#Kitobdor: «1984» романи – ўтмиш, бугун ва келажакнинг даҳшатли сценарийси\nKun.uz «Китобдор» рукнидаги илк видеомақолани тақдим этади. Жаҳон ва ўзбек адабиётининг энг сара намуналари ва замонавий илмий-оммабоп китоблар билан таништириб боришни мақсад қилган мазкур ижодий лойиҳанинг илк сони дунё романчилиги дурдоналаридан бири – Жорж Оруэллнинг «1984» асари таҳлилига бағишланади.\nЖурналист Отабек Тиллаев ўзбек китобхонлари орасида қизғин баҳс-мунозараларга сабаб бўлган мазкур асар моҳиятини ўзига хос ёндашув билан очиб беради.\n«Ажойиб» таърифига арзийдиган асар\nБундан бир неча йиллар муқаддам хорижга йўл олаётган пайтим ўзим учун энг қадрли бўлган баъзи ўзбекча китобларни ҳам бирга олишга қарор қилдим. Багаж килоси чекланган, табиийки, ҳамма нарсани олиш имконсиз. Шунинг учун ҳам ўша пайт қийин бир танлов қаршисида қолгандим – шахсий кутубхонамдаги ўзим учун энг қадрли ва энг яхши деб билган китобларимни саралаб олишимга тўғри келган ва шу тариқа юк халтамдан ўнтача асар ўрин эгаллаганди.\nБугун ана шу китоблардан бири – дунёнинг қайси бир нуқтасида бўлишимдан қатъи назар, китоб жавонимни ҳамиша безаб турувчи, мени оҳанрабодай ўзига тортиб, қайта-қайта ўқишга ундайдиган ажойиб бир асар ҳақида сўз очмоқчиман. Тўғри, биз баъзи нарсаларни таърифлар эканмиз, «ажойиб» сўзини ишлатишни яхши кўрамиз. Аммо ишонингки, бу китоб «ажойиб» деган таърифга чиндан ҳам арзийди.\nУтопиями ёки реалистик роман?\n«1984» романи – асл исм-шарифи Эрик Артур Блэр бўлган инглиз ёзувчиси Жорж Оруэллнинг келажак ҳақидаги даҳшатли сценарийсидир. Романда индивидуаллик ва инсон ҳуқуқлари бутунлай вайрон қилинган, онг назорат остига олинган, одамлар эса механизациялашган бир массага айланган тоталитар дунё тартиби ҳайратланарли даражадаги тасаввур кучи билан ҳатто энг нозик деталларигача тасвирланади. Асар гарчи утопик характерга эга бўлса-да, баъзи танқидчи ва ёзувчилар томонидан реалистик асар сифатида баҳоланади.\nҲа, сюжети фарқли бўлиши мумкин, хаёлий тасаввурлар асосига қурилган бўлиши мумкин, аммо дастлабки 20-30 саҳифадан сўнг хоҳланг дунёга, хоҳланг мамлакатингизга, хоҳланг яшаётган шаҳрингизга, хоҳланг оилангизга, хоҳланг жамиятнинг энг кичик ҳужайраларига боқинг – сиз дуч келадиган манзара Жорж Оруэллнинг «1984» асарида тасвирланган манзарадир. Хоҳланг, телевизорни ёқинг; хоҳланг, радионинг қулоғини буранг; хоҳланг, газеталарга кўз югуртиринг, хоҳланг, интернетга киринг – яна ўша манзара қаршингиздан чиқиб келаверади.\nАсар номи нега «1984»?\nБу саволга жавоб беришдан аввал ушбу китоб ёзилган давр ва Жорж Оруэлл бошдан кечирган воқеаларга бироз тўхталиб ўтсак. Ёзувчи бу китобни 1947 йил ёза бошлайди. Таъкидлаш жоизки, бу давр Оруэлл ҳаётининг энг оғир дамлари эди – хотини ўлган, ўзи эса оғир хасталикка чалинган дамлар. Ичини ёлғизлик кемиради. Ўгай ўғли билан Шотландияда яшайди. Аёли вафот этгач, сил касаллигига чалинади ва шифохонага ётишга мажбур бўлади. Азобли кунларнинг эса кети узилмайди. У ҳаёт-мамот жангига киришади. Бироз аҳволи яхшилангач, шифохонадан чиқади ва шоҳ асарини ёзишга киришади. Кейин яна аҳволи оғирлашиб, шифохонага ётқизилади. Шифохонада ҳам қўлидан қаламини қўймайди.\nЎрни келганда айтиш керакки, ҳеч бир буюк ёзувчининг шоҳ асари осойишта кутубхоналарда ўтириб, хотиржам ҳолда қурут шимиб ёзилмаган. Ҳамиша улар азоблар ичра, қашшоқликлар ичра, хасталиклар ичра жон олиб, жон бериб, мана шундай асарларни яратишган. Жорж Оруэлл ҳам бу китобини шифохонада, шифохона палаталарида ёзади.\nШундай қилиб, асар ниҳоят 1948 йилда ёзиб тугалланади. Ёзувчи дастлаб уни «Европадаги охирги одам» деб номламоқчи бўлади. Аммо бу фикридан қайтиб, 1948даги охирги икки рақамни терс ўгириб, уни 1984га айлантиради. Шу тариқа роман «1984» номини олади. Китоб чоп этилганидан етти ой ўтиб эса Жорж Оруэлл ҳаёт билан видолашади.\n«Катта Оға сени кузатиб турибди»\nРоманнинг бош қаҳрамони – Уинстон Смит. Аммо ундан олдин бошқа бир образ ҳақида сўз юритмасак бўлмайди. Бу – Катта Оға тимсоли. Катта Оға ҳамма нарсани кўради, ҳамма нарсани эшитади – ҳамма нарсани билади. У ҳамма нарсадан хабардор, унинг ҳамма нарсадан хабари бор. Унинг изнисиз ҳатто чивин ҳам қанот қоқа олмайди; ундан хабарсиз капалак ҳам бир гулдан иккинчи гулга қўна олмайди. Катта Оға бутун мамлакатни, бутун халқни, бутун миллатни – ҳамма-ҳаммани назорат қилишни истайди. У барча уйларнинг ичига телекран қўйган. Кўчаларни-ку гапирмадим, ҳатто уйларнинг ичида нималар рўй беришини ҳам кўриб, кузатиб туради. Ҳолат шу даражадаки, бир хонадан иккинчи бир хонага ўтишингизнигина эмас, юз ифодангиз, мимикангиз, хафа ёки хурсанд эканингиз – қўйингки, ҳар қандай муносабат ва имо-ишорангиз ҳам Катта Оға томонидан назорат қилиб турилади. Катта Оға гўёки Тангри кабидир.\nИнсон энг хавфли, энг таҳликали он – у Худо ролини ўйнашга киришган ондир, дейишади. Катта Оға ҳам мана шундай даҳшатли тусга кирган куч ва мутлақ ҳокимиятнинг тимсолидир.\nКатта Оға ҳамма нарсадан хабардор бўлгани учун ундан ҳамма қўрқади. Одамлар ҳар бир қадамини, ҳар бир нафасини унга кўра олади. Катта оға барча нарсанинг эгаси, барча нарсанинг соҳибидир. Шахс йўқ, шахсият йўқ! Давлат йўқ, давлатчилик йўқ! Фақат ва фақат Катта Оға бор. Ҳамма нарса у учун, ҳамма нарса фақат у томонидан ҳал этилади. Бир сўз билан айтганда, ҳамма унинг қули.\nУч асосий қаҳрамон\nАсарнинг уч асосий қаҳрамони бор. Улардан бири Катта Оғанинг қилган ишлари янглиш эканини англаган Уинстон Смит. Тўғри, у ишлар янглиш кетаётганини кўриб, билиб туради, ўзига хос характерга ҳам эга, аммо у ҳам қўрқади.\nИккинчи қаҳрамон – Парсонс исмли образ. У Катта Оғанинг партиясига қулларча сиғинади. Катта Оға ва унинг партияси нима қилса, ўша нарса тўғри – савол бериш мумкин эмас! Танқид қилиш мумкин эмас! Чурқ этиб оғиз очиш мумкин эмас! Катта Оға қилаётган ҳамма иш тўғридир. Катта Оғанинг партияси айтган ҳамма нарса мутлақ ҳақиқатдир. Бу – иккинчи характер типи.\nЭнди мундоқ атрофимизга қарайлик, Парсонсга ўхшаган бир қанча характерлар билан бирга яшаётганимизни кўрамиз.\nУчинчи образ – Жулиа. Унга ҳеч нарсанинг фарқи йўқ. На Смит каби содир бўлаётган янглиш ишларни пайқайди, на Парсонс каби сиёсатга сиғинади. «Мамлакатни қутқариш келиб-келиб менга қолибдими? Мени чақмаган илон минг йил яшасин», дейдиганлар хилидан.\nЭнг кичик танқид ҳам хиёнатдир\nБундан ташқари, Эмменуэл Голдстейн образи ҳам борки, у давлатнинг душманидир, Катта Оғанинг душманидир, партиянинг душманидир. Ҳолбуки, ундай эмас. Эмменуэл Голдстейн Катта Оға билан инқилобни бирга амалга оширган, мамлакат бошқарувини бирга қўлга киритган. Аслида, у бир пайтлар Катта Оғанинг йўл ҳамроҳи эди.\nАммо ҳақиқат шуки, ўзига Тангри ролини берган, олий ва тенгсиз раҳбар, ҳамма нарсани билувчи раҳнамо ролини ижро этаётганлар маълум бир вақтдан сўнг, яъни оғир ва талотумли кунлар ортда қолгач, сафдошларини худди ишлатилган қўлқопдай бир четга итқитишади. Эмменуэл Голдстейн, аслида, кўп нарса демайди. Фақатгина «Шу иш хато бўляпти, назаримда. Буни шундай қилсак, қандай бўларкин? Бу шундай қилиниши керак эмасмиди? Йўлга бирга чиқаётган пайтимиз бундай келишмагандик-ку! Куч ва иқтидорни қўлга киритгач, нега бундай ўзгариб қолдинг?» дейиши ҳамон у хоин деб эълон қилинади.\nҲа, бу давлатда энг кичик танқид ҳам ватанга хиёнатдир. Давлат учун, партия учун, ҳатто Катта Оғанинг ўзи учун бўлса ҳам, тўғри деб билганингни айтиш, тўғри деб билганингни билдириш хиёнат билан айни бир нарса. Гапира олмайсан, ўйлай олмайсан, оғзингга талқон солиб юришга, оғзингда қатиқ ивитишга мажбурсан! Катта Оға нимани истаса, ўша нарсани ўйлашинг керак. Катта Оға нимани гапирса, ўша нарсани гапиришинг керак. Катта Оға нима қилишингни истаётган бўлса, ўша нарсанигина қилишинг керак. Яхши ниятда қилгандирсан, ўз ватанинг учун қилгандирсан, ишонганинг учун шундай йўл тутгандирсан – бундай нарсаларнинг зиғирча аҳамияти йўқ. Агарки сен Катта Оғанинг муҳокама қилиб бўлмас, мутлақ бир илоҳ эканига ишонмас экансан, демак, хоинсан!\nТўрт вазирлик ва уларнинг вазифаси\nКатта Оға бу мамлакатда тўртта вазирлик ташкил этган. Аммо уларга тўхталишдан олдин яна бир маълумотни келтириб ўтишимиз жоиз. Дунёда учинчи жаҳон уриши содир бўлган. Шундан сўнг оламда тамоман янги тартиб ўрнатилган. Уммония, Евросиё ва Остосиё номли уч буюк давлат мавжуд. Бизнинг ҳикоямиз эса Уммонияда бўлиб ўтмоқда. Хуллас, Уммонияда Катта Оға тўртта вазирлик қуради.\nҲақиқат вазирлиги. Ҳақиқат вазирлигининг асл иши ҳақиқатни йўқ қилишдир. У ҳатто шу куннинг ҳақиқатларинигина эмас, тарихий ҳақиқатларни ҳам ўчириб, тарихни буткул янгидан ёзиш билан шуғулланади. Чунки «Ким ўтмишни бошқарса, ўша келажакни ҳам бошқаради; ким бугунни бошқарса, ўша ўтмишни бошқаради», дейди Катта Оғанинг партияси.\nТинчлик вазирлиги. Тинчлик вазирлигининг иши тинчлик эмас, урушдир. У доим уруш келтириб чиқаради. Инсонлар Катта Оғани саволга тутишга чоғлангани ҳамон, нималардир янглиш кетаётганини пичир-пичир қилиш бошлангани ҳамон Тинчлик вазирлиги саҳнада пайдо бўлади ва уруш келтириб чиқаради. Чунки уруш – омма ва мухолифатнинг унини ўчиришнинг энг яхши йўлидир.\nМуҳаббат вазирлиги. Энг қўрқинчли вазирлик ҳам айнан шу Муҳаббат вазирлигидир. Чунки унинг иши нафрат «ишлаб чиқариш», жамиятдаги барча инсонни бири-биридан нафратланадиган ҳолга келтиришдир. Фақат бир киши севилиши керак, фақат бир кишигина севгига муносиб. У ҳам бўлса, Катта Оғадир!\nФаровонлик вазирлиги. У иқтисодий масалаларга масъул ҳисобланади. Аммо у халқнинг қорнини тўйғазиш, фаровон ҳаётни таъминлаш учун масъул эмас. Бир луқма овқат, бир қултум сув – кифоя. Шу билан қорнингиз тўйсин. Чурқ этманг, оғзингизни юминг, шукр қилинг, қўлингизни бошингизнинг остига қўйиб ухланг», деювчи вазирликдир бу, аслида.\nУмуман олганда, романнинг бутун руҳига сингиб кетган нарса шу – давлат бир нарсани нима деса, демак, у ўшадир. Агар давлат икки карра икки беш деса, сен «Тўрт бўлади-ку», дея олмайсан. Чунки сен йўқсан! Фақат давлат бор, фақат партия бор, фақат Катта Оға бор! Агар у беш деяётган бўлса, демак, икки карра икки – бешдир. Агар беш эмаслигини инкор этсанг, демак, хоинсан. Хоинлар эса йўқ қилинишга маҳкум!\nЁзувчи шу қадар майда деталларгача кириб борганки, ўн-йигирма йил аввал чиққан газеталар ёқилади ва қайтадан чоп этилади. Ҳатто тил ҳам ўзгартирилади. Қўзғолон, озодлик, қаршилик, бирлашиш, бош кўтариш, мухолифат каби сўзлар ҳатто луғатлардан чиқариб ташланади, луғатлардан ўчириб ташланади. Чунки инсонлар сўзлар ёрдамида тафаккур қилади, сўзларга асосланган ҳолда фикр юритади, сўзлар билан бир дунё ичида дунё яратади. Сўзлар билан ҳаракат қилади – хаёл дунёсини қуради, ўз идеалларини сўзлар ёрдамида ифода этади. Катта Оға ҳатто луғатлардан ҳам баъзи сўзларни олиб ташлайди, токи одамлар тафаккурдан йироқ бўлсин, унга мухолифлик қила олмасин.\nБир тасаввур қилиб кўринг-а, тўрт-бешта олим бирлашиб, чекланган тилни яратади. Одамлар 100та сўз бойлиги билан мулоқот қилишади ва бу 100та сўзнинг 80таси итоаткорлик, бўйсуниш, ҳурмат, айтилганидек бажариш, қоидаларга бўйсуниш ва ҳоказолардан иборат. Бу даҳшат бўлмасдан нима?\n«1984» нега кун тартибидан тушмаяпти?\nЮқорида айтилганидек, Жорж Оруэлл бу асарини 1948 йилда ёзган. Агар бугун ёзган бўлса ҳам шахсан мен ҳайрон қолмасдим. Ишонинг, юз йилдан кейин болаларимиз, набира-ю, эвара-чавараларимиз – балки у пайтлар инсонлар фазо кемаларига миниб, Марсга, Юпитерга кетаётган бўлишлари ҳам мумкин, аммо ҳеч нарса ўзгармайди – мундоқ атрофларига боқиб, кўрадиларки, ҳаёт худди «1984» романидаги каби. Чунки инсоннинг шахс бўлиш, шахс бўлиб шаклланиш, куч ва иқтидор соҳибларининг эса шахсни эзиш, уни бўйсундиришга интилиш жанги ҳеч қачон тўхтамайди.\nНима учун бу асар дунё кун тартибидан ҳеч тушмаяпти? Нега у шоҳ асар ҳисобланади? Нега у ҳали ҳам оҳорини йўқотмаяпти? Чунки «1984» инсон ва жамиятнинг энг нозик нуқтасига бориб тегади. Бир томонда шахс, бир томонда давлат. Бир томонда озод ва ҳур инсонлар, бир томонда эса роботлаштирилган, улкан машинанинг кичик бир мурватига айлантирилган, руҳсиз, тафаккурсиз, эстетик диддан маҳрум, туссиз ва ҳиссиз, бир сўз билан айтганда, ҳеч қандай қадр-қиймат ва моҳиятга эга бўлмаган инсонни яратиш кураши.\nМен «1984»нинг Карим Баҳриев таржимасидаги ўзбекча нашрини, Шариф Ўзуойдин таржимасидаги туркча нашрини ҳам ўқидим. Худо умр берса, яна ва яна ўқимоқчиман. Ўқимаган бўлсангиз, Сиз ҳам албатта, ўқинг. Ўқиш билангина чекланиб қолманг – яхши кўрган инсонларингизга илининг, улашинг; уларга ҳам ўқитинг. Бу китоб Сизга жуда кўп нарса беради – дунёқарашингиз уфқини кенгайтиради, Сизга янги перспектив тақдим этади.\nКитоб ўқинг, китобда қолинг, кейинги китобда кўришгунча!\n17:40 / 06.12.2020\nАмерикадан кейинги дунё: у қандай бўлади?


Мустақиллигимизнинг 29 йиллиги арафасида фойдаланишга топширилган Тошкент ҳалқа метросининг биринчи босқичи бўлган “Дўстлик – Қўйлиқ” йўналиши юртимиз аҳолиси, айниқса, ушбу ҳудуд атрофидаги юртдошларимиз учун катта қулайлик бўлди. Ҳар куни соат 6:00дан 23:00га қадар ҳаракатланаётган метро вагонларида йўловчилар жуда кўплигини кўриб, пойтахтимизда метро транспортига талаб юқори бўлаётганига яна бир бор амин бўламиз.\nЎзбекистон Республикаси Президентининг 2016 йил 29 ноябрдаги “Тошкент метрополитени Сергели йўналишини қуриш” лойиҳасини амалга оширишга доир чора-тадбирлар тўғрисида”ги қарори ижроси доирасида амалга оширилаётган эстакада шаклидаги ер усти метросининг қурилиш ишлари якунланмоқда.\nУмумий қиймати 82,66 миллион АҚШ доллари бўлган ушбу мега лойиҳада дастлабки қурилиш ишлари 2017 йил бошида бошланган эди. Ушбу объект лойиҳаси “Боштранслойиҳа” акциядорлик жамияти мутахассислари томонидан тайёрланган бўлиб, бунёдкорлик ишлари “Ўзбекистон темир йўллари” акциядорлик жамиятининг “Кўприкқурилиш трести” унитар корхонаси мутахассислари томонидан бажарилмоқда. Лойиҳа “Чоштепа”, “Тошкент ҳалқа йўли”, “Сергели”, “Афросиёб” ва “Қипчоқ” бекатларидан иборат. Бугунги кунда ушбу объект қурилиш ишларида бир минг иккиз юзга яқин мутахассислар ва ишчи-ходимлар юздан ортиқ машина ва механизмлардан фойдаланишмоқда.\nЭътиборлиси қурувчиларимиз томонидан ҳозиргача “Чоштепа”, “Тошкент ҳалқа йўли”, “Сергели”, “Афросиёб” ва “Қипчоқ” бекатларида асосий қурилиш ишлари якунланиб, сўнгги ташқи ва ички қисмларига безак бериш ишлари амалга оширилмоқда. Шу кунгача бекатлар оралиғидаги икки йўлли пўлат изларнинг жами 12,8 километ қисмига темир йўл излари тўлиқ ётқизилди.\nУшбу лойиҳа якунига етгач 214 та янги иш ўринлари ҳам яратилади.


Миллионлар ўйини тарихида кузатилган кўплаб воқеалар ҳали-ҳануз мухлисларни ҳайратлантириб келади. Айниқса, афсонага айланган футболчилар ҳақидаги маълумотлар баъзан кишилар юзига табассум югуртирса, бошқа сафар ғамгинликка сабаб бўлади. Бугун худди шундай фактла\nАйёрликдан яратувчанликкача етган Диего Симеоне фаолиятининг ўзига хос жиҳатларига назар\nЯқинда замонамизнинг етук мураббийларидан бири бўлган Диего Симеоне туғилган кунини нишонлади. Шу муносабат билан Soccer.ru аргентиналик мутахассис фаолиятидаги ўзига хос жиҳатларни эътиборингизга ҳавола этишни лозим топди. «Атлетико». Мадридлик «матрасчилар»\nБуёғига «Пахтакор» ҳақида тез-тез янгилик эшитаверишга кўникиш керак. Ўтган ҳафта жамоа стадионига охирги беш йилликдаги энг кўп - беш мингдан ошиқ мухлис келган эди. Бу ҳафта эса «Пахтакор»ни қабул қилиб олиши мумкин бўлган янги мураббий ҳақида ҳам эшитдик - Ол\nФутбол шундай ўйинки, унинг жозибасидан мухлислар чексиз баҳра олишади. Ғалаба сармастлигини унча-мунча ёқимли туйғу билан қиёслаб бўлмаслиги ҳам айни ҳақиқат. Бироқ севимли жамоалари кутилмаган мағлубиятга учраса, бундан чинакамига жазава тушадиган, назоратни мутла\nБразилиялик ўткир ҳимоячи айни пайт ўзини эрта ҳисобдан чиқариб қўйганлар билан алоҳида ҳисоблашмоқда, гўё. Алвешнинг «А» сериясидаги фаоллигини қўя турайлик, унинг ЧЛ ярим финалида «Монако»га қарши кечган илк ўйинда 2та голга ассистентлик қилганию, жавоб баҳ\nЖорий мавсум ОЧЛ гуруҳ босқичи клубларимиз учун шаънсиз, шукуҳсиз якунланди. Айниқса, сўнгги нуқта алам уйғотди. Ахир араб футболи вакиллари икки жамоамиз дарвозасига жавобсиз 7та гол уриб, ғалабани бошқача тантана қилишди. «Аламли» ёрлиғи ёпиштирилишининг сабаби ш


Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси депутати Дониёр Ғаниев телеграм каналида ёзнинг жазирама қуёши нурларидан сақланиш учун автомобиллар ойнасини қорайтиришга енгилликлар бериш таклифини илгари сурди.\n«Маълумки, Ўзбекистон географик жиҳатдан нисбатан иссиқ ҳудудда жойлашган. Шу боис, сўнгги пайтларда жамоатчилик томонидан енгил автотранспорт воситалари ойналарининг қорайтириш (тонировка) билан боғлиқ амалдаги тартиб юзасидан кўплаб эътирозлар, фикр ва таклифлар билдирилмоқда.\nЎрганишлар шуни кўрсатaдики, одатда йилнинг иссиқ мавсумида ҳавонинг юқори ҳарорати ва қуёшнинг жазирама иссиғи ҳайдовчи ва транспортдан фойдаланувчилар учун кескин ноқулайлик туғдиради. Натижада, фуқароларнинг иқтисодий фаоллиги ва меҳнат самарадорлиги 1 фоиздан 15 фоизгача пасайишига олиб келиши мумкин экан.\nТонировка эса автомобиль ичидаги ҳаво ҳароратини 60 фоизга камайтириб, совитиш тизими нормал ишлашига шароит яратади ҳамда ҳайдовчи ва транспорт фойдаланувчиларига иссиқ мавсумда қулайлик яратилади. Бу эса ўз навбатида фуқароларнинг иқтисодий фаоллиги ва самарадорлиги ошишига ижобий таъсир кўрсатиб, мамлакат иқтисодига қўшимча ўн миллионлаб доллар фойда келтириши мумкин (Бугунги пандемия сабаб инқирозда бу биз учун айни муддао эмасми?)\nБундан ташқари, олимлар фикрича қуёш нурлари остида узоқ бўлиш ва ҳаркатланиш ҳам инсон терисининг қуруқшаб, қариб боришига, терида доғлар пайдо бўлишига, кўзнинг тўрпардаси зарарланишига ҳамда тери саратонига сабаб бўлиши мумкинлиги ўз исботини топган. Сифатли тонировка эса инсонларни қуёшнинг тик нурларидан сақлаш ва ультрабинафша (UV) нурларининг хатарли таъсиридан ҳимоялашда 99 фоизгача самара беради.\nТаҳлиллардан келиб чиқиб айтиш мумкинки, иссиқ мавсумда тонировкадан фойдаланишга рухсат бериш иқтисодий ва ижтимоий жиҳатдан давлат учун ҳам фуқаролар учун ҳам фойдалидир. Aммо aмалдаги тартибга кўра белгиланган тўлов миқдорлари тонировкага ҳақиқатда эҳтиёжи бўлган кўплаб ҳайдовчиларга қимматлик қилмоқда.\nМодомики, ҳукумат тонировка учун белгиланган тўловларни буткул бекор қилишни истамас экан, ҳеч бўлмаса тўловларни арзонлаштириш, енгиллаштириш орқали компромисс қилиши керак. Тонировкадан фойдаланиш тартибига бироз бўлса ҳам ижтимоий тенглик ва адолат принципини сингдириш лозим.\nШуни ҳисобга олиб, йилнинг иссиқ мавсумида (1 майдан 30 сентябргача, чунки асосан шу пайтда тонировкага реал эҳтиёж сезилади) БҲМнинг 10 баравари миқдоридаги тўлов эвазига (манга қолса бепул бўлиши керак, лекин шунисига ҳам кўпчилик рози ҳозир) автотранспорт воситасининг орқа (100 фоиз) ва олд ён (30 фоиз) ойналарини тонировка қилишга рухсат бериш тартибини жорий қилиш мақсадга мувофиқ.\nБу бўйича ўз таклиф ва таҳлилларимизни ҳукуматга ҳам юбордик. Умид қиламанки, таклифларимизга масъул идоралар бефарқ бўлмай, ўрганиб чиқадилар ҳамда инобатга оладилар. Чунки ҳар мавсумда миллиардлаб қўшимча тушум, иқтисодий фаоллик ва меҳнат самарадорлиги ўсиши, янги иш ўринлари давлат иқтисодига ижобий таъсир кўрсатса, жисмоний қулайлик ва соғлиққа хавфли нурланишдан ҳимояланиш фуқаролар талабларини қондиради», — деб ёзади депутат.\nЭслатиб ўтамиз, Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 2 августдаги 646-сонли қарори билан тонировкага рухсат берилганди.\nТонировканинг ёруғлик ўтказувчанлик даражаси қуйидагича белгиланди:\nорқа ойна (лобовой) – 100 фоизгача;\nорқа ён ойна (орқа эшик) – 100 фоизгача;\nолд ён ойнага (ҳайдовчининг ёни) – 50 фоизгача;\nолд ойнанинг тепа қисмидан 14 см полоса – 100 фоизгача;\nтуристик автобус, микроавтобус ва минивен ён ойналари – 50 фоизгача.\nОлд ойнанинг тепа қисмидан 14 сантиметр полоса – текин (рухсатнома олиш шартмас).\nОрқа ён ойна (орқа эшик) учун:\nжисмоний шахсларга — 10 баробар (2 миллион 230 минг сўм);\nюридик шахсларга — 10 баробар (2 миллион 230 минг сўм);\nхорижий ташкилотларга — 20 баробар (4 миллион 460 минг сўм).\nжисмоний шахсларга — 50 баробар (11 миллион 150 минг сўм);\nюридик шахсларга — 50 баробар (11 миллион 150 минг сўм);\nхорижий ташкилотларга — 80 баробар (17 миллион 840 минг сўм).\nТуристик автобуслар ҳам 50 баробар (11 миллион 150 минг сўм) миқдорида.


ЎзА - “Ҳалол” туризмда Ўзбекистон қайси ўринда?\n09.07.2018 11:48 Чоп этиш версияси\n“Ҳалол” туризмда Ўзбекистон қайси ўринда?\nЮртимизда ал-Бухорий, ат-Термизий, Мотурудий, аз-Замаҳшарий, Баҳоуддин Нақшбандий каби буюк ислом уламолари, пешқадамлари ва азиз-авлиёларининг ҳоки-пойлари қўйилган мақбаралар, Усмон (р.а) Қуръони ва бошқа мусулмонлар учун қадрли бўлган зиёратгоҳларнинг мавжудлиги зиёрат туризмини ривожлантиришда қўл келади. Лекин, афсуски биз бу имкониятлардан ҳозирга қадар фойдаланмай келдик.\nМаълумотларга кўра, дунёда зиёрат туризмининг йиллик ҳажми 151 миллиард долларга тенг экан. Дунёдаги меҳмонхона бизнеси пешқадамларидан бири – Rezidor Hotel Group компаниясининг маълумотларига кўра, яқин 10 йил ичида “Ҳалол” туризм ҳажми йилига 20 фоиздан ошиб боради.\nГлобал тўлов тизимининг кўзга кўринган вакилларидан бўлмиш Mastercard компаниясининг HalalTrip туристик портали билан ҳамкорликда ўтказган тадқиқотига асосан, 2030 йилга бориб, 15 ёшдан 29 ёшгача бўлган дунё ёшларининг учдан бирини мусулмонлар ташкил этади. Бугунги кунда бу ёшдагилар йилига 2-5 марта, ўртача 4-6 кунлик сайёҳатга чиқмоқда. 2025 йилга келиб, ёш мусулмонлар дунё бўйлаб сайёҳатлар учун йилига 100 миллиард долларидан кўпроқ миқдорда пул сарфлаши башорат қилинмоқда.\nДемак, биз ҳам бу борада тезроқ ҳаракат қилишимиз шарт. Шундай бўляпти ҳам. Мисол учун, Индонезия, Жанубий Корея, Малайзия, Сингапур, Туркия, Исроил ва Япония фуқаролари учун Ўзбекистонга визасиз ташриф тартиби жорий этилди. 39 та мамлакат фуқароси учун визалар расмийлаштириш тартиби соддалаштирилди ва муддати 2 иш кунигача қисқартирилди. Энг муҳими, Тошкент халқаро аэропорти хизмати жанубий кореялик мутахассисларни жалб қилган ҳолда ўрганиб чиқилди ва уларнинг хулосалар асосида фаолияти тубдан ўзгартирилди.\nБугунги кунда Пойтахт аэропорти халқаро терминалидан йўловчиларнинг чиқиш вақти тўрт баробарга тезлашди. Агарда авваллари пойтахт аэропортига етиб келган рейсдан ҳаво бандаргоҳини тарк этгунча ўртача 2 соат вақт сарфланган бўлса, ҳозирда биринчи йўловчи 21 дақиқада, сўнгги йўловчи эса 33 дақиқада аэропортдан чиқиб кетмоқда. Тизимда «яшил» ва «қизил» йўлакларнинг очилиши йўловчиларнинг барча зарур тартиб-таомиллардан ўтишларини анчагина тезлаштирмоқда.\nЎтган йили Crescent Rating компаниясининг Master Card компанияси билан ҳамкорликда тузган рейтингида “ҲАЛОЛ” туризм учун энг қулай мусулмон мамлакатлари рўйхатида Малайзия биринчи, БАА иккинчи, Индонезия учинчи ўринни эгаллаган бўлиб, Ўзбекистон 28-ўринда эди.\nЖорий йилдан бу тизимнинг кенг жорий этилиши самарасида келгуси йилларда бу рейтингда пешқадам бўлишимиз шубҳасиз.


Андрей Канчельскис: Айрим футболчилар ўзларининг нималарга қодирликларини ҳали кўрсата олишмади » Ўзбекистон янгиликлари – Zamin.uz\n, 21 2020, 17:03\n04 авг, 00:22 723 Спорт\nЎзбекистон Профессионал футбол лигаси (ЎзПФЛ) қарорига кўра,Coca Cola Суперлигаси 1-даврасининг сўнгги 4та тур баҳслари 17 августдан бошлаб, марказлашган ҳолда, Тошкентда ўтказиладиган бўлди.\nCoca Cola Ўзбекистон кубогининг гуруҳ босқичи баҳсларига эса 23 июль куни қуръа ташланиб, унга кўра, Наманганнинг “Навбаҳор” клуби “А” гуруҳидан жой олган ҳолда,ўз майдонида “Металлург”ни қабул қилиб, сафарда “Андижон” ва АГМК жамоаларига қарши майдонга тушадиган бўлганди. Клуб матбуот хизмати жамоа бош мураббийи Андрей Канчельскис билан юқоридаги мавзулар бўйича суҳбатлашди.\n- Олдин ҳам биз ўйинлар марказлашган ҳолда, пойтахтда ўтказилишидан хабардор бўлганимиздан сўнг, албатта, шунга тайёргарлик кўраётгандик. Тошкентдан меҳмонхона, шунингдек, машғулотлар ўтказиш учун майдон ҳам топгандик. Лекин кейинчалик барчаси бирданига ўзгариб кетди. Албатта, ПФЛ шароитдан келиб чиққан ҳолда, ўзига мақбул вариантда Суперлига баҳсларини давом эттириши лозим эди ва ниҳоят, бугун келишувга эришилибди ҳамда бундан хурсандман.\nУчрашувларнинг марказлашган ҳолда, Тошкентда ўтказилишига келсак, бу Суперлига клублари вакиллари билан келишилган ҳолда, амалга оширилди ва бунга ҳеч қандай эътирозим йўқ. Ҳар қандай ҳолатдаям, чемпионат ўйинларини якунлаб қўйиш лозим.\n- Гуруҳимиздан муносиб рақиблар ўрин олишди. “Металлург” ва “Андижон” жамоаларига қарши Суперлига баҳслари доирасида майдонга тушдик ҳамда мазкур клубларнинг қандай кучга эга эканлиги борасида маълумотга эгамиз. “Металлург” яхши жамоа, “Андижон” билан бўладиган баҳс эса “водий дербиси” мақомида бўлади.\nГарчи ҳали АГМКга қарши майдонга тушмаган бўлсак-да, олмалиқликларнинг турнир жадвалида 2-поғонани эгаллаб туришгани ушбу жамоанинг қандай кучга эга эканлигини билдириб турибди.\nШундай экан, гуруҳ баҳслари “Навбаҳор” учун осон кечмайди. Аммо рақибларга муносиб қаршилик кўрсатишга ҳаракат қиламиз.\n- Ортда қолган 9та тур баҳсларидан сўнг, “Навбаҳор” 5та ғалаба, 2та дуранг ҳамда 2та мағлубият қайд этиб, 17 очко тўплаган ҳолда,\n3-ўринни эгаллаб турибди. Жамоанинг ушбу натижаси сизни қониқтирадими?\n- Ушбу натижа қониқарлими ёки йўқлиги борасида бирор нарса дея олмайман. Ахир, айтишадику, жўжани кузда санашади, деб. Бундан ҳам яхшироқ натижани қайд этишимиз ҳам мумкин эди. Аммо айрим баҳсларда омад етишмади. Аммо кўплаб футболчилар, айниқса, легионерлар, жумладан, ўзим ҳам январдан буён уйимизга бора олганимиз йўқ. Бу эса хоҳлайсизми, йўқми, футболчиларга руҳий тарафдан ўз таъсирини ўтказади.\nЛекин ҳали бизда ортда қолган ўйинларни кўриб чиқиб, таҳлил қилишга вақт бор. Шундан хулоса чиқариб, кейинги баҳсларда ижобий натижаларни қайд этиб, жорий мавсум якунида бундан-да яхшироқ натижага эришамиз, деган умиддаман.\n- Тўғри, “Андижон” таркиб борасида борасида “Навбаҳор”дан кучсизбўлиши мумкин. Аммо биласизми, ўша баҳс “водий дербиси” мақомида эга эди. Бундай даражадаги ўйинларга эса рақибда ҳам иштиёқ ўзгача бўлади. Бундан ташқари, битта учрашувга ўзгача тарзда тайёрланса бўлади. Андижонликлар ўша баҳсга ўзгача тарзда тайёргарлик кўришганини исботлашди.\n“Бунёдкор”га қарши баҳс эса айтиш лозимки, оғир, қийин ҳамда тушунарсиз тарзда кечди. Мураббийлар штаби билан ушбу ўйинларни таҳлил қилиб,хатолардан хулоса чиқарамиз, албатта.\nШогирдларининг ўз мамлакати термасидан чақирув олиши ҳар бир мураббийга қувонч бағишлайди, албатта. Менимча, “Навбаҳор”да терма жамоада ўйнашга муносиб ўйинчилар кўпроқ. Аммо терма жамоанинг ўз мураббийи, яъни Вадим Карленович Абрамов бор ва у кимни бош жамоага чақиришни ўзи ҳал қилади ҳамда биз унинг қарорларини ҳурмат қиламиз.\n“Навбаҳор”нинг 5 нафар ўйинчиси миллий терма жамоадан чақирув олишига муносиб ҳиссамни қўшганлигим, Ўзбекистон футболи ривожи ҳамда тараққиёти учун фойдам тегаётганлиги ва меҳнатим ўз самарасини бераётганидан хурсандман.\nТерма жамоага жалб этилган жамоамиз аъзоларининг эса мазкур йиғин давомида ўзларининг энг яхши жиҳатларини намойиш этишлари, асосийси, жароҳат олмасликлари, бош жамоанинг асосий таркибидан муносиб ўрин олишларини тилайман.\n- Ҳа, 2007 – 2009 йилларда Новотроицкнинг “Носта” жамоасида бош директор лавозимида ишлаганман ҳамда айтиб ўтганимдек, ушбу жамоа ҳомийси Алишер Бурхановичга қарашли бўлган “Уральская сталь” металлургия комбинати эди. Гарчи “Носта” 2-лига вакили, камтарин, 100 мингга яқин аҳолига эга, кичик шаҳар Новотроицк жамоаси бўлса-да, Алишер Бурхановичнинг ёрдамлари эвазига ажойиб қароргоҳ, 2та,яъни иситиш тармоғи ўрнатилган табиий ва сунъий майдонларга эга бўлганди. Шунингдек, жамоага клуб ҳомийси томонидан барча шароитлар яратиб берилганди. Албатта, бунда Алишер Усмановнинг ҳиссаси катта бўлган. Алишер Бурханович шунингдек, хайрия тадбирлари ҳам уюштириб турарди. Умуман олганда, Алишер Усмонов Россия спорти учун катта маблағ сарфлайди.\nФурсатдан фойдаланиб,Алишер Бурхановичга миннатдорчилик билдириб, унга узоқ умр, сиҳат-саломатлик, ишларига омад тилайман.\n- Албатта, ҳар бир жамоа ўз олдига мақсад қўйиши шарт. Унда машғулот ва ўйинлар ўтказишнинг нима кераги бор? “Навбаҳор”да ўз олдига қўйилган вазифани амалга ошириш учун ҳали тўлиқ имконият бор. Чунки олдимизда ҳали 1-давранинг 4та тур баҳслари ҳамда ярим мавсум турибди. Пандемия сабабли, бу йилги Суперлига баҳсларида юзага келган танаффуслар боис, айрим футболчиларимиз ҳаттоки, ўзларининг нималарга қодирликларини намойиш этишга ҳам улгура олишмади. Шундай бўлса-да, гарчи бутун дунё ва Ўзбекистонда коронавирус пандемияси юз бераётганлигига қарамай, йигитлар машғулотлар ҳамда ўйинларда жонбозлик кўрсатишмоқда, ўзгача иштиёқда майдонга тушишмоқда. Бунинг учун уларга ўз миннатдорчилигимни билдираман.\nЁзги трансфер даврида таркибни кучайтириш ҳақида тўхталадиган бўлсам, бу борада клубнинг имкониятларига қараймиз. Албатта, таркибдаги бирорта ўйинчини сотмай, аксинча, харид қилиш маблағ талаб қилади. Шундай экан, буни имкониятдан келиб чиқиб, амалга оширамиз.\nАндрей Канчельскис: "Айрим футболчилар ўзига ўхшамаяпти" 14 июл, 06:00\nЧемпионлар лигаси гуруҳ босқичи марказлашган ҳолда давом эттирилади 25 мар, 18:07\nАндрей Канчельскис "Навбаҳор" бошқарувидаги илк ўйинидан сўнг нималар деди? 22 окт, 06:27


ТАНЛОВ МУНОСИБЛАРНИ АНИҚЛАДИ – Сирдарё вилояти касаба уюшмалари ташкилотлари бирлашмаси Кенгаши\nСирдарё вилояти ички ишлар идораларида хизмат олиб бораётган аёл ишчи – хизматчилар ўртасида “Иқбол” кўрик – танлови бўлиб ўтди. Танлов бошқарма хотин – қизлар қўмитаси ҳамда ички ишлар ходимларининг бирлашган касаба уюшма қўмитаси ташаббусида ўтказилди.\nТанлов ҳайъати сифатида Гулистон шахар “Никох уйи” мудираси, “Болалар шахарчаси” директори, оила маркази бош мутахассиси, шунингдек, ИИБда кўп йиллар хизмат қилиб, хозирги кунда нафақада бўлган фахрий аёллар таклиф этилди.\nИштирокчилар 7 та шарт бўйича ўзаро баҳслашишди. Натижаларга кўра бошқармага қарашли “Булбулча” номли 15 – сонли МТМ тарбиячиси Лайло Иноятова 1-ўрин соҳиби бўлди.\nҚолган иштирокчилар “Энг иқтидорли”, “Энг чаққон” , “Энг латофатли”, “Энг зукко”, “Мухлислар эътиборини қозонган” ва “Энг пазанда” номинацияларига муносиб топилди.\nМусобақа иштирокчиларига касаба уюшмаси томонидан диплом, эсдалик совғалари топширилди.\nСирдарё вилоят ИИБ бирлашган\n← КАСАБА УЮШМАСИ СПОРТДА ПЕШҚАДАМЛАРИ АНИҚЛАНДИ\nКАСАБА УЮШМА ҚЎМИТАСИ РОЗИЛИГИСИЗ →


СИЗДАН БИР УМР МИННАТДОРМИЗ, АЗИЗ УСТОЗЛАР! - Ўзбекистон овози газетаси\nМинҳожиддин МИРЗО, Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси раисининг биринчи ўринбосари:\n— Президентимизнинг Ўзбекистон ўқитувчи ва мураббийларига йўллаган табригини ўзгача бир ҳаяжон, ғурур билан ўқиб чиқдим. Табрикда ҳаммамизнинг дилимиздаги ҳис-ҳаяжонлар ифодаланган, тилаклар билдирилган, десак ҳақиқатни айтган бўламиз.\nМен табрикни ўқиб, чуқур хаёлга чўмдим, ўқитувчиларимизни, мактабимни эсладим.\n...Ёшинг улғайгани сайин ҳаёт қадри, бетакрор умр лаҳзалари қадри, ҳаёт йўлларида сенга чин бахт, чин саодат бахш этган, сени кўз қорачиғидай муҳофаза қилиб, тиканли сўқмоқлардан асраб, эзгулик йўллари сари йўллаган, сенга илк бор ҳарф танитиб, китобга бир умр ошно қилган муҳтарам зотлар қаршисидаги қарздорлик ҳисси кучайиб бораверар экан. Ота-она, бобо ва буви мактаби, маҳалла дорилфунуни, сенга ҳикмат сўйлаб, бир умрга татийдиган билим, ўгит ва насиҳатлар бериб, қалбингни нурдай ёритган азиз сиймолар орасида муаллим деган улуғ зот ҳам борки, уни ҳамиша соғинч, меҳр, муҳаббат, миннатдорлик билан эслайсан.\n1972 йил 1 сентябрда Андижон шаҳридаги, шундай Алишер Навоий номидаги маданият ва истироҳат боғига туташ масканда жойлашган 30-мактабнинг биринчи синфига бордим. Илк қўнғироқ, биринчи ўқитувчим Муборахон аянинг меҳрли нигоҳлари, илк сабоқлари... Ҳали партада ўтиришга одатланмаган, ҳали ўйинқароқлик ва эркаликлари босилмаган, кўнгиллари интизом деб аталган тартиб оламидан бетоқат бўлиб тошиб турган болалар, уларнинг ҳайратли кўзлари, онасини соғиниб қилган хархашалари кўз олдимда намоён бўлади. Қалам, ручка ушлаганидан бир зумда чарчаб қолган биз болаларни Муборахон ая ўрнимиздан турғазиб, қўлларимизни чўздириб, бармоқларимизни очиб, ёпиб қилдирган машқлари, барчамиз хор бўлиб такрорлаган сўзлар қулоғим остида жаранглайди:\n«Ёзавериб, ёзавериб қўлларимиз чарчаб кетди!...»\nИлк ҳаяжонда ҳуснихат ёзишларимиз, Алфавитни ёдлаб берганларимиз, ҳарфларни бир-бирига уриштириб «О — на, а — на, нон» дея ўқиганларимизни ҳозир эсласам кўзимга ёш қалқийди, устозларимизнинг сабри, тоқати, бардоши, буларнинг барчасини ўзида мужассамлаштирган меҳри қаршисида лол қоламан, таъзим қиламан.\n«Алифбе байрами», илк қадрдон сабоқ китобимиз билан хайрлашиб, «Ўқиш китоби»ни кутиб олишларимиз... «Биринчи қўнғироқ» билан кутиб олиниш, «Охирги қўнғироқ» билан кузатилиш...\nЭнди билсам ҳаёт ўзи, унинг маъноси кутиб олиш ва кузатишдан иборат экан. Бугун жуда катта миннатдорлик билан Андижон шаҳридаги 30-мактабда сабоқ берган барча устозларимни эслагим келади. Муборахон Алимова, Ойша Якубова, Лариса Тошматова, Матлубахон Хусанова, Нафиса Мадаминова, Роза Садовничова, Марвар Шамсуддинова, Илёс Муродов, Гулчеҳра Шамсутдинова... бу рўйхатни анча давом эттириш мумкин. Муаллимлар инсон онгининг муҳандислари, қалбининг наққошлари, одамийлик мулки — маърифат боғининг боғбонлари.\nГоҳо ўйлаб қоламан, дунёда ўқитувчининг тун бўйи бедор дафтар текшириб ўтказган амалига тенг келадиган савоб бормикан?! Шарқираб оқаётган, ўйинқароқ жилға, ҳали тизгин нималигини билмаган беқарор шамол каби бола шўхликларини қандай тартибга солади, қандай куч билан уни ўзига қаратади, гўзал итоатга ўргатади. Фақат меҳр, меҳр, меҳр билан!\nБола тафаккур олами, қалб дунёсига тушадиган олтин калитлар фақат ўқитувчига тегишлидир. Ҳалигача мактаб қўнғироғини эшитса, бирдан ҳаяжонланиб кетадиган қанча ўқитувчиларни биламан. Ризолик ила дуолар билан мактаб қўнғироғи садолари остида абадият оламига кузатганимиз ўқитувчиларимни эслайман.\nЯнги ҳаёт, келажак, истиқбол йўли мактабдан, ўқитувчиларнинг қалбидан бошланади. Башарият эртаси, дунё тақдири энг аввало, ўқитувчига боғлиқдир. Бугун урушлар олови сўнмаётган, қалблар жаҳолат тўри сиртмоғидан чиқолмаётган айрим юртларда мактаб, китоб, маърифат деган улуғ тушунчалар унут бўлгани кишини қаттиқ изтиробга солади.\nҲаёт турли танловлар ичра ўтади, ташкилот раҳбари кадр танлайди, йигит-қиз ўзига умр йўлдоши танлайди, одам дўст танлайди, ҳамкор танлайди. Бу дунёда икки зот борки, улар бундай танловлардан йироқ. Она фарзанд танламайди, муаллим эса ўқувчи!\nАзиз устозлар! Назаримда, ҳазрат Алишер Навоий ҳам беш юз йиллар наридан боқиб, бу ҳақиқатни тасдиқлаётгандек. Негаки, илк бор мурғак болалар қалбига Ватан туйғусини Сиз олиб кирасиз. Уларнинг жажжи юракларида маърифат чўғини ёндиргувчи ҳам Сизсиз! Ёш кўнгилларда очилган беҳисоб орзу-умид чечакларининг илдизи айнан, ҳа, айнан Сизнинг қалбингиздан сув ичади.\nБошимизни силаган қўлларингиз тафтини ҳали-ҳануз сезиб турамиз. Биз ҳар куни, ҳар соатда қалб қўри, кўз нурини, бутун борлиғини заррама-зарра, томчима-томчи олижаноб ишга бағишлаб келаётган азиз устозлар олдида ҳамиша қарздормиз, доимо бош эгиб таъзим қиламиз!


Мусулмоннинг қонини тўкиш ҳаром\n07:10 / 18.07.2019 547 pdf Ўқиш режими + -\nШузабдан ривоят қилинади: «Умар ибн Абдулазиз Ироқдаги баъзи ишларга Солиҳ ибн Абдурраҳмон ва унинг бир шеригини волий қилиб тайинлаган эди. Бир куни иккови Умар ибн Абдулазизга одамлардан шикоят қилиб, «Уларни қилич ишлатмай ислоҳ қилиб бўлмаяпти», деб мактуб ёзишди. Умар ибн Абдулазиз уларга жавобан: «Сен икки аҳмоқлар, мусулмонларнинг қонини тўкишни сўраяпсанларми? Мен учун битта мусулмоннинг қони тўкилгандан кўра икковингнинг қонинг тўкилгани енгилроқ», деб ёзди».\nЖинлар ҳақида нималарни билмоғимиз зарур\n20:30 / 17.07.2019 1715\n08:40 / 18.07.2019 699\nЗиддиятнинг сабаби нима? ечим нимада?\nБеморликда ҳикмат кўп. Айниқса, ҳозирги тожсимон вирус касаллиги жуда кўп ҳақиқатларни яхши тушуниб, ҳаётни теранроқ англашга сабаб бўлмоқда.Сўнгги пайтларда давоми...\n1449 04:03 / 01.09.2020\nОнажоним, устозимга айтинг...\nБошланғич мактабни битириб, таҳфиз курсига келганди. Оиласи Фотимани ўз хоҳиши билан келганини айтишди. Рўйхатга олиш учун исмини сўраганимда Фотима деди. У ҳеч давоми...\n2422 20:05 / 05.09.2019\nГуноҳнинг тўрт сифати\nБилинг Чиндан ҳам инсонда кўп ахлоқ ва сифатлар мавжуд, лекин гуноҳларнинг манбаи тўрт сифат билан чегараланадиБиринчи сифат ndash ҳукмронлик сифатлари. Булардан давоми...\n4227 16:40 / 15.03.2019\nТилимизнинг мавқеини тиклайлик\nАллоҳ таоло Қуръони Каримда инсониятга мурожаат қилиб, уларнинг Одам ато ва Момо Ҳавводан яратилганини айтиб, сўнг шундай марҳамат қилади.hellipсизларни ўзаро давоми...\n1240 14:20 / 06.05.2019


Фоторепортаж: Германияда қумдан дунёдаги энг баланд қаср ясалди\n12:45 / 02.09.2017\nГерманиянинг Дуйсбург шаҳрида дунёдаги энг баланд қумли қаср пайдо бўлди. Унинг баландлиги 16,7 метр бўлиб, 1 сентябрь куни унинг рекорд ўлчамда эканини Гиннесс рекордлар китоби вакиллари қайд этишди. Бу ҳақда ордов Гиннесса, передает Deutsche Welle. Бундан аввалги рекорд Ҳиндистоннинг Пури шаҳрида барпо этилган қасрга тегишли бўлиб, унинг баландлиги ҳозиргисидан 1,8 метр пастроқ эди. Германиядаги қасрни 10 миллат ҳайкалтарошлари ясашди. Унда дунёнинг турли бурчакларига хос бўлган архитектура намуналари ва диққатга сазовор жойларини кўриш мумкин.\nҚурилиш ишлари 3 ҳафтага яқин давом этди ва 3,5 минг тонна қум сарфланди. Ўтган йили рекорд ўрнатиш имкони бўлмади, чунки қаср бузилиб кетганди. Айтиш жоизки, қасрни қуришда фақат сув ва қумдан фойдаланилади. Демак, танишамиз, дунёнинг энг баланд қумли саройи.\nДуйсбургдаги 16,7 метрлик қумли қаср, Германия, 2017 йил 1 сентябрь\nДуйсбургдаги 16,7 метрлик қумли қасрнинг бир қисми, Германия, 2017 йил 1 сентябрь\nДуйсбургдаги қаср дунёдаги энг баланд қумли қаср деб топилгани кенг нишонланди, 2017 йил 1 сентябрь\nГермания рекорд Дуйсбург қум-қасри


Ўзбекистон U-16 биринчи ўйинда БААни мағлуб этди / CHAMPIONAT.asia\n15:44"Машъал"га келган легионерлар ҳақида нималарни билиш керак? 0 15:33Olamsport: Анвар Бойназаровнинг навбатдаги жанг санаси ва рақиби маълум, Тошкентда 350 миллионлик марафон ва бошқа хабарлар 0 15:30Тошкент “УEФА Чемпионлар Лигаси Кубоги”ни қабул қилади 5 15:28Расман: "Барселона" даниялик футболчининг трансферини эълон қилди 3 15:12Гвардиола Бартомеунинг сўзларига жавобан: "Барселона"га овозини баландлатмасликни тавсия қиламан" 10 14:55Ҳужумкор "Аталанта" ҳеч кимдан қўрқмайди, аммо... 3 14:53Ислом Аҳмедов - "Пахтакор" академияси, Double Pass ва бошқалар ҳақида 0 14:46"Манчестер Сити" ўйинчиси АПЛ рекордини ўрнатди 1 14:37Спортчилар ижтимоий тармоқларда 0 14:27"Қўқон-1912" тез орада янги футболчиларни таништиради 5 14:24Назорат учрашуви. "Андижон" "Бунёдкор" билан дуранг ўйнади 6 14:14Месси "Манчестер Сити"нинг дисквалификацияси ҳақида гапирди 4 14:09ФИФА рейтинги эълон қилинди: Ўзбекистон ҳамон 85-ўринда 24 14:00Эшитдик-да! Мурод Исмоилов "Металлург"дан кетди 8 13:41ЕЧЛ. Ҳафта ўйинчиси бўлиш учун номзодлар эълон қилинди 8\nЎзбекистон U-16 биринчи ўйинда БААни мағлуб этди\n08 сен 2019 18:19\nТеглар : Азамат АбдураимовЎзбекистон U-16БАА\nЎзбекистон ўсмирлар терма жамоаси Тошкентда БАА ўсмирлари билан дастлабки ўртоқлик учрашувини ўтказди.\nАзамат Абдураимов бошчилигидаги жамоамиз биринчи бўлимда рақиблар дарвозасига иккита гол уришди. Дастлаб 9-дақиқада Нодир Абдураззоқов гол урган бўлса, орадан 9 дақиқа ўтгач Риан Исломов БАА дарвозасини ишғол қилди.\nИккинчи бўлимда дарвозаларга гол урилмади ва Ўзбекистон 2:0 ҳисобида ғалабага эришди.\n11 сентябрь куни ушбу жамоалар "Яккасарой" (собиқ "Тўқимачи") стадионида иккинчи марта ўзаро ўйин ўтказишади. Бу баҳс соат 16:00да бошланади.\nЎзбекистон U16 - БАА U-16 - 2:0\nГоллар: Нодир Абдураззоқов (9). Риан Исломов (18).\nЎзбекистон U16: 12. Бекнур Пармонов, 2. Суннатилла Поёнов, 3. Абдулазиз Тошкенбоев, 4. Александр Зевадинов, 5. Элёр Юлбарсов, 6. Муҳиддин Пазилдинов, 7. Риан Исламов, 8. Нодир Абдуразооқов, 9. Диёр Иномов, 10. Сардор Ҳожибоев, 11. Пўлат Жумахонов.\nЗахира: 13. Муҳаммадали Усмонов, 14. Сарвар Баҳодиров, 15. Жамол Раҳимов, 17. Мирҳаит Холдаров, 18. Азиз Ҳакимов, 19. Азиз Асадов, 21. Ҳусан Маҳмудов.\nБАА U16: 1. Саид Салим Носир, 2. Мансур Салоҳ, 3. Жамол Ҳалифа, 4. Али Тоҳир, 5. Аҳмад Абдуллоҳ, 6. Сауд Муҳаммад, 7. Юсуф Иброҳим, 10. Муҳаммад Аҳмад Алҳарти, 13. Ҳолди ал Носир, 20. Абдуллоҳ Аҳмад, 21. Султон Одил.\nФИФА рейтинги эълон қилинди: Ўзбекистон ҳамон 85-ўринда 24\nЕвропа Лигаси. “Олимпиакос”га қарши сафардаги баҳс олдидан “Арсенал”да йўқотишлар бор 9\nНазорат баҳси. “Ростов”нинг Норвегия чемпионига қарши асосий таркиби маълум 2\nЎзбекистон терма жамоаси Дубайда илк машғулотини ўтказди 22\nЎзбекистон U-16 терма жамоаси Тошкентда йиғин ўтказади 5\nХориж матбуоти: Яна бир муваффақиятсизликдан сўнг ўзбек футболини келажакда нима кутмоқда? 77\nСаудия Арабистонида U-20 Араб чемпионати старт олди 7\nОЧЛ. "Пахтакор" "Шаҳр Ходро"ни йирик ҳисобда мағлуб этди\nЕЧЛ. АПЛда мағлубият нималигини билмаётган "Ливерпуль" Мадридда қоқилди\nЛа Лига. "Реал" ўз уйида аутсайдерни мағлуб қилолмади\n"Ливерпуль" ҳимоячиси: "Атлетико" ғалабани худди кейинги босқичга чиққандек нишонлади"


ҲОВЛИДАГИ ТРОПИК МЕВАЛАР » Навоий вилояти қишлоқ ва сув хўжалиги бошқармаси\nБош саҳифа » Мева ва сабзавотга оид тавсиялар » ҲОВЛИДАГИ ТРОПИК МЕВАЛАР\n7-11-2015, 19:52 | Мева ва сабзавотга оид тавсиялар\nБундан 25 йил олдин ҳовлисига 3 туп лимон кўчатини ўтқазган Мелибой Сиддиқов ўтган вақт мобайнида ўз "ҳоббиси"ни даромад манбаига айлантира олди. Ўрта Чирчиқ туманида яшовчи тадбиркорнинг саккиз сотихлик иссиқхонасида апельсин, мандарин, банан, лимон ва яна кўплаб турдаги цитрус меваларни учратиш мумкин. Ҳовлига киришингиз билан бўйи 2-3 метрлик бир нечта лимон дарахтига кўзингиз тушади. Ундаги ҳосилни кўриб, завқингиз келади. Совуқ кунларда иситишни осонлаштириш мақсадида мўъжазгина қилиб қурилган иссиқхоналар бутун бошли томорқани эгаллаган. Уларнинг ҳар бирида турли кўчат ва кўкатлар унмоқда. Мандарин, апельсин ва банан дарахтлари битта иссиқхонани банд қилган бўлса, бошқа иссиқхонада киви ва зайтун етилиб турибди.\n— Тошкент қишлоқ хўжалиги институтини (Ҳозирги Тошкент давлат аграр университетини) тамомлаб, агрономия соҳасида ишлаган дастлабки йилларимда хизмат сафари билан Қашқадарё вилоятига жўнатишди, — дейди Мелибой Сиддиқов. — Сафар қиш ойига тўғри келганлиги боис, ўшанда бироз шамоллаб, меҳмон бўлган хонадонимиз эгаларини ташвишга қўйдим. Буни қарангки, кечқурун иситмалаб ётган камина эрталаб "эгарланган отдек" уйғондим. Уй эгаларига миннатдорлигимни билдириб, мени бу тетик аҳволга қандай келтирганларини, яъни тезда иситмам тушиб, соғайиб қолганимни сўраганимда эса, улар менга ўзлари етиштирган лимон ва табиий асалдан шифо топганимни айтишди. Ўшанда мен ҳам цитрус меваларни етиштиришни кўнглимга тугиб қўйдим. Ниятим холис экан. Кўриб турганингиздек, ҳовлидаги экинлар ўз эҳтиёжимиздан ортиб қўни-қўшнимизнинг дастурхонини ҳам безамоқда.\nТоморқа эгасининг айтишича, экин ва кўчатлар алоҳида эътибор талаб этади. Ҳар бирининг парваришлаш илми бор. Масалан, лимонга меъёридан ортиқ минерал ўғит бериш ҳосилга жиддий зарар етказиши мумкин. Шу боис органик ўғитлардан фойдаланиш мақсадга мувофиқдир. Киви эса сувсизликка чидамсиз экин саналади. Уни сувга яқин ва намлик юқори бўлган ерда экиш даркор. Иссиқхоналар ҳар йили қишнинг эрта ё кеч келишига қараб ёпилади. Экинлар одатда ноябрь ўрталаридан мартгача қишки парваришни талаб этади. Бу пайтда цитрус мевалар экилган иссиқхона икки қават плёнка билан ўралади. Плёнкалар орасидан ҳаво айланиб туриши шарт, шунда иссиқхона ичини иситишга эҳтиёж бўлмайди. Лекин қиш қаттиқ келган йилларда хоҳлайсизми йўқми ҳосилнинг маълум бир қисмига зарар етади.\n— Бу йилги эрта баҳордаги совуқдан сўнг асосий даромадимиз бўлган лимон ҳосилига сезиларли талофат етди, — дейди Мелибой ака. — Дарахтларнинг юқори қисмидаги мевалари деярли бой берилди. Лекин кучли парвариш натижасида ҳосилнинг 70-80 фоизини сақлаб қолишга эришдик. 18 туп лимондан бир ярим тоннадан зиёдроқ ҳосил теришни режалаштириб турибмиз. Яратганнинг ўзи баракасини берсин. Ўтган йили бир туп лимондан 150 килограммгача ҳосил олган эдик.\nШу ўринда қаҳрамонимизнинг сўзларига қараганда, 5 туп зайтун дарахти мевасидан олинган ёғ ўртача оиланинг бир йиллик эҳтиёжини қондирар экан. Сиддиқовлар оиласи ҳам яқин йилларда икки туп зайтун дарахтини бештага етказишни мақсад қилган.\nСўнгги йилларда томорқадан унумли фойдаланаётган юртдошларимиз сони кўпайиб бормоқда. Ўз ҳовлисида иссиқхона қуришни режалаштираётганлар айнан Мелибой ака каби кишилардан илҳомланаётган бўлишса не ажаб? Дарвоқе, қаҳрамонимиз иссиқхоналар учун кўчатларга талабнинг ошишидан келиб чиқиб, цитрус ўсимликларнинг кўчатини етиштириб, сотишни ҳам йўлга қўйган.\nДарҳақиқат, бозордаги талабга қараб тадбир кўрган сотувчи ютқазмайди. Мелибой Сиддиқов ҳам ана шундай ишнинг кўзини биладиган кишилардан. Ҳозирги пайтда шаҳарларимизда қад ростлаётган янгидан янги биноларнинг атрофида манзарали дарахтлар кўпайтирилмоқда. Натижада, қарағай, қайин ва акация каби кўчатларга бўлган эҳтиёж тобора ошиб бормоқда. Тадбиркор Мелибой ака ҳам жорий йилдан манзарали дарахт кўчатларини кўпайтиришни бошлаб юборди. Иссиқхонанинг бир четида мовий ва кумушранг қарағай, оқ акация, эман, арча, каштан ва оққайин каби манзарали дарахтларнинг кўчатлари кўкка бўй чўзмоқда.\nТиниб-тинчимас Мелибой ака биргина томорқанинг ўзидан оиласи ва юртдошлари дастурхонини сархил мевалар билан тўлдирмоқда.\nКармана туманидаги "Юқори буғ" МФЙ ҳудудида истиқомат қилувчи Фахриддин Шодиевнинг...


Самарқанд шаҳридаги “Чўпон Ота” МФЙда “Обод маҳалла” дастури ижроси суст олиб борилмоқда | O'zLiDeP\nO‘zLiDeP фаоллари, депутатлар ва ишчи гуруҳ аъзолари Самарқанд шаҳридаги “Чўпон Ота” МФЙ аҳолиси билан суҳбатда бўлишди. Ушбу маҳаллада 593 та хонадон мавжуд бўлиб, 759 та оила истиқомат қилишади. Уларнинг 20 таси кўп қаватли уйлардир.\nУчрашувлар давомида аҳоли томонидан уйларнинг канализация тармоғининг йўқлигидан шикоятлар келиб тушди. Жумладан, мазкур маҳалладаги 10 уйда 1 хонадонда яшовчи Клара Цойнинг айтишича, бу уйларда ҳожатхона, хаммом азалдан қурилмаган. “Обод маҳалла” дастури доирасида бу ерда бугунги кунда ишлар суст олиб борилмоқда. Бу масалада партия депутатлик гуруҳи аъзолари мутасадди ташкилотларга депутатлик сўрови жўнатадиган бўлди.\nШуниндек, учрашувларда аҳоли томонидан транспорт муаммоларини ҳал этишда амалий кўмак сўралди. Шаҳар ичида “Чўпонота-Ширин-Ҳазора” йўналишида ҳаракатланадиган 256 автобус қатнови оралиғи 1 соатни ташкил этаётганлиги боис аҳоли вақтини беҳуда сарфлаётганини таъкидлади. Шу сабабли ҳар ярим соатда автобус қатновини йўлга қўйишда ёрдам беришини сўраб мурожаат қилди.\nУшбу мурожаатлар юзасидан шаҳар Кенгаши депутатлари тегишли ташкилотларга сўров тайёрлашга келишиб олишди.\nМаҳаллада 15 нафар тадбиркорлар фаолият кўрсатади. Уларнинг орасида обрў эътиборга эга “Ғайбулло ПЛЮС” хусусий корхонаси раҳбари Хайрулла Раҳмонов маҳаллани ободонлаштиришда ўз ҳиссасини қўшиб келмоқда. Тадбир доирасида партия фаоллари томонидан Х.Раҳмонов кадрлар заҳирасига олинди.\nУ.Боймуродов O'zLiDeP Косон туман Кенгаши аппарат раҳбари2018-08-09 10:34:58\nO‘zLiDeP фаоллари, депутатлар МФЙ аҳолиси билан учрашувлар давомида аҳоли томонидан ўзларни қийнаб келаётган муаммолар ечимини топишга хизмат қилади.\nРахманова Гульнара КР Тахтакупир тумани 2018-08-09 08:52:45\nОбод кишлок дастури вазифаларини амалга ошириш- бу барчамизнинг фаол булишимизни талаб килади. Тадбиркор акамиз Хайрулла Раҳмоновнинг хайрли ишларидан улги олайлик. Акамизнинг келгуси ишларида ривож тилаймиз.


03.06.2018 08:05 1 2579\nФото: Анвар Намозов.\nҚабристонни зиёрат қилиб туринглар, зеро, у сизларга охиратни эслатади.\nМен бу инсонни излаб Тошкентдаги Яккасарой қабристонига бордим. Жимжит масканда турли-туман қабрлар дўмпайиб турарди. Аммо бу даргоҳ кимсасиз эмас, кимдир марҳум отаси кўмилган қабрни тартибга келтираяпти, бошқа бировлар ободончилик юмуши билан банд. Мозор озода, покиза.\nМироқил ака аёл-ишчиларга иш тақсимлаб бераётган экан. Кейин менга юзланди. Илк учрашувдаёқ минг йиллик қадрдонимни кўргандек бўлдим. Жуссаси кичик, чеҳраси очиқ, самимий бу қариянинг юзида қандайдир нур бор эди.\n– Мироқил Фозиловман, Оқил ота ҳам дейишади, 1941 йил 21 октябрда туғилганман. Отажонимнинг ишини давом эттираяпман. У киши олтмиш йил қаради шу мозорга. Пенсияга чиққунча ишлаган. Пенсиядан сўнг акам ишлаган, кейин эса мен келдим. 1972 йилда ҳам ишлаган эдим, ўшанда акамнинг тоби бўлмай қолганди. 1980 йили қайта келдим.\nМироқил отанинг илк бор қабр кавлагани ёдида. Ўшанда Олой бозори томонда мозор бузилган, шаҳардаги барча гўрковларни чақириб, суякларни олиш буюрилган эди. Фозил ота ҳам бориб, иш билан андармон бўлди. Ўлим сўраб йўламайди – бу ёқда аза чиқиб қолди: маҳалладаги Маҳаммат ака деган киши вафот этди. Ўн олти яшар йигитнинг ана шу марҳум учун қабр қазишига тўғри келди. Чунки отаси пешинга етиб келаман деб улгурмади. Марҳумнинг жуссаси илк бор гўр кавлаган гўрковники сингари кичик эди, расм-русуми адо этиб дафн қилинди. Ёш гўрков қўрқмади, чунки ўшанда уларнинг уйи шу қабристон ҳудудида, ўзи эса отасига ёрдам бериб, ҳаммасини кўриб-билиб юрарди.\nЎша куни бошқа мозордаги суякларни кўчирган Фозил ота Яккасарой қабристонида не-не марҳумларни дафн этмаган дейсиз! Миллатига қараб ўтирмади. Ўз ишини, ўз бурчини адо этди. Жумладан, япон асирларини якка ўзи кўмди.\n79 мажруҳ мусофир\nУруш — қироллар эрмаги.\nУрушни қироллар бошлайди, халқлар, элатлар жабр кўради. Айниқса, аскарлар ўлади, майиб-мажруҳ бўлади. 1945 йили Иккинчи жаҳон урушида Квантун армияси совет қўшинларидан енгилгач, япон жангчилари қуршаб олинди. Уларнинг аксарияти ўзини ўлдиришга улгурди, қолгани Совет иттифоқи қўшинлари томонидан асир олинди. Шундан сўнг япон маҳбуслари кўплаб республикаларга оғир ишларга юборилди. Жумладан, Ўзбекистонга йигирма уч минг ҳарбий асир жўнатилган.\nУларнинг ёрдами билан Тошкентда Навоий, Муқимий театрлари, марказий телеграф, маданият вазирлиги бинолари, тўқимачилик комбинати қурилди. Шунингдек, Чирчиқда иккита завод, кимёгарлар маданият саройи бунёд этилди. Япон асирлари юқори вольтли электр тармоғини Бекободдан Тошкентгача тортиб келишди. Фарҳод ГЭСи қурилди. Маъмурий ва яшаш жойлари, йўллар, тўғонлар барпо этилди.\nСобиқ иттифоқ бўйлаб ишга юборилган япон асирларини секин-аста ўлдириб юбориш ҳақида марказқўмнинг махфий буйруғи бўлган, ҳукумат таркибидаги ўзгаришлар туфайлигина бу қатлиом амалга ошмай қолган. «Ожиз, нотавон одам — денгизга ташланган қайиқ мисоли», — дейилади япон мақолида.\nБу собиқ ҳарбийларнинг ёши 20-30 да бўлиб, 1945 йилдан 1949, баъзилари 1950 йилгача Ўзбекистон ҳудудида эди. 800 дан зиёд аскар турли сабабларга кўра шу юртда ҳаётдан кўз юмди. Тошкентнинг Яккасарой қабристонида 79, Тошкент вилоятида 8, Қўқонда 240, Андижон вилоятида 32, Бекободда 146, Бўстонлиқда 13, Фарғонада 2, Ангренда 133, Бухорода 153 нафар япон асири дафн этилган.\n– Тошкентга юборилган асирларни текстил комбинати биносида асрашган, – дейди Мироқил ота. – Бу ерга келадигани икки юз эллик нафарча эди. Улар электр станцияси қуришар, қабристон ёнидаги кўчадан яёв олиб ўтиларди. Орасида ёшлари кўп эди. Бизни уларнинг ёғоч оёқкийими ўзига жалб қиларди. Бундай пойабзалда одимлаш учун асирлар оёғини баланд кўтариб юришга мажбур бўларди. Онажоним ниҳоятда кўнгли бўш одам эди. Соқчилар қуршовидаги япон асирларини кўриб йиғларди. Уйимиз улар олиб ўтиладиган кўчага яқин бўлган. Шафтоли, олма, узум ўсиб ётар, онам бу меваларни узиб, японларга берарди. Соқчилар индамасди.\nЕтмиш тўққиз нафар япон асирининг пешонасига Тошкентда ўлиш ёзилган экан. Улар шу қабристонда дафн этилди. Фозил ота етмиш тўққизта гўр кавлади, етмиш тўққиз марта дуо ўқиди, етмиш тўққиз жасад кўмди.\n– Отажоним «Биров етмаган, қарагин, мусулмончилик, Аллоҳ битта» дер эди, – хотирага чўмади Мироқил ота. – Ёз пайтларида ёниб кетмасин деб вақтли туриб ўт ўрарди. Уйимиз мана шу қабристон ҳудудида эди. Кейинроқ отам японлар кўмилган жой атрофидан пахса девор уриб чиқди. Биз бочкада сув ташиб, лой қориганмиз.\nМаълум вақт ўтгач пахса девор бетон блок билан алмашди. 1990 йили Япония билан борди-келди кучайгач, бетон девор олиб ташланиб, панжара ўрнатилди.\nЭлчи тиз чўккан кун\nЮтуқнинг калити – меҳнатда.\nФозил ота қабристонга олтмиш йил қаради. У кишининг вафотидан сўнг, мана қирқ йилки, Мироқил ота асло назоратни канда қилмайди. Оилада тўрт ўғил, икки қиз эдилар. Мироқил ота – тўртинчи фарзанд. Катта акаси ҳайдовчи, опаси ҳамшира бўлган. Бугун дўхтир синглиси билан ўзи қолди. Бир вақтлар худди падари бузрукворининг қаватида ёрдамчи бўлгани каби энди ўзининг ўғиллари ҳам Мироқил отага кўмакчи. Уч ўғли, икки қизи бор. Икки ўғли Мироқил отанинг ишини давом эттирмоқда, бири эса банкда фаолият кўрсатади.\nЯпония ҳукумати Ўзбекистонда кўмилган марҳум фуқароларига кўрсатилган эҳтиромни асло эътиборсиз қолдирмади. Дастлаб элчихонадан келиб Мироқил ота билан суҳбатлашишди. Кейин сакура кўчатини экиб кетдилар. Ёз ойларида сакурани ҳар куни суғоришга тўғри келади, акс ҳолда қурийди. Мироқил ота кўчатларга сув қуйиб, асраб-авайлади, тозалик, ободончиликка азалдан ўч эмасми, улкан қабристоннинг бир қисми бўлмиш япон мозорини ҳам ораста, покиза сақлади. Мироқил Фозилов ҳақида Япониядаги газетага ёзиб чиқишди. Бу эса янада японларнинг эътиборини тортди, қабристонга келадиганлар кўпайди. Отахонни яхши таниб қолишган. Узоқдан кўриб, «Миракил, Миракил» деб келаверишади.\n2017 йилнинг 16 декабрида Мироқил ота Япониянинг Ўзбекистондаги элчихонасига таклиф қилинди. Отахон яқинлари билан бирга борди. Ўзбекистон ташқи ишлар вазирлигидан вакиллар, журналистлар ҳам келишди. Даставвал митинг, сўнг тақдирлаш маросими бўлди. Япон элчиси Мироқил акани император ордени билан тақдирлади. Даражаси жиҳатидан олий эди бу мукофот.\n«Япония императори император саройида Ўзбекистон фуқароси Фозилов Мироқилни кунчиқар қуёш ва кумуш нурлари ордени билан мукофотлаш тўғрисида муҳр қўйди», — деб ёзилганди. Ўзбекистонлик гўрков, ота ишининг давомчиси чиройли ва шарафли меҳнати туфайли япон императорининг нуфузли мукофотига муносиб кўрилган эди. Орденни тақар экан, элчи жаноблари чўккалаб, Мироқил отанинг оёғини ўпмоқчи бўлди. «Нима қилаяпсиз?», — деб дарҳол уни кўтариб олди Мироқил ота. Кўзда ёш, ҳаяжонли дақиқалар эди ҳамма учун. Шундан сўнг барчани тўкин дастурхон атрофига таклиф қилишди. Бу отахон ҳаётидаги энг унутилмас кун бўлди. Ҳозир Япония сафарига таклиф қилишган.\n– Худога шукур, Аллоҳ мени юрғазиб қўйибди, – дейди Мироқил ота. – Пенсияга чиққан бўлсам ҳам ишлаган масканимдаман. Раҳбарлар қўйишмади, ишлаб турасиз дейишди. Анча юмушларни амалга оширдик. Ушбу қабристон ободончилик бўйича шаҳарда биринчи ўринда туради. Мен ҳар куни бир айланиб чиқаман. Супуриш, гулларни ўташ, дарахтни буташ каби ишлар бор.\nАйтиб бўлмайдиган сирлар\nАвом халқ орасида майитлар билан боғлиқ турли гап-сўзлар юради. Марҳумлар руҳи гўрковларни безовта қилади дейишади. Гоҳида мурда ўлмаган, комага тушган бўлади-ю тирилиб кетади дейдиганлар ҳам бор.\n– Йўқ, бундай ҳодисалар рўй бермаган, – дейди Мироқил ота. – Бу ишни қиладиганлар ниҳоятда пок бўлишлари керак. Акс ҳолда майиб қилиб қўяди. Алоҳида эътибор қаратиб, озода бўлиб, бировга ёмон гапирмай, ширинсўз бўлиш керак. Не-не одамлар олдимга келишади, Оқил ака, сиз билан суҳбатлашайлик дейишади. Гўрковлик ҳам оддий юмуш, аммо энг асосий сирларни айтиб бўлмайди. Аслида шариатда ҳар бир мўмин мусулмон гўрковлик, ғассоллик қилиши керак дейилади. Ота вафот этса ўғил, онани қизи ювиши керак. Баъзилар ўзим қўяман деса, майли, лаҳадга қўйиб чиқаверсин.\nМироқил отанинг шогирдлари ҳар хил мозорларда ишлашаяпти. Бу йил япон мозорига японларнинг ташрифи янада кўпайди. Бир кунда уч-тўрт маҳал келишаяпти.\nСовет даврида бир воқеа бўлган. Райком котиби аёл киши эди. Узун қора плаш кийиб, қора кўзойнак тақиб келарди мозорга. Айланиб чиқарди. Бирорта ота ўғиллари билан қабрни зиёрат қилаётган бўлса, нега боласини эргаштириб келади деб дўқ урарди. Отаси, онаси ўлганида айримлар жанозада қатнаша олмаган, акс ҳолда ишдан бўшатилган.\n– Бугун президентимиз шунча шароит яратаяпти, – дейди самимий оҳангда Мироқил ота. – Ҳамма жой тинч-осойишта. Динимизга кенг йўл очиб берди. Тўғри юр, намозингни ўқи деяпти. Турли оқимга кирганлар, адашиб қолганлар кечирилмоқда. Япония императори, япон халқига ҳам раҳмат, бизнинг меҳнатимизни эътиборга олгани учун.\nФозил ота авлиёсифат инсон эди. 1993 йили 99 ёшда вафот этди. Ойимбуви эса 85 ёшда ҳаётдан кўз юмди.\nҲаждаги ғаройиб воқеалар\n2008 йили Мироқил отага ҳажга бориш бахти насиб этди. Уч кун Мадинада бўлишди, тўртинчи куни зиёратчиларни Маккаи-мукаррамага олиб кетишди. Мироқил ота Каъбани биринчи тавоф қилишида: «Марҳум ота-онамга бағишлайман, билиб-билмай қилган гуноҳларим бўлса кечиргайсан. Қабул қилгувчи ўзингсан», — деди. Аллоҳдан астойдил сўради. Каъбанинг ярмига борганида рўпарасида... марҳум ота-онасининг қўлларидан ушлаган ўзининг аёли пайдо бўлди. Худди плакатга солиб қўйган расмдагидек. Фозил ота дуо қиларди: «Болам, бардам бўл, худо қувват беради, амалларни бажарасан». Дуонинг шарофати эди бу. Мироқил ота ҳам, хотини ҳам қўлларидан келганча Фозил отанинг дуоларини олишган. Кўп дуо қилиб кетган.\n– Ўша ерда йиғладим, додладим. Мираҳмад ака деган шеригимизга айтдим. Отажоним дуо қилаяпти дедим. Худди ҳозирги манзарадек аниқ эди ҳаммаси. Отам жудаям эътиқодли бўлган.\nЙигирма бир ва ўн етти кунлик сафар ҳам ўтди. Эрталаб автобус ҳожи бўлганларни аэропортга олиб кетиши керак. Ётоқхонадаги бўлмада олти киши эдилар. Эрта тонгда вақтли туриб, бомдод намозини ўқиб бўлишди. Мироқил ота Каъбадаги, Ўзбекистондаги ҳаётга тинчлик тилаб, ўтганларни дуо қилиб, омин дейиши билан... отаси шундоқ жойнамозга келиб чўккалади. «Болам, биз қайтдик, сен эсон-омон борасан», — деди. Мироқил ота яна йиғлаб дод солди. Шериклари ҳайрон. «Ҳозиргина отажоним хайрлашиб кетди. Ёлғон бўлса, Аллоҳнинг азиз жойларида ўтирибман, Аллоҳнинг қаҳрига учрайман», — деди Мироқил ота кўз ёшларини тия олмай. Падари бузруквори кўп айтарди, «Болам, тўғриликка етмайди», — дерди.\nЯпонлар тақдирлашди. Биз эса... аксинча!\nМироқил ота кунчиқар мамлакат орденини доим ёнида олиб юради. Мақтаниш учун эмас, асло! Улуғ инсонларга бундай қилиш ёт! Мироқил отадан ордени ҳақида жуда кўп сўрашади, сабаби шу. Мен ҳам суҳбат асносида шу орден билан қизиқдим. Мироқил аканинг кўксига тақтириб суратга олдим. Япония императорининг нафақат Мироқил акага, балки ўзбек халқига ҳам эҳтироми каби туюлди бу. Мироқил ака ҳам шуни эътироф этди. Ҳаммаси яхши, бироқ...\nОлисдаги Япония ўзбек гўрковига шу қадар эҳтиром кўрсатган экан, биз-чи? Нима қилдик? Неча йиллардан буён қабристонда мусулмончилик анъаналарига кўра ҳалол ишлаётган кекса отахонга қандай муносабатда бўлдик? Қай тарзда тақдирладик? Жавоби оддий: сийқаси чиққан ёндашув асосида қўлига фахрий ёрлиқлар тутқазиб қўйдик, холос! Энг аянчлиси эса...\nМироқил отанинг падари бузруквори Фозил отанинг ўлимидан бир йил ўтиб, қабристонга у кишининг номи қўйилган эди. Орада йигирма тўрт йил «Фозил ота» бўлиб келган ушбу мозор ўтган йилдан эътиборан Яккасарой қабристони деб атала бошланди. Сабаби тушунтирилмади, изоҳ берилмади. Бизда шундай ахир: Шомаҳмудовлар ҳайкали ҳам марказдан анча нарига кўчирилган, ҳеч қандай изоҳланмаган. Халқ эса эски гапни айтиб юраверган: «Начора, кимгадир керак бўлибди...». Ажабо, олтмиш йил ҳалол, покиза меҳнат қилган, нафақат ўзбек миллати, балки бошқа халқлар вакилларини ҳам Аллоҳнинг бандаси деб қабул қилган, уларнинг жасадини кимсасиз қолдирмай дафн этган Фозил ота номи кимга оғирлик қилган эди?..\nИшонинг. Мироқил ота ҳеч кимдан мансаб-мартаба, мукофот сўрамайди. У ҳалол хизматига худодан ажр кутади, холос. Ва бу ўз мевасини беради.\nБир йили марҳум аёлни дафн этди. Хизмат ҳақига тугун қолдириб кетишибди. Мироқил ота тугунни очиб қараса, марҳумнинг танглай тишлари экан, ҳаммаси тилла. Олиб қўйди. Уч кундан кейин марҳумнинг ўғли келганида тугунни қайтариб берди. Орадан роппа-роса йигирма йил ўтиб, худди шу санада Мироқил отани чиройли машинада йўқлаб келишди. Бир эркак у билан қучоқлашиб кўришди, қуюқ сўрашди. Ўзини таништирди. Йигирма аввал дафн қилинган марҳум аёлнинг ўғли экан. «Ўшанда онамдан жудо бўлганимда болаларим ўқирди, – деди у. – Жуда қийналган пайтим эди. Бир-икки ўртоғимдан ёрдам сўрадим, беришмаган. Уч кундан кейин қабристонга келсам, сиз қўлимга тугун бердингиз, қарамасдан олиб қайтибман. Уйга бориб қарасам, онажонимнинг тилла тишлари экан, ўшани сотиб, маросимларни ўтказганман. Худога шукур, бугун ўғилларим ёнимга кириб, мана, машиналар бор, ҳамма шарт-шароитим яхши. Сизга бошдан-оёқ сарпо олиб келдим». Мироқил ота қанча унамасин, у қўярда-қўймай инъомларини отахоннинг қўлига тутқазди.\nҲа, худойим етказсин.\nЯпон императори Яккасарой Мироқил ота\nҲуқуқ 24/07, 19:57\nҚўшмачи йигитга жазо тайинланди\nКоронавирус 22/07, 16:48\nКоронавирусга чалинган 80 яшар аёл оламдан ўтди


04 март 2021, Тошкент вақти: 12:01\nДавлат мулозими билан видолашув маросимида унинг қариндошлари, қўни-қўшнилари, дўстлари ва турли даражадаги ҳукумат вакиллари иштирок этди.\n12 апрель куни 68 ёшида оламдан ўтганди.\n- У мустақил Ўзбекистонда мухолифатсиз сиёсий тизим - клептократия ўрнатишда режимга содиқ одамлардан эди¸ дейди Мустафоев амри билан икки марта қамоқ жазоси ўтаган математик олим ва муҳолифатчи Орипов.\nНавоий вилоятининг Хатирчи туманида туғилган Мустафоев 1971 йилда Тошкент давлат университетининг юридик факультетини тугатиб, меҳнат фаолиятини Самарқанд вилоят прокуратурасининг бўлим прокурори лавозимидан бошлади.\nКўп йиллар давомида прокуратура органларида масъул лавозимларда ишлаб, 1989 йилда Ўзбекистон Республикаси прокурори, 1993 йилда эса Ўзбекистон Республикасининг бош прокурори лавозимига тайинланди.\n1998 йилдан бошлаб Ўзбекистон Республикаси Президентининг давлат маслаҳатчиси ўринбосари, Адлия вазирининг ўринбосари, Конституциявий судининг раиси, Марказий сайлов комиссиясининг раиси, Олий Суд раиси лавозимларида ишлади.\n2014 йилда Ўзбекистон Республикаси Конституциявий суди раисининг ўринбосари лавозимидаqw ишлашга юборилди.


Ичкиликни тақиқлаган ҳукмдор — manzur.uz\nХива хонлари 1511 йилдан 1920 йилгача — 409 йил ичида ўртача ҳар 4-5 беш йилда алмашаверган. Улардан ўн саккиз нафари ўз ажали билан бу дунёни тарк этган бўлса, қолганлари фисқу-фасод, сарой ўйинлари туфайли тахтдан ағдарилган, қочган ёки мажбурий истеъфога чиқарилган.\nmanzur.uz / 15.09.2021 35\nХуллас, тахтга чиқиш насиб этган ҳар уч хондан иккитаси ўз ажали билан эмас, сарой ўйинлари натижасида сиёсат қурбони бўлган.\nАна шу ҳукмдорлар орасида ўзининг қилган ишлари билан тарихдан ёрқин из қолдирганларидан бири Муҳаммад Раҳимхон биринчидир…\n…У бошқа ҳукмдорлардан фарқли ўлароқ, табобат ҳамда мунажжимлик билан машғул бўлар, шунингдек, шахмат ўйинида доимо қўли баланд келарди. Араб ва форс тилларини билган тақводор ҳукмдорни шу боис халқ “охун хон” деб, элчи ва расмий доиралар эса Хива хони Муҳаммад Раҳимхон биринчи деб атарди….\nУ тахтга ўтирган 1806 йилда ичкилик ичишни тақиқлаб, ичган ва наша чеккан киши, ким бўлишидан қатъий назар, оғзидан қулоғигача кесилиши ҳақида фармон чиқариб, ижросини шахсан ўзи назорат қилди. Хон май ичиш, кўкнори чекиш наслни бузаётганини англаб, бу балои-офатнинг олдини олишга интилди.\nОчиқ чеҳрали, кўзлари кичик, сарғиш соқолли хон жуда кам ухлар, қаерга борса, табаррук қадамжоларни зиёрат қилиб, кейин асосий мақсадга кўчарди. Муҳаммад Раҳимхон биринчи ўзига мурожаат қилган кишининг мансабию амалига, қайси сулоладанлигига, олийнасаб эканлигига эмас, ишига қараб баҳо берарди. У хонлик тарихида биринчи бор ўзи бошчилигидаги икки кишидан иборат олий кенгашга асос солди.\nМуҳаммад Раҳимхон биринчининг тарих олдида қилган унутилмас ишларидан бири 1816 йилда дунёдаги энг ғаройиб тахтни ясатганидир. Ушбу тахт ёғочдан ишланган бўлиб, сирти юпқа кумуш билан қопланган ва унга исломий нақшлар ила жило берилган эди. Кейинчалик 1873 йилдаги Русия босқини даврида тахт Хивадан олиб кетилиб, Москвадаги қурол-аслаҳа палатасига қўйилади. Тахтни илмий жиҳатдан тадқиқ қилган рус олими В.Стасов шундай баҳо берганди: “Тахтнинг ҳамма жойи Ўрта Осиёдаги гул ва ўсимликларни ўзида намоён этувчи жуда чиройли нақшлар билан безатилган. Бу тахт Хива усталарининг маҳорат чўққиси, яъни металлга гул солиш санъатининг бетакрор маҳсулидир.\nТахтнинг орқа суянчиғи тепасига нақш ишланган бўлиб, унга араб алифбосида настаълиқ хатида ёзув битилган. Тахтдаги учбурчак нақшнинг рамзий маъноси дунёнинг абадийлиги, уч барги эса эзгу ғоя, эзгу фикр, эзгу ишни билдиради. Қолаверса, жамиятнинг асоси бўлган уч табақа — олимлар, деҳқонлар ва навкарларни англатган…”\nХон ҳазратларининг айнан ичкилик ва наша чекиш соғлиқ кушандаси эканлигини, наслни бузишини англаб, тақиқлагани ҳам айнан шундан. Соғлом бўлган барваста хонни ҳатто энг кучли от ҳам кўп вақт кўтариб юра олмаган. Хива хонлари тарихида ана шундай машҳур хон 20 йил давомида ҳукмдорлик қилиб, 1825 йилда вафот этган.\nKalit so`zlar: Муҳаммад Раҳимхон, Хива, хонлик\nmanzur.uz / 27.09.2021 35


ЎРҚ-78-сон 15.01.2007. «Оммавий ахборот воситалари тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш ҳақида\n«ОММАВИЙ АХБОРОТ ВОСИТАЛАРИ ТЎҒРИСИДА»ГИ ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ҚОНУНИГА ЎЗГАРТИШ ВА ҚЎШИМЧАЛАР КИРИТИШ ҲАҚИДА\n6-модда. Оммавий ахборот воситалари эркинлигини суиистеъмол қилишга йўл қўйилмаслиги\n18-модда. Оммавий ахборот воситасининг чиқарилишига доир маълумотлар\n3-боб. Оммавий ахборот воситаларини давлат рўйхатидан ўтказиш\n19-модда. Оммавий ахборот воситасини давлат рўйхатидан ўтказиш тартиби\n20-модда. Оммавий ахборот воситасини рўйхатдан ўтказиш тўғрисидаги ариза\n21-модда. Рўйхатдан ўтказилмайдиган оммавий ахборот воситалари\n22-модда. Оммавий ахборот воситасини рўйхатдан ўтказишни рад этиш\n23-модда. Оммавий ахборот воситаси рўйхатдан ўтказилганлиги тўғрисидаги гувоҳномани ҳақиқий эмас деб топиш\n24-модда. Оммавий ахборот воситасининг чиқарилишини тўхтатиб туриш ёки тугатиш\n4-боб. Оммавий ахборот воситалари маҳсулотини тарқатиш. Оммавий ахборот воситалари бозорини монополлаштиришга йўл қўйилмаслиги\n30-модда. Оммавий ахборот воситалари бозорини монополлаштиришга йўл қўйилмаслиги\n31-модда. Ўзбекистон Республикаси ҳудудида чет давлатлар оммавий ахборот воситалари маҳсулотини тарқатиш\n5-боб. Оммавий ахборот воситаларининг фуқаролар ва ташкилотлар билан муносабатлари\n38-модда. Чет давлатлар оммавий ахборот воситаларининг ваколатхоналари ва вакилларини аккредитация қилиш\n40-модда. Оммавий ахборот воситалари тўғрисидаги қонун ҳужжатларини бузганлик учун жавобгарлик\nҲужжат 16.01.2007 00 санаси ҳолатига\nСенат томонидан 2006 йил 30 ноябрда маъқулланган\n1-модда. Ўзбекистон Республикасининг 1997 йил 26 декабрда қабул қилинган «Оммавий ахборот воситалари тўғрисида»ги 541-I-сонли Қонунига (Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлисининг Ахборотномаси, 1998 йил, № 1, 10-модда; 2002 йил, № 9, 165-модда) ўзгартиш ва қўшимчалар киритилиб, унинг янги таҳрири тасдиқлансин (илова қилинади).\nУшбу Қонун «Халқ сўзи» газетасининг 2007 йил 16 январдаги 11-12 (4164-4165) - сонида эълон қилинган.\n2007 йил 15 январь,\nОммавий ахборотни даврий тарқатишнинг доимий номга эга бўлган ҳамда босма тарзда (газеталар, журналлар, ахборотномалар, бюллетенлар ва бошқалар) ва (ёки) электрон тарзда (теле-, радио-, видео, кинохроникал дастурлар, умумфойдаланишдаги телекоммуникация тармоқларидаги веб сайтлар) олти ойда камида бир марта нашр этиладиган ёки эфирга бериладиган (бундан буён матнда чиқариладиган деб юритилади) шакли ҳамда оммавий ахборотни даврий тарқатишнинг бошқа шакллари оммавий ахборот воситасидир.\nЎзбекистон Республикасида оммавий ахборот воситалари ўз фаолиятини «Давлат тили ҳақида»ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига мувофиқ амалга оширади.\nҚаранг: Ўзбекистон Республикасининг «Ахборот эркинлиги принциплари ва кафолатлари тўғрисида»ги Қонуни.\nҚаранг: Ўзбекистон Республикаси «Гиёҳвандлик воситалари ва психотроп моддалар тўғрисида»ги Қонунининг 34-моддаси.\nБатафсил маълумот учун қаранг: Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 57-моддаси ва «Ўзбекистон Республикасида Жамоат бирлашмалари тўғрисида»ги Қонуннинг 3-моддаси.\nВазирлар Маҳкамасининг 2017 йил 30 декабрдаги 1038-сон қарори билан тасдиқланган «Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги тўғрисида»ги Низомга мувофиқ Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги оммавий ахборот воситалари, ахборотлар алмашиш, матбуот, ноширлик, матбаачилик фаолияти ҳамда даврий нашрларни тарқатиш соҳасида давлат сиёсатини ишлаб чиқиш ва амалга ошириш борасидаги вазифаларни ҳал этиш учун ваколат берилган давлат бошқаруви органи ҳисобланади.\nҚўшимча маълумот учун қаранг: Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2006 йил 8 ноябрдаги 232-сонли қарори билан тасдиқланган «Оммавий ахборот воситаларини қўллаб-қувватлаш ва ривожлантириш соҳасида беғараз кўмакни жалб этиш тартиби тўғрисида»ги Низом.\nҚаранг: Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2006 йил 11 октябрдаги 214-сон қарори билан тасдиқланган «Ўзбекистон Республикасида оммавий ахборот воситаларини давлат рўйхатидан ўтказиш тартиби тўғрисида»ги Низом.\nҚўшимча маълумот учун қаранг: Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2006 йил 11 октябрдаги 214-сон қарори билан тасдиқланган «Ўзбекистон Республикасида оммавий ахборот воситаларини давлат рўйхатидан ўтказиш тартиби тўғрисида»ги Низомга 1-илова.\nҚўшимча маълумот учун қаранг: Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2006 йил 11 октябрдаги 214-сон қарори билан тасдиқланган «Ўзбекистон Республикасида оммавий ахборот воситаларини давлат рўйхатидан ўтказиш тартиби тўғрисида»ги Низомнинг 12-банди.\nкабель тармоқлари орқали олиб бериладиган (кўрсатиладиган) теле-, радио-, видео, кинохроникал дастурлар, шунингдек тарқатилиши бир корхона, муассаса, ташкилот (шу жумладан ўқув ва илмий муассаса) биноси ва (ёки) ҳудуди билан чекланадиган аудио-, аудиовизуал хабар ва материаллар.\nМуассис оммавий ахборот воситасининг чиқарилишини тўхтатиб туриш ёки тугатиш тўғрисида қарор қабул қилинганидан кейин ўз қарори ҳақида рўйхатдан ўтказувчи органни уч кун ичида ёзма шаклда хабардор этиши шарт. Мазкур хабарнома ушбу оммавий ахборот воситаси чиқарилишининг тўхтатиб турилиши ёки тугатилишидан олдинги сўнгги чиқарилишларидан бирига жойлаштирилиши керак.\nҚўшимча маълумот учун қаранг: Ўзбекистон Республикасида даврий босма нашрларни тарқатиш қоидалари (рўйхат рақами 1826, 18.06.2008 й.).\nҚаранг: Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2006 йил 7 февралдаги ПҚ-277-сонли Қарори билан тасдиқланган «Хорижий оммавий ахборот воситаларининг теле-, радио маҳсулотларини Ўзбекистон Республикаси ҳудудида тарқатиш тартиби тўғрисида»ги Низом.\nҚаранг: Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодексининг 60-боби ва Ўзбекистон Республикасининг «Муаллифлик ҳуқуқи ва турдош ҳуқуқлар тўғрисида»ги Қонуни.\nҚаранг: мазкур Қонуннинг 3-боби.\nҚўшимча маълумот учун қаранг: Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2006 йил 24 февралдаги 33-сон қарори билан тасдиқланган Ўзбекистон Республикаси ҳудудида хорижий давлатлар оммавий ахборот воситалари мухбирларининг касб фаолиятини тартибга солувчи асосий қоидалар.\nҚаранг: Ўзбекистон Республикаси Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексининг 218-моддаси, Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 139-моддаси иккинчи қисми ва 140-моддаси иккинчи қисми.\n(Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2007 й., 3-сон, 20-модда; Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси, 19.04.2018 й., 03/18/476/1087-сон)


Жээнбеков мамлакатнинг жанубий пойтахтига оддий авиарейсда борди (видео) | Ўзбекистон ва жахон янгиликлари\nЖээнбеков мамлакатнинг жанубий пойтахтига оддий авиарейсда борди (видео)\nДунё 16 апрель 8:30 41\n«Nur.kz». нашрининг маълумотларига кўра, Қирғизистон президенти Сооронбай Жээнбеков марҳум акасининг йили муносабати билан Ўш шаҳрига йўл олди. Мамлакатнинг жанубий пойтахтига у оддий авиарейсда борди. Президентнинг бу парвози акс этган видео интернетда пайдо бўлди.\nПрезидент матбуот хизматининг хабарида, Жээнбеков оилавий ишлар (акасининг йили) туфайли Ўшга боргани боис оддий авиарейсдан фойдаланишга қарор қилган. Видеороликда машҳур қирғизистонлик телебошловчи Нурлан Майназаров йўловчиларга улар билан бирга давлат раҳбари учаётганини эълон қилган.


Mahmudxo’ja Behbudiy. «Bizni kemirguvchi illatlar» va boshqa asarlar. | Xurshid Davron kutubxonasi\nMuallif Adib: Jadidchilik tarixi va adabiyoti, Muborak kun, O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati 19.01.2013 izoh yo'q\n19 январ — Туркистон жадидчилиги сардафтари Маҳмудхўжа Беҳбудий таваллуд топган кун\nМаърифатчи боболаримизнинг бу ўгитлари бугун ҳам долзарб. Мустақилликдан кейин адабиётимизда бошланган янгиланиш жараёни фақат замонга ҳамоҳанггина эмас, элу юрт тақдирига ҳамнафас бўлсин. Айрим китобларда намоён бўлаётганидек – Ғарбнинг машҳур асарлари, адабий тажрибаларини кўр-кўрона, рангсиз ва жонсиз такрор этиш йўлидан эмас, боболаримиз айтганидек, мувозанат йўлидан, ўрганишга арзийдиган тажрибаларни рад этмаган ҳолда, жони ва руҳи миллий заминдан узилмаган йўлдан бориш, миллатни айрим онгу шуурсиз чаламуллалар «миллий мерос», «миллий анъана» деб аъюҳаннос солиб ҳимоя қилаётган зуғумкор «миллий қадриятлар»дан ҳимоя қилиш керак.\nБу мақолаларни ўқир эканман, буюк зиёкор тафаккури,матонати ва хотираси олдида бош эгаман.\nМАҲМУДХЎЖА БЕҲБУДИЙ ТАРЖИМАИ ҲОЛИ\nМаҳмудхўжа Беҳбудий мелодий 1875 йилнинг 19 январида, ҳижрий 1291 10-зулҳижжа ойида Самарқанд яқинидаги Бахшитепа қишлоғида руҳоний оиласида дунёга келган. Отаси Беҳбудхўжа Солиқхўжа ўғли Туркистоннинг пири муршиди Аҳмад Яссавийнинг авлодларидан, она томондан бобоси Ниёзхўжа тарихан амир Шоҳмурод замонида (1785-1880) Урганждан Самарқандга келиб қолган.\n1894 йилда отаси, имом-хатиблик билан шуғулланиб келган Беҳбудхўжа вафот этади. Ёш Маҳмудхўжа тоғаси қози Муҳаммад Сиддиқнинг тарбия ва қарамоғида ўсиб вояга етади. Араб сарфу наҳвини кичик тоғаси Одилдан ўрганади. 18 ёшидан қозиҳонада мирзолик қила бошлайди. Дарвоқеъ, Беҳбудийнинг мактаб-мадраса ҳаёти ҳақида ҳам маълумотлар ниҳоятда кам. Унинг замондошлари билан бўлган суҳбатлардан аён бўладики, Беҳбудий дастлаб Самарқанд мадрасасида, сўнгроқ Буҳорода яхшигина таҳсил кўрган. Аънанавий мадраса илмини пухта эгаллаган Беҳбудий 1915 йилда этнограф Г.Андреев саволларига жавоб берар экан, мадраса таҳсилини алоҳида тилга олгани маълум (Андреев Г. Самаркандский журнал «Ойна» и его редактор-издатель Махмуд Ходжи Бегбуди, «Туркестанские ведомости» газетаси, 1915, 17 сентябрь). Хуллас, аънанавий таҳсил, сўнг эса ўз устида қунт ва сабот билан ишлаш орқали у шариатнинг юксак мақомлари- қози, муфти даражасигача кўтарилади.\nБеҳбудий ҳаж сафарида бўлган чоғида Арабистон, Миср, Туркияни кезиб чиққан (1899—1900). Саёҳат давомида янги мактаб (усули жадид) очиш фикри мустаҳкамланиб борди. Самарқанд яқинидаги Ҳалвойи қишлоғида Ажзий, Ражабаминда Абдулқодир Шакурийлар билан ҳамкорликда янги мактаб очади.\nБеҳбудий Қозон ва Уфага бориб (1903-04), у ердаги янги усул мактаблари билан танишади, татар зиёлилари билан алоқани йўлга қўяди. Янги мактаблар учун дарсликлар тузишга киришади. «Рисолаи асбоби савод» («Савод чиқариш китоби», 1904), «Рисолаи жуғрофияи умроний» («Аҳоли географиясига кириш», 1905), «Мунтаҳаби жуғрофияи умумий» («Қисқача умумий география», 1906), «Китобат ул-атфол» («Болалар хати», 1908), «Амалиёти ислом» (1908), «Тарихи ислом» (1909) каби китоблар чоп эттиради.\nКейинчалик (1908 йилда) Шакурийнинг Ражабаминдаги мактабини Самарқанддаги ўз ҳовлисига қўчириб келтиради. Беҳбудий 1911 йилда «Падаркуш» драмасини ёзди. Бу биринчи ўзбек драмаси эди. 3 парда 4 манзарали бу асар мазмунан содда бўлиб, ўқимаган, жоҳил ва нодон боланинг ўз отасини ўлдиргани ҳақида эди. Беҳбудий бу асар жанрини «миллий фожиа» деб атаган. Нашр қилишга чор цензураси йўл қўймайди. «Бородино жанги ва Русиянинг французлар босқинидан халос бўлишининг 100 йиллик юбилейи санасига бағишланади» деган важ билан Тифлис (Тбилиси) цензурасидан ўтказади. Драма 1913 йил босилиб чиққан, аммо саҳнага қўйиш учун яна бир йилча вақт кетади. Асар Самарқандда 1914 йил 25 январда саҳнага қўйилди. Драма халққа кучли таъсир кўрсатади. Абдулла Қодирий «Бахтсиз куёв» драмасини шунинг таъсирида ёзгани маълум. «Падаркуш» ҳам жанр, ҳам мазмунига кўра янги ўзбек адабиётини бошлаб берган асар бўлди. Драма Тошкентда 1914 йил 27 февралда Авлоний томонидан қайта саҳналаштирилади.\nБеҳбудий «Самарқанд» газетасини чиқаради. Газета ўзбек ва тожик тилларида, ҳафтада 2 марта чоп этилди. 45-сони чиққач, моддий танқислик туфайли нашр тўхтади. Шу йил 20 августдан у «Ойна» журнали чиқара бошлади. Ҳафталик, суратли бу журнал асосан ўзбекча бўлиб, шеър, мақола (форсча), эълонлар (русча) ҳам бериб боридди. Журнал Кавказ, Татаристон, Эрон, Афғонистон, Ҳиндистон, Туркиягача тарқалди.\nБеҳбудий китоб нашрини ҳам йўлга қўяди. Фитратнинг «Баёноти сайёҳи ҳинди»сини русчага таржима қилдириб бостирди (1913).\nБеҳбудий 1914 йил 29 майда иккинчи марта Араб мамлакатларига саёҳатга чиқади. Саёҳати давомида Байрамали, Ашхобод, Красноводск, Кисловодск, Пятигорск, Железноводск, Ростов, Одесса шаҳарларида бўлади, 8 июнда Истанбулга келади. Ундан Аданага ўтиб, яна Истанбулга қайтади ва 20 июнда Исмоилбек Гаспринский билан учрашади. Сўнг Қуддус, Байрут, Ёфа, Халил ар-Раҳмон, Порт-Саид, Шом шаҳарларида бўлади. Саёҳат хотиралари «Ойна» журналида босилиб туради. Бу «хотиралар» ҳар жиҳатдан муҳим бўлиб, анъанавий тарих-мемуар жанрининг 20-аср бошидаги ўзига хос намунаси эди. Муаллиф унда йўл таассуротларига, кишилар билан учрашувларининг ибратли томонларига кенг ўрин беради. Қайси шаҳарга бормасин, унинг тарихи, обидалари, у ердан чиққан буюк зотлар ҳақида маълумотлар тўплайди. Турли-туман миллатлар, уларнинг урф-удумлари, турмуш маданияти билан қизиқади. Айниқса, дин, эътиқод масалаларига катта аҳамият беради.\n«Ойна» журналида миллат ва унинг ҳақ-ҳуқуқига, тарихига, тил ва адабиёт масалаларига, дунё аҳволига доир қизиқарли мақолалар, баҳслар бериб борилган. Беҳбудий миллатнинг тараққийси учун бир неча тил билишни шарт ҳисоблади. Журналнинг биринчи сонидаёқ «Икки эмас, тўрт тил лозим», деган мақола билан чиқиб, ўзбек, тожик, араб, рус ва ҳатто бирор узоқ хориж (мас, француз) тилини билиш шарт деб ҳисоблади. Айни пайтда тилнинг муҳофазаси («Ҳар миллат ўз тили ила фахр этар» —1914, № 35), ўзаро муносабатлари («Тил масаласи» — 1915, № 11,12) ҳақида муҳим ва зарур мақолалар чоп этди. Адабий танқидга катта эътибор берди. Унинг хусусиятларини белгилашга уринди. Бошқа адабий жанрлар билан тенгҳуқуқлиги масаласини кўтарди («Танқид сараламоқдир» — 1914, № 27). Миллат шаънини оёқости қилувчи фикр-қарашларга зарба бериб, Туркистон халқини ўз номи билан атамоқ лозимлигини талаб қилиб чиқди («Сарт сўзи мажҳулдур» 1915, № 22,23,25,26).\nБеҳбудий матбуотимиз тарихида мақоланавис сифатида алоҳида мавқега эга. Унинг ҳозирча аниқланган мақолаларининг сони 300 га етади. Улар хилма-хил мавзуда. Илк мақолаларидаёқ коммунистик мафкурани кескин рад этган, «хаёлий», «бу тоифага қўшулмоқ биз, мусулмонлар учун ниҳоятда зарарлик» деб ёзган эди («Хайрул умури авсатуҳо» — «Ишларнинг яхшиси ўртачасидир», «Хуршид» газетаси, 1906, 6-сон). Ўзликни англашни муҳим билади. «Қабиласини(нг) исмини ва етти отасининг отини билмайдургонларни «марқуқ» дерлар», деб ёзади («Сарт сўзи мажҳулдур», «Ойна» журнали, 1914, № 23).\n1917 йилнинг охири 1918 йилнинг бошларида жадидлар қурган илк демократик давлатчилик намунаси Туркистон мухториятининг тақдири ҳал бўлаётган бир пайтда ўлка халқларини бирликка чақиради.\nБеҳбудий ижтимоий-сиёсий ишларга қизғин қўшилди. Аслида бу фаолият 1906 йилдан бошланган. Шу йили «Русия мусулмонлари иттифоқи»нинг Нижний Новгородда ўтказилган қурултойида қатнашган эди. Тошкентда бўлиб ўтган (1917) Туркистон мусулмонларининг қурултойида иштирок этиб, нутқ сўзлади. У мусулмонлар орасидаги ҳар қандай ихтилофга қарши чиқди. Беҳбудий шу қурултойда ўлка мусулмонлар шўросининг раиси этиб сайланди. 1917 йил 26 ноябрда Қўқонда ўлка мусулмонларининг 4-фавқулодда қурултойи иш бошлади. 27 ноябрга ўтар кечаси «Туркистон мухторияти» эълон қилинди. Унинг ғоявий асосчиларидан бири Беҳбудий эди. Мухторият шўролар томонидан ваҳшиёна бостирилди. Беҳбудий май ойининг бошларида Самарқандга қайтади. У ерда кўп тура олмай Тошкентга келади. Туркистон шўролар ҳукумати раҳбарлари билан музокара олиб боришга уринади, аммо натижа чиқмайди. 1919 йилнинг эрта баҳорида мамлакатдан чиқиб кетаётганида Шаҳрисабзда Инқилобий фавқулодда комиссия айғоқчилари кўмагида Бухоро амирлиги одамлари томонидан қўлга олинади, ҳамроҳлари Муҳаммадқул ва Мардонқул билан биргаликда Қаршида зиндонга ташланади ва қатл қилинади. Бу воқеа Самарқандда бир йилдан кейин маълум бўлади. Фитрат, Чўлпон, Айний ва бошқа шоирлар Беҳбудий га атаб марсиялар ёзганлар.\nЎзбекистонда (Ҳ. Сайид, Н. Авазов, З. Аҳророва), Тожикистонда (Р. Ходизода), Германияда (И. Балдауф; Б. Қосимов билан ҳамкорликда), АҚШда (Э. Олворт) ва бошқа мамлакатларда Беҳбудий ҳаёти ва ижоди бўйича илмий тадқиқотлар олиб борилади. Тошкент шаҳрида кўча ва мактабга Беҳбудий номи қўйилган.\nБЕҲБУДИЙ АСАРЛАРИДАН НАМУНАЛАР\nМуҳтарам ҳамшаҳарларимдан аксари шундай биладурларки, менинг ҳар сўзумни сизлар қабул қиласиз ва сизнинг ҳар бир ишингиз менинг машваратим ила бўлур. Хайр ундай эмас. Ёшларнинг баъзи бир машварат ва ишларига шерик бўлсалар ҳам\n«Ҳуррият» газетаси, 1917 йил, 13 май\n…Тўй ва таъзияға сарф қилинатургон оқчаларимизни биз, туронийлар, илм ва дин йўлиға сарф этсак, анқариб оврупойилардек тараққий этармиз ва ўзимиз-да, динимизда обрўй ва ривож топар…\n«Ойна» журнали, 1915 йил, 13-сон\n«САРТ» СЎЗИ МАЖҲҲУЛДУР\nУл зоти анвар амири Бухоро ҳазратларининг ҳузури ҳумоюн русча таржимони муҳтарам Баҳромбек қоровулбеги жаноблари: «Биз Туркистон ва Бухоро халқининг турклиги маълум бўлуб туруб… на учун сарт атайдурлар?» — деб мўьтабар «Шўро» мажалласининг 1911 йил 16-ададинда савол этиб эдилар. Мазкур мажалланинг 19-ададинда «Ойна» муҳаррири тарафидан «Сарт сўзи мажҳулдур» унвони ила баъзи нимарсалар ёзилиб эди.\n8) Туркистон шимолиға охирги вақгларда сарт сўзи эшитилиб, аммо Туркистон жануби ва ғарбида халқ оғзинда йўқдурки, Туркистон шимолиға бу сўзни жорий бўлғони қазоқ, тотор ва руслар сабабидандур. Масалан, Тошканда «сарт арбаси», «сарт чойи», «сарт одати»… дейилган ҳолда Самарқандда «мусулмони ароба», «мусулмон шаҳри», «мусулмон одати» дерлар;\nМанбаъ: Маҳмудхўжа Беҳбудий. Танланган асарлар;«Маънавият»,1999. Нашрга тайёрловчи,тўпловчи ва изоҳлар муаллифи профессор Бегали Қосимов.\n(Tashriflar: umumiy 1 002, bugungi 1)\nTeg(lar) Mahmudxoja BehbudiyXurshid Davron


Мана буни янгилик деса бўлади! - 29 Апреля 2022 - www.SheJoT.CoM\nГлавная » 2022 » Апрель » 29 » Мана буни янгилик деса бўлади!\nМана буни янгилик деса бўлади!\nСамарқандлик ҳаттот Қуръон китобини кўчириб ёзди. деб ёзмоқда Sputnik нашри.\nСамарқандлик ҳаттот Абдужалил Эргашев 60х80 ҳажмдаги катта Қуръон китобини ёзди. Бу ҳақда Ўзбекистон мусулмонлари идораси Самарқанд вилояти вакиллиги хабар бермоқда.\n"Ушбу улуғ каломлар битилган китобни уч йил мобайнида 310 вараққа (2 томонлама), 620 саҳифада араб куфи хатида ёзишга муваффақ бўлдим”, – деди ҳаттот.\nҲатотнинг айтишича, Самарқанд қоғози ўзининг умрбоқийлиги, ҳар икки томонига ҳам ёзиш мумкин бўлганлиги ҳамда сувда ивимаслиги билан шуҳрат қозонган. Шунинг учун китоб варақларига шу қоғоздан фойдаланилган.\nКатегория: YANGILIKLAR / ЯНГИЛИКЛАР / HABARLAR / AXBOROT | Просмотров: 49 | Добавил: iphone | Рейтинг: 0.0/0


Юристлар малакасини ошириш марказида 700 дан ортиқ медиатор тайёрланди\n2018 йил қабул қилинган “Медиация тўғрисида”ги қонунга мувофиқ мамлакатимизда профессионал медиаторларни тайёрлаш мақсадида 2019 йил сентябрь ойидан бошлаб Марказда медиаторларни тайёрлаш бўйича махсус ўқув курсларида ўқитиш ташкил этилди.\nЎтган давр мобайнида Марказда 700 дан ортиқ медиаторлар тайёрланди. Шундан 471 тасини нотариуслар ташкил этади.\nМедиаторларни тайёрлаш бўйича ўқув курсларида тингловчилар ўқиш жарёнида музокаралар олиб бориш технологияси, стресс ҳолати ва келишмовчиликларни бошқариш ҳақида таянч билимлар олиш билан бир қаторда низоларни ҳал қилиш бўйича амалий кўникмаларни шакллантирадилар.\nЎқув жараёни маърузалар, семинарлар, амалий машғулотлар шаклида ўтказилади. Низоли жараёнларнинг имитацияси, сайёр машғулотлар, "кейс-стади", жамоада таълим шакллари қўлланилади.\nЎқув курсларига Марказ профессор-ўқитувчилари билан бир қаторда соҳа йўналиши бўйича амалиётда фаолият юритиб келаётган тажрибали мутахассислар ҳамда хорижий етакчи профессионаллар жалб қилиниб келинмоқда.\nМазкур ўқув курсини битирган тингловчилар ҳар ҳил турдаги низоларни судгача ҳал этишда катнашиш ҳуқуқига ҳам эга бўладилар.\nКелгусида 100% нотариусларни медиаторликка ўқитиш режалаштирилган.


СУДАНДА ХАОС: НОН УЧУН БОШЛАНГАН ИСЁН ортидаги ўйинлар Нил дарёсини “қизил” рангга бўяди\nЯқинда оммавий ахборот воситаларида Судан пойтахти Хартум шаҳри ҳудудидан оқиб ўтувчи Нил дарёсидан қирқ нафар кишининг жасади олиб чиқилгани ҳақидаги хабар катта шов-шувларга сабаб бўлди. Мамлакат шифокорлар қўмитаси бу одамлар ҳукуматга қарашли ярим ҳарбий қуролли гуруҳ томонидан ўлдирилгани ва ҳарбийлар жасадларни номаълум томонга олиб кетганини айтмоқда.\nСўнгги пайтларда Судан ҳарбийлари тинч намойишларни қурол йўли билан тарқатишга уринаётгани бот-бот тилга олинмоқда. Шифокорлар қўмитаси охирги ҳафта ичида юз нафар инсон ўлдирилганини таъкидлайди. Ушбу хабарлар юзасидан сукут сақлаб келаётган Судан муваққат ҳукумати вакили эса намойишларни тарқатиш вақтида 46 нафар инсон отиб ўлдирилганини тан олган. Хўш, аслида Суданда нима бўляпти? Мамлакатдаги ҳолат қандай қилиб бундай вазиятга тушиб қолди? Мамлакатда ҳукм сураётган хаоснинг асосий сабаблари нималардан иборат?\nСудан азалдан курашлар марказида бўлган\nСуданда аксилҳукумат намойишлари деярли етти ойдан бери давом этмоқда. Апрель ойида мамлакатни 30 йил бошқарган президент Умар ал-Башир ағдарилгач, ҳарбийлар ҳокимият тепасига келишди.\nСуданнинг бугунги мураккаб аҳволига назар ташлашдан аввал унинг зиддиятларга тўла тарихига эътибор қаратиш адолатдан бўларди. Сўнгги 250-300 йиллик мамлакат тарихи халқнинг “пешонаси шўрлиги”ни, кураш ва зулмдан боши чиқмаганини кўрсатади. Жумладан, 1819-1822 йилларда Миср Суданнинг катта қисмини эгаллаб олади. XIX асрнинг иккинчи ярмидан бу ерда Буюк Британия таъсири кучая борди. 1898 йилда Буюк Британия ва Миср Суданда қўшма бошқарувни ўрнатиш тўғрисидаги келишувни имзолашди, олий мансабларни инглизлар, ўрта бўғиндаги амалларни мисрликлар эгаллашди. Бир сўз билан айтганда, Судан деярли Буюк Британия мустамлакасига айланди.\nБиринчи жаҳон уруши якунлангач, британиялик мустамлакачилар Суданни пахта ишлаб чиқарувчи мамлакатга айлантирди. Судан Британия қуролли кучларининг Африкадаги муҳим базаси сифатида Эритрея, Миср, Ливия ва Тунисдаги жанговор ҳаракатларда ҳам қатнашди. Бироқ урушдаги иштирок Судан учун ижобий натижаларни олиб келди — миллий саноат ўсди, сиёсий ҳаёт фаоллашди, сиёсий партиялар, касаба уюшмалари пайдо бўлди, мустақиллик интилишлари кучайди. 1951 йилда Миср парламенти инглиз-миср шартномасини бекор қилди, 1952 йилги “Июль инқилоби”дан кейин эса Судан халқининг ўз тақдирини ўзи белгилаш ҳуқуқини тан олди. 1956 йилнинг 1 январида Судан мустақиллиги эълон қилинди.\nМустамлакчилик даврида Судан чегаралари сунъий равишда ўтказилган бўлиб, диний ва этник тафовутлар ҳисобга олинмаган, бу эса муттасил фуқаролар урушини келтириб чиқарарди. 2005 йилда ҳукумат ва жанубдаги исёнчилар вакиллари ўртасидаги тинчлик музокаралари натижасида олти йил мобайнида Жанубий Судан мухторият ҳуқуқидан фойдаланиши ва шундан кейин ҳудуд мустақиллиги масаласи референдумга олиб чиқилишига эришилди. 2011 йилнинг 9-16 январ кунлари бўлиб ўтган референдум натижаларига кўра, Жанубий Судан аҳолиси мустақиллик учун овоз берди. Ўша йилнинг 9 июлида Жанубий Судан ўз мустақиллигини эълон қилди.\nСудан инқилобининг асл сабаблари нималардан иборат?\nҲақли савол туғилади: 1989 йилда давлат тўнтариши туфайли ҳокимият тепасига келган Умар ал-Баширнинг ҳукмронлиги қандай сабаблар туфайли 30 йилга чўзилди? Уни халқ чиндан севармиди? Афсуски, йўқ. Ҳарбийлар ёрдамида шу йилнинг 11 апрелида бошқарувдан четлатилган ал-Башир айнан улар кўмагида ҳокимиятни ўз қўлида тутиб турганди.\nАслида дунёдаги аксарият “рангли инқилоблар” йирик сиёсий марказлар томонидан тайёрланади. Аммо Судан инқилоби ўз-ўзидан келиб чиқди. Танада пайдо бўлган яра маддалаб ўзи ёрилди. Норозиликларга нарх-навонинг, айниқса, нон нархининг кўтарилиши, аҳоли турмуш даражасининг қийинлашиши, ишсизлик кўламининг ортиши ва бойликларнинг нотўғри тақсимланиши сабаб бўлди. Буларнинг барчаси Баширнинг капиталистик тузумни татбиқ этиши, Халқаро валюта фонди ва Жаҳон банки каби халқаро молия ташкилотлари тавсияларига сўзсиз, кўр-кўрона итоат қилиши, шунингдек, Америка босимларидан қўрқиши оқибатида юз берди.\nСудан қўзғолонининг учқуни 2018 йил 19 декабрда мамлакат шимолидаги Нил дарёси бўйидаги Атбара шаҳридан чиқди. Намойишларга ҳукумат томонидан тасдиқланган бюджет кўрсаткичлари сабаб бўлди. Унга кўра, бюджет бўйича долларнинг божхонага оид баҳоси 6,7 жунайҳдан 18 жунайҳга кўтарилади. Шунингдек, ун баҳоси бир неча баробарга ошиб, буғдой нархи тўла эркинлаштирилади. Давлат молия вазири долларнинг Марказий банкдаги баҳосини 18 жунайҳга расман кўтариш долларнинг “қора бозор”даги нархи ошиб кетишига сабаб бўлганини тан олди. Ҳарбий тўнтаришдан кейин 1 доллар 35 жунайҳга чиқди! Ўз навбатида, бу ҳамма товарлар нархининг кўтарилишига ва инсонлар ҳаётининг оғир аҳволда қолишига олиб келди.\nҲамон ўчмай, аланга олаётган бу қўзғалон оловидаги талаб битта: мавжуд режимнинг қулаши. Айни пайтда намойишларга маълум кучлар аралашиб, ўз манфаатлари йўлида ундан фойдаланишга ҳаракат қилишмоқда. Судан армияси Бош штаби олдида намойишлар давом этиши баробарида сиёсий майдонда ҳокимият учун кураш, тортишув ва жанжаллар авж олган.\nМамлакатда президент ҳокимияти ағдарилгач, ҳукумат ҳарбийлар қўлига ўтди ва улар биринчи навбатда, 2005 йилда қабул қилинган конституцияни бекор қилишди. Пойтахт кўчаларида палаткаларда жойлашган мухолифат эса ҳукуматнинг истеъфосини талаб қила бошлади. Улар ҳукумат тўлиқлигича фуқаролар қўлига топширилиши лозимлигини айтишмоқда.\nМухолифат ҳарбийлар билан музокара вақтида мамлакатда 3 йиллик ўтиш даври эълон қилиниши ва шундан сўнг сайловлар ўтказилишига келишиб олганди. Бу келишувга рози бўлган Ҳарбий кенгаш эса 3 июнь куни палаткадаги мухолифатчиларга қарата ўқ уза бошлади. Сўнгра қурол мухолифатга эмас, уларнинг орасига кириб олган жиноятчиларга қарши ишлатилгани иддао қилинди. Қирғинга айланиб кетган тўқнашув мамлакатда хаос келтириб чиқарди.\n4 июнь куни Ҳарбий кенгаш етакчиси Абдулфаттоҳ ал-Бурхон намойишчилар билан ҳеч қандай музокара бўлмаслиги ва олдинги келишувлар бекор қилинганини билдирди. У икки ойдан сўнг сайловлар ўтказилишини эълон қилди. Бир кун ўтиб эса ал-Бурхон ҳарбийлар музокараларни давом эттиришга ҳозирлигини билдирди. “Бўлиб ўтган воқеалардан афсусдамиз”, деб қўшимча қилди у.\n“Ихтилофлар ортида энергия захиралари учун кураш ётади”\nСудан аҳли аслида қуролли тўқнашувлар юз бериши учун қўзғалгани йўқ. Одамлар адолатли ва инсофли фаровон ҳаётни қидириб кўчага чиқишди. Юрт бойликларини ўзлаштириш билан давлатни ҳам, халқни ҳам қашшоқ қилган кимсаларни эмас, миллий бойликларнинг тўғри тақсимланишини талаб қилишди. Аммо айрим ташқи кучлар мамлакатдаги таъсири заифлашишидан чўчиб, Судан армиясига таянган ҳолда, улардан вазиятни куч билан бўлса-да, назорат остида ушлаб туришни талаб қилаётир. Шу боис Ҳарбий кенгашнинг ҳокимиятга маҳкам тирмашаётганига гувоҳ бўляпмиз.\n“Дунёда ресурслар учун бораётган кураш ҳам Судан каби беқарорлик ўчоқларини кенгайтириб бораётир. Ироқ, Сурия, Нигерия, Жанубий Судан, Шарқий Хитой ва Жанубий Хитой денгизлари: дунёнинг қаерига қараманг, янги низолар бошланяпти ёки эскилари қайтадан аланга оляпти. Бир қарашда улар бир-бирига боғлиқ бўлмаган, ўзига хос сабаблар туфайли келиб чиққан ҳодисалардек туюлади. Бироқ диққат билан назар ташланса, этник, диний ва миллий ихтилофлар ортида энергия захиралари учун кураш ётганини кўрасиз” — дейди АҚШнинг Гэмпшир коллежи профессори Майкл Клэр.\nБу низоларнинг ҳар бирида қабилалар, конфессиялар ва халқлар ўртасида азалдан давом этиб келаётган қарама-қаршиликлар ҳаракатлантирувчи куч ҳисобланади. Айтайлик, Ироқ ва Сурияда суннийлар, шиалар, курдлар, туркманлар ва бошқалар; Нигерияда мусулмонлар, насронийлар ва турли қабилалар; Жанубий Суданда динк ва нуэр элатлари; Шарқий Хитой ва Жанубий Хитой денгизларида хитойликлар, японлар, вьетнамликлар, филиппинлар ва бошқа халқлар ўртасида ихтилофлар тугаш билмайди. Низоларга чиндан ҳам тарихий сабаблар туртки берса-да, улар ғоят замонавий омиллар билан суғорилган — кўз ўнгимизда XXI асрнинг энергетика урушлари бормоқда. Бу низоларда энергетиканинг муҳим роль ўйнаши ҳеч ким учун кутилмаган ҳол эмас. Боиси нефть ва газ дунёдаги энг қиммат хомашё саналади.\nАслида Ироқ, Нигерия, Жанубий Судан ва Сурия каби мамлакатларда асосий даромад айнан нефть сотувидан тушади, йирик энергетика компаниялари эса мазкур давлатларда кучли таъсирга эга. Ушбу давлатлар ва нефть-газга бой ҳудудларни бошқарадиганлар айни пайтда энергия захираларидан келадиган даромадларни йиғиш ва тақсимлаш билан ҳам шуғулланади. Шундай экан, юқорида зикр этилган минтақалардаги низолар тарихий сабабларга таянса-да, аслида уларнинг аксари миллий даромаднинг муҳим манбалари назорати учун курашдир.


Тошкентда “Кобальт” иштирокида ЙТҲ юз берди, бир инсон ҳаётдан кўз юмди\n12:25 / 26.09.2017\n2017 йил 23 сентябрь куни соат 18:30ларда, “Бунёдкор” кўчаси РСЭМ биноси қаршисида, “Кобальт” русумли автоулов ҳайдовчиси руль бошқарувини йуқотиб, йўл четидаги дарахтга урилган. Бу ҳақда пойтахт ИИББ хабар берди.\nЙТҲ натижасида “Кобальт” автоулов ҳайдовчиси “чап томон тоз суяги синиши” ташхиси билан РШТЁИМга ётқизилган. Унинг йўловчилари 1950 йилда туғилган аёл киши олган тан жароҳатлари натижасида РШТЁИМга олиб келинган вақтида вафот этган. 2006 йилда туғилган 5-синф ўқувчиси бўлган қиз бола “бош мия очиқ жароҳати” ташхиси билан, 2009 йилда туғилган, 3-синф ўқувчиси бўлган ўғил бола эса “бош мия ёпиқ жароҳати, бош мия чайқалиши” ташхиси билан РНХИМга ётқизилган.\nПаст Дарғомда ғойиб бўлган “Кобальт” Қамашида топилди\n12:53 / 26.05.2018