Pew Research: "Ислом дунёнинг биринчи рақамли динига айланади" — Minbar\nPew Research: "Ислом дунёнинг биринчи рақамли динига айланади"\n10 Апр 14:42 4 дақиқада ўқийсиз Мавзулар\nPew Research нуфузли тадқиқот маркази Ўзбекистонда шундоқ ҳам кундай равшан бўлиб турган хулосага келди: келажакда дин таъсири заифлашмайди, аксинча, кучаяди.\nИслом дунёнинг биринчи рақамли динига айланади. Атеистларнинг абсолют сони ортса-да, дунё аҳолисига нисбатан улуши камаяди.\nPew Research хулосасига кўра, энг тез ўсаётган диний гуруҳ мусулмонлар бўлиб, дунё аҳолисига нисбатан икки баробар юқори суръатда кўпаймоқда.\nКелгуси қирқ йилда дунё аҳолиси 32 фоиз ошса, мусулмонлар сони 70 фоиз кўпайиб, 2015 йилги 1,8 млрд.дан 2060 йилга бориб 3 млрд.га етади. Яъни мусулмонлар ҳозир дунё аҳолисининг 24,1 фоизини ташкил қилса, бу кўрсаткич 2060 йилда 31,1 фоиз бўлади.\nҲозир насронийлар дунё аҳолисининг 31 фоизини ташкил қилади. Бу дин вакиллари асосан Европада яшайди. У ерда эса ўлим даражаси туғилишдан кўпроқдир. 2010 – 2015-йилларда Европа насронийлари орасида ўлганлар туғилганлардан 6 млн кўп бўлган. Биргина Германиянинг ўзида 1,4 млн кўпроқ одам ўлган.\nЛотин Америкаси ва Африкада насронийлар сони сезиларли ўсса ҳам, бу мусулмонларнинг глобал ўсишига нисбатан барибир оз.\nМусулмонлар ниманинг ҳисобига ўсади?\nТуғилишнинг юқорилиги. Ҳар бир аёл мусулмонга ўртача 2,9 бола тўғри келса, насронийларда бу кўрсаткич 2,6, умуман ғайримуслимларда 2,2 боладир.\nЭътиқодини ўзгартирувчиларнинг озлиги. Яъни бошқа динга ўтувчи мусулмонлар сони бошқа дин вакилларига нисбатан оздир.\nАтеистлар ҳақида нима дейиш мумкин?\nPew Research ҳисобига кўра, ҳеч бир динга эътиқод қилмайдиганларнинг дунё аҳолисига нисбати 2060 йилга бориб, ҳозирги 16 фоиздан 13 фоизга тушади. Бироқ бу уларнинг абсолют сони камайиши ҳисобига бўлмайди. Динсизлар ҳозирги 1,17 млрд.дан 1,2 млрд.га кўтарилади. Бошқача айтганда уларнинг фоизи камайиши диндорларга нисбатан кам туғиши ҳисобига бўлади. 2010 – 2015-йилларда муайян динга мансуб бўлган ҳар бир аёлга 2,45 бола туғиш тўғри келган бўлса, динсизларда бу ўртача 1,65 бола бўлган.\nДинсизларнинг ўсиши асосан Шимолий Америка ва Европага тўғри келади.\nБошқа динлар нима бўлади?\nХитой, Тайланд ва Японияда туғилишнинг қисқариши сабабли буддистлар сони 2015 йилги 500 млн.дан 2060 йилга бориб 462 млн.га тушади.\nАфрика, Австралиядаги турли маҳаллий динларг эътиқод қилувчилар 418 млн.дан 441 млн.га ўсади.\nPew Research хулосаси нимага асосланади?\nPew Research хулосаси кейинги 10 йилликдаги демографик ўзгаришлар тенденциясига асосланади. Аммо бу хулоса 40 йил кейинги демографик ҳолат бўйича етарлича ишончли башорат қилишга имкон бермаслиги мумкин.\nҲозирги демографик ўзгаришлар суръати келгуси 40 йилда сақланиб қолишини олдиндан башорат қилиб бўлмайди. Демографик ўзгаришларга уруш, иқтисодий фаровонлик ва қашшоқлик, аёлларнинг ўқимишлилик даражаси жиддий таъсир қиладиган омиллардир. Аҳоли ўсишини фақат ўтмиш тенденциясигагина таяниб ишончли башорат қилиш мушкул.\nЎтган олтмиш йилда дунё аҳолиси ўсиш суръатлари, қайси динга эътиқод қилишидан қатъи назар, пастлаган.\nЯқин Шарқ ва Шимолий Африка


Лира – Meducate.uz – Дорилар ҳақида маълумотлар ўзбек тилида\nHome Йўриқномалар Лира\nПрепаратнинг савдо номи: Лира\nТаъсир этувчи модда (ХПН): цитиколин (citicoline)\n1 ампула (4 мл) қуйидагиларни сақлайди:\nфаол модда: 100% моддага қайта ҳисобланганда 500 мг ёки 1000 мг цитиколин натрий;\nёрдамчи моддалар: концентрацияланган хлорид кислотаси ёки натрий гидроксиди, инъекция учун сув.\nФармакотерапевтик гуруҳи: психостимуляцияловчи ва ноотроп воситалар.\nЦитиколин нейронларнинг мембранасида структур фосфолипидлар биосинтезини рағбатлантиради, бу магнитрезонанс спектроскопия маълумотлар билан исботланган. Цитиколин ион насослари ва рецепторлари каби мембрана механизмларини фаолиятини яхшиланишига ёрдам беради, уларни мувофиқлаштиришсиз нерв импульсларини нормал ўтказилишини имкони йўқ. Мембранага барқарорлаштирувчи таъсири туфайли, цитиколин шишга қарши хусусиятларга эга, шунинг учун бош мия шишини камайтиради. Тадқиқот натижалари цитиколин айрим фосфолипазалар (А1, А2, С ва D) фаолиятини сусайтириши, эркин радикалларни қолдиқ ажралиб чиқишига тўсқинлик қилиши, мембрана тизимларини шикастланишини олдини олиши ва ҳимоя антиоксидент тизимини сақлаб қолишини таъминлашини намойиш қилган.\nЦитиколин нейрон энергиясининг сақлаб қолади, апоптозни ингибиция қилади, бу холинергик ўтказувчанликни яхшилайди.\nЦитиколин шунингдек бош миянинг фокал ишемиясида профилактик нейропротектив таъсир кўрсатади.\nЦитиколин бош мия тўқимасининг ишемик шикастланишини камайтириб, бош мияда қон айланишининг ўткир бузилишларида пациентларни тез функционал реабилитациясига ёрдам беради, бу рентгенологик текширув натижалари билан тасдиқланган.\nБош-мия жароҳатларида цитиколин тикланиш даври давомийлигини қисқартиради ва посттравматик синдром жадаллигини камайтиради.\nЦитиколин диққатни ва онг ҳолатини яхшилайди, амнезия кўринишларини камайишига ёрдам беради, бош мия ишемиясида кузатиладиган когнитив ва бошқа неврологик бузилишларда ҳолатни яхшилайди.\nЦитиколин перорал, мушак ичига ва вена ичига юборилганда яхши сўрилади. Препаратни юборгандан кейин қон плазмасида холинлар даражасини сезиларли ошиши кузатилади. Препарат перорал қўлланилганда деярли тўлиқ сўрилади. Тадқиқотлар перорал ва парентерал йўллар орқали юборганда биокираолишлиги деярли бир хил эканлигини намойиш қилган.\nПрепарат холин ва цитидин ҳосил қилиб ичак ва жигарда метаболизмга учрайди. Цитиколин юборилгандан кейин бош мия тўқималари томонидан ўзлаштирилади, бунда холинлар фосфолипидларга, цитидин – цитидин нуклеотидлари ва нуклеин кислоталарига таъсир кўрсатади. Цитиколин бош мия тўқимаси тез етиб боради ва фосфолипидлар фаолиятини фаоллаштириб, хужайра мембраналари, цитоплазма ва митохондрийларга фаол киради.\nЮборилган дозанинг фақат оз қисми сийдик ва ахлат (3% дан камроқ) билан чиқарилади. Дозанинг тахминан 12% нафас билан чиқариладиган СО2 билан чиқарилади. Препаратни сийдик билан чиқарилиши икки фазага ажратилади: биринчи фаза – тахминан 36 соат, бунда чиқарилиш тезлиги тез пасаяди ва иккинчи фаза, бунда чиқарилиш тезлиги секинроқ пасаяди. Бундай фазалар билан чиқарилиши нафас билан чиқариладиган СО2 билан чиқарилишда ҳам кузатилади, тахминан 15 соат давомида чиқарилиш тезлиги тез пасаяди, сўнгра у секинроқ чиқарилади.\nИнсульт, бош мияда қон айланишининг ўткир фазаси ва асоратларни ва бош мияда қон айланиши бузилишининг оқибатларини даволаш;\nБош-мия жароҳати ва унинг оқибатлари;\nСурункали қон томир ва дегенератив церебрал бузилишлар оқибатида когнитив бузилишлар ва ҳулқ атворни бузилишларида қўлланади.\nВена ичига ёки мушак ичига юбориш учун буюрилади.\nКатталар учун тавсия этилган дозаси беморнинг оғирлик ҳолатига қараб, суткада 500 мг дан 2000 мг гачани ташкил этади. Максимал суткалик доза – 2000 мг ни ташкил қилади.\nЎткир ва шошилинч ҳолатларда максимал терапевтик самарага препаратни қўллашнинг биринчи 24 соатда эришилади.\nПрепаратнинг дозаси ва даволаш муддати бош миянинг шикастланиш даражасига боғлиқ шифокор томонидан индивидуал равишда аниқланади.\nВена ичига секин инъекция (юбориладиган дозага қараб 3-5 минут давомида) ёки томчилаб (минутига 40-60 томчи) кўринишида юборилади.\nПрепарат вена ичига юбориладиган изотоник эритмалар, шунингдек глюкозанинг гипертоник эритмалари билан мутаносиб.\nУшбу эритма бир марта қўллаш учун мўлжалланган. Ишлатилмаган эритмани йўқ қилиш керак.\nЗарурати бўлганида даволашни перорал қўллаш учун эритма шаклидаги цитиколин билан давом эттирилади.\nНожўя реакциялар кам ҳолларда (<1/10000), шу жумладан якка ҳолларда юзага келади.\nНерв тизими томонидан: кучли бош оғриғи, вертиго.\nЮрак-қон томир тизими томонидан: артериал гипертензия, артериал гипотензия, тахикардия.\nОвқат ҳазм қилиш йўллари томонидан: кўнгил айниши, қусиш, диарея.\nИммун тизими томонидан: аллергик реакциялар, шу жумладан: тошма, гиперемия, экзантема, эшакеми, пурпура, қичишиш, ангионевротик шиш, анафилактик шок.\nУмумий бузилишлар: қалтираш, юбориш жойида реакциялар.\nПрепаратнинг компонентларига юқори сезувчанлик. Парасимпатик нерв тизимининг тонуси ошганида қўллаш мумкин эмас.\nЦитиколин леводопанинг самарасини кучайтиради. Препаратни меклофеноксат билан бир вақтда буюриш мумкин эмас.\n“Қўллаш усули ва дозалари” бўлимида кўрсатилмаган эритувчилар қўлланилмасин.\nБош мияга турғун қон қуйилишида суткада 1000 мг дозани ва вена ичига юбориш тезлигини минутига 30 томчидан ошириш мумкин эмас.\nҲомиладор аёлларда цитиколинни қўллаш бўйича етарли маълумотлар мавжуд эмас. Цитиколинни кўкрак сутига ажралиши ва унинг ҳомилага таъсири бўйича маълумотлар йўқ. Шунинг учун ҳомиладорлик ёки эмизиш даврида препарат фақат она учун кутилаётган фойди ҳомила учун потенциал хавфдан юқори бўлган ҳоллардагина буюрилади.\nБолаларда қўллаш тажрибаси чекланган. Препарат агар қўллашдан фойда кузатилиши мумкин бўлган хавфдан юқори бўлган жуда зарур ҳолларда қўлланади.\nАвтотраснспортни бошқариш ёки механизмлар билан ишлаш қобилиятига таъсирининг ўзига хослиги\nАйрим ҳолларда марказий нерв тизими томонидан баъзи ножўя реакциялар автотранспортни бошқариш ёки мураккаб механизмлар билан ишлаш қобилиятига таъсир кўрсатиши мумкин.\n4 мл дан ампулада. 5 ампуладан қутида.\nОлдинги мақолаАдвантан® крем10.04.2018


Янги Божхона кодекси муҳокамага қўйилди – асосий ўзгаришлар\n12:42 19 Ноябр 2019\n14:05 19.08.2019 (Янгиланган 16:08 19.08.2019) Ҳавола олиш\nДавлат божхона қўмитаси янги таҳрирдаги Божхона кодекси лойиҳасини тайёрлади.\nТОШКЕНТ, 19 авг – Sputnik. Давлат божхона қўмитаси янги таҳрирдаги Божхона кодекси лойиҳасини тайёрлади. Амалдаги Божхона кодекси 2016 йил 20 январда тасдиқланган.\nТошкент вилоятида божхона ходимларидан иборат жиноий гуруҳ фош қилинди\nЯнги кодекс лойиҳаси ҳажми жиҳатидан анча ихчамлаштирилган ва такомиллаштирилган: хусусан янги лойиҳа 9 бўлим, 35-боб, 296 моддадан иборат (амалдаги кодекс 12 бўлим, 59 та боб, 412 модда).\nЯнги кодексда божхона процедуралари 15 та этиб белгиланган. Янги таҳрирда “Вақтинча сақлаш” божхона режими йўқ, вақтинча олиб чиқиш ва олиб кириш божхона режимлари битта процедура “вақтинча олиб кириш (олиб чиқиш);” этиб ёзилган. Шунингдек, янгилик сифатида “Махсус божхона процедураси” киритилган.\nЯнги кодексда божхона назорати шаклларининг сони 7 тага (тушунтириш олиш; божхонага оид бошқа ҳужжат ва (ёки) маълумотларни текшириш; божхона кўздан кечируви; божхона кўриги; шахсий кўрик; бинолар ва ҳудудларни кўздан кечириш; божхона аудити) қисқартилган (амалдаги Божхона кодексида божхона назорати шаклларининг сони 12 тани ташкил этади). "Божхона аудит" божхона назорат шакли баён этилган.\nБожхона тўловларининг турлари қисмида ҳам ўзгариш мавжуд. Янги кодексда олиб киришда тўланадиган божхона божи; олиб чиқишда тўланадиган божхона божи; қўшилган қиймат солиғи; акциз солиғи; божхона йиғимлари белгиланган. Амалдаги кодексда эса олиб кириш (импорт) ва олиб чиқиш (экспорт) деб божхона божи алоҳида белгиланмаган.\nЯнги кодексда "Хавфни бошқариш тизимининг қўлланилиш мақсадлари" ҳам аниқлаштирилган: божхона назоратининг самарадорлигини таъминлаш; хавф даражаси юқори бўлган соҳаларга эътибор қаратиш ва божхона органлари имкониятларидан самарали фойдаланишни таъминлаш; хавфларни имкон қадар камайтириш бўйича чоралар қўллаш учун зарурат бўлмаган товарларни божхона чегараси орқали олиб ўтилишини тезлаштириш ва соддалаштириш учун шароитлар яратиш.\n"Божхона органлари хавфларни бошқариш тизимидан, Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномалари ва божхона тўғрисидаги қонун ҳужжатларига мувофиқ, уларнинг зиммасига юклатилган бошқа турдаги назоратни амалга оширишда фойдаланишлари мумкин", - дейилган лойиҳада.\nГеология қўмитасига нефт ва газ конларини қидириш топширилди\nЎзбекистонда углеводород хомашё геология-қидирув ишлари самарадорлиги ва натижадорлигини янада ошириш мақсадида соҳада жиддий ислоҳотлар татбиқ этилади - президент қарори.\n10:44Россия Ироқдан 30 нафардан зиёд болаларни қайтарди


СамДУ ижодий имтиҳонлар учун четдан мутахассис чақиради - zarnews.uz\nДавлат тест марказининг маълумотларига кўра, 2020 йил 1 июль куни 18:00 ҳолатида Самарқанд давлат университетида ўқиш истагини билдириб, рўйхатдан ўтган абитуриентлар 20336 нафарни ташкил этмоқда ва бу республикамиздаги олий ўқув юртлари орасида энг юқори кўрсаткичдир.\n– Ўтган йил университетнинг 54 бакалавр таълим йўналишида ўқиш учун 74 мингдан ортиқ абитуриент рўйхатдан ўтган эди – дейди Самарқанд давлати университети қабул комиссияси масъул котиби Р.Мирзаев. – Бу йил абитуриентлар сони ўтган йилгидан кўп бўлиши кутилмоқда. 2020-2021 ўқув йили учун университетимизнинг кундузги шаклдаги 49 таълим йўналишида 3325 та қабул квотаси (763 та давлат гранти, 2562 та тўлов-контракт асосида) белгиланган. Шунингдек, сиртқида таълим шаклида 15 йўналиш бўйича 1200 та, 5 та кечки таълим йўналишида 375 та ўрин мавжуд. Таълим йўналишларимиз бу йил оптималлаштирилиб, 5 тага қисқарган бўлса-да, юриспруденция, биотехнология, ноширлик иши, математик инжиниринг, мевачилик ва узумчилик каби янги, истиқболли йўналишлар ташкил этилди. Яна бир янгилик бу йил университетимиздаги таълим тожик тилида олиб бориладиган йўналишлар учун ҳам абитуриентлар тест синовлари топширади. Шу пайтгача мазкур тилда ўқиганлар ижодий имтиҳондан ўтарди. Алоҳида иқтидор талаб қиладиган жисмоний маданият, тасвирий санъат сингари 8 таълим йўналишида талабаликка талабгорлар ижодий имтиҳон топширади. Мазкур синовларнинг очиқ ва шаффоф, адолатли ўтиши, бу жараёнда турли хил қонунбузилиш ҳолатларининг олдини олиш мақсадида университетимиз ректори олий ва ўрта махсус таълим вазирлигига ушбу синовларни ўтказиш учун юртимиздаги бошқа олий таълим муассасаларидан мутахассислар юборилишини сўради. Уларга барча шарт-шароитни яратиб беришга тайёрмиз. Ижодий имтиҳонларда университетимиз профессор-ўқитувчилари қатнашмайди.\nҚабул комиссияси масъул котибининг айтишича, бугунги кунда қабул комиссия томонидан Cool-markaz ташкил этилиб, 25 нафар ходим навбат асосида фаолият олиб бормоқда. Улар абитуриентлар ва ота-оналарнинг қабул билан боғлиқ саволларига жавоб бермоқда. Айни пайтда кўпчиликни олий ўқув юртларида қизлар учун ажратилган квоталар қизиқтирмоқда ва шу бўйича саволлар кўп. Айрим ота-оналар бу борада қабул комиссиясига мурожаат қилмоқда. Комиссия эса ушбу масала фуқароларнинг ўзини ўзи маҳалла ва оилани қўллаб-қувватлаш вазирлиги тизимида кўриб чиқилиб, хулосалар берилишини маълум қилмоқда.\nТеглар: ижодий имтиҳонлар\nабитуриент COVID-19 Россия карантин масжид Хитой Белорусь моддий ёрдам мактаблар Иштихон тумани чартер рейс Ўқитувчилар


Шанба, 05 Ноябр 2016 18:32\tхарф ўлчами\nИслом дини 14 асрлик тарихида инсониятни ўзининг мўжизалари билан хайратга солиб келади. Икки олам сарвари, пайғамбарлар хотими Муҳаммад Мустафо соллаллоҳу алайҳи васаллам суннатларининг долзарблик масаласи эса кундан-кунга мусулмонлар орасида ҳам, номусулмонлар орасида ҳам ўз исботини топмоқда. Маълумки, мусулмонлар орасида янги туғилган боланинг танглайини чайналган хурмо билан кўтариб қўйиш бизга Расули Акрам алайҳиссаломдан қолган суннат амалдир. Абу Мусо разияллоҳу анҳу ривоят қилган ҳадисда: «Мен ўғил кўрдим, сўнг уни Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ҳузурларига олиб бордим. Жаноб Расулуллоҳ унга «Иброҳим» деб исм қўйиб, танглайини хурмо бирлан кўтариб қўйдилар, кейин Оллоҳ таолодан хайру баракот талаб қилдилар-да, менга қайтариб бердилар» деганлар. Бу Абу Мусонинг тўнғич фарзанди эди. Шунингдек, Асмо бинти Абу Бакр разияллоҳу анҳо ривоят қилишларича: «Мен (Абдуллоҳ ибн Зубайрга ҳомиладорлик вақтимда) ой-куним яқинлашиб қолганлигига қарамай, (Маккадан) йўлга чиқиб Мадинага етиб бордим, сўнг Қубода тушиб, ўша ерда кўзим ёриди. Кейин, боламни олиб Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ҳузурларига бордим-да, уни тиззаларига қўйдим. Жаноб Расулуллоҳ хурмо келтирмоқни амр қилдилар, сўнг уни чайнаб боламнинг оғзига тупуриб қўйдилар. Боламнинг оғзига биринчи бўлиб, Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва салламнинг муборак тупуклари кирди. Кейин, ул зот боламнинг танглайини чайналган хурмо бирлан кўтариб, унга хайр-у баракот тилаб дуо қилдилар. Менинг фарзандим исломда туғилган дастлабки бола бўлиб, унинг дунёга келганидан барча мусулмонлар беҳад хурсанд бўлишди, чунки ғанимлар уларга «Яҳудийлар сизларни сеҳрлаб қўйган, сизлар энди фарзанд кўрмайсизлар!» — деб айтишган эрди». Ҳадиси шарифда эслаб ўтилган хурмо қадимдан иссиқ ўлкаларда истеъмол қилиб келинади. Хурмонинг бу тури юқори калорияли қуруқ мева сифатида бошқаларидан ажралиб туради. Бу меванинг таркибий қисмига назар ташласак, 100 грамм хурмо 277 ккал куч бера олишини кўрамиз. Таркибидаги углеводларнинг улуши 74,97 граммга тенг бўлиб, углеводлардаги шакар миқдори 88,7% фоизга тенг.\nҲозирги пайтга келиб, йилига дунё бўйлаб 15 миллион чақалоқ муддатидан олдин дунёга келади. Эрта туғилган чақалоқларнинг аксар қисмида қонда шакар миқдори жуда паст бўлади. Ўз вақтида аниқланиб, даволанмаса, неонатал ҳайпоглукемия (neonatal hypoglycaemia) деб аталувчи бу касаллик мия фаолиятига кучли таъсир қилади. Бу асосан ривожланиш жараёнида ўз сўзини айтади. Асорати ўсиб келаётган ёшларда ақлий қолоқлик кўринишида бўлиши мумкин. Янги туғилган чақалоқларда бу касалликнинг олдини олиш йўлларини такомиллаштириш мақсадида янги зеландиялик бир гуруҳ олимларнинг кенг миқёсли тадқиқоти янги кашфиётга йўл очди. Тадқиқот натижалари The Lancet журналининг 2013 йили, 21 декабр сонида (77-83 бетлар) чоп этилган.\nТадқиқот асносида 2008 йил 1 декабрдан 2010 йил 31 ноябргача бўлган муддат орасида касалхонада туғилган 514та чақалоқлар орасидан 242тасининг (47%) қонида шакар миқдори пастлиги аниқланган ва улардан 237таси синовда иштирок этган. Чақалоқлар 2 гуруҳга бўлинган ва уларнинг ярми тадқиқот давомида танглайига Д-глюкоза (хурмо таркибида учрайдиган шакарнинг бир тури, глюкозанинг дектроротар изомери ҳисобланади) гели суртиш орқали даволанган. Айнан мана шу гуруҳда қўлланган услуб қондаги шакар миқдорини кескин оширишда ва мия фаолиятига еткизиладиган жиддий зарарнинг олдини олишда самарали деб топилган. Олтита профессор бошчилигида ташил қилинган бу тадқиқотнинг якуний хулосасида, “Д-глюкоза гели билан даволаш услуби жуда ҳам оддий ва камчиқим. Муддатидан аввал ва ўз вақтида туғилган чақалоқларнинг барчасига, неонатал ҳайпоглукемия касаллигини олдини олиш мақсадида, туғилганларидан кейинги биринчи 48 соатда шу услуб қўлланиши керак”, дейилган сўзлар билан Янги Зеландия ва кўплаб дунё мамлакатларини бу услубдан фойдаланишга тарғиб қилинади. Ҳозирги кунга келиб, дунёнинг қатор шифохоналарида бу усул кенг амалда қўлланади. Кўриниб турибдики, бутун дунё олимлари ҳар сафар бундай тадқиқот натижалари билан ўзлари тушуниб етмаган ҳолатда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг суннатларини илмий асослаб келмоқдалар. Ислом динининг инсон камолоти учун хизмат қилишига яна бир бор ишонч ҳосил қилар эканмиз, Аллоҳ субҳанаҳу ва таолога бизларни мусулмон қилиб яратгани, Муҳаммад алайҳиссаломга уммат қилгани учун унга чексиз ҳамд-у сано айтсак ҳам кам.\n« Ўзбекистонлик олим саратон касаллигини даволай оладиган дори воситасини ихтиро қилди\tОлимлар туя сутидан саратонга қарши қўлланиладиган дори воситаси ихтиро этишди »


Арипов Бош вазир лавозимини эгаллаши мумкин\n12 декабрь куни Тадбиркорлар ва ишбилармонлар ҳаракати — Ўзбекистон Либерал-демократик партияси Сиёсий Кенгашининг навбатдаги мажлиси ўтказилди. Мажлисда Ўзбекистон Президентига Бош вазир лавозимига ҳозирда Ўзбекистон Бош вазири ўринбосари лавозимида ишлаб келаётган Абдулла Арипов номзодини тақдим этиш тўғрисида қарор қабул қилинди\nТОШКЕНТ, 13 дек — Sputnik. 2016 йил 12 декабрь куни Тадбиркорлар ва ишбилармонлар ҳаракати – Ўзбекистон Либерал-демократик партияси Сиёсий Кенгашининг навбатдаги мажлиси бўлиб ўтди, деб хабар бермоқда ЎзЛиДеп матбуот-хизмати.\nЙиғилишда Ўзбекистон Конституциясининг 98-моддасига асосан, Ўзбекистон Республикаси Бош вазири номзодини кўрсатиш масаласи Сиёсий Кенгаш аъзолари томонидан атрофлича муҳокама қилинган.\nКонституцияга биноан, Ўзбекистон бош вазири номзоди Олий Мажлис Қонунчилик палатасига сайловда энг кўп депутатлик ўринларини олган сиёсий партия томонидан Ўзбекистон Президентига кўриб чиқиш учун тақдим этилади.\nМажлис иштирокчилари бўлиб ўтган муҳокамалар натижасида Ўзбекистон Президентига бош вазир лавозимига ҳозирда Ўзбекистон бош вазири ўринбосари лавозимида ишлаб келаётган Абдулла Арипов номзодини тақдим этиш тўғрисида қарор қабул қилди.\n"Таъкидланганидек, Абдулла Ниғматович Арипов мамлакатимизда амалга оширилаётган ислоҳотларнинг муваффақияти учун масъулиятни тўла зиммасига олишга қодир, ташаббускор ва талабчан, янгиликка интилувчан, жонкуяр ва ватанпарвар, қуйидан юқоригача бўлган барча бўғинлардаги ижро органларини бошқаришда етарли тажриба ва салоҳиятга эга бўлган фидойи инсондир", — дейилади ЎзЛиДеп ахборотида.\n20:40 25.02.2021 (Янгиланган 09:07 26.02.2021)\nЕОИИ Иқтисодий комиссиясида Ўзбекистон вакили этиб Макроиқтисодий изланишлар ва прогноз институти директори ўринбосари Шуҳрат Шукуров тайинланди.\nТОШКЕНТ, 25 фев — Sputnik. Ўзбекистоннинг Евроосиё Иқтисодий Иттифоқидаги вакили этиб Шуҳрат Шукуров тайинланди. Шу кунга қадар у Макроиқтисодий изланишлар ва прогноз институти директори ўринбосари лавозимида ишлаб келган, ЕИК матбуот хизмати хабарига асосан.\n2020 йилнинг декабр ойида Ўзбекистон ЕОИИда кузатувчи мақомини олган эди. Ушбу қарор ЕОИИ Олий совети мажлисида қабул қилинган ва унда Ўзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев иштирок этган.\nШухрат Шукуров Москва иқтисодий-статистика институтини ва Ўзбекистон давлат ва жамият қурилиши академиясидаги Олий бизнес мактабини тугатган. Ўзбекистон иқтисодий мажмуасида 30 йиллик меҳнат тажрибасига эга. Шу кунга қадар у Макроиқтисодий изланишлар ва прогноз институти директори ўринбосари лавозимида ишлаб келган.\nЕОИИ иқтисодий комиссиясида Шукуров узоқ муддатли миллий манфаатлардан келиб чиққан ҳолда Ўзбекистоннинг ЕОИИ ҳаётида фаол иштирок этишини таъминлаш билан шуғулланади.


«Учқўрғон-ёғ» АЖ акциядорларининг навбатдан ташқари умумий йиғилиши\nўтказилиши тўғрисида хабарнома\n«Учқўрғон-ёғ» акциядорлик жамияти Кузатув кенгашининг 2020 йил 10 октябрдаги қарорига асосан Жамият акциядорларининг навбатдан ташқари умумий йиғилиши 2020 йил 09 ноябрь куни, Тошкент шаҳар, Ш.Руставели кўчаси, 8А-уйда жойлашган «Ёғ-мой саноати корхоналари» уюшмаси мажлислар залида ўтказилади.\nЙиғилиш соат 17:00 да бошланади. Акциядорларни руйхатга олиш соат 16:00 дан бошланади.Акциядорларни руйхатга олиш соат 16:50 да тугатилади Умумий йиғилиш ўтказиш учун жамият акциядорлари реестри2020 йил 03 ноябрь ҳолатига тузилади.\n1. «Учқўрғон-ёғ» акциядорлик жамияти саноқ комиссияси аъзолари таркибини тасдиқлаш тўғрисида;\n2. «Учқўрғон-ёғ» акциядорлик жамияти ижроия органининг 2020 йил 07 октябрдаги 302-сонли таклифи ва «Integral Invest» МЧЖ ҚК нинг 2020 йил 16 сентябрдаги II-171-сонли инвестиция таклифини кўриб чиқиш;\n3. «Учқўрғон-ёғ» акциядорлик жамияти устав фондини қўшимча оддий акциялар чиқариш йўли билан кўпайтириш тўғрисида;\n4. «Учқўрғон-ёғ» акциядорлик жамияти қўшимча оддий акцияларининг жойлаштириш нархини белгилаш тўғрисида;\n5. «Учқўрғон-ёғ» акциядорлик жамиятининг қўшимча оддий акцияларини чиқариш тўғрисидаги қарорни тасдиқлаш тўғрисида.


Россия Ташқи ишлар вазири Игор Ивановнинг Болқон давлатлари бўйлаб сафари бошланди.\nИванов бугун Босния-Герцеговина пойтахти Сараевога етиб борди. Унинг Босния Ташқи ишлар вазири Младен Иванич билан учрашиши, сўнг Белград, у ердан эса Черногория ва Словенияга бориши кутилмоқда.\nРоссия Ташқи ишлар вазирлигининг маълум қилишича, сафардан мақсад “Россиянинг Болқон минтақасида ўз сиёсий фаолиятининг тобора ошаётганини намойиш қилиш”дан иборатдир.\nШанба куни Игор Ивановнинг Женевага бориши ва БМТ Хавфсизлик Кенгашининг доимий аъзолари ҳамда БМТ Бош котиби Кофи Аннан билан учрашиши режалаштирилган.


Мигрант бўлиш осон эмас. Биз муҳокама қилган муаммолар айсбергнинг учи – Комилов | Qalampir.uz\nМигрант бўлиш осон эмас. Биз муҳокама қилган муаммолар айсбергнинг учи – Комилов\nЖамият\t07 Август 2020 22:29 6920\nБугун, 7 август куни Олий Мажлис Сенатининг олтинчи ялпи мажлиси бўлиб ўтди. Унда Ташқи ишлар вазири Абдулазиз Комиловнинг ҳисоботи тингланди.\nТИВ раҳбари нутқи давомида Россиядаги мигрантларнинг қайтарилиши, уларнинг аҳволи ва консуллик идораларига бўлаётган мурожаатлар ҳақида сенаторларга маълумот берди. Шунингдек, дипломатик ваколатхоналарда ҳам ходимлар сони чеклангани ҳақида айтиб ўтди.\n“Ташқи ишлар вазирлигининг асосий вазифаси қаерда бўлмасин фуқароларимизнинг манфаатларини ҳимоя қилиш. Бугунги вазиятни яхши тасаввур қиляпмиз. Негаки ТИВ, элчилар, консуллар, ходимларимиз доимо мулоқотда. Бу кеча, бугун бошлангани йўқ. 10-15 йилдан бери бу муаммо кун тартибида бўлса, шуғулланиб келяпмиз. Бу жамоамизнинг, халқимизнинг энг заиф қисми.\nЭски замонлардан биламиз, мусофир бўлиш, муҳожир бўлиш ва айниқса, ҳозирги замонда мигрант дейишади, мигрант бўлиш осон эмас. Бу ашаддий синов. Мигрантлар муаммоларини айсберг сингари кўзга кўринган қисмини муҳокама қиляпмиз. Бу муаммони ҳал қилиш учун комплекс ёндашув бўлиши керак. Чет элда сарсон бўлиб юрган ватандошимизни тўхтатиб, Ватанга қайтасанми, деб сўрасангиз, “қайтаман, менга иш топиб беринглар. Ҳалол меҳнат билан даромад топиб, оиламни боқаман. Агар шуни таъминлаб берсанглар, ҳозир қайтаман, бу ерда яшаш осон эмас”, дейди”, дея Абдулазиз Комилов ўзбекистонлик меҳнат муҳожирларининг ишсизлик сабаб ўзга юртда юришга мажбур бўлаётганини айтиб ўтди.\nВазирнинг сўзларига кўра, хориждаги ўзбекистонликларга ёрдам бериш учун аниқ дастур бўлиши керак. Уларнинг қайтиши учун мамлакатда шароит бўлиши зарур.\n“Мигрантларга ёрдам бериш бўйича кенг кўламли давлат дастури бўлиши керак. Чет элдаги юртдошларимизни мигрант дейишга тил бормайди. Албатта, уларнинг орасида ҳар хили бор. Лекин кўпчилиги ватанпарвар, юртини севади, бугун десангиз — бугун қайтишга тайёр. Биз шароитларни яратиб беришимиз керак”, дейди ТИВ раҳбари.\nУ сўзида давом этиб, пандемия шароитида ҳам хориждаги, хусусан, Россиядаги ўзбекистонликларга мумкин қадар ёрдам берилаётганини, аммо имкониятлар чеклангани ҳақида сўз очди. У баъзи мигрантлар консулхонага ўт қўйиш кераклиги ҳақида очиқ айтаётганиин ҳам билдириб ўтди.\n“Ватандошларимизга қўлдан келгунча ёрдам берамиз. Лекин муаммоларимиз ҳам йўқ эмас. Москва округидаги консулхонада 4 нафар ходим ишлайди. Улар 1,7 млн кишига хизмат кўрсатиши керак. Шунинг учун ҳам консул жавоб бермади деган эътирозлар бор. Консулхонага ҳужум қиламиз, ўт қўямиз, консулни осамиз, деган гаплар ҳам бўлди. Консуллик ходимлари қаерда муаммо бўлса, дарҳол етиб боришга ҳаракат қиляпти”, деди дипломат.\nМаълумот учун, Ўзбекистонга Коронавируснинг кириб келиши ва тарқалишининг олдини олиш юзасидан чора-тадбирлар дастурини тайёрлаш бўйича Республика махсус комиссияси қарори билан хориждаги фуқароларни қайтариш учун чартер рейслар йўлга қўйиляпти. Бугунгача 100 мингдан ортиқ ўзбекистонлик Ватанга қайтарилган.\nмигрант Абдулазиз Комилов ўзбекистонлик\n24 Январь 21:32 52051\n25 Январь 09:19 42468\n24 Январь 13:55 38517\n24 Январь 14:11 33882\n26 Январь 14:47 28061


Оноре де Бальзак. Даҳрийнинг ибодати (ҳикоя) | www.ziyouz.uz\nБош саҳифа Жаҳон насри онлайн антологиясиОноре де Балзак (1799-1850; Франция)Оноре де Бальзак. Даҳрийнинг ибодати (ҳикоя)\nОноре де Бальзак. Даҳрийнинг ибодати (ҳикоя)\nФанни бебаҳо физиологик назариялар билан бойитиб, ёшлигиданоқ ном қозонган доктор Бъяншен Оврупа медиклари томонидан маърифат маркази деб ҳисобланган Париж медецина факультетида терапевт бўлиб ишлашидан анча бурун жарроҳлик қилган эди. У талабалик йилларида фан осмонининг ёрқин юлдузларидан ҳисобланган буюк француз жарроҳи Деплен раҳбарлигида ишлаган эди. Ҳатто Депленнинг рақиблари ҳам у ўз тажрибасини, бирор кимсага ўргатиш хоҳиши йўқлиги боис, қабрига олиб кетади, деб тан олган эдилар.\nБошқа буюк даҳоларда бўлгани каби ҳам ўз соҳасида ворис қолдирмади. Ҳамма нарсани ўзи қандай олиб келган бўлса, шундай бирга олиб кетади. Жарроҳлик шуҳрати ҳам актёрлар шуҳратини эслатади: улар фақат ҳаёт бўлган вақтларидагина яшайдилар, вафотларидан кейин эса уларнинг истеъдодларини баҳолаш қийинлашиб қолди. Актёрлар ва жарроҳлар, шунингдек, юксак ижрочилик маҳорати билан музика куч-қудратини ёрқин намоён қила оладиган буюк хонанда ва созандаларнинг ҳаммаси бир давр қаҳрамонлари дейиш мумкин. Депленнинг шуҳрати ҳам барча даҳолар фаолияти билан кўп жиҳатдан муштаракдир. Яқиндагина шу даражада шуҳрат топган номи бугунга келиб тиббиёт оламидан бошқа ёқда деярли унтилди. Лекин шундай бўлганда ҳам фавқулодда вазиятлар тақазоси билан олимнинг номини фан соҳасидан инсониятнинг умумий тарихига ўтиши наҳотки талаб қилинмаса?! Деплен ўз даврининг ифодачиси ёки уни ўз шахсига кўчирган кўпқиррали инсонмиди? У ақл бовар қилмайдиган даражада сезгир бўлиб, шахсий кузатувлари орқали орттирган тажрибаси ёки савқи табиийси ёрдамида бемор руҳий аҳволини дарров пайқаб оларди, касалликнинг ўзига хос хусусиятларини аниқлаб ташхис қўярди. Шу билан бирга, бемор кайфияти ва шарт-шароитини ҳисобга олиб, уни қачон ва қайси ҳолатда операция қилиш бўйича хулоса чиқарар эди. Деплен табиат билан бақамти бўлиш учун ҳаво ва ердан баҳра олиб турувчи одамнинг хужайраларини мутассил ўрганиб чиқишдан эринмадимикан? У Кювье даҳосининг маҳсули ҳисобланган индукция ва анология усулларининг қудратли кучидан фойдаланмаганмикан? Нима бўлганда ҳам бу жарроҳ тиббиёт сиру асроридан тўлиқ хабардорлик даражасига эга бўлиб қолди, у бу соҳанинг бугунги тажрибаларига асосланувчи замонавий кишиси сифатида унинг ўтмиши ва келажагига ҳам айланди. У ўз шахсияти Гиппократ, Гелен, Аристотель каби ўзида барча фанларни мужассамлаштирган киши эдими? Ёки бу соҳада алоҳида мактаби орқали янги дунё йўлларини очдими? Йўқ. Лекин адолат юзасидан шуни ҳам тан олиш керакки, инсон танасидек мураккаб хилқатнинг ўткир кузатувчиси бўлиб қолган бу шахс сеҳргарлик ҳақидаги қадимий илмлар уммонига ғоввоз каби шўнғиди, вужуднинг ҳали шаклланиб улгурмаган дастлабки даврлариданоқ уни пайқаб оладиган даражада сезгир бўлиб, ҳаётнинг ҳали юзага келишидан олдинги манбалари ва улар қандай бўлишлигини ҳам кўра олади, бу борада олиб борган текширишлари орқали тирикликни таъминлайдиган шарт-шароитларни аниқлади.\nЛекин, афсуски, булар ҳаммаси Депленнинг шахсий характери учун хос эди. Шу боис манфаатпарастлик хислати ёлғизланиб қолишига сабаб бўлди ва худди ўша одати вафотидан кейинги шуҳратини ҳам сўндиришга олиб келди. Охир-оқибат қабри устида даҳонинг фидокорона изланишлари натижасида аниқланган тиббий сиру асрорни келгуси авлодларга эслатиб турадиган ёдгорлик бюсти ҳам ўрнатилмади. Балки таланти эътиқодига мослиги туфайли у ўлимга маҳкум бўлгандир. Деплен эътиқодига кўра, ер атмосфераси ҳаёт яралиши учун замин яратган. Мана шунинг учун ҳам ер тухум ва унинг уст қобуғи шаклида бўлгани таъкидлайди. Лекин у дастлаб тухум бўлганми ёки товуқ қабилидаги саволга жавоб беришга қодир бўлмаганлиги боис уларни тан олмасди. У ибтидоий ҳайвонот дунёсининг яратилиши ва инсон қалбининг ўлмаслигига ҳам ишонмагани сабабли иккиланмай уларни рад қиларди. Даҳрийлар ва диндорлар орасида давом этиб келаётган азалий курашга Деплер ҳам бефарқ бўлмай, аллақачон иккиланишни йиғиштирган эди. Депленда бундан бошқа бир эътиқод бўлиши мумкин эмасди. У ёшлик давриданоқ бутун тирик мавжудотнинг гултожи ҳисобланган одамзоднинг умр кечириши ва вафотидан сўнгги ҳолати ҳақидаги ҳақиқатни билиб улғайди. Танада мия, асаб, қон айланиш ва нафас олиш марказлари борлиги аниқланган. Улардан дастлабки икки марказдан бирининг ўрнини иккинчиси ҳам бемалол бажариши мумкин. Деплен ҳаётининг сўнгги вақтларида ҳатто кўриш ва эшитиш учун қулоқ ва кўзлар мутлақо зарур бўлмаслиги ва булар вазифаси қуёш нурлари тўқимаси таъсирида ҳам бажарилиши мумкинлиги хусусидаги хулосага келган эди. Шундай қилиб, Деплен одам жисмида марказлар мавжудлигини таъкидлаб, жоннинг абадийлигига ҳеч қандай асос топилмаганлигини тасдиқлади. Бу далил орқали у худо ҳақидаги диндорлар қарашларини таҳқирламаса ҳам ўз даҳрийлик қарашларини маъқулланган эди. Айтишларига қараганда, бу машҳур жарроҳ бошқа марҳум даҳо инсонлар каби чалғимай дорилбақога рихлат қилган экан.\nДеплен шуҳратига соя солиш мақсадида душманлари ҳаёт вақтида бу буюк инсонни анча майдакаш одам деб иғво қилганлар. Бахил ва аҳмоқлар ҳеч қачон буюк ақл эгалари фаолиятини ҳаракатга келтирувчи сабабларни тушунолмайдилар. Буюкларнинг майда-чуйда камчиликларини кўришлари биланоқ дарҳол шуларга қараб айбнома ёпиштира бошлайдилар.\nДеплен шуҳрати ва билимини таҳқирлаш имконияти йўқлиги учун душманлари асосий диққатларини унинг характеридаги майда-чуйда нуқсонларга қаратадилар. Ҳар ҳолда Деплен инглизлар айтмоқчидек ғайритабийроқ эