Масалан, менга ўн беш йилдан кейин аниқ ўлишимни айтди.\n— Буни ҳайратланарли ҳақиқат, дея олмайман, — эътироз билдирдим мен. — Кутамиз!\n— Нимани кутасан?\n— Ўн беш йил ўтишини. Агар у ҳақ бўлиб чиқса, борганим бўлсин.\n— Агар ўн беш йил ичида фолбин ўлиб кетса-чи? — эътироз билдирди тоғам.\nМен иккиланиб қолдим. Ҳақиқатан ҳам, бу ғаройиб одамнинг ўлими мени умидсизликка тушириб қўйиши мумкин... Агар фолбин оёқларини чўзиб қолса, мен на келажаги, на узоқ ва на яқин ўтмишидан бохабар сўқир одамга айланиб қоламан-ку… «Бундан ташқари, ўйладим мен, ўлимим вақтини аниқлаш учун етарлича асосим бор. Тўсатдан, уч хафта ичида ўлиб қолсам-чи? Банкдаги минг рубль нима бўлади, ахир ўша пуллар ёрдамида ҳаётимнинг сўнгги кунларини мазмунга тўлдирганим яхшимасми?..»\n— Майли, бораман.\n...Фолбин ҳақиқатан ҳам ғаройиб инсон бўлиб чиқди: унинг юзида ҳеч қанақа мағрурлик ва такаббурлик сезилмасди. Аслида фолбинликни ҳаммагаям юқтирмайди...\nСалом-аликдан сўнг фолбин камтарона таъзим қилиб деди:\n— Гарчи келажак инсон назаридан яширин жумбоқ бўлса-да, одам танасида шундай бир ҳужжат борки, ўта тажрибали, билимдон кўз ушбу ҳужжатдан ҳамма нарсани ўқий олади.\n— Бу ҳужжат — кафтингиз! Дунёда кафт чизиқлари бир хил иккита одам йўқ. Кафтдаги ҳар бир чизиқда инсоннинг феъл-атвори, қилмиши ва иштиёқлари акс этган бўлади!\nЮрагим титраб кетди. «Жин урсин! — ўйладим мен. — Кечагина ўртоғимнинг сигаретини ўзига сездирмай ўмаргандим. Буни аччиқ ҳазил, деб тушуниш мумкин, аммо лаънати қўл нуқтаи назаримизни ҳисобга олмасдан айни ҳақиқатни кўрсатадиган бўлса, сигарет ўғрисига айланиб қоламан-ку. Қандай шармандалик!.. Бу гаплардан кейин мени фолбиннинг кўзларига тик қарай олади, деб ўйлайсизми?\nАччиққина кулиб қўйдим.\n— Кечаги сигарет воқеаси билан боғлиқ ҳазилни эсладим... кулавериб ўлиб қолай дедик ўзиям! Дўстим сигаретни столга қўйиб, гугуртга чиқиб кетди. Мен эса — фуу! Сигаретни ўмардим. Умид қиламанки, бу ҳазил эканига шубҳа қилмаяпсиз!\nФолбин менга ҳайрат билан тикилди ва деди:\n— Кафтингизни тутинг, фол кўришни бошлаймиз.\n— Албатта! — дея ҳаяжон билан қўлимни узатдим. — Ҳаммасини, борича айтинг! Агар менга қўрқинчли нарса таҳдид қилаётган бўлса, илтимос, тортинманг. Ҳаммасига тайёрман!\nУ ўткир учли қаламни олди ва кафтимдаги турли чалкаш чизиқлар бўйлаб юргиза бошлади.\n— Хавотир олманг! Мен ҳаммасини рўйирост айтаман. Дейлик, ёшингизни айтишим мумкин... Ҳмм... Сиз аллақачон йигирма тўртга кирибсиз!\nФолбин мутлақо ҳақ эди: ростдан ҳам бундан беш йил олдин йигирма тўрт ёшга тўлгандим.\nМен фолнинг давомини эшитиш иштиёқида ёнардим.\n— Шимолда, бой аристократ оилада туғилгансиз.\n«Эҳтимол, бу ҳам тўғридир, — хаёлимдан ўтказдим, — агар Севастопол марказий Африкага нисбатан шимолий деб ҳисобланса, шимолда туғилган бўламан. Отамга келадиган бўлсак, гарчи фолбин уни аристократ деб атаётган бўлса-да, марҳум ўзи жамғарган пулнинг бир чақасидан ҳам ҳузур кўрмади: у озиқ-овқат дўконидаги савдодан тушадиган пулни, охирги тангасигача атрофдагиларга тарқатиб юборди. Менимча, отам руҳан ҳақиқий аристократ эди.\n— Отам ҳақидаги яхши хотираларингиз учун раҳмат сизга, ҳурматли фолбин!\n— Келинг, феълингизга ўтайлик... Сиз ғамгин, одамови, ҳамма нарсанинг қоронғи томонини кўришга мойил одамсиз. Тиббиётга қизиқасиз.\nҚизиқишим ҳақидаги охирги тахмин мени ҳайратлантирди: тиббиётга қизиқармишман. Кечагина дўстларимдан мени икки ҳафтадан бери қийнаётган тумовнинг давоси нима эканини сўраб чиқдим. Феъл-атворга келсак, шу жойида бироз хафа бўлдим... Китобхонларнинг ҳеч бири кулгили ҳикояларни ўқиб менчалик роҳатланмаса керак. Мен ўзимни беғам, маишатни хуш кўрадиган, ҳазил-мутойибага мойил одам, деб ҳисоблардим.\n— Қайси чизиқ характерни ифодалайди?\n— Мана бу.\n— Афсус, буниси эмас экан-да, — дея хўрсиндим. — Мана бу, чапроқдаги чизиқ. Бу қанақадир ёрқинроқ чизиққа ўхшаяпти.\n— Бу ҳаёт чизиғи. Сизда иккита бахт чизиғи бор...\n— Атиги иккита? Камроқмасми. Биласизми, улар билан ҳеч нарса қилолмайман. Оилавий ҳаёт ҳақида нима дейилган?\n— Иккита жондан азиз фарзандларингиз бор экан. Рафиқангиз эса сизни жуда кўп қийинчиликларга дучор қиларкан.\nМен бутунлай карахт бўлиб қолдим.\n— Хўш, оилавий ҳаётимни айтаётган ўша чизиқ қаерда?\nФолбин чизиққа ишора қилди.\nМен ҳеч нима демадим, лекин кафтим айни пайтда ёлғон гапираётган эди: менда на фарзанд, на хотин бор эди. Шуни ўйлашим билан кафт чизиқларим хурмодай қизариб, кўзларимдан ўзини олиб қочгандай бўлди. Йигирма тўртга кирганимга беш йил бўлган бўлса-да, бунақа найрангни кўрмагандим.\nЁлғончи кафтимга ишонган бегуноҳ фолбиннинг олдида ўзимни айбдор ҳис қилдим ва дедим:\n— Майли... давом этамиз.\n— Давом этамиз, — такрорлади фолбин. — Сиз ҳаётингизда жуда катта йўқотишни бошдан кечиргансиз, бундан жуда қийинчилик билан ўтгансиз... Хўш, менимча... қайси йили? Ҳа! Ўн иккинчи йили! Аниқ кўриб турибман, бу йўқотиш ўн иккинчи йили бўлиб ўтган!\nХотирамни титкилаб узоқ ўйланганимдан сўнг, ҳақиқатан ҳам ўн иккинчи йилда содир бўлган кўнгилсиз воқеани: пичан устида ётиб, чўнтагимдан тушиб қолган суякдан ишланган қаламтарош ва ўттиз тийинни эсладим. Аммо фолбин мени бу ғамни қийинчиликда ўтказди, деб ҳисоблар экан, қаттиқ адашаётган эди. Эҳ-ҳе! Ўша ғам ўтиб кетаётганида мен пинагимни ҳам бузмаганман. Шу куннинг ўзида акам мендан бир пайтлар тортиб олган катта пичоқни ўғирлагандим.\nКафт чизиғим қанчалик узун бўлса, шунча кўп гапирар, нималарнидир кашф этар ва мени турли жарларга итарарди. Масалан, дейлик, ким ундан мени икки йил қамоқда ўтирганимни исботлашни сўради? Бу қачон содир бўлганди? Қамоқ ҳақидаги уйдирмадан сўнг ишонувчан фолбиннинг олдида озодлик ҳаракати, инқилоб қурбонлари тўғрисида жуда узоқ маҳмадоналик қилишга тўғри келди. Кафтим ҳамон устимдан куларди.\n— Сиз Америкада уч йил яшагансиз ва бор-будингиздан айрилгансиз!\n— Ҳа, — хитоб қилдим кафтимга, — яна бирор нарсани кашф қиларсан, азизим...\nМен ўз кафтимдан шундай уялардимки... Агар бир пайтлар пичан устида ётиб, йўқотиб қўйган қаламтарошимни қайта топиб олгудек бўлсам, ҳеч иккиланмай кафтимга янги чизиқлар чизган бўлардим ва улар ҳеч қачон эгасини ноқулай аҳволга солиб қўймасди.\nХаёл сурарканман кафтим янги-янги ихтиролар қилар, фолбин буларни оқизмай-томизмай менга етказар, мен эса ғазабланар, хижолат бўлардим...\nКейин кафтимнинг бошқа бир қирраси очилди: энди у менга хушомад қила бошлади.\n— Сизнинг ақлингиз буюк ихтироларга мойил... Атрофингиздаги одамлар сизни яхши кўради ва бўлажак даҳо, деб ҳисоблайди. Ўттизинчи йилда сиз ҳаммаёқни момақалдироқдек гумбурлатиб юборадиган санъат асарини яратасиз! Аёллар сизнинг орқангиздан югуриб юришади.\nЙўқ, мен ўз-ўзимга аччиқ-аччиқ кулдим. Энди, азизим, ҳеч нарсани ўзгартиролмайсан... Мен ҳаммасига тайёрман. Бу жуда ёмон! Шармандалик! Бу шармандалик! Кафтимнинг айтганларида ҳеч қандай мантиқ йўқ эди. Битта чизиқ мени заиф, совуққон ва касалликка мойил эканимни кўрсатар, иккинчи чизиқ эса оғзида кўпик билан бу дунёда мендан кўра соғлом одам йўқлигини исботлашга тиришарди.\n— Сиз жуда ҳам пулдор бўлишингизга қарамасдан, очкўз, жирканч одамсиз, — эълон қилди кафтим ва буни эгилган битта чизиқ билан исботлади.\n— Йўқ, — деб эътироз билдирди бошқа битта тўғри чизиқ ва менга ачинганча гапга тушиб кетди. — У жуда ҳам сахий, бир кун қашшоқликдан ўлиб кетиши мумкинлигини ўйламасдан пул сарфлайди.\nМен ўтирибман, уятдан қизариб, фолбинга қарашга журъатим етмай. Бечора фолбин мен ҳақимда нима деб ўйлаяпти экан?\nКетаётиб, фолбинга ўз улушини бердим, пулни олгач, у яна бир бор кафтимга кўз ташлаб, қалам билан бир жойни кўрсатди ва деди:\n— Ҳаётингизда олов, ёнғин ва отдан эҳтиёт бўлинг!..\nМен улардан шундоғам қўрқардим, лекин ушбу огоҳлантиришдан сўнг оловга умуман яқинлашмасликка ҳаракат қиламан. Отлар ҳам менинг ишончимни қозонолмаган. Агар келажакда бу ҳайвоннинг хизматига мурожаат қиладиган бўлсам, от билан менинг ўртамда ҳар доим извошчи бўлади, от менга эмас, извошчига зарар етказа қолсин.\nЧиқиб кетарканман, мен кафтим берган маълумотлар сабабли фолбиннинг олдида ноқулай аҳволга тушиб қолгандим, буларнинг ҳаммасини ўзгартиришни хоҳлаганимдан келиб чиқиб, икки оғиз гапирсам:\n— Мен фолбин бўлмасам ҳам, баъзи нарсалардан эҳтиёт бўлишингиз кераклигини эслатиб ўтмоқчиман... Сизга ташланган қутурган филдан, кема ҳалокатидан, сув тошқини ва бомбалардан эҳтиёт бўлинг! Ана шундагина сиз узоқ ва хоҳлаганча яшашингиз мумкин!\nФолбинга борганимдан сўнг мен кафтларимга умуман бошқача назар билан қарайдиган бўлдим. Мен уларни ёмон кўрар, нафратланар ва... қўрқардим.\nМен ўзим учун зарур бўлган ҳамма жойга бораман. У эса мени ҳар лаҳза таъқиб қилади, кузатади ва мен билан нима содир бўлса, ҳаммасини қанақадир чизиқларга ёзиб қўяди. Кейин эса мен фолбиннинг олдида уялиб қоламан, унинг кўзларига тик қарай олмайман. Бу даҳшат!\n🕔11:01, 27.05.2020 ✔70\n🕔18:25, 12.09.2019 ✔4516\n🕔22:48, 29.08.2019 ✔4666\n✔ 70 🕔 11:01, 27.05.2020\n✔ 4516 🕔 18:25, 12.09.2019\n✔ 4666 🕔 22:48, 29.08.2019\n✔ 4998 🕔 11:33, 26.04.2019\n✔ 5016 🕔 21:25, 13.02.2019


Уйдирилган дин ва Қуръондаги Дин (1) – МУНОСАБАТ\nҚўлингиздаги китоб ушбу саволларга жавоб топиш ва бу мавзудаги ихтилофларга нуқта қўйиш учун ёзилгандир. Китобнинг биринчи тамал тоши ва жавоб топилиши шарт бўлган энг муҳим саволи – «Диннинг манбаи нима?» саволидир. Ушбу саволга бериладиган жавоб, қолган барча жавобларни ҳам белгилайди. Китоб саҳифаларида кўрилажаги каби, дин номидан ўртага ташланадиган фарқли фикрларнинг тамал манбаи, мана шу саволга бериладиган фарқли жавоблардир. «Диннинг манбаи нима?» саволига аниқ ва узил-кесил жавоб бермай туриб, диний тортишувларга киришиш ва ҳар бир саволга бирма-бир, динни англашдаги тамал услубни (методологияни) белгиламай туриб, жавоб беришга уриниш, ОАВдаги ва халқ орасидаги диний тортишувларда кўраётганимиз боши берк кўчанинг биринчи сабабидир.\n«Диннинг манбаи нима?» саволига бериладиган жавоб, бизнинг динни англашдаги услубимизнинг тамалини белгилаб беради. Бу саволга жавоб бермай туриб, диний тортишувларга кирувчилар, услубсиз бир тарзда динни англашга уринувчилар демакдир. Бу кишиларнинг бир саволга Қуръондан, бир саволга ҳадислар тўпламидан, бир саволга ўз дунёқарашидан, бир саволга бир мазҳабдан, бошқа бир саволга бошқа бир мазҳабдан жавоб бераётганини кўряпмиз. Ўз динига услубсиз тарзда ёндошувчилар охир-оқибатда, ўз орзу-истаги, ва ўз адашувларини динлаштиришга маҳкумдирлар. Бу кишиларнинг олға сургани фикрлар соғлом бир мантиққа таянмагани боис, бу кўришларни эшитган кишилар, бу фикрларнинг сабаби ва манбаидан бехабардирлар. Шунинг учун, динни англашдаги услубни белгилаш, ва аввало «Диннинг манбаи нима?» саволига жавоб бериш, дин номидан пайдо қилинган чалкашликларга барҳам беришнинг энг муҳим шартидир.\nДин – Аллоҳ тарафидан инсонларга юборилган бир ҳаётий системадир. Шундай экан, «Диннинг манбаи нима?» саволи – Аллоҳнинг амрлари ва тавсияларини тўғри англашимиз учун ҳам ўз жавобини топиши лозим.\nДиннинг манбаи фақат ва фақат Қуръонми? Ёки Қуръоннинг ёнида ҳадислар ҳам дин манбаими? Мазҳаблар динда манба бўла оладими? Тариқатлар ва бу тариқатлардаги шайх ва пирлар қандай баҳоланиши керак, уларнинг динда бирор ўрни борми? Мана шу каби саволларнинг барчасига ушбу китобда жавоб излаймиз, ва бугунгача берилган янглиш жавоблар динни англашда янглиш услубга сабаб бўлганини, янглиш услуб эса диндаги уйдирмаларга сабаб эканини кўрсатишга уринамиз.\nБу китобни ўқиб бўлгач, сизга бир «тест» ўтказишни тавсия этамиз: диний мавзуларда ваъз қилувчи ёки тортишувчи кишиларга савол бериб, динни англашдаги илк услубларини сўранг, улардан «Диннинг манбаи нима?» саволига аниқ жавоб олинг; сўнгра бу кишиларнинг ўз жавоблари (услублари) билан ўз амалларининг қанчалик зид ва хилоф эканини кўрасиз. Биргина мана шу тестнинг ўзиёқ, дин ҳақида «авторитет» дея тақдим этилганларнинг, аслида ўз ичларида қанчалик чалкаш ва ихтилофларга мубтало эканини кашф қилишингиз учун етарлидир.\nЖамиятда, диний мавзуларда гапирувчи кишилар каби, ўз ёқлаганлари услублари билан ҳаётидаги татбиқ этганлари ўзаро зид ва хилоф бўлган кишиларга ҳам эътибор беринг. Эҳтимол, бу кишиларнинг амалларига қараб, ҳақиқий диний эътиқодларини англаш етиш қийин бўлар. Масалан, «Диннинг манбаи нима?» саволига берадиган жавоблари, аслида Афғонистондаги Толиблар каби ҳаёт тарзини тақозо этувчи бу инсонлар негадир толибларга яқин ҳам келмаслиги мумкин. Бундай кишилар, ёқлагани назария ва амалиёт (илм ва амал) орасида энг катта тафовут бўлган кишилардир. Шуни ҳам қайд этиб ўтиш лозимки, бунақа кишилар Ислом дунёсида кичиккина бир озчиликни эмас, балки умматнинг аксар кўпчилигини ташкил этади. Мақсадимиз, услуб ва назария деганимиз тамални тўғри қуриш ва бу аснода ҳаёт тарзи ва эътиқод орасидаги тафовутларга бархам беришдир. Соғлом, собит ва тўғри бир услуб билан динни англаш орқали, ҳаёт тарзини теория ва услубдан айирмаган бир ёндошув орқали рационал, мантиқли ва тўғри бир натижага эришиш мумкин.\nБуларнинг барчасига элтувчи йўл эса аввало «Диннинг манбаи нима?» саволига тўғри жавоб бериш, ва бу жавобга мувофиқ ҳаёт тарзини яшашдир. Аллоҳ тарафидан юборилган системанинг ҳар қандай адаштирувлардан, суистеъмоллардан сақлашнинг ягона чораси ҳам мана шудир. Чунки диннинг ҳақиқий манбаи билан сохта манбаини ажратишнинг энг муқаддам вазифа сифатида кўрувчи услубимиз, аслида Аллоҳдан келган ва инсондан бўлганни айириш маъносига келади. Бу услубдаги қатъийлик, Аллоҳдан келганни (диннинг манбаини) инсондан бўлган билан (уйдирилган дин манбаини) аралаштириб, дин дея (Аллоҳнинг системаси дея) тақдим этишга уриниш қаршисида тортилган тўсиқдир.\nДин тарихи – ақл ва тақлид курашидир\nҲар бир келган пайғамбар ўз давридаги ҳоким эътиқод ва одатларни шубҳа ва савол остига олган, Аллоҳнинг динига хилоф анъана ва урфларга қарши чиққанлардир. Қуръон оятларини синчиклаб ўрганган ўқувчи шуни кўриши мумкинки, пайғамбарлар доим инсонларни тафаккур ва ақл ишлатиш орқали Аллоҳнинг динига ва инсон фитратига зид бўлган қонунларга қарши бош кўтариш ташкил этган ва унга бош бўлганлардир. Қуръон инсонларни Аллоҳнинг ердаги, осмондаги ва уларнинг орасидаги оят ва далилларини ўрганишга, улар ҳақида ақл ва фикр юритишга чорлайди. Қуръонга қарши чиқувчилар эса ўз ота-боболаридан қолган динга, яъни анъаналарга боғлиқдирлар ва улар ҳақида бош қотирмайдилар. Тарих бўйича пайғамбарларнинг «ақлни ишлатмайсизларми?!» чақириғига қарши чиққан энг биринчи душмани – муқобил ақлий далиллар эмас, балки аждодлардан қолган анъаналар бўлган. Аксарият кишиларга ақлни ишлатишдан, ҳақни излаш ва бу йўлдаги руҳий ва ақлий меҳнатдан кўра кўпчилик орасида ёйғин бўлган системага, яъни ота-боболардан қолган ҳаёт тарзига тақлид этиш осонроқ, хавфсизроқ ва жозиброқ келади. Тарих бўйича Дин доим ақл ишлатишга чақириб келган, динга қаршилар эса аксинча кўр-кўрона ўз анъаналарини, яъни муҳофазакорликни ёқлаб келгандир. Не ғариб бир терсликки, бугунги даврда келиб, муҳофазакорлик ва анъанавийлик диндорлик маъносида ишлатиладиган бўлган.\nҚуръоннинг ўргатгани динга кўра, ваҳй ва ақл инсонларнинг ҳатти-ҳаракатларини йўналтириши лозим. Анъаналар, гарчи кўпчилик тарафидан қабул этилаётган бўлса ҳам, агар ваҳйнинг ва ақлнинг тасдиғидан ўтмаган бўлса, инсон ҳаётига раҳбарлик этиши мумкин эмас. Далил ўрнига ота-боболаридан кўрганини ўз ҳаётларининг асоси қилиб олганларга биз,\nҚуръоннинг қуйидаги оятларини ўқишни тавсия этамиз:\n31-Луқмон сураси:21, 14-Иброҳим сураси:10, 11-Ҳуд сураси:62,109, 5-Моида сураси:104, 7-Аъроф сураси:28.\n«21- Ёки уларга бундан олдин бир китоб бердик ва унгами ёпишмоқдалар?\n22- Йўқ, дедиларки: “Биз ота-боболаримизни бир уммат устида топдик, уларнинг изларидан бориб, тўғри йўлни топамиз.”\n23- Ана шундай! Сендан аввал ҳам бир шаҳарга элчи юборганимизда, у ернинг мол-дунёга ботган пешво табақаси мутлақо шундай деганди: “Биз ота-боболаримизни бир уммат устида топдик, ва мутлақо уларнинг изидан кетамиз.”\n24- У эса “Мен сизларга ота-боболарингизнинг йўлидан тўғрироқ йўлни келтирсам ҳамми?” деди. Улар эса “Тўғриси, биз сенинг келтирганингни тан олмаймиз”, дедилар». (43-Зухруф сураси:21-24)\nҚуръон оятларидан шуни кўрамизки, кўпчиликда ёки бутун жамиятда ҳоким бўлган фикр ортидан эргашиш, инсонларни ҳақиқатга етказмайди. Бугун инсонлар динни бамисоли бир анъанага айлантирган, дин номидан айтилаётган гапларни ўнг-терсини ажратмасдан, бу гапларнинг ҳали динга алоқаси борми-йўқми, текширмасдан, ҳамма шундай деяпти-ю ўлчови билан, ёки фалончи шайх ё пистончи пир айтди дея қабул қилаётганини кўряпмиз. Зухруф сурасидан келтирганимиз 21-оят, айнан ўша – Китобга таянмасдан, дин номидан уйдирилганларнинг – яроқсиз эканини айтмоқдадир. Оятларнинг давоми эса ота-боболаридан қолган сарқитнинг қандай қилиб Аллоҳнинг китобидан устунроқ ва мўътабарроқ қилинганини кўрсатмоқда.\n«Ҳаққида билиминг бўлмаган нарсага эргашма. Чунки кўз, қулоқ ва кўнгил, барчаси бундан жавобгарликка тортилади.» (17-Исро сураси:36)\n«Улар сўзни тинглайдилар ва энг яхшисига эргашадилар. Ана шу кишилар Аллоҳнинг тўғри йўлга йўллагани соғлом ақл эгаларидир» (39-Зумар сураси:18)\nДин номидан уйдирилган фикрлар қаршимизга чиққанида, уларни ушбу оятларнинг йўлланмаси орқали кўриб чиқишимиз лозим. Дин номидан айтилган ҳар қандай сўз нимага таянмоқда, кимнинг манфаатига хизмат қилмоқда, дея текширишимиз лозим. Ушбу китобнинг 2-бўлимида диннинг манбаи фақат ва фақат Қуръон эканига Қуръон оятларининг ўзидан далиллар келтирамиз. Шу ўринда биз мўминларга, аввало хаёлларда бир дин пайдо қилиб, сўнгра бу динга зўраки йўллар билан Қуръондан далиллар ахтариш эмас, балки бу соф ва покиза диннинг барча далилини тўғридан-тўғри Қуръондан олишни насиҳат қилмоқчимиз.\nКитобнинг кейинги бўлимларида эса, ҳадис куллиёти номли, ичида тўғри ва эгрини ажратиб бўлмас даражада аралаш-қуралаш бўлган, Пайғамбаримизнинг айтгани иддао этилган ривоятларнинг муҳим бир қисми аслида Қуръонга, бошқа ривоятларга, соғлом ақл ва мантиққа қанчалик зид келишини, бу ривоятларнинг нега ва қандай уйдирилганини ўрганиб чиқамиз. «Ҳадислар дин манбаи эмас» дейиш – бу зинҳор пайғамбарга ҳақорат эмас, балки, аксинча, пайғамбар шаънини туҳмат ва бўҳтонлардан мудофаа қилиш эканини кўрамиз.\nБу бўлимларни ўқиркан, сиздан юқорида келтирганимиз Исро сурасининг 36-оятини унутмасликни, ҳозирги диний эътиқод ва фикрларингизни қайта кўздан кечиришни; Зумар сурасининг 18-оятини эсга олиш билан, энг яхши қавлга эришиш учун аввало тинглаш керак эканини эсда тутишни; Зухруф сураси 21-24-оятларни эсга олиш билан, мавжуд қолип ва қабулларни, кўпчиликнинг эргашгани анъана ва одатларни савол остига олишни; мансуб бўлганингиз динни ота-боболардан қолган ўлчовларга кўра эмас, балки диннинг ягона соҳиби бўлмиш Аллоҳнинг сўнгги Каломига, «муттақийлар учун ҳидоят манбаи» бўлмиш Қуръонга кўра тузишни тавсия этамиз.\nҚуръон ақлга зид келмайди\n«Шубҳасиз, ер юзидаги жонзотларнинг Аллоҳ наздида энг ёмони, ақлини ишлатмайдиган кар ва соқовлардир» (8-Анфол сураси 22)\n«Ақлини ишлатмайдиганлар устига Аллоҳ нопоклик ёғдиради» (10-Юнус сураси 100)\nАллоҳнинг йўли ақл ва виждон йўлидир. Аллоҳнинг севмагани жонзот тури; ҳақиқатга қарши кар бўлиб олган ва ақлини ишлатмайдиган инсон нусхаларидир. Бундай нусхалар Аллоҳнинг, бошқа жонзотлардан устунлик сифатида бергани ақлни ишлатмагани боис, Аллоҳнинг сон-саноқсиз далилини кўрмай ўтадилар. Қуръондаги динни англамаган тоифалар динни қуруқ догма ва хурофотлар динига айлантириб, амал қилиш ё ичидан чиқиш мутлақо имконсиз бўлган боши берк система ҳолига келтирганлардир. Бу билан юзмиллионлаб инсонни диндан бездириш, совитиш, узоқлатиш, ва ҳатто диндан воз кечишига сабаб бўлганлар. Қуръондаги Исломни бу уйдирилган диндан, бу қийинлаштирилган, мантиқсизлаштирилган диндан айириш шу сабабдан ҳам ўта муҳимдир. Шу йўл билан, Қуръондаги Ислом, устидаги юклардан, иловалардан, камайтишлардан халос бўлажак, ҳамда Қуръону-Исломдан совитилган ва бездирилган омма ўз динига қайта қовуша олади.\n«Қасамки, сизга бир эслатгувчи китоб юбордик. Ҳалиям ақл ишлатмайсизми?» (21-Анбиё сураси 10)\nДинни бир шиддат ва ибтидоий ҳаёт тарзи каби тақдим этган Толибон, Эрондаги муллалар режимининг ҳам сабабчиси, Қуръонни диннинг манбаи ўлароқ етарли кўрмайдиган зеҳниятлардир. Бу зеҳниятлар уйдирма изоҳларни ҳам, ўз имомлари ва муллаларини ҳам, шайхларини ҳам дин манбаи қилиб олаверади, Қуръонга терс бўлса-да, динга иловалар киритиб, уйдирилган динлари устига қурилган ижтимоий-сиёсий тизимлар вужудга келтириб, буни исломий тузум санайдилар. Боз устига, ўзларини «диннинг ягона тамсилчиси» дегувчи бу зеҳният эгалари, ўзларидан ташқари ҳаммани динсиз санаб, такфир этадилар.\nБу китобнинг мақсади\nБу китобнинг мақсади, ушбу уйдирмаларнинг барчасини фош қилиш орқали, ҳақиқий дин фақат Қуръондаги дин эканини, Қуръондан ташқари ҳеч бир мазҳаб, пиру-шайх ва ҳеч бир фатво динда на илова ва на камайтиш пайдо қила олмаслигини кўрсатишдир.\nДиннинг тамал ҳадафи – инсондир. Инсонни ҳаёт ва ўзи билан тафовутга туширишнинг оқибати эса хусрондир. Ҳақиқий Исломда бундай тафовут йўқ, «Уйдирилган дин» эса, кўрилажаги каби, ихтилоф ва мантиқсизлик ўчоғидир. Аллоҳ бу динни инсон яратилишининг аслига (фитратига) уйғун бир система сифатида танитган, шундай экан, бу дин инсон фитратига ва инсонга берилган энг буюк неъмат бўлмиш ақлга зид келиши ҳам асло имконсиздир.\n«У ҳолда сен яккахудолик динига; Аллоҳнинг инсонларни яратишидаги фитратга (яратилиш аслига) юзлан. Аллоҳнинг яратишида бирор ўзгариш йўқдир. Тўғри дин мана шудир. Фақат инсонларнинг кўпчилиги билмайди» (30-Рум сураси 30)\nДин номидан ҳукм қўёвчи ягона зот – Аллоҳдир. Аллоҳ ўз рисоласини Қуръон воситасида инсонларга нуқсонсиз, ихтилофсиз, муфассал, тўлиқ ва очиқ шаклда юборгандир. Бизнинг бу борадаги ёндошувимиз, Қуръон оятларини диннинг ягона манбаи билиб, Қуръонда англатилгани шаклда Исломни қабул этмоқ; Аллоҳдан ўзга ҳеч кимни ҳукм қўювчи сифатида қабул этмасликдир. Бу ёндошув, Аллоҳдан ўзга ҳар қандай «динда ҳукм» чиқарувчининг қўлидан сохта ваколатларини олиб, диннинг ягона эгаси Аллоҳга ҳеч кимни ҳукмда шерик қилмасликни тақозо этади. Қуръонни инсонларга етказган, илк мусулмонларни бир жамоага бирлаштирган, ўзи ҳам диний мавзуларда ёлғиз Қуръонга эргашган пайғамбар ҳам, Қуръондан ташқари ҳеч қандай диний манбани инсонларга тақдим этмаган, ёздирмаган ва ўргатмагандир. Пайғамбар айтди дея иддао этилган сўзлар Қуръонга зид келса, динга илова қўшса ё камайтирса, бу сўз айни пайтда ҳам динга, ҳам бу динни таблиғ этган Пайғамбарга нисбатан бўҳтондир.\nКитобнинг кейинги бўлимларида Араб, Уммавий, Аббосий анъана ва урф-одатларини, уйдирма изоҳларини, тарихнинг фақатгина бир даврига тааллуқли қарорларини, ўз шахсий кўзқарашларини динга суқтирган, Қуръонда бўлмаган изоҳлар-ла динни (айниқса амалий тарафини) тўлдирган зеҳният билан танишамиз. Бу маънода диннинг манбаи сифатида нега фақат Қуръонни тан олиш кераклиги, Қуръонда келмаган масалалар нега Исломнинг универсал ҳукмлари бўлолмаслигини англаймиз. Хусусан, диндан саналган бир қатор масалаларнинг Қуръондан ўрин олмагани боис диний мазмун ва қиймат ташимаслигини ўрганамиз. Бошқача қилиб айтганда, Қуръонга қайтиб, динимизни янгидан таниймиз.\nБиз – ушбу китоб муаллифлари – Дин дея тақдим этилган уйдирма ривоят ва мазҳабчи талқинлар каби унсурларнинг, инсонларни диндан совитишига жавобан, ўз билим ва тажрибаларимизни тўплаб бир китоб шаклига келтиришни зиммамиздаги бир вожибот дея билган Қуръон талабаларимиз. Бу китобни танқидий мантиқ-ла ўқишни тавсия этамиз. Ҳар қандай тўғрининг ва ҳақ диннинг ягона манбаи – Аллоҳнинг Китобидир. Бу ердаги фикрларимиз ҳам фақат Қуръонга мувофиқ келгани миқдордагина тўғридир.\nУшбу изланишимиздан кўзланган мақсад, мусулмонларни Қуръонсизликдан қутқаришга уринган, ва анъаналар, тақлид, хурофотлар ва калла сонига кўра дин тутиш оқибатида ақлларга солинган кишанларни синдиришдир. Ушбу китоб, Исломни Қуръонда англатилганидек англаш йўлида кичик бўлса-да ҳисса қўша олса, ўз мақсадига эришган ҳисобланади.\nТурк тилидан Камолиддин Йўлдош ўгирган.\n← БИЗ НЕГА ШУНДАЙ?\nКўринмас кишанлар →


Бу йил ижодий имтиҳонлар қолдирилиши мумкин — Sof.uz\nЖАҲОН 31,787,858 23,403,770 975,548\nБу йил ижодий имтиҳонлар қолдирилиши мумкин\n20.07 18:37 433 Ўзбекистон\nИжодий имтиҳонлар қолдирилиши мумкин, лекин ҳали сўнгги хулоса берилганича йўқ. Бу ҳақида Ўзбекистон журналистика ва оммавий коммуникациялар университети проректори Алишер Матёқубов ЎзАга берган интервьюсида маълум қилди.\n— Ҳозирча ўзгариш йўқ, лекин, бугунги жараённи инобатга олган ҳолда бу масала ҳам кўриб чиқилди ва шундай хулоса ҳам қилинди. Бироқ ҳали расман эълон қилингани йўқ. Бундан қўрқмаслик керак. Ўтган йили бизда учта блокдан имтиҳон топширилган эди. Яъни, она-тили адабиёт, иккинчи блок ижодий ва чет тили эди. Агар ижодий имтиҳон бўлмаса она-тили ва чет тилидан имтиҳон топширилади. Ҳозир пандемия шароитида ижодий имтиҳоннинг ташкилий жиҳати муаммо туғдиряпти. Менимча, бу йил ижодий имтиҳонлар қолдирилади, – деди Алишер Матёқубов.\nимтиҳон карантин ижодий имтиҳонлар\nКеча, 13:53 2605\n21.09 10:02 1528\n21.09 11:15 935\n16.09 17:27 2835 Жамият\n15.09 17:44 786 Жаҳон\nБугундан Тошкент шаҳрида ўқув йилини анъанавий тарзда бошлайдиган мактаблар маълум қилинди\n14.09 08:47 406 Ўзбекистон


