Осталон – medu.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Осталон\nОСТАЛОН плёнка қобиқ билан қопланган таблеткалар, 70 мг\nУшбу препаратни қабул қилишни бошлашдан олдин қуйида келтирилган маълумот билан диққат билан танишиб чиқинг.\nУшбу йўриқномани сақлаб қўйинг. Сизда уни яна бир марта ўқиб чиқишга зарурат пайдо бўлиши мумкин.\nАгар Сизда ўқиб чиққанингиздан кейин саволлар қолган бўлса, уларни шифокорингизга ёки фармацевтдан сўранг.\nБу препарат фақат Сизга тавсия қилинган. Уни бошқа одамларга ишлатиш учун бериб юборманг. У хатто улардаги белгилари Сиздаги каби бўлса ҳам, уларга зарар етказиши мумкин.\nАгар Сизда ножўя самаралардан бирон – бири оғир шаклда ривожланса ёки ушбу қўллаш бўйича йўриқномада таърифланмаган ножўя самара пайдо бўлса, илтимос, бу ҳақида шифокорингизга ёки фармацевтга хабар беринг.\nОсталон препарати ўзи нима ва у нима учун мўлжалланган.\nОсталон препаратини қабул қилишни бошлашдан олдин.\nОсталон препаратини қандай қабул қилиш керак.\nОсталон препаратини сақлаш шароити.\nОСТАЛОН ПРЕПАРАТИ ЎЗИ НИМА ВА У НИМА УЧУН ҚЎЛЛАНАДИ\nОсталон таблеткалари ногормонал препаратлар гуруҳи – бисфосфонатларга мансубдир.\nОсталон таблеткалари постменопаузадаги аёлларда остеопорозни даволаш учун тавсия қилинган. Остеопороз – нормал суяк тўқимасининг мустаҳкамлигини камайишига ва суякларни синиш эҳтимолини ошишига олиб келувчи симптомсиз кечувчи касалликдир. Осталон препарати суяк тўқимасининг структурасини тикланишига ва умуртқалар ва сон суякларини синиш хавфини камайишига ёрдам беради.\nОСТАЛОН ПРЕПАРАТИНИ ҚАБУЛ ҚИЛИШНИ БОШЛАШДАН ОЛДИН\nОсталонни қабул қилиш мумкин эмас, агар:\nСизда қизилўнгач (қизилўнгач – оғиз бўшлиғини меъда билан боғловчи аъзо) касалликлари, масалан, торайишлари ёки ютишда қийинчиликлар бўлса\nСиз камида 30 минут давомида тўғри тураолмасангиз ёки ўтираолмасангиз\nСизда алендрон кислотасига ёки Осталон препаратининг бошқа ёрдамчи моддаларига аллергия (ўта юқори сезувчанлик) бўлса\nСизда қондаги кальций миқдори кам бўлса\nОсталон препаратини қабул қилишда махсус эҳтиёткорлик талаб қилинади, агар:\nСизда ютишда қийинчиликлар, меъда яра касаллиги, юқори кислоталилик, меъда (гастрит) ёки ўникки бармоқ ичак (меъдага ўтиб кетувчи ингичка ичакнинг бошланғич бўлими) нинг шиллиқ қаватини яллиғланиши (дуоденит) бўлса; Сизга камида бир йил аввал меъдада ёки қизилўнгачда жарроҳлик операцияси ўтказилган бўлса.\nАгар Осталон таблеткаларини қабул қилиш вақтида Сизда:\nсурункали касалликни кечишини зўрайиши юз берган бўлса ёки янги симптомлари пайдо бўлган бўлса, ёки\nютишда муаммолар пайдо бўлган бўлса, Сиз ютинганда кўкракда оғриқ сезган бўлсангиз, ёки\nжиғилдон қайнаши пайдо бўлса\nпрепаратни қабул қилишни дарҳол тўхтатинг ва шифокорга мурожаат қилинг.\nБуйрак етишмовчилиги бўлган пациентлар Осталон таблеткаларини фақат шифокор кузатуви остида қабул қилишлари мумкин. Пациентда калавалар фильтрациясини минутига 35 мл дан камга пасайиши билан кечувчи оғир буйрак етишмовчилиги бўлган ҳолда Осталонни қабул қилиш тавсия қилинмайди.\nАгар Сиз биро-бир бошқа препаратларни (хаттоки рецептсиз бериладиган дори воситаларини) қабул қилаётан ёки қабул қилган бўлсангиз, илтимос бу ҳақида шифокорингизга ёки фармацевтга хабар беринг.\nКальций препаратлари, антацидлар ва айрим бошқа перорал препаратлар бир вақтда қабул қилинганида алендронатни сўрилишига таъсир кўрсатиши мумкинлиги тўғрисида маълумотлар бор. Шунинг учун Сиз 3 бўлимда келтирилган тавсияларга риоя қилишингиз лозим.\nОсталонни овқат ва ичимликлар билан қабул қилиш\nАлендронатни овқат ёки ичимликлар (шу жумладан минерал сув) билан бир вақтда қабул қилиш, эҳтимол, препаратнинг самарадорлигини пасайишига олиб келиши мумкин. Шунинг учун Сиз 3 бўлимда келтирилган тавсияларга риоя қилишингиз лозим.\nАгар Сиз ҳомиладор бўлганингизни тахмин қилаётган бўлсангиз (ҳомиладорлик юз берган ҳолда) Осталон таблеткаларини қабул қилиш тавсия қилинмайди.\nОсталон препарати фақат постменопаузадаги аёлларни даволаш учун мўлжалланган.\nОсталон препарати эмизиш даврида қўллаш мумкин эмас.\nОсталонни болалар ва ўсмирларга буюриш мумкин эмас.\nАвтомобилни ва бошқа техник воситаларни бошқариш\nОсталон автомобилни ёки бошқа техник воситаларни бошқариш қобилиятига таъсир кўрсатмайди.\nОСТАЛОН ПРЕПАРАТИНИ ҚАНДАЙ ҚАБУЛ ҚИЛИШ КЕРАК\nОсталон препаратини доимо шифокорнинг кўрсатмаларига қатъий риоя қилиб қабул қилинг. Агар Сиз препаратни қабул қилишни тўғрилигига ишонч ҳосил қилмасангиз, унда шифокорингиз билан боғланинг ва ундан маслаҳат сўранг.\nОсталон препарати билан даволашнинг кутилган самарасига эришиш учун қуйида келтирилган йўриқномаларга амал қилиш муҳимдир.\nОғиз бўшлиғи ва қизилўнгачнинг шиллиқ қаватини таъсирланиш эҳтимолини камайтириш учун 2, 3, 4 ва 5 йўриқномаларга амал қилиш жуда муҳим.\nЎзингиз учун Осталон препаратини қабул қилишга энг қулай кунни танланг. Ҳар ҳафтада ҳафтанинг танланган кунида препаратнинг бир таблеткасини қабул қилинг.\nЭрталаб уйғониш ва нонушта, ичимликларни ёки бошқа дорини қабул қилиш орасидаги вақт оралиғида, Осталон препаратининг таблеткасини бир стакан оддий (муҳим) сув (камида 200 мл) билан қабул қилинг:\n– минерал сув (газсиз ёки газли) билан,\n– кофе ёки чой билан\n– шарбат ёки сут билан қабул қилманг.\nОсталон таблеткасини чайнаманг ва уни оғизда эриб кетишига йўл қўйманг.\nОсталон таблеткасини ютгандан кейин ётманг – тўлиқ вертикал (ўтирган, турган ёки ҳаракатда бўлган) ҳолатда камида 30 минут қолинг, шунингдек биринчи марта овқат қабул қилгунгача ётманг.\nОсталон препаратини уйқудан олдин ёки эрталаб ўриндан туришдан олдин қабул қилманг.\nОсталон таблеткасини қабул қилгандан кейин, камида 30 минут давомида овқат, ичимликлар ёки бошқа дорилар, шу жумладан антацидлар, кальций препаратлари ва витаминларни қабул қилишдан сақланинг. Осталон препарати фақат оч қоринга қабул қилинганида самаралидир.\nАгар Сизда ютишни қийинлашиши ёки ютишда оғриқ, кўкрак қафасида оғриқ, жиғилдон қайнаши пайдо бўлса (ёки унинг кўринишлари кучайса), Осталон препаратини қабул қилишни дарҳол тўхтатинг ва шифокорга мурожаат қилинг.\nАгар Сиз Осталон препарати таблеткаларини керагидан ортиқ қабул қилган бўлсангиз:\nтўла бир стакан сув ичинг ва дарҳол шифокорингизга қўнғироқ қилинг. Мустақил қусишни чақирманг ва ётманг.\nАгар Сиз таблеткани қабул қилишни унутган бўлсангиз\nАгар Сиз навбатдаги препаратни қабул қилишни ўтказиб юборган бўлсангиз, Осталон препаратининг 70 мг ли бир таблеткасини кейинги куни эрталаб, бу ҳақида эслашингиз биланоқ қабул қилинг. Препаратни ҳар ҳафта қабул қилинадиган бошланғич схемасига қайтинг.\nАгар Сиз Осталон препаратини қабул қилишни тўхтатган бўлсангиз\nОсталон препаратини қабул қилишни Сизга шифокор томонидан тайинланган бутун даври давомида давом эттиришингиз муҳимдир. Фақат шундагина препарат остеопорозни даволаш учун самарали бўлиши мумкин.\nОсталон препарати бекор қилинганида ножўя самараларни ривожланиши таърифланмаган.\nБошқа дори препаратлари каби, Осталон препарати ҳам, гарчи улар ҳаммада ривожланмасада, ножўя таъсирларга эга бўлиши мумкин.\nТез-тез учрайдиган ножўя таъсирлари (100 пациентдан хеч бўлмаганда 1 тасида ва 10 тадан 1 тадан камроғида учраши мумкин):\nжиғилдон қайнаши; ютишни қийинлашиши; ютганда оғриқ; кўкрак қафасида оғриқни, жиғилдон қайнашини ёки ютишда қийинчилик ёки оғриқни чақириши мумкин бўлган қизилўнгачнинг шиллиқ қаватини ярали шикастланиши (яраланиши);\nсуякларда, мушакларда ва бўғимларда оғриқ;\nқоринда оғриқ; меъдада нохушликни ҳис қилиш ёки овқатдан кейин кекириш; қабзият, меъдани тўлиб кетиши ҳисси; диарея; метеоризм;\nТез-тез эмас (1000 пациентдан ҳеч бўлмаганда 1 тасида ва 100 тадан 1 тадан камроғида кузатилади):\nкўнгил айниши; қусиш;\nқизилўнгачни ёки меъдани таъсирланиши ёки яллиғланиши (катарал/юза эзофагит) ёки (гастрит);\nқора ёки қатронсимон ич келиши.\nтошма, қичишиш, терини қизариши.\nКам ҳолларда (10000 пациентдан ҳеч бўлмаганда 1 тасида ва 1000 тадан 1 тадан камроғида кузатилади):\nэшакеми, юз, лаблар, тил ва/ёки нафасни ёки ютишни бузилиши билан кечувчи хиқилдоқ шиши каби аллергик реакциялар;\nқонда кальцийнинг миқдорини пасайишини (гипокальциемиянинг) оқибатлари, шу жумладан мушак спазмлари ёки тиришишлари ва/ёки бармоқларнинг учида ёки оғиз атрофида нохуш санчилиш туйғулари;\nмеъданинг пептик яраси (баъзида қон кетиши билан асоратланган);\nтиш олинганидан кейин жағни кечикиб битиши ва инфекцияланиш хавфи;\nкўришни ноаниқлиги, кўзларда оғриқ ёки қизариш;\nқуёшда бўлгандан кейин кучаювчи тошма;\nсуякларда, бўғимларда ёки мушакларда кучли оғриқ;\nтаблеткаларни чайнаганда ёки шимганда оғиз бўшлиғининг яралари (стоматит);\nкўпинча даволашнинг бошида, мушакларда оғриқ, умумий ҳолатни ёмонлашиши ва баъзида иситмани ўз ичига олувчи ўткинчи гриппсимон симптомлар.\nЖуда кам ҳолларда (100000 даволанган пациентдан 1 тасидан камроғида пайдо бўлади).\nоғир тери реакциялари;\nПостмаркетинг тадқиқотлар вақтида қуйидаги ножўя самаралари аниқланган:\nқўл ва оёқларни шиши;\nАлендронатни узоқ муддат қўллаш фонида сон суяги диафизининг проксимал қисмини атипик стрессли синишлари ривожланиши мумкин.\nЛаборатория тадқиқотларнинг натижалари:\nЖуда тез-тез (10 пациентдан ҳеч бўлмаганда 1 тасида кузатилади):\nҚонда кальций ва фосфатларнинг даражасини, кўпинча норманинг пастки чегараларида вақтинчалик ўртача пасайиши.\nАгард Сизда препаратни қабул қилгандан сўнг бирон-бир ножўя (салбий) ҳолатлар пайдо бўлса, Сиз уларнинг характерини, пайдо бўлиш вақти ва давомийлигини ёзиб борганингиз афзал.\nАгард ножўя самаралардан биронтаси Сизда оғир кечадиган бўлса ёки Сизда ушбу қўллаш бўйича йўриқномада таърифланмаган ножўя ҳолатлар пайдо бўлса, илтимос бу ҳақида шифокорга ёки фармацевтга хабар беринг.\nОСТАЛОН ПРЕПАРАТИНИ САҚЛАШ ШАРОИТИ\n+150С дан +300С гача бўлган ҳароратда сақлансин.\nЎрамида кўрсатилган яроқлилик муддати ўтгач препаратни ишлатманг. Препарат ўрамида кўрсатилган ойнинг охирги кунигача яроқлидир.\nПрепаратни оқар сувларга ёки маиший чиқиндиларга ташланмаслик керак. Яроқлилик муддати ўтган препаратни ёки уни кераги бўлмаган ҳолларда қандай йўқотиш лозимлиги тўғрисида фармацевтдан сўранг. Ушбу чоралар атроф-муҳитни ҳимоя қилишга ёрдам беради.\nОсталон препарати нима сақлайди\nТаъсир этувчи модда – алендронат кислотаси. Ҳар бир плёнка қобиқ билан қопланган таблетка 70 мг (91,35 мг алендронат натрий тригидратга эквивалент) алендронат кислотаси сақлайди.\nТаблетка ядроси: микрокристалл целлюлоза, сувсиз коллоид кремний диоксиди, кроскармеллоза натрий, магний стеарати.\nПлёнка қобиқ таркиби: Lustre Clear LC 103: микрокристалл целлюлоза, карадженин, макрогол 8000.\nОсталон таблеткалари препаратининг таърифи\nОқ, икки ёқлама қавариқ, қобиқ билан қопланган, бир томонида “М14” графировкаси бўлган таблеткалар.\nТашқи: 1 блистер қўллаш бўйича йўриқномаси билан картон қутида.\nИчки: 4 қобиқ билан қопланган таблеткалар, ОПА/Al/ПВХ/Al блистерда.\nОстемакс 70 комфорт05.05.2018Кейингиси


Эрон ТИВ: Эрон, Озарбайжон ва Россия разведка соҳасида ҳамкорлик қилади\n14:58 / 07.04.2016\nТеҳрон, Боку ва Москва махсус хизматлар, хусусан разведка йўналиши бўйича ҳамкорлик қилишга келишиб олишди. Бу ҳақда Эрон ташқи сиёсат маҳкамаси раҳбари Жавод Зариф Россия ва озарбайжонлик ҳамкасблари билан ўтказган уч томонлама мулоқотидан сўнг, бўлиб ўтган матбуот анжуманида баёнот берган.\nБундан ташқари, вазирнинг қайд этишича, автомобиль ва денгиз транспорти соҳасида ҳам ҳамкорлик қилиш имкониятлари мавжуд. Шу билан бирга, суҳбат чоғида консуллик ва божхона хизматлари, хусусий тадбиркорлик соҳаларида ҳамкорлик масалаларига эътибор қаратилган.\nЭрон ташқи ишлар вазирининг фикрича, бу учтомонлама муносабатларни янги босқичга чиқаришда туртки бўлади.\n"Эрон, Россия ва Озарбойжоннинг ҳамкорлиги минтақада хавфсизлик ва барқарорликни таъминлаш мақсадига хизмат қилади", деган Жавод Зариф.\nТеҳрон, Россия - Озарбайжон - Эрон уч томонлама саммитини ўтказиш ғоясини ҳам илгари сурмоқда.


PressReader - Biznes Daily Birzha (Exchange): 2018-07-31 - Муваффақиятсиз иштирок\nBiznes Daily Birzha (Exchange) - 2018-07-31 - СПОРТ - Б. УММАТОВ тайёрлади.\nЗагребда (Хорватия) дзюдо бўйича Гранпри туркумига кирувчи нуфузли турнир якунига етди.\nУнда мамлакатимиз дзюдочилари муваффақитясиз иштирок этишди. Гран-прининг дастлабки куни -60 кг вазн тоифасида гиламга чиққан Диёрбек Ўрозбоев биринчи учрашувдаёқ словакиялик Матьяж Трбовичга ютқазди. Ушбу вазнда япониялик Наохиса Такато ғолиб бўлди.\nШаҳрам Аҳадов (-66 кг) баҳсларни муваффақиятли бошлаган бўлса-да, кейин омад ундан юз ўгирди. У кетма-кет Саудия Арабистони вакили Абдулазиз Албашини, беларуслик Дмитрий Минкоуни таслим этди-ю, учинчи баҳсда россиялик Арам Григоряндан мағлубиятга учради ва шу билан мусобақадаги иштирокини тўхтатди.\nТурнирнинг шу вазнида қатнашган яна бир полвонимиз Сардор Нуруллаев иккинчи даврагача етиб бора олди, холос. У Босния ва Герцеговиниа вакили Петар Задроданни енгган бўлса-да, қозоғистонлик Гумар Қирғизбоевга имкониятни бой берди. Бу вазнда исроиллик Тал Фликкер чемпион бўлди.\n-73 кг вазн тоифасидаги баҳслар ҳам муросасиз кечди. Дзюдочимиз Ғиёсжон Бобоев илк учрашувидаёқ украиналик Артём Хомулага ютқазиб қўйди. Ушбу вазнда юртимиз шарафини ҳимоя қилган яна бир дзюдочимиз Ҳикматиллоҳ Тўраев эса учинчи босқичгача етиб борди. У дастлаб голландиялик Сэм ван Вестендени, кейин туркиялик Мурот Бектошни енгди. Аммо учинчи босқичда унинг омади юришмади, швециялик Томми Макьясдан мағлуб бўлди.\nПолвонимиз Шарофиддин Болтабоев -81 кг вазн тоифасида гиламга чиқди. У илк даврада тожикистонлик Акмал Муродовни мағлуб этди. Иккинчи босқичда рақиби бўлмагани учун кейинги босқичга курашсиз ўтди. Лекин учинчи баҳсда грециялик Алексиос Нтанатсидисга ютқазиб қўйди.\nАчинарлиси, оғир вазнли спортчилар баҳсида татамига чиққан 5 нафар вакилимиз ҳам медаллар учун курашдан чиқиб кетишди.\n-90 кг вазн тоифасида Шаҳзодбек Собиров ҳамда Давлат Бобонов баҳсларга киришди. Афсуски, Шаҳзодбек илк даврада туркиялик рақибига имкониятни бой бериб қўйди. Давлат Бобонов ҳам совринли ўринлар учун курашдан четда қолди.\n-100 кг вазндагилар баҳсида Шерали Жўраев биринчи, Муҳаммадкарим Хуррамов эса икки босқичда ютқазиб, медаллар учун баҳсни эрта тарк этди. Энг оғир вазн тоифасида беллашаётган дзюдочимиз Бекмурод Олтибоев ҳам учинчи даврада мағлуб бўлди.\nХуллас, Загреб Гран-приси дзюдочиларимиз учун омадсиз келди. Улар битта ҳам совринли ўринларни эгаллай олмади.


Монтевидеода 23 йил қочоқликда юрган италян мафияси етакчиси қўлга олинди\n09:06 / 05.09.2017\nУругвай полицияси италян мафиясининг энг қидирилувчи етакчиларидан бири, 23 йил қочоқликда юрган Рокко Морабитони қўлга олди. Мафиоз Монтевидеода ушланди, деб хабар бермоқда Reuters ахборот агентлиги.\nТаъкидланишича, Италия ва Уругвай махсус хизматларининг Морабитони қўлга олиш бўйича операцияси 6 ойдан кўпроқ давом этган. Морабито охирги ўн йилларда Уругвайда Бразилиянинг қалбаки паспорти бўйича яшаган.\nRai News’нинг хабар қилишича, Морабито 1988 йилдан 1994 йилгача Миланга бир неча тонна гиёҳванд модда етказилишини ташкиллаштирган ва шаҳарда уни тарқатиш бўйича тармоқни йўлга қўйган.\nТрампни мафиячи билан тенглаштиришди\n15:40 / 12.12.2017


Тўрт ҳудудда аҳоли орасида коронавирус аниқланди\n2020 йил 10 июнь соат 17:00 ҳолатига кўра, Ўзбекистонда коронавирус инфекцияси қайд этилганлар сони 4591 (+44) нафарни ташкил этмоқда. Бу ҳақда Соғлиқни сақлаш вазирлиги Жамоатчилик билан алоқалар бўлими хабар қилди.\nАйни пайтда республикада 3504 (+29) нафар коронавирус инфекциясига чалинган фуқаролар соғайди.\nҲозирда мамлакатнинг тўққиз ҳудудидаги тиббиёт муассасаларида жами 1069 нафар коронавирусга чалинган беморга шифокорларимиз томонидан белгиланган стандартлар бўйича даво чоралари кўрилмоқда. Уларнинг 8 нафари оғир, 1 нафари эса ўта оғир аҳволда.


20:05 / 26.11.2019 1830 pdf Ўқиш режими + -\n«Ундан бошқа Қуръондан саҳифалар ва мусҳафларга ёзилган барча нарсани куйдиришга амр қилди».\nЧунки кўпчилик ўз ижтиҳоди билан ўзи учун мусҳафлар ёзиб олган эди. Абдуллоҳ ибн Зубайр, мўминларнинг оналари Оиша, Ҳафса ва Умму Салама розияллоҳу анҳум шулар жумласидандир. Шунингдек, баъзи сураларни ёки оятларни ёзиб олганлар ҳам бор эди.\nСаҳобалар ўз мусҳафларига Набий соллаллоҳу алайҳи васалламдан эшитган изоҳ ва тафсирларини ёзиб қўйишарди. Мисол учун, Ибн Масъуд розияллоҳу анҳу Бақара сурасидаги:\n«Роббингиздан фазл исташингизда сизга гуноҳ йўқ» деган оятидан кейин унга қўшимча қилиб\nдеб қироат қилар эдилар. Натижада «Ҳаж мавсумларида Роббингиздан фазл исташингизда сизга гуноҳ йўқ» деган маъно ҳосил бўлар эди. Ушбу охирги жумла у кишининг мусҳафларига ёзиб қўйилган эди. Шубҳасиз, бу охирги қўшимча тафсир ва изоҳ учун бўлган. Чунки уммат ижмоъ қилган мусҳафларнинг ёзувида ушбу сўзлар йўқ. Ибн Жазарий буларни равшанлаштириб, шундай дейди:\n«Баъзида қироатларга изоҳ ва баён қилиш жиҳатидан тафсирлар киритар эдилар. Зеро, улар Набий соллаллоҳу алайҳи васалламдан оғизма-оғиз олишган Қуръонни аниқ билишар, қироат қилинган тафсир ва изоҳ кабиларни Қуръонга аралаштириб юборишдан омонда эдилар. Гоҳида баъзилари уни ёзиб ҳам қўйишарди».\nЖумладан, Оиша розияллоҳу анҳонинг мусҳафларида ҳам шунга ўхшаш ёзувлар бўлган.\nУларни куйдириб юбориш ила юзага келиши эҳтимоли бўлган ихтилофларнинг ҳам олди олинди.\nУсмон розияллоҳу анҳунинг ўша бошқа мусҳафларни куйдириб юбориш қарори, шубҳасиз, ҳикматли бўлган эди. Чунки уларнинг сақланиб қолиши мусулмонларнинг ораси бўлинишига сабаблардан бири бўлиб қоларди. Усмон розияллоҳу анҳунинг қилган ишлари одамлар қалбида мақбул ва гўзал иш сифатида ўрин эгаллади. Лекин Абдуллоҳ ибн Масъуд розияллоҳу анҳу бунга эътироз билдириб, ўзининг хос мусҳафини куйдиришдан бош тортди. Сўнгра Аллоҳ таоло у кишини Усмон розияллоҳу анҳунинг фикрига қайтишга илҳомлантирди. Натижада бутун уммат шу фикрда жам бўлиб, бу билан сўзлари бир ердан чиқадиган бўлди ва низонинг сабаблари бартараф қилинди.\nАна ўша асл мусҳафдан олти нусха кўчириб олишни баъзилар «Қуръонни иккинчи бор таҳрир қилиш» деб атайдилар. Ноинсофлик ҳам шунчалар бўладими?! Ахир бир китобдан нусха кўчириш билан уни таҳрир қилиш орасида ер билан осмончалик фарқ бор-ку!\nСаҳобаи киромлар мусулмонлар Қуръони Карим қироатида ихтилоф қилмасинлар деб, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг даврларида ёзиб қўйилган мусҳафдан бирор ҳарфни ўзгартирмай, нусха кўчирганлар, холос.\nАслида ёд олганларига суяниб ёзсалар ҳам бўлаверарди. Аммо улар ҳамма нарса ҳужжат-далилли, худди Аллоҳ ирода қилганидек, Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам кўрсатганларидек бўлишини хоҳладилар.\nЯнги олинган нусхаларнинг ҳар бири биттадан қори билан турли марказларга юборилар экан, халифа Усмон розияллоҳу анҳу фақат ушбу мусҳафларга ва улар билан юборилган қориларнинг қироатига эътимод қилиш, Қуръони Каримдан бошқа нимаики ёзилган бўлса, куйдириб юбориш ҳақида амр қилдилар.\nБу амр ўзининг муқаддас Китобини муҳофаза қилиш йўлида ҳар қандай ишга тайёр турган мусулмон уммати томонидан мамнуният ила амалга оширилди. Баъзи катта саҳобалар ўзларининг шахсий мусҳафлари ҳақида бир оз мулоҳазага борган бўлсалар ҳам, кейинчалик бирор ҳарфи кўпчилик қабул қилган нусхага ўхшамай қолса, ихтилоф чиқмасин деб, куйдириб юбордилар. Шу тарзда мусулмон уммати томонидан Қуръони Карим муҳофазаси йўлида яна бир улкан иш амалга оширилди.\nКейинчалик нусха кўчириш йўлга қўйилиши жараёнида фақатгина ҳазрати Усмон даврида ёзилган нусхаларга суяниш жорий бўлди. Охири келиб, ҳар бир нусханинг ишончли эканини тасдиқлаш мақсадида «Бу нусха Мусҳафи Усмонга мувофиқдир», деб ёзиб қўйиладиган бўлди.\nШундай қилиб, Қуръони Карим ҳарфларини ёзиш услубининг ҳам бир хиллиги сақланиб қолди. Бу маънодаги эҳтиёткорлик шу даражага етдики, Қуръони Каримнинг ҳарфларига бирор нуқтачалик ҳам ўзгариш кирмасин, деган қасд ила уламоларимиз «Мусҳаф ичига гул, дарахт барги ва шунга ўхшаш бошқа нарсаларни мутлақо қўйиб бўлмайди, акс ҳолда ўша нарсалар саҳифага ёпишиб қолса, шубҳа пайдо бўлиши мумкин», деб фатво чиқардилар.\nМусҳафларнинг сони қанча бўлганидан қатъи назар, уларнинг барчаси Қуръоннинг ҳаммасини ўз ичига олган, 114 та сура нуқталардан, зер-забарлардан, сураларнинг исмлари ва ажратиш жойларидан холи эди. Бунда Абу Бакр розияллоҳу анҳуга эргашилган бўлиб, Абу Бакрнинг мусҳафи ҳам ушбу санаб чиққан нарсаларимиздан холи ҳолда эди. Бунинг устига, усмоний мусҳаф Қуръонга тегишли бўлган шарҳлар ва тафсирлардан ҳам холи эди.\nҚуръонни ҳазрати Усмон розияллоҳу анҳунинг даврларида жамлашда у нозил қилинган «Етти ҳарф»ни кўтара олиши мулоҳазаси қилингани барча томонидан таъкидланади.\nЯна алоҳида таъкидлаш лозимки, ҳазрати Усмон мусҳафлари Қуръонлиги мутавотир бўлмаган барча қўшимчалардан холи эди. Қўшимчалар ҳазрати Усмон мусҳафларидан бошқа мусҳафларда тафсир, мужмалнинг тафсилоти қабилида ёзиларди. Усмоний мусҳафдан барча оҳод ривоятлар ўчирилган. Суралар ва оятлар бугунги кунимиздаги мусҳафларда кўраётганимиздек қилиб тартибланган эди. Усмоний мусҳафлар, аввал ҳам айтиб ўтилганидек, нуқталар, ҳаракатларсиз бўлиб, улардаги баъзи қуръоний лафзлар бир неча кўринишда қироат қилса бўладиган тарзда ёзилган эди.\nМисол учун, Ҳужурот сурасининг 6-оятидаги\nжумласида келган «فَتَبَيَّنُوا» – «фатабаййану» сўзи нуқтасиз ёзилса, уни «فَتَثَبَّتُوا» – «фатасаббату» деб ўқиш ҳам мумкин бўлади. Шунингдек, «نُنْشِزُهَا» – «нуншизуҳа» сўзи нуқтасиз ёзилса, уни «نُنْشِرُهَا» – «нуншируҳа» деб ўқиш ҳам мумкин.\nШунга ўхшаш, Бақара сурасидаги\nдеб ўқиш мумкин.\nУсмоний мусҳафнинг ёзилиши ушбу икки оятни икки кўринишда ўқиш имкониятини беради. Шу билан бирга, мазкур икки кўринишдаги қироатнинг саҳиҳлиги қатъий далил билан ворид бўлган. Чунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ушбу икки хил қироатни қилганлар ёки у зотнинг ҳузурларида саҳобалардан бирлари мазкур икки қироатни қилганида иқрор бўлиб, уни тасдиқлаганлар. Бунга ўхшаш далиллар мутавотир қироатларда ворид бўлган. Усмоний мусҳафнинг ёзилиши эса уларни турли суратда ўқиш имкониятини берган. Гарчи мутавотир даражага етмаган, оҳод далил билан собит бўлган қироатлар «шозз» деб эътибор қилиниб, расми Қуръонга мувофиқ бўлса ҳам, ишончли хабарларга мухолиф бўлганлиги учун олинмаган. Мисол учун, Аллоҳ таолонинг Фотир сурасидаги\nﯞ ﯟ ﯠ ﯡ ﯢ ﯣ\nояти шозз, мавзуъ қироатларда\nБу маълумотларни баён қилганимиздан сўнг маълум бўладики, қироатлари мутавотир бўлган бир қанча қуръоний калималар турли талаффуз қилинса-да, бир хил кўринишда ёзилган. Калималарни мутавотир бўлган қироатларнинг барча кўринишларини кўтара оладиган ҳолда ёзиш керак бўлган. Мабодо бунинг имкони бўлмаса, нусха кўчирувчилар баъзи мусҳафларга бир кўринишни, бошқа мусҳафларга эса иккинчи кўринишни ёзишлари керак бўлган.\nМисол учун, Аллоҳ таолонинг\n– «ва вассо» лафзи бошқа саҳиҳ мутавотир кўринишда «وَأَوْصَى» – «ва авсо» деб ҳам келган. Шунинг учун усмоний мусҳафларнинг баъзисида «ва вассо» ёзилган бўлса, бошқаларида «ва авсо» деб ёзилган. Аммо бундай ҳолатлар жуда оз учрайди. Мусҳафга оид китобларда бу каби оятларнинг адади саноқли ҳолда зикр қилинади.\nУсмон розияллоҳу анҳу инсонларнинг Қуръони Каримни оғизма-оғиз ёдлашларини ва ёд олинган Қуръонга эътимод қилишларини, яъни суянишларини, ёзилган нусхаларга суяниб қолмасликларини хоҳлар эдилар. Шунинг учун ҳам аввал айтиб ўтилганидек, ҳар бир иқлимга алоҳида мусҳафларни жўнатар экан, ўша мусҳафнинг қироатига мувофиқ қорини ҳам қўшиб жўнатди. Зайд ибн Собит розияллоҳу анҳу Мадина мусҳафининг устози, Абдуллоҳ ибн Соиб Макканинг, Муғира ибн Шиҳоб Шомнинг, Абу Абдурраҳмон Суламий Куфанинг ва Омир ибн Абдул-Қайс эса Басранинг Қуръондан таълим берувчилари эди.\nУсмон розияллоҳу анҳу улуғ саҳобаларнинг маслаҳати ва ёрдами билан якка шахслар қўлидаги мусҳафларни ёндиришга киришган. Ушбу ҳақиқатни тасдиқлаб, Сувайд ибн Ғафла айтади:\n«Алий: «Усмон ҳақида фақат яхшиликни гапиринглар. Аллоҳга қасамки, мусҳафларга қилган ишида биз (саҳобалардан) катта жамоат бор эдик», деди.\nЯна Алий: «Агар Усмон эга бўлган нарсага мен ҳам эга бўлганимда, мусҳафларга қилган ишини мен ҳам қилган бўлардим», деди».\nҲазрати Алий розияллоҳу анҳунинг бу каби сўзларни айтишларига сабаб, Усмон розияллоҳу анҳуга турли хил туҳматларни уюштирган жамоатнинг даъволари ичида у кишининг мусҳафларни ёндирганликларини айблаш ҳам бор эди. Ҳазрати Алий ушбу сўзларни Усмон розияллоҳу анҳуни мудофаа қилиш мақсадида айтган эдилар.\nҚуръони Каримнинг бу хилда ёзилиши ҳазрати Усмон розияллоҳу анҳунинг бошчиликларида ва амрлари билан бўлгани учун «Расми Усмоний» («Усмон расми – ёзуви») деб аталадиган бўлди. Ушбу расм ҳозиргача барча Қуръони Карим нусхаларининг асли бўлиб келмоқда. Бу иш Қуръони Карим учун улуғ хизмат бўлганига ҳеч кимда заррача шубҳа йўқдир.\n19:50 / 26.11.2019 1844\n08:01 / 27.11.2019 775\n3214 05:00 / 23.01.2017\n3149 21:00 / 04.03.2019\n208209. Эй иймон келтирганлар Исломга тўлиғича киринг. Ва шайтоннинг изидан эргашманг. Албатта, у сизга очиқ душмандир. Агар очиқ баёнотлар келгандан кейин ҳам давоми...\n3004 05:00 / 19.01.2017\n2787 21:00 / 01.04.2019


Ҳажжи бадал ҳақида\nBy Муҳаммад Ҳабибуллоҳ on 09/12/2015 15 ҲАЖ ВА УМРА ФАТВОЛАР\nАллоҳга ҳамдлар ва Пайғамбари Муҳаммадга салавот ва саломлар бўлсин!\nИсломда ҳаж ёки умра қилишга қодир одам учун ҳажжи бадал ёки умраи бадал қилиш жоиз эмас;\nҲажжи бадал ёки умраи бадал тузалишидан умид узилган касал ёки вафот этган киши учун қилинади, камбағаллиги ёки сиёсий ва қонуний сабаблар туфайли Саудия Арабистонига кира олмайдиган кишилар учун қилинмайди;\nҲажжи бадал қилаётган киши аввал ўзи учун ҳаж қилган бўлиши шарт. Акс ҳолда, қилган ҳажи ўзи учун бўлиб қолади;\nАёл эркак учун, эркак аёл учун ҳажжи бадал қилиши жоиз;\nБир неча кишининг номидан битта ҳажжи бадал қилиш жоиз эмас;\nҲажжи бадал қилиш учун пул олиш, яъни ҳаж қилишга етарли сарф-харажатларни олиш жоиз. Лекин пул олиш учун ҳаж қилса, савобдан бебаҳра қолади. Бироқ ҳажжи бадал қилган одам талаб қилмаса ҳам, ҳажжи бадал қилдирган одам ўзи кўнглидан чиқариб пул берса, олиш жоиз;\nМусулмон киши ҳажга қодир бўла туриб, ҳаж қилмай вафот этиб кетса, унинг меросидан ҳажжи бадал қилдирилади. Унинг васият қилган ёки қилмаганининг аҳамияти йўқ;\nҲажжи бадал қилган одам ҳам тўлиқ ҳаж савобини оладими ёки тўлиқ ҳаж савоби ҳажжи бадал қилдирган одамга бўлиб, ҳажжи бадални бажарган кишига камроқ савоб бўладими? Бу саволга аниқ бирон нарса дейиш қийин. Аллоҳнинг фазли ва марҳамати кенг.\nОта учун фарзанд ёки бошқа яқин қариндошлар ҳажжи бадал қилгани афзал. Бироқ, бегона одам қилса ҳам, бўлаверади;\nҲажи бадал қилаётган киши ким учун ҳажжи бадал қилаётганини, яъни унинг исмини билиши шарт эмас;\nҲажжи бадал қилишга вакил қилинган шахс вакил қилган кишининг рухсатисиз бошқасини вакил қилиши жоиз эмас;\nҲажжи бадал қилдириш учун дин-диёнатли, илмли, солиҳ кишиларни танлаш керак, валлоҳу аълам.\nAvvalgi maqolaМуҳаддислар амири – Имом Бухорий (2)\nKeyingi maqola Абу Бакр розияллоҳу анҳу: туғилиши, ташқи кўриниши ва оиласи


Ўзбек қачонгача бузуқ ном билан яшайди?\n13 май 2021, Тошкент вақти: 12:19\nЎзбек рассоми Даврон Йўлдошевнинг "№22 композиция" номли асари (фрагмент)\n“Бахор келди. Ташкентда кунла исип колди. Бодамлар гулай, гулай дип колди”. Ўқиганингиз учта жумлада 10 дан ортиқ хато бор. Уларни ўқир экансиз, асабингиз қақшади, “ёзмай қўлинг синсин”, деб қарғашга-да улгурдингиз.\nЛекин қуйидаги исм-фамилияларни ўқисангиз, “Ҳа, энди паспортида шундай ёзилгандирда...”, деб қўяқоласиз:\nКобилов Рустам Ражаббойевич,\nКетмонов Хатамжон Абдурахмонович,\nМирзаев Кахрамон Эльмуратович,\nНазиркулов Атхам Ахаткулович,\nНасиров Кабил Эркинович,\nНасыров Джамол Шухратович,\nПолванов Шухрат Тагаймуратович...\nБулар тўқима ёки оддий ўзбекларнинг исм-фамилиялари эмас, балки Ўзбекистоннинг қонун чиқарувчи олий идораси – Олий Мажлис депутатлариникидирки, уларни парламентнинг расмий сайтидан олдик.\nРўйхатга қайтиб, уни яна бир марта ўқишингиз, хатоларни ўзингиз санашингиз мумкин.\nДепутатлардан яна бирининг исми мана бундай экан: Туляков Элдор Собиржонович.\nЭлдор аканинг бобоси “Туляк”, яъни “тулалик” (Россиянинг Тула шаҳридан) бўлмаса керак.\nЭлдор аканинг бобоси исми Тўлак бўлган бўлса керак...\nИсм-фамилиялари келтирилган депутатлар мендан хафа бўлмасинлар: айб уларда эмас, айб қачонлардир уларга метрика ёзган мулозимда, айб исм-фамилияни тўғри ёзишни талаб қилмаган ота-оналарида.\nДепутатлар рўйхатида Ниёзова Жамила Абдуқодировна, Тожиев Козимжон Ўктамович каби тўғри ёзилган исм-фамилияларни ҳам учратдим.\nЛекин исм-фамилияси тўғри ёзилган ўзбек оз.\nБилмайман. Исмлари юқорида келтирилган қонун чиқарувчи депутатлар билсин буни.\nМасаланинг бошқа томони ҳам бор.\nГап шундаки, ўтган ҳафтада қўшни Қирғизистон парламенти аъзоларидан бири қирғизча фамилиялардан русча -ов, -ев қўшимчаларни олиб ташлаш, уларнинг ўрнига қирғизча “тегин” қўшимчасини қўллаш ташаббуси билан чиқди.\nДепутатнинг ташаббусини ҳамкасблари қўллайдими-йўқми – номаълум. Лекин қатор постсовет миллатлар ўз иззат-нафсларини ўйлаб бу соҳада ҳаракат қилаётганига анча бўлиб қолди: ҳеч йўқ, Тожикистон Президенти Имомали Раҳмоннинг Имомали Раҳмон бўлиб олганини эсланг.\nҚозоқларда ҳам бу ҳаракат кучли.\nФақат ўзбекда сезилмайди бундай ҳаракат.\nҲаракат сезилмайдию лекин ўзбек депутатлари рўйхатида ўзбекча исм-фамилия ҳам кўрдим: Зиё Азамат Хамид ўғли.\nБалки Азамат ака кўтарар исм-фамилияларимизни тозалаш, уларни ўзбекчалаштириш ташаббусини?


ЎзА - Истиқболли лойиҳалар асосида 9 мингдан зиёд янги иш ўрни яратилади\n12.09.2018 20:08 Чоп этиш версияси\nИстиқболли лойиҳалар асосида 9 мингдан зиёд янги иш ўрни яратилади\nНаманган вилоятида 2018-2019 йилларда ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш дастурига асосан 503 лойиҳа амалга оширилиши режалаштирилган. Шундан 306 лойиҳа жорий йилда ҳаётга татбиқ этилади. Бу 9 минг 740 янги иш ўрни яратилади, дегани.\nЙилнинг ўтган даврида саноат, қишлоқ хўжалиги, хизмат кўрсатиш йўналишларида умумий қиймати 190 миллион долларга тенг 166 лойиҳа амалга оширилган. Бу 4 мингга яқин иш ўрни яратиш имконини берди.\nНаманган шаҳридаги “Мирай Сокс” қўшма корхонасида трикотаж маҳсулотлари, “Сўғдиёна файз текстиль” МЧЖда тикувчилик маҳсулотлари, “Ўз Часис” қўшма корхонасида автомобиль фаралари, “Нам Точ сервис” хорижий корхонасида томёпқич ашёлари, “Косонсой серҳосил интенсив боғлари” МЧЖда қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини қайта ишлаш, Поп туманидаги “Чодак асл бизнес” МЧЖда ун ва ун маҳсулотлари, Уйчи туманидаги “Уйчи парранда” МЧЖда парранда гўшти ишлаб чиқариш каби йирик лойиҳалар ишга туширилган.\nНаманган вилояти ҳокимлиги ва прокуратураси ҳамкорлигида ўтказилган бизнес-форумда шулар ҳақида маълумот берилди.\nТадбирда вилоят, шаҳар ва туманлар ҳокимликлари, иқтисодий тармоқ бошқарма ва ташкилотлари, банк муассасалари масъул ходимлари, ишлаб чиқариш корхоналари, Наманган, Фарғона, Андижон вилоятлари тадбиркор ва ишбилармонлари, АҚШ, Голландия каби давлатлардан ҳамкор бизнес вакиллари иштирок этди.\n– Наманган вилояти ўзига хос қулай географик минтақада жойлашган, – дейди вилоят ҳокими ўринбосари У.Юнусов. – Табиий ва меҳнат ресурсларига бойлиги ва бошқа кўплаб жиҳатлар вилоятда йирик инвестициявий лойиҳаларни амалга ошириш имконини беради. Мазкур форумдан кўзда тутилган мақсад ана шу имконият ва ресурслардан янада самарали фойдаланишга эришишдир. Бунда маҳаллий ва хорижий сармояларни кенг жалб қилиш ҳал қилувчи роль ўйнайди.\nФорумда иштирокчиларга вилоятнинг инвестиция салоҳияти ва уни рўёбга чиқариш борасида эришилаётган натижалар, мавжуд имкониятлар ва истиқболдаги режалар ҳақида маълумот берилди.\nҚулай инвестиция муҳитини яратишда давлатимиз раҳбари ташаббуси билан барпо этилаётган эркин иқтисодий зоналар, кичик саноат зоналари муҳим аҳамият касб этмоқда. Намангандаги “Косонсой-фарм” эркин иқтисодий зонасида дори-дармон ва тиббиёт воситалари ишлаб чиқаришга қаратилган умумий қиймати 13,2 миллион доллар бўлган 10 лойиҳа амалга оширилади. 100 турдаги дори-дармон ишлаб чиқариш йўлга қўйилиши режалаштирилган ушбу зонада жорий йил охиригача учта, 2019 йилда олтита корхона ишга туширилади. 2020 йилда саноат ҳудуди тўла қувват билан ишлай бошлайди.\nМутасаддиларнинг таъкидлашича, саноат ишлаб чиқариши йўналишидаги худди шундай эркин иқтисодий зона Чуст туманида ҳам ташкил этилади. У ерда умумий қиймати 157,3 миллиард сўмлик 12 лойиҳа амалга оширилиши режалаштирилган.\nВатанимиз мустақиллигининг 27 йиллик байрами арафасида Наманган шаҳрида ишга туширилган “Орзу” кичик саноат зонаси ҳам маҳаллий ишбилармонлар сармоясини йўналтиришда муҳим аҳамият касб этди. Бу ерда кўзда тутилган 142,3 миллиард сўмлик лойиҳадан енгил, озиқ-овқат, кимё саноати йўналишида 74 миллиард сўмлик 10 лойиҳа ишга туширилди.\nФорумда, шунингдек, бўш турган объектлардан самарали фойдаланиш, солиқ имтиёзлари ва преференциялар, банк кредитлари ажратиш, импорт ва экспорт, туризмни ривожлантириш, тадбиркорлик фаолиятига тўсиқ бўлаётган муаммоларни бартараф этиш чора-тадбирлари борасида амалга оширилаётган ишлар муҳокама қилинди.\nТадбир доирасида вилоятда фаолият кўрсатаётган илғор ишлаб чиқариш корхоналари маҳсулотлари кўргазмаси, давлат хизматлари маркази, адлия тизими томонидан кўрсатилаётган ҳуқуқий-ахборот хизматлари кўргазмаси намойиш этилди.\nФорум иштирокчилари “Орзу” кичик саноат зонаси, Наманган шаҳрида барпо этилаётган “Афсона” маданият ва истироҳат боғи, “Наманган момиқ сочиқлари” корхонаси ва бошқа бир қатор ишлаб чиқариш субъектларида бўлиб, қулай инвестиция муҳити самаралари билан таништирилди.


ОЗИШ УЧУН — 55 ФОЙДАЛИ МАСЛАҲАТ - Jinsiy hayot 18+\nОЗИШ УЧУН — 55 ФОЙДАЛИ МАСЛАҲАТ\nAuthor Jinsiy Reading 17 min Views 21 Published by 14.07.2019\nОЗИШ учун — ТЕЗ ВА ОСОН ОЗИШ ЙЎЛЛАРИ, УСУЛЛАРИ ВА 55 ФОЙДАЛИ МАСЛАҲАТ\nОЗИШ СИРЛАРИ: ОВҚАТЛАНИШ БОРАСИДА МАСЛАҲАТЛАР\n1. МОВИЙ НАРСАЛАРДАН ФОЙДАЛАНИНГ\n2. ТЕЗ-ТЕЗ ОВҚАТЛАНИШ — ОЗИШ УЧУН ЕНГ ЙАХШИ ЙЎЛ\n3. ДЎКОННИ АВВАЛ АЙЛАНИНГ\n4. СОВУТГИЧНИ ТЎЛДИРИНГ\n5. ЕРТАЛАБ ОВҚАТЛАНИНГ\n6. МАҲСУЛОТЛАРНИ ТЎҒРИ САҚЛАНГ\n7. ҚЎШИМЧАЛАРДАН УЗОҚЛАШИНГ\n8. КИЧИК ИДИШЛАРДАН ФОЙДАЛАНИНГ\n9. СЕКИН-АСТА ЧАЙНАНГ\n10. ОВҚАТНИ КЎЗДАН УЗОҚЛАШТИРИНГ\n11. ЧИРОЙЛИ ОЗИШ УЧУН ЙУРИШ КЕРАК\n12. КЕЧКИ ОВҚАТДАН ОЛДИН КИЧИК ТАМАДДИ ҚИЛИНГ\n13. ҲЕЧ ҚАНДАЙ МАъЛУМОТЛАРСИЗ\n14. ДАСТУРХОНДА ФАҚАТ МЕВАЛАР БЎЛСИН\n15. ТЕЗ ОЗИШ СИРЛАРИ — БУ КЎПРОҚ ОҚСИЛ ДЕМАКДИР\n16. ЙОҒЛАР ҲАМ КЕРАК\n17. ОДДИЙ УГЛЕВОДЛАРДАН УЗОҚ ТУРИНГ\n18. ТУРЛИ ХИЛ ОВҚАТЛАРГА САБЗАВОТ ҚЎШИНГ\n19. ЙУҚОРИ КАЛОРИЙАЛИ МАҲСУЛОТЛАРНИ АЛМАШТИРИНГ\n20. АЧЧИҚ СОУСЛАР\n22. КАМРОҚ ШАРБАТ, КЎПРОҚ МЕВА\n23. ЧЕКЛАМАНГ, ЧАЛҒИНГ\n24. ОВҚАТНИНГ ЙАРМИ\nОЗИШ УЧУН ИЧИМЛИКЛАРНИ ҚЎЛЛАШ\n25. КЎК ЧОЙ\n26. СУВ ВА ЙАНА СУВ\n27. ОВҚАТЛАНИШДАН ОЛДИН ИЧИМЛИК ИЧИШ — ОЗИШ ГАРОВИ\n28. ЖУФТ МАҲСУЛОТЛАРДАН ҚОЧИНГ\n29. СУВ БИЛАН АРАЛАШТИРИНГ\n30. УЗУН ВА ТОР СТАКАНЛАР\n31. АЛКОГОЛЛИ ИЧИМЛИКЛАРНИ КАМАЙТИРИНГ\nТЕЗРОҚ ОЗИШ СИРЛАРИ: ФОЙДАЛИ МАСЛАҲАТЛАР\n32. ТИШЛАРИНГИЗНИ ЙУВИНГ\n33. РЕАЛ МАҚСАДЛАРНИ БЕЛГИЛАНГ\n34. ИЖОБИЙ БЎЛИНГ\n35. БУНИ ЎЙЛАБ КЎРИНГ\n36. ЕСЛАТМАЛАР ЙОЗИНГ\n37. СТРЕССНИ ЙЎҚОТИШ\n38. РАД ҚИЛИШ ЎРНИГА ҚЎШИНГ\n39. БИТТАДАН ОДАТ\n40. ТАСАВВУР ҚИЛИШ\n41. СОҒЛОМ УЙҚУ\n42. МУЛОҚОТ ҚИЛИНГ\nЖАРАЙОН ВА НАТИЖАЛАРНИ ҚАНДАЙ КУЗАТИШ МУМКИН?\n43. ОЗИҚ-ОВҚАТ ЖУРНАЛИ\n44. СУРАТГА ТУШИНГ\nЗАМОНАВИЙ ОЗИШ СИРЛАРИ: МАШҚЛАР\n45. МУСИҚА РЎЙХАТИНИ ТУЗИНГ\n46. ЖАРОҲАТЛАРДАН САҚЛАНИНГ\n47. ФУНКТСИОНАЛ МАШҚЛАР\n48. БИРОЗ КОФЕИН\n49. УЙ ШАРОИТИДА ОЗИШ ҲАМ МУМКИН\n50. ШЕРИК ТОПИНГ\n51. ТРЕНАЖОР МОНИТОРИГА ИШОНМАНГ\n52. ОҒИРЛИКЛАР БИЛАН МАШҚ ҚИЛИШ\n53. ИНТЕРВАЛЛИ МАШҒУОТ\n54. ТИК ТУРИБ ИШЛАНГ\n55. КЎПРОҚ ЙУРИНГ\nОзиш сирлари талайгина, бунда асосан соғликка зарар кўрсатмасдан озишга кўпроқ еътибор берилади. Агар сизда озиш учун аниқ бир муддат бўлмаса, соғлигингизни йўқотмасдан аста-секин фойдали одатларни ривожлантиришингиз ва вазнингизни камайтиришингиз мумкин. Ушбу мақолада 55 та озиш сирлари келтирилган, сиз улар орасидан ўзингизга мос келадиган усулни танлаб, ўзингизнинг режангизни ишлаб чиқишингиз мумкин.\nКўп услубларнинг самарадорлиги илмий жиҳатдан исботланганига қарамасдан, улар ҳар кимга ҳам тўғри келавермайди. Енг қизиқарли усулларни кўриб чиқинг ва ўзингизга мосини танланг.\nБир тадқиқотда, йейилган овқат миқдори биринчи навбатда очлик ҳиссига емас, балки бизнинг онгимизга боғлиқ еканлиги аниқланган. Тажрибада икки гуруҳ талабалар иштирок етишди. Уларга йея олишгунигача товуқ қанотчалари олиб йейишни, кейин еса қўшимча олиш учун қайтиш вазифаси қўйилди.\nБиринчи овқат қисмдан кейин официантлар биринчи гуруҳ столларидан қолдиқ суякларни олиб, бўш тарелкалар қўйишди. Иккинчи гуруҳ столида еса ҳаммаси шундайлигича қолдирилди. Шундан сўнг талабаларга қўшимча олиш таклиф етилди. Иккинчи гуруҳ қанча қанотча йеганини қолдиқ суяклардан кўриб, иккинчи марта қўшимча олишаётганида биринчи гуруҳга нисбатан анча камроқ қанотча олишди.\nБу онгимизга биринчи навбатда овқат миқдори таъсир қилишини исботлайди. Баъзи талабалар аллақачон йетарлича овқатланганини кўрдилар ва уларнинг онги тўйганликларини айтишди, биринчи гуруҳ иштирокчилари еса ўз олдиларида бўш тарелкаларни кўришди, уларнинг онги еса ҳали яна йея олишликларини кўрсатди.\nҚуйидаги кўпгина самарали озиш сирлари ана шундай инсоннинг психологик хусусиятларига асосланган, бошқалари еса баъзи физиологик жараёнларга боғлиқ.\nКўк рангли идишлар иштаҳани пасайтиради, чунки кўк ранг кўп маҳсулотларнинг ранги билан мос келмайди. Тадқиқотлар шуни кўрсатадики, сизнинг идишингиз овқатингиз билан қанчалик кўп естетик мос ва уйғун бўлиб кўринса, сиз шунча кўп овқатланасиз. Кичкина, аммо фойдали маслаҳат.\nАгар сиз кун давомида тамаддини ўтказиб юборсангиз, бу вазн йўқотишига олиб келмайди, чунки секин модда алмашинуви ўз ишини бажаради. Кунига уч мартадан камроқ овқатланиш, ўта семиз бўлганлар учун фойдали бўлиши мумкин, лекин кундузги овқатларни қабул қилмаслик, кечки вақт кўп овқат йеб юборишга сабаб бўлиши мумкин.\nБундан ташқари, тартибсиз овқатланиш инсулин даражасининг «сакраши»га олиб келади, бу еса қандли диабет юзага келиш хавфини оширади. Шундай қилиб, кунига уч марта овқатланиш ва инсулиннинг барқарор даражасини сақлаб туриш учун овқат ўртасида кичик тамаддилар қилиш афзалроқ.\nКейДўконларни айланинга савдо майдони бўйлаб айланинг. Бу маҳсулотларни секинроқ танлаш учун емас, дўконлар «хийла»сига тушиб қолмаслик учун. Барча фойдали маҳсулотлар, одатда деворларга яқинроқ жойлашган бўлади, енг қулай қаторларда кўзни қувнатувчи маҳсулотлар ва ширинликлар жойлаштирилади, булар еса қомат учун фойдали емас.\nДам олиш кунида бозорга боринг ва музлатгичингизни фойдали маҳсулотлар билан тўлдиринг. Янги мева ва сабзавотлар ҳар доим қўл йетадиган ва кўринадиган жойда бўлсин, музлатгичда еса музлатилган меваларни сақланг. Албатта, ишдан кейин сиз супермаркетларга бориб ўтирмасдан, бирдан музлаткичдан фойдали ва витаминларга бой маҳсулотларни олиб ишлатасиз. Натижада сиз мароқ калория қабул қиласиз ва супермаркетларда ортиқча маҳсулот олишдан тийиласиз, масалан шоколаддан.\nНонуштани ўтказиб юбориш — кечки овқат учун иштаҳани сақлаб қолиш демакдир, бу еса тўғри стратегия емас. Ерталаб истеъмол қилинган овқат кун давомида яхши ҳазм бўлади, кечки овқат еса йўқ.\nФойдали маҳсулотлар: ловия, ёнғоқ, тўлиқ донларни совутгичда олдинроққа қўйинг. Музлатгич очилганда ҳар сафар фойдали маҳсулотларни кўрасиз ва уларни рационингизда ишлатасиз.\nОвқатланаётганингизда қўшимча олиш мумкин бўлган идишлардан йироқроқ ўтирнг, масалан салатлардан, товадан, бундай ҳолатларда сиз керагидан ортиқ йеб қўйишингиз мумкин. Шунинг учун, ўзингизга мос келадиган овқат миқдорини солинг ва қолган озиқ-овқатларни қўл йетиш майдонидан четроққа олиб қўйинг — ҳеч бўлмаганда стол устидан.\nОвқатни йеб бўлгач, бироз тўймаганлик ҳисси кузатилса, қўшимча олишдан олдин 10-15 дақиқа кутиб туринг, кейин қарор қабул қилинг — ҳали ҳам очмисиз ёки йўқ. Тўқлик ҳисси овқатлангандан бироз кейин келади.\nБу яна бир психологик хусусият. Катта идиш, масалан тарелка бўлса, одатдаги овқат миқдори унда камроқ кўринади, шунинг учун сиз одатдагидан кўпроқ овқат солиб юборишингиз мумкин.\nКичик идиш олишга ҳаракат қилинг: идиш одатдагидан икки баробар кичикроқ бўлса, меъёрий овқат миқдори унда ҳақиқий зиёфат сифатида кўринади, шунинг учун сизнинг онгингиз бу йетарли еканлигига ишонади.\nОвқатни қанчалик яхши ва секин чайнасангиз, у шунчалик фойдалироқ бўлади. Яхши чайналган озиқ-овқат яхши ҳазм бўлади, барча фойдали моддалар еса яхшироқ сўрилади. Бундан ташқари қанча секинроқ чайнасангиз, шунча озроқ овқат йейсиз (тўқлик ҳисси келишини есланг).\nТушлигингизнинг қолган қисмини столда емас, балки музлатгичдаги сақланг. Акс ҳолда уни очлик емас, балки тугалланмаганлик туйғуси туфайли ярим соатдан кейин йеб тугатасиз.\nКечки овқатдан кейин ошхонада қолмаслик ёки ундан ҳам яхшироғи — пиёда сайр қилиш керак. Организм тўқ еканлигини тушуниш учун тахминан 20 дақиқа керак. Шу вақт ичида глюкоза қонга кириб боради ва сиздаги очлик ҳисси ўтиб кетади.\nКечки овқатдан олдин бироз таом истеъмол қилсангиз, масалан бир стакан ёгурт ёки бирон хил мева, очлик ҳисси камаяди ва сиз овқатга «ташланмайсиз».\nБу терда яна сизнинг онгингиз катта аҳамиятга ега. Кучли очликни ҳис қилсангиз, еҳтимол сиз уни қондириш учун керак бўлган нарсалардан кўпроқ йейишни бошлайсиз ва фақатгина дастурхондан тураётиб, керагидан ортиқ йеб юборганингизни тушунасиз. Кучли очлик ҳиссисиз овқат йейишни бошлаганингизда, тўйиш учун талаб қилинадиган даражада овқатланасиз.\nАгар сиз телевизор ёки китоб олдида овқатланадиган бўлсангиз, унда меъёридан ортиқ йеб юбориш еҳтимоли бор. Ахборот олаётганингизда сиз тўйганликни пайқамайсиз, таомнинг таъми ва ҳидини сезмайсиз.\nБундан ташқари, бу одат бўлиб қолади ва филмни томоша қилиш ёки ўқишни давом еттириш учун доимо бир нарса чайнашга киришасиз.\nСтол устидан ширинликлар солинган идишни, иш столидан еса майда-чуйда ширинликларни олиб қўйган маъқул. Уларни истеъмол қилишда тўқлик ҳисси умуман тўсқинлик қилмайди, шунингдек ортиқча шакар организм учун зарарлидир. Уйда столда фақат фойдали маҳсулотлар, масалан, янги меваларни қолдиринг. Шундай қилиб, сиз истаган пайтда тамадди қилишингиз мумкин бўлади ва айни пайтда қўшимча калорияларга ега бўлмайсиз.\nОқсил соғлом вазн (мушак массаси) олиш учун ёрдам беради, шунинг учун кўплаб оқсилли парҳезлар мавжуд. Вегетариянлар оқсилни соя ва дуккаклилардан олишлари мумкин.\nЎсимлик йўги ёки сарёғда калория жуда кўп, аммо ёғ миқдори юқори бўлган бошқа овқатлар ҳам бор. Масалан, авакадо, банан, олма пюреси. Рационда ёғлар мавжуд бўлиши керак, чунки улар А, Д, Е ва К каби витаминларни қайта ишлаш ва ўзлаштириш учун керак. Бундан ташқари, улар бизга тўқликни ҳис етишга ёрдам беради. Шундай қилиб, рационингизга авокадо, балиқ, ёнғоқ ва писталарни киритинг. Албатта, меъёрда.\nОчлик ҳисси қондаги шакар даражасига боғлиқ ва ширинликларда, пишириқларда ва оқ нонда мавжуд оддий углеводлар тезда очлик туйғусини бартараф етади, аммо ёғларнинг тўпланишига ҳисса қўшади. Бунинг ўрнига, макарон, жавдар нони, турли хил донлар, шу жумладан, бутун донли маҳсулотларини истеъмол қилишга ҳаракат қилинг. Мураккаб углеводлар узоқ вақт давомида парчаланади ва улар ёғ тўпланишига ҳисса қўшмайди ва қонда шакар миқдорини бир хилда сақланишини таъминлайди, яъни тўқлик ҳиссини.\nКалория миқдорини камайтириш учун овқатнинг ярмини сабзавот билан алмаштиришингиз мумкин. Мисол учун, пишлоқ ўрнига макаронга сабзавотлар қўшинг. Сабзавотларда кўп миқдорда клетчатка мавжуд, бунинг натижасида сиз кўпроқ тўйишни ҳис қиласиз.\nАгар севимли овқатларингиздан воз кеча олмасангиз, сиз калорияларни қисқартиришингиз мумкин. Мисол учун, ёғли маёнез ва сметана ўрнига, салат учун ёғсиз маёнезлар қўшинг ёки ўзингиз ёғсиз маёнез тайёрланг.\nАччиқ қалампир ва соуслар нафақат модда алмашинувини тезлаштириши мумкин, балки қовурилган, ширин ёки тузланган маҳсулотларни истеъмол қилиш истагидан ҳам ҳимоя қилади. Баъзи тадқиқотлар шуни кўрсатдики, аччиқ таомлар ёғларни яхши ўзлаштириш ва уларни организмда ёқилғи сифатида ишлатишга ёрдам берар екан.\nАгар овқат тайёрлаётганда шакарсиз сақич чайнасангиз, сиз 30% камроқ овқат истеъмол қиласиз. Тадқиқотлар шуни кўрсатдики, сақич чайнаш ширин ва шўр маҳсулотлар йейиш истагини пасайтиради ва иштаҳани камайтиради.\nЗамонавий шарбатларда табиий шарбатларга қараганда кўпроқ шакар мавжуд, 100%ли шарбатлар еса қиммат. Ҳар қандай ҳолатда ҳам сунъий шакар бўлмаган, лекин жуда кўп клетчаткали бутун мева истеъмол қилиш яхшидир.\nЙейишни хоҳлаш — табиий ҳолат, шунинг учун овқат йейишни қатъиян тақиқламанг ва ўзингизни койиманг. Бу ҳолатни фақат ёмонлаштиради: сиз ўзингизни айбдор ҳис қиласиз ва унинг фонида керагидан ортиқ йеб юборасиз.\nБунинг ўрнига, овқат йейишни хоҳлаш бу табиий еканлигини тан олинг ва ўзингизни бирон нарса билан чалғитишга ҳаракат қилинг, масалан севимли ишингиз билан. Санъат билан шуғулланинг, спорт залига боринг, дўстлар билан ёки ёлғиз сайр қилинг — овқат ҳақида унутишнинг жуда кўп усуллари мавжуд.\nУшбу ҳийлани қўллаб кўринг: одатий миқдорда овқат солинг, кейин ярмини ажратиб, олиб қўйинг. Секииик билан овқатланинг, еътиборингиз телевизор ёки китобда емас, балки овқатда бўлсин. Шубҳасиз, сиз: «Бу қандай бемаънилик? Мен, албатта, овқатнинг ярмига тўймайман», — дейишдан олдин тўқликни ҳис қиласиз.\nБу усулнинг яна бир афзаллиги — тез-тез овқат тайёрлашингизга тўғри келмайди, чунки қолган овқатингиз ҳар доим истеъмолга тайёр.\nКўк чой ёғларнинг парчаланишини ва модда алмашинувини тезлаштиради, бу еса озишга ёрдам беради.\nСув очликни камайтиради ва озишни тезлаштиради. Танада йетарли миқдорда сув бўлса, калориялар тезроқ ёқилади ва танадан туз ва токсинлар ювилиб чиқиб кетади.\nОвқатланишдан олдин бир стакан сув ичиш керак. Сизнинг ошқозонингиз фаоллашади ва тезда ҳазм қилиш учун тайёр бўлади. Бундан ташқари, сиз тезроқ тўйишингизга ёрдам беради.\nСут ва печене, апелсин шарбати ва франсуз тости, шароб ва пишлоқ — суюқ шерикга муҳтож бўлган шундай маҳсулотлар бор. Бироқ, бундай жуфтликлардан қочиш керак. Айниқса, улар таркибида шакар мавжуд бўлса, чунки улар тезда углеводлар каби танадаги ёғ даражасини оширади.\nАгар сиз тонгни бир стакан шарбациз тасаввур қила олмасангиз, уни сув билан аралаштириб кўринг. Шундай қилиб сиз суюқликнинг тўғри миқдорини оласиз ва ширин ичимликлардаги калория миқдорини камайтирасиз.\nОдамлар кенг ва паст стаканларга қараганда, баланд ва тор стаканларда камроқ суюқлик истеъмол қилишлари исботланган. Шундай қилиб, ширин ичимликларни узун ва тор идишларга қуйинг. Худди шу ҳолат спиртли ичимликлар учун ҳам қўлланилади.\nБундай ичимликларда калория кўп бўлади, шунингдек, улар ўзингизни назорат қилиш қобилиятингизни камайтиради. Спиртли ичимликлар таъсири остида кечалари пица, чипслар ва бошқа зарарли маҳсулотларни йеб юбориш еҳтимоли юқори.\nВа кейинчалик, алкогол таъсирида ўзингизни ёмон ҳис қилганлигигингиз туфайли анча нарсани ўтказиб юборасиз.\nОвқатдан кейин тишларни дарҳол ювинг. Бу сизга нафақат тишлар саломатлигини сақлаб қолишга, балки овқатланишдан кейин ўзингизни йенгил ҳис қилишга ёрдам беради. Тишингизни ювгандан кейин ҳеч нима йейишни хоҳламайсиз ва кечки дастурларни ёки филмларни томоша қилишда йенгил тамадди қилмайсиз, бу озишга ёрдам беради.\nКўп овқат истеъмол қилгандан кейин, ертагаёқ парҳез тутиб, озишни бошлайман дейиш бу мақсад емас, фақат ўзини-ўзи тинчлантириш ва айбдорлик ҳиссини камайтиришга хизмат қилади. Яхшиси, аниқ мақсадлар қўйинг: масалан, 3 ойлик соғлом овқатланиш ва машқлар натижасида 3-4 килограммгача вазн йўқотиш ва вазнни сақлаш.\nОзаётганларнинг аксарияти маълум маҳсулотлардан нафратланишади ва уларни рад ета олишга қодир емасликлари учун ўзларини айблашади. Бунинг ўрнига, ижобий бўлинг: «Мен озиқ-овқат маҳсулотларини истеъмол қилишни назорат қила оламан», «Бугун мен соғлом таомларни йеганимдан фахрланаман».\nБиз овқатланишдан бир неча соат ўтгач ўзимизни қандай ҳис қилишимиз қанча овқат йеганимизга емас, балки биз қанча йеганимиз ҳақида қандай фикрда еканлигимизга боғлиқ. Озиқ-овқатингизга еътибор беринг, шу жумладан «кўзларингиз билан йенг».\nУйингиз бўйлаб озиш ва сўглом бўлишга ундовчи еслатмалар ёпиштиринг: чиройли қоматга ега ега бўлган одамлар суратлари, ҳар хил ундовчи ёзувлар. Улар ҳар куни мақсадингизни еслатиб, сизнинг қарорингизни мустаҳкамлайди.\nКўп одамлар стресс ҳолатида кўп овқат йеб қўйишади ва бу туфайли ортиқча вазн олишади. Озиқ-овқациз стрессни йенгишни ўрганинг: медитация, мулоқот, машқлар, севимли машғулот.\nАгар сиз доимо тушкунликда бўлсангиз, ҳеч қандай парҳез сизга озишга ёрдам бермайди, сиз психологик сабабларга кўра фақат вазн оласиз. Шундай қилиб, озиш йўлларини излашдан, психологик муаммолар ва доимий стрессдан халос бўлинг: ишингизни ўзгартиринг, оиладаги муносабатларга ойдинлик киритинг ва бошқалар.\nГазли ичимликлар, ширинлик, ёғли озиқ-овқатлардан воз кечиш ўрнига, фойдали аҳамиятга ега бўлган янги кўникмалар олишга еътибор қаратинг. Кўпроқ мева йейиш, спорт билан шуғулланиш, кўпроқ сув ичиш. Бироз вақт ўтгач, фойдали одатлар сизнинг ҳаётингиздаги зарарли одатларни бартараф етаётганини сезасиз.\nБарча «ёмон одатларни» бирданига ўзгартиришга уринишнинг ўрнига уларни секинликда, бирма-бир ўзгартириш мақсадга мувофиқдир. Барча ёмон одатларингизни қолдиринг ва еътиборингизни диққат билан фақат биттасида жамланг. Фойдали одат ҳаётингизга тўлиқ кирса ва деярли автоматик тарзда амалга оширилса, кейингисига ўтинг.\nЎзгариш натижаларини тасаввур қилиш учун бироз вақт ажратинг. Ҳаёллар амалга ошади ва озиш усуллари ҳақида кўпроқ фикр юрицангиз (ижобий томонлама ва сабр-тоқат билан, «мен ҳозироқ озишни истайман!», «Нима учун мен жуда семизман?» каби саволларсиз) янада яхшироқ бўлади.\nСоғлом уйқу стресс ва тушкун кайфиятдан қутилишга ёрдам беради. Бундан ташқари, қондаги шакар миқдори ва метаболизмга таъсир қилади. Ишларингизни ўз вақида якунланг ва уйқуга кетинг, шунда сиз ортиқча нарса йеб қўймайсиз ва ерталаб оч қорин билан уйғонасиз.\nОдамлар ўзлари ҳақида гапирадиган, маслаҳатлашадиган, ўз ютуқларини билан бўлишадиган жуда кўп ижтимоий ресурслар мавжуд. У йерда мулоқот қилиш, шу каби муаммоларга дуч келган одамларнинг фикрини ўрганиш озиш вазифасини соддалаштиради. Еришган ютуқларингизни яқинларингиз билан бўлишиш сизни янада илҳомлантиради.\nҚачон ва қанча овқат истеъмол қилганингизни, нималарни йеганингизни ва нималарни рад етганингизни ёзиб боринг. Ҳафта охирида натижаларни таҳлил қилинг.\nНатижаларингизни солиштириш учун суратлар олинг. Истеъмол қилган овқатингизни суратга олсангиз, бу ҳам, сизга қай шароитда ва қанақа ҳолатда қанча овқат йеганингизни еслатиш учун ёрдам бўлади.\nТадқиқотлар шуни кўрсатадики, тез ритмли мусиқалар машғулотлар давомида тезлашишга ва кўпроқ машқ бажаришга ёрдам беради. Бундан ташқари, сиз ёқтирган оптимистик мусиқа чарчашдан чалғитади, тетиклик ва оптимистик руҳни сақлаб қолишга ёрдам беради.\nМашқлардан олдин қизиниб олишни канда қилманг ва ўзингизни ортиқча зўриқтирманг. Сиз кўпроқ машқ бажаришни ва тезроқ озишни истайсиз, аммо бунда ортиқча зўриқиш сизга ёрдам бермайди. Чарчаш туфайли спортга қизиқишни йўқотасиз ёки ундан ҳам ёмонроғи, жароҳат олишингиз мумкин, бу еса сизни машғулотлардан чеклаб қўяди.\nТабиий ҳаракатлардан функционал машқларни бажаринг. Бу нафақат саломатликни яхшилаш, мослашувчанлик ва куч-қувватни ошириш, балки кундалик ҳаётни йенгиллаштиради, масалан оғир юк билан зинадан кўтарилиш.\nМашқлардан олдин озгина кофеин сизнинг кучли томонларингизни қўллаб-қувватлайди ва организмни енергия ишлаб чиқариш учун биринчи навбатда ёғларни ёқишга ундайди.\nМашқ қилиш учун югуриш йўлаги сотиб олишнинг ҳожати йўқ. Сиз уйда машқлар учун ўз тана оғирлигингиздан фойдаланишингиз мумкин.\nМичиган университети олимлари томонидан олиб борилган янги тадқиқотлар шуни кўрсатдики, агар биз машқларни шерик — дўст, қариндош ёки таниш билан олиб борадиган бўлсак, ўзига хос рақобатга киришиб кетамиз ва яхши натижаларни кўрсатамиз.\nШундай қилиб, дўстингизни спорт залига ёки стадионга олиб боринг ва бирга машқ қилинг.\nКўпинча тренажер мониторида жуда кўп миқдорда ёқилган калория кўрсатилади ва агар бунга ишонсангиз, машқдан сўнг кўп овқат йеб қўйишингиз мумкин.\nОғирлик кўтариш (оқилона чегаралар доирасида) метаболизмни тезлаштиради, мушаклар массасини ҳосил қилади, яхши кайфият ва ўзига ишонч беради.\nМашқ қилишда юқори интенсивлик билан интерваллар (вақт оралиқлари) ёғларни яхшироқ парчалайди ва озишни самаралироқ қилади. Улар модда алмашинувини жадаллаштиради ва интервалларни ҳисобга олган ҳолда, уни давомийлиги сезиларли даражада оширади ҳам.\nЎтроқ иш кўпинча семизлик, бел оғриғи ва бошқа муаммоларга олиб келади. Агар имконингиз бўлса, тез-тез тик туриг ёки сайр қилинг. Бундан ташқари, махсус офис столлари бор, уларда тик туриб ишлаш қулай. Албатта, сиз тик ҳолатда ўтирганга нисбатан кўра кўпроқ калория ёқасиз.\nБу нафақат спортга, балки кун давомида нормал ҳаракатларга ҳам тегишли. Агар сиз пиёда юра олсангиз (агар сиз юқори қаватларда яшасангиз, лифт билан емас, зина орқали кўтарилинг), уйдан узоқроқдаги автобус бекатига пиёда боринг, дам олиш кунлари боғларда сайр қилинг. Умуман, кўпроқ юриш учун онгли равишда қарор қабул қилинг.\nБу усулларни қўллаган ҳолда самарали озиш дастурини ишлаб чиқиш мумкин ва енг асосийси, соғликка зарар йетказмасдан. Ёдда тутинг, тезда озишнинг усуллари йўқ, ҳаммаси учун сабр қилиш керак. Ҳеч қачон олдингизга бир ҳафтада 3-4 килограммга озаман деб мақсад қўйманг, чунки бунга ериша олмасангиз, умидсизликка тушиб қоласиз.\nIsmlar manosi Q harfidan iborat o’g’il bolalar ismi\nКизлар ва аёллар адашмалик учун узига мос эрни кандай топиши мумкун?\nКизлар ва аёллар адашмалик учун узига мос эрни кандай\nJinsiy quvvatni Mumiyodan 0,5 g olib, 250 ml sabzi\nJinsiy quvvatni Paxta yog’i quvvat kamayib qolganda 10 kun\nJinsiy quvvatni Paxta yog’i quvvat kamayib qolganda\nJinsiy quvvatni Ziravor qalampirmunchoqni maydalab\nJinsiy quvvatni Gazanda urug’idan 2 osh qoshig’ini\nJinsiy quvvatni Nargiz moyi jinsiy quvvat kamayib\nJinsiy quvvatni Nargiz moyi jinsiy quvvat kamayib Nargiz\nJinsiy quvvatni Nargiz gulidan bir osh qoshig’ini\nJinsiy quvvatni Nargiz gulidan bir osh qoshig’ini Nargiz


Шавкат Мирзиёев ЕОИИ ва МДҲ саммитларида иштирок этади - Bugun.uz\nШавкат Мирзиёев ЕОИИ ва МДҲ саммитларида иштирок этади\n20:20 | 13-10-2021\nШавкат Мирзиёев 14–15 октябрь кунлари Евроосиё иқтисодий иттифоқи ва Мустақил Давлатлар Ҳамдўстлигининг видеоалоқа шаклидаги саммитлари ишида иштирок этади. Бу ҳақда Президент матбуот хизмати хабар берди.\nМаълум бўлишича, 14 октябрь куни Президент Қозоғистон раислигида ўтказиладиган Олий Евроосиё иқтисодий кенгашининг навбатдан ташқари мажлисида кузатувчи мақомида нутқ сўзлайди. Россия, Беларусь, Қозоғистон ва Қирғизистон президентлари, Арманистон бош вазири кенгаш аъзолари ҳисобланади. Йиғилишда кузатувчи сифатида Куба президенти ҳам сўзга чиқади. Йиғилиш кун тартибига мувофиқ, Евроосиё иқтисодий иттифоқи доирасидаги кўп томонлама савдо-иқтисодий ҳамкорликни янада мустаҳкамлашнинг долзарб масалалари кўриб чиқилади.\nҚайд этилишича, Шавкат Мирзиёев ўз нутқида ЕОИИ билан амалий ҳамкорликнинг истиқболли йўналишларини белгилаб беради. Ташкилот ҳузуридаги кузатувчи давлат мақоми Ўзбекистонга 2020 йил декабрь ойида берилганди. 2021 йил апрель ойида Ўзбекистон ҳукумати ва Евроосиё иқтисодий комиссияси ўртасида ҳамкорлик тўғрисидаги меморандум ҳамда 2021–2023 йилларга мўлжалланган қўшма тадбирлар режаси қабул қилинган.\n15 октябрь куни эса МДҲ давлат раҳбарлари кенгашининг юбилей мажлиси бўлиб ўтади. Унинг ишида Арманистон, Беларусь, Молдова, Озарбайжон, Россия, Тожикистон, Туркманистон, Қирғизистон, Қозоғистон ва Ўзбекистон етакчилари иштирок этиши кўзда тутилган. Беларусь раислигида ўтказиладиган тадбирда ташкилотнинг 30 йиллик фаолиятидаги кўп томонлама ҳамкорлик якунлари, шунингдек, савдо, инвестициялар, саноат кооперацияси, транспорт, миграция, маданий-гуманитар алмашинув соҳаларидаги шерикликни янада кенгайтириш борасидаги қўшма режалар кўриб чиқилади. Хавфсизликка таҳдид солаётган замонавий хавф-хатарларга қарши курашиш ҳамда кенг минтақада барқарор тараққиётни таъминлаш масалалари муҳокама қилинади.\nҲамдўстликда ҳамраислик қилаётган Ўзбекистон Президенти Мустақил Давлатлар Ҳамдўстлигини ривожлантиришнинг узоқ муддатли концепцияси мақсад ва вазифаларига эришиш бўйича қатор муҳим ташаббусларни илгари суради. Тадбир якунида МДҲ маконида ўзаро манфаатли ҳамкорликни мустаҳкамлашга қаратилган кўп томонлама ҳужжатлар тўплами қабул қилинади.\nАввалроқ Шавкат Мирзиёев 21 сентябрь куни видеоалоқа орқали Бирлашган Миллатлар Ташкилоти бош ассамблеясининг 76-сессияси очилишида иштирок этиши айтилганди. Шунингдек, Президент Тожикистон пойтахти Душанбе шаҳрида 17 сентябрь куни Шанхай ҳамкорлик ташкилотининг юбилей мажлисида қатнашган.


Ишқ жумбоғи « Ўзбекистон Халқ Ҳаракати\n06 July 2013 - 10:25\n(С.К.га, ҳамда қизларим Нилуфар ва Сабринага бағишлайман)\nНиҳоят, орадан 14 йил ўтиб, биз яна қисқа муддатга бўлса-да учрашдик. Йўлимиз бир эди. Мен танимай туриб тўхтагандим. Сен эса йўловчи сифатида менинг машинамга ўтирдинг. Сени танишим билан Оллоҳни марҳаматига шукроналар келтирдим ва хотинимга телефон қилиб, ким билан кетаётганимдан хабардор қилдим. Номингни тилга олганлигидан сен менга жуда таажжубланиб қарадинг. Билдимки, сен ҳам мени таниб улгургандинг.\nСени билмадим-у, лекин мен барча хотиралари сингари талабалик хотираларимни ҳам ҳали-ҳануз эсдан чиқармай яшардим. Аммо шундай бўлса-да, ўша кунги қисқа учрашувимизда мен бу хотиралар ҳақда бирор нарса гапирмадим. Негаки мен сенга мудом интилиб ва сен буни ҳис қилиб келган бўлсанг-да, у сенга қанчалик ғалати туюлмасин, сенга бўлган муҳаббатимни юрак қабристонига дафн қилишга маҳкум эдим.\nМенинг аҳволим ўша вақтларда шуни тақазо қиларди. Мен машина ойнасидан сенинг кўзларингга термулиб, улардан бир савол ва унга тайин қилинган бир жавобни уқардим: Ишқ-муҳаббат деганлари бор-йўғи шуми? Демак, у йўқ нарса экан-да!\nАгар мен шу қисқа вақт ичида сенинг мафтункор кўзларингда қотган бу саволга жавоб беришга уринсам, у ҳеч қачон мукаммал жавоб бўла олмасди ёинки сен барибир мен айтмоқчи бўлган гапларнинг солмоғини тушунмай қолаверардинг. Шунинг учун ҳам мен ўша куни кечқурун ёзув столига ўтириб, буни сен қачондир ўқишингга умид қилмасам-да ишқ жумбоғига топган жавобимни оқ қоғозға туширдим.\nОнгли мавжудод ҳисобланадиган инсониятнинг қалбини ларзага солиб келаётган буюк туйғу ҳақида мен кўп марталаб ўйлаб кўрганман, фикр-мулоҳаза юритганман. Мулоҳазаларимда бир неча бор унинг буюклигини инкор этиб, инсоний бир ожизлик сифатида баҳолашга уринганман. Бу мақсад йўлида ҳатто Аристотель ва Шопенгауэрнинг хулосаларидан ҳам дастак сифатида фойдаланганман. Аммо орадан йиллар ўтиб ёшим ва ақлим улғайиб, ҳаёт ва борлиқ ҳақида етарлича тассаввурга эга бўлганимдан кейин ўз фикримдан қайтиб, унинг буюклигини тан олишга мажбур бўлганман. Ҳақиқатда бу туйғунинг қудратли ва ҳаётбахш кучи шундай қувватга эга эдики, унинг асирига айланиб, ундан илҳомланган санъаткорлар юксак санъат асарларини яратардилар, шоирлар ўлмас қўшиқлар битардилар, шоҳлар гадоликни ихтиёр этардилар. Ҳатто, тарихдан шундай нарсалар ҳам аён эдики, бу туйғунинг рад этилиши ёки топталиши уруш-жанжалларга сабаб бўлиб, инсоният бошига мислсиз кулфатларни келтирса, унинг эзгуликка йўғрилган айрилиқ ва ҳижрони инсониятга барча буюкликларни туҳфа этганди.\nШундай буюкликлардан бири, жаҳонинг етти мўъжизаси сафида турадиган Тож Маҳалдек дилбар ва беназир меъморий обида ҳам ундаги айрилиқ рамзи сифатида бутун инсоният томонидан тан олиниб, бир неча асрки кўриш насиб этганларни ҳаяжонга солиб келмоқда. Менинг билган-кузатганларим шулардан иборат эдики, унинг гирдобига тушган ёшлар бу туйғуга телбаларча сиғинардилар, шоирлар бу туйғунинг буюклигини бўрттириб шеърлар битардилар. Хаёлий маъшуқаларини эса унинг овозидан ёқимли мусиқа, унинг сиймосидан гўзалроқ чеҳра йўқ, деб таърифлардилар. Ҳар қандай масалада ҳис-туйғу ва эҳтиросни бир чеккага суриб қуйиб, ақл-идрок билан иш юритувчи файласуфлар ҳам бу туйғунинг буюклигини инкор этмасдилар. Мен бир нарсага амин эдимки, менинг қалбимга бир неча бор ташриф буюрган бу туйғу бошқа қалбларга ҳам ташриф буюрган, унинг синовидан ўтмаган бирорта ҳам ақлан соғлом киши бўлмаса керак. Ҳатто Тож Маҳал ҳақида ҳеч маълумот, ҳеч қандай тасаввурга эга бўлмаганлар ҳам бу туйғудан хабардор эканлигига асло шубҳа қилмайман.\nХўш, бу миллати, ирқи ва эътиқоди деган тушунчаларни мавҳ этиб, ташриф буюрган қалбни титроғу-ҳаяжонга соладиган, шоҳни гадолик даражасига тушира оладиган туйғунинг сеҳри нимада? У қандай туйғуки, унга ҳеч ким бефарқ бўлолмаса, энг мудроқ қалбларни ҳам уйғотиб, ғайрату-шижоатни ошириб юборса? Бутун вужудни титроққа солиб, ақлни шошириб қўядиган бу ҳолатни инсоний идрок билан муросаси қандай? Унинг инсон ҳаёти маъносидаги аҳамияти нимадан иборат? Қалбимни бир неча марта ёритган муҳаббат олови ўзидан кўра кучлироқ муҳаббатни юзага келтирганда мен катта ҳаётга қадам қўйгандим ва ишқ жумбоғи кўз ўнгимда бутун равшанлиги билан кўндаланг турарди. Мендан аввал ҳам бир неча асрлардан бери мушоҳада қилинавериб, сийқаси чиққан бу мавзуни мен ҳам ўз ақлим ва фикр доирамга монанд равишда тадқиқ қилишга киришдим.\nТадқиқот қуролимнинг кузатганларим ва мендаги мавжуд билимлардангина иборатлиги албатта ишнинг сифатига таъсир этмасдан қолмасди. Лекин масалага фақат ўзимгагина тегишли бўлган нарсалар билан ёндошганим учун мени авф этарсиз деган умиддаман. Менинг мақсадим у ҳаётим маъносига берган нарсаларни англаш ва онгимда содир этган ўзгаришларни таҳлил қилиб, унга миннатдорчилик изҳор этишдан иборат эди. Муҳаббат гирдобига тушиб мувозанатини йўқотган бирор-бир кимса менинг мулоҳазаларимдан фойдаланиб, мувозанатини ростласа ёки қалбини ўртаётган жавобсиз саволлардан ақалли бирортасига жавоб топа олса, мен бундан фақат хурсанд бўлардим. Муҳаббат қалбимга илк учқунини сочган кунларимни мен ҳозир ҳам ажойиб ҳис-туйғуларсиз эслай олмайман. Ўша даврларни эслаш менда ҳеч қандай дилхираликни келтириб чиқармайди, чунки бўлиб ўтган воқеалардан ҳеч қандай гуноҳ аломатини тополмайман.\nГарчанд менинг оилавий ҳаётим биринчи муҳаббат асосига қурилмаган бўлса ҳам, мен буни бахтсизлик деб қабул қилолмаганман. Бундай қарорга келишимга сабаб шу эдики, ҳис-туйғу ва эҳтирослар уммонига чўккан ўша даврларимда мен чин муҳаббат ва оилавий ҳаёт талаб қиладиган нарсалардан етарлича билимга эга эмасдим. Жамиятдаги ижтимоий аҳволим ҳам аъло даражада бўлмаган. Шунинг учун ҳам мен ишқида «хаста» бўлган қизга уни севиб қолганимни айрим аломатлар билан сездирган бўлсам ҳам ошкора муҳаббат изҳор этмаганман. Бу менинг журъатсизлигим ёки муҳаббатимнинг ожизлигидан эмас, балки илк муҳаббатнинг ўзи менда уйғотган ғурур ва номус аъло даражада аҳамият касб этиб бошлаганидан эди.\nЯхшиси мавзудан четга чиқмайлик. Мен ишқ жумбоғини ечишда ўзимнинг саргузаштларимни достон қилиб ўтиришни ножоиз деб, аммо шу ишқ туфайли онггим ва руҳимда содир бўлган ўзгаришлар таҳлилини муҳим деб ҳисоблайман. Аввало, бу туйғу инсон боласининг қалбида қандай ва айнан қайси даврида пайдо бўлишини аниқлаб олайлик. Анатомияда бу ҳолат организмдаги жинсий гормонларнинг фаолияти бошланиши билангина изоҳларди. У ерда руҳ ва онгдаги ўзгаришлар, бу туйғунинг ибтидо ва интиҳоси ҳақида ҳеч бир фикр айтилмасди. Аммо мени биргина шу жавобнинг ўзи қаноатлантира олмасди. Мен жинсий гормонларнинг фаолиятидан келиб чиқадиган шаҳвоний ҳирсни қондирилишига бўлган интилишни эркак ва аёл ўртасидаги ўтли муҳаббатни келтириб чиқаришига ишона олмасдим. Қалбимда пайдо бўлган илк муҳаббатни кейинчалик кўп марталаб таҳлил қилиб кўрган бўлсам ҳам, мен уни қандай ва айнан қачон пайдо бўлганини ҳам айтиб беролмасдим. Уни сабза ура бошлаган мўйловим билан бирор боғлиқлиги бор ёки йўқлигини ҳам ўша вақтларда ўйлаб кўрмаганман. Бу туйғу менда аниқ фанлардан ҳосил бўладиган илмлардек ақлий изланишлар ёки мантиқий фикрлаш оқибатидан келиб чиқмаганлиги ҳам аниқ эди. Уни қобилият ёки исътедод тушунчалари билан ҳам изоҳлаш қийинроқ бўларди. Негаки мендан бошқа деярли барча тенгдошларимда ҳам ишқнинг аломатлари баъзан ошкора баъзан пинҳона намоён бўла бошлаганини сезиб борардим. Бу ерда инсонинг жисмоний жиҳатларидан ташқари яна қандайдир руҳий жараёнлар ҳам бор эдики, булар ҳақида мушоҳада юритсам, менда гўё инсоннинг инсонлик мартабасини ошириш учун Чексиз Меҳрибон ўз пинҳона меҳрини бандаларидан аямаётгандек тасаввур ҳосил бўларди. Ажабланарлиси шунда эдики, бу меҳрибонлик инсон қалбига жуда эрта, ҳали ақл-идрок етарлича ривожланиб мустаҳкам бўлмай, ҳаёт ва борлиқ ҳақида етарлича таассурот ҳосил бўлмаган ёшда кириб келарди ва мудраб ётган қалбни уйғотиб юборарди.\nАйнан шу ёш комил инсонни тарбиялаш учун керак бўладиган фазилатлар ва илмларни эгаллаш учун ҳам энг қулай давр ҳисобланарди. Ҳар қандай тарбияда ҳам уйғоқ қалб билан юқорироқ самарага эришиш осонроқ эканлиги ҳеч кимга сир эмас. Демак, қалби муҳаббатга ошноларни эзгуликка тарбиялаш ҳамма вақт ўз афзаллигига эга бўлиб келган. Аммо қалби муҳаббатдан уйғонган инсон учун муҳаббатнинг аниқ бир белгиланган мақсадга элтувчи қоидалари мавжуд бўлмаса-да, унинг ўз тараққиёт қонунлари, ўз мавсумлари борлиги аниқ эди. Унинг ақл-идрок билан муросаси ҳам шу мавсумларга мутаносиб равишда ўзгариб борарди. Муҳаббатнинг илк учқуни алангалана бошлаган қалб дастлаб эҳтирослар қуюнида қолиши муқаррар бўлса, кейинчалик руҳнинг танага ва аксинча тананинг руҳга таъсири фаоллашиб кетарди.\nПировард натижада йиллар залворининг емирувчи кучига дош беролмаган ҳис-туйғу ва эҳтирослар аста-секин ақл-идрок измига бўйсунишга мажбур бўларди. Шунинг учун ҳам мен кексайганда ҳис-эҳтиросларга тўлиб-тошган муҳаббат қасрини қуришга интилишни «Афлотун республикаси»ни тузишга бўлган уриниш каби самарасиз бир иш ҳисоблайман ва бу фикримда қаътий қоламан. Биз муҳаббат билан ўтган давримизни йил фаслларидек тўртга бўлсак, ҳеч қачон бирор-бир фаслдаги муҳаббат бошқа фасллардагидан афзал ёки нуқсонли деб айтолмасдик. Чунки бу даврларда ақл-идрок ва ҳис-туйғу бир-бирларига шундай мувозанат билан ўрин алмашартирардиларки, ҳамма вақт якуний натижа бир хил бўлиб қолаверарди. Бу фасллар ҳеч қачон ишқнинг муаффақиятини таъминлаб беролмасди. Ишқ жумбоғи шундай чигал, ундаги ранглар шундай омухталашиб кетган эдики, унда умумийликдан кўра индивидуаллик кўп учрарди. Мен қалбимни ўртаган саволларга жавоб излаб, қанчадан-қанча ишқ-муҳаббат тараннум этилган романларни ўқидим, ўзимга саодатли йўл ахтариб, бошқа манбаларга мурожаат қилдим. Барибир менинг ўша вақтлардаги ҳақиқий аҳволим билан мувофиқлаша оладиган, мени ростакамига хурсанд қилиб юбора оладиган бирорта таскинга дуч келмасдим. Ишқ-муҳаббат ҳақидаги роману достонлардан ҳаётийликни тополмасдим. Бу достонларда инсоний ишқ юксак фазилат сифатида меъёридан ортиқ қадрланарди. Бундай қадрлаш уни ҳаёт учун яроқсиз қилиб қуйса, қадрламасликда эса жозибаси йўқоларди ва яна оқ-қораликка кўникишга тўғри келарди. Мен эса инсон ҳаёти мўътабар ва ақл нажот эшиги экан унинг мўътабар ҳаётини янада мазмунли қиладиган ишқ ҳам ақлга муофиқ бўлмоғи унда маънавий ва жисмоний жиҳатлар ҳам тенг бўлмоғи лозим деб ҳисоблардим.\n«Ақл билан муҳаббат ўртасида ҳеч қандай умумийлик йўқ» – деган фикрни ҳам қабул қила олмасдим. Жинсий гормонлар фаолияти бошланмасиданоқ жажжи йигит–қизчаларнинг хаёлан ўзларига ёр танлашларидек бир ожизона далилга таяниб анатомияни фикрини ҳам инкор этиб бўлмасди. Мен ҳамма вақт бир нарсани ҳис қилиб турардимки, сезги органлари ва улар туфайли ҳосил бўладиган ҳис-туйғуларнинг барчаси бу буюк туйғуга беминнат хизмат қилардилар. Ақлу-хаёл ва бутун вужудни эгаллаб оладиган муҳаббат биринчи фаслда сезги органларидан фақат кўзнинг измигагина бўйсунарди. Кўз эса яқин орадаги ҳилқатлар орасидан ташқи кўриниши энг гўзалини қидира бошларди. Илк муҳаббатда айниқса эркаклар бундан бошқачароқ қадам ташлаганларини мен ҳали кузатмаганман. Ёш йигитнинг қалбида уйғонган муҳаббатнинг объекти деярли ҳамма вақт соҳибжамол қиз бўларди. Ҳа айнан соҳибжамол қиз.\n«Ҳусн – севгининг ҳосил бўлишида сарлавҳа каби муҳимдир» – деган фалсафий фикр ҳам жуда ўринли эди. Инсон ҳатти-ҳаракатлари ақлдан кўра кўпроқ кўкрак қафасининг измига бўйсунадиган бу ёшда «сарлавҳа» остида яширинган маънодан “сарлавҳа”нинг ўзи муҳим бўлиши табиий ҳол. Ҳаёт кирдикорлари билан аралашиб улгурмаган илк беғубор муҳаббатни у қанчалик мўрт бўлмасин гўзал “сарлавҳага” бўлган интилишини мен ҳеч қачон қоралай олмайман, чунки ёшликдаги илк севги ҳамиша гўзалликка, олижанобликка ва эзгуликка интиларди. Бир ҳақиқатни доимо эсдан чиқармаслик лозим бўлардики, муҳаббат қанчалик юксак-ёқимли туйғу бўлмасин, у барибир эркак ва аёл ўртасидаги боғлиқликдан айро узоқ яшай олмасди. Муҳаббат – барча юксак, ёқимли ва ёрқин фазилатлар ижодкоридир, деган фикр ҳам ҳақиқатдан йироқ эмасди. Мени ҳаётдан кузатганларим яна шулар эдики, қалбида илк муҳаббат ғунча очган барча тенгдошларимнинг хулқ-атворида ҳам кескин ўзгаришлар юз берарди.\nАсосийси, бу ёшда ёлғон ҳам тирикчилик ташвишлари туфайли ҳосил бўладиган иллатларга кўникма ҳам йўқ бўларди. Шунинг учун ҳам муҳаббатга лиммо-лим тўлган беғубор қалблар қуч-қувватларини бирор эзгуликка сарфлаш, бошқаларни лол қолдириш ва яхши таассурот уйғотиш пайида бўлардилар. Ташқи гўзаллик, одоб–ахлоқ ва тоза-озодаликка ҳам эътибор кучаярди. Юракдаги ишқ ғайрат-шижоатни шундай орттирардики, ҳатто инсонни таниб бўлмас даражада ўзгартириб юборарди. Ҳар бир тарбиячи ҳар бир устоз учун азалий орзу бўлиб келаётган бу натижани ишқ жуда осон ва қисқа муддатда амалга оширарди. Аммо маъшуқанинг дил рози ва бир жумла сўзи учун эҳтиросга тўлиб тошган йигитнинг ҳар нарса тайёр туриши ҳали муҳаббатдаги барча муаммо ҳал бўлди дегани эмас эди.\nМуҳаббат талаб қиладиган ҳамма нарса, барча синов ҳали олдинда турарди. Ер юзасининг инсонлар яшайдиган исталган нуқтасида эгаллаб бўлинган маънавият ва эътиқод барибир ҳар қандай буюк туйғуга маълум миқдорда ўз таъсирини ўтказмай қолмасди.\nМен мансуб бўлган миллат мен аъзоси бўлиб яшаётган халқ гарчанд исломий ибодат қоидаларига деярли амал қилолмай келган бўлсалар-да ўзларини мусулмон фарзанди деб ҳисоблардилар. Худди шундай фарзандларга ҳам «мусулмон фарзандисан, Оллоҳ-ягона» – деб уқтириларди. Фарзандларга бериладиган диний тарбиянинг бор-йўғи шундангина иборат бўларди. Бошқача тарбия эса мустақилликка эришилгунча қатағон қилиниб келинганди. Халқ орасида эътиқоднинг бундай заифлашиб кетишида аждодларимиздан кўра бизга 70 йил ўз ҳукмронлигини ўтказган «худосизлар партиясининг» айби кўпроқ эди. Аммо худосизлик бизга муттасил сингдирилиб келишига қарамай, исломий ахлоқ қоидалари худдики миллий урф-одатлардек қон-қонимизга сингиб кетганди ва шу урф-одатлар орқали динга ҳам маълум миқдорда амал қилиниб келинаётганди. Биз эътиқод қилаётган диннинг бу борадаги фикри ҳаётийроқ ва анча афзалликларга эга эди.\nДин Одам Ато ва Момо Ҳавво ўртасидаги муҳаббат орқали чин инсоний муҳаббатни тан оларди. Эҳтиросларга эрк беришни қаттиқ қоралаб зинокорликни гуноҳи кабира ҳисобларди. Унда фазилатлар ва ахлоқ муҳим ўринга қўйилиб, оила муқаддас саналарди. Йигитларни бокира қизларга уйланишлари амр қилиниб, иффат ва номусга ҳам катта аҳамият қаратиларди. Дин мажбурий никоҳга ижозат бермаслик орқали инсоннинг қалби билан ҳам ҳисоблашарди. Мен диний аҳкомларга сидқидилдан амал қилиш ҳеч қачон зиён келтирмаслигига аминман, уни сабр салтанатида кўп марта синаганман, иқрор бўлганман. Аммо яна шундай худбинлик ва манфаатпарастлик каби қатор ожизликлар ҳам бор эдики, улар ҳар қандай инсоний муносабатларга аралашмаслиги, маъно ва моҳиятга путур етказмаслиги мумкин эмасди. Муҳаббат бундай хуружлардан омон қолиши учун у қудратли ва вақт ҳукмига дош бера олиш санъатини ҳам эгаллаган бўлиши шарт. Бундай сифатларни эса зеҳн ва ақл-идроксиз эгаллаш мумкин эмас.\nМуаммомизнинг ечими ўз-ўзидан муҳаббат ва ақл-идрок ўртасидаги боғликликка келиб тақаларди. Мен ҳозирда барча инсоний муносабатлардаги каби ишқ- муҳаббатда ҳам ақл-идрок устун бўлиши лозим деган фикрга келиб бўлган бўлсам, ҳам қалбимда муҳаббат илк ғунча очган вақтда бунинг акси бўлган. Мен ва мен каби йигит қизларнинг бошидан ўтган бу ҳолат ҳали муҳаббатнинг ибтидоси эди холос. Бу ибтидо ҳам бошқа барча ибтидолар каби ўз-ўзидан мукаммаликка интиларди.\nМукаммалликка эса ақл-идрок ва мантиқий мулоҳазаларсиз эришиб бўлмайди. Кўп ҳолларда шу мукаммалликнинг етишмаслиги бизнинг жойларда илк севгига ҳои-ҳавас деб қаралишига сабаб бўларди. Аммо муҳаббат ҳам осонгина таслим бўлавермасди, у ҳам кўп нарсаларни мавҳ этарди. Ишқнинг сеҳри шунда эдики, унда ақлни уйғотувчи буюк қудрат мужассам эди. Мен ишқ-муҳаббатга, инсонни ўзлигини англашга мажбур қилдирувчи, унинг қалбини гўзаллик ва эзгуликка интилтирувчи кўринмас ва қудратли кучни ўзида мужассамлаштирган буюк тарбиячи деб таъриф берган бўлардим. Бу «тарбиячи» юксак инсоний фазилатлар ижодкорига айланиши учун аввало у ташриф буюрган вужудда худи шундай фазилатлар учун асос бўлишини талаб қиларди. Яъни муҳаббат ёшига етгунича лозим бўладиган тарбия етарли бўлиши керак. Акс ҳолда унумсиз тупроққа сочилган дон каби ҳеч қандай ҳосил бермасди.\nМен ҳаётда бундай ҳолатларни кўп кузатганман. Қотиб қолган дунёқараш ва ақлий эринчоқлик туфайли фарзандларга етарли тарбия берилмас, шунинг учун ҳам улар ўзларида содир бўла бошлаган бундай ўзгаришдан эсанкираб қолардилар ва ўз табиатларига монанд равишдаги беъманигарчиликлар билан машғул бўлардилар.\nЎзларини ошиқу-беқарор ҳисоблаб, ғалати тантиқликлар ўйлаб топардилар, ожизона муҳаббатларини барчага жар солардилар. Чин муҳаббатни доимо улардан узоқлаштириб турадиган яна бир ҳолат шу эдики, ошиқлар маъшуқаларга ўзлари уддалай олмайдиган ишлардан олам-жаҳон ваъдаларни берардилар-у, аммо фаровон ҳаёт кечиришлари учун керак бўладиган ўз имкониятлари доирасидаги ишни ҳам бажармасдилар. Шунинг учун ҳам ота-оналар ўзларини фарзандларга нисбатан ақлли ҳисоблаб уларнинг муҳаббатини оила қуриш учун яроқсиз деб топардилар ва кўп ҳолларда улар ҳақ бўлиб чиқардилар. Фарзандларнинг муҳаббати билан ҳеч ким ҳисоблашиб ўтирмасди. Пировард натижа «эгарига яраша тушови» қабилида иш тутилиб фарзандларга ҳам ўзлари каби тушкун, зерикарли ва яратувчанликдан йироқ бўлган ҳаётни туҳфа этардилар.\nАчинарлиси шунда эдики, ота-оналар муҳаббатга бўлган бундай муносабатларини ҳамма вақт адолатли ва ҳаққоний деб топардилар. Тоҳир-Зуҳра, Отабек-Кумуш каби ишқ-муҳаббат тараннум этиладиган кинофильмларни мароқ билан томоша қиладиган ота-оналар ўз фарзандларининг муҳаббатига ўткинчи ҳои-ҳавас деб қарардилар ва шу фикрни уларга сингдиришга ҳаракат қилардилар. Бундай ҳолатга тушган ва жўшқин ҳаёт тарзини танлаш учун ўзида етарлича иродаси бўлмай ҳис-туйғулари яқинлари томонидан шармандаларча таъқиб қилинадиган ёшлар руҳан ва маънан мажруҳ бўлиб қолишлари муқаррар. Мен ёшларни бундай мажруҳликдан саводхонлик ва чинакам муҳаббат туфайли ҳосил бўлган фазилатларгина қутқара олишини ўз танамда синаб кўрганман. Шунинг учун ҳам ҳар бир муҳаббат соҳиби фазилат ва илм нури билан қуролланган бўлмоғи лозим деб ҳисоблайман. Йигит ва қиз ўртасидаги муҳаббатни қудратини ҳам вақт ҳукмига бардош бериб яшаш санъатини ҳам айнан ана шу саводхонлик ва фазилатларгина белгиларди.\nДемак, ўзаро муҳаббат орқали боғланган эркак ва аёл ўз табиатларига мос равишдаги маънавий фазилатлар билан сифатланган бўлиши шарт бўларди. Мен ҳаётда аёлларни эркакларга нисбатан иллатларга тез берилувчан эканлигига кўп марталаб гувоҳ бўлганман. Донишмандларнинг бу хулосамни тасдиқлайдиган фикр-мулоҳазалари билан танишганман. «Аёл-иккинчи навли махлуқ. Ундаги эҳтиросли ибтидо ақлдан устун туради. Аёллар тантиқликлари туфайли эркакларга нисбатан иллатларга тез берилувчан бўладилар. Бундан ташқари улар ожиз ва тезда кўзга ёш оладилар. Олий маънавий инсон сифатида ҳам ўзларини қаттиқ тута олмайдилар. Ана шу сабабларга кўра, фазилатлар ичида энг яхшиси – оқиллик, амалийлик ва қаҳрамонлик бўлиб, улар аёлларга хос эмас» – дерди Аристотель. Агар тарихий ҳақиқатларга тик қарайдиган бўлсак, аёлларда шуҳратпарастлик ҳам эркакларга нисбатан тезда кўзга ташланарди. Бир замонлар рицарлар муҳаббатига сазавор бўлишга интилган қалблар даврлар ўзгариши билан хонандаларга, учувчиларга ва бошқа замонавий шон-шуҳрат соҳибларига талпинаверардилар. Олмон файласуфи А.Шопенгауэрнинг аёллар ҳақидаги билдирган бир фикри юзасидан ҳақ ёки ноҳақлиги устида мен узоқ вақт бош қотирганман. «Мен аёллар устида узоқ вақт тадқиқот ўтказиб шунга амин бўлдимки, – дерди Шопенгауэр уларда бирорта ҳам таҳсинга сазовор фазилатни топа олмадим». Шопенгауэр-ку феодализм даврида яшаб туриб, шундай фикрга келган экан, мен эса инсоният юксак маънавиятни забт этди – деб бонг урилаётган замонда, унинг фикрига яққол намуна бўла оладиган аёллар билан бирга ўқидим, ишладим ва ёнма-ён яшадим.\nШопегауэр-ку таҳсинга сазловор фазилатли аёлларни учратмагандан кейин сева олиш туйғусидан маҳрум бўлган экан, мен эса қусурларидан кўз юмиш жуда оғир бўлган аёлларни учратиб ҳам бу туйғудан қутула олмасдим.\nАммо мени мудом бир савол қийнаб келарди. Мен сажда қилаётган, барча эзгуликларни раво кўриб, уни барча нарсадан устун қўйиб, ишқида ўртанаётган ҳилқат, аёл зоти бундай марҳаматга нолойиқ экан, унда ишқ-муҳаббатдан не наф? Бундай қарорга узил-кесил келишдан мени бир ҳаётий ҳақиқат сақлаб турарди. Менга таскин бўлиб, бу туйғунинг буюклигини эслатиб турадиган нарса шу эдики, мен севиш ўзим учун фойдали эканини ҳамма вақт ҳис қилиб турардим. Бу туйғу билан бирга жасурлик, мардлик ва сабрлилик каби фазилатлар ҳам мен билан бирга қоларди. Қалбимни ларзага солиб турадиган ана шу туйғу туфайли ҳам илм-фанга ҳавас қўйдим, қанчадан-қанча машаққатлар қайғу аламларни енгиб ўтдим. Ёшим ва фикр доирам ортиб борар ва шунга монанд равишда мустаҳкамланиб бораётган мендаги маънавий фазилатлар тартибсиз ҳаётимга хотима бериб, ишққа бўлган муносабатимга ҳам таъсир этиб бормоқда эди. Чинакам муҳаббат ҳам фақатгина маънавий фазилатли кишилар орасидагина юз бериши мумкинлиги менга энди сир эмасди. Шундай қилиб мен ақл-идрок ва муҳаббат ўртасида маънавий фазилатлардан иборат боғланиш мавжуд эканлигини (гарчи мендан аввал бу сир бўлмаса-да) топгандим. Ақл-идрокни уйғотувчи муҳаббат шу ақл-идрокдан ҳосил бўладиган фазилатлар билангина асл маъносига эга бўлиб чиннаккам муҳаббатга айланарди. Демак, чинакам муҳаббат эркак ва аёлдан ўз табиатига мос маънавий фазилатларни талаб қилар экан.\nИнсоният тамаддунининг икки буюк даҳоси: оқиллик, амалийлик ва қахрамонлик каби таҳсинга сазавор фазилатлар аёлларга хос эмас-деб ҳисобласалар, хўш биз бу борада эркаклар ҳақида нима дея оламиз. Мен ишқ-муҳаббатни касбга айлантириб ундан фақат жинсий инстинктни қондириш мақсадида фойдаланадиган, шаҳвоний ҳирс ортидан эргашиб ёш қизларнинг вақтинчалик паришонлигидан фойдаланиб қолаётган эркакларга дуч келганман. Жисмоний роҳатланишни мақсад қилган ҳолда хизмат вазифасини суистеъмол қилиб қўл остидаги қиз-жувонларга кўз олайтираётган ва ўзининг бундай шаҳватпарастлигини «ўз аёлим билан севишмай турмуш қурганман» деган гап билан оқлашга уриниб, маънавий фазилатли кишиларга озор етказаётган эркакларни кўрганман. Оила қураётганда, маънавий фазилатларни четга суриб қўйиб, фақат ташқи кўринишигина ўзига ёқадиганини ахтариб аёл бадани гўзаллиги билан банд бўлаётган қанчалаб йигитларни учратганман. Аммо мен яна бир нарсага аминманки, муҳаббат ўзнинг софлик ва беғуборлигини ғаразли мақсадлар билан булғаганларни ҳеч қачон кечирмаган, ҳамма вақт қасос олган ва шу йўл билан ўз буюклигини сақлаб келяпти. Шунинг учун ҳам муҳаббат инсоний фазилатлар сафида тилга олинмаса-да у шундай бир ақл-идрок ва инсонийлик ўлчови бўлиб келаётгандики, у орқали бемалол инсонни баҳолаш мумкин эди.\nМен эркаклар ҳам нуқсонлардан холи эмаслигини кўра-била туриб Аристотель ва Шопенгауэрнинг фикрларини аёлни севмаслик учун етарли ҳақиқат деб қабул қилолмадим. Негаки, яратилганлик, ҳаётнинг давомийлик қонуни аёллар билан боғлиқ эди, негаки ҳали аёлларда ҳусн сеҳри-жодусидан ташқари мунислик ва ожизалик ҳам бор эди. Одам Атодан бошлаб барча эркаклар учун муҳим фазилат ҳисобланадиган мардликни мен амалда кўрсатиш учун энг қулай имкон ҳам айнан аёлларнинг ожиза қилиб яратилганлиги деб ҳисоблайман. Аёллардаги ожизалик сабр-тоқат билан уйғунлашганда шундай бир кўз илғамас буюкликка айланардики, у буюклик ўз-ўзидан мангуликка даҳлдор бўлиб қоларди.\nЧексиз Меҳрибон томонидан яна бир аёлларга кўрсатилган марҳамат шу эдики, бу мангуликка ҳар қандай аёл ҳам катта машаққатларсиз эриша оларди. Бундан шундай хулоса келиб чиқардики, эркакларнинг муҳаббатга мардлик ва олийжаноблик манбаи деб қараши аёлларнинг эҳтиросли ибтидодан сабр-тоқатни устун қўйиб ўз ожизаликларига иқрор бўла олишлари энг оқилона йўл бўлиб чиқарди. Бундан бошқа абадий муаффақиятни таъминлайдиган йўлнинг ўзи йўқ эди.\nМен қандай кийиниш ва ўзимни қандай тутиш ҳақида ўйлаб бошлаганимдан то барча маънавий фазилатлар қадрига ета олиш даражасига етгунимча бўлган давримда менда муҳаббат уйғота олган барча аёллардан миннатдор эдим. Барча аёллардан деган жумла «мен фақат бир аёлнигина севишга қодирман» деб ҳисоблайдиган кишиларга ғайритабиий туюлиши мумкиндир, аммо менда бу жараён инсоний муҳаббат ўз ўрнини Оллоҳга бўлган муҳаббатга бўшатиб бергунича давом этаверган. Мен ҳаётимда бир нечта аёлни севган бўлсам ҳам, ҳатто айримлари бундан хабардор ҳам эмасдилар, билганлари билан ҳам ҳеч қандай жисмоний яқинликда бўлмаганман. Бунинг сабаби ҳеч қачон менда бирор-бир жисмоний нуқсон бўлмаган, аксинча мен ҳамма вақт маънавий яқинликни муҳим ҳисоблаганман.\nМенинг ёшлик йилларим ҳеч қачон текис ва равон бўлмаган, ижтимоий аҳволимда ҳам мақтовга арзигулик жиҳатлар йўқ эди. Айрим ҳолларда ўзимга боғлиқ бўлмаган муаммолардан азият чекиб юрагимдаги ўтни ичимга ютишга мажбур бўлган бўлсам, кўп ҳоларда мен хаёлимда гавдалантирган, мен унинг тимсолида севган киши у бўлиб чиқмасди. Мақсад эса ҳамон ўша-ўша ягона, дунёқараши ўзимга мос, руҳан яқин ва мени ўзимдан ортиқ тушунадиган аёлни топиш. Гўёки мен учун бундан ортиқ хотиржамлик бундан ортиқ бахтнинг ўзи йўқдек эди. Гарчи, мен ўз мақсадимга етиб тақдиримни Аристотель ва Шопенгауэрнинг хулосаларини бутунлай чиппакка чиқара оладиган аёл билан боғлай олмаган бўлсам ҳам, таҳсинга сазовор фазилатли аёл қўлида таҳсил олганман ва яна ҳаётда шундай аёллар борлигига шубҳа қилмайман.\nБорлиқ ҳаракатда, вақт эса ўтиб борарди. Узоқ йиллар жавобсиз қолган муҳаббатим фақатгина ўз қалбим бойлигига айланиб бораётганди. Мен эса ҳеч нарса йўқотмаганимни тобора чуқурроқ ҳис қилаётгандим. Агар мен муҳаббатдан олган нарсаларимга иқрор бўладиган бўлсам; у менга оғир дамларимда далда бўлди, тушкунликда кўнглимни кўтарди, ҳаётдан безиган вақтимда яшашга умид уйғотди, курашиш ва ғолиб чиқишга ўргатди. Ҳозир ҳам ўша дамлар, ўша ҳис туйғулар тушларимга киради, хотираларимни уйготади, қулоғимга секин шивирлаб дунёю-дунни ёлғон эканини эслатиб туради. Мен учун ҳаёт тугамаган фақат гўзалликка бой турфа хил рангларда жилоланаётган дунё ўз ўрнини вазмин ва салобатли дунёга алмаштирганди. Мен бир буюк туйғу ортидан қувиб ҳақиқат ва эътиқодга эргашгандим.\nЭнди мени ортиқ ҳеч нарса безовта қилолмасди. Чунки мен ўзимга бутунлай хотиржамлик ато қиладиган, ҳар қандай васвасадан асрайдиган, соф иймон ва дунёвий илмлардан ҳосил бўлган чинакам эътиқодга эга эдим. Узоқ вақт қалбимни ўртаб келган азобли саволлар бошқа мени қийнай олмасди, энди мен зино билан муҳаббат чегарасини аниқ кўра олардим. Насроний маданиятининг «илғор» вакилларидек жинсий инстиктни қондирилмай қолишини ҳам бахтсизлик деб қабул қилолмасдим. Уларнинг муҳаббат ва жинсий эркинлик ҳақидаги «ҳур» фикларини инсоният ахлоқига уюштирилган фитна деб баҳолаб, Лут қавмининг ҳалокатидан сабоқ олишга чақира олардим. Аёлларнинг хоҳиши ва исловатхоналарнинг қонунийлигини рўкач қиладиганларга эса мен Зулайхонинг қўлида йиртилиб қолган Юсуфнинг орқа этагини ишора қилардим. Мендаги эътиқод барча сабрсизликларга хотима бериб бўлганди.\nИшқ-муҳаббат манзараларини менинг нўноқ қўлларим ва бундай ёрқин бўлмаган рангларда тасвирланиши унинг улуғвор гўзаллигига раҳна соларди албатта. Аммо яна айтилмай қолаётган бир ҳақиқат бор эдики, у менга ғазаб билан берилиши кутилаётган минглаб саволлардан асраб, ўзимни оқлашга кифоя қиларди. Бу ҳақиқат шудан иборат эдики, бу кечинмалар фақат менгагина тегишли эди.


Шифокорлар қон босимини пасайтирувчи маҳсулотларни маълум қилишди » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n07 апрель 2019, 11:50\nГипертония – юқори қон босими бошқа касалликларнинг зўрайиши ва пайдо бўлиши хавфини анча ошириши мумкин. Шу сабабли қон босимини назорат қилиш ва уни дори воситаларисиз пасайтиришни билиш муҳимдир. Бу ҳақда Kun.uz нашри ёзмоқда.\nШифокорлар юқори қон босимини пасайтиришда ёрдам берувчи маҳсулотларни маълум қилишган.\nТавсияларга кўра, бунда туз истеъмолини чеклаш ва ўз рационини калийга бой озиқ-овқат маҳсулотлари билан бойитиш фойдали бўлади. Калий организмга суюқликни самаралирок чиқаришга ва бунинг натижасида қон босими пасайишига ёрдам беради.\nКалий ширин картошка, банан, томат соуси, апелсин шарбати ва тунец балиғида кўп миқдорда сақланади.\n“Бироқ ҳаддан кўп калий ҳам зарарли бўлиши мумкин, шу сабабли бунда эҳтиёткор бўлинг”, деб огоҳлантиришган шифокорлар.\nЖумладан, улар буйракда муаммоларга эга одамларга калий истеъмолини кўпайтиришни тавсия қилишмайди.\nШунингдек, қон босимини пасайтиришда озиқ-овқат маҳсулотларидан ташқари жисмоний машғулотлар ҳам яхши самара беради. Ҳар куни 2 соатлик жисмоний фаоллик юрак ва томирларни яхши ҳолатда сақлайди ва вазн ташлашга ёрдам беради, бу ҳам ўз навбатида қон босимини пасайтиради.\nЯнгиликлар » Тиббиёт » Шифокорлар қон босимини пасайтирувчи маҳсулотларни маълум қилишди\n09:23 Юрак учун "энг фойдали маҳсулотлар" маълум қилинди\n06:00 Кўзларимиз учун фойдали бўлган озиқ-овқат маҳсулотлари\n20:53 Олимлар артериал қон босимини тушира олувчи ичимлик турини маълум қилишди


БМТ: Ер шари аҳолисининг ярмидан кўпи интернетдан фойдаланмайди\n12:15 / 23.11.2016 3885\nДунё аҳолисининг ярмидан кўпи - 3,9 миллиард киши - интернетнинг шиддатли ривожланиб бораётганига қарамай, ундан фойдаланмас экан. Сешанба куни Женевада бўлиб ўтган Халқаро электроалоқа иттифоқи (ХЭИ - БМТнинг ихтисослаштирилган муассасаси) ҳисоботида ана шундай маълумот келтириб ўтилган. Бу ҳақида ТАСС хабар берди.\nБугунги кунда мобил кенг полосали интернетга техник жиҳатдан Ер шарининг 84 фоиз аҳолиси кириши мумкин, лекин "Ахборот жамиятини ўлчаш" дея номланган тадқиқотга кўра, атиги 47 фоиздан бироз кўпроқ аҳолигина интернетдан фойдаланар экан.\n"Юқори нархлар, хизмат кўрсатиш сифатининг ёмонлиги ва бошқа тўсиқлар кўп одамларнинг рақамли оламга киришига йўл бермайди", - дейди ХЭИ экспертлари. Уларнинг сўзларига кўра, бугунги кунда 3,9 миллиард киши офлайнда қолмоқда, буларнинг аксариятини аёллар, қариялар, саводсиз ва даромади кам кишилар ҳамда қишлоқ аҳолиси ташкил қилади.\nМобил алоқага келадиган бўлсак, 15 ёшдан 74 ёшгача бўлган кишилар орасида сайёра аҳолисининг 85 фоизи ундан фойдаланар экан.\nИнтернет яратувчиси тармоқ учун энг асосий хавфни маълум қилди