“Бозордаги сунъий тўсиқлар олиниши керак” — иқтисодчи бензин нархи ошиши сабаблари ва ечимлар ҳақида\nИқтисодиёт 17:09 / 20.11.2021 29874\nБензин – Ўзбекистонда йил бошидан бери нархи энг кўп қимматлашган маҳсулотлардан бири. Ўзбекистондаги бензин нархлари Туркманистон ва Қозоғистонга қараганда қарийб 2 баробар қиммат.\nИқтисодчи Абдулла Абдуқодиров Kun.uz мухбири билан суҳбатда муаммо ечими учун масъуллар нималарга эътибор қаратиши кераклиги борасида ўз фикрлари билан ўртоқлашди.\n— Бензин нархи ўсишига катта таъсир қилган омиллар қайсилар?\n— Энг муҳими – талаб ва таклиф ўртасидаги муносабат. Ўзбекистонда талаб билан таклиф ўртасида катта номутаносиблик бор. Бунинг ортидан нархлар ошиб боришига кенг имконият яратиб берилган. Бу қандай имкониятлар?\nБиринчи навбатда, нефт ва нефт маҳсулотларини импорт қилиш йўлидаги тўсиқлар. Яъни импорт қилиш учун корхоналар махсус лицензия олиши керак. Бунинг учун эса жуда оғир талаблар қўйилган. У талабларни бажаришнинг ўзи мураккаб. Бажарилган тақдирда ҳам у талабларга риоя қилишда айрим муаммолар бор. Умуман олганда, импорт билан шуғулланаман деган ҳар бир корхона эркин ҳаракат қила олмайди ва бир неча таҳдидларни бўйнига олишига тўғри келади.\nШунинг учун нефт ва нефт маҳсулотларини импорт қиладиган корхоналар сонини санаш учун бир қўлимизнинг бармоқлари ҳам етади.\nИккинчи таъсири, бугунги кунда нефтни қайта ишлаш заводлари Бухоро ва Фарғонада бор ва уларда бензин ҳам ишлаб чиқарилади. Фарғона нефтни қайта ишлаш заводи ўзининг маҳсулотини илгари кичик-кичик лотлар билан сотган бўлса, эндиликда катта-катта ҳажмда сотмоқда. Уни фақат нефт базаларида олиш имконияти бор. Чунки уларда айланма маблағлар катта.\nКичик-кичик бензин шохобчалари эса бундай катта ҳажмдаги маҳсулотни сотиб ололмайди ва ўйиндан чиқиб кетади. Оқибатда катта нефт базалари маҳсулотга ўз устамаларини қўйиб, истаган нархда сотмоқда. Сунъий равишда нархларни кўтариб юборяпти.\n1 литр бензин 1 долларга яқин бўлиши, тўлов қобилиятимизни чекловчи жиҳатлардан.\nБугунги кунда нефт маҳсулотлари, хусусан бензин нархи ошиб кетиши, бу – бозордаги сунъий ва монополистик чеклашлар оқибати.\n“Ўзбекнефтгаз” ва Иқтисодиёт вазирлиги биргаликда бу муаммони бемалол ҳал қилса бўлади ва нархни илгариги даражага тушириш мумкин.\nЎзбекистон билан атрофдаги регионал бозорлардаги бензин нархлари жуда катта фарқ қилади. Агар шу маҳсулотлар Туркманистон, Қозоғистон ёки Россиядан бевосита чекловларсиз олиб кирилса, ўйлайманки, нархлар тезда тушиб кетарди. Ҳақиқий рақобатбардош бозор бўлса, нархлар пасаяди албатта.\nБу – бемалол ҳал қилса бўладиган масала, лекин нега ҳал қилинмаяпти? Чунки бу ерда кимларнингдир иқтисодий манфаати бўлиши мумкин.\nСтатистикага қарасак, бир неча йиллар давомида нефт ва нефт маҳсулотлари ишлаб чиқариш ҳажми камайиб боряпти. Чунки Ўзбекистонда депозитлар камаймоқда.\nИмпорт ҳажмини оладиган бўлсак, у аҳоли ва транспорт воситалари сонининг ўсиш суръатига мос келмаган даражада ўсиб боряпти. Яъни тақчиллик мавжуд.\nНима учун “Ўзбекнефтгаз” ходимлари ёки Иқтисодиёт вазирлиги мутасаддилари буни кўра билатуриб, шунга яраша чоралар кўрмаяпти? Буни мен айтиб бера олмайман.\nИмпорт қилишга мажбурмиз. Чунки бизда истеъмолга етарли даражада нефт маҳсулотлари йўқ. Бирдан бир чора импорт. Тўғри, янги конларни қидириб топиб, уларни ишга тушириш мумкиндир, лекин бу тезда ҳал бўладиган иш эмас.\n— Бензин нархининг ошиши иқтисодиётга қандай таъсир кўрсатади?\n— Автомобил транспортини оладиган бўлсак, улар бензин, мазут ва газда юради. Саноат транспорти мазутда, қисман бензинда, шаҳар транспорти эса кўпроқ бензинда юради. Бензин нархининг ошиши буларнинг ташиш нархларига бевосита таъсир қилади. Ўйлайманки, бунинг оқибатида юк ташиш нархлари камида 40-45 фоизга ўсиб кетади. Чунки уларнинг энг асосий харажатлари ёнилғи (бензин ва солярка) билан боғлиқ.\nТашиш нархлари ўсиб кетганидан кейин биринчи навбатда озиқ-овқат ва хизматлар нархлари ўсади. Негаки, шу соҳаларда айланиш цикллари жуда тор бўлади.\nЎзбекистонда умумий иқтисодий тенденция доим шундай бўлганки, ёнилғи энергетика ресурслари нархлари ўсиши билан биринчи озиқ-овқат, кейин хизматлар нархлари қимматлашади. Хусусан, коммунал хизматлар нархи бирданига ўсиб кетади.\nЯқинда Энергетика вазирлиги ижтимоий тармоқларда газ ва электр нархлари 25-30 фоизга ўсиши мумкин, деган хабар чиқарди. Агарда газ ва электр энергиясининг нархи ошадиган бўлса, ҳамма соҳаларда камида 30 фоиз ўсиш юзага келади. Чунки биридан бирига ўтганда фақатгина электр энергия, нефт ва нефт маҳсулотлари нархидаги ўзгариш эмас, уларнинг устига қўйилган устамаларнинг ҳам нархи ўсиб кетади. Чунки ҳеч ким маҳсулотни фойдасиз сотмайди.\nУмуман олганда, нархлардаги ўсишлар қишлоқ хўжалиги ва саноатда структуравий ўзгаришлар юз беришига олиб келади. Инвестициялар кескин камаяди. Иқтисодиёт истеъмолга ишлайдиган бўлиб қолади. Бу жудаям катта иқтисодий талафотларга олиб келиб, умумий кўринишда мамлакат иқтисодий ўсиш суръатларида кескин пасайиш бўлади, деб қўрқаман.\n— Нархлар ўсиши даромади кам аҳолига қандай таъсир кўрсатади?\n— Молия вазирлиги даромад солиғини кимдан йиғяпти дейилса, 40 фоиздан ортиғи 2 миллион сўмгача ойлик даромад оладиган солиқ тўловчилардан йиғиларкан.\nЯқинда Марказий банк ўтказган сўровлардан шу маълум бўлдики, даромади 3 миллион сўмгача бўлган аҳоли банкдан кредит олиш иштиёқида. Яъни улар жуда ҳам муҳтож аҳволдаки, “бир амаллаб кредит олсак, уни қайтариш кейин бир гап бўлар”, деган фикрда. Нархлар ўсиши биринчи бўлиб ана шуларга таъсир қилади.\nАйтайлик, коммунал хизматлар нархлари ошгач, уни албатта тўлаш керак. Электр, газга тўлаш лозим. Бунинг оқибатида озиқ-овқат ва кийим-кечакка бўладиган талаб камаяди. Ва бу соҳаларда инқироз юзага келиши мумкин.\nАгар озиқ-овқат ва коммунал хизматлар нархи ўсиши 30 фоиз бўлса, аҳолининг камбағаллашуви 10-20 фоизга ўсиб кетади.\n— Шундай вазият юзага келадиган бўлса, қандай иқтисодий чоралар кўрган маъқул деб ўйлайсиз?\n— Агар коммунал хизматлар ва электр энергия нархлари ўсадиган бўлса, энг муҳим ечим – аҳолига биринчи навбатда компенсация берувчи тўғридан тўғри тўловларни бюджетга масала қилиб қўйиш керак.\nИккинчидан, бюджет таркибида турли инвестицион ва бошқа субсидияларни кескин камайтириш керак. Хўжалик юритувчи субъектларга ҳеч қандай субсидиялар бўлмаслиги, инвестицион маблағларни бюджет қоплаб бериши керак эмас.\nБуларнинг ўрнига аҳолига бевосита ёрдам берадиган, аҳолининг истеъмол даражасини кенгайтирадиган харажатларни режалаштириш зарур. Агар бу масала ҳал этилмаса, ижтимоий таназзул ошиб боради. Жамиятда норозилик кайфияти кучаяди.\n— Фикрингизча, Энергетика вазирлиги олдида қандай вазифалар туриши керак?\n— Аввало, Энергетика вазирлиги халқаро инвесторлар билан тузган шартномаларини қайтадан кўриб чиқиши лозим. Уларнинг ичида Ўзбекистон халқи манфаатига хизмат қиладиган моддаларни кучайтириш керак.\nИнвестицион харажатларни ҳам қайтадан кўриб чиқиши зарур. Яъни бирданига, қисқа муддатда ва арзон харажатлар билан тез эффект берадиган лойиҳаларга эътиборини қаратиши керак.\nАтом энергетикаси ҳақида ўйлаш керак эмас. У 10-15 йилда ҳал бўладиган нарса.\nБизга ҳозирги кунда аҳолининг электр энергияси истеъмолини қондирадиган лойиҳаларни ўйлаш керак. Бу фақат ИЭС, қуёш ва шамол станциялари, кичик-кичик ГРЭСлар бўлиши мумкин. Анъанавий энергетика ресурсларидан фойдаланиш самарадорлигини ошириш керак.\nЭкспорт билан импорт ўртасидаги балансни қайта кўриб чиқиш лозим. Конларда ишлаб чиқариш самарасини кескин ошириш керак. Бунинг учун албатта, техник имкониятлар ва ишчилар малакасини ошириш зарур.\nЭнергетика вазирлиги мамлакатимизнинг энг эрка “фарзанди” бўлиб қолди! “Фарзанд”ни эркалатган сари унинг эҳтиёжи кўпайиб бораверади-ку! Лекин ўшанга яраша сўров бўлмаяпти.\nМасалан, нега GTL заводи шу пайтгача ишга тушмади? Ишга тушган бўлса, қандай маҳсулотлар ишлаб чиқармоқда ва унинг таннархи қанақа? 3,7 млрд долларнинг натижаси қачон кўринади?\nУларни назорат қиладиган орган ким ўзи? Энергетика вазирлигими? Яъни ўзи лойиҳани қилиб, ўзини ўзи назорат қиляптими? Уларнинг молиявий, техник ва иқтисодий жиҳатдан назорати эътибордан четда қоляпти.\nИсломбек Умаралиев суҳбатлашди.\n23:15 / 22.01.2022 6015\n22:20 / 22.01.2022 3910\n20:42 / 22.01.2022 3687


«Abstract Visuals» продакшн агентлиги 50 та компанияга сифатли видеомаҳсулот тақдим этди\n09:00 / 11.07.2019\nФото: Abstract Visuals\nТошкент реклама фестивали (TAF) талқини бўйича йилнинг энг яхши продакшн агентлиги – «Abstract Visuals» сифатли реклама видеомаҳсулотларини суратга олишда давом этмоқда.\nБугунги кунга қадар креатив агентлик 50 дан ортиқ нуфузли компаниялар билан ишлашга улгурди. Видеомаҳсулотидан мамнун бўлган мижозлар қаторида Coca Cola, Pepsi, John Deere, Murad Buildings, Podium Italia, Glamour Boutique, AKFA Университети каби компанияларни кўриш мумкин.\nЯна бир эътиборга молик жиҳат шуки, Ўзбекистоннинг ёш креатив агентлиги хизматларига нафақат юртимиз, балки хориж компаниялари ҳам қизиқиш билдиришмоқда. Хусусан, яқинда «Abstract Visuals» жаҳонга машҳур ноутбук ишлаб чиқарувчи «Hewlett-Packard» (HP) бренди учун видеоролик тасвирга олди.\nМаълумот учун, «Abstract Visuals» креатив агентлиги 2019 йилнинг март ойида Тошкентда ташкил этилган. Продакшн студия давлат ташкилотлари, хусусий компаниялар, қўшма корхоналар учун турли форматдаги (реклама, тижорий, дайжест) видеороликларни яратиш билан шуғулланиб келмоқда.\n«Abstract Visuals» компаниясининг иш намуналари билан яқиндан танишиш учун қуйидаги ҳавола орқали ўтинг:\nАгентлик билан боғланиш учун ижтимоий тармоқ ва мессенжерлардаги аккаунтларига мурожаат қилинг:\nТелефон: +99871 200 44 14


Батафсил... Янги шарх қўшиш ТАРБИЯНИНГ ТУРЛИ УСЛУБИ: ТЎҒРИСИ ҚАЙСИ?\nМен яқиндагина гувоҳ бўлган манзара: онаси билан дўконга кирган 2-3 ёшлардаги болача оёқларини ерга уриб йиғлади: «мана шуни олиб берасиз, дедимми, олиб берасиз!» Батафсил... Янги шарх қўшиш ЖАҲОН АНДОЗАЛАРИ: КИМ ҚАНДАЙ ТАРБИЯЛАЙДИ?\nНемисларнинг боласи ундоқ, японларники бундоқ деган гапларни кўп эшитганмиз. Батафсил... Янги шарх қўшиш БОЛАЛАРДАГИ ЭГОИЗМ: БУ ШУНЧАЛАР ЁМОНМИ?\nФарзандингиз ҳаммадан ақлли, чиройли, омадли бўлишини истайсиз. Аммо кичкинтой «Мен ҳаммадан зўрман (ақллиман, чиройлиман)» дегудек бўлса, дарров танбеҳ берасиз. Батафсил... Янги шарх қўшиш КИЧКИНТОЙНИНГ ТИШИ ЧИҚАЁТГАН БЎЛСА...\nОдатда бу жараён 4 ойликдан бошланади. Кимдадир эса салгина кечикиши ҳам мумкин. Батафсил... Янги шарх қўшиш ФАРЗАНДИНГИЗ КЎЗИНИ АСРАНГ!\nБола ўйнаётган ҳона доимо ёруғ бўлсин. Агар бола кеч тушганда бошқотирмалар ечса, расмлар томоша қилса, албатта, стол устига тунги ёритгичларни ёқиб қўйинг. Батафсил... Янги шарх қўшиш ГАПИРИШНИ ИСТАМАЙДИГАН БОЛАКАЙЛАР, БУ КАСАЛЛИКМИ?!\nБританиялик олимлар болаларнинг сайр вақтидаги руҳий ўзгаришларини таҳлил қилиш мақсадида уларни аравачаларга турлича ҳолатда ўтқаздилар: Батафсил... Янги шарх қўшиш СУТНИ КЎПАЙТИРИШНИНГ 8 ЧОРАСИ\nБатафсил... Янги шарх қўшиш БОЛАЖОНЛАР ХОТИРАСИНИ ЧИНИҚТИРМИЗ Болакайга уй ҳайвонлари ёки бирор нарса-буюм акс эттирилган рангли расмни кўрсатинг. Сўнг расмни яшириб, унда нима акс эттирилганини сўранг.Батафсил... Янги шарх қўшиш Бошқа мақолала...\nУРУШҚОҚ, ҚОЧОҚ ВА ЎЖАР БОЛАЛАР! Биринчи«12345678910»сўнгги\tАнонс\tпрофилга кириш\tИсмни ёдга сақлаш


ЎЗБЕКЧА САЛОМГА ЯПОНЧА РАҲМАТ - Ўзбекистон овози газетаси\nЎЗБЕКЧА САЛОМГА ЯПОНЧА РАҲМАТ\n— Э, сиз Ўзбекистонданмисиз? Жуда чиройли, жаннатмакон юрт! Одамлари меҳмондўст, дастурхони тўкин!\nХорижда юрган одам учун юрти, халқи ҳақидаги эътирофдан бошқа ёқимли сўз бўлмаса керак. Япония Халқаро Ҳамкорлик Ташкилоти томонидан ташкил этилган «Кичик бизнесни ривожлантириш тамойиллари» ўқув курсида қатнашиш учун Японияга йўл олар эканман, жуда қаттиқ ҳаяжонда эдим. Сабаби — Ўзбекистонда тадбиркорлик субъектларига яратилган шарт-шароитлар, хорижлик сармоядорлар учун берилаётган имтиёзлар тўғрисида хорижлик ишбилармонлар, профессор ва талабалар ўртасида инглиз тилида тақдимот қилиш масъулиятини ҳис қилиб тургандим.\nМенинг тақдимотим энг охирига қўйилганлиги учун бошқа давлатлардаги қонунчилик имтиёзлари, тадбиркорлар учун яратилган шарт-шароитлар, экспорт-импорт шартларини тинглаб ўтириб, беихтиёр ўзим тайёрлаган тақдимотдаги рақамлар билан солиштира бошладим. Юртимизда қулай бизнес юритиш мақсадида амалга оширилаётган ишлар салоҳияти, хорижлик сармоядорлар учун берилган имтиёзлар акс этган рақамлар бошқа давлатларникига қараганда анча юқори эди. Мен «Нотўғри ёзиб қўймадиммикан?» деган ўй билан, беихтиёр интернет орқали ушбу рақамларни қайтадан текшира бошладим. Йўқ, ҳаммаси тўғри.\n«Ассалому алайкум», яъни ўзбекчасига бу сизга ва сизнинг хонадонингизга тинчлик тилайман, деб сўз бошладим. Бошқалардан фарқли равишда, ўзбек тилида бошланган саломлашишдан сўнг залда сув қўйгандек жим-житлик пайдо бўлди. Тақдимотда мамлакатимизда сўнгги йилларда амалга оширилаётган ислоҳотлар, кичик бизнесни ривожлантириш борасида қабул қилинган қонунлар, яратилган имтиёзлар, эркин индустриал зоналар, хорижлик сармоядорлар иштирокида фаолият кўрсатаётган қўшма корхоналар, автомобиль ишлаб чиқариш заводлари, қишлоқларда қурилаётган уй-жойлар тўғрисида батафсил сўзлаб бердим, фотосуратларни кўрсатдим. Якунда юртимиздан олиб борган миллий қандолатчилик маҳсулотларини тингловчиларга совға сифатида тақдим қилдим.\nТақдимот бошлангандан бери бошқа иштирокчиларга тинмай саволлар бераётган япониялик профессор соф ўзбек тилида «Катта раҳмат!» деганида бутун зал ўрнидан туриб қарсак чалди. «Мен Ўзбекистонда бўлганман», дея япон тилида давом этиб, Ўзбекистонда сўнгги йилларда амалга оширилаётган ишлар, хусусан, бошқа давлатларга ўхшамаган, ўзига хос янгиликлар, масалан, ҳар бир йилнинг маълум бир ном билан аталиши, оилавий тадбиркорлик соҳасига алоҳида эътибор қаратилиб, қонун қабул қилинганлиги, бу эса бошқа давлатларга ўрнак бўлиши ҳақида тўлқинланиб гапирди.\nЯна бир профессор мен кийиб олган миллий атлас табиий мато эканлиги, шойи ишлаб чиқариш Ўзбекистонда ривожланганлиги тўғрисида, франциялик талаба эса Самарқанддаги «Шоҳи Зинда» мақбараси ҳақида ўтирганларга маълумот бера кетди. Бошқа профессор мен олиб борган миллий қандолатчилик маҳсулотлари Тошкентнинг эски шаҳар мавзесида тайёрланиши, бу маҳсулотларнинг экологик тоза, кимёвий моддалар қўшилмасдан меъёрига етказилганлиги тўғрисида гапирди.\nЎзбекистон ҳақидаги тақдимотдан сўнг залда пайдо бўлган жонланишни кўриб, журналистлар ҳам кетма-кет суратга ола кетишди.\nМен эса хурсандчилигимдан кўз ёшларимни тўхтата олмай қолдим. Сўнгги йилларда мамлакатимизда олиб борилаётган ислоҳотлар, ёшларга, тадбиркорликка бўлган эътибор, ҳар йили юртимизда ўтказилаётган халқаро конференциялар, маданият ҳафталиклари тўғрисида хорижликларнинг тўлқинланиб гапиришлари менга бундан 20 йил аввалги ҳолатни эслашга мажбур қилди: 1993-94 йилларда АҚШга «Акселс» дастури орқали 12-синфга ўқишга борганимда, мендан «Ўзбекистонда телевизор борми?», «Сизлар ҳам машиналарда юрасизларми?», «Ўзбекистон қаерда жойлашган?» дея сўрашганда, жуда қаттиқ ўкингандим: «Нега менинг юртимни ҳеч ким билмайди?..»\nМана, орадан 20 йил ўтгач, хорижликлар нафақат Ўзбекистон деган юртни таниши, балки Самарқанддаги «Шоҳи Зинда» мақбараси тарихию, Тошкентнинг «Эски шаҳар» мавзесида тайёрланган маҳсулотларгача билишаётгани, Ўзбекистонда амалга оширилаётган ислоҳотларни бошқа давлатларга ўрнак қилиб кўрсатишаётгани мен учун жуда катта фахр эди. Бутун ўқишим давомида қайси корхона раҳбари билан учрашмай, завод ишчилари билан гаплашмай, Ўзбекистонданман, десам, «Ҳа, Ўзбекистон жуда чиройли диёр», дея гап бошлашса, гуруҳимиздаги бошқа давлатлар вакиллари менга ҳавас билан қарашаётганини сездим.\nБутун дунё мамлакатимизда амалга оширилган ишларнинг салоҳиятини тан олаётгани, ЎЗБЕКни таниётганини кўриш мени мустақиллигимизни янада қадрлашга ўргатди.\nГуруҳ раҳбари «Ким мактаб ўқувчилари учун ўз миллий ўйинлари, рақсларини кўрсатиб бера олади?» дея сўради. Гуруҳимиздан фақат мен хоразмча рақс ва миллий ўйинимиз — «Оқ теракми, кўк терак»ни мактаб ўқувчиларига кўрсатиб беришга тайёргарлик кўрадиган бўлдим. Интернет орқали «Хоразм лазгиси»нинг энг чиройли ижросини топдим.\nМактабга кириб борар эканмиз, у ерда йил якуни бўйича фестиваль бўлаётганининг шоҳиди бўлдик. Мен юқори синф ўқувчиларидан иборат кичкина гуруҳ тузиб, уларга рақс ҳаракатларини ўргата бошладим. Қисқа тайёргарликдан сўнг мактаб ҳовлисида «Лазги» баралла янграй бошлади. Япон ўқувчиларининг ўзбекча рақс тушаётгани нафақат мени, балки гуруҳимиздаги бошқа давлат вакилларини ҳам ҳаяжонга солди. Айниқса, уларнинг бир-бирлари билан талашиб суратга тушишларини кўриш мароқли эди. Ўзбек миллий ўйини бўлган — «Оқ теракми, кўк терак»ни япон тилида айтиб ўйнаш, нафақат ўқувчилар, балки ўқитувчилар, ота-оналар учун ҳам қизиқ туюлиб уларнинг биз билан ўйнашларига сабаб бўлди. Тадбир якунида мактаб директори ўзбекларнинг рақси, ўйини орқали халқимизнинг чаққон, қувноқ, тадбирли, уқувли эканлигини кашф қилганини таъкидлаб, Ўзбекистонга бўлган қизиқиши ортганлигини, келгуси йилда япон ўқувчилари билан Ўзбекистонга сафар қилиш истаги борлигини билдирди.\nМазкур япон мақоли «Кўчатни эксанг 10 йил ҳосил оласан, мутахассисларни «эксанг» — ўқитсанг 100 йил натижасини кўрасан» деган маънони англатади.\nЎқув курси давомида мен бу мақолнинг аҳамияти қанчалик катта эканлигини чуқур англадим. Айниқса, Хиросима шаҳрида жойлашган Кичик ва ўрта бизнес университетига борганимизда, мазкур университет ўз корхонаси, ташкилоти келажаги учун масъул бўлган раҳбар кадрларни тайёрлашга, ўқитишга катта эътибор қаратаётганлиги, катта маблағ, куч сарфлаётганлигига гувоҳ бўлдим.\nЎқув дастурлари мавзуси хилма-хил эканлигига қарамасдан, асосий мақсад ўзи ишлаётган ташкилотнинг муаммосини шахсий муаммосидек қабул қиладиган, корхонаси учун жонини фидо қилишга тайёр бўлган, мустақил фикрлайдиган ходимларни етиштириш экан. Мустақил фикрлайдиган ходим ким? Агар бундай ходим «яратиш»ни уч босқичли жараён сифатида кўрадиган бўлсак, биринчи босқичда қилиниши керак бўлган ишларни амалга ошириш, шу жумладан, пайдо бўлиши мумкин бўлган муаммоларни кўра билиш қобилиятига эга; иккинчи босқичда турли нуқтаи назарлар, фикрларни таҳлил қилиш ва энг маъқулини танлашга қодир; учинчи босқичда мазкур таҳлилларни амалда қўллаш ва натижаларини баҳолаш қобилиятига эга бўлган мутахассисларни тайёрлашни тушуниш мумкин.\nШу мақсад йўлида университет бир вақтнинг ўзида ўнлаб мавзуларда ўқув курсларини ташкил этади, чекка вилоятлардан келган корхона вакилларини ётоқхона билан таъминлайди, ҳар бир корхонада мавжуд бўлган муаммоларни уч босқичда таҳлил қилиш ва ҳал этишда амалий кўмак беради. Иштирокчиларга «Мустақил ходим» бўлишда амалий ёрдам бериш ва улар ўртасида ўзаро тараққиётни ривожлантириш мақсадида гуруҳлараро муҳокамаларга, интерактив баҳс-мунозараларга кенг аҳамият берилган. Шу билан бирга, Япония иқтисодиётига катта ҳисса қўшаётган, катта ҳаётий ва иш тажрибасига эга бўлган корхоналар раҳбарлари, ўз ишининг устаси ҳисобланган тадбиркорларни мазкур ўқув курсларига эксперт, тренер, ўқитувчи сифатида жалб этиш орқали университетнинг таълим даражаси, ўқув сифати кўтарилган.\nУниверситетда амалга оширилаётган ишлар, кадрлар тайёрлашнинг ўзига хос услублари, натижаларидан шу даражада таъсирландимки, менинг Ўзбекистонда амалга оширишим зарур бўлган лойиҳам мавзуси ҳам «Ўзбекистонда кичик бизнес субъектлари учун университет ташкил этишнинг намунавий лойиҳаси» бўлди. Муҳими, мазкур лойиҳа Хиросима университети профессорлари томонидан юқори баҳоланди.\nПрофессор Кеничи Нохара Японияда бу университетлар 1957 йилда очилганлиги, 56 йил давомида бутун Япония бўйлаб 9 та университет фаолият кўрсатаётганлигига қарамасдан, мазкур даргоҳларда фақат Японияда фаолият кўрсатаётган тадбиркорлар ўқишаётганлигини маълум қиларкан, ҳали Ўзбекистонга нафақат Япониядан, балки бутун дунёдан тадбиркорлар келиб, Ўзбекистон тажрибасини ўрганишларига, мамлакатда тадбиркорлик субъектлари учун Халқаро Университет очилишига ишонч билдириб, «Мени ҳам халқаро эксперт сифатида дарс беришга таклиф қилиш эсингиздан чиқмасин» дея қўшиб қўйди. Қувонарлиси, бу тўғрисида Ўзбекистон Савдо-саноат палатасига хат ҳам ёзиб юборди.\nЎзбекистон Савдо-саноат палатаси эксперти.


ЎзА - Сардор Рашидов Қатарга қайтди, энди у “Қатар СК”да тўп тепади\n29.07.2019 11:12:54 Чоп этиш версияси\nСардор Рашидов Қатарга қайтди, энди у “Қатар СК”да тўп тепади\nЎзбекистон миллий терма жамоаси аъзоси Сардор Рашидов яна Қатар чемпионатига қайтди. Тажрибали футболчи Қатарнинг “Қатар СК” клуби билан шартнома имзолади.\nРашидовнинг сўнгги жамоаси Португалиянинг “Насьонал” клуби бўлганди. Бироқ, клуб ўтган мавсум якунларига кўра Португалия қуйи дивизионига тушиб кетди. Натижада Сардор жамоани тарк этишга қарор қилди.\nРашидов учун Қатар чемпионати бегона мамлакат эмас. У ўз вақтида Қатарнинг “Ал Жайиш” клуби сафида Юлдузлар лигасида ажойиб мавсум ўтказганди. Аммо, ўша мавсум якунида “Ал Жайиш” клуби “Ал-Гарафа” билан қўшилиб кетди. Рашидов эса фаолиятини бошқа клубда давом эттиришга қарор қилди. Афсуски футболчининг кейинги ишлари унча юришмади ва у Ўзбекистонга қайтиб Тошкентнинг “Локомотив” жамоаси шарафини ҳимоя қилди.\nЖорий йилнинг январь ойида Рашидов “Насьонал” клуби билан шартнома имзолаган ва Осиё кубогидан кейин Европага йўл олганди. Аммо, Рашидовнинг Европада ҳам ишлари юришиб кетмади. Умид қиламизки Қатарда футболчи яна ўзининг ажойиб ўйинлари билан мухлислар меҳрини қозонади ва миллий терма жамоамизга қайтади.\nТаъкидлаш жоиз, Қатар Юлдузлар лигасида янги мавсум ўйинларига 21 август куни старт берилади. Рашидовнинг янги жамоаси “Қатар СК” эса 1-турни ўз уйида мамлакатнинг етакчи клуби “Ал Дуҳаил”га қарши ўтказади.


Тожик расмийларининг чегара заставасига ҳужум бўйича баёни турли саволлар уйғотмоқда.\nNews FeedTopics 29 565Photos 37 566Videos 3 397Participants 565 480\nТожик расмийларининг чегара заставасига ҳужум бўйича баёни турли саволлар уйғотмоқда. Фарғонада 35 миллиард сўм терим пули вақтида тўланмагани аниқланди. Ўзбекистонлик адвокат прокуратура ва ДХХдаги ислоҳотларни шунчаки расмиятчилик, деб атади. Жорий ҳафта матбуот шу каби воқеалар ҳақида хабар берди. _____________________________________________________________ Ўзбек-тожик чегарасидаги заставага ҳужум “шубҳали” деб баҳоланди Davletov.uz канали 6 ноябрга ўтар кечаси 20 нафар қуролланган шахслардан иборат гуруҳ томонидан Тожикистон ва Ўзбекистон чегарасидаги заставага уюштирилган ҳужумни “шубҳали” деб баҳолади. Тожикистон Миллий хавфсизлик давлат қўмитаси матбуот хизмати ҳужум қилган шахслар “Ислом давлати” террор гуруҳи жангарилари бўлиб, улар Афғонистон ҳудудидан махсус топшириқ билан ўтганини маълум қилган. Қуролли жиноий гуруҳнинг 15 нафар аъзоси йўқ қилингани, беш нафари қўлга олингани хабар қилинган. “Узоқ вақт Россия оммавий ахборот воситалари маълум миқдордаги террористлар Суриядан Афғонистонга улоқтирилгани ҳақида роса ёзди. Террористлар ҳам шунча аҳоли пункти қолиб, Ўзбекистон чегараси яқинидаги заставага ҳужум қилибди. Нима эмиш: “энг қулай жой эмиш”. Ҳозир ҳам асосан Россия оммавий ахборот воситалари ёзаяпти”, дея воқеликка теранроқ баҳо беришга ишора қилди Davletov.uz канал. Блогер ушбу ҳодиса Тошкентда МДҲ махсус хизматлари раҳбарлари учрашуви арафаси рўй берганига ҳам эътибор қаратган. Фарғонада 35 миллиард сўм терим пули вақтида тўланмаган Фарғона вилояти прокуратураси ҳудудда теримчиларга яратилган шароитларни ўрганиб, 230 дан зиёд камчилик аниқлади, деб хабар беради вилоят прокуратураси бўлим бошлиғи Фарҳоджон Исмоилов (“Ҳуқуқ”, 7 ноябрь). Жумладан, Бешариқ, Бағдод, Бувайда, Данғара, Ёзёвон, Қува, Олтиариқ, Риштон, Тошлоқ, Ўзбекистон, Фурқат ва Фарғона туманларида жами 35 миллиард 800 миллион сўм терим пули ўз вақтида тўланмаган. Қайд этилишича, прокуратура аралашуви билан терим пули тўлаб берилган. Адвокат прокуратурани кўзбўямачиликда айблади Адвокат Аллан Пашковский ҳуқуқ-тартибот тизимидаги ислоҳотларни танқидий баҳолади (www.kun.uz, 5 ноябрь). “Прокуратура органлари бугунги кунда тез-тез (деярли доимо) ўзининг назоратчилик функциясини (хусусан ДХХ тергов бўлинмаларида дастлабки терговнинг қонунийлигини) бажармаяпти, балки шунчаки кўзбўямачилик қиляпти ва фуқароларнинг қонуний манфаат ва ҳуқуқларини ҳимоя қилмаяпти. Терговдагиларга нисбатан қийноқлар қўлланишини тўлақонли текширмаяпти”, дейди у. Адвокатга кўра, ҳимоячини танлаш бўйича мавжуд тартибга риоя қилмаслик, тергов остидаги шахсларга ноқонуний таъсир қилиш ва уларни битим асосида иш олиб бораётган адвокатдан воз кечтириш, айбланувчиларни қўрқитиш, айбланувчи қариндошларига таҳдид қилиш, жиноий жавобгарликнинг юридик оқибатлари ҳақида ёлғон маълумот бериш, битим асосида иш юритаётган адвокатга туҳмат қилиш каби ҳолатлар ҳар қадамда кузатилмоқда. “Прокуратура ва давлат хавфсизлик хизматидаги ислоҳотлар ҳозирча шунчаки расмиятчилик ва амалда татбиқ этилмаяпти… Амалда ҳаммаси аввалгидек, баъзида эса аввагидан ҳам ёмон давом этяпти”, деб ҳисоблайди адвокат Аллан Пашковский.\nАлбатта шухбали постановка\nЗастава деган кино эсимга тушип кетти\nЗастава дегани узи нима дегани\nКайфолог 🗽 replied to Үuve\nчегарадаги одам ва юкларни уткизадигон жой.\nЖамоат жамул жамку\nКайфолог билан куругидан урсаммикин ёки Аскаров билан суюгиданми\nАна сизга чегара ҳамдӯстлиги\nКутуришган раса хаммаси


Кунчиқар мамлакати университетларида ўқиш учун Япония грантлари | NORMA.UZ\nКунчиқар мамлакати университетларида ўқиш учун Япония грантлари\nВазирлар Маҳкамасининг 27.07.2015 йилдаги 206-сон қарори билан Ўзбекистон вакилларининг Японияда ўқишини ташкил этиш бўйича чора-тадбирлар тасдиқланди.\n! Энг муҳими ҳақида қисқача: Мамлакатимиз вакиллари Япониянинг етакчи университетлари магистратурасида ўқишади. Ўқиш тугагандан кейин Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ҳужжатларни нострификация қилинишига ва улар ишга жойлаштирилишига кўмаклашади, уларнинг меҳнат фаолияти устидан доимий мониторинг олиб боради.\nЎқиш учун номзодларни танлаб олиш Япония Халқаро ҳамкорлик агентлиги, Япония Халқаро ҳамкорлик маркази, Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ҳамда Ташқи иқтисодий алоқалар, инвестициялар ва савдо вазирлиги томонидан амалга оширилади.\nЎзбекистон Ҳукумати номидан Айирбошлаш ноталари ва Грант Битимини имзолаш ваколати Бош вазирнинг ўринбосари А.И. Икрамовга берилди.\nГрантларни олиш ва уларга хизмат кўрсатиш учун барча тартиб-қоидаларни расмийлаштириш Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ҳамда Ташқи иқтисодий алоқалар, инвестициялар ва савдо вазирлигига юклатилди.\nҲужжат билан қуйидагилар топширилди:\n- Ташқи ишлар вазирлигига - лойиҳани амалга оширишда қатнашадиган хорижий мутахассисларга кириш визалари консуллик йиғимлари ва бошқа йиғимлар ундирилмасдан белгиланган тартибда расмийлаштирилишини таъминлаш;\n- Ички ишлар вазирлигига - визалар берилиши ва узайтирилишини, шунингдек улар яшаш жойларида давлат божлари ундирилмасдан вақтинча рўйхатдан ўтказилишини ва вақтинча рўйхатдан ўтказиш муддати узайтирилишини таъминлаш.


Париж Диснейленди: 25 ёшга тўлган болалар эртаги!\nЯқинда Италияда ҳакамлар томонидан ҳар йили энг яхши кўнгилочар парк номлари эълон қилинувчи Parksmania Awards 2017 16-халқаро фестивали бўлиб ўтди.\nБу сафар «Европада йилнинг энг яхши аттракциони» номинациясида ғолибликни Париждан 30 км узоқликда жойлашган «Футуроскоп» кўнгилочар боғидаги «Ғайриоддий саёҳат» минораси қўлга киритди.\nУшбу аттракцион қизиқарли ва ғайриоддий учиш аппарати ичида ўтириб ўзингизни худди қушдай ҳис қилган ҳолда турли жойларга парвоз қилиш имконини беради. «Европанинг янги аттракциони» номинациясида ғолиблик Германиянинг Europa park ида жойлашган Voletarium га насиб этди.\nМахсус мукофотни эса Париж Диснейленди 25 йилликка бағишланган шоуси учун қўлга киритди.\nЙиллар ўтмоқда, бироқ Париж Диснейленди ҳамон болаларнинг энг севимли маскани бўлиб қолмоқда. Шунингдек, ўз эркатойларининг орзусини амалга ошириш учун ҳамма нарсага шай ота-оналар учун ҳам!\nДиснейленд Париж яқинидаги Марн-ля-Вале шаҳарчасида барпо этилган. У 1992 йилда ташкил топган бўлиб, бугунги кунда унинг ҳудудида икки тематик боғ – Disneyland Park ва Walt Disney Studios Park, Disney Village бутик-қишлоқчаси, Golf Disneyland гольф майдони, шунингдек, меҳмонхоналар, иш ва турар-жой кварталлари жойлашган.\nDisneyland Park паркнинг энг эски қисми ҳисобланади. У бешта тематик боғни ўз ичига олади: Adventureland, Frontierland, Main Street USA, Discoveryland ва Fantasyland. Уларнинг барчаси Уйқудаги малика қасри атрофида жамланган.\nПаркда унинг барча қисмларини ўзаро боғлаб турувчи мини-поезд айланиб юради. У атрофдаги гўзалликларни яхшилаб кўриб олишингиз учун жуда секин ҳаракатланади!\nAdventureland ёки Ўйин-кулги мамлакати – бу денгиз қароқчилари кемаси (Pirates of the Caribbean), лабиринтли саргузаштлар ороли (Adventure Isle), Робинзон бошпанаси (Swiss Family Robinson), Индиана Жонс тепалиги.\nFrontierland ёки Чегара олди мамлакати ташриф буюрувчиларга Dig Thunder Mountain америкача тепаликлари ёки Phantom Manor арвоҳлар уйи каби сайёҳлар орасида машҳур бўлган аттракционларни тақдим этади. Шу ернинг ўзида ковбой ва ҳиндуларни ҳам учратишингиз мумкин!\nMain Street USA ёки АҚШнинг Асосий йўли Американинг XIX аср охири – XX аср бошлари услубида қурилган. Бу ерда кўплаб ресторан ва дўконлар мавжуд, сўнгги нуқта эса Уйқудаги малика қасридир. Шу ернинг ўзида микки-маус ва плутолар иштирокидаги асосий Disney Parade, FANTILLUSION! тунги ёруғлик намойиши, Wishes фейерверклари уюштирилади.\nDiscoveryland – Кашфиётлар мамлакати. Бу ерда Space Mountain номли яна бир америкача тепалик, «Қирол Шер афсонаси» шоуси ва бошқа кўплаб қизиқарли аттракционлар бор.\nFantasyland ёки Фантазиялар мамлакати – бу кичкинтойлар учун ҳақиқий эртак!\nКаттароқ ёшдаги болаларга (яшириб нима қилдик, бизларга ҳам) машҳур мультфильмларнинг махсус эффектлари сирларини билиб олишингиз ва ажойиб шоунинг гувоҳи бўлишингиз мумкин бўлган Walt Disney Studios Park ёқиши аниқ!\nЯнги йил байрам кунлари Париж Диснейленди ўз меҳмонларига янада кўпроқ томоша ва шоулар, совғалар, янги йил парадлари ва яна бошқа янгиликларни тақдим этади!\nАйни пайтда ноябрь, бироқ ҳозирданоқ Янги йил эртагига тушиб қолишни хоҳлайман.\nШунингдек Диснейлендга боришни. Парижга ҳам!


12:50 / 16.09.2015\nКХДР дипломатик ваколатхоналарда Facebook ижтимоий тармоғи ва YouTube видеохостингига тўсиқ ўрнатди. Пхеньянда хорижликларга алоқа хизматларини кўрсатувчи “Юлдуз” маҳаллий компанияси хорижий давлатлар элчихоналари, халқаро инсонпарвар ташкилотлар, шу жумладан, БМТга бу ҳақда огоҳлантириш юборган.\nХабарда қайд этилишича, компания ходимлари “таҳдид ва туҳматдан иборат хабарлар, жумладан, КХДР ҳукумат ташкилотлари манзилига қаратилган ҳамла ва танқидлар” мавжуд бўлган интернет-ресурсларига киришни таъминламайди. Шунингдек, мамлакатда яна бир қатор интернет-сайтларини блоклаш бўйича “қора рўйхат” тузилган. Ушбу чекловларнинг доимий ёки вақтинчалик экани маълум эмас.\nАввалроқ Шимолий Корея ҳукумати мамлакатда фаолият кўрсатаётган хорижликларга Wi-Fi технологиясидан фойдаланишни тақиқлаган эди. Радиотўлқинлар назорати бўйича миллий бошқарма хабарида қайд этилишича, мазкур чеклов “мамлакат хавфсизлигини таъминлаш” мақсадида жорий этилган. Мазкур қарор бажарилмаган тақдирда, ҳолатдан келиб чиқиб, йирик миқдордаги молиявий жарима қўлланилиши, бундай системалар иши тўхтатиб қўйилиши ёки улар учун мўлжалланган ускуналарнинг олиб қўйилиши белгиланган.\nКХДРнинг оддий фуқаролари “глобал ўргимчак тўри”га уланишдан маҳрум қилинган. Улар учун КХДРнинг махсус Кванмён ички тармоғи ишга туширилган бўлиб, Корея Меҳнат вазирлиги ва мамлакат раҳбарияти эришган ютуқлар, илмий-техник муваффақиятлар ташвиқот қилинади.


“Локомотив” Дубайда. Олтинчи кун. Ўйинолди машғулот » Скачать музыку бесплатно новинки музыки 2016-2017\n“Локомотив” Дубайда. Олтинчи кун. Ўйинолди машғулот\nКомментариев: 0 Просмотров: 289 Дата: 15-01-2016, 08:31 Айтиб ўтилганидек, эртага “Локомотив” футболчилари янги йилдаги биринчи ўйинни Саудия Арабистони етакчиси “Ал-Аҳли” клубига қарши ўтказишади. Бунга қадар жамоа аъзолари асосан тикланиш ҳамда жисмоний тайёргарлик машғулотларига зўр бериб келишаётганди. Бугун клуб лагерига чернагориялик ҳужумчи Иван Вукович келиб қўшилгани ҳақида маълум қилгандик. Эртанги беллашувда катта эҳтимол билан унга имконият тақдим этилади. Вукович ҳақидаги дастлабки хулосага келишда бу ғоятда ас қотадиган беллашувдир. Сир эмас, ўйинолди машғулотлари одатдагиларидан анчагина фарқ қилади. Шундан келиб чиққани ҳолда бош мураббий Мирко Йеличич футболчиларнинг ўйин амалиётларини секин-аста тиклашга кўпроқ эътибор қаратди. Ўтган мавсум сўнггига келиб клуб натижалари учун жавобгарликка маъул этиб тайинланган мутахассис олдига янги мавсумда юқори талаблар қўйилиши шубҳасиз. “Мен Ўзбекистон футболига аллақачон кўникиб кетганман. Жамоани бир неча йилдан буён билганим учун ҳам футболчилар билан ишлашда қийинчиликларга дуч келаётганим йўқ. Ўзимни ўнғай сезаман”, – дейди Йеличич. Мураббий 2015 йилги мавсум якунига 5 та тур қолганида жамоани қабул қилиб олгач, “темирйўлчилар” барча учрашувларда муваффақият қозонганишганди. “Ўтган мавсум жамоа катта хатоларга йўл қўйгани йўқ. Айрим учрашувлардаги кичик хатолар якунда бизни чемпионликдан маҳрум қилди. Ўз-ўзидан маълум бўладики, кичик хатолар йиғилиб-йиғилиб, катта совриндан маҳрум қилади. Биз шу томонга жиддий эътибор беришимиз керак”. “Айни пайтда қўл остимда мавжуд бўлган таркибдан кўнглим деярли тўқ. Бизда ёш ва иқтидорли футболчиларни ҳам, каттагина тажрибага эга бўлганларини ҳам топишингиз мумкин. Агар битта яхши ҳужумчи билан шартнома имзолай олсак, нур устига аъло нур бўларди. Бунинг устида иш олиб бориляпти. Легионер футболчилар талабимизга жавоб беришмаса, маҳаллий йигитлар кучи билан кифояланишга мажбур бўламиз”. Эртанги ўйин ҳақида фикрларини Мирко Йеличич қуйидагича изоҳлади: “Биз асосан янгича комбинацияларни синовдан ўтказиб кўрамиз. Машғулотлар давомида футболчилар буни қанчалик тушунаётганликлари ва ўзлаштираётганликларини спаринг-рақиб ёрдамида билиб оламиз”. Ўтган мавсум “Локомотив”га ёрдам берган бир қатор футболчилар жамоани тарк этишди. Йеличич бу ҳақда ҳам ўз фикрлари билан ўртоқлашди: “Бугун бизнинг сафимизда йўқ бўлган футболчилар ўтган мавсум жамоа муваффақиятларига сезиларли ҳисса қўшишди. Аҳир биз мавсумни ёмон ўтказганимиз йўқ. Дилшод Раҳматуллаев Ўзбекистоннинг ҳар қандай клубини кучайтира оладиган салоҳиятга эга. Унинг позициясида ҳаракат қиладиган Лутфулла Тўраев ҳам яхши таассурот қолдирганди. Айни пайтда уларнинг ўрнини босиши керак бўлган футболчиларни топиб, йўқотишлар сезилмаслиги учун ҳаракат қиляпмиз”. Эртанги рақиб “Ал-Аҳли” 14 та жамоа иштирок этадиган Саудия Арабистони Про-лигасининг 13-туридан кейин 33 очко билан пешқадам бўлиб турибди. Мазкур жамоага қарши беллашув Тошкент вақти билан 17:00 да старт олади.


02-10-2016 | 23:41\nZAMIN.UZ / Технология / 02 Октиябр 2016 года1 068\nЯқинда интернетнинг кўнгилочар сегментида бир хабар жуда оммалашди: “Эркаклар етишмаётганлиги сабабли исландиялик аёлларга уйланган муҳожирларга ойига 5000 доллардан тўланади”. Бир қарашда жуда қизиқ, бирданига ўзига тортувчи хабар. Хабар ортидан Исландияга қизиқувчилар, элчихонасини суриштирувчилар кўпайди.Хабар матнида ушбу янгилик манбаси Sunday Adelaja’нинг блоги эканлиги айтилган. Африкалик пастор, насоро даъватчисининг блогида ҳақиқатан ҳам бу хабар чоп этилган. Лекин биронта ҳам расмий ёки норасмий манбага ишора қилинмаган.Бу оддийгина фейк — уйдирма (таҳририят қўшимчаси) хабар. Интернет маркетингининг яққол намунаси: одамларга қизиқарли бўлган ёлғон хабар тарқатиш орқали кирувчилар сонини ошириш.Куни кеча Россия манбаларидан бирида хабар чиқди: “Ўзбекистонда пахта мавсумида уйланиш тақиқланди”. Қаердан келиб чиқди бу? Бирон расмий ҳужжат борми? Йўқ, албатта. Бу янгилик ҳам навбатдаги ахборий тўполон пайтида очко ишлаб олиш, холос.Ўтган йиллари КХДР билан боғлиқ бир қанча хабарлар тарқатилди: “КХДР мудофаа вазири мажлисда ухлаб қолгани учун зенит ракетаси орқали ўққа тутиб, ўлдирилди”; “Ким Чен Ин ўз “севгилиси” бўлган қўшиқчини ўн нафар созандаси билан пулеметдан ўққа тутди”; “Ким Чен Ин ўз тоғасини пулемётдан ўққа тутиб ўлдирди”; “Ким Чен Ин жамоат хавфсизлиги вазирини оловотар билан тириклигича ёқди” ва ҳ. Бу хабарлар Россиянинг расмий ва оммабоп ахборот воситаларида чоп этилгандан сўнг ўзбек сегментига ҳам кўчиб ўтди. Кўпчилик ўз ҳаяжонини яшира олмади.Кейинчалик ишончли ахборот манбалари орқали ўлиб кетган марҳумлар кўриниш бера бошлади. Қандай қилиб? Шимол ва Жануб корейс ахборот тўқнашувида юқоридагидек фейк хабарлар тафсилотлари билан тарқатилади, шов-шувга ўч бошқа ахборот воситалари ҳам ушбу янгиликларни шундайича оммага тақдим қилаверади. Бу ҳам янгиликлар маркетингининг бир тури.Яна юқоридаги мақолга қайтамиз. Бундан 13 йил аввал яхшигина жойда ишлайдиган бир дўстим қўнғироқ қилиб қолди: “Ўртоқ, телефонда гаплашиб бўлмайдиган нозик масала бор. Ишдан кетмоқчиман…”Кўришдик. Вазиятни баён қилди: “Ўртоқ, сиз интернетни яхши тушунасиз. Гап орамизда қолсин-а. Мен ҳозир аризани ёзиб келдим. Ҳали бошлиққа топширганим йўқ. Сиз билан бир маслаҳатлашволай дедим. Мен электрон почта орқали 15 миллион доллар ютиб олдим…”Хуллас, уёғини тушундингиз. Дўстимга менга бунақа хатлар кунига 2-3 марта келиши ва спамлар, интернет фирибгарлари ҳақида яхшилаб тушунтириб, аризани йиртиб ташлашини айтдим.Яқинда бошқа бир дўстим сўраб қолди: “Оғайни, ёрдаминг керак. АҚШдан зўр иш чиқди. Қассобчилик. Ойига $5000 тўлашаркан. Фалон ўрис сайтидан топдим. Ҳужжатларимни тайёрлаш учун уларга 500 доллар юборишим керак экан…”Яна тушундингиз. Дўстимга ҳам тушунтирдим.Доно халқимиз текин ишқибозларига киноя қилиб “Бепул кафан топилса, ўлмоқ керак” дейди. Яна бошқа мақолларимиз ҳам бор: “Арзон олдим — армон олдим”, “Арзоннинг шўрваси татимас”.Қиммат бўлса ҳам сифатлисидан, фойдалисидан қўймасин!Давронбек ТожиалиевМанба: Diydoraziz.uz\nТеглар: сонини ўзбек насоро нафар менга Чен ВконтактеFacebookTwitterОдноклассникиМой мир\nЎқишни тавсия қиламиз Beeline Facebook фойдаланувчилари учун “Бонус 50 эвазига 5 000 Мб” танловини эълон қилди\n11:41 / 23-05-2016


Тошкент шаҳар ҳокимлиги Иссиқлик таъминоти қувурлари ёрилгани сабабли Тошкентнинг 3 та туманида иссиқлик таъминотида узилишлар кузатилаётгани ҳақида хабар берди.\n4 декабрь куни соат 16.30да Тошкент шаҳар Шайхонтоҳур туманининг Белтепа мавзесида 400 диаметрли иссиқлик қувурларида авария содир бўлди. Натижада туманнинг айрим ҳудудларда иссиқлик энергиясини узатиш вақтинча тўхтатилган. Бу ҳақда Тошкент шаҳар ҳокимлиги хабар берди.\nМаълум қилинишича, мавжуд иссиқлик қувури муддатини ўтаб бўлганлиги сабабли юзага келган вазият айни вақтда бартараф этилмоқда ва қувурнинг носоз қисми янгисига алмаштирилмоқда. Ҳокимликнинг қайд этишича, 4 декабрь куни кеч соат 22:00 да мазкур ҳудуддаги аҳоли хонадонлари яна иссиқлик тизимига уланади.\nШунингдек, 4 декабрь куни соат 17:00да Тошкент вилояти «Назарбек» ҚФЙ ҳудудида жойлашган 9-сонли қозонхонанинг 800 диаметрли қувурида узилиш юзага келган. Натижада Учтепа ва Чилонзор туманларининг айрим ҳудудларида иссиқлик таъминотида вақтинча узилиш кузатилмоқда.\nАйни пайтда муаммо бартараф этилмоқда ва 5 декабрь соат 05:00га қадар таъмирлаш ишлари ўз якунига етказилади ҳамда соат 07:00да аҳоли хонадонлари яна иссиқлик тизимига уланади.\n«Мазкур узилишларни тезкорлик билан бартараф этишга зарур миқдордаги техника ва мутахассислар жалб этилган.\nҲурматли ҳамшахарлар, Сизлардан юзага келган ноқулайликлар учун узр сўраймиз!», дейилади ҳокимлик хабарида.\nБундан аввалроқ Белтепада сув қувури ёрилиб кетгани хабар қилинганди.\n10:35 / 16.01.2020\nИИББ Бунёдкор кўпригида рўй берган ЙТҲ тўғрисида расмий маълумот берди\nИкки кишининг ўлими ва икки машина ёнишига сабаб бўлган BMW ҳайдовчиси топилди


"Каптивали аравакашлар" ёхуд пойтахт "киборлар"и бозор-ўчарини қаердан қилади? - Zamin.uz\n11:26 / 30.03.2018\n"Каптивали аравакашлар" ёхуд пойтахт "киборлар"и бозор-ўчарини қаердан қилади?\nЎзА мухбири Тошкентдаги Олой бозорида бўлиб, у ерда хизмат қилувчи “вип аравакашлар” ва "харажат қилиб берувчилар" билан суҳбат қурди. Қуйида ушбу мақолани тўлиқ келтирамиз.\n“Машинангиз ва қўлингиздаги телефондан мени “клиент”ларимга унчалик ўхшамайсиз, соддагина одам кўринасиз. Мени мижозларим казо-казоларда...” деб гап бошлаган арава тортувчи йигит мени менсимаганини очиқ юзимга айтди қўйди. Ахир мен кимсан юқорида танишлари бўлган “вип аравакашлар” билан гаплашаётгандим. Улар билан танишиш шундай бошланди.\nБозор деганда одатда биз одам гавжум бўлиб, пўшт-арава, “опқолинг”, “келиб қолинг” деган бақир-чақир овозлар янграб турган, ерлар писта пўчоқ бўлган жой кўз олдимизга келади. Аммо “Олой” бозорига бу таъриф умуман ярашмайди. Ҳамма ер чиннидай, бир-икки бекорчи қизиқувчини айтмаганда, деярли олармон кўзга кўринмайди. Илк кўринган аравакашни саволга тортаман:\n-\tАрава неча пул ука?\n-\t10 мингдан бошланади.\n-\tХаражатини ҳам ўзингиз қилиб берасизми?\n-\tЙўқ харажати билан қиладиган йигитлар бошқа хоҳласангиз чақириб бераман, деб йигит менга шундай йигитлардан бирини топиб берди.\nСекин телефонимда овоз ёзиш фаолиятини ёқиб у билан суҳбатлаша бошладим. Унга меҳмондорчилик учун ҳаражат кераклигини айтдим ва дидим нозиклигини тушунтириб, мен хоҳлайдиган нозик дидли инсонлар дастурхонига мос харажат қилиб бероласизми, асосан кимларга хизмат қилиб ўргангансиз, дея секин уни саволга тутдим.\n-\tОпа менга бемалол ишонаверинг. Мен унча-мунча одамларга бозорлик қилиб юрадиган йигит эмасман. Ц-1, Ц-2, “Сайрам” бозор тарафда, “Центр луначарский” кўчасида, Чорсу тарафларда, Узумзордаги янги маҳаллаларда нозик мижозларим бор. Шу пайтгача ҳеч ким харажатларимдан нолиган эмас. 500-600 минг сўмлик харажатлардан 30 минг сўмгина оламан, уйингизгача элтиб бераман. Қўшиқчи машҳур мижозларим ҳам бор, уйга, ишхонага, чиройли, бақувват қадоқлаб аэропортга ҳам элтиб берамиз, опа.\n-\tМижозлариз кўпми? Бир кунда бунақа харажатлардан нечтасини қилиб улгурасиз?\n-\tБир кунда 2-3 та, гоҳида умуман почин қилмаган кунларим ҳам бўлади. Каттароқ харажатлар бўлса 30 000 сўмдан кўпроқ олаверамиз. Мижозга қарабда, опа. 200 000 берадиган одамларим ҳам бор. Харажатлари шунга яраша бўлади-да. Бундан ташқари долларларда тўлайдиган танишлар ҳам талайгина. Қўлимга бир даста пулни бериб, “списка”ни тутқазишади. Нимани қанчага олганим билан қизиқишмайдиям. Хизмат ҳаққига ҳам яхшигина пул олиб турамиз. Кечасими, сахардами – қачон деса бозорликни уйларига етказиб бераверамиз.\n-\tАйнан, Олой бозоридан харажат қилиш шартми?\n-\tАлбатта, шу ердан қиламиз-да. Мана, кўринг қўлимда “списка” билан бозорликни бошлаганман бир мижозимга кечга томон элтиб беришим керак. Уларга сара маҳсулот етказсам бўлди. Бизни мижозлар узумини еб, боғини суриштирмайдиган қатлам одамлардан. Савдолашиб олиш бошқа, пулини шартта тўлаб танлаб-танлаб олиш бошқа. Шунақа бозор қилишларга Олой бозори қулай.\n-\tШунақа аравакашлик орқасидан, Каптива олганлар ҳам бор дейишади ростми?\n-\tҲа, Каптивани айтасиз марказларда уй олганлар ҳам бор. Ишини оддий аравакашликдан бошлаган. Бойларга, бозорлик қилиб бериб юриб, улар орқали таниш-билишчилик орттиради. Қишлоққа пул жўнатиб пулига мол олиб қўяди. Шунга ўхшаш қимирлаган топяпти, опа. Мен ҳам келганимда оддий аравакаш эдим. Эпчиллик қилиб, секин мижозлар орттириб, “тегимга” нексия олдим. Ҳозир мана энди, фақат “бозорлик”ка юраман. Арава тортиб сарғайиб юрганим йўқ.\n-\tСизга ўхшаган бозорлик қилувчи аравакашлар кўпми?\n-\tҲа, кўп. 30 нафарча машинали уйингизга элтиб берадиган аравакашлар бор. Бойла...\n-\tМижозлар ҳам шунақа кўпми?\n-\tҲа, опа 600 нафарча чиқади мижозларимиз. Бой ўзига-тўқ одамлар. Ишхоналарига ҳам вақти келса элтиб берамиз.\n-\tҚайси, ишхонага..? Қизиқсинаб сўрадим. Бирин-кетин берилган саволларимдан кейин аравакаш йигит мендан шубҳалана бошлади.\n-\tОпа, кўринишингиздан ҳеч бозорлик қилдирадиган аёлга ўхшамайсиз. Мободо хавфсизлик хизматида ишламайсизми? Журналистмасмисиз мободо? – шундай деб турганда аравакаш телефонга овоз ёзиб олаётганимни пайқаб қолди. Бозор чеккасида телефон талашиб олишиб кетганимизни айтмаса, аравакаш йигит билан танишувимиз ёмон кечмади. Телефонимни ва ичидаги ёзувларни омон сақлаб қолган ҳолда редакцияга югурдим.\nАравакаш йигитнинг айтишича, “Олой” бозори Тошкент бойларининг бозорлик қилувчи махсус жойига айланган. Йирик супермаркетларга одамлар ўзлари бориб, харажат қилишлари лозим. Бозордаги махсус аравакашлар эса, бойларга янаям қулайлик яратиб сара маҳсулотларни керакли вақтда “чопқиллаб” уйларига элтиб бермоқдалар. Тошкенти азимда бойлар кўпайгани ортидан аравакаш йигитлар ҳам пул топиб, турмушини ўнгламоқда. Бизнинг пешонамизга бойлармиз кўпайсин – дейди аравакаш йигит. “Замин” янгиликларини “Facebook”да кузатиб боринг\nЭнди Тошкентдаги бозорларга ўрнатилган банкоматлардан пулингизни нақдлаштириб олаверасиз!!!\nБу йил пиёз қиммат бўлиши башорат қилинмоқда


13:48 22 Январ 2019\n16:48 02.02.2016 (Янгиланган 16:56 02.02.2016) Ҳавола олиш\nКонкурсда, бундан олдин Навоий тоғ-металлургия комбинатида кадрлар ва умумий масалалар бўйича директори ўринбосари бўлиб ишлаган Ҳасан Фармонов ғолиб чиқди.\nТОШКЕНТ, 2 фев — Sputnik. Ўзбекистоннинг энг йирик кимё корхоналаридан бири бўлган “Навоиазот” бошқарувчиси танлови чет эллик мутахассислар орасида қизиқиш уйғотмагани туфайли, ушбу лавозимга бундан олдин Навоий\nЧет эл фуқароларига давлат корхоналирини бошқариш ҳуқуқи берилди\nтоғ-металлургия комбинатида кадрлар ва умумий масалалар бўйича директори ўринбосари бўлиб ишлаган Ҳасан Фармонов тайинланди.\n2015 йил ноябрида “Навоиазот” Ўзбекистон корхоналари орасида биринчи бўлиб акциядорлик жамияти раиси лавозимига чет эллик мутахассислар қатнашиши мумкин бўлган танлов эълон қилган эди. Унинг якунлари ўтган ҳафтада эълон қилинди.\n“Чет эллик мутахассислардан танловда қатнашиш учун аризалар келмади. Танловда, бундан олдин Навоий тоғ-металлургия комбинатида кадрлар ва умумий масалалар бўйича директори ўринбосари бўлиб ишлаган Ҳасан Фармонов ғолиб чиқди”, — деб эълон қилди “Навоиазот” танлов комиссияси вакили.\n"Навоиазот" 1964 йилда ишга туширилган бўлиб, у тўлиқ давлатга тегишли корхона, минерал ўғитлар ва нитрон тола ишлаб чиқаришга ихтисослашган. Ҳозирги кунда корхона асосида қиймати 1,6 миллиард $ бўлган, поливинилхлорид ва азотли ўғитлар ишлаб чиқариш мажмуаси ишга туширилмоқда. Мамлакат ҳукумати яқин икки йил ичида заводнинг 49% акцияларини чет эл сармоядорларига сотиш ниятида.\nЖанубий Корея Ўзбекистоннинг 24 корхонасида давлат улушини сотиб олади\nОхирги йиллар давомида Ўзбекистон чет эл сармояларини жалб қилиш мақсадида барча саъй –ҳаракатларни амалга оширмоқда. Республиканинг кўплаб корхоналари акциялари қисман сотувга чиқарилшган, ўтган йилнинг май ойида Ўзбекистон президенти Ислом Каримов ўз қарори билан чет эл фуқароларига мамлакат акциядорлик жамиятларида юқори лавозимларда ишлаш ҳуқуқини киритди. Ундан ташқари, чет эл мутахассисиларининг бошқарув фаолиятидан олган маошлари даромад солиғи, ва суғурта тўловларидан озод қилинади.


АҲЛИ СУФФАЛАР КИМЛАР? – oliymahad.uz\nАҲЛИ СУФФАЛАР КИМЛАР?\nНабий соллаллоҳу алайҳи ва саллам Маккаи мукаррамадан Мадинаи мунавварага ҳижрат қилганларига ўн олти ой ўтгач, Аллоҳ таолонинг буйруғи ила Қибла Байтул-Мақдис томондан Каъбаи муаззама томонга ўзгартирилиб, намозда Каъба томонга юзланишга буюрилган. Аввалги қибланинг девори бу ўзгаришдан сўнг Масжиди Набавийнинг орт томонида қолиб кетган. Сўнг Набий соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг буйруқлари ила томи шифтли айвон(навес) ёки соябон ҳолига келтириб қўйилган ва уни “Суффа”, “Соябон” – дейилган. Унинг чор атрофини тўсувчи бирор нарса бўлмаган.\nҚози Иёз раҳимаҳуллоҳ: “Суффа Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг масжидини орқа томонидаги соябон(айвон) бўлиб, мискинлар ўша ерда тунар эдилар. Суффа аҳли шу ерга нисбат берилган” – деган.\nАллома Ибн Ҳажар раҳимаҳуллоҳ: “Суффа Масжиди Набавийнинг орқа томонида бошпана ва оиласи йўқ ғариб кишилар келиб туришига тайёрлаб соябон(айвон) қилиб қўйиган жойдир” – деганлар.\nАҳли суффалар фақир мусулмонлар, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг бошпанасиз саҳобаларидирлар. Улар Мадинаи мунавварадаги Масжиди Набавийдаги ўша соябон-айвон шаклида ҳозирланган жойда тунаб, “Ислом меҳмонлари” дея танилганлар.\nАбу Ҳурайра разияллоҳу анҳу бу ҳақда: “Аҳли суффалар – Ислом меҳмонлари. Улар бошпанасиз, аҳл-оила, мол-мулк, бирор яқин кимсасиз кун кўрурлар” – деганлар (Имом Бухорий ривояти).\nРасулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам Мадина шаҳридан Макка шаҳрига ҳижрат қилганларидан сўнг У зотнинг ҳузурларига келган барча саҳобалар толиби илм ҳисобланадилар. Уларни моддий таъминотига кафиллик қилиш эса, дунёдаги энг фазилатли, самара ва манфаати нақд, Охиратга энг яхши захира бўлувчи амаллардан биридир. Буни чуқурроқ англаш учун Исломнинг бошида “Суффа аҳли” дея танилган қавмларнинг ҳаётига эътибор қаратамиз.Улар Исломнинг меҳмонлари, Мадинада уй-жойи, мол-мулки бўлмаган, ғариб-мусофир ва камбағал талабалардир (Доктор Муҳаммад ал-Амсамий).\nНабий соллаллоҳу алайҳи ва салламдан илгарироқ Маккадан Мадинага ҳижрат қилган дастлабки саҳобалар, У зот билан биргаликда ёки кейин, то Бадр ғазотидан олдинроқ муддат ичида кўчиб борган саҳобаларни мадиналик ансорий саҳобалар ўз уйларида меҳмон қилиш, уларнинг эҳтиёжларини тўла қондиришга имконига эга бўлганлар. Ундан кейинга даврда ансорлар буни уддасидан чиқолмай қолдилар. Сабаб шуки, Ислом атрофга кенг тарқалиши, унга кирувчилар сони ортиши натижасида Мадинага кўчиб келувчилар анча кўпчиликни ташкил қилди. Мадинада ўз кафолатига оладиган бирор яқини, борадиган жойи йўқ барча кишилар бу мусофирчиликда то ўз ҳаётларини бир йўлга қўйиб олгунга қадар, вақтинча, ўша Масжиддаги суффада тунаб, кун кўрганлар.\nНабий соллаллоҳу алайҳи ва саллам Аҳли суффаларни бирор юмуш юзасидан чақирмоқчи бўлсалар, бу вазифани Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳуга юклар, у зот уларни чақирар эди. Чунки Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳунинг ўзи ҳам Аҳли суффалардан бири бўлган, уларни бошқалардан кўра яхшироқ таниган.\nАбу Ҳурайра разияллоҳу анҳу Аҳли суффани аҳволи, Набий соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг уларга қай даражада аҳамият берганларини сифатлаб, бундай деганлар: “Мен Аҳли суффалардан эгнида ридо-узунроқ уст кийими йўқ бўлган етмиштасини кўрганман. Уларда ё биргина изор-пастки кийим бор эди. Ёки биргина матоси бўлиб, бўйнидан боғлаб олар, у оёғининг ярмигача етар, баъзиларининг матоси оёқ тўпиғигача етар эди. Аврати кўриниб қолмаслиги учун уни қўли билан бирлаштириб, турар эди” (Имом Бухорий ривоти).\nАбу Ҳурайра разияллоҳу анҳу бундай деганлар: “Ундан ўзга ҳақиқий илоҳ йўқ бўлган зот – Аллоҳга қасамки, мен очликдан жигарим билан ерга суянар эдим, очликдан қорнимга тош боғлаб олар эдим. Бир куни одамлар ўтадиган йўл четига ўтириб олдим. Ёнимдан (биринчи) Абу Бакр ўтди. Ундан Аллоҳнинг китобидаги бир оят ҳақида сўрадим. Мен қорнимни тўйдириши учунгина ундан савол сўраган эдим. У қорнимни тўқламай ўтиб кетди. Сўнг олдимдан Умар ўтди. Ундан Аллоҳнинг китобидаги бир оят ҳақида сўрадим. Мен буни қорнимни тўқлаши учунгина сўрагандим. У қорнимни тўқламай, кетди. Сўнг ёнимдан Абул Қосим соллаллоҳу алайҳи ва саллам ўтдилар. У зот мени кўрганларида табассум қилдилар ва кўнглим ва юзимдаги нарсани билдилар. Сўнг дедилар:\nЭй Абу Ҳир!\nЛаббай, эй Аллоҳнинг Расули!\nБиз билан юр!\nУ зот йўлга равона бўлдилар. Мен изларидан бордим. У зот (хотинлари- дан бирларининг)уйларига кириб, (уйдаги аёллар у ёқ-бу ёқни ростлаб олиши учун) мен ҳам киришимга изн сўрадилар. Изн берилди. У зот уйга киргач, бир жомчадаги сутни кўрдилар ва дедилар:\nБу сут қаердан келди?\nФалон ансорий уни сизга ҳадя қилди.\nШунда У зот яна:\nАҳли суффанинг ҳузурига бор ва уларни ҳузуримга чақир.\nАбу Ҳурайра бундай дейди: “Аҳли суффалар – Ислом меҳмонлари. Улар бошпанасиз, аҳл-оила, мол-мулк, бирор яқин кимсасиз кун кўрувчи кишилар. У зотга садақа келса, уларга юборар, ўзлари ундан тановул қилмас эдилар. Ҳадя келгудек бўлса, уларга одам юбориб, чақиртириб, ўзлари ҳам уларга шерик бўлиб, бирга тановул қилар эдилар. Менга ҳозирги ҳол бироз ёқмади. Ичимда: “Бу сут Аҳли суффага нима бўлар эди?! Ўзи бу сутдан бир қултум бўлса-да, ичиб, кучга кириб олишга энг ҳақли киши менман-ку! Ҳали улар келишса, менга буюрадилар ва мен уларга беришим керак бўлади. Сут ўзимга етмай қолсачи?”-дедим. Лекин Аллоҳ таоло, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламга итоат қилмасликни сира иложиси йўқ. Ноилож уларнинг ёнига бориб, чақириб келдим. Улар етиб келиб, киришга изн сўрадилар. Изн бўлди, ҳамма уйга кириб, ўз ўринларига жойлашгач, У зот бундай буюрдилар:\nСутни ол ва уларга бер!\nЖомчани олиб, бир кишига берар эдим. У чанқоғи қонгунча ичиб, сўнг менга жомчани қайтарар, мен уни навбатдаги кишига берар эдим, у ҳам чанқоғи қонгунча ичиб яна менга қайтарар, сўнг кейингиси чанқоғи қонгунча ичиб, идишни қайтарарди. Шу зайлда то Набий соллаллоҳу алайҳи ва салламга етиб келдим. Қавмнинг барчасини чанқоғи қонган эди. Жомчани олдилар-да, қўлларига қўйиб, менга қараб табассум қилиб, дедилар:\nМен ва сен қолдик.\nТўғри атдингиз, эй Аллоҳнинг Расули!\nЎтир ва сутни ич!\nЎтириб, сутдан ичдим. У зот яна: “Ич!” -дедилар. Мен яна ичдим. У зот тўхтовсиз “Ич, ич!” – дер эдилар. Охири мен: “Йўқ. Сизни ҳақ пайғамбар қилиб юбоган Зотга қасамки, яна ичгани йўл топа олмайман”-дедим. Шундан сўнг: “Ундай бўлса, уни менга бир кўрсатчи!”-дедилар. Мен жомчани У зотга бердим. У зот Аллоҳга ҳамд айтилар ва “Бисмиллоҳ”ни айтиб, қолганини ичдилар (Имом Бухорий ривояти).\nУларнинг маиший ҳаёт тарзлари, нафақаларидан Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам доимий хабардор бўлиб турганлар. Эҳтиэжларини Ўзлари амалий намуна-ўрнак бўлиб, муқим саҳоба-ансорлар кўмагида таъминлашга эришганлар. Доим уларнинг аҳволларини назорат қилар, бетоб бўлганларини кўргани кўргани борар эдилар. Улар билан бошқалардан кўра кўпроқ суҳбат қуриб ўтирар, уларга фойдали кўрсатмалар берар, Қуръон тиловати ва дарси, Аллоҳнинг зикри, Охират неъматларига кўнгил қўйиш каби хайрли ишларга рағбатларини орттирар эдилар. Турли воситалар ёрдамида уларнинг моддий жиҳатини кафолатлар эдилар. У зотга садақа келса, уларга юборар, ўзлари ундан тановул қилмас эдилар. Ҳадя келгудек бўлса, уларга одам юбориб, чақиртириб, ўзлари ҳам уларга шерик бўлиб, бирга тановул қилар, уларни ҳаргиз эътибордан четда қўймас, доимо яхшиликни илиниб турар, уларнинг эҳтиёжларини қондиришни ҳамиша бошқаларидан илгарига қўяр эдилар.\nБу ҳақда Абдур Раҳмон ибн Абу Бакр разияллоҳу анҳумо бундай деганлар: “Асҳоби суффа фақир кишилар эдилар. Бир бор Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам бундай дедилар: “Кимнинг уйида тўрт кишига етгулик овқат бўлса, бешинчи ёки олтинчисини ўзи билан бирга олиб кетсин” – дердилар. Сўнг Абу Бакр уч кишини олиб кетдилар, Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам ўн кишини олиб кетганлар” (Имом Бухорий ривояти).\nУларнинг саноғи шароит тақозосига кўра, кенг-мўлчилик вақтларда озайиб, тақчиллик даврларда кўпайиб турар эди. Одатий шароитда доимий суффада истиқомат қилувчи саҳобаларнинг адади етмишта атрофида бўлган.\nБаъзида уларнинг сони кўпайиб ҳам турганидан, ҳатто Саъд ибн Убоданинг ўзи – бошқа саҳобалар ўзаро бўлишиб, уйларига олиб кетганларидан ташқари – аҳли суффа вакилларининг саксонтасини меҳмон қилган вақтлар ҳам бўлган.\n“Асҳоби суффа” деб, Маккада уй-жойлари ва бойликларини қолдириб, Мадинага ҳижрат қилиб келган бошпанасиз мискин ҳолатидаги муҳожирлар деган тафсир ҳам бор. Улар тўрт юз кишидан иборат бўлиб, Расулуллоҳ (а.с)нинг масжиди олдидаги супада ибодат ва зикр билан машғул бўлиб, Аллоҳ ва Пайғамбарининг буйруқларини кутиб ўтирар эдилар (Шайх Абдулазиз Мансур).\nУларнинг фақирликлари ишламаслик ёки касб-ҳунар қилиб, ризқ топиш масаласида дангаса ва танбалликларидан эмас, асло. Улар кундузи чорвага емиш учун данак чақар эдилар. Лекин ўзлари чорвадор бўлмаганлар. Демак, бундан уларнинг ризқ топиш учун ҳаракат қилганлари маълум бўлади.\nУларнинг баъзилари илмда етук ва машҳур зотлар бўлганлар. Жумладан,\nҲузайфа ибн Ямон разияллоҳу анҳу (Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам ўз вафотларидан сўнг бўлишини олдиндан мўжиза тарзида хабар берган) фитна ҳақидаги ҳадисларни ҳаммадан яхши билганлар;\nАбу Ҳурайра разияллоҳу анҳу ҳифз-зеҳни ўткирлиги, Набий соллаллоҳу алайҳи ва салламдан энг кўп ҳадис ривоят қилганлиги билан машҳур бўлган.\nУ зот разияллоҳу анҳу Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам билан доим бирга юриш, У зотни лозим тутишни, илм ва яхшиликларни ўрганишни яхши кўрар эдилар. Шунинг учун мумкин қадар У зот соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ҳадисларини кўпроқ тинглаш, барча ҳолатларини онгли равишда ўрганиш, У зотнинг хизматларини қилиб, баракаларидан баҳраманд бўлишга ўч ва ташна бўлганлар.\nКелинг, Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳуга қулоқ тутайлик, буни бизларга ўз тиллари билан тушунтириб берсинлар!\nАбу Ҳурайра разияллоҳу анҳу бундай деганлар: “Сизлар “Абу Ҳурайра Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламдан жуда кўп ҳадис ривоят қилади. Нега муҳожир ва ансорлар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламдан Абу Ҳурайрани ривоят қилган ҳадисидек, кўп ривоят қилмайдилар” – демоқдасиз. Менинг муҳожир биродарларни бозорларнинг савдо-битимлари банд қилар, мен қорним тўйса, кифоя, доим Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламни лозим тутар(ёнларида бўлар) эдим. Улар йўқликларида ҳам мен ҳозир бўлар эдим. Улар ҳадисни унутиб қўйсалар, мен ёдлаб олар эдим. Ансор биродар- ларимни эса мол-давлатларининг иши ўзига машғул-овора қилар эди. Мен суффанинг мискинларидан бир мискин киши эдим. Улар (дунё ишлари билан овора бўлиб, эшитган ҳадисларини)унутиб қўйганларида, мен (уни) қалбимга сингдириб олар эдим” (Имом Бухорий ривояти).\nАбу Ҳурайра разияллоҳу анҳу бундай деганлар: “Бир куни Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Қайси бирингиз кийимини тўшаб, менинг бу ҳадисимдан(яъни дуойимни) олса, сўнг уни кўксига жамласа(босса), албатта, у эшитган бирор нарсасини унутмайди(ган бўлади)” – дедилар. Мен тезда устимдаги бурда(йўл-йўл тўни)мни тўнимни то У зот ҳадис(дуо)ларидан тўхтагунларича тўшаб турдим, сўнг уни кўксимга жамладим(босдим). Шу кундан сўнг менга Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтиб берган бирор нарсани унутмадим. Агар Аллоҳ Ўз китобида нозил қилган иккала: “Биз нозил қилган оятлар ва ҳидоятдан иборат нарсаларни (Муҳаммаднинг барҳақ пайғамбар эканини) одамларга Китоб (Таврот)да аниқ қилиб берганимиздан кейин (уни) яширганларни, шубҳасиз, Аллоҳ лаънатлагай ва уларни лаънатловчилар (фаришталар ва мўминлар) ҳам лаънатлагайлар. Илло, қайсилари тавба қилиб, хатоларини тузатиб, (ҳақиқатни) баён қилсалар, уларнинг тавбаларини қабул этурман. Мен Таввоб (тавбаларни қабул этувчи) ва Раҳмлидирман“ – оятлари бўлмаганда эди, бирор нарса айтмас эдим” (Имом Муслим ривояти).\nБу ривоятда Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳу Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг хос дуоларини олгани ва натижада зеҳни ўта кучли бўлиб, шундан сўнг ёд олган бирор нарсасини унутмайдиган бўлганлари айтилмоқда. Бу дуонинг баракасини барча саҳобалар кўрганлар. Талҳа, Ибн Умар, Оиша разияллоҳу анҳумлар Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳунинг энг илмли, зеҳни ўткир, ривояти ишончли муҳаддис саҳоба эканини эътироф этиб, унинг шаънига таҳсин айтганлар. У зот буюк қози ҳам бўлганлар.\nАллоҳ Абу Ҳурайра, Аҳли суффалар, барча саҳобалардан рози бўлсин!\nХулоса ўрнида шуни айтишимиз мумкинки, Расуллуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг барча саҳобалари У зотнинг бевосита талабалари бўлган. Улар орасида “Аҳли суффа”лар айниқса, У зотдан кўпроқ истефода қилиб, кўпроқ илм олишга муваффақ бўлганлар. Ҳар доим илм олишда моддий-иқтисодий таъминотга дурустгина эҳтиёж туғилади. Уларни бу муборак – илм йўлдаги эҳтиёжларини эса Расуллуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам Ўзлари бош бўлиб, имконияти бор саҳобаларни жалб этиб, таъминлаганлар. Бундан маълум бўладики, муҳтож толиби илм ва илмга ўзини бағишлаган аҳли илмларни иқтисодий таъминотини кафолатлаш ҳам имкони бор бадавлат мусулмонларга суннат бўлган амал экан. Уларнинг шарафли, фахр-у ифтихорли вазифалари экан.\nВа соллаллоҳу ала Саййидина Муҳаммад ва ала олиҳи ва саҳбиҳи ва саллам!\n. Бақара. 159/160-оятлар.\n264100cookie-checkАҲЛИ СУФФАЛАР КИМЛАР?no\nОлдингиМусулмонлар дунёга тақдим қилган ихтиролар: “Mahomed’s Baths”КейингиРасулуллоҳнинг илм аҳли ва талабаларга эътиборлари\nСамарқанддаги саҳоба қабри\nСалмон Форсий розияллоҳу анҳу 350 йил яшаганми?


Xudoyberdi To’xtaboyev: «Sariq dev» sabab «hushyorxona»ga tushganman | Xurshid Davron kutubxonasi\nMuallif Adib: O'zbek tarixi, adabiyoti va madaniyati 15.01.2015 Izoh: 2\n1943 йили Тошкент «детдом»ига мажбурлаб келтирилган қўқонлик 13 бола уйга қочдик. Қўқонгача пиёда кетдик. Қишлоқма-қишлоқ тиланчилик қилдик. Дуч келган жойда тунадик. Бир қизча йўлда ўлди, яна бир шеригимиз нон олиб келаман деб қайтмади. Сентябрда йўлга чиққандик, сўнгги кеча бир чуқурда тунадик — уйғонсак, устимизга қор ёғибди. Қишда уйга кириб бордик. Чунки оч бўлсак ҳам ота юртимизда бўлайлик, дедик. Дунёда фақат ўзбек фарзандларигина ота уйим чироғини ёқсам дейди.\n«САРИҚ ДЕВ …» САБАБ «ҲУШЁРХОНА»ГА ТУШГАНМАН\nТаниқли ёзувчи Худойберди ТЎХТАБОЕВ билан фикрбазм\nУмид Ёқубов суҳбатлашди\nЎзбек болалар адабиётининг кўзга кўринган вакили Худойберди Тўхтабоев 1933 йилда Фарғона вилоятининг Ўзбекистон туманида туғилди. Унинг болалик ва ўсмирлик йиллари уруш даврига тўғри кедди, ота-онадан эрта етим қолди. Ёзувчи ўрта мактабни тугатиб, ТошДУ филология факултетининг логика-психология бўлимига ўқишга киради. Талабалик йиллариданоқ бадиий ижодга қизиқади.\nХудойберди Тўхтабоев олий ўқув юртини тугатгач, «Тошкент ҳақиқати», «Қизил Ўзбекистон» рўзномаларида, «Гулистон», «Гулхан», «Шарқ юлдузи», «Ёш куч» ойномаларида, «Камалак» нашриётида ишлади, «Олтин мерос» республика жамғармасига раҳбарлик қидди. Адиб ижодининг дастлабки давриданок ҳажвга, кулгига мойил ҳикоя тўпламларини, қисса ва романларини яратди. Биринчи ҳикоялар тўплами «Шошқалоқ» 1961 йилда эълон қилинди.\nХудойберди Тўхтабоев Ҳамза номидаги Давлат мукофоти, «Ўзбекистонда хизмат кўрсатган маданият ходими» (1982) унвони совриндори, Ўзбекистон халқ ёзувчисидир (1991).\nАсарлари: «Сеҳрли қалпоқча» (Бу асарда воқеалар қаҳрамон тилидан баён этилган), «Сариқ девни миниб» (1968, жами 24 тилга таржима қилинган), «Сариқ девнинг ўлими» (1973), «Беш болали йигитча» (1976), «Қасоскорнинг олтин боши» (1981), «Йиллар ва йўллар» (1983), «Сеҳргарлар жанги ёки ширин қовунлар мамлакатида» (1986), «Мунгли кўзлар», «Сир очилди» (1964), «Омонбой ва Давронбой саргузашти», «Жаннати одамлар» (1996), «Шошқалоқ», «Сўқмоқлар» ва бошқ.\nЗумрадхон ВАФОЕВА, бухоролик кутубхоначи:\n— Бугун болалар китоб ўқимай қўйди, деб жавраймиз. Балки, уларни қизиқтирадиган бадиий асарлар камдир…\n— Бугун руҳ эҳтиёжини телевизор, интернет орқали қондиришга уриниш юқори. Ота-оналар тирикчилик билан банд: уйдаги кутубхоналар ғариб, бори ҳам кам ўқилади. Энг ёмони — ялпи саводсизлик бошланмоқда: «х»дан «ҳ»ни, «у»дан «ў»ни ажратолмаслик айб саналмай қолди.\nЁзувчилар уюшмасининг 2013 йилги ҳисобот-йиғилишида айтилдики, болалар учун 3 та асар ёзилибди. Учовини бир муқовага бирлаштирса, чаватидай китоб бўлади. Болалар ижодкорлари нега кам — тушунмайман. Ахир дунё болалар адабиётида ижтимоий йўналишда, фанлар бўйича, техника ва технологияга оид қизиқарли асарлар ёзишмоқда. Биз эса нуқул эртакка ёпишиб олганмиз. Бугун ахборот эраси, глобаллашув даври. Космос миқёсида фикрлаётган болани Нўхотвойу Пуфакхон билан ҳайратлантириш имконсиз. Шахсан мен учун бугунги қишлоқ ёшларининг ҳаёти, кечинмалари қизиқ. Лекин бундай асарни ҳали ўқиганимиз йўқ.\nКамолиддин САЛИМОВ, Боёвут тумани, қурувчи:\n— Одам ўз касбини севиши учун нима қилиш керак?\n— Боғчадаги тажриба: 20 болани хонага қамаб, гулнинг расмини чиз, десангиз, болалар афтини бужмайтиради. Яна бир хонага эса 20 хил ўйинчоқ қўйиб болаларни фикр билан бошқаринг. Аминман, иккинчи ҳолатда болалар мактабга бормай касб танлайди. Истеъдодсиз бола йўқ. Булоқнинг кўз очиши эса ота-онага, жамиятга боғлиқ. Инсон касбидан завқ, моддий фаровонлик топиб, ўзини намоён эта олса, ҳеч қачон хор бўлмайди.\nМурод МЕЛИБОЕВ, Миробод тумани, ҳайдовчи:\n— Тунов куни башанг кийинган бир бойвачча ёнимдаги китобни кўриб таажжубланди. «Китобни қўлимга олсам, ухлаб қоламан», деди тиржа¬йиб. Китоб ўқимасдан ҳам яшаса бўларкан-а?\n— Маънавиятга талаб ўлмайди. Шу эҳтиёжни таъминлаш усуллари ўзгача, холос. Маънавиятдан узоқлашган одам ҳайвонликка юз буради.\nИлҳом СИРОЖИДДИНОВ, нуроталик боғбон:\n— Спитамен, Жалолиддин Мангуберди, Намоз ботир… Барчаси хиёнатдан ҳалок бўлган. Нега хиёнаткорлар доим ғолиб чиқади?\n— Чунки ботирлар ҳамиша оқкўнгил, самимий, ишонувчан бўлади. Қўрқоқлар эса ҳамиша орқадан пичоқ санчади, очиқда уришмайди. Намоз ботир очиқ жангда енгилмаган. Бироқ ухлаб ётганда, яқин йигитларидан бири бошига тош билан уриб, калласини кесиб топширган. Қозилик ҳужжатларидан бирида унинг шундай сўзларини ёзиб олганман: «Нечун келдим бу дунё¬ға — яхшини билмасам ман, нечун келдим бу дунёға — яхшилик қилмасам ман». Ботирларнинг жисми ўлса-да, қаҳрамонлиги узоқ яшайди. Ботирларга ўлим йўқ.\nСевинч АВАЗОВА, Ўртачирчиқ тумани 53-мактабнинг 9-синф ўқувчиси:\n— Китоб ўқиш борасида ўз қоидаларингиз борми?\n— Бор. Илгари гапларни дафтаримга кўчириб, ўқирдим. Ҳозир кўп ёзувчиларимизнинг асарларини варақлайман. Чунки нима демоқчилигини биламан. Ҳозир шошмай, сўзларни англаб, ҳис қилиб, «Фауст»ни ўқияпман.\nҲалимжон ЖАББОРОВ, чустлик ҳунарманд:\n— Жанни Родарини қойил қолдирганингиз ростми?\n— 1972 йили Римда Жанни Родари халқаро болалар адабиёти форуми ўтказди. Кўп қатори борган «Волшебная шапка» унга маъқул тушади. Асарнинг бир бобини таржима қилдириб, сўзбоши ёзиб, машҳур «Унито» газетасида эълон қилдиради. Сўзбошисида шундай жумла бор: «қувноқ юмордан италян болалари ҳам баҳра олсин дедим». Шу сабаб Ҳошимжон дунёга чиқди-да. 22 тилга таржима бўлди.\n1981 йили телефон орқали гаплашдик. «Янги асарларингизни жўнатинг», деди. Кўп ўтмай, у оламдан ўтди. Вафотини эшитиб бир бошқача бўлиб қолдим. Яхшиликлари хаёлимдан ўтди. Уйда дастурхон ёзиб, Жанни акамнинг руҳига бағишлаб худойи ўтказдим. Мулла «марҳум қайси томондан хеш бўлади?», деб сўради. «Тоғамиз», дедим. «Кўрдингизми, иним, аслида исм-шарифларимиз миллийча, бу «-ов», «-вич»лар уларни кўп ёмон бузди-да», деди соддагина мулла қўшним.\nМирзакарим САЙФИДДИНОВ, марғилонлик пенсионер:\n— Бир пайтлар чет элга китоб тақдимотига бориб, мелисага тушган экансиз. Ўшанда ўзи нима бўлган эди?\n— Ўтган асрнинг 80-йиллари ёзида Литвада ёзувчилар кенгашида «Сариқ девнинг ўлими» китобим мукофот олди. Чақиришди. Чиллаки, ҳандалак, бодринг — 20 килограммча юк билан Каунасга чипта тополмай, автобусда бораман деб Ригага учдим. Борсам, челаклаб ёмғир қуймоқда, автобусга кечикибман. Меҳмонхоналарда жой йўқ. Ярим кечада изғиб, милицияхонага кириб қолдим. Улар ҳам ёрдам беришолмади. Сўнг «Ҳушёрхона»да ўзларига аталган ўринга жойлаштиришди. Ярим кеча. Кўзим илинган экан, «Бу алкашни нега ечинтирмадинг!», деган ҳайқириқ эшитилди. «Капитан олиб келди, ёзувчи», дейишди. «Ҳаммани мелиса олиб келган, бу ерда ҳамма ёзувчи. Қани, ечинтир! Унга қўшимча жазо», деди. Шланкада совуқ сувга пишишди. Капитан келгунча бўларим бўлди… Тўғри кенгашга кириб бордим. Президиумга таклиф этишганди, «Йўқ, аввал, ҳароратимни ўлчанг¬лар», дедим. 40 даражага чиқибди. Касалхонага ётдим. Тақдирлашда украиналик бир ёзувчи «Ҳушёрхона»дан омон чиққани учун», деб мукофот топширди.\nСобитхон МУТАЛОВ, хўжаободлик муаллим:\n— Нега аксарият қаҳрамонларингиз ижтимоий иллатларга қарши сеҳр билан курашади? Яна бир савол: нега девга сариқ рангни танлагансиз?\n— Бувимни эмиб катта бўлдим. Кўп эртак эшитардим. «Сариқ дев»¬нинг зиён-заҳмати кўп», деган гап қулоғимга маҳкам ўрнашиб қолган. Болалигимда отасиз, ҳимоясиз улғайдим. Камкучроқ, ожизроқ бўлганим учунми, ҳаммасига сеҳр билан эришишни кўп ўйлаганман.\nҲулкар ЧИНТОШЕВА, Юқоричирчиқ тумани, уй бекаси:\n— «Сариқ девни миниб…»да Ҳошимжоннинг отаси унча кўринмайди. Балки, оилада отанинг ўрни бўлмагани учун ҳам Ҳошимжонларни ҳаёт чиниқтираётгандир…\n— Бунга ҳам болалигимдан жавоб топасиз: отамни бойнинг авлоди санаб «қулоқ» қилмоқчи бўлишди. Икки ёшда эдим. Отамни судраб олиб чиқишди, тепкилашди. Оғзидан қон келиб кўз олдимда ўлди. Онамни сургундан олиб қолиш учун ўша куни ўзидан 30 ёш катта, 5 болали одамга никоҳлашди. Бир умр отамнинг ўрни ҳувиллаб қолганини ҳис қилиб яшадим.\nРаҳматулло ШОЙЗОҚОВ, самарқандлик пенсионер:\n— Ўз вақтида кучли фельетончи бўлгансиз. Бугунги газеталардан кўнглингиз тўладими?\n— Йўқ. Журналистларимизда Ватанга муҳаббат кучли, лекин жасорат етишмайди.\nОйимхол РЎЗМЕТОВА, Шовот тумани, уй бекаси:\n— Ўзингиз, ўғлингиз ва неварангиз ўртасида қандай фарқ сезасиз?\n— Яратган фазилату нуқсонларимни тўрт ўғлимга тенг тақсимлаб берган. Улар орасида кенжа ўғлим фавқулодда истеъдодли чиқди: 15 ёшида мактабни, сўнг икки олийгоҳни тугатди. Фан доктори бўлди.\nҲозир ЮНЕСКОда ишлайди. 23 невара, 7 эварам бор. Невараларнинг бирортаси адабиётга қизиқмади. Балки, эвара-чеваралардан ёзадигани чиқар.\nҲошимжон АБДИЕВ, Тошкент шаҳри, маҳалла фаоли:\n— Баъзан телевизорда чиқиб олиб «ақл ўргатаётган»ларни ҳаётда кўрсангиз, бутунлай тескариси. Буларнинг ҳаммаси сўзнинг субутини синдирмайдими? Одамлар ишонмай қўяди-ку!\n— Иши ва сўзи бошқа одам наинки жамиятда, балки ўз оиласида ҳам ҳурмат тополмайди. Унга ўзгалар тугул ўз фарзандлари ҳам ишонмайди. Имон — тил, дил ва амал бирлигида.\n— Ўзбек болаларининг ўзга миллат фарзандларидан фарқли, ўзига хос жиҳатлари борми?\n— Бор. Аввало, самимият юқори. Хулқ-ахлоқида каттага ҳурмат, кичикка иззат, аждодларга эҳтиром, ота-онани эъзозлаш, кучлига тан бериш каби фазилатлар болаликдан шакллантирилади. Болаларимиз меҳнаткаш, ишдан қочмайди.\n«Беш болали йигитча» қиссам русчада «Свет в заброшенном доме» («Чалдеворда ёнган чироқ»), деб таржима қилинган. Ўша чалдевор — ота маконимиз эди. 1943 йили Тошкент «детдом»ига мажбурлаб келтирилган қўқонлик 13 бола уйга қочдик. Қўқонгача пиёда кетдик. Қишлоқма-қишлоқ тиланчилик қилдик. Дуч келган жойда тунадик. Бир қизча йўлда ўлди, яна бир шеригимиз нон олиб келаман деб қайтмади. Сентябрда йўлга чиққандик, сўнгги кеча бир чуқурда тунадик — уйғонсак, устимизга қор ёғибди. Қишда уйга кириб бордик. Чунки оч бўлсак ҳам ота юртимизда бўлайлик, дедик. Дунёда фақат ўзбек фарзандларигина ота уйим чироғини ёқсам дейди.\nМанба: «Оила даврасида» газетаси,ноябрь, 2014\nХудойберди Тўхтабоевнинг «Сариқ девни миниб» ва бошқа асарларини мутолаа қилинг\nXudoyberdi To’xtaboyev. Sariq Devni Minib\n(Tashriflar: umumiy 1 344, bugungi 3)\nTeg(lar) Xudoyberdi To'xtaboyev\n16.01.2015 at 10:57\nАввало, материални сайтингизга қўйганингиз учун раҳмат. Лекин кичик бир хатоликни — муаллиф номини тўғрилаб қўйсангиз. Бу суҳбатни Ғуломжон Бобожонов эмас, Умид Ёқубов тайёрлаган.


ГЎШТНИНГ ФОЙДАСИ ВА ЗАРАРИ ХАҚИДА.\nХозирги кунда гўшт истеъмол қилувчилар ва вегетарианлар орасида, турли йўналишдаги диетологлар ва дин вакиллари ўртасида гўшт ва гўшт махсулотларининг инсон организми учун фойдаси ва зарарлари хақида турли хил бахслар ва мунозаралар мавжуд.\nҚуйида олимлар ва врачларнинг лаборатор сичқонларда ўтказган тажриба хулосаларига асосланган илмий қарашлар хақида маълумотлар келтирилади.\nГЎШТ ХАҚИДА СТЕРЕОТИПЛАР:\n1. Гўштда одам организмига керакли бўлган ўрнини тўлдириб бўлмайдиган аминокислоталар мавжуд. Уларнинг барини фақат ўсимликлардан олишнинг имкони йўқ.\nДархақиқат, одам организми учун зарур бўлган барча 8 та аминокислотани ўсимлик махсулотлари: сўя, ёнғоқ, буғдой ва бошқаларда учратиш мумкин. Бу ерда хамма гап - бир бўлак гўшт уларнинг барини тутиши мумкинлигида. Тўлақонли рацион учун ўсимлик махсулотларини яхшилаб танлаш ва ўз пархезингизни астойдил режалаштириш керак бўлади.\n2. Гўшт – холестериннинг асосий манбаси хисобланади.\nБу хақиқат. Айнан гўшт махсулотларини кўп миқдорда қабул қилиш қонда холестерин даражасини ортиб кетиши ва ўз навбатида бир қатор асоратлар: қон томирларнинг тиқилиши, атеросклероз ва юрак муаммоларига сабаб бўлади. Гўштнинг айтиб ўтилган зарари уни хаддан зиёд истеъмол қилинганда кузатилиб, кундалик қабул қилинадиган кичик порцияларни организм бемалол ўзлаштира олади.\n3. Гўшт жуда қийин хазм бўлади ва узоқ вақт хазм қилиш йўлларида туриб қолади.\nБу хам хақиқат. Гўшт махсулотлари структураси иссиқ хароратда ишлов берилгандан кейин хам ўзлаштириш учун организмда муаммолар туғдиради. Организмда гўштнинг узоқ туриб қолиши эса зарарли эмас – у захар хам эмас, мих хам эмас. Гўштни ўта ортиқча истеъмол қилиш ва бошқа махсулотлар билан аралаштириб юбориш эса зарарли хисобланади.\n4. Уй хайвонларини замонавий усуллар ёрдамида боқиш ва сўйиш натижасида гўштда кўп миқдорда зарарли моддалар: гормонлар ва токсинлар йиғилади.\nБунга қўшилмасликнинг иложиси йўқ. Хозирда хайвонларнинг фермалардаги деярли харакатсизлиги ва бичиш (кастрация) натижасида уларнинг организмида моддалар алмашинувини бузилиши хисобига гўшт сифатининг бузилиши ва қандайдир маънода инсон организми учун зарарли томони ортади.\n5. Гўшт – инсон учун В12 витаминини ягона манбаси хисобланади.\nБу кўплаб вегетарианларнинг муаммоси хисобланади. Аслида эса Витамин В12 бактериялар томонидан ишлаб чиқарилади. Гўшта эса у ўтхўр хайвонларнинг ичак микрофлораси фаолияти таъсирида йиғилади. Инсон организмига бу витамин у хайвон гўштини истеъмол қилганда ёки кўп миқдорда микроб тутувчи ювилмаган мева ва сабзавотларни қабул қилганида тушади. Аммо В12 ни ювилмаган махсулотлардан тушиши организм учун хавф туғдиради.\nГўштнинг зарари хақида бошқа бир қатор: масалан, гўштни кўп қабул қилиш подагра касаллиги, ичак саратони ва метеоризмга сабаб бўлади деган нотўғри фикрлар хам мавжуд.\nГўштнинг зарари хақида қанчалик кўп гапирилмасин, нормал миқдорда ва тўғри овқатланиш режимига риоя қилинганда соғлом организм гўштни тўлиқ ва зарарсиз ўзлаштиради.\nЯнвар 15, 2018 1846 4 Рукн ДИЕТОЛОГИЯ\nГЎШТНИНГ ФОЙДАСИ ВА ЗАРАРИ ХАҚИДА-2. ГЎШТНИ ҚАНДАЙ ҚИЛИБ ТЎҒРИ ИСТЕЪМОЛ ҚИЛИШ КЕРАК....\nЯнв 18, 2018 1581\nАвг 17, 2017 48016\nАвг 21, 2017 44975\nОкт 19, 2017 39199\nАвг 22, 2017 36740\nСен 27, 2017 34329\nНоя 24, 2017 25288\nАвг 22, 2017 23785\nОкт 01, 2017 22795\nАвг 17, 2017 19486\nАвг 21, 2017 19304\nСен 02, 2017 18633\nОкт 19, 2017 17656\nСен 02, 2017 16428\nНоя 27, 2017 16298\nАвг 27, 2017 15639\nАпр 25, 2018 15352\nАвг 17, 2017 14523\nОкт 31, 2017 14192\nАвг 17, 2017 14098\nАвг 20, 2017 13453\nАвг 22, 2017 12584\nФев 06, 2018 12514\nНоя 26, 2017 11950\nСен 10, 2017 11189\nНоя 26, 2017 10974\nАвг 27, 2017 10968\nАвг 26, 2017 10874\nОкт 17, 2017 10748


Мамлакатимиз иқтисодиётига сўнгги йилларда жалб этилаётган ташқи қарзлардан фойдаланиш тўғрисида Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутатлари, олимлар ва экспертлар ўз фикрларини билдиришди.\nКейинги йилларда иқтисодиётни либераллаштириш, тадбиркорлик ривожига тўсиқ бўлаётган муаммоларни бартараф этиш, жамиятда очиқлик, ошкоралик муҳитини кучайтириш борасида амалга оширилаётган демократик ислоҳотлар туфайли юртимизда инвестиция фаоллиги ошиб бормоқда. Четдан кириб келаётган маблағ эса иқтисодиётнинг жадал ривожланаётган соҳаларига, жамиятдаги ижтимоий-иқтисодий муаммоларни ҳал этишга йўналтирилаётгани халқимиз турмуши фаровонлигини ошириш ва юрт тараққиётини юксалтиришга замин яратмоқда.\nОлий Мажлис Қонунчилик палатаси депутатлари, олимлар ва экспертлар мамлакатимиз иқтисодиётига сўнгги йилларда жалб этилаётган ташқи қарзлардан фойдаланиш самараси, бу борадаги жаҳон тажрибаси хусусида сўз юритади.\nАктам ҲАИТОВ, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси спикери ўринбосари:\n— Давлатларнинг ташқи қарзи атрофида доимо баҳс юритилади, турлича фикрлар учрайди. Гап шу ҳақда кетганида, аввало, айтиш мумкинки, ташқи қарзни қайсидир маънода давлатга бўлган “ишонч кредити”, деб ҳам тушунса бўлади. Зеро, қарз ёки инвестиция ҳамма давлатга ҳам берилавермаслиги кундек равшан.\nЎзбекистоннинг ташқи қарзи ва унинг таркиби бўйича расмий маълумотлар эълон қилингач, ижтимоий тармоқларда, интернет саҳифаларида айрим фуқаролар томонидан вазиятни тўғри баҳоламасдан туриб, танқидий фикрлар билдирила бошланди. Аслида бу ҳам ижобий ҳолат. Чунки янгиланаётган Ўзбекистонда ҳар қандай соҳада очиқлик, шаффофлик алоҳида мезон сифатида белгиланган. Лекин давлат ва халқ манфаатлари билан боғлиқ масалаларда муносабат билдириш ёки хабар тарқатишдан олдин масалани атрофлича таҳлил қилиб, кейин фикр айтилса тўғри бўлади.\nДавлат ташқи қарзини муҳтожлик туфайли олинган оддий қарз маъносида тушунмаслик керак. Ташқи қарз аслида мақсадли кредитлар, сармоялар ва бошқа маблағларнинг мамлакат иқтисодиётига кириб келишини билдиради. Халқимизнинг фаровон ҳаётини ва барқарор иқтисодий ўсишини таъминлаш учун, аввало, инфратузилмани ривожлантириш талаб этилади. Аҳолининг яшаши, ишлаб чиқариш ҳамда тадбиркорлик билан шуғулланиши учун зарур бўлган энергетика, сув таъминоти, транспорт ва коммуникация инфратузилмаларини ривожлантириш учун катта микдордаги сармоялар талаб этилади.\nИчки имкониятлар чекланган ҳолатда давлат ташқи қарзи, асосан, инфратузилма, саноат ва қишлоқ хўжалиги лойиҳаларига йўналтирилмоқда. Тушуниб олишимиз керакки, биринчидан, Ўзбекистоннинг ҳозирги кундаги ташқи қарзи миқдори жуда паст даражада, деб ҳисобланади. Иккинчидан, ташқи қарз хавотирга туширадиган сабаб эмас. Агар бу қарз нотўғри сарфланса ёки шаффоф бўлмаган жараёнлар орқали ўзлаштирилса, ана шундагина хавотир ўринли ва асосли бўлади.\nКейинги йилларда Президентимиз раҳбарлигида халқимиз турмуши фаровонлиги йўлида жуда катта мақсад ва вазифаларни амалга оширишга киришдик. Инвестицияларни барқарор жалб этиш ҳам ана шу муҳим вазифалар сирасига киради. Биламиз, инвестиция ўз-ўзидан кириб келмайди. Бунинг учун мамлакатда инфратузилмани ривожлантириш зарур.\nШу маънода, қарз олиб, уни ақл, илмга асосланиб, аниқ ҳисоб-китоблар билан сарфлаб, кейинчалик босқичма-босқич қайтариш жуда тўғри йўлдир. Пировард мақсад битта — халқимизнинг бугунгидан-да фаровон ва бахтли яшашини таъминлаш. Ўзбекистоннинг бизнес юритиш ҳамда инвестиция киритиш учун энг жозибадор мамлакатлар қаторидан ўрин олишини таъминлаш ҳам олдимизда турган энг муҳим вазифадир. Зеро, жаҳоннинг ривожланган давлатлари тажрибасига қарайдиган бўлсак ҳам мазкур амалиёт ўзини тўла оқлаган.\nТаъкидлаш лозимки, айни пайтда Ўзбекистоннинг ташқи қарз олиш масаласи муҳим. Чунки жалб қилинаётган давлат ташқи қарзлари энергетика, транспорт ва транспорт инфратузилмаси, қишлоқ хўжалиги, уй-жой коммунал хизмат кўрсатиш, кимё, таълим ҳамда соғлиқни сақлаш сингари муҳим ижтимоий-иқтисодий соҳаларга йўналтирилади. Агар четдан маблағ жалб этилмаса, ислоҳотларни давлат бюджетидан амалга оширишга тўғри келади.\nШу нуқтаи назардан, ташқи қарзни, биринчи навбатда, давлат дастурларини ва давлат зиммасидаги ижтимоий вазифаларни молиялаштиришга йўналтириш мақсадга мувофиқдир. Қолаверса, ташқи қарздан мақсадли ҳамда самарали фойдаланишда шаффофлик таъминлаш, бу борадаги ахборотлар кенг жамоатчиликка маълум қилинишини ҳам ижобий қадам сифатида баҳолаш зарур.\nУмуман олганда, ташқи қарзларни нуфузли халқаро молия ташкилотларининг мамлакатимизга бўлган ишончи, деб баҳолашимиз жоиз. Такрор бўлса-да таъкидлаш ўринлики, қарз ҳар қандай давлатга ҳам берилавермайди. Аввало, қарз олувчининг ишончлилиги, иқтисодий имкониятлари ва истиқболлари обдон ўрганилади. Мавжуд таҳлиллар, мамлакатимизнинг ички ресурс ҳамда имкониятларини, қолаверса, янги ислоҳотлар самарасидан келиб чиқиб, шуни ишонч билан айтиш мумкинки, давлат ташқи қарзи борасида тушкунликка ёки хавотирга тушишга ҳеч қандай асос йўқ. Жараён аниқ таҳлил ва ҳисоб-китобларга таянган ҳолда олиб бориляпти.\nНодир ЖУМАЕВ, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати, иқтисод фанлари доктори, профессор:\n— Дарҳақиқат, ташқи қарз мамлакат тақдирига бефарқ бўлмаган ҳар бир фуқарони мулоҳазага чорлайдиган масала. Ҳозирги кунга келиб кўплаб ривожланган мамлакатларда инқироз пайтида миллий қарз ялпи ички маҳсулот ҳажмидан сезиларли даражада ошиб кетди. Одатда муваффақиятли ривожланиш учун давлат қарзи ЯИМнинг 60 фоизидан ошмаслиги керак, деб ҳисобланади.\nБундан ташқари, бюджетни бошқариш муваффақиятини баҳолаш учун расмий равишда қабул қилинган мезон мавжуд. Мамлакат иқтисодиётининг узоқ муддатли истиқболда ўсиш суръатларини сақлаб қолиш учун бюджет камомади ЯИМнинг 3 фоизидан, давлат қарзи эса 60 фоизидан ошмаслигига доир мезонлар Европа Иттифоқи томонидан Маастрихт келишувига киритилган.\nДаставвал умумий ташқи қарз таркиби ҳақида бироз аниқлик киритиб олиш зарур. Хусусий сектор қанча қарз олади, уни қандай қайтаради — бу алоҳида масала. Ушбу қарзларни қайтариш хусусий секторнинг зиммасида бўлар экан, унинг замирида бозор конъюнктураси ва турли хатарларни ҳисобга олиб қўшилган қиймат яратадиган, сараланган лойиҳалар ётибди. Демак, хусусий сектор ташқи қарзини қайтариши учун етарли асослар мавжуд. Хусусий ташқи қарз қайтмаган тақдирда ҳам биз, солиқ тўловчилар учун катта фожиа эмас.\nБироқ давлат ташқи қарзи ва унинг айнан давлат бюджети камомадини қоплаш мақсадида жалб қилинадиган қисми ҳақиқатда анча жиддий масала. Чунки давлат ташқи қарзи, хоҳ қисқа, хоҳ узоқ муддатли бўлсин, бугунги солиқ тўловчиларни ҳам, келажак солиқ тўловчиларини ҳам бирдек ўйлантиради. Зеро, бу ерда молияни кредитдан фарқлайдиган жиҳатлардан бири — қайтариш тамойили амал қилмайди. Яъни бюджетдан сарфланган маблағларни олувчи томон қайтармайди. У келгуси бюджет даромадларидан, хусусан, асосан, солиқ тўловчилар маблағлари ҳисобидан тўлаб берилади.\nДавлат инвестиция дастури асосида лойиҳаларни молиялаштиришга жалб қилинаётган ташқи қарз уни молиялаштириш тармоғи ёки объекти хусусиятларидан келиб чиқиб, имтиёзли шартларда ажратилади. Бундай лойиҳаларни танлаб олишда ҳам аниқ мезонлар, босқичлар, бир сўз билан айтганда, синалган механизм амал қилади.\nМасалан, 2019 йил якунлари бўйича Япониянинг давлат қарзи ЯИМга нисбатан 236,6 фоизни ташкил этган. Европа Иттифоқи бўйича давлат қарзининг ЯИМга ўртача нисбати 2020 йилнинг 1-чорагида 79,5 фоизни, евроҳудудда эса 86,3 фоизни ташкил этган. 2020 йил 1-чораги ҳолатига давлат қарзининг ЯИМга нисбати энг юқори бўлган ЕИ давлатлари қаторига Греция (176,7 фоиз), Италия (137,6 фоиз), Португалия (120,0 фоиз), Бельгия (104,4 фоиз) ва Францияни (101,2 фоиз) киритиш мумкин.\nБундан кўринадики, ҳозирги кунда ЕИнинг аксарият мамлакатлари учун Маастрихт келишувида келтирилган мезон амалда ўз аҳамиятини йўқотиб бўлган.\nШунингдек, иқтисодий жиҳатдан ночор давлатлардаги ташқи қарз билан боғлиқ ҳолатлар янада аянчли эканини кузатиш мумкин. Масалан, Мозамбикда давлат қарзининг ЯИМга нисбати 2018 йилда 100 фоиз бўлган бўлса, 2020 йилга келиб, 130 фоизга етган. Мазкур мамлакат шундоқ ҳам жуда кичик фискал маконга эга эди. Бу эса мамлакатнинг харажатлар танлови борасидаги имкониятини чеклаб қўяди.\nБМТ Бош котиби Антониу Гутерришнинг 2020 йил июнь ойидаги мурожаатида пандемия туфайли 2020 йилда яна 50 миллион киши ўта қашшоқлик домига тушиб қолиши борасидаги хавотир ҳам бежиз эмас. Шу боис, барча етакчи давлатлар ҳукуматлари коронавирус пандемиясининг иқтисодий таъсирини чеклаш учун фавқулодда ёрдам чораларига йирик миқдорда маблағлар сарфлади.\nҚийин вазиятда ҳам мамлакатимиз ташқи манбалардан қарзларнинг аксарият қисмини, асосан, ижтимоий-иқтисодий аҳамиятга эга стратегик лойиҳаларни молиялаштириш, жумладан, инфратузил мани ривожлантиришга йўналтирган.\nФискал макони кенг мамлакатлар давлат бюджети харажатларини оптималлаштириш, пандемия сабабли шароитлари оғирлашган соҳаларни устувор равишда қўллаб-қувватлашга ҳаракат қилаётган бўлса, бундай имкониятга эга бўлмаган давлатларда ташқи қарз миқдори ортиши ёки унга хизмат кўрсатиш шартлари ёмонлашиши тенденциялари кузатилмоқда.\nЎзбекистонда эса пандемия туфайли юзага келган мураккаб вазиятга қарамай, халқаро ликвидликка путур етказмаган, яъни, халқаро захираларни сарфламаган ҳолда ташқи қарз ислоҳотларни давом эттириш, устувор равишда ижтимоий соҳа лойиҳаларини молиялаштиришга жалб этилмоқда. Бу эса айни шароитда мавжуд таҳдидларга тезкор жавоб бериш йўлидир.\nШунингдек, Президентимизнинг 2020 йил 9 январдаги “Ўзбекистон Республикасининг 2020-2022 йилларга мўлжалланган инвестиция дастурини амалга ошириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарорига мувофиқ, 2020 йилда Ўзбекистон Республикаси давлат кафолати остида хорижий кредитлар жалб қилган ҳолда амалга ошириладиган инвестиция лойиҳаларининг манзилли дастури маъқулланган. Мазкур дастур таркибидан ўрин олган лойиҳалар мазмунидан кўриниб турибдики, давлат ташқи қарзининг асосий қисми нефть-газ, кимё саноати соҳаларида янги ишлаб чиқаришни ташкил этиш, иссиқлик электр станцияларини қуриш ва модернизация қилиш, ичимлик сув таъминотини яхшилаш, канализация тизимини ривожлантириш ва бошқа саноат тармоқларидаги янги лойи ҳаларни молиялаштиришга қаратилган. Бу эса, ўз навбатида, янги иш ўринлари ҳам демакдир.\nБинобарин, инфратузилмани ривожлантириш, қурилиш соҳасига инвестициялар, ижтимоий соҳани молиялаштиришга жалб қилинган маблағлар пировардида аҳоли фаровонлигини оширишга хизмат қилиши муқаррардир.\nНодир ТИЛОВОЛДИЕВ, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати:\n— Сўнгги пайтларда мамлакатимизнинг давлат ташқи қарзи тўғрисидаги мавзу ижтимоий тармоқлар ва интернет нашрларда фаол муҳокама этилаётганини ижобий баҳолайман. Мазкур ҳолат, аввало, халқимизнинг сиёсий, иқтисодий ва ҳуқуқий тафаккури ошаётганини, қолаверса, ватанимиз тақдирига бефарқ эмаслигимизни намоён этади.\nБугунги кунда давлатимиз раҳбари ташаббуси билан халқимизнинг нафақат келажакда, балки бугун ҳам яхши яшаши учун шароит яратиш тамойили асосида барча жабҳаларда кенг қамровли ишлар олиб борилмоқда. Албатта, аҳолининг хаёт даражаси, турмуш сифатини ошириш, саломатлигини сақлаш, иш билан таъминлаш, тадбиркорлик билан шуғулланиш имкониятини кенгайтириш мақсадида ижтимоий инфратузилмаларни такомиллаштириш, саноат корхоналарини ишга тушириш учун катта миқдордаги сармоя талаб этилади.\n2020 йилнинг якуни бўйича жами давлат ташқи қарзининг 17,5 фоизи ёки 3,7 миллиард доллар давлат бюджетини қўллаб-қувватлашга, 12,4 фоизи ёки 2,6 миллиард доллар энергетика соҳасига, 13,7 фоизи ёки 2,9 миллиард доллар электр энергетикаси соҳасига, 11,5 фоизи ёки 2,4 миллиард доллар транспорт ва транспорт инфратузилмасига, 11 фоизи ёки 2,3 миллиард доллар уйжой коммунал хўжалиги соҳаларига йўналтирилгани фикримизнинг тасдиғидир.\nАйни пандемия шароитида талаб этиладиган катта маблағларни фақатгина солиқ, божхона ва бошқа йиғимлардан тушадиган маблағлар ҳисобига шакллантириш мураккаб. Одатда тўлов баланси манфий, давлат бюджети тақчиллиги мавжуд бўлган, имкониятлар чекланган ҳолатларда йирик лойиҳаларни молиялаштириш ва барқарор иқтисодий ўсишни таъминлаш мақсадида ташқи қарзга мурожаат қилиш жуда кенг тарқалган амалиётдир. Нафақат ривожланаётган, балки энг ривожланган мамлакатлар ҳам ўз иқтисодиётини юксалтиришда учун ташқи қарз омилидан моҳирона фойдаланади. Масалан, ташқи қарз суммаси ЯИМга нисбатан АҚШда 138 фоиз, Японияда 237 фоиз, Францияда 99 фоизни ташкил этади. Ҳатто АҚШда ташқи қарз халқаро монетар тизим асосини ташкил этувчи омилдир.\nШундай экан, бугунги глобаллашган ва молиявий ресурслар чекланган замонда ташқи қарз жалб этиш ва уни самарали бошқариш мамлакатнинг энг муҳим молиявий воситаларидан бири ҳисобланади.\nАрзон ва узоқ муддатли ташқи қарздан фақатгина бугунги давр харажатларини қоплаш учун эмас, балки мамлакатимизнинг иқтисодий салоҳиятини оширишга имкон берадиган йирик инфратузилма ва саноат корхоналарини барпо этиш учун фойдаланиш эртанги тараққиёт учун мустаҳкам пойдевор яратади.\n2021 йил 1 январь ҳолатига Ўзбекистон Республикаси номидан ва унинг кафолати остида жалб қилинган ташқи қарз 21,1 миллиард долларни, ЯИМга нисбатан эса 36,5 фоизни ташкил этмоқда. Ўзбекистон давлат қарзининг сўнгги йиллардаги ўсиш суръати барчамизни бироз ташвишга солаётгандай. Лекин ташқи қарзга хизмат кўрсатиш харажатларининг ЯИМга нисбатан 1,7 фоизни, давлат ташқи қарзининг Ўзбекистоннинг халқаро захираларига нисбати 60 фоизни ташкил этиши, кейинги йилларда иқтисодиётимизнинг реал ўсиши 5-6 фоиз прогноз этилаётганини инобатга олсак, ташқи қарзни қайтаришда ҳеч қандай муаммолар туғилмаслиги равшан бўлади.\nТашқи қарзнинг барча мамлакатлар учун умумий хатарли бўлган максимал кўрсаткичини белгилашнинг имконияти мавжуд эмас. Ушбу кўрсаткич ҳар бир давлатга нисбатан хусусий ёндашувлар асосида мамлакатнинг экспортидан тушадиган валюта маблағлари миқдори, мамлакатнинг олтин ва бошқа валюталардаги захиралари каби кўрсаткичларни таҳлил қилган ҳолда тавсиявий характерда ишлаб чиқилади.\nШундай бўлса-да, ташқи қарз умумий миқдорининг кескин ортиши ёки ундан самарасиз фойдаланиш салбий оқибатларни келтириб чиқариши эҳтимол. Бу эса бугунги кунда нафақат иқтисодиётимизни издан чиқариши, шунингдек, келгуси авлодга ҳам тизимли муаммоларни вужудга келтириши мумкин. Айнан шу боис, давлат ташқи қарзи билан боғлиқ ножўя оқибатларнинг олдини олиш мақсадида ҳукумат томонидан бир қатор муҳим чора-тадбирлар амалга оширилмоқда. Жумладан, қонун ҳужжатлари билан давлат қарзи миқдорини ялпи ички маҳсулотга нисбатини 60 фоиздан оширмаслик қатъий белгилаб қўйилди. Давлат қарзини жалб қилиш ва ишлатишда шаффофликни таъминлаш мақсадида давлат қарзи ҳисобидан молиялаштирилган ва якунланган барча лойиҳалар мажбурий тартибда Ҳисоб палатаси томонидан аудитдан ўтказилади. Қонунчилик палатаси депутатлари ва ОАВ иштирокида муҳокама қилиниб, кенг оммага мунтазам равишда эълон қилиниши таъминланмоқда.\nШу ўринда, ташқи қарзни камайтириш омилларига ҳам тўхталиб ўтсак. Бунинг учун мамлакатнинг ички қарз миқдорини ошириш ҳамда капитал бозорини ривожлантириш муҳим омилдир. Бугунги кунда давлатимизнинг ички қарзи 2,2 миллиард АҚШ доллари бўлиб, жами давлат қарзининг 9,2 фоизини ташкил этади. Ички қарз шаклланиши жараёнида молиявий маблағларнинг мамлакат ҳудудидан чиқиб кетмаслиги ҳамда мазкур жараёнда давлатнинг асосий инвестори халқ бўлиши давлатимизга бўлган юксак ишончни англатади.\nХулоса қилиб айтганда, ташқи қарзни самарали бошқариш, ички қарз ва капитал бозорларини уйғунликда ривожлантириш орқали аҳолимизнинг ҳаёт даражаси ва турмуш сифати юқори, энг ривожланган мамлакатлар қаторидан ўрин олишига эришамиз.\nАдҳам ШОДМОНОВ, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати:\n— Президент Шавкат Мирзиёев 2020 йил 24 январдаги Олий Мажлисга Мурожаатномасида “Жорий йилда давлат ташқи қарзининг юқори чегарасини белгиладик. Бундан буён халқаро молия ташкилотларидан олинадиган маблағларни қайтариш имконияти ва уларнинг натижадорлигига жиддий эътибор қаратилади”, деб қайд этди. Ушбу фикрлар замирида қарз маблағларини самарали бошқариш учун янги қиймат занжирини яратишга йўналтириш мақсади мужассам.\nОдатда давлат қарзи бир нечта қисмларга ажратилиб, унда мамлакатнинг жамият ва иқтисодиёт соҳаларидаги давлат сиёсати, макроиқтисодий ҳолат муҳим ўрин тутади.\nОқилона қарз сиёсати давлат ва жамият учун хатарли бўлмайди. Тўғри, қарз миқдори мамлакатнинг турли салбий таъсирларга мослашувчанлигини камайтириши мумкин. Шу сабаб, барча мамлакатлар ташқи ва ички қарзларининг барқарорлигини баҳолашга алоҳида эътибор қаратади. Қарзларнинг барқарорлигини таъминлашда ЯИМга нисбатан улуши муҳим аҳамиятга эга, чунки қарзларнинг ҳажми келгусида давлатнинг ўз қарзига хизмат кўрсатиш ва иқтисодиётни янада ривожлантириш имкониятларини акс эттиради.\nШу билан бирга, давлатнинг иқтисодий сиёсатида қарзлар ҳажми ўсиши доимий муҳокамаларга сабаб бўладиган жараёндир. Давлат қарзининг ўсишида йирик стратегик лойиҳаларни амалга ошириш, жумладан, тиббиёт ва таълим соҳасидаги ислоҳотларни молиялаштиришга оид ислоҳотлар алоҳида аҳамиятга эга. Узоқ муддатли устувор йўналишларни ҳисобга олган ҳолда инфратузилма ва инсон капиталига киритилган инвестициялар ўрта, узоқ муддатли истиқболда иқтисодий ривожланишни рағбатлантиради.\nДавлат қарзи бўйича прогноз кўрсаткичларини ишлаб чиқиш илмий асосланган таҳлилий хулосалар ва макроиқтисодий баҳолашни инобатга олишни талаб этади. Бу эса, ўз навбатида, давлат ташқи қарзини бошқариш ва ундан фойдаланиш самарадорлигини оширишда минимал-максимал мезонларнинг сузиб юрувчи кўрсаткичларини жорий этиш заруратини келтириб чиқаради. Бу жараёнда белгиланган кўрсаткич меъёрларига амал қилмасликнинг олдини олиш, қонунчиликка риоя этишга имкон бериш, миллий иқтисодиёт барқарорлигини таъминлаш имкониятини яратиш жуда муҳимдир.\nФарҳод ЗАЙНИЕВ, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати:\n— Ҳозирги кунда дунёнинг аксарият мамлакатлари ўз ички тўловларини амалга ошириш, давлат бюджети дефицитини қоплаш, ижтимоий–иқтисодий сиёсатини амалга ошириш ва жалб қилинган ташқи қарз тўловларини тўлаш учун молиявий ресурсларга эҳтиёж сезмоқда. Ўзбекистон ҳам бундан истисно эмас.\nХалқаро валюта жарғармаси маълумотига кўра, дунёда давлат қарзи ҳажми 2020 йилда 14,1 фоиз ошиб, ЯИМнинг 97,6 фоиз ташкил этди. Шу билан бирга, ушбу кўрсаткич 2021 йилда 2 фоиз ошиши кутилмоқда. 2021 йил 1 январь ҳолатига Ўзбекистон Республикаси давлат (ташқи) қарзи эса ЯИМга нисбатан 36,5 фоизни ташкил этмоқда.\nШу ўринда ишонч билан таъкидлаш мумкинки, Ўзбекистонда ташқи қарз самарали бошқариляпти ва бу қарзларнинг 70 фоизи узоқ муддатли бўлиб, ЯИМ ҳажмининг босқичма-босқич ўсиб боришини ҳисобга оладиган бўлсак, қарзларни қайтаришда ҳеч қандай муаммо бўлмайди.\nБу борада яна бир муҳим жиҳатга эътибор қаратмоқчиман. Жаҳон банки прогнозига кўра, Ўзбекистон иқтисодиёти 2021 йилда 6 фоиз ўсиши кутилмоқда. Пандемия даврида кўплаб мамлакатлар иқтисодий инқирозни бошидан кечирди. Ўзбекистон айрим ривожланган мамлакатлар қаторида бундай инқирознинг олдини олиш учун муҳим чораларни қўллади.\nЖаҳон банки бу чора-тадбирларни ижобий баҳолади. Жумладан, пандемия даврида солиқлар ундирилишини тўхтатиб туриш, кредит тўловлари муддатини узайтириш, иқтисодиёт тармоқларини субсидиялар орқали қўллаб-қувватлаш ҳамда аҳолига ижтимоий ёрдам бериш чоралари эътироф этилди.\nЖаҳон банки Ўзбекистонда амалга оширилаётган очиқлик сиёсати ва ҳамкорликка тайёрлигига, иқтисодиёти барқарор ўсиб бораётганига ижобий хулоса берди. Шунингдек, Ўзбекистондаги иқтисодиёт соҳаси экспертлари, олимлар ҳам юртимиз ўз ташқи қарзини тўлашга имконияти ва салоҳияти етишини, бу қарз салбий оқибатларга эмас, аксинча, олдимизга қўйган катта марраларни забт этишга асос бўлиши қайд этди.\nМанба: "Янги Ўзбекистон" газетасининг 2021 йил 11 мартдаги 50-сони


«Браво» жамоаси аъзоси Шаҳло Зоирова йиғлаб интервью берди! (+Видео) - 11 Марта 2019 - Yangiliklar Olami - www.SherlarUz.CoM - SMS SHERLAR, SEVGI SHERLARI, YANGI\nГлавная » 2019 » Март » 11 » «Браво» жамоаси аъзоси Шаҳло Зоирова йиғлаб интервью берди! (+Видео)\n«Браво» жамоаси аъзоси Шаҳло Зоирова йиғлаб интервью берди! (+Видео)\nБугун «Браво» жамоаси аъзоси Шаҳло Зоирова ўз инстаграм саҳифасига кичик видео жойлаштирди. Унда қиз бир суҳбат чоғида маҳалладошларидан жуда миннатдор эканлигини таъкидлаб, кўзларига ёш олган.\n— Мани шунақа бўлишимга, шу даражага етишишимга маҳаллам сабабчи. Керак бўлса, ўша пайтда менинг битта оёқ кийимга пулим етмаса, қўни-қўшниларим олиб берарди-да. «Ол, Шаҳло, сен кийиб туравер шуни, шу сенга», дейишарди. Онам кўзёш билан «Вой, сизга қандай қилиб қайтариб берамиз?» деса, улар «Вой олаверинг, олаверинг Гулбаҳор, шу сизга, қизингизга» дейишарди. Ҳозир энди шунақа вазият бўлдики, ўзим улғайиб, уларнинг яхши кунлари, тўйларида беминнат хизмат қиляпман. Бир сўм пулларини олмайман…