифокор кўригидан ўтиш керак. ШИФОКОР КЎРСАТМАЛАРИ\nТекширув биринчи галда ичак юкумли касаллигини аниқлашга қаратилади. Касаллик топилмаса, ичак ўсимта касаллигини истисно этиш лозим. Шу боис умумий шифокор кўриги ва ташхисни аниқлаш учун одатдаги таҳлилларни\nбуюришдан ташқари, шифокор қуйидагиларни тайинлаши мумкин: • нажасни микроскопик (копрограмма) ва бактериологик тадқиқ қилиш; • қорин бўшлиғи аъзоларини ультратовуш текширувидан ўтказиш; • ичакни эндоскопик текширишдан ўтказиш (колоноскопия, ректороманоскопия) ва ҳ.к.\nЭнтерит муолажаси парҳезга риоя қилиш ва ичак микрофлорасини яхшиловчи, метеоризмни камайтирувчи турли дориларни ва фермент препаратларини ичишдан иборат. Бу воситаларни танлаш шифокор ихтиёрида.\nПарҳез. Овқатлар сирасида жонивор гўштлари маҳсулотлари (бузоқ гўшти, ёғсиз мол гўшти ёки товуқ гўшти, балиқ, тухум, творог) ҳисобига оқсил моддалари кўпайтирилади (100110 гр), жониворларга тегишли қийин эрийдиган ёғларни (қўй, ёғи ва ҳоказо) истисно қилиш эвазига ёғ таркиби камайтирилади (80 гр), шундай бўлса-да, энтерит хуруж қилганида ёғ миқдори вақтинча 60-70 гр гача камайтирилади.\nКарбонсувлар миқдори деярли ўзгармайди ( 350-400 гр), бироқ клетчатка катта миқдордан иборат бўлган маҳсулотлар чекланади. Чекловга маҳсулотларни танлаш, овқатни механик ишловдан ўтказиш йўли билан эришилади (қирилган сабзавот ва мевалар, пюре ва ҳ.к.).\nИч кетишида овқатлар сирасидан қора олу, анжир, карам, узум, қора нон, янги пиширилган унли маҳсулотлар, ёнғоқлар, ачитқи ичимликлар пиво, квас истисно этилади. Лакто ва бифидофлорали, қатиқли ичимликлар (кунига 3-4 маҳал 100-200 гр дан) ва таркибида ошловчи моддалар (черник, қорақант, анор, нашвати ва ҳ.к.) бўлган нимтатир шарбатлар ва мева кисели тавсия этилади.\nОвқатни илиқ ҳолда кунда 5-6 маҳал ейиш лозим. Витамин етишмовчилигини даволаш учун витаминга бой дори препаратлардан фойдаланиш керак.\nСурункали энтерит хуруж қилганида шиллиқли ёрма қайнатмалари, шўрвалар, бўтқалар, пюре, буғланган котлет, суфле (енгил ҳазм бўладиган овқатлар) тавсия қилинади.\nДори воситалари. Дорилар энтерит турига боғлиқ равишда тайинланади.\n• Метеоризмни камайтирувчи дорилар: Метеоспазмил • Пепфиз • Симетикон (Эспумизан, Симикол) • Фаоллаштирилган кўмир • Шивит • Фенхель.\n• Ферментли дорилар: Креон • Мезим форте • Панзинорм форте • Панкреатин • Панкреофлат • Панцитрат • Пепфиз\n• Фестал • Энзистал • Юниэнзим МПС ли.\n• Сервитамин дорилар: Алвитил • Витрум плюс •• Геримакс\n• Дуовит • Компливит • Олиговит • Супрадин • Упсавит мультивитамин • Центрум ва ҳоказо.\nҚандоғоч ёнғоқчалари 5 гр ни Термосдаги 1 л қайнатилган сувга солиб, 2 соат тиндирилади, узоқ ич кетиши чоғида ва қорин оғриғида овқатдан кейин 1 соат ўтиб, 1 стакандан ичилади.\nМедуница гиёҳи 40 гр ни термосдаги 1 л қайнатилган сувга солиб, 1 соат тиндирилади, ич кетиши, ичак бураб оғриши, метеоризмда овқатдан кейин 1 соат ўтиб, кунда 3 маҳал 1 стакандан ичилади.\nМедуница гиёҳи 40 гр, луб уруғи 15 гр, наъматак меваси 10 гр олинади. Термосдаги 1 л қайнатилган сувга солиб, 5 соат тиндирилади, ич кетиши билан колит хуруж қилганида, овқатдан кейин 1 соат ўтиб, кунда 3-4 маҳал чорак стакандан ичилади.


Тожикистонлик расмий: “Исёнчи полковник Маҳмуд Худойбердиев Ўзбекистон ҳудудида эмас” « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\nТожикистонлик расмий: “Исёнчи полковник Маҳмуд Худойбердиев Ўзбекистон ҳудудида эмас”\n28 July 2018 - 19:11\n“Озодлик” радиосининг хабар беришича, Жанубий Тожикистондаги Хатлон вилоят Ички ишлар бошқармаси бошлиғи “шу кунда исёнчи полковник Маҳмуд Худойбердиев Ўзбекистон ҳудудида эмас,” деб баёнот берган.\n– Полковник Худойбердиев Ўзбекистон ҳудудини тарк этган. Ҳозир унинг қаерда экани маълум эмас. Баъзи норасмий манбаларга кўра, полковник Худойбердиев Туркияда яшамоқда. Шавкат Мирзиёев ва Имомали Раҳмоннинг жиддий уринишлари ортидан Тожикистонга мавжуд таҳдидлар бартараф бўлди, – деди Искандар Солеҳзода.\n– Маҳмуднинг Тожикистонга ҳужуми эҳтимолдан йироқ эмас. Чунки у бир марта бу ишни қилди. 2011 йил бошида Сўғд вилоятида айнан Маҳмуднинг тарафдорлари учта портлаш уюштирмоқчи бўлганди. Аммо биз бу портлашларнинг олдини ололдик. Шу ҳолатларни назарга олган ҳолда, куч тизимлари, жумладан, милициямиз шай ҳолатга келтирилган, хусусан, Ўзбекистон билан чегарадош Сўғд вилоятида, – деган эди Абдураҳим Қаҳҳоров.


24-06-2016 | 20:31\nZAMIN.UZ / Авто / 24 Июн 2016 года1 617\nБугун, 24 июнь куни Тошкент шаҳрида навбатдаги ЙТҲ қайд этилди. Бу ҳақда Facebook’нинг “Водители Ташкента” гуруҳи аъзолари хабарига асосланиб “Qalampir.uz” хабар берди. Хабарга илова қилинган тасвирлардан кўриниб турибдики, бу ЙТҲ бошқалардан ноодатийлиги билан фарқ қилади. Оқ рангдаги Matiz ва кулранг Lacetti иштирокида содир бўлган ЙТҲда ҳеч ким жароҳат олмаган. Тасвирлардан шуни англаш мумкинки, светофорнинг қизил чироғида тўхтаб турган Lacetti ҳайдовчиси сариқ чироқ ёнгач ҳаракатланишни бошлайди. Аста-секинлик билан биринчи йўлакдан қўзғалган Lacetti учинчи йўлакдан тезлик билан чиқиб, йўловчилар ўтиш йўлагидан бурилиб олмоқчи бўлган Matiz’ни чап ён томонидан уриб юборади. Ижтимоий тармоқ фойдаланувчилари мазкур ЙТҲда 100 фоиз Matiz ҳайдовичисини айблашмоқда. “Агар Lacetti уриб юбормаган тақдирда ҳам, Matiz йўлнинг нарига қисмида ҳаракатланаётган автомобиллар ҳалал берарди ва ЙТҲга сабаб бўлиши мумкин эди”, дейди ижтимоий тармоқ фойдаланувчиларидан бири. Қолаверса, Lacetti автомобили ҳайдовчиси ҳам айбловлардан четда қолаётгани йўқ. Гуруҳ аъзолари уни светофорниг яшил чироғи ёнмай туриб, ҳаракатланишда айблашмоқда.


Эътиқодимизни ҳимоя қилиш вақти...\n- май. 23, 2022\nБугунги кун учун ғоят долзарб ҳисобланган сохта салафийлар масаласи ва улар илгари сураётган иддаолар хусусида ўз фикрларимни баён этишни лозим топдим. Сизга маълумки, бидъат аҳлининг энг кўзга кўринган намоёндалари, бу сохта салафийлардир. Бу оқим вакиллари аҳли сунна вал жамоа имомлари, мотурудий ва ашъарий уламоларга таъна тошларини отиш, уларни обрўсизлантириш йўлидан боришмоқда. Оқибатда уммат орасида аҳли сунна вал жамоа уламолари шахсиятларига нисбатан нотўғри таассурот пайдо бўлмоқда.\nАслида бунинг сабаби нимада? Тарихда бу каби ҳаракатларни кимлар, қандай тоифалар амалга оширган? Ҳозирда бўлаётган мазкур бузғунчи ҳаракатларнинг илдизи қаерда?.. Аввало, шулар хусусида айтиб ўтсам...\nҲа, бундай “тафтишчилик”, дунё тан олган алломалар илгари сурган ғояларни инкор қилишга уринишлар бугун пайдо бўлиб қолган ҳодиса эмас. Унинг илдизлари неча асрлар нарига боради. Масалан, Ислом оламида Ҳужжатул ислом деб тан олинган Имом Абу Хомид Ғаззолийга (1058-1111) қилинган бўҳтонлар ёки Имом Фахридди Розий (1149-1209) ва Имом ибн Фурок (941-1015) раҳимаҳуллоҳларга қилинган ёлғон ва туҳматларни мисол қилиб келтирсак бўлади. Имом Абу Бакр ибн Фурок даврида оддий халқ аҳли бидъат таъсирига тушиб қолмасин учун карромийлар, ҳашавийлар ва мужассималар билан авом халқнинг ҳузурида очиқ баҳслар қилинар эди. Бундай баҳс қилиш аҳли сунна вал жамоа тарафдорларининг услуби ҳисобланади. Ҳозирги замонга келиб эса аҳли сунна вал жамоа уламолари ва уларнинг шогирдларида соф ақидани сақлаш ва уни тарқатишда, аҳли бидъатга раддия беришда сусткашлик сезилмоқда.\nИмом Ашъарийнинг аҳли бидъатга қарши қилган ишлари ва айтган сўзлари бизга ибрат бўлиши керак. У зот муътазилий ва карромийлар билан тўғридан-тўғри уларнинг мажлисларига кириб бориб баҳслар қилар ва улардан баҳс қилишни талаб қилар эдилар. Имом Ашъарий: “Ҳозирда бу муътазилийлар минбарларни эгаллаб ҳукмронлик қилиб туришибди, улар ўз минбарларидан токи биз уларни олдига чиқмагунимизгача улар бизнинг олдимизга тушмайди”, деб айтганлар.\nХудди шу каби ишни кейинчалик Имом Ашъарийнинг шогирди Ибну Фурок ҳам давом эттиради. Рақиблар Ибну Фурок билан илмий баҳс олиб бора олмасликка кўзлари етгач, унинг устидан ҳукмдор Маҳмуд ибн Субуктекинга шикоят қилиб боришади. Турли хил туҳмат гапларни айтишади. Гўёки Ибн Фурок Пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссаломнинг нубуввати у Зот бу дунёдан кўз юмганларидан кейин тугаганлиги ва инсонлар унга амал қилмаслиги лозимдур, деб айтган эмиш. Маҳмуд Ибн Субуктекин Ибн Фурокдан ғазабланиб, уни ўз ҳузурига чақиртиради. Ибн Фурок ушбу туҳматларни ашъарий олимлар келтирган далиллар билан пучга чиқаради ва Маҳмуд Ибн Субуктекин томонидан турли хил ҳадялар билан тақдирланади. Аммо шундан сўнг ўша мужассималар унга суиқасд уюштирадилар, олимни заҳарлаб ўлдиришади.\nИмом Ибн Фурок муташобеҳ ҳадислар ҳақида ёзган китоблари, усул ва тафсирлари билан машҳурдирлар.\nҲар бир асрда аҳли сунна вал жамоа уламолари чиқиб, ўшандай бидъат аҳлларига ўзларини илмий раддияларини бериб келишган. Ҳозирда ҳам, айниқса, сохта салафийлар (ваҳҳобийлар) ўтмишда ўтган ва ҳозирда фаолият кўрсатиб келаётган аҳли сунна уламоларини камситиб, одамлар наздида аҳамиятини тушириш учун ҳаракат қилмоқда. Масалан, Имом Ғаззолийни ёзган асарларида, “Иҳё улумуд дин” китобларида заиф ҳадисларни кўп келтирган, деб маломат қилишади.\nХўп, савол туғилади, Имом Ғаззолий мазкур китобларини саҳиҳ ҳадисларни тўплаш учун ёзганмилар ёки китобларини номини “Иҳёдаги саҳиҳ ҳадислар” деб номладиларми? Йўқ, албатта, унда Ҳужжатул Ислом қаердан бунчалик ҳужумга учрайдилар?! Имом Байҳақийнинг “Шуаъбул иймон” саҳиҳ тўпламларида ҳам кўплаб заиф ҳадислар мавжуд. Ундан ташқари, бошқа муҳаддис олимлар ҳам ҳадис тўплашда фақатгина саҳиҳ ҳадисларни эмас, балки заифларини ҳам тўплашни мақсад қилганлар.\nНега энди сохта салафийлар атайин Имом Ғаззолийга ҳужум қилишади?! Жавоб аниқ, чунки бу зот ашъарий олимлардан ҳисобланиб, мужассималарга илмий раддияларга тўла ақидага оид асарлари билан танилганлар.\nШунинг учун ҳам сиз мужассималар тарафдорларини у зотга нисбатан ўз ғазабларини тўкаётганини кўрасиз. Улар “Иҳё улумуд дин” номли китобларини кўп тилга олиб, унда заиф ҳадислар кўп деб гапиришади.\nАйтингчи, қайси бир олим ўз асарида фақатгина саҳиҳ ҳадисларни ишлатган, Имом Бухорий ва Имом Муслим каби саноқли олимларгина шу шарт билан ҳадисларни тўплаганлар. Имом Ал-Ироқий ва шу каби бошқа катта муҳаддислар Имом Ғаззолийнинг “Иҳё улумуд дин” китобидаги ҳадисларни тахриж қилганлар. Улар илмий услуб билан асардаги заиф ҳадисларни саҳиҳларидан ажратиб беришган, улар Имом Ғаззолийни камситишни мақсад қилишмаган, чунки бундай камситиш йўли ҳақиқий олимларнинг йўли эмас.\nАслида бир китобнинг муқаддимасида мен бу китобда фақат саҳиҳ ҳадисларнигина келтираман, деб шарт қўйилса ва китоб давомида заиф ва тўқима ҳадислар келтирилса, эътироз ўринли бўлар эди, аммо имом Ғаззолий бундай қилмаганлар. Ул зот мушаббиҳа ва мужассималарга қарши асарлар ёзганлар, улардан бири “Ал-иқтисод фил эътиқод” номли асарлари. Ундан ташқари адашган фалсафачиларга раддиялар бериб, уларнинг илмий салоҳиятларини йўққа чиқарганлар.\nҲозирда баъзи бир замондошларимизни Имом Фахруддин ар-Розий шаънларига ҳам турли хил ёлғон ва туҳматларни ёғдираяётганларини кўрамиз. Бунинг сабаби ҳам оддий, агар бу буюк олимнинг таржимаи ҳолларини ўрганиб чиқадиган бўлсак ҳаммасини тушуниб оламиз.\nИмом Субкий айтадилар: “Имом Фахриддин Розий мушаббиҳалар ва карромийларни таъқиб қилиб, улар билан очиқ баҳс қилганлар ва улар бу кишидан қандай қилиб қутулишни билмаганлар, улар ҳаттоки, баҳс асносида йиғлаш даражасига тушиб қолишар эди”.\nИмом Розий уларга қарши “Таъсис аттақдис” асарини ёзганлар ва у китобда карромийлар ҳамда мужассималарга илмий раддияларни ёзиб қолдирганлар. У зот қаерга бормасин бу каби аҳли бидъатларни баҳсга чақириб, тинч қўймас эдилар. Улар ҳам ўз навбатида олимга суиқасдлар уюштиришар эди, аммо бу кабиҳ ишлари амалга ошмас эди.\nҲозирги кунда ҳам сохта салафий намоёндалари Имом Розий даражаларини тушириш, ақлни нақлдан устун қўйган деб ва ҳаттоки куфрда ва динсизликда айблаш даражасига боришмоқда.\nҚисқа қилиб айтганда, улар ўзларининг боболари бўлмиш карромий мушаббиҳалардан қолган ғаразли меросларини давом эттириб келмоқдалар. Бу уларнинг услуби ҳисобланади. Улар оддий халқ орасида ушбу ишларини ўзларининг ботил ақидаларини сингдириш мақсадида амалга оширадилар.\nАксари одамлар эса илмсизликлари оқибатида ўзи ишонган мавъизачи имомининг алдовларига лаққа тушаверадилар. Агар сиз шу каби инсоннинг олдига келиб, Имом Розий ё Имом Ғаззолий ҳақида гап бошласангиз, у табийки сесканиб тушиб, биз Қуръон ва суннатга эргашамиз, фалсафа ва каломчиларнинг гапини гапирма деб сиздан нари кетишади.\nМана шундай қилиб, бу сохта салафийлар оддий халқни йўлдан чалғитишади. Бу жудаям катта қабиҳ иш ва услуб ҳисобланади. Мана шу сабаб ҳозир оддий халқ орасида Ашъарий ва Мотуридий каби олимлар хусусида янглиш тушунчалар шаклланмоқда. Бунинг сабаби – ўша сохта салафийлар ўз даъватларини оддий халққа қаратишгани ва биз илм аҳллари эса етарли даражада уларга раддия беролмаётганимиздир.\nШаръий илмларни ўрганаётган илми толиблар ҳақиқий шахс бўлиб, ўзининг эътиқодида мустаҳкам бўлиши ва ўтмишдаги буюк имомларимиз каби ўзини намоён қилиш керак. Чунки бу эътиқод далил ва ҳужжатга асосланган, салафи солиҳлар унга эътиқод қилган ва ҳозирда кўпчилик эътиқод қилаётган соғлом эътиқоддир, юқорида номи зикр қилинган мужассима ва мушаббиҳаларнинг эътиқоди эмас.\nАммо ҳозирги кунимизда бидъатчи бўлмиш сохта салафийлар таъсирига тушган кўпчилик ёшлар халқ орасида аҳли сунна вал жамоа эътиқодининг асоси бўлган икки мактаб соҳибларини тортинмасдан, уятсизларча камситиб келмоқдалар. Улар ўзларига лойиқ бўлмаган, аслида ҳақиқий олимларга бериладиган минбарни эгаллаб олиб, кўча-кўйда, интернет ижтимоий тармоқларида ўзларини ботил эътиқодларини тарқатиб келмоқда. Ўтмишда уламолар шундай ҳолатлар содир бўладиган бўлса, дарҳол илмий ёндошиб, бу каби фитначиларнинг раддиясини берар эдилар.\nШундай экан, ҳозир уларга нисбатан жим туриб кузатиб турадиган вақт эмас, минг йилдан бери ота-боболаримиз амал қилиб келаётган эътиқодни, тўрт мазҳаб соҳибларининг ҳақ йўлини ботилдан ҳимоя қилиш, адашган кимсаларни тўғри йўлга қайтариш вақтидир. Ҳар бир илм кишиси ўз оиласи, қавму қариндошларидан бошлаб қўни-қўшни ва ёру дўстларини ҳам ботил ақидадан ҳимоя қилиши вожиб бўлади.\nАллоҳ таоло бутун дунёдаги мусулмонларни, хусусан, юртимизда яшаб келаётган мўмин-мусулмонларни бундай залолатлардан асрасин, тинчлик ва осойишталикни таъминласин.\nКўкалдош ўрта махсус ислом билим юрти муддариси\nMore in this category: « Фитналардан огоҳлик давр талаби\tТўрт мазҳабга эргашишга сабаблар »\nиюнь. 05, 2022\nиюнь. 04, 2022\nҲажжи мабрурнинг мукофоти фақатгина жаннатдир


Хало одоблари | Muslimaat.uz\nМанзилингиз:Муслимаат»Хизматлар»Фиқҳ дарслари»Хало одоблари\nBy Muslimaat on\t Iyul 20, 2011 Фиқҳ дарслари\n1. Қазои ҳожат қилмоқчи бўлган шахс Аллоҳ таолонинг исми ёзилган, шунингдек, малоикалар, «Азиз», «Карим», «Муҳаммад», «Аҳмад»га ўхшаш улуғ исмлар ёзилган нарсаларни ўзи билан бирга олмаслиги керак.\n«Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам қачонки халога кирсалар, узукларини ечиб қўяр эдилар».\nМаълумки, Расули Акрам соллаллоҳу алайҳи васалламнинг узукларида «Муҳаммадур-Расулуллоҳ» деган ёзув бор эди. Подшоҳларга мактуб юборсалар, ўша узукни муҳр қилиб босар эдилар. Узукда Аллоҳнинг исми ёзилган бўлгани учун ҳам, халога кирганларида уни ечиб қўяр эдилар.\nШунга биноан, Аллоҳнинг исми ёзилган нарса билан, айниқса, Қуръон билан халога кириб бўлмайди.\n2. Оёқ ва бош кийими ила истинжо қиладиган нарсаси ва сувини тайёрлаб олиб, кейин халога кириши керак.\n3. Халога кирганда аввал чап оёғини ичкарига қўяди ва Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг қуйидаги ҳадисларида келган дуони ўқийди:\n«Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам қачонки халога кирсалар:\n«Аллоҳумма инний аъуузу бика минал хубуси вал хобааиси» – «Аллоҳим, Сендан эркак ва урғочи ифлослар (шайтонлар)дан паноҳ тилайман», – дер эдилар».\nЭркак ва урғочи шайтонлардан паноҳ тилашнинг ҳикмати шуки, одатда, хало жойида Аллоҳ таолонинг номи зикр этилмагани учун, эркак-урғочи шайтонлар у жойни ўзига қароргоҳ қилиб олган бўлади. Аллоҳ таолодан паноҳ сўрамай кирган одамга зарар етказишлари мумкин.\nШунинг учун ушбу ҳадисдаги дуони ёдлаб олиб, халога киришдан олдин ўқишни одатга айлантириш ҳар бир киши учун зарурдир.\n«Жинларнинг кўзлари билан одам боласининг аврати орасидаги тўсиқ қачон бирларингиз халога кирса, Бисмиллаҳи, демоғидир», – дедилар».\nОдам боласи халога киришдан олдин «Бисмиллаҳ»ни айтса, бу унинг авратини жинларга кўрсатмайдиган тўсиқ бўлар экан.\nУламоларимиз иккала ҳадисни жамлаб, халога кираётган одам: «Бисмиллаҳи, Аллоҳумма инний аъуузу бика минал хубуси вал хобааиси», дейиши керак, дейдилар.\nХалодан чиқаётганда эса имом Ибн Можа қилган ривоятга биноан, «Алҳамду лиллаҳиллазий азҳаба анний ал-азаа ва аъфаний» дейди.\nАнас ибн Моликдан ривоят қилинади:\n«Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам қачон халодан чиқсалар:\n«Алҳамду лиллааҳиллазий азҳаба анний ал-азаа ва аъфаний», – дер эдилар».\n4. Ўтирганда оғирлигини чап оёғига солиб ўтиради. Икки оёғининг орасини кенг қилиб ўтиради. Ўшанда, чиқадиган нарса осон чиқади.\nСуроқа ибн Молик розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:\n«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бизларни чап оёққа суяниб, ўнгини тик тутмоққа амр қилдилар».\nИмом Тобароний ривоят қилган.\n5. Заруратсиз гапирмайди.\n«Икки киши қазои ҳожатни ирода қилиб чиқиб, авратларини очиб гаплашавермасин. Чунки Аллоҳ азза ва жалла бундан ғазабга келур», – дедилар».\n«Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам та=орат ушатаётганларида бир киши яқинларидан ўтаётиб салом берган эди, алик олмадилар».\nМуслим, Термизий, Насаий ва Ибн Можа ривоят қилишган.\nТа=орат ушатаётган одамга салом бериб бўлмаслиги, салом берган одамга та=орат ушатаётган одам алик олмаслигини ушбу ҳадисдан билиб оламиз. Бундан олдинги ҳадисда эса қазои ҳожат пайтида оддий гап ҳам гапириб бўлмаслиги айтилган эди.\n6. Ҳожатдан ташқари қолиб кетмайди.\nЧунки халода кўп қолиш бавосир ва жигар хасталигига сабаб бўлиши мумкин.\n7. Ўтириб сияди.\nПайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам доимо ўтириб сийганлар. Саҳобаларни ҳам тик туриб сийишдан қайтарганлар.\nИмом Термизий қилган ривоятда ҳазрати Умар ибн Хаттоб:\n«Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам менинг тик туриб сияётганимни кўриб:\n«Эй Умар, тик туриб сийма», – дедилар. Шундан кейин ҳеч тик туриб сиймадим», деганлар.\n«Ким сизга Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам тик туриб сияр эди, деса, тасдиқ қилманглар. У киши фақат ўтириб сияр эди».\nИмом Аҳмад, Термизий ва Насаий ривоят қилишган.\n8. Шамол турган тарафга, сувга, қабристонга, йўлга, одамлар дам оладиган жойларга, ердаги ёриқ ва тешикларга, меваси бор дарахтнинг тагига ва ғусл қиладиган жойига сийиб бўлмайди.\n9. Қазои ҳожатни қиблага олдини ёки орқасини тўғрилаб қилиб бўлмайди.\n«Қачон қазои ҳожатга борсангиз, қиблага юзланманг ва унга ортингизни ҳам ўгирманг», – дедилар».\n10. Қазои ҳожат қилаётган шахс осмонга, фаржига ва ўзидан чиқаётган нарсага назар солмайди. Қўли билан ҳар нарсаларни ушламайди. Ўнгга ва чапга алангламайди, мисвок қилмайди.\nFevral 28, 2019 0\nМухтасар ҳанафий фиқҳи «Беҳишти зевар» ТАҲОРАТГА ОИД #ФИҚҲ_ДАРСЛАРИ\nFevral 14, 2019 0


Самарқандда камондан ўқ отиш бўйича «Фотиҳ кубоги» мусобақасига бағишланган тадбир ўтказилди / Olamsport.com\n08:05Бугун Элнур Абдураимов ва Санжар Турсунов жанг ўтказади, улардан бири ўзбек боксчисига қарши\t0 07:44Холлоуэй Хабибга: Сен қанақасига UFC пешқадамисан?\t0 07:23Равшан Рўзиқулов: Токиога тўлиқ таркибда боришга ҳаракат қиламиз\t0 07:02"Ювентус" мавсумнинг дастлабки ярмида 113,7 млн евро зарар кўрди\t0 23:13Тошкент-2025. Осиё ўйинлари учун Олимпия шаҳарчаси қаерда қурилиши маълум қилинди\t0 22:54Шаҳобиддин Зоиров иштирокидаги жанг якунланди\t0 22:32Миразизбек Мирзахалилов Болгарияда чорак финал жангини ўтказди\t0 22:12Украинадаги турнирда ҳозирча 1 та финал, 5 та ярим финал!\t0 20:41Карикатура: "Манчестер Сити" "Боруссия"ни, "Реал" "Аталанта"ни мағлубиятга учратди\t0 20:20Флойд Мейвезер бобо бўлди, у туғилган неварасига қимматбаҳо соат совға қилди + ФОТО\t0 19:57Сауль Альвареснинг 2022 йилги режалари маълум\t0 19:33Ўзбекистон, Франция ва Туркия терма жамоаларининг қўшма машғулотидан ФОТОРЕПОРТАЖ\t0 19:10Клопп ЖЧ-2022дан сўнг Германия терма жамоасида Лёвнинг ўрнини эгаллаши мумкин\t0 18:49Баҳодир Жалолов Болгарияда иккинчи жангини ўтказди\t1 18:28Денис Истомин Қозоғистондаги мусобақада ярим финалга чиқди\t0\nСамарқандда камондан ўқ отиш бўйича «Фотиҳ кубоги» мусобақасига бағишланган тадбир ўтказилди\nТеглар : Умид АҳмаджоновШоакрам ИсроиловКамондан ўқ отиш\nБугун Бутунжаҳон этноспорт конфедерацияси раҳбари, Камончилар фонди васийлик кенгаши раиси, Туркия ёшлар фонди Олий маслаҳат кенгаши аъзоси Билол Эрдоган ва “Туркия-Ўзбекистон” парламентлараро дўстлик гуруҳи раиси, Туркия Буюк Миллати Мажлиси аъзоси Ҳайдар Али Йилдиз бошчилигидаги катта делегация мамлакатимизга ташриф буюргани ҳақида хабар қилгандик.\nСўнгра «Регистон» ансамбли олдидаги катта майдонда камондан ўқ отиш бўйича VI халқаро «Фотиҳ кубоги» мусобақасига бағишланган тадбир ташкил этилди.\nШундан сўнг Туркиянинг Ўзбекистондаги фавқулотда ва мухтор элчиси Аҳмад Башар Шен, Самарқанд вилояти ҳокими Туробжон Жўраев, Бутунжаҳон этноспорт конфедерацияси раҳбари, Камончилар фонди васийлик кенгаши раиси Билол Эрдоганлар сўзга чиқишди.\n"Ювентус" мавсумнинг дастлабки ярмида 113,7 млн евро зарар кўрди 0


Хитойда ўтказилган импорт товарлар кўргазмасида Қозоғистон маҳсулотлари намойиш этилди\n5 Ноябрь 16:05\nSHANXAY. Kazinform – Жума куни Шанхайда очилган IV халқаро импорт товарлари кўргазмасида (China International Import Expo) Қозоғистон миллий экспозицияси намойиш этилди, деб хабар беради Kazinform мухбири.\nЭкспозицияда ун, гўшт консервалари, сут маҳсулотлари, ўсимлик мойлари, қандолат ва асал маҳсулотлари, ичимликлар ва маҳаллий озиқ-овқат саноати корхоналари маҳсулотларининг бошқа тоифалари ўрин олган.\nАввалроқ Хитой халқаро импорт кўргазмаси (CIIE) директори ўринбосари Сунь Чэнхай Kazinform агентлигига берган интервьюсида Қозоғистоннинг кўплаб маҳсулотлари Хитой бозорида оммалашганини маълум қилганди.\nУнинг сўзларига кўра, ярмаркаларда иштирок этиш ва онлайн савдолар туфайли Қозоғистон маҳсулотларининг Хитой бозорида машҳурлиги ошган.\nАввал хабар қилинганидек, бугун ҚР Президенти Қасим-Жомарт Тоқаев IV Хитой халқаро импорт товарлари кўргазмасининг очилиш маросимида видеомурожаат қилди.\n5 «Қозоғистон халқига» жамғармасидан олинган молиявий ёрдам солиққа тортилмайди\n6 Буюк Британияда кўплаб коронавирус чекловлари олиб ташланади


Ёшлар манфаатларининг мустаҳкам ҳуқуқий кафолати\nМамлакатимизда ёшлар тарбиясига бўлган эътибор йилдан-йилга кучайтирилаётгани бежиз эмас.\nСайловга қизғин тайёргарлик\nШу йилнинг 24 декабрь куни Тошкент шаҳар халқ депутатлари туман Кенгашларига сайлов бўлиб ўтади. Айни кунларда ушбу муҳим сиёсий тадбирга қизғин ҳозирлик кўрилмоқда.\nРоссия делегацияси Тошкент механика заводи фаолияти билан танишди\nРоссия Федерацияси Ҳукумати раисининг ўринбосари Д. Рогозин бошчилигидаги делегация “Тошкент механика заводи” акциядорлик жамиятида бўлди.\n«Ўзбекистон — инновацион салоҳияти юксак мамлакат»\nХорижлик мутахассислар ана шундай эътироф этишмоқда.\nЯнгича тизим ва илғор технологиялар\nйўловчиларга кўрсатилаётган транспорт хизмати сифатини оширмоқда\nҚоғоз форматдан — электрон шаклга\n2017 — 2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясида суғурта хизматлари бозорини ислоҳ қилиш бўйича ҳам вазифалар белгилаб берилган. Бу эса замонавий суғурта бозори инфратузилмасини такомиллаштириш, рақобатни кенгайтириш, мижозларга хизмат кўрсатиш сифатини оширишда муҳим роль ўйнамоқда.\nКарабук университети ректори\n— Конференция барчамиз учун жуда манфаатли кечди. Анжуман доирасида кўплаб янги инновацион технологиялар ҳамда ишланмалар билан яқиндан танишдик. Насиб қилса, келгусида бизнинг университет вакиллари мазкур йўналишда аниқ мақсадларни кўзлаган ҳолда, юртингиз мутахассислари билан мустаҳкам алоқаларни йўлга қўяди.\nДавлатимиз раҳбари томонидан жорий йил 13 июнь куни суд органлари тизимида одил судловни таъминлаш борасидаги ишлар аҳволи, муаммолар ва истиқболдаги вазифаларга бағишлаб ўтказилган видеоселектор йиғилишида белгилаб берилган долзарб вазифалар ҳаётга изчил татбиқ этилаётир.


Путин: Санкциялар G20 принципларига тўғри келмайди!\n10 май 2021, Тошкент вақти: 03:40\nПрезидент Владимир Путин ЕИ, АҚШ ва бошқа давлатлар томонидан Россияга нисбатан қўлланилган санкциялар “Катта йигирмалик” (G20) ташкилоти принциплари ва халқаро ҳуқуқ нормаларига тўғри келмаслиги ҳақида гапирди.\nБу ҳақда ТАСС агентлигига берган интервьюсида гапирган президент Путинга кўра, активларни музлатиш ва виза чекловлари Ғарб молиявий бозорига кирмоқчи бўлган рус компанияларини мушкул вазиятга туширди ва бу вазиятдан чиқиш учун фақат БМТ ташкилоти кўмаклашиши мумкин.\nСанкциялар ва нефть нархининг пасайиши Россия иқтисодиётига кескин зарба берганини тан олишини айтган Путин ҳар қандай иқтисодий бўҳронни бартараф қилиш учун Кремлнинг пул маблағи етарлича кўп эканини ҳам таъкидлади.\nПутин бу баёнотларини Австралияда бўладиган “Катта йигирмалик”нинг навбатдаги саммити арафасида гапирди.


1 октябрдан нималар ўзгарди? — Teletype\n1 октябрдан нималар ўзгарди?\n1. Яқин қариндошлар ўртасида нотариал тасдиқланган автоишончнома бекор қилинди.\nТранспорт воситаси эгасининг фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш бўйича суғурта полисида кўрсатилган транспорт воситаси эгасининг яқин қариндошлари (ота-она, эр (хотин), болалар, ака-укалар, опа-сингиллар) ўртасида транспорт воситасидан фойдаланиш ва бошқариш тўғрисидаги ишончномани мажбурий нотариал тасдиқлаш тартиби бекор қилинди.\n3. Қайта суғурталовчилар учун янги тартиб ўрнатилди.\n4. Алкоголь ва тамаки маҳсулотлари учун акциз солиғи оширилди.\nАлкоголли маҳсулотнинг акциз солиғи ставкаси ўрта ҳисобда 10 фоизга, тамаки маҳсулотининг акциз солиғи ставкаси 20 фоизга оширилди.\nШунингдек, жисмоний ва юридик шахсларга «YERELEKTRON» ААТда аниқ инвестиция мажбуриятлари билан бирга ер участкаси ва р��жалаштирилаётган қурилиш майдончаси тўғрисидаги маълумотларни жойлаштириш тўғрисида таклифлар киритиш ҳуқуқи берилди.\nЕр участкасини танлаш материаллари юзасидан Давлат геология ва минерал ресурслар қўмитаси, ёнғин хавфсизлиги ҳудудий бошқармалари ва бўлимлари, санитария-эпидемиология назорати хизматининг ҳудудий ташкилотлари, туманлар (шаҳарлар) ер ресурслари ва давлат кадастри бўлимлари, туманлар (шаҳарлар) давлат солиқ инспекцияларининг хулосасини олиш талаби бекор қилинди.\nШунингдек, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши раиси, вилоятлар, Тошкент шаҳар ҳамда туманлар (шаҳарлар) ҳокимларининг аукцион ғолиби номига ер участкасини ажратиш бўйича қарор қабул қилиши тўғрисидаги талаб бекор қилинди.\n11. Шахсга доир маълумотлар тўғрисидаги Қонун кучга кирди.\nЎзбекистон Республикасининг Шахсга доир маълумотлар тўғрисидаги Қонуни ҳамда Жиноят ва Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексларга киритилган шахсга доир маълумотлар тўғрисидаги қонун ҳужжатларини бузиш учун жавобгарликни назарда тутувчи нормалар кучга кирди.


Холва деган билан огиз чучимайди\nhttp://gdb.rferl.org/3A678E5C-1CD8-47F2-8A00-348C1DB86842_w203.jpg --> http://gdb.rferl.org/3A678E5C-1CD8-47F2-8A00-348C1DB86842_mw800_mh600.jpg Ўзбекистон Вазирлар маҳкамаси “Инсон ҳуқуқлари бўйича миллий институтларнинг давлат томонидан қўллаб-қувватланишига доир чора-тадбирлар мажмуаси” тўғрисидаги қарорни қабул қилди. Бош вазир Шавкат Мирзиёев 30 сентябр куни имзолаган қарор ҳақида сешанба куни uzreport.com интернет нашри хабар қилди.\nХабарда айтилишича, вазирлар маҳкамасининг қарори Ўзбекистон президентининг жорий йил 1 майида эълон қилган “Инсон ҳуқуқлари умумжаҳон декларацияси қабул қилинганлигининг 60 йиллигига бағишланган тадбирлар дастури тўғрисида”ги фармонини бажариш ва мамлакатдаги инсон ҳуқуқлари миллий институтларининг фаолияти самаралилигини ошириш мақсадида қабул қилинган.\nЎзбекистонлик мустақил ҳуқуқ ҳимоячилари бу янгиликка “Инсон ҳуқуқларига беписанд бўлган ҳукуматнинг навбатдаги қароридан нима ҳам кутиш мумкин?” қабилида муносабат билдирмоқда.\nЎзбекистон президентининг “Инсон ҳуқуқлари умумжаҳон декларацияси қабул қилинганлигининг 60 йиллигига бағишланган тадбирлар дастури тўғрисида”ги фармонини бажариш ва мамлакатдаги инсон ҳуқуқлари миллий институтларининг фаолияти самаралилигини ошириш мақсадида қабул қилинган мазкур қарор мазмунига кўра, давлат томонидан фақат ҳукуматга қарашли инсон ҳуқуқлари институтларининг қўллаб-қувватланиши кўзда тутилган. Хусусан, uzreport.com Интернет нашри эълон қилган хабарда айтилишича, 2008 йилда Олий мажлиснинг инсон ҳуқуқлари бўйича вакили котибияти ҳамда Инсон ҳуқуқлари миллий марказига офис мебели, автотранспорт, компьютерлар ва бошқа моддий-техникавий воситаларни сотиб олиш учун маблағ ажратиш Ўзбекистон Республикаси молия вазирлиги зиммасига юклатилган.\nБош вазир Шавкат Мирзиёев имзолаган “Инсон ҳуқуқлари бўйича миллий институтларининг давлат томонидан қўллаб-қувватланишига доир чора-тадбирлар мажмуаси” тўғрисидаги бу қарор шунингдек, 1 октябрдан бошлаб номи тилга олинган бу идоралар эҳтиёжлари учун ҳар йили давлат бюджетидан маблағ ажратилишини ҳам ўз ичига олади.\nҚарор эълон қилингунига қадар, Ўзбекистон ҳукумати ҳомийлигидаги бу икки ташкилот ўзларининг бевосита вазифаларини қандай бажаргани, яъни инсон ҳуқуқларини қандай ҳимоя қилгани ва янги қарор уларнинг самарадорлигини қай тарзда ошириши ҳақида сўрагани Озодлик радиоси мазкур идоралар билан телефонда боғланишга ҳаракат қилди. Инсон ҳуқуқлари миллий маркази раҳбари Акмал Саидов кун бўйи мажлислардан банд бўлганлиги боис, у киши билан суҳбатлашишнинг иложи бўлмади. Олий мажлиснинг инсон ҳуқуқлари бўйича вакили, яъни Омбудсман котибиятининг ўзини таништирмаган ходими билан бўлган қисқа суҳбатни эфирга бермасликни маъқул кўрдик.\nЎзбекистон ҳукумати учун инсон ҳуқуқлари мавзуси жуда нозик ва оғриқли масаладир.\nҲафта бошида Европа Иттифоқи, дашномларни эшитиб бўлсада, Тошкент мулозимларига нисбатан виза чекловни бекор қилаётиб, Ўзбекистон ҳукуматининг айнан инсон ҳуқуқларига бўлган муносабатини ўзгартиришига умид қилган.\nМустақил кузатувчи ва ҳуқуқ ҳимоячилари Тошкентнинг янги қарори мамлакатдаги инсон ҳуқуқлари вазиятини кузатиб турган Европанинг қўйнини пуч ёнғоққа тўлдиришга уринишдан бошқа нарса эмас, деган фикрда.\n“Бу каби хўжа кўрсинга қабул қилинган қарорлари билан Тошкент ўзининг обрўсини оширмоқчи бўлади. Европа Иттифоқи ташқи ишлар вазирлари виза чекловини бекор қилгани билан, қурол эмбаргосини сақлаб қолди. Яъни Ўзбекистонга нисбатан санкциялар сақланиб қолмоқда. Ва Тошкент ўзини халқаро ҳамжамиятнинг обрўга сазовор аъзоси қилиб кўрсатишга ҳаракат қилади, албатта. Лекин, Ўзбекистон ҳукумати, инсон ҳуқуқлари вазиятини яхшилаш борасида берган ваъдаларини ҳеч қачон бажармаслиги ҳаммага маълум”, дейди “Бўҳронларни ўрганиш халқаро гуруҳи”нинг матбуот ва ахборот дастурлари директори Эндрю Штролайн.\nҲукуматнинг янги қарори, деб давом этади у, ўтган ҳафта Тошкентда матбуот эркинлигига мавзусида ўтказилган халқаро анжуман каби бир томоша холос.\n“Бу қарор биз қатнашган анжуманга ўхшаб кетади. Семинар пайтида бизни ҳукумат назоратидаги Тошкентдаги телеканаллардан бирига олиб боришди. Телеканал директори бизга янги студия ва телевизион ускуналарини кўрсатиб мақтанди. Лекин бу студияларда кўрсатувлар ҳукуматнинг буйруғига кўра тайёрланаётган бўлса, улардан нима наф? Ҳукуматнинг янги қарорига кўра, Омбудсманга янги машина олиб берилса, унинг Омбудсман вазифаларини бажаришини ким кафолатлай олади?”, дейди Бўҳронларни ўрганиш халқаро гуруҳи вакили Штролайн.\nЎзбекистонлик ҳуқуқ фаоли Суръат Икромов ҳам, шундоқ ҳам давлат ҳисобидан кун кўрадиган идораларни қўллаб-қувватлашга оид қарорда маъни кўрмаслигини айтади.\n“Ўзи қабул қилинган қарорни ўзи кулгили. Авваламбор Омбудсмен ëки инсон ҳуқуқлари миллий марказини биронта қилаëтган иши кўринмаяпти. Иккинчидан улар ҳукумат тарафидан яхши молиялаштирилади. Менга маълум бўлишича, 2000 йилнинг бошларида бир неча бор бошқа халқаро фондлар орқали ҳам молиялаштирилган. Лекин буларни бирорта қилган тайинли ишини кўрмаганман. Уларга моддий ëрдам берган билан нима ўзгаради?”, дейди ўзбекистонлик инсон ҳуқуқлари фаоли Суръат Икромов.


Тошкентда туғилган ва прописка қилинган набирам Россия Федерациясидаги мактаб ва олий ўқув юртида ўқиди, ўша ерда фуқароликни олди. Ўзбекистонга қайтди, уни бувисиникига ярим йилга, кейинчалик узайтириш имкони билан рўйхатдан ўтказишди. Ишга кираётганда бухгалтерия ундан:\nмаҳалладан у биринчи марта ишга кираётганлиги тўғрисида маълумотнома;\nМирзо Улуғбек туман солиқ инспекциясидан СТИР;\nхудди шу туман ИИБдан ШЖБПҲ рақамини келтиришни сўраган.\nБиз ШЖБПҲдан бошқа барча ҳужжатларни тўпладик, чунки туман ИИБ бизни РФ Элчихонасига юборди, у ерда эса бундай масалалар ЎзР ҳокимият органларининг ваколат доирасига киради деб айтишди ва бизни яна туман ИИБга юборишди, бу ерда барибир бизга ШЖБПҲ рақамини беришмади.\nТошкент шаҳрида ишга жойлашган (ўз ҳаётида илк марта) Россия Федерацияси фуқароси ШЖБПҲга ҳақлими?\nИш берувчи ижтимоий суғуртанинг 25%ини қаерга юборади:\nРФгами ёки ЎзР бюджетигами (набирамда РФнинг суғурта гувоҳномаси бор)?\nАгар у қайтишга қарор қилса, уни РФда ЎзР меҳнат дафтарчасига кўра ишга қабул қиладиларми? Ёки у ерда янгисини очтиргани маъқулми?\n– 1. Чет эл фуқаролари жамғариб бориладиган пенсия таъминоти олиш ҳуқуқига ва, тегишинча, агар улар Ўзбекистон ҳудудида доимий яшасалар, шахсий жамғариб бориладиган пенсия ҳисобварағи (ШЖБПҲ) олишга ҳақлилар (2.12.2004 йилдаги «Фуқароларнинг жамғариб бориладиган пенсия таъминоти тўғрисида»ги 702-II-сон Қонуннинг 4-моддаси). Чет эл фуқароси Хорижий шахсга Ўзбекистон Республикасида яшаш гувоҳномаси, фуқаролиги бўлмаган шахсга Ўзбекистон Республикасида яшаш гувоҳномаси ва фуқаролиги бўлмаган шахс гувоҳномаси тўғрисидаги низомга (Президентнинг 26.02.1999 йилдаги ПФ-2240-сон Фармонига 2-илова) мувофиқ бунга рухсати ва 5 йил муддатга берилган яшаш гувоҳномаси мавжуд бўлганда мамлакатимизда доимий яшовчи деб ҳисобланади. Набирангизда вақтинча прописка бор, яъни мазкур пайтда у Ўзбекистонда вақтинча бўлувчи деб эътироф этилади ва шу боис у жамғариб бориладиган пенсия тизими иштирокчиси ҳисобланмайди ва унинг ШЖБПҲ рақамини олиши керак эмас.\nЎзбекистонда набирангиз чет эл фуқароси сифатида фақат унинг номига берилган меҳнат фаолияти ҳуқуқининг тасдиқномаси мавжуд бўлганда иш берувчи томонидан олинган рухсатнома асосида ишлаши мумкин. Рухсатномани ҳам, тасдиқномани ҳам Ташқи меҳнат миграцияси масалалари агентлиги Ўзбекистон Республикасида хорижий ишчи кучларини жалб қилиш ва улардан фойдаланиш тартиби тўғрисида низом (ВМнинг 19.10.1995 йилдаги 408-сон қарори билан тасдиқланган) билан белгиланган тартибда беради.\n2. Республика ҳудудида амал қилаётган барча умумбелгиланган солиқлар ва бошқа мажбурий тўловлар (шу жумладан ижтимоий жамғармаларга) Ўзбекистон бюджетига ўтказилади. Ягона ижтимоий тўлов умуммажбурий тўлов бўлиб, уни бюджетга иш берувчи корхона ўз маблағлари ҳисобидан ўтказади (Солиқ кодексининг 305-моддаси). Фуқароларнинг мажбурий суғурта бадалларини эса жисмоний шахслар, шу жумладан республикада доимий яшайдиган чет эл фуқаролари меҳнат ҳақи тарзидаги даромадларидан тўлашлари керак. Уларни ҳисоблаб чиқариш ва ўтказиш мажбурияти иш берувчи зиммасига юкланган, у ҳар ойда суғурта бадалларини белгиланган ставкада (2013 йилда – 6%) ҳисоблайди, ушлайди ва бюджетга ўтказади. Бироқ, набирангизда яшаш гувоҳномаси йўқлиги боис, унинг даромадларидан суғурта бадаллари ушланмайди.\n3. Россияда ишга жойлашиш, шу жумладан меҳнат дафтарчасини расмийлаштириш масалалари бўйича Россия Федерациясининг ваколатли органларига мурожаат қилишингиз керак.


ЎзА - Туркманистонда банан етиштирилмоқда\n23.08.2018 15:24 Чоп этиш версияси\nБу ҳақда Туркманистон саноатчилари ва тадбиркорлари Уюшмаси маълум қилди.\nТуркманистоннинг Мари вилоятидаги «Фрехар» компанияси 1 гектар ҳудудни қамраб олган иссиқхонада банан етиштираётгани ҳақида маълум қилинди. Хабарларга кўра, иссиқхонага ўтқазилган кўчатлар Туркиядан олиб келинган. Тадбиркорлар биринчи банан ҳосилини декабрь ўрталарида йиғиб олишни режалаштирмоқда. Тахминан 30-40 тонна ҳосил тўпланиши кутилмоқда.


imon.uz 28-05-2020 50\nГўзал ахлоқда ислом оламига намуна бўлган Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам ўз умматларини доимо ҳусни хулқга, хуш муомалага, ўзаро меҳр-оқибатга, катталарга иззат-ҳурмат, кичикларга эса раҳм-шафқатли бўлишга, ўзгани айб-нуқсонларини ва саҳв-хатоларини кечириш каби гўзал ахлоқлар билан зийнатланишларига чақирганлар. Пайғамбаримиз алайҳиссалом ўзлари биринчи даражадаги ахлоқ соҳиби бўлганлар. Зеро Аллоҳ таоло Қалам сурасининг 4-оятида: “Албатта, Сиз буюк хулқ узрадирсиз!”, деб марҳамат қилган.\nДинимиздаги барча ибодатларнинг негизи ва моҳияти гўзал ахлоқдир. Намоз, рўза, закот, ҳаж ва бошқа ибодатларнинг мукаммал ва Аллоҳнинг ҳузурида мақбул бўлишида гўзал ахлоқ асосий ўрин тутади. Чунки, иймон барча гўзал ахлоқларни ўзида мужассам этади. Мусулмон кишининг гўзал ахлоқи унинг соғлом эътиқоди ва иймонининг комиллигига далолат қилади. Бу ҳақда Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам:\n“Мўминларнинг ичида энг имони комили хулқи чиройли бўлганидир. Сизларнинг яхшиларингиз аёлларига яхши хулқ билан муносабатда бўладиганингиздир”, деганлар. Имом Термизий ривояти.\nЎзидан заифларга чиройли муомалада бўлиш энг яхши мўъминлар қаторига кириш ҳисобланади. Жобир розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Пайғамбар алайҳиссалом: “Сизларнинг менга суюклироғингиз ва қиёмат куни менга яқинроғингиз ахлоқи гўзалларингиздир”, деганлар. Имом Термизий ривояти.\nҲусни хулқ эгасидан доимо яхшилик кутилгани сабаби у инсондаги барча фазилатларнинг энг олий ва афзалидир. Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам инсонларни жаннатга киришларига кўпроқ сабаб бўладиган нарса ҳақида сўралдилар. Шунда У зот “Аллоҳга тақво қилиш ва ҳусни хулқли бўлиш” - деб жавоб бердилар, Имом Термизий ривояти.\nИбни Аббос розияллоҳу анҳумодан ривоят қилинган ҳадисда эса, инсон чиройли хулқи сабаб охиратда улуғ даражаларга эришиши баён қилинган. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Албатта, банда чиройли хулқи сабабли охиратда улуғ даражаларга эришади. Чиройли хулқ, худди сув музни эритгани каби, гуноҳларни йўқотади, ёмон хулқ эса, худди сирка асални бузгани каби, амални бузади”, деганлар Имом Табароний ривояти.\nАбдуллоҳ ибн Муборак раҳматуллоҳи алайҳ гўзал хулқни: “Очиқ юзлилик, яхшилик қилиш ва азият беришдан тийилиш” дея таърифлаганлар.\nҲазрати Али каррамаллоҳу важҳаҳу: “Гўзал хулқ учта хислат билан ҳосил бўлади: ҳаромдан тийилиш, ҳалолни излаш, аҳлига бағрикенглик қилиш”, деганлар.\nЮқоридаги ҳадиси шариф ва уламолар ўгитларидан хулоса қиладиган бўлсак, инсон чиройли хулқларга одатланиши ва ёмон хулқларни тарк этиши бу динимизнинг асоси ва Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг асосий ўгитларидир. Чиройли хулқлар инсонни дунё ва охиратдаги мартабасини баланд қилади, ризқини кенг қилади. Ёмон хулқ эса икки дунёда ҳам хорлик ва надоматга сабаб бўлади.


ЭКО мумкинми - ATF.UZ — Onlayn tibbiy konsultatsiya\nSavollar › Mavzu: Andrologiya › ЭКО мумкинми\nАссалом оила қурганимизга 5 йил бўлди хали фарзандли бўлмадик. Хомиладорлик кузатилмади. 2014 йил текширувда эримнинг спермасида 1-2 та уруғ бор, прастата безларида шамолаш бор деганди. Ундан кейин шу бугунгача даволаниб келиябмиз Лекин хомиладор бўлмадим Менда анализ яхши чиқан. Эрим даволанса хам спермасида халиям уруғ йўқ, эримда касаллик белгилари инфекция борлиги аниқланди. Лекин даволанди. Гармонал ўзгариши бор эди. Урокомплекс ва спеман таблеткасини 1 ой ичди. Борган докторларимиз Бизга эcо қилишни тавсия қилишди. Эрим билан эcо қилишни истамаймиз. Бир иккита инсонларни биламан худи бизани холатимизда Боган лекин фарзандли бўлиб кетишган. Эримни аниқ бепуштликини халигача сабабини топишаолгани йўқ. Қандай маслаҳат берасиз? Олдиндан раҳмат\nЭркаклар бепуштлиги сабаби доим хам аниқ холда топилавермаслиги мумкин. Ёки хамма омиллар яхши ва зўр бўлгани чоғида хам бепуштлик бўлавериши мумкин. Бепуштлик 15-25% ва ундан хам катта улуши ноаниқ сабаблар туфайли содир бўлади. Буни ўзидан ўзи бўлган бепуштлик дейилади.\nЭрингизда хам инфекция хам бир вақтда гормонал ўзгаришлар сперматазоид ишлаб чиқарилишини бузган бўлиши керак.\nЭрингиз спермасида 1-2та сперматазоид топилган бўлса сиз ЭКО қилдира олмайсиз. ЭКО қилиш учун сперматазоид кўрсаткичи анча кучли бўлиши керак. Сизларни холатингизда фақат ИКСИ муолажаси қилиш керак. ИКСИ учун бир нечагина сперматазоид бўлиши етарли. Шу сабабли бир неча йил аввал фарзанд кўриш имконияти ноль бўлган оилалар ИКСИ шарофати билан фарзанд кўриш ва ота оналик бахтини хис қилиш бахтига эга бўла бошладилар. ИКСИ муолажаси хозирча ЎЗБда йўқ. Бу муолажа қилиш учун фақат чет элга сафар қилиш лозим.\nИКСИ қилиш учун ИКСИ хамма талабларига жавоб бера оладиган квалификацияли клиника топа олиш керак. Масалан моякни хавфсиз биопсия қилиш, криопрезервация имконияти борлиги, керак бўлса генотиплаш ва генетик текшириш имконияти ва бошқалар. Бу реклама эмас. Хохласангиз ишочнли ва квалификацияли клиникалар ва мутахассислар топишда амалий ёрдам қилишимиз мумкин


ТЕРРОРИЗМ – ТАРИХ АСОРАТИ — Nargis.uz\nТЕРРОРИЗМ – ТАРИХ АСОРАТИ\nКелажакни билмоқчи бўлсанг, тарихга боқ. Одамзот тўғрилиги бутун авлодлар, мамлакатлар ва халқлар ҳаётида кўп бора тасдикданган, ҳар қандай вазиятга, ҳар қандай ҳодисага нисбатан қўлласа бўладиган бу ҳикматни билиб олганига кўп асрлар бўлди. Уни терроризм сингари мураккаб, серқирра ҳодисага нисбатан ҳам қўлласа бўлади. Зотан, таҳдидларга довюраклик билан қарши туриш учун, энг биринчи, уларнинг мазмун моҳиятини, юзага келиш сабабларини, омилларни ва бошқа кўплаб нарсаларни тушуниб олиш зарур бўлади.\nАслида терроризм жуда қадим замонлардан бошланган, амалиёти эса турли шаклларда хилма-хил тарихий даврларга ва кўплаб сиёсий оқимларга хосдир. Лекин терроризмнинг юзага келиши борасида бошқа фикрлар ҳам мавжуд. Масалан, олимлар терроризмни XI—XII асрлар ҳашшошийларнинг ўзига хос исломий анъанасида, ўз навбатида, ҳозирги терроризмнинг келиб чиқишини Наполеондан кейинги Тикланиш (Реставрация) даври билан боглайди.\nТерроризм тадқиқотчилари орасида бу ҳодисани Библия яратилган даврлар билан боглайдиганлар ҳам мавжуд бўлиб, улар ўз биродари Ҳобилни ўлдирган Қобилни дастлабки террорчи деб атайдилар.\nҲозирда кўпчилик терроризм нима эканлиги ҳақида ҳали ҳам умумий ва бирмунча мавҳум тасаввурга эга. Бунинг сабаби, назаримизда, терроризм маданий анъаналар, ижтимоий тузилиш ва терроризмга умумий таъриф беришни анча қийинлаштирувчи бошқа кўплаб омилларга боғлиқ равишда турли мамлакатларда турлича намоён бўлувчи, моҳиятан жуда мураккаб ҳодиса эканлигидадир. Шунинг учун ҳам бу ҳодисага аниқ ва тугал таъриф бериш жуда қийин.\n“Терроризм” терминига 200 га яқин таъриф берилган, бироқ ҳали уларнинг биронтаси ҳам тан олинмаган. Энди терроризмга берилган бир нечта таърифни келтириб ўгайлик:\n-“Терроризм сиёсий мақсадда амалга ошириладиган, асосланган зўравонликдир”;\n-“Терроризм — сиёсий, мафкуравий ёки социал-революцион мақсадлар хамда интилишларга эришиш учун хукуматларни, аҳоли доираларини мунтазам қўрқитиб туриш”;\n-“Терроризм — бу “қўрқитиш, мажбурлаш ёки чўчитиш воситасида сиёсий мақсадларга эришиш учун зўравонликни ишлатиш билан тахдид солиш ёки уни ишга солиш”.\nТеррор тушунчаси негизида сиёсий мақсадларга эришиш учун зўравонликни қўллашга йўл қўйилиши тўғрисидаги тасаввур ётади.\nТеррор тушунчаси тарихан терроризм тушунчасидан аввал таркиб топган. Ҳозирги сиёсий воқслик шароитида бу тушунчалар билан тавсифланадиган ҳодисаларии фарқлаш учун уларни ажратиб олиш даркор. “Террор” атамаси лотинча “terror”— даҳшат, қўрқув сўзидан келиб чиққан бўлиб, умумий маънода у сиёсий муаммоларни ҳамда зиддиятларни зўравонлик ёрдамида ҳал этиш методини англатади. Бундан келиб чиқишича, террор — оммавий ва сиёсий мақсадларга эришиш учун зўравонликдан ҳамда зўравонлик қилиш билан тахдид солишдан мунтазам фойдаланишдир. Лекин бу террорни ўта умумлаштириб тушунишдир. Нисбатан тор маънода террор деганда диктаторлик типидаги давлат ўз фуқаролари ва сиёсий оппозицияга нисбатан амалга оширадиган зўравонлик назарда тутилади (фашистлар Германияси, Франко Неро давридаги Испания, Пиночет давридаги Чили).\nХулоса қилиб шуни айтиш жоизки, халқаро терроризм табиатини тушуниш учун унинг уч муҳим: сиёсий, ҳарбий ва молиявий жиҳатини фарқлаш лозим. Сиёсий жиҳатдан у бутун дунёга ҳукмронлик қилиш қуроли сифатида намоён бўлса, ҳарбий жиҳатдан ана шу мақсадга зўравонлик, куч билан эриш иш га қаратилган, учинчи — молиявий жиҳати унинг иқтисодий манбалари мавжуд уюшган трансмиллий жиноий rypyxлap фаолияти билан бевосита боғлиқлигидир. Халқаро терроризмнинг келиб чиқиш тарихи, омиллари ҳамда манбалари жаҳон ҳамжамияти XXI асрда ядровий, оммавий қирғин қуроллари тарқалиши майдони кенгайиши, уларнинг халқаро террорчилар кулига тушиб қолиши; нефть, газ захиралари, углеводород ресурслари мавжуд минтақалар атрофида етакчи мамлакатлар стратегик манфаатлари тўқнашуви; минтақавий можаролар ечими топилмаётгани халқаро терроризмнинг кучайиши ва кенгайиши учун кулай замин яратиши; диний экстремизм ва радикализмнинг халқаро терроризм билан бирлашиб кетиши ва оқибатда айрим давлатларда сепаратизм авж олиши каби тахдидлар билан тўқнашиши мумкинлигини кўрсатмокда.\nАввалгиси: ТЕРРОРИЗМ ВA ДИНИЙ ЭКСТРЕМИЗМ ДУНЁГA ЧИҚҚAН “ЧИПҚОН”\nНавбатдаги:Гўзаллик ва соғлиқни сақлаш соҳа вакиллари аёлларни камситиш ва уларнинг шахсиятига тегишади


«Соҳил ёқалаб чопаётган олапар», «Оқ кема» ҳамда «Сарвқомат дилбарим» каби машҳур қиссалардан иборат ушбу китоб Чингиз Айтматов ижодининг энг сермаҳсул давридан далолатдир.\nҲар учала асар жонли тасвир ва ҳикоячилик жиҳатидан ўқувчи диққатини буткул ўзига тортади.\nБиринчи марта чинакам овчилар билан денгизга чиққан Кириск овдан нега ёлғиз қайтди? Оқсоқол Ўрхоннинг хаёли, Милхуннинг ғазаби ва отасининг қатъий қарори ўн бир ёшли Кириск ҳаётини қанчалик ўзгартирди?\nЁки набирасига Шохдор она буғу ҳақида ривоят айтиб, ўзларининг бош бўғини дея ишонтирган, оғир вазиятларда қабиладошларини фақат Она буғугина асрай олади, деган Мўмин чол нега ўз қарашларига қарши чиқди? Она буғуни овлаб, зиёфат қилишга чолни нима мажбур қилди?\n«Сарвқомат дилбарим» эса бир муҳаббат ҳақида икки тақдир ҳикоясидан иборат. Аммо бир қарашда, бир учрашувда ўз севгисини топган Илёс нега пок севгисини хиёнатга алмаштирди? Йиллар ўтиб ўғлини топганда нега отаси эканлигини айтолмайди? Асар давомида яна бир муҳаббат тарихидан огоҳ бўласиз.


Шавкат Мирзиёев: «Одамлар қачон уйғонади? Биз анча нарсада кечикканмиз»\nШавкат Мирзиёев: «Одамлар қачон уйғонади? Биз...\n14.12.2018 12:36 0 161\nҚарши шаҳрида вилоят ва туманлар ҳокимлари, секторлар раҳбарлари иштирокида йиғилиш бўлиб ўтмоқда, деб хабар берди Президент матбуот хизмати.\n— Мана кўряпсизлар, деярли ҳар куни фармон, қарор чиқяпти. Уларнинг устида ташкилотлар, экспертлар ойлаб, йиллаб ишлайди. Бу фармон, қарорларни ишлаб чиқиш азоб. Уларни амалга ошириш ўн карра азоб, — деди давлатимиз раҳбари.\n— Халқимиз яхши яшашини, ривожланган давлатлар қаторига чиқишни истаймиз. Лекин ҳеч ким меҳнатсиз, машаққатсиз натижага эришмаган, эришолмайдиям! Президент келиб йўналиш беради, вазифа қўяди. Уларни ким амалга оширади? Одамлар қачон уйғонади? Биз анча нарсада кечикканмиз. Агар эндиям уйғонмасак олдимизга қўйган катта мақсадларимизга етолмаймиз. Биров келиб биз учун ҳеч нарса қилиб бермайди, — деди Шавкат Мирзиёев.\nПрезидентимиз дунёдаги рақобатга муносиб бўлиш, бирни икки қилиш учун ҳар бир раҳбар, ҳар бир ёш ҳар куни ўқиши, ўзини қийнаши, изланиши кераклигини таъкидлади.\nЙиғилишни видеоселектор орқали кенг жамоатчилик вакиллари кузатиб бормоқда.\nШавкат Мирзиёев Қашқадарё ижро органлари


Бош сахифа > Янгиликлар > Ёш истеъдодлар камоли\nПрезидентимиз томонидан маданият, санъат соҳасини юксалтириш, жойлардаги маданият ва аҳоли дам олиш марказларига керакли шароитларни яратиш мақсадида бир қанча ишлар амалга оширилмоқда. Жумладан, туман маданият ва дам олиш маркази биноси ҳам янгиланиб, қулай шароитлар яратилмоқда.\nМарказда учта жамоа, еттита тўгарак мавжуд. "Гули" ашула ва рақс халқ ансамбли, "Кармана юлдузлари" фольклор этнографик халқ ансамбли, "Fунча" намунали болалар жамоаси, "Ниҳол" рақс тўгараги ва бошқалар шулар жумласига киради. Марказимизда иқтидорли, истеъдодли ёшлар кўпчиликни ташкил қилади. Жумладан, 2015 йили "Миллий рақс ижрочилари" Республика кўрик-танловининг якуний босқичида "Ниҳол" рақс тўгараги қатнашчиси Динара Асадуллаева 3-ўринни эгаллади. Яна ўша йилда Қорақалпоғистон Республикасида бўлиб ўтган "Нафосат бўстоним маним" Республика кўрик-фестивалида "Гули" ансамбли қатнашчилари Улуғбек ва Ҳамза Саидовлар 2-ўринни, рақс йўналиши бўйича Навоий маданият ва санъат коллежи ўқувчиси Дурдона Зокирова 3-ўринни қўлга киритди. Ўтган йили "Ниҳол" давлат мукофотининг вилоят саралаш босқичида Д. Зокирова фаол иштирок этиб, Республика босқичида қатнашиш имконига эга бўлди. Дурдона сентябрда Хоразмда бўлиб ўтадиган халқаро рақс фестивалига иштирок этиш учун ҳозирлик кўрмоқда. Унинг онаси, балетмейстер Дилфуза Имомова марказимизнинг маҳоратли, истеъдоди баланд устозларидан саналади. У кишининг кўплаб шогирдлари вилоят, республика миқёсидаги тадбирда фаол иштирок этиб келишмоқда.\nБундан ташқари, "Fунча" жамоаси устози, кўп йиллик тажрибага эга Дилфуза Шодиеванинг ҳам ютуқларда муносиб ҳиссаси бор. Йигирма беш нафар ўғил-қиздан иборат бу жамоанинг миллий урф-одатларимиз, анъаналаримизни ёш авлодга куй-қўшиқлар билан сингдириши диққатга сазовор. Яқинда жамоа "Ягонасан, муқаддас Ватан!" Республика кўрик-танловининг вилоят босқичида қатнашиб, 2-ўринни эгаллади ва Республика босқичида иштирок этадиган бўлди.\nШунингдек, "Ниҳол" давлат мукофоти совриндори Шерзод Шодиевнинг "Анъанавий ижрочилик" тўгарагида айни пайтда ўттиз нафар ёш ижро сирларини ўрганиб келмоқда. Марказда "Ўзбекистон гуллари" ансамблини ташкил этиш учун амалий ҳаракатлар олиб борилмоқда. Ёш истеъдодларни камол топтириш йўлидаги бу ишларимиз жадаллик билан давом этаверади.\nтуман маданият бўлими бошлиғи.


Ўзбекистонда янги спорт ташкилоти – Француз бокси Сават Ассоциацияси ташкил этилди - Darakchi\nСПОРТ 27.04.2020, 13:09\nЮртимиз аҳолиси орасида соғлом турмуш тарзи тарғиботи, оммавий спорт ҳамиша диққат марказда бўлган, шахсан давлатимиз раҳбарининг доимий кузатуви ва кўмагида ривожланиб бормоқда. Айниқса, бугунги карантин даврида спортнинг аҳамияти янада ошди, юртдошларимиз саломатликнинг нақадар улуғ неъмат эканлигини яна бир карра англаб етишди.\nЎзбекистонда турли спорт турлари бўйича федерация ва ассоциациялар фаолият кўрсатиб келмоқда ва уларнинг сони мунтазам равишда ортиб бормоқда. Янги ташкил этилган француз бокси Сават Ассоциацияси ҳам тез орада ўз мухлисларини топиб олишига шубҳа йўқ.\nЯқинда Ўзбекистон француз бокси Сават Ассоциацияси Адлия вазирлигида рўйхатдан ўтди ва махсус гувоҳномага эга бўлди. Шунингдек, ассоциация Ўзбекистон Республикаси Жисмоний тарбия ва спорт вазирлиги тизимида белгиланган тартибда рўйхатдан ўтказилди. Янги ассоциациянинг президенти этиб “Туронбанк” АТБ раиси Мирзаев Чори Садибакосович, Бош котиб лавозимига Ходжаев Шуҳрат Арифджанович сайланишди.\nФото:Ўзбекистон француз бокси Сават Ассоциацияси президенти Чори Мирзаев\n“Француз бокси Сават чуқур илдизларга эга бўлиб, 300 йилдан кўпроқ тарихга эга спорт тури ҳисобланади. Француз бокси Сават 1924 йил Париж шаҳрида бўлиб ўтган ёзги Олимпиада ўйинларида расмий спорт турларидан бири бўлган ва Франция давлати миллий мероси ҳисобланади. Спортнинг янги-янги қирраларини очишга ҳавасмандлар юрти бўлган Ўзбекистонда ҳам мазкур тарихий спорт турини ривожлантириш мақсадида ушбу спорт тури ҳаваскорлари ташаббуси билан Ўзбекистон француз бокси “Сават” ассоциацияси ташкил этилди. Бизнинг асосий мақсадимиз ёшлар ўртасида соғлом турмуш тарзини тарғиб қилиш, уларни оммавий спортга жалб этиш, мамлакатимизнинг халқаро нуфузини ошириш ва спорт орқали миллатлар ўртасида дўстона муносабатларни янада ривожлантиришдир”.\nФото:Ўзбекистон француз бокси Сават Ассоциацияси Бош котиби Шуҳрат Ходжаев\nБир сўз билан айтганда, Ўзбекистон француз бокси “Сават” ассоциациясининг ташкил этилиши, мамлакатимизда жисмоний тарбия ва спортни янада оммалаштириш, аҳоли ўртасида соғлом турмуш тарзини тарғиб қилиш, ёшлар орасидан иқтидорли спортчиларни саралаб олиш ва асосийси, юксак маданиятга эга бўлган ҳар томонлама етук ҳамда жисмонан соғлом инсонларни шакллантиришда ўзининг муносиб ҳиссасини қўшиши шубҳасиз. Зеро, соғлом жамият – энг буюк ишларга қодир бўлади.


17 апрел 2021, Тошкент вақти: 23:30\nФермернинг қабул пунктидан қайтариб олиб келган пахтаси\nҚашқадарё вилояти, Миришкор туманидаги пахта қабул қилиш пункти фермерлар топшираётган пахта сортини атайин пастга тушириб қабул қилмоқда.\nБу ҳақда Озодликка арз қилган фермерларнинг айтишларича, ёмғирда қолмаган, қўлда терилган тоза пахта иккинчи сортга қабул қилиниши оқибатида улар ҳар тоннадан 400 минг сўмдан зарар кўряпти.\nБаъзи фермерлар бундан норози бўлиб, пахтасини қайтариб олиб кетмоқда.\nҚабул пункти тарозибони пахта лаборатория текширувидан ўтказилганидан кейин унинг сорти аниқланиб, қабул қилинаётганини айтди.\nМиришкор туманидаги “Дўстлик шаҳзодаси” фермер хўжалиги раҳбари Иноятилло Муртазоқуловнинг Озодликка айтишича, Помуқ қишлоғидаги пахта қабул қилиш пункти у олиб борган пахтани сортини паст қилиб қабул қиляпти:\nПахтани кўриб биринчи сортга оламиз деб мени алдаб, 2.1 сортга қабул қилибди\n- 16 октябрь куни пунктга 1 тоннаю 490 килограм тоза пахта олиб бордим. Пахтани кўриб биринчи сортга оламиз деб мени алдаб, 2.1 сортга қабул қилибди. Буни менга берган “пика” қоғозидан билиб қолдим. Ҳа, майли дедимда кетдим. Иккинчи куни яна пахта олиб борсам, 2.1га оламиз деди. Қўлда терилган тоза пахта бўлса, ёмғир кўрмаган бўлса, ифлос бўлмаса, нега бундай қиласизлар деб норозилик билдириб, лаборатория қилдирсам, 2.3га чиқарди. Кейин мен пахтани бермай олиб қайтдим.\nФермернинг айтишича, пахта пунктида лаборатория ходимлари ҳам тарозибон ва бошқа раҳбарларнинг айтганига қараб хулоса чиқаради:\nБиз пахтанинг сорти сунъий пасайтирилгани ҳисобига унинг ҳар тоннасидан 400 минг сўмдан ютқазяпмиз\n- Лаборатория натижалари ўзлари хоҳлаган одамга қараб чиқарилади. Бўлмаса шу пайтгача 1.1га олиб келган, ҳозир ҳам 1.1га оляпти. Бу уларнинг ўзини ички сири. 1.1 га топшираётганлар пахта пункти билан қандай муомала қиляпти, буни мен билмайман. Лекин, юрагига маъқул бўлган одамники бундай оляпти, маъқул бўлмаганникини паст сортга оляпти. Биз пахтанинг сорти сунъий пасайтирилгани ҳисобига унинг ҳар тоннасидан 400 минг сўмдан ютқазяпмиз.\nИсми сир қолишини сўраган бошқа бир миришкорлик фермер ҳам худди шундай ҳолат унинг бошидан ҳам ўтганлигини, лекин иккинчи сортга қабул қилинган пахта биринчи сорт билан бир жойга уйилаётганига гувоҳ бўлганини айтади:\n- Менинг ҳам тоза пахтамни иккинчи сортга қабул қилишди. Қизиғи шундаки биринчи сорт дегани ҳам, иккинчи сорт дегани ҳам бир “бунт”га тўкиляпти. Эртага заводга топширишда уни қандай ажратиб олишар экан, ҳайронман.\nПомуқ қишлоғидаги пахта қабул қилиш пункти тарозибони Норали Хуррамов, фермерларнинг иддаоларида жон йўқлигини, маҳсулот лаборатория текширувидан ўтказилганидан кейин сортига қараб қабул қилинаётганини айтди:\n- Пахта ёмғирга қараб сортдан-сортга ўтмайди. Ифлослигига қараб ва пахтанинг пишиб етилганлиги коэфициентига қараб сорт белгиланади. ЛПС деган асбобда текшириб кўрилиб, сорти аниқланади. Ўша фермернинг ўзи гувоҳлигида анализ қилиб бердик, кейин у топширмайман деб пахтасини қайтариб олиб кетди. Ифлослиги учун иккинчи сортга ўтган эди.\nФермер Иноятилло Муртазоқулов қайтариб олиб келган пахтаси шундайлигича турганлигини, хоҳлаган комиссия келиб текшириб кўриши мумкинлигини айтади:\n- Мана холис комиссия келиб текширсин, қайтариб олиб келган пахтамдан намуна олиб лаборатория қилсин. Биринчи сортга ўтмаса, мана мен кафил.\nМиришкор тумани ҳокимлигидан бу масалага изоҳ олишнинг имкони бўлмади.


Энг муаммоли смартфонлар аниқланди » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\nЭнг муаммоли смартфонлар аниқланди\nBlannco Technology Group таҳлилий компанияси смартфон ва планшетларда қанчалик тез-тез носозликлар юзага келишини аниқлашга бағишланган тадқиқоти натижаларини эълон қилди, деб ёзади «Дарё». Мутахассислар iPhone’ларда муаммолар Android-гаджетларга қараганда кўпроқ кузатилишини маълум қилди ва антирейтинг етакчиларини ошкор этди.\nМутахассислар ҳам дастурий таъминот (тўсатдан «осилиб қолиш» ёки дастурларнинг ёпилиб қолиши), ҳам қурилма билан боғлиқ носозликларни (сигнал йўқолиши, кучли қизиб кетиш) ҳисобга олди. 2016 йилнинг учинчи чораги якунларига кўра, улар iOS ва Android-гаджетларда юзага келадиган муаммолар сони, шунингдек, муайян носозликлар тезлигини таққослади.\nТадқиқ қилинган Apple қурилмаларининг 62 фоизида носозликлар кузатилган бўлса, муаммоли Android-гаджетлар улуши 47 фоизни ташкил этди. iOS-қурилмалар орасида носозликларнинг энг катта қисми (13 фоизи) iPhone 6’да қайд этилди, антирейтингнинг иккинчи ва учинчи ўринларини iPhone 5S ва iPhone 6S (9 фоиздан) эгаллади. iPhone 7 ва 7 Plus кечроқ чиққани учун рейтингга кирмади, энг барқарор қурилмалардан бири эса iPhone 4S бўлиб чиқди — ушбу модель билан боғлиқ муаммолар барча ҳолатларнинг бор-йўғи 2 фоизини ташкил этди.\nAndroid-қурилмалар ичида эса энг муаммоли смартфон LeEco Le2 деб топилди. Иккинчи ўринни Xiaomi Redmi 3S ва Redmi Note 3 эгаллади — уларнинг ҳиссасига муаммолар умумий сонининг 9 фоизи тўғри келди. Samsung Galaxy S7 edge тўртинчи ўринда жойлашди.\nШунингдек, тадқиқотчилар носозликлар хусусияти ва энг муаммоли дастурлар бўйича рейтинглар тузди.\nТеглар: Plus кетиш барча Android ёпилиб қурилмалардан\n14:43 / 14-12-2016