⇒ «БИР МАКОН, БИР ЙЎЛ»: ЎЗБЕКИСТОН ПРЕЗИДЕНТИ ҚАНДАЙ ТАШАББУСЛАРНИ ИЛГАРИ СУРДИ?\n«БИР МАКОН, БИР ЙЎЛ»: ЎЗБЕКИСТОН ПРЕЗИДЕНТИ ҚАНДАЙ ТАШАББУСЛАРНИ ИЛГАРИ СУРДИ?\n1433 | 18 Ноя. 2019 й.\nСтратегик вa минтақалараро тадқиқотлар институти директори\nЎзбекистон Республикаси "Бир макон, бир йўл" ташаббусини аввал-бошданоқ қўллаб-қувватлади. Мамлакатнинг мазкур лойиҳага жалб этилиши барқарор иқтисодий тараққиётни таъминлаш, бутун Марказий Осиёга ижобий таъсир кўрсата оладиган муҳим транспорт ва инфратузилма лойиҳаларини амалга оширишнинг устувор мақсадларига эришиш нуқтаи назаридан муҳим саналади.\nТошкентнинг "Бир макон, бир йўл" бўйича позицияси мамлакатимизнинг Пекин билан ҳар томонлама стратегик ҳамкорликни янада чуқурлаштириш бўйича устувор йўналишлари билан бир қаторда бормоқда. Хитой Ўзбекистоннинг етакчи савдо-иқтисодий ва сармоявий ҳамкорларидан ҳисобланади. 2018 йил якунларига кўра, икки мамлакат ўртасидаги товар айирбошлаш ҳажми 35 фоизга ошиб, 6,42 млрд долларга етди. Ўзбекистон ҳудудида Хитой сармояси иштирокида 1121 корхона фаолият кўрсатмоқда. 2018 йилда 344 корхона ташкил этилиб, бу 2017 йилдаги кўрсаткичдан 2 баробар кўпдир. Ўзбекистон иқтисодиётига жалб қилинган Хитой сармояларининг умумий қиймати 8 млрд доллардан ошади.\nПрезидент Шавкат Мирзиёев "Бир макон, бир йўл" форумининг иккинчи йиғилишидаги иштироки доирасида ХХР раиси Си Цзиньпин ва Бутунхитой халқ вакиллари мажлиси доимий қўмитаси раиси Ли Чжаншу билан музокаралар ўтказди.\nХитой раҳбарининг сўзларига кўра, президент Шавкат Мирзиёевни "Бир макон, бир йўл" ташаббусининг асосчиларидан бири деб аташ мумкин, Ўзбекистоннинг форумдаги иштирокига эътибори эса икки давлат ўртасидаги муносабатларнинг юқори даражада эканлигини кўрсатади.\nБиринчидан, Тошкент Марказий Осиёдаги транспорт салоҳиятини максимал даражада очиш ва "Хитой – Марказий Осиё – Ғарбий Осиё" иқтисодий йўлагини шакллантиришдан манфаатдор.\nШу маънода, "Ўзбекистон – Қирғизистон – Хитой" темир йўлининг қурилиши барча иштирокчиларга фойда келтиради: савдони фаоллаштиради, янги иш жойларини яратади, сайёҳларни жалб этади ва транзитдан даромад келтиради. Ушбу лойиҳанинг истиқболли эканини биринчи марта Марказий Осиёдаги автоташувчиларга тўғридан-тўғри Хитойга чиқиш имконини берган "Қашғар-Иркештом-Ўш-Андижон-Тошкент" автойўлаги кўрсатади.\nЖанубий портларга чиқиш имконини берувчи “Мозори-Шариф-Қобул-Пешавор“ темир йўлининг қурилиши ҳам муҳим аҳамият касб этади. Ўзбекистон Афғонистон, Қозоғистон, Покистон ва Россия билан биргаликда бу лойиҳани амалга ошириш устида иш олиб бормоқда. 2018 йил декабрда ва 2019 йил март ойида Тошкентда темир йўл идоралари раҳбарларининг беш томонлама учрашувлари бўлиб ўтди, унда ушбу йўлакнинг асосий тафсилотлари муҳокама қилинди.\nУшбу йўналишда Мозори-Шариф ва Қобул ўртасида магистрал йўл ўтмоқда, Ўзбекистон ва Тожикистондан Афғонистон пойтахтига олиб борадиган электр узатиш линиялари тортилган. Келажакда бу йўналиш Ҳиндистонгача давом этиши мумкин.\nУшбу транспорт ва инфратузилма лойиҳаларини молиялаштиришни таъминлаш учун Ўзбекистон Президенти "Марказий Осиё ва Афғонистон учун молиявий мулоқот"ни ташкил этиш бўйича ташаббус эълон қилди. Мулоқотнинг асосий мақсади Хитойнинг молиявий институтлари – Осиё инфратузилмавий инвестициялар банки, Буюк ипак йўли жамғармаси ва бошқа йирик халқаро ривожланиш институтлари, хусусий сектор билан ҳамкорликда минтақанинг энг муҳим инфратузилма лойиҳаларини амалга оширишга жалб қилишдир.\nТранспорт коммуникациялари нафақат ўзаро боғлиқлик муаммоларини ҳал қилади, балки янги иш ўринларини яратиб, савдо-сотиқни ривожлантиради, тараққиётни рағбатлантиради.\nЎзбекистон томонининг қараши ХХР раҳбарияти томонидан илгари сурилган ғояларга ҳамоҳанг. "Бир макон, бир йўл" иккинчи халқаро форумида сўзлаган нутқида Си Цзиньпин Хитой бошқа давлатлар билан ўзаро боғланиш тармоқларини қуришни давом эттиришини, бунда янги темир йўллар, халқаро қитъалараро денгиз йўллари ва тезкор йўллар билан тўлдириладиган иқтисодий йўлаклар асосий роль ўйнашини таъкидлади.\nШу муносабат билан Ўзбекистон Президенти "Бир макон, бир йўл" билан илмий ва инновацион фаолиятнинг устувор йўналишларида ҳамкорликнинг бутун тизимини яратишни таклиф қилмоқда. Буни ёлғиз бажариб бўлмайди. Замонавий илм-фан, инновацион фаолиятнинг етакчи йўналишлари бўйича тадқиқотлар сезиларли молиявий ва бошқа ресурсларни талаб қилади. Уларнинг ҳажми кўпинча ҳаттоки ривожланган мамлакатлар учун ҳам катталик қилади.\nҲозирги кунда Хитой "Бир макон, бир йўл" доирасида илм-фан, технология ва инновация соҳасида ҳамкорлик қилиш бўйича ҳаракат режасини амалга ошириб келмоқда. Ҳамкорлар билан биргаликда 4 та йирик ташаббус: илмий-техникавий ва гуманитар алмашинув, қўшма лабораториялар яратиш, технопарклар ташкил этиш ва технологиялар трансфери соҳасида ҳамкорликни йўлга қўйиш режалаштирилган.\nБу ва бошқа қатор вазифалар таълим-ишлаб чиқариш марказларини яратиш орқали ҳал қилиниши мумкин, бу жараёнда Буюк Ипак йўлидаги мамлакатларнинг етакчи университетлари иштирок этиши мумкин. Бунда дунёнинг 38 мамлакатидан 151 та университетни қамраб олган янги Буюк Ипак Йўлининг Университет альянси муҳим роль ўйнаши мумкин.\nТўртинчидан, сайёҳлар алмашинувининг ривожланиши. Туризм соҳасида реал натижаларга эришиш учун Президент Шавкат Мирзиёев "Бир макон, бир йўл" форумида Самарқандда Халқаро Ипак Йўли туризм ассоциациясини ташкил этишни ва ҳар йили "Бир макон, бир йўл" сайёҳлик форумларини ўтказишни йўлга қўйишни таклиф қилди.\nЎзбекистон туризмни ривожлантириш учун жиддий салоҳиятга эга. Мамлакатда 7,4 мингдан зиёд маданий мерос объектлари бўлиб, улардан 209 таси ЮНEСКОнинг Бутунжаҳон мероси рўйхатига киритилган. Бундан ташқари, республикада 11 та миллий табиий парклар ва давлат қўриқхоналари, 12 та буюртма қўриқхона, 106 та музей ва сайёҳларни жалб қилиши мумкин бўлган бошқа туристик объектлар мавжуд.\n"Бир макон, бир йўл"га аъзо мамлакатлар билан сайёҳлик соҳасида фаол ҳамкорлик Ўзбекистон учун катта имкониятларни очади. “Бир макон, бир йўл”нинг 60 мамлакати энг йирик ташқи турист “етказиб берувчилар”дир. Жаҳон сайёҳлик ташкилотининг маълумотларига кўра, дунёдаги сайёҳлар томонидан сарфланган пулларнинг 20 фоизидан кўпроғи Хитой улушига тўғри келади. Улар 2017 йилда туризмга 250,6 млд доллар сарфлаган. Экспертларнинг қайд этишича, 2021 йилга келиб жаҳондаги Хитой сайёҳларининг сони 200 миллионга, уларнинг харажатлари 429 миллиард долларга етади.\nХулоса қилиб айтганда, Ўзбекистоннинг "Бир макон, бир йўл" давлатлари билан ҳамкорлиги улкан ва ҳали тўла амалга оширилмаган салоҳиятга эга эканлигини яна бир бор таъкидлаш жоиз. Ўзбекистон Президенти томонидан билдирилган транспорт, инновация ва таълим соҳаларидаги аниқ ташаббуслар Ўзбекистон-Хитой муносабатларини янги даражага кўтара олади ва "Бир макон, бир йўл" доирасида барқарор иқтисодий ўсиш ва ривожланишга тўсиқ бўлиб турган энг долзарб муаммоларни ҳал қилиш бўйича ҳамкорликка йўналтиради.


Кун мавзулари, 28 октябр 2015\n25 январ 2020, Тошкент вақти: 19:25\nOzodMikrofon: Хўп светни ўчиринг, ҳеч бўлмаса вақтини айтиб қўйинг!\nТурли вилоятлардан ҳали қиш келмай туриб, электр токи ва газ таъминоти деярли узилиб қолгани ҳақида шикоятлар келмоқда. Айрим вилоятларда чироқ суткасига 4-5 соатдан ёнмоқда, газ эса аксар вилоятларда 3-4 йил муқаддам бутунлай узилган. Бувайда туманидан боғланган тингловчи аҳолининг тақчиликка кўниб қолган деркан: "Ҳеч бўлмаса, вақтини айтиб қўйишсин!" деб сўради.\nУзГазОйл ёнилғи қуйиш шаҳобчаси қора бозор билан ҳамкор..ми?\nТошкентдаги УзГазОйл ёнилғи қуйиш шаҳобчаси мижозлар учун бензин сотишни тўхтатиб, олиб сотарларларга бензин сотгани иддао қилинган видео тарқалди.\nИслом Каримов ўзбек пахтасига ягона сотувчи тайинлади\nЎзбекистон президенти 27 октябрь куни “Ўзпахтасаноатэкспорт” холдинг компаниясини ташкил этиш тўғрисида”ги фармонни имзолади. “Ўзпахтасаноат” уюшмаси негизида тузилаётган янги холдингга мамлакат бўйлаб пахта толасини қабул қилиш, қайта ишлаш ва экспорт қилиш вазифаси юклатилади.\nТошкентда ой бошидаги портлашдан кейин кечқурун ҳужжатсиз юрганлар ушлаб кетилмоқда\nТошкент шаҳри ва вилоятида паспорт режими жорий қилинди. Кечки соат тўққиздан кейин шахсини тасдиқловчи ҳужжатсиз кўчага чиққан фуқаролар ички ишлар бўлимларига олиб кетилмоқда. Озодлик манбалари бу ҳолатни шу ой бошроғида Тошкентда содир этилган портлашлар билан изоҳламоқда.\nЭлектр муаммолари бўйича шикоят қилиш тартиби қандай?\nАндижонда электр тақчиллигидан шикоят қилган ўқитувчи йигит 5 кун қамаб қўйилди. Ушбу воқеа ортидан туғилган саволларни инобатга олиб, OzodJavobнинг навбатдаги сонида электр энергияси билан боғлиқ муаммолар борасида мурожаат қилиш тартиб-қоидаларини ўрганамиз.\nВазирлар Маҳкамаси ўзининг 2015 йил, 22 октябрдаги қарори билан Ўзбекистон фуқароларининг чет давлатларга бориб-қайтишини тартибга солувчи олдинги уч қарорига ўзгартиш ва қўшимчалар киритди. Чет элда юрган ёки сафарга ҳозирланаётган ҳар бир ўзбекистонлик билиб қўйиши зарур бўлган янги меъёрлар нималардан иборат эканлигига қизиқдик.


АҚШнинг Ўзбекистондаги элчихонаси очилганига 25 йил тўлди\n12:10 / 17.03.2017\n2017 йилнинг 16 март куни Тошкент шаҳрининг Чилонзор туманидаги аввалги АҚШ элчихонаси ҳудудида Америка Қўшма Штатларнинг Ўзбекистондаги дипломатик ваколатхонаси очилганининг 25 йиллиги муносабати билан ушбу давлат байроғини кўтаришга бағишланган маросим бўлиб ўтди. Бу ҳақда «Туркистон-пресс» нодавлат ахборот агентлиги хабар қилди.\nМаросимда Ўзбекистон ташқи ишлар вазири ўринбосари Дилёр Ҳакимов, АҚШнинг Ўзбекистондаги элчиси Памела Спратлен, мамлакатга ташриф буюрган АҚШ делегацияси вакиллари ва меҳмонлар иштирок этди.\nАҚШ президенти Дональд Трамп яқинда йўллаган табрик мактубида Қўшма Штатлар Ўзбекистон билан 1992 йилнинг 19 февраль куни дипломатик муносабатлар ўрнатганини таъкидлаб ўтди. 1992 йилнинг 16 март куни АҚШнинг Ўзбекистондаги элчихонаси ўз эшикларини расман очди.\n«Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлиги] 25 йил аввал давлат котиби Жеймс Бейкернинг ташрифини ташкиллаштириш учун барча керакли шароитларни яратди, ўшанда у биринчи Президент Ислом Абдуғаниевич Каримов билан учрашганди», - дея таъкидлаб ўтди Памела Спратлен.\nПамела Спратлен АҚШ ва Ўзбекистон ўртасидаги 25 йиллик дипломатик муносабатлар давомида ҳар томонлама алоқалар ўрнатилгани, биргаликда яқин ҳамкорлик олиб борилганини айтиб ўтди.\nТадбир меҳмонларига ўзбекистонлик ёзувчи Мавлон Шукурзоданинг яқинда босмадан чиққан «АҚШ-Ўзбекистон ҳамкорлиги факт ва рақамларда» китоби ҳадя этилди.\nМаълумот учун, 2006 йилда АҚШ элчихонаси Юнусобод туманидаги янги манзилга кўчган.\nТошкент АҚШ элчихона


Ўзбекистон бозори учун Chevrolet Trailblazer автомобили Таиландда йиғилади Ўзбекистон янгиликлари\nЎзбекистон бозори учун Chevrolet Trailblazer автомобили Таиландда йиғилади\n4 November 2019, 16:27\nЎзбекистон, Тошкент – Batafsil.uz ЯА. Таиланддаги GM заводи Chevrolet Trailblazer автомобилларининг биринчи партиясини Ўзбекистонга жўнатган. Бу ҳақида GM га ҳавола қилган ҳолда Batafsil.uz мухбири хабар бермоқда.\n“Умид қиламизки, Trailblazerнинг Ўзбекистонда омади чопади. Бу ерда йўллларнинг турлича шароитлари мустаҳкам ва ишончли, шу билан бирга қўлай тўлиқ узатмали автомобилни талаб қилади. Бундан ташқари, Trailblazerнинг бу бозорда бўлиши Chevroletнинг Ўзбекистон бозоридаги етакчилик мақомини янада мустаҳкамлаб, GM Thailand учун яна бирта халқаро экспорт бозорини тақдим этмоқда”, - деб айтди GMнинг Жанубий-Шарқий Осиёдаги президенти Гектор Вильярреал.\nУнинг айтишича, Таиланддага жаҳон даражасидаги ишлаб чиқариш қувватлари билан Америка компанияси фахрланади ва ишонадики, Ўзбекистонга дунё даражасидаги автомобиллар етказиб берилади.\nТахминларга кўра, Ўзбекистонга мазкур автомобиллардан минглаб дона етказиб берилади. Улар яқин ойлар ичида сотувга чиқарилиши мумкин.\nШу ўринда эслатиш жоизки, илгарироқ UzAuto Motors (собиқ GM Uzbekistan) компанияси вакиллари 2019-2020 йил якунига қадар Ўзбекистонда Trailblazer автомобилларини ишлаб чиқарилиши режалаштирилганлиги ҳақида баён қилишган эди. Ўзлаштирилиши белгиланган иккита янги моделлар сифатида Chevrolet Equinox кроссовери ва Chevrolet Traverse оилавий кроссовери кўрсатилган эди.


(Ҳуд сураси, 6-оят)\nДунё аҳолиси сони 2018 йил 1 январь ҳолатига кўра, 7,4 миллиарддан ошиб кетди. Нуфус жиҳатидан ҳамон Хитой (1,399 млрд.) етакчилик қилиб келмоқда. Иккинчи ўринни Ҳиндистон (1,35 млрд.га яқин) банд этган. Уни АҚШ (326,6 млн.) таъқиб қилиб келмоқда.\nЎтган давр мобайнида социолог олимларнинг: “Туғилишни чеклаш лозим”, деган ташвишли фикр-мулоҳазалари жаҳоннинг етакчи оммавий ахборот воситаларида эълон қилинмоқда.\nҲатто яқин-яқингача аҳолиси сони ҳижатидан дунёда етакчи давлат — Хитойда бир оила фақат битта фарзанд кўриши мумкин, деган ғайритабиий чеклов бор эди. Чинликларнинг кўплаб эътирозлари ҳамда бошқа объектив ва субъектив сабаблар туфайли бу чекловга барҳам берилди.\nТарихий ҳақиқат шуки, инсон насли ҳеч қачон Малтус ва Франц Плэс айтганидек, геометрик тартибда кўпаймаган. Аниқ рақамларга мурожаат қилсак, милодий тақвим бошида 200 миллион кишини ташкил этган дунё аҳолиси 1300 йилларга келиб 500 миллион, 1804 йилда бир миллиард, 1927 йили икки миллиард, 1959 йили уч миллиард, 1974 йили тўрт миллиард, 1987 йили беш миллиард, 1999 йили олти миллиард ва 2011 йил 31 октябрь куни етти миллиардга етгани расман эълон қилинди ва кўпчилик етти миллиардинчи бола Россияда туғилгани ва уни БМТ мутасаддилари «тилла бола», деб эълон қилганини шодиёналик билан кутиб олган бўлса-да, аммо «етти ўлчаб бир кесадиган» иқтисодчи ва социолог олимлар бу воқеани унча хушлашмай қарши олишди. Сабаби, аҳвол шу зайлда давом этадиган бўлса, 2100 йилга бориб сайёрамизда 15 миллиард одам ўзиро муросаю мадора қилишга мажбур бўлади.\nБизнингча, аҳоли нуфусининг бу тариқа ортиб боришидан фожиа ясаш шарт эмас. Чунки инсоният туғилишга эътибор қаратгани билан ўлимни камайтиришнинг уддасидан чиқа олмаяпти.\nИқтисод илмига кўра, ишлаб чиқаришнинг уч асосий унсури бор: табиат, сармоя ва инсон. Инсон бу унсурларнинг энг улуғи ва муҳим аҳамиятга молигидир. Аҳоли сони ортишидан хавотирга тушаётганларнинг ишлаб чиқаришдаги ўрнини эътиборга олмай, унга фақат истеъмолчи сифатида қарашади. Ҳолбуки, инсоннинг Ер юзидаги тараққиёт ва яшаш шароитини яхшилашга қўшган ҳиссасини ҳеч нарса билан ўлчаб бўлмайди. Нуфуснинг ортиши аслида инсонларнинг яхшироқ ишлашни тақозо этадиган омиллардан биридир. Эҳтиёжлар инсонни тараққиёт учун янги-янги ихтиролар қилишга ундайди. Бугун инсон денгиз тубларидан ва фазодан ризқини ахтармоқда.\nЕр юзи ва коинотдаги мавжуд мувозанатни ҳеч ким инкор этолмайди. Ер куррасида яшайдиган барча махлуқот сонида чегара ва мувозанат мавжуд. Масалан, «Sismibrium Sophia» деган дарахт йилига етти юз эллик мингта уруғ сочишига қарамай, Ер юзини босиб кетаётгани йўқ. «Денгиз юлдузи» балиғи бир мартада икки юз миллионгача уруғ қўяди. Лекин денгизларни айни шу балиқлар эгаллаб олмаган, яъни мувозанат бузилмаган. Башарият ҳам ушбу илоҳий низомдан четда эмас.\nДругие материалы в этой категории: « Онага эҳтиром – динимиз талаби\tМутолаа – тафаккур чархи, камолот мезони »


Антон Чехов. Серташвиш меҳмон (ҳикоя) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Жаҳон насри онлайн антологиясиАнтон Чехов (1860-1904; Россия)Антон Чехов. Серташвиш меҳмон (ҳикоя)\nЧоп этилган 10.11.2019 12.02.2019 МуаллифZiyouz.uz\nЎрмон қоровули Артёмнинг қийшайиб кетган пастаккина уйчаси. Деворга осилган катта қора образ тагида икки киши ўтирибди: бири Артёмнинг ўзи — пакана бўйли, юзлари қариганликдан буришиб бўйнигача соқол босиб кетган озғингина мужик, иккинчиси бир ёқдан келган овчи — новча, яп-янги қизил кўйлак ва узун қўнжли ов этиги кийган ёшгина йигит. Булар кичкинагина уч оёқли столча олдида скамейкада ўтиришибди. Стол устида бутилкага суқиб қўйилган шам милтиллаб ёнмоқда.\nТашқарида зим-зиё қоронғи, шамол оламни бузгудай бўлиб гувуллайди. Табиат момақалдироқдан дарак бермоқда. Шамолнинг шиддатидан дарахтлар қасирлаб эгилиб-эгилиб тушади. Деразанинг бир кўзига қоғоз ёпиштирилган; ўзилиб тушган япроқлар шунга келиб урилар ва қоғозни шитирлатар эди.\n— Мен сенга айтсам, диндош… — деб ингичка овоз билан секин гап бошлади Артём, чўчигансимон, кўзларина овчига киприк қоқмай тикиб. — Мен бўридан қўрқмайман, айиқдан ҳам, ҳар қандай йиртқич ҳайвондан қўрқмайман-ку, лекин одамдан жуда қўрқаман. Ҳар қанақа махлуқдан милтиқ отиб, ёки бошқа бирон йўл билан бир амаллаб қутилиб олиш мумкин, аммо ёмон одамдан сира ҳам қутула олмайсан.\n— Рост гап! Ҳайвонни отиш мумкин, лекин биронта қароқчини отиб кўр-чи, жавобгар бўласан, Сибирга ҳайдашади.\n— Эй ука, шу ўрмонга қоровул бўлганимга ўттиз йил бўлай деб қолди; шу орада ёман одамлардан қанча кўргиликлар кўрдимки, айтсам тамом бўлмайди. Уйимга келиб кетган одамнинг сону саноғи йўқ. Уйим йўл ёқасида, серқатнов жой, ҳар бир йўловчи бошини суқиб ўтмаса, иложи йўқ. Ноинсофлар шартта эшикни очиб, кириб кела беришади; шапкасини олиш йўқ, чўқиниш йўқ, худди бериб қўйгани бордай дўқ қилади-да: «Нон топиб бер, фалонингни-тугинингни…» деб сўкади. Ҳа, мен нонни қаёқдан олай? Сендан нон қарзим борми? Ёки мен кўчадан кириб келган қар бир ароқхўрни тўйғизадиган миллионерманми? Қани, гап таъсир қилса! Кўзидан одам қўрқади… Бўйнида крести бўлмаса, худодан қўрқмаса… Бир балойи азим-да. Уялмай-нетмай қулоқ тагига тарс солиб қолади! «Нон бер дейман!» деб бақиради. Иложинг йўқ, берасан… Бу малъунлар билан айтишиб бўладими? Баъзилари худди барзангига ўхшайди: кифти бир қулоч келади, мушт демаганинг ҳар бири оёғингдаги этикка баравар. Менинг жасадим эса — бу, мана, ўзинг кўриб турибсан, бир муштлик ҳолим бор… Ноилож олдига нон қўяман; у эса, қорнини тўйғазади-да, чўзилиб ётиб олади. Пул берай дейиш йўқ, раҳмат — йўқ. Баъзилари мендан пул талаб қилишади-я! «Пулинг қаерда, айт!» деб қистаб қолади. Менда пул нима қилсин? Пулни қаёқдан олай?\n— Ўрмонда ишлайсан-у, пулинг нега йўқ бўлсин! — деб кулди овчи. — Ҳар ой маошинг тайин, бундан ташқари ўғринча ёғоч сотсанг керак.\nАртём чўчиб тушди ва овчига хўмрайиб қараб қўйди, соқоли зағизғоннинг думидай селкиллай бошлайди.\n— Сен менга бунақа гапларни айтишга ҳали ёшлик қиласан. Оғзингга қараброқ гапир, то рўзи қиёматда худо олдида жавоб берасан. Сен ўзинг кимсан? Қаерлик бўласан?\n— Вязовкаликман. Нефед оқсоқолнинг ўғли бўламан.\n— Милтиққа ишқибоз экансан-да… Мен ҳам ёшлигимда шу номаъқулчиликни кўп яхши кўрар эдим… Ҳей, товба! Не-не гуноҳ ишларни қилганмиз, болам, — деб эснаб олди Артём. — Дунёда тузук одам жуда кам, аммо каззобу каллакесарнинг, худо кўрсатмасин, саноғи йўқ.\n— Мендан ҳам хавотир бўлаётибсанми дейман…\n— Ҳе, йўғе! Сендан нега хавотир бўлай? Кўринишингдан маълум, мен ҳам одам танийман… Сен эшикдан кирган замон чўқиндинг, одоб билан таъзим қилдинг… Сен бошқа… Сенга нон берса савоб бўлади. Лекин мен бир бева одамман, печь ёқмасдан ўрганганман, самоваримни сотиб юборганман… Гўшт-ёғ деган нарсага кучим етмайди, камбағалчилик… Лекин нон десанг — марҳамат.\nШу пайт стол тагида алланима ириллаб юборади, кетидан бўғиқ овоз эшитилади. Артём чўчиб тушди ва дарҳол оёқларини тортиб олиб, «бу нима?» дегандай қилиб овчига қаради.\n— Менинг итим, мушугингга ириллаяпти, — деди овчи. — Жим! Ёт! Худди калтак ейсан! Мушугинг ҳам роса озиб кетибди, оғайни! Жуни билан суяги қолибди, холос.\n— Роса қариди, яқинда кўздан қолади… Демак, вязовкалик бўламан дегин!\n— Сира ҳам овқат бермабсан. Мушук ҳам жонивор… Қараш керак, увол бўлади, ахир!\n— Вязовкаларинг яхши жой эмас, — дейди овчининг гапини эшитмасликка олиб, сўзини яна давом эттиради Артём. — Бир йилда икки марта черковни ўғри уриб кетди… Шунақанги имонсизлар ҳам бўлар экан-да? Демак одам у ёқда турсин, худодан ҳам қўрқишмайди. Наҳотки худонинг мулкига чанг солса-я! Бу ноинсофларни дорга осса ҳам камлик қилади. Қадимги замонда губернаторлар бундай касофатларни жаллод қўлига топширарди.\n— Қандай жазо берсанг ҳам, бари бир фойдаси йўқ, дарра билан тилимлаб ташласанг ҳам, суд қилиб осдириб юборсанг ҳам, ёмон-ёмонлигини қўймайди.\n— Ё худоё худовондо, ўзингнинг раҳминг келсин, — деб хўрсиниб қўйди ўрмон қоровули. — Тамомий душману дилозорлардан ўз паноҳингда асрагайсан!.. Ўтган ҳафта Воловьи Займишчада бир ўроқчи шеригининг кўксига чолғи ўроқ билан солган экан, тил тортмай ўлибди. Бекордан-бекорга-я! Ё худоё товба-ей! Битта ўроқчи қовоқхонадан чиқиб келаётган экан… маст бўлиб… Иккинчиси унга рўпара келиб қолибди… Буниси ҳам ичиб олган экан…\nАртёмнинг ҳикоясини диққат билан тинглаб ўтирган овчи, бирданига сесканиб тушди ва бурилиб ташқари томонга қулоқ солди.\n— Тўхта-чи! — деди у, Артёмнинг сўзини бўлиб, — Биров бақираётганга ўхшайди.\nОвчи билан қоровул кўзларини қоронғу деразадан узмай қулоқ солдилар. Қаттиқ шамол бўлганидан гувуллаб ҳайқираётган ўрмон томондан ғалати-ғалати овозлар келар эдики, буни фақат астойдил тинглаган зийрак қулоқгина эшита оларди. Лекин бу, нажот истаб бақираётган бирон одамнинг товушими, ёки мўрида ўралишган шамолнинг ашуласими — ажратиб бўлмас эди. Шу орада кучли шамол тўлқини келиб, ўзини томга урди ва деразадаги қоғозни шалдиратиб юборди. Ана шунда «Войдод!» деган овоз аниқ эшитилди.\nОвчи рангги ўчган ҳолда ўрнидан турди.\n— Боядан бери каллакесар-у йўл тўсар деб тоза вайсадинг. Мана, айтганинг келди, шекилли.\n— Худоё, ўзинг асрагайсан! — деб қоровул ҳам рангги ўчган ҳолда ўрнидан турди.\nОвчи дераза олдига бориб, сиртга қаради ва қайтди.\n— Зим-зиё! Тун ҳам шунақа бўладими! — деб куйинади у ўз-ўзидан. — Ҳамма ёқ зулмат! Айни қароқчи юрадиган пайт бўлибди… Эшитдингми? Яна додлади.\nҚоровул деволдаги образга тикилади, сўнгра, овчи томонга бурилиб қарайди ва бу кутилмаган ҳодисанинг ваҳимасида дармони қуриб, скамейкага ўтириб қолади.\n— Барака топкур! — деб ялинади у йиғламсираб. — Сен чиқиб даҳлизнинг эшигини тамбалаб келсанг, яхши бўлар эди. Шамни ҳам ўчирмасак бўлмас.\n— Вақт шунақа. Фалокат босиб, тўғри кириб келишса-я!.. Худоё, осий бандангман!..\n— Ёрдамга дарров етиб бориш керак-ку, эшикни тамбала дейди-я! Каллаварам-ей! Қани, юр, борайлик!\nОвчи милтиғини елкасига осди, шапкасини ҳам олди.\n— Қани, кийин, милтиғингни ол! Флерка, ма! — деб итини чақирди. — Флерка!\nСкамейка остидан сеттер билан кўппак жинси аралашган, узун қулоқларини ит талаган Флерка чиқди. У эгасининг оёғи олдига бориб чўзилди ва думини ликиллатди.\n— Турмайсанми ахир?! — деб бақирди овчи қоровулга. — Ёки боргинг келмаяптими?\n— Ўзим зўрға турибман-ку! — деб қўлини силтади қоровул ва бутун вужуди билан буралди. — Худойим ўзи асрасин!!\n— Бормаслигингга сабаб нима?\n— Бояги ваҳимали гаплардан кейин мен энди бир қадам ҳам силжимайман. Ким бўлмасин, панои худо! Қоронғида ўрмонда тентираб менга нима бор?\n— Нега қўрқасан? Ёки милтиғинг йўқми? Қани, юр, сазамни ўлдирма! Ёлғиз одамни ваҳима босади, икки киши бўлса — парвои палак!.. Ана! Тағин додлади. Бўл тезроқ!\n— Мени ҳали ҳам тушунмабсан, йигит! — деб ёлворди қоровул. — Ёки ўзини-ўзи жарга ташлайдиган аҳмоқ деб билдингми?\n— Демак, бормас экансан-да?\nҚоровул «чурқ» этмади. Ит ҳам додлаган овозни эшитди, шекилли, вовуллай бошлади.\n— Борасанми, йўқми дейман сенга? — деб бақириб юборди овчи. Унинг кўзлари ғазабдан олайиб кетган эди.\n— Худо урсин, елим экансан!.. — деб ғижинди қоровул. — Ўзинг бора бер-да!..\n— Ие!.. Вой аблаҳ! — деб сўкинди ва итини чақириб, эшик томонга бурилди.\nОвчи чиқиб кетди, эшик ланг очиқ қолди. Ҳовуллаб шамол кирди ва шамни «лип-лип» ўйнатди. Шам «лоп» этиб бир кўтарилди-ю, ўчди.\nҚоровул эшикни бекитар экан, чақмоқ чақди ва унинг шуъласида кўлмак сувлар, эшик олдидаги қайинлар ва кетаётган овчи яққол кўринди. Узоқда момоқалдироқ гулдиради.\n— Товба, товба, товба! — деб шивирлади қоровул ва йўғон бир таёқни каттакон темир ҳалқага суқиб, шошиб-пишиб эшикни маҳкам тамбалади. — Ҳаво роса айнадида, худо-ей!.. — У уйчасига қайтиб кирди, қоронғида тимирскилаб печни топди ва бошигача бурканиб ётиб олди. Пўстин тагидан қанчалик диққат қилиб қулоқ солса ҳам додлаган одам товушини эшита олмади. Момоқалдироқ тобора кучаймоқда, шамол ҳайдаб келган ёмғир томчилари дераза кўзларига ва ёпиштирилган қоғозга роса шатирлата бошлади.\nҚоровул шу ваҳималар остида ўзича ўйлайди ва овчини ёмғирда ивиб кетган, тўнкаларга қоқилиб-йиқилиб юрган кайфиятда кўз олдига келтиради. «Алвасти чақирди. Мана энди ваҳима босиб, дағ-дағ қалтираётгандир. Ажаб бўлди!».\nОрадан ўн минут ўтмай оёқ товуши эшитилади, сўнгра биров эшикни қаттиқ тақиллатади.\n— Мен, — деб жавоб қилди овчи. — Оч!\nҚоровул печь устидан тушиб, шамни топиб ёқади ва эшикни очади. Овчи билан ити роса ивиган ҳолда кириб келишди. Улар энг қаттиқ жалада йўлда эдилар. Энди устларидан сиқилмаган латтадан оққандек сув оқиб турарди.\n— Арава ҳайдаб кетаётган бир хотин, — деди овчи энтикиб, — йўлдан адашиб чангалзорга кириб кетибди.\n— Ана аҳмоқ! Шунга бақирибдими? Қўрқиб кетганда… Иш қилиб йўлга чиқариб қўйдингми?\n— Сендақангги аблаҳга жавоб беришни истамайман.\nОвчи ивиган шапкасини скамейкага улоқтирди-да, сўзини давом этдирди:\n— Мен сени энди билдим: сен энг аблаҳ, энг разил одам экансан. Тағин қоровулсан-а, маош оласан! Минг лаънат сенга!\nҚоровул ўғри мушук сингари юриб, печь ёнига борди ва секингина йўталиб, ётиб олди. Овчи скамейкада бир оз хаёл суриб ўтирди-да, ивиган ҳолича чўзилди. Бир оздан сўнг туриб шамни ўчирди-да, тағин ётди. Момоқалдироқ роса овжига чиққан пайтда у тўлғаниб тушди ва қоровулни койиди:\n— Қўрқар эмиш… Борди-ю, ўша хотинни ўлдиришмоқчи бўлса-чи? Унга ким мададкор бўлиши керак? Тағин бу кўпни кўрган қари-я, диндор одам-а!.. Сатқаий одам кет-е, тўнғизнинг ўзи экансан…\nҚоровул йўталди ва чуқур нафас олди. Қоронғида Флерка қаттиқ бир силкинган эди, ивиган жунларидаги сувлар ҳамма ёққа сачраб кетди.\n— Бундан чиқдики, муштипар бир хотинни ўлдириб кетса, парвойингга ҳам келмас экан-да! — деди овчи. — Худо урсин агар, сенинг мунақалигингни илгарироқ билганимда…\nГап тўхтади. Жимлик… Ҳаво ҳам ёришди… Момақалдироқ йироқлашиб кетди, лекин ёмғир ҳали ҳам тинмаган эди.\n— Борди-ю, додлаган одам хотин бўлмаса, сен ўзинг додлаётган бўлсанг-чи? — деб жимликни яна бузди овчи. — Додингга ҳеч ким етиб келмаса, хўш, ҳолинг нима бўлар эди, ҳайвон? Ўйласам, ҳали ҳам ўзимга келолмайман-а! Ҳе касофатинг ўзингга ургур, бадбахт!\nОвчи хийла вақтгача индамай ётди, ниҳоят:\n— Бундан чиқдики, сенда пул кўп, пули кўп одам кўрқоқ бўлади. Камбағал ҳеч кимдан қўрқмайди.\n— Бу сўзларинг учун худонинг олдида жавоб берасан — деб ғўнғиллади печь устида ётган Артём. — Менда пул нима қилсин?\n— Ростдан-а? Пул ҳамиша аблаҳда юради. Бўлмаса нега одамдан қўрқасан? Демак, пулинг кўп! Шу қилганингга бор-у йўғингни шилиб олсам, роса мулла бўлар эдинг-да!\nАртём оҳистагина печь устидан тушиб шамни ёқдида, образ тагига бориб ўтириб олди. Ранги тамоман ўчиб кетган, кўзларини овчидан узмас эди.\n— Мана ҳозир ҳамма пулингни шилиб оламан, — деди овчи ўрнидан тураётиб. — Сен нима, ҳазиллашаётибди дейсанми? Сендайларнинг жазосини бериш керак. Гапир, пулни қаерга яширгансан?\nАртём оёқларини йиғиштириб олди, кўзлари мўлтиради.\n— Нега булонглайсан? Пулинг қаерда? Тилинг борми? Гапир дейман, касофат! Нега индамайсан?\nОвчи ўрнидан ирғиб турди-да, унинг ёнига борди.\n— Бойқушга ўхшатиб, кўзингни чақчайтирма! Қани бўл! Бер пулни, йўқса отиб ташлайман!\n— Мени бунча қийнайсан? — деб ялинди қоровул кўзлари жиқ ёшга тўлиб. — Мен сенга нима қилдим? Теппамизда худо бор! Бу ҳақоратларинг учун у дунёда жавобгар бўласан. Мендан пул талаб қилишга ҳеч бир ҳақи-ҳуқуқинг йўқ.\nОвчи йиғлаётган Артёмнинг юзига тикилиб туриб, ўйланиб қолди ва ундан узоқлашди, кейин жаҳл билан шапкасини бостириб кийди-да, милтиғини олди.\n— Эҳ… башарангни нахс босиб кетибди! — деди у ғазаб билан. — Дийдорингни кўргим йўқ! Бари бир бу ерда ухламай тонг оттираман. Кетганим яхши, хайр! Флерка! Ма!\nЭшик тарс очилди-да, серташвиш меҳмон итини эргаштириб чиқиб кетди…\nАртём дарҳол эшикни беркитди, чўқиниб олди ва ётди.\n← Аввалги Аввалги Салоҳиддин Сирожиддинов. Фариштали аёл (спектакль)\nКейинги → Кейинги: Шукур Холмирзаев. Олис юлдузлар остида (ҳикоялар)


Самбо бўйича жаҳон чемпионати Москванинг ўрнига Тошкентда ўтказиладиган бўлди\n19 май 2022, Тошкент вақти: 13:24\nСамбо бўйича жаҳон чемпионати Москвада ўказилиши лозим эди.\nСамбо бўйича 2021 йилги жаҳон чемпионати Тошкентда 12-14 ноябрда Тошкентда ўтказилади. Бу қарор Халқаро самбо федерациясининг Москвада 24 март куни ўтказилган ижро қўмитаси йиғилишида қабул қилинди.\nАввалроқ Халқаро самбо федерацияси жаҳон чемпионатига Москва мезбонлик қилиши ҳақида қарор чиқарганди. Бироқ ўтган йилнинг декабрида Спорт арбитраж суди Россияни икки йил давомида жаҳон чемпионатлари ва олимпиадаларни ўтказиш ҳуқуқидан маҳрум қилган. Шу муносабат билан самбо бўйича жаҳон чемпионати Тошкентга кўчирилди.\nОсиё самбо иттифоқи жаҳон чемпионатини ўтказиш учун спортчиларга Ўзбекистонга виза олинишига кўмаклашишни ваъда қилди. Мазкур кўмак жаҳон чемпионатида иложи борича кўпроқ давлатлар ва спортчилар иштирок этишини таъминлаш мақсадида кўрсатилади.\nАйни пайтда июнь ойида Тошкентда самбо бўйича Осиё чемпионати ҳам ўтказилади.


Сўйлаётган олов ўйини. Саломат Вафо. - Nurzamon.uz\nСўйлаётган олов ўйини. Саломат Вафо.\nЭмишки, одамзод яралишида инсонга жон сурнай билан кирган экан. “Сурнай Лазги”сини эшитган хоразмлик, ҳусусан Ўзбекистоннинг барча халқлари ҳам ҳаяжонланиб рақсга тушиб кетади.”Лазги”да ана шундай инсон руҳиятига таъсир қилиувчи гўё одамзод яралиш ибтидосига имдодлар бор.\nЖаҳон википелиясида "Хоразм Лазги” рақсининг 9 хил тури борлиги ҳақида маълумот берилади..Хоразм халқлари севиб ўйнайдиган “Сурнай Лазги”сини энг аввало эътироф этишимиз лозим. “Сурнай Лазгиси” Хоразмда ва Хоразмдан ташқари мамлакатларда ҳам оммавий ҳолатда ўйналади. Ушбу рақсга “Қайроқ Лазги”,”Дутор Лазги”, “Салки Лазги”, “Чангак Лазги”, “Гармон Лазги”,“Хева Лазги” си..каби турлари киради. Бу шиддатли,жўшқинлиги билан Аму дарёни эслатадиган ва бевосита инсон қалбига таъсир қиладиган мусиқа тарихи олис ..“Авесто” даврларига бориб тақалган экан.\nШунинг учун бу гўзал рақс тури 2019 йил 13 декабрь куни Ўзбекистон маданий ёдгорлигининг бир қисми сифатида ЮНЕСКОнинг инсониятнинг репрезентатив номоддий маданий мероси рўйхатига киритилди.\nЎзбекистон “Олтин мерос” халқаро жамғармасининг “Хоразм Лазги”си ҳақидаги 40 варақлик таклиф ва тавсиялари ЮНЕСКО тамонидан қабул қилиши жуда ўринли бўлган. Негаки, хоразм санъатининг гултожи ҳисобланган “Лазги” рақс туркуми тарихи жуда узоқ замонларга бориб тақалади. Олимларнинг тадқиқотига кўра мелоддан аввалги У1- У асрларда қадимий Хоразм ҳудудида жойлашган “Қўйқирқилганқалъа”,“Тупроққалъа” харобаларидан рақс туашаётган аёл ва арфа чалаётган қизнинг сопол идишларда акс этган сувратларини топилган эди.\nМен кўп асарларимда энергияси, шиддати билан “Хоразм Лазги”сини дунё туркий халқларининг гимни дея эълон қилиш лозим дея ёзганман. Бу гўзал ўйин турига ЮНЕСО ташкилоти халқаро расмий мақом бериб барча санъат мухлисларини шод этди. Мен халқаро эътироф этилган ўйин йўлининг на қадар халқ ҳаётига сингиб кетганини Хоразмда туғилган инсон сифатида ўз ҳаётим мисолида ҳикоя қилмоқчи эдим.\nҲатто, бугунги кунгача оддий халқнинг ичида байрам, сайлларда, тўйларда эркак ва хотин- қизларнинг рақс тушиши сақланиб қолган. Хоразм элатларида никоҳ тўйларида олов атрофида рақс тушиш ва келин саломида ушбу маросимнинг бошида Анбар онага салом ва таъзим этишдан бошланади.\nПрофессор Исо Жабборов ўзининг “Юксак маданият ва ноёб маънавият маскани”асарида “Лазги”нинг 8 та тури ҳақида фактлар келтиради. У “Лазги”ни олов рақси деб айтайди. Исо Жабборов бугунги кунда халқ орасида сақланиб қолган Анбар она образи “бу “Авесто”дан замонидан келаётган Анахита образи..” дейди. Яъни хоразмликлар исломгача ўз маросимларини Анахита Авидусура шаънига мадҳиялар билан бошлашган экан.\nХоразм мусиқасининг чуқур билимдони Ардахан (Туркия) университети, Гўзал санъатлар факультети PR.DR Ботир Матякубов мусиқашунос Сафия Собированинг “Лазги” сарловҳали (“Ёшлик” журнали,1983 йил 1 сонида) мақоласидан иқтибос келтиради.\n“Хоразмшоҳ Жалолиддин Мангубердининг (1198-1231) аскарлари Кавказ юришларининг бирида меҳтарлар ижросида “Лазги” жанговар рақси чалингач .. жангчилар биргаликда ўйинга тушади”.\nАбулғози Баҳодирхоннинг “Мен туғилмай туриб юз йил олдин Орол ва Хазор денгизи бирлашган бўлиб Хоразм ва Ширвон мамлакатлари орасида сув йўли орқали борди—келди ривожланган экан”. ”(Abul Ğozıxon “Şajaraıy Turk” T., “Çölpon”1992 y. 9 b”). Ушбу маълумотига таянадиган бўлсак, Хоразмча “Занжи Қорабоғ, ”Оразибон”, “Лазги” каби куй ва рақслар, тор, соз(гармон), сантур, буламон, занг, даф каби чолғулари жўрлишгида чалинган. Жой номлари, мусиқа созларининг яқинлиги Хоразм ва Кавказ халқларининг тарихий узоқ ва маъданий яқин алоқаларини яққол тасаввур қилишимиз мумкин.\nШу ўринда халқ ичида яшаётган ривоятнома хабарлардан бирини келтирамиз. 1987 йилларда Кавказга бориб таътил ўтказиб келган хоразмликлар қизиқ бир информацияни айтишган эди. Эмишки, Жалолиддин Мангуберди лашкари юришларда қишловни Кавказдаги овулларда ўтказар экан. Тоғли баъзи бир халқлар “..биз Жалолиддин Хоразмшоҳнинг лашкарларидан дўраган.. халқлармиз” дейишар экан.\nХоразмшоҳларнинг шонли юришларидан олдин “Лазги” куйини чалиб харбий юришга отланишгани кўпгина асарларда ўз аксини топгандир. Лашкарлар юришлардан ғалаба билан қайтганда ўнлаган сурнайчилар ва ноғорачилар узоқ йўлларга бориб лашкарни қарши олишар экан. Агар қўшин мағлуб бўлиб, шаҳидлар кўп бўлса, сурнайчилар қалъа деворлари устига чиқиб нола қилишар экан.\nХоразмшоҳларнинг асрий урф –одатлари, қиёссиз санъати Хива хони Муҳаммад Раҳимхон Феруз (1845 -1910)тамонидан ҳужжатлаштирилган эди. Феруз даврида Хоразм маданияти,санъати ва адабиёти гуллаб- яшнаган эди.Феруз даврида Хоразмнинг “Олти ярим мақоми ..”устида машаққатли меҳнат олиб бориб ноталаштирилган эди. Хоннинг сарой созандалари тамонидан “Лазги”нинг бир нечта тури баҳор ва кузда ўтказиладиган сайлларда чалинар, халқ эса рақс тушар эди.\nШу ўринда болалигимда юз берган воқеа эсимга тушади. Менинг онамнинг оғаси Қозоқ дойим чорва фермасининг мудири эди, у қаътиятли, сахий, санъатга қизиқадиган одам эди. Ҳали Чўқли овулимизда ҳеч кимда патефон бўлмаган вақтда Қозоқ дойим катта икки ёнбоши ёғоч билан зийнатланган катта патефони бўлиб ва уларнинг устунлари кўп ва шифтида катта ойнаванд туйнуги бўлган айвонида узун кун “Сайёдхон ва Хамро”,” Гўрўғли” достонлари қўшиқлари янграб ётарди.Дойим хукмдор, талабчан одам бўлгани учун унга ҳеч ким патефонни ўчиринг дейишга ботина олмасди.\nҚозоқ дойим вақти ҳўш чоғларда мени ва авлодимиз болаларини патефонни қўйиб “Лазги”га ўйнатарди. Ўша даврда уруғимиз болалари орасида қиз болалар кам бўлгани учун асосан ўғил болалар билан рақс тушардим. Дойим бундай пайтларда ўйинимиздан муттаасир бўлиб “Ёқут, Қизилжардан олиб келган матирларни қизилини олиб чиқиб Саломатга бер ” деб буюрарди. Дойим гўё улкан майдонда бош курашчини енгган одамдай ҳайқириб юборарди.”Уша вулани ангакиннан уша..чил, чил..от, ера от дея далда берарди... ”. Ўшанда тоғам қарсак чалиб ўрнидан турди ва киссасидан қирмизи қоғоз чиқарди. “Бугун сени баҳонг 10 бўлди...Саломат” деди. Афтидан мен ўша вақтларда 8-9 ёшларда бўлиб “10 рубль”ни кўрмаган эдим. Бугунги куннинг педагоглари болага пул бериш ёмон тарбия воситаси деб баҳолашади. Аммо, мен болалигимда, балки... сарғиш 1 рубль, мовий тус 5 рублларни пул деб билгандирман. 10 рублни кўрмаганим учун уни менга берилган аллақандай олий мукофот деб ўйлаганман.\nБалки, болаарлигимда шу аммаларим, холаларим тўйларда номдор ўйинчилар белига боғланадиган ипак матир билан тақдирланганим учунми...санъатга муҳаббат барча хоразмликлар каби болалигим билан улғайган эди.\nБу “Лазги”нинг халқ қалбида камол топишига мисол эди.\nҚайси бир олим хоразмликларнинг бешикда ётган гўдаги аллақандай оҳанг маромида йиғлайди деб ёзган эди.Бу қай даражада ҳақиқат эканлигини.. билмадим, аммо улуғ хакам Ибн Сино “Лазги”ни айниқса “Сурнай Лазги”сини тиб даволаш усулларига киритилган, шарқда касалликни энг аввало инсон руҳини даволашдан бошлашган. Чунки, фақат рақс чоғида инсон жисми ва руҳи бир вақтда уйғунликка келар экан. Касаллик ҳолатида эса одам руҳи ва жисми орасида бузилиш, масофа пайдо бўлар экан.Баъзи ҳолатларда касаллик ана шу номувофиқликдан келиб чиққан деб ҳисобланган.\nХоразм санъати тадқиқотчилари “Лазги”нинг расмий равишда ижро қилина бошлаганига юз йил тўлди дея эътироф этишади.Мусиқа мутахассислари “Хоразм Лазги”сини илқ маротаба Ўзбекистон Халқ артисти Комилжон Отаниёзов сўз ила ижро этган дея таъкидлашади. Комилжон уста ушбу феноменал куйга шоир Комил Хоразмийнинг “Кимнинг севар ёрисан” ғазалини қўйиб айтади. Улуғ хофиз Отажон Худойшукуров ҳам “Хоразм Лазги”сини энг юксак пардаларда ижро этган эди.\n" .. 360 томирга.. 440 суякка..қорагўз бўй..бўйи..бўй..".\n1970 йиллар.. элатимизда баҳор келиши билан қариндошлар йиғилиб сумалак,қорма деган овқат пиширишар эди. Хоразмча ташкил деб аталадиган бундай маросимда қариндошлар йиғилиб ўйин- кулги қилишарди. Хоразмда ҳар бир қишлоқ, элатнинг ўз созандалари бўлади. Бундай маросимда қариндошларимиз эркакларининг “Лазги” га ўйнаши бу жуда ўзга ҳолат эди. Улар аввал ҳазил –ҳузул қилиб бир-бирини даврага тортиб, ўртага чиқишарди. Шу вақтда “Лазги” янграрди, нозланна - нозлана гамрон жўр билан бўларди. Эсимда адабиёт ўқитувчиси раҳматли Пўлат ака, Омонгалди оға,Шуҳрат укам ўртага чиқишарди. Сурнай яна тилга кирарди"..иии..ииийй..омонай..омон.. "..Дойиларим, оғаларим виқор билан гўё хоразмшоҳ лашкарлари жангга отланандай қулоч ёйиб даврани айланишарди. Сўнг бутун вужудини титратиб қўлларини қарсиллатиб, ерларни гурсиллатиб “Лазги”га ўйнай кетишади.Сурнай тилга киради "..ии..иийй..".." бургутлар парвозга шайланинг......бургутлар парвозга шайланинг.." дея мусиқа нола қилади..\n“Хоразм Лазги”си 2019 йил 13 декабрь куни Ўзбекистон маданий ёдгорлигининг бир қисми сифатида ЮНЕСКО инсоният репрезентатив номоддий маданий мероси рўйхатига киритилди.\n2019 йилнинг 13 декабрь куни Хоразм халқининг минг йиллар.. ўн минг йиллар давомида халқ ичида айвонларда, уйларда, майдонлар, кўчаларда .. янграб ётган...ҳали дунё билмаган, танимаган саҳрли “Лазги”си қад ростлади..Дунё энди “Хоразм Лазгиси”ни билади, дунё энди Хоразмнинг “Сурнай Лазги”сига рақс тушади. Чунки, “Сурнай Лазги”си оламга инсон руҳи тилида сўйлайди. Олов тилида сўйлайди..\n(Дўстларим. Икки-уч ойдан бери кўзим оғрияпти..бу мақолани эрталаб сайтга қўйишдан олдин ўқиб чиққан эдим. Бугун 9 июнь, соат 14.05..Матнга яна ўнлаб хатолар ва қайтариқлар киритилибди. Бу билан бугун сайтга юкланган "Ярадор арслоннинг сўнгги ноласи" мақоласига киритилган хатоларни..асосли эканини кўрсатишмоқчи, яъни иккала мақолада ҳам хато борлигини таъкидлашмоқчи бўлишган.Бу троллар кўп бўлса..мен улар ҳар бир матнга киритган хатони тўғирлаб улгурармиканман?. Бунинг устига кўзим ҳам оғрияпти..(Йиғлаётган смайлик қўя олмадим)Хатолар ҳақида манга Файсбук орқали ёзинг, илтимос.)


Қуролли тўданинг Ақтўбедаги ҳарбий қисмга ҳужум бошлаши тасвирланган видео пайдо бўлди\n21:02 / 05.06.2016\nYouTube порталида Қозоғистоннинг Ақтўбе шаҳрида қуролли гуруҳ томонидан ҳарбий қисмга ҳужум қилинишидан олдин қисм яқинидаги кўчада қуролланган кишиларнинг тўпланаётгани тасвирланган видео пайдо бўлди. Бу видео кўча камерасига ёзиб қолинган.\nБундан олдинроқ, интернетда ҳуқуқ тартибот органлари ходимлари ва жиноятчилар ўртасидаги отишмалар видеотасвирлари пайдо бўлганди. Унда полициячилар автомобиллари ортида жойлашган ҳуқуқ тартибот органлари ходимлари йўлни тўсиб олган ҳолда аксилтеррор амалиёт ўтказаётганини кўриш мумкин.\n5 июнь кунининг иккинчи ярмида номаълум шахслар Ақтўбедаги қуроллар сотилувчи 2та дўконга бостириб киришди ва сотувчилардан бирини ўлдириб, яна бирини яралашди. Қуролларга эга бўлган гуруҳ ҳарбий қисмга ҳужум қилган ва бу ерда 2 ҳарбий хизматчини ўлдириб, 9 кишини яралашган. Шунингдек, ҳужум қилувчилардан 3 нафари йўқ қилинган ва бири қўлга олинган.\nҲужум қилганлар радикал оқим аъзолари экани айтилган.\nАйни вақтда Ақтўбеда фавқулодда жорий этилган, савдо марказлари ва йирик дўконлар ёпилган, барча кўнгилочар тадбирлар ман қилинган, жамоат транспорти ҳаракати тўхтатилган.\n"Бир нечта жиноятчиларни қўлга олиш учун ҳаракатлар давом эттирилмоқда, баъзи жиноятчилар яширинишга улгурган", дея маълумот берган Қозоғистон ИИВ матбуот хизмати вакили Алмас Садубаев.\nПолиция одамлардан кўчага чиқмасликни сўрамоқда. Хабар қилинишича, шаҳарда интернетга чекловлар киритилган.


Видео « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\nМуҳаммад Солиҳ: Менинг фикрим оптимистик. Халқ бор!\nБи-би-си текшируви: Туркиядаги буюртма қотилликлар изидан 3- қисм\n2014 йилнинг 10 декабр куни Истанбулнинг Зайтунбурни мавзесида ўзбекистонлик имом Абдулло Бухорий ўзи ишлайдиган мадраса остонасида отиб ўлдирилганди. Би-би-си журналисти ўтказган тадқиқотларга кўра, ...\nБи-Би-Си: Истанбулдаги қотиллик – 2 қисм\nБи-Би-Си: Туркиядаги буюртма қотилликлар изидан\nСўнгги вақтлар Туркияда асли келиб чиқиши собиқ иттифоқ давлатларидан бўлган бир неча шахс ўлдириб кетилди. Бу қотилликларни россияликлар амалга оширгани борасида баъзи далиллар ўртага чиқди. Ана шунд...\nМирзиёев “Путиннинг одами”ми?\nБи-би-си аввалроқ мухолифатдаги Ўзбекистон Халқ Ҳаракатининг анжуманида қатнашиш учун Истанбулга сафар қилган россиялик таниқли журналист Ўрхон Жамол билан суҳбатлашган. Ўзбекистон ҳукуматига яқин сиё...\nХориждаги мухолифат Ўзбекистонга қайтадими?\nМухолифатдаги Ўзбекистон Халқ Ҳаракатининг 5 ноябр куни Истанбулда ўтиши режаланган навбатдан ташқари Қурултойи Туркиядаги фавқулодда вазият боис қолдирилган. Анжуманда қатнашиш учун мухолифат фаоллар...\nЧет эллик сайёҳ: Қалбимдагиларга ишонинг, Аллоҳ Туркияни қўримоқда\n“Чўлпон, Фитрат, Элбек… ҳар бири ўзгача олам эди”\nВали Қаюмхон: “Қўлимга ҳеч қачон қурол ушламаганман”\nГўзал Туркистон, сенга не бўлди?


Касильяс Роналду ҳақида: «Месси билан рақобат унга энг яхши бўлишга ёрдам берди»\nИкер КасильясКриштану Роналду\n«Реал» собиқ дарвозабони Икер Касильяс 35 ёшли форвард Криштиану Роналдунинг юқори спорт формаси ҳақида гапирди.\n«Роналду – ҳақиқий профессионал. У жисмоний ҳолатини юқори даражада сақлаб келади, ўз вақтида овқатланиб, ўз вақтида дам олади. Бу ҳар қандай спортчи учун муҳим жиҳатлар. Ҳозирги натижалари бу унинг меҳнатлари самараси. Яна бир жиҳати у ҳар доим энг яхши бўлишни истайдиган спортчидир.\nЭҳтимол, Месси билан Роналду ўртасидаги рақобат Криштиануга энг яхши бўлишга ёрдам берган. Аммо муваффақиятларнинг энг асосийси Роналдунинг профессионаллигидир. Айнан шу жиҳат уни футбол чўққисига олиб чиқди», - дейди испаниялик собиқ дарвозабон.\nМаълумот учун, ФИФА 2020 йилнинг энг яхши ўйинчиси деб «Бавария» ҳужумчиси Роберт Левандовскини топган бўлса, «Ювентус»нинг португалиялик форварди Криштиану Роналду 38% билан 2-ўринда, «Барселона»нинг аргентиналик ҳужумчиси Лионел Месси эса 32% овоз билан 3-ўринда қайд этилган.


«Xabar.uz»га жавоб: тўртта туман филиали раҳбарлари...\n11.02.2019 11:15 0 98\nЯқинда (2019 йил 1 февраль куни) «Xabar.uz» ахборот-таҳлилий порталида «Оёғи ердан узилиб қолган» идоралар...» сарлавҳали танқидий мақола берилган эди. Унда давлат кадастр хизмати тизимидаги муаммолар, фуқароларнинг асосли норозилигига сабаб бўлаётган ҳолатлар ҳамда соҳа ходимларининг лаёқати ва салоҳияти хусусида сўз юритилганди. Мақола чиққанидан олти кун ўтиб, Ўзбекистон Республикаси ер ресурслари, геодезия, картография ва давлат кадастри давлат қўмитасидан жавоб хати олдик.\nСайтда эълон қилинган танқидий мақолага бундай холис ва тезкор муносабат ҳақли эътирофга лойиқми? Албатта.\nҚўмита раҳбариятига ташаккур айтган ҳолда жавоб хати аслича эътиборингизга ҳавол этилмоқда.\nКадастр давлат хизматлари\nҲуқуқ 04/06, 12:04


Светлана Ортиқова Бош прокурорга ўринбосар бўлди...\n07.11.2019 16:41 0 2621\nЎзбекистон Сенати раиси ўринбосари Светлана Ортиқова Бош прокурор ўринбосари этиб тайинланган. Бу ҳақда Kun.uz хабар бермоқда.\nБироқ бу хабар ҳали расман тасдиқлангани йўқ.\nСветлана Ортиқова 1962 йил 1 январда Наманган вилоятида туғилган. 1987 йилда Тошкент давлат юридик университетини тамомлаган. Касбига кўра — ҳуқуқшунос, кўп йиллар прокуратура тизимида ишлаган.\n2010-2014 йилларда у Олий Мажлис Сенатининг Қонунчилик ва суд-ҳуқуқ масалалари қўмитаси раиси бўлган. Шунингдек, Марказий сайлов комиссияси раисининг ўринбосари сифатида фаолият олиб борган.\n2015 йил 20 январда президентнинг фармонига биноан Светлана Ортиқова сенатор этиб тайинланган ва шу йили у Олий Мажлис Сенати раисининг ўринбосари этиб сайланган. Ўша даврда Сенатга раислик қилган Ниғматилла Йўлдошев 2019 йил июнидан бери Ўзбекистон бош прокурори ҳисобланади.\nСенат Бош прокуратура Ниғматилла Йўлдошев Светлана Ортиқова


Бухоро ва Хоразмда 5 нафар бемор коронавирусдан фориғ бўлди - UzNews.uz\nБухоро ва Хоразмда 5 нафар бемор коронавирусдан фориғ бўлди\nЎзбекистонда коронавирус инфекциясидан фориғ бўлган беморлар сони 66 нафарга етди.\nСоғлиқни сақлаш вазирлигининг хабарига кўра, беморларнинг яна 5 нафари коронавирус инфекциясидан бутунлай соғайишди.\nМаълумотларга қараганда, Бухоро вилояти юқумли касалликлар шифохонасида даволаниб соғайган 4 нафар фуқаронинг икки нафари (бири Андижондан, яна бири эса Тошкент вилоятидан) Туркиядан Бухорога келган бўлиб, уларда 26 март куни коронавирус инфекцияси аниқланган эди. Яна фарғоналик икки нафар фуқаро эса чартер рейс орқали Россиядан Бухорога келишгач, уларда ҳам коронавирус инфекцияси тасдиқланганди.\nХоразм вилоятида юқумли касалликлар шифохонасида даволаниб соғайган яна бир нафар бемор эса, сурхондарёлик 32 ёшли фуқаро бўлиб, жорий йил Россиядан чартер рейсда Урганчга келгач, 25 март куни коронавирус инфекцияси аниқланган эди.\nБарча тузалган беморлар вилоят соғлиқни сақлаш бошқармаси масъуллари иштирокида реабилитацияга кузатилди.\nШундай қилиб, айни пайтгача мамлакатимиз бўйича жами 66 нафар бемор коронавирус инфекциясидан тўлиқ соғайди.


Сенаторлар ургутлик ёшлар билан учрашди\nЎзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенатининг Ёшлар, маданият ва спорт масалалари қўмитаси раиси Бахтиёр Сайфуллаев ҳамда Сенат аъзолари Фарҳод Боқиев ва Фармон Тошев Ургут агротадбиркорлик ва сервис касб-ҳунар коллежида тумандаги Сўфи, Ўроқбойжар, Қайроқли ва Жартепа қишлоқларида яшовчи ёшлар билан учрашди.\nТадбир аввалида Б.Сайфуллаев ёшларга парламент юқори палатаси, унинг тузилмалари фаолияти, ёшларни санъат, маданият, спорт ва тадбиркорликка жалб қилиш борасида амалга оширилаётган ишлар, яратилаётган имкониятлар ҳақида сўзлаб берди.\nШундан сўнг сенаторлар ургутлик ёшларнинг Президентимиз илгари сурган беш муҳим ташаббус асосида китобхонлик, санъат, спорт ва ёшларни иш билан таъминлаш билан боғлиқ кўргазмали чиқишлари билан танишди. Ижодкор, изланувчан, тадбиркор, ғайратли ёшлар билан мулоқотлар жонли кечди. Ёшларнинг орзу-мақсадлари билан қизиқиб, таклиф ва мулоҳазаларини эшитди. Улар Сенат аъзоларига ўзларини қизиқтирган масала ва ўйлантираётган муаммоларини очиқ-ойдин билдиришди. Ўз навбатида, сенаторлар бандлик, ёшларнинг илмий фаолиятини изчил давом эттириш, шунингдек, таълим сифатини яхшилашга эътибор қаратиш, имтиёзли банк хизматларидан фойдаланиш каби масалаларни атрофлича муҳокама қилди.\n– Корхонамизда 55 нафар ёшлар ишлайди, эркаклар кийими ишлаб чиқариш билан шуғулланамиз, дейди тумандаги “Urgut sanoat servis” оилавий корхонаси раҳбари Мажидхон Исломов.\n– Бугунги тадбир келгусида корхонани кенгайтириш, Самарқанд шаҳри ва қўшни туманларда ҳам унинг филиалларини очиш ва маҳсулотларимиз сотувини кенг йўлга қўйиш учун аҳамиятли бўлди. Сенат қўмитаси раиси бу ҳаракатимни қўллаб-қувватлашини, бундай эзгу ҳаракатлар учун нафақат менга, балки тадбиркор тенгдошларимга “Ёшлар – келажагимиз” давлат дастури асосида кам фоизли кредит ажратилишида кўмак беришини билдирди.


"Дўрмон" миллий боғи тўғрисида Низом (ЎзР ВМ 17.06.2014 й. 159-сон қарорига илова) | Муҳофаза этиладиган табиий ҳудудлар ва объектлар. Қизил китоб | Атроф табиий муҳитни муҳофаза қилиш | Ер ва бошқа табиий ресурслар. Атроф-муҳит муҳофазаси | ЎзР КонунчилигиМаълумотлар тизими «"Дўрмон" миллий боғи тўғрисида Низом (ЎзР ВМ 17.06.2014 й. 159-сон қарорига илова)» | NRM.uz\nЎзР Конунчилиги/ Ер ва бошқа табиий ресурслар. Атроф-муҳит муҳофазаси/ Атроф табиий муҳитни муҳофаза қилиш/ Муҳофаза этиладиган табиий ҳудудлар ва объектлар. Қизил китоб/ "Дўрмон" миллий боғи тўғрисида Низом (ЎзР ВМ 17.06.2014 й. 159-сон қарорига илова)\n2014 йил 17 июндаги\n"Дўрмон" миллий боғи тўғрисида\n1. "Дўрмон" миллий боғи (кейинги ўринларда Миллий боғ деб аталади) Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг "Дўрмон" миллий боғини ташкил этиш тўғрисида" 2014 йил 5 июндаги 144-сон қарорига мувофиқ табиий-экологик, илмий, маданий ва эстетик қимматга эга бўлган ўсимликларнинг ноёб, қимматли навларини сақлаш, кўпайтириш ва улардан оқилона фойдаланиш мақсадида ташкил этилган.\n2. Миллий боғ муҳофаза этиладиган табиий ҳудуд тоифасига киради, алоҳида илмий, экологик, маданий ва эстетик қимматга эга, давлат мулки ҳисобланади ва унинг томонидан қўриқланади.\nМиллий боғ Ўзбекистон Республикасининг миллий бойлигидир.\n3. Миллий боғ ҳудудида унинг аниқ вазифасига зид бўлган ҳамда ўсимлик объектларини сақлаш, кўпайтириш ва тиклашга хавф солувчи ҳар қандай фаолият тақиқланади.\nМиллий боғ ҳудуди Тошкент шаҳри ва Тошкент вилоятини иқтисодий ва ижтимоий ривожлантиришнинг истиқболли режаларини, ҳудудларни режалаштириш ва ривожлантириш, аҳоли пунктлари ҳудудларини қуриш, ер тузиш схемалари тўғрисидаги шаҳарсозлик ҳужжатларини ишлаб чиқишда ҳисобга олинади.\n4. Миллий боғ Тошкент вилояти Қибрай туманидаги Дўрмон аҳоли пунктида 32,4 гектар майдонга эга бўлган ер участкасида жойлаштирилади.\n5. Миллий боғ банд этган ер участкаси хўжалик мақсадида фойдаланишдан олиб қўйилади ва Тошкент шаҳар ҳокимлиги ҳузуридаги Ободонлаштириш бош бошқармасининг Ҳукумат объектларига хизмат кўрсатиш бўйича Ихтисослаштирилган бошқармасига доимий фойдаланиш учун берилади.\nМиллий боғнинг ер участкаларини давлат ва жамоат эҳтиёжлари учун олиб қўйишга йўл қўйилмайди.\nМиллий боғнинг ер участкаларига ер солиғи солинмайди.\n6. Миллий боғнинг таъминоти ва ундан фойдаланиш, шунингдек унинг ҳудудида ўсимлик дунёси объектларини сақлаш "Дўрмон" миллий боғи дирекцияси (кейинги ўринларда Дирекция деб аталади) томонидан амалга оширилади.\nДирекция Тошкент шаҳар ҳокимлиги ҳузуридаги Ободонлаштириш бош бошқармасининг Ҳукумат объектларига хизмат кўрсатиш бўйича Ихтисослаштирилган бошқармасининг таркибий бўлинмаси ҳисобланади.\n7. Ташқи ёритишга ва Миллий боғ ҳудудидаги фавворага хизмат кўрсатиш Тошкент шаҳри ҳокимлигининг тегишли фойдаланувчи ташкилотлари томонидан амалга оширилади.\nII. МИЛЛИЙ БОҒНИНГ ВАЗИФАЛАРИ\n8. Қуйидагилар Миллий боғнинг вазифалари ҳисобланади:\nкатта илмий, маданий ва эстетик аҳамиятга эга бўлган ўсимликлар коллекциясини (айниқса нодир ва қимматли навларини) сунъий шароитларда яратиш ва сақлаш;\nўсимлик ресурсларидан ва дов-дарахтларнинг қимматли навлари коллекцияларидан самарали ва оқилона фойдаланиш учун табиий ва маданий флоранинг ўсимликлари хилма-хиллиги сақланиши ва бойитилишини таъминлайдиган режимни сақлаш;\nтабиий ва маданий флора ўсимликлари генофондини сақлаш ва қўриқлашнинг замонавий усулларини кенг жорий этиш;\nмаҳаллий табиий-иқлим шарт-шароитларини ҳисобга олган ҳолда хўжаликни илмий асосланган ҳолда ташкил этиш ва юритиш йўли билан ўсимлик дунёси объектларидан самарали, шунингдек экологик-маърифий ва илмий-тадқиқот мақсадларида фойдаланиш;\nўсимликларни зараркунандалар ва касалликлардан ҳимоя қилиш бўйича комплекс тадбирларни амалга ошириш;\nтурли географик зоналардан олинган уруғликлар ва кўчатларни айирбошлашни ташкил этиш;\nўсимликшунослик, селекция ва декоратив боғдорчилик масалалари бўйича илмий-тадқиқот ишларини ташкил этиш;\nҳудудларни ободонлаштириш ва кўкаламзорлаштириш лойиҳаларини ишлаб чиқиш ва амалга ошириш.\nIII. МИЛЛИЙ БОҒНИНГ РЕЖИМИ ВА УНИ ҚЎРИҚЛАШ\n9. Миллий боғнинг ҳудуди функционал зоналарга бўлиниши мумкин.\n10. Маҳаллий давлат ҳокимияти органлари саноат, ижтимоий, турар жой объектлари ва бошқа объектлар қуриш учун Миллий боғга туташ ҳудудлардан фойдаланиш тўғрисида қарор қабул қилишда ўсимликларни салбий таъсирдан ҳимоя қилувчи муҳофаза зоналари ташкил этилиши зарурлигини ҳисобга олишлари шарт. Зарур қўриқлаш зоналари ўлчамлари ҳар бир аниқ ҳолатда Миллий боғ дирекцияси ва Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси билан келишилади.\n11. Миллий боғ фойдаланиш ва кўкаламзорлаштириш мақсадида интродуцирлаштирилган ўсимликларни синаш ва уларни кўпайтириш учун базага эга бўлиши мумкин.\n12. Миллий боғ ҳудудида:\nушбу мақсадлар учун мўлжалланмаган саноат, хўжалик объектлари, уй-жойлар ва бошқа объектлар қуриш (Миллий боғ эҳтиёжлари учун мўлжалланганлари бундан мустасно);\nқидирув ишлари ва ҳудуднинг гидрологик режими ўзгаришига олиб келувчи ишларни бажариш;\nдов-дарахтлар, кўчатларни кесиш ва/ёки кундаков қилиш (санитария мақсадида кесиш ва парвариш қилиш учун кесиш бундан мустасно);\nўсимликларни йўқ қилиш ёки уларга шикаст етказиш;\nтупроқ эрозиясига ва тупроқ қоплами бузилишига олиб келувчи хатти-ҳаракатлар;\nқушларни ва бошқа ёввойи ҳайвонларни овлаш (илмий ва санитария мақсадларида фойдаланиш учун мўлжалланган овлаш бундан мустасно), уяларни, ҳайвонларнинг бошқа маконларини бузиб ташлаш;\nдоривор ўсимликлар, гуллар, мевалар, ҳўл мевалар, қўзиқоринлар, уруғликлар, баргларни тўплаш ва тайёрлаш (илмий мақсадларда фойдаланиш учун мўлжалланганлари бундан мустасно);\nтранспорт воситаларининг йўллардан ташқари ва бунинг учун махсус назарда тутилган жойлардан ташқари ҳаракатланиши ва тўхтаб туриши;\nмахсус назарда тутилган жойлардан ташқарида транспорт воситаларини ювиш;\nбегона шахсларнинг тегишли рухсатномасиз ҳаракатланиши;\nишлаб чиқариш ва истеъмол чиқиндиларини жойлаштириш;\nМиллий боғнинг ўсимликларига зарарли таъсир кўрсата оладиган фаолиятнинг бошқа турлари тақиқланади.\n13. Миллий боғ ҳудудига рухсат берилмаган киришнинг олдини олиш мақсадида унинг чегаралари бутун периметри бўйлаб тўсилади ҳамда огоҳлантирувчи ва маълумот берувчи белгилар ўрнатилади.\n14. Миллий боғга кириш Тошкент шаҳар ҳокимлиги томонидан тегишли органлар билан биргаликда ишлаб чиқиладиган ва тасдиқланадиган Миллий боғ ҳудудига кириш режими тўғрисидаги низомга мувофиқ ваколатли давлат органларининг рухсати билан амалга оширилади.\n15. Миллий боғ ҳудудини қўриқлаш ва унинг режими Миллий гвардия бўлинмалари ва бошқа ваколатли органлар томонидан таъминланади.\n16. Миллий боғ режими бузилишида айбдор бўлган шахслар қонун ҳужжатларига мувофиқ жавобгарликка тортилади.\nIV. МИЛЛИЙ БОҒ ДИРЕКЦИЯСИ\n17. Миллий боғ дирекцияси Директордан, агротехника хизмати ва ишлаб чиқариш-ёрдамчи ходимлардан иборат бўлади.\n18. Қуйидагилар Миллий боғ дирекциясининг асосий вазифалари ҳисобланади:\nМиллий боғни таъмирлаш, ундан фойдаланиш ва уни сақлаш, шунингдек боғни қўриқлаш ишларининг ўз вақтида ва сифатли бажарилишини ташкил этиш;\nрекреацион, маданий-маърифий, эстетик ва илмий мақсадларда фойдаланиш учун Миллий боғнинг табиий комплексини сақлаш ва ривожлантириш;\nдов-дарахтларни сақлаш (парвариш қилиш), зараркунандалар ва касалликларга қарши курашиш, Миллий боғ ҳудудини қимматли ўсимликлар навлари билан янада кўкаламзорлаштириш чора-тадбирларини бажариш бўйича комплекс агротехника тадбирларини амалга ошириш;\nободонлаштириш объектларини санитария жиҳатидан тозалашни, сунъий суғориш тизимлари, насос станциялари, қудуқларнинг ҳамда Миллий боғдаги бошқа муҳандислик тармоқлари санитария ва техникавий ҳолатининг зарур даражада бўлишини таъминлаш.\n19. Дирекция ўз фаолияти тўғрисида Тошкент шаҳар ҳокимлиги ҳузуридаги Ободонлаштириш бош бошқармасининг Ҳукумат объектларига хизмат кўрсатиш бўйича Ихтисослаштирилган бошқармаси бошлиғига ҳисобот беради.\n20. Дирекцияга белгиланган тартибда Тошкент шаҳар ҳокими билан келишган ҳолда Тошкент шаҳар ҳокимлиги ҳузуридаги Ободонлаштириш бош бошқармасининг Ҳукумат объектларига хизмат кўрсатиш бўйича Ихтисослаштирилган бошқармаси бошлиғи томонидан лавозимга тайинланадиган директор бошчилик қилади.\nДиректор Тошкент шаҳар ҳокимлиги ҳузуридаги Ободонлаштириш бош бошқармасининг Ҳукумат объектларига хизмат кўрсатиш бўйича Ихтисослаштирилган бошқармаси бошлиғининг ўринбосари ҳисобланади.\nДиректор Миллий боғни сақлаш ва ундан фойдаланиш, шунингдек Миллий боғ ҳудудида ўсимлик дунёси объектларини сақлаш учун тўлиқ жавоб беради.\n21. Миллий боғ директори зиммасига қуйидагилар юкланади:\nМиллий боғ ходимларининг лавозим йўриқномаларини тасдиқлаш;\nМиллий боғ ходимларини лавозимга тайинлаш ва лавозимдан озод этиш тўғрисида таклифлар киритиш;\nМиллий боғни сақлаш, ундан фойдаланиш ва уни муҳофаза қилиш, шунингдек унинг ҳудудида ўсимлик дунёси объектларини сақлаш бўйича ишларнинг ўз вақтида ва сифатли бажарилиши ташкил этилишини назорат қилиш;\nмол-мулк, асбоб-ускуналар ва бошқа моддий бойликлар сақланишини таъминлаш;\nМиллий боғда комплекс агротехника ишларини, ўсимликлар ҳисоби юритилишини ташкил этиш ва амалга ошириш;\nтехника хавфсизлиги қоидаларига риоя этилишини ва механизмлардан зарур даражада фойдаланилишини таъминлаш;\nдавлат органлари ва бошқа ташкилотларда Миллий боғнинг манфаатларини ифодалаш.\nV. МИЛЛИЙ БОҒНИ МОЛИЯЛАШТИРИШ\n22. Миллий боғни ва Дирекцияни молиялаштириш:\nҳар йили ободонлаштиришга ажратиладиган маблағлар доирасида Тошкент шаҳрининг маҳаллий бюджети маблағлари;\n23. Ушбу Низомнинг талаблари бажарилиши учун масъулият Дирекцияга, Тошкент шаҳар ҳокимлиги ҳузуридаги Ободонлаштириш бош бошқармаси бошлиғи ва Тошкент шаҳар ҳокими зиммасига юкланади.


2558-сон 03.02.2014. Хавфли ишлаб чиқариш объектларидаги аварияларни техник жиҳатдан текшириш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида\nХавфли ишлаб чиқариш объектларидаги аварияларни техник жиҳатдан текшириш тартиби тўғрисидаги низомни тасдиқлаш ҳақида\nХавфли ишлаб чиқариш объектларидаги аварияларни техник жиҳатдан текшириш тартиби тўғрисидаги НИЗОМ\nII боб. Аварияни техник жиҳатдан текширишни ташкил этиш\nIII боб. Аварияларни техник жиҳатдан текшириш натижаларини расмийлаштириш\nЮз берган аварияларни ҳисобга олиш ЖУРНАЛИ\n[Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги томонидан 2014 йил 3 февралда рўйхатдан ўтказилди, рўйхат рақами 2558]\nЎзбекистон Республикасининг «Хавфли ишлаб чиқариш объектларининг саноат хавфсизлиги тўғрисида»ги Қонунига (Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2006 й., 39-сон, 386-модда) ҳамда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2011 йил 11 майдаги 131-сонли «Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси тузилмасини янада такомиллаштиришга доир чора-тадбирлар тўғрисида»ги қарорига (Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2011 й., 19-сон, 191-модда) мувофиқ буюраман:\n1. Хавфли ишлаб чиқариш объектларидаги аварияларни техник жиҳатдан текшириш тартиби тўғрисидаги низом иловага мувофиқ тасдиқлансин.\n2014 йил 9 январь,\nЎзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси бошлиғининг 2014 йил 9 январдаги 5-сон буйруғига\nХавфли ишлаб чиқариш объектларидаги аварияларни техник жиҳатдан текшириш тартиби тўғрисидаги\nМазкур Низом Ўзбекистон Республикасининг «Хавфли ишлаб чиқариш объектларининг саноат хавфсизлиги тўғрисида»ги Қонуни (Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2006 й., 39-сон, 386-модда) ҳамда Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2011 йил 11 майдаги 131-сонли «Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Ер қаърини геологик ўрганиш, саноатда, кончиликда ва коммунал-маиший секторда ишларнинг бехатар олиб борилишини назорат қилиш давлат инспекцияси тузилмасини янада такомиллаштиришга доир чора-тадбирлар тўғрисида»ги қарорига (Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2011 й., 19-сон, 191-модда) мувофиқ, хавфли ишлаб чиқариш объектларида аварияларни техник жиҳатдан текшириш тартибини белгилайди.\n1. Хавфли ишлаб чиқариш объектларидаги иншоотлар ва (ёки) хавфли ишлаб чиқариш объектларида қўлланиладиган техника қурилмаларининг бузилиши, назорат қилиб бўлмайдиган портлаш ва (ёки) хавфли моддалар ажралиб чиқиши билан боғлиқ авариялар техник жиҳатдан текширилиши шарт.\n2. Аварияни техник жиҳатдан текшириш унинг юзага келиш сабабларини аниқлаш, етказилган зарар миқдорини ҳисоблаш, авария оқибатларини бартараф этиш ҳамда бошқа ташкилотларда шунга ўхшаш авариялар юз беришининг олдини олиш мақсадида ўтказилади.\n3. Хавфли ишлаб чиқариш объектларида авария юз берган тақдирда, ундан фойдаланувчи ташкилот:\nхавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланишни тўхтатиб туриши;\nтехник жиҳатдан текшириш бошлангунга қадар авария юз берган жойдаги дастлабки ҳолатни сақлаб туриши;\nавария сабабларини техник жиҳатдан текширишда иштирок этиши, аварияга олиб келган сабабларни бартараф этиш ва уларнинг олдини олиш чораларини кўриши;\nЎзбекистон Республикаси Саноат хавфсизлиги давлат қўмитаси ва унинг ҳудудий бошқармаларини, саноат хавфсизлиги соҳасида айрим ваколатларга эга бўлган бошқа давлат органларини (Фавқулодда вазиятлар вазирлигининг ҳудудий бошқармалари, қутқарув хизматлари ва бошқалар), маҳаллий давлат ҳокимияти органларини, шунингдек фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ва аҳолини хавфли ишлаб чиқариш объектидаги авария тўғрисида ўз вақтида белгиланган тартибда хабардор қилиши;\n(3-банднинг бешинчи хатбошиси Ўзбекистон Республикаси Саноат хавфсизлиги давлат қўмитасининг 2019 йил 30 сентябрдаги 04/ЮБ-39-сонли қарори (рўйхат рақами 2558-1, 14.10.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 14.10.2019 й., 10/19/2558-1/3903-сон)\nхавфли ишлаб чиқариш объектлари ходимларининг ҳаёти ва соғлиғини муҳофаза қилиш чораларини кўриши;\nхавфли ишлаб чиқариш объектида авария эҳтимолини назарда тутган ҳолда кузатиш, хабар қилиш, алоқа ва ҳаракатларга кўмаклашиш тизимларини ташкил этиши, шунингдек мазкур тизимларни яроқли ҳолатда сақлаб туриши;\nхавфли ишлаб чиқариш объектларидаги авариялар ҳисобини олиб бориши шарт.\n4. Авария тўғрисидаги тезкор хабарда қуйидаги маълумотлар кўрсатилиши лозим:\nхавфли ишлаб чиқариш объектларида авария юз берган ташкилотнинг ташкилий-ҳуқуқий шакли кўрсатилган тўлиқ номи ва жойлашган ери (почта манзили);\nавария юз берган сана, вақт ва жой;\nавариянинг қисқача тафсилоти.\nАвария тўғрисидаги тезкор хабар ташкилот раҳбари томонидан имзоланади.\n5. Хавфли ишлаб чиқариш объектидаги авария сабабларини техник жиҳатдан текшириш харажатларини молиялаштириш хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилот томонидан амалга оширилади.\n6. Хавфли ишлаб чиқариш объектидаги авария сабабларини техник жиҳатдан текшириш Саноат хавфсизлиги давлат қўмитаси раисининг буйруғи билан ташкил этиладиган ва давлат қўмитаси вакили бошчилик қиладиган Хавфли ишлаб чиқариш объектидаги авария сабабларини техник жиҳатдан текширувчи комиссия (бундан буён матнда Комиссия деб юритилади) томонидан амалга оширилади.\n(6-банд Ўзбекистон Республикаси Саноат хавфсизлиги давлат қўмитасининг 2019 йил 30 сентябрдаги 04/ЮБ-39-сонли қарори (рўйхат рақами 2558-1, 14.10.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 14.10.2019 й., 10/19/2558-1/3903-сон)\n7. Комиссия таркибига қуйидагилар киритилади:\nҳудудида хавфли ишлаб чиқариш объекти жойлашган маҳаллий давлат ҳокимияти органи вакили;\nхавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилот вакили;\nхавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилотнинг касаба уюшмаси раиси (агар мавжуд бўлса);\nавария юз берган хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилотнинг юқори турувчи органи вакили (агар мавжуд бўлса).\n8. Комиссия текширувга саноат хавфсизлиги, қидирув, лойиҳалаш, илмий-тадқиқот ишлари, суғурта, ускуналарни тайёрлаш соҳасидаги ва бошқа соҳалардаги эксперт ташкилотлари, экспертлар ва мутахассисларни жалб этиши мумкин.\n9. Авария натижасида содир бўлган бахтсиз ҳодисалар Вазирлар Маҳкамасининг 1997 йил 6 июндаги 286-сонли қарори (Ўзбекистон Республикаси Ҳукумати қарорларининг тўплами, 1997 й., 6-сон, 21-модда) билан тасдиқланган Ишлаб чиқаришдаги бахтсиз ҳодисаларни ва ходимлар саломатлигининг бошқа хил зарарланишини текшириш ва ҳисобга олиш тўғрисидаги низомга асосан текширилади.\n10. Аварияни техник жиҳатдан текшириш муддати 15 кундан ошмаслиги лозим. Юз берган аварияни қўшимча равишда ўрганиш талаб этилган ҳолларда, техник жиҳатдан текшириш муддати Комиссия раисининг асослантирилган ёзма мурожаатига асосан Саноат хавфсизлиги давлат қўмитаси раиси томонидан текшириш муддати қўшимча равишда 15 кунгача узайтирилиши мумкин.\n(10-банд Ўзбекистон Республикаси Саноат хавфсизлиги давлат қўмитасининг 2019 йил 30 сентябрдаги 04/ЮБ-39-сонли қарори (рўйхат рақами 2558-1, 14.10.2019 й.) таҳририда — Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 14.10.2019 й., 10/19/2558-1/3903-сон)\n11. Комиссия томонидан аварияни техник жиҳатдан текширишда:\nавария юз берган хавфли ишлаб чиқариш объекти кўздан кечирилади, бунда кўздан кечириш натижалари юзасидан баённома тузилади, объектнинг чизмаси чизилади, объект суратга олинади, зарур ҳолларда, видеотасвирга туширилади;\nюз берган авариядан жабрланганлар, жароҳат олганлар, гувоҳлар ва хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилотнинг мансабдор шахслари билан сўров ўтказилади ва улардан ёзма равишда тушунтириш олинади;\nжалб қилинган эксперт ва мутахассисларнинг авариянинг юз бериш сабаблари бўйича ёзма хулосалари олинади;\nтегишли қутқарув хизматининг хулосаси олинади;\nтехнологик жараёнларнинг бузилиш сабаблари ҳамда хавфли ишлаб чиқариш объектида қўлланиладиган техника қурилмаларини эксплуатация қилиш шароитлари аниқланади;\nишлаб чиқариш назорати фаолияти таҳлил қилинади;\nавариянинг юз беришига йўл қўйган ходимлар аниқланади;\nхавфли ишлаб чиқариш объектидаги технологик жараёнларнинг лойиҳавий ечимларга ҳамда уларга киритилган ўзгартиришларга мувофиқлиги ўрганилади;\nхавфли ишлаб чиқариш объектида қўлланиладиган техника қурилмаларининг тўғри қўлланилиши ўрганилади;\nходимларнинг мутахассислиги ва малакаси уларнинг эгаллаб турган лавозимига мувофиқлиги ўрганилади;\nхавфли ишлаб чиқариш объектида авария юз берган ҳолда бошқа шахсларнинг ҳаёти, соғлиғи ва (ёки) мол-мулкига ҳамда атроф муҳитга зарар етказганлик учун жавобгарликнинг мажбурий суғурта қилинганлиги ўрганилади;\nхавфли ишлаб чиқариш объектида авария натижасида етказилган тахминий зарар ўрганилади.\n12. Авариянинг юз бериш сабаблари ва ҳолатларини ўрганиш натижалари бўйича Комиссия томонидан авария ривожланиш сценарийси акс эттирилган маълумотнома тузилади. Бунда мазкур маълумотномада юз берган аварияни бартараф этиш ва бундай аварияларнинг такроран юз беришининг олдини олиш бўйича тавсиялар берилади.\n13. Хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилотнинг мансабдор шахслари авария юзасидан зарур бўлган барча ҳужжатлар ва маълумотларни Комиссияга тақдим этиши шарт. Бунда сўралган ҳужжатлар асл нусхада Комиссияга тақдим этилиши лозим. Зарур ҳолларда, Комиссия томонидан ҳужжатлардан нусха олиниши мумкин. Тақдим қилинган ҳужжатлардаги ёзувларни ўчириш ва унга тузатишлар киритиш тақиқланади.\n14. Юз берган авария оқибатида етказилган иқтисодий зарар хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилот томонидан ҳисоблаб чиқилади ва ташкилот раҳбари ва бош бухгалтери (бухгалтери) томонидан тасдиқланади.\n15. Хавфли ишлаб чиқариш объектида юз берган аварияни техник жиҳатдан текшириш натижалари далолатнома билан расмийлаштирилади.\n16. Мазкур далолатномада қуйидаги маълумотлар кўрсатилиши шарт:\nдалолатнома тузилган сана ва жой номи;\nавария юз берган хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилотнинг ташкилий-ҳуқуқий шакли кўрсатилган тўлиқ номи, жойлашган ери (почта манзили), телефон ва факс рақамлари;\nташкилот раҳбарининг фамилияси, исми, отасининг исми, паспорти серияси ва рақами, доимий яшаш жойи манзили;\nКомиссия раиси ва аъзоларининг фамилияси, исми, отасининг исми ҳамда лавозимлари;\nавария юз берган хавфли ишлаб чиқариш объектининг умумий тавсифи;\nавариянинг юз беришининг техник ва ташкилий сабаблари;\nавариянинг юз беришида айбдор бўлган шахслар ҳақидаги маълумотлар;\nюз берган аварияни бартараф этиш ва бундай аварияларнинг такроран юз беришининг олдини олиш бўйича тавсиялар;\nаварияни техник жиҳатдан текшириш давомида аниқланган бошқа муҳим маълумотлар.\n17. Аварияни техник жиҳатдан текшириш натижалари бўйича тузилган далолатнома Комиссиянинг барча аъзолари томонидан имзоланади. Далолатномани имзолашдан бош тортган Комиссия аъзоси ўз фикрини ёзма равишда тақдим қилиши лозим. Бунда Комиссия аъзосининг ёзма равишда тақдим қилган фикри далолатномага илова қилинади.\n18. Аварияни техник жиҳатдан текшириш бўйича расмийлаштирилган ҳужжатлар алоҳида йиғмажилдда кетма-кетликда акс эттирилади. Мазкур ҳужжатлар алоҳида йиғмажилдда қуйидаги тартибда жойлаштирилади:\nКомиссия таркибини тасдиқлаш тўғрисидаги буйруқ;\nавариянинг юз бериш сабаблари ва ҳолатларини ўрганиш юзасидан тузилган баённомалар, чизмалар ва уларга илова қилинган материаллар;\nюз берган авариядан жабрланганлар, жароҳат олганлар, гувоҳлар ва хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилот мансабдор шахслари томонидан берилган ёзма тушунтиришлар;\nКомиссия раисининг эксперт ва мутахассисларни жалб этиш тўғрисидаги қарорлари (агар мавжуд бўлса);\nжалб қилинган эксперт ва мутахассисларнинг юз берган авария бўйича ёзма хулосалари (агар мавжуд бўлса);\nтегишли қутқарув хизматининг хулосаси;\nтехнологик жараёнларнинг бузилиш сабаблари ҳамда хавфли ишлаб чиқариш объектида қўлланиладиган техника қурилмаларини эксплуатация қилиш шароитларини ўрганиш натижалари бўйича расмийлаштирилган ҳужжатлар;\nишлаб чиқариш назорати фаолиятининг ёзма таҳлили;\nавариянинг юз беришига йўл қўйган ходимлар ҳамда уларнинг мутахассислиги ва малакаси тўғрисидаги маълумотлар;\nхавфли ишлаб чиқариш объектидаги технологик жараёнларнинг лойиҳавий ечимларга ҳамда уларга киритилган ўзгартиришларга мувофиқлиги ўрганиш натижалари бўйича расмийлаштирилган ҳужжатлар;\nхавфли ишлаб чиқариш объектида авария юз берган ҳолда бошқа шахсларнинг ҳаёти, соғлиғи ва (ёки) мол-мулкига ҳамда атроф муҳитга зарар етказганлик учун жавобгарликнинг мажбурий суғурта қилинганлигини тасдиқловчи суғурта полиси нусхалари;\nавария натижасида етказилган тахминий зарар акс эттирилган ҳужжатлар;\nбошқа шахсларнинг ҳаёти, соғлиғи ва (ёки) мол-мулкига ҳамда атроф муҳитга зарар етказганлик учун фуқаролик жавобгарлигини мажбурий суғурта қилиш шартномаси нусхаси;\nсаноат хавфсизлиги тўғрисидаги қонун ҳужжатлари талаблари бузилган бўлса, улар ҳақидаги маълумотлар;\nаварияни техник жиҳатдан текшириш давомида расмийлаштирилган бошқа ҳужжатлар;\nаварияни техник жиҳатдан текшириш далолатномаси.\n19. Аварияни техник жиҳатдан текшириш далолатномаси Комиссия аъзоларининг ҳар бирига тақдим этилади.\n20. Аварияни техник жиҳатдан текшириш якунлангандан сўнг, хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланувчи ташкилот раҳбари томонидан уч иш куни ичида Комиссия хулосасига асосан юз берган авария оқибатларини бартараф этиш бўйича чора-тадбирлар режаси тасдиқланади ҳамда авариянинг юзага келишида айбдор бўлган ходимларни интизомий жавобгарликка тортиш бўйича буйруқ чиқарилади. Бунда тасдиқланган чора-тадбирлар режаси ва буйруқнинг нусхаси уч кун ичида Комиссия раисига тақдим қилинади.\n21. Хавфли ишлаб чиқариш объектларидан фойдаланувчи ташкилот томонидан юз берган ҳар бир авария мазкур Низомнинг иловасига мувофиқ шаклдаги журналда ҳисобга олиниши ҳамда юз берган авариялар сабаблари таҳлил қилиниши шарт.\n22. Юз берган аварияларни ҳисобга олиш журнали рақамланган, ип ўтказиб тикилган ва ташкилот раҳбари томонидан имзоланиб, муҳрланган бўлиши лозим.\n23. Мазкур журнал ташкилот раҳбари томонидан тайинланган масъул шахс томонидан юритилади.\n24. Мазкур Низом Ўзбекистон Давлат архитектура ва қурилиш қўмитаси, Табиатни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси, Ички ишлар вазирлиги, Меҳнат ва аҳолини ижтимоий муҳофаза қилиш вазирлиги, Фавқулодда вазиятлар вазирлиги, Ўзбекистон Касаба уюшмалари Федерацияси Кенгаши, Ўзбекистон Савдо-саноат палатаси, «Ўздавэнергоназорат» давлат инспекцияси, «Ўздавтемирйўлназорат» давлат инспекцияси, «Ўзбекэнерго» ДАК, «Ўзкимёсаноат» ДАК, «Навоий кон-металлургия комбинати» ДК, «Олмалиқ кон-металлургия комбинати» ОАЖ, «Ўзбекнефтегаз» МХК ва «Ўзқурилишматериаллари» АК билан келишилган.\n2014 йил 6 январь\n2013 йил 11 декабрь\n2013 йил 18 декабрь\n2013 йил 20 декабрь\n2014 йил 2 январь\n2013 йил 24 декабрь\n«Ўздавтемирйўлназорат» давлат инспекцияси бошлиғи Р. ИКРАМОВ\n2013 йил 27 декабрь\n«Ўзкимёсаноат» ДАК бошқаруви раиси Х. ШЕРМАТОВ\n«Навоий кон-металлургия комбинати» ДК Бош директори К. САНАҚУЛОВ\n2013 йил 23 декабрь\n«Олмалиқ кон-металлургия комбинати» ОАЖ Бош директори А. ФАРМАНОВ\n2013 йил 16 декабрь\n«Ўзқурилишматериаллари» АК бошқаруви раиси Э. АКРАМОВ\nХавфли ишлаб чиқариш объектларидаги аварияларни техник жиҳатдан текшириш ва ҳисобга олиш тартиби тўғрисидаги низомга\nЮз берган аварияларни ҳисобга олиш\nТ/р Ташкилот номи, ташкилий-ҳуқуқий шакли Хавфли ишлаб чиқариш объектининг тури Авария юз берган вақт ва сана Авариянинг қисқача тавсифи Авариядан кўрилган иқтисодий зарар (сўм) Хавфли ишлаб чиқариш объектидан фойдаланиш тўхтатиб турилган вақт (соат, сутка) Авариянинг юз беришида айбдор бўлган ходимлар ва уларга нисбатан қўлланилган интизомий жазо Комиссия хулосасига асосан юз берган авария оқибатларини бартараф этиш бўйича кўрилган чора-тадбирлар Чора-тадбирлар режасининг бажарилиши тўғрисида маълумотлар\n(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2014 й., 6-сон, 69-модда; Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 14.10.2019 й., 10/19/2558-1/3903-сон)


Хуршид Даврон кутубхонаси 12+\nУшбу сайтда ёзувчи Хуршид Давроннинг ижоди билан яқиндан танишиб чиқишингиз мумкин. Адиб асарлари, таржималари, ҳамда ўзбек ва жаҳон адабиётидан намуналар\nЎтишлар сони: 7129\nЎзбекистон футбол фанатлари 12+\nЎзбекистон Футбол Федерацияси расмий сайти. Футбол ҳақидаги барча янгиликлар, мақолалар, чемпионатлар, футбол башоратлари, турли хил лойиҳалар\nЎтишлар сони: 6991\nuzkitob.uz - интернет дўкон Tas-IX6+\n“Ўздавкитобсавдотаъминоти” (www.узкитоб.уз) ООО китоб-товарлари билан шуғулланувчи Ўзбекистон Республикасида китоб маҳсулотларининг улгурчи ва чакана савдо-сотиғи билан шуғулланувчи етакчи ташкилотларидан бири ҳисобланади.\nЎтишлар сони: 6606\nБобобек Турдиевнинг шахсий блоги 7+\nБарча дастурчилар, бошловчилар ва малакали дастурчилар учун ёрдам бериб борувчи сайт. Сайтда соҳага оид мақолалар ва маслаҳатлар ёритиб борилади. Технология ва дастурларнинг ривожланиши кузатиб боришда давом этинг.\nЎтишлар сони: 6173\nАхборотларни Излаш Маркази 6+\nРефератлар, дарс ишланмалар, мустақил ишлар, тақдимотлар, тестлар, IELTS дарсликлар. Барчаси бирда, TAS-IX тизимида ва мутлақо БЕПУЛ.\nЎтишлар сони: 6143\nРоссия спорт гимнастикаси федерацияси 7+\nГимнастика (юнонча гимназиядан мен ўргатаман, машқ қиламан) - қадимги Юнонистонда бизнинг давримиздан бир неча асрлардан бери ишлаб чиқилган жисмоний (жисмоний) машқлар тизими - умумий кўп қиррали жисмоний тараққиёт ва такомиллаштириш мақсадларига хизмат қилди. Бироқ, бу сўзнинг юнонча «гимнозлари» дан яни яланғоч бўлган бошқа, камроқ ишончли версияси мавжуд.\nЎтишлар сони: 6045\n"Насаф" футбол клуби Tas-IX6+\n"Насаф" футбол клубининг wеб-сайти бўлиб, футбол клубининг мухлислари футбол жамоасининг ҳаёти, турнирлар ва мусобақалар ҳақидаги янгиликларни биринчилардан бўлиб кузатиш имконига эга бўладилар.\nЎтишлар сони: 5973\nOlamsport - ҳаммаси спорт ҳақида Tas-IX6+\nОламспорт - спорт ҳақидаги веб сайт бўлиб, ушу сайтда спорт турлари бўлими мавжуддир. Ҳар бир спорт турининг бўлимига кирилганда ушбу спорт йўналишига оид мақола ва маълумотларни кўриш мумкин.\nЎтишлар сони: 5934\nUz24.uz - Ахборот портали Ўзбекистонда рўй бераётган энг сўнгги янгиликлардан хабардор қилади. Биз билан бўлинг.\nЎтишлар сони: 5569


05.08.2020 18:01 0 5312\nЯпониялик олимлар ипак қурти личинкасидаги оқсилдан COVID-19га қарши вакцина ишлаб чиқариш устида бош қотиришмоқда.\nКюсю университети профессори Такахиро Кусакабэнинг изоҳлашича, коронавируснинг юзасида S деб номланувчи протеин бўлиб, у учтадан гуруҳларга ажралади ва ўша маълуму машҳур бўлган «ниш» ни ҳосил қилади: у ёрдамида касалликни юқтиради.\n«Ипак қурти ёрдамида биз сунъий чандиқли протеинни ҳосил қиламиз. У янги типдаги коронавирус оқсилига ниҳоятда ўхшайди, фақат ичида вирус бўлмайди, шу боис у безарар», — дейди Такахиро Кусакабэ.\nИпак қурти танасига бакуловирус юборилади. У ҳашаротни зарарлайди, одам учун эса мутлақо хавфсиз. Бир неча кундан сўнг қуртнинг танасида COVID-19 чандиқли S-протеинига ниҳоятда ўхшайдиган оқсил «ўсиб чиқади».\n«Ҳозир икки турдаги вакцина устида иш олиб боряпмиз — инъекция шаклида ва оғиз орқали қабул қилинадиган. Инъекция кўринишидаги вакцинани тайёрлаш учун уни тозалаш ва хавфсизлигини текшириш талаб этилади. Нима бўлганда ҳам, у ҳам ҳозир ишлатилаётган вакциналар каби хавфсиз бўлади деб ўйлайман. Оғиз орқали қабул қилинадиган вакцинага келсак, Осиё мамлакатларида азалдан ипак қуртини таомда фойдаланишади. Шундай экан, бу борада ҳеч қандай муаммо бўлмаслиги керак», дея таъкидлайди профессор.\nМутахассисларнинг фикрича, мазкур усул кўп миқдорда вакцина ишлаб чиқариш имконини беради. Энг аҳамиятли жиҳати, у гриппга қарши препаратлардан қиммат бўлмайди. 2021 йил март ойигача жониворларда синаб кўриш режалаштирилмоқда.\nЯпония вакцина коронавирус ипак қурти\nКоронавирус Кеча, 23:15


Бугун Мисрда мамлакат конституциясига ўзгартиш киритиш бўйича референдум ўтказилмоқда.\nХалқ муҳокамасига хавола этилган констиутцияга ўзгартиш мамлакат тарихида биринчи марта рақобатли президентлик сайлови ўтказиш имконини беради.\nРеферндумда биринчилардан овоз берганлар орасида Миср Президенти Ҳусни Муборак ҳам бор эди. Мисрга 1981 йилдан бери етакчилик қилиб келаётган Муборак мамлакат ичидаги ва халқаро босим остида кўп номзодлар иштирокидаги сайловлар ўтказишга чақирди.\n“Оғалар ва сингиллар, мен Конститутцияга ўзгартиш киритишни сўрадим. Чунки Миср президенти сифатида халқнинг ўзига раҳбар танлаш иродасини ҳурмат қилиш менинг бурчим. У ким бўлишидан қатъи назар мамлакатни демократия сари етаклаши ва халқ учун янги имкониятларни очиб бериши керак бўлади”, - деди Ҳусни Муборак.\nАйни пайтда, мухолифат реферндумни бойкот қилишга чақирди. Миср мухолифатига кўра, констиутцияга киритиш таклиф этилаётган ўзгартиш мустақил номзодлар имкониятини чеклайди.\nОлинган сўнгги хабарларга кўра, Кефая мухолифат ҳаркатининг аъзолари Қоҳирда норозилик намойиши уюштирган. Хабар қилинишича, намойиш фуқаролик кийимидаги полиция томонидан тарқатиб юборилган. Полиция 46 мухолифат аъзосини ҳибсга олгани айтилмоқда.\nШу пайтгача Миср президенти парламент томнидан нозмод сифатида кўрсатилиб, ҳеч қандай рақобатсиз сайланиб келган. Муборакнинг иқтидордаги Миллий демокртатик партияси парламентдаги кўпчиликни ташкил этади.\nРеферндумнинг якуний натижалари Пайшанба куни эълон қилинади.


Даҳбеднинг виждони эди, аҳмаджон ака! » "Оқдарё овози" газетаси\nДоимо юз-кўзларидан меҳр ёғилиб турадиган Аҳмаджон ака билан бундан қирқ йиллар муқаддам, аниқроғи 1980 йилда танишган эдим. Ўша пайтда у киши Даҳбеддаги Агроиқтисодиёт техникумида ўқитувчи бўлиб ишларди. Бир суҳбатдаёқ бу инсоннинг самимийлиги, меҳр-оқибатли эканлиги, билимдонлигига қойил қолганман. Суҳбат орасида Аҳмаджон ака отаси педагог бўлганлиги сабабли шу касбга меҳр қўйганлигини, 38-умумтаълим мактабини битиргач, Самарқанд давлат университетининг тарих факультетига ҳужжатларини топширганлигини, кириш имтиҳонларини муваффақиятли топшириб талаба бўлганлиги ва олийгоҳни имтиёзли диплом билан битирганлигини ҳикоя қилиб берганди. Бунга қадар ҳам у киши ўзининг меҳнат фаолиятини Рофе Ҳамроев жамоа хўжалиги ҳудудидаги Бошдархон қишлоғида жойлашган 42-ўрта мактабида тарих фани ўқитувчиси сифатида бошлаганлигини, кейинчалик эса 39-ўрта мактабга келиб, ўз соҳаси бўйича ўқувчиларга сабоқ берганлигини таъкидлаганди. Шундан сўнг, у киши билан худди ака-укадек қадрдон бўлиб қолдик. Аҳмаджон аканинг ташаббускорлигига, ғайрат-шижоатига тан бермасдан илож йўқ эди. Айниқса, даҳбедликларнинг катта ишончи туфайли у бир неча йил мобайнида Даҳбед шаҳарчаси фуқаролар йиғинининг раиси сифатида фаолият кўрсатган йиллари ташкилотчилиги яққол кўзга ташланди. Шаҳарчадаги ёшу қари уни ҳурмат қилар, у томонидан амалга оширилаётган хайрли ишларни қўллаб-қувватларди. Мен ўзим ҳам маҳалла фуқаролар йиғинида ўтказилган сайловларда ҳокимлик вакили сифатида иштирок этган чоғимда Аҳмаджон аканинг эл ўртасида катта ҳурмат-эътиборга сазовор эканлигини кўп бор гувоҳи бўлдим. Доимо одамларга яхши муомалада бўлар, ҳар қандай одамни ўзининг ширин сўзи билан ром этарди у.\nАфсуски, шафқатсиз ўлим Даҳбеднинг виждони ҳисобланган Аҳмаджон Асламовни бундан ўн йил муқаддам - 2012 йилнинг 13 июлида орамиздан олиб кетди. Агар ҳаёт бўлганида у киши шу кунларда ўзининг 69 ёшга кирганлигини, оиласи ва дўстлари даврасида нишонлаган бўлар эди. У киши билан бирга ишлаган ёки ҳамнафас бўлган инсонлар Аҳмаджон ака ҳақида доимо яхши фикрларни билдиришади. Синфдош дўсти Иброҳим Ҳайдаров шундай дейди:\n- Аҳмаджон билан бир синфда ўқиганмиз. Ҳам ўқишда, ҳам жамоат ишларида доимо фаол эди. Барча фанлардан аъло баҳоларга ўқиганлиги туфайли ундан ўрнак олишга ҳаракат қилардик. Яхши ўқиганлиги боис олий ўқув юртида талаба бўлиш унга насиб этди. Биз синфдошлари бундан ниҳоятда мамнун бўлдик. Уни биз даҳбедимизнинг виждони дердик. Негаки, ҳар ишда илғор бўлган Аҳмаджон шу юрт учун доимо яхши амалларни амалга оширарди. Шаҳарча фуқаролар йиғини раиси бўлган кезларида ҳам кам таъминланган оилаларга астойдил ёрдам берганлигини яхши эслайман. Умуман олганда, даҳбедликлар бу инсонни бир умр хотирасида сақлайдилар.\n- Аҳмаджон ўзининг юриш-туриши, одоби ва ташаббускорлиги билан эл ўртасида ҳурмат қозонганди, - дейди маҳалладоши, кўп йиллар туман марказий дорихонаси мудири бўлиб ишлаган Равшан Одилов суҳбат чоғида. - Чунки маҳалламизда ўтказилган барча тўй-у маъракаларда бош-қош бўлар, ўзи ёш бўлсада, оқсоқоллар қаторидан муносиб жой олганди. Ўқитувчи сифатида ҳам ёш авлодга таълим-тарбия беришда ҳамкасбларига доимо намуна эди. Афсуски, шафқатсиз ўлим уни эрта олиб кетди. Унинг фарзандлари бугунги кунда отасининг хайрли ишларини давом эттиришмоқда.\nАҳмаджон ака намунали оила соҳиби эди. Турмуш ўртоғи Роҳила Абдуллаева кўп йиллар давомида туманимиздаги юқумли касалликлар шифохонасида ҳамшира сифатида фаолият кўрсатиб, эл соғлигини сақлашга ўзининг муносиб ҳиссасини қўшди. Айни пайтда нафақада бўлишига қарамасдан, маҳалла ободончилиги ва тўйларни камчиқим ўтказилишига ўзининг муносиб ҳиссасини қўшиб келаяпти. Қизи Гулноза 38-умумтаълим мактабида маънавий-маърифий ишлар бўйича ишлар бўйича директор ўринбосари сифатида фаолият кўрсатаётган бўлса, ўғли Нўъмонжон Самарқанд туманида ички ишлар тизимида меҳнат қилмоқда.\n- Отам менинг биринчи устозим эди, - дейди қизи Гулноза. - Чунки болалигимдан бошлаб отамни касбига қизиққанман. Шу боисдан педагоглик касбини танладим. Ўқувчиларга қандай дарс бериш зарурлигини отамдан ўрганганман. У киши доимо менга "Қизим, ўқитувчилик шарафли ва масъулиятли касб, доимо одамларга ўрнак бўлишинг, ўқувчиларга пухта билим беришинг шарт", деб уқтирардилар. Отамнинг ҳар бир сўзи мен учун шиорга айланиб қолган. Ҳозирги кунларда ҳам дарс бериш олдидан у кишининг сўзлари қулоғим остида жаранглагандай бўлади. Отам билан ҳақли равишда фахрланаман.\nМуқаддас ҳадисларда "Аллоҳ ғам-ташвишли одамларга ёрдам берганларни дўст тутади, Аллоҳ ҳар бир ишда мулойимликни яхши кўради. Аллоҳ таоло ўз бандалари ичида ғайратлисини ёқтиради", дейилган. Ҳикоямиз қаҳрамони Аҳмаджон Асламов ҳам ана шундай доимо одамларга ёрдам берадиган, мулойим ва ғайратли инсонлардан бири эди. Бу инсоннинг хотираси оқдарёликлар қалбида мангу яшайди. Бунга шубҳа йўқ.\nИНСОН ХОТИРАСИ АЗИЗ ОҚДАРЁНИНГ ФИДОЙИ ФАРЗАНДИ ЭДИ


Тошкент метросида тўй қилган тиктокерлар жаримага тортилди - 20.04.2021, Sputnik Ўзбекистон\nТошкент метросида тўй қилган тиктокерлар жаримага тортилди\nТОШКЕНТ, 20 апр — Sputnik. Тошкент метрополитенида тўй қилиб, уни ижтимоий тармоқларга жойлаган шахсларга нисбатан чора кўрилди. Бу ҳақда ИИВ матбуот хизмати\nТОШКЕНТ, 20 апр — Sputnik. Тошкент метрополитенида тўй қилиб, уни ижтимоий тармоқларга жойлаган шахсларга нисбатан чора кўрилди. Бу ҳақда ИИВ матбуот хизмати хабар қилди.ИИВ Тошкент метрополитенида расм ва видеога олиш тақиқланмагани, аммо бу жамоат тартиб қоидаларини бузмаган ҳолда амалга оширилиши кераклигини қайд этган. Метрога овқат олиб кириш мумкин, лекин уни истеъмол қилиш мумкин эмас. “Жамоат жойида аҳоли тинчлигини бузиш ҳамда карантин тартиби кучайган вақтда тиббий ниқобларсиз оралиқ масофани сақламай юриш ҳам мумкин эмас”, - дейилган хабарда.Қоидабузарлар аниқланган ва улар устидан суд бўлиб ўтган.Яшнобод ва Мирзо Улуғбек тумани Жиноий ишлари бўйича судлари қоидабузарларнинг ҳар бирини Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекснинг 183 (Майда безорилик), 54 (Эпидемияларга қарши кураш қоидаларини бузиш) ва 115-моддаларига (Метрополитендан фойдаланиш қоидаларини бузиш) айбдор деб топган. Уларга БҲМнинг 4 баравари (980 минг сўм) миқдорида жарима жазоси тайинланган.Эслатиб ўтамиз, аввалроқ ижтимоий тармоқларда метро вагонида тўй нишонланаётгани акс этган видео тарқалган эди. Транспорт вазирилигининг матбуот котиби Навруз Ашурматов тўй иштирокчилари қонун доирасида жавобгарликка тортилишини маълум қилган эди.\n10:45 20.04.2021 (янгиланди: 11:42 20.04.2021)\n© СС0 / Unsplash / Jesse GollБуквы LOVE\n© СС0 / Unsplash / Jesse Goll\nУларнинг ҳар бири БҲМнинг 4 баравари (980 минг сўм) миқдорида жарима жазога тортилди.\nТОШКЕНТ, 20 апр — Sputnik. Тошкент метрополитенида тўй қилиб, уни ижтимоий тармоқларга жойлаган шахсларга нисбатан чора кўрилди. Бу ҳақда ИИВ матбуот хизмати хабар қилди.\nИИВ Тошкент метрополитенида расм ва видеога олиш тақиқланмагани, аммо бу жамоат тартиб қоидаларини бузмаган ҳолда амалга оширилиши кераклигини қайд этган. Метрога овқат олиб кириш мумкин, лекин уни истеъмол қилиш мумкин эмас.\n“Жамоат жойида аҳоли тинчлигини бузиш ҳамда карантин тартиби кучайган вақтда тиббий ниқобларсиз оралиқ масофани сақламай юриш ҳам мумкин эмас”, - дейилган хабарда.\nҚоидабузарлар аниқланган ва улар устидан суд бўлиб ўтган.\nЯшнобод ва Мирзо Улуғбек тумани Жиноий ишлари бўйича судлари қоидабузарларнинг ҳар бирини Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекснинг 183 (Майда безорилик), 54 (Эпидемияларга қарши кураш қоидаларини бузиш) ва 115-моддаларига (Метрополитендан фойдаланиш қоидаларини бузиш) айбдор деб топган. Уларга БҲМнинг 4 баравари (980 минг сўм) миқдорида жарима жазоси тайинланган.\nЭслатиб ўтамиз, аввалроқ ижтимоий тармоқларда метро вагонида тўй нишонланаётгани акс этган видео тарқалган эди. Транспорт вазирилигининг матбуот котиби Навруз Ашурматов тўй иштирокчилари қонун доирасида жавобгарликка тортилишини маълум қилган эди.


Ироқда ИШИД бошлиқларидан бири йўқ қилинди\n21:37 / 14.10.2015\nИШИД террорчилик гуруҳининг бошлиқларидан бири Ироқ ҳудудида йўқ қилинди. Дала қўмондонининг йўқ қилингани ҳақидаги хабар Ироқ террорчиликка қарши кураш марказида маълум қилинди. Бу ҳақда Sky News Arabia телеканали хабар берди.\nАбу Салмон ал-Аскарий исмли ушбу террорчи Байжи шаҳри учун жангда йўқ қилинди. Ироқ армияси бу шаҳар учун жангларни 14 октябрда бошлади. Бу стратегик жиҳатдан муҳим бўлган шаҳар яқинида Ироқдаги энг йирик нефть қайта ишловчи завод жойлашган. Шаҳар Ироқнинг катталиги жиҳатидан иккинчи шаҳри ҳисобланган Мосулдан 150 км узоқликда жойлашган бўлиб, 2014 йил июнида террорчилар томонидан босиб олинган эди.


Михаэль Шумахер ўлим тўшагида ётибди » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n08-07-2016 | 00:37\nZAMIN.UZ / Дунё / 08 Июл 2016 года1 115\nМихаэль Шумахер ўлим тўшагида ётибди\n“Формула-1” мусобақаларининг етти карра чемпиони, афсонавий германиялик пойгачи Михаэль Шумахер бош қисмидан олган оғир жароҳатдан сўнг, ҳалигача даволанмоқда, деб хабар берди “Qalampir.uz” сайти. Вазият шунчалик оғирки, у ҳақда батафсил маълумот бериш мумкин эмас, дейди спортчининг менежери Сабина Кем. Шумахер 2013 йилнинг декабрида Франциянинг Мерибель курортида тоғ чанғисида учаётиб, тўсатдан йиқилиб кетди ва бошидан оғир жароҳат олди. Пойгачи миясининг икки яримшарига қаттиқ шикаст етди ва ички қон кетиш кузатилди. Маълумотларга қараганда, у 2014 йилнинг сентябридан буён, ўзининг Швейцариядаги вилласида тикланиш муолажаларидан ўтмоқда. Спортчи ҳақидаги маълумотлар жуда кам. “Албатта, Михаэль аввалгидек биз билан! У ҳаётни тарк этишга шошмаяпти. Лекин вазият оғирлиги боис, сизга батафсил маълумот беролмайман, буни тушунишингиз керак. Михаэлнинг оиласидагилар шахсий ҳаётларининг дахлсиз бўлишини хоҳлашади”, дейди Кем. Унинг пойгачи ҳақида атайлаб маълумот бермаслигининг асосий сабаби, ОАВ томонидан бунинг нотўғри талқин қилинишининг олдини олишдир\nЎқишни тавсия қиламиз Муҳиддинов Немцовни ўлдиришни ташкиллаштиришда айбланиб, сиртдан ҳибсга олинди\n17:07 / 18-11-2015


admin | 22-05-2019 | 2512\nТекин даромадга эга бўлиш, меҳнатсиз бойлик орттириш, бировнинг ҳақига хиёнат қилиш фирибгарларга хос бўлган иллатлардир. Уларнинг фикру-ҳаёли содда, ишонувчан, ҳуқуқий билими етарли бўлмаган инсонларни ўз “тузоғи”га илинтириб, йиллар мабойнида тўплаган мол-мулкини қўлга киритишдан иборатдир. Қуйида ана шундай нопок кимсалардан бири ҳақида ҳикоя қиламиз.\nУрганчлик С. Ҳасан (воқеа иштирокчиларининг исми-шарифи ўзгартирилган) назаримизда ўзини ўзи алдаётган кимсага ўхшайди. Чунки у бир неча йиллар мабойнида одамларни алдаб, уларнинг ҳалол меҳнат билан топган даромадларини қўлга киритиб, тинчгина ҳаёт кечираман, деб ўйлаганди. Афсуски у ўйлагандек бўлмади.\nҲаромдан ҳазар қилмайдиган Ҳасан устози Х. Зарифнинг автомашина сотиб олмоқчи эканлигини эшитиб, унинг уйига боради. Шогирдининг ташрифидан хурсанд бўлган устоз уни қучоқ очиб кутиб олади. Дастурхон ёзиб, иззат-икром кўрсатади. Илон ёғини ялаган Ҳасан таълим-тарбия берган устозини “Автомашина савдоси билан шуғулланаяпман,” деб алдаб, унга “Малибу” русумли автомашина олиб бериш эвазига унинг 104.000.000 сўм пулини фирибгарлик билан қўлга киритади. Мўмайгина даромадга эга бўлган Ҳасан ўзининг жиноий фаолиятини давом эттириб, таниши Ю. Мадиёрнинг эшигини қоқади. “Нексия” русумли автомашина сотиб олмоқчи бўлиб юрган бу йигит ҳам унинг ширин ваъдаларига ишонади ва Ҳасаннинг қўлига 10. 000 АКШ долларини тутқазиб юборади.\nОрадан бир неча кун ўтгач, урганчлик Қ. Мадиёр ҳам Ҳасаннинг беминнат хизматидан хабар топиб, уни излай бошлайди. Ҳаром луқма ейишга одатланган Ҳасан одамларнинг бундай ташрифидан боши осмонга етади. Аммо у ички ҳиссиётини сездирмасдан айёрона йўл тутади ва автосалондан “Нексия” харид қилиш анча қийин бўлиб қолганини баҳона қилиб, нархни оширади. Ҳасаннинг сўзларини жон қулоғи билан тинглаб ўтирган Мадиёр “Янги “Нексия” минсам бўлди” деганча унга айтган пулини-10.500 АКШ долларини нақд санаб беради. Сири ошкор бўлмасидан содда одамларнинг пулини қўлга киритишга астойдил интилган Ҳасан куну-тун тиним билмай автомашина бозорларида, автосалонлар олдида санқиб юради. Автомашина сотиб олмоқчи бўлган одамларни зимдан кузатади. Улар билан суҳбатлашади. Ўзининг беминнат ёрдамини таклиф қилади. Анашундай кунларнинг бирида урганчлик Улуғбек унинг навбатдаги “тузоғи”га илинади.\n-Автосалондан “Нексия” олиш жуда мушкул,-дейди у бош чайқаб.- Аммо “Кобалт” олиб беришим мумкин.\n-“Кобалт” яхши-куя, лекин пулим етмайди-да.\n-Энди янги машина миниш учун топасиз-да. Мол-ҳол, тақинчоқ-пақинчоқлар бордир. Гижинглаган тойчоқ учун қарз ҳам олаверасиз. Бу айб иш эмас.\nФирибгарнинг сўзларини эшитган Улуғбек 18.500 АҚШ доллари ҳамда 6.000.000 сўмлик аёллар тилла занжирини унга беради.\n-Бир ой ичида автосалондан “Кобалт”ни ўзингиз ҳайдаб чиқасиз,-дейди Ҳасан қўлидаги пулни чўнтагига жойларкан.-Суюнчини ҳозирданоқ тайёрлаб қўяверинг!\nФирибгарнинг ишонч билан айтган бу сўзини эшитган Улуғбек хушхабарни кутиб юраверади. Хуллас, “жарақ-жарақ” пулларга эга бўлган бу кимса урганчлик М. Мадаминнинг ҳам ишончини қозонади. Уни “Малибу” русумли автомашина олиб бераман,” деб алдаб, 92.000.000 сўм пулини қўлга киритади.\nСодда, ишонувчан одамларни “чув” туширишни касб қилиб олган Ҳасан вақт борида “қуён” бўлиб қолишни маъқул кўради ва Озарбайжон Республикаси орқали Туркия давлатига ўтиб кетади. Ўзга юртда сарсон-саргардонликда юрган Ҳасан охири ўз юртига қайтиб келишга мажбур бўлади. Бу пайтда қатор фирибгарлик жиноятларини содир қилганликда гумон қилинаётган бу кимсага нисбатан ҳуқуқни муҳофаза қилувчи идоралари томонидан қидирув эълон қилинганди. Қилмиш-қидирмиш, деганларидек С. Ҳасан дарҳол қўлга олинади.\nКелинг, шу ўринда фирибгарнинг “тузоғи”га илинган жабрланувчиларнинг сўзларига қулоқ тутайлик:\n-Фирибгарлар ўз режасини амалга ошириш учун шунчалик маҳорат билан “рол” пжро қиларкан-ки, бунга қойил қолмасликнинг асло иложи йўқ,-дейди жабрланувчилардан бири М. Мадамин.-Ҳасаннинг “Тошкент шаҳридаги автосалондан автомашина олиб бераман,” деган сўзларига ишониб, пойтахтдаги меҳмонхоналарнинг бирида роппа-роса 91 кун яшадим. У 91 кун турли ишонарли баҳоналар топиб мени алдади. Охир-оқибат алданганимни англаб етдим.\n-Ҳасан шогирдим бўлади,-дейди жабрланувчилардан яна бири Х. Зариф.-У менга 104.000.000 сўм эвазига “Малибу” олиб беришга ваъда берди. Автомашина пулини Тошкент шаҳридаги автосалонлардан бири орқали банкка тўлаганлигини айтди. Ордан уч ой ўтгач, негадир ундан шубҳалана бошладим ва қўлимдаги банк квитанцияларининг ҳақиқийлигини текширтириб кўрдим. Анашундагина барчаси аён бўлди. У мени ҳам алдаган экан.\n-Ҳасанга “Нексия” автомашинасини сотиб олиб бериш учун 10.500 АКШ доллари бердим,-дейди фирибгарнинг ширин ваъдаларига алданган Ҳамид.-У автомашинани Тошкент шаҳридаги автосалондан олиб беришини, тўловни ҳам ўша жойда амалга оширганини айтди. Мен ундан автосалон билан тузилган шартномани сўрадим. Ҳасан эса шартномани Тошкентда унутиб қодирганини айтди. Шундан сўнг унинг билан Тошкент шаҳрига бордим. Аммо у шартномани топиб беролмай турли баҳоналарни ўйлаб топа бошлади. Ҳатто автомашина учун пул ҳам тўламагани ошкор бўлиб қолди. Хуллас, шу тариқа фирибгарнинг “тузоғи”га илинганимни англаб етдим.\n-Хонадонимизга нотаниш бир йигит кириб келди ва у ўзини ўғлимнинг яқин дўсти эканлигини айтди,-дейди Комил ака.-У мендан фуқаролик паспортимни ҳамда ИНН рақамимни сўради. Мен ундан бу ҳужжатлар нима учун кераклигини суриштирдим. Шунда у “Ўғлингиз сизга 60 ёш юбилейингизга “Нексия” совға қилмоқчи” деди. Очиғи, ўғлимнинг бу меҳрибонлигидан қувониб кетдим ва унга ҳужжатларимни бердим. Орадан бир неча кун ўтгач, Ҳасан билан Тошкент шаҳрига келдик. У автосалонга бориб келди-да, “Нексия” сотиб юборилганини, унинг ўрнига “Кобалт” олиб беришини айтди. У хорижда ишлаётган ўғлимга қўнғироқ қилиб, автомашина учун яна пул жўнатишини сўради. Ўғлим рози бўлди. Эртасига Ҳасан мени автосалонга бошлаб борди ва у ерда турган яп-янги “Кобалт” ёнида суратга туширди. Сўнгра ўша суратни интернет тармоғи орқали ўғлимга жўнатди. Хуллас, бу фирибгар ўғлимни алдаб, мени сарсон-саргардон қилди. Шундан сўнг Хоразмга қайтдик. Охири ҳуқуқни муҳофаза қилувчи идораларга мурожаат қилишимни айтдим. У мени тинчлантирди ва шу куни битта “Коболт” автомашинасини олиб келиб, “Мана машинангиз, эртага ҳужжатларини келтириб бераман,” деб шошилганча кетиб қолди. Афсуски қувончимиз узоққа бормади. Орадан уч кун ўтгач, автомашина эгаси уйимизга келиб, “Кобалт”ни олиб кетди. Яна ўша ноинсоф Ҳасанни излаб топдим. “Нима қиласиз минилган ўша “Кобалт”ни. Икки кунга Тошкентдан яп-янгисини олиб келиб бераман,” деди. Мен яна унинг гапига ишондим. Орадан тўрт-беш кун ўтгач, Ҳасаннинг уйига бордим. Қарасам, тўшакда қўл-оёқлари гипсланган ҳолда ётарди. Нима бўлганини сўрадим. Автомашинани олиб келаётганида Навоий вилояти худудида йўл транспорти ҳодисаси содир бўлган. Яп-янги “Кобалт” миниб бўлмас ҳолатга келиб қолган. Унга раҳмим келди. Кейинроқ билсам, бу ҳам фирибгарнинг навбатдаги найранги экан. Хуллас, мени роса алдади. Бундай ғаламислардан Оллоҳнинг ўзи асрасин.\nТекинхўрлик билан кун кечиришга одатланган Ҳасан қонун олдида жавоб берар экан, қилмишидан пушаймонлигини, вояга етмаган фарзандлари борлигини, енгиллик беришларини сўради. Жабрланувчилардан кечирим сўраб, уларга етказилган зарарни тўлиқ қайтарди.\nЖиноят ишлари бўйича Урганч тумани суди фирибгарнинг қилмишини атрофлича муҳокама этиб, унга нисбатан тегишли жазо тайинлади.\nБу кимсанинг тузоғига илиниб, жабр кўрган кўплаб одамлар узоқ вақт андиша қилибми ёки фирибгарнинг пуч ваъдаларига ишонибми, индамай юраверишган. Агар бу фирибгарнинг илк жабрдийдалари ўз вақтида ички ишлар органларига хабар қилишганида унинг жиноий фаолиятига ўша заҳотиёқ чек қўйилган бўларди.\nҲуқуқий онг, ҳуқуқий маданият, қонун устуворлиги ҳар биримиз учун ниҳоятда зарур ва шарт эканлигини юқоридаги жиноят тафсилотлари ҳам яққол исботлаб турибди. Қонунларимиздан хабардор бўлган ва унга итоат қилган киши ҳеч қачон жиноят қурбонига айланмайди, фирибгарлар “тузоғи”га тушмайди. Аксинча уларнинг ноқонуний фаолиятига тўсқинлик қилиб, жиноят кўчасига киришининг олдини олади. Шундай экан, ён-атрофимизга зийракроқ назар ташлайлик. Фирибгарлардан огоҳ бўлайлик!\nУрганч тумани ИИБ ҳузуридаги тергов\nбўлими терговчиси, катта лейтенант.