Ўзбек разведкачиларининг очилмаган қирралари – Beruniy Alimov\nҲар йили 9 май Хотира ва қадрлаш куни арафасида оммавий ахборот воситалари Иккинчи жаҳон уруши мавзусига эътиборни кучайтиради. “Уруш номинг ўчсин оламдан” деймиз-у, хотирасиз эса яшай олмаймиз. Унинг асоратлари ўзбек хонадонларига ҳам етиб борган, умумғалабага халқимиз ҳам ўзининг муносиб улушини қўшган – булар ҳали ҳануз унутилмас!\nНемис фашистларини лаънатлашдан чарчамаймиз, қаҳрамонларимизнинг жасоратларини тиллардан туширмаймиз, уларни унутишга ҳаққимиз ҳам йўқ. Ўзбек халқининг урушорти ва бевосита фронтдаги кўрсатган мардлик-жасоратлари тўғрисида кўп ва хўб ёзилган, бундан кейин ҳам мадҳ этиш давом этаверади.\nБугун уруш мавзусида ҳануз ҳечам тилга олинмаган “махфийлик” тамғаси билан архивларда қолиб кетган ўзбек разведкачилари тўғрисида боради. Суҳбатдошимиз – Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизматининг фахрийлар кенгаши аъзоси, Хизмат тарихи билимдони Худойберди Соҳибов. Узоқ йиллардир у киши билан бу мавзуда суҳбатлашиш тўғрисида фикрлашиб турар эдик, маълум-номаълум сабаблар билан бу мавзуни матбуотга олиб чиқиш кечикар эди.\n-Худойберди Соҳибович, бугун яшаётган янги Ўзбекистон шароитида Иккинчи жаҳон уруши, мамлакатимизнинг бу ғалабага қўшган ҳиссаси, ўзбек разведкачиларининг кўрсатган алоҳида намуналари тўғрисида янги кўз билан боқиб суҳбатлашишга розилик берганингиз учун Сизга миннатдорлик билдираман.\n-Кечирасиз, ҳали ҳам бу мавзуни тўлақонли очиб беришга ваъда бермайман, ваколатим доирасида, изн олинган айрим факт-рақамлар ва қаҳрамонларимиз тўғрисида гапириб беришга ҳаракат қиламан.\nФашистлар Германиясининг лидери Гитлер билан келишувга биноан немислар собиқ иттифоққа ҳужум қилмаслиги керак, ўша замон давлат раҳбари Сталин бунга қатъий ишонар эди. Афсуски, таҳминлар ўзини оқламади.\nУрушнинг дастлабки олти ойида 3 миллион атрофидаги совет аскарлари немислар томонидан асирга олинди, бу бутун уруш давомида асирга тушган солдат ва офицерларнинг тахминан 65 фоизини ташкил этарди. 1941 йилнинг 30 сентябригача иттифоқнинг 8166 самолёти яксон қилинди, яъни ўша пайтдаги 96,4 фоиз авиапарк йўқ қилинганини билдиради. Қиёслаш учун бошқа мисол келтираман: урушнинг дастлабки ойларида фашистларнинг 4980 самолёт чегарадан ошиб, ҳаво ҳужумлари уюштиради!\nСобиқ иттифоқ аҳолиси каби ўзбек халқи ҳам Фашист оккупантларига қарши курашда оғир синов ва машаққақатли даврни бошидан кечирди. Уруш йиллари халқимиз нафақат ватанпарварлик, балки ўзининг – миллий менталитетининг энг яхши жиҳатларини намойиш этди. Маълумки, ўзбекистонликларнинг ватанпарварлик қарашларининг асосида совет тизимини ҳимоя қилиш учун ғоявий сабаблар бўлмаган эди, халқимиз урушнинг моҳиятини тўла тушунган, фашизм билан курашда ўзининг ўрни бор эканини идрок этган эди.\nУрушни кўрган фахрийларимизнинг хотираларига кўра, одамлар ўша пайтда совет тизимини ҳимоя қилиш зарурияти тўғрисида кам ўйлаганлар. Кўплаб халқлар мавжуд режимни қаттиқ қоралар эди, Хусусан, Туркистон мухториятини буткул тугатиш билан боғлиқ қонли воқеаларни халқимиз ҳали унутмаган, қолаверса 1937-38 йиллардаги оммавий қатлиомнинг яралари битмаган замонлар эди. Бу каби барча хусуматларни вақтинча “орқа”га ташлаб туришга мажбур эди. Фашистларнинг бостириб келишини ўзбекистонликлар ўз мамлакатига, ўзининг қадрдон ватанига, деб билди. Маълумки, нацистларнинг Ўзбекистонга оид ўз режаси бор эди. Ғалаба қозонган тақдирда Ўрта осиё ҳудудида “Катта Туркистон” (“Гростуркестан”) рейхскомиссиариатини тузиш, маҳаллий аҳолини батамом йўқ қилиш мўлжаллари бўлганди. Бўшаб қолган Фарғона водийсига Европа аҳолисини кўчириб келтириш режаланганди…\n-Уруш бошланди, Ўзбекистон эвакуация марказига айланиб улгурганди…\n-Тўппа-тўғри, халқимиз зиммасига мисли кўрилмаган мажбуриятлар юклатилди. 1941-42 йилларда Белоруссия, Украина ва Россиядан аксарияти мудофаа саноатининг 195 та йирик корхоналари келтириб, жойлаштирилди.\nЭваукуация қилинган завод ва фабрикаларни тезроқ ишга тушириш учун олий ўқув юртлари ва мактабларнинг талабалари, уй бекалари, колхозчи ва хизматчилар, фан ва маданият арбоблари кетмон-белкурак сингари қўл асбоблари билан туну-кун меҳнат қилдилар. Агар бу каби саноат корхоналарини тинч замонда ишга туширишга йиллаб вақт кетган бўлса, уруш йиллари бу ишларни амалга ошириш учун қисқа кунлар ва ойлар етди.\nУруш йиллари Ўзбекистон фронтга 2100 самолёт, 17 минг 342 та авиамотор, 2 минг 318 авиабомба, 17 минг 100 та миномёт, 560 минг снаряд, бир миллионта граната, 300 минг парашют ва бошқа кўплаб ҳарбий моддий-техника етказиб берди.\nКенг миқёсдаги бу оммавий сафарбарлик меҳнатларини бажаришда республика давлат хавфсизлиги хизматининг алоҳида ҳиссаси бор. Хизмат ходимлари мудофаа иншоатлари қурилишида бевосита иштирок этиб, душманнинг жосуслик-қўпорувчилик ёки яксону вайронагарчилик қилувчи фаолиятларига йўл бермадилар. Шунингдек, ҳарбий саноат корхоналари маҳсулотларини тўхтовсиз ишлаб чиқариш ва уларни тезкор равишда фронтга жўнатиш ишларини бевосита назорат қилдилар.\n-Худойберди Соҳибович, назаримда асосий мавзуга яқинлашмоқдамиз. Аввалдан келишганимиздек, ошкора этиш мумкин бўлган мисоллар билан ҳам ўртоқлашсангиз.\n-Қадим тарихидан бошлаб то шу кунгача дунё махсус хизматларининг қатъий вазифалари бор, булар уруш йиллари ҳам истисносиз бажарилган. Хусусан, ўша замонда ҳам давлат ва ҳарбий сирларнинг махфийлигини таъминлашга алоҳида эътибор қаратилган эди. Корхона ва муассасалар раҳбарлари билан ҳамкорликда махфий маълумотларнинг сизиб кетишининг эҳтимолий жойлари аниқлаб чиқилган, алоқа ва транспорт хавфсизлиги кучайтирилди. Хавфсизлик хизматининг кам сонли ходимлари зиммасига ўта масъулиятли вазифалар юклатилди.\nДавлат хавфсизлигини таъминлашда ҳарбий цензура ходимларининг ҳам катта хизмати бор. Давлат мудофаа қўмитасининг 1941 йилнинг 6 июлдаги махсус қарори билан Қизил армия Бош штаби ва Бош денгиз штаби директиваси билан ташкил этилган ҳарбий почта ва станцияларга келиб тушадиган мактуб ёзишмаларини ошкора сиёсий назоратини амалга оширишга рухсат берилган эди. Фронтдан республикамизга келаётган ва фронтга жўнатилаётган хатлар тўлиқ назоратга олинди. Бундан кўзланган мақсад совет режимига қарши фикрлар, махфий маълумотларнинг ошкор этилиши ва турли шов-шувларнинг олди олинишига қаратилганди.\n-Махсус хизмат вакилларининг фронторти меҳнатлари тўғрисида тассаввурга эга бўлдик. Энди бевосита жанг майдонларида ҳам жасорат намуналари кўрсатишган, деб эшитган эдим…\n-Албатта, хизмат ходимлари нафақат мамлакат ичкарисида хавфсизликни таъминладилар, балки фронтнинг олди қаторларида туриб, фашистларга қарши кураш олиб бордилар. 1941-45 йилларда республикамизнинг икки мингдан ошиқ хавфсизлик ходимлари ҳарбий контрразведкачи бўлиб армияга юборилган эди. Улар иккинчи жаҳон урушининг барча фронтларида қатнашдилар. Белгилаб берилган вазифалардан ташқари гитлерчиларга қарши бевосита курашдилар, кези келганда рота ва батальонларга қўмондонлик қилганлар. Фронтдаги хизматлари учун бир ярим мингдан ошиқ хизматчилар орден ва медаллар билан тақдирланган. Афсуски, қаҳрамонларимиз барчасининг номларини санаб ўтишга имкон йўқ!..\n-Сиз ҳархолда иккинчи жаҳон урушида қатнашган Хизмат фахрийлари билан учрашган бўлишингиз керак. Улардан эшитган лавҳалардан парчаларни газетхонларга ҳам айтиб берсангиз яхши бўлар эди.\n-Уруш қатнашчиларининг айримлари билан хавфсизлик идораларида бирга ишлаганман, уларнинг суҳбатларидан баҳраманд бўлганман ва бунинг учун беадад шукурлар айтаман. Илтимосингизга кўра, ўша суҳбатлар ва архив ҳужжатлари асосида айрим воқеаларни сўзлаб бераман.\nФарғоналик Борис Михайлович Митрофанов Иккинчи жаҳон урушида кўрсатган жасоратлари учун Қизил юлдуз ва Ватан уруши орденларининг учала даражалари, 20 та, шундан иккитаси чет элнинг медаллари соҳиби. Тошкентдаги махсус хизматлар мактаби талабаси Белоруссияга Хизматга ишга юборилади.\nТўрт йил уруш остонасидан чиқмайди: Москва мудофаасида қатнашади, Курс дугасида кўрсатган қаҳрамонлиги учун биринчи Қизил юлдуз ордени билан тақдирланади. Днепрни кечиб ўтиш ва Сандомир майдонидаги жанглардаги хизматлари учун Ватан урушининг иккинчи даражали ордени билан мукофотланади. Бу орденнинг биринчи даражасини Прага шаҳрини озод қилиш учун олади. Урушни эса 1945 йилда Берлинда тугатади.\nБорис Михайловичнинг менга айтиб беришича, олти нафар тезкор сафдош ходимларидан икки нафаригина ватанларига соғ-омон қайтиб келишган. Чекистларнинг саъй-ҳаракатлари билан бир неча марта армия ичидаги катта-кичик низолар бартараф этилган, жамоани жанговор руҳда тарбиялашга ҳисса қўшганлар.\nБошқа устоз ҳамкасбимиз Георгий Васильевич Куст урушга 1942 йилда Грозний шаҳрининг мудофаасидаги қақшатгич жангларда қўшилади. Шу ерда биринчи Қизил юлдуз орденига сазовор бўлади. Биринчи Украина фронти таркибида урушнинг охиригача қатнашади.\nУруш қаҳрамони кўксини учта жанговор орден ва бир қанча медаллар безаган, у 1946 йилда Тошкентга қайтиб келади.\nҚаҳрамон олтин юлдузи соҳиби Боис Ҳамидович Эргашев ёшлигидан республика ҳуқуқни ҳимоя қилиш идораларида ишлаб, уруш бошланган дастлабки кундан амалдаги армия сафига қўшилади.\n1943 йилда Днепр дарёси учун жангларда бевосита иштирок этади. Душман билан аввалига ўтотар қуроллардан отишмалар бўлади, кейин қўл жанги бошланиб кетади. Холдан тойган жангчи ўзини ўлик ҳолга солади. Оғир кирза – чарм этиги билан тепиб кўрган немис фашисти унинг вафот этганига ишонади. Қўлига пулемётини олиб, бизнинг жангчиларга қарата ўқ узмоқчи бўлган пайтда Боис Ҳамидович унинг ўзини ер тишлатиб, жангчиларимизни ўлимдан сақлаб қолади. 1944 йилнинг февраль ойидаги жангда кўрсатган мардлиги учун Қаҳрамон олтин юлдузига сазовор бўлади.\nЮқорида санаб ўтган барча қаҳрамонларимиз урушдан кейин яна узоқ йиллар давлат хавфсизлиги идораларида ишлаб, ёшларни ота-боболарининг жанговор анъаналарига содиқ қолиш руҳида тарбиялашга муносиб улушларини қўшадилар.\n-Хавфсизлик хизмати вакиллари иккинчи жаҳон уруши йилларида бошқа “фронт”ларда ҳам жасорат намуналарини кўрсатганлар, деб эшитганман, шу тўғрими?\n-Тўғри, бу хусусда унча-мунча маълумотларни матбуотда ошкор этишга рухсат олинган. Уруш йиллари ўзбек разведкачилари Афғонистон ва Эронда Берлин-Рим-Токио учлиги томонидан олиб борилган қўпорувчилик ишларига қарши турганлар. Немис фашистларининг агентурасини фош этишда қатор муваффақиятли амалиётларни амалга оширганлар. Шариф Қаюмович Ширинбоев, Айнулла Илажетдинович Мансуров ва Баҳром Иброҳимов чет элларда Абверга (немисларнинг ҳарбий разведка ва аксилразедкаси) қарши фаол фаолият олиб борганлар.\nСобиқ иттифоқнинг разведка бошқармаси заҳирасида бўлган Ш.Қ.Ширинбоев афсонавий разведкачи генерал-лейтенант Павел Судоплатов суҳбатидан муваффақиятли ўтади. 1942 йилда махсус топшириқ билан Эронга хизматга юборилади. “Шариф Қаюмий” тахаллуси билан фаолият олиб борган разведкачимиз олти йилдан сўнг ватанига қайтиб келади. Қаҳрамонимиз собиқ иттифоққа қарши қўпорувчилик фаолияти олиб бораётган немис агентурасини фош этиш ишида фаоллик кўрсатади.\nТахминларга кўра, фашистлар разведкаси Теҳронда бўлиб ўтадиган “катта учлик”нинг (СССР-США-Буюк Британия) 1943 йилдаги конференцияси иши давомида давлат раҳбарларига суъиқасд уюштиришни режалайди. Тарихдан маълумки, бу уч иттифоқчи мамлакатлари лидерлари – Иосиф Сталин, Франклин Рузвельт ва Уинстон Черчилл учрашувида урушда иккинчи фронт очилиши ва урушдан кейинги ҳамкорлик масалалари кўриб чиқилади.\nДунёнинг йирик уч давлати лидерларини ўлимдан сақлаб қолиш ва фашистлар Германиясига қарши иккинчи фронтни очишга ҳалақит қилиш тадбирида ўзбек разведкачиси Шариф Ширинбоевнинг ҳам хизматлари бор. Конференция ишининг хавфсизлигини таъминлаш ишида бизнинг қаҳрамонга ҳам махсус топшириқ белгилаб берилади.\nФашистлар разведкаси ғарбий фронтда Ўрта осиёлик жангчиларни асирга тушириб, уларни Эроннинг Гургон вилоятига олиб келиб, “катта учлик”ка қарши жангга тайёрлайди.\nМарказнинг топшириғига кўра, “Қаюми” Эроннинг туркман даштларига чиқиб, душманнинг жанговор отряди тўғрисида тўлиқ маълумотлар тўплаб келиши лозим эди.\nСамарқандлик бой Худойбердининг ўғли Абдуқодир тўқима ном билан эронлик савдогарларнинг карвонига қўшилиб, улар билан бирга душманлар қўним топган жойгача бориб, уч кун савдо-сотиқ ишлари билан банд бўлади. Бу орада “Қаюми” душман гуруҳининг 67 аъзоси билан яқиндан танишиб олишиб олишга эришади. Гуруҳнинг асл режаси, умумий сони, қуроллари ва бошқа маълумотларни батафсил билиб олади. Теҳронга қайтишдан олдин жанговор тўда аъзоларининг айримлари билан эсдалик учун суратга ҳам тушади. Алал-оқибат кўплаб душман жангчилари қўлга олиниб, фашистларнинг режаси фош этилади. “Катта учлик”нинг конференцияси эса белгиланган вақтда безарар-безиён ўтказилади.\nАйнулла Мансуров разведка фаолиятини Югославия ҳудудида олиб борган. Гўёки октябр инқилобидан кейин репрессияга учраган таниқли рус савдогарининг ўғли бўлиб, 1945 йилда немислар томонидан босиб олинган Белград шаҳрига махсус топшириқ билан юборилади. Ундан мунтазам равишда олиб турилган маълумотлар натижасида қисқа муддатда Белград фашистлар томонидан озод этилади.\nУнинг хизмат характеристикасида шундай қайдлар бор: “Уруш пайтида уч марта жиддий яраланишига қарамай, у фронтни тарк этмайди, жасурлик, мардлик намуналарини кўрсатиб, шахсий таркибни янги жасоратларга ундаб турган”. Бу хизматлари учун А.Мансуров Қизил байроқ ва Қизил юлдуз орденлари, бир қатор медаллар, шунингдек, Югославиянинг жанговор орденлари билан мукофотланган.\nЎтган асрнинг 30-йилларида собиқ иттифоққа қарши раведка фаолиятлари асосан Англия махсус хизматлари томонидан муҳожирлар кўп яшайдиган Эрон, Афғонистон ва Хитойнинг Шинжон вилоятидан амалга оширилган.\nЎша пайтда Марказнинг топшириғи билан разведкачиларимизга муҳожирлар ташкилотига кириб бориб, улар ичида тегишли ишлар олиб бориш, уларнинг Ўрта осиё республикаларига оид душман режаларини аниқлаш вазифаси юклатилади. Махсус тайёргарликдан ўтган 24 ёшли Баҳром Иброҳимов Эронга хизматга юборилади. Бу пайтда у Ўзбекистонда журналист, шоир ва ёзувчи этиб танилиб улгурган эди. Чет элда эса у совет ҳукуматининг таъқибидан қочган “Маҳмуд Ойқорли” ва “Язучи” тўқима номлар ҳамда таржимаи ҳоллар билан ишга киришади.\nТабиатан киришимли бўлган “Ойқорли” 1917 йилнинг ноябрь ойида ташкил этилган Туркистон мухторияти халқ мажлиси депутати бўлган, муфтий Садриддинхон Махсум Шарифхўжаевнинг ишончига киради. Аксилсовет ташвиқоти олиб боргани учун қамоққа ташланган муфтий 20-йилларнинг охирида Тошкентдан қочишга муваффақ бўлади. Эроннинг Машҳад шаҳрида Буюк Британиянинг Марказий разведка хизмати резиденти Хамбер Лянсело Георг билан муносабатлар ўрнатади… Резидентнинг бевосита ёрдами билан “Ойқорли” ва муфтий Афғонистонга кўчиб ўтадилар. Марказнинг розилиги ва муфтийнинг маслаҳати билан Қобулдаги Туркиянинг Афғонистондаги элчиси Эседал билан ҳамкорликка киришади ва унинг айрим топшриқларини бажаради. Бу ҳамкорлик оқибатида “Ойқорли”нинг 1935 йилда Қобулдаги Германия ва Япониянинг элчихоналари ходимлари билан ишончли алоқалар ўрнатишга ёрдам беради.\n1934-1936 йилларда собиқ иттифоқнинг Қобулдаги резидентурасини Михаил Андреевич Аллахвердиев бошқаради. Ёшлиги Андижонда ўтган, гимназияни шу ерда тугаллаган, ўзбек тилида эркин муамола қилган. Айнан унинг раҳбарлиги ва бевосита иштироки билан ўша пайтларда Афғонистон ҳудудида фаолият кўрсатаётган немис разведкаси томонидан бошқарилаётган йирик бир гуруҳ фош этилади.\nМен қуйида ҳикоя қилиб бермоқчи бўлган лавҳалар 2014 йилда Москвада “Халқаро муносабатлар” нашриётида чоп этилган “Россиянинг ташқи разведка тарихи” (“История Российской внешней разведки”) китобининг тўртинчи томидан олинди. Алоҳида бир бўлимда “Маҳмуд Ойқорли” ёки “Язучи”нинг кўрсатган мислсиз қаҳрамонликлари ҳақида сўз боради.\nҚобулдаги Германиянинг ҳарбий разведка ва аксилразведкаси резиденти Расмус “Маҳмуд Ойқорли”га мурожаат этиб, Абвер манфаатлари йўлида собиқ иттифоқнинг Ўрта осиёдан чиққан муҳожирлар орасида махсус ишларни олиб бориш вазифасини топширади. Бундан ташқари, Афғонистондаги немис махсус хизмат вакиллари билан бирга аксилсовет кайфиятидаги шахсларни аниқлаб, улар орқали “яқин орада немислар Кавказни босиб оладилар, ундан кейин Ўзбекистон ва Тожикистонга ҳамла қиладилар” деган маънодаги сиёсий овозаларни тарқатиш ишига жалб қилиши лозим эди.\nШунингдек, Туркистон ҳарбий округи ҳудудида жойлашган совет қўшинлари тўғрисида маълумотлар тўплаш ҳам унинг зиммасига юклатилган эди.\n-Сизнинг гапингиздан маълум бўлдики, “Ойқорли” – “Язувчи” немис тилини билган?!\n-Нафақат немис, балки форс ва араб тилларида бемалол гаплаша олган. Шунча тил билиши ҳам разведка ишида анча қўл келган. Бекорга “тил билган дунё танир”, дейилмаган.\nАйнан немис тилида эркин мулоқот қила олгани учун ҳам “Ойқорли” Расмуснинг бевосита назорати остида немис разведкачиси, майор Шенк билан алоқага киришида. Шу сабабли фашистнинг режалари, алоқалари тўғрисида хабардор эди. Бундан ташқари афғон-совет чегарасидан Ўрта осиё республикаларига юборилаётган жосуслар ва қўпорувчилар тўғрисида маълумотни қўлга киритар эди. Мамлакатда эса улар эса тезкор ҳаракатлар билан қўлга олиниб, қамоққа ташланар эди.\n“Ойқорли”нинг Расмусдан олган маълумотлари бизнинг резидентуранинг диққатидан қочмасди. Архив ҳужжатларидан олинган бир мисол келтираман. 1942 йилнинг 13 октябрь куни Термиз шаҳридан 50 километр шарқда жойлашган чегара йўлагидан 8-10 минг нафар қилич ва Англиянинг винтовкалари билан қуролланган муҳожирлар қўшини Амударёдан кечиб ўтиши тўғрисида Марказга хабар берилади.\nБошқа мисол. Афғонистондаги вазият дипломатик чоралар кўришни тақазо қилар эди. Совет ҳукуматининг топшириғига биноан элчи К.А.Михайлов подшоҳ Муҳаммад Зоҳиршоҳ билан учрашади. Бу учрашув натижасида 1942 йилнинг 13 октябрь куни Карл Расмус Афғонистон Ташқи ишлар вазирлигига чақиртирилиб, унга фашистлар Германиясининг махсус хизматлари Афғонистон ҳудудида қўпорувчилик фаолияти олиб бораётгани тўғрисида нота тақдим қилинади.\nКейинги йилнинг март ойида Афғонистон хавфсизлик идоралари махсус амалиёт ўтказиб, 50 жиноятчини асирга олади. Улар орасида туркистонлик муҳожирларнинг кўзга кўринган таниқли вакили, Германиянинг Қобулдаги миссияси билан алоқада бўлиб турган Маҳмуд “Ойқорли” – Баҳром Ибраҳимовнинг ўзи ҳам бор эди…\nШунингдек, қўлга олинганлар орасида ўша пайтда босмачилар ҳаракатининг таниқли намояндаси Абвер томонидан унга “Ханза” номи берилган бошқа ўзбекистонлик бор эди. У ҳам ўз навбатида немис махсус хизматларига кўмаклашиб келган ва унинг бу ёрдами муносиб тақдирлаб турилган. У “Унион” ташкилотига раҳбарлик қилган. Келажакда Германия қўшини Афғонистонни қўлга киритгач, Туркистонни эгаллаш тадбирларида фашистларга хавфсизлик йўлагини очиб бериши керак эди.\nСўзимнинг охирида разведка тарихи китобидан бевосита иқтибос келтирмоқни лозим топдим: “Германиянинг Афғонистондаги элчиси Пильгернинг баёнотига кўра, “Унион”нинг таназзулга учраши Абвернинг собиқ иттифоққа қарши Афғонистоннинг шимолида олиб бораётган қўпорувчилик ишларининг барбод бўлишига олиб келди”.\nХулоса ўрнида дунё махсус хизматлари бир овоздан тан олган, маълум ва машҳур разведкачи Рихард Зоргенинг “Бизнинг шарқий чегараларда “пўлат қўл” ишлаяпти. Токи у бор экан, омад биздан юз ўгирмайди!”, деб берган баёнотини келтириб ўтиш кифоя қилади, менимча!\n20 йилдан ошиқ Баҳром Иброҳимов Афғонистон, Эрон ва Покистонда бўлиб, разведка хизматининг масъулиятли вазифаларини бажариб келган. Жонажон ватанига қайтиб келгач, Жанговор Қизил Байроқ ордени билан тақдирланади.\n– Худойберди Соҳибович, сезиб турибман, айтолмай қолган гапларингиз қолиб кетди. Разведкачиларимизнинг ҳали очилмаган қирралари ҳали анча эканига ишондим. Начора, шулар учун ҳам миннатдорлик билдираман. Саломат бўлинг!


Автомобилларнинг кундузги сигнал чироқлари босқичма-босқич ўрнатилади ва бу жараён учун маълум вақт белгиланди. Бу Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 4 июндаги 460-сон “Йўл ҳаракати хавфсизлигини таъминлаш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги қарорида ўз аксини топди.\nҚарорнинг ишлаб чиқилишига асосан нималар сабаб бўлди ва унда қандай мақсад кўзда тутилган? Ушбу саволларга жавоб олиш мақсадида ЎзА мухбири Ўзбекистон Республикаси ички ишлар вазири Пўлат Бобожоновга мурожаат қилди.\nҚолаверса, амалдаги Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекснинг 128-моддасида ташқи ёритиш асбобларидан фойдаланиш қоидаларини бузгани учун ҳайдовчиларга энг кам иш ҳақининг иккидан бир қисми (101 365 сўм) миқдорида жарима солиш назарда тутилган. Бироқ, амалда куннинг ёруғ вақтида яқинни ёритувчи чироқларни ёки кундузги сигнал чироқларини ёқиб ҳаракатланмаган автомототранспорт воситалари ҳайдовчиси ҳам ушбу норма бўйича маъмурий жавобгарликка тортилишига сабаб бўлмоқда.


Арманистон бош вазири жаҳон ҳамжамиятидан Туркиянинг Қорабоғ ишига аралашувига йўл қўймасликни сўради - Daryo\n22:25, 27.09.2020 57316\nАрманистон бош вазири Никол Пашиняннинг фикрича, жаҳон ҳамжамияти Туркиянинг Қорабоғ ишига аралашишига йўл қўймаслиги керак. У бу ҳақда Тоғли Қорабоғ ҳудудида вазият чигаллашгани сабабли мамлакат халқига йўллаган мурожаатида маълум қилган.\n«Биз Жанубий Кавказдаги катта уруш ёқасида турибмиз, бунинг оқибатида жуда аянчли ҳодисалар юз бериши мумкин. Уруш ҳудуд чегараларидан чиқиши ва кенг миқёсдаги ҳарбий ҳаракатларга айланиши ҳеч гап эмас. Жаҳон ҳамжамиятидан барча кучларни сафарбар этган ҳолда Туркиянинг мазкур можарога аралашмаслигини таъминлашни сўрайман», — дея Арманистон ҳукумат раҳбарининг сўзларидан иқтибос келтирган «ТАСС».\nАрманистон ва Озарбайжон ўртасидаги Тоғли Қорабоғдаги низо 27 сентябрда яна юз берди. Иккала томон ҳам ҳарбий ҳаракатларни бошлаб юборган ва бир-бирини провокацияда, чегараларни бузиб, ҳужум уюштирганликда айбламоқда.\nВазият чигаллашаётган паллада Озарбайжон президенти Илҳом Алиев Туркия давлат раҳбари Ражаб Тоййиб Эрдўғон билан телефонда музокаралар олиб борган ва унда Анқара зарурат туғилганда Бокуга ёрдам беришга тайёрлигини маълум қилганди.\nЎнлаб кишилар ҳалок бўлган Арманистон ва Озарбайжон чегарасида аввалги қуролли тўқнашувлар июль ойи ўрталарида юз берганди. Шундан сўнг арманлар ва озарбайжонлар ўртасидаги тўқнашувлар икки мамлакатдан ташқарида, хусусан, Москвада содир бўла бошлади.\n22:41, 29.04.2022 51286\n11:23, 21.04.2022 62212\n23:34 Бугун 153\n23:22 Бугун 603\n23:10 Бугун 1143\n22:57 Бугун 4024\n07:30, 16.05.2022 65655\n22:30, 15.05.2022 62958\n07:30 Бугун 57709\n22:09, 16.05.2022 47876


Приволжск тадқиқот тиббиёт университети (Россия) билан ҳамкорликда амалга оширилаётган "3+3" қўшма таълим дастури\nТошкент тиббиёт академияси Термиз филиали ҳамда Приволжск тадқиқот тиббиёт университети (Россия) билан ҳамкорликда амалга оширилаётган "3+3" қўшма таълим дастури 1-босқич имтиҳонлари натижаси чиқди.\n✅Эслатиб ўтамиз, 2-босқич тест синовлари давлат тест маркази томонидан ўтказилади. Унга кўра, чет тили (рус тили) бўйича кириш имтиҳонларида тўплаш мумкин бўлган максимал баллнинг камида 30 фоизини тўплаган абитуриентлар қўшма таълим дастури бўйича ўтказиладиган танловда иштирок этади. Яъни, ДТМ томонидан ўтказилган тестдан 30% дан ортиқ балл тўплаган номзод, биринчи босқичда тўплаган балларига мувофиқ юқоридан пастга қараб 25 та номзод танлаб олинади.\nМуҳим: юқоридаги жадвалда 30% ва ундан ортиқ кўрсаткич қайд этган номзодлар 2-босқич тест синовларига қатнашиш ҳуқуқига эгалар.\n✍ДТМ томонидан тест синовлари ўтказилиш санаси ҳақида расмий саҳифаларимизда қўшимча маълум қиламиз.\nИзоҳ: фанлар кесимида тўпланган баллар яхлитланган.\n16.09.2021 ХОРИЖИЙ АБИТУРИЕНТЛАР ДИҚҚАТИГА! 0 0\nУниверситет ўртасида қўшма таълим дастури асосида ҳужжатлар қабул\nТошкент тиббиёт академияси Термиз филиали ва Приволжск илмий-тадқиқот тиббиёт университети ўртасида қўшма таълим дастури асосида ҳужжатлар қабул қилиш бошланди!\n„3 + 3“ қўшма ўқув дастури (талаба 3 босқични ТТА ТФда + 3 босқични ПТТУда ўқийди) битирувчиларга 2 та диплом ва халқаро даражада таълим олиш имконини беради. Ўқиш тўлов-контракт асосида амалга оширилади.\nҲужжатларни топшириш учун ҳттps://lka.pimunn.net/ hаволаси орқали рўйхатдан ўтилади ҳамда шахсий кабинетга нотариал тасдиқланган паспорт ва аттестат/дипломнинг нусхалари илова қилинади (порталда фамилия, исм, отасининг исми паспортнинг нотариал тасдиқланган нусхада ёзилгандек кўрсатилиши шарт )\nҲужжатлар 2021 йилнинг 23 августигача қабул қилинади.\nКириш имтиҳонлари 2 босқичда амалга оширилади :\n1-босқич. Ўзбекистон Республикаси ҳудудида кириш имтиҳонлари Давлат тест маркази томонидан рус тили фанидан ўтказилади. (Рус тилини билиш даражаси камида 30% бўлиши керак).\n2-босқич. ТТА ТФ ҳудудида, қуйидаги фанлар бўйича онлайн тарзда ўтказилади:\nКириш имтиҳонлари 24-25-26 август саналари оралиғида бўлиб ўтади.\nПриволжск тадқиқот тиббиёт университети ўртасида қўшма таълим дастури асосида ҳужжатлар қабул қилиш 10 сентябргача узайтирилди!\nҚўшимча маълумот учун тел: + 99899-447-07-03, + 99897-773-33-70\nМанзил: Сурхондарё вилояти, Термиз ш.\nИ. Каримов кўчаси, 64 уй.\n18.08.2021 ХОРИЖИЙ АБИТУРИЕНТЛАР ДИҚҚАТИГА! 0 0\nТошкент тиббиёт академияси Термиз филиалида хорижий мамлакатларнинг фуқаролари исталган йўналишларини танлаб тахсил олишлари мумкин.\nТТА Термиз филиали талабаси бўлиш учун сиз оғзаки имтихон суҳбатидан ўтишингиз керак.\nСуҳбатда қатнашиш учун сиздан қуйидаги ҳужжатларни топшириш талаб этилади:\n– ТТА Термиз филиали директори номига сиз танлаган йўналиш, ўқиш тили кўрсатилган ариза;\n– сиз билан боғланиш учун алоқа маълумотлари: яшаш манзилингиз ва телефон рақамлари (мурожаат этувчиларнинг ота-оналарининг телефон рақамлари билан);\n– Аттестат еки диплом асл нусхаси ва нусхаси ва улар билан бирга олинган бахолар (иловаси билан) рус ёки ўзбек тилларига нотариал тасдиқланган таржимаси билан;\n– миллий ва чет эл паспорти (нусхалари билан) ёки туғилганлик тўғрисидаги гувоҳнома (агар яшаш ҳуқуқингиз бўлса, сиз шунингдек унинг нусхасини тақдим этишингиз керак);\n– 3,5 х 4,5 см ўлчамдаги 6 та фотосурат.\nЮқоридаги барча ҳужжатлар онлайн тарзда топширилиши мумкин!\nУшбу ҳужжатларнинг электрон шаклда почта орқали termiz@tma.uz манзилига юборилади\nКўп бериладиган бериладиган саволларга (ўзбек, рус, туркман, тожик ва инглиз тилларида) жавобларни бу ерда топиш мумкин.\nҚўшимча саволлар учун +998 95 5012118\n+ 998 76 2234714\nМурожаат қилишингизни сўраймиз\n23.07.2020 ХОРИЖИЙ АБИТУРИЕНТЛАР ДИҚҚАТИГА! 0 5


Шавкат Мирзиёевга талпинган чирчиқликлар, танбеҳ эшитган ИИБ бошлиғи, «Шоввозсой» ҳақида гапирган Президент – Тошкент вилоятига ташрифдан репортаж (фото) - Daryo\n08:54, 21.03.2021 30941\nШавкат Мирзиёевга талпинган чирчиқликлар, танбеҳ эшитган ИИБ бошлиғи, «Шоввозсой» ҳақида гапирган Президент – Тошкент вилоятига ташрифдан репортаж (фото)\nПрезидент Шавкат Мирзиёев 2021 йилнинг 18–19 март кунлари Тошкент вилоятида бўлиб қайтди. Икки кунлик ташрифни бевосита жойидан ёритиб борган «Дарё» мухбирлари қуйида ўз таассуротлари ва фоторепортажни ҳавола этади.\n«Чиноз қишлоқ хўжалигида жуда катта имконият бор»\nДавлат раҳбари ташрифни Чиноз туманидан бошлади. У ерда сув хўжалигида амалга оширилаётган ишлар билан танишган Президент ердан унумли фойдаланиш ҳақида гапираркан, хусусан шундай деди: «Экишдан олдин сотишни ўйлаш керак. Ерни тадбиркорга бериш зарур. Чунки у бозорни билади, рақобатни билади».\nШундан сўнг Шавкат Мирзиёев Чиноздаги 3 мингдан зиёд аҳоли яшайдиган «Эшонобод» маҳалласида бўлиб, МФЙнинг турли миллатга мансуб вакиллари билан суҳбатлашди, уларнинг фикр ва таклифларига қулоқ тутди.\n«Бу ерга келишимдан мақсад — Тошкент вилоятида ҳам замонга муносиб шароит яратиш. Вилоятда салкам 3 миллион аҳоли бор. 150 минг нафари ишсиз. Шунинг учун ҳар бир туманнинг «ўсиш нуқтаси»ни топиб, керакли маблағларни бериб, одамларни иш билан таъминлашимиз лозим. Буни Тошкентда кабинетда ўтириб эмас, пастда юриб амалга ошириш зарур.\nЧиноз туманининг ўзида 136 минг аҳолимиз яшайди. Туман аҳолиси ишсиз бўлиши мумкин эмас. Сабаби Чиноз қишлоқ хўжалигида жуда катта имконият бор: бепоён ер, сув, инфраструктура мавжуд, одамлари меҳнаткаш. Ҳар бир уйда, ҳар бир кўчада маданият бўлиши керак. Халқимиз айтганидек, олма пиш, оғзимга туш, деган билан натижа бўлмайди. Биргаликда ҳаракат қилишимиз зарур. Ўзгаришларни истасак, ҳаммамиз онгли равишда ўзгаришимиз керак», — деди Президент.\nПрезидент журналистлар билан мулоқот қилди\nШавкат Мирзиёев ташриф давомида ҳудуддаги «Қўжакент текстиль груп» корхонасидаги иш жараёнини кўздан кечирди. Сўнгги бир ярим ойда 100 минг долларлик тайёр кийимлар экспорт қилган мазкур тадбиркорлик субъектида икки сменада 500 нафар хотин-қиз меҳнат қилмоқда.\nКорхонанинг ўзида тикиш-бичишни ўргатувчи 200 ўринли ўқув маркази ҳам очилган. Давлат раҳбари мутасаддиларга тадбиркорларга кўмаклашиб, бино ва маблағлар ажратиш, бундай кичик корхоналарни кўпайтириш ва 3 минг нафар хотин-қизни иш билан таъминлаш бўйича кўрсатма берди.\nДавлат раҳбари шу ерда оммавий ахборот воситалари вакиллари билан мулоқот қиларкан, уларга ишонишини яна бир марта қайд этди.\n«Бир йил олдин сизлар шундай эдингизларми? Барчамиз шундай эдикми? Ҳамма танқид қилишни билади, лекин уч йил олдин оммавий ахборот воситаларига муносабат қандай эди? Мен Наманганда айтган эдим: сизларнинг орқаларингда Президент турибди. Яна қайтараман, мен сизларга ишонаман, албатта, адолатли ҳақиқатни халқимизга етказиб берасизлар. Лекин биз кўп нарсани биргаликда ўрганяпмиз. Сизларнинг ҳам савияларингиз ошяпти, халқимизнинг ҳам савияси, ишончи ошиб боряпти. Бирор масалани адолатли кўтариб чиқиш учун сизларнинг ҳам билим, ҳам илмларингиз, тажрибаларингиз, таҳлил қилиш қобилиятларингиз мунтазам ўсиб бориши керак. Ҳар бир айтилаётган гапнинг борини, ростини етказиш керак. 2 йил олдин қанақа эди, 20 йил аввал қандай эди?», — деди давлат раҳбари.\n«Шоввозсой»га оид гап-сўзларга муносабат билдирди\nПрезидент куннинг иккинчи ярмида биринчи рақамли вертолётда Қуйи Чирчиқ туманига йўл олди. Ҳудуддаги TST Sluster кластери томонидан бунёд этилган шолини қайта ишлаш заводи фаолияти билан танишди.\nКадр: Telegram / »Микрофон кўтарган аёл» канали\nДавлат раҳбари шу ернинг ўзида яна журналистлар билан учрашди. Суҳбат чоғида Шавкат Мирзиёевга кутилмаган савол берилди, яъни охирги пайтларда ижтимоий тармоқларда қизғин муҳокамаларга сабаб бўлаётган «Шоввозсой» дам олиш зонаси билан боғлиқ гап-сўзларга оид саволга Президент қуйидагича жавоб қайтарди:\n«Бу ‘Ўзбекистон темир йўллари’нинг давлат корхонаси. Ҳеч ким у ерда туриб яшамайди ёки бировга ўтказилгани йўқ. У давлатнинг жойи. Президентнинг нима алоқаси бор? Президент ҳам агар қандайдир мартабали, Ўзбекистонга фойдаси тегадиган инсон келса боради.\nАйтмайсизларми, Президент билан биз пиёда юрамиз, сизлар ҳам келиб, бир марта пиёда юриб кўринглар деб. Кейин Президент 5 йилда неча марта дам олибди экан, деган саволни нега бермайсизлар?».\nҚайд этиш керакки, Ўзбекистонда Президент ўзи тўғрисидаги миш-мишларга изоҳ бериш ҳолати шу вақтга қадар ҳеч қачон кузатилмаган.\n«Чирчиқни инновацион шаҳар қилиш мумкин»\nДавлат раҳбарининг кейинги ташриф манзили – Чирчиқ шаҳридаги «Шодлик» маҳалласи бўлди. У ерда қурилган жами 288 хонадондан иборат 4 та 16 қаватли уйларнинг барчаси жорий йил якунигача фойдаланишга топширилади. Президент қурилишнинг бориши билан танишди.\nЎша ерда Чирчиқ шаҳрини ривожлантириш бўйича бош режа муҳокама қилинди. Янги турар жойлар қуриш, эски уйларни реновация қилиш, бўш турган бинолардан самарали фойдаланиб, янги лойиҳаларни жойлаштириш бўйича кўрсатмалар берилди.\nПрезидент Чирчиқ шаҳар иссиқлик таъминот корхонасини ҳам бориб кўрди. У ерда Туркия технологияси асосида янги қозонхона барпо этилмоқда. Лойиҳанинг қиймати 16 миллион доллардан зиёд бўлиб, Жаҳон банки кредити асосида молиялаштирилади. Шунингдек, вилоятда электр энергияси, иссиқлик, ичимлик суви таъминоти ҳамда шаҳарларда коммунал хизматларни яхшилаш бўйича режалар тақдимоти ўтказилди.\n«Чирчиқ охирги вақтларда анча ‘чарчаб’ қолганди»\nШавкат Мирзиёев Чирчиқ шаҳар иссиқлик таъминот корхонасидан чиққач, ташриф дастурига кўра, корхона ёнидаги «Лола» маҳалласига кириб бориши керак эди. Аммо давлат раҳбари дастлаб шу атрофдаги «Иттифоқ» МФЙни кўздан кечиришга қарор қилди. Президентнинг кутилмаган ташрифини кўрган ёҳуд бир-биридан эшитган ҳудуд аҳолиси миннатдорлик сўзлари, ўз муаммо ва истакларини айтиш учун давлат раҳбарига талпинди. Шавкат Мирзиёев салкам бир соат ушбу маҳаллани пиёда айланиб, одамларни қийнаётган масалалар ва талабларини сўраб, уларга қулоқ тутди.\n«Чирчиқ бир пайтлар донғи кетган шаҳар эди. Охирги вақтларда анча ‘чарчаб’ қолганди. Тегирмон навбати билан дегандек, энди бу ерда ҳам ҳамма шароитларни яратамиз. Саноатни кўтариш, иш жойлари очиш, йўлни, иссиқлик таъминотини яхшилаш бўйича катта ишларни бошлаяпмиз», деди давлат раҳбари.\nКўп қаватли уйлар атрофидаги оқланмаган дарахтлар, чиқиндига тўлган ариқлар, йўлакларнинг аҳволини кўрган ва аҳолининг муаммоларини эшитган Президент «Иттифоқ»нинг сектор раҳбари — Чирчиқ шаҳар Ички ишлар бўлими бошлиғига қаттиқ танбеҳ берди. Бундан ташқари, мутасадди ташкилот раҳбарлари зиммасига аҳолини қийнаётган муаммоларни ҳал этиш бўйича топшириқлар юклади.\nШавкат Мирзиёев маҳалладаги 7-умумтаълим мактабига ҳам кириб, ўқитувчилар билан суҳбатлашди. Президентни кўришни орзу қилиб, давлат раҳбари олдига чиққан болани бағрига босиб суратга тушди, 80 ёшли нуроний Татяна Каримова билан мулоқот қилди, тадбиркорлик қилмоқчи бўлган йигитга ер ажратиш бўйича шаҳар ҳокимига кўрсатма берди.\nШундан сўнг давлат раҳбари «Лола» маҳалласида ҳам бўлди. Ижтимоий ҳимояга муҳтож оила хонадонига кириб, ҳол-аҳвол сўради. Йўл-йўлакай меҳнат фахрийлари билан норасмий ва самимий тарзда суҳбат бўлди. Улар мамлакатдаги тинчлик-осойишталик, Чирчиқ шаҳридаги ўзгаришлардан мамнун эканини айтиб, дуолар қилди.\nПрезидент шунингдек, Юқори Чирчиқ туманидаги йирик йиғма темир-бетон панеллари тайёрлашга ихтисослашган Yevro Global Invest корхонасида ҳам бўлди. Шу ерда 2021—2022 йилларда Тошкент вилоятида амалга ошириладиган инвестиция лойиҳалари тақдимоти ўтказилди.\n«Тошкент вилояти бўйича алоҳида қонун қабул қиламиз»\nТашрифнинг иккинчи куни Халқ депутатлари Тошкент вилояти кенгашининг навбатдан ташқари 28-сессияси билан бошланди. Йиғилишда Шавкат Мирзиёев қарийб олти соат тик туриб, нутқ сўзлади.\nТанқидий-таҳлилий руҳда кечган сессияда давлат раҳбари ёшлар ва фаолларнинг таклифларини эшитди, вилоятдаги айрим ҳокимларнинг фаолиятидан қониқмаслигини айтди.\nНеча кишига ойлик беряпмиз, прокурор, солиқчи, ички ишлар... Нега халқ орасига кириб муаммоларни ўрганмайди? Минглаб аҳоли ‘уй беринг’, деб турибди. Нега ҳеч ким Бухоро тажрибасини ўрганмайди? Бухорода қийин бўлса ҳам икки қаватли уйлар ўрнига қанча уйлар барпо қилинди. Чирчиқ шаҳрида ҳам катта ўзгаришларни амалга оширамиз», деди Президент.\nДавлат раҳбари Тошкент вилояти бўйича алоҳида қонун қабул қилинишини таъкидлади.\n«Тошкент вилоятидаги энг жиддий муаммолардан бири нима, десангиз айтаман – ерга бўлган муносабат. Умуман, Тошкент вилоятида агрономлик соҳасида жиддий муаммолар бор. Энди Тошкент вилоятидаги ерларнинг ҳолатига бевосита бош прокурор масъул ва жавобгар бўлади. Бу вилоят билан шахсан ўзим шуғулланаман, бевосита менинг назоратимда бўлади. Шунинг учун, масала жиддийлигини инобатга олиб, Тошкент вилояти бўйича алоҳида қонун қабул қиламиз. Майли, у вақтинча бўлсин, лекин Тошкент вилоятидаги вазиятни ўнгламасак бўлмайди», — деди Шавкат Мирзиёев.\nМажлисда жорий йилнинг февраль ойидан буён Тошкент вилояти ҳокими вазифасини бажариб келаётган Даврон Ҳидоятов вилоят раҳбари лавозимига расман тасдиқланди. Сўнгра вилоятни комплекс ривожлантириш бўйича асосий йўналиш ва вазифалар муҳокама қилинди.\nСессиядан кейин Президент Нурафшон шаҳрида амалга оширилаётган бунёдкорлик лойиҳалари билан танишди. Шавкат Мирзиёевга Нурафшон шаҳрининг бош режасига мувофиқ амалга оширилаётган ишлар тўғрисида маълумот берилди.\n08:10, 23.09.2021 104666\n18:12, 28.09.2021 74975\n21:11, 05.10.2021 86358\n06:59 Бугун 4340\n23:58, 18.10.2021 10582\n23:43, 18.10.2021 8397\n22:19, 17.10.2021 96915


Фарғонада Универсиада мусобақаларига қизғин тайёргарлик кўрилмоқда\n12:22 / 11.05.2016\n“Универсида – 2016” спорт ўйинлари муносабати билан Фарғона вилоятида кенг кўламли ободонлаштириш, бунёдкорлик ишлари амалга оширилмоқда. Жумладан, янги спорт иншоотлари барпо этилиб, кўплаб спорт мажмуалари таъмирланди. Фарғона шаҳрида ёпиқ сув спорти саройи фойдаланишга топширилди. Фарғона давлат университетида спорт-соғломлаштириш мажмуаси қад ростлади. Фарғона Олимпия захиралари коллежининг спорт заллари ҳам таъмирдан чиқарилди. Бу ҳақда “ЎзА” хабар бермоқда.\nФарғона политехника институтининг 4 талабалар турар жойи ва 600 ўринли ошхонасида қайта таъмирлаш ишлари амалга оширилди. Кўкаламзорлаштириш ишлари доирасида 1400 дан ортиқ туп кўчат ўтқазилиб, арча, каштан, ҳинд сирени, фарбиция сингари манзарали ва бутасимон дарахтларга уйғун ҳолда равон йўлаклар барпо этилди.\nАйни пайтда вилоят терма жамоаси финал босқичига қизғин тайёргарлик кўрмоқда.\n“Универсиада – 2016” ташкилотчилари томонидан талабаларнинг бўш вақтини мазмунли ўтказиши учун шароит яратишга ҳам алоҳида тайёргарлик кўрилмоқда. Жумладан, мусобақа қатнашчилари учун концерт дастурлари намойиш этилади, маданий-маърифий тадбирлар уюштирилиб, диққатга сазовор жойларга саёҳатлар ташкил қилинади.


Европада давом этаётган қаттиқ совуқ Германияда яна икки кишининг ҳаётига зомин бўлди.\n27 сентябр 2020, Тошкент вақти: 03:02\nГерманияда қаттиқ совуқда нобуд бўлганларнинг сони тўққиз нафарга етди.\nАйни пайтда қаттиқ қор Францияда электр симларининг узилиши, Португалияда автомобил йўлларининг фалаж аҳволга тушиб қолишига сабаб бўлди.\nИталиядан олинган хабарларда, Туриндаги қишки олимпия ўйинларининг бошланишига таҳдид солиб келаётган қаттиқ қор ёғиши хавотирлари йўқлиги айтилади. Олимпия ўйинлари 10 феврал куни бошланади.\nПокистон бош вазири Ҳиндистон ҳукуматини исломофобияда айблади\nПокистон бош вазири Имрон Хон БМТ Бош ассамблеясида 25 сентябрь куни қилган чиқишида "Ҳиндистоннинг миллатчи ҳукумати мусулмонларга қарши нафрат ва адоват қўзғатаётгани"ни таъкидлади.\nХон коронавирус пандемияси туфайли виртуал тарзда ўтказилаётган йиғинга йўллаган видеомурожаатида Ҳиндистонда исломофобия авж олаётгани, бу ҳолат мамлакатдаги 200 миллионга яқин мусулмон ҳаётига таҳдид солаётганини айтди.\nШунингдек, Покистон бош вазири Ҳиндистон ҳукумати асосан мусулмонлар яшайдиган Кашмир минтақаси назоратини қўлга олишга уринаётганини қоралади.\nЎтган йилнинг августида Ҳиндистон ҳукумати Кашмир ва Жамму ҳудудларининг ўзига қарашли қисмида мухторият мақомини бекор қилган эди.\nБМТ тайинлаган мустақил мутахассислар гуруҳи Ҳиндистонни зудлик билан чора кўришга чорлади.\nКашмирнинг Ҳиндистонга қарашли қисмида яшаётганлар полиция уларнинг уйларини асоссиз рейд қилаётганини, аҳолини калтаклаётганини ва турли йўллар билан таҳқирлаётганини айтиб келади.\nҚозоғистонда мухолифат норозилик акцияларига тўсқинлик қилинди\nОлмаотада бир неча одам ўз талабларини оммавий тарзда эълон қилишга муваффақ бўлди.\nҚозоғистон ҳукумати хориждан бошпана топган мухолифатчи Мухтор Аблязов чақируви билан ўтказилиши режалаштирилган норозилик акцияларга тўсқинлик қилди.\nАблязов «Қозоғистон Демократик танлови» партиясига етакчилик қилиб келади.\nҚозоғистоннинг бир неча шаҳрида кўчалар ёпилди, полиция жамоат жойларини қуршаб олди ва намойишчилар тўпланишига тўсқинлик қилди.\nБунга қарамасдан, Олмаотада бир неча одам ўз талабларини оммавий тарзда эълон қилишга муваффақ бўлди.\nМамлакат шарқида Семей шаҳрида полиция Озодлик қозоқ хизмати мухбирини ҳамда informburo.kz сайти журналистини қўлга олиб, бир соат ушлаб турди.\n«Қозоғистон Демократик танлови» ҳаракатига Қозоғистон суди томонидан «экстремистик» ташкилот деб тан олинган.\nФранцияда яшаётган Аблязовга эса 5 миллиард долларга яқин маблағни ювиш айблови қўйилган. Сиёсатчининг ўзи ва унинг тарафдорлари бу айбловни рад этиб келади.\nУкраинада ҳарбий учоқ қулаши оқибатида 25 киши ҳалок бўлди\nҲалокатга учраган Ан-26 ҳарбий учоғи бортида Иван Кожедуба номидаги Харков Ҳаво Кучлари университетининг синов парвозини амалга ошираётган курсантлари бўлган.\nУкраинанинг Харков вилояти яқинида ҳарбий қулаб тушди.\nАвиаҳалокат оқибатида учоқ бортида бўлган 25 курсант ҳалок бўлди.\nИкки киши ҳалокатдан омон қолган ва улардан бири оғир аҳволда.\nҲарбий транспорт учоғи бортида жами 27 киши бўлган.\nҲалокат 25 сентябр куни Тошкент вақти билан 22:45 да содир бўлган.\nУкраина президенти Володимир Зеленскийнинг авиаҳалокат содир бўлган жойига етиб бориши кутилмоқда.\nҚозоғистон шимолида қуш гриппидан нобуд бўлган парранда сони 100 мингдан ошди\nШимолий Қозоғистон вилоятида қуш гриппи туфайли яна етти қишлоқ карантинга ёпилди. Шу тариқа мазкур вилоятда санитария блокпостлари ўрнатилган қишлоқлар сони 18 тага етди.\nРасмий маълумотларга кўра, бугунги кунга келиб Қозоғистон шимолида 108 минг парранда нобуд бўлди. Уларда қуш гриппи (Н5) вируси аниқланган. Паррандаларнинг қолганини қутқариш учун вилоят бўйлаб оммавий эмлов тадбири эълон қилинди. Расмийлар ҳисоботига кўра, 75 минг парранда эмланган, 11 та қишлоқда дезинфекцион тўсиқлар ўрнатилган.\nОммавий ахборот воситалари хабарларига кўра, қуш гриппи Шимолий Қозоғистон вилоятидан ташқари Ақмўла, Қўстанай, Павлодар ва Қарағанда вилоятларида ҳам тарқаган.\nҚозоғистон ҳукумати паррандалари қирилиб кетган фермерларга товон пули ваъда қилмоқда.\nСўнгги бор Шимолий Қозоғистон вилоятида қуш гриппи 2005 йили қайд этилганди.\nРасмийлар маълумотига кўра, қуш гриппи одамлар орасида қайд этилган эмас. Паррандаларга қараган 400 киши тиббий назоратга олинган.\nБерлинда “Путин террори”га қарши акция бўлиб ўтмоқда\nГермания пойтахти Берлиндаги Унтер ден Линден хиёбонида – Россия элчихонаси биноси қаршисида “Путин террори тўхтатилсин” (Stop Putin's Terror) акция-пикети ўтказиляпти. Кечаю кундуз давом этаётган бу тадбирда германияликлар ҳам, Берлинда яшайдиган беларуслик, украиналик ва россияликлар ҳам иштирок этмоқдалар.\nАкция доирасида чодир лагери барпо этилган. Фаоллар пикет ўтказилаётган майдонга суиқасдида Кремль қўли борлиги гумонланган сиёсатчилар, фаоллар ва журналистларнинг, шу жумладан Алексей Навальнийнинг портретларини қўйганлар.\nАкция ўтказиш ташаббуси Берлинда яшовчи россиялик тадбиркор Дмитрий Баграш ҳамда социолог Игорь Эйдманга тегишли. Тадбирни Германиядаги русийзабон европаликлар форуми уюштирган.\nАкция ўтаётган майдончада концертлар ўтказилмоқда, энг катта чодирда эса оқшом пайтлари қисқа ҳужжатли фильмлар ва мультфильмлар намойиш этиляпти.\n18 сентябрь бошланган тадбир келаётган якшанба - 27 сентябрь кунигача давом этиши айтилмоқда.\nПариж: Charlie Hebdo журнали таҳририятининг аввалги биноси олдида камида икки киши яраланди\nПарижда ҳужум содир этилган жой, 2020 йил 25 сентябри.\nФранция пойтахти Парижда Charlie Hebdo сатирик журнали таҳририятининг собиқ биноси олдида содир этилган ҳужумда камида икки киши яраланган. Бу ҳақда BFM TV нашри хабар қилди. Аввалроқ ҳужум чоғида тўрт киши тан жароҳати олингани ҳақида маълумот тарқаганди.\nДастлабки маълумотларга кўра, икки жабрланувчи пичоқдан яраланган, уларнинг оғир аҳволда “тез ёрдам” машинасида олиб кетилгани айтилмоқда.\nLe Figaro нашри маълумотларига кўра, полиция Opera de la Bastille опера театри биноси олдида кийимида қон излари бўлган одамни қўлга олган, у ҳужумда иштирок этганликда гумонланяпти.\nПолиция маҳаллий турғунларни ҳодиса содир бўлган жойга яқинлашмасликка чақирмоқда.\nCharlie Hebdo таҳририятига 2015 йили ҳужум уюштирганликда айбланаётганлар устидан Парижда маҳкама бошланган сентябрь ойи бошида журнал ўз саҳифаларида Муҳаммад пайғамбарни ҳажв қилувчи беш йил аввалги карикатураларни такрор чоп этганди. Шундан сўнг таҳририятга таҳдидлар бошланган.\nCharlie Hebdo’га ҳужум 2015 йил 7 январида содир этилганди. Ўшанда Париждаги журнал офисига қўлларида Калашников автомати тутган ниқобли икки киши кириб, таҳририят журналистлари ва карикатурачиларини ўққа тутган, оқибатда 12 киши ҳалок бўлганди.\nРоссияда коронавирусдан ўлганлар сони 20 мингдан ошиб кетди\nҲимоя кийимидаги россиялик врачлар, Москва, 2020 йил 14 сентябри.\nЎтган кеча-кундузда Россияда коронавирус юқтириб олган беморлардан 108 нафари вафот этди. Cоvid-19 га қарши кураш тезкор штаби маълумотига кўра, энг ўлим ҳолати Санкт-Петербургда (19 та) ва Москвада (14 та) қайд этилган.\nЎзбекистонлик муҳожирлар энг кўп ишлайдиган бу мамлакатда коронавирус қурбонларининг умумий сони шу кунгача 20 минг 56 нафарга етган.\nРасмий ҳисоб-китобларга кўра, эпидемия бошидан бери Россияда 1 миллион 136 минг 48 нафар одам Cоvid-19 инфекциясига чалинган. Улардан 934 минг 146 нафари соғайиб кетган, 222 минг 601 нафар беморнинг эса муолажаси давом этмоқда.\nАравондаги муштлашув ортидан икки номзод сайловдан четлатилди (ВИДЕО)\nАравондаги муштлашув видеосидан скриншот.\nАравондаги муштлашув ортидан Қирғизистон парламенти депутатлигига номзод бўлган икки киши – Шукрулло Файзуллаев ва Илҳом Маннонов сайловдан четлатилди.\nМарказий сайлов комиссияси 24 сентябрь куни Аравон туманида сайловда бир-бири билан рақобатлашаётган икки партия тарафдорлари ўртасида содир бўлган оммавий муштлаш воқеасини муҳокама қилди.\nКомиссия аъзолари рақобатлашаётган партияларнинг оммавий муштлашув содир этилишига уларнинг сиёсий ташкилотлари бевосита ёки билвосита алоқадор эмас, деган фикрига қўшилмади.\nКомиссия раиси Нуржан Шайлдабекова бундай вазият юзага келишига партиялар ва депутатликка номзодлар бевосита масъул эканини таъкидлади.\nМуҳокама сўнгида Марказий сайлов комиссияси аъзолари Шукрулло Файзуллаев ва Илҳом Манноновни сайловдан четлатиш тўғрисида қарор қабул қилди.\nШукрулло Файзуллаев “Биримдик”, Илҳом Маннонов “Мекеним Киргизстан” партияларидан депутатликка номзод қилиб кўрсатилганди.\nҚирғизистоннинг Ўш вилояти Аравон туманида парламент сайлови арафасида олиб борилаётган тарғибот пайтида “Биримдик” ва “Мекеним Киргизстан” партиялари тарафдорлари ўртасида оммавий муштлашув содир этилган эди.\n20 сентябрь куни бўлган ҳодисада 12 одам касалхонага тушган. Бир кишининг ахволи оғир экани айтилмоқда. Милиция мазкур ҳолат юзасидан дастлабки терговни бошлади.\nҚирғизистонда парламент сайловлари 4 октябрда ўтказилади. Бу сайловда 16 партия парламентдаги 120 ўрин учун курашмоқда.\nТрюдо: Канадада коронавируснинг иккинчи тўлқини бошланди\nКанада Бош вазири Жастин Трюдо мамлакатда коронавируснинг иккинчи тўлқини бошланганини ва бу сафар вазият ёздагидан кўра мураккаброқ бўлишини билдирди.\nУнга кўра, 13 мартда коронавирус бўйича фавқулодда вазият эълон қилинган куни Канадада 47 бемор аниқланган эди. Ўтган ҳафтанинг пайшанбасида эса мамлакатда коронавирусга чалиниш бўйича кунлик кўрсаткич минг кишидан ошди.\n«Биз бугунги ёки кечаги, ҳеч бўлмаса эртанги кўрсаткичларни ўзгартира олмаймиз. Чунки бу икки ҳафта олдин биз қилган ёки қилмаган ҳаракатларимизга боғлиқ. Бироқ биз октябрда ёки қишда юзага келадимган вазиятни ўзгартира оламиз»,-деди Трюдо 23 сентябрь куни видеомурожаатида.\nБош вазир ўз ҳукумати пандемия даврида фуқароларни ва иқтисодиётни қўллаб-қувватлаш учун барча имкониятларни ишга солишини билдирди.\nАфғонистонда Толибоннинг 65 жангариси ўлдирилди\nАфғонистон ҳукумат кучлари Пактика вилоятидаги жанглар пайтида Толибоннинг 65 жангарисини ўлдирди.\nПактика вилоят ҳокимининг билдиришича, 23 сентябрь куни Толибон жангарилари Вазихва туманидаги ҳарбий штабга ҳужум қилган.\nҲужум пайтида ҳукумат кучлари 65 толибни ўлдирган ва яна 35 жангари яраланган. Жанг бир неча соат давом этган. Айни пайтда ҳукумат кучларининг уч аскари ҳалок бўлди ва олти аскар яраланди.\nТолибон бу хабарга ҳозирча муносабат билдирмади. Бироқ бир кун олдин Толибон Урузғон вилоятида ҳужум уюштириб, 28 полициячини ўлдиргани ҳақида баёнот берган.\nМазкур ҳужумлар Доҳада Толибон ва Афғонистон ҳукумати вакиллари ўртасида тинчлик музокаралари ўтказилаётган бир пайтда содир этилди.\n19 йиллик урушга барҳам бериш мақсадида томонлар 12 сентябрда музокара бошлаган эди. Бу музокаралар бир неча ойларга чўзилиши мумкинлиги айтилмоқда. Чунки кўп масалаларда томонларнинг фикри бир-бирига қарама-қарши бўлмоқда.\nАлексей Навальнийнинг Москвадаги квартираси ҳибс қилинди\nАлексей Навальний заҳарланганидан сўнг Берлин касалхонасида даволанмоқда.\nСуд приставлари мухолифатчи Алексей Навальнийнинг Москва шаҳар Марьино туманидаги квартирасини ҳибс қилди. Бу ҳақда сиёсатчининг матбуот котиби Кира Ярмиш билдирди.\nКвартира тадбиркор Евгений Пригожинга алоқадор бўлган «Московский школьник» ширкатининг судга киритган даъво аризаси билан боғлиқ. Ярмишнинг айтишича, суд приставлари квартира ҳибс қилиниши ҳақида 27 августда огоҳлантиришган.\n2019 йилнинг октябрида суд Любовь Соболь, Алексей Навальний ва унинг Коррупцияга қарши кураш фондини «Московский школьник» ширкатига 87 миллион рубль товон пули тўлашга ҳукм қилган эди.\nКоррупцияга қарши кураш фонди ўз суриштирувларида мазкур ширкат ўқувчиларни сифатсиз озиқ-овқат маҳсулотлари билан таъминлаётгани ва бунинг ортидан бир қанча болалар овқатдан заҳарлангани ҳақида маълумот берганлар.\nСуд мазкур суриштирув ортидан «Московский школьник» ширкати обрўсига асоссиз путур етказилган, деб топди. Кейинроқ Пригожин «Московский школьник» қарзларини сотиб олганини ва бундан буён мухолифатчилардан суд ҳукм қилган жаримани ўз фойдасига ундириш билан шуғулланишини билдирган.\nМухолифат лидери Алексей Навальний эса айни пайтда Германияда даволанишни давом эттирмоқда. У 20 август куни Томскдан Москвага учаётганида комага тушиб, Омск касалхонасига ётқизилган. 22 августда эса Германия ҳукумати уни Берлиндаги "Шарите" касалхонасига олиб келган эди.\nЕвропалик мутахассислар Навальний Новичок турига кирувчи кимёвий модда билан заҳарланганини аниқлаганлар. Бироқ Россия бу маълумотларни рад этмоқда.\nЕвропа Иттифоқи Лукашенкони президент сифатида тан олмайди\nЖозеп Боррель иттифоқ Беларус билан муносабатларини қайта кўриб чиқаётганини таъкидлади.\nЕвропа Иттифоқи ташқи ишлар мутасаддиси Жозеп Боррель 24 сентябрь куни иттифоқ Александр Лукашенкони Беларус президенти сифатида тан олмаслигини тасдиқлади.\n23 сентябрда Лукашенконинг инаугурация маросими Минскда ими-жимида ўтказилгани ортидан Беларусда норозилик тўлқини янада кучайиб, минглаб одамлар намойишларга чиқди. Полиция норозиларни тарқатиш учун куч қўллади.\n«Бу инаугурация Беларус халқининг асосий қисми хоҳиш-иродасига зиддир. Беларус халқи буни президентлик сайловидан сўнг кўп сонли, мисли кўрилмаган даражадаги тинч намойишларни ўтказиш орқали билдирмоқда. Беларус халқи иродасига қарши ўтказилган инаугурация мамлакатдаги сиёсий инқирозни чуқурлаштириш учунгина хизмат қилади»,- деди Жозеп Боррель.\nЕвропа Иттифоқи ташқи ишлар мутасаддиси ўз баёнотида иттифоқ Беларус билан муносабатларини қайта кўриб чиқаётганини ҳам таъкидлади.\n23 сентябрда Қўшма Штатлар ҳам Александр Лукашенкони қонуний президент деб тан олишдан бош тортишини билдирган эди.\nРоссия: Ростов вилоятида 23 ёшли ўзбекистонлик муҳожир чавақлаб кетилди\nРоссиянинг Ростов вилоятида 23 сентябрь куни содир бўлган оммавий муштлашув чоғида ўзбекистонлик муҳожир пичоқлаб ўлдирилди.\nМаҳаллий нашрлар хабарига кўра, Ақсай туманига қарашли Ленин хуторидаги омбор яқинида сешанба оқшомида оммавий муштлашув бўлган. Тўполон пайтида муштлашув иштирокчиларидан бири ёнидан пичоқ чиқариб, 23 ёшли Сарварбек М.га урган. Кўкраги ва белидан яраланган ўзбекистонлик муҳожир воқеа жойида жон таслим қилган.\nҚайд этилишича, ҳодиса юзасидан “қотиллик” моддаси бўйича жиноят иши очилган. Айни пайтда гумонланувчи қидирилмоқда.\nНобель жамғармаси лауреатларга тўланадиган мукофот пули миқдорини оширди\nНобель мукофоти медали.\nНобель жамғармаси лауреатларга тўланадиган мукофот пули миқдорини 1 миллион Швеция кронасига (тақрибан 110 минг АҚШ доллари) оширгани ҳақида маълум қилди. Бу йил Нобель мукофоти пули 10 миллион кронани ташкил этади, деди Нобель жамғармаси раҳбари Ларс Хайкенстен 24 сентябрь куни Швецияда чиқадиган Dagens Industri газетасига.\nДинамитни ихтиро қилган швециялик саноатчи Альфред Нобель турли соҳаларда мукофот берилиши учун бўлажак жамғармасига тақрибан 31 миллион крона (ҳозирги пул билан 1,8 миллиард крона) қолдирган ва бу мукофотлар 1901 йилдан буён бериб келинади.\nБу йил тиббиёт, физика, химия, адабиёт, тинчлик ва иқтисодиёт соҳалари бўйича мукофотлар лауреатларининг исмлари 5 октябрдан бошлаб бир ҳафта мобайнида эълон қилиб борилади. Нобель жамғармаси коронавирус пандемияси туфайли бу йил совриндорларни, анъанага мувофиқ, Стокҳолмда тақдирлаш маросими ва тантанали банкет бекор қилинганини маълум қилган. Бунинг ўрнига бошқа мамлакатлар билан телекўприк шаклида маросим ўтказилади.\nҚозоғистонда ўлим жазоси бутунлай бекор қилинди\nҚозоғистон ўлим жазосини бекор қилишга оид халқаро протоколга қўшилди.\n24 сентябрь куни Қозоғистон Ташқи ишлар вазирлиги матбуот хизмати мамлакатнинг БМТдаги вакили Қайрат Умаров Фуқаровий ва сиёсий ҳуқуқларга оид халқаро пактга илова қилинган ва ўлим жазосини бекор қилишга қаратилган Иккинчи факультатив протоколни имзолагани ҳақида маълум қилди. Ҳужжат, уруш вақтида содир этилган ҳарбий жиноятларни истисно қилган ҳолда, ўлим жазосини бекор қилишни кўзда тутади.\nҚозоғистонда 2003 йили ўлим жазосига нисбатан мораторий жорий қилинганди. Мамлакат террорчилик ва ҳарбий жиноятлар билан боғлиқ қатор моддалар бўйича ўлим жазосини сақлаб қолган.\nҚозоғистон Жиноят кодексида мамлакатнинг амалдаги президенти ҳамда собиқ президенти Нурсултон Назарбоевга суиқасд (бу уриниш ўлим билан тугамаган бўлса-да) қилганлик учун ҳам ўлим жазоси берилишига оид моддалар бор.\nҲуқуқ фаоллари аввал бир неча бор расмийларни ўлим жазосини тўлалигича бекор қилишга чақирганлар.\n2019 йил декабрида президент Қасим-Жомарт Тоқаев Ташқи ишлар вазирлигига мазкур факультатив протоколга қўшилиш жараёнини бошлаш ҳақида топшириқ берганди.\nИжтимоий тармоқлардан 112 млн аккаунт ўғирлаган россиялик АҚШда 12 йилга қамалиши мумкин\nАҚШ прокуратураси Калифорния штатидаги федерал судьядан LinkedIn тармоғи, Formspring тизими ва Dropbox хизматига хакерлик ҳужумлари уюштиргани учун россиялик Евгений Никулинни 12 йилга озодликдан маҳрум этиш ҳақида ҳукм чиқаришни сўради. Бу ҳақда Law360 портали хабар қилди.\nИюль ойида Сан-Франсцискодаги ҳайъат Никулинни бузиб кирилган сервислардан 112 миллион фойдаланувчига оид маълумотларни ўғирлаганликда айбдор, деб топганди. Ҳайъат россиялик хакер АҚШ тарихидаги энг йирик маълумот сизишларидан бири учун масъул, деган қарорга келганди.\nЕ. Никулин 2016 йил октябрида Интерпол сўровига кўра Прагада қўлга олинган. У Чехиядан бошпана сўраган, бироқ 2018 йил апрелида у АҚШга экстрадиция қилинган. Кейинроқ Чехия Конституциявий суди бу қарорни ноқонуний, деб топган. Хакер қўлга олинганидан кейин Россия ҳам унинг ўзига топширилишини сўраган.\nНикулин ўз айбини тан олган эмас, адвокатлари унинг ҳибсда ўтказган муддати билан чекланиб, ватанига депортация қилинишини сўрамоқда.\nРоссия қамоғидан ер ости йўли қазиб қочиб кетган тожикистонликлар қидирилмоқда\nҚамоқдан қочган тожикистонликлардан бири Шомил Бойматов.\nРоссия Тергов қўмитаси Доғистон пойтахти Махачкала яқинидаги 2-сонли қамоқхона ходимларига нисбатан жиноят иши очди.\nХабарда айтилишича, жиноят иши очилишига қамоқхонадан олти нафар маҳкумнинг қочиб кетгани асос бўлган.\nҲар бири 10 йилдан 14 йилгача қамалган маҳкумлар Шамхал қишлоғидаги қамоқхонадан ер ости йўли қазиб, қочишга муваффақ бўлган. Уларнинг тўрт нафари наркотиклар савдоси, икки нафари эса қотилликда айбланиб судланган.\nҚочоқлар орасида наркотик савдоси учун қамалган тожикистонлик Шомил Бойматов ва Маҳмадрасул Машрабов ҳам бор.\nТерговнинг аниқлашича, маҳкумлар қамоқдан қочиш учун ер ости йўлини бир йил давомида қазишган. Айни пайтда қамоқдан қочганлар қидирилмоқда.\nАвстралиядаги стратегик сиёсат институти - ASPI Шинжон-Уйғур мухториятида Хитой ҳукумати мусулмонларни “қайта тарбиялаш лагерлари” тармоғини кенгайтиргани ҳақида маълумот берди.\nАвстралия институти томонидан 24 сентябрда эълон қилинган тадқиқотда таъкидланишича, “қайта тарбиялаш лагерлари” тармоғи жаҳон ҳамжамияти тасаввур қилаётганидан ҳам кенгроқ ва Хитой ҳукумати сўнгги йилларда бу каби лагерлар сонини кўпайтирган.\nASPI сунъий йўлдошлардан олинган суратлар, матбуотдаги хабарлар ва қурилиш учун эълон қилинган тендер ҳужжатларини ўрганиб чиққан.\nНатижада Шинжон-Уйғур мухториятида лагерь экани гумон қилинаётган 380дан кўпроқ объект аниқланган.\n“2019 йилнинг июлидан 2020 йилнинг июлигача камида 61 объектда янги қурилишлар олиб борилган ва уларнинг ҳудуди кенгайтирилган”,-дейилади тадқиқотда.\nБилдирилишича, 2020 йилда яна камида 14та лагерь қурилиши олиб борилмоқда.\nФранция президенти Эммануэль Макрон 22 сентябрь куни БМТ Бош Ассамблеясининг 75 -сессиясида сўзлаган нутқида халқаро ҳамжамиятни Шинжон-Уйғур мухториятидаги уйғурлар ва бошқа муслмон миллатлар вазиятини ўрганиш учун БМТ ваколати остида халқаро комиссия жўнатишга чақирди.\nҚўшма Штатлар ҳукумати 14 сентябрда Хитойдан пахта, кийим-кечак, компьютерлар учун эҳтиёт қисмлар, жун сотиб олишни тақиқловчи қарорни қабул қилди.\nАҚШ ва қатор ғарб давлатлари Хитойда 1 миллиондан ортиқ мусулмон 2017 йилдан бери экстремизмга қарши кураш баҳонасида “сиёсий қайта тарбиялаш лагерлари”да сақланаётганини танқид қилиб келади. Аммо Хитой бу лагерлар “экстремист ва террорчиларни қайта тарбиялаш” мақсадида ташкил этилганини билдирган.\nБолгария Россиянинг икки дипломатини жосусликда айблади\nБолгария Бош прокурори Иван Гешев.\nБолгария прокуратураси икки нафар рус дипломатини жосусликда айблади. Аммо дипломатлар даҳлсизлик мақомига эга бўлгани учун уларга нисбатан тергов тўхтатилди.\nТашқи ишлар вазирлигининг Озодлик радиоси болгар хизматига билдиришича, Россия дипломатлари 72 соат ичида Болгария ҳудудини тарк этиши лозим.\nТергов материалларига қараганда, Россия дипломаталари 2016 йилдан бошлаб Болгария армиясининг модернизация қилиниши ва ҳарбий техниканининг жанговар ҳолати тўғрисидаги маълумотларни йиққанлар.\n“Дипломатлар ҳарбий комплексга алоқадор бўлган Болгария фуқаролари билан мулоқот ўрнатганлар ва айрим ҳолатларда уларга маълумот эвазига пул таклиф қилинган”,-дейилади прокуратура баёнотида.\nЯнварь ойида ҳам жосусликда айбланган икки рус дипломати Болгариядан бадарға қилинган эди. Ўшанда Москва рус дипломатларининг бадарға қилинишини “нодўстона қадам” сифатида баҳолаган.\nРоссиянинг Софиядаги элчихонаси рус дипломатларининг бадарға қилинишини қоралади. Элчихонаниниг билдиришича “рус дипломатлари жосуслик билан шуғулланганини тасдиқловчи ҳеч қандай далил-исботлар мавжуд эмас”.\nМинскда норозиларга куч қўлланилди. АҚШ Лукашенкони тан олишдан бош тортди (ВИДЕО)\nПолиция намойишчилардан бирини қўлга олмоқда.\nМинскда 23 сентябрь куни президент Александр Лукашенко истеъфоси талаб қилинган намойишни тарқатиш учун полиция тўқмоқлар ва сув пуркагичлардан фойдаланди.\nНавбатдаги намойиш 23 сентябрь куни Лукашенконинг кейинги беш йиллик учун Беларусь президенти лавозимига киришиши маросими ими-жимида ўтказилгани ортидан бошланиб кетди.\nМинглаб одамлар Минск кўчаларига норозилик билдириб чиқди. Кечга яқин норозилар пойтахт кўчаларидан айримларини тўсиб қўйди. “Весна” ҳуқуқ ҳимояси ташкилоти полиция билан тўқнашувларда Минск, Брест ва бошқа шаҳарларда 140 норози қўлга олинганини билдирди.\nЛукашенконинг инаугурация маросими ўтказилгани мухолифат томонидан кесин танқид қилинди.\nҚўшма Штатлар Александр Лукашенкони қонуний президент деб тан олишдан бош тортишини билдирди. Бундан аввалроқ Европа Иттифоқининг айрим давлатлари мана шундай баёнот берган эди.\nАҚШда коронавирус қурбонлари сони 200 минг нафардан ошди\nНью-Йоркдаги мактаб остонасида ўқувчиларнинг ҳароратини ўлчаётган мулозимлар, 2020 йил 14 сентябри.\nҚўшма Штатларда коронавирус важидан нобуд бўлганлар сони 200 минг нафардан ошиб кетди. Бу АҚШнинг Иккинчи жаҳон урушидан кейин Корея, Вьетнам, Форс кўрфази, Афғонистон ва Ироқ урушларида берган қурбонлари сонидан икки баробар кўпдир.\nЮқумли касалликлар бўйича америкалик экспертлар баҳорда COVID-19 инфекциясидан мамлакатда 60 минг чоғли одам ўлиши мумкинлигини тахмин қилишганди. АҚШ президенти Дональд Трамп май ойида эпидемия 75 мингдан 100 минг нафаргача одам умрига зомин бўлиши мумкинлигини айтган. Эндиликда Вашингтон университетида фаолият юритувчи мутахассислар нобуд бўлганлар сони йил охиригача 410 мингга етиши мумкинлигини айтмоқдалар.\nАпрель ойи охирида коронавирусдан АҚШда кунига 2 мингдан зиёд бемор вафот этаётганди. Ҳозир бу кўрсаткич кунига 800 нафарни ташкил қилмоқда. АҚШ қурбонлар сони бўйича жаҳон бўйлаб биринчи ўринда кетаётган бўлса-да, Европа ва Лотин Америкасидаги айрим мамлакатларда аҳоли жон бошига нисбатан ҳисоблаганда кўпроқ ўлим ҳолати қайд этилмоқда.\nЭпидемия бошидан бери Қўшма Штатларда 7 миллиондан кўпроқ одам коронавирус юқтириб олган.\nДональд Трамп янги статистика юзасидан ҳали изоҳ берганича йўқ. Сешанба куни БМТ Бош ассамблеясида қилган видеочиқишида АҚШ президенти яна бир марта Хитойни ўтган йил охиридан бери янги коронавирус инфекцияси ёйилишига оид маълумотни яширганликда айблаган. Трампга кўра, Пекин эпидемияни иҳоталаш бўйича етарли чора кўрган эмас.\nМинск: Александр Лукашенкони қасамёдга келтириш маросими ими-жимида ўтказилди\nМинскда Александр Лукашенконинг кейинги беш йиллик учун Беларусь президенти лавозимига киришиши маросими ўтказилди. Бу ҳақда давлатга қарашли БелТА агентлиги хабар қилди.\nИнаугурация маросими махфий суратда ҳозирланган, маросим ўтказиладиган сана ҳақида аввалдан эълон қилинган эмас.\nЛукашенко давлат раҳбари лавозимига мамлакатда оммавий норозилик намойишлари қабатида киришмоқда. Мазкур акциялар 9 августда бўлиб ўтган президент сайлови расмий натижалари МСК томонидан эълон қилингани ортидан бошланиб кетганди ва 1,5 ойдан бери ҳануз тингани йўқ.\nСайлов натижалари беларуслик мухолифатчилар томонидан ҳам, Ғарб давлатлари томонидан ҳам тан олинган эмас. Аввалроқ европалик расмийлар ЕИ Александр Лукашенкони Беларуснинг легитим президенти, деб тан олмаслигини билдирган эдилар.\nРоссиялик мухолифатчи Алексей Навальний 22 сентябрь куни Берлиндаги “Шарите” клиникасидан соғайиб чиққан. Бу ҳақда клиника сайти хабарномасида айтилади.\n“Беморнинг аҳволи шу қадар яхшиландики, у стационардан чиқарилди. Алексей Навальний “Шарите”да 32 кун даволанди, бундан 24 кун реанимацияда бўлди. Беморнинг ҳозирги ҳолатидан келиб чиққан ҳолда, даволовчи врачлар у тўлиқ соғайиб кетиши мумкин, деб ҳисоблайдилар. Заҳарланишнинг бошқа кўринмас оқибатлари ҳақида кейинроқ фикр билдириш мумкин бўлади”, дейилади хабарномада.\nКлиника сайтидаги баёнотда қайд этилишича, Навальнийнинг соғлиғига оид маълумот бемор ва унинг хотини билан келишилган ҳолда ёзилган.\nАлексей Навальний заҳарланиш асоратлари билан 20 август куни Омскда касалхонага ётқизилганди – унинг аҳволи Томскдан Москвага парвоз қилаётган учоқнинг ичида ёмонлашган. 22 август куни мухолифатчи Берлиндаги “Шарите” клиникасига кўчирилган. У икки ҳафтадан кўпроқ комада ётган.\nНавальний “Новичок” оиласига кирувчи модда билан заҳарлангани ҳақида Германия расмийлари бундесвер лабораториясида олинган таҳлил натижаларига таянган ҳолда маълум қилганлар. Кейинроқ бу маълумотни Франция ва Швеция лабораториялари ҳам тасдиқлаган. Сиёсатчининг қай йўсинда заҳарлангани ҳалигача маълум эмас. Германиянинг Der Spiegel нашри заҳар қолдиқлари Навальний ичимлик ичган шишадан ҳам топилгани ҳақида хабар қилган. Мухолифатчининг сафдошлари уни Томскда Навальний яшаган меҳмонхона номеридан олиб кетганлар.\nСиёсатчининг сафдошлари у касалхонага ётқизилиши билан жамоат арбобига суиқасд ва террорчилик моддалари бўйича жиноят иши очишни талаб қилишган. Мазкур ҳодиса бўйича Россияни суриштирув ўтказишга АҚШ ва Европа Иттифоқи ҳам чақирган. Россиялик расмийлар эса жиноят иши очиш учун асос йўқлигини таъкидламоқдалар. Улар Навальнийдан Россияда олинган таҳлилларда заҳарли модда топилмаганини иддао қилишиб, унинг заҳарланганига шубҳа билан қараяптилар.\nCOVID-19: Коронавирус туфайли Россияда 2020 йилнинг биринчи ярмида ўлимлар сони ўтган йилга солиштирганда анча юқори бўлди\nРоссия Федерал давлат статистика хизмати (Росстат ) маълумотларига кўра, мамлакатда 2020 йилнинг илк етти ойида ўтган йилнинг шу даврига солиштирганда 57 961 нафарга кўпроқ киши вафот этган.\nРоссияда шу муддат ичида 22,6 минг одам COVID-19 инфекциясидан нобуд бўлган; 15,3 минг киши бошқа сабабга кўра вафот этган, деб қайд этилган, аммо улар ҳам коронавирусга чалинган бўлган.\nМосква соғлиқни сақлаш бошқармасига кўра, пойтахтдаги ошиқча ўлимлар сабабчиси коронавирус инфекциясидир. Росстат COVID-19 инфекциясидан ўлганлар статистикасида фарқлар мавжудлигини тасдиқлади.\nРоссия ҳукуматининг коронавирус инфекциясига қарши кураш бўйича тезкор штаби маълумотларига кўра, Россияда апрель ойидан 18 сентябрга қадар 19 195 нафар киши COVID-19 инфекциясидан нобуд бўлган.\nРосстат ҳисоб-китобларига кўра, 2020 йилнинг тўрт ойида (апрель-июль) 22 590 нафар россиялик коронавирусдан ўлган. Бу вирус юқтирганларнинг икки фоизидан кўпроғидир.\nМарказий эпидемиология илмий-тадқиқот институти ходими Анна Иванова: «Ушбу маълумотлар бир-бирига мос келмайди, чунки тезкор штат статистикасида улар касалхоналардан ҳар куни оладиган ўлимлар сони кўрсатилган. Росстат эълон қилган маълумотлар эса тиббий ўлим тўғрисидаги гувоҳномалар асосида тўпланган»,- деди.\nМирзиёев: Ҳокимларни халқ сайлаши керак. Шу кунларга барибир келамиз!\nССВ: Ўзбекистон Хитой ва Россия вакциналарини харид қилиш имкониятларини ўрганмоқда\nЎзбекистонда тест синовлари натижалари эълон қилинди\nПарламент депутатлари Шуҳрат Ғаниев номзодини бош вазир муовини лавозимига тасдиқладилар\nДТМ: Бакалавриатга 140 мингдан зиёд абитуриент талабаликка қабул қилинди\nФарғона вилоятига Хайрулло Бозоров ҳоким вазифасини бажарувчи этиб тайинланди\nСамарқандда оиладаги зўравонликка дучор бўлган аёлларга “ҳимоя ордерлари” берилди\nРоссия Ўзбекистонга ўзида ишлаб чиқарилган 35 миллион доза вакцинани етказиб беради\nОАВ: Шуҳрат Ғаниевнинг Бош вазир ўринбосари бўлиши кутилмоқда\n“Ҳоким деган сўз тавқилаънат бўлиб қолди, партиялар ғафлатда, Шуҳрат Ғаниев “штрафбатальон”га жўнатилди”\nКремль ЕИнинг Лукашенкони тан олмаслик қарорини қоралади\nНогирон: Ҳокимлик уйимни алмаштириб бераман деб уйсиз қолдирди\nМуҳтож оилаларни “Темир дафтар”дан мажбуран чиқариш бошланди\n"Шуҳрат" орденли Ғаниевнинг можароли шуҳрати\nНаманганда беморнинг яқини томонидан калтакланган шифокор оғир жароҳатлар билан касалхонага ётқизилди


МОЛИЯЧИЛАР УСТУНЛИККА ЭРИШДИ » Bulung‘ur hayoti газетаси\nМОЛИЯЧИЛАР УСТУНЛИККА ЭРИШДИ\nGazeta: admin Қўйилган сана: 10-05-2018, 10:46 Рукун: Янгиликлар / МАДАНИЯТ ВА СПОРТ Кўрилди 562\n“Диёр” ўйингоҳида туман ҳокими кубоги учун футбол мусобақаси бўлиб ўтди.Унда корхона ва ташкилотлар ишчи-ходимларидан таркиб топган 20 та жамоа ўзаро беллашдилар.\nТуман молия бўлими футболчилари барча рақибларини доғда қолдириб, туман ҳокими кубогини қўлга киритишди. Иккинчи ўринни ИИБ футболчилари эгаллашди. Учинчи ўрин эса нефть маҳсулотлари корхонаси жамоасига насиб этди.\nҒолиб жамоаларга ва алоҳида чиройли ўйин намойиш этган футболчиларга “Энг яхши ҳужумчи”, “Энг яхши ярим ҳимоячи”, “Энг яхши ҳимоячи”, “Энг яхши дарвозабон”, “Энг яхши тўпурар” номинациялари бўйича фахрий ёрлиқлар, дипломлар ва эсталик совғалари берилди.\n- Бу мусобақани ўтказишдан асосий мақсад туманда оммавий футболни ривожлантириш, одамларни бир-бирига меҳр-оқибатли бўлишга чорлашдан иборат, - дейди туман ҳокимлигининг жисмоний тарбия ва спорт бўйича бош мутахассиси Бектош Қурбонов.


2016 йилнинг биринчи ярмида Россия бозорида 8 ярим мингдан зиёд GM Uzbekistan автомобиллари сотилди\n15:56 / 09.07.2016\nЕвропа бизнеси ассоциацияси авто ишлаб чиқарувчилар қўмитаси 2016 йилнинг биринчи ярмида Россия автомобиль бозори таҳлилларини тақдим этди.\nУнга кўра, 2016 йилнинг биринчи ярмида Россия автомобиль бозорида жами бўлиб 672,140 дона автомобиль сотилган. Бу эса 2015 йил шу даврига нисбатан 14 фоиз кам (782,4 минг) демакдир. Бундан ташқари, янги енгил ва енгил тижорий автомобиллар сотуви жорий йил июнь ойида 12,5 фоизга тушиб кетган.\nУшбу рақамларни 2015 йилнинг шу даврига таққослаганда савдо ҳажми 17 фоизга пастлаган (10357 автомобиль). Мисол учун, 2016 йилнинг июнида Россияда 1136 дона GM Uzbekistan автомобили сотилган бўлса, бу ҳисоб 2015 йилнинг шу даврида 1735 дона автобиль сотилганини кўрсатмоқда. Бунга мувофиқ автомобиллар савдоси ҳажми 35 фоизга камайган.


ШВЕЙЦАРИЯ ҚУРОЛЛИ КУЧЛАРИ\nЕвропанинг марказий қисмида жойлашган Швейцария Конфедерациясининг ташқи сиёсати бетарафлик (нейтралитет) тамойилига асосланган бўлиб, шу сабабли мамлакат нафақат НАТО сингари ҳарбий блоклар, балки Европа Иттифоқи таркибига ҳам кирмайди ва ҳеч қандай ҳарбий тўқнашувларга аралашмайди. Давлат сиёсатининг таркибий қисми ҳисобланувчи ҳарбий қурилиш соҳаси Швейцарияда қисқа муддатли мажбурий ҳарбий хизмат ва мунтазам равишдаги қайта тайёргарликни кўзда тутувчи ноёб милицион тизимга асосланган (Швеция ва Исроил ҳам қисман шу тизимни ўзлаштирган).\nМазкур тизимнинг ўзига хос хусусияти шундаки, мамлакат аҳолисининг ҳарбий хизматни ўтаган барча эркак фуқароларига берилган ҳарбий кийим-бош ва қуроллар уларнинг уйларида сақланади. Бундан кўзда тутилган асосий мақсад – зарурат туғилганда армиянинг юқори сафарбарлик ва шайлик даражасини таъминлашдан иборат. 2013 йилнинг сентябрь ойида ўтказилган референдумда мамлакат фуқаролари мазкур тизимни сақлаб қолишни ёқлаб овоз берган.\nШвейцария Қуролли Кучлари аралаш (шартнома-чақирув) усулида бутланади. Мамлакат ҳудудида яшовчи ва фуқаро мақомига эга бўлган, тиббий кенгаш томонидан ҳарбий хизматга яроқли деб топилган 17 – 31 ёшдаги барча эркаклар армия сафида хизматни ўташга мажбур ҳисобланади. Хизмат муддати оддий аскарлар учун 260 кунни ташкил этади. Аёллар эса фақат ихтиёрий асосда хизматни қилишлари мумкин. Тиббий кўрикдан ўтолмаган чақирилувчилар хизматни фуқаро мудофааси бўлинмаларида ўтайди. Диний эътиқодига кўра, хизмат қилишдан бош тортувчи фуқаролар муқобил фуқаролик хизматини ўташлари мумкин, аммо унинг муддати оддий хизмат муддатидан 1,5 баравар кўпроқни (ўртача 390 кун) ташкил этади. Диққатга сазовор томони шундаки, агар чақирилувчи ҳарбий хизматга яроқли ёки шартли равишда яроқли бўлса, аммо маълум сабабларга кўра хизматни ўташ имкони бўлмаса, у 30 ёшга тўлгунича ишлаб топадиган йиллик даромадининг 3 фоизи миқдорида ҳарбий солиқ тўлашга мажбур бўлади.\nҲарбий хизматга чақирилган янги аскарлар 18 – 21 ҳафта мобайнида (қўшин турига боғлиқ равишда) «рекрутлар мактаби»да таълим олади ва хизмат қилади. Агар чақирилувчи гренадёр (сараланган қўшин)лар таркибида хизмат қилиш истагида бўлса, таълим олиш муддати 25 ҳафтани ташкил этади. Шундан сўнг барча аскарлар, юқорида айтиб ўтилганидек, ўз кийим-боши, қуроли ва бошқа ҳарбий анжомлари билан уйига қайтади ҳамда кейинчалик ҳар йили 2-3 ҳафталик қайта тайёрлаш курсларига чақириб турилади (30 ёшга тўлгунича).\nШвейцария етарли даражада қудратли ҳарбий-саноат комплексига эга бўлиб, маҳаллий корхоналарда мамлакат армияси ва экспорт учун мўлжалланган турли типдаги ҳарбий техника ва қуроллар, шу жумладан турли типдаги «Пирана» русумли ғилдиракли зирҳли транспортёрлар, ўқув ва енгил транспорт самолётлари ҳамда зенит тўплари ишлаб чиқарилади. Шунингдек, Қуролли Кучлар эҳтиёжи учун зарурий жанговар техника Германия, АҚШ, Франция, Буюк Британия ва Швеция каби мамлакатлардан харид қилинади.\nШвейцария Қуролли Кучлари Қуруқликдаги қўшинлар, Ҳарбий ҳаво кучлари ва Ҳаво ҳужумидан мудофаа қўшинларидан ташкил топган. Денгизга чиқиш йўллари йўқлиги сабабли мамлакат ҳарбий денгиз флотига эга эмас. Женева ва Боден кўлларида давлат чегарасини қўриқлаш учун муҳандислик қисмларининг патруль қайиқларидан фойдаланилади. Доимий хизматдаги ҳарбийлар сони 4,3 минг киши, тўла сафарбарлик даврида эса 200 минг кишига етиши мумкин. Ҳарбий харажатлар учун ажратиладиган маблағ миқдори 3,82 млрд долларни ташкил этади\nШвейцария армияси асосини ташкил этувчи бу турдаги қўшинлар таркибида мамлакатдаги барча ҳарбийларнинг учдан икки қисми хизмат қилади. Ҳар йили таркибга 6000 нафарга яқин янги аскар ва 1000 нафар офицер ҳамда унтер-офицерлар қўшилади. Қуруқликдаги қўшинлар бригадалар, ҳудудий минтақалар ва ўқув бўлинмаларига тақсимланган. Бригадалар қўшиннинг зарбдор қисми бўлиб, улар таркибига зарбдор, пиёдалар ва тоғ пиёдалари қисмлари киради. Ҳудудий минтақалар маҳаллий ҳокимият (кантонлар) вакиллари билан ҳамкорликда фаолият олиб боради. Ўқув бўлинмалари эса чақирилувчилар ва ҳарбий хизматчилар тайёргарлиги билан шуғулланади.\nҚуруқликдаги қўшинлар таркибидан 4 та пиёда, 3 та тоғ пиёдаси ва 2 бронетанк бригадаси, 4 та ҳудудий дивизия, ҳарбий хавфсизлик бўлинмалари ва ўқув қўмондонлиги жой олган. Қўшин ихтиёрида турли русумдаги 556 та танк (улардан 355 таси «Леопард-2» русумли), 446 та жанговар разведка машинаси, 127 та пиёдалар жанговар машинаси, 1000 дан зиёд зирҳли транспортёр, 155 мм.ли ўзиюрар гаубица (550 та), 81 ва 120 мм.ли миномёт (660 та), танкка қарши бошқарилувчи ракеталарни ишга тушириш қурилмаси (3000 дан ортиқ), «Стингер» русумли кўчма зенит-ракета комплекслари ва 12 мингдан зиёд турли типдаги гранатомётлар бор.\nМиллий Қуролли Кучларнинг ажралмас қисми ҳисобланувчи Ҳарбий ҳаво кучлари асосан «полиция» хизматини ўтайди. Ҳарбий авиация ҳар куни хориж мамлакатлари ҳаво кемаларининг Швейцария ҳудуди узра учиб ўтиш учун олган рухсатномаларини текширади. Бундай вазифани бажаришга 26 000 нафарга яқин ҳарбий хизматчи ва 1 600 нафар офицер жалб этилган бўлиб, бу мамлакатнинг «чақирилмаган меҳмонлар»дан максимал ҳимоя қилинишини таъминлаш имконини беради.\nҲарбий ҳаво кучлари тасарруфида F-18, F-25С, F-5D русумли 30 та замонавий ҳамда F-5 типидаги анча эскирган (38 та) қирувчи самолёт (барчаси АҚШдан харид қилинган), «Бич-350», «Бич-1 900D», «Цессна-560», «Фалкон-900» (АҚШ), DHC-6 (Канада) ҳамда маҳаллий корхоналарда ишлаб чиқарилган PC-6, PC-12 русумли 20 та транспорт ва 50 дан ортиқ турли типдаги ўқув самолётлари, шунингдек, AS332, AS532 (Франция) ва EC635 (Европа) русумли 45 та вертолёт бор.