Имом Бухорий мажмуаси атрофида 10 миллион долларлик меҳмонхона қурилади – Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\nHome / ЯНГИЛИКЛАР / Имом Бухорий мажмуаси атрофида 10 миллион долларлик меҳмонхона қурилади\n13/06/2019\tЯНГИЛИКЛАР 269 кўрилган\nСамарқанд вилоятида зиёрат туризмини ривожлантириш, сайёҳларга кўрсатилаётган хизматлар сифатини янада юксалтириш, янги зиёрат туризми йўналишларини очишга алоҳида эътибор қаратилмокда.\nВилоят ҳудудида 1105 та археологик, 670 та меъморий, 37 та диққатга сазовор жой, 18 та монументал, 21 та мемориал, жами 1851 та моддий-маданий мерос объекти мавжуд. Осмон остидаги очиқ музей, деб эътироф этиладиган Самарқанд шаҳрининг тарихий муҳофаза қилинадиган марказий қисми 2001 йилда ЮНЕСКОнинг Бутунжаҳон мероси объектлари рўйхатига “Самарқанд-маданиятлар чорраҳаси” номинацияси билан киритилган. Айниқса, қадимий кентнинг эски шаҳар қисмидаги Регистон ансамбли, Амир Темур мақбараси, Бибихоним масжиди ва мақбараси, Мирзо Улуғбек музей мажмуаси, Шоҳизинда, Хўжа Дониёр, Ҳазрати Хизр зиёратгоҳлари сайёҳлар эътиборини тортмоқда.\nДарвоқе, вилоятда бугунги кунда зиёрат туризмини ривожлантириш, зиёратга келувчи сайёҳлар учун қулай шароит яратиш борасида амалга оширилаётган ишлар натижасида Самарқанд шаҳрига келувчи сайёҳлар сони икки баробар кўпайган. Шунингдек, вилоятда зиёрат туризмини ривожлантириш мақсадида қатор лойиҳалар амалга оширилмоқда.\nПрезидентимиз жорий йил 11 январь куни Самарқанд вилоятига ташрифи чоғида Индонезиянинг сайёҳлик ҳамда меҳмонхоналар бизнеси билан шуғулланувчи “Саҳид гроуп” компанияси Имом Бухорий ёдгорлик мажмуаси ҳудудида замонавий меҳмонхоналар қуриш бўйича ўз тақдимотини ўтказган эди. Давлатимиз раҳбари ушбу ташаббусни қўллаб-қувватлаб, уни амалга ошириш ва барча зарур чораларни кўриш юзасидан мутасаддиларга аниқ топшириқлар берганди. Компания билан маҳаллий инвесторлар ҳамкорлиги самарасида Имом Бухорий мажмуаси атрофида 6,4 гектар ер ажратилди ҳамда меҳмонхонани қуриш ишлари бошланди. Умумий лойиҳа қиймати 10 миллион АҚШ доллари бўлган мазкур меҳмонхона уч босқичда барпо этилади. Меҳмонхонанинг дастлабки босқичи бир йил ичида қуриб битказилади ва 100 та хона ишга туширилади.\n– Бизнинг компания 65 йилдан буён туристик фаолият билан шуғулланиб келади, – дейди Индонезиянинг “Саҳид Гроуп” компанияси президенти Ҳарияди Сукамдани. – 2018 йилнинг ўзида 1 миллион нафар фуқаро компаниямиз орқали Ҳаж ва Умра зиёратига борди. Бу кўрсаткич йилига 8-10 фоизга ошиб бормоқда. Муҳими, уларнинг қарийб 10 фоизи Умра зиёратидан олдин турли давлатларга сафар қилади. Ана шуларни Ўзбекистонга олиб келиш асосий мақсадимиздир. Бу йилига 100 минг нафар зиёратчи ташриф буюради, дегани. Ўзбекистонда туризм учун яратилаётган қулай шароитлар бизни қувонтирмоқда. Қисқа вақтда фаолиятимизни бошлаб юбордик. Ер олиш, бошқа барча масалаларда ҳеч қандай муаммо йўқлиги, Ўзбекистоннинг туризм соҳасидаги келажагини кўрганимиз учун ҳам бу ерга сармоя киритмоқдамиз. Амалга ошираётган лойиҳамизга келсак, бу меҳмонхона 300 хонадан иборат бўлади. Келгусида шу ернинг ўзида Ҳаж ва Умра зиёратига борувчилар учун Ҳаж амалларини ўргатишга мўлжалланган марказ ҳам ташкил қилмоқчимиз.\nДарҳақиқат, давлатимиз раҳбарининг эътибори туфайли бугун Имом Бухорий ёдгорлик мажмуаси янги қиёфа касб этмоқда. Бу ерда барпо этилган халқаро илмий-тадқиқот маркази, ҳадисшунослик мактаби, замонавий турар жой бинолари яхлит комплекс сифатида ҳудудга ўзгача чирой бағишлайди. Шу боис ҳам бугун Имом Бухорий мажмуаси зиёратчилар билан гавжум. Бу эса, ўз навбатида, мазкур ҳудудни янада обод этиш, зиёрат туризми имкониятлари кенгайиб бораётганини ҳисобга олган ҳолда, мажмуа атрофида халқаро талабларга жавоб берадиган меҳмонхоналар, зиёратчиларга хизмат кўрсатадиган замонавий иншоотлар фаолиятини йўлга қўйишни тақозо этади. Хартанг қишлоғининг бош режасига асосан бу ерда кенг кўламли ишлар бошлаб юборилди. Ҳудуддаги турар жой ва нотурар жой бинолари бошқа жойга кўчирилди. Лойиҳа-таклиф асосида бу ерда янги объектлар қуриш бўйича тадбиркор ва ташаббускорларнинг таклифлари эшитилиб, уларни қўллаб-қувватлаш бўйича чора-тадбирлар белгиланди.\nЯна бир муҳим жиҳат. Зиёрат туризми йўналишида келадиган ҳамда таомлари ўзига хос бўлган давлатлардан ташриф буюрадиган сайёҳлар учун овқатланиш таомномаларини мослаштириш, мусулмон зиёратчилар учун “ҳалол” стандарти талаблари асосида таом тайёрлайдиган ошхоналар сонини кўпайтириш чоралари кўрилмоқда.\nСамарқанд вилоятида зиёрат туризмини ривожлантириш учун катта имкониятлар мавжуд. Бу ерда буюк аждодларимиз ақл-заковати билан яратилган, жаҳон аҳлида ҳамон ҳайрат ва ҳавас уйғотиб келаётган тарихий-маданий обидалар, шунингдек, сўлим ва баҳаво масканлар туризмни ривожлантиришга хизмат қилади. Мазкур соҳадаги эзгу ва хайрли ташаббуслар Ўзбекистоннинг бой сайёҳлик салоҳиятини жаҳонга кенг намоён этишга замин яратади.\nМанба: Абдулазиз ЙЎЛДОШЕВ, ЎзА


Ақл ҳақида - Hidoyat.uz\nАсосий саҳифа Мақолалар Ақл ҳақида\nЧоп этилди Sentabr 24, 2020 Ақл ҳақидаda fikr bildirishni o'chirish\nАллоҳ таоло ақлни яратиб, унга: “Кел!” деди. Ақл келди. Сўнгра унга: “Ортингга қайт!” деди. Ақл ортига қайтди. Аллоҳ таоло айтди: “Эй ақл! Ўзим учун сендан кўра мукаррамроқ бўлган бирор хилқатни яратмадим. Бандаларга сен сабаб ажр-савоб бераман. Уларга сен сабаб азоб бераман. Уларга сен сабаб қаҳр-ғазаб қиламан. Сени кимга йўллаган бўлсам, унга икром этган бўламан. Кимни сендан маҳрум этсам, уни лаънатга учратурман.\nАқл пок ва буюк Аллоҳнинг хос атосидир. Тоатларга бандалар ўз саъй -ҳаракатлари билан эришадилар. Бандалар ўз саъйлари билан эришадиган нарсаларга ҳам фақат Аллоҳ ато этган қобилиятлар билан эришилади.\nАқлнинг жузлари қум ва тупроқ зарралари саноғидан ҳам кўп. Буюк Аллоҳ барча инсонларга ўз (маънавий) мартабаларига кўра ақл берур. Улуғ Аллоҳга муқарраб банданинг ақлдан насибаси кўпроқ бўлади.\nАқл қисмлари ҳақида\nАқл икки қисмга бўлинади: биринчиси: бундан аҳмоқликни кетказиш назарда тутилади. Унинг иши дунё ишларини чиройли юритиш ва охират амалларига юзланишдир; иккинчиси: ақлнинг каромат сифатида бериладиган босқичи бўлиб, унга неъматларни кўриш ва нафсидан воз кечиш йўли билан эришилади.\nАбу Абдуллоҳ (Ҳаким Термизий – у зотга Аллоҳнинг раҳмати бўлсин) айтди:\nАйтиладики: “Маърифат аҳли Улуғ ва пок Аллоҳга талаблари бўла туриб, қандай қилиб яна Аллоҳни талаб этишади? Агар улар Аллоҳга етиша олмасалар, барча василани тарк этиш билан Аллоҳнинг талабида бўлишади. Яна Уни топа олмасалар, Уни қалб хотирлари билан талаб этишади, шунда ҳам Унга етиша олмасалар, Аллоҳни Аллоҳ билан талаб этишади. Аллоҳни топишда бундан ўзга йўл йўқ”.\nАбу Абдуллоҳ Муҳаммад ибн Али Ҳаким Термизийнинг “Маърифатул асрор” китобидан\nАсар “Мовароуннаҳр” нашриётида чоп этилган. Нашриётдан харид нархи 4600 сўм\nЁш йигитга зино дунёдаги энг ёмон кўрган нарсаси бўлиб қолиши\nТоғ ҳақида оятлар\nЕрни тўшаб қўймадикми? Ва тоғларни қозиқ (қилиб қўймадикми?). Наба сураси, …\n«Давлат ишида 85 миллион киши менга маош тўлайди. Уларнинг ҳақини еб қўйсам, қандай қутуламан?..»\nБир турк савдогари билан нонушта қилдик. Айтишича, ўзи молия ва …\nҚАЙСИ ПАЙҒАМБАРЛАРНИНГ НОМЛАРИНИ БИЛИШИМИЗ КЕРАК?\nБисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Номларини билишимиз ва танишимиз шарт бўлган йигирма бешта набий ва расуллар бор. Уларнинг номлари Қуръони каримда зикр қилинган. Ҳар бир киши ана ўша пайғамбарларни исмлари билан билиши лозим бўлади. Улардан бирорталарининг пайғамбарлигини инкор қилиш куфрдир, чунки бу Қуръони каримнинг оятига қарши чиқиш саналади.\nҚуръонда исмлари келган пайғамбарлар қуйидагилар:\nУларга Аллоҳнинг саломи бўлсин.\nАнъом сурасининг 83-86-оятларида юқорида саналган пайғамбарлардан ўн саккизтасининг исмлари зикр қилинган:\nوَتِلْكَ حُجَّتُنَا آَتَيْنَاهَا إِبْرَاهِيمَ عَلَى قَوْمِهِ نَرْفَعُ دَرَجَاتٍ مَنْ نَشَاءُ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٌ وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ كُلًّا هَدَيْنَا وَنُوحًا هَدَيْنَا مِنْ قَبْلُ وَمِنْ ذُرِّيَّتِهِ دَاوُودَ وَسُلَيْمَانَ وَأَيُّوبَ وَيُوسُفَ وَمُوسَى وَهَارُونَ وَكَذَلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ وَزَكَرِيَّا وَيَحْيَى وَعِيسَى وَإِلْيَاسَ كُلٌّ مِنَ الصَّالِحِينَ وَإِسْمَاعِيلَ وَالْيَسَعَ وَيُونُسَ وَلُوطًا وَكُلًّا فَضَّلْنَا عَلَى الْعَالَمِينَ\nяъни: “Иброҳимга қавми устидан берган ҳужжатимиз ана шудир. Хоҳлаган кишимизни даражаларга кўтарурмиз. Албатта, Раббингиз ҳикмат ва илм соҳибидир”(83). “Унга (Иброҳимга) Исҳоқ ва Яъқубни ато этдик. Ҳаммасини ҳидоятга йўлладик. Олдин Нуҳни ҳам ҳидоятга йўллаган эдик. Унинг зурриётидан Довуд, Сулаймон, Айюб, Юсуф, Мусо ва Ҳорунни (ҳам йўлладик). Чиройли иш қилувчиларни мана шундай тақдирлаймиз”(84). Закариё, Яҳё, Исо ва Илёсни (ҳам ҳидоятга йўлладик). Ҳаммаси солиҳлардандир (85). Исмоил, ал-Ясаъ, Юнус ва Лутни ҳам (ҳидоятга йўлладик). Ҳаммаларини оламлар узра афзал қилдик (86)”.\nЮқорида 18 нафар пайғамбарнинг исмлари келтирилди. Лекин яшаган даврларига хос тартиб билан эмас, балки уларга ато этилган фазилат ва неъматларга қараб зикр этилган. (“Тафсири хозин” китоби).\nЯна еттита пайғамбарнинг исмлари бошқа турли оятларда зикр қилинган. Пайғамбаримиз Муҳаммад саллаллоҳу алайҳи васалламнинг исмлари Қуръони каримнинг Оли Имрон (3-сура), Аҳзоб (33-сура), Муҳаммад (47-сура), Фатҳ (48-сура)ларида “Муҳаммад” деб, Саф (61-сураси)да эса Исо алайҳиссаломнинг тилидан “Аҳмад”, деб зикр қилинган. Тавфиқ Аллоҳдан.\nШак куни рўза тутса бўладими?\nБисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Шак куни – Шаъбонданми ё Рамазонданми, деб шак қилинган кундир. Шак куни нафл рўза тутиш одатда тутиладиган рўзасига тўғри келиб қолганлар учун афзалдир. Масалан, бир киши ҳар пайшанба куни рўза тутар эди, шак куни ҳам пайшанба кунига тўғри келиб қолса, мана шу кишини шак кунида рўза тутиши афзалдир. Бу ҳақда Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай деганлар:\nعَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: “لا تَقَدَّمُوا رَمَضَانَ بِصَوْمِ يَوْمٍ وَلا يَوْمَيْنِ إِلا رَجُلٌ كَانَ يَصُومُ صَوْمًا فَلْيَصُمْهُ” (روى الإمام البخاري والإمام مسلم).\nяъни: “Рамазондан бир-икки кун олдин рўза тутманг. Кишининг одатда рўза тутиб юрадиган кунига тўғри келиб қолиши бундан мустасно бўлиб, у тутсин” (Имом Бухорий ва Имом Муслим ривоятлари).\nШак куни фақат нафл рўзани ният қилиб, ниятда иккиланмасдан (масалан, агар Рамазон ойи кирган бўлса, Рамазон рўзасини тутишни ният қилдим, кирмаган бўлса, нафл рўзани тутишни ният қилдим, демасдан) нафл рўза тутиш мустаҳабдир. Мазкур ҳадисдаги “Рамазондан бир-икки кун олдин рўза тутманг” жумласидан мурод Рамазон рўзасидир. Яъни вақти келмасдан олдин Рамазон рўзасини ният қилишдан қайтарилган.\nДемак, шак кунида бошқа рўзани ният қилмасдан, фақат нафл рўза тутишни ният қилиб рўза тутиш жоиздир (“Фатҳу бабил иная”). Валлоҳу аълам.\nНАМОЗГА КИРИШДА ҚЎЛЛАР ҚАЕРГАЧА КЎТАРИЛАДИ?\nБисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Намозга киришда қўллар қулоқ баробаригача кўтарилиб, қўлнинг бош бармоғи қулоқнинг юмшоғига етказилади ва такбири таҳрима – “Аллоҳу акбар” лафзини айтиб намозга кирилади. Қўллар кўтарилганда кафтнинг ички томони Қиблага қаратилиб, бармоқлар бироз очилган ҳолатда бўлади.\nНамозга киришда қўллар қулоқ баробаригача кўтарилиши ҳақида бир қанча ҳадислар келган бўлиб, қуйида улардан баъзиларини келтирамиз:\nعَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ رضي الله عنه،”أَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، رَفَعَ يَدَيْهِ حِينَ دَخَلَ فِي الصَّلَاةِ كَبَّرَ، وَضَعَهُمَا حِيَالَ أُذُنَيْهِ” (رواه الإمام مسلم)\nяъни: “Воил ибн Ҳужр разияллоҳу анҳу: “Мен Набий саллаллоҳу алайҳи васалламни намозга киришда такбир айтиб, қўлларини кўтариб, қулоқлари баробарига кўтарганларини кўрдим”, – дедилар (Имом Муслим ривояти).\nعَنْ مَالِكِ بْنِ الْحُوَيْرِثِ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ: أَنَّ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا كَبَّرَ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا أُذُنَيْهِ” (رَوَاهُ الإمَامُ مُسلمٌ)\nяъни: “Молик ибн Ҳувайрис разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам қачон (намозга кириш учун) такбир айтсалар, икки қўлларини қулоқлари баробарига кўтарар эдилар” (Имом Муслим ривояти).\nعَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ: كَانَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا إِفْتَتَحَ الصَّلاَةَ كَبَّرَ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيْ إِبْهَامَيْهِ أُذْنَيْهِ (رواه الإمام الحاكم والإمام الدارقطني).\nяъни: Анас ибн Молик разияллоҳу анҳу ривоят қилинади: “Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам намозга киришда такбир айтиб, икки бош бармоқларини қулоқлари баробаригача кўтарар эдилар” )Имом Ҳоким ва Имом Дорақутний ривоятлари).\nУламоларимиз: “Ҳадисларда келган “қўлни қулоқ баробарига кўтариш”дан мақсад – уни қулоққа теккизишдир, чунки қулоқнинг юмшоғига қўл тегиши қўлнинг қулоқ баробарига кўтарилганининг аниқ белгисидир”, – деганлар. Бу ҳақда “Ал Баҳрур-роиқ шарҳи канзуд-дақоиқ” китобида қуйидагилар айтилган:\nوَالْمُرَادُ بِالْمُحَاذَاةِ، أَنْ يَمَسَّ بِإِبْهَامَيْهِ شَحْمَتَيْ أُذُنَيْهِ، لِيَتَيَقَّنَ بِمُحَاذَاةِ يَدَيْهِ بِأُذُنَيْهِ\nяъни: “Ҳадисдаги тенглаштиришдан мақсад – икки қўлни қулоқларга тенглашганига ишонч ҳосил қилиш учун икки бош бармоқни қулоқларнинг юмшоқ жойига теккизилади”.\nНамозга киришда икки қўлни қулоқ юмшоғига теккизиш ҳақида “Дуррул Мухтор” китобида қуйидагилар айтилади:\nمَاسًا بِإِبْهَامَيْهِ شَحْمَتَيْ أُذُنَيْهِ، هُوَ الْمُرَادُ بِالْمُحَاذَاةِ، لِأَنَّهَا لَا تُتَيَقَّنُ إِلَّا بِذَلِكَ\nяъни: “Икки бош бармоқни қулоғларнинг юмшоқ жойига теккизган ҳолатда такбир айтиш – ҳадислардаги тенглаштиришдан кўзда тутилган нарса шудир. Чунки бусиз тенглашганига ишонч ҳосил бўлмайди”.\nХулоса қилиб айтганда, намозга киришда такбири таҳрима айтилади ва унда қўллар қулоқ баробарича кўтарилади. Бу ҳанафий мазҳабимиз уламоларининг ижтиҳодлари бўлиб, бу борада Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васалламдан кўплаб саҳиҳ ҳадислар ривоят қилинган. Валлоҳу аълам.\nНамоз вақтлари ҳақида маълумот берсангиз?\nБисмиллоҳир Роҳманир Роҳим.\nБомдод намози: Бомдод намозининг вақти субҳи содиқдан (тонг отгандан) қуёш чиққунигачадир. Бомдод намозининг вақти киргандан бошлаб қуёш тўлиқ чиққунигача бомдоднинг икки ракат суннатидан бошқа нафл намоз ўқиш макруҳдир. Аммо қазо намоз ўқиса бўлади. Бомдод намозини ўқиш пайтида қуёш чиқиб қолса, бомдод намози бузилади ва қуёш тўлиқ чиққандан кейин қазоси ўқилади. Бугунги бомдоднинг фарзи суннати билан қазо бўлса ва қазосини заволгача ўқиса, суннати билан бирга қазоси ўқилади. Заволгача ўқилмаса, фарзини ўзи қазо қилинади. Бомдодни суннатига улгурмай, фарзини жамоат билан ўқиган киши фарздан кейин суннатни ўқимайди.\nПешин намози: Пешиннинг вақти қуёш заволга оғганидан ҳар бир нарсанинг сояси заволдаги соядан ташқари ўзининг узунлигидан икки баробар бўлгуничадир. Қуёш қиёмдан заволга қараб оғгандан бошлаб пешин намозининг вақти кирган бўлади. Заволдаги соядан ташқари ҳар бир нарсанинг сояси ўзининг бўйига икки баробар келгунича пешин вақти ҳисобланади.\nАср намози: Асрнинг вақти ҳар бир нарсанинг сояси заволдаги соядан ташқари ўзининг узунлигидан икки баробар бўлганидан бошлаб қуёш ботгуничадир. Аср намози адо қилинганидан кейин шом намози ўқилгунигача нафл намоз ўқиш макруҳ ҳисобланади. Аммо қазо намоз ўқиса бўлади. Асрга айтилган азондан кейин такбир айтилгунигача, бемалол нафл намоз ўқиса бўлади. Аср намозини қуёшни нури кўзни қамаштирмайдиган даражада кечиктириб ўқиш макруҳдир. Киши бугунги аср намозини ўқиш пайтида қуёш ботиб қолса, охиригача давом эттираверади ва намози бузилмайди.\nШом намози: Шомнинг вақти қуёш ботганидан шафақ йўқолгунича. Шафақ уфқдаги қизилликдир. Шом намозини доимо (йилнинг барча фаслларида) вақти кириши билан ўқиш мустаҳабдир. Демак, шом намозининг вақти қуёш уфққа ботиши билан бошланиб уфуқдаги қизиллик йўқолгунигача давом этади.\nХуфтон намози: Хуфтоннинг вақти шомнинг вақти тугагандан бошлаб тонггачадир. Витрнинг вақти хуфтон ўқилгандан бошлаб тонггачадир. Хуфтон намозини ярим кечадан кейин ўқиш макруҳдир.\nҚазо бўлган ва нафл намозларни куннинг барча вақтида ўқиса бўлади. Фақат қуёш чиқиш, қиёмга келиш ва ботиш вақтлари бундан мустасно. Бу уч вақтда ҳеч қандай намоз ўқиб бўлмайди (Манба: “Фатҳу бабил иная”). Валлоҳу аълам.\nҲозирда баъзи вилоятлардаги асосан аёллар ўртасида жорий бўлиб турган “Мушкулкушод” ва “Бибисешанба” ҳақида динимиз нима дейди?\nМушкул кушод – (“мушкул” – қийин, “кушод” – очувчи) қийинчиликларни очувчи, мушкуллик ва чигалликларни ечувчи маъносини билдиради. “Мушкул кушод” ва “Бибисешанба” – мушкулларни осон килиш мақсадида қилинадиган хурофот амаллардан ҳисобланади.\nАслида, мўмин-мусулмон одамнинг ҳаётидаги ҳар бир жабҳаси Қуръони карим ва суннати набавийя кўрсатмасига мувофиқ бўлмоғи лозим. Ушбу икки манбага зид келган ҳар қандай эътиқод ёки урф-одат рад этилади.\nعَنْ عَائشَة رَضِيَ الله عَنهَا قَالَتْ قَالَ رَسُولُ الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ “مَنْ أَحْدَثَ فِي أمْرِنَا هَذَا مَا لَيسَ مِنْه فَهُوَ رَدٌّ” (أَخْرَجَهُ البُخَارِيُّ وَمُسْلِمٌ)\nЯъни: Оиша разияллоҳу анҳодан ривоят қилинган ҳидиси шарифда: “Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам: “Ким бизнинг бу ишимизда ундан бўлмаган нарсани янгитдан пайдо қилса, у рад этилгандир”, деганлар” (Имом Бухорий ва Имом Муслим ривоят қилишган).\nМушкулни кушод қилувчи яъни, банданинг бошига тушган қийинчиликни енгил қилувчи, мушкул ишларни кушойиш айловчи зот ягона Аллоҳ таолонинг ўзидир. Шунинг учун, «Биби Мушкулкушод» ёҳуд “Бибисешанба” деган маросимларни қилишнинг динимизга мутлақо алоқаси йўқдир.\nБошига оғир иш, мушкул тушган мўмин-мусулмон Пайғамбаримиз саллаллоҳу алайҳи васалламдан келган саҳиҳ ривоятлар асосида Қуръон оятларидан ўқиб, саловотлар айтиб, Аллоҳ субҳанаҳу ва таолонинг Ўзидан мушкулни осон қилишни сўрамоғи лозим. Валлоҳу аълам.


Тошкент шаҳрида бунёд этилган “Ғалаба боғи” ёдгорлик мажмуасида ҳарбий хизматни ўтаётган оддий аскарлар 9 май арафасида боғ ҳудудини тозалаш ишларига сафарбар этилди. Улар ҳарбий хизматда йигитлик бурчини боғдаги асфальтларни ювиш билан ўтаган.\nУшбу ҳолатга “Элтуз” мухбири бевосита гувоҳ бўлди ва ҳарбий хизматчилардан интервью олишга уринди. Суҳбат жараёнида улар ҳарбий хизматни Чирчиқда ўтаётгани, эрталаб тўққиздан кечки олтигача Ғалаба боғида ишлаётганини айтди.\nИсми сир қолишини истаган ҳарбий хизматчилар ҳарбий қисмда шароитлар, овқат ва бошқалар яхши экани, аммо май ойи бошидан ҳозирга (10 май) қадар ҳарбий тактика бўйича етарлича кўникма олинмагани, ҳатто командирларнинг ҳам оддий сафда туриш бўйича илми йўқлиги ҳақида гапирди.\nХудди шу мазмунда “Элтуз” таҳририятига мурожаат ҳам келган эди. Хатда ҳарбий хизматдаги аскарларнинг турли ишларга сафарбар этилиши баён этилганди.\n“Тошкент вилоятидаги ҳарбий қисмда бир ойлик ҳарбий хизматда бўлдим, –дейилади хатда. – Очиғи, Ватан олдидаги бурчимизни ўташ ва бир парча қоғоз учун ҳарбий хизматга борган эдим.\nШунинг учун тишимни тишимга қўйиб чидадим. Очиқча айтаман, у ерда аҳвол оғир. Тўғри, ётоқ жой, овқат ва бошқадан муаммо йўқ. Аммо ҳарбий кўникма ва билим берилмайди.\nБир ой умрим ҳавога совурилди. Бизни қўйдек еталаб юришди. Совуқда Тошкент вилоятининг Ғазалкент шаҳрида 20 кун меҳмонхона қурилишида ишладик. Бизни бу ҳақда ҳеч кимга ошкор қилмаслик, акс ҳолда ҳужжат берилмаслиги билан қўрқитишди.\nШунинг учун аксарият йигитлар ҳарбий хизматдан қайтгандан сўнг ҳам булар ҳақида ҳеч кимга оғиз очмайди”.\n“Элтуз” мухбири Тошкент вилояти ҳарбий қисмлари масъулларидан телефон орқали ҳолатга изоҳ сўради. Улардан бирининг сўзларига кўра, бир ойлик ҳарбий хизматга кўрикдан ўтилиб, тўлов қилингандан сўнг чақирилиши ва бир ой давомида малакали мутахассислардан сабоқлар олиш белгиланган.\nУнинг билдиришича, ҳарбийлар фақат фавқулодда ҳолатларда меҳнатга сафарбар этилади, бошқа вақтларда уларнинг машғулот жараёнларига халал берилмайди.\nМасъул кузатилган ҳолатлар бўйича изоҳ ва аниқ маълумот бериш ваколатига эга эмаслигини Элтузга маълум қилди.\nСирдарёда 9-май кунига бағишланган тадбирда ўзбек зобитлари мадҳия янграган пайтда ўзларини қандай тутишларини билмай қолишгани акс этган видео тармоқда кулгига сабаб бўлганди.\ndata-title="Мардикор ҳарбийлар" data-description="<!-- wp:paragraph --> <p>Тошкент шаҳрида бунёд этилган “Ғалаба боғи” ёдгорлик мажмуасида ҳарбий хизматни ўтаётган оддий аскарлар 9 май арафасида боғ ..." data-image="https://eltuz.com/wp-content/uploads/2021/05/rasm4298240.jpg" data-url="https://eltuz.com/kozqarash/217901/" data-services="facebook,odnoklassniki,twitter,telegram" data-counter="ig">


Ўзбекистон Нотариал палатаси ташкил этилди\nНотариал палата хусусий амалиёт билан шуғулланувчи барча нотариусларнинт аъзолигига асосланган нотижорат ташкилоти ҳисобланади.\nВазирлар Маҳкамасининг Ўзбекистон Нотариал палатаси фаолиятини ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисидаги қарори қабул қилинди.\nҚарорда маълум қилинишича, Ўзбекистон Президентининг ”Ўзбекистон Республикасида нотариат тизимини тубдан ислоҳ қилиш чора-тадбирлари тўғрисида” 2019 йил 9 сентябрдаги ПФ-5816-сон Фармони билан барча нотариал идоралар нотариусларининг аъзолигига асосланган Ўзбекистон Нотариал палатаси ташкил этилди ҳамда унинг асосий вазифалари ва фаолият йўналишлари белгиланганди.\nхусусий амалиёт билан шуғулланувчи барча нотариусларнинт аъзолигига асосланган нотижорат ташкилоти ҳисобланади, бунда давлат нотариал идораси нотариуси ихтиёрийлик асосида ушбу палата аъзоси бўлиши мумкин; нотариусларнинг қонун ҳужжатларига мувофиқ амалга ошириладиган фаолиятига аралашмаслик принципи асосида иш юритади;\nҚорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳрида тузиладиган ҳудудий бошқармалари билан биргаликда нотариатнинг ягона ўзини ўзи бошқариш тизимини ташкил этади;\nНотариал палатанинг ташкилий тузилмасига мувофиқ Конференция ушбу палатанинг юқори органи, Бошқарув — ижро этувчи органи, Тафтиш комиссияси — молиявий назорат органи ҳисобланади;\nНотариал палатанинг раиси Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигининг тақдимномасига биноан Нотариал палатанинг конференцияси томонидан ушбу конференция сайлаган Нотариал палата бошқаруви аъзолари орасидан беш йил муддатга сайланади.\nҲужжат билан, Нотариал палатанинг таъсис Конференцияси ўтказилганлиги, унда Нотариал палата таъсис этилганлиги, унинг устави тасдиқланганлиги, Бошқарув аъзолари, шу жумладан Нотариал палатанинг раиси сайланганлиги маълумот учун қабул қилинди.


Фарзандга гўзал тарбия бериш ҳам яхшиликдир | FargonaZiyo.uz\nФарзандга гўзал тарбия бериш ҳам яхшиликдир\nКиши ўзи яхши кўрган нарсани бошқаларга ҳам раво кўриши мусулмонга хос фазилатдир. Аллоҳ таоло марҳамат қилади: “Мўминлар ва мўминалар бир-бирларига дўстдирлар. (Одамларни) яхшиликка буюрадилар, ёмонликдан қайтарадилар” (Тавба, 71-оят).\nҲаётда санаб адоғига етиб бўлмайдиган неъматлардан бахраманд бўлиб юрганимиз Аллоҳнинг бизга мехрибонлиги, марҳаматидандир. Шуни яхши англаган ҳар бир мўмин ғанимат умри давомида баҳоли қудрат, имконият даражасида яхшилик қилишга шошилиши керак.\n“Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан яхшилик ва ёмонлик ҳақида сўрадим. Шунда у зот:\n“Яхшилик ҳусни хулқдир. Ёмонлик кўксингда тўқилган ва одамлар уни билиб қолишини ёқтирмаган нарсангдир”, дедилар».\nЯхшилик ҳақида келтирилган таърифларнинг бирида: “Яхшилик – фарзу вожибларни қилиш, ҳаромдан ҳазар қилиш, одамларга очиқ юз ила қараб, уларга эҳсон қилиш”, дейилган.\nЁмонлик эса – кишининг фикрига келганда кўнгли тўлмайдиган ва ўша ишни қилишини одамлар кўриб қолишини истамайдиган нарсадир.\nДарҳақиқат, мулоҳаза қиладиган бўлсак, ёмонларнинг ўзи ҳам ўзлари ёмонликни қилаётганда кўнгиллари тўлмайди ва одамлардан беркитади.\nЮсуф Хос Ҳожиб ўзларининг “Қутадғу билиг” – “Саодатга йўлловчи билим” асарларида инсоний фазилатлар, одамларни яхшиликка, яхшилик билан ном қолдиришга, юксак ахлоқ ва одобга эга бўлишга чақиради:\nЎзим ўлсам яхши отим қолса бас,\nҚолиб мангу отим тирик бўлса бас.\nФақат яхшилик қил, тила яхшилик,\nНоминг мангуликка яшаб юрса бас.\nҲазрати Али розияллоҳу анҳу: “Ўзингизга ва аҳлингизга яхшиликни таълим беринглар ва уларни одобли қилинглар”, деганлар.\nҲар бир ота-она ёки устоз мураббий фарзандининг иймон-эътиқоди, одоб-ахлоқи ва бошқа жиҳатларига мунтазам аҳамият бериши лозим. Агар фарзандларга яхшилик ўргатилса, иймон-эътиқодли, оқил фарзанд бўлиб камол топади. Яхши амалларимиз охират сафаримизда бизга ҳамроҳ, Аллоҳнинг фазли-карами билан саодат топишимизга сабаб бўлади.\nМир Алишер Навоий ҳазратлари айтганларидек:\nБу гулшан ичра йўқтур бақо гулига сабот,\nАжаб саодат эрур яхшилик била чиқса от.\nPrevious Post: Таниқли уламо Абдуфаттоҳ қори Луқмон қори ўғли вафот этди\nNext Post: Убайдуллоҳ домла Абдуллаев Ўзбекистон мусулмонлари идорасининг Фарғона вилоятидаги вакили сифатида расман тасдиқланди


Исонинг ўлимини хотирлаш —«Буни мени эслаб туриш учун қилинглар» | Тадқиқ сони\nТИЛИДА ЎҚИШ адангме аймара албан амхар арабча аргентина имо-ишора арман африкаанс болгар бразилия имо-ишора валяйта венгер венда вьетнам га грек гренланд грузин гуарани дат зулу игбо илоки инглиз индонез исланд испан итальян йоруба каталан квангали кечуа (Аякучо) кечуа (Боливия) кикуйю киньяруанда кирунди колумбия имо-ишора корейс коса креол (Гаити) куаньяма кхмер латиш лингала литва луо малагаси малайя мальта мексикан имо-ишора ндебеле ндонга немис непал нзема нидерланд норвег озарбайжон озарбайжон (кирилл ёзувида) оромо пангасинан поляк португал румин рус самар-лейте свати себуан сепеди серб серб (лотин ёзувида) сесото (Лесото) сингал словак словен сранан-тонго суахили тагал таити тай тви тиграй тсвана тсонга турк украин фин француз хилигайнон хитой (путунхуа, анъанавий) хитой (путунхуа, соддалаштирилган) хорват чех чичева швед шона эве эстон эфик япон ўзбекча қирғиз қозоқ\nШукрона дуосини айтгач, уни [нонни] синдириб: «Бу сизлар учун бериладиган менинг танамни билдиради. Буни мени эслаб туриш учун қилинглар»,— деди. 1 КОР. 11:24\nҚутлуғ Кечлик санаси одатда қандай аниқланади?\nҚутлуғ Кечлик маросимида нон ва шароб нимани англатади?\nУмидимиз қанақа бўлишидан қатъи назар, нега Қутлуғ Кечликка боришимиз муҳим?\n1, 2. Қуддусга борадиган вақт борасида ҳаворийларнинг хаёлидан қандай фикрлар ўтган бўлиши мумкин?\n«БУЛУТЛАР тарқалиши билан осмонда янги ой кўринди. Ўтган кеча Қуддусдаги соқчи ҳам буни кўрган бўлса керак. Олий Кенгаш бу ҳақда хабар топгач, Нисон ойи бошланганини эълон қилди. Кейин, чопарлар бу хабарни етказиш учун ҳатто шу ергача келишди. Шубҳасиз, Фисиҳ байрами бошлангунча Исо Қуддусга етиб боришни хоҳлайди».\n2 Бундай фикрлар, Исо билан Переяда (Иорданнинг нариги томонида) бўлганларнинг хаёлига келганини тасаввур қилишимиз мумкин. Бу, Исонинг Қуддусга охирги сафари эди (Мат. 19:1; 20:17, 29; Марк 10:1, 32, 46). Яҳудийларнинг Нисон ойи бошлангани аниқланганидан кейин 13 кун ўтиб, яъни 14- нисон куни қуёш ботганидан сўнг Фисиҳ байрами ўтказилиши керак эди.\n3. Нима учун масиҳийларни Фисиҳ байрамининг санаси қизиқтиради?\n3 Фисиҳ байрамининг санасига тўғри келадиган Қутлуғ Кечлик 2014- йили 14- апрель куни қуёш ботганидан сўнг нишонланади. Бу кун масиҳийлар ва ҳақиқатга қизиқиш кўрсатганлар учун ўзгача аҳамиятга эга. Нега? Сабаби 1 Коринфликларга 11:23–25 да ёзилган. У ерда шундай сўзларни ўқиймиз: «Исо тутиб бериладиган кечада нонни олди, шукрона дуосини айтгач, уни синдириб: “Бу сизлар учун бериладиган менинг танамни билдиради. Буни мени эслаб туриш учун қилинглар”,— деди». Кейин у косани олиб яна шундай қилди.\n4. а) Қутлуғ Кечлик муносабати билан қандай саволлар юзага келмоқда? б) Ҳар йили Қутлуғ Кечлик санаси қандай аниқланади? («2014- йилги Қутлуғ Кечлик» номли рамкага қ.)\n4 Исо шогирдларига ҳар йили нишонлашни амр этган маросимга сиз ҳам боришингиз шубҳасиз. Аммо боришдан олдин, ушбу саволлар устида мулоҳаза қилиб кўринг: «Бу маросимга қандай тайёргарлик кўриш керак? Қанақа нарсалардан фойдаланилади? Маросим қай тарзда ўтади? Бу маросим ва унда фойдаланилган нарсалар мен учун қандай аҳамиятга эга?»\n5. Исо шогирдлари билан охирги марта Фисиҳ байрамини нишонлаш учун қандай тайёргарлик кўрган?\n5 Исо шогирдларига Фисиҳ таомини ейиш учун хона тайёрлашни буюрганида, ўша хонани безатиш тўғрисида ҳеч нарса демаган; аксинча, у таклиф этилганларнинг сонига яраша, шинам ва тоза хонани истаган бўлиши мумкин (Марк 14:12–16 ни ўқинг). Улар кечлик учун баъзи нарсаларни, жумладан хамиртурушсиз нон ва қизил шаробни тайёрлаб қўйишлари керак эди. Фисиҳ таомини еб бўлгач, Исо ўша рамзларга эътибор қаратган.\n6. а) Фисиҳ таомини еб бўлгач, Исо нон ҳақида нима деган эди? б) Қутлуғ Кечлик маросимида қанақа нон ишлатилади?\n6 Ўша маросимда қатнашган ҳаворий Матто кейинчалик шундай деб ёзган эди: «Исо нонни олди-да, шукрона дуосини айтиб синдирди ва шогирдларига бериб: “Олинглар, енглар. Бу менинг танамни билдиради”,— деб айтди» (Мат. 26:26). «Нон», Фисиҳ байрамидаги каби хамиртурушсиз ёпилган (Чиқ. 12:8; Қонун. 16:3). Бу ноннинг таркибида буғдой уни ва сув бор эди холос. Унга ачитқи ҳам, туз ҳам қўшилмаган. У хамиртурушсиз бўлгани учун кўтарилмаган. Тайёр бўлганида у юпқа, қуруқ ва лочира сингари салига синадиган бўларди. Бугунги кунда, Қутлуғ Кечлик арафасида жамоат оқсоқоллари бирон имондошимиздан шундай нон ёпиб беришни илтимос қилишлари мумкин. Бу нонни буғдой унига сув қўшиб, озгина ёғ суртилган товада ёпса бўлади. Яҳудийларнинг «маца» деган нонларини ҳам ишлатиш мумкин. Фақат унинг таркибида ундирилган дон, тухум ёки пиёз бўлмаслиги керак. Баъзи ўлкаларда буғдой унини топиш қийин бўлса, хамирни гуруч, арпа, маккажўхори ёки шунга ўхшаш донлардан қилса бўлади.\n7. Исо қанақа шароб ҳақида гапирган ва бугунги кунда Қутлуғ Кечлик учун қандай шаробдан фойдаланса бўлади?\n7 Матто давом этиб ёзади: «[Исо] косани олиб, шукрона дуосини айтди-да, шогирдларига узатиб, шундай деди: “Ҳаммангиз ундан ичинг”» (Мат. 26:27, 28). Исонинг қўлидаги косада қизил шароб бор эди. (Бу, янги сиқилган узум шарбати эмасди, чунки узум ҳосили йиғилганидан буён анча вақт ўтиб кетганди). Мисрда илк бор Фисиҳ таоми ейилганда шароб ичилмаган бўлса ҳам, Исо дастурхонга шароб қўйилишига қарши бўлмаган. У ҳатто Қутлуғ Кечликда бу шаробдан фойдаланган. Шунинг учун масиҳийлар ҳам Қутлуғ Кечлик маросимида шароб ишлатишади. Исонинг қонини қимматбаҳо қилиш учун бирор нарса билан аралаштиришга ҳожат бўлмаганидек, бу шароб ҳам ҳеч қандай ўткир ичимликлар билан кучайтирилган бўлиши керак эмас. Аксинча, хонаки, қўлбола ёки дўконларда сотиладиган оддий қизил шароб, масалан Божуле, Бургундия ёхуд Кьянти каби навларидан фойдаланса бўлади.\n8. Нима учун масиҳийлар нон билан шаробга алоҳида аҳамият беришади?\n8 Ҳаворий Павлус, ҳаворийлар қаторига кирмаган масиҳийлар ҳам Қутлуғ Кечлик маросимини нишонлаб туриши кераклигини аниқ қилиб айтган. Коринф шаҳридаги имондошларига у шундай дея ёзган: «[Исо] шукрона дуосини айтгач, уни [нонни] синдириб: “Бу сизлар учун бериладиган менинг танамни билдиради. Буни мени эслаб туриш учун қилинглар”,— деди» (1 Кор. 11:24). Шунинг учун, бугунги кунда ҳам масиҳийлар бу ўзгача маросимни ҳар йили нишонлаб туришади ва нон билан шаробга алоҳида аҳамият беришади.\n9. Айримлар, Исо қўллаган нон ҳақида қандай нотўғри фикрда?\n9 Айрим черков аъзоларининг таъкидлашича, Исо: «Бу... Менинг танамдир»,— деган эмиш. Бундай одамлар, нон мўъжизавий тарзда Исонинг танасига айланишига ишонишади. Бироқ, аслида ундай бўлмаган *. Исонинг танаси ва хамиртурушсиз нон ҳануз содиқ ҳаворийларнинг қаршисида эди. Ҳа, Исо рамзий маънода гапиргани аниқ (Юҳан. 2:19–21; 4:13, 14; 10:7; 15:1).\n10. Қутлуғ Кечлик маросимида нон нимани билдиради?\n10 Ҳаворийларнинг қаршисида турган нон Исонинг танасини билдирарди. Қайси маънода? Бир вақтлар Худонинг хизматчилари, Исо нонни синдирган, лекин унинг суяклари синдирилмаган, демак нон «Масиҳнинг танасини», яъни мойланган масиҳийлар жамоатини билдиради, деб ўйлашган (Эфес. 4:12; Рим. 12:4, 5; 1 Кор. 10:16, 17; 12:27). Аммо вақт ўтиб, изланишлар натижасида ҳамда Муқаддас Китобга биноан, нон Исонинг том маънодаги танасини билдириши аниқланди. Исо «инсон сифатида азоб чеккан» ва ҳатто устунга михланган. Шундай экан, Қутлуғ Кечлик маросимида нон, бизнинг гуноҳларимиз учун қурбон бўлган Исонинг жисмоний танасини англатади (1 Бутр. 2:21–24; 4:1; Юҳан. 19:33–36; Иброн. 10:5–7).\n11, 12. а) Исо шароб ҳақида нима деган? б) Қутлуғ Кечлик маросимида шароб нимани англатади?\n11 Бу, Исонинг шароб ҳақида айтганларини тушунишимизга ёрдам беради. Инжилда қуйидагиларни ўқишимиз мумкин: «Худди шундай кечки овқатдан кейин косани олиб, деди: “Бу коса менинг қоним асосида тузиладиган янги аҳдни англатади”» (1 Кор. 11:25). Исонинг қўлидаги косанинг ўзи янги аҳдни англатганми? Йўқ. «Коса» деганда, унинг ичидаги шароб назарда тутилган. Хўш, Исонинг шароб ҳақида айтганлари нимани англатарди? Унинг тўккан қонини.\n12 Марк баён этган хушхабарда Исонинг шундай сўзларини ўқишимиз мумкин: «Бу, кўплар учун тўкиладиган қонимни — “аҳд қонини” англатади» (Марк 14:24). Чиндан ҳам, Исонинг қони «кўпларнинг гуноҳлари кечирилиши учун тўкилган» (Мат. 26:28). Шу боис, қизил шароб Исонинг қонини англатади. Унинг қони орқали тўлов берилиб, «айбларимиз кечирилишига йўл очилди» (Эфесликларга 1:7 ни ўқинг).\nҲаворийлар янги аҳдни англатадиган шаробдан истеъмол қилишган (11-, 12- хатбошиларга қ.)\nМАСИҲНИНГ ЎЛИМИНИ ХОТИРЛАШ\n13. Ҳар йили нишонланадиган Қутлуғ Кечлик маросими қандай ўтади?\n13 Агар сиз Яҳованинг Шоҳидлари билан Қутлуғ Кечлик маросимига биринчи марта борсангиз, у ерда нимани кўришингиз мумкин? Эҳтимол, маросим шинам ва тоза жойда, барча келганлар учун ёқимли муҳитда ўтар. У ерда оддий гуллар қўйилган бўлиши мумкин, аммо сиз ортиқча безакларни кўрмайсиз ва бу маросим дабдабали ўтмайди. Тажрибали оқсоқол Муқаддас Китобда бу маросим ҳақида нима дейилганини муносиб тарзда ва аниқ қилиб етказиб беради. У барчага, Масиҳ биз учун нималар қилганини тушунишга ёрдам беради. Ҳа, биз ҳаётга эга бўлишимиз учун Масиҳ ўз жонини тўлов сифатида берган (Римликларга 5:8–10 ни ўқинг). Маърузачи Муқаддас Китоб ёрдамида, масиҳийлар учун қандай икки хил умид борлигини тушунтириб беради.\n14. Қутлуғ Кечлик маросимида қандай икки хил умид ҳақида гапирилади?\n14 Биринчиси — Масиҳнинг содиқ ҳаворийлари сингари фақат озчилик у билан бирга осмонда бошқариш умидига эга (Луқо 12:32; 22:19, 20; Ваҳ. 14:1). Иккинчиси эса — ҳозир Худога садоқат ила хизмат қилаётган кўпчилик ер юзида тикланган жаннатда абадий яшаш умидига эга. Ўшанда, масиҳийларнинг тинмай қилган ибодатлари амалга ошиб, Худонинг иродаси осмонда бўлгани каби, ерда ҳам бажо бўлади (Мат. 6:10). Муқаддас Китобда айтилишича, улар ажойиб муҳитда абадулабад ҳаётдан баҳраманд бўлишади (Ишаё 11:6–9; 35:5, 6; 65:21–23).\n15, 16. Қутлуғ Кечлик маросимида нондан қандай фойдаланилади?\n15 Нутқнинг якуний қисмида маърузачи, Исо ҳаворийларига буюрган нарсани қилиш вақти келганини айтади. Юқорида айтиб ўтилганидек, иккита рамз — хамиртурушсиз нон ва қизил шаробга эътибор қаратилади. Эҳтимол, рамзлар маърузачининг ёнидаги столда турган бўлади. Маърузачи, Исонинг бу маросимни уюштирган пайтда нималар айтганини ва қилганини Муқаддас Китобдан ўқиб беради. Масалан, Матто баён этган хушхабарда шундай сўзларни ўқиймиз: «Исо нонни олди-да, шукрона дуосини айтиб синдирди ва шогирдларига бериб: “Олинглар, енглар. Бу менинг танамни билдиради”,— деб айтди» (Мат. 26:26). Исо нонни синдириб, икки ёнида ўтирган ҳаворийларига узатган бўлиши мумкин. 14- апрелда бўладиган маросимда сиз ҳам ликопларда, олдиндан синдириб қўйилган хамиртурушсиз нонларни кўрасиз.\n16 Ажратилган вақт ичида ҳамма келганларнинг қўлидан ўтиши учун етарли миқдорда ликоплар бўлади. Бу, қандайдир мураккаб урф-одат эмас. Қисқа ибодатдан сўнг ликоплар тартиб билан, маҳаллий шароитга мос тарзда қўлма-қўл узатилади. Бир нечта одам нондан истеъмол қилади ёки ҳеч ким истеъмол қилмайди. 2013- йили бўлиб ўтган маросимда ҳам кўп жамоатларда шундай бўлган.\n17. Қутлуғ Кечликда, Исонинг шароб ҳақида айтган сўзларига қандай амал қилинади?\n17 Кейин эса, Маттонинг қуйидаги сўзларига эътибор қаратилади: «[Исо] косани олиб, шукрона дуосини айтди-да, шогирдларига узатиб, шундай деди: “Ҳаммангиз ундан ичинг. Чунки бу, кўпларнинг гуноҳлари кечирилиши учун тўкиладиган қонимни — ‘аҳд қонини’ англатади”» (Мат. 26:27, 28). Шунга биноан, маросимда яна ибодат қилинади ва барча келганларга қизил шароб қуйилган «косалар» узатилади.\n18. Рамзлардан фақат бир неча киши истеъмол қилса ёки ҳеч ким истеъмол қилмаса ҳам, нега бу маросимга бориш муҳим?\n18 Маросимга келганларнинг аксарияти рамзлардан истеъмол қилишдан ўзларини тийишади. Чунки Исо, фақат у билан Самовий Шоҳликда ҳукмронлик қиладиганлар рамзлардан истеъмол қилишини кўрсатган (Луқо 22:28–30 ни ўқинг; 2 Тим. 4:18). Бошқалар эса чуқур эҳтиром ҳисси ила буни кузатиб туришади. Қутлуғ Кечлик маросимига бориб туриш ўта муҳим, чунки бу билан одам Исонинг қурбонлигини қанчалик қадрлаётганини кўрсатади. Маросимга борганлар, Исонинг тўлов қурбонлиги орқали эга бўладиган баракалар ҳақида ўйлашлари мумкин. Улар «улкан оломон» билан, яъни «кийимларини Қўзининг қонида ювиб, оқартирган» Худонинг хизматчилари билан биргаликда, яқинлашиб келаётган «буюк қайғудан» омон қолиш имкониятига эга (Ваҳ. 7:9, 14–17).\n19. Қутлуғ Кечликка тайёргарлик кўриш ва бу маросимдан фойда олиш учун нима қилсангиз бўлади?\n19 Бутун дунё бўйлаб Яҳованинг Шоҳидлари бу маросимга тайёргарлик кўришади. Биз бир неча ҳафта олдин иложи борича кўпроқ одамларни таклиф қила бошлаймиз. Бундан ташқари, Қутлуғ Кечликка бир неча кун қолганда, кўпчилигимиз Муқаддас Китобдан, мил. 33- йили худди шу санада Исо нималар қилгани ва қандай воқеалар содир бўлгани ҳақида ўқиймиз. Маросимга бора олишимиз учун биз олдиндан барча чораларни кўриб қўямиз. Йиғилишнинг бошида айтиладиган ҳамду-сано ва ибодатга кечикмай борсак яхши бўлади. Шунда биз бошқаларни ҳам кутиб олиш ва бутун дастурда иштирок этиш имкониятига эга бўламиз. Маърузачи оятларни ўқиб, тушунтириб бераётганда, ўз Муқаддас Китобимиздан кузатиб турсак, барчамиз — жамоат аъзолари ҳамда меҳмонлар дастурдан фойда оламиз. Энг муҳими эса, Қутлуғ Кечликка борганимиз билан Исонинг қурбонлиги учун чин дилдан миннатдор эканимизни ва «буни мени эслаб туриш учун қилинглар», деган амрига бўйсунаётганимизни кўрсатамиз (1 Кор. 11:24).\n^ 9- х.б. Немис инжилшунос Генрих Майернинг ёзишича, ҳаворийлар Исонинг танасини еяпмиз ёки қонини ичяпмиз, деган хаёлга боришмаган, чунки «Исонинг танаси ҳали синдирилмаган (ҳануз тирик) эди». Унинг айтишича, нон билан шаробнинг маъносини тушунтириш мақсадида ва шогирдлари нотўғри хулосага келишмасин дея, Исо «оддий қилиб айтган».\n2014- ЙИЛГИ ҚУТЛУҒ КЕЧЛИК\nОй сайёрамизни ҳар 30 кунда айланиб чиқади. Шундай пайт бўладики, Ой Ер билан Қуёшнинг орасида қолади. Астрономлар бу ҳолатни «янги ой» деб номлашган. Бу ҳолатда Ой ер юзидан қараганда 18–30 соатгача кўринмайди.\n2014- йилда янги ой 30- март куни баҳорги тенг кунлик пайтида, Қуддус вақти билан соат 20:45 да пайдо бўлади. Эртасига (31- март куни) Қуддус шаҳрида тахминан 21 соатдан кейин қуёш ботади. Ўшанда янги ой кўриниши амримаҳол. Қуддусда илк бор қуёш ботиб, янги ой чиқиши 1- апрелда содир бўлиши эҳтимолга яқинроқ. Қадимги яҳудийлар қўллаган усул билан ҳисоблаганда, биринчи ой (1- нисон), қуёш ботиши билан бошланади.\nШундай қилиб, бутун дунё бўйлаб Яҳованинг Шоҳидлари, 14- нисон 2014- йили 14- апрель, душанба куни, қуёш ботганидан сўнг бошланишини билиб олишган. Бу, осмонда тўлин ой кўринган кунларда содир бўлади. Мазкур сана қай йўсин аниқланиши тўғрисида батафсил маълумот учун «Қўриқчи минораси»нинг (рус) 1978- йил 1- май сони, 14- саҳ. қ.


Абхазия лидери Владислав Ардзинбанинг айтишига қараганда¸ Абхазия ҳеч қачон Грузия билан қайта бирлашмайди.\n18 январ 2021, Тошкент вақти: 06:06\nКеча “Время-Московский Новости” газетасига суҳбат берган Ардзинба¸ “абхаз халқи нима исташи хақда ўз қарорини бериб бўлди”¸ деди. Аммо Ардзинбанинг айтишига кўра¸ Абхазия Россия билан янада яқинроқ алоқалар ўрнатишга ҳаракат қилади.\nАрдзинбанинг ушбу шарҳлари¸ Абхазиянинг Грузиядан мустақиллик эълон қилганининг 10 йиллигига тўғри келди. 3 йил давом этган уруш 1993 йилда Грузия қўшинлари мағлубиятга учрагани билан тамом бўлди.\nШу ҳафтада Грузия президенти Эдуард Шверднадзе Россия қўшинлари томонидан қўллаб қувватланган Абхазия аскарларини мунозарали Кодори дарасига кирганида ва Грузия вертолëтига қарата ўқ узганида айблади. Россия ва Абхазия расмийлари буни рад этишди.


БМТ Бош котиби Кофи Аннан Хавфсизлик Кенгашини Ироқ Бошқарув кенгашини тан олишга чақирди.\n21 январ 2021, Тошкент вақти: 00:37\nАннаннинг фикрича, дунё ҳамжамиятининг тан олиши қонуний Ироқ бошқарувининг шаклланиши йўлида илк қадам бўлади. Унинг таъкидлашича, Хавфсизлик Кенгаши томонидан Ироқ Бошқарув кенгашини менсимаслик, мамлакат аҳолисига салбий таъсир этиши мумкин.\nЖорий йилнинг июль ойида Испания Хавфсизлик Кенгашига, Ироқ Бошқарув кенгашини тан олиш ҳақидаги мурожаатнома лойиҳасини тавсия этган эди. Аммо Хавфсизлик Кенгаши бу лойиҳани қабул қилмади.\nКеча Араб давлатлари лигаси Ироқ Бошқарув кенгашини тан олишдан бош тортди. Лига аъзолари фикрича, фақат Ироқнинг қонуний бошқарув кенгашигина тан олинишга лойиқдир.


Ангрен-Поп йўналиши июль ойида фойдаланишга топширилиши режалаштирилмоқда\n14:24 / 21.06.2016\nЎзбекистон Ангрен-Поп электрлаштирилган темир йўл линиясини 2016 йилнинг июлида фойдаланишга топширишни режалаштирган.\nСиньхуа агентлиги хабарига кўра, бу линия Хитой-Марказий Осиё-Европа янги халқаро транзит коридорида муҳим қисм бўлиши кутилмоқда.\nЭслатиб ўтамиз, «Ўзбекистон темир йуллари» АЖ 2013 йилнинг июль ойида «Ангрен-Поп» электрлаштирилган темир йўл линиясини қуришга киришганди.\nУмумий узунлиги 123 км бўлган темир йўлнинг асосий қисми – 104 км йўл қурилиши ишлари 2015 йилнинг августида якунланган эди.\n27 май куни Ангрен-Поп йўналишидан биринчи тажрибавий поезд ўтди.\nЙўл «Қамчиқ» довони орқали ўтади ва Ўзбексистон пойтахти Тошкент шаҳри ҳамда бошқа вилоятларни Фарғона водийси (Андижон, Наманган ва Фарғона вилоятлари) билан боғлайди.\n«Ўзбекистон темир йўллари» 2013 йилнинг ёзида China Railway Tunnel Group компанияси билан шартнома тузганди. Шартноманинг умумий қиймати 455 миллион долларни ташкил қилди. Шартномага кўра, хитойликлар узунлиги 19,2 км бўлган туннел ва фавқулодда ҳолатларда керак бўладиган алоҳида ер ости йўлаги қуриб битказиши кўзда тутилганди.\nЛойиҳанинг молиялаштирилиши доирасида халқаро молия институтлари ҳамда Ўзбекистон томонидан жами 1,2 млрд доллар маблағ кредит ажратилган.\n«Қамчиқ» довони денгиз сатҳидан 2,2минг метр баландликда жойлашган. Довон орқали Ўзбекистонни Фарғона водийси билан улайдиган ягона автомобиль йўли жойлашган. Қиш фасли вақтида ёғингарчилик кучайганда довон орқали қатнов анча мушкуллашади. Янги темир йўл алоқаси ушбу муаммонинг муваффақиятли ечими бўлиши кутилмоқда.


Леонардо ди Каприо ва ниҳоят узоқ кутилган "Оскар"ни қўлга киритди\nЖамият Дунё Футбол Мутолаа Жиноят Савол-жавоб Шоу-бизнес Hi-tech Lady Саломатлик Мозийдан садо Ҳидоят сари Леонардо ди Каприо ва ниҳоят узоқ кутилган "Оскар"ни қўлга киритди\t10:07, 29 февраль 2016\tЛос-Анжелесда Америка киноакадемиясининг навбадаги 88- «Оскар» тақдирлаш маросими ниҳоясига етмоқда.\nЭнг яхши эркак роли учун “Оскар” мукофотини “Омон қолган” картинасидаги Хью Гласса роли учун Леонардо Ди Каприо қўлга киритди.\nЭнг яхши аёл роли учун “Оскар” Ньюманнинг “Хона” фильмида Жой образини яратган Бри Ларсонга насиб этди.\nЭнг яхши режиссёр номинациясида “Оскар” мукофоти “Омон қолган” фильми учун Алехандро Г.Иньярритуга топширилди.\n“Оскар” мукофоти фильм учун яратилган энг яхши мусиқа номинациясида Италиялик Эннио Морриконенинг “Манфур саккизлик” фильмига берилди.\nФильмдаги энг яхши қўшиқ номинациясида “Оскар” мукофоти “Writing’s on the Wall” (“007: Спектр”) — Жимми Нейпс ва Сэм Смитларга насиб этди.\nАмерика киноакадемияси энг яхши хориж фильми номинациясида “Оскар” мукофотини венгриялик режисссёр Ласло Немешнинг “Шаулнинг ўғли” фильми учун тақдим этишди.\nЭнг яхши қисқа метражли бадиий фильм номинациясида Бенжамин Клири ва Серена Армитажнинг “Қуёнча” фильми “Оскар” мукофотига лойиқ деб топилди.\nИккинчи даражали эркак роли учун “Оскар” мукофоти “Жосуслар кўприги” фильмидаги Рудольф Абеля роли учун актёр Марк Райлэнсга топширилди.\nЯна муҳим қисқа метражли анимацион фильмлар номинациясида “Оскар” мукофоти Габриель Осорио ва Пато Эскаланинг Historia de un oso — “Маймоқлар тарихи” анимацион фильмига насиб этди.\nЭнг яхши ҳужжатли лента номинациясида “Оскар” мукофоти Азиф Кападиа ва Жеймс Гей-Риснинг “Эмми” (“Amy”) фильмига берилди.\nЭнг яхши визуал эффект номинациясидаги “Оскар” мукофоти Эндрю Уайтхёрст, Пол Норрис, Марк Ардингтон ва Сара Беннеттларнинг “Машинадан” картинасига насиб этди.\nЭнг яхши тўлиқ метражли анимацион фольм номинациясида “Оскар” мукофоти Пит Доктер ва Жонас Ривернинг “Бошқотирма” мультфилмига насиб этди\nЭнг яхши либослар дизайни номинацияси учун “Оскар” мукофоти “Телба Макс: Қаҳр йўли” фильмига либослар яратган дизайнер Женни Бевангга топширилди.\nЭнг яхши грим ва соч турмаги номинацияси учун “Оскар” мукофоти “Телба Макс: Қаҳр йўли” фильмидаги иши учун Лесли Вандеруолт, Элка Вардега ва Дэмиан Мартинларга насиб этди.\nЭнг яхши монтаж, энг яхши овоз, энг яхши рассомлик иши номинациялари бўйича ҳам “Оскар” мукофоти “Телба Макс: Қаҳр йўли” фильми ижодкориларига топширилди.\nИккинчи даражали аёл роли учун “Оскар” мукофоти актриса Алисия Викандерга “Даниялик қиз” фильмидаги Герда Вегенер роли учун топширилди.\nЭнг яхши операторлик иши учун “Оскар” мукофоти “Омон қолган” фильми оператори Эммануэль Любецкига насиб этди.\nЭнг оригинал сценарий номинацияси бўйича “Оскар” мукофоти Жош Сингер ва Томас Маккартининг “Диққат марказда” (Spotlight) фильми сценарийси учун берилди.\nЙилнинг энг яхши фильми учун “Оскар” мукофоти режиссёр Томас Маккартининг “Диққат марказда” фильми учун топширилди.


13:54 02.12.2019 Ҳавола олиш\nЎзбекистонда ҳаво сезиларли совиди. Тунги ҳарорат -6 гача пасайди, ҳатто жанубий Сурхондарё вилоятида ҳам 27чидан 28чига ўтар кечаси ҳарорат тунда -5 гача пасайиб кетди. Бу қишки об-ҳаво, деб ёзади муаллиф.\nАчинарлиси, квартира ва уйларда ҳарорат совиб кетди; айрим туманлардаги газ қувурларида босим шунчалик пасайиб кетган-ки, газ плитасида овқат тайёрлаш ҳам имкони йўқ. Юқорида тилга олинган Сурхондарё вилоятида "Ҳудудгаз Сурхондарё" МЧЖ мутахассислари ҳеч бўлмаса муҳим давлат объектлари, ҳарбий ва тиббиёт муассасаларини газ билан таъминлаш учун қаттиқ ҳаракат олиб боришмоқда. Улар ҳатто Термиз шаҳридаги ресторан ва кафе эгаларини 2020 йил 1 апрелигача газ тармоғидан узиб қўйишлари хақида огоҳлантириб қўйишди.\nУмуман олганда, газ таъминотига таалуқли янгиликлар – деярли фронтдан кутилаётган хабарлар каби. Ўзбекистоннинг бошқа минтақаларида ҳам, айниқса, Қорақалпоғистон каби тез-тез "музлаб" турадиган минтақада, ҳолат яхши эмас. Қишки ёқилғи ва табиий газ етишмовчилиги муаммоси Ўзбекистон учун одатий ҳол бўлиб улгурган, совуқ тўғрисида шикоятлар анча йиллардан бери тушиб келмокда. Бундай ҳолатларга тушунтиришларни келтирилиши ҳам одатий ҳол бўлиб қолди.\nГазчилар одатда аҳоли томонидан газ асоссиз кўп ва ҳисобсиз, ва кўп ҳолда ўғриликча фойдаланаётганини баҳона қилишмокда. Аҳоли эса ўз ўрнида Ўзбекистондан газ экспорти улар ҳисобига (етказиб берилаётган ҳажм пасайиши ҳисобига) амалга оширилаётганини рўкач қилмокда.\nОхирги пайтларда сабзавотларни экспортга етиштираётган иссиқлик хўжаликлари хисобига газ таъминоти пасайиб кетганлиги хам бахона, сабаб сифатида кўрсатилмоқда. Бу келтирилган сабалар ичида хақиқатга яқини хам борлигини хисобга олган холда кечаётган холатларга ўз фикримизни ва сабабларини билдиришни лозим топдик.\nЎзбекистон қишда кандай иситилади\nИситиш мавсуми ҳаво ҳарорати +8 градусдан пасайиб кетгандагина бошланади. Мос равишда иситиш мавсуми ҳисобланиб чиқади, Тошкент шахри учун 159 кунни ташкил этади (ичида 30 кун 0 даражадан паст хароратда), Термиз учун 91 кун минус даражаларсиз. Қорақалпоғистоннинг Мўйноқ шаҳри энг совуқ минтақа саналади, иситиш мавсуми 271 кунни ташкил этади, ундан 104 кун минус даражали кунлар. Бу узоқ йиллик ўртача кўрсаткичлар.\nШундай килиб, Қорақалпоғистонни ҳисобга олмаган холда, Ўзбекистонда яшаш биноларини жадал иситиш даври марказий ва шимолий вилоятлар учун 1 дан 2,5 ойгача бўлган даврни ташкил этади, республика жанубида эса жадал иситиш кўп ҳам талаб этилмайди. Бирок шу вақтнинг ўзида ҳавонинг қисқа муддатли, лекин жуда ноқулай совуб кетиши ҳолатлари кузатилади.\nМенинг фикримча, муаммонинг негизи қуйидагини ташкил этади. Биринчидан, қисқа муддатли иситиш даври газни юқори истеъмолини келтириб чиқаради. Илиқ куз-баҳор ойларида, шунингдек илиқ қиш ойларида кўп миқдорда газ талаб этилмайди, чунки газ тақсимлаш тармоқларининг ўтказиш салоҳияти жуда паст. Иккинчидан, шу кунларда кузатилаётган ҳавонинг кескин совуши, газнинг яна ҳам кўпроқ истеъмолини келтириб чиқаради, ва газ истеъмолининг мос равишдаги кескин ўсиши газ қувурларининг ўтказиш салоҳияти чегарасидан юқори.\nГаз босими пасайиши ва газнинг ўткир етишмовчилиги ҳолати вужудга келади.\nЭхтиёжнинг ўсиши ҳақида\nИситиш эхтиёжлари учун газ сарфи, албатта, сезиларли ўсмоқда. Охирги йилларда Ўзбекистонда қурилишлар мисли кўрилмаган даражада ўсди. 2006 йилда турар жойлар жаъми майдони 379,3 миллион кв. метрни, шу жумладан 70,6 млн кв.метр квартираларни ташкил қилган бўлса, 2009-2015 йилларда қўшимча 70,2 миллион кв.метр, шу жумладан 19 миллион кв.метр квартиралар фойдаланишга топширилган. Турар жойлар майдони ўртача бир йиллик ўсиши кўрсаткичини 10 миллион кв.метр деб шартли ҳисобга олсак, 2019 йил турар жойлар фонди кўрсатгичи қарийб 500 млн. кв.метрни ташкил этиши мумкин.\nВа бу турар жойларни қишда иситиш керак. Иссиқликнинг меъёрий сарфи ойига 1 кв.метрга 0,0363 ГКални ташкил этади. Ва шу бутун турар жойлар майдонини иситиш учун бир ойда 18,4 млн Гкал иссиқлик, ва ёки 1 Гкал иссиқлик учун 170 куб.метр газ сарфланса, газнинг жаъми бир ойлик сарфи 3,1 миллиард куб.метрни ташкил этади.\nМаълумки, Ўзбекистонда 2019 йил январь-октябрь ойларида 20,8 млн ГКал иссиқлик ишлаб чиқарилди (бунга 4,2 миллиард куб.метр сарфланади). Шу иссиқликни уйларни иситишга йўналтирса, мавжуд иссиқлик ресурслари иситиш мавсумининг атиги 1,3 ойига етади.\nБу ҳолатда иситиш эҳтиёжлари учун сарфланадиган манбалар сарфи бўйича чалкашлик юзага келади. Бу ерда юқорида кўрсатилган кўрсаткичларда келтирилган майдонлардан қай бири марказий иситиш тизими томонидан иситилиши ва қай бирида бевосита индивидуал ускуналарда ва козонларда иситилишини аниқлаш имконияти йўк.\nУндан ташқари, уларнинг нисбати ўзгариб туради. Ўзбекистон Президенти қарори билан 2017 йил 20 апрельда тасдиқланган 2018-2022 йилларда иссиқлик таъминоти тизимини ривожлантириш дастури мавжуд, ва бунга асосан шахсий квартира ичида ўрнатиладиган иситиш тизимларини ўрнатиш бўйича режалар белгилаб берилган. Бу режага кўра, бу тизимлар 2022 йилгача 140,39 минг хонадонларда (квартираларда) ўрнатилиши режалаштирилган, шу жумладан 53,4 минг хонадонга 2018-2019 йиллар давомида.\nБу режа амалга оширилганини аниқ айтиш қийин. Лекин 53,4 минг хонадон – бу тахмиман 2680 минг кв.метр яшаш майдони, ва уни иситишга 13,4 млн.куб.метр газ сарфланади (1 кв.метр яшаш майдинини иситиш учун 5 куб метр газ сарфи меъёри қабул килинди; бу меъёр автоном иситиш тизимларини ишлатиш тажрибасидан келиб чиққан).\nБу фақатгина давлат дастури доирасида. Хонадон ичи газда иситиладиган иситиш тизимларини қанча уй эгалари ўз хисобига ўрнатганини ўзбек газчилари хам ўзлари аниқ айта олишмайди. Бундай тизимларда газ сарфи ҳар хил бўлиши мумкин ва меъёрлардан фарқ қилиши мумкин.\nУмуман олганда, қурилиш темплари ўсганлиги ва индивидуал иситиш тизимларини кўпайиши газнинг совуқ ҳавода ўта баланд сарфига олиб келди. Шунчали даражада ошдики, газ етказиш тизими ва газ тақсимлаш тизими керакли газ ҳажмини етказиб бериши вазифасини уддалай олмай қўйди. Билишимизча, қиш даврида газ қувурлари тизимида одатий авария холатларини асосий сабабларидан бири, қувурларга бир оз газ хажмини оширган холда босимни оширилиши.\nГаз омборлари зарур\nМенинг фикримча, бу азалий муаммонинг ечими сифатида қиш пайтида газнинг юқори сарфи кузатилаётган туманлар яқинида қурилган Ер ости газ омборлари (ЕОГО) бўлиши мумкин. Ёз ва куз ойларида уларга газ тўпланиши ва қишда газ бу омборлардан газ таъминоти тизимига етказиб берилади. Газ захираси иситиш мавсумида эҳтимолий совиб кетиш ҳисоби олинган ҳолда ҳисобланади. Россияда "Газпром" ўз газ омборлари тармоғига эга, уларнинг захираси магистрал газ қувурлари орқали етказиб берилиши ва қиш совуқларида юқори сарфлар пайтида таъминлаш учун етарли. Ўзбекистон бу тажрибани ўзида бир оз ўзгартириш билан қўллашни тадбиқ этса мақсадга мувофиқ бўларди. Унчалик катта бўлмаган газ омборлари кифоя қилади (мисол учун "Газли" ЕОГО), 200-300 млн кубометр газ сиғимли ва жойлашуви юқори сарфли туманларда ва ривожланган газ тақсимлаш тизими билан.\nМаҳаллий газ тақсимлаш тизимлари қошида газольдерларни ўрнатиш ҳам муаммони яхши ечимларидан бири бўлар эди. Бу етарлича каттагина иншоот бўлиб, 50 минг куб.метр сиғимли газольдер 60 метр диаметрдаги иншоот бўлиши мумкин. Бундай иншоотлар совуқ ва юқори сарфли пайтларда газ таъминотини қувватлаб туриш имконини беради.\nАлбатта, маиший секторда газ сарфини камайтириш мақсадга мувофик бўларди. Бироқ, истеъмолчиларни тежамкор ускуналарга ўтишга мажбурлаш учун жуда кўп вақт ва куч талаб этилади. Иккинчидан, бу кўп ҳам кафолат бўла олмайди, чунки истеъмол сарфи уйлар қурилиши ва янги яшаш майдонлари топширили сайин ошиб боради. Ўзбекистон иситиш тизими эҳтиёжларини ўз гази билан таъминлаши мумкин, факат унга ўзига хос газ транспорт тизими ва газ тақсимлаш тизими керак.


Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) -- Бокс бўйича Олимпия чемпиони ва “Вэл Баркер Кубоги” соҳиби Ҳасанбой Дўсматов ЖАРнинг “Golden Gloves” промоутерлик компанияси билан профессионал шартнома имзоламаган.\nҲасанбой Дўсматовнинг “Sports.uz” сайтига хабар беришича, у компаниянинг раҳбари Родни Берман билан таниш эмас. Унинг қайд этишича, у ҳеч қандай компания билан шартнома имзоламаган.\nҲ.Дўсматовнинг сўзларига кўра, у WSB ярим профессионал мусобақасида “Uzbek Tigers” жамоаси шарафини ҳимоя қилишда давом этади. Кейинчалик эса Токиода ўтадиган навбатдаги Олимпиадада ўз унвонини ҳимоя қилишни режалаштирган.


Қаршида тез ёрдам шифокорлари калтакланди. Улар орасида аёл шифокор ҳам бор - Daryo\n12:40, 17.10.2019 41666\nҚаршида тез ёрдам шифокорлари калтакланди. Улар орасида аёл шифокор ҳам бор\nҚаршида тез тиббий ёрдам ходимларига яна тажовуз қилинди, деб хабар бермоқда ССВ матбуот хизмати.\nМаълум бўлишича, 16 октябрь куни соат 08:28 да Қарши шаҳри, Депо кўчаси 28-уйда яшовчи 52 ёшли Ш.Г. ҳушидан кетгани юзасидан «тез ёрдам» чақиртирилган.\nСоат 8:36 да чақириқ жойига врач А.Б., фельдшер С.Н. ҳамда ҳайдовчи Ғ.Р.дан иборат «тез ёрдам» бригадаси жўнатилган ва улар манзилга зудлик билан соат 08:42 да етиб борган.\nВрач ва фелдшер хонага кирганида бемор ёнбош ётган, қўллари ва оёқлари букилган ҳолатда бўлган. Врач қон босимини ўлчаш учун унинг қўлини тўғрилашга уринганида қўли музлаганини сезган. Шундан сўнг шифокор дарҳол беморнинг бўйнидаги томир уришини аниқлашга ҳаракат қилган. Томир уриши сезилмаган, бемор нафас ҳам олмаган, кўз қорачиғининг ёруғликка таъсири текширилганида эса умуман реакция бўлмаган.\nШундан сўнг шифокор биологик ўлимни қайд этган. Бу ҳақда ёнида турган фельдшерга маълум қилган. Буни эшитган орқада турган икки эркак киши фельдшер С.Н.нинг белига тўсатдан кучли зарб билан қаттиқ тепган. Аёл киши бўлишига қарамасдан, врач А.Б.ни ҳам бир вақтнинг ўзида қаттиқ калтаклашган. Натижада фельдшер воқеа жойида ҳушидан кетган, врач эса жиддий тан жароҳати олган.\n«Тез ёрдам» ҳайдовчиси ўша уйда бўлганлардан бири кўмагида шифокор ва фельдшерни машинага олиб чиқиб, Республика шошилинч тиббий ёрдам илмий маркази Қарши филиалига олиб келган. Мутахассислар кўриги ва стандарт текширувларда фельдшер С.Н.га ёпиқ бош мия жароҳати, бош мия чайқалиши, кўкрак, орқа ва бел, бош энса соҳаси юмшоқ тўқимаси лат ейиши, врач А.Б.га ёпиқ бош мия жароҳати, бош мия чайқалиши, юмшоқ тўқималарнинг лат ейиши ташхиси қўйилган. Улар айни пайтда РШТЙОИМ Қарши филиалининг нейрохирургия бўлимида даволанмоқда.\nЧақириқ бўлган хонадондаги марҳумнинг жасадини унинг яқинлари ўзларининг автомашинасида РШТЙОИМ Қарши филиалига ўзлари олиб борган. Реанимация бўлими шифокорлари уни тахминан бир соатча аввал вафот этганини тасдиқлаган. Шундан сўнг шифохона маъмурияти ички ишлар бўлимига хабар берган. Айни пайтда ҳуқуқни муҳофаза қилиш идоралари воқеа тафсилотларини ўрганмоқда.\n00:16, 17.02.2020 1140\n23:54 Бугун 2400\n23:40 Бугун 1576\n23:37 Бугун 1697\n18:58, 15.02.2020 206968\n18:33, 15.02.2020 130035\n11:49, 15.02.2020 108536\n08:41 Бугун 97204


“Қуръонни овозингиз билан безанг”\n- Янв 21, 2018\nБаро ибн Озиб розияллоҳу анҳу айтади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Қуръонни овозингиз билан безанг!” деб марҳамат қилдилар» (Абу Довуд ва Насаий ривояти).\nҚуръони каримни чиройли овоз билан безаш масаласи олимлар ўртасида турли фикрларга сабаб бўлган. “Қуръоннинг чиройли овозга эҳтиёжи йўқ”, деган тушунчадагилар ҳадис аслида: “Овозингизни Қуръон билан безанг” маъносида бўлгани, бироқ ривоят асносида сўзлар ўрни алмашиб қолганини айтади. Уларга кўра, Аллоҳ таолонинг каломи, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг абадий мўъжизалари бўлмиш Қуръон ҳеч кимнинг чиройли овозига муҳтож эмас. У ҳар жиҳатдан гўзал ва мукаммал, биз унинг қироати билан овозимизни гўзаллаштиришга муҳтожмиз.\nАммо кўпчилик уламолар бу фикрга қўшилмайди. Ибн Дайба таъкидлаганидек, ҳадисда келган “Қуръон” сўзидан мақсад унинг тиловатидир. Демак, ўткир хотира ва хушовоз ила Қуръони карим тиловатини гўзаллаштириш кераклигини англаш зарур. Зеро, гўзал сўз гўзал овоз билан янада ёқимли бўлади. Унинг хушовозда ўқилиши одамларда Қуръони каримни тинглашга бўлган мойилликни кучайтиради. Демак, ҳадисдан тиловатда имкон қадар овозни чиройли қилишга уриниш кераклиги тушунилади.\nШу ўринда бир нарсани таъкидлаш лозим, Қуръони каримни чиройли ўқийман деб уни тағаннийга (оҳангга солиш, қўшиққа ўхшатиш) айлантириш ҳам ярамайди. Уламолар тиловатда тажвид қоидаларидан четга чиқиб, тағаннийга йўл қўйишни макруҳ дейишган. Бундай тиловатни эшитганлар ҳам қарши чиқишлари, хатолигини тушунтиришлари лозим. Каломуллоҳ ҳар жиҳатдан ўзгача; унинг тиловатида ҳам бу ўзига хосликни асраш, турли қўшиқ ва байту ғазаллар оҳангига ўхшатмаслик керак. Мулла Али Қори “Мирқот” китобида қўшиқ каби оҳангга солиб тиловат қилиш ҳаромлиги, эшитганлар ҳам гуноҳкор бўлишига доир фатво берган. Унинг чек қўйилиши вожиб бўлган энг ёмон бидъатлардан эканини таъкидлаган.\nАли Қори ушбу ҳадис шарҳида шу маънода ворид бўлган бошқа ҳадисларни ҳам келтиради: “Қуръонни овозингиз билан безанг. Зеро, хушовоз Қуръон чиройини орттиради” (Насаий ва Ҳоким); “Чиройли овоз Қуръон зийнатидир” (Табароний); “Ҳар нарсанинг безаги бор, Қуръоннинг безаги чиройли овоздир” (Абдурраззоқ).\nЮқоридаги ривоятларни зикр қилгач, Али Қори айтади: “Бу ерда Қуръонни овоз билан гўзаллаштиришга амр бор. Қуръоннинг овоз билан гўзаллашиши тажрибада тасдиқланган ҳақиқат. Шундай экан, бу ҳол ҳадисда сўзлар ўрни алмашиб қолган, деган даъвони рад қилади”.\nАли Қори фикрининг тасдиғи сифатида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Абу Мусо Ашъарий розияллоҳу анҳуга айтган ушбу сўзларини келтиради: “Сенга Оли Довуд алайҳиссаломга берилган мизморлардан бир мизмор берилган. Кеча кечқурун сени тинглаётганимни бир кўрсайдинг. Ҳақиқатан, сенга Оли Довуд алайҳиссаломга берилган мизморлардан бир мизмор берилган”.\nХулоса, муҳими Қуръонни ўқиш. Тартил билан ўқиб, қироатни безаш мустаҳаб эканига бутун уламолар иттифоқ қилишган. Тағанний ва лаҳн билан ўқиш хусусида эса ихтилоф бор. Жумҳур уламо бунинг жоиз эмаслигини, чунки мазкур ҳолатда хушуъ йўқолишини айтганлар.\n2396 марта ўқилди\nДругие материалы в этой категории: « Қуръони каримда мусибатлар ечими\tҚуръони каримнинг муборак исмлари »


БАА сайёҳлик соҳасига 7,7 млрд доллар инвестиция қилмоқчи\n21:28 / 12.07.2016\n2016 йилда БААда сайёҳлик соҳасига киритиладиган инвестициялар ҳажми 2,8 фоизга ўсиб, 28,2 млрд дирхамга (7,7 млрд доллар) етади. Бу ҳақда Coface тадқиқот компанияси ҳисоботида айтилган.\nШу билан бирга, сайёҳларнинг сарф-харажатлари 2015 йилга нисбатан 3,3 фоизга ошади. 2015 йилда бу қиймат 26 млрд долларни ташкил қилган. Таъкидлаб ўтиш жоизки, БАА жорий йилда 15 млн хорижлик меҳмонга хизмат кўрсатишни ўз олдига мақсад қилиб қўйган.\nБу орада энергия ташувчиларга нархлар ва рубль курсининг пасайиши БААнинг сайёҳлик тармоғига босим ўтказмоқда. Бу омиллар туфайли БАА россиялик ва европалик сайёҳлар учун камроқ ҳамёнбоп бўлиб қолди. Бу эса меҳмонхоналарнинг корпоратив самарадорлигига таъсир кўрсатмоқда, дейилмоқда ҳисоботда.


Ҳисобот: АҚШ сўнгги 6 йилда 116 нафар тинч аҳоли вакили ҳаётига эҳтиётсизлик туфайли зомин бўлган\n09:34 / 02.07.2016\nБарак Обаманинг президентлик даврида, америкалик ҳарбийлар, уруш ҳолатида бўлмаган турли мамлакатлар ҳудудларига берган зарбалари оқибатида 116 нафар тинч аҳоли вакилининг ҳаётига зомин бўлган. АҚШ миллий разведкаси директорининг сайтида шу ҳақдаги ҳисобот эълон қилинган.\nУнда қайд этилишича, 2009 йил 20 январидан 2015 йил 31 декабригача бўлган муддат ичида берилган ҳаво зарбаларидан 64дан 116 нафаргача киши ҳаётдан кўз юмган бўлса, 2372 дан 2581 нафаргача батальон командирлари ўлдирилган.\nҲужжатда, шунингдек, бу ҳисоботга Афғонистон, Ироқ ва Суриядаги йўқотишлар киритилмагани таъкидланган. Чунки бу мамлакатларда айни вақтда уруш ҳаракатлари олиб борилмоқда. Умуман, ҳисобот даврида 473 марта нишонларга қарата зарба берилган.\nReuters агентлигининг қайд этишича, кўрсатилган рақамлар ноҳукумат ташкилотлари тақдим этган маълумотларидан сезиларли камдир.


Яқин Шарқ ҳудудларидан қайтарилган болалар учун мобиль мактаб ташкил этилди\n3 Июн 2019 819\nХалқ таълими вазирлиги томонидан Яқин Шарқ ҳудудларидан қайтарилган болаларга 1 июнь – Халқаро болалар куни муносабати билан совғалар топширилди, деб хабар бермоқда вазирлик матбуот хизмати.\nЭслатиб ўтамиз, “Меҳр” дастури доирасида Яқин Шарқ ҳудудидан Ўзбекистонга 156 нафар аёллар ва болалар қайтарилди. Ўғил-қизлар орасида 40 нафардан зиёд мактаб ёшидаги ўқувчилар мавжуд.\nУлар учун Халқ таълими вазирлиги томонидан Тошкент вилоятида махсус мобиль мактаб ташкил этилди. Ўқувчилар ёшидан келиб чиқиб, бошланғич ва юқори синфларда таълим-тарбия олмоқда.\nЎқувчиларни реабилитация қилиш ва ижтимоий мослаштириш мақсадида 10 нафар педагог ҳамда 20 нафар психологдан иборат маҳоратли ва билимли мутахассислар жамоаси шакллантирилди. Мутахассислар ишлайдиган контингент махсус тайёргарлик талаб этишини инобатга олиб, улар 36 соатлик “Танглик вазиятда қолган болалар билан ишлаш” мавзусида махсус курсда ўқитилди.\nҲозирда реабилитация дастури ишлаб чиқилиб, ўқувчилар билан педагогик-психологик ва ижтимоий мослашуви бўйича иш олиб борилмоқда. Ўқувчилар ўзларини қулай ва хавфсиз хис этишлари учун мобил мактаб (2 та синф хона) парта ва бошқа керакли жиҳозлар билан безатилди. Шунингдек, болаларга 12 номдаги ўқув қуроллари, мактаб дарсликлари ва бадиий адабиётлар совға қилинди.


ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ПРЕЗИДЕНТИНИНГ ҚАШҚАДАРЁ ВИЛОЯТИГА ТАШРИФИ ДОИРАСИДА “ЎЗЧАРМСАНОАТ” УЮШМАСИНИНГ ТАҚДИМОТИ | UZCHARMSANOAT\nЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ПРЕЗИДЕНТИНИНГ ҚАШҚАДАРЁ ВИЛОЯТИГА ТАШРИФИ ДОИРАСИДА “ЎЗЧАРМСАНОАТ” УЮШМАСИНИНГ ТАҚДИМОТИ\nУзчармсаноат Уюшмаси » ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ПРЕЗИДЕНТИНИНГ ҚАШҚАДАРЁ ВИЛОЯТИГА ТАШРИФИ ДОИРАСИДА “ЎЗЧАРМСАНОАТ” УЮШМАСИНИНГ ТАҚДИМОТИ\nЧоп этилган сана: 15 Декабрь 2018\n427 PDF нусха\n2018 йил 13 декабрь куни Ўзбекистон Республикаси Президентининг Қашқадарё вилоятига ташрифи доирасида “Ўзчармсаноат” уюшмаси раҳбарияти 2019 йилда амалга оширилиши режалаштирилган тармоқ лойиҳалари ҳақида батафсил маълумотларни тақдим этди. Шунингдек, Уюшманинг 2018 йилдаги фаолияти ҳам таҳлил қилинди: тармоқда иккита катта кўламдаги инвестицион дастурни амалга ошириш оралиқ якунлари бўйича иқтисодий кўрсаткичларни тубдан оширишга эришилди. Мисол учун пойабзаллар ишлаб чиқариш ҳажми мамлакат миқёсида 5 бараварга оширилди. Бу эса ўз навбатида бир-бирига мутаносиб тарзда бошқа мамлакатлар бозорларига пойабзаллар экспортининг ўсишига ва импортнинг 1,7 баравар камайишига олиб келди. Бошқа маҳсулотлар бўйича ҳам худди шундай кўрсаткичларга эришилган.\nҚашқадарё вилоятидаги лойиҳалар ҳақида гап кетганда, “Марко” Белорусь пойабзал фабрикаси билан ҳамкорликда махсус, болалар ва урфга кирган пойабзалларни ишлаб чиқариш бўйича уч босқичли инвестицион лойиҳа йирик муваффақият билан амалга оширилганини айтиш мумкин. Бундан ташқари Қашқадарё вилояти тез кунларда йирик чарм маҳсулотлари кластерига айланиши мумкин. 2019 йил охиригача тери маҳсулотларини энг юқори 3-даражагача қайта ишлаб етказишга йўналтирилган, тери маҳсулотларини қайта ишловчи «Qarshi Leather» корхонаси ишга туширилади. Ўз навбатида яқин 3 ойда ҳудудда бирдагина 2 та чарм-атторлик корхонасининг очилиши тайёр маҳсулотлар ишлаб чиқаришни янада ошириш учун имконият яратади. Жунни автоматлаштирилган тартибда қайта ишлаш бўйича инновацион лойиҳа ҳам алоҳида эътиборга лойиқ. Унга кўра корхона хом ашёни ювиш, қуритиш ва пресслаш ишларини амалга оширади ҳамда тайёр маҳсулотни тўқимачилик корхоналарига етказиб беради.\nУюшма тақдимоти мобайнида мамлакат Президенти томонидан ишлаб чиқаришни кетма-кет ошириб боришда минтақа ичида инвестициявий ташаббусларни ҳудудий жиҳатдан тўғри тақсимлашнинг муҳим аҳамияти, аҳолини иш жойлари билан таъминлаш зарурияти таъкидланди. Шунингдек, мўйначилик ва чарм маҳсулотлари ҳамда пойабзаллар тармоғида ишлаб чиқариш ва экспортнинг умумий ҳажмида тайёр маҳсулотларнинг улушини оширишга имкон қадар барча кучни йўналтиришга топшириқ берилди.


Хўроз панжасига боғланган писка билан эгасини ўлдириб қўйди - 01.03.2021, Sputnik Ўзбекистон\nҲиндистонда уришқоқ хўроз оёғига боғланган узунлиги етти сантиметр бўлган писка билан эгасига зарба беради. 01.03.2021, Sputnik Ўзбекистон\nТОШКЕНТ, 1 мар — Sputnik. Ҳиндистонда жангчи хўроз панжасига боғланган писка билан эгасини уриб ўлдириб қўйди, деб хабар қилди Hindustan Times нашри.Хўроз жанглари мамлакат жанубидаги Телингана штатида уюштирилди. Қайд этилишича, бундай ноқонуний ўйинларда хўрознинг панжасига писка маҳкамланади.Танагул Сатиш ўз хўрозини Жагитал шаҳрига олиб келади. Жанг бошланишидан аввал хўроз эгасидан қочишга уринади ва тасодифан унинг сонлари орасига писка билан зарба беради - писканинг узунлиги 7 сантиметр бўлган. Сатиш касалхонага олиб кетилаётган вақтда кўп қон йўқотиши оқибатида вафот этади.Ҳозир полиция хўроз жангларини уюштирган 15 кишини қидирмоқда. Дастлаб хўроз ҳам полиция бўлимига олиб келинади, кейинчалик хўроз фермага олиб борилади. Хўроз судда далилий ашё сифатида кўриб чиқилади.Ҳиндистонда хўроз жанглари 1960 йиллардан бери тақиқланган, аммо қишлоқ жойларида барибир ноқонуний тарзда ўтказиб келинади.Эслатиб ўтамиз, ўтган йил октябр ойида Тошкент вилоятида хўроз ўйинини ташкил қилган 120 нафардан зиёд шахслар қўлга олингани ҳақида хабар берилганди.\n16:45 01.03.2021 (янгиланди: 17:25 01.03.2021)\n© AFP / YURI CORTEZПетушиный бой\nТОШКЕНТ, 1 мар — Sputnik. Ҳиндистонда жангчи хўроз панжасига боғланган писка билан эгасини уриб ўлдириб қўйди, деб хабар қилди Hindustan Times нашри.\n29 Октябр 2020, 10:49\nХўроз жанглари мамлакат жанубидаги Телингана штатида уюштирилди. Қайд этилишича, бундай ноқонуний ўйинларда хўрознинг панжасига писка маҳкамланади.\nТанагул Сатиш ўз хўрозини Жагитал шаҳрига олиб келади. Жанг бошланишидан аввал хўроз эгасидан қочишга уринади ва тасодифан унинг сонлари орасига писка билан зарба беради - писканинг узунлиги 7 сантиметр бўлган. Сатиш касалхонага олиб кетилаётган вақтда кўп қон йўқотиши оқибатида вафот этади.\nҲозир полиция хўроз жангларини уюштирган 15 кишини қидирмоқда. Дастлаб хўроз ҳам полиция бўлимига олиб келинади, кейинчалик хўроз фермага олиб борилади. Хўроз судда далилий ашё сифатида кўриб чиқилади.\nҲиндистонда хўроз жанглари 1960 йиллардан бери тақиқланган, аммо қишлоқ жойларида барибир ноқонуний тарзда ўтказиб келинади.\nЭслатиб ўтамиз, ўтган йил октябр ойида Тошкент вилоятида хўроз ўйинини ташкил қилган 120 нафардан зиёд шахслар қўлга олингани ҳақида хабар берилганди.


Ижтимоий минбар: Ўзбек жамиятида маҳаллийчилик қанчалик илдиз отган? - BBC News O'zbek\nИжтимоий минбар: Ўзбек жамиятида маҳаллийчилик қанчалик илдиз отган?\nImage caption "Инсон ўзини энг аввало Ўзбекистон фуқароси деб ҳис қилиши лозим"\nТошкентлик блоггеримиз Усмон Тегирмончининг ёзишича, сўнгги пайтларда пойтахт бозорларида вилоятлардан келган тужжорлар билан маҳаллий савдогарлар ўртасида оммавий муштлашувлар кўпайган.\nКузатувчиларга кўра, бир қарашда маишийдек кўринган бу каби жанжаллар аслида ўзбек жамиятида чуқурроқ илдиз отган муаммо-маҳаллийчиликка бориб тақалади.\nЎзбекистонда маҳаллийчилик очиқ муҳокама қилинмайди ва мамлакат Жиноят Кодексида маҳаллийчилик учун жазо белгиланмаган.\nАммо маҳаллийчилик ижтимоий муносабатларда муҳим ўрин тутиши ва давлат тизимлари ҳамда бошқарув институтларига чуқур кириб борганини ҳеч ким савол остига олмайди.\nСўнгги йилларда ўзбек журналистлари давлат матбуоти, хусусан, телевидениедаги маҳаллийчиликдан шикоят қилишган.\nТаҳлилчиларга кўра, ҳокимият меросхўрлиги масаласи долзарб бўлган Ўзбекистонда эркин сайловлар бўлмагани боис сиёсий барқарорлик кўп жиҳатдан маҳаллий кланларнинг ўзаро тил топишишларига боғлиқ бўлиб қолади.\nЎзбек жамиятида маҳаллийчилик қанчалик илдиз отган, деб ҳисоблайсиз?.\nМаҳаллийчилик қонун йўли билан тақиқланиши ва жазоланиши керакми?.\nМавзу муҳокамаси Facebook даги BBC Uzbek саҳифасида:\nFarghona Axborot: Ўзбекистонда маҳаллийчилик мактабдаёқ бошланади. Болалар кўчасига, маҳалласига қараб бирлашадилар. Кейин бу иллат институтларда давом этади. Маҳаллийчиликнинг хунук шаклларини институтда ўқиб юрган кезимизда студентларнинг ФАН (Фарғона, Андижон, Наманган) ва Сурқаш (Сурхондарё, Қашқадарё) бўлиб бўлинганларини, бир-бирларининг устига юриш қилганларининг устида ўзим ҳам бўлганман. Айни пайтда вилоят марказлари бўлган шаҳарлардаги деярли барча ташкилот ва муассасаларда шаҳарликлар ва районликларга бўлинишлар мавжуд. Қайсидир район вакиллари кўпроқ, бошқасиники озроқ. ИИВ тузилмаларида ҳам ҳудди шунақа нарсаларн кузатиш мумкин. Албатта маҳаллийчиликни иллат деб санайман, чунки юқори лавозимга иқтидорли инсон муносиб топилмай, ҳамшаҳар, элат, ҳамқишлоқлар "қўйилади". Бу эса чуқурроқ ўйлаб кўрилса, давлат манфаатларига футур етказишнинг ўзгинаси. Албатта бу иллатни йўқ қилиш зарур. Бу ерда шарҳ қолдираётган мунозара иштирокчилари маҳаллийчиликни йўқ қилиш бўйича қандайдир конструктив таклифларни беришларига ишончим комил...\nУмида Аҳмедова: Абдужалил аввал махаллийчилик бўлмаганмиди? Мени укам Армияда хизмат қилиб юрганда(совет даврида) "Ўрислар хафа қилишмаяптими"? деб ёзганимда "Бе, опа, биз хоразмликлар билан кўп уришамиз " деб жавоб қайтарган эди.\nBBC Uzbek: "Инсон ўзини энг аввал Ўзбекистон фуқароси, шундан кейингина хоразмлик, самарқандлик ёки Фарғона водийсининг аҳолиси деб ҳис қилиши лозим". Ислом Каримов.\nМахсуд Абдужаббаров: Великие слова Вот только посол Узбекистана в РФ вот это ему бы знать\nOlima Nabieva: Аслида маҳаллийчилик ҳамма жойда бор. Лекин улар жамият ва давлат бошқарувининг қайси қатламларида ва қай шаклда кўринади, шуниси муҳим. Масалан, Швейцарияда цюрихликлар ва базелликлар ўртасидаги маҳаллийчилик низолари маиший масалаларда кўринади.\nЧунга Чанга: Гилам сотсанг кушнинга сот, бир четида узинг хам утирасан. Халкимизни конида бор бу нарса. Конун остига олиб булмайди. Жиноят ёки хукукбузарлик таркиби йук.\nУмида Аҳмедова: Бир куни Тошкентда иккита кизни сухбатини эшитиб колдим "вай, кишлоки эканми, вай..."-))) Роса хайрон колгандим ушанда. Махалийчилик афсус узбекларни кон-конига сингиб кетган.\nNamoz Normumin: Ўзбекистондаги тоталитар режим барча муаммолар каби ватанимиздаги миллатчилик ва маҳаллийчилик каби қадимий ва доимий муаммоларнинг устини ёпиб келмоқда. Аммо бу "ёпиш" бу муаммоларнинг ҳал бўлгани маъносига ҳам келмаслиги керак. Аксинча бу яралар қанчалар яширинсс шунчалик газаклаб бормоқдалар. Интернинг ижтимоий тармоқларида Қорақалпоғиитонликларнинг Ўзбекистонда айрилиши, тожик аҳоли сонининг республика аҳолисининг ярмидан кўпроғини ташкил қилиши ҳақида жамиятни ва давлатни бўлиб ташлашга қаратилган иғво моҳиятидаги хабарлар тарқатилмоқда. Бошқа томондан ҳокимиятнинг олий тармоқларида Тошкент, Самарқанд ва Фарғона водийси кланларининг ўзаро кураш олиб бораётгани ҳам жамоатчиликка сир эмас. Албатта буларнинг барчаси юқорида айтилгани каби тоталитар режимнинг аҳолига барча соҳаларда тазйиқ ўтказишининг, жамиятда инсон ҳуқуқларига риоя ва ошкораликка риоя қилинмаслигигининг, матбуот ва сўз эркинлиги тамоман цензура қилишининг, аҳолининг илмий ва имоний даражасининг исталган даражада эмаслиги натижасидир. Бу диктатороик режимининг ўрнига моддий ва маънавий қадриятлариннг мутаносиблигини таъминлайдиган, жамият ва давлат ҳаётида қонун қа ҳуқуқнинг устунлигини таъминлайдиган, шахсларга барча соҳаларда ҳуқуқлар, тадбиркорлик ва тижорат эркинлиги берадиган, турли миллат ва айни қавмга оид барча маҳаллий ва қабилавий вакилларнинг тинч-тотув яшашини таъминлайдиган янги жамият қурилиши шартдир.\nIzzatilla Rakhmatillaev: Ўзбекистон буйича бирор нарса дея олмайман. Бироқ Қирғизистонни келажакда маҳаллийчилик,уруғ-аймоқчилик,миллатчилик барбод қилади, деб уйлайман. Сабаби қирғиз жамиятида мен юқорида ёзган нарсалар кенг тарқалган. Бу уч фактор давлат томирига болта уради.\nOlima Nabieva: Кузатишимча, ғарб мамлакатларидаги маҳаллийчилик маиший ҳаётдаги кундалик масалаларда акс этади. Ўзбекистонда эса кўпчилик талабалик йилларидаги маҳаллийчиликдан гапиради. Лекин, назаримда 90- йилларнинг бошида маҳаллийчилик 70-80- йиллардагига нисбатан бироз камайгандай эди. Бу менимча, ўша йилларда жуда долзарб ягона миллий ғоя - мустақиллик билан боғлиқ бўлиши мумкин.\nAkbarjon Sirojiddinov: Маҳаллийчиликнинг келиб чикиши сабаби нимада? Бу борада эксперт эмасман, лекин уйлашимча, инсонларнинг турмуш тарзи, дунекараши, у еки бу нарсага муносабати ва хоказолардаги фаркланиши билан боглик. Мисол учун, хозир эслаб карасам, бир кишлок билан иккинчи кишлок хам узаро чикиша олмас эди, болалигимда. (Хозир хам шундай булса керак.) Чунки мен яшаган кишлок болалари билан атиги ярим чакирим наридаги кишлок болалари уртасида яхшигина тафовут бор эди, назаримда. Кейинчалик Тошкентда ўқиган пайтларимда бошка вилоятлардаги ешлар билан уртамиздаги тафовут янада каттарок эканини курдим. Уз-узидан дунекарашида уйгунлик булганлар бир-бири билан якинлаша бошлайди. Шу зайлда махаллийчилик келиб чикади.\nAkbarjon Sirojiddinov: Энди буни йукотиш учун нима килиш керак? Бу жуда мушкул иш. Бунинг учун агар Узбекистонга бошка юртлардан бошка миллат вакиллари минг-минглаб келиб, узбеклар ичига аралашиб кетса, бир вилоят билан бошка вилоят ахолиси хам бир-бирлари билан киз олиб, киз бериб аралашса, яна оммавий ахборот воситаларида бу масалалар очик-ойдин кутарилиб, нуксонлари курсатилса, балки ижобий томонга узгаришлар булар...\nШарҳларингизни Facebook даги BBC Uzbek саҳифасида қолдиринг.