Ҳужумчининг гапи “Рома”ни жунбушга келтирди. Унга чиқиш эшиклари кўрсатилди!\n20 июнь, 19:02\n“Рома”нинг энг истеъдодли ўйинчиларидан бири Николо Дзаньолонинг Sport Week нашрига берган интервьюсида айтган гаплари клуб раҳбариятига қаттиқ ботди ва ўйинчи энди ўзига бошқа жамоа топиши керак, - деб ёзмоқда Италия нашрлари.\nДзаньоло ўзига қизиқиш билдираётган “Ювентус” ва “Милан”ни мақтаган ҳолда, бу икки жамоадан фарқли равишда “Рома”ни топ-клублар қаторига қўша олмаслигини таъкидлаган. Унинг бу гапи клуб раҳбарияти ва ашаддий мухлисларни жунбушга келтирди.\nФутболчининг гапини ҳазм қила олмаётган мухлислар ижтимоий тармоқларда “Агар сен “Рома”ни бошқа жамоага ўтиш учун бир босқич санасанг, чиқиш эшиклари олдингда”, деган маънодаги хитобларни ёзмоқда.\nНиколо Дзаньолонинг “Рома” билан яна икки йиллик шартномаси бор. Ўйинчи билан янги битим борасидаги музокаралар ижобий натижа бермаяпти. Шунингдек, клуб мутасаддилари 22 ёшли футболчини арзон сотиб қўйишдан ҳам чўчимоқда.\nРим клуби хўжайинлари Дзаньоло учун 55-60 миллион евро талаб қилмоқда. Ўйинчига даъвогар бўлган “Ювентус” ҳам, “Милан” ҳам бу суммани кўтара олмайди. Бу трансферни амалга оширишга фақатгина “Ньюкасл” қодир. Бироқ, Дзаньолонинг ўзи Италиядан ташқарига чиқмоқи эмас, деб ёзмоқда Италия газеталари.\n“Рома” раҳбарияти Николо Дзаньоло масаласи жамоа муҳитига салбий таъсир ўтказишидан хавотирга тушгани айтилмоқда.\nДзаньоло ўтган мавсумда барча турнирларда 42 маротаба майдонга тушиб, рақиблар дарвозасини 8 марта ишғол қилди ва тўққиста ассистни амалга оширди.\nУЕФАнинг янги турнири – Конференциялар лигаси финалида унинг “Фейеноорд” дарвозасига киритган ягона голи Жозе Моуриньо жамоасига илк совринни тақдим этди.\nДарвозабон Римни тарк этади\n“Рома”нинг иккинчи дарвозабони Даниэл Фузато тез орада жамоасини алмаштириши кутилмоқда. 24 ёшли бразилиялик голкиперга Испания Сегундасининг “Ибица” жамоасидан жиддий чорлов бўлмоқда.\nРимликлар Фузатони 2018 йили Бразилиянинг “Палмейрас” клубидан 500 минг еврога харид қилган эди. Ёш дарвозабон “Рома”нинг асосий таркибига кира олмади.\nФузато якунланган мавсумда Конференциялар лигасида битта ўйинда қатнашиб, ўз дарвозасидан иккита тўп олиб чиқди.\n“Рома” яқинда “Бенфика”дан 22 ёшли сербиялик дарвозабон Миле Свиларни трансфер қилганидан кейин Фузато Италия пойтахтини тарк этишга қарор қилди.\nМоуриньога керак бўлмай қолган ўйинчини уч жамоа чақиряпти\nЎтган мавсумнинг биринчи ярмида Жозе Моуриньо ишончини оқламаган Риккардо Калафьори январда “Женоа”га ижарага жўнатилган эди.\nПортугалиялик мутахассис бошчилигидаги мураббийлар штаби келаси мавсумда ҳам 20 ёшли ўйинчига ишонч билдирмайдиган бўлди.\nМоуриньо жамоага Неманья Матч келгани ва “Лилль” вакили Мехмет Зеки Челикнинг трансфери деярли ҳал бўлганини инобатга олиб, ёш футболчинига асосий таркибдан жой бермоқчи эмас.\nМаълумотларга қараганда, истеъдодли футболчига “Кремонезе” ва “Салернитана” жиддий қизиқиш билдиряпти. Бундан ташқари, Швейцариянинг “Базель” клуби ҳам Калафьорига таркибидан жой беришга тайёр.\nЗаниоло "юлдуз"лик касалига чалинган


18:57, 06.09.2020 // 24014\n«Nature inFocus Photography Awards 2020» танловининг ғолиблари эълон қилинди. Ҳакамлар ҳайъатининг юқори баҳоларига сазовор бўлган Осиёдаги ёввойи табиатнинг ажойиб суратлари билан сиз ҳам танишинг.\nФото: Nature inFocus Photography\nУшбу ҳашарот оддийгина палма дарахтининг зараркунанда қўнғизи. Мофид Абу Шалванинг «Боксчи» сурати «Ҳайвонлар портрети» номинациясида иккинчи ўринни эгаллади.\nГанеш Чоудхури Ганга дарёсидаги делфин сурати учун «Ҳайвонлар портрети» номинациясида ғолиб бўлди. Ушбу ҳайвон йўқолиб кетиш хавфи остида бўлиб, Қизил китобга киритилган.\nМагнус Лундгрен «Автотўхтатувчи» сурати билан «Ҳайвонларнинг хатти-ҳаракати» номинациясида бошқаларга ўрин қолдирмади.\nКафр шохли қарғаси – ушбу оилага мансуб энг катта ва ҳақиқий йиртқич қуш. Фотосуратчи Варун Таккарнинг иши «Ҳайвонларнинг хатти-ҳаракати» номинациясида алоҳида эътиборга сазовор бўлди.\nЯшпал Ратхорнинг Бангалор устидан учиб ўтаётган «Қора рицар» деб номланган сурати танловнинг Гран-приси ҳамда «Ёввойи пейзаж ва ҳайвонларнинг яшаш шароити» номинацияси ғолиблигини қўлга киритди.\nФотосуратчи Кришненду Митра пандемия даврида ўзини-ўзи яккалаш тажрибаси туфайли атрофда юз бераётган воқеаларни диққат билан ўрганиб чиқиш имкониятидан фойдаланди. «Шаҳар ҳаёти» сурати «Табиатни муҳофаза қилиш масалалари» номинациясида алоҳида эътиборга сазовор бўлди.\nҲинд каркидони ушбу кадрда суратга тушиш учун ўзи яшайдиган боғнинг ташқарисига чиқди. Сумабрата Муликнинг «Кунга чиқиш» сурати «Ҳайвонлар портрети» номинациясида фахрли иккинчи ўринни эгаллади.\n«Табиатни муҳофаза қилиш масалалари» номинациясида Шкирант Маннепурининг «Ўлим доираси» энг яхши кадр деб топилди.\nФиллар терисини соғлом сақлаш ва паразитлардан ҳимояланиш учун чангга бурканади ва бу уларнинг иссиқ ҳаводан салқинлашига ҳам ёрдам беради. Сурат муаллифи Ситара Картикеян «Ёш фотосуратчилар» номинациясига лойиқ деб топилди.\nДигант Десаи «Ёввойи пейзаж ва ҳайвонларнинг яшаш шароити» номинациясида «Немо ва актинлар» сурати бўйича эсдалик совға билан тақдирланди.\nБаъзан табиат ҳайратомуз лаҳзалар билан лол қолдиради. Наян Жиоти «Тундаги сароб» сурати билан «Табиатнинг ижодий иши» номинациясида ғолиб бўлди.\n«Табиатнинг ижодий иши» номинациясининг иккинчи ўринига эса ноодатий сурати билан Гагандип Матару лойиқ кўрилди.\nАбхикрам Шехаватнинг «Ишончда ҳамкорлик» «Ёш фотосуратчилар» номинациясида иккинчи ўринни олди.\n«Осмондаги тузоқ» – Абҳижит Аддя «Табиатни муҳофаза қилиш масалалари» номинациясида ютуққа эришди. Калкутта яқинидаги сув-ботқоқ овчиларнинг маконига айланган бўлиб, улар бу ерга қушларни тутадиган тузоқ тўрларни ўрнатган.\nМагнус Лундгреннинг «Сув остидаги Uber» асари ҳакамлар томонидан «Ёввойи пейзаж ва ҳайвонларнинг яшаш шароити» номинациясига мос деб топилди.\nГанеш Чоудхарининг «Гангадаги ўлим» сурати «Табиатни муҳофаза қилиш масалалари» номинациясида алоҳида эътиборга лойиқ деб топилди.\n«Ҳайвонлар портрети» номинацияси ғолиблиги Рипан Бисваснинг «Ёмғирлар мавсумида кўпайиш» суратига насиб этди.\n«Қуёшни тут» асарининг муаллифи Сумит Адхикарий «Ёш фотосуратчи» номинациясида эътиборга лойиқ деб топилди.\nҲақиқий иблис ва сеҳрланган ўрмон: ёввойи табиатнинг ҳайратга солувчи кадрлари (фото)\nТабиат истисно тарзда инъом этган 20 та ажабтовур жонивор (фото)\n12:23, 28.10.2020 // 99359\n23:50 Кеча // 85079\n00:45 Кеча // 77554\n13:21 Кеча // 66321\n15:47 Кеча // 60088


Исроил Мадримовни ҳафтанинг энг яхши боксчиси бўлиши учун қўллаб-қувватланг! / Ўзбекистон янгиликлари, энг сўнгги хабарлар\nИсроил Мадримовни ҳафтанинг энг яхши боксчиси бўлиши учун қўллаб-қувватланг!\n16 мая 2017, 12:00 1653 кўрилди\nАйни вақтда WSBнинг Twitter ижтимоий тармоғидаги саҳифаси орқали ўтган ҳафтанинг энг яхши боксчисини аниқлаш учун сўровнома ўтказилмоқда. Унда франциялик Самуэль Кармона, қозоғистонлик Сапарбай Айдаров ҳамда ҳамюртимиз Исроил Мадримовнинг номзоди қайд этилган.\nХабарингиз бор, ўтган ҳафта "Uzbek Tigers" боксчилари Кубанинг "Cuba Domadores" жамоаси спортчиларига қарши жанг ўтказиб, 3:2 исобида зафар қучди. Жангда -75 кг вазн тоифаси бўйича иштирок этган боксчимиз Исроил Мадримов Олимпиада, жаҳон чемпиони ҳисобланган Арлен Лопесни мағлубиятга учратди.\nУшбу ҳавола орқали сўровномада иштирок этиб, боксчимизни қўллаб-қувватланг!\nОмад сенга Исроил\nUzbek Tigers кубалик рақибларни мағлубиятга учратди\nШаҳрам Ғиёсов Жаҳон чемпионатининг энг яхши боксчиси деб топилди


Шерзод Шерматов ёшлар учун танлов эълон қилди\nТошкент ёшлар форуми доирасида ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазири Шерзод Шерматов ёшлар билан очиқ мулоқот ўтказди.\nУчрашув давомида вазир “Нимага айнан IT-соҳасини ривожлантирмоқчиман”, деган мавзуда ҳикоялар танловини ўтказиш ҳақида эълон қилди. Энг яхши 10 та ҳикоя муаллифига IT-марказларида ўқиш ҳамда ишга жойлашишга ёрдам берилиши, шунингдек, 10 та ноутбук тақдим этилиши айтилди.\nФорумда Ш.Шерматов ёшлар томонидан Ўзбекистонда PayPal каби электрон тўловларнинг ишламаслиги масаласида берилган саволга жавоб берди.\n- Ҳақиқатдан ҳам PayPal тизимида Ўзбекистон йўқ. Бунга менимча, Ўзбекистонда узоқ йиллар давомида конвертация тизимининг ишламагани ва шу каби бошқа сунъий тўсиқлар сабаб бўлган, - деди вазир. - Айнан шу сабаблар туфайли PayPal Ўзбекистонни ўз рўйхатидан чиқарган бўлиши мумкин. Бизнинг вазифамиз, Марказий банк, Молия вазирлиги ва бошқа тегишли ташкилотлар билан тизимга Ўзбекистонни қўшишдан иборат. Бу борада ўзгаришлар бўлади, деган умиддаман.


Дунёдаги энг ғалати кучук - видео\nВидеода акс этган итнинг эгаси бошпанасиз жониворлар сақланадиган маскандан дунёдаги энг “хунук” кучукни атайлаб асраб олган.\nЭндиликда Бо лақабли бесўнақай бу кучук ўз “онаси” билан ҳар куни Instagram учун суратга тушиб, бахтли ҳаёт кечирмоқда.\nБо машҳурликка эришиб, кўпчиликнинг меҳрини қозонди. Авваллари одамлар уни кўрса четдан айланиб ўтарди.\n20:00 05.06.2020 (Янгиланган 20:08 05.06.2020)\nМиннеаполисда полиция ходими қўпол ҳаракатлари натижасида ҳалок бўлган Жорж Флойд билан видолашув маросими ўтказилди.\nФлойд хотирасини ёдга олиш учун юзлаб одамлар Миннеаполисдаги North Central университети биносига келишди.\nФлойд жасади солинган тобут машинада қабристонга олиб кетилаётган вақтда йиғилган одамлар "Одил судловсиз тинчлик бўлмайди!", деб бақиришди.\nАфроамерикалик Жорж Флойд ўлдирилиши ортидан келиб чиққан тартибсизликлар туфайли Оқ уйда қўшимча хавфсизлик чоралари кўрилмоқда.\nКуни кеча президент Дональд Трамп қароргоҳи атрофида қўшимча девор ўрнатилди. Унинг баландлиги икки метрдан ошади. У Лафайет майдони атрофидаги тўсиқни давом эттириб, намойишчиларга Оқ уйга яқинлашишига йўл қўймайди. Шунингдек, Вашингтонда АҚШ миллий гвардияси билан назорат кучайтирилди.\nВидеода ҳарбийлар пойтахт кўча ва объектларини қўриқлаши акс этган.\nМай ойи охирида Жорж Флойд Миннеаполисда полиция ходимлари томонидан ушланганидан кейин вафот этди. Унинг ўлими мамлакат ичида ва дунёда катта норозиликларга сабаб бўлди. Американинг кўплаб йирик шаҳарларида намойишлар тартибсизликлар ва талон-тарожликларга айланди.\nТОШКЕНТ, 6 июн - Sputnik. Тожикистоннинг Кулоб шаҳрида 63 яшар эркак ўзини молия бошқармаси олдида ёқиб юборди, у танасида 95% куйиш билан касалхонага олиб келинган, деб хабар қилмоқда Sputnik радиоси.\nSputnik / Ирина Калашников\nХабарда қайд этилишича, шанба куни эрталаб Зариф Абдуллоев молия бошқармаси биноси қаршисида ўзини пичоқ билан жароҳатлаган, сўнгра устидан бензин қуйиб, ўз-ўзини ёқиб юборган.\nЖабрдийда ички қон кетиш ва танасининг 95%и куйган бир аҳволда касалхонага олиб борилган. Шифокорлар сўзларига кўра, Абдуллоевни операция қилишган, аммо ҳозирда унинг аҳволи ўта оғирлигича қолмоқда.\nМолия бошқармасида рўй берган ҳодисадан хабардорликлари, аммо эркак ҳаракати сабабларидан бехабарликларини маълум қилганлар.\n"Менга аллақандай Зариф Абдуллоев ўзини Кулоб молия бошқармаси олдида ёқиб юборганини айтишди. Аммо ҳозирча ушбу ҳаракат сабабини билмайман. Фақатгина, Зариф Абдуллоев нон цехига эга эканлигидан хабардорман", – деб айтган Хатлон вилояти молия бош бошқармаси раҳбари Бахтиёр Назарзода.\nОАВда берилган маълумотларга кўра, Абдуллоев Кулоб молия бошқармаси билан ҳамкорлик қилган ва вилоят марказидаги мактабгача муассасаларни озиқ-овқат билан таъминлаган. Бошқарма унга аввал бошда қилинадиган барча ҳаражатларни қоплаб бериш ваъдасини берган, аммо кейинчалик эркак амалдорлардан ваъда қилинган пулларни қайтариш борасида кўп маротаба рад жавобини олган.


Наманганда жиноят ишлари сони 77,6 фоизга ошгани айтилди - Bugun.uz\nНаманганда жиноят ишлари сони 77,6 фоизга ошгани айтилди\n21:47 | 14-01-2022\nНаманганда 2021 йилнинг ушбу даврига нисбатан таққослаганда судланган шахслар сони 92,7 фоизга, жиноят ишлари сони эса 77,6 фоизга ошганлиги ҳақида «Bugun.uz»нинг Намангандаги мухбири хабар берди.\nМаълум бўлишича, вилоят суди жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъати судьялари ва жиноят ишлари бўйича туман (шаҳар) судлари томонидан 2021 йил давомида 5303 нафар шахсга нисбатан 4052 та жиноят иши кўрилиб, 3980 нафар шахсга нисбатан 2813 та жиноят иши ҳукм чиқариш билан, 18 нафар шахсга нисбатан 16 та жиноят иши тиббий тартибдаги мажбурлов чораси қўллаш билан якунланган.\nфирибгарлик — 392 тага;\nўғрилик — 341 тага;\nтранспорт воситалари ҳаракати ёки улардан фойдаланиш хавфсизлиги қоидаларини бузиш — 339 тага;\nқасддан баданга енгил шикаст етказиш билан боғлиқ жиноятлар — 180 тага;\nбезорилик — 150 тага;\nҳужжатлар, штамплар, муҳрлар, бланкалар тайёрлаш, уларни қалбакилаштириш, сотиш ёки улардан фойдаланиш — 103 тага;\nконституциявий тузумга тажовуз қилиш — 11 тага;\nсавдо ёки хизмат кўрсатиш қоидаларини бузиш — 23 тага;\nпора олиш — 9 тага;\nўзлаштириш ёки растрата йўли билан талон-торож қилиш — 99 тага;\nпора бериш — 84 тага,\nқасддан баданга ўртача оғир шикаст етказиш билан боғлиқ жиноятлар — 63 тага;\nқўшмачилик қилиш ёки фоҳишахона сақлаш 63 тага ошган.\nШунингдек, 2021 йил давомида жами судланган шахсларнинг 990 нафари ўзларига тегишли хулоса чиқармаган ҳолда такроран жиноятга қўл урган. Судларнинг инсонпарварлик тамойилини қўллаши натижасида 2021 йил давомида 11 нафар шахс оқланиб, 380 нафар шахс суд залида қамоқдан озод қилинган.\nАввалроқ Ўзбекистонда коррупцияга оид жиноятлар учун жазо кучайтирилаётгани айтилганди, шунингдек, очилмаган жиноятлар тадқиқ этилиши ҳамда бу бўйича статистик маълумот йиғилиши ҳақида хабар қилинганди.


Тошкент тиббиёт академияси гистология ва тиббий биология кафедраси\nжүктеу 201.49 Kb.\nөлшемі 201.49 Kb.\nЭМБРИОЛОГИЯ Маъруза матни Тошкент – 2007 Маъруза мавзуси\nЖинсий ҳужайраларнинг тузилиши. Сперматозоид\nТухум ҳ ужайранинг тузилиши.\nҲОМИЛА ВАРАҚЛАРИНИНГ ДИФФЕРЕНЦИРОВКАСИ.\nПРОВИЗОР АЪЗОЛАР. Ҳомиладан ташқари варақлардан ҳосил бўлади. Уларга амнион, сариқлик копчаси, аллантоис, йўлдошлар киради. Амнион\nЙўлдошнинг она қисми .\nРИВОЖЛАНИШНИНГ КРИТИК ДАВРЛАРИ.\n: uum2 -> uum-gistology-%5Bazizova-fx%5D -> amaliy-qism -> ma'ruzalar -> gistologiya%201-2%20kurs\ngistologiya%201-2%20kurs -> Текст лекции Ташкент 2012 Тема лекции: эндокринная система 2 часа План лекции: Общая характеристика\nuum2 -> Аккомодация. Бинокулярное зрение\nuum2 -> Лекция биохимия мышц для студентов 2 курса лечебного и санитарно-профилактического факультетов\nuum2 -> Аномалии родовой деятельности\namaliy-qism -> «эмбриология»\nuum2 -> Об руҳий касалликларнинг этиологияси ва патогенези\nuum-gistology-%5Bazizova-fx%5D -> 4 та тўғри жавобли тестлар\nГИСТОЛОГИЯ ВА ТИББИЙ БИОЛОГИЯ КАФЕДРАСИ\nМаъруза мавзуси: ЭМБРИОЛОГИЯ – 2 соат\nҲомила варақларининг дифференцировкаси\nПровизор аъзоларининг ҳосил бўлиши, тузилиши фаолияти\nЭмбриогенез ривожланишининг критик даврлари\nЭмбриология- ҳомила ривожланиши ҳақидаги фан. Бундан ташқари у аномалияларнинг ривожланиши сабабларини, эмбриогенезнинг регуляциясини, органогенез жараёнларини ўрганади. Эмбриогенез - бу уруғланишдан то туғилгунга бўлган давр. Эмбриогенезнинг 3 та даври бўлади: 1) бошланғич – уруғланишдан 1 хафта кейин; 2) пушт даври – 2-8 хафта; 3) ҳомила даври (йўлдошнинг ҳосил бўлиши, тўқималарнинг дифференцировкаси).\nГаметогенез – жинсий ҳужайраларнинг ҳосил бўлиши. У 4 та босқичга бўлинади: 1) бирламчи жинсий ҳужайраларнинг ҳосил бўлиши ва уларнинг жинсий безлардаги миграцияси; 2) жинсий ҳужайраларнинг жинсий безларда митоз йули билан кўпайиши; 3) аёл ва эркакларда мейоз бўлиниш ва гаплоид ҳужайраларнинг ҳосил бўлиши; 4) уруғланишга мойил бўлган жинсий ҳужайраларнинг етилиши ва шаклланиши.\nСут эмизувчиларда бирламчи жинсий ҳужайралар энтодерманинг сариқлик қопчасида (провизор аъзо) пайдо бўлади ва жинсий ҳужайралар чарвининг дарсал қисми бўйлаб кўчади (миграция бўлади). Жинсий ҳужайраларнинг митотик бўлиниши тубан ҳайвонларда бутун умри давомида кузатилади. Одамда эса бу жараён эркаклар ва аёллар жинсий ҳужайраларида турлича рўй беради. Аёллар жинсий безларида уларнинг кўпайиши фақат эмбриогенез даврда бўлади. Туғилишдан олдин митотик бўлиниш тўхтайди ва улар 1 мейознинг профаза босқичига киради, Мейознинг 2 бўлиниши эса жинсий балоғат даврида рўй беради. Эркакларда жинсий безларида митоз ҳомланинг илк ривожланиш босқичларида бошланади ва умр бўйи тўлқинсимон кечади. Уларнинг етилиши жинсий балоғат даврида бошланади.\nЖинсий ҳужайраларнинг тузилиши.\nСперматозоид. Бош ва дум қисми фарқланади. Бош қисмида ядро, ғилоф ва акросома мавжуд. Ғилоф ва акросома – Голжи комплексининг ҳосиласи. Акросома протеаза ферментлари ва гиалуронидаза ферментларини сақлайди, улар сперматозоиднинг уруғланиш пайтида аёллар жинсий ҳужайрасига киришини таъминлайди.\nДум қисмида қуйидагилар фарқланади: 1) бўйин – узида центриола саклайди; 2) оралик кисми – таркибида 2 та марказий ва 9 жуфт периферик микронайчалар сақлайди; 3) асос қисми - тузилиши бўйича киприкка ўхшайди, фибрилляр парда билан ўралган; 4) терминал қисмида – алохида қискарувчи филаментлар фарқланади. Сперматазоидларнинг яшаш муддати – бир неча соатдан бир неча кунгача.\nАёллар жинсий ҳужайраси. Эркак жинсий ҳужайралардан уларнинг фарқи ўлчами йирик ва юмалок шаклга эга ва мустақил ҳаракат қилиш хусусиятига эга эмас. Уларда гранула ва пластинка кўринишидаги ҳужайра ичи киритмалари сақланади. Ҳайвонларда сариқлик миқдори ва тарқалишига қараб тухум ҳужайра таснифланади. Сариқлик миқдори ривожланиш шароитига боғлик.\nСариклиги бўлмаган (созда хордалилар) – ланцетник.\nСариқлиги кам бўлган (олиголецитал) - бирламчи (ланцетник) ва иккиламчи (сут эмизувчилар ва одамда).\nСариқлиги кўп бўлган (полилецитал).\nАгар сариқлик ҳужайранинг бир қутбида (вегетатив), органеллари эса бошқа қутбида (анимал) жойлашса – бу ҳужайралар телолецитал ҳисобланади, (мезолецитал – амфибийларда ва кескин телолецитал –қушларда).\nЙўлдош тутувчи сут эмизувчиларда кўп миқдордаги сариқликка эхтиёт йўқ.\nТухум ҳужайранинг тузилиши. Тухумдондаги махсус тузилмалар – фолликулда ҳосил бўлади. Ҳамма тухум ҳужайраларда бирламчи қобиқ – цитоллемма мавжуд. Одамда овоцит цитолеммадан ташқари гликозаминогликан, мукопротеид ва ингичка филаментларга бой қуюқ тўрли ялтироқ парда билан қопланган. Бу ялтироқ пардага овоцитнинг микроворсинкалари ётишиб туради. Ялтироқ парданинг ташқи томонидан эпителий ҳужайралар қавати – фолликуляр ҳужайралар ўраб туради. Уларнинг ўсимталари овоцит томон йўналган бўлиб, овоцит микроворсинкалари ораларидан ўтиб плазмолеммагача етиб боради. Бу соҳа нурли тож деб аталади. Фолликуляр ҳужайралар овоцитнинг озиқланишини таъминлайди ва ялтироқ парданинг ҳосил бўлишида иштирок этади. Овоцит ўсиб бўлганидан сўнг ўзининг қобиғи билан тухумдондан ташқарига чиқади. Тухум ҳужайра ўзида гаплоид тўплам хромосомалар тутувчи ядро сақлайди. Цитоплазмасида кўп миқдорда рибосомалар, рРНК, иРНК, тРНК бўлиб, улар соматик ҳужайралардагига нисбатан бир неча баробар кўпдир. Донадор ЭПТ, митохондрия, Голъжи коплекси яхши ривожланган. Сариклик киритманинг асосий компоненти бўлиб липовителлин (липопротеид) ва фосфовитин (фосфопротеин) ҳисобланади. Цитоплазманинг чекка қисмларида кортикал гранулалар жойлашади, улар мембрана билан қопланган ва гликозаминогликанлар, протеолитик ферментлар сақлайди.\nҲомиланинг ривожланишида куйидаги босқичлар фарқланади:\n1) уруғланиш; 2) майдаланиш; 3) гаструляция ва пушт варақларининг ҳосил бўлиши; 4) гистогенез; 5) органогенез.\nБу эркаклар ва аёллар жинсий ҳужайраларининг қўшилишидир. Бу жараёнга бир қатор омиллар таъсир этади. Аввало уруғланиш олдидан сперматозоид тухум ҳужайра билан учрашиши учун бачадон найи бўйлаб узоқ масофани босиб ўтиши керак. Биринчи омил, бу қиндаги кислотали муҳит бўлиб, у сперматазоидларни ҳалок қилувчи таъсир кўрсатади. Моил уруғ суюқлиги маълум даражада бу муҳитни нейтраллаб туради. Бачадон орқали сперматозоидлар ўзининг хусусий фаоллиги ҳисобига ўтади, бачадон буйнидаги уруғ шилимшиғи эса тухумдон гормонлари таъсирида эриб кетади. Бачадон найига кириш ҳам сперматозоидларнинг ҳаракатига тўсқинлик қилиши мумкин. Бачадон найида улар найнинг овуляциядан кейин кучаювчи перистальтик қисқариши ҳисобига, суюклик оқими, киприкчалар ҳаракати ва сперматозоидлар ўзининг хусусий фаоллиги ҳисобига ҳаракат қилади. Шундай қилиб, сперматозоидлар минутига 2-4 мм тезликда ҳаракат қилса ҳам, бачадон найига 30 мин. давомида етиб боради. Бачадон найининг юқори қисмларида сперматозоидлар суюқлик оқимига қарши ҳаракат қилади, бу мусбат реотаксис деб аталади. Аёллар жинсий йўлларидаги сперматозоидларнинг уруғланишига мойилигини оширувчи қандайдир таъсирлар кўрсатади. Бу таъсир капацитация деб аталади. Бу пайтда уларнинг юзасидаги оқсиллар модификацияси кузатилади, плазматик мембранади ўзгаришлар рўй беради. Жинсий йўлларга сперма суюклиги билан тахминан 3х 108 та сперматозоид тушади ва улардан 200 таси тухум йўлининг воронкасигача етиб боради, шулардан фақат биттасигина тухум ҳужайра ичига киради. Сперматозоиднинг тухум ҳужайрага яқинлашишини кимёвий моддалар – тухум ҳужайра ишлаб чиқарадиган гормонлар стимуллаб туради. Шундай қилиб, уруғланишнинг биринчи босқичи ўзаро дистант таъсир ва яқинлашиш деб аталади. Тухум ҳужайра ва сперматозоиднинг аёллар жинсий йўлидаги яшаш хусусияти чегараланган. Тухум ҳужайра бир кун ичида уруғланиши мумкин, бу муддатдан кейин эса ундаги метаболик жараёнлар сусаяди ва у ҳалок бўлади. Сперматозоидлар 1-2 кун давомида уруғланишга мойилигини сақлайди, ҳаракатчанлигини эса 3-4 кун ушлаб туриши мумкин. Ҳозирги пайтда сунъий уруғлантириш учун спермани музлатиш усули ишлаб чиқилган, музлатилгандан сўнг улар яшаш қобилиятини сақлаб қолади.\nИккинчи босқич – ўзаро туташув босқичи. Уруғланиш бачадон найининг юқори қисмида рўй беради. Сперматозоидлар тухум ҳужайранинг ичига тешиб кириши учун аввал фолликуляр ҳужайралардан ва ялтироқ пардадан утиши лозим. Бу акросомал реакция ёрдамида амалга ошади. Акрасома – бу сперматозоид бошида лизосома типидаги мембрана ҳосиласидир. Унинг мебранаси сперматозоиднинг плазматик мембранаси билан кўшилади, майда пуфакчалар ҳосил қилади, сперматозоиднинг бошчасидан ажралади. Акросома таркибида турли гидролазалар фарқланади: гиалуронидаза, протеаза, гликозидаза, липаза, нейтраминидаза, фосфатаза, трипсин. Сперматозоиднинг ялтироқ зонаси тешиб ўтиш механизми шундан иборатки дастлаб у ялтироқ парда билан боғланади ва унинг маълум қисмини емиради, шу жойдан сперматазоид ялтироқ парда ва тухум ҳужайранинг плозмолеммаси орасидаги перивителлин соҳасига тушади. Ҳосил бўлган контакт жойида дўмбоқ ҳосил бўлади (уруғланиш думбоғи), плазматик мембрана эрийди, дўмбоқ шишиб, сперматозоидни ушлаб туради. Бу жараён уруғланишнинг ички фазаси деб аталади (учинчи босқич). Бу пайтида сперматозоид думини, ўрта қисмидаги митохондрияларни, акросома қолдиқларини йўқотади, ядро эса шиша бошлайди. Тухум ҳужайра ядросида ҳам худди шу жараён юз беради ва энди бу ядролар пронуклеуслар деб аталади. Уларда ДНКнинг репликацияси юз беради. Улар эрийди ва уларнинг хромосомалари аралашиб кетади (сингамия). Ядродаги бу жараён синкарион деб аталади, шундан сўнг эса тухум ҳужайра зигота деб юритилади. Сперматозоид кирганидан бир неча минут ўтганидан сўнг тухум ҳужайрада кортикал реакция бошланади. Тухум ҳужайрасининг периферик қисмида жойлашган кортикал гранулалар плазматик мембрана билан бирга эрийди ва ҳосил бўлган модда тухум ҳужайра атрофига ажралади. Доначалар таркибидаги гидролаза ялтироқ парда ва плазмолемма ўртасидаги боғланишни бузади, сперматозоид ва ялтироқ парда орасида боғланиш бузилади, ялтироқ пардани мустаҳкамлайдиган омил ажралиб чиқади. Яъни кортикал реакция тухум ҳужайрага бошқа сперматозоидларнинг киришига тўсқинлик қилади. Бундан ташқари, сперматозоиднинг тухум ҳужайра билан кўшилиши натижасида плозмолемма заряди (мембрана потенциали) манфийдан мусбатга тез ўзгаради ва 20 мин. гача шу ҳолатда туради. Агар бу потенциал тез пасайиб кетса, полиспермия юз бериши мумкин. Баъзи ҳайвонларда ҳаттоки бир неча сперматозоид кириб олган тақдирда ҳам, уларнинг ортиқчасини активсизлаштирадиган механизм мавжуд. Кортикал реакция уруғланиш қобиғи ҳосил бўлиши билан якунланади, қобиқ кортикал гранулалардан ва энг ички дирилдоқ қаватдан ташкил топган. Бу қобиқ майдаланиш даври давомида сақланиб туради.\nУ ҳомиланинг тухум йўлидан ўтиши давомида унинг ҳимоясини таъминлаб туради, унинг махсус таркибини атрофидаги мухит билан мослаб туради.\nГенетика жинсини У-хромосома аниқлайди. У-хромосома эркак типига тааллуқли жинсий безларнинг дифференцировкаси учун муҳим бўлган омилни кодлашга жавобгар, кейинчалик эса дифференциаллашни гормонлар аниқлайди.\nБу зиготанинг бластомер ҳужайраларига митотик бўлиниши бўлиб, улар ўсмайди ва ёйилиб кетмайди. Шундай бўлакланиш ёки майдаланиш номи келиб чиқкан. Ҳомила майдаланишдан сўнг ўлчами зигота ўлчамидан ошиб кетмайди. Майдаланиш натижасида ҳосил бўлган ҳужайралар бластомерлар деб аталади. 3 суткада – бир неча синхром бўлинишдан сўнг пушт тут меваси кўринишида бўлади (морула). Шундан сўнг бластомерлар орасида мустаҳкам контактлар ҳосил бўлади, кейин эса бўшлиқ пайдо бўлади ва бластула босқичи бошланади. Зиготанинг бўлиниши майдаланиш эгатлари бўйлаб юз беради, бу жараён ани конуният бўйича тухум ҳужайранинг гоҳ анимал қутбида гоҳ вегетатив қутбида намоён бўлади. Майдаланиш эгатлари дастлаб зиготанинг бўлиниш дукига яқин жойларида ҳосил бўлиб, кейинчалик ҳужайрани айланасига ўраб бошқа жойларга силжийди. Майдаланиш эгатларининг ҳолати анафазада аниқ белгиланади. Ҳужайранинг кортикал қаватидаги эгатлари ўрнида микрофиламентларнинг толалари мавжуд, улар актин оқсилида тузилган, уларнинг қисқариш хусусияти, тахмин қилинишига, майдаланишда тортмалар ҳосил қилади. Майдаланиш пуштнинг бачадон найида силжиши давомида юз беради. Тухум йўлининг юқори учдан бир қисмида икки бластомерли ҳомила ҳосил бўлади. Тухум йўлининг ярмида у 4-ҳужайрали бўлади. Ҳужайралар бир бири билан морулин оксили ёрдамида бирикиб туради (адгезия), кейин эса ёриклар ва зич контактлар ҳосил бўлади (8-бластомер босқичи), морула (16-32 бластомер босқичи) уруғланишдан 50-60 соатдан сўнг тухум йўлининг пастки учдан бир қисмида ҳосил бўлади, унда бўшлиқ пайдо бўлади ва бластула босқичида (64-бластомер) ҳомила бачадонга тушади. Бластула даври бластомерларнинг сони 10-15 мингта бўлгунича давом этади, уларнинг ядро цитоплазматик муносабати эса худди соматик ҳужайрагидай бўлиб туради.\nМайдаланиш турли хайвонларда сариқлик миқдори ҳисобига ҳар хил бўлади.\nБирламчи олиголецитал тухум ҳужайраларда бўлиниш оддий митоздан фарқ қилмайди, ҳомила ҳосил бўлган ҳужайралар бир хил ўлчамда, лекин улар она ҳужайрадан майдароқ. Бу текис тўлиқ голобластик майдаланиш (содда хордали – ланцетникларда). Амфибийларда сариқлик ядро ва органеллаларни вегетатив қутбдан анимал қутбга суриб юборади ва уларда майдаланиш эгатлари дастлаб анимал қутбда пайдо бўлади. Сариқлик вегетатив қутбда майдаланишга халақит қилади, шунинг учун майдаланиш ҳар хил тезликда боради. Натижада ҳужайраларда анимал қутбга нисбатан вегетатив қутб йирик бўлади. Бу тўлиқ нотекис майдаланиш дейилади. Қушлар ва рептилияларда сариқликнинг кўп миқдорда бўлиши майдаланишга катта таъсир кўрсатади. Майдаланиш анимал қутбдаги цитоплазмада унчалик катта бўлмаган диск шаклида юз бериш билан чегараланади. Бу меробластик дискоидал майдаланиш дейилади (тўлик бўлмаган ёки қисман). Сут эмизувчиларда ва одамда майдаланиш тўлиқ, нотекис асинхром боради. Шунинг учун майдаланишнинг турли даврларида бластомерларнинг сони турлича бўлиши мумкин.\nБластула майдаланиш турларига қараб ҳар хил тўзилишга эга: ланцетникларда – целобластула, девори бир қават, марказида бластоцель. Амфибийларда – амфибластула. Қўшларда дискобластула – ҳомила диски, сариқлик билан ўралган. Сариқлик билан ҳомила диски орасидаги ингичка ёриқ – бластоцель дейилади. Сут эмизувчилар ва одамда бластула пуфакча тўзилишига эга – бластоциста. Бластула девори - трофобласт, бу ҳужайралар эпителийга ўхшаш бўлиб, зич контактлар ҳосил қилади. Пуфакча ичида бир гурух ҳужайралар тўпланиб, тиркишли контактлар ёрдамида бириккан, бу ҳужайралар секреция қилмайди ва ҳомиланинг шақлланишида, унинг варақларининг ҳосил бўлишида иштирок этади. Бу ҳужайралар – эмбриобластлардир. Трофобластлар ҳомиланинг ҳосил бўлишида иштирок этмайди, улар йўлдош ҳосил бўлишида хизмат қилади. Ҳомила бачадонга имплантация қилишгандан сўнг трофобласт ва эмбриобластлар ўртасидаги зич контактлар йўқолади. Баъзида майдаланиш давомида бир тухумли эгизаклар ҳосил бўлиши мумкин: биринчи майдаланишда иккита бластомер иккита алохида ҳомила бўлиб ривожланади ва иккита бластоциста шаклланади.\nГаструляция – бу ҳужайраларнинг кўпайиши, ўсиши, кучиши ва дифференцировка жараёни бўлиб, натижада учта ҳомила варағи ҳосил бўлади: ташқи – эктодерма, ўрта-мезодерма ва ички - энтодерма. Хайвонларда гаструляциянинг 4 типи тафовут қилинади: 1) инвагинация – бластула деворининг босилиб кириши ва икки қаватли ҳомила ҳосил бўлиши – ланцетникларда; 2) эпиболия – ўсиб кириш. Тез бўлинаётган бластула девори айрим соҳаларидаги ҳужайраларнинг секин бўлинаётган соҳаларига ўсиб кириши (амфибиялар); 3) деламинация – бластула деворининг ажралиши ва икки қават ҳужайралар ҳосил бўлиши; 4) иммиграция - бластомерларнинг маълум қисми ички томонга кўчиши ва ички қават - энтодерманинг ҳосил бўлиши.\nГаструляция жараёнини яхши тушуниб олиш учун содда хордалиларни ўрганиш маъқулрок. Масалан, ланцетникни. Унда гаструляция инвагинация йўли билан боради. Натижада ташқи варақ – эктодерма бластула томидан, бирламчи ички варақ – энтодерма эса бластула тубидан ажралиб чиқади. Бластоцель – гастроцелга, ташки очиқ бластопора – бирламчи оғизга айланади. У дорсал, вентрал ва икки ён лаблар билан чегараланган. Шундан сўнг ҳомила узунасига ҳужайраларнинг бўлиниши ва кўчиб ўтиши ҳисобига ўсади. Варақлар орасида умуртқанинг аналоги бўлган хордал пластинка ҳосил бўлади. Вентрал ва ён лаблар таркибидаги чека соҳа ҳужайралари ички варақка ўсиб киради ва хорданинг ён томонларида жойлашади. Кейин эса гастроцелга очиладиган мезодермал чўнтаклар шаклланади, улар туташиб ички варақдан ажралади, натижада мезодерма ва эктодерма ҳосил бўлади.\nШундай қилиб, 3 та ҳомила варағи шаклланади.\nАмфибияларда гаструляциянинг 2 та тури боради: инвагинация ва эпиболия.\nБаликлар ва рептилияларда гаструляция инвагинация ва деламинация йўли билан боради. Ҳомила варақларининг ҳосил бўлиш принципи деярли бир хил. Қўшларда деламинация ва иммиграция. Кўшларнинг гаструляциясини мукаммалроқ кўриб чиқамиз, чунки сут эмизувчиларда ва одамда гаструляциянинг худди шу тури бўлади.\nДеламинацияда (ажралишда) бластула дискида 2 варақ – ташқи эпибласт ва ички гипобласт варақлари ҳосил бўлади. Дискнинг марказий қисмидан овал майдонча – ҳомила калкони ажралиб чиқади. Худди мана шундан пушт ривожланади. Пушт қалқончаси эпибластида ҳужайраларнинг кўпайиши ва кўчиши пуштнинг орқа томони йўналиши бўйича юз беради, яъни пушт тўғри ўқи бўйлаб шаклланади. Ҳужайраларнинг қалқон марказига кўчиши натижасида ҳужайраларнинг узунасига қамчилашиши кузатилади, бош қисмида Гензен тугунча деб номланувчи кенгайма билан якунланади, қалинлашган жойнинг ўзи эса бирламчи тизимча деб аталади. Тизимча марказидаги ҳужайралар пастга эпибласт остига кўчади ва ўрта пушт варагининг мезодермани ҳосил қилади (иммиграция). Гензен тугуни бўйлаб ўтадиган ҳужайралар пушт ўрта чизигининг усимтасини - хорданинг пайдо бўлишига олиб келади. У кейинчалик редукцияга учрайди, лекин пушт варағининг дифференцировкаси жараёнида у нерв найининг ҳосил бўлишига туртки бўлади. Хорда ва мезодерма хордамезодермал кўртагини ҳосил қилади. Гипобластдан пушт энтодермаси ривожланади. Сут эмизувчиларда ва одамда гаструляция худди шу йўналишда боради.\nБластоцистадан эмбриобластлар пушт қалқончасидаги айнан ўхшайди. Унда уруғланишдан сўнг 7 кунда ажралиш (деламинация) юз беради, натижада 2 та варақ – эпибласт ва гипобласт ҳосил бўлади. Худди шу пайтда пушт бачадонга ўтади - имплантация бўлади. Имплантация 2 босқичда 40 соат давомида рўй беради: адгезия (ёпишиш) ва инвазия (тешиб кириш).Трофобластлар бачадоннинг шиллиқ пардасига ёпишади ва 2 кундан кейин бластоциста шиллик парда билан қопланади.\nЭпибластда 14-16 кунлари, худди қўшлардаги каби бирламчи тизимча ва Гензен тугуни пайдо бўлади, ҳужайраларнинг миграцияси натижасида мезодерма ҳосил бўлади. Дастлаб ҳомиладан ташқари мезодерма ҳосил бўлади ва трофобласт бўшлигини тўлдириб туради, кейинчалик пушт мезодермаси пайдо бўлиб, эпибласт ва гипобласт орасидаги бўшлиқни тўлдириб туради. Бирламчи тизимча орқали ўтмаган ҳужайралар пушт эктодермасини ҳосил қилади. Гензен тугуни орқали кўчиб ўтган ҳужайралар хорданинг пайдо бўлишига олиб келади. Шундай қилиб, 17 кунда 3 пушт варағи ҳосил бўлади, шу билан бирга ҳомиладан ташқари варақлар ҳосил бўлиб, улардан ҳомиладан ташқари ёки провизор аъзолар шаклланади.\nБу гаструла ҳужайраларнинг маълум бир йуналиш бўйича ривожланишидир. Дастлаб бўлажак куртак материалининг дефференцировкаси маълум бир жойни эгаллашдан бошланади. 20-21 кунларда ҳомиладан ташқари варақлардан ҳомиланинг ажралиши юз беради. Бластомерлар бир биридан фарқ қила бошлайди. Пушт варақлари ажралади ва уларда алоҳида аъзо ва тўқималарнинг бирламчи куртаклари пайдо бўла бошлайди. Бунда индукция кайта аҳамиятга эга. Ҳар бир ҳосил бўлган куртаклар бошқа куртакларнинг ривожланишига туртки бўлади. Масалан, хорда нерв системаси – нерв найининг ривожланишини стимуллайди. Пушт варақаларида (дифферонлар) – бир гурух ҳужайралар ҳосил бўлиб, улар маълум бир йўналишда ривожланади. Уларнинг ичида бошланғич ўзак (полипотент) ҳужайралар, унипотент бласт ҳужайралар, етук ҳужайралар фарқланади.\nДастлабки дифференциаллашиш жараёнида бу аъзоларнинг куртаклари ҳосил бўлади. Бўлар хорда, нерв найи, сомитлар, спланхнотомлар. Нерв найининг ҳосил бўлиши (нейруляция) нерв пластинкасининг кейин эса нерв найининг ҳосил бўлиши билан бошланади. Нерв тарнови туташиб, 25 кунларда эктодермадан ажралиб чиқади. Нерв тарнови туташгандан сўнг ташқи томондан тери эктодермаси қолади. Нерв найи билан бирга унинг 2 томонидан нерв кирралари пайдо бўлади. Улар вегетатив ганглилар, буйрак усти бези, меланоцистларнинг ҳосил бўлиши манбаи ҳисобланади. Нерв найининг нерв қирралларининг ривожланиши ва дифференциалланишидаги нухсонлар нерв найининг тўлиқ туташмаслигига, қовоқ, ёй пардаларининг очилиб қолишига, юрак порогига, гениталийнинг нотўғри ривожланишига, эшитув аъзосининг аномалияларига олиб келиши мумкин.\nТери эктодермасидан эпидермис, прехордал пластинка, қин эпителийси, анал тешик, кўзнинг мугуз пардаси ривожланади.\nМезодерма тортмалари пуштнинг орқа қисмидаги сегментлашади ва сомитлар ҳосил қилади. Аввалига иккита, кейинчалик навбат билан қолганлари ҳосил бўлади. Пуштнинг ён томонларидан мезодерма 2 варақка париетал ва висцерал варақларга ажралади, бўлар спланхнотомлардир.\nУлар орасидаги бўшлиқ целом деб номланади. Сомитлар ва спланхнотомлар орасида оёқчалар нефрогонотомлар ҳосил бўлиб, улар сийдик ажратув ва жинсий системалар эпителийсининг ривожланиш манбаи бўлиб хизмат қилади. Сомитлар ҳомиланинг ўсиши ва ҳужайраларнинг дифференциаллашиши давомида учта бўлимга ажралади: ташқи – дерматом, ўрта – миотом ва ички – склеротом. Дерматомдан терининг бириктирувчи тўқимаси ҳосил бўлади. Миотомда скелет мушаклари. Склеротомдан эса суяк ва тоғай тўқималари пайдо бўлади. Мезодерманинг ҳосиласи бўлган силанхнотом юрак мушаги, буйрак усти бези пўстлоғининг ривожланиш манбаи бўлиб хизмат қилади, спланхнотомнинг мезенхимасидан эса силлиқ мушак тўқимаси, қон томирлар, бириктирувчи тўқима, қон ҳужайралари ривожланади. Бундан ташқари мезенхима бошқа пушт варақларидан ҳам ҳосил бўлиши мумкин.\nЭндодермадан ошқозон ичак тракти эпителийси, жигар, меъда ости безининг ривожланиш манбаи бўлган бирламчи ичак найи ҳосил бўлади.\nШундай қилиб, пушт варақларининг дифференциалашиши давомида қуйидаги морфогенетик жараёнлар юз беради:\n1) ҳужайра пластларининг махаллий йуғонлашуви (масалан, нерв пластинкасининг ҳосил бўлиши);\n2) ҳужайра пластларининг ажралиши, бўшлиқлар пайдо бўлиши, уларнинг суюклик билан тўлиши (спланхнотом, мезодермал сомитларнинг ҳосил бўлиши);\n3) эпителий ҳужайралари пластларидан бурмаларининг пайдо бўлиши ва найларнинг чўнтаксимон дўмбоқларининг ҳосил бўлиши (эшитув пуфаги, безлар;\n4) пайдо бўлган ҳужайра массаларининг бирлашиши, ўсиб ёпишиши;\n5) ҳужайра пластлари соҳасида парчаланиш – пласт ҳужайраларнинг локал бутунлиги бўзилиши натижасида сийрак тўқиманинг ҳосил бўлиши (мезенхима, нерв қирралари),\n6) мезенхима ҳужайраларининг зичлашиши, қуюқлашиши (тоғай, суяк, мушак тўқималарининг ҳосил бўлиши);\n7) мезенхиманинг турли эпителий ҳосилалари атрофида пуфакларда, чўнтакларда, найларда йиғилиши (аъзо атрофидаги капсуланинг ҳосил бўлиши).\nҲомиладан ташқари варақлардан ҳосил бўлади. Уларга амнион, сариқлик копчаси, аллантоис, йўлдошлар киради.\nАмнион – бурмали қопча (ҳомила пуфаги) бўлиб, амнион суюқлиги билан тўлиб туради. Қорни томондан амнион пушт танасига ёпишиб туради. Амнион 13-14 кунларда ҳомиладан ташқари эктодермадан ва ҳомиладан ташқари мезодерманинг периетал варағидан пайдо бўлади. У амнион бурмалари шаклланганидан сўнг бирдан ҳосил бўлади. Пушт сариқлик томон сурилади, бурмалар эса унинг устида туташади. Ҳомиладан ташқари эктодерма эпибласт чеккаларидан кўчиб ўтади ва амнионнинг ички эпителий қаватини ҳосил қилади. Ҳомиладан ташқари мезодерма амнионнинг ташқи қон томирли бириктирувчи тўқимасининг пайдо бўлишида хизмат қилади. Амнион ҳомиланинг силкинишдан ҳимоя қилади, ҳаракатнинг пайдо бўлишига ёрдам беради, ҳомила атрофидаги тўқима билан ёпишиб қолмаслигини таъминлайди. Амнион суюқлигининг маълум қисмини ҳомила ютади ва у ичакка тушади. Амнион суюқлигига ҳомила сийдигини ажратади.\nҲомиладан ташқари эктодермадан ва ҳомиладан ташқари мезодермадан ривожланади. Сариқлик қопчасининг девори икки қаватдан иборат: ичкиси эктодерманинг ҳосиласи эпителий қавати, ташқиси мезодерманинг ҳосиласи бўлиб, кейинчалик бириктирувчи тўқима ва қон томирлар ривожланади. Сариқлик қопчаси энтодермасида бирламчи жинсий ҳужайраларнинг куртаклари пайдо бўлади, кейинчалик улар ривожланиши давомида жинсий безларга миграцияси кузатилади. Сариқлик қопчаси бирламчи қон томирларининг ҳосил бўлишида иштирок этади ва трофик фаолиятни бажаради. Ҳомила сариқлик қопчасидан ажрала бориб тана бурмасини ҳосил қилади, лекин унинг бирламчи ичаги сариқ қопчасининг қиндаги – сариқлик шохчаси билан боғланиб туради. Сариқлик қопчаси эмбриогенезнинг учинчи ойи охирларида тўлиқ сўрилиб кетади. Ҳомила ривожланишининг 14-16 кунларида сариқлик қопчасининг орқа деворида тортма аллантоис пайдо бўлади, у ҳам ичак билан контактда бўлади. У амнион ва сариқлик қопчаси орасида жойлашган. Унинг девори ҳам худди сариқлик қопчасининг девори каби тузилган. Аллантоис газ алмашинуви ва ажратиш вазифаларини бажаради. Йўлдошнинг томирли тури шаклланишинида иштирок этади. Икки ой ривожланиши давомида сўрилиб кетади.\nХорион ва йўлдош\nЙўлдош икки қисмдан иборат: ҳомила ва она қисмлар. Ҳомила қисми хорионнинг ҳосиласи ҳисобланса, она қисми бачадон шиллик пардасидан ривожланади.\nХорион – сўрғичли парда, учинчи хафтада шаклланишни бошлайди, трофобласт ва ҳомиладан ташқари мезодермадан ҳосил бўлади. Хорионнинг шаклланиши уч даврга бўлинади: сўрғич олди даври (7-8 кунларда), сўрғичларнинг ҳосил бўлиши даври (50-кунгача) ва котиледонлар йўлдошнинг структур функционал бирлиги даври (50-90 кунлари).\nСўрғич олди даври – имплантация пайтида трофобластлар бачадон шиллиқ пардсининг қон томирлари ва безларини емиради. Ҳосил бўлган масса пуштнинг озиқланишида муҳим аҳамиятга эга, яъни трофобластлар пушт ривожланишининг илк даврларида гистиотроф типдаги озиқланиш билан таъминлайди. Кейинчалик трофобластлар цитотрофобластларга ва синцитиотрофобластларга дифференциаллашади. Трофобластлар атрофида она қони билан тўлган бўшлиқлар (лакуналар) пайдо бўлади, улар трофобластли тўсиқлар – бирламчи сўрғичлар билан ажралиб туради.\nСўрғичли давр. Бирламчи сўрғичларга ҳомиладан ташқари мезодерма ўсиб киради (12-13 кунлар), сўрғич ичида бириктирувчи тўқима шаклланади ва хорионнинг иккиламчи сўрғичларини ҳосил қилади. Улар ҳомила пуфагининг бутун юзаси бўйлаб бир текисда тарқалган. Икқиламчи сўрғичларнинг эпителийси икки қаватли бўлади. Ривожланишнинг учинчи хафтасидан бошлаб учламчи сўрғичлар пайдо бўла бошлайди, уларнинг бириктирувчи тўқимасида қон томирлар ривожланади. Бу қон томирлар билан киндик томирлари туташади ва учламчи сўрғичларда эмбрионал қоннинг циркуляцияси бошланади. Бу давр плацентация деб аталади. Хорион сўрғичининг васкуляризацияси ҳомиладорликнинг 10 хафталарида якунланади ва бу вактда планцентар тўсиқ шаклланади. Унинг таркибига: трофобласт – трофобластнинг базал мембранаси – сўрғичнинг бириктирувчи тўқимаси - капилляр эндотелийсининг базал мембранаси – капилляр эндотелийлари киради.\nХорион сўрғичларида қон томир капиллярлари трофобластнинг базал мембранасига яқин жойлашади ва юза капиллярлар тўрини ҳосил қилади.\nСўрғичлар стромаси макрофаглари - Хофбауэр ҳужайраларига эга. Йўлдош тўсиғи ҳомилани турли заҳарли моддалардан, антигенлардан ҳимоя қилиб туради, лекин алкогол ва баъзи дори воситаларини ўтказиб юборади.\nКотиледон даври. Котиледон ўзак сўрғичдан ва унинг ҳомила қон томирларини тутувчи шохларидан ҳосил бўлади. Йўлдош тахминан 200 тача котиледонга эга. Ҳомиладорликнинг 4-ойларида йўлдошнинг шаклланиши якунланади.\nЙўлдошнинг она қисми. Имплантациядан сўнг эндометрийнинг функционал қаватида децидуал парда шаклланади. Унинг бириктирувчи тўқимасида жуда йирик, юмалок шакллдаги ҳужайралар пайдо бўлади. Ҳомиладорликнинг биринчи хафтасида улар митотик бўлинади, уларнинг миқдори аста секин ошиб боради. Улар бир қатор ферментлар, (нордон глицерофосфотаза, эстеразалар, лактатдегидрогеназа), гликоген, липидлар, С витамини, темир сақлайди. Ҳомиладорликнинг учинчи ойларида децидуал парда максимал ривожланади, унинг қалинлиги 7 мм гача етади. Децидуал пардада базал, капсуляр ва девор олди (париетал) қисмлар фарқланади. Капсуляр қисм ҳомила устидан ёпиб туради ва уни бачадон бўшлиғидан ажратиб туради. Ҳомиладорликнинг охирида децидуал парданинг девор олди ва капсуляр қисмлари эриб кетади. Децидуал парданинг базал қисми эса катта аҳамиятга эга, чунки у йўлдошнинг таркибига киради. У компакт ва спонгиоз (ғовак) қаватлардан иборат. Спонгиоз қаватда безлар бўлиб, улар ҳомиладорликни 6 ойларигача сақланиб туради. Децидуал парданинг базал қисми хорион сўрғичлари билан мустаҳкам боғланган. Бу сўрғичлар лангар сўрғичлар деб ҳам аталади. 4-5 ойларда децидуал парданинг септалари шаклланади, улар котиледонларда жойлашган қон лакуналарини ажратиб туради. Септалар (тўсиқлар) цитотрофобластлар билан қопланган.\nЙўлдошнинг эндокрин вазифаси.\nУнда бир қатор гормонлар ва биологик актив моддалар ишлаб чиқарилади, улар ҳомиладорликнинг меъёрда кечишини таъминлаб туради. Хорион хорионли гонодотропин ажратиб, тухумдондан прогестерон ва эстероген секрециясини кучайтиради. Шу гормонлар йўлдошнинг ўзида ҳам ишлаб чиқарилади. Бундан ташқари йўлдош: сут безларининг ривожланишини стимуллайдиган соматомаммотропин (йўлдош лактогени), хорионли тиреотропин, фибробластларнинг ўсиши омили, трансферрин каби гормонларни ҳосил қилади. Децидуал парданинг париетал ва базал қисмларида пролактин ва релаксинлар аниқланган. Шу гормонлар трофобластларда ҳам бўлиши мумкин.\n- имплантация – 7-8 кунлари\n- бош миянинг интенсив ўсиш даври 15-20 ҳафталари.\n- жинсий системанинг дифференцировкаси 20-24 ҳафталар.


Ёлғон маълумотлар бериш қачонгача давом этади? « O'zbekiston ERK Demokratik Partiyasi\nЁлғон маълумотлар бериш қачонгача давом этади?\n11 May 2013 - 4:50\nШу йилнинг 22 март куни Пахтакор туманига қарашли “Чаманзор” қишлоқ фуқаролар йиғини олдига чиқдим. Ёш йигит маҳалла биносини видео тасмага олаётганди. Маҳалламиз раиси Товбой Солиев оқсоқоллари билан ниманидир муҳокама қилиб турганди. Қизиқиб кузатиб турдим.\nМаҳалла биносини видеотасмага олиб бўлгач, маҳалла биноси ичкарисига кириб кетишди. Ичкарида кимлар, қанча ёлғон гапиришган, нималар деб мақтанишгани бизга ноъмалум.\nБироқ яқингинада пайдо бўлиб қолган, деярли ишламаётган, пешонасига “ТИКУВ ЦЕХИ” деб ёзиб қўйилган хонага қўшнимизнинг уйидан тикув машинасини кўтариб чиқишиб олиб киришди. Қўшнимизнинг қизини тикув цехига олиб кириб, шу тикув машинаси олдига ўтказиб,\nмаҳаллада гуё ёш қизлар тикувчилик билан шуғулланаётгандек, иш билан банддек қилиб видео тасмага олишганлигини кўриб турдим.\nБу кўзбуямачиликни ҳамманинг кўз ўнгида бажаришди. Кўпчилик кузатди, баъзилар афсусланди, баъзилар кулди. Эртаси куни эса тикув цехи ўз-ўзидан йўқ бўлиб қолди. “Бундай кўзбуямачилик, ёлғон гапириш қачонгача давом этаркин?”, дейди иш тополмай юрган чевар аёлларимиз.\nШундай ёлғонларнинг гувоҳи бўлган Шарофат қуйидагиларни гапириб берди:\n2011 йили ёғингарчилик кўп бўлганлиги сабабли ҳовлимнинг деворлари қулаб, нураб, бузилиб кетди. Тузатиб олишга имконим йўқ эди. Чунки ёлғизгина болам тузатишга ҳали ёшлик қилади. Мардикор солай десам, чўнтагим кўтармайди. Май ойининг бошлари эди, ўшанда. Маҳалла ходимлари келишиб: “Сизга товуқ берамиз. Фақат қўшнингизнинг ҳовлисини ва товуқларини ўзингизники қилиб кўрсатасиз. Биз Сизга кейинчалик товуқ ва моддий ёрдам берамиз, дейишди. Мен уларга ишондим ва рози бўлдим.\nБу киши Вазирликдан келган ходим, маҳаллани айланиб, аҳолининг яшаш шароитини ўрганиб юрибди – деди маҳалла раиси Т.Солиев ўзи билан бирга келган кишини кўрсатиб. Кейин мени қўшнимнинг ҳовлисида қўшнимнинг товуқлари билан суратга олди. Қўшнимнинг уйилигини, қўшнимнинг товуқлари эканлигини маҳалламиз раиси Т.Солиев яхши биларди. Ўшанда бу ёлғон эканлигини, мени алдашаётганлигини билмагандим. Анча пайт товуқ олиб келиб беришларини кутиб юрдим. Бироқ на товуқ олиб келишди, на ҳовлимни тузатишга ёрдам беришди. 80.000 сўм пулни бўлиб-бўлиб беришди, холос.\nЖиззах вилояти, Пахтакор тумани.


Ироқда сайлов натижалари 11 март куни маълум бўлади\nИроқ парламенти сайловининг умумий натижалари пайшанба куни эълон қилиниши кутилмоқда.\nИроқдаги АҚШ қўшини қўмондони якшанба куни ўтказилган парламент сайловини америкалик ҳарбийларни бу мамлакатдан олиб чиқиб кетиш йўлида қўйилган муҳим босқич, деб баҳолади.\nАҚШ ҳарбийларини Ироқдан олиб чиқиш 2011 йилга режалаштирилган.\nБағдодда чиқиш қилган генерал Рэй Одиернонинг фикрича, сайловда иштирок этиш билан ироқликлар сиёсий жараённинг ривожига кучли таъсир кўрсатди.\n- Сайловчиларни қўрқитишга уринишлар сайлов куни эрталабданоқ бошланишига қарамай, Ироқ фуқаролари йўлидан қайтмади. Ироқликлар мамлакатдаги терроризмга қарши курашнинг энг яхши усули бўлган сиёсий жараённинг ривожини қўллаб-қувватлашга тайёр эканликларини кўрсатдилар, деди Рэй Одиерно.\nДастлабки маълумотларга қараганда, Ироқ парламенти сайловида сайловчиларнинг қарийб 60 фоизи қатнашди.\nСайлов куни бир қатор овоз бериш участкаларига ҳужумлар уюштирилиб, 36 ироқлик портлашлар қурбони бўлди.


ЎзА - 130 га яқин фуқаромиз хорижда...\n130 га яқин фуқаромиз хорижда...\n05.07.2018 12:42 Чоп этиш версияси\n“Ислом ота“ МФЙ раиси:\n– Маҳалламизда аҳолининг ҳуқуқий саводхонлигини ошириш, соғлом турмуш тарзини тарғиб этиш, ҳудудни ободонлаштириш масалалари доимий эътиборда.\nБу борада мунтазам ўтказиб келинаётган тадбирларда вояга етмаганлар ўртасида назоратсизлик ва ҳуқуқбузарликлар профилактикаси ва одам савдосига қарши курашиш, хорижга ишлагани кетадиган фуқароларни назоратга олиш борасида тарбиявий тадбирлар ўтказилади. Шунингдек, оила институтини мустаҳкамлаш, никоҳ муносабатлари маданиятини юксалтириш, эрта никоҳнинг олдини олишга оид масалалар муҳокама қилинмоқда.\nМаҳаллада тадбиркорлик соҳасида муваффақиятли фаолият юритиб келаётган кўплаб ишбилармонлар истиқомат қилади. Уларнинг саъй- ҳаракати билан ишсиз ёшларимиз иш билан таъминланди. Ҳудудда жойлашган умумий овқатланиш объектлари, новвойхона ва бошқа инфратузилма иншоотлари мамлакатимизда оилавий тадбиркорликни ривожлантириш борасида яратилаётган шароит ва имкониятлардан унумли фойдаланишнинг яққол намунасидир. Қандолат маҳсулотлари ва бошқа турли озиқ-овқат маҳсулотлари ишлаб чиқаришга ихтисослашган цехларда маҳалламизда яшайдиган ишга муҳтож оилалар бандлиги таъминланмоқда.\nБироқ шундай бўлса-да, ҳозир 126 нафар маҳалламиз фуқароси хорижга ишга кетган. Уларнинг оиласи билан мунтазам учрашувлар ўтказилади. Вақти вақти билан хориждаги маҳалладошимиз билан телефон орқали гаплашиб, яшаш ва ишлаш шароитини ўрганиб турамиз.


Кўнгил айниганда нима қилиш кераклигига доир 12 тавсия\n1. Ётиб олманг\nЁтган ҳолатда ошқозон суюқлиги қизилўнгачга кўтарилиши мумкин, бу эса кўнгил айниши ва ноқулайлик ҳиссини кучайтиради. Шу боис овқатдан кейин дарҳол ухлашга ётиш тавсия этилмайди. Шу билан бирга қорин мушакларини сиқмасликка ҳаракат қилинг. Кўнглингиз беҳузур бўлаётган бўлса, ўтириб олинг ва имкон қадар камроқ ҳаракатланинг.\n2. Деразани очинг ёки вентилятор қаршисига ўтириб олинг\nШу тариқа ёқимсиз ҳидлардан халос бўласиз ва чалғийсиз. Тоза ҳаво енгиллик ҳиссини беради. Айнан шунинг учун транспортда кўнгли айниётганлар деразадан қарашга ҳаракат қилишади.\n3. Совуқ компресс қилинг\nКўнгил айниганда ҳарорат кўтарилиши мумкин. Бўйиннинг орқа соҳасига бир неча дақиқага совуқ компресс қўйинг. Бу ҳароратни тушириш ва кўнгил айнишини камайтиришга ёрдам беради.\n4. Чуқур нафас олинг\nБу айниқса стресс ёки қаттиқ ташвиш кетидан келган кўнгил айнишида фойда беради. Бурун орқали чуқур нафас олинг ва уни 3 сонияга ушлаб туринг-да аста-секинлик билан чиқаринг. Бу машқни бир неча марта такрорланг.\n5. Чалғишга ҳаракат қилинг\nКўнгил айниётгани ҳақида қанча кўп ўйласангиз, ўзингизни шунча ёмон ҳис қиласиз. Бирор китоб ёки фильмга чалғишга ҳаракат қилинг. Агар ишда бўлсангиз, бир неча марта чуқур нафас олинг, кейин анчадан бери орқага суриб келаётган иш билан шуғулланинг.\n6. Кўпроқ суюқлик ичинг\nКўнгил айниши сувсизланиш белгиси ҳам бўлиши мумкин, бироқ биттада кўп сув ичиб юбориш ёқимсиз ҳисларни янада кучайтириши мумкин. Бутун бир кун давомида кўп марта оз-оздан суюқлик ичишга ҳаракат қилинг. Агар оддий сув ичгингиз келмаса, мева бўлаклари солинган сув ичишингиз мумкин.\n7. Мойчечакли чой ичинг\nМойчечак — кўнгил айнишига қарши халқ табобатининг машҳур воситаси. Шу билан бирга у инсонни тинчлантиради ва ухлашга ёрдам беради. Бир ош қошиқ мойчечак гуллари устидан бир стакан қайнаган сув қуйинг, 5 дақиқа димланишини кутинг-да, сўнг ичинг.\n8. Лимон ҳидланг\nЛимонда овқат ҳазм қилиш учун фойдали лимон кислотаси мавжуд. Агар кўнгил айниши қабзият натижасида юзага келган бўлса, лимон шарбати қўшилган қайнаган сув ичакларни рағбатлантиришга ёрдам беради. Фақат ошириб юборманг - ортиқча лимон кислотаси кўнгил айнишини кучайтириб юбориши ҳам мумкин.\nЛимоннинг ҳатто ҳиди ҳам кўнгил айнишида ёрдам бериши мумкин. Эфир ёғи ёки шунчаки янги кесилган лимонни ҳидланг.\n9. Бир тилим занжабил истеъмол қилинг\nЗанжабил қайд қилишга қарши хусусиятларга эга. Кўнгил айниганда бир бўлак занжабил истеъмол қилинг ёки занжабилли чой ичинг.\n10. Ялпиз қайнатинг\nЯлпиз капсулаларини қабул қилинг ёки ялпизли чой ичинг. Ялпиз эфир мойи ёки янги узилган баргларининг ҳиди ҳам кўнгил айнишида ёрдам беради.\n11. Газланган ичимлик ичманг\nБундай ичимликлардаги газлар қоринни дам қилиши мумкин. Улардаги қанд миқдорининг кўплиги эса кўнгил айнишини янада кучайтиради. Агар газланган сувдан бошқа ҳеч нарса бўлмаса, унинг газлари чиқиб кетишини пойланг ва шундан кейингина ичинг.\n12. Оғир овқат истеъмол қилманг\nОдатда кўнгил айнишидан кейин қайта тикланиш учун банан, гуруч, олма пюресини ейиш тавсия этилади. Шу билан бирга бироз макарон (соуссиз), картошка пюреси, қайнатилган тухум ҳам ейиш мумкин. Кўнгил айнишидан халос бўлгунга қадар қовурилган, сутли, гўштли ва целлюлозага бой маҳсулотлардан воз кечинг.\nКўнгил айниши бошқа белгилар билан бирга кузатилса, шифокорга мурожаат қилинг. Масалан, кўнгил айниши ва кўкрак қафасидаги оғриқ юрак хуружи белгиси бўлиши мумкин. Кўнгил айниши ва кучли бош оғриғи эса асаб тизимидаги муаммоларга ишора бўлиши мумкин.\nКўнгил айниши мунтазам равишда давом этса ёки унинг натижасида вазнингиз камайса, албатта шифокорга мурожаат қилинг.\nтавсиялар кўнгил айниши


Тошкент ҳавоси ифлосланган шаҳарлар топ-10лигидан жой олди — Teleradio.uz\nIQAir дунёда ҳавоси энг ифлосланган ва тоза бўлган шаҳарлар рўхатини эълон қилди. Энг ифлосланган ҳавога эга шаҳарлар Покистон, Ҳиндистон, Кувайт ва Мўғулистонда жойлашгани қайд этилган. Шунингдек, Украина пойтахти Киев ҳам кучли бешликка кирди. Тадқиқот натижалари 2020 йил 30 октябрь куни эълон қилинган. Покистоннинг Лаҳор, Ҳиндистоннинг Деҳли ва Мўғулистон пойтахти Улан-Батор шаҳри ҳозирги кунда дунёда ҳавоси энг ифлосланган шаҳарлар ҳисобланади. Ўзбекистон пойтахти Тошкент эса рўйхатда тўққизинчи поғонада.\nБундан ташқари, қуйидаги шаҳарлар юқори поғоналарни эгаллади: — Бишкек (Қирғизистон)- Пекин, (Хитой)- Ухан (Хитой)- Белград (Сербия)- Катманду (Непал) Ҳавоси энг тоза шаҳар сифатида эса Япониянинг Кобе шаҳри топилди.


Болани боғчага жойлаштириш учун электрон навбат ишга тушди - Namanganliklar.uz\nБолани боғчага жойлаштириш учун электрон навбат ишга тушди\nКеча, 15 октябрдан эътиборан давлат мактабгача таълим ташкилотларига қабул учун талабномаларни электрон тарзда юбориш тизими қайта ишга тушди. Бу ҳақда мактабгача таълим ваъзирлиги хабар берди.\nҚайд этилишича, тизимга келиб тушган йўлланмаларга электрон генерация ёрдамида ишлов берилганидан сўнг, қўйидагиларни бажариш лозим:\n• Давлат хизматлари маркази (“Ягона дарча”)да йўлланмани олиш. Талабномани my.gov.uz портали орқали юборган ота-оналар Давлат хизматлари марказига бориб ўтирмай, йўлланмани принтер орқали босиб чиқаришлари мумкин;\n• йўлланмани 15 кун давомида МТТга тақдим этиб, бола қабулини расмийлаштиришлари талаб этилади. Белгиланган 15 кун ўтгач, йўлланма муддати бекор қилинади;\nЭслатиб ўтамиз, Ўзбекистонда болани боғчага жойлаштириш учун ариза бериш хизмати июль ойида қайта тикланди. Мактабгача таълим ташкилотларига тоза сув захираси, тозаловчи ва дезинфекция воситалари мавжудлигини таъминлаган ҳолдагина иш бошлашига рухсат берилди.


Аутсорсинг учун шартнома узайтирилмади. Мижоз учун йиллик ҳисоботни ким топширади? | BUXGALTER.UZ\nАутсорсинг учун шартнома узайтирилмади. Мижоз учун йиллик ҳисоботни ким топширади?\nАутсорсинг компанияси ва мижоз келаси йил учун бухгалтерия ҳисобини юритиш учун шартномани узайтирмасликка қарор қилишди. Бундай вазиятда ким мижознинг йиллик ҳисоботларини топшириши керак? Ушбу масала кўпинча низоларга сабаб бўлмоқда.\nBuxgalter.uz вазиятга аниқлик киритди:\nШуниси эътиборга лойиқки, ҳатто аутсорсинг компанияларининг ўзи ҳам шартномада ҳисоботни топшириш бўйича ўзига хос жиҳатларни қанчалик батафсил баён этиш борасида турли нуқтаи назарга эгалар.\nМунивер УМЕРОВА, «Perfect Balance» аутсорсинг компанияси раҳбари ва асосчиси:\n– 6 йиллик фаолиятимиз мобайнида бизга турли хил муаммоларга эга буюртмачилар мурожаат қилишган. Охирги вақтда ҳужжатларни келтириб, охирги ҳисобот даври учун ҳисоботни топширишни, шундай бўладики - ҳатто йилни ёпишни сўраб тез-тез мурожаат қилишмоқда. Бундай мижозлар орасида уларнинг собиқ аутсорсинг компаниялари ҳисоботларни топширишни рад этганлари талайгина, сабаби улар қоида тариқасида, ҳисобот ойи (чораги)дан кейинги ойда (чоракда) топширилади, шартнома эса муайян ойлар сонига ёки бир йилга тузилган.\nМен аутсорсинг компаниясининг бундай позициясини нотўғри деб ҳисоблайман. Ҳисоботни шартноманинг муддати ўтгандан кейин топшириш зарурлигига қарамай, ҳисоботни муайян давр учун ишларнинг ажралмас қисми сифатида ҳисоблаш зарур.\nҲисобот даври - 01.01.2020 йилдан 31.12.2020 йилга қадар. Яъни, 2020 йил мобайнида ижрочи ҳар ойда ўз хизматлари учун пул олган. Ва тегишинча, 2020 йил учун йиллик баланс ҳам у томонидан шакллантирилиши керак. Ва айнан шу аутсорсер 2020 йилнинг декабрини ёпиши ва 2020 йил учун барча йиллик ҳисоботларни ДСИга, шунингдек - ҳисоботларни статистикага топшириши керак.\nВа мижоз шу позицияда туриб олиши мумкин, башарти шартномадан у бухгалтерлик кузатуви ва ҳисоботларни топшириш учун тузилганлиги келиб чиқса. Ҳужжат жиҳатидан - ҳақиқат унинг тарафида.\nҲисобварақ-фактура ва хизматлар учун бажарилган ишлар далолатномаси ҳар ойда ойнинг охирги санасида имзоланади. Демак, декабрь учун ҳисобварақ-фактура ва хизматлар учун бажарилган ишлар далолатномаси 31.12.2020 йилда тақдим этилган. Шу тариқа, 31.12.2020 йил ҳолати бўйича шартномада кўрсатилган барча ишлар бажарилган бўлиши керак. Ва агар аутсорсинг компанияси қандайдир сабабларга биноан ушбу муддатларда ҳисоботларни топширишга улгурмаган бўлса, у ўзининг ишини охирига етказиб қўйиши керак.\nЕвгения СОН, «Yaran Consulting» МЧЖ компанияси ҳаммуассиси:\n– Ҳаммаси шартнома предметига боғлиқ. Аутсорсинг компаниялари, қоидага кўра, бухгалтерия ҳисобини юритишади. Ва бундай шартномалар бўйича хизматлар қиймати, қоидага кўра, солиқ ҳисоботини тайёрлаш ва топширишни ўз ичига олади.\nБироқ шундай бўладики, шартнома ҳисобни қисман юритишга ёки қандайдир аниқ хизматларга тузилади. Масалан - кадрлар ҳисобини юритиш, иш ҳақи ҳисоб-китоби ва ҳ.к. Ва бунда, албатта, солиқ ҳисоботини тайёрлаш назарда тутилмаган.\nЯна бир бор таъкидлашни истардимки, агар шартнома бухгалтерия ҳисобини юритишга, шу жумладан - солиқ ҳисоботини тайёрлашга тузилган бўлса, аутсорсинг компанияси шартномага мувофиқ давр учун солиқ ҳисоботини тузиш бўйича мажбуриятни ўз зиммасига олади.\nОльга ИГАМРАТОВА, «Balans plus» МЧЖ директори ва муассиси:\n– Аутсорсинг компанияси йиллик ҳисоботни топширмаслик ҳуқуқига эгами? Ҳа, бундай ҳуқуққа эга, башарти бундай мажбуриятлар шартномадан келиб чиқмаса.\nТадбиркорлар кўпинча аутсорсер фақат жорий ишларни юритишига интилишади, йиллик ҳисоботларни тузишни эса рад этишади. Бу одатда арзонроққа тушишини хоҳлаган буюртмачилар билан рўй беради.\nМен аутсорсинг компаниясининг ҳисобот топшириш бўйича мажбуриятига тааллуқли низолар бўйича суд амалиётини билмайман. Бироқ, фикримча, суд аутсорсерни шартномага мувофиқ қилиши керак бўлмаган ишни қилишга мажбурлаши амри маҳолдир. Шу боис маслаҳат битта - шартномани тузишда фойдаланиладиган ифодаларга эътиборли муносабатда бўлинг.\nБиз, мисол учун, ушбу жиҳатларни жуда аниқ баён этамиз. Ҳисоботларини топширишимиз керак бўлган мижозлар билан муносабатларда ҳам, лекин бунда шартномани узайтирмаслигимизни билсакда, шунчаки барча зарур маълумотлар тайёрланиши биланоқ, ҳисоботларни дарҳол топширишга ҳаракат қиламиз ва қонунчиликда назарда тутилган сўнгги муддатни кутмаймиз.\nBuxgalter.uz тавсия қилади\nАгар сиз аутсорсинг компаниялари хизматларидан фойдалансангиз, шартномани тузган ҳолда ижрочи билан ҳисоботни топшириш шартларини алоҳида келишиб олинг. Шартноманинг ифодаланиши сизнинг ишончингизга мос келишини ва шартнома тарафлари ўртасида уни турлича талқин қилиш мавжуд эмаслигига ишонч ҳосил қилинг.\nКим апрелда чораклик молиявий ҳисоботни топшириши керак\nҲисоботни топшириш муддатларидаги номувофиқликлар хатоларга олиб келиши мумкин\nАутсорсер билан ўзаро муносабатларда муаммолар бўлмасин\n2019 йил учун солиқ ҳисоботи: нимани ва қайси муддатларда топшириш лозим


Бир гуруҳ наманганлик эркаклар Қирғизистондан қарийб 65 млн сўмлик озиқ-овқат молларини ноқонуний олиб кирганликда айбланди\n20:17 / 12.08.2015 2754\nБир гуруҳ наманганлик эркаклар Қирғизистондан қарийб 65 млн сўмлик озиқ-овқат молларини ноқонуний олиб кирганликда айбланди. Бу ҳақда “Ҳуқуқ” нашри ёзмоқда.\nАйтилишича, тўрт кишидан иборат гуруҳ яширин йўллар билан Қирғизистонга ўтиб, у ердан 64.746 млн сўмлик озиқ-овқат маҳсулотлари ва ўқув қуроллари олиб киришган. Маҳсулотлар дастлаб улардан бирининг хонадонида сақланиб турган. Сўнг унинг бир қисми Элбек Жўраев бошқарувидаги ЗИЛ-130Г юк машинасига ортилиб, Наманган шаҳридаги бозорларга олиб кетилаётган пайтда Заркент чегара постида ҳуқуқ-тартибот органлари ходимлари томонидан қўлга олинди.\nЮкнинг қолган қисми уйдан топилди.\n28 турдаги 54.391 млн сўмлик товарлар ҳамда жиноят қуроли деб топилган юк машинаси давлат эгалигига мусодара қилинди. Гуруҳ аъзолари эса жавобгарликка тортилди.\nЧилонзорда икки валютафуруш 16 минг доллар билан қўлга тушди\nЧилонзорда икки валютафуруш 16 минг доллар билан қўлга тушди. Бу ҳақда “Ҳуқуқ” нашри ёзмоқда.\nАйтилишича, Козим Алибоев ва Мутал Одилбоевлар биргаликда валюта айирбошлаш билан шуғулланиб келишган. Улар Гулистон маҳалласида фуқаролар Я. Имомова ва И. Имомовга 16.3 минг долларни 58 млн сўмга сотаётган пайтда қўлга олинган.


12:50 07.08.2019 (Янгиланган 13:11 07.08.2019) Ҳавола олиш\nТошкентда октябрь ойида Россия-Ўзбекистон форуми ўтказилади.\nТОШКЕНТ, 7 авг – Sputnik. Октябрь ойида Россия-Ўзбекистон форуми ўтказилади. Бу ҳақда Савдо-саноат палатаси раҳбари Адхам Икрамов Fergana International Investment Forum 2019 форумида маълум қилди.\nSputnik Ўзбекистон мухбири хабар қилишича, тадбир Россияда ўтказилади.\n“Биринчи форумдан сўнг икки давлат Савдо-саноат палаталари, Ўзбекистон Иқтисодиёт ва саноат вазирлиги, Россия саноат ва савдо вазирлиги иккинчи форумга тайёргарлик кўришни бошлаб юборди. Аниқ санасини айта олмайман, бироқ форум октябрда ўтказилади”, - деди Икрамов.\nУнинг сўзларига кўра, Ўзбекистон барча вилоятлардан мутахассислар Оренбург, Татаристон, Челябинск, Перм, Санкт-Петербург, Москва ва Москва вилоятига йўл олмоқда.\nБиринчи минтақалараро форум ўтган йили 18-19 октябрда “Ўзэкспомарказ”да ўтказилганди. Унда икки давлатнинг 25 та ҳудудидан 600 дан ортиқ вакиллар қатнашди. Форум доирасида Россия-Ўзбекистон таълим форуми ҳам ўтказилди.\nЭслатиб ўтамиз, бугун, 7 август куни Фарғона шаҳрида халқаро инвестиция форуми ўз иш фаолиятини бошлади.\nФорумда Жанубий Корея, Хитой, Саудия Арабистони, Россия, Эрон, Туркия, Беларусь каби 28 та давлатнинг йирик инвесторлари иштирок этмоқда.\nФорум давомида Ўзбекистоннинг хорижий давлатлардаги элчихоналари билан биргаликда вилоятга тўғридан-тўғри инвестицияларни жалб килиш бўйича келишувлар имзоланиши кўзда тутилган.\nШунингдек, В2G, B2B форматлардаги кооперацион биржалар ўтказилиб, келишувлар имзоланади.


Эронда шубҳали шахслар қўлга олинди\n20 октябр 2021, Тошкент вақти: 00:36\nЭронда 1979 йилги Ислом инқилоби хотирланадиган 11 феврал куни Теҳронда тартибсизликлар уюштиришни режалаганликда гумон қилинган етти шахс ҳибсга олинди. Бу ҳақда Эрон оммавий ахборот воситалари мамлакат хавфсизлик хизматига таянган ҳолда хабар тарқатди.\nЭрон хавфсизлик хизмати расмийларига кўра, ҳибсга олинган шахслар Дубай ва Истанбулда махсус тайёргарликдан ўтган ва уларнинг айримлари АҚШ разведка хизматлари томонидан ёлланган.\nАйтилишича, ушбу шахслар Эрон ичкарисида маълумот тўплаб хорижга юборган ва Ашуро байрами чоғида фуқароларни зўравонликларга даъват қилган.\nРасмийларнинг таъкидича, ҳибсга олинган шахслар 11 феврал куни ҳам ўз фаолиятини давом эттиришни режалаганлар.\nЭрон мухолифати 12 июн куни бўлиб ўтган президент сайлови натижаларига қарши Теҳронда бир неча бор норозилик намойишлари уюштирди.\nИслом инқилоби хотирланадиган 11 феврал куни ҳам мухолифатнинг Теҳронда норозилик намойиши ўтказиши кутилмоқда.


Kutubxona - Farid Usmon. Quloqsiz yong’oq (hikoya) / Kiril\nSiz shu sahifadasiz: Farid Usmon. Quloqsiz yong’oq (hikoya) / Kiril\nАсар номи Қулоқсиз ёнғоқ (ҳикоя)\nҚулоқсиз ёнғоқ (ҳикоя)\nҚуёшнинг нурлари пахса деворлардан ошиб ўтиб, боғнинг этакларигача ёритиб юборди. Эрталабки тиниқлик девор, дарахт ҳатто ҳов дўмликларда ўз ифодасини топди. Олам чароғон тусга кирди. Кеч кузнинг тонги ана шундай нурли ва ёқимли эди.\nХудди шу пайт ҳовли этагида савлат тўкиб турган кекса ёнғоқ дарахтининг ёнига бир нарса «тап» этиб тушди. «Тап» этган бу товушни барча дарахтлар, ёнғоқ дарахти ва ҳатто унинг шоҳидаги ёнғоқлар ҳам эшитишди. Ҳаммаси сергак тортишди. Яшил ёнғоқ барглари орасидан «тап» этган жойга қараган ёнғоқ ерда ётган шеригини таниди. Танидида сўз қотди:\n— Шошилмагин дедиму сенга. Сен бўлсанг, шошилдинг. Боғбон ўзи териб олгунча кутайлик дедим-а. Кутмадинг. Ерга тушишни ҳоҳладинг. Хакка келдию бир чўқиб олиб кетди. Қалай роса ўйнашдими?\nЮзлари кир-чир бўлиб кетган ёнғоқ шеригига жавоб қилди:\n— Ўйнаш ҳам гапми?! Шунақа чўқишди, шунақа чўқишди. Тоза қийнашди, шерикжон. Дунёга ёнғоқ бўлиб келганимга пушмон едим. Роса хўрлашди.\n— Айтдиму сенга. Сабр қилайлик, қаноат қил дедим.\n— Гапингга кирмаганим хато бўлган экан. Ердан Хакка бир чўқиб олди-кетди. Бир жойга олиб бориб ташлади. Ундан қора қарға чўқиб ўйнади. У зерикиб чарчагандан сўнг Олақарға чўқишга тушди. У жуда ёмон экан. Чўқиб тумшуғига олади-да, осмонга парвоз этади. Тепага чиқиб туриб ерга томон ташлайди. Шумғиб келиб ҳавода тумшуғи билан илиб ҳам олади. Бир ўзи ўйнаса майли, шериклари билан ўйнашганичи. Жоним чиқишига сал-сал қолади. Жуда-жуда қўрқиб қийналдим.\n— Худо бир сақлабди сени, - деди ёнғоқ. Яхши улар юмшоқ, тупроқли жойларда ўйнашибди. Агар тошлоқ, харсанглар бор жойларда ўйнашгандами?! Кунинг битарди қоларди. Бирор бир ҳарсангга бориб текканингда. «Пақ» этардинг, ёрилардинг. Ўша қарғалар топиб олишса манғизингни ер, пўчоғингни ташлаб кетишарди. Ё қурт-қумурсқаларга ем бўлардинг.\nЕрда ётган ёнғоқнинг юраги орқага тортиб кетди. Энди у ростдан ҳам қўрқаётган эди. Ранглари оқаринқиради. Ўзини нохуш сезди.\n— Тўғри айтасан, Худо сақлаган экан.\nУ барг тагида турган шеригига гап қотди.\n— Тошга бориб тексамми, пачоқ-пачоқ бўлиб кетарканман. Жисмим тилка-пора бўларкан-а. Бир ўлимдан қолибман. Воей! Худо ўзи асрасин. У энди ўлим ваҳмини сезганди. Тирик қолганига шукрона келтирган бўлди. Шамол тебратаётган ёнғоқ дарахти баргларига тикилиб қаради. Барг тагида чўққайиб ўтирган шеригига ҳаваси келди. Ичида «қани эди, мен ҳам ҳов ўша ўтирган жойимда бўлсам. Беташвиш, беғам яшаган бўлардим», дея орзуманда эди. Лекин бунинг иложи йўқ эди. У ўз жойини тарк этиб, ҳавойи ўйлар билан ерга тўкилганди.\n— Эсингдами,- деди шохдаги ёнғоқ яна тилга кириб. – Хаккани кўрсатган эдим. Девор устида ўтирган Хакканичи. Думи узун, ўзи ола-була. Ҳалиги Қорақарғани ҳам айтганман. Шулардан эҳтиёт бўлгин деганман-а.\n— Ҳа, дегансан. Эсимда. Нима қилай энди. Бир хато қилдим-да. Ахир ёнғоқ деган ҳам адашаркан.\n— Энди адашма, Ҳушёр бўл. Гапни қулоғингга ол.\n— Хўп, оламан. Энди нима қил дейсан.\n— Эндими?! Энди ётган жойингда жим ёт. Аввало юзларинг юв.\nЎзингга кел. Боғбон келса ҳам пуч ёнғоқ экан деб юрмасин тағин. Шундай деса борми? Тупроққа қоришиб кетасан.\n— Қандай ювинаман? Сув йўқку, ахир.\n— Сабр қил. Сабр. Ҳаво очиқ. Кечаси салқин бўлади. Тунда шудринглар тушади. Шудрингларга юзларингни ювиб оласан. Вассалом.\nҲақиқатда кечаси салқин бўлди. Шудринг тушди. Ердаги ёнғоқ юзлари майин елган шамол ва шудринглардан ювилгандек тиниқ тортди. У ерда ётган бўлса ҳам биров кўрса суяр ҳолатга келиб қолган эди.\n"http://www.kutubxona.com/wiki/index.php?title=Farid_Usmon._Quloqsiz_yong’oq_(hikoya)_/_Kiril&oldid=13418" dan olindi


Ҳабиба Султон бегим мақбараси ёхуд Ашратхона нега халқимиз орасида нотўғри талқин қилинади? - zarnews.uz\nСамарқандда жойлашган Ашратхона тарихий обидаси ҳақида кўп бор эшитганмиз. Аммо халқ орасида у “Ишратхона” номи билан ҳам юритилади. Аслида бу маскан қандай жой?\nМазкур обида Хожа Абду Дарун мақбарасининг шимол томонида жойлашган бўлиб, “ашратхона” араб тилидан таржима қилинганда “ашрат” - ўн деган маънони англатиб, яъни “ўнта хона” номи билан аталувчи бинонинг харобаларидир.\nМаълумотларга қараганда, иншоот Темурий султон Абу Саид (1451-1469 йиллар) ҳукмронлиги даврида, тахминан 1464 йилда Боғи Ферузанинг бурчак қисмида севимли рафиқаси Ҳабиба Султон бегим ва қизига (манбаларда қизининг исми Ҳованбека деб келтирилган) атаб икки қаватли пишиқ ғиштдан қурилган. Мақбара биносининг ташқи томони мозаикалар билан қопланган, ички томони зарҳал ва тилласуви юритилган бадиий безаклар билан безатилган.\nXIX асрнинг охирларида Ўрта Осиё маданиятидан хабари йўқ рус босқинчилари Ашратхонани “Ишратхона”, деб нотўғри талқин қилади. Туркистон Республикаси Марказий ижроия қўмитаси ва халқ комиссарлари Кенгашининг 1923 йил 27 мартдаги 52-сон қарори билан мақбара “Ишратхона” номи билан рўйхатга олинади ва мақбара халқимиз онгига шу ном билан сингдирилади.\nЮртимиз мустақилликка эришгач, мақбара эски номи билан Ашратхона деб ўзгартирилиб, қайта давлат рўйхатига олинади. Аммо ҳамон халқ орасида “Ишратхона” дея нотўғри талқин қилиш ҳолатлари учрамоқда. Мақбарани нима учун “Ишратхона” деб атай олмаймиз?\nБиринчидан, ислом динида ҳурмат билан тилга олинадиган, IX асрда яшаган аллома Абди ал-Муаъзиддин (Абду Дарун) мажмуасининг қарама-қарши томонида шоду-хуррамлик ва ишратхона сифатида хизмат қиладиган бинонинг қурилиши ҳақиқатдан йироқ бўлиб, мантиққа тўғри келмайди.\nХожа Абду Дарун мажмуасининг йирик бино-хонақоҳи султон Абу Саид ҳукмронлиги даврида қурдирилган бўлиб, ушбу ҳудудда улкан ободонлаштириш ишлари олиб борилганлиги султон Абу Саиднинг Абд ал-Маъзиддинга бўлган юксак ҳурматини ифодалайди. Ҳабиба Султон бегим мақбараси қуриладиган ер майдонининг айнан шу жойдан танланиши ҳам бежиз эмас.\nXIX асрнинг ўрталарида яшаб ўтган Абу Тоҳирхожанинг “Самария” асарида Ашратхона ҳақида қисқача тариф берилиб, иншоот Амир Жалолиддининг қизи Ҳабиба Султон бегимнинг мақбараси эканлиги баён қилиб ўтилган ва бу ҳақда бошқа маълумот бермаган.\nМажмуа ичида 1940 йилда олиб борилган археологик қазишма ишлари натижасида аёл суякларининг топилиши иншоот мақбара сифатида қурилганлигидан далолат беради.\nШунингдек, мақбарада 1919 йилда М.Е.Массон, 1926-1927 йилларда В.Л.Вияткин, 1930 йилда Т.Б.Крусманлар томонидан илмий-археология ишлари олиб борилган.\nМақбарани бугунги кўринишга қандай келиб қолганлигини ўрганиш учун архив манбаларини кўздан кечирдим.\nМаълум бўлишича, XIX аср охирида (йили аниқ эмас) Ҳожи Маҳмуд Турдибоев Самарқанд округ губернаторининг рухсати билан мақбаранинг ғиштлари ва зарҳал бадиий безакларини бузиб олиб, Хожа Абду Дарун қабристонидаги 8 та ҳужранинг қурилишига ишлатган. Бу воқеадан сўнг шу давр оралиғида мажмуанинг зарҳал ва тилласуви юритилган безаклари маҳаллий аҳоли томонидан талон-торож қилинган.\n1897 йилги зилзила оқибатида бинонинг гумбаз қисми ўта оғир авария холатига келиб қолган. Оқибатда 1903 йилда мақбаранинг гумбаз ва уни ушлаб турувчи тиргак қисмлари қулаб тушган.\nВ.Л.Вияткиннинг манбасида келтирилишича, мажмуага яқин ҳудудда яшовчи мулла Маъруф (1912 йил) томонидан деворнинг зарар етмаган изора (безак)ларини талон-торождан сақлаб қолиш мақсадида яширинча Европа ва Америка музейларига берган. Лекин кўп қисми хорижий коллекционерлар қўлига бориб тушган.\nТариҳдан биламизки, Темурий ҳукмдорлар севимли рафиқалари ва фарзандларига атаб улкан мақбара ва масжидлар қурдирган. Мисол тариқасида Амир Темурнинг рафиқаси Бибихонимга атаб қурдирган масжид ва мақбара мажмуаси, Шохруҳ Мирзонинг рафиқасига атаб Ҳирот шаҳрида қурдирган жомеъ масжид ва мақбара биноларини келтиришимиз мумкин. Ҳабиба Султон бегим мақбараси ҳам шулар жумласига киради.\nвилоят маданий мерос бошқармаси ходими.\nТеглар: тарихий обидалар Ашратхона\n18 апрель – Халқаро ёдгорликларни ва тарихий жойларни асраш куни (1983)\nШайх Аҳмад Таййиб Имом Термизийнинг шогирдими?\nИмом Абу Мансур Мотуридийни биламизми?\nСамарқанддаги Aшратхона мақбарасини испанияликлар меҳмонхонага айлантирадими?\nТарихий обидалар ва музейлар ҳарбийлар ва уларнинг оила аъзолари учун бепул


Ўзбекистонда “Инвестицион ва пай фондлари тўғрисида”ги қонун кучга кирди\n10:55 / 26.08.2015\n26 август куни Ўзбекистонда “Инвестицион ва пай фондлари тўғрисида”ги қонун кучга кирди. Ушбу қонун республикада коллектив инвестиция киритиш тизимини яратиш, аҳолининг бўш маблағларини мобилизация қилиш ва уларни миллий иқтисодиётнинг турли йўналишларини молиялаштиришга туртки беришга йўналтирилган.\nҚонун қуйи палата томонидан 29 июнда қабул қилиниб, юқори палата томонидан 6 август куни маъқулланди ҳамда 25 август куни давлат раҳбари томонидан имзоланди. Марказий ОАВда 26 август куни чоп этилиши билан қонун кучга кирган ҳисобланади.\nСенат аъзоси, Нурота тумани ҳокими Қобил Турсуновнинг сўзларига қараганда,\nинвестицион ва пай фондлари фаолиятини тартибга солишга қаратилган махсус қонуннинг қабул қилиниши ушбу институтлар алоҳида механизмни ташкил этиши билан тушунтирилади. Ушбу қонун фондларнинг ривожланишига ҳамда мамлакат иқтисодиётига инвестициялар киритилишига кўмак беради.


Ўзбекистон Республикаси Президенти иштирокида Қашқадарё вилояти фаолларининг йиғилиши бўлиб ўтди. – Qashqadaryo viloyat Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar hududiy boshqarmasi\nЮртбошимиз ўз маърузасида Қашқадарё вилоятидаги мавжуд муаммолар, воҳа аҳли ўз салоҳияти доирасида яшамаётганлиги, одамларнинг ишончини қозониш учун нима қилиш кераклиги хусусида тўхталиб, жумладан қуйидагиларни таъкидлаб ўтдилар:\nАҳолини ичимлик суви билан таъминлаш талаб даражасида эмас. Қувурлар эскирганлиги боис 50 фоиз сув йўлда йўқолаяпти. Канализация, йўл, кўприк қурилишлари қониқарсиз аҳволда.\nҚишлоқ хўжалигида ишлаб чиқариш саноати деярли йўқ. Муборак туманида 82%, Ғузор, Нишон туманларида 65%, Косон туманида 64% ерлар шўрланган. Аҳволи яхши эмас.\nВилоят эҳтиёжи доирасида 4 мингдан ортиқ қишлоқ хўжалиги техникалари етишмайди. Ерларни суғориш учун 20 – 25 фоиз ортиқча сув исроф қилинмоқда. Вилоятда томчилиб суғориш атига 2,4 фоизни ташкил этади.\n88 та мактабда ўқиш 2 – 2,5 сменада олиб борилади.\nОлий таълимга кириш кўрсаткичи бўйича Қашқадарё вилояти республикада 13 ўринни эгаллаган. Жорий йилда вилоятдаги 191 та мактабдан бирорта ўқувчи олийгоҳга кира олмаган. Мактабларда 10 мингдан ортиқ ўрта махсус маълумотли мутахасислар дарс беришмоқда.\nТиббиёт соҳасида ҳам олий маълумотли кадрлар етишмайди.\nВилоят республикамизга 63 фоиз газни етказиб берсада, аҳоли истеъмоли учун газ таъминоти қониқарсиз аҳволда.\nҚашқадарёда вилоятни барча соҳаларда ривожлантириш учун тизим яратиш керак.\nМиришкор тумани ҳокимининг аҳолига мурожаати\nИЗБИРАТЕЛЬНЫЙ КОДЕКС – ГАРАНТИЯ ОБЕСПЕЧЕНИЯ МЕЖПАРТИЙНОЙ КОНКУРЕНЦИИ


Бразилиялик аёл автонавигатор туфайли ҳалок бўлди\n19:49 / 07.10.2015\nРио-де-Жанейрода бир аёл автомобилидаги Waze автонавигатори манзилга янглиш йўл кўрсатиши оқибатида отиб кетилди, деб хабар бермоқда CNN телеканали.\n70 ёшли Регина Мурмура исмли бу аёл ўзининг турмуш ўртоғи билан автомобилда саёҳат қилиб юрган. Автомобилни турмуш ўртоғи бошқарган Улар Нитерой туристик шаҳрига етиб олиш учун Waze дастуридан фойдаланишган. Навигатор бу шаҳарнинг ўрнига шундай номга эга энг хароб ва хавфли туманлардан бирига йўлни кўрсатган. Аёл ва эркак бу ерга келганда қандайдир сабабларга кўра ўз автомобилларида ўққа тутилган. Нашрнинг маълумотларига кўра, автомобилга 20 та ўқ узилган. Аёлнинг эри қутулиб қолган, бироқ аёл олинган жароҳатлардан машинанинг ўзида жон берган.\n"Бахтга қарши, ҳайдовчилар бундай манзилни танлаганларида хавфли туманларга боришнинг олдини олиш мураккаб. Ахир у ерда яшовчи одамлар ҳам ўз уйларига етиб олиш учун имкониятга эга бўлишлари керак", деб айтди Waze вакили.\nАввалроқ Google’га тегишли Исроилнинг Waze компанияси машҳур актёр Арнольд Шварценеггер билан шартнома тузганди. Унга кўра актёр хизматнинг навигацион эслатмаларига овоз беради.


Xiaomi 13 кутилганидан эртароқ тақдим қилинади - Terabayt.Uz\nXiaomi 13 кутилганидан эртароқ тақдим қилинади\nЎтган йилнинг декабр ойида Xiaomi ўзининг Xiaomi 12, Xiaomi 12 Pro ва Xiaomi 12Х флагман телефонларини тақдим қилган эди. Эндиликда компания ўзининг ўн учинчи авлод смартфонлари қатори устида ишламоқда ва у (ҳали тақдим қилинмаган) Snapdragon 8 Gen 2 чипсети билан чиқарилиши кутилмоқда. Сиздирилган янги маълумотларга кўра эса, бу йилги Xiaomi флагманлари кутилганидан олдинроқ тақдим қилиниши мумкин.\nХитойлик инсайдернинг хабар беришича, Xiaomi 13 смартфонлари Андроид 13 билан биргаликда синовдан ўтказилмоқда ва жараён ўтган йилгига қараганда бир ой олдинда бўлиб, бу Xiaomi 13 смартфонлари жорий йилнинг ноябр ойида чиқарилиши мумкинлигини кўрсатади. Янги авлод флагманлари Snapdragon 8 Gen 2 билан чиқарилар экан, Qualcomm ҳам ўзининг янги чипсетини ноябрда тақдим қилиши мумкин.\nМаълум бўлишича, Xiaomi йил охирида ўтган йилгидек учта эмас, балки иккита флагманларни тақдим қилади. Булар эса Xiaomi 13 ва Xiaomi 13 Pro смартфонлари бўлиб, улар мос равишда "Nuva" ва "Fuxi" код номларини олишган, шу билан бирга, оддий вариант 2211133C, Pro вариант эса 2210132C модел рақамига бириктирилган.\nИккала модел ҳам экран юқори марказида тешикли селфи камера ва ингичка рамка билан қиррали OLED дисплейга эга бўлиши, шунингдек, икковида ҳам Leica томонидан ишлаб чиқилган учлик орқа камералар бўлиши кутилмоқда.\nЎҚИНГ: Xiaomi Black Shark 5 Pro'нинг техник жиҳатлари ва қадоқ таркиби билан танишамиз


Airbus ёнаётган двигатель билан Бали аэропортига қўнди\n18:09 / 25.09.2015\nАвстралиянинг Перта шаҳридан Гонгконгга парвоз қилаётган Cathay Pacific авиакомпаниясига тегишли A330 самолёти двигателлардан бирида юзага келган ёнғин сабабли 25 сентябрь куни Индонезиянинг Бали оролида жойлашган Денпасар халқаро аэропортига фавқулодда қўнишни амалга оширди.\nБу ҳақда Гонгконгнинг Cathay Pacific авиакомпаниясига асосланиб РИА “Новости” агентлиги хабар тарқатди.\nҲодиса вақтида самолёт бортида 251 йўловчи бўлган.\n“Двигатель носоз бўлгани сабабли фавқулодда қўнишни амалга ошириш зарурияти туғилди. Самолёт Денпасар аэропортига муваффақиятли қўндирилди”, - дея 9News телеканали авиакомпания хабаридан иқтибос келтирди.\nУчиш-қўниш йўлагида самолётни ёнғин хавфсизлиги жамоаси кутиб олди. Йўловчилар ва экипаж аъзоларидан ҳеч ким жароҳатланмаган.\nАвиакомпания ҳодиса сабабларини ўрганмоқда.


Беш марранинг старт нуқталари - Халқ сўзи\n12:54 02 Ноябрь 2020 Жамият\nНурота туманидаги Темирқовуқ қишлоғи вилоят марказидан бир юз олтмиш километр олисда жойлашган. Қишлоқда спорт мажмуаси, кутубхона ва бошқа бир қатор марказлар фаолияти йўлга қўйилган бўлса-да темирқовуқлик ёшларни бирлаштириб, бўш вақтларини мазмунли ташкил этиш, иқтидорларини юзага чиқаришлари учун тизимли чора-тадбирлар етишмасди. Мазкур вазифалар асосида қишлоқ ёшлари ва маҳалла фаоллари йигит-қизларнинг бандлигини таъминлаш, санъат ва ижодга ошно этиш, спорт билан шуғулланишлари учун шарт-шароитлар яратиш, ахборот-коммуникацион технологияларидан фойдаланиш самарадорлигини ошириш, уларда турли ғоявий таҳдидларга қарши маънавий иммунитетни кучайтириш мақсадида "Йўл харитаси" ишлаб чиқилиб, унинг тақдимот маросими ўтказилди.\n— Энг муҳими мазкур ишларда ёшларнинг аҳоли барча қатлами фаоллигини таъминлаш муҳим омил ҳисобланади, — дейди туман ҳокими Умарбек Халилов. — Албатта, бунда ҳар бир ёш йигит-қиз истагининг инобатга олиниши, келажакда масканнинг оммавийлигини таъминлайди. Шунингдек, ёшларни, айниқса хотин-қизларни иш билан таъминлаш мақсадида тикув цехининг барпо этилиши, нафақат даромад манбаи, балки мулоқот маскани ҳамдир.\nҚишлоқда аҳоли, айниқса хотин-қизларнинг бандлиги асосан ҳудуддаги ижтимоий соҳа объектлари орқали таъминланган. Тадбир иштирокчилари дастлаб қишлоқ аёлларининг бандлиги билан танишиб, оилавий тадбиркорликни ривожлантириш, худуд учун хос бўлган миллий ҳунармандчилик хусусан, гиламчилик, қуроқчилик, каштачилик билан шуғулланиш улар учун оилавий тадбиркорликка асос бўлишини таъкидладилар.\nТадбир доирасида ҳудуднинг истиқболли ёшларини қўллаб-қувватлаш, улғайиб келаётган ёш авлод интеллектуал салоҳиятини ошириш, иқтидорли ёшларни аниқлаш ва юқори малакали кадрлар тайёрлаш мақсадида қишлоқда "KARAKUL - EDUCATION" ўқув марказининг очилиш маросими ҳам бўлиб ўтди.\nЎқув маркази директори Отамурод Хўжамқуловнинг таъкидлашича, жами 750 миллион (шундан, 300 миллиони банк кредити) сўм эвазига бунёд этилган ўқув маркази математика, физика, кимё ва биология фанларига ихтисослашган бўлиб, қарийб 120 нафар ўқувчини ўз бағрига олади. Мазкур фанлардан дарс берадиган етти нафар ўқитувчининг тўрт нафари Қоракўл мактабининг собиқ ўқувчилари, яъни олий маълумот билан бирга ушбу мактаб услубини пухта ўзлаштирган педагоглардир.\n— Аниқ фанларга қизиққан ёшларимиз Жиззах, Навоий ва Қоракўлда таҳсил олишарди, — дейди маҳалла фаоли Баҳриддин Раззоқов. – Албатта, бу ота-оналар учун моддий қийинчиликлар билан бирга доимо хавотир ҳам туғдириб турарди.\nШундан сўнг ёшларнинг мусиқа, рассомчилик, адабиёт, театр ва санъатнинг бошқа турларига қизиқишларини ошириш, спорт турлари бўйича иқтидор ва истеъдодларини юзага чиқариш мақсадида маҳорат дарслари ҳамда кўргазмали чиқишлар ташкил этилди. “Жаҳолатга қарши маърифат”, “Юртим жамоли” мавзуларида расмлар кўргазмаси ташкил этилиб, тадбир якунида ғолиб ёшлар муносиб тақдирландилар.\nҚишлоқда тадбир иштирокчилари маданият,санъат ёшларнинг бўш вақтини мазмунли ташкил этиш борасидаги ишлар, ҳудуддаги таълим масканларида ўқувчиларни турли фан, спорт тўгаракларига жалб этиш, хусусан, Давлатимиз раҳбарининг ташаббуси билан амалиётга тадбиқ этилган беш ташаббус бўйича берилган топшириқлар ижросини таъминлашнинг омилларига алоҳида эътибор қаратишди. Тадбирда ёшларнинг турли йўналишдаги маҳоратлари ҳам уларда катта таасурот қолдирди. Мактаб кутубхонасига ташкилотчилар томонидан китоблар жамланмаси совға қилинди. Шунингдек, иштирокчилар мазкур таълим маскани қошида қизларни касб-ҳунарга ўргатиш борасидаги амалий ишлар билан ҳам танишдилар. Айни вақтда масканда ўқувчилар рассомчилик, тикиш ва бичиш каби йўналишларда дастлабки тажриба ва кўникмага эга бўлишмоқда.\nҚишлоқ аҳолиси билан бўлган мулоқотларда оилалар хотиржамлигини таъминлаш, ёшлар таълим-тарбиясининг нозик нуқталари ҳамда тумандаги ибратли оилаларнинг иш тажрибасини оммалаштиришга доир устувор вазифаларга муҳокама этилди. Шу баҳона ибратли оилалар аниқланиб, улар ташаббускорлар томонидан рағбатлантирилди.\nТадбир ташкилотчилари қишлоқдаги нуронийлар ҳамда ногиронлиги бўлган фуқаролар ҳолидан ҳам хабар олишиб, уларни моддий ва маънавий қўллаб-қувватлашди. Албатта, бу каби эзгу тадбирлардаги самимият уларни бугун шунчаки кузатган кишини ҳам эрта-индин унинг фаол иштирокчисига айлантириши шубҳасиз.


ҚОН БОСИМИНИ ҚАНДАЙ КЎТАРИШ МУМКИН?\nПаст қон босими нима ва нимаси билан хавфли?\nҚон босимининг энг паст чегараси кўрсаткичи - 90/60 мм.су. нини ташкил этади. Хох биринчи (систолик) хох иккинчи (диастолик) босимнинг бу кўрсаткичлардан тушиб кетиши – гипотония, яъни қон босимининг тушиб кетиши деб аталади.\nБу ерда бир нарса мухим ахамиятга эга: юқори қон босими хаёт учун хавфли экани хаммага маълум. Паст қон босими эса инсоннинг ўзига хос хусусияти бўлиши мумкин. Қачонки у, хаёт сифатига салбий таъсир этмаганда ва қуйида келтирилган симптомлар билан бирга келмаганда:\n• бош айланиши, хушдан кетадиган холатгача;\n• кўрувни хиралашуви;\n• концентрациясини камайиши.\nҚон босимини тушиб кетиши сабаблари турлича бўлиши мумкин:\n• оддий сувсизланиш;\n• ички қон кетишлар;\n• миокард инфаркти.\nЭнг асосийси гипотония сабабини аниқлаш ва шундан сўнггини асосий касалликни даволаш қон босимини нормага келтиради.\nҚачон тез ёрдам чақирилади?\nҚуйида санаб ўтиладиган клиник белгилар ўткир артерил гипотензия (коллпс, шок) белгилари хисобланиб, инсон хаёти учун хавфли – ички аъзолар ва бош мия гипоксиясига олиб келади.\n• совуқ, ёпишқоқ тер қоплаши, терини оқариши;\n• тез-тез юзаки нафас олиш;\n• пульсни тезлашуви ва кучсизлиги;\n• онгни хиралашуви.\nУй шароитида қон босимини қандай қилиб тезлик билан кўтариш мумкин?\nГипотония белгилари кузатилганда биринчи ўринда врачга мурожаат қилиш керак, акс холда яширин кечаётган бирон-бир жиддий касалликни ўтказиб юборишингиз мумкин. Шунингдек, уй шароитида қуйидаги усуллардан фойдаланиш мумкин:\n1. Нимадир шўр нарса истеъмол қилинг.\nШўр балиқ, бодринг, брынза ёки зираворлар-сўя соуси билан ишлов берилган гуруч каби. Ош тузи артериал қон босимини оширади. Шу сабабли туз ва тузланган махсулотлар қон босими баланд инсонларга тавсия этилмайди. Бизни холатда эса аксинча. Аммо ёдда тутинг қон босимини фақат туз билан кўтариш жоиз эмас. Негаки ортиқча натрий юрак етишмовчилигига олиб келиши мумкин, айниқса кекса ёшдаги одамларда.\n2. Бир пиёла сув ичинг.\nКўнгил тортса 2-3 пиёла. Суюқлик қон хажмини кўпайтиради, сувсизланишни олдини олади, қон томир деворларига бўлган босимни оширади.\n3. Компрессион гольф ва пайпоқлар кийинг.\nЭластик пайпоқлар оёқлардаги варикоз кенгайган веналардаги шиш ва оғриқни йўқотиш учун кийилади. Ундан ташқари улар оёқлардаги қон хажмини камайтиради. Улардан сиқиб чиқарилган қон тананинг бошқа аъзо ва тўқималарига етказилади.\n4. Тўғри вазиятни танланг.\nБу хам компрессион пайпоқларга альтернатив вариант. Ўтирган холатда бўлсангиз оёғингизни чалкаштириб олинг. Бу оёқлардаги қон хажмини камайтириб, уни асосий қон томирга йўналтиради. Ха айтмоқчи, айнан гипертония билан азоб чекадиган инсонлар учун бундай вазият тавсия этилмайди. Агар тик турган бўлсангиз, бир оёғингизни стул устига қўйиб, бутун танангиз билан олдинга эгилишга харакат қилинг. Бу хам қонни қайта тақсимланишини таъминлайди.\n5. Кофе ичинг.\nКенг тарқалган усули бўлсада, доим хам ёрдам бермайди. Кофеин хақиқатда қон босимини оширади, қачонки уни кам истеъмол қиладиган инсонлар ичганда. Кофеманларда эса кўзланган эффект олинмайди.\nҚон босимини дори воситаларисиз қандай қилиб кўтариш мумкин?\nЯна қайтариб айтамиз: врачларга мурожаат қилинг, улар гипотония сабабини аниқлайди ва даво схемасини белгилаб беради.\nШунингдек, хаёт тарзини ўзгартириш орқали организмга ёрдам бериш хам мумкин. Врачлар гипотонияда қуйидагиларни тавсия этади:\n1. Кўпроқ сув ичинг, айниқса ташқарида хаво иссиқ бўлса ёки тана хароратингиз юқори бўлса;\n2. Алкогол ичишни чегараланг, имкон бўлса умуман ичманг;\n3. Мунтазам жисмоний машқлар қилинг, кўпроқ юринг – буларнинг бари қон томирлар тонусини оширади;\n4. Узоқ вақт бир жойда турманг. Агар сизнинг иш фаолиятингиз тик холда бўлса, даврий равишда оёқлар чигалини ёзинг, юринг, ўтириб туринг, сакранг;\n5. Узоқ вақт иссиқ ванна қабул қилманг. Энг яхши усули контраст (иссиқ-совуқ) душ қабул килинг.\n6. Рационингизда углеводлар миқдорини камайтиринг. Ширинлик ейишни истасангиз мевалар қабул қилинг.\n7. Кунига 4-5 махалдан оз-оз миқдорда овқатланинг.\nФеврал 16, 2020 1965 3 Рукн КАРДИОЛОГИЯ\nАвг 17, 2017 36823\nОкт 19, 2017 29273\nАвг 21, 2017 29168\nСен 27, 2017 22709\nАвг 22, 2017 21685\nНоя 24, 2017 17290\nОкт 01, 2017 16947\nАвг 17, 2017 15048\nСен 02, 2017 14058\nАвг 21, 2017 13180\nОкт 19, 2017 12472\nАвг 22, 2017 12074\nАвг 27, 2017 11993\nСен 02, 2017 11829\nНоя 27, 2017 11316\nАвг 17, 2017 10947\nАвг 17, 2017 10546\nОкт 31, 2017 9699\nАвг 20, 2017 9541\nАвг 20, 2017 9378\nСен 10, 2017 9042\nАвг 27, 2017 8538\nАпр 25, 2018 8501\nАвг 22, 2017 8414\nСен 21, 2017 8318\nАвг 31, 2017 8130\nНоя 26, 2017 8053\nАвг 26, 2017 7890\nСен 06, 2017 7629\nСен 20, 2017 7010\nГАСТРОЭНТЕРОЛОГИЯ ( 11 )\nИНФЕКЦИОН ХАСТАЛИКЛАР ( 21 )\nПСИХОЛОГИЯ ( 35 )


Назранда милиция бошқармаси портлатилди\n29 ноябр 2021, Тошкент вақти: 08:11\nИнгушетиянинг Назран шаҳрида маҳаллий милиция бошқармасига қилинган ҳужум оқибатида 19 киши нобуд бўлди, 60га яқин киши тан жароҳати олди.\nРасмийларнинг айтишича, худкуш шахс ўзи бошқараётган юк машинасини бошқарма ҳовлисида портлатиб юборган.\nПортлаш оқибатида милиция бошқармаси ва унга туташ бинолар жиддий зарар кўрган, ўнлаб машина яроқсиз ҳолга келтирилган.\nМазкур портлаш учун масъулиятни ҳозирча ҳеч ким ўз зиммасига олгани йўқ. Асосан мусулмонлар истиқомат қиладиган Ингушетия республикасида сўнгги пайтда милиция ходимларига уюштирилаётган ҳужумлар кўлами бир оз ортди.\nБундан икки ой муқаддам худкуш шахс томонидан уюштирилган ҳужумда Ингушетия президенти Юнусбек Евкуров жиддий тан жароҳати олган эди.\nАйни пайтда Ингешутия президенти лавозимини вақтинча бажариб турган Рашид Гайсанов бугунги портлаш қурбонлари хотирасига уч кунлик мотам эълон қилди.


Ҳақиқатни соғинган миллат. Ёхуд диний идорамиз қачон Президентга ёрдам бера бошлайди? | Azon.uz - Ахборот-таҳлилий портал\nҲақиқатни соғинган миллат. Ёхуд диний идорамиз қачон Президентга ёрдам бера бошлайди?\n00:00 19.04.2018 5857\nЎзининг илк чиқишларидан бирида Президент Шавкат Мирзиёев уламолар, диний соҳа ходимларига мурожат этиб «менга ёрдам беринглар, бир ўзим эплолмайман» деган эди. Унинг бу сўзлари тагида ётган маъно не эди ва «ёрдам» деб нима назарда тутилган эди? Мазкур мақола шу ҳақда.\nТарихий воқеликнинг шоҳиди бўлиб турибмиз.\nЎз даврида миллатимиз юксаклик таъмини тотди, дунёга устозлик қилди, заминимиз эса дунёнинг илмий марказига айланди. Сўнг инқирозга юз тутди ва миллат осмонини пайдар-пай келган қора булутлар эгаллаб олди. Ҳозир эса биз бу қора булутлар тарқалиб, бошимиз узра мовий осмон кўринаётганининг гувоҳи бўлиб турибмиз.\nВоқеликнинг тарихийлиги ижтимоий ёхуд иқтисодий ўзгаришларда, қурилаётган уйлар ёки йўлларда эмас, балки ҳақ сўзнинг айтилаётганида. Тарихий бўлмай, қандай воқелик бўлсин бу?\nБу янги воқеликнинг келиши учун биз ҳеч иш қилганимиз йўқ – ўзи эшигимизни қоқди ва яхшиликлари билан кириб келди. Кўплиги ва мудҳишлиги ила бизни ўз домига тортиб кетишига бир баҳя қолган иллатлар ошкор этилаётгани, миқёси улканлигидан эсимизни кетказиб, маънавий ирсиятимизни-да бузишига сал қолган мантиқсизлик барҳам топа бошлагани, зулмат нур ёғдусидан зарба еб, чекина бошлагани Аллоҳнинг бизга марҳаматидир, бошқа нарса эмас.\nУзоқ кутилган ростгўйлик\nМамлакат Президенти ҳар бир соҳадан онги эскириб қолган, эскича ишлайдиган, ёлғондан тап тортмайдиган, нуқул тинчини-ю иссиқ жойини ўйлайдиганларни олиб ташлаб, уларнинг ўрнига янгича – воқеликка мос фикрлайдиган, юрт равнақи учун жонини жабборга берадиган ва энг аввало... рост гапирадиганларни қўйишга бел боғлади. Бу уринишнинг фойдаси ўлароқ минглаб эмас, миллионлаб одамларнинг ҳаёти яхшилик тарафига ўзгараётгани ислоҳот, янгиланиш, ошкоралик, ростгўйлик нақадар керак эканлигининг белгисидир. Керак экан бу нарсалар, тамом вассалом!\nРост гапиришнинг фойдаси ўлароқ кенг омманинг зеҳниятида ҳам ижобий ўзгаришларни кўраяпмиз – халқ гўё ҳақиқатни соғиниб қолгандек тутаяпти ўзини. Гувоҳи бўлаётганимиз диний адабиётларнинг харидоргирлиги, Қуръони каримни сотиб олишга бўлган иштиёқ айнан ўша соғинчнинг, йиғилиб қолган ташналикнинг, омма онгида бўлаётган ўзгаришнинг нишонаси эмасми? Балки айнан ростгўйлик миллатнинг тузалиши, қаддини тиклаши йўлидаги энг муҳим омилдир? Балки рост сўз ўша «сеҳрли калит» бўлиб, у ила яхшиликлар омборининг эшиги очилса? Балки ҳақгўйлик малҳамдирки, у ила ҳатто эскириб қолган дардлар даво топса?\n«Моддий эмас, маънавий»\nЮртимизда бўлаётган ислоҳот аввало иқтисодий ёхуд ижтимоий эмас, балки маънавийдир. Буни яхши англамоғимиз лозим. Зеро, ҳақсизликдан қуриб-қақраб қолган қалбларга ҳақ сувини қуйишдан кўра улкан ислоҳот йўқдир, бўлиши ҳам мумкин эмас. Адолат ва ростгўйлик жамиятга қандай таъсир этишининг қиёсини кўрмоқчи бўлсангиз, қишдан чиққан ерни устига баҳор ёмғири ёққанда кузатинг. Ислоҳотни, ривожланишни кўрасиз!\nБир замонлар ҳақиқатга юз тутиш асносида юксак маънавий мевалар таъмини бир бора тотган ва унинг таъми «оғзида қолган» миллатга ўша бир бора тотганини – ҳақиқат ва адолатни, тўғри йўналишни беринг... Кейин натижани кузатинг!.. Бу ишни эпласангиз мисли кўрилмаган уйғониш(ренессанс)нинг шоҳиди бўласиз! Мамлакат Президенти англаб турган мазкур ҳақиқатни бошқалар ҳам англаши ва... ёрдам бериши керак.\nМамлакат Президентининг уринишлари ҳозир ҳокимиятлар, турли идора ва ташкилотларнинг фаолиятида мантиқ ва адолатни жорий қилишга қаратилгани ҳолда мансабдорларга қаратиб «рост сўзла!» деган талаби ҳамда «давлат халқнинг хизматкоридир» деган сўзлари халқнинг онгига аталган ўта муҳим маънавий мессеж (мактуб) бўлди. Бу омма онгига ўтқазилган ўта ижобий, тезда униб чиқадиган маънавий уруғдир.\nМасъулияти оғир соҳа\nАммо бир соҳа борки, у айнан ўша – жамият ичида ростгўйликни қарор топтиришга бевосита масъул бўлган соҳадир. Ушбу соҳанинг конструктив фаоллигисиз мамлакатда олиб борилаётган ижобий жараёнлар қанотсиз қуш кабидир. Айнан шу соҳанинг жонбозлиги билан кўзланаётган барча ижобий ўзгаришлар учун энг муҳим замин – маънавий замин яратилади. Бу соҳа – диний тушунчаларни оммага тарғиб қилиш соҳасидир. Ўша, бир пайтлар аждодларимизни пешқадам қилган маънавий платформага миллат ўлароқ қайтишимизга масъул бўлган соҳадир.\nУшбу соҳа эгнидаги вазифалар ўта шарафли ва ўта масъулиятлидир. Ушбу масъулият ҳажми юзага келиб турган имкониятлар ҳажмига тенг бўлиб, вазни эса бундай имкониятнинг балки минг йилда бир келишидир. Буни тушунишимиз ва Аллоҳ таолонинг олдидаги жавобгарликни тўлин ойдек кўз олдимизга келтиришимиз лозим. Мазкур соҳада фаолият юритиш малакасига эга бўлган ҳар бир киши бу масъулият ҳазилакам эмаслигини, Аллоҳ таолодан синов эканлигини тушунмоғи ва барча турдаги шахсий манфаатларни чеккага суриб қўйиб, холис Басир – кўриб турувчи зотнинг розилигини кўзлаб ҳаракат қилмоғи керак.\nЮртимизда юз бераётган маънавий жараён нафақат шу замин учун, балки халқаро аҳамият касб этаётгани, ўзга юрт ва халқлар учун ҳам ўрнак бўлаётганини яхши англамоқ лозим.\nМасъулият оғирлиги туфайли ҳозир ҳар бир киши ўз истеъдодини тўғри баҳолаб, эгаллаб турган мавқеига лойиқ ёки лойиқ эмаслигини мулоҳаза этмоғи даркор. Умумий жараён келтираётган фойдалар олдида шахсий манфаатларни юқори қўймаслик имоннинг айни тақозоси ва савоб манбаидир.\nМамлакат Президенти бошлаган ислоҳотлар кенг кўлам – минтақа учун аҳамият касб этаётганининг шоҳиди бўлиб турибмиз. Инчунун, ислоҳот ва унинг таъсири, шу жумладан, чор-атрофга таъсири нисбий маънавий эмас, балки тўлақонли – чуқур маънавий базасига эга бўлмоғини таъминлаш шу юрт фарзандлари – аҳли маърифатнинг вазифасидир.\nБунинг учун вазифалар етук даражада, ростгўйлик, самимият, фидойилик ила бажарилмоғи лозим.\nМамлакат Президенти амалга ошираётган ошкоралик, иллатларни очиб ташлаш асносида уларга биргаликда – кўпчилик бўлиб ечим топиш сиёсатига монанд равишда Ўзбекистон мусулмонлари диний идораси ҳам ислоҳ этилмоғи, фаолиятида инқилобий ўзгаришлар қилинмоғи керак. Тузалиш газак олиб ётган камчиликларни очиқлашни тақозо қилади, яширишни эмас. Моғор босиб қолган, давр талабларига жавоб бермай қолган диний соҳа мамлакатда юз бераётган жараёнларга ҳамоҳанг равишда ўзгармоғи ва кўзланган мақсадларга хизмат қилмоғи лозим.\nМамлакат аҳолисининг 95 фоизи ўзини мусулмон ҳисобласа-да, диний саводхонлик даражаси ўта ачинарли аҳволда ва ҳолатни жоҳилият даврига қиёсласа бўлади.\nДинга алоқаси бўлмаган тушунчалар, эътиқодлар, одатлар, удумлар, мантиқсизликлар халқни том маънода маънан тутқун қилиб турибди ва айнан шу омил кўзланаётган кенг қамровли ислоҳотлар самарасига рахна солмоқда.\n07:00 17.04.2019 993\n16:18 16.04.2019 10752


Кашфиётчи ва Нобель совриндори вафот этди\n17.02.2021 21:31 0 1450\nAҚШда таниқли кардиолог, дефибриллятор ихтирочиси ва Тинчлик бўйича Нобель мукофоти совриндори Бернард Лаун вафот этди. У 99 ёшда эди, деб ёзади «The New York Times».\nҚайд этилишича, у Массачусетс штатида Честнат Хиллдаги уйида ҳаётдан кўз юмган. Сўнгги йилларда шифокор турғун юрак етишмовчилиги кўринишидаги асоратлардан азият чеккан, устига-устак, унга пневмония ташхиси қўйилганди.\nЮрак уришининг нормал ритмини тиклашга имкон берувчи илк дефибриллятор 1962 йилда Лаун томонидан кашф этилган. АҚШда ўша пайтларда йилига ярим миллион ўлимга олиб келувчи юрак хуружи юрак ритми бузилиши билан боғлиқ деб ҳисобланган. Кашфиёт реанимациянинг янги техникасини ишлаб чиқишга ҳамда замонавий юрак стимуляторларини яратишга имкон берди.\nЛаун, шунингдек, ўзининг урушга қарши фаолияти билан ҳам тарихга кирди. 1980 йилда у кардиолог Евгений Чазов билан бирга «Дунё шифокорлари ядро урушининг олдини олиш учун» ҳаракатига асос солган. Ташкилот ядро синовлари ва қуролланиш пойгасига қарши чиқди. Ҳаракат фаолияти Нобель қўмитасининг ҳам назаридан четда қолмади: Тинчлик мукофотига сазовор бўлди (1985). Тиббий тадқиқотлардан ташқари кардиолог хайрия ишлари билан ҳам шуғулланган.\nНобель юрак Бернард Лаун дефибриллятор