Монурал – medu.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Монурал\nПрепаратнинг савдо номи: Монурал®\nТаъсир этувчи модда (ХПН): фосфомицин\n6 г ли 1 пакет қуйидагиларни сақлайди:\nфаол модда: 3,754 г фосфомицин трометамоли (2,0 г фосфомицинга эквивалент);\nёрдамчи моддалар: 0,07 г мандарин ароматизатори, 0,06 г апельсин ароматизатори, 0,016 г сахарин, 2,100 г сахароза.\n8 г ли 1 пакет қуйидагиларни сақлайди:\nфаол модда: 5,631 г фосфомицин трометамол (3,0 г фосфомицинга эквивалент);\nёрдамчи моддалар: 0,07 г мандарин ароматизатори, 0,07 г апельсин ароматизатори, 0,016 г сахарин, 2,213 г сахароза.\nТаърифи: оқ рангли, мандарин ҳидили гранулалар.\nФармакотерапевтик гуруҳи: антибиотик.\nАТХ коди: J01XX01.\nМонурал® – сийдик чиқариш йўлларининг инфекцияларини даволаш учун мўлжалланган фосфон кислотасининг ҳосиласи, кенг таъсир доирасига эга бўлган антибиотик – фосфомицин [моно (2-аммоний-2-гидроксиметил-1,3-пропандиол)(2R-цис)-(3-метилоксиранил) фосфонат] сақлайди. Таъсир механизми бактерияларнинг хужайра девори синтезининг илк босқичини сусайтириши билан боғлиқ. Фосфоэнолпируватнинг структур аналоги ҳисобланиб, фосфоенолпируват ва УДФ-N-ацетил-D-глюкозаминдан УДФ-N-ацетил-3-О-(1-карбоксивинил)-D-глюкозаминнинг шаклланиш реакциясини катализацияловчи УДФ-N-ацетилглюкозамиенолпирувилтрансфераза ферментини қайтмас ингибиция қилади. Шунингдек препарат қайталанувчи инфекцияларга замин яратувчи омил сифатида мухим роль ўйновчи қовуқ шиллиқ қаватидан бактериялар адгезиясини камайтириш қобилиятига эга. Препаратнинг таъсир механизми бошқа антибиотиклар ва антибиотикларнинг бошқа синфи, масалан, бета-лактам антибиотикларнинг ўзаро таъсирини кучайтирувчи кесишган резистентликнинг йўқлиги билан ифодаланади.\nФосфомицин одатда сийдик чиқариш йўлларининг инфекцияларида аниқланадиган Escherichia coli, Citrobacter spp., Klebsiella spp., Proteus spp., Serratia spp., Pseudomonas aeruginosa, Enterrococcus faecalis каби граммусбат ва грамманфий микроорганизмларнинг кенг доирасига нисбатан фаол.\nЛаборатория шароитларида резистентликни юз бериши L-альфа-глицерофосфатлар ва глюкозофосфатни транспортини назорат қилувчи айрим генларнинг мутацияси билан тушунтирилади.\nСўрилиши: Ичга қабул қилинганида фосфомицин ичакдан яхши сўрилади ва тахминан 50% биокираолишликка эга. Перорал қабул қилинганидан кейин плазмадаги максимал концентрацияси 2-2,5 соатдан кейин кузатилади ва 22-32 мг/л ни ташкил қилади. Плазмадан ярим чиқарилиш даври 4 соатга тенг.\nОвқат билан қабул қилиш сийдикдаги концентрациясига таъсир қилмайди, лекин сўрилишини секинлаштиради.\nТақсимланиши: Фосфомицин буйракда, қовуқ деворларида, простатада ва уруғ безида тақсимланади. Фосфомициннинг сийдикдаги, Минимал Бактериостатик концентрацияси (МБсК) дан юқори бўлган доимий концентрациясига, перорал қибул қилинганидан кейин 24-48 соатдан сўнг эришилади.\nФосфомицин плазма оқсиллари билан боғланмайди ва йўлдош тўсиғи орқали ўтади.\nБир марталик инъекциядан кейин фосфомицин кўкрак сутига оз миқдорда ажралиб чиқади.\nЧиқарилиши: Фосфомицин ўзгармаган шаклда, асосан калавалар фильтрацияси йўли билан буйрак орқали чиқарилади (қабул қилинган дозанинг 40-50% сийдикда аниқланади), бунда ярим чиқарилиш даври тахминан 4 соатни ташкил қилади, оз миқдорда – аҳлат билан (дозанинг 18-28%) чиқарилади.\nПрепарат қабул қилингандан кейин 6 соат ва 10 соатдан сўнг зардобда иккинчи чўққи концентрацияни пайдо бўлиши, препарат ичак-жигар орқали қайта циркуляцияга учрашини тахмин қилишга имкон беради.\nФосфомициннинг фармакокинетик хусусиятлари пациентнинг ёшига ва ҳомиладорликка боғлиқ эмас.\nПрепарат буйрак етишмовчилиги бўлган пациентларда тўпланади; фосфомициннинг фармакокинетик параметрлари ва калавалар фильтрацияси тезлиги орасида пропорционал боғлиқлик аниқланган.\nФосфомицинга сезгир микроорганизмлар томонидан чақирилган қуйидаги инфекцион-яллиғланиш касалликларда қўлланади:\nўткир бактериал цистит, қайталанувчи бактериал циститнинг ўткир хуружлари;\nбактериал носпецифик уретрит;\nҳомиладорлардаги симптомсиз массив бактериурия;\nсийдик чиқариш йўлларинг операциядан кейинги инфекциялари;\nхирургик аралашувлар ва трансуретрал диагностик текширишлардан кейинги сийдик чиқариш йўлларининг инфекцияларини олдини олиш.\nГранулалар 1/2 стакан сувда (50-75 мл) ёки бошқа ичимликда эритилади, тўлиқ эригунича аралаштирилади, эриши билан дарҳол қабул қилинади. Монурал® суткада бир марта ичга, оч қоринга овқатдан 1 соат олдин ёки овқатдан кейин 2-3 соатдан сўнг, яхшиси уйқудан олдин, олдиндан қовуқни бўшатиб қабул қилинади.\nКатталарга ва 12 ёшдан 18 ёшгача бўлган болаларга: 1 пакетдан (3 г) кунига бир марта буюрилади.\nХирургик аралашувларда, трансуретрал диагностик муолажаларда сийдик чиқариш йўлларининг инфекцияланишини олдини олиш учун Монурал® юқорида кўрсатилган дозаларда, аралашувлардан 3 соат олдин ва аралашувдан кейин 24 соатдан сўнг 3 г дан 2 марта қабул қилинади.\n5 ёшдан 18 ёшгача бўлган болаларга 1 пакет (2 г) дан кунига бир марта буюрилади. Даволаш курси 1 кунни ташкил қилади. Хирургик аралашувларда, трансуретрал диагностик муолажаларда сийдик чиқариш йўлларининг инфекцияланишини олдини олиш учун Монурал® юқорида кўрсатилган дозаларда, аралашувлардан 3 соат олдин ва аралашувдан кейин 24 соатдан сўнг 2 г дан 2 марта қабул қилинади.\nОғирроқ ҳолларда (кекса пациентлар, қайталанувчи инфекциялар) 24 соатдан сўнг яна 1 пакет қабул қилинади.\nЕнгил ёки ўртача даражадаги буйрак етишмовчилиги бўлган пациентларда дозага тузатиш киритиш талаб этилмайди. Оғир буйрак етишмовчилиги бўлган ёки гемодиализдаги пациентларда препаратни қўллаш мумкин эмас. Жигар етишмовчилиги бўлган пациентларда дозага тузатиш киритиш талаб этилмайди.\nФосфомицинни бир марта қабул қилганда энг кўп тарқалган нохуш реакциялари меъда-ичак йўллари томонидан бузилишлар бўлиб, янада кўпроқ даражада диарея. Ушбу реакциялар қисқа муддатли ҳисобланади ва тез ўтиб кетади.\nМонурал® препаратини клиник тадқиқотлар жараёнида ёки пострегистрацион кузатувларда ишлатилганда қайд этилган нохуш ножўя реакциялар қуйидаги жадвалда келтирилган.\nРеакциялар тез-тезлиги қуйидагича белгиланган: жуда тез-тез (> 1/10), тез-тез (> 1/100 дан <1/10 гача), тез-тез эмас (> 1/1000 дан <1/100 гача), кам ҳолларда (> 1/10000 дан <1/1000 гача), жуда кам ҳолларда (<1/10000) ва номаълум (мавжуд маълумотлар асосида тез-тезлигини баҳолаб бўлмайди).\nҲар бир гуруҳда нохуш реакциялар оғирлик даражасини камайиш тартибида келтирилган.\nТизим-аъзо синфи Нохуш реакциялар\n(> 1/1000 дан <1/100 гача) кам ҳолларда (> 1/10000 дан <1/1000 гача) жуда кам ҳолларда (<1/10000) номаълум\nИнфекцион ва паразитар касалликлар Вульвова-гинит Суперин-фекция\nИммун тизими томонидан бузилишлар Анафилак-тик реакция-лар, шу жумладан анафилактик шок, ўта юқори сезувчанлик\nНерв тизими томонидан бузилишлар Бош оғриғи, бош айланиши Парестезия\nЮрак томонидан бузилишлар Тахикар-дия\nНафас тизими, кўкрак қафаси ва кўкс оралиғи аъзолари томонидан бузилишлар Астма, брон-хоспазм, ҳансираш\nМеъда-ичак йўллари томонидан бузилишлар Диарея, кўнгил айниши, диспепсия Абдоминал оғриқлар, қусиш Антибиотик қўлланиши оқибатидаги санчиқ, иштаҳани пасайиши\nТери ва тери ости тўқималари томонидан бузилишлар Тошма, эшакеми, қичишиш Ангионевро-тик шиш\nУмумий бузилишлар ва юбориш жойидаги бузилишлар Чарчоқлик\nҚон томирлар томонидан бузилишларв Артериал босимни пасайиши, петехиялар\nЖигар ва ўт чиқариш йўллари томонидан бузилишлар Ишқорий фосфатаза ва “жигар” трансамина-залари фаол-лигини қис-қа муддатли ошиши\nҚон ва лимфатик тизим томонидан бузилишлар Апластик анемия Эозинофи-лия, тромбо-цитоз (петехиялар)\nФосфомицинга, препаратнинг бошқа компонентларига юқори сезувчанлик; оғир буйрак етишмовчилиги (креатинин клиренси <10 мл/мин), 12 ёшгача бўлган болалар (3 г ли доза учун); 5 ёшгача бўлган болалар (2 г ли доза учун); гемодиализ, сахараза/изомальтаза танқислиги, фруктозани ўзлаштираолмаслик, глюкозо-галактоза мальабсорбциясида қўллаш мумкин эмас.\nФосфомицин билан бир вақтда қўлланганида, метоклопрамид фосфомициннинг қон зардобидаги ва сийдикдаги концентрациясини пасайтиради.\nАнтацидларни ёки кальций тузларини бир вақтда қўлланиши қон празмасида ва сийдикда фосфомициннинг концентрациясини камайтиради.\nМеъда-ичак йўлларининг ҳаракат фаоллигини оширувчи бошқа препаратлар аналогик самарани чақириши мумкин.\nХалқаро нормаллаштирилган нисбат (ХНН) ўзгаришлари билан боғлиқ специфик муаммолар бўлиши мумкин. Антибиотик олаётган пациентларда К антивитамини антагонистининг юқори фаоллигини ошишининг кўп сонли ҳолатлари қайд этилган. Оғир инфекциялар ёки яллиғланиш, ёш ёки соғлиқнинг умумий ёмон ҳолати хавф омилига киради. Ушбу шароитларда ХНН ўзгаришлари инфекцион касалликлар ёки уни даволаш оқибати эканлигини аниқлаш қийин. Шундай бўлса-да, айрим антибиотиклар синфи, яъни: фторхинолонлар, макролидлар, циклинлар, котримоксазол ва баъзи цефалоспоринлар шундай самара чақириши мумкин.\nФосфомицин билан даволаниш вақтида ҳаёт учун хавф туғдирувчи юқори сезувчанлик реакцияларини, шу жумладан анафилаксия ва анафилактик шок юз бериши мумкин. Агар бундай реакция юз берса, фосфомицинни такрор қабул қилишни тўхтатиш зарур ва адекват даволашни ўтказиш зарур.\nАнтибиотикни қўллаш оқибатидаги диарея деярли барча антибактериал воситалар, шу жумладан фосфомицин қўлланганида ҳам кузатилган. Унинг оғирлиги енгил диареядан ўлимга олиб келувчи колитгача ўзгариб туриши мумкин. Монурал® препарати билан даволаниш вақтида ёки даволангандан кейин (шу жумладан даволанган сўнг биринчи ҳафта давомида) кузатиладиган диарея, айниқса оғир даражадаги тўхтамайдиган ва/ёки қонли диарея Clostridium difficile чақирган касалликнинг (сохта мембраноз колит) симптоми бўлиши мумкин. Ушбу ташхисни Монурал® препаратини қабул қилиш вақтида ва қабул қилгандан сўнг инобатга олиш керак. Сохта мембраноз колит ташхиси гумон қилинганида ёки тасдиқланганида зудлик билан мувофиқ даволашни бошлаш керак. Ушбу клиник ҳолатда ичак ҳаракатини сусайтирувчи препаратларни қўллаш мумкин эмас.\nБуйрак етишмовчилиги: агар креатинин клиренси минутига 10 мл дан юқори бўлса фосфомициннинг сийдикдаги концентрацияси одатдаги доза қабул қилинганидан кейин 48 соат давомида сақланади.\nПрепаратни гемодиализ олаётган пациентларда қўллаш мумкин эмас.\nҚандли диабети бўлган пациентлар Монурал® препаратининг 1 пакети 2 г ёки 3 г дозали фосфомицин мос равишда 2,100 г ёки 2,213 г сахароза сақлашини ҳисобга олишлари\nФруктозани ўзлаштираолмаслик, глюкоза-галактозани мальабсорбцияси ёки сахараза-изомальтаза етишмовчилиги каби кам учрайдиган наслий касалликлари бўлган пациентларда ушбу препаратни қўллаш мумкин эмас.\nҲомиладорликда препарат фақат она учун потенциал фойда, хомила учун потенциал хавфдан юқори бўлганида буюрилади.\nПрепаратни лактация даврида буюриш зарурати туғилганида даволаш вақтида эмизишни тўхтатиш керак.\nМахсус тадқиқотлар ўтказилмаган, лекин пациентларни препарат бош айланишини чақириши тўғрисида огоҳлантириш керак.\nБош айланиши пайдо бўлганида кўрсатилган фаолият турларини бажаришдан сақланиш керак.\nИчга қабул қилиш учун фосфомициннинг дозасини ошириб юборилиши бўйича маълумотлар чекланган. Монурал® препаратининг ҳаддан зиёд дозасини қабул қилган пациентларда қуйидаги реакциялар кузатилган: вестибуляр аппарат фаолиятини бузилиши, эшитишни бузилиши, оғизда “металл” таъми, шунингдек таъм сезишни умумий пасайиши.\nДозани ошириб юборилишини даволаш – симптоматик ва тутиб турувчи.\nДоза ошириб юборилган ҳолларда диурезни кучайтириш мақсадида ичга суюқлик қабул қилиш тавсия этилади.\nИчга қабул қилиш учун эритма тайёрлаш учун гранулалар 2 г ва 3 г.\n6 г ёки 8 г дан препарат 4 қаватли ламинирланган фольга (қоғоз-полиэтилен-алюминий-полиэтилен) пакетларга жойланади. 1 ёки 2 пакет қўллаш бўйича йўриқномаси билан бирга картон қутига жойланади.\n30ºС дан юқори бўлмаган хароратда сақланмин.


Tohir Malik - Соҳибқирони акбар\n«Темур Кўрагон... агарчи назм айтмоққа илтифот\nқилмайдурлар, аммо назм ва насрни андоқ хўб\nмаҳал ва мавқеда ўқубдурларким, анингдек бир\nбайт ўқуғони минг байт айтқонча бор...”\nҚуёш нури кирмаган хонадон, унинг нуридан баҳраманд бўлмаган инсон йўқтур бу ёруғ жаҳонда. Қуёш тун ҳукмидаги титроқ табиатни авайлаб уйғотади. Дардларига малҳам беради. Таъбир жоиз бўлса, оқиллик ва адолат билан юрт сўраган ҳукмдорларни қуёшга қиёслаш мумкин. Мамлакатда мавжуд барча соҳалар ҳукмдорнинг меҳр нури билан йўғрилсагина бу юрт доруломон бўлажак. Тарихда жаҳонгирлар кўп ўтган, ҳукмдорлар унданда кўп. Аммо уларнинг саноқлиси бундай фазилат эгаси бўлган. Не шодким, Соҳибқирони акбар Амир Темур Кўрагони сафдар шундай мартабадаги улуғ ҳукмдор эдилар. Тарих шоҳиддур: ҳеч бир соҳа йўқки, Соҳибқирони акбарнинг меҳрларидан бебаҳра қолса. Туркий тил ва адабиёт шулар жумласидандир.\nТилимиз ва адабиётимизни янада юксак чўққиларга кўтара олган, темурий шаҳзодаларнинг замондоши ва сафдоши Мир Алишер Навоий ҳазратлари Темур Кўрагоннинг муборак номларини «Мажолисун нафоис»нинг еттинчи мажлисида бежиз тилга олмаганлар. Ҳақиқат шулки, муаззам иморат қурмоқ учун мустаҳкам пойдевор зарурдир. Туркий тил ва адабиётнинг муаззам биноси пойдеворининг мустаҳкам бўлишида Соҳибқирони акбарнинг хизматлари улуғдир. Гарчи Соҳибқиронга қадар ҳам аҳли илм ва аҳли шуаро томонидан туркий тил ва адабиёти равнақи учун кўп ҳаракатлар қилинган, чунончи, олимлар тил хусусинда илмий асарлар, шоирлар эса бу тилда гўзал шеърлар ёзган бўлсалар-да, бу ҳаракат айниқса чингизийлар босқинидан сўнг сустлашгани, «туркий тилда давлат юритмак ёки шеър айтмак дуруст эмасдур», деган хато тушунчанинг ҳукм сура бошлагани тарихдан маълумдир. Соҳибқирон Амир Темур замони бу бемаъни тушунчага барҳам берди. Бу хусусда Мир Алишер Навоий ҳазратлари «Муҳокаматул-луғатайн»да айтурларким: «Темур Кўрағон замонидин фарзанди халафи Шоҳруҳ султон замонининг охириғача турк тили била шуаро пайдо бўлдилар. Ва ул ҳазратнинг авлод ва аҳфодидин ҳам хуштабъ салотине зуҳурға келди: шуаро Саккокий ва Ҳайдар Хоразмий ва Атоий ва Муқимий ва Яқиний ва Амирий ва Гадоийдеклар. Ва форсий мазкур бўлғон шуаро муқобаласида мавлоно Лутфийдин ўзгаким, бир неча матлаълари борким, табъ аҳли қошида ўқиса бўлур. Ул жумладин бири будурким:\nУлки ҳусн этти баҳона элни шайдо қилғали\nКўзгудек қилди сени ўзини шайдо қилғали».\nҲазрат Соҳибқирони акбарнинг тил ва адабиёт ривожига бефарқ қарамасликларида жон бордир. Яъниким, болаликданоқ хуштаъб бўлган Амир Темур ҳазратларининг ҳарб санъати билан бир қаторда илмга, адабиётга рағбатлари юксак эди. Ҳофизалари ҳам ўткир эдиким, Қуръони Каримни уч йилда тўла ёд олганлар. Ҳам ўнг қўлда, ҳам чап қўлда бирдай хат ёза оладиган боланинг зеҳнидан ажабланган устози мулла Алийбек «Бу ўғлунгнинг хуш ҳофизаси, икки қўллаб хат ёзиши қизиқ. Ривоятларга кўра, икки қўллаб хат ёзғон киши дунёга кун чиқардан кун ботарга қадар ҳоким ва фармонраво бўлар, инша Аллоҳ!»- демиш эканлар.\nҲазрат Соҳибқирон болаликларида бир неча устоздан сабоқ олганлар. Сабоқ бериш маълум нуқтага етгач, устозлар Темурнинг зеҳни олдида ожизликларини англаб, улуғроқ устозларга йўллаганлар. Устоз Абдуллоҳ Қутб номаси билан устоз Амир Кулолга учрашганларида ажиб бир суҳбат содир бўлганини ровийлар ҳикоя қиладилар. Устоз ҳузурларидаги мажлис аҳлиға сўзларини айтиб бўлганларидан сўнг номани ўқиб, Темурни яқинларига чорлабдилар:\n«Кел, йигитча, ёнимға ўлтур,-дебдилар устоз,-Сени яқиндан яхшироқ кўрай. Мен отангнинг исмини эшитганман, аммо ўзини кўрганим йўқ. Абдуллоҳ Қутб ёзибдики, сен ҳофизи Қуръон эмишсан ва яна донғи чиқғон араб, ажам шуаросининг шеърларини ўқур эмишсан?»\n«Воқеан шундай, устоз ҳазрат»,-дебдилар бўлажак жаҳонгир.\n«Аҳсанта! У ҳолда сен Ашъининг шеърларини ҳам билурмисан?»-деб сўрабдилар устоз.\n«Билурман, устоз ҳазрат, аммо шеърларини суюб ўқимасман.»\n«Ажаб!? Нечун ўқимассан?»\n«У зотнинг шеърлари аксари ғазал ва ташбиҳдир. Мен ташбиҳ шеърларидан нафрат қилурман.»\n«Сен бир фозил йигит бўла туриб ташбиҳ ғазаллардан нафрат қилишинг қизиқ. Ташбиҳ шеър шуаро урфони асрорлариға бир василадир. Қош, кўз, хол, май, маъшуқ каби истилоҳатларни билмак урафоларға хос бўлуб, бу сулукдан ташқаридаги кишилар бундаги рамузотларға маҳрами роз бўлмаслар.»\nАмир Кулол шундай дегач, Ашъи ғазалларидан бирини ўқибдилар. Темур эса ўшал заҳоти ўн байтни ёддан айтиб берибди. Шунда мажлис аҳлидан бир киши туриб: «Эҳтимол Ашъининг мазкур ғазалини бу йигитча аввалроқ ёд олгандир. Мен унга янги шеъримни ўқиб берайин, бир дафъа ўқиғонимда қайтиб ўқиб бера олса, воқеан хориқул одат ёд олиш қобилиятига эга бўлган бўлур»,-деб шеърини ўқибди. Етти байтлик шеърни Темур ёддан қайтариб айтгач, Амир Кулол қўлларини унинг бошига қўйганлари ҳолда дебдиларким:\n«Мен бу йигитнинг пешонасида улуғворлик кўрамен. Бу йигит бир мақомға етгайки, мундан илгари ҳеч кишиға муяссар бўлмағон бўлғай. Мен каби яшаган одамга бу йигитнинг сутуват ва азаматини кўрушлик имкони бўлмаса ҳам, аҳли мажлисдан тирик қолғонларидин Темур номли йигитнинг оламгирлигини кўрган ва эшитганлари бўлғай, инша Аллоҳ!»\nШу сўзларни айтгач, Амир Кулол ходимига буюриб, бир табоқда етти кулча олдиртириб келиб, кулчаларни Темурга узатиб яна дебдиларким:\n«Кешга борғонингда ушбу тўқочларни ҳар биридан бир тишламдан еб, қолғонини сақлаб қўйғил, келажакда дунёнинг етти иқлими сеники бўлғай, инша Аллоҳ!»\nАмир Темур зиммасида улуғ бир вазифа мавжуд эди. Бир пайтлар гуллаб-яшнаган, илм ва маданиятда дунёнинг сарварларидан бўлган, чингизийларнинг босқинидан сўнг эса барча соҳаларда таназзулга юз тутган мамлакат қаддини расо айлашдай машаққатли аммо шарафли вазифани Соҳибқирони акбар Амир Темур Кўрагони сафдар бажардилар. Ҳазрат Соҳибқирон мамлакат фақат қиличга эмас, балки илмга суянилган ҳолда бошқарилиши лозимлигини англаб иш юритганлар.\nҲазрат Амир Темур Кўрагон йигитлик даврининг иқтизосига кўра от чопмоқ, ўқ отмоқ, қилич ва найза урмоқ ва кураш тушмоққа ҳарис бўлсалар-да, илм таҳсилидан ғофил турмаганлар. Ўшал онларда мавлоно Жалолиддин Румийнинг «Маснавий», шайх Маҳмуд Шабустарийнинг «Гулшани роз» асарларини мутолаа қилганлар. «Маснавий»ни ўқиғон онларида ёзғувчиси билан фикран баҳс юритар эдилар, сабабки, ундаги айрим баёнларни тўғри деб топмас эдилар. «Гулшани роз»ни ўқиш эса лаззат бағишлар эди. Ровийлар дерларким, бу китобни ўқиғонларидин сўнг орадан кўп йиллар ўтуб, Озарбайжонга мусаллат бўлғонларида Маҳмуд Шабустарий китоби қолдирган таъсирга эҳтироман Шабустар шаҳри аҳлиға риоят қилдилар. Ҳазрат Амир Темур лашкари Шабустарга кириб борганида аҳоли қочиб кетган эди. Ҳазрат Соҳибқирон «Шабустар аҳолисининг моли-жони омондур», деб жар солдирдилар. Шаҳар аҳли Темур Кўрагоннинг ёлғон сўзламаслигига эътиқоди бор учун жойларига қайтдилар. Ҳазрат Соҳибқирон амри билан ҳар бир эр-хотунга беш мисқолдан, жаъми ўн саккиз минг беш юзу беш мисқол олтин улашилди. Вақтики «Гулшани роз» асарини ўқиган чоқларида Ҳазрат Соҳибқиронга яширин ҳикматлар таслим бўлган, ана шу боис улуғ аллома дунёга келган шаҳар аҳли Амир Темур мурувватига етишган эди.\nМуаррихлар ёзарларким, Ҳазрат Соҳибқирони акбар болалик чоқларидан то сўнгги нафасларигача донишманд уламо, шуаро, аҳли санъат, ҳунармандларга озор еткурмаганлар. Ҳар вақт бир мустаҳкам шаҳарни жанг билан тасарруф қилсалар-да, аҳли илм, аҳли ҳунарни ўлумдан сақламакка амр берар эдилар. Бирор ғалат билан бу одамларга азият етиб қолмаслиги учун шахсан ўзлари муроқабада бўлур эдилар. Бу одамлар ҳаттоки кофир бўлсалар-да, Ҳазрат Соҳибқироннинг мурувватларидан баҳра олар эдилар.\nРовийлар дерларким, Амир Темур Кўрагон Шерозга доҳил бўлганларида уламолар билан мажлис барпо қилмасларидан бурун Шамсуддин Муҳаммадни олиб келишни буюрдилар. Бир оз фурстадан сўнг қари, бели дол қарияни бошлаб келдилар.\n-Шамсуддин Муҳаммад Шерозий сиз бўлурмисиз?- деб сўрадилар Соҳибқирон лутф ила.\n-Бале, ўшал мендурман,-дедилар Ҳофиз.\n-Мен сизни бир кўрмакни, шунинг баробаринда баҳс юритмакни иҳтиёр эттим,-дедилар Соҳибқирон ва давом қилдилар:- Сиз ғазалларингизнинг бирида айтибсизки:\nХудоро, мухтасиб, моро бо овози дафу най бахш,\nКи сози шаръ з-ин афсона беқонун наҳоҳад шуд.\n-Бале, эй амири фотиҳ, мен бу шеърни айтган эрдим.\n-Сиз бу шеърингизнинг динга иҳонат келтуришини билурмисиз? Мен бу байтда куфрни кўрмакдамен.\n-Эй амири фотиҳ, менинг қасдим иҳонат эмас, бу байтдаги афсонадан муродим - даф ва найнинг овози эди. Даф ва най овози аҳамиятсиз нарсадурки, диннинг арконларига ҳеч қандай тазалзул келтиролмас, демакчиман, халос.\n-Аҳли авом бу фикрингизни уқмас. Сиз унда динга иҳонат қилгансиз. Ўзга фикрга ўрун йўқтур. Сиз дебсизки:\nБа ҳоли ҳиндуяш баҳшам Самарқанду Бухороро.\n-Бале, шундоқ,-дедилар Ҳофиз итоат ила.\n-Мен бу кентларни обод қилмоққа саъй-ҳаракат қилғоним ҳолда, сизнинг осонгина, биргина хол учун ҳадя этуб юбормоғингиз ажаб ҳолдур.\n-Эй амири фотиҳ, сиз - подшосиз. Мен эрсам шоирманки, қалбим ғоят кенгдир.Кўнглум ром этилур экан, икки шаҳар эмас, дунёни инъом этгумки, шу боис ҳам кўруб турганингиз - фақирдурмен. Ҳотамтойлигим мени шу куйга солди.\n-Дуруст. Сиз ўз ашъорингизда ёдлаган Самарқанду Бухорони кўрушга майлингиз борми?\n-Эй амири фотиҳ, йигитлик чоғимда Самарқанд ва Бухорони кўрушлик орзусида бўлур эдим. Эмди қаридим. Сафарга чиқсам, мақсадга етолмай ўлуб қолишим мумкин. Етиб борғоч ҳам юртим Шерозни кўролмай қолмоғим эҳтимоли бор.\n-Эй Шамсуддин Муҳаммад, сиз Шероздан бошқа жойни кўрмаганингиз учун тасаввур қиласизки, Шероздан гўзалроқ жой дунёда йўқ деб. Сизнинг Шерозингиз менинг Самарқандимга қараганда кичик, аҳамиятсиздир. Самарқанд илгаридан тортиб дунёнинг гўзал шаҳарларидан эди. Сизнинг Шерозингизда биргина каттароқ жомеъ, олтитагина масжид воқе бўлса, Самарқандда икки юздан зиёдроқ жомеъ масжиди мавжуддир.\nШамсуддин Муҳаммад Самарқандга бормоққа ризолик бермадилар. Бу одам зикр этилмиш байт туфайли Амир Темур назарларида муртад кўринишида бўлса-да, унинг аҳволини фақирликдан чиқариб, фаровон ҳаёт кечурмаклари учун бир минг динор тилла бердилар.\nАмир Темур Кўрагоннинг улуғ фазилатларидан бири - Тангри раҳматига етган фозиллар хотирасини ҳамиша шарафлаганлар. Туркистон шаҳрида қад ростлаб турган Аҳмад Яссавий мақбаралари фикримиз далилидур. Бу мақбара ҳазрат Соҳибқирон амри билан қад ростлаган.\nМуаррихлар дерларким: Амир Темурнинг Хуросонга келишида уч нуқта бор эди. Бири - Нишопур тасарруфи, иккинчиси - Сабзавор тасарруфи, учинчиси эса Бушравия шаҳрини кўрмак эди. Бушравия халқининг аҳли илмлардан эканликлари, донишмандлари ҳам пешона тери тўкуб маош ўткузиши каби таърифларни ҳазрат Соҳибқирон эшитиб эдилар. Темур Кўрагон Тус шаҳрида икки ҳафтани ўткуздилар. Шунда ёшликларидан тортиб шеърларини ўқуб юрган Фирдавсийнинг Тусда дафн этилганлари хотиралариға келди. Унинг вафотида рофъазийлик шуҳрати борлиги учун мусулмонларнинг қабристониға кўмдуришмаганмиш, деб эшитиб эдилар. Бу сўзларни таҳқиқ қилмоқ учун у зотнинг қабрларини кўрмоқни ихтиёр этдилар. Мусулмонлар тарафдан мувофақат бўлмоғи учун ўз боғиға дафн қилғон эмишлар, деган сўзларнинг рост-ёлғонини билмак учун Фирдавсийнинг боғига бордилар. У ерда боғдин асар кўрунмади. Фақат ўтлар ўсуб ётғон вайрона эрди. Ердан бир озгина кўтарилиб турган туфроқ тўдасини «Шу Фирдавсийнинг қабри»,-деб кўрсатдилар. Вайрон бўлуб ётғон қабрни Тус халқи бирор тош қўюб белгиламаганлиги, агар рофъазий бўлса ҳам, улуғ шоирнинг қабри бундай матрук ва маҳжур қолиши Ҳазрат Соҳибқиронни бир хийла хаёлотга олиб кетди. Дарҳол амр қилдиларки, қабрнинг устиға тош териб, қабр эканлиғини билдириб қўйғайлар.\nЎша йили бир сабаб билан Сабзавор ҳаракати тўхтатилди. Орадан фурсат ўтуб Сабзавор тасарруфи мақсадида йўлга чиққанларида яна Тус шаҳрида Фирдавсий мозорига қўйилган тошни мушоҳада қилмоқға бориб, бу тошга арабча қилиб шоир исм-насабларининг ёзилганини кўрдилар. Дедиларким: «Фирдавсий ўз шеърларини форсий тилда тараннум этқон эрди, ёзув ҳам форсийда бўлмоғи даркор...»\nБу лавҳалардан аён кўринарким, Ҳазрат Соҳибқирон уламоларнинг хотираларини шарафлаб, шуаро ва фан аҳлини мусулмон ё кофир демай, иноят қилур эдилар. Айниқса ўз мамлакатларидаги аҳли назм, аҳли илмга беадад мурувват кўрсатиб эдилар. Дер эдиларким: «Билингким, ҳар бир истеъдод Тангри таоло томонидан берилган атоёлардандир. Аммо сиз уни тарбия қилмоғингиз лозимдур.»\nМуаррихлар гувоҳлик берарларки, Ҳазрат Соҳибқирони акбар тил ва адабиёт равнақига ҳам бевосита, ҳам билвосита таъсир этганлар. Шарофиддин Али Яздийнинг айтишларича, амир Темур бош девонида «Манзумаи турк» асари тузилган, асар ёзилаётганида унинг лавҳаларини Темур Кўрагони сафдар шахсан ўқуб, тузатган, таҳрир этган эканлар.\nАввал зикр этганимиз ҳазрат Алишер Навоий ёзганларидек, Соҳибқирони акбар даврларида туркий тил ва адабиёт мислсиз равнаққа етиша бордиким, буни ўнлаб туркигўй шоирларнинг ижоди исбот этади. Ҳукмдорнинг меҳр-муруввати қанотлари остида тил ва адабиётнинг гуркираб яшнаши табиий бир ҳолдир. Бу даврдан эътиборан туркий адабиёт мазмунан ва шаклан ортиқ ривожланди ва бадиий асарларнинг турлари кўпайди. Назмнинг фард, рубоий, туюқ, қитъа, ғазал, мураббаъ, мухаммас, мусаддас, қасида, маснавий турлари, насрнинг муарро, муражжаз ва мусажжаъ турлари янада кўпроқ қўллана бошланди.\nСоҳибқирон ва у зотдан кейинги темурийлар даврида туркий олий даражадаги тилга айланди ва кўплаб моҳир туркигўйлар вужудга келди. Фикрнинг далили учун Мавлоно Ҳожи Абулхасан, Наъимий, Тархоний, Нозукий, Лутфий, Яқиний, Отойи, Муқимий, Латифий, Саккокий, Мирзо Ҳожи Суғдий, Мавлоно Билол, Муҳаммад Алий, Мирзо Алийбек, Мавлоно Осафий...ларнинг номларини эсламакнинг ўзи кифоя. Улар битган сатрлар-чи? Дейлик, Мавлоно Осафийдан:\nЮз балолар кўрдум ул ором-и жондин кўрмадум,\nИкки кўзумдин йамонлиқ кўрдум, андин кўрмадум.\nЁҳуд Мавлоно Яқинийдан:\nОҳким, жонимға еттим йори нодон илгидин,\nДоду фарйод ул жафочи офати жон илгидин.\nГарчи Амир Темурнинг шеър битганлари хусусинда маълумот йўқ эса-да, авлодлари - темурий шаҳзодалар, маликалар орасида шоир ва шоираларнинг кўплиги маълум ва машҳурдир. Абобакр Мирзо, Ҳалил Султон, Бойсунғур Мирзо, Саййид Аҳмад Мирзо, Фаридун Ҳусайн Мирзо, Султон Масъуд Мирзо, Султон Алий Мирзо, Абулғозий Султон Ҳусайн Баҳодурхон, Захириддин Бобур, Зебуннисо бегим, Гулбадан бегим... Шарафли ҳадисда таъкид этилганидек, яхши одатлар, хусусан, муҳаббат ва эзгулик ҳам қондан қонга, яъниким авлоддан авлодга ўтар экан. Шаҳзодалар ва маликалардаги адабиётга муҳаббат ҳам эҳтимол шундан бўлса ажаб эмас.\nТемурий шаҳзодалар орасида назм чўққисига етганлардан бири - шубҳасиз Заҳириддин Муҳаммад Бобурдир. У муборак зот ўзларининг узоқ йиллик машаққатли курашлари, сафарлари мобайнида ҳам шеърдан узоқлашмадилар.Муаррихлар дерларким, шох Бобур ҳатто фармонлари ҳошиясига ҳам баъзан байт битар эканлар.\nМирзо Бобурнинг «Бобурнома» асари фақатгина жўғрофий ёки тарихий нуқтаи назардан эмас, балки тил ва адабиёт тарихига оидлиги билан ҳам бебаҳо хазинадур. Аввало бу асарда Мирзо Бобур туркий тилнинг насрдаги беқиёс даражадаги имкониятларини намоён этганлар. Ундан ташқари тарихий шахслар хусусинда сўз кетганида унинг адабиётига бўлган муносабати албатта зикр этилганким, кўпгина шаҳзодаларнинг ва умароларнинг назмда қалам тебратганларини айнан шу асардан билса бўлур.\n«Ҳусайн Бойқаро... табъи назми бор эрди. Девон ҳам тартиб қилиб эрди. Туркий айтур эрди. Тахаллуси «Ҳусайний» эрди. Баъзи байтлари йамон эмасдур, вале Мирзонинг девони бир вазндадур.»\n«Бойсунғур Мирзо. Султон Маҳмуд Мирзонинг иккинчи ўғлидур. Настаълиқ хатини хейли хўб битур эрди. Шеърни ҳам тавра айтур эрди.\nСамарқандда Бойсунғур Мирзонинг ғазаллари онча шоеъдурким, кам уй бўлғай эдиким, Мирзонинг ашъори ул уйда бўлмағай эрди.»\nТемурий шаҳзодаларнинг аҳли таъби умаролари ҳам назм гулшанини бойитганлар. Бобур Мирзо темурий шаҳзодалар хусусинда сўз юритар эканлар, умароларнинг шакл-шамойили ҳам қаламга оладилар. Хусусан, Султон Аҳмад Мирзонинг умароларини шундай таъриф этадилар:\n«...Яна бири Аҳмад Ҳожибек эрди. Хуштаъб ва мардона киши эрди. «Вафоий» тахаллус қилур эрди. Соҳиби девон эрди. Шеъри йамон эрмас эрди.\nМир Алишер Навоий Ҳирийдин Самарқандға келган фурсатлар Аҳмад Ҳожибек била бўлур эрди.\nЯна бири Дарвишбек эрди, Таъби назми бор эрди. Мусиқий илмидин бохабар эрди, соз ҳам чолур эрди.»\nСоҳибқирони акбар авлодларига фақат мамлакатни эмас, қалам аҳлига бўлмиш меҳрни ҳам мерос қилиб қолдириб кетган эканлар. Айтурларким, Мир Алишер Навоий ҳазратлари «Хамса»ни ёзиб тугатиб, Ҳусайн Бойқарога тақдим этганларида подшо шоирни «пирим» деб атаб, оқ отга ўтқазганлар. Шоир оқ отда, подшо пиёда Ҳирот кўчаларидан ўтган эканлар. Ҳусайн Бойқаро шоирга бўлган меҳрларини шу тарзда ифода этган эканлар. Бу воқеани рамзий маънога кўчирсак, темурийлар даврида адабиёт ана шундай эъзозда бўлган ва ана шу эъзоз туфайли ҳам ўзбек адабиёти жаҳон маданияти тарихининг шоҳсупасига кўтарила олган.\nДунё кўп ҳукмдорларни кўрди. Дунёни вайрон қилганлар ҳам кўп бўлди. Обод қилганлар эса саноқлидур. Ана шу саноқлилар сардори ҳазрат Соҳибқирони акбар эканликлари шубҳасиздир. Ажнабий муаррих Херман Вамбери дерки:\n«Темур Осиёнинг ҳамма қисмидан ҳадсиз-ҳисобсиз хазина ва бойлик йиғди, лекин уларни хасис одам каби сақламади. Буни биринчидан, саройининг бой ва ҳашаматлилиги, иккинчидан эса ҳам ўз қароргоҳини, ҳам ўз шаҳрини безаб турувчи ғоят улкан ва муҳташам бинолар қурдиргани исботлайди. Шунинг учун ҳам Темурни Чингизхон билан бир қаторга қўйиб уни ёвуз, ўзбошимча, мустабид ҳоким деб атовчиларнинг фикрлари икки томонлама хатодир,»\nАфсусларким, ўтмиш жамият халқ онгига ана шу икки томонлама хато фикрни сингдирмоқчи бўлди. Не шодким, ўтмиш жамият бу хато фикрларини ўзи билан бирга кўмилмиш қабрига олиб кетди.\n«Ясугай Баҳодурнинг ўғли туғулғонда қўлу мушти қонли эрди. Яна шуки, муштида бир кафт қотиб қолғон қон бор эрди. Бу шундан далилким, вақт ўтиши билан замон аҳлини қатл этур, кўплаб подшоларни аёқ ости қилур, Худодан бошқа ҳамма унинг қўл остида хор бўлур. Унга Темучин деб исм бердилар. Сўнгра уни Чингизхон атадилар.»\n«Амир Темур Соҳибқирони акбар туғилаётганларида ҳар тўрт мусалласа улуғ юлдузларидан ҳар бир мусалласада ўн икки бор қайтиб қирон қилғон эрди. Шу сабабдин ҳам ҳакимлар у зотни «Соҳибқирони акбар», яъниким, бахти кулғон, бахтли соатда туғилғон деб номладилар.»\nШукрларким, бахтли соатда туғилғон инсон улғайгач, бахти кулғон халққа подшоҳ бўлди.\nЗамон шамоллари неча довруқли номларни ғуборга кўмиб ташлади. Неча номлар тарих саҳифасига қора билан ёзилди. Замонлар неча табаррук номлар юзига қора чапламоқни ихтиёр этдилар. Аммо балчиқ чаплагани билан дуру гавҳар ўз қимматини йўқотмагани, олтин эса зангламагани каби бу номларни халқ қалбида ардоқлаб асради. Ҳазрат Соҳибқирони акбар Амир Темур Кўрагони сафдарнинг муборак номлари шулардан биридир. Валлоҳи аълам.\nМуножот: Йа, роббимиз Аллоҳ! Фоний дунё саодатини инъом этган бу бандангга боқий дунё саодатини ҳам бергайсан. Омийн!


«Меҳнат фахрийси» кўкрак нишонлари топширилди - Халқ сўзи\n12:22 20 Апрель 2018 Жамият\nДавлатимиз раҳбарининг 2016 йил 28 декабрдаги “Ўзбекистон фахрийларни ижтимоий қўллаб-қувватлаш “Нуроний” жамғармаси фаолиятини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги Фармонига мувофиқ таъсис этилган “Меҳнат фахрийси” кўкрак нишони билан мамлакатимизнинг иқтисодиёт, ишлаб чиқариш, илм-фан, маданият, таълим, соғлиқни сақлаш, юриспруденция ҳамда бошқа соҳаларида кўп йиллар давомида ҳалол ва самарали меҳнат қилган нафақа ёшидаги юртдошларимиз, шунингдек, ишламайдиган, ҳаётини оилалар мустаҳкамлигини сақлаш, фарзандларимизни жамият олдида масъулият, миллий ҳамда умуминсоний қадриятларга, катталарга ва ёш авлод вакилларига ҳурмат, она-Ватанга муҳаббат, истиқлол ғояларига садоқат руҳида тарбиялаш ишларига бағишлаб, жамиятимизда ҳурмат қозонган оналар тақдирланади.\nЖорий йилда республикамиз бўйича жами 873 нафар кекса авлод вакили кўкрагини ушбу юксак нишон безади.\n— Ҳар ким кексайганда умр бўйи қилган меҳнатлари роҳатини кўрсин экан, — дейди I даражали “Меҳнат фахрийси” кўкрак нишони соҳибаси Муборак Юнусхўжаева. — Кишининг кўнгли кўтарилиб, руҳи тетиклашади. Юртимизда биз, нуронийлар мана шундай бахтга муяссар бўлаётганимиздан беҳад мамнунмиз.\nТадбирда Ўзбекистон Республикаси Бош вазири ўринбосарлари — Ўзбекистон фахрийларининг ижтимоий фаолиятини қўллаб-қувватлаш “Нуроний” жамғармаси Васийлик кенгаши раиси Қ. Акмалов, Ўзбекистон Хотин-қизлар қўмитаси раиси Т. Нарбаева сўзга чиқди.


ЁМОН ҚЎШНИ — Nargis.uz\nСовчиларга рози бўлишдан олдин, Шариф ишонган дўсти Бахромга қўнғироқ қилишга жазм қилди. Қизи Шахнозага келган совчилар Маъруфжонни роса мақташган эди. Аммо ўзбекчиликда суриштирмай қиз бериш, кейин бир умр пушаймонга кўмилиб яшаш, дегани.\nГўшакдан дўстининг таниш овозини эшитиб Шариф жилмайди. Улар Бахром билан синфдош ўртоқ. Ҳаёт жуда қизиқ нарса. Уларни мактабдан сўнг 20 йилга айирди-да, сўнг яна учраштирди. Бахром Шариф ишлайдиган корхонага бўлим бошлиғи бўлиб келганида, иккаласи йўлакда учрашиб қолиб, қучоқлашиб кўришишди. Шундан бери Бахром билан яхши-ёмон кунида бирга.\n-Э, бормисан ўртоқ. Ўзим қўнғироқ қилмасам дўстинг борлиги ҳам эсинга ҳам келмайди.\n-Яхшимисан Шариф, уйдагилар тинчми?\n-Ҳа тинч. Шу десанг тўй бошлаб қўйдим, сендан берухсат. Шахнозга совчи келган эди. Йигит билан бир гаплашсам девдим. Ундан олдин оиласини бир суриштириш керак.\n-Кимни боласи экан? Қаердан?\n— Гулзордан. Отасининг ўзини фирмаси бор экан, онаси ўқитувчи. Ҳар қалай зиёли оилага ўхшайди. Бирга бориб, маҳалла раисидан, қўни-қўшнилардан суриштирсак девдим. Кўп йилдан бери раҳбар бўлиб ишяпсан, одамнинг кимлигини бир қарашда билиб олишингни бизга келганингдаёқ сезувдим.\n….Шариф аёли манзилни ёзиб олган қоғозчани Бахромга узатиб, тўғридаги савлат тўкиб турган кўпқаватли уйни кўрсатди.\n-Мана шу дом, адашмасам. Қани юрчи?\nКўп қаватли уй атрофига қатор қилиб экилган дарахтлар иссиқда жонга ҳузур бағишлайди. Текис йўлак четларида барқ уриб ўсган райҳоннинг ифори, озгина шабадада ҳам димоққа гуп этиб урилиб, Шарифга доимо қўлларидан райҳон иси келиб турган момосини эслатди. Дарахтлар тагига қўйилган ёғоч курсилардан бирида ўтирган, қўлидаги уяли алоқа телефони орқали бировга зарда билан гапираётган, 65 ёшларни қоралаб қолган одамни кўриб, унинг олдига боришди.\n-Ассалому алайкум отахон, яхшимисиз? Соғлиқларингиз яхшими?\n-Ваайлайкум.. Сизларни танимай турибман.\n-Отахон, шу домда турасизми?\n-Ҳа, нима эди?\n— Шу ерда Маъруфжон Хуррамов деган йигит тураркан. Отасининг исми Исмоилбек. Ўзининг фирмаси бор….\n-Ҳа, уларми? Танийман… танийман. Бўлмағур оила.\nШариф ҳайрон бўлиб Бахромга қаради.\n-Отахон, нега ундай деяпсиз? Бизга яхши, зиёли оила дейишганди.\n-Нима? Шу ёшимда мени ёлғончига чиқараяпсизларми? Исмоилнинг оёғи ердан узилганига анча бўлган. Пулдан бошқа атрофда ҳеч нарсани кўрмайди, бировга ёрдам берай демайди. Маҳалла -куйга аралашмаса, пулини сассиғига чидай олмай кўчадан бери келмаса. Қачон қарама ишдан ярим тунда келади, мошинасининг овозига уйқум ўчиб кетади. Айтишларича, Юнусободда яна битта хотини бор экан. Ўшаникидан кеч қайтар экан. Боласиям ўзига ўхшаган. На салом беришни билади, на одобни. Қайсидир институтни битирди дейишувди, ҳозир отасининг қўлтиғига кирган. Бунинг бурни ҳам осмонни тирай бошлаган, оёғи остини кўрмайдиган бўп қолган. Нашаванд. Бир неча марта милисага ҳам тушиб чиқди. Отасини пули кўпда, дарров чиқариб олишди. Гапимга ишонмасаларинг люб-бой одамдан сўранглар. Юз фоизга тасдиқлаб беради айтганларимни. Ўзи сизларга Исмоил нима учун керак бўп қолди?\n-Ўзимиз, шундай. Бирга ишламоқчи эдик. Майли отахон, раҳмат. Айтгандай, уйни каттаси борми, қаерда туради? деди Баҳром асабийлашаётган Шарифни секин биқинига туртиб қўйиб.\n-Каттаси?! Менда каттаси… Нима эди? Деди курсида ўтирган одам менсимайроқ уларга қараб.\n-Шу уйни домкоми сизми? деб қайтадан сўради Баҳром.\n-Э, бундоқ тушунтириб ўзбек тилида гапирмайсизми? Ўзига ярашмаган ҳолда ғалати кулди бояги одам. – Уйни каттаси дейсизлармией….Домком де, олам гулистон. Домком ҳув анови подъезднинг иккинчи қаватида туради. Чап томонидаги эшик. Мани гапимни у ҳам тасдиқлайди.\n-Баҳром, шу одамнинг гапи рост бўлса, қизимнинг ҳаёти дўзахга айланадику. Шариф қўлидаги машинанинг калитини асабий айлантириб, ўртоғининг қулоғига шивирлади.\n-Шариф, бирдан хулоса чиқармагин. Шу чолнинг нигоҳи менга ёқмади. Жуда ҳам қарашлари бежомией. Башарасидан заҳар томиб турибди. Юр, яхшиси домкомга учрашайлик. Шу ерда яшаётган оилаларни яхши билса керак, ҳарқалай. Агарда у ҳам бўлажак қуданг ҳақида яхши гап гапирмаса, ночора?! Ҳали қизингни фотиҳасини қилмадингку, балки ҳаммаси яхшиликка бўлар.\nТўқ жигарранг эшкнинг қўнғироқ тугмачасини босишлари билан ичкаридан “Ким у?” деган эркак овози эшитилди. Орадан бир дақиқа вақт ўтар ўтмас эшик қия очилиб, устига енгил спорт кийимини кийиб олган, елкасига сочиқ ташлаган, тўлароқ одам кўринди.\n-Ассалому алайкум, келинглар… Э, э, Шарифмисан? Қайси шамол учирди? Мени қандай топдинг?\nТаниш овоз, жуда ҳам таниш чеҳрани кўриб, Шариф турган жойида каловланиб қолди.\n— Жўрабек, ўзингми?\nБаҳром нотаниш одамни қаттиқ қучоқлаб олган дўстига қараб, унинг орқасида нима дейишини билмай турарди.\n-Айтгандай Баҳром, таниш. Бу менинг қуролдошим, жонажон дўстим Жўрабек. Қуролли кучлар сафида бирга хизмат қилганмиз. Вақтнинг тез ўтишини қарая, ҳамон ўша ўша. Аммо бир оз тўлишибди, холос. Шариф дўстининг қўлини қўйиб юбормай, Баҳромга.\n-Қани? Қани, уйга киринглар. Аксига олиб хотин ҳам болалар билан Фарғонага, энасини кўргани кетувди-я. Аммо ҳеч қиси йўқ, бир ўзим қўлбола ош дамлайман. Бир отамлашайлик. Кўришмаганимизга ҳам неча йиллар бўп кетдией. Жўрабек меҳмонларни ичкарига таклиф қилиб, ўзи ошхонага йўналди.\n-Жўрабек, тўхта. Ҳеч нарса керак эмас. Бўлди, сени топдим, энди бошқа куни албатта отамлашамиз. Биз бошқа иш билан келган эдик, деди Шариф диванга ўтириб. –Қани “Омин, илоҳим юртимиз тинч, фаровон бўлсин, топган тутганинг тўйларга буюрсин”. Уччовлон юзларига фотиҳа тортишди.\n-Тинчликми, Шариф. Сен мени бу ерда яшашимни билмасмидинг? деб сўради Жўрабек столдаги ширинлик солинган ликопчаларининг устидаги докани олиб.\n-Тўғрисини айтсам, йўқ. Аммо сени топганимдан жуда ҳам хурсандман. Шу десанг тўй бошламоқчи эдим, қизимни узатмоқчиман. Шу домда турган Исмоилбек деган одамнинг Маъруфжон деган ўғлидан қизимга совчи келувди. Энди биласан, ўзбекчилик… Насли- насаби ким, қандай оиланинг боласи…? Бир суриштирайлик деб келгандик. Аксига олиб, домни пастида ўтирган одам уларни “яхши оила эмас”, деди. Шу гап ростми? Шариф қуролдош дўстининг юзига тикилди.\nБу орада чой дамлаб келган Жўрабек, чойни қайтариб, чой солинган пиёлани аввал Баҳромга, кейин Шарифга узатди.\n-Исмоилбек тўй бошлабдида. Хурсандман. Ёшлар бахтли бўлишсин, илоҳим. Жуда яхши… жуда яхши оила. Зиёли. Маҳаллага, домдагиларга доимо қайишади, ҳаммага қўлдан келганича ёрдам беради. Ўғли ҳам ўқиган, адашмасам отаси билан бирга ишлайди.\nБахром Шарифга маъноли қараб қўйди.\n— Пастдаги қўшнингиз билан гаплашганимизда, у бизга мутлақо бошқа нарса айтдилар. Маъруфжон нашаванд, отаси –хотинбоз экан…\n-Нима? Жўрабек, ойна олдига бориб пастга қаради.\n-Ҳа, тушунарли. Ўзларинг ҳам одамига йўлиқибсизларда. Одамизот ёши ўтса ҳам ҳам ўзгармас экан. Афсус, ана шундай одамлар сабабли ёшларнинг бахти очилмайди, “пишиб” қолган маслаҳат ош тарқалиб кетади. Шунинг учун ҳам суриштирганда битта одамни гапига ишониб қолмаслик керак. Бир йил олдин тўғримдаги қўшним қиз чиқарди. Қизи бирам чиройли, одобли, тарбия кўрган, ўқиган қиз эди. Беришдан олдин роса суриштиришди. Аммо куёвнинг айбини бирорта ҳам қўшни андиша қилиб айтмаган. Куёв ғирт безори, бунинг устига нашаванд экан. Бунинг ҳаммаси тўйдан кейин аён бўлди. Ўртада ёш келинчак бахтсиз, ота онаси эса қўлида боласи билан уйга қайтиб келган кизининг дардига малҳам бўла олмай ҳалак, эндигина тўғилган гўдак отасиз, етим қолди. Шунинг учун суриштиргандаям яхшилаб, бир неча яқинлари, қўшнилари, керк бўлса ўқиш жойи, ишхонасидан сўраш керак. Чунки қўшнилар ичида ҳам турли хил одамлар бор. Сал бир- бирини кўнглини оғритган бўлса, яхши оилани қасддан ёмонлаши мумкин. Собир акага ўхшаган ичи қора одамлар эса бировнинг яхши кунини кўра олмайди, ёмон кунига қувонади. Оз бўлсада бундай одамлар учраб туради, афсус. Маъруфжонга келсак, кўнгилни тўқ қилиб, қизингни бераверинг. Жуда ҳам яхши оила. Худо хоҳласа қизинг албатта бахтли бўлади.\n-Э, бу Собир ака деганинг ичимга ғашлик солган эди, қара сени учратганим яхши бўлди. Барча ғуборларим тарқалди, сени кўриб эса кўнглим тоғдай кўтарилди. Майли Жўрабек, биз энди турайлик. Қани бир омин қилчи. Шариф жилмайиб дўстига қаради.\n-Э, йўқ. Бунақаси кетмайди. 20 йил деганда учрашдигу, сени қуруқ, шундай қўйвора олмайман. Битта ош дамлайман. Кейин кетасизлар. Жўрабек фотиҳага қўл очган Шарифнинг қўлини туширди.\n-Ака, бизга рухсат беринг. Худо хоҳласа Шарифжон алоҳида келади, Ҳозир ишларимиз бор эди, деди Баҳром ўртоғининг иккиланаётганини кўриб.\n-Афсус.. Бир бирга хизмат қилган кунларни эслардикда, жўра. Баҳонада сиз билан ҳам яқиндан танишиб олардик. Аммо начора, фақатгина тез кунда қайта учрашиш шарти билангина сизларни қўйиб юбораман. Қани Баҳромбек сиз айтинг\n-Илоҳи омин, шу хонадонда тўйлар бўлсин, бизнинг ёшларимиз ҳам қўша қаришсин. Илоҳи омин.\nЖўрабек Шариф билан Баҳромни кўчага кузатиб чиқар экан, ҳамон сояда курсида ўтирган Собир акани кўриб, олдига борди.\nСобир ака, уялмайсизми ёлғон гапиргани? Соч-соқолингиз оқарса ҳам, ичи қоралигингиз қолмади, қолмадида. Буларга нима дедингиз?\n-Нима дебман? Тўғрисини айтдим. Ё, нотўғри гапирибманми? Собир ака ҳаво салқин бўлишига қарамай, румолчаси билан терлаган пешонасини артди.\n-Э, суф сизга, жахли чиққанини яшира олмай Жўрабек.- Ахир кичик қизингизни узатганингизда шу Исмоилбек ҳомийлик қилмаганмиди? Тўйда қазили ош еганингизда, қон босимингиз кўтарилиб, мазангиз бўлмаганида Исмоилбек “Тез ёрдам”ни чақирттириб, сизни кўтариб машинага олиб чиқмаганмиди? Маҳалла гузаридаги болалар майдончасини ҳам Исмоилбек қуриб бермадими? Ўғли Маъруфжон саломни канда қилмайди, отаси бўлмаса маҳалланинг тўйи борми, ҳашарими доимо қатнашади. Бирор марта бу болани наша тугул, сигарет чекканини ҳам кўрмаганман. Исмоил эса ўзининг аёлидан бошқасига қарагани йўқ. Уйим жойим дейдиган эркаклардан. Ёшингиз ҳам бир жойга бориб қолди. Бировнинг ғийбатини қилгандан кўра охиратни ўйлаб, тоат-ибодатни бошласангиз бўларди…\nШариф билан Баҳром Жўрабекка миннатдорчилик билдириб, қучоқлашиб, хайрлашишди. Машинада кетишар экан, Бахром ҳануз ўйчан йўлга тикилган Шарифнинг елкасига қўлини қўйди.\n-Эҳ, ўртоқ. Айтдимку дарҳол тушкунликка тушма деб. Бежиз боболаримиз “одамнинг оласи ичида” демайди. Анови Собир деганини қара. Туридан гўри яқинлашиб қолган-у, шунда ҳам бировга яхшилик қилай демас экан. Бундай одамлардан Аллоҳимнинг ўзи асрасин. Тўйни бошлайвер, худо ҳоҳласа мана биз хизматда-да. Аммо тўйда албатта анови ўртоғингга бир тўн қарз бўлдинг. Шу киши бўлмаганида, бир одамнинг номини ёмонотлиқ қилиб, кетаверар эканмизда.\nҚуролдош дўстини топганидан хурсанд бўлсада, ҳамон Собир аканинг гаплари қалбига шубҳа соя солган Шариф дўстига жилмайиб қаради.\n-Шуни айт ўртоқ. Аммо ота боболаримизнинг яна бир гапи бор. “Яхши уй эмас, яхши қўшни ол” деган. Яхшиямки, қўшниларимизнинг ҳаммаси яхши.\nИккаласи енгил тин олиб, баробар кулиб юборишди.\nАввалгиси: ИЖТИМОИЙ- СИЁСИЙ ЖУРНАЛИСТИКАДА ҚАЛАМ ТЕБРАТАЁТГАН ЖУРНАЛИСТЛАР ДИҚҚАТИГА!\nНавбатдаги:ЖУРНАЛИСТ КАСБ ОДОБИ МАСАЛАЛАРИ ёки Ўзбекистон журналистлари касб одоби кодекси қачон қабул қилинади?


Араб давлатлари лигаси (АДЛ) Ливаннинг ташкилотдаги аъзолигини тўхтатмоқчи эмас. Бу ҳақда АДЛнинг Россия Федерациясидаги вақтинчалик вакили Малик Мусли «Россия сегодня» халқаро ахборот агентлигининг матбуот-анжуманида маълум қилди.\n«Саудия Арабистони Ливаннинг Лигадаги аъзолигини тўхтатишни талаб қилса, мен шуни айтишим мумкинки, бу деярли истисно қилинган. Тегишли механизмлар бор, сабаби Лига – бу қатор давлатлардир, шунинг учун бу мамлакатлар масалани ҳал қиладилар. Ливаннинг аъзолигини тўхтатиш режаси ҳам, бундай истак ҳам йўқ», - дея хабар берди Мусли.\nЛиван бош вазири Саад Ҳаририй, 4 ноябрь куни, Ар-Риёдда бўлиб турган пайтида бош вазир лавозимидан истеъфога чиқиши ҳақида маълум қилди. У «Ҳизбуллоҳ» шиалар ҳаракати ва Эронни Ливан ҳамда араб дунёсида нафрат қўзғашда айблаб, ўзига суиқасд қилишга тайёргарлик кўришаётганини билиб қолгани ҳақида айтди.\n«Ҳизбуллоҳ» ҳаракати етакчиси Ҳасан Насруллоҳ Ҳарирининг истеъфоси сабабларини Саудия Арабистонидан излаш кераклигини маълум қилган бўлса, Эрон Ташқи ишлар вазирлиги Ҳарирининг айбловларини асоссиз деб атади. Насруллоҳ, шунингдек, Ар-Риёд Ҳаририни истеъфога чиқишга мажбур қилгани ва эҳтимол уни Саудия Арабистонида мажбуран ушлаб турган бўлиши мумкинлигини маълум қилди.\nЛиван Араб давлатлари лигаси


Назар Эшонқул. Абдулла Орипов | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа МатбуотҲозирги давр матбуотиНазар Эшонқул. Абдулла Орипов\nАбдулла ака, шубҳасиз, ХХ аср ўзбек адабиётининг бармоқ билан санарли номаяндаларидан биридир. Унинг шеъриятида Ойбекка хос нозик поэтик ташбеҳ, Чўлпонга хос ҳиссиёт, Ҳ.Олимжонга хос жўшқинлик, Ғ.Ғуломга хос донишмандлик уйғунлашиб, 60-йилларда ўзбек шеъриятини одам қалби билан баробарлашган поғонага кўтариб қўйди. Давр асалари замонидан нарига ўтмай, ўз аксига маҳлиё бўлиб, чувалашиб-ўралашиб ётиши мумкин. Адабиёт Худо томонидан берилган шундай инъомки, у қачон замон билан ўралашиб қолса, замоннинг ёлғонлари билан ўралашиб қолса, одам қалбидан узоқлашади, дарддан, ҳақиқатдан узоқлашади. Бу аксиома. Шу сабабли қайси тузум, шоҳ адабиёт жиловини ўзимнинг қўлимда ушлаб тураман деган бўлса, адашган. Шўро тузуми шуни истади. Аммо адабиётнинг юксаклиги инсон кўнгли, миллат кўнгли билан ўлчанади. А.Орипов шеъриятни кўнгил қадар кенгайтирди, миллат шаъни қадар юксалтирди ва ҳар қанай туйғу, ҳис, ташбеҳда миллат қалби ётишини кўрсатиб берди. Биз 60–70-йиллардаги хоҳлаган ўта интим шеърни олсак ҳам унда миллатга хос кечинмаларни, миллатга хос дардни кўрамиз. Мен билмадим, биз шеърни мутоалла қила бошлаган замонлардан илгари фандай эди, аммо биз мутолла қила бошлаган А. Орипов шеърлари миллатга дахлдор эди. Унда ўша даврнинг кечинмалари, дардлари, ҳиссиётлари ясатнибю ётарди. Биз матбуотда ўқимаган кўнгил ва миллат ҳақиқатларинии бу шеърлардан ўқиб англардик. Шубҳасиз, 70–8-йиллар адабиётга кириб келган авлоднинг танглайини А.Орипов шеърлари кўтарди. Абдулла аканинг 60–7-йилларда ёзилган аксар асарлари ёзилган пайтидаёқ мумтоз шеърга айлана бошлаган. Агар Абдулла ака кейинчалик мутлақо ёзмай қўйганда ҳам, ўша шеърлар Абдулла Ориф деган шоирнинг мартабасини ҳозиргидан заррача бўлсин пасайтирмасди.\nМен 1979 йили биринчи марта Абдулла Орифнинг «Йиллар шамоли» (адашмасам, шундай номланарди) номли китобини тасодифан олдим. Кейин шу китобнинг барча шеърларини ёд ҳам олдим. Шеър ёдлашга иштиёқим бўлмаган. Аммо мени бу шеърлар ёд олишга мажбур қиларди. Ўша пайти китобдаги шеърлар таъсирида яшадим, баъзан шеърлар ҳам ёздим. Аммо вақтида Абдулла Ориф бўлолмаслигимни билганман. Менга ўхшаб Абдулла ака таъсирида шеър ёзиб, адабиётда бирон мисра ҳам қолдиролмаганлар ҳозир ҳам бор. Уларнинг соқоллари оқариб қолган бўлса ҳам, ёзган шеърларини ўзиники деб ўйласа ҳам, барибир, бу шеърлар Абдулла Орифники экани билиниб қолади. Шеърдаги туйғулар, қарашлар, ташбеҳлар, сўз ишлатишлар, оҳанглар ўзини фош қилиб қўяди. Абдулла ака каби буюк истеъдодларнинг адабиёт ривожига қўшган улкан ҳиссаси сал заифроқ, лекин туппа-тузук истеъдодларни ютиб юбориш экани ҳам бор гап. Қанчадан-қанча шоирлар Абдулла Ориф каби ёзаман деб адабиёт кўчасида чанги ҳам кўринмай кетди. Ҳалигача алданиб юрганлари қанча. Начора, буюк истеъдодларнинг қисмати шундай: буюк улуш қўшади, яна кўплаб истеъдодларни (тўғрироғи, истеъдод бор-у, аммо ўзига ишонмаганларни) адаштириб юборади.\nБуюк деган атамани кўпам ишлатгим келмайди. Аммо Абдулла акани «буюк истеъдод» деб бемалол аташга ҳеч нарса монелик қилмайди. Истеъдод сифатида ҳар қандай сифатлашларга бош берадиган асарлар ёздики, бу ўзбек адабиётининг ХХ асрдаги ёрқин намунаси бўлиб қолди.\n← Аввалги Аввалги Назар Эшонқул. Борхес\nКейинги → Кейинги: Назар Эшонқул. Ҳам ҳаётда, ҳам адабиётда шахс эди


Тошкент курантига тақаб пластик ва шишадан кафе-бар учун терасса-айвон қурилиши нафақат янгидан тикланди, балки курантнинг иккинчи томонида ҳам худди шундай ишлар бошлаб юборилди.\nКурантга ёндош қурилган айвон шаклидаги бу қурилиш объекти ўтган йили ижтимоий тармоқлардаги кучли норозилик туфайли тўхтатиб қўйилганди.\nБлогерлар қора шиша ва пластикдан тикланган, элита тоифадаги ресторан бўлиши айтилган бу айвонни “қора тобут” деб номлаб, шу номдаги хэштегни ишга туширганди.\nУшбу норозиликлар ортидан Тошкент шаҳри ҳокими Жаҳонгир Ортиқхўжаев терассани демонтаж қилиш қарорига келинганини маълум қилганди.\nҲокимнинг ўшанда айтишича, “қурилишни бошлаган киши курантнинг тарихий аҳамиятга эга меъморий ёдгорлик эканини билмаган. Шунингдек, лойиҳа муаллифи “курантларга янги ҳаёт бағишлаш” ғоясига шаҳарликлар бунчалик жўшиб норозилик билдиришини кутмаган”.\n“Айвон демонтаж қилинади. Курант масаласи ёпилган, деб ҳисобласа ҳам бўлади”, деган эди Жаҳонгир Ортиқхўжаев.\nБугунга келиб шаҳар ҳокими ҳаммани алдагани, ўша пайтдаги “демонтаж” аслида жамоатчиликни тинчлантириш мақсадида хўжакўрсинга қилингани билиниб қолди.\nКурантнинг "демонтаж" қилинган айвони қайтадан қад ростлади\nЧунки “демонтаж” давомида айвоннинг шиша деворларигина олиб қўйилди. Уни тутиб туриш учун ўрнатилган темир тиргаклар эса олиб ташланмади.\nБунинг сабаби кейинчалик ойдинлашди. Жамоатчилик тарихий бинога зарар етказиш тўхтади, деб тин олганидан сал ўтмай қора шишалар яна жойига қўйиб чиқилди.\nАйвоннинг тепа қисми эса сурилиб очилиб-ёпиладиган қилинди. Бар учун мўлжалланган пештахта яна курант деворига мустаҳкамланди.\nЭнг қизиғи, норозилик объекти бўлган бу жойда орадан кўп ўтмай яна ўшанақа ишлар бошланганига жамоатчилик қайтиб эътибор қаратмади.\nНатижада лойиҳа эгалари курантнинг Амир Темур хиёбонига қараган томонида ҳам қурилиш ишларини бошлаб юборди. Айни кунларда бу ерда ҳавозалар ўрнатилиб, монтаж қилиш ишлари давом этмоқда.\nАфсуски, ўтган йили курантга туташ ҳолда қад ростлаган терассанинг “иккинчи навбати”ни қуришга киришилгани ҳам ижтимоий тармоқларни бефарқ қолдирмоқда.\nКурантга туташ қурилишнинг “иккинчи навбати”\nАйвоннинг “биринчи навбати” қурилаётганда объект эгалари бу қурилиш учун тегишли рухсатномаларни олмагани айтилганди.\nАммо кейинги қурилишлар учун улар рухсатнома олганми, олган бўлса, кимдан олган? Бу каби саволлар ҳозирча жавобсиз қолмоқда.\nЎтган йилги “демонтаж” вақтида курантнинг декоратив ғишт қатлами ва ганч орнаментларига зарар етган эди. Шунингдек, меъмор Муҳаммедшин, ганчкор Уста Ширин ҳамда соатсоз Айзенштейн исми ўйиб ëзилган мармар лавҳа ҳам йўқолганди.\nТошкент тимсолларидан бири бўлган курант 1947 йилда қурилган. У ўша йили 9 май куни Иккинчи жаҳон урушида фашизм устидан қозонилган ғалаба шарафига илк марта бонг урганди.\nМустақилликдан сўнг курантнинг яқинида унинг эгизи ҳам қурилди. Халқ орасида “Гулноранинг куранти” номини олган бу бинода ҳам ҳозир қурилиш-реконструкция ишлари давом этмоқда.\ndata-title="Тошкент курантида яна “қурилиш” авжида" data-description="<!-- wp:paragraph --> <p>Тошкент курантига тақаб пластик ва шишадан кафе-бар учун терасса-айвон қурилиши нафақат янгидан тикланди, балки курантнинг иккинчи томонида ..." data-image="https://eltuz.com/wp-content/uploads/2019/06/r6247428.jpg" data-url="https://eltuz.com/asosiy-mavzular/210668/" data-services="facebook,odnoklassniki,twitter,telegram" data-counter="ig">\nВладимир Жириновский бошчилигидаги Россия делегацияси 2 ноябрь куни Бухорога келди. Россия Давлат думаси депутатларидан иборат делегацияни, ЎзА хабарига кўра, ...\n“Қодирий тирик бўлганида бугун албатта қамаларди”\nЁзувчи Набижон Боқий ошкоралик сиёсати шарофати билан 80 йилларда Ўзбекистондаги КГБ архивларига киришга муваффақ бўлган эди. Айни ҳужжатлар асосида ...


Европада 5 ёшдан ошган болалар ковидга қарши эмланади - Bugun.uz\nЕвропада 5 ёшдан ошган болалар ковидга қарши эмланади\n18:04 | 16-12-2021\nЕвропа беш ёшдан 11 ёшгача бўлган болаларни коронавирусга қарши эмлашга тайёрланмоқда. Бу ҳақда «BBC» хабар берди.\nМаълум қилинишича, ноябрь ойида Европа Иттифоқининг дори воситаларини тартибга солувчи органи 5 ёшдан 11 ёшгача бўлган болалар учун «Pfizer» вакцинасини тасдиқлаган. «Омикрон» инфекциялари сони ортиб бораётган Дания ва Австриянинг айрим ҳудудларида ноябрь ойидан бошлаб ёш болаларга эмлаш таклиф қилинган. Қўшма Штатлар болаларни эмлаш бўйича етакчига айланган, жумладан, мамлакатда 5 дан 11 ёшгача бўлган беш миллиондан ортиқ бола эмланган.\nГерманиянинг баъзи шаҳарлари болаларни музейлар ва ҳайвонот боғларида эмлашни, бошқалари эса мактаблардан ташқарида мобил эмлаш гуруҳларини яратишни режалаштирган. Европада ковидга қарши эмлаш бўйича энг юқори кўрсаткичларга эга Испания 5 ёшдан 11 ёшгача бўлган болаларни эмлаш кампаниясини бошлашини айтган, тахминан, 3,3 миллион киши ушбу ёш гуруҳига киритилган.\nТаъкидланишича, мамлакатда ўтказилган ижтимоий сўровлар шуни кўрсатдики, 5 ёшдан 11 ёшгача бўлган болаларнинг ота-оналарининг 74 фоизи ўз фарзандларини эмлашни хоҳлайди. Францияда эмлашлар фақат оғир касалликка чалиниш хавфи бўлган беш ёшдан 11 ёшгача бўлган болалар учун тасдиқланган, бироқ ҳукумат эмлашни барча болаларга ихтиёрий равишда узайтириш имкониятини кўриб чиқмоқда.\nАввалроқ «омикрон» штамининг иккита ноодатий аломати аниқланганди. Шунингдек, коронавируснинг яна бир хавфли аломати маълум қилинганди.


Мустаҳкамланаётган ҳамкорлик - Халқ сўзи\n21:10 09 Май 2018 Сиёсат\nПекиндан махсус мухбиримиз Омонулла ФАЙЗИЕВ хабар қилади.\nХитой — нафақат Шарқий Осиё, балки дунёдаги энг ривожланган ва қудратли мамлакатлардан саналади. Буни қуйидаги маълумотлар ҳам яққол тасдиқлайди: айни пайтда бу ерда салкам бир ярим миллиард киши яшайди. Ҳудуди бўйича у Россия ҳамда Канададан кейин учинчи ўринда туради. 2017 йил якунларига кўра, Хитой иқтисодий жиҳатдан жаҳонда иккинчи ўринда қайд этилди.\nХалқаро ҳамжамиятда мазкур давлатнинг нуфузини белгилайдиган яна бир жиҳат бор. Яъни Хитой БМТ Хавфсизлик Кенгашининг доимий аъзосидир.\nМамлакатларимиз ўртасидаги муносабатлар йилдан-йилга ривожланиб, янги мазмун-моҳият касб этаётгани ушбу давлат Ўзбекистонни ўзининг энг яқин ҳамкори, ишончли дўсти ва стратегик шериги, деб билишидан далолат. Аслида муносабатларимиз мустаҳкамлигининг яна бир сабаби бор: Буюк Ипак йўли тарихида халқларимиз муҳим ўрин тутган. Ўша пайтларданоқ миллий қадрият ҳамда анъаналаримиз жаҳон маданиятини ривожлантиришга улкан ҳисса қўшган.\nЎзбекистон ҳам Хитой Халқ Республикаси билан стратегик шерикликни мустаҳкамлаш, савдо-иқтисодий ва инвестициявий ҳамкорликни кенгайтиришни устувор йўналишлар сифатида кўради. Хитой Ўзбекистон иқтисодиётига энг кўп инвестиция киритаётган мамлакатлардан бири бўлиб, юртимизда унинг капитали иштирокидаги 700 дан зиёд компания ҳамда корхоналар фаолият кўрсатмоқда.\n2017 йил якунлари бўйича давлатларимиз ўртасидаги товар айирбошлаш ҳажми 5 миллиард АҚШ долларига етди.\nПрезидентимиз Шавкат Мирзиёев ва Хитой Халқ Республикаси Раиси Си Цзиньпин ўртасидаги мулоқот мунтазамлик касб этган. Юртбошимизнинг 2017 йил 11 — 13 май кунлари мазкур мамлакатга давлат ташрифи икки томонлама муносабатларни янги босқичга олиб чиқди. Жорий йил март ойида Президентимиз Хитой Халқ Республикаси Раиси Си Цзиньпинга олий лавозимга қайта сайлангани муносабати билан табрик йўллади.\nБугун Ўзбекистон ҳамда Хитой турли лойиҳалар, авваламбор, юқори технологиялар соҳасидаги лойиҳаларни ҳаётга татбиқ қилиш борасидаги ҳамкорликни фаол ривожлантирмоқда. Шу жумладан, Ўзбекистон ХХР раҳбарияти томонидан илгари сурилган Хитой компаниялари иштирокидаги Ўзбекистон — Хитой юқори технологиялар саноат паркини ташкил этиш тўғрисидаги ташаббусни қўллаб-қувватлаган.\nУшбу мамлакатнинг бир қатор компаниялари республикамиз ҳудудида углеводород конларини қидириш ва қазиш ишларида фаол қатнашмоқда. Мамлакатимиз Ўзбекистон — Хитой газ қувури ҳамда Хитой — Қирғизистон — Ўзбекистон темир йўли қурилишини қўллаб-қувватлайди.\nТаълим соҳасидаги ҳамкорлик ҳам жадал ривожланаяпти. Идоралараро алоқалар доирасида талаба ва амалиётчилар алмашинуви кенг йўлга қўйилган. Тошкент ҳамда Самарқанд хитой тили ва маданиятини ўрганиш бўйича Конфуций институтлари фаолият юритмоқда.\nБугунги кунда Хитой “Бир макон, бир йўл” лойиҳаси доирасида кўплаб хайрли саъй-ҳаракатларни олиб бораяпти. Мазкур лойиҳа икки ва кўп томонлама алоқалар механизмларини янада мустаҳкамлаган ҳолда, халқаро ҳамкорлик ҳамда тараққиётнинг янги моделларини шакллантириш ва илгари суришни назарда тутади. “Бир макон, бир йўл”да Ўзбекистоннинг иштироки муҳим саналади. Чунки Буюк Ипак йўлининг марказида жойлашган юртимиз давлатлараро савдо-иқтисодий ҳамда маданий алоқаларни мустаҳкамлашда катта салоҳиятга эга.\nШанхай ҳамкорлик ташкилоти (ШҲТ) ривожида давлатларимиз муҳим ўрин тутади. Маълумки, жорий йилда ШҲТга Хитой Халқ Республикаси раислик қилмоқда. Шу боис унинг навбатдаги саммити Циндао шаҳрида бўлиб ўтади.\nАйни пайтда ШҲТ саммитига қизғин ҳозирлик кўрилаяпти. Булар билан яқиндан танишиш учун ШҲТга аъзо мамлакатларнинг оммавий ахборот воситалари ходимлари ХХРга ташриф буюрди. Хусусан, Ўзбекистондан “Халқ сўзи” ва “Народное слово” газеталари таҳририяти, Россия Федерациясининг “Мир” телеканали, Қозоғистоннинг “Қазақстан” телеканали ҳамда “Литер” газетаси, Тожикистоннинг марказий “Точикистон” телеканали ва “Авеста” ахборот агентлиги, Қирғизистоннинг “КТРК” корпорацияси вакиллари бир ҳафта давомида Чин юртида ижтимоий-сиёсий, иқтисодий ҳамда бошқа соҳаларда амалга оширилаётган ишлар билан яқиндан танишадилар. Дастурда ШҲТ котибиятининг бош қароргоҳига ташриф ва мутасаддилар билан учрашув, турли департамент вакиллари билан мулоқотлар, Циндао ҳамда Иу шаҳарларига бориш ва бошқа тадбирлар белгиланган.\nСафаримизнинг илк куни 6 май, якшанбага тўғри келгани учун дастуримиз очиқ бўлди. Бундан унумли фойдаланиб, оммавий ахборот воситалари вакиллари бир-бирлари билан яқиндан танишдилар. Бизнинг Ўзбекистондан эканлигимизни билган ҳамкасбларимизнинг барчаси, у хоҳ ижодкор, хоҳ техник ходим бўлсин, юртимиз ҳақида, мамлакатимизда кейинги икки йил давомида олиб борилаётган янгиланишлар хусусида илиқ фикрлар билдиришди. Эзгу саъй-ҳаракатлардан ҳайрату ҳавасда эканликларини яширишмади.\nХитой деганда кўпчиликнинг хаёлига шу мамлакатнинг ўзига хос рамзларидан бирига айланиб қолган буюк девор келади. Дунё бўйича сайёҳлар энг кўп ташриф буюрадиган мажмуалардан бири ҳам айнан шу! Расмий учрашувларимиз бошланмасидан олдин барчамиз мазкур улкан мажмуага сафар қилдик. Пекиндан енгил автомобилда борилса, ўртача бир ярим соатлик йўл экан. Девор, ҳақиқатан ҳам, номига муносибки, охири кўринмайди... Маълумотларга қараганда, у милоддан аввалги III асрда қурила бошланган. Тарихи ҳақида интернетда етарлича материаллар мавжуд. Аммо бир жиҳат диққатимизни тортди: зиналар бўйлаб кўтарилиб борарканмиз, уларнинг бир-бирига ўхшамаслиги, бири баланд, бири паст эканлиги жуда қизиқ. Баъзи жойларда қалтис бурилишлар, тикка тепаликлар ҳам бор. Хитойликларнинг айтишича, ўша пайтларда отлиқ суворийларнинг девор зиналари бўйлаб чиқа олмаслиги учун шундай йўл тутилган. Бу ҳам ташқи душмандан, хавф-хатардан сақланишда қўл келган. Мажмуага қадам қўйганингизда, Мао Цзэдуннинг “Буюк Хитой деворига чиқмаган шахс хитойлик эмас”, деган фикрлари ёзилган катта тошга кўзингиз тушади. Чинликларнинг сўзларига қараганда, бу иқтибосда мардлик, матонат, сабру бардош каби тушунчалар мужассам.\nТаассуротларимиз ҳақида навбатдаги материалларимизда кенгроқ тўхталамиз.


“Халқ нидоси” фильми Каримов “жиноятларини” фош қилади « O'zbekiston ERK Demokratik Partiyasi\n“Халқ нидоси” фильми Каримов “жиноятларини” фош қилади\nYouTube гақўйилган 54-минутлик “Халқ нидоси” филми муаллифлари Ўзбекистоннинг “отаси” Ислом Каримов – унинг ўз оиласи билан бирга 13 млрд. доллар даромадга эга эканлиги ҳақида ҳикоя қилишади.\n10 February 2012 - 7:48\nПрезидент Ислом Каримовнинг 22 йиллик ҳукмронлиги даврида ўзбек халқи учун келтирилган ҳалокатлар ҳақидаги фильм 3 феврал куни қўйилди ва шу кундан бошлаб мингдан зиёд одамлар томонидан томоша қилинди.\nЭҳтирос ва ҳаяжон билан гапирувчи фильм қаҳрамони – маҳкумликда ўлдирилган эркакнинг беваси, – Каримовга қарши қатор жиддий айбномаларни илгари суради.\nУнга ҳокимиятн узурпация қилиш, Ўзбекистондаги сиёсий қатағонлар, нафақат қамоқ ва минглаб одамларнинг судланиши балки уларнинг ўта даҳшатли қийноқларга солиниши, панжара ортида ўлдирилиши ҳақида ҳикоя қилади.\nФилмда иқтисоднинг вайрон қилиши, коррупция, давлат хазинасининг ўмарилиши ва табиий бойликлар ва заҳираларнинг ўзлаштирилиши, унинг оқибатида келиб чиққан қашшоқлик ва мамлакат аксарият аҳолисининг ишсизлиги ҳақида сўз боради.\nКаримовнинг асосий “жинояти” сифатида филм муаллифлари: 1990 йил Қўқонда тинч фуқароларнингЮ 1992 йили Тошкентда талабаларнинг отилиши, 1998 йили Тошкентда Тожикистонга қарши агрессия, 1999 йилги Тошкент портлашлари, 2005 йили Андижон қирғини, 2010 йили Қирғизистон жанубидаги этник ўзбекларга ёрдам бермаганини келтиришади.\n“Ислом Абдуғаниевич Каримов ўз оиласи билан Ўзбекистон халқ суди олдида жавоб бериши ва халқаро судга тортилиши лозим”, – дея билдиришади филм муаллифлари.\nФилм Каримовга мурожаат билан якунланади, уни иккита қисмат кутиши мумкин, ўзи танласин – Ироқ президенти, 2007 йили дорга осилган Саддам Хусейн каби, ёки 2011 йили бош кўтарган ливияликлар томонидан ўлдирилган Ливия полковниги Муаммар Каддафи сингари интихо топади.\nФилм қаҳрамони ўз ҳикоясига якун ясаркан, чорасиз аёл сифатида ўз уқубатлари ҳақидаги ва айни пайтда кўчаларга чиқиб кетган ўзбек фоҳишалари ҳақидаги таъналари билан Ислом Каримовга нафрат уйғотишга интилади.\nАёлларини ҳимоя қилишга ва “ота”нинг юзига ҳақиқатни айтишга қодир бўлмаган эркакларни, уларни ўз баданларини сотиб кун кўришда айблашга ҳаққи йўқлигини айтади.\n“Халқ нидоси” филми YouTubeга Ўзбекистон Халқ ҳаракати (ЎҲХ) нашри ҳисобланган Turkiston TV таҳририяти томонидан қўйилди.\nБироқ, сайт муҳаррири ҳисобланган Камолиддиннинг сўзларига кўра, ЎХҲчилар унинг муаллифлари эмас, балки улар Ўзбекистонда ҳамда Марказий Осиёнинг бошқа мамлакатларида яшовчи ёшлардир.\n“Бу ёшлар филмни жойлаштиришни ва тарқатишни сўраб бизга мурожаат этишди, бироқ уларнинг кимлигини мен айта олмайман”, – дейди Камолиддин.\nГарчи ҳаддан зиёд пафосга тўла бўлсада, ушбу филмнинг пайдо бўлиши, Ислом Каримов диктатурасига қарши курашдаги янги босқични – Интернет ва документалистика ёрдамидаги ҳаракатни бошлайди.\nИслом Каримов режими мамлакат халқини ғоявий алдаш имкониятларини йўқотиб бўлди, уинг заҳиралари тугади, дейди Камолиддин.\nКаримовга садоқатли матбуот, ташвиқот миссиясини бажариш иқтидорига эга эмас, уларда Каримов сиёсатининг фойдали ва ишончли эканлигига бирорта факт ва далил йўқ, дея ҳисоблайди Turkiston TV муҳаррири.\nМуқобил ахборот сифатида чиққан фильмга эҳтиёж катта. Бугунги кунда “Халқ нидоси” филми томошабинларининг аксарияти Ўзбекистондан бўлган фойдаланувчилардир, дейди у.\nШу каби ҳужжатли фильмлар устида ишлаш, Камолиддиннинг фикрига кўра, президент Ислом Каримов режимининг ва унинг ортидан у қурган ҳокимият тизимининг ғоявий инқирозига хизмат қилади.


ИнтерФУТБОЛ :: Нигоҳ: Британча таркиб билан...\nАнтонио, Грэй, Холгейт Ааронс - Ямайка миллий жамоаси ЖЧ-2022да ҳаммани британча таркиби билан ҳайратлантирмоқчи. Қатар-2022 мундиали стартига ҳали етарлича вақт бор. Ҳар ҳолда, олдинда саралаш босқичи учрашувлари ҳам турибди. Шунга қарамай, футбол жамоатчилиги ҳозирдан камтарин Ямайка миллий жамоасининг фаол ҳаракатини кенг муҳокама қилмоқда. Зеро, КОНКАКАФ аъзоси ўз таркибига Англиядан кўплаб таниқли футболчиларни жалб қилишга уринмоқда. Ямайка термасининг бош мақсади - бўлажак жаҳон чемпионати финал раундида қатнашиш, албатта. Ҳозирги саъй-ҳаракатларнинг барчаси айни шу вазифани амалга ошириш учун қаратилган.\nҲа, Ямайка футбол федерацияси раҳбарияти хорижлик айрим футболчиларни мамлакат фуқаролигини олишга ундамоқда. Бу борада аллақачон амалий ишлар бошланган. Дейлик, мўлжалга тушган бир қатор номзодлар билан уларнинг Ямайка термасида ўйнашлари юзасидан фаол музокара олиб борилмоқда. JFF (Ямайка футбол федерацияси) президенти Майкл Рикетс барчасини очиқ-ошкора тасдиқлашга ҳам улгурди: «Ҳа, яқин келажакда футбол оламига ҳеч ким кутмаган «сюрприз» улашмоқчимиз. Миллий жамоамиз таркибини кучайтиришга қодир бир қатор таниқли футболчилар билан аллақачон музокара жараёнини бошлаганмиз ва бу натижа келтиришига ишонаман».\nҚизиқ, гап кимлар ҳақида кетмоқда? Энди Ямайка футболи мутасаддилари тузган номзодлар рўйхатига қаранг: «Вест Хэм» ҳужумчиси Майкл Антонио, «Байер» вингери Демарай Грэй, «Уотфорд» форварди Андре Грей, «Эвертон» ҳимоячиси Мэйсон Холгейт, «Рейнжерс» ҳужумчиси Кемар Руф, «Брентфорд»нинг олдинги чизиғида ўзини кўрсатаётган Иван Тони, «Ньюкасл» ярим ҳимоячиси Исаак Хайден... Рўйхатда англиялик яна бир қатор футболчилар бор, аммо уларни Ямайка термаси томон оғдириш осон эмас. Мисол учун, «Норвич»нинг энг кўп эътироф этилаётган «юлдузча»ларидан бири Макс Ааронс ҳам JFF назарида, аммо Англияда бу йигитга миллий жамоанинг бўлажак умиди сифатида қарашмоқда. «Бизнинг рўйхатга тушган футболчиларга қарасак, Андре Грей ва Демарай Грэй билан келишишимиз осонроқ. Исаак Хайденнинг ўзи федерациямизга қўнғироқ қилиб, мамлакатимиз номидан ўйнашга тайёрлигини билдирди. Демоқчиманки, ҳозирги ҳаракатимиз шунчаки, эрмак эмас, режанинг амалга ошиши ҳақиқатга яқин. Мэйсон Холгейт, Натан Редмонд, Кемар Руф ва Иван Тони - бу йигитлар Ямайка паспортини олиш жараёнида туришибди. Лиам Мур эса аллақачон фуқаролик мақомини олди. Ҳа, музокара жараёни бутун дунёни қамраб олган коронавирус пандемияси туфайли анча мураккаблашди. Лекин ҳамон изланишдамиз, иш сира тўхтаб қолгани йўқ. Вазифамиз маълум вақт ичида номзод йигитларнинг Ямайка паспортини олишларига зарур саналган ҳужжатларни тайёрлаш, бунга боғлиқ масалаларни ҳал қилишдан иборат. Музокара давом этяпти ва менимча, ўйлаган ишимизни якунлашга улгурамиз, албатта», - дейди JFF раҳбари Рикетс.


Ўзбекистон ва Беларусь 15 қўшма илмий-техник лойиҳани молиялаштиради\nИқтисодиёт 18:39 / 10.04.2019 2301\nЎзбекистон ва Беларусь машинасозлик, қишлоқ хўжалиги, агросаноат технологиялари, тиббиёт ва фармацевтика, янги материаллар, АКТ, генетика ва биотехнологиялар соҳаларига оид 15 қўшма лойиҳа рўйхатини мувофиқлаштирди. Беларусь Республикаси Фан ва технологиялар давлат қўмитаси раиси Александр Шумилин Ўзбекистон-Беларусь фан ва технологиялар бўйича биринчи комиссияси йиғилишида шундай баёнот берди.\nУнинг сўзларига кўра, лойиҳалар 2019-2021 йилларга мўлжалланган қўшма илмий-техник лойиҳалар танлови якунлари бўйича сараланган. Яқин кунларда уни амалга оширишга киришилади. Бундан ташқари, томонлар Ўзбекистон ва Беларусда икки қўшма илмий-тадқиқот лабораториясини яратишни режалаштирилмоқда.\nЙиғилиш давомида Александр Шумилин ва Ўзбекистон Республикаси Инновацион ривожлантириш вазири Иброҳим Абдураҳмонов 2019-2021 йилларга мўлжалланган илмий-техник ва инновацион ҳамкорлик ижроси дастурини имзолашди.\nҲужжатга кўра, Беларусь ва Ўзбекистон илғор технологиялар бўйича илмий-техник ҳамкорликни ривожлантиришади, қўшма лойиҳаларни амалга оширишади, олимлар, тадқиқотлар ва мутахассислар ўзаро алмашинувини йўлга қўйишади.\n11:00 / 22.05.2020 48693\n«Ўзбекнефтгаз» бензин импортига акциз ставкасини 4 бараварга оширишни таклиф қилди. Компания раиси ўринбосари бунга изоҳ берди\n23:55 / 26.05.2020 4519


07.12.2019 21:34 0 1688\n2019 йилнинг 27 ноябрь – 5 декабрь кунлари Ўзбекистон Республикаси Мактабгача таълим вазирлиги ва Корея Халқаро Ҳамкорлик агентлиги (KОICА) вакиллари ўртасида бир қатор учрашувлар бўлиб ўтди. Томонлар мактабгача таълим ходимларининг малакасини ошириш маркази ва давлат мактабгача таълим ташкилотини барпо этиш тўғрисида келишиб олдилар, деб хабар бермоқда вазирлик ахборот хизмати.\nБўлиб ўтган учрашувлар давомида Мактабгача таълим вазири Агриппина Шин ва KОICА нинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси директори жаноб Сунг Ил Сон билан йирик қўшма лойиҳани амалга ошириш, мактабгача таълим маркази ва 20 ўринли давлат МТТ қурилишини амалга ошириш тўғрисида келишиб олдилар.\nМарказ мактабгача таълим муассасалари ўқитувчилари ва методистлари билан ишлайди. Корейс дастури нафақат болалар билан машғулотларни, балки ота-оналар билан ўзаро муносабатларни ҳам таъминлайди. Тренинглар ва курсларни ўтказиш билан бир қаторда, малака ошириш ва таълим маркази методик қўлланмалар ва ўқув материалларини ишлаб чиқиш билан шуғулланади. Бугунги кунда мактабгача таълим тизимида қарийб 90 минг тарбиячи ишлайди.


Аҳли аёлига нисбатан яхши муносабатда бўлиш — Ibrat.uz\nАҳли аёлига нисбатан яхши муносабатда бўлиш\n06/12/2020 admin Бош саҳифа 0\nОиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинган ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Сизларнинг ичингизда энг яхшингиз ўз аҳли аёлига нисбатан яхши муносабатда бўлганингиздир. Мен эса ўз аҳлимга сизлардан кўра яхшироқ муносабатдаман”, (Имом Термизий ривояти).\nАбу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Ҳеч бир мўмин ҳеч қайси мўмина аёлини ёмон кўрмасин. Агар унинг ҳулқ атворидан бирини ёқтирмаса, бошқа ҳулқини ёқтириши мумкин” (Имом Муслим ривояти).\n«Мен учун хотиним қанчалик зийнатланиб юришини хоҳлаганимдек, мен ҳам у учун шундай зийнатланишни яхши кўраман» деганлар (Имом Байҳақий ва Ибн Абу Шайба ривояти).\nМўмин-мусулмонлар динга ихлос билан амал қилиши


ёзишича, Россиянинг Челябинск вилоятида тўрт инсон чириган картошкадан чиққан газдан заҳарланиб вафот этган. РФ тергов қўмитаси минтақа тергов бошқармаси матбуот хизмати бу ҳақда хабар берган. Тўрт кишининг ...\n8 млн АҚШ долларига тенг, йиллик қуввати 8 млн дона in-vitro усулида картошка уруғлик мини туганакларини кўпайтиришга ихтисослашган лаборатория ... лаборатория ҳамда йилига 5 минг тонна юқори авлодли соғлом картошка уруғликлари етиштиришга мўлжалланган комплекс ташкил этилиши режалаштирилмоқда. ...\nэкин мавсумида қишлоқ хўжалиги вазири деҳқонларни кўпроқ картошка экишга чорлаб, Ўзбекистонда сотишга ёрдамлашишга ваъда берганди. ... сотишга ёрдамлашишга ваъда берганди. Унга ишонган фермерлар картошкага зўр бериб, 1,5 миллион тонна ҳосил олишди. Шундан 600 минг тоннаси ...\n«Самарқанддан Тошкентга келувчилар диққатига! Булунғурдан ўтаётганда картошка олувчилардан маҳсулот харид қилиб ўтирманг. Деярли бирга бир тарозидан ... жамоат билан намоз ўқийди. Мақсуд Жонихонов: Қолаверса, уларнинг картошкасини егандан кўра кесак қайнатиб ичган яхши. Шарифа Мадраҳимова: ...\n«PepsiCo» компанияси «Lay's» чиплари учун мўлжалланган картошка навини етиштирган ҳиндистонлик тўрт нафар фермердан 10 миллион рупийдан жарима ундирмоқчи. Бу ҳақда «CNN» хабар берди. Машҳур «Lay's» ... икки маҳсулот рекламасида қатнашади. Корпорация бу фермерларга шу картошка навини етиштиришга расман рухсат бермаган экан. Энди уларнинг ...\nжами 10 млн 448 минг 780 тонна маҳсулот, жумладан 789 минг 189 тонна картошка етиштирилади ҳамда ғалладан бўшайдиган ер учун жами 4 млрд 292 ...\nсувсизликка чидамлилигидан келиб чиқиб мош, карам ва сабзи қаторида картошка ҳам танланди. Хўш, бунинг юқоридаги нақлга қандай дахли бор, ... хўжалигида ғалладан бўшаган ер майдонларига такрорий экин сифатида картошка экишга аҳд қилишган. Уруғлик эса четдан олиб келиниши кўзда тутилган. ...\nфермерлари картошка етиштиришда тенгсиз, аммо ҳосилни сақлашни билишмайди. Бу ҳақда «Экономические новости» ёзмоқда. Сайтнинг ёзишича, украин картошкасининг ... қилишади. Ҳосилдорлик зўр: масалан, Европа иттифоқи мамлакатлари картошкадан гектарига ўртача 33 тоннадан ҳосил кўтаришса, украин фермери ...\nУруғчиликни ривожлантириш марказига компьютер билан бошқариладиган картошка мини-туганаклари етиштириладиган 15та фитотрон ускунасини сотиш ... давлат-хусусий шерикчилик шаклидаги қўшма корхона ташкил қилиш ва картошка уруғчилиги кластери яратиш таклифини берди. Томонлар ўзаро ҳамкорлик ...\nуруғлик картошкасини етиштиришни янада ривожлантириш чоралари тўғрисидаги Президент қарорига асосан, картошка етиштирувчилар уюшмаси тузилган эди. Бугун, ... куни Абдусалим Холбоевич Юсупов ва Ғайрат Абдуҳамидович Абдувоҳидов картошка етиштирувчилар уюшмаси раисининг ўринбосарлари этиб тасдиқланди. Эслатиб ...


Тонировка - xabar.uz\nMy.gov.uz мобил иловаси рейтингда юқори ўринга чиқди\nИюль ойининг илк дам олиш кунлари Apple Store интернет дўкони орқали Ўзбекистонда энг кўп юклаб олинган иловалар рейтингида my.gov.uz биринчи ўринга чиқди.\n«Тонировка»ни онлайн расмийлаштириш жуда осон (видео)\nРухсатномани кўча-кўйда пул эвазига расмийлаштираман деб, шахсий маълумотларингизни бегоналар қўлига топшириб қўйманг.\nЖойлардан тушган асосланган таклифлар ва ечимлар бўйича доимий тарзда халқимизнинг фойдасига хизмат қиладиган қарорлар қабул қилиб борилади», деди Президент йиғилиш якунида.\nСмартфон орқали 5 дақиқада «Тонировка» рухсатномасини олса бўлади (видео)\nИссиқ кунлар яқинлашган сари ҳайдовчилар ўз автотранспортлари ойналари тусини ўзгартириш ҳақида кўпроқ бош қотиришади.\n«Тонировка» сувтекин бўладими?\nБу борада «Mening fikrim» порталига мурожаат йўлланди. Мурожаат муаллифи Ўзбекистонда иссиқ мавсум йилда 7 ой давом этиши, айниқса ёзда ҳарорат юқори бўлишини қайд этган.\nҚашқадарё вилояти ҳокими ўринбосари машинаси ноқонуний Тонировка қилингани маълум бўлди\nТармоқда Қашқадарё вилояти ҳокимлигига тегишли «Trailblazer» автомобили қўпол равишда қоида бузгани тасвирлари эълон қилинди.\nШу йилнинг 1 октябридан автомобиль ойналари тусини қорайтириш учун рухсатномани фақат Ягона портал орқали расмийлаштириш бошлангани ҳақида хабар қилинганди.\nЭндиликда Ягона портал (my.gov.uz)нинг мобил иловаси орқали ҳам автотранспорт воситалари ойналарининг тусини ўзгартириш (қорайтириш)га рухсатнома бериш хизматидан фойдаланишингиз мумкин.\nАввалроқ автотранспорт ойналари тусини ўзгартиришга рухсатномани фақат онлайн тартибда – Ягона интерактив давлат хизматлари портали (my.gov.uz) орқали олиш йўлга қўйилгани ва 10 фоиз чегирма берилгани хабар қилинганди.


Нарх-навонинг онлайн назорати, автоларни онлайн рўйхатга олиш – Мирзиёевга Қозоғистонда яна нималар таништирилди\n7 Декабрь 12:20\nNUR-SULTAN. Kazinform – Ўзбекистон Президенти Қозоғистонга давлат ташрифи доирасида «Рақамли ҳукумат» офисига ташриф буюрди, дея хабар беради Kazinform ҚР Рақамли ривожланиш, инновациялар ва аэрокосмик саноат вазирлиги матбуот хизматига таяниб.\nРақамли ривожланиш вазири Бағдат Мусин Президент Шавкат Мирзиёев бошчилигидаги Ўзбекистон делегациясини Рақамли ҳукумат идорасининг асосий вазифалари ва лойиҳалари билан таништирди. Офис фаолияти доирасида бирламчи таҳлилий маълумотлар автоматлаштирилади, прогнозлар ва ривожланиш жараёнлари ишлаб чиқилади, мониторинг ўтказилади, белгиланган мақсадларга эришишдаги тўсиқлар аниқланади ва ҳоказо.\nБағдат Мусин «Рақамлаштириш, фан ва инновациялар орқали технологик ютуқ» миллий лойиҳасининг асосий йўналишларига ҳам тўхталиб ўтди. У рақамли давлат хизматлари ва бизнес-жараёнларни реинжиниринги ҳақида гапириб, автомобилларни рўйхатга олиш/қайта рўйхатдан ўтказиш бўйича янги хизматни таништириб ўтди. Шунингдек, у эмлашнинг бориши ва тезлигини рақамли мониторинг қилиш лойиҳасини тақдим этди.\nҚозоғистон Республикаси Савдо ва интеграция вазири Бахит Султанов озиқ-овқат нархларини онлайн мониторинг қилиш ва прогноз қилиш имконини берувчи ички ва ташқи савдо бўйича таҳлилий платформани тақдим этди.\nМолия вазири ўринбосари Марат Султанғазиев контрагентлар ўртасидаги операцияларни онлайн тарзда кузатиш имконини берувчи «Электрон ҳисоб-фактура» тизимини тақдим этди.\n#Халқаро алоқалар #Дипломатия #Марказий Осиё #ҚР Рақамли ривожланиш, инновациялар ва аэрокосмик саноат вазирлиги #Ахборот технологиялари\n1 Деярли 9,5 миллион қозоғистонлик COVID-19га қарши вакцинанинг биринчи компоненти билан эмланди\n2 Алматида шифокорлар 80 ёшли онахоннинг миясига жуда мураккаб операция қилишди\n3 Жорий йилда Қозоғистон аҳолисини газ билан таъминлаш кўрсатгичи 58,4 фоизга етказилади\n4 Жанубий Кореяда кўчмас мулк сотиб олишда Хитой фуқаролари етакчилик қилмоқда\n5 ҚР Таълим вазирлиги қонунчиликка мактаб ошхоналари бўйича ўзгартириш киритади


Ғалла ҳосилини йиғиб олишда нобудгарчиликни олдини олиш\nҒалла ҳосилини йиғиб олишда нобудгарчиликни олдини олиш бўйича тавсиялар\nМуаллиф Агроном 15.06.2021\nЎзбекистонда буғдойнинг пишиб етилиши йилнинг энг иссиқ муддатларига тўғри келади. Буғдой пишгандан кейин қисқа вақт давомида йиғиштириб олинмаса, унинг бошоқларидаги дон ўз-ўзидан тўкила бошлайди. Шамол, ёввойи қушлар ва кемирувчилар зарари натижасида ҳосил нобудгарчилиги белгиланган миқдордан ошиб кетади.\nКузатишлар шуни кўрсатадики, буғдой пишиб етилгандан кейин бир ҳафта ичида йиғиштириб олинмаса, бошоқдаги доннинг ўзидан-ўзи тўкилиши натижасида кунига 1,0-1,2 фоиздан ошиб бораверади. Тўлиқ пишиб етилган ғаллани ўриб-йиғиб олишда бир ҳафта ичида нобудгарчилик 7-9 фоиз бўлса, иккинчи ҳафтасидан бошлаб 12-15 фоизга ошади.\nДаладаги ҳосилнинг 90-95 фоизи тўлиқ пишиб етилганда ва доннинг намлиги 18-20 фоиз бўлганидан сўнг уни комбайнлар ёрдамида тўғридан-тўғри йиғиштириб олишга киришилади.\nБиринчидан — ўрим-йиғимнинг ташкилий шароитлари: ўрим-йиғимнинг вақтида бошланмаслиги ва чўзиб юборилиши, далаларнинг бўлакларга нотўғри тақсимланиши, ишнинг ёмон ташкил қилиниши;\nИккинчидан — агротехник сабаблар: ғалла парваришлашда агротехник талабларнинг бузилиши, даланинг нотекислиги, кучли бегона ўт босганлиги, ўсимликларнинг ётиб қолиши;\nУчинчидан — техник сабаблар: ўрим комбайнларининг ишчи қисмлари талаб даражасида соз ҳолга келтирилмаганлиги, техника ишга ёмон тайёрланганлиги;\nТўртинчидан — технологик сабаблар: ўрим-йиғимнинг узлуксиз давом эттирмаслиги, ишни нотўғри ташкил қилиниши натижасида комбайнлар кўпроқ тўхтаб қолиши;\nБешинчидан — биологик сабаблар: ғалла тупларининг ётиб қолиши, доннинг паст сочилувчанлик хусусиятига эгалиги, қийин янчилиши ўрим-йиғим графигининг ғалла навлари пишиш даврини (эртапишар, ўртапишар, кечпишарлигини) ҳисобга олмасдан тузилиши;\nОлтинчидан — ўрим-йиғим даврида табиий офатлар: жала, ёмғир, дўл, қаттиқ шамол таъсирида донларнинг тўкилиши, донни зараркунандалар, кемирувчилар ва қушлар ейиши.\nЕттинчидан — комбайнчининг касб маҳорати пастлиги, тажрибасизлиги сабабли нобудгарчиликка йўл қўйилиши ва бошқалар.\nБундай сабаблар етиштирилган доннинг нобуд бўлишига турлича таъсир қилади. Шунинг учун ўрим-йиғим бошланишидан олдин, бу сабаблар чуқур ўрганилиб, қуйидаги чора-тадбирларга аҳамият берилса, ҳосил нобудгарчиликсиз йиғиштириб олинади:\nҒалла пишгандан сўнг бегона ўтлар (қамиш, қора шўра, қўйтикан) босадиган майдонларни аниқлаш;\nЎримни биринчи навбатда бегона ўтлар босадиган ғалла майдонларидан бошлаш.\nДон нобудгарчилигини аниқлашда 0,25 м² ли рамкадан фойдаланилади. Жумладан, рамка ўрилган даланинг 5 та ҳар хил жойига қўйилади. Сўнгра олдиндан ҳисоб-китоб асосида тузилган жадвал ёки номограмма бўйича тўкилган доннинг умумий сони ҳисобланади. Комбайнчилар учун комбайннинг иш сифатини қуйидаги яна бир жуда оддий усулда баҳолаш қулайдир. Буғдой массаси ўрилгандан кейин даланинг ихтиёрий 1 м² ли қисми кўриб чиқилади. Бу майдонда 20 тадан ортиқ дон топилиши ва 3 тадан ортиқ ўрилган бошоқлар учраши, дон нобудгарчилигига йўл қўйилганлигидан далолат беради.\nМанба: Ж.Б.Худайқулов, «Буғдой етиштириш» китоби (Агробанкдан 100 китоб тўплами)


Греция бош вазири Европа бўйлаб сафарга отланди\n14:35 / 13.04.2016\nГреция бош вазири Алексис Ципрас Европа давлатлари бўйлаб режалаштирилмаган сафарга чиқмоқда. Чоршанба кунидан бошлаб у Париж, Страсбург ва Брюсселга ташриф буюради. Бу ҳақда грек ҳукумати матбуот хизмати хабар қилган.\nРИА Новости агентлиги ўз манбаларига таянган ҳолда хабар қилишича, бош вазирнинг мазкур сафари кредиторлар билан музокараларнинг боши берк кўчага кириб қолиши билан боғлиқ. Бундан ташқари, грек ислоҳотларини баҳолашнинг чўзилиб кетиши ҳам Алексис Ципраснинг амалий чоралар кўришига сабаб бўлмоқда. Акс ҳолда, мамлакатга навбатдаги кредит транши берилмаслиги мумкин.\nБугун кечқурун Ципрас Франция президенти Франсуа Олланд билан амалий учрашув ўтказади. РИА Новости агентлигининг маълум қилишича, бундан аввал, Олланднинг Ципрас билан учрашуви режалаштирилмаганди.\n14 апрель куни Греция бош вазири ишчи тушлик вақтида Европа парламенти раиси Мартин Шульц билан Страсбургда мулоқот ўтказади.\nШундан сўнг, Ципрас Брюсселга отланиб, Аксель Шпрингер жамғармасида уюштириладиган ишчи кечки нонушта вақтида "Грек иқтисодиётининг ҳозирги аҳволи ва истиқболлари" мавзусида маъруза қилиши белгиланган.\nАйтиш жоизки, Греция томони ушбу учрашувга бир ярим ой мобайнида тайёргарлик кўрган. Маълумки, Шпрингер матбуоти грек ҳукумати сиёсатининг кескин танқидчиларидан ҳисобланади.\nРИА Новости агентлигининг хабарларига қараганда, Ципраснинг Олланд ва Шульц билан музокараларида кредиторлар билан боғлиқ масалалар муҳокама этилади.\nЭслатиб ўтамиз, Халқаро валюта жамғармасининг баҳорги сессияси муносабати билан Грецияга кредит ажратиш бўйича музокаралар 18 апрелга қадар тўхтатилган эди. Ислоҳотларни баҳолаш кечикиб бораётгани туфайли, Афина давлат қарзларини тўлаш муддати етган вақтда кредитсиз қолиши мумкин.\nКредиторлар Ципрас ҳукуматидан маблағларни иқтисод қилишда янада жиддийроқ чоралар кўришни талаб қилмоқда.


Аллоҳ таоло бандаларига буюрган ва уларни қайтарган амалларда инсонларнинг дунё ва охиратдаги саодатли ҳаётлари кафолатланган. Ана шундай ибодатлардан бири Рамазон ойида рўза тутиш ҳисобланади. Рўза тутиш орқали инсон гуноҳларига тавба қилади ва ибодат қилиш баробарида жамиятга ҳам ўз ҳиссасини қўшади. Рўзанинг бир қанча фойдалари бор. Жумладан:\nРўза тутиш тақвога васила ҳисобланади. Чунки инсон Аллоҳ таолонинг розилигига эришишдан умид қилиб ва рўза тутмаса азобга қолишдан қўрқиб кундуз кунлари ҳалол бўлган амаллардан ҳам тийилади. Ҳалолдан тийилган кишининг ҳаромдан сақланиши эса турган гап. Демак, рўза Аллоҳ таоло ҳаром қилган амаллардан сақланишга сабаб бўлади. Аллоҳ таоло: “Эй, имон келтирганлар! Сизлардан олдинги (уммат)ларга фарз қилингани каби сизларга ҳам рўза тутиш фарз қилинди, шояд (у сабабли) тақволи бўлсангиз”, деб марҳамат қилади. “...тақволи бўлсангиз”, ибораси рўза тутиш ҳикматини баён қилиш учун келтирилган сабаб жумла ҳисобланади. Инсон рўза тутиш орқали гуноҳлардан сақланади. Шаҳватини синдиради ва гуноҳга ундовчи омиллар заифлашади. Рўза тақвога сабаб бўладиган энг катта омил ҳисобланади.\nРўза тутиш орқали шайтонни бўйсиндирилади. Шайтон залолат, иғво ва шаҳватларга чорлайди. Инсон ейиш ва ичишни камайтириш билан шаҳватлардан тийилади. Сафийя розияллоҳу анҳо Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва салламдан қилган ривоятларида: “Шайтон инсоннинг қон томирида юради. Очлик билан унинг йўлларини торайтиринглар”, дейилган.\nРўза тутиш инсонни камбағалларга меҳрибон ва раҳмли бўлишга ундайди. Чунки рўза тутган инсон бир кунгина очлик нималигини ҳис қилса доим қорни оч юрадиганлар ҳақида ўйлайдиган бўлади. Қалби юмшайди, фақир-мискинларга эҳсон қилади ва уларга раҳмли бўлади. Бу билан Аллоҳ таоло тарафидан ҳам юксак ажр-мукофотларга эришади.\nРўза тутиш орқали инсон ўзига берилган неъматга шукр қилишни ўрганади. Рўза тутиш сабабли энг катта неъматлар ҳисобланадиган ейиш ва ичишдан тийилиш юзага келади. Неъматлардан маълум муддат тийилиш уларнинг қадрини билишга сабаб бўлади.\nХулоса ўрнида айтганда, бандалар бу амални адо қилиш орқали тақво ва Аллоҳ таолодан қўрқиш даражасига етади. Натижада Аллоҳ улардан рози бўлган ва улар ҳам Аллоҳдан рози бўлган инсонлар жумласидан бўладилар. Рўза ўз эгасини энг юқори даражаларга кўтаради. Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам рўза ҳақида: “Рўза сақлагувчи”, деганлар. Рўза гуноҳлардан сақлайди, охират азобидан сақлайди, еб-ичишда чегарадан чиқиш оқибатида келиб чиқадиган турли касалликлардан сақлайди.\nМанбалар асосида “Кўкалдош” ўрта махсус ислом билим юрти мударриси\nОйбек ҲОШИМОВ тайёрлади\n46692 марта ўқилди\nДругие материалы в этой категории: « “Эҳсонларнинг афзали рамазон ойида қилинганидир”\tРамазон-Қуръон ойи »


Журналист Марсель стадиони хавфсизлик тизимида нуқсонлар аниқлади\n16:49 / 11.06.2016\nБританиялик журналист Европа-2016 чемпионатининг хавфсизлик тизимини синовдан ўтказиб, унда қатор камчиликларни аниқлади, деб ёзади The Sun газетаси.\nНашр ходими Росс Кемпселл 10 июнь куни Марселдаги «Велодром» стадионига яқинлашган. Бу ерда, 11 июнь куни Англия ва Россия термаларининг учрашуви бўлиб ўтади. У, ҳужжат ва аккредитациядан ўтганлик тўғрисидаги рухсатномани кўрсатмасдан, стадион ходимидан уни ичкарига қўйишни илтимос қилган, хизматчи унга изн берган.\nРепортер ҳеч қандай тўсиқсиз трибунага кўтарилган ҳамда стадионнинг янги қурилаётган кириш қисми ҳудудига борган. У бу ерда ярим соатлар бўлган. Унинг айтишича, бу вақт ҳар қандай бомба ёки портловчи мосламани ўрнатишга кифоя қилиши аниқ.


«Сариқ ёнмаяпти». Тошкентда айрим светофорларнинг ишлаш тартиби ўзгарди » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n24 январь 2020, 11:30\n2019 йилнинг 7 сентябридан Йўл ҳаракати хавфсизлиги бошқармаси томонидан синов тариқасида янгиликлар жорий қилиш амалиёти бошланган эди. Йўл-транспорт ҳодисаларининг олдини олиш мақсадида пойтахтнинг бир нечта чорраҳаларида светофорнинг ишлаш тартиби ўзгартирилган эди, деб хабар бермоқда Тошкент шаҳар ИИББ матбуот хизмати.\nЎзгариш қуйидаги кўринишга эга.\nНатижалар ижобий бўлганлиги сабабли ушбу янги тартиб тўлиқ ишга туширилган. Масалан, фақатгина Учтепа туманида ўзгаришлар ўндан ортиқ чорраҳаларда, Чилонзор туманида – бешта, Сергели туманида ҳам бешта чорраҳаларда ишга туширилди.\nҲайдовчилар аста-секин светофорнинг янги тартибига кўникишмоқда, ЙПХ ходимларининг кузатувларига кўра улар рухсат берувчи сигналга илгаригидан кўра секинроқ қўзғалишни бошлаганлар.\n«Аммо бизга «муаммо» ҳақидаги хабарлар мунтазам равишда келиб тушмоқда – ҳайдовчилар, «сариқ ишламаса» светофор бузилган деб ўйлашмоқда. Умид қиламизки, ушбу хабаримиз барча учун фойдали бўлиб, ҳайдовчиларнинг хавотирлари йўқолишига ва йўл ҳаракати хавфсизлиги учун янги тартибнинг афзал томонларига эътибор қаратишларига сабаб бўлади. Ҳайдовчиларнинг фикр ва кузатувларини кутиб қоламиз. Сизнингча, янги усул ўзини оқлайдими? Афзалликларини кўрдингизми?», дейилади ИИББ хабарида.\nЯнгиликлар » Авто » «Сариқ ёнмаяпти». Тошкентда айрим светофорларнинг ишлаш тартиби ўзгарди\n15:23 Тошкент чорраҳаларида яна бир янги чизма белгиси. У нимани англатади?\n01:00 Тошкентда светофорнинг қизил чироғида ўнгга бурилишга қачон рухсат берилади?\n23:40 Тошкентнинг баъзи чорраҳаларида қизил чироқда ўнгга бурилишга рухсат берилади