СБХ / 2021 йил / № 28 / Бухгалтерга тавсиялар\nФойда солиғи ҳисоб-китобига 2-илованинг 020-сатрида 9100-гуруҳ ҳисобварақларида ҳисобда турган сотилган маҳсулот (товар, иш ва хизматлар) таннархини акс эттиринг.\nУни аниқлаш учун:\n1) ишлаб чиқарилган маҳсулотга сарфланган харажатларни шакллантиринг;\n2) маҳсулот бир бирлигининг таннархини аниқланг.\nСотилган маҳсулот таннархини ҳисоблаш учун маҳсулот бир бирлиги таннархини сотилган маҳсулот сонига кўпайтиринг.\nМИСОЛ. Сотилган маҳсулот таннархини аниқлаш\nКорхона ҳисобот даврида 1 000 бирлик маҳсулот ишлаб чиқарди. Маҳсулот таннархига қуйидагилар киритилди:\n● материаллар қиймати – 40 000 минг сўм;\n● ишлаб чиқаришдаги ишчиларнинг иш ҳақи – 30 000 минг сўм;\n● ишлаб чиқаришдаги ишчиларнинг МҲТФдан ижтимоий солиқ – 3 600 минг сўм;\n● ишлаб чиқариш ускуналарининг амортизацияси – 6 400 минг сўм.\nЖами 700 бирлик маҳсулот сотилди.\nМаҳсулот таннархига ҳисобдан чиқарилди (1–4-ўтказмалар):\n● Материаллар қиймати\n● Ишлаб чиқаришда банд\nбўлган ишчиларнинг иш ҳақи\n● Ишлаб чиқаришда банд бўлган\nишчиларнинг МҲТФдан ижтимоий солиқ\n● Ишлаб чиқариш ускуналарининг амортизацияси\nОмборхонага тайёр маҳсулот қабул қилинди\nСотилган маҳсулот таннархи ҳисобдан чиқарилди\n(80 000 / 1000 х 700)\nТайёр маҳсулот бутун партиясининг таннархи – 80 000 минг сўм. Бироқ 9110-счётга фақатгина сотилган маҳсулот таннархи – 56 000 минг сўм киритилади. Бу сумма корхонанинг Фойда солиғи ҳисоб-китобига 2-илованинг 020-сатрида акс эттирилади.\nИшлаб чиқарилган маҳсулотнинг ишлаб чиқариш таннархига киритиладиган харажатларга қуйидагиларни қўшинг:\n● моддий ишлаб чиқариш харажатлари (қайтариладиган чиқиндилар қийматини айирган ҳолда);\n● ишлаб чиқариш тусидаги меҳнатга ҳақ тўлаш харажатлари;\n● ишлаб чиқаришга тегишли бўлган ижтимоий суғуртага ажратмалар;\n● ишлаб чиқариш мақсадидаги асосий воситалар ва номоддий активлар амортизацияси;\n● ишлаб чиқариш мақсадидаги бошқа харажатлар.\nИшлаб чиқариш таннархини аниқлаш усуллари\nИшлаб чиқариш таннархини бир неча усул билан аниқлаш мумкин:\nУсулни танлашда қуйидагилар эътиборга олинади:\n● маҳсулот тури ва номенклатураси;\n● ишлаб чиқариш типи;\n● тугалланмаган қурилишнинг бор-йўқлиги;\n● ишлаб чиқариш циклининг давомийлиги.\nИшлаб чиқариш таннархини оддий усулда аниқлаш\nОддий усулни қуйидаги ҳолатларда қўлланг:\nбир типдаги маҳсулот ишлаб чиқараётган бўлсангиз;\nтугалланмаган ишлаб чиқаришингиз бўлмаганда.\nҲисобот давридаги барча ишлаб чиқариш харажатлари, шу жумладан, умумхўжалик тусидаги харажатларни шу даврда ишлаб чиқарилган маҳсулот таннархига киритинг (4-сон БҲМС 38-б.).\nМаҳсулот бирлиги таннархини барча ишлаб чиқариш харажатларини ишлаб чиқарилган маҳсулотнинг умумий сонига бўлиш орқали аниқланг.\nМИСОЛ. Маҳсулот таннархини оддий усул билан аниқлаш\nҲисобот даврида 1 000 бирлик маҳсулот ишлаб чиқарилди. Корхонанинг ишлаб чиқариш харажатлари қуйидагилардан ташкил топди:\n● материаллар – 40 000 минг сўм;\n● ишлаб чиқаришдаги ходимларнинг иш ҳақи – 30 000 минг сўм;\n● ижтимоий солиқ – 3 600 минг сўм;\n● ишлаб чиқариш ускуналарининг амортизацияси – 10 000 минг сўм;\n● бошқа ишлаб чиқариш харажатлари – 16 400 минг сўм.\nИш ҳақи ҳисоблаб ёзилди\nИжтимоий солиқ ҳисоблаб ёзилди\nУскуналарга амортизация ҳисобланди\nБошқа ишлаб чиқариш харажатлари ҳисобдан чиқарилди\nОмборхонага тайёр маҳсулот берилди\nИшлаб чиқарилган маҳсулот бутун партиясининг ишлаб чиқариш таннархи – 100 000 минг сўм.\nМаҳсулот бир бирлигининг таннархи: 100 000 / 1000 = 100 минг сўм.\nИшлаб чиқариш таннархини меъёрий усул билан аниқлаш\nИшлаб чиқариш оммавий, серияли бўлса-ю, бунда харажатларнинг тежалиши ёки ортиқча сарфланмаслигини назорат қилмоқчи бўлсангиз, меъёрий усулни қўлланг (4-сон БҲМС 39-б.). Бундай назорат ишлаб чиқариш рентабеллиги паст бўлганда айниқса муҳимдир.\nБундан ташқари, оммавий ишлаб чиқаришда моддий харажатларни меъёрлар бўйича ҳисобдан чиқариш бухгалтернинг кундалик ишини осонлаштиради.\nБу усулни қўллаш учун:\n● асосий харажатлар (материаллар, иш ҳақи, қўшимча харажатлар) бўйича нормативларни ишлаб чиқинг ва тасдиқланг;\n● маҳсулотнинг ҳар бир тури учун меъёрий таннархни ҳисоб-китоб қилинг. Бошқача айтганда, харажатларнинг норматив калькуляциясини тузинг.\nАйрим тармоқларда тасдиқланган, мавжуд нормативларга риоя қилиниши мажбурий ҳисобланади:\n● қурилишда – қурилиш меъёрлари ва қоидалари (ҚМваҚ)га;\n● фармацевтика, озиқ-овқат саноатида – рецептура меъёрларига.\nҚолган ҳолларда нормативларни ишлаб чиқишда қуйидагилардан фойдаланса бўлади:\n● соҳангизга оид идоравий тавсиялардан;\n● ишлаб чиқаришингизда аввалги даврларда ҳақиқатда қилинган харажатлардан.\nМИСОЛ. Меъёрий таннархни аниқлаш\nКорхона «А» маҳсулот бирлиги учун қуйидаги нормативларни тасдиқлади:\n● 1-материал сарфи – 20 000 сўмдан 1 кг;\n● 2-материал сарфи – 10 000 сўмдан 3 кг;\n● 5-разрядга эга ишчининг вақт меъёри – 10 000 сўмдан – 2,5 меъёрий соат;\n● қўшимча харажатлар – бевосита харажатларнинг 15%и.\n«А» маҳсулот учун меъёрий калькуляция:\nБир бирлик қиймати, сўм\nЖами қиймат, сўм\n2,5 меъёрий соат\nЖами бевосита харажатлар\nБевосита харажатларнинг 15%и\nМаҳсулотнинг бир бирлиги учун ишлаб чиқариш харажатлари, жами\n«А» маҳсулот бирлигининг меъёрий таннархи – 89 700 сўм.\nОй давомида харажатларни тасдиқланган нормативлар бўйича ҳисобдан чиқаринг.\n1) меъёрий харажатларни ҳақиқатдаги харажатлар билан таққосланг;\n2) юзага келган номувофиқликларни таҳлил қилинг;\n3) агар номувофиқликлар келгусида қайтариладиган объектив сабабларга кўра юзага келган бўлса, нормативларни уларни ҳисобга олиб, қайта кўриб чиқинг;\n4) ҳисобот ойи ҳисобида номувофиқликларни акс эттиринг.\nМеъёрий харажатларга номувофиқликлар турли сабабларга кўра пайдо бўлиши мумкин. Мисол учун, моддий харажатлар бўйича номувофиқликларни:\nматериаллар нархининг ошиши;\n● ускуна нотўғри созланганлиги натижасида харажатнинг ортиши;\n● ўғирлик келтириб чиқариши мумкин.\nМеҳнат сарфлари бўйича эса:\n● ўзгача малакага эга ишчиларнинг жалб қилиниши;\n● ишчининг меҳнат унумдорлигининг ўзгартирилиши;\n● нуқсонли маҳсулотга қўшимча ишлов бериш зарурати келтириб чиқариши мумкин.\nНомувофиқликларни таҳлил қилиш натижасида энг аниқ нормативларга эга бўлиш билан бирга ортиқча харажатларни бартараф этиш чораларини ўз вақтида кўриш имконига ҳам эга бўласиз.\nИшлаб чиқариш таннархини буюртмали усул билан аниқлаш\nБу усул алоҳида буюртмаларни бажариш пайтида қўл келади. Уни қўллаётганда буюртма бўйича харажатларни буюртма бажарилиши охирига етганида унинг таннархига ҳисобдан чиқаринг. Бунда ҳисобот даври охирида тугалланмаган буюртмалар мавжуд бўлиши мумкин, бинобарин, тугалланмаган ишлаб чиқариш ҳам бўлади (4-сон БҲМС 40-б.).\nАгар буюртма доирасида битта хилдаги маҳсулот ишлаб чиқараётган бўлсангиз, маҳсулот бирлигининг таннархини буюртма таннархининг маҳсулот бирликлари сонига бўлиш орқали аниқланг.\nБу усулни шунингдек ишлаб чиқариш таннархи аниқланиши керак бўлган хизматларни кўрсатиш пайтида ҳам қўллаш қулай.\nХаражатларни ҳисобга олиш ҳисобварақларини буюртмалар ва маҳсулот (ишлар, хизматлар) турлари кесимида юритинг.\nМИСОЛ. Маҳсулот таннархини буюртмали усул бўйича аниқлаш\nКорхона июнь ойида 1-сонли буюртма бўйича 1 000 бирлик маҳсулот ишлаб чиқарди ва 2-сонли буюртма устида иш олиб боришни давом этмоқда.\nИюнь охирига келиб 2-сонли буюртма тугалланганича йўқ.\nИюнь ойида корхонанинг қуйидаги харажатлари ҳисобдан чиқарилди:\n– 1-сонли буюртма бўйича:\n● материаллар сарфи – 50 000 минг сўм;\n● иш ҳақи – 20 000 минг сўм;\n● ижтимоий солиқ –2 400 минг сўм;\n● бошқа ишлаб чиқариш харажатлари – 15 000 минг сўм;\n– 2-сонли буюртма бўйича:\n● материаллар сарфи – 20 000 минг сўм.\n1-сонли буюртма бўйича харажатлар\nМатериаллар ҳисобдан чиқарилди\nБошқа харажатлар ҳисобдан чиқарилди\nОмборхонага тайёр маҳсулот топширилди\n2-сонли буюртма бўйича харажатлар\nИюнь ойида 1-сонли буюртма таннархи аниқланди – 87 400 минг сўм. Бу буюртма бўйича маҳсулот бир бирлигининг таннархи:\n87 400 / 1000 = 87,4 минг сўмни ташкил қилди.\n2-сонли буюртма ҳали поёнига етмагани сабабли, июнь ойининг охирида 2010-«Асосий ишлаб чиқариш» ҳисобварағи дебети бўйича 20 000 минг сўм сальдо қолмоқда. Бу 2-сонли буюртма бўйича тугалланмаган ишлаб чиқариш суммасидир.\nИшлаб чиқариш таннархини босқичли усул билан аниқлаш\nБу ерда босқич – ишлаб чиқариш жараёнининг муайян операцияси амалга ошириладиган палласидир.\nМазкур усул икки турга бўлинади:\n● ярим тайёр маҳсулотли;\n● ярим тайёр маҳсулотсиз.\nЯрим тайёр маҳсулотли усулда таннарх ҳар бир босқичда аниқланади. Бунда ҳар бир кейинги босқич таннархига аввалги босқичлар ва жорий босқич харажатлари киритилади. Охирги босқичдаги маҳсулот таннархи бутун тайёр маҳсулотнинг таннархи ҳисобланади.\nҲар бир босқичнинг натижаси – ярим тайёр маҳсулотлардир. Уларни 2110-«Ўз ишлаб чиқариш ярим тайёр маҳсулотлари» ҳисобварағида ҳисобга олинг.\nМИСОЛ. Ишлаб чиқариш таннархини аниқлашнинг босқичли ярим тайёр маҳсулотли усулини қўллаш\nКорхона маиший техника ишлаб чиқаради. Биринчи босқичда 1 000 дона бутловчи буюм ишлаб чиқарилди. Унинг 800 таси маиший техникани йиғишда ишлатиладиган ярим тайёр маҳсулот сифатида – иккинчи босқичга, 200 таси – сервис марказлари ва таъмирлаш билан шуғулланувчи устахоналарга реализацияга берилди.\nҲисобот давридаги биринчи босқич харажатлари:\n● хом ашё ва материаллар – 50 000 минг сўм;\n● ижтимоий солиқ – 2 400 минг сўм;\n● бошқа харажатлар – 10 000 минг сўм.\nИккинчи босқич харажатлари:\n● материаллар – 10 000 минг сўм;\n● иш ҳақи – 10 000 минг сўм;\n● ижтимоий солиқ – 1 200 минг сўм;\nбошқа харажатлар – 5 000 минг сўм.\nХом ашё ва материаллар ҳисобдан чиқарилди\nТайёр бутловчи буюмлар омборхонага топширилди\nЯрим тайёр маҳсулотлар ҳисобдан чиқарилди\nТайёр маиший техника омборхонага топширилди\nБиринчи босқичда бутловчи буюмлар таннархи 82 400 минг сўмни, бир бирлик таннархи – 82,4 минг сўмни (82 400 / 1 000) ташкил қилди.\n65 920 минг сўмлик (82,4 х 800) 800 та бутловчи буюм ярим тайёр маҳсулот сифатида йиғишга топширилди. Уларнинг таннархи тайёр маиший техника таннархига киритилди, у эса қолган харажатларни ҳисобга олган ҳолда 92 120 минг сўмни ташкил қилди.\nМаиший техника бир бирлигининг таннархи 92 120 / 800 = 115,15 минг сўмни ташкил қилди.\nЯрим тайёр маҳсулотсиз усулда ҳар бир босқичдаги харажатларни алоҳида ҳисобга олинг. Тайёр маҳсулот (ишлар, хизматлар) таннархига ўтиб бўлинган босқичлар харажатлари киритилади (4-сон БҲМС 41-б.).\nБу усулни турли конфигурациядаги маҳсулот ишлаб чиқарганда қўллаган яхши. Масалан, бир русумга тегишли ҳар хил моделдаги машиналар ишлаб чиқарилганда, уларнинг бирида кондиционер бўлса, иккинчисида бўлмаслиги мумкин, ҳолбуки, иккаласининг ишлаб чиқариш технологик жараёни деярли бир хил. Аммо биринчи моделда кондиционер ўрнатиш ва уни синовдан ўтказиш босқичи қўшилган бўлади.\nШу тариқа, маҳсулот таннархи уни ишлаб чиқариш жараёнида ўтилган алоҳида босқичларнинг харажатларини қўшиш билан ҳосил бўлади.\nБу усулни комплекс хизматлар кўрсатилганда ҳам қўллаш қулай. Дейлик, саёҳатни шакллантиришда бир мижоз 5 та, яна бошқа мижоз 3 та экскурсия буюртирди. Бунда иккала буюртмачи ҳам битта сайёҳлик гуруҳидан. Ўз-ўзидан аёнки, улар учун хизматлар таннархи ҳар хил бўлади.\nБосқичли ярим тайёр маҳсулотсиз усул қўлланиладиган бўлса, ҳар бир экскурсияни алоҳида босқич сифатида кўриб чиқса бўлади ва мижоз буюртмасидан келиб чиқиб, саёҳат таннархини саёҳатга кирувчи ҳар бир босқич харажатлари суммаси сифатида ҳосил қилиш мумкин.\nБиргаликда ишлаб чиқариладиган маҳсулот таннархини аниқлаш\nБитта хом ашёдан битта ишлаб чиқариш жараёнида ҳар хил турдаги маҳсулотлар ишлаб чиқарсангиз бўлади. Улар биргаликда ишлаб чиқариладиган маҳсулотлар деб аталади.\nМисол учун, корхона икки хил ширин булочка ишлаб чиқаради. Бири – магизли, иккинчиси – джемли. Бунинг учун хамир қорилиб, бир қисмига магиз аралаштирилади, иккинчи қисмига эса булочка ясаш пайтида джем солинади. Натижада таннархи ва сотиш нархи билан бир-биридан фарқланадиган икки хил маҳсулот пайдо бўлади. Ана шу биргаликда ишлаб чиқариладиган маҳсулот ҳисобланади.\nБиргаликда ишлаб чиқариладиган маҳсулот ҳар бир турининг таннархи қандай аниқланади? Мисол учун, булочка мисолида хамир қориш харажатларини қандай қилиб ажратса бўлади?\nБуни икки усулда амалга ошириш мумкин:\n● натурал кўрсаткичлардан фойдаланиш усули;\n● бўлиниш нуқтасидаги реализация қилиш қиймати асосида.\nНатурал кўрсаткичлар усулида таннархни аниқлаш\nНатурал кўрсаткичлардан фойдаланиш усулида биргаликдаги харажатларни маҳсулотнинг ҳар бир турига унинг натурал кўрсаткичларида ифодаланган ишлаб чиқаришнинг умумий ҳажмидаги улушига мутаносиб равишда тақсимланг (4-сон БҲМС 43-б.).\nМИСОЛ. Натурал кўрсаткичлардан фойдаланиш усулида биргаликда ишлаб чиқариладиган маҳсулот таннархини аниқлаш\nКорхона бир хил хамирдан ҳар куни икки хилдаги – ҳар бир хили 1 000 донадан бўлган булочка ишлаб чиқаради. Хамир қориш харажатлари – 6 000 минг сўм.\nҚўшимча ишлаб чиқариш харажатлари:\n● 1-сонли булочка – 500 минг сўм;\n● 2-сонли булочка – 1 000 минг сўм.\nХамир 2 000 та булочкага мўлжаллангани сабабли, уни тайёрлаш бўйича умумий харажатларни икки турдаги маҳсулотга бўламиз:\n6 000 / 2 000 х 1 000 = 3 000 минг сўм.\nМаҳсулот ҳар бир турининг таннархини аниқлаймиз:\n● 3 000 + 500 = 3 500 минг сўм;\n● 3 000 + 1 000 = 4 000 минг сўм.\nҲар бир турдаги маҳсулот бир бирлигининг таннархи:\n● 3 500 / 1 000 = 3,5 минг сўм;\n● 4 000 / 1 000 = 4 минг сўм.\nБўлиниш нуқтасидаги реализация қилиш қиймати асосида таннархни аниқлаш\nБўлиниш нуқтасидаги реализация қилиш қиймати асосидаги усулни қўллаётганда, умумий харажатларни маҳсулотнинг ҳар бир турига, унинг реализация қилишдан олиниши тахмин қилинаёган умумий тушумдаги улушига мутаносиб равишда, тақсимланг.\nМИСОЛ. Биргаликда ишлаб чиқариладиган маҳсулот таннархини бўлиниш нуқтасидаги реализация қилиш қиймати асосида аниқлаш\nХамир қориш харажатлари – 6 000 минг сўм.\nТайёр булочкалар сотиладиган нарх:\n● 1-сонли булочка – 5 минг сўм;\n● 2-сонли булочка – 6 минг сўм.\nСотишдан кутилаётган тушум:\n● 1-сонли булочка – 5 000 минг сўм;\n● 2-сонли булочка – 6 000 минг сўм.\nХамирни тайёрлаш бўйича умумий харажатларни сотишдан кутилаётган тушумга мутаносиб равишда икки турдаги маҳсулотга бўламиз:\n● 6 000 / (5 000 + 6 000) х 5 000 = 2 727 минг сўм;\n● 6 000 / (5 000 + 6 000) х 6 000 = 3 273 минг сўм.\nМаҳсулот ҳар бир турининг таннархини қўшимча харажатларни ҳисобга олган ҳолда аниқлаймиз:\n● 2 727 + 500 = 3 227 минг сўм;\n● 3 273 + 1 000 = 4 273 минг сўм.\n● 3 227 / 1 000 = 3,227 минг сўм.\n● 4 273 / 1 000 = 4,273 минг сўм.\nКўриб турганимиздек, турлича усулларни қўллаш натижасида биргаликда ишлаб чиқариладиган маҳсулот таннархининг қийматлари ҳам турлича, шу сабабли ҳисоб сиёсатида сиз танлаган усулни албатта кўрсатиб ўтинг.\nБиргаликда ишлаб чиқарилаётган маҳсулотнинг алоҳида турларига қўшимча ишлов берилган тақдирда, ўз-ўзидан унинг нархи ҳам бошқача бўлади, мазкур ҳолда таннархни аниқлаш учун қуйидаги усуллардан фойдаланинг:\n● реализация қилишнинг соф қиймати усули;\n● реализация қилишдан олинадиган ялпи фойданинг доимий улуши усули.\nРеализация қилишнинг соф қиймати усули бўйича таннархни аниқлаш\nБу усулни қўллар экансиз, биргаликда ишлаб чиқарилган маҳсулотнинг ҳар бир тури учун реализация қилишнинг соф қийматини аниқланг. Бунинг учун тахмин қилинаётган реализация қиймати билан ҳақиқий қўшимча харажатлар ўртасидаги фарқни топинг. Умумий харажатларни реализация қилишнинг соф қийматига мутаносиб равишда бўлинг.\nМИСОЛ. Биргаликда ишлаб чиқарилаётган маҳсулотнинг таннархини реализация қилишнинг соф қиймати усулида аниқлаш\nКорхона икки турдаги маҳсулотни биргаликда ишлаб чиқармоқда.\nУмумий харажатлар 20 000 минг сўмни ташкил қилди.\nҚўшимча харажатлар, минг сўм\nИшлаб чиқарилган маҳсулот бирликлари сони\nБир бирлик нархи, минг сўм\nРеализация қилиш қиймати, минг сўм\nРеализация қилишнинг соф қиймати, минг сўм\nУмумий харажатлар улуши, минг сўм\nТаннарх, минг сўм\nМаҳсулот бир бирлигининг таннархи, минг сўм\nРеализация қилишдан олинадиган ялпи фойданинг доимий улуши усули ёрдамида умумий харажатларни тақсимлаш\nБиргаликда ишлаб чиқарилган маҳсулотларни реализация қилишдан олинадиган ялпи фойда фоизи уларнинг ҳар бир туридан бир хил бўлади деб олдиндан тахмин қилинади.\nБу усулни қўллаётганда:\n1) ялпи фойда фоизини ҳисоблаб чиқинг;\n2) маҳсулот ҳар бир турининг таннархини аниқланг;\n3) умумий харажатларни тақсимланг.\nМИСОЛ. Реализация қилишдан олинадиган ялпи фойданинг доимий улуши усули ёрдамида умумий харажатларни тақсимлаш\nКорхона 2 турдаги маҳсулотни биргаликда ишлаб чиқармоқда.\nЯлпи фойдани тақсимлаш, минг сўм*\n17 500 х 16,92% = 2 962\n15 000 х 16,92% = 2 538\nРеализация қилинган маҳсулот таннархи, минг сўм\nУмумий харажатларни тақсимлаш, минг сўм\n*Ялпи фойда = Реализация қилиш қиймати – умумий харажатлар – қўшимча харажатлар.\n(17 500 + 15 000) – 20 000 – (5 000 + 2 000) = 5 500 минг сўм.\nЯлпи фойда фоизи = Ялпи фойда / Реализация қилиш қиймати х 100.\n5 500 / (17 500 + 15 000) х 100 = 16,92%.\nРеализация қилишдан олинадиган ялпи фойданинг доимий улуши усули ёрдамида умумий харажатларни тақсимлар экансиз, ялпи фойда барча турдаги маҳсулотларга бир текис тақсимланишини таъминлаган бўласиз. Тақсимлашнинг бошқа усуллари эса реализация қилишдан зарар кўришга олиб келиши мумкин.\nТаннархни ҳисоб-китоб қилишнинг ҳар хил усуллари ҳар хил солиқ оқибатларига олиб келиши сабабли, танлаган усулингизни ҳисоб сиёсатида албатта акс эттиринг.\nҚўшимча маҳсулотлар бўлганда уларнинг таннархини аниқлаш\nҚўшимча маҳсулот асосий маҳсулотдан нархининг анча пастлиги билан фарқ қилади. Унинг ишлаб чиқарилиши одатда режалаштирилмайди. Бу алоҳида турдаги ишлаб чиқаришларнинг муқаррар натижасидир. Масалан, пахтага ишлов бериш натижасида ҳосил бўладиган тола ва кунжара шундай маҳсулотга киради.\nАсосий ва қўшимча маҳсулот таннархини қандай ажратса бўлади?\nАсосий маҳсулот таннархини аниқлашда қўшимча маҳсулотнинг жорий қиймати ёки уни реализация қилишнинг соф қийматини умумий ишлаб чиқариш харажатларидан чиқариб ташланг. Харажатларнинг қолган қисмини асосий маҳсулот таннархига киритинг (4-сон БҲМС 38-б.).\n● қўшимча маҳсулотнинг ҳақиқатда реализация қилиниши усули ёки\n● ҳақиқатда ишлаб чиқарилган қўшимча маҳсулот усулидан фойдаланинг.\nҚўшимча маҳсулотнинг ҳақиқатда реализация қилинишини ҳисобга олган ҳолда таннархни аниқлаш\n1) ишлаб чиқарилган маҳсулот таннархини аниқланг. Бунда умумий харажатларни асосий маҳсулот таннархига киритинг. Қўшимча маҳсулот таннархи фақатгина уни қўшимча ишлаш харажатларидан, агар улар мавжуд бўлса, ташкил қилади;\n2) ишлаб чиқарилган асосий маҳсулот таннархини қўшимча маҳсулотни реализация қилиш қийматига камайтиринг.\nАгар сизнинг қўшимча маҳсулотингиз бўлса, Молиявий натижалар тўғрисидаги ҳисоботда фақатгина асосий маҳсулотни сотишдан олинган тушумни акс эттиринг (010-сатр).\n020-сатрда сотилган асосий маҳсулотни ишлаб чиқариш таннархининг суммасини – уни қўшимча маҳсулотни сотиш қийматига камайтирган ҳолда, шунингдек, қўшимча маҳсулотнинг ишлаб чиқариш таннархини акс эттиринг.\nБунда молиявий натижа бузилмайди!\nМИСОЛ. Қўшимча маҳсулотнинг ҳақиқатда реализация қилинишини ҳисобга олган ҳолда таннархни аниқлаш\nКорхона: «А» – асосий; «В» – қўшимча маҳсулот ишлаб чиқармоқда. Умумий ишлаб чиқариш харажатлари – 20 000 минг сўм. Қўшимча «В» маҳсулотга қўшимча ишлов бериш харажатлари – 500 минг сўм.\n● «А» маҳсулот – 1 000 кг;\n● «В» маҳсулот – 50 кг.\nСотилди (ҚҚСни ҳисобга олмасдан):\n● «А» маҳсулот – 17 500 минг сўмга 700 кг;\n● «В» маҳсулот– 250 минг сўмга 20 кг.\nАсосий «А» маҳсулотнинг таннархи умумий ишлаб чиқариш харажатларига, яъни 20 000 минг сўмга тенг.\n1 кг «А» маҳсулотнинг таннархи: 20 000 / 1000 = 20 минг сўм.\nСотилган «А» маҳсулот таннархини «В» маҳсулотни сотиш қийматига камайтирамиз: 700 х 20 – 250=13 750 минг сўм.\n«А» маҳсулот омборхонага келиб тушди\n«В» маҳсулот омборхонага келиб тушди\n«А» маҳсулот сотилди\n«В» маҳсулот сотилди\n«А» маҳсулотнинг таннархи ҳисобдан чиқарилди (700 х 20)\nРеализация қилинган «А» маҳсулотнинг таннархи «В» маҳсулотнинг сотилган суммасига камайтирилди\n«В» маҳсулот таннархи ҳисобдан чиқарилди (20 х 10)\nМолиявий натижалар тўғрисидаги ҳисоботда қуйидагиларни акс эттирамиз:\n● 010-«Сотишдан олинган соф тушум» сатрида – 17 500 минг сўм;\n● 020-«Сотилган маҳсулот таннархи» сатрида:\n14 000 – 250 + 200 = 13 950 минг сўм.\nҲақиқатда ишлаб чиқарилган қўшимча маҳсулотни ҳисобга олган ҳолда таннархни аниқлаш\nБу усулни қўллаганда:\n1) қўшимча маҳсулот бутун партиясининг тахмин қилинаётган соф сотиш қийматини унинг тахмин қилинаётган сотиш қиймати билан қўшимча ишлов бериш харажатлари ўртасидаги фарқ сифатида аниқланг;\n2) умумий харажатларни қўшимча маҳсулотнинг тахмин қилинаётган соф сотиш қийматига камайтиринг;\n3) асосий маҳсулот бир бирлигининг таннархини аниқланг.\nМИСОЛ. Ҳақиқатда ишлаб чиқарилган қўшимча маҳсулотни ҳисобга олган ҳолда таннархни аниқлаш\n● «А» маҳсулот – 25 минг сўмдан 700 кг – 17 500 минг сўмга;\n● «В» маҳсулот – 12,5 минг сўмдан 20 кг – 250 минг сўмга.\n«В» маҳсулотнинг тахмин қилинаётган соф сотиш қиймати:\n● 50 кг х 12,5 – 500 = 125 минг сўмни ташкил қилади.\nАсосий «А» маҳсулотнинг таннархи «В» маҳсулотнинг тахмин қилинаётган соф сотиш қийматига камайтирилган умумий харажатларга, яъни:\n● 20 000 – 125 = 19 875 минг сўмга тенг.\nҲисобдан чиқариш амалга ошириладиган «А» маҳсулот бир бирлигининг таннархи:\n● 19 875 / 1000 кг = 19,875 минг сўмни ташкил қилади.\nУмумий харажатлар ҳисобдан чиқарилди\n3510-«Тайёр маҳсулот чиқариш»\n«В» маҳсулотга қўшимча ишлов бериш харажатлари ҳисобдан чиқарилди\n«В» маҳсулот омборхонага келиб тушди (50 х12,5)\n«А» маҳсулотнинг таннархи ҳисобдан чиқарилди (700 х 19,875)\n«В» маҳсулотнинг таннархи ҳисобдан чиқарилди (20 х 12,5)\nДаромад суммаси ва таннарх суммасига тузатиш киритилди\nҲисоботда сиз умумий ишлаб чиқариш харажатларини қўшимча маҳсулотни сотишнинг тахмин қилинаётган соф қиймати суммасига камайтирилишини акс эттиришингиз керак. Бунинг учун қўшимча ҳисобварақдан, масалан, 3510-«Тайёр маҳсулот чиқариш» ҳисобварағидан фойдаланишингизни тавсия этамиз.\n● асосий «А» маҳсулот бўйича – ҳақиқатдаги умумий харажатлар;\n● қўшимча«В» маҳсулот бўйича – унга ишлов бериш харажатлари акс эттирилади.\n● асосий «А» маҳсулот бўйича – унинг «В» маҳсулотнинг тахмин қилинаётган соф сотиш қийматига камайтирилган таннархи (умумий харажатлар);\n● қўшимча«В» маҳсулот бўйича – унинг тахмин қилинаётган сотиш қиймати.\n«В» маҳсулотни сотиш қиймати бўйича ҳисобга оламиз, зеро «А» маҳсулот таннархи «В» маҳсулотнинг бутун партиясининг тахмин қилинаётган соф сотиш қийматига дарҳол тузатилган. Бу билан молиявий натижа бузилмайди.\n«В» маҳсулотга қўшимча ишлов берилган тақдирда, уни қўшимча харажатларга камайтирилган сотиш қиймати бўйича ҳисобга оламиз.\n● 020-«Сотилган маҳсулот таннархи» сатрида – 13 912,5 минг сўм.\nТАЙЁР МАҲСУЛОТНИ ҲИСОБГА ОЛИНГАН НАРХЛАР БЎЙИЧА ҲИСОБДАН ЧИҚАРИШ\nҲисоб-китобга 2-илованинг ва Молиявий натижалар тўғрисидаги ҳисоботнинг 20-сатрида 9100-гуруҳга кирувчи ҳисобварақларда ҳисобга олинган сотилган маҳсулот (товарлар, ишлар ва хизматлар)нинг ҳақиқий таннархи акс эттирилади.\nБироқ ҳақиқий таннарх ой охирида шакллантирилади, ой давомида эса тайёр маҳсулот сотилмоқда.\nТайёр маҳсулот таннархи ҳали аниқланмаган бўлса, уни қандай қиймат бўйича ҳисобдан чиқариш керак?\nБунинг учун ҳисобга олинган нархлардан фойдаланиш мумкин бўлади.\nҲисобга олинган нарх сифатида қуйидагилар қўлланилиши мумкин:\n● режали (меъёрий) таннарх;\n● тайёр маҳсулотнинг аввалги даврлардаги ҳақиқий таннархи;\n● маҳсулотнинг корхонадан бериладиган (улгуржи) нархи ва ҳ. к.\nҲисобга олинган нархларни шакллантириш тартибини ҳисоб сиёсатида акс эттиринг.\nПировардида маҳсулотнинг ҳақиқий таннархи бўйича ҳисобдан чиқарилишини акс эттиришингиз керак бўлади. Бунинг учун:\n● ҳисобот ойи охирида қуйидаги формула бўйича ҳақиқий таннархни ва унинг ҳисобга олинган таннархга номувофиқлик фоизи (НФ)ни аниқланг:\nНФ = (Ноб + Но) / (ҲҚоб + ҲҚо) х 100,\nНоб – ой бошидаги маҳсулот қолдиқлари бўйича номувофиқлик;\nНо – бир ойда ишлаб чиқарилган маҳсулот бўйича номувофиқлик;\nҲҚоб – ой бошидаги қолдиқларнинг ҳисобга олинадиган қиймати;\nҲҚо – ишлаб чиқарилган маҳсулотнинг ҳисобга олинадиган қиймати.\n2) юклаб жўнатилган маҳсулот бўйича номувофиқлик суммаси (НС)ни қуйидаги формула бўйича аниқланг:\nНС = ҲН х НФ,\nУЦ – маҳсулотнинг ҳисобга олинган нархи;\nПО – номувофиқлик фоизи.\n3) номувофиқлик суммасини ҳисобда акс эттиринг. Бунинг учун ёрдамчи ҳисобварақни, масалан, 3510-«Тайёр маҳсулот чиқариш» ҳисобварағини ишлатишингиз мумкин.\nМИСОЛ. Маҳсулотни ҳисобга олинган нархлар бўйича ҳисобга олиш\nКорхона тайёр маҳсулотлар ҳисобини ҳисобга олинган нархлар бўйича юритади. Ҳисобот ойи учун маҳсулотни сотишдан олинган даромад 35 000 минг сўмни ташкил қилди.\nМаҳсулот бўйича қуйидаги маълумотлар мавжуд:\nҲисобот ойи, минг сўм\nОй бошидаги тайёр маҳсулот қолдиғи:\nа) ҳисобга олинган нархлар бўйича\nб) ҳақиқий таннархи бўйича\nИшлаб чиқаришдан тайёр маҳсулот келиб тушди:\nЖами (1-сатр + 2-сатр):\nНомувофиқлик фоизи (41 400 – 28 800) / 28 800\nТайёр маҳсулот юклаб жўнатилди:\nб) ҳақиқий таннархи бўйича (19 800 х (1 + 0,4375))\nОй охиридаги тайёр маҳсулот қолдиғи:\nа) ҳисобга олинган нархлар бўйича (28 800 – 19 800)\nб) ҳақиқий таннархи бўйича (41 400 – 28 462,5)\nОмборхонага ҳисобга олинган нарх бўйича тайёр маҳсулот келиб тушди\nҲақиқий ишлаб чиқариш харажатлари ҳисобдан чиқарилди\nТайёр маҳсулотни сотишдан олинган даромад акс эттирилди\nСотилган маҳсулот ҳисобга олинган нархлар бўйича ҳисобдан чиқарилди\nҲақиқий таннархнинг ҳисобга олинган таннархга мувофиқ келмаган суммаси ҳисобдан чиқарилди (19800 х 0,4375)\n9110-счёт дебети бўйича ҳисобга олинган таннарх билан ҳақиқий ва ҳисобга олинган таннарх ўртасидаги номувофиқлик йиғиндиси сифатида сотилган маҳсулотнинг жами ҳақиқий таннархи акс эттирилади:\n● 19 800 + 8 662,5 = 28 462,5 минг сўм.\n● 010-«Сотишдан олинган соф тушум» сатрида – 35 000 минг сўм;\n● 020-«Сотилган маҳсулот таннархи» сатрида – 28 462,5минг сўм.\n3510-счёт бўйича ҳисобот ойининг охиридаги сальдо – бу ҳақиқий таннархнинг ҳисобга олинган таннархга мувофиқ келмаган суммаси бўлиб, у сотилмаган маҳсулот қолдиғига тўғри келади. Бу сумма маҳсулот қолдиғи сотилгани сайин, унинг ҳисобга олинган таннархи ва 0,4375 коэффициентининг кўпайтмасига тенг суммада камайиб боради.\nДилшод СУЛТОНОВ, молия вазири ўринбосари,\nНаталья МЕМЕТОВА, «Norma» эксперти.


Андижон шаҳрига ичимлик суви етказиб берувчи «Хонобод—Андижон» марказий сув қувурининг Андижон тумани «Хортум» маҳалласида жойлашган сув тақсимлаш жиҳозида 9 январ куни носозлик юзага келди. Айни вақтда Андижон шаҳрида ичимлик суви таъминотида муаммолар юзага келган.\n«Андижон сув таъминоти» компанияси ушбу носозлик оқибатида 11-12 январ кунлари аҳолига сув етказиб беришда узилиш юзага келиши мумкинлигидан огоҳлантирган. Шу муносабат билан, компания Андижон шаҳри аҳолисидан узр сўраган ҳолда, уларни ичимлик суви захирасини яратиб олишга чақирган.\n«Ушбу носозликни бартараф этиш мақсадида зарурий чоралар кўрилмоқда ва носозликни бартараф этиш учун шу йилнинг 11-12 январ кунлари аҳолига сув етказиб бериш таъминотида узилиш юзага келиши мумкин. Носозликни бартараф этиш жараёнида Андижон шаҳрига Жалақудуқ туманида жойлашган «Пахтакор» ер ости сув иншооти орқали тоза ичимлик суви етказиб бериш чоралари кўрилмоқда. Бундан ташқари, 20 дона махсус сув ташиш транспорт воситалари хизматга шай ҳолатга келтирилди.\n«Андижон сув таъминоти» МЧЖ Андижон шаҳри аҳолисидан ичимлик суви захирасини яратиб олишларини сўраган ҳолда, юзага келган ҳолат юзасидан узр сўрайди», дейилади вилоят ҳокимлиги матбуот хизмати томонидан эълон қилинган хабарда.


Tashkent Travel Mart: Хорижий ва маҳаллий туркомпаниялар ўртасида B2B учрашувларга старт берилди\n10:48 / 15.04.2019\n15 апрель куни пойтахтда B2B форматидаги «Tashkent Travel Mart» тадбирига старт берилди, унда БАА, Швейцария, Италия, Греция, Грузия, Россия ва бошқа мамлакатларнинг туризм саноати вакиллари иштирок этишди.\nKun.uz мухбирининг хабар беришича, тадбирни Ўзбекистон Республикаси Бош вазир ўринбосари Азиз Абдуҳакимов очиб берди ва унинг айнан нодавлат нотижорат ташкилот томонидан ташкил этилган биринчи тадбир эканига урғу берди.\n“Бугун туризм соҳаси бизнес алоқаларининг янги форматидамиз. Шуниси диққатга сазоворки, бундай форматдаги тадбир биринчи марта Хусусий сайёҳлик ташкилотлари уюшмаси (ХСТУ) ташкилотчилиги остида ўтмоқда. Одатда бундай тадбирлар давлат ташкилотлари етакчилигида ўтказилар эди, бугун эса, кўриб турганингиздек, бизнинг сайёҳлик ташкилотларимиз ўз ўринларини мустаҳкамлаб, ташаббуслар билан чиқишмоқда. Ҳозирда Ўзбекистонда туризм соҳаси фаол ривожланмоқда: 2017 йилда Ўзбекистонга ташриф буюрган хорижий фуқаролар сони 2,7 миллион кишини ташкил қилган бўлса, 2018 йилда уларнинг умумий сони 5,4 миллионга яқинлашди. Жорий йилнинг биринчи чорагидаёқ, яъни одатда сайёҳлар оқими кам мавсум ҳисобланувчи даврда Ўзбекистонга келган хориж фуқаролари сони миллион нафарга етди”, - деди у.\nШунингдек, Бош вазир ўринбосари, бугун, мамлакатда туризмнинг кўплаб йўналишлари ривожланаётган бир пайтда хорижий меҳмонларнинг Ўзбекистонда ўзлари учун яхши ҳамкорларни топиб, ўз бизнесларини янада ривожлантиришларига умид билдирди ҳамда бунда Ўзбекистон ҳукумати уларнинг саъй-ҳаракатлари ва ташаббусларини ҳар томонлама қўллаб-қувватлашга тайёр эканини таъкидлади.\nШу билан бирга, тадбирда Туризмни ривожлантириш давлат қўмитаси раиси Абдулазиз Аккулов, Хусусий сайёҳлик ташкилотлари уюшмаси раиси Гулчеҳра Исроилова ва туризм соҳасининг бошқа вакиллари ҳам қатнашиб, хорижий ҳамкорлар билан музокаралар олиб боришди.\n«Tashkent Travel Mart» дунёнинг турли давлатлари туристик ташкилотлар вакиллари ўртасида ҳамкорлик ўрнатиш ва алоқаларни янада ривожлантириш учун мўлжалланган замонавий платформадир. Тадбир формати бир кунда туризм саноатининг кўплаб вакиллари билан танишиш, янги сайёҳлик компаниялари ва тақдим этилаётган хизматлар ҳақида маълумотлар олиш имконини беради.\nМутахассисларнинг таъкидлашича, «Tashkent Travel Mart» лойиҳаси Ўзбекистонда туризмни ривожлантиришга қўшимча туртки беради.\n«Tashkent Travel Mart» Ўзбекистон Республикаси Хусусий сайёҳлик ташкилотлари уюшмаси томонидан Туризмни ривожлантириш давлат қўмитаси, Ташқи ишлар вазирлиги, «Ўзбекистон ҳаво йўллари» МАК, «Profi.Travel» бош ахборот ҳамкори қўллаб-қувватлаши остида ўтказилди.\nB2B учрашувларда хорижий ва маҳаллий туроператорлар, меҳмонхоналар, авиакомпаниялар, автомобиль ижараси билан шуғулланувчи компаниялар вакиллари қатнашишди.\n#Tashkent Travel Mart\n16:58 / 31.03.2020\nЖаҳон туризм соҳасида 75 млн иш ўрни йўқолиши мумкин


Миллиардерлар пойтахти Дубайда ишлаётган ўзбекистонлик Мурод Комилов ҳикояси - Daryo\n21:18, 28.05.2019 85878\nМиллиардерлар пойтахти деб ном олган Дубайда яшаш осонми? Ишлаш-чи? Даромадли иш топиш учун нималар қилиш керак? У ерда яшаш ва ишлашнинг ўзига хос қонун-қоидалари ҳақида ҳозирда Дубайда яшаб, ишлаб келаётган ўзбекистонлик Мурод Комилов «Дарё»га сўзлаб берди.\nМурод Комилов 24 ёшда. Бухоро давлат университетини тамомлаган. Ҳозирда Дубайдаги Bianco компаниясида иш бошқарувчи сифатида фаолият юритади. Рус, инглиз ва форс-тожик тилларини мукаммал билади.\nОмадсизлик ортидаги имконият\nСоҳам бўйича ўқитувчиман. Болаларга инглиз тилидан дарс бераман. Бакалаврни тамомлаганимдан сўнг, магистратурага топшириб, 9 та хорижий олийгоҳга қабул қилиндим. Сўнгра Италиянинг Ca’ Foscari университетини танлаб, қолганларига рад жавобини бердим. Афсуски, августда элчихонадан виза ололмадим. Яна ҳужжатларни бошқа давлат элчихоналарига топшириш учун анча кеч эди. Сабаби, ўқиш сентябрдан бошланарди. Хуллас, вақтдан ютқаздим. Кейин тақдирга тан бериб, дўстимнинг олдига — Дубайга келдим. Бошида саёҳат қилиш мақсадида борган бўлсам, кейинчалик бу ерда ишлаш истаги туғилди. Бир қанча ташкилотларга ҳужжатларимни топшириб кўрдим ва омадим келиб, ишга қабул қилиндим. Кейин Ўзбекистонга қайтдим. Компания менга ишчилар визасини юборганидан сўнг, яна Дубайга қайтиб, 2018 йилнинг декабрь ойидан фаолиятимни бошладим.\nЧиройли, иссиқ ва қиммат шаҳар ҳақида\nОчиғи, тасаввуримдаги Дубай умуман бошқача эди. Масалан, араблар кўп, ҳамма араб тилида гаплашади, деб ўйлардим. Лекин бу ерда яшаб билдимки, шаҳарда арабларни учратиш қийин экан. Янада аниқроқ айтадиган бўлсам, мамлакат аҳолисининг 15 фоизигина араб, қолган 85 фоизини бошқа миллат вакиллари — филиппинлар, покистонликлар ва ҳиндлар ташкил қиларкан.\nИқлими ҳақида гапирганда, Дубайни жуда жазирама шаҳар дейишим мумкин. Араб денгизи атрофида жойлашгани учун иссиқ пайтлари буғ ҳосил бўлади ва, гўё, ўзингизни «ҳаммом»да юргандай ҳис қиласиз. Кислород камлиги боис, нафас олиш қийин. Тахминимча, ҳарорат +50 даража атрофида бўлади. Аммо иқлимини ҳисобга олмаганда, Дубай Бирлашган Араб Амирликларининг энг ривожланган, замонавий, саёҳатбоп шаҳри дейиш мумкин. Мамлакатда сервис соҳаси аъло даражада ташкил этилгани сабабли сайёҳлар сони йилдан йилга ортиб боряпти. Айниқса, бу ерга рус ва қозоқлар кўп саёҳат қилади.\nЖамоат транспортларида йўловчилар учун барча қулайликлар яратилган. Чипталар ҳам арзон, лекин таксиларининг нархи баланд. Масалан, километрига 2 доллардан тўлайсиз. Аммо яна бир тарафи борки, йўлкирани мамлакатдаги нарх-наво ва ойлик маошга қиёсласак, унчалик қиммат эмас. Афсуски, бу четдан келган мигрантлар, сайёҳлар учун яхшигина сарф-харажат дейиш мумкин.\nДубай халқи жуда бой. Маошлари баландлиги боис, пулга муҳтож жойи йўқ. Эшитишимча, агар мамлакатда фарзанд туғилса, унга банкда ҳисоб-рақам очилиб, давлат тарафидан пул қўйилади. У 18 ёшга кирганидан сўнг, пулни олиб ишлатиши мумкин. Яъни балоғат ёшига етгунига қадар боланинг таҳсил олиши ва яшашига етадиган пул жамғарилган бўлади.\nЮқорида айтганимдек, шаҳарда арабларни учратиш қийин. Боз устига, улар ҳамма билан ҳам мулоқот қилавермайди. Лекин биз билан бирга футбол ўйнайдиганлар ичида араб йигитлар бор. Улар билан фақат ўйин пайтидагина гаплашамиз. Мени энг хурсанд қиладигани, Ал-Бухорий, Нақшбандий боболаримизни жуда яхши билишади, ҳурмат қилишади. Бу ерда ўзбеклар ва турклар кўплиги учун Наврўз байрами ҳам нишонланилади.\nАҳолиси меҳмондўст. Ҳамма бир-бирига хушмуомала, ҳеч ким қўполлик қилмайди. Барчанинг тилида «Excuse me» (кечирасиз), «Sorry» (узр), «Please» (илтимос), «Thank you» (раҳмат). Жанжаллашиш, муштлашиш деган нарсанинг ўзи йўқ. Сабаби, уришган одамлар қаттиқ жазоланади. Агар сиз ким биландир уришсангиз, ишингиздан айрилиб, депортация қилинасиз ва ортга қайтиб кетишингизга тўғри келади. Шу боис, ҳамма бир-бирига яхши муносабатда бўлиб, ҳиссиётларига эрк бермай яшайди.\nШу билан бирга Дубай жуда тартибли мамлакат. Ўзига яраша қонун-қоидалари бор. Арабми, ўзбекми, филиппинми, русми — фарқи йўқ. Қонун барча учун баробар. Бунга ҳамма бўйсунади. Масалан, автобусда овқат ейиш, сақич чайнаш мумкин эмас. Ҳатто рўза пайтлари кўчада овқатланиш тугул, сув ичиб ҳам бўлмайди. Ҳозир Рамазон ойи бўлганлиги учун маълум бир жойларда сув, овқат текин. Ички ишлар ходимлари ҳам ифтор пайтлари кўчаларда рўзадорларга сув тарқатиб юради.\nБундан ташқари, барча йўловчилар белгиланган жойлардан ўтиши керак. Агар йўл ҳаракати қоидаларини бузиб, тақиқланган жойдан ўтсангиз, 400 дирҳам (тахминан 100 доллар) жарима солинади. Тўғри, одатда сайёҳларнинг хатолари кечирилади, лекин ID (яшаш ҳуқуқини берувчи ҳужжат)ни олгандан кейин шундай қоидабузарлик қилсангиз, аниқ жарима тўлайсиз. Кейин автобус ва метрода махсус карточкалардан фойдаланасиз. Агар тартибни бузсангиз, яна 200 дирҳам (тахминан 60 доллар) жарима!\nБошида йўлни билмай автобус, метроларда кўп адашиб юрганман. Метрода аёллар ва эркаклар учун алоҳида бўлмалар бор. Эркакларнинг жойига аёллар бемалол кириб ўтириши мумкин, лекин аёллар учун мўлжалланган қисмга эркакларнинг ўтиши тақиқланади. Бир куни мен ҳам билмай хотин-қизлар бўлмасига ўтиб қолганман. Қарасам — ҳаммаси аёллар. Ҳайрон бўлиб ўтираверганман. Бир неча бекатдан сўнг, бир аёл келиб менга: «Бу аёлларнинг жойи. Сен бу ерга кириб ўтиришинг мумкин эмас. Агар ҳозир сени полиция кўриб қолса, 200 дирҳам жарима солади», — деб айтган. Кейин дарҳол бошқа жойга ўтиб олганман. Яна бир қизиқ факт — БААда жума ва шанба дам олиш кунлари ҳисобланиб, иш ҳафтаси якшанбадан бошланади. Бошида бунга кўниколмай роса қийналганман.\nИшга кириш қоидалари\nБу ерга энди келган одамнинг биринчи уринишдаёқ, яхши маошли ва обрўли иш топиши қийин. Сабаби, барча жойда Дубайдаги иш тажрибангиз сўралади. Кўпчилик дастлаб официант бўлиб ишга киради. Ойлик 800—900 доллар атрофида. Лекин мени бу борада омадим келди. Италиянинг Bianco компаниясига менежер бўлиб ишга кирдим. Компания Madinat Jumeirah’даги Бурж ал Араб (бир кечаси 2 минг доллардан 20 минг долларгача) ва бир нечта бошқа меҳмонхоналар билан шартнома тузган. Шу ерда ходимларни назорат қилиб, бизнесини юритаман. Ойлигим 1500 доллар атрофида. Аста-секин ишимга қараб маошим ошиб бораверади.\nРостини айтганда, ҳиндлар ва филиппинлар кам пулга — 200-300 долларга ҳам ишлайверади. Бу эса бошқаларга юқори маошли иш топишда қийинчилик туғдиради. Мамлакатда маоши энг баланд иш менежерлик ҳисобланади. Масалан, ҳинд менежерлар 1200—1300 доллар, европаликлар эса 4000—5000 доллар атрофида маош олади.\nЯнги келганлар сотувчилик, официантлик ва меҳмонхоналарнинг қабулхонасида ишлаши мумкин. Билишимча, бу ерда йигитлардан кўра қизлар тез иш топиб кетади. Чунки дўконларда сотувчиликка, асосан, қизлар ишга олинади.\nДубайда иш куни 9 соатдан ошмаслиги керак. Рамазон кунлари иш соатлари қисқартирилади. Агар компаниялар бунга амал қилмаса, жарима тўлашига тўғри келади. Кейин яна бир шарти — ишга киргач, 6 ой давомида бир жойда ишлашингиз керак. Ёқмади деб ташлаб кетолмайсиз. Мабодо 6 ой бўлмасдан ишдан кетсангиз, визангизга муҳр урилади ва кейин 2 йил давомида виза ололмайсиз. Шунинг учун ярим йил бир жойда қўним топишингизга тўғри келади. Агар ишингизни яхши бажарсангиз, кейинги фаолиятингизда бу сизга катта ёрдам бериши мумкин. Масалан, мен менежерликда 2 йил ишлаб, кейин резюмейимга Дубайдаги энг қиммат меҳмонхоналардаги фаолиятимни, иш бошқарувчи эканлигимни ёзсам, бу менга янада юқори маошли ва обрўли иш топишимга ёрдам беради.\nИшга келмоқчи бўлганларга, аввало, инглиз тилини мукаммал ўрганишларини тавсия қиламан. Рус тилини билиш фойдадан холи эмас. Сабаби ойликка тил учун ҳам пул қўшилади. Иш борасидаги барча маълумотларни Linkedln’дан топиш мумкин.\nДубайда дунёдаги топ университетларнинг асосий бинолари жойлашган. Мамлакатда тахминан 65 та коллеж ва университетлар бор. Лекин ўқиш нархи анча қиммат. Билишимча, 9-синфгача мажбурий таълим. Давлат мактаблари текин, лекин хусусийлари, юқорида айтганимдек, жуда қиммат. Масалан, боғчанинг тўлови йилига 10 минг доллар атрофида бўлса, мактабларда ўқиш нархи транспорт, форма ва бошқа харажатларни ҳисобга олмаганда 3500 доллардан то 18 минг долларгача. Энди университетларини-ку тасаввур қилаверинг. Лекин таҳсил давомида турли хил мусобақалар, танловлар ва кечалар уюштирилади. Хуллас, ўқиб зерикмайсиз.\nЎқишга кириш қоидалари\nҲозир Британиянинг Бирмингем университетига магистратурага кирдим. Олийгоҳ дунё рейтинггида 79-ўринда туради. Ўқиш икки йўналишда олиб борилади, яъни доимий (қатнаб ўқиш) ёки масофий таълим. Диплом ва имтиҳон бир хиллиги боис, мен иккинчисини танладим. Шунинг учун аслида ўқиш нархи 23 минг доллар бўлса-да, менга 15 мингга тушяпти.\nМагистратурага ўқишга кириш учун, аввало, 7 баллдан кам бўлмаган IELTS сертификати керак. Ичидаги reading (ўқиш), listening (эшитиш), writing (ёзиш) ва speaking (гапириш) босқичларидаги баҳоларингизнинг ҳеч бири 6,5 баллдан паст бўлмаслиги шарт. Яна университетдаги устозларингиздан иккита яхши recommendation letter (тавсиянома), CV (маълумотнома) ва нима учун бу ерда ўқишни хоҳлаётганингизни аниқ ва батафсил ёритиб берадиган мотивация хати ёзишингиз керак. Университетдаги дипломингизни ҳам таржима қилиб юборасиз ва сизга жавоб хати келади. Сизни танлаб олишаётганда баҳоларингизга ҳам эътибор қаратишади.\nБу жараёнда энг муҳими мотивация хатидир. Мисол учун, университетга мингта одам ўқишга ҳужжат топширади десак, уларда ҳам сизникидек ёки ундан ҳам юқори IELTS сертификати бўлади. Агар улардан 100 таси танлаб олинса, чиройли ва батафсил ёзилган мотивация хатингиз сизга муваффақият келтириши мумкин.\nЎзбекистонни жуда кўп соғинаман\nНиятим — магистратурани тамомлаб, яна хорижда PhD (фалсафа фанлари доктори) даражасини олиш ва тезроқ юртимга қайтиш. Биласизми, мусофирчиликда яшаб шуни англадимки, минг ривожланган мамлакатда яшасангиз ҳам, барча нарсангиз муҳайё бўлса ҳам, лекин ҳеч қаер ўз ватанингиздай, юртдошларингиздай бўлмас экан. Ўзбекистонни жуда кўп соғинаман. Очиғи, баъзида ҳаммасига қўл силтаб ортга қайтгим келади, аммо ўқиш керак. Ишни ярим йўлда ташлаб кетиш эркак кишига хос эмас. Лекин мулоҳаза қилсак, мусофирчиликнинг фойдали томонлари жуда кўп. Масалан, бу ерда яшаб, ишлаб, жуда кўп нарса ўрганасиз. Шу қатори мен ҳам фаолиятим давомида сервис соҳасида катта тажриба тўплаяпман. Чунки Дубайдан ўзлаштиришимиз керак бўлган жиҳатлар жуда кўп. Насиб этса, ўзимизда хусусий мактаб очишни режа қилиб юрибман. Бундан ташқари меҳмонхона, кафе, ресторан бизнесларини ҳам йўлга қўймоқчиман. Хуллас, ниятларим жуда кўп. Ўқишимни тамомлашим биланоқ, Ўзбекистонга қайтиб, ишга киришаман.\n10:59 Бугун 258\n19:42, 22.06.2021 57043


Boeing янги йўловчи самолёти лойиҳасини жонлантирди — Sof.uz\nЖАҲОН 66,050,524 45,708,415 1,520,345\n23.10 13:13 178 Жаҳон\nАмериканинг Boeing самолёт ишлаб чиқарувчи концерни бир қанча мижозлар, шу жумалдан лизинг компаниялари, етказиб берувчилар билан двигателлари яхшиланган ва 250 йўловчини ташишга мўлжалланган янги турдаги тор корпусли (narrow-body) самолёт лойиҳасини муҳокама қилди. Бу ҳақда The Wall Street Journal ўз манбаларига таяниб хабар бермоқда.\nГап, эҳтимол, энг оммабоп линия 737 Max ва икки двигателли кенг корпусли 787 Dreamliner ўртасида жойлашадиган янги ҳаво лайнери ўртасида кетмоқда. Янги самолёт тор корпусли Airbus А320 NEO нинг ҳажми ва қуввати оширилган - А321 LR ва XLR аналогининг ўрнини эгаллаб олиши керак. Ушбу вариантлар учун Airbus’да 3063 та буюртма мавжуд.\nМузокаралар дастлабки босқичда ва лойиҳани якуний тасдиқлаш ҳақида гапириш мумкин эмас, деб ёзади газета. Манбаларнинг таъкидлашича, ғоянинг тўлиқ ривожланиш дастурига айланишидан бир неча йил ўтиши мумкин, ва ишлаб чиқаришнинг ўзи учун ундан ҳам кўпроқ вақт керак бўлади.\n2004 йилда Boeing янги самолёт яратиш бўйича сўнгги дастури (Dreamliner) ни бошлади. Самолётнинг ишлаб чиқарилиши фақат етти йилдан сўнг – 2011 йилда бошланди.\nАввалига Boeing ўрта бозор сегменти учун самолёт - NMA (New Midsize Airplane) лойиҳасини тақдим этишни режалаштирган. Аммо Boeing 737 Мах билан боғлиқ инқироз туфайли (лайнерларнинг техник хусусиятлари туфайли иккита самолёт қулаши сабабли ушбу линиянинг самолётлари деярли бутун дунё бўйлаб парвоз қилиши тақиқланган) ва қийин молиявий аҳвол туфайли дастур тўхтаб қолди.\nОктябр ойи ўрталарида Европанинг авиация хавфсизлиги агентлиги (EASA) ушбу ўзгаришлардан сўнг Boeing 737 Мах самолёти етарли даражада хавфсизга айланди. Шундан сўнг, 2019 йилда авиапарклар ҳажми ва парвозлар сони бўйича АҚШнинг энг йирик авиаташувчиси бўлган American Airlines муаммоли лайнерни йил охиригача хизматга қайтишини эълон қилди.\nКеча, 18:41 1418\n2.12 11:52 990\n3.12 14:00 602\n13.10 16:13 384 Жамият\n9.09 08:14 235 Иқтисод


Telegram’да совринли викторина баҳона фойдаланувчиларни алдаш ҳолатлари кузатиляпти | Qalampir.uz\nTelegram’да совринли викторина баҳона фойдаланувчиларни алдаш ҳолатлари кузатиляпти\nЖамият\t08 Август 12:22 4089\nКеча, 7 август куни ижтимоий тармоқларда турли телефон рақамларига махфий кодлар воситасида ахборотларни ўғирлаш мақсадида фирибгарларнинг ҳужумлари кузатилгани ҳақида хабарлар тарқалди.\nЎзбекистонда Telegram фойдаланувчиларининг аккаунтларига кириб олиб, шахсий маълумотларни ўғирлаш ёки аккаунтни қайтариб бериш эвазига мўмай пул ишлашга уринаётган мобил фирибгарлар пайдо бўлди. Бу ҳақда Aхборотлаштириш ва телекоммуникациялар соҳасида назорат бўйича давлат инспекцияси хабар беради.\nЯнги фирибгарлик схемасига кўра фойдаланувчига мобил алоқа операторининг расмий рақамидан қўнғироқ қилиниб COVID-19 коронавирус инфекцияси ҳақида ўта содда ва жавоби осон саволлар бериладиган қисқа викторина ўтказилади.\nҒолибга пул ўтказиб бериш ваъда қилинади. “Ўлжа” ютуғини олиши учун Telegram’га келган махфий кодни айтиши лозим. Мессенджерга келган сирли рақам айтиш, фирибгарларнинг аккаунтга кириб олишига шароит яратади. Блогер ёки канал администраторининг аккаунтига кириб олган фирибгар у ердаги маълумотларни ошкор қилмаслик учун пул талаб қила бошлайди. Оқибатда ўзини викторина ғолиби бўлдим деб ўйлаган фойдаланувчи фирибгарлик қурбонига айланади.\nМутахассислар тавсиясига кўра бу каби ҳолатларни олдини олиш учун Telegram’да икки томонлама аутентификацияни ўрнатиш зарур. Бу Telegram’дан келган махфий рақамдан ташқари аккаунт паролини ҳам киришни сўрайдиган ҳимоя тизими. Юқоридаги ҳолатларга ўхшаш фирибгарлик схемалари МДҲга аъзо бошқа мамлакатлар ҳудудларида ҳам кузатилмоқда.\nЭслатиб ўтамиз, аввалроқ Миллий масс-медиани қўллаб-қувватлаш ва ривожлантириш жамоат фонди раиси Комил Алламжонов мазкур ҳолатга ўз муносабатини билдирган эди. Комил Алламжонов ҳолатни ОАВ ва блогерларнинг сўз эркинлигига таҳдид деб баҳолади. У шунингдек, журналист ва блогерларни жим қилишга уриниш бефойда эканини, бу хорижий дўст бўлмаган медиага наф келтиришини маълум қилди.\n25 Сентябрь 18:04 59051\n26 Сентябрь 13:35 36610\n25 Сентябрь 19:37 34427\n26 Сентябрь 21:29 31797\n26 Сентябрь 11:26 30468


18:58 16.08.2019 (Янгиланган 22:19 16.08.2019) Ҳавола олиш\n“Танк биатлони” финал баҳсидаги ғалабани ўзбекистонлик танкчилар катта қувонч билан қарши олишди.\nҲарбийлар рақсга тушиб, қўшиқлар куйлашди, хушхабарни айтиш учун яқинларига қўнғироқ қилишди.\nЎзбекистон жамоаси халқаро армия ўйинлари “Танк биатлони”да илк бор иштирок этишига қарамасдан финал босқичига чиқди. Қизғин ва шиддатли беллашувда ғалаб қозонди.\nСўнгги баҳсда ўзбекистонлик танкчилар Вьетнам, Угарда ва Куба ҳарбийларини ортда қолдирди. Ўзбекистон танкчилари 2 соат 7 дақиқа 22 сония ичида маррага биринчи бўлиб етиб келишди, 24 нишондан 13 тасини яксон қилишди.\nЎзбек танкчилари ғалабани қандай қарши олганини Sputnik лавҳасида томоша қилишингиз мумкин.


Англия премьер-лигаси. 30-тур. Бугунги ўйинлар превьюси / CHAMPIONAT.asia\nАнглия премьер-лигаси. 30-тур. Бугунги ўйинлар превьюси\nҚизғинлиги бир баҳя бўлса-да пасаймайдиган Англия премьер-лигаси энг шиддатли паллага кирди.\nБугун 30-тур ўйинлари доирасида саккизта баҳс бўлиб ўтади. Қуйида ушбу ўйинлар анонси билан танишасиз.\nХАЛЛ - МАНЧЕСТЕР СИТИ 17:45\n“Манчестер Сити” ўзининг чемпионат доирасида “Халл Сити” майдонига қилган сўнгги етти ташрифининг бирортасида ғалаба билан қайтмаган. Премьер-лига доирасидаги "Кей-Си Стэдиум"да бўлиб ўтган сўнгги етти учрашувнинг фақат биттасини “йўлбарслар” ғалаба билан якунлай олишди. Мавсумдаги ғалабаларинг тенг ярмини айни вақтда турнир жадвалининг энг қуйи ўринларида жойлашган жамоаларга қарши ўйинларда қўлга киритган.\n“Шаҳарликлар” барча турнирлардаги сўнгги саккиз учрашувнинг тўрттасида мағлубиятга учради.\nЯнварь ойидан буён майдонга тушмаётган “Ҳалл” ҳимоячиси Жеймс Честер ушбу ўйинда иштирок этишга тайёр. “Сандерленд”га қарши ўйинда майдонга туша олмаган Никица Елавич ва Шейн Лонг ҳам сафга қайтишга шай.\n“Манчестер Сити” таркибидаги энг катта йўқотиш – Серхио Агуэродир. Чемпионлар Лигаси доирасидаги “Барселона”га қарши ўйинда у сонининг орқа қисмидан жароҳат олган.\nМатия Настатич, Мика Ричардс ва Стеван Йоветич даволанишни давом эттиришмоқда.\nСАУТГЕМПТОН – НОРВИЧ 20:00\n“Саутгемптон” майдонига уюштирилган сўнгги 10та сафарнинг фақат биттасида “Нович” ғалаба қозонган. Бу воқеа 20 йил олдин бўлиб ўтганди. “Авлиёлар” ўз майдонидаги ўйинларда унчалик ҳам омади юришмаяпти. Улар мезбонлик қилган сўнгги саккиз учрашувнинг фақат биттасини юта олган холос. Ҳозиргача тўплаган 42 очконинг 32тасини “Саутгемптон” турнир жадвалининг паcтки қисмидаги жамоаларга қарши ўйинларда қўлга киритган.\n“Норвич” 2014 йилда ўз майдонида умуман мағлуб бўлмади. Бироқ шу билан бирганликда меҳмондаги барча ўйинларда енгилди. Сўнгги уч ой ичида “канарейкалар” премьер-лигада фақатгина саккизта гол ура олишди.\nЖароҳати туфайли “Саутгемптон”дан Жек Корк иштирок этмайди. Шунингдек, Виктор Ваньяманинг ҳам иштироки сўроқ остида.\n“Норвич” таркибида машғулотларга Майкл Тернер ва Йонас Гутьеррес қайтди. Бироқ улар ҳали ўйинларда иштирок этишга тайёр эмас. Шунингдек Эллиот Беннет ва Лерой Фер ҳам жамоасига ёрдам бера олмайди.\nСАНДЕРЛЕНД - КРИСТАЛ ПЭЛАС 20:00\nЖамоларнинг ўзаро сўнгги тўрт учрашувида "Кристал Пэлас" бирор марта ҳам мағлуб бўлмади. Учтасида эса ғалаба қозонди. “Сандерленд” ўзининг барча турнирлар доирасидаги сўнгги тўрт ўйинининг барчасида мағлуб бўлиб, бу ўйинларда умумий 12та гол ўтказиб юборди.\nУшбу мавсумда “қора мушуклар” ўз майдонида учтагина ғалабага эришганю Уларнинг ҳаммасида фақат бир гол фарқи билан рақибдан учтун келган. “Пэлас” эса ушбу мавсумда ҳаммадан кам гол урган – 19та.\n“Сандерленд” футболчиларидан Уэс Браун ва Крэйг Гарднер жароҳатдан кейин тузалиб, сафга қайтишди. Касал бўлиб қолган Валентин Роберж ва Джози Алтидор ҳам саломатлиги яхшиланиб, ўйинда иштирок этишга тайёр туришибди.\n“Кристал Пэлас” ҳужумчиси Маруан Шамах сонидан олган жароҳат сабаб уч ҳафтача жамоасига ёрдам бера олмаслиги маълум бўлди. Шунингдек Данни Гэббидон ва Барри Баннан ҳам ўйинда қатнаша олишмайди.\nСТОУК - ВЕСТ ХЭМ 20:00\n“Вест Хэм”нинг “Стоук” майдонига қилган сўнгги саккиз сафаридан фақат бирида мағлуб бўлиб қайтган. Ҳар икки жамоа ушбу мавсумда бош билан ҳаммадан камроқ гол ураётгани билан ажралиб турибди. 29-турдан сўнг бош билан бу икки жамоа иккитадан гол ура олган холоc.\nЎтган турда “Эвертон”дан учралган мағлубият “Вест Хэм”нинг тўрт ўйин давом этган ғалабали сериясига якун ясади. Лондоннинг ушбу жамоаси 13 ўйинни “қуруқ” ўтказган ва дарвозасидан тўп олиб чиқмаган. Бу кўрсатгич бўйича лигада иккинчи ўринда бораётганини ҳам таъкидлаш керак.\nСтоук бу ўйинда Чарли Адам ҳамда Жонатан Уолтерсни майдона тушира олмайди. Улар дисквалификация қилинган.\n“Вест Хэм”даги йўқотишларга келсак, Жой О'Брайен ва Марко Боррьелло ҳамон жароҳатини даволаш билан овора. Энди Кэролл эса бу ўйинда майдонга туширилиши мумкин.\nФУЛХЭМ - НЬЮКАСЛ 20:00\n"Крэйвен Коттадж"да “Фулхэм” “Ньюкасл”га анчадан буён мағлуб бўлгани йўқ. Ушбу майдондаги ўзаро сўнгги тўрт ўйинда лондонликлар ғолиб бўлган. Бироқ Магат жамоаси Премьер-лига доирасида тўққиз ўйиндан буён ғалаба қозона олмаяпти.\n“Ньюкасл” 2014 йилда биринчи марта кетма-кет икки ўйинни юта олди. “Фулхэм” мавсум давомида шу вақтга қадар ўтказилган чемпионатнинг 29 ўйинининг 20тасида мағлуб бўлди. Буниси жамоанинг Премьер-лигадаги тарихида биринчи марта рўй бериши.\n“Фулхэм” қанот ярим ҳимоячиси Ашкан Дежага ўйинни ўтказиб юбориши мумкин. Вильям Квист ва Скотт Паркер эса сафга қайтади.\n“Ньюкасл” бош мураббийи Алан Пардью эса етти ўйинга четлатилган. Матье Дебюши ва Лоик Леми жароҳатланган. Фабрисио Колоччини жароҳатдан кейин тикланиб улгурди. Хатем Бен Арфа оилавий сабабларга кўра бир неча кунга рухсат олган.\nЭВЕРТОН - КАРДИФФ 20:00\n"Гудисон Парк"даги бу дамоаларнинг ўзаро тўққиз ўйинида “Эвертон” бирор марта ҳам ютқазмаган. Барса мусобақалардаги ўзнинг олти ўйинида Мартинес шогирдлари беш бора мағлуб бўлгани ҳам эътиборли. Бугунги майдон эгалариниинг премьер-лига доирасидаги сўнгги уч ўйини 0:0 ҳисоби билан якунланган.\n“Кардифф” меҳмонда мана 11 ўйиндирки ғалаба нашидасини сура олмай келмоқда.\n"Эвертон” футболчилари Фил Жагиелка ҳамда Стивен Пиенаарнинг иштироки борасида шубҳа бор.\n“Кардифф” ҳимоячиси Бен Терранинг соғлиғи борасида муаммолар бор.\nСУОНСИ - ВЕСТ БРОМВИЧ 20:00\n“Суонси” Премьер-лига доирасидаги “Вест Бромвич”га қарши беш ўйиннинг барчасида ғалаба қозонган. Чемпионат дорасидаги сўнгги 14 ўйинда “оққушлар” фақат иккита ғалабага эришган. Ушбу мавсумда уэлсликлар ўз ўйинларида танаффусга фақат тўрт ўйинда ғолиб чифатида чиқиб кетиган. Бу “Кардифф”дан кейинги энг ёмон иккинчи кўрсатгичдир.\n“Вест Бромвич” ушбу мавсумда фақат бир мартагина сафарда ғалаба қозонган. У ҳам бўлса “Манчестер Юнайтед”га қарши “Олд Траффорд”даги ўйинда.\n“Суонси” ҳужумчиси Мичу уч ойлик даволаниш ва тикланишдан сўнг ниҳоят майдонга қайтишга тайёр. Шунингдек, Михел Ворм ҳам таркибга қайтди. Кайл Бартли ва Жонжо Шелви жамоага ёрдам бера олмайди.\nАСТОН ВИЛЛА - ЧЕЛСИ 22:30\n“Вилла Парк”да “Челси” анча муваффақиятли ўйинлар ўтказади. Ушбу стадионда бўлиб ўтган жамоаларнинг ўзаро сўнгги беш ўйинидан фақат биттасида лондонликлар мағлуб бўлган.\nЎтган турда “Астон Вилла” “Норвич” устидан 4:1 ҳисобида ғалаба қозониб, ушбу мавсумдаги ўзининг энг йирик ғалабасига эришди.\n“Аристократлар” премьер-лига доирасида 14 ўйиндан буён мағлубият нималигини билмай келяпти. Чемпионтдаги сўнгги 13 ўйиннинг 9тасида ўз дарвозаси даҳлсизлигини сақлай олган.\n“Астон Вилла” таркибида йўқотишлар деярли йўқ. Фақат ижара шартларига қўра Райан Бертран ўйинда иштирок эта олмайди.\n“Челси” сафида бугун Фернандо Торрес майдонга тушишга тайёр. Давид Луис ва Эшли Коул ҳали сафга қайтишга тайёр эмас.


Навоийдан Бухорогача бўлган темир йўлда 160 километр тезликда ҳаракатлана олиш имконияти вужудга келди\n16:55 / 05.08.2016\nТошкентда темирйўлчилар касб байрамига бағишланган тадбир бўлиб ўтди. Унда “Ўзбекистон темир йўллари” акциядорлик жамияти раҳбарияти, меҳнат фахрийлари, соҳа илғорлари, оммавий ахборот воситалари вакиллари иштирок этди. Бу ҳақда ЎзА хабар бермоқда.\nБугунги кунда Ўзбекистонда юкларнинг 70, йўловчиларнинг 60 фоиздан ортиғи темир йўллар орқали ташилмоқда. Юқори тезликда ҳаракатланувчи “Afrosiyob” поездлари ҳаракати йўлга қўйилгандан бери 1 миллиондан зиёд йўловчи ушбу замонавий транспорт воситаси хизматидан фойдаланди.\nИстиқлол йилларида минглаб километр янги темир йўл линиялари барпо этилди. Навоий – Учқудуқ – Нукус – Султон Увайстоғ ва Тошгузар – Бойсун – Қумқўрғон янги темир йўл магистралларининг ишга туширилиши шимолий ва жанубий ҳудудлар аҳолиси ҳаётида чуқур из қолдириб, ушбу минтақаларни мамлакатимизнинг бошқа ҳудудлари билан тўғридан-тўғри боғлади.\n2016 йилнинг 22 июнь куни Ўзбекистон раҳбари Ислом Каримов ва Хитой Халқ Республикаси Раиси Си Цзиньпин иштирокида Ангрен – Поп электрлаштирилган темир йўлининг очилиши билан Ўзбекистонда ягона, мустақил миллий темир йўл транспорти коммуникация тизими тўла шаклланди.\nМиқёси ва кўламига кўра жуда улкан ва мураккаб бўлган мазкур замонавий лойиҳа атиги 32 ой ичида, яъни белгиланган муддатдан аввал якунлангани мамлакатимиз темирйўлчиларининг юксак маҳорати ҳамда шижоатидан дарак беради.\nЎтган даврда узунлиги қарийб 250 километрлик йўлнинг 140,2 километрлик Мароқанд – Навоий участкаси янгидан қурилди. Навоийдан Бухорогача бўлган пўлат излар соатига 160 километр тезликдаги ҳаракатланишга мослаштирилди. Пиёдалар ўтиш йўлаги, йўл ўтказгич, кўприк ва станциялар сингари икки юз йигирмадан зиёд иншоот қурилди.\nСамарқанд – Бухоро участкасининг электрлаштирилиши ва юқори тезликдаги йўловчи поездлар ҳаракатининг йўлга қўйилиши натижасида йўловчилар Тошкентдан Бухорогача бўлган 620 километрлик масофани 3 соату 30 дақиқада босиб ўтиш имкониятига эга бўлади.


Британияда эски MINI автомобиллари учун янги кузовлар ишлаб чиқилади\n19:43 / 14.02.2017\nБуюк Британиядаги British Motor Heritage компанияси биринчи авлод MINI автомобиллари учун янги кузовлар ишлаб чиқариш билан шуғулланади. Ишлаб чиқариш апрель ойидан бошланади.\nДастлаб 15 дона кузов ишлаб чиқилади. Унинг ҳар бири 9950 фунт стерлинг (12,5 АҚШ долларига яқин) туради. Буюртмалар 25 фоизлик тўлов амалга оширилгач, ясалади.\nХабарларга кўра, биринчи MINI автомобилларининг олди қисми тагида, қанотларининг ички томонида ҳамда орқа подрамникда занглаш кўпроқ кузатилади. Бундан ташқари, моделнинг кузови кейинги авлод намуналаридан сезиларли фарқланади.\n1975 йилда асос солинган British Motor Heritage компанияси ўзи ташкил этилган вақтдан бери классик Британия автомобиллари учун 6 мингга яқин кузов ишлаб чиқди. Компания нафақат MINI учун, балки MG, Triumph ва Austin Healey моделларига ҳам кузовлар ишлаб чиқаради.\nБуюк Британия MINI\nОАВ: Трамп Британияга белгиланган сафарини бекор қилди\nБританиялик консерваторлар етакчиси истеъфога кетди


Бухорода ММА турнири ташкил қилинади\n10 сентябрь, 2020, 14:31\nВазн ўлчаш маросими 24 сентябрь куни бўлиб ўтади.\nБухорода Музаффар Ражабов ажойиб спорт мажмуасини барпо этган эди. Юртимизнинг машҳур профессионал ММА жангчилари бу мажмуада дастлабки ўқув-машғулот йиғинларини ҳам ўтказди. Ташкилотчилик юқори даражада эканлигини бевосита йиғин мобайнида спортчиларимиз ҳам таъкидлаб ўтган эди.\n"Амир Темур" клуби асосчиси Музаффар Ражабовнинг бизга маълум қилишича, Бухоро яна бир ажойиб турнирга мезбонлик қилади. Яъни, 24-27сентябрга қадар ММА бўйича ҳаваскорлар ўртасида турнир ташкил қилинади.\nВазн ўлчаш маросими 24 сентябрь куни бўлиб ўтади. Воқеалар ривожини бизда кузатиб боринг!\nБухорода ММА жангчилари иштирокидаги ўқув-машғулот йиғини бўлиб ўтмоқда


Kutubxona - Said Ahmad. Tabelchi (intermediya) / Kiril\nSiz shu sahifadasiz: Said Ahmad. Tabelchi (intermediya) / Kiril\nМуаллифСаид Аҳмад Асар номиТабелчи (интермедия)\nТуркумларКутубхона  Xалқлар - Ўзбек/совет адабиёти Бўлимлар - Сараланмаган  Муаллифлар - Саид Аҳмад  Услуб - Наср Шакл - Ҳикоялар Ёзув - Кирил\nТилЎзб Ҳажм9KBБезатишUzgen (admin@kutubxona.com) Қўшилган2010/05/25 Манбаhttp://www.ziyouz.com/index...\nНашр белгилари1972 йил.iPad асбоблари\nEргаш билан Ҳасан бир-бирига рўпара келиб қолишади.\nEргаш. Кечирасиз, илғор қизлар бригадасига шу йўлдан бориладими?\nҲасан. Ҳа, шу йўлдан борилади, ўргилай. Нима ишингиз бор эди? Бўйнингиздаги магнитафонга қараганда мухбирга ўхшайсиз, тасаддиқ.\nEргаш. Топдингиз. Радиодан келдим. Шу илғор қизлар бригадаси тўғрисида радиога бир репортаж ёзиб олмоқчи эдим.\nҲасан. Ниятингиз холис экан. Керакли одамни топдингиз, ўргилай. Мен шу бригаданинг табелчиси бўламан. Эшитгандирсиз. Ҳозир абет пайти. Борганингиз билан бирон нима ёзиб ололмайсиз. Қанақа гап керак бўлса мана, ўзгинам айтиб беравераман.\nEргаш. Қизлар бригадасида эркак одамнинг иш-лаши жуда қийин бўлса керак?\nҲасан. Нимасини айтасиз, ўргилай. Қийинлигиям бор, осонлигиям бор. Осонлигини айтсам шуки, қоқиндиқ, эркаклар бригадасида тушлик, яъни абет бир соат. Хотинлар бригадасида икки соат. Бир соат овқатга, бир соат бола эмизишга. Хотинлар болаларини эмизиб олишгунча мен ҳам толнинг тагида мизғиб оламан. Э, айтаверсам аёллар бригадасида ишлашнинг жуда кўп яхши томонлари бор. Масалан, эркак зоти бирон марта ҳам туғилган кунини нишонламайди. Хотин-қизлар туғилган кунларини сира эсдан чиқазишмайди. Йил ўн икки ой именина бўлади. Қизлари тушмагур мени тўрга ўтқазиб қўйишади. Мен ҳам баҳоли қудрат топганимни газетага ўраб, зинғиллаб боравераман. Хўш, яна нимасини айтай? Ҳа, айтганча иимаси кўп уларнинг, туғиши кўп. Бешик тўйига ҳам мени чақираверишади. Бирга ишлашгандан кейин ташлаб кетишмайди-да. Мен ҳам бир кийим штапелни қўлтиқлаб сузилиб кириб боравераман. Эркаклар биринчи Май билан Октябр байрамида ўйнаб кулишади. Мен бўлсам ҳам майда, ҳам октябрда, ҳам саккизинчи мартда дам оламан. Саккизинчи мартда бутун бригадамизни президиумга чиқазишади. Қизлари тушмагур, қақажонлар, қўлимдан судраб мени ҳам опчиқиб кетишади. Аввалги йили халқаро хотин-қизлар йили бўлди, ундан аввал болалар йили бўлди, ана ўша йиллари жонимизни роҳати бўлди. Қаерга борсак иззат-икром. Бригадамиз пахта теримида энг биринчи бўлиб маррага етганда ҳаммамизга раис бува бир кийимдан атлас совга қилдилар, менга ҳам бир атрез тегди. Йўқ, бир атрездан сал мўлроқ экан, лозимга ҳам чиқади, деб сандиққа ташлаб қўйдим. Яқинда «Саодат» журналидан келиб сувратимизни олишди. Кўргандирсиз, светной бўлиб чиқди-ку, ўртасида мен ўтирибман.\nEргаш. Бу томонлари зўр экан. Ҳақиқатан сизга маза экан.\nҲасан. Вой, ўргилай сиздан, бу томони яхши бўлгани билан нах, ёмон томонлари борки, одам боласи чидамайди. Аёл киши баъзи бирда аёллигини қиларкан. Баъзи вақтларда мен бечорани яккалаб қўйишади. Масалан, саратон кунлари бригада ерининг этагидаги анҳорга чўмилгани борамиз. Мени ташлаб кетишади. Кийим-бошига қоровуллик қилиб, тескари қараб ўтираман. Идорагами, бухгалтергами борадиган бўлишса, болаларини тиззамга ўтқазиб кетаверишади. Айниқса ясли ремонт қилинганда ўн иккита болани боққанман. Вой, ўргилай, менга осон тутманг, болалар бирам шўх, бирам шўх. Ерга урсанг, осмонга сакрайман, дейди. Ўша кезларда ишдан қайта туриб чойхонага кирган эдим, самоварчи ўлгур олдимга чой қўя туриб нима дейди, денг. Вой, бола эмизганмисан, ҳамма ёғингдан туққан хотиннинг ҳиди келяпти, дейди. Э, чойинг ордона қолсин, дедиму шартта туриб самовардан чиқиб кетдим. Бир куни идорага борсам бухгалтеримиз: ҳой, маржонинг қуллиқ бўлсин, деса бўладими? Бундоқ қарасам ухлаб қолганимда қизлардан биттаси маржонини бўйнимга илиб қўйган экан, мен ўлгур билмасдан бўйнимда маржон билан идорага борибман. Қиз тушмагурлар, ухладим дегунча бир қилиқ чиқазишади, бир куни лабимга қизил суртиб қўйишипти, бир куни юзимга упа суртишипти. Қандоқ қиламан, чидайман, ўргилай. Колхозимиз медпункти намунали медпунктлардан ҳисобланади. Ҳар ойда женконсултатсиядан битта дўхтир хотин келиб хотин-қизларни кўрикдан ўтказади. Бармоғидан қон олиб, шишага суртиб, қоринларини ўлчаб кетади. Бир куни келганда дўхтир хотин ўлгир: ҳой, қани қорнингизни ўлчаб қўяй; дейди. Жон-поним чиқиб кетди. Э, тусингни ел есин, дедиму орқамни ўгириб ўтиравердим. Энди мулла ака, айтаверсам гап кўп. Бригадамизга борганингизда ўз кўзингиз билан кўрасиз. Яна кўп гапларни айтиб берардиму, шошиб турибман-да.\nEргаш. Қаёққа шошяпсиз?\nҲасан. Манаву рўйхатларни кўряпсизми? Ҳаммаси келинчакларни закази. Аптекадан пахта олишим керак, универмагда танишим бор, франтсузча компактний пудра, олтита туш, кейин икки курагининг ўртасидан тугма билан қадайдиган, савил қолгур анаву нарсадан олтита безразмерний, ўн юмалоқ бинт, кейин бозордан нордонроқ бирон нарса. Тўрттасининг боши қоронғи, ўргилай. Ташвишини мен қил-масам ким қилади. Хулласи қўлимдаги рўйхатда жуда кўп нарсалар бор. Кетяпман, ўргилай. Хайр бўлмасам. Айтганча радиода гапирсангиз мениям отимни бирон жойга қистириб кетинг, хўпми?\nEргаш. Хўп бўлади, опажон, йўғе акажон.\n"http://www.kutubxona.com/wiki/index.php?title=Said_Ahmad._Tabelchi_(intermediya)_/_Kiril&oldid=13134" dan olindi\nTurkumlarAsarlarOʻzbek sovet adabiyotiSaralanmaganSaid AhmadNasrHikoyalar\tAdabiy Shakllar


СИЁСИЙ ПАРТИЯ АЪЗОСИ БЎЛИШ - Ўзбекистон овози газетаси\nСИЁСИЙ ПАРТИЯ АЪЗОСИ БЎЛИШ\nижтимоий-сиёсий ҳаётда фаол иштирок этиш имкониятини янада кенгайтиради\nЙигитали ҲУСАНОВ, Зангиота туманидаги Кенсой агросаноат ва бизнес касб-ҳунар коллежининг информатика фани ўқитувчиси.\nМамлакатимизда фаолият кўрсатаётган тўртта сиёсий партиянинг ҳар бири тарафдорлари кўпайишига, мавқеи мустаҳкамланишига ҳаракат қиляпти. Қайси партия қандай ғояни илгари сураётгани, қандай муаммони ҳал қилаётганига қараб, одамлар унга аъзо бўлади.\nҲар бир фуқаро жамиятда ўзининг ижтимоий-сиёсий фаоллигини ҳеч қандай тўсиқсиз намоён этиши, сиёсий ҳуқуқларидан бемалол фойдаланиши мумкин. Бу Конституциямиз ва қонунларимиз билан кафолатланган. Аммо сиёсий партияга аъзо бўлиб кириш бу борада янада кенг имконият яратади, деб ҳисоблайман. Шу сабабли анчадан бери қайси сиёсий партияга аъзо бўлсам экан, деб ўйлаб юрганимда, туманимизда битирувчиларни ишга жойлаштириш билан боғлиқ тадбир ўтди. Уни ЎзХДП Зангиота туман кенгаши ташкил этди. Кейинчалик шу партиядан сайланган депутатлар ёшлар бандлигини таъминлаш масалалари билан шуғулланаётганига кўп бор гувоҳ бўлдим. ЎзХДП ёшлар учун ниҳоятда муҳим бўлган ҳаётий масалаларни кўтариб, амалий ишлар қилаяпти.\nМен, ниҳоят, ЎзХДПга аъзо бўлиш истагида туман партия кенгашига бордим. У ерда фикрларимни эшитиб, қўлимга партия Дастурини тутқазиб, танишиб чиқинг, дейишди. Бу ҳужжат билан аввал танишган бўлсам-да, яна бир бор ўқиб чиқдим. Партиянинг мақсад ҳамда вазифаларини чуқурроқ ўргандим. ЎзХДП сафига қабул қилишларини сўраб, ариза бердим.\nЭнди ЎзХДП аъзоси сифатида келгусида партия дастурий мақсадларини рўёбга чиқаришга муносиб ҳисса қўшишга ҳаракат қиламан.


Бухоронинг "Дилкушо" деҳқон бозоридаги замонавий савдо комплекси ўтган йил бузиб ташланди.\nБухорода бузилган савдо комплекси\nТадбиркор Зумрад Каримова\nТадбиркор Шаҳноза Муродова ҳам уч йил олдин уйини сотиб “Дилкушо”дан дўкон олган. Ҳокимият томонидан бузилган бу дўкони учун Муродова ҳам ҳозиргача бир тийин ҳам товон пули ола олмаган:\n- Қарз-қавало қилиб шу дўконни 40 минг долларга сотиб олган эдим. Қизимнинг уйини сотдик, мошинамизни сотдик. Тадбиркорлик қиламиз¸ деб шу дўконни олдик. Бульдозер билан бузиб ташлашди, қанча нарсаларимиз ичида қолиб кетди. Мелисалар қанча туртиб-тортиб, ҳақорат қилди. Ҳатто эшик-деразаларини олишга улгурмадик. Тошкентдан комиссия келганида вилоят ҳокими Ўктам Барноев мана мен ёрдам қиламан¸ деб ваъда берган эди. Лекин, мана бир йил бўляпти, ҳеч нарса йўқ. Ҳамма тадбиркорлар жойсиз, ишсиз азоб чекиб юрибди, дейди Шаҳноза Муродова.\nТадбиркор Шаҳноза Муродова\nМуродова Шаҳзода дўконига берилган ҳужжат\n“Дилкушо” савдо комплекси яқинидаги Мустақиллик кўчасида жойлашган икки қаватли маиший хизмат кўрсатиш биноси ҳам ўтган йили бузиб ташланган.\n- Бу бино 1252 квадрат метрдан иборат бўлиб, унда маиший хизматнинг 12 турини йўлга қўйган эдик. Ўтган йил 24 апрель куни ўша пайтдаги шаҳар ҳокими Фармонов, шаҳар прокурори ва милиция бошлиғи билан экскаваторни олиб келиб, икки кун ичида чиқиб кетмасанг, бузамиз деди. Мажбур чиқиб кетдик. Бизнинг фирма ижарачиларим билан бирга ҳар ой давлатга 100 миллион сўм даромад келтираётган эди. Мен ҳамма идораларга шикоят қилдим, лекин фақат сизнинг савдо дўконингиз кўчирилишга мўлжалланган рўйхатга тушган¸ деган ёлғон жавоб келарди. Чунки, менинг бином савдо дўкони эмас, балки маиший хизмат биноси эди, дейди Зайнаб Бекназарова.\nTadbirkor Zaynab Beknazarova\nЗайнаб Бекназарованинг "Ирбек" фирмасига кадастр ҳужжати\nЗайнаб Бекназарованинг айтишича, ўша пайтдаги шаҳар ҳокими Фармонов чиқарган қарорда бузиладиган иншоотларнинг зарари қопланиши ва компенсация тўланиши ҳақида ёзилган, лекин бу қарор фақат қоғозда қолиб кетган.\nЕтказилган зарарни қоплаш ҳақида шаҳар ҳокими қарори\nБухоро шаҳрининг ҳозирги ҳокими Карим Камолов Озодлик билан суҳбатда тадбиркорларнинг бу эътирозларидан хабардор эканлигини айтди. Суҳбат давомида ҳоким бу масала янги савдо комплекси қуриб битказилганидан сўнг ижобий ҳал этилиши, тадбиркорларга товон пули ўрнига янги дўконлар тижорий нархидан икки баравар арзон берилишини таъкидлади:\n- Биринчидан, тадбиркорларга компенсация ўрнига янги қурилаётган савдо комплексидан оладиган дўконлар майдонини икки бараваргача катта қилиб берамиз. Булардан 500 дан ортиқ нафари бозор ҳисобига кирадиган тадбиркорлар. Уларга шунингдек, янги дўконлар нархига имтиёз берамиз, яъни улар бу дўконларни тижорат нархида эмас, балки ундан икки баравар арзон нархда олишади. 82 нафари бозор ҳудудига кирмайдиган тадбиркорларга эса бошқа ҳудудлардан дўкон майдонини бир ярим баравар катта қилиб берамиз¸ деганмиз. Улар бунга рози, деди Бухоро шаҳар ҳокими Карим Камолов.\nБухоро шаҳар ҳокими Карим Камолов жавоби\nҲокимнинг айтишича, “Дилкушо” бозори ўрнида барпо этилаётган янги уч қаватли савдо комплексини қурилишини иккита фирма ўз зиммасига олган ва қурилиш бошланган.\nТадбиркорлар “Мустаҳкам қурилиш” фирмаси бу савдо марказидаги янги дўконлар талабгорларига ўз телефон рақамини эълон қилганини айтди.\nОзодлик харидор сифатида бу фирмага қўнғироқ қилди. Фирма ходимларидан бири, қурилиш жорий йилнинг август ойида тугалланиши ва ҳар бири 20 квадрат метр бўлган дўконларга аризалар қабул қилинаётганини айтди. Ходимнинг айтишича, дўконларнинг нархи март ойида маълум қилинади.\n“Дилкушо” савдо комплекси 2008 йилда қурилган эди. Ўтган йил бошида савдо комплексининг бузиб ташлангани оқибатида 610 нафар тадбиркор ва улар дўконларида ишлайдиган юзлаб сотувчи ишсиз қолган эди.


Тожикистонда хавфсизлик хизмати бошлиқлари ишдан олинди\n17 октябр 2021, Тошкент вақти: 21:25\nМиллий хавфсизлик қўмитаси ҳибсхонасидан қочган 25 маҳбус орасида президент Рахмоннинг ашаддий рақиблари борлиги айтилмоқда.\nТожикистон президенти 11 йилдан бери Тожикистон Миллий хавфсизлик қўмитаси раиси лавозимини эгаллаб келган Хайриддин Абдураҳимов ва унинг уч нафар ўринбосарини ишдан бўшатди.\nИмомали Раҳмон Абдураҳимовнинг ўрнига Саймўмин Ятимовни Миллий хавфсизлик қўмитаси раиси этиб тайинлади.\nТожикистоннинг Европа Иттифоқидаги элчиси бўлиб ишлаган собиқ дипломат Саймўмин Ятимов сўнгги беш йил давомида Миллий хавфсизлик қўмитаси раиси ўринбосари лавозимида ишлаб келган.\nҚўмита раҳбарларининг ишдан бўшатилишига 22 август куни узоқ муддатга озодликдан маҳрум қилинган 25 нафар маҳбус беш соқчини ўлдириб, Душанбедаги Миллий хавфсизлик қўмитасининг вақтинча сақлаш ҳибсхонасидан қочгани сабаб бўлди.\nДавлат тўнтаришини ясашга уриниш, терроризм ва гиёҳванд моддалар контрабандасига оид айблар билан қамалган шахслар қамоқхона нозирларининг қуролларини ўзлари билан олиб кетган. Ҳозирда қамоқдан қочганларнинг аксари қидирилмоқда.\n2 сентябр куни Тожикистон Ички ишлар вазирлиги матбуот вакили Муҳаммаджон Назриев Озодлик мухбирига маҳбусларнинг қочишини уюштирган шахслардан бири қўлга олинганини маълум қилди.\n- Тожикистон Миллий хавфсизлик қўмитасининг вақтинча сақлаш ҳибсхонасидан маҳбуслар қочишини уюштирганлардан бири, Тожикистоннинг Хатлон вилояти Жалолиддин Румий туманида 1974 йилда туғилган, энг хавфли жиноятчилардан бири Иброҳим Насриддинов қўлга олинди. Ундан топилган тўппонча ва граната мусодара қилинди, - деди Ички ишлар вазирлиги расмийси.\nНазриевга кўра, қамоқдан қочган маҳбуслардан яна бири яширингани тахмин қилинган Чуқайша қишлоғидаги уйларни тинтувдан ўтказиш учун у ерга Ички ишлар вазирлигининг 200 нафар ходими жўнатилган.\nАдлия вазирлигининг қамоқхоналар бўйича бўлими матбуот вакили Парвина Ализода Озодлик мухбири билан суҳбатда, маҳбусларнинг ҳибсдан қочиши билан боғлиқ қатор саволлар очиқ қолаётганини айтди. Масалан, ўша куни Миллий хавфсизлик қўмитасининг вақтинча сақлаш ҳибсхонасидаги 90 маҳбусни атиги уч нафар нозир назорат қилган.\nТожикистон хавфсизлик тизимидаги расмийлар Миллий хавфсизлик қўмитасининг вақтинча сақлаш ҳибсхонасидаги маҳбуслар қандай қилиб қочишга муваффақ бўлганини изоҳлашдан бош тортмоқда. Улар буни тергов, қидирув жараёнига путур етказиши мумкинлиги билан изоҳлади.\nТожикистонлик мустақил таҳлилчи Хуршид Атоулло 25 нафар маҳбуснинг қаттиқ қўриқланадиган изолятордан қочгани ортида бошқа сабаблар бўлиши мумкинлигини эҳтимолдан соқит қилмади.\n- Бу воқеа ҳам шахсий, ҳам расмий мақомини ошириш учун олиб борилган бир курашга ўхшайди. Менимча, косанинг тагида нимкосаси бор, балки бу иш умуман очилмай қолар. Шунинг учун ҳам бу қандайдир шахсиятлар ва идоралар ўртасидаги рақобатга ўхшайди,- дейди тожикистонлик мустақил таҳлилчи Хуршид Атаулло.


17 феврал 2020, Тошкент вақти: 06:03\n“GM-Ўзбекистон”нинг Асакадаги заводи ҳудудига сигарет олиб кириш тақиқлангани борасида завод ишчиларидан бири Озодликка маълум қилди.\n“Эрталаб заводга кираётган пайти милиция ходимлари сигаретларни олиб қўймоқда. Заводда 9000 одам ишлайди. Ишчиларининг асосий қисми эркаклар. Орасида чекувчилар ҳам кўп. Ҳозир умумун завод ҳудудида чекиш мумкин эмас, дейишаяпти”, дея хабар йўллади исмини очиқламасликни сўраган завод ишчиси.\n“GM-Ўзбекистон” корхонасининг Асакадаги корхонаси маъмурияти ишчи-хизматчиларга завод ҳудудида чекиш тақиқланганини тасдиқлади.\n“Бу ёнғиннинг олдини олиш мақсадида қилинаяпти. Раҳбариятнинг махсус буйруғи бор. Заводнинг ёнғин хавфсизлиги бўлими ходимлари шу буйруқ асосида қатъий назорат қилаяпти. Ишчиларимиз ҳам тартибга амал қилишаяпти”, деди исмини очиқламаётганимиз завод масъулларидан бири.\nУнинг айтишича, 5 январь куни “GM-Ўзбекистон”нинг автомобил ўриндиқлари ишлаб чиқарадиган Андижон шаҳридаги "Ўз-Тонг Хонг Ко” қўшма корхонаси омборида ёнғин содир бўлганидан сўнг ёнғин хавфсизлигини таъминлаш мақсадида ишчиларга чекишни тақиқлашга қарор қилинган.\n“Омбор ёниши натижасида анча-мунча зарар кўрилди. Бу ишлаб чиқаришга ҳам салбий таъсир кўрсатади. Шунинг учун бу каби ҳолатлар бошқа такрорланмаслиги учун ёнғин хавфсизлигини кучайтираяпмиз”, деди завод масъули.\nАсака заводининг ёнғин хавфсизлиги бўлимидан олинган маълумотга кўра, янги тартибга амал қилмаган ишчилар жаримага тортилади.\n“Ишчилар бизнинг талабларимизни бажараяпти. Талабни бажармаганга чора кўрилади. Инспекторларимиз бор, улар қонун-қоидадан чиқмаган ҳолда тартибни бузганларга, яъни завод ҳудудига яширин сигарет олиб кириш ёки чекиш билан ушланганларга жарима солишади”, деди заводнинг ёнғин хавфсизлиги бўлимининг ўзини таништирмаган ходими.\nЗаводнинг қўриқлаш хизматидан олинган маълумотга кўра, кашанда ишчилар корхонага сигарет ўрнига нос олиб киришлари мумкин.\n“Тартиб-интизом деган нарса бор. Иш вақтида нос чекиш мумкин эмас. Кун давомида танаффус учун белгиланган вақтларимиз бор. Ўша вақтда белгиланган жойга бориб, нос чекишлари мумкин”, деди ўзини таништирмаган завод қўриқчиларидан бири.\nЗавод ишчиларидан бирининг ўзини очиқламаслик ва овозини ёзиб олмаслик шарти билан айтишича, ҳозирда сигарет чекувчи кўпчилик ҳамкасблари нос чекишга ўтишга мажбур бўлаяпти.\n“Ҳозир кашанда ишчилар олдида икки йўл бор: Чекишни умуман ташлаш ёки сигаретни носга алмаштириш. Бу иккисидан биттасини танламаса чекишга ўрганган одамнинг бошқа битта йўли қолади, бу ишдан кетиш. Лекин ким ҳам ишдан кетишни истайди. Шунинг учун заводда носкашлар кўпаядиган бўлди”, дейди завод ишчиси.\nЎтган йили бу завод ишчи-хизматчиларнинг корхона ҳудудига мобил телефон олиб кириши тақиқланган эди.\nУшбу тартибни бузган ишчилар ойлигидан 30 фоиз миқдорида жарима учун ушлаб қолинган ҳолатлари ҳам кузатилди.\nЗавод маъмуриятидан олинган маълумотга кўра, ҳозирда ишчиларнинг барчаси мобил телефонсиз келишга ўрганиб қолишган.


Иқтисодиёт ва инновацион технологиялар\nHajmi 140.1 Kb.\n“Иқтисодиёт ва инновацион технологиялар” илмий электрон журнали. № 4, июль-август, 2015 йил\nН.И. Хасанхонова, катта ўқитувчи, ТМИ\nИҚТИСОДИЙ ТАФАККУРНИНГ ТАРКИБИЙ ҚИСМЛАРИ\nНеобходимость изучения формирования экономического мышления определяет актуальность темы. В статье изложена суть компонентов, которые влияют на формирование экономического мышления. При анализе компонентов экономического мышления были использованы совокупность психологических, педагогических и отдельно экономических компонентов обобщённых на единых методологических принципах.\nNeed to study the formation of economic thinking determines the relevance of the topic. The article describes the essence of the components that influence the formation of economic thinking. In analyzing the components of economic thought have been used a set of psychological, educational, and economic components separately generalized to common methodological principles.\nКалитли сўзлар: иқтисодий ривожланиш, иқтисодий тафаккур, иқтисодий одам, иқтисодий онг ва хулқ-атвор, иқтисодий фаолият, иқтисодий таълим – тарбия, иқтисодий маданият, илмийлик тамойили, изчиллик ва узлуксизлик тамойили, креативлик ва конструктивлик тамойили.\nИқтисодий тафаккур мамлакатдаги ишлаб чиқариш жараёни, ижтимоий ўзгаришлар ва иқтисодий муносабатлар, уларнинг хусусиятлари асосида категория, қонунлар ва тушунчаларда ўз ифодасини топади.\nҲар бир жамият ўзининг иқтисодий тафаккурни ушбу мамлакат иқтисодий аҳволидан келиб чиққан ҳолда ривожлантиради ва такомиллаштиради. Кичик жамият бошқа йирик жамиятлар ичида яшар экан, у ўз иқтисодиётини ҳам ички, ҳам ташқи тарафдан мустаҳкамлашга ҳаракат қилади. Жамият бу йўлда ўз иқтисодиётини қонунчилик билан ҳимоялашга, қишлоқ хўжалиги, ишлаб чиқариш, хизмат кўрсатиш соҳаларини рақобатбардош соҳаларга айлантиришга, халқ фаровонлигини таъминлашда ижтимоий ҳимоя сиёсатини олиб боришга, сиёсий, маданий, маънавий, иқтисодий соҳалардаги ислоҳотларни ўтказишга ҳамда хусусий мулк шаклини ривожлантиришга томон силжиб боради.\nБозор иқтисодиётига ўтиш шароитида янги иқтисодий тафаккурни ишлаб чиқиш замоннинг асосий талаби бўлди. Мамлакатимиз раҳбари томонидан бозор иқтисодиётига ўтиш шароитида ислоҳотларнинг туб бурилиши бўлган “Ўзбек модели” ишлаб чиқилди. Албатта, бу модель узоқ ва меҳнат талаб қиладиган жараён сифатида майдонга чиқди. Шу орқали, умумиқтисодий ривожланиш жараёнида қуйидаги натижаларга эришилди:\nБиринчидан, Ўзбекистон мустақилликка эришганидан сўнг, иқтисодий ислоҳотларнинг ибтидосида белгиланган мақсад, вазифалар, устувор йўналишлар, асосан, амалга оширилди. Мамлакатда иқтисодий, ижтимоий барқарорлик қарор топди.\nИккинчидан, ислоҳот йўлларида амалга оширилган ўзгаришларнинг ҳуқуқий норматив асослари яратилди. Қабул қилинган кодекс, қонун ва қарорлар ислоҳотларни амалга оширишнинг ишончли механизмлари ва уларнинг орқага қайтмаслиги кафолатига айланди ва амалдаги қонунларнинг такомиллаштириш механизмлари шаклланди.\nУчинчидан, иқтисодий ислоҳотларнинг мақсадга мувофиқ тарзда амалга оширилиши ва чамалаб қурилган макроиқтисодий сиёсатни ишлаб чиқиш натижасида макроиқтисодий ва молиявий вазиятни барқарорлаштиришга эришилди.\nТўртинчидан, кўп укладли иқтисодиёт ва институционал қайта ўзгаришлар соҳасида ҳам туб ўзгаришлар рўй берди. Эришилган натижалар ҳозирги куннинг талабларига жавоб берди. Чунончи, мулкни давлат ихтиёридан чиқариш ва хусусийлаштиришда белгиланган натижалар қарор топаётган хўжалик юритувчи субъектларнинг ўсиб бораётган эҳтиёжларини тўла қондирди.\nБешинчидан, иқтисодиётда маълум таркибий ўзгаришлар амалга оширилди. Макроиқтисодиётдаги мураккаб вазият ва молиявий ресурсларнинг етишмовчилиги шароитида давлат тармоқлар ривожига жиддий ёрдам кўрсатди. Биринчи навбатда – нефть, газ саноати, рангли металургия, автомобилсозлик, электроника, кимё ва нефть кимёси саноатида ривожланиш тезлашди, натижада 600 дан ортиқ маҳсулот турлари ўзлаштирилди.\nОлитинчидан, Ўзбекистон Республикаси билан жаҳон иқтисодий тизими ўртасида интеграция жараёнлари ислоҳотларнинг энг муҳим устувор йўналишига айланди.\nШу ўринда айтишимиз мумкинки, бундай таркибий ўзгаришлар Ўзбекистон аҳолисининг иқтисодий тафаккурида янгича талқинда акс этди. Ўзаро иқтисодий муносабатлар, ҳамкорликлар, иқтисодий фаолликни янгилади. Ўзбек халқи иқтисодий тафаккурида таркибий ўзгаришлар кечди.\nИқтисодий тафаккур ва уни таркибий тузилиши ҳақидаги фикрларни ўрганар эканмиз, улар ичида Л.С. Бляхман ишлари алоҳида ўрин эгалайди. Л.С. Бляхман иқтисодий тафаккур “иқтисодий муносабатларнинг инсон онгида акс этиши, улар томонидан иқтисодий билимларни ўзлаштириш ва уларнинг онгида иқтисодий фаолиятда номоён бўлиши жараёни” эканлигини эътиборга қаратар экан, иқтисодий тафаккурни таркибий тузилмасини қуйидаги уч асосий қисмларга ажратади:\nиқтисодий фаолият моҳиятини англаш;\nижтимоий ишлаб чиқаришнинг акс этиши, турлари ва қонуниятлари тўғрисида умумлашган маълумотларни ўзлаштириш;\nназарий ғояларнинг амалий ҳаракатларга айланиши, иқтисодий тафаккурни фаолиятига татбиқ қилиш.\nКелтирилган таркибий тузилмага асосланиб, қилинган тадқиқот натижасида иқтисодий тафаккурнинг таркибий қисмлари сифатида:\nиқтисодий онг ва хулқ-атвор;\nиқтисодий таълим - тарбия;\nиқтисодий маданият деб қабул қилинди.\nМазкур иқтисодий тафаккур қисмларининг уйғунлиги жамиятнинг нафақат иқтисодий аҳволига, балки ижтимоий тузилишига ҳам боғлиқ. Инсон туғилганидан бошлаб то умрининг охиригача бир қатор иқтисодий муносабатларни амалга оширади, турли фаолиятлар билан шуғулланади, буларни биз ўйин фаолияти, билим олиш ва меҳнат фаолиятига ажратишимиз мумкин. Мазкур фаолиятлар иқтисоддан ажралмаган ҳолда кечади, бола уйин фаолияти билан жамиятдаги иқтисодий муносабатларни англайди, таълим муассаларида математика, она тили, адабиёт билан бир қаторда иқтисодий билим асослари билан танишади, меҳнат фаолияти эса ишлаб чиқариш, хизмат кўрсатиш, бир қатор корхоналар билан иқтисодий муносабатларга асосланган шартномалар тузиш, уларни амалдаги жараёни билан бирга кечади. Шу жараённи англаган буюк иқтисодчимиз А. Смит “иқтисодий одам концепцияси”ни шакллантирган.\nИқтисодий одам – танлов эркинлигига эга ва ўз мақсади, қизиқишлари ва эҳтиёжларига асосланиб, имкониятга қараб оптимал ва рационал қарор чиқара оладиган бозор иқтисодиётининг ижодий субекти. Бу таърифдан биз иқтисодий одамни фаолиятнинг ҳар қандай турида ўз иқтисодий хулқ атвори билан фаолият юритувчи шахсни англадик. Мазкур иқтисодий одам ўз иқтисодий онги ва хулқ атвори билан жамиятга хизмат қилади, фаолият юритади ва муносабатга киришади.\nИқтисодий онг ва хулқ-атвор инсонни маълум бир иқтисодий фаолият билан шуғулланишга сабабчи бўлади, бу фаолият кишиларни иқтисодий билим олишга, ва ниҳоят иқтисодий маданият асосида иш фаолиятини олишга ундайди. Жамият иқтисодий ривожланганда фақат иқтисод эмас балки, сиёсат, санъат, адабиёт, фан, маърифат, маданият, таълим уйғунликда ривожланади.\nИқтисодиёт ҳамда психология фанларининг уйғунлашувидан пайдо бўлган иқтисодий психологиянинг предмети хўжалик муносабатларининг инсон хулқи ва билимларида намоён бўлишини ўрганади. Яъни у иқтисодий муносабатлар тизимида инсон ахлоқи натижалари ва жараёнларнинг иқтисодий фаолият механизми, шахс тафаккурига алоқадор меъёрлар, иқтисодни юксалтиришдаги қабул қилинадиган қарорлар, муаммолар ечимидаги ижтимоий фикрнинг ўрни каби омилларни хўжаликни бошқариш тажрибасига таяниб ўрганади.\nИқтисодий психологиянинг категорияларидан бири бўлган иқтисодий хулқни А. Крилов қуйидагича илмий асослаган. Унинг таъкидлашича, “Иқтисодий хулқ – иқтисодий таъсиротга жавоб берувчи хулқдир”.\nШундай қилиб, А. Криловнинг таърифича, иқтисодий психология – кенг маънода хўжаликни бошқарувчи субъект психологиясидир.\nВ. Каримованинг фикрича, иқтисодий онг маҳсули бўлган иқтисодий тафаккур – хўжалик муносабатларига киришган субъектларнинг иқтисодий муносабатларга оид тасаввурлари, билимлари, ғоялари ҳамда қарашларини онгдаги акси бўлиб, у амалга оширилаётган фаолиятнинг моҳиятини таҳлил қилиш, умумлаштириш, таққослаш ва хулосалар чиқариш имконини беради. В. Каримова ва Ф. Акрамоваларнинг ёзишича, иқтисодий хулқ – ишлаб чиқариш шарт-шароитлари, воситалари ва турткилари таъсирида намоён бўладиган хатти-ҳаракат ва хулқ-атвордир.\nА.Крилов фикрича, иқтисодий онг ўз қарашлари, мақсадлари, дунёқарашига эга бўлган инсон онгида бевосита ишлаб чиқариш, ўзлаштириш ва фойда олишга алоқадор объектларнинг акс этишидир. Яъни иқтисодий онг мавжуд бўлгани учун ҳам биз моддий, маънавий эҳтиёжларимизга алоқадор бўлган неъматларни топиш, кўпайтириш йўлларини ҳамда жамиятда ўз меҳнатимиз билан моддий ишлаб чиқаришга улуш қўшишга оид билим, тасаввур ва ҳиссиётларга эга бўлишимиз мумкин. Шунинг учун ҳам иқтисодий онг деганда, аввало, иқтисодий муносабатлардан келиб чиқадиган эмоциялар, ҳис-кечинмалар, уларнинг турли жиҳатларини тушунишга тааллуқли истиқболли идрок элементлари, иқтисодий тасаввур ва тафаккурнинг натижаси бўлмиш билимлар, тушунчалар, ғоялар, кўникма ҳамда малакаларнинг ақлфаросатга тегишли хусусиятларини тушуниш мумкин. Демак, иқтисодий онг мураккаб психологик тузилма бўлиб, у бевосита иқтисодий вазиятлар ва шартшароитларнинг шахс онги, дунёқараши ва мотивларига таъсиридан ҳосил бўлади. Танловнинг натижаси эса, фойда ва йўқотишлар ҳисобланиб, сарфланган (куч, вақт, қобилият, пул) ва олинган натижалар (ишланган ҳақ, фойда) таққосланади. Оддий кўрингани билан, бу иқтисодий жараёнлар қийин, сирли ва ўзига хос илмий изланишни талаб этади.\nБугун ҳаммага маълумки, кишилар яшашлари, сиёсат, санъат, адабиёт, фан, маърифат, маданият, таълим билан шуғулланишлари учун ҳаётий неъматларни истеъмол қилишлари, кийинишлари ва турли хил хизматлардан баҳраманд бўлишлари керак. Бунинг учун эса озиқ - овқат, кийим - кечак, уй - жой ва турли хизматлардан иборат ҳаётий воситалар зарур.\nКишилар бундай ҳаётий воситаларга эга бўлиши учун турли соҳаларда фаолият кўрсатади. Инсоннинг бу турли фаолиятлари ичида энг асосийси, уларнинг яшаши ва камол топишини таъминлайдиган моддий ва маънавий неъматларни ишлаб чиқариш ҳамда хизматлар кўрсатишдан иборат бўлган иқтисодий фаолиятдир.\nКишиларнинг яшаши, камол топиши учун зарур бўлган ҳаётий воситаларни ишлаб чиқариш ва истеъмолчиларга етказиб беришга қаратилган, бир-бири билан боғлиқликда амал қиладиган турли-туман фаолиятлар яхлит қилиб, иқтисодий фаолият деб аталади.\nИқтисодий фаолиятга нисбатан берилган таърифлар бир қатор иқтисодий адабиётларда учрайди. Бу адабиётларда иқтисодий фаолият товарлар, хизматлар ва ресурсларнинг ҳаракати бўйича такрор ишлаб чиқариш - ишлаб чиқариш, айирбошлаш, тақсимлаш ва истеъмол қилиш жараёнлари бирлиги жамият эҳтиёжларини қондиришга хизмат қилувчи хўжалик тизимлари сифатида таърифланади.\nҲозирги вақтда жаҳон адабиётларида эътироф этилишича иқтисодий институтлар ўрганишга катта аҳамият берилмоқда, зеро иқтисодиёт муайян даражада жамиятнинг барча соҳаларига ўз таъсирини ўтказади. Иқтисодий фаолият Тейлор таъкидлагани каби барча соҳаларга нисбатан устувор бўлмаса ҳам, бироқ ҳар қандай жамиятда ҳам ўз аҳамияти сезиларлидир.\nБозор иқтисодиёти қонунларини, уларнинг Ўзбекистонда қандай амалга оширилаётгани, бу қонунларни иқтисодий фаолиятга татбиғи, товар ишлаб чиқаришни йўлга қуйишнинг сир асрорлари билиш ҳар бир шахснинг вазифасидир. Иқтисодий тарбия натижасида таълим олувчиларда меҳнатсеварлик, ташаббускорлик, ишбилармонлик, уддабуронлик, иқтисодий ҳисоб китоб юритиш кўникмаларини камол топтириш назарда тутилади. Иқтисодий тарбия мазмуни Шарқ мутафаккирлари томонидан мунтазам равишда бойитиб келинган. Абу Наср Фаробий “Бахт саодатга эришув ҳақида”га асарида “инсон ўз маблағини тўғри сарфлашни билиши керак”, “пул сафлашда қизғанчиқлик қилиш хасисликка олиб келади. Пулларни режасиз ишлатиш эса инсонни бебошликка етаклайди”, деган ғояларни илгари суради. Иқтисодий тарбия – ижтимоий тарбиянинг бир тури бўлиб, иқтисодий малака ва кўнималарни эгаллашнинг мазмуни, усули ва ташкил этилиши масалаларини ўрганади. Иқтисодий тарбия иқтисодий билим ва иқтисодий саводхонлик асосида кечади. Иқтисодий билим – ишлаб чиқариш жараёнининг моҳияти ҳамда иқтисодий муносабатлар мазмунини ёритувчи асосий маълумотлар мажмуи. Иқтисодий саводхонлик – ишлаб чиқариш, хўжалик фаолияти, иқтисодиёт, иқтисодий муносабатлар борасидаги бошланғич маълумотларга эга бўлиш.\nИқтисодий таълим – тарбия жараёни шахсни мақсадга мувофиқ такомиллаштириш учун, яъни иқтисодий малака ва кўникмаларни эгаллаши учун уюштирилади ва тарбияланувчининг шахсига мунтазам ва тизимли таъсир этиш имкониятини беради. Иқтисодий таълим жараёнида таълим олувчининг онги (таълим жараёнида), ҳиссиёти (дарсда ва синфдан ташқари ишларда), иродаси (фаолиятни уюштириш, хулқни идора қилиш жараёнида)га мунтазам таъсир этилади. Иқтисодий таълим-тарбияни қуйида келтирилган чизма орқали ифодалаймиз (1-расм)\nШ ахснинг иқтисодий жиҳатдан шаклланиш жараёни


Қирғизистон Қозоғистондан молиявий ва техник ёрдам сўради\nТашқи ишлар вазири Руслан Казакбаев Қозоғистон томонидан Қирғизистон ССВ эҳтиёжлари учун Қирғизистон томонини дори-дармон ва шахсий ҳимоя воситалари билан беғараз равишда таъминлашда ёрдам кўрсатиш имкониятларини кўриб чиқишни илтимос қилди.\n29 октябрь куни Руслан Казакбаев Нур-Султонга иш сафари доирасида қозоғистонлик ҳамкасби Мухтор Тлеуберди билан учрашди. Музокаралар чоғида икки мамлакат ташқи ишлар идоралари раҳбарлари сиёсий, савдо-иқтисодий, маданий-гуманитар ва миграция соҳаларида Қирғизистон — Қозоғистон ҳамкорлигининг кенг кун тартиби юзасидан фикр алмашдилар. Томонлар халқаро, минтақавий ва интеграцион ташкилотлар доирасидаги кўп томонлама ўзаро алоқаларнинг долзарб мавзуларини муҳокама қилдилар, шунингдек, COVID-19 пандемиясининг тарқалишига қарши биргаликда курашиш масалаларини муҳокама қилдилар.\n“Мамлакатдаги ижтимоий-иқтисодий вазиятни ҳисобга олган ҳолда Руслан Казакбаев қирғиз томонига молиявий ва техник ёрдам кўрсатиш имкониятларини кўриб чиқишни илтимос қилди”, дейилади хабарда.\nҚирғизистон Республикаси ва Қозоғистон Республикаси ташқи ишлар идоралари раҳбарлари юк ташувчилар учун, айниқса коронавирус пандемияси пайтида қулай шароитлар яратиш учун Қирғизистон — Қозоғистон давлат чегарасида барқарор вазиятни янада сақлаш муҳимлигини таъкидладилар. Томонлар давлат чегарасида юк ташувчи транспорт воситаларининг ўтказувчанлигини яхшилаш мақсадида навигация муҳрларини ўрнатиш бўйича пилот лойиҳани амалга оширилишини мамнуният билан қабул қилдилар.\nЧегарадаги қолган тўсиқларни олиб ташлаш учун Қирғизистон томони икки мамлакат ваколатли органларига ташувчиларни давлат чегарасидан ўтиши бўйича ҳаракатларнинг ягона алгоритмини ишлаб чиқиш бўйича маслаҳатлашувлар ўтказишни таклиф қилди. Қирғизистон томони Қозоғистонга чегараолди ҳудудларида қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини экспорт қилиш, шунингдек, юкларни транзит қилиш учун қўшма савдо-логистика марказларини яратишни таклиф қилди.\nТомонлар сув-энергетика соҳасидаги ўзаро ҳамкорлик масалаларини муҳокама қилишга алоҳида эътибор беришди.\nУчрашув якунида томонлар қирғиз-қозоқ иттифоқчилик муносабатлари ва стратегик шериклик икки қардош мамлакат халқлари манфаатлари йўлида янада мустаҳкамланиб, ривожланиб боришига ишонч билдирдилар.


Бош мураббий тайинланди, аммо...\n“Бухоро” футбол клуби матбуот хизмати жамоага Шуҳрат Файзиев бош мураббий этиб тайинланганини хабар бераётган бир пайтда Профессионал футбол лигаси мазкур мутахассис бу лавозимда рўйхатдан ўтказилмаслигини маълум қилди.\nПФЛнинг расман билдиришича, 2019 йилги мавсумдан бошлаб суперлига клублари бош мураббийларида “Про” лицензияси бўлиши шарт. Шуҳрат Файзиев эса фақатгина “А” лицензиясига эга, холос.\nСуперлигада фаолиятини давом эттириш истагида бўлган мутахассислар айни кунларда Тошкентда “Про” лицензияси учун курсларда иштирок этяпти. Хусусан, улар орасида “Бухоро”нинг эндиликдаги собиқ бош мураббийи Улуғбек Бақоев ҳам бор. Бироқ Шуҳрат Файзиев мазкур курсда ўқиш истагини билдирмаган.\nПФЛ “Бухоро” футбол клуби ўз зиммасидаги қарздорликлар масаласини ижобий ҳал қилмагунига қадар янги мураббий ва футболчилар рўйхатдан ўтказилмаслиги ҳақида клубга расмий огоҳлантириш йўлланганини ҳам маълум қилди.\n“Бухоро” клуби бу йил суперлигида 6-ўринни эгаллади. Шундан сўнг кутилмаганда жамоа бош мураббийи Улуғбек Бақоев истеъфога чиқишини эълон қилди. У бу қарорини “мураббийлик соҳасида янада кўпроқ изланишим, ўқишим керак”, дея изоҳлади.


Танзила Норбоева ота-оналардан мактаб ўқитувчиларини камситмасликни сўради Ўзбекистон янгиликлари\nТанзила Норбоева ота-оналардан мактаб ўқитувчиларини камситмасликни сўради\n20 June 2020, 20:19\nЎзбекистон, Тошкент – Batafsil.uz ЯА. Олий Мажлис Сенати раиси Танзила Норбоева мактаб ўқувчиларининг ота-оналарига мурожаат қилди. У мактаб ўқитувчиларини камситмасликни ва педагог касбининг мақомини қўллаб-қувватлашга чақирди. Бу ҳақида мухбиримиз хабар бермоқда.\n«Абдулла Авлонийнинг “Тарбия биз учун ё ҳаёт – ё мамот, ё нажот – ё ҳалокат, ё саодат – ё фалокат масаласидир”, деган сўзлари аҳамияти бугун ошган бўлса ошганки, асло пасайган эмас”, - дея Олий Мажлис Сенати ахборот хизмати Норбоеванинг сўзларини келтирмоқда.\nСенат раисининг сўзларига кўра, оталар ва оналар фарзандларнинг таълим-тарбияси учун масъулдир. Лекин тан олиб айтиш керакки, бугунги ўқувчи ҳам, ота-оналар бошқа авлодга мансуб.\nМактабларда эркак ўқитувчиларнинг камайиб кетгани республика учун катта муаммодир. Танзила Норбоеванинг фикрича, ота-оналарнинг ҳатти-ҳаракати муаллимнинг жамиятдаги мақомини обрўсизлантирмоқда. ”Фарзандининг арзимаган шикояти учун мактабга югуриб келиб ўқитувчига “ташланиш”дан кўпчилик ота-оналар уялмай қўйди”, - дея қайд этмоқда Сенат раиси.\n“Ҳурматли ота-оналарга мурожаат қилмоқчиман: фарзандим ҳаётда ўз ўрнини топишда қийналмасин, мустақил фикрли, мулоҳазали инсон бўлиб вояга етсин десангиз болангиз қалбида ўқитувчига эҳтиром ҳиссини тарбияланг ва ўзингиз ҳам устозларни эъзозланг”, - деди Танзила Норбоева.\nНорбоева эслатиб ўтдики, ўқитувчи ўқувчи ёки унинг ота-онаси томонидан оёқости қилинадиган одам эмас, балки зиё тарқатувчи инсон, керак бўлса ҳаммадан бир поғона юқори турувчи шахсдир. Албатта, қонунда жавобгарлик белгилаб қўйиш билан бу каби муаммолар ўз-ўзидан ҳал бўлиб қолмайди. “Бу ижтимоий онг даражасига етиши, умуммиллий ҳаракатга айланиши керак”, - деди Сенат раиси.


Россияда доллар курси 2015 йилда илк марта 72 рублдан ошди » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n28-12-2015 | 16:28\nZAMIN.UZ / Иқтисодиёт / 28 Декабр 2015 года664\n28 декабрь, душанба куни нефть нархининг тушиш натижасида Россия рублида ҳам пасайиш кузатилди. Бу ҳақда Kun.uz нашри хабар берди.РИА «Новости» берган маълумотга кўра, доллар ўзининг йиллик энг максимум нархини ташкил қилган ва 1 доллар 72 рублгача қийматни ташкил қилмоқда. Евро 79,5 рублгача (ёздан буён максимал кўрсаткич) ошди.Москва биржасида долларга нисбатан курс 1,50 рублга ўсиб —72,19 рублгача, евро — 1,70 рублга ўсиб, 79,24 рублгача ошган.Нефтнинг Brent маркасининг бир баррели биржа савдоларида 37 долларга баҳоланмоқда. Эрталаб нарх 38 долларгача кўтарилганди.\nЎқишни тавсия қиламиз Москва биржасида доллар курси 65 рублдан ошди


Хитойлик йигит iPhone 6s олиш учун буйрагини сотмоқчи бўлди\n09:05 / 16.09.2015\nХитойнинг Янчжоу шаҳрида яшовчи хитойлик йигит iPhone 6s смартфони сотиб олиш учун буйрагидан воз кечмоқчи бўлди. Бу ҳақда China Daily газетаси маълум қилди.\nҚайд этилишича, У фамилияли бу хитойликка бу фикрни унинг Хуан исмли дўсти уқтирган.\nЙигитлар интернет орқали ноқонуний тарзда тана аъзоларини харид қилувчи агентни топишган. Агент Удан Нанкин шаҳридаги шифохонада тиббий кўрикдан ўтишни сўраган. Шу ернинг ўзида улар агент билан кўришишлари керак бўлган, бироқ харидор келмаган.\nШундан кейин У буйрагини сотиш фикридан қайтган. У бу ҳақда дўстига айтганда, дўсти битимни бекор қилишни истамай, тихирлик қилавергач, У полицияга мурожаат қилишга мажбур бўлган. Ҳуқуқ-тартибот муассасалари ходимлари ғойиб бўлган Хуанни ушлай олишмаган.\n2013 йилнинг октябрида шанхайлик эр-хотин iPhone сотиб олиш учун қизини сотгани маълум қилинган эди. Ўшанда ҳеч қаерда ишламайдиган эр-хотин ҳали дунёга келмаган қизини сотиш ҳақида интернетда эълон жойлаштирган.


Муслима илк бора Қуръон матнини ипакка кўчирди - Fitrat.uz\nБош саҳифа / Хабарлар / Муслима илк бора Қуръон матнини ипакка кўчирди\nМуслима илк бора Қуръон матнини ипакка кўчирди\nFevral 8, 2019\tМуслима илк бора Қуръон матнини ипакка кўчирдиda fikr bildirishni o'chirish 58 Кўришлар\nЖуда кўплаб санъат асарларида Ислом ҳаттотлигининг гўзаллиги ва мукаммалиги ўз аксини топган. Навбатдаги ҳаттотлик санъатининг ажойиб намунаси азарбайжонлик ижодкор ва декоратор 33 ёшли Тунзала Муҳаммадзоданинг иши бўлди. Муслима 3 йил мобайнида Қуръони Карим оятларини майин қора ипак матосига кўчириб чиқди. Натижада, муслиманинг вафодорлиги ва сабрлилигини исботловчи бетакрор Қуръон мусхафи намунаси пайдо бўлди.\nМуҳаммадзода Қуръон матни бир неча хил материалларга кўчирилганлиги, лекин бу борада ипакдан фойдаланилмаганлиги ҳақида хабар топгач, ўз лойиҳаси устида иш бошлади. Қуръонни ипакка кўчирган илк ҳунарманд бўлиш истаги уни қаттиқ ишлашга ундади. Тунзаланинг таъкидлашича, унинг иши Ислом қоидаларига зид эмас, чунки ипак Қуръонда номи келган матолардандир.\nҚуръони Каримнинг ажойиб нусхаси учун 50 метр ипак матоси сарфланди. Шунингдек, саҳифаларни безатиш учун бир ярим литрдан тилла ва кумуш ранг сиёҳлар кетди. Қуръон матни учун Туркия дин ишлари бошқармаси (Диёнат) томонидан нашр этилган Мусхаф асос бўлди.\nМуҳаммадзода ўзининг иши ҳақида шундай дейди: “Мен фақат қўл меҳнатидан фойдаландим. Акам жуда катта ёрдам берди. Ҳаммаси бўлиб уч йил вақт кетди. Ипак Қуръон 614 саҳифадан иборат. Бошлаган ишимни тугата олганимдан жуда ҳам мамнунман. Бунинг учун Аллоҳга беҳисоб ҳамдлар айтаман”.\nМуҳаммадзода Қуръони Каримнинг ушбу гўзал ва бетакрор намунасини Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдўғанга совға қилишга қарор қилди ва у бу бебаҳо туҳфани ўта мамнуният ва чексиз миннатдорчилик билан қабул қилди.\nАввалги Биз сиз билан биргамиз\nКейинги Берлин халқаро кинофестивалида мусулмонлар ҳақида 7 та фильм намойиш этилади


ИнтерФУТБОЛ :: ЎФФ Президенти ФИФА Президенти билан учрашди\nАввалроқ хабар бериб ўтганимиздек, Ўзбекистон футбол федерацияси президенти Умид Аҳмаджонов ҳалқаро футбол федерацияси (ФИФА) президенти Жанни Инфанито билан бугун, 21 сентябрь куни Швейцариянинг Цюрих шаҳрида учрашди. Цюрихда Умид Аҳмаджоновга ЎФФ Ижроия Қўмитаси аъзоси Бобур Шодиев ҳамрохлик қилди.\nБундан ташқари, Европанинг кўзга кўринган футбол клублари ва Ўзбекистон клублари ўртасида ҳамкорликдаги ўқув-машғулот йиғинларини ўтказиш ва мутахассисларни жалб қилган ҳолда, ўзаро тажриба алмашинувини йўлга қўйиш бўйича икки томонлама келишувга эришилди.\n“Бу пуллар қаердан келади?” деган саволга ФИФАга янги президент бўлиб сайланган Конгрессда Жанни Инфантино томонидан сўзланган нутқни жавоб тариқасида келтириш мумкин. Мексикада бўлиб ўтган Конгрессда Инфантино ФИФАнинг даромади унга аъзо федерацияларга тақсимлаб берилиш кераклигини баралла айтганди.\nАна шу гапларнинг исботи тариқасида Инфантино янги ривожлантириш лойиҳасини ишга туширди. Мазкур лойиҳа доирасида ФИФАга аъзо ҳар бир федерация, шу жумладан Ўзбекистон ҳам, 4 йил муддатга 5 миллион АҚШ доллари миқдорида пул олади.\nБу пуллар ФИФАнинг “Форвард” лойиҳаси регламентида айтиб ўтилганидек федерациянинг ишини юритиш, маъмурий бошқарув ишлари, шунингдек, терма жамоалар, Республика миқёсидаги мусобақаларни ўтказиш, веб-сайт ишларини такомиллаштириш каби алоҳида белгилаб қўйилган ишларга сарфланиши керак.\nАмалий ишлар тугагач, ФИФА 5 миллион АҚШ долларини 4 йил ичида ўрнатилга тартибда федерацияларга аудит асосида ўтказиб беради.\nАлоҳида таъкидлаш керакки, Умид Аҳмаджоновнинг ФИФА билан музокаралари натижасида махсус лойиҳалар учун ФИФА билан 2017-2018 йилги даврга 1,5 миллион АҚШ доллари миқдорида шартнома имзоланадиган бўлди.\nАҳмаджоновнинг топшириғи асосида Тошкентда ушбу шартнома шартларини бажариш бўйича ишчи гуруҳи тузилиб, унга белгиланган муддат ичида барча хужжатларни Цюрихга юбориш вазифаси бирламчи қилиб қўйилди.\nБундан ташқари 2016 йилги махсус лойиҳалар учун ўз ҳисобидан маблағ ишлатиб турган ЎФФга ҳаражатларни қоплаш мақсадида 1 миллион АҚШ долларини ўтказиб бериладиган бўлди.\nЖанни Инфантино келгусида ФИФАнинг футболни ривожлантиришга йўналтирилган молиявий грант дастурларида Ўзбекистоннинг фаол иштирок этишига умид билдирди.\n“Гол-4” лойиҳаси ФИФАнинг собиқ президенти Зепп Блаттер давридаги ривожлантириш лойиҳаларининг охиргиси бўлиб, унинг доирасида ЎФФга 500,000 АҚШ доллари миқдорида маблағ берилади.\nБу пулларнинг бир қисми аллақачон Ўзбекистон футбол федерацияси биносини қайта таъмирлаш учун ишлатилган. Қолган қисми эса миллий терма жамоага янги автобус сотиб олиш учун сарфланади. Шу тариқа ЎФФ ФИФАнинг “Гол” лойиҳаларидаги иштирокини тамомлайди.\n“Биз ЎФФ фаолиятини шаффофлаштириш орқали ишқибозларнинг мамлакатимиз футболига бўлган ҳурмат ва эътиборини, ишончини қайтаришни мақсад қилдик.\nФедерация эндиликда, барча турдаги фаолиятлар, шу жумладан, молиявий операциялар ҳақида вақти-вақти билан ҳисобот бериб туради”, - дейди Умид Аҳмаджонов Инфантино билан учрашувдан берган интервьюсида.


“Одноклассники” постларни “ОК” валютаси билан тарғиб қилиш имконини тақдим этди\n17:44 / 18.11.2016\n“Одноклассники” ижтимоий тармоғида постларни ижтимоий тармоқ пул бирлиги “ОК” ёрдамида тарғиб қилиш созланмаси пайдо бўлди. Реклама промоси постни гуруҳ иштирокчилари орасида мақсадли аудиториянинг жинси, ёши, географияси ва қамрови каби созланмалар киритган ҳолда тарғиб қилиш имконини беради.\nСозланма кичик бизнес ва ОАВлар учун янгиликларни ёки маҳсулотни, хизматларни тез тарғиб қилишда фойдали бўлади. Унда myTarget реклама кабинетининг доимий ҳозирлиги талаб этилмайди. Ушбу формат гуруҳлар маъмурларига қизиқ бўлади. Постларни аудитория орасида тарғиб қилиш улар учун қўшимча монетизация имконига айланиши мумкин.\nЯнги созланмани тажрибадан ўтказишда “N+1” ва “The Village” нашри, Kupibilet, “Роза Хутор” ва Busfor компаниялари қатнашдилар.\nУшбу созланмадан фойдаланганлигига қарамай гуруҳда уч реклама постини жойлаштириш чеклови ишлайди. Ушбу чеклов фақат реклама жойлаштирувчи гуруҳлар учун мавжуд. Реклама жойлаштирувчилар аввалгидай myTarget орқали чекловсиз тарғиб қилиш имкониятига эга бўладилар.\nЯнги созланмадан фойдаланиш учун янгиликни чоп этаётганда “пуллик промо” созланмасини ва мақсадли аудитория учун керакли созланмаларни танлаш керак.\nУшбу созланма тез орада барча учун мавжуд бўлади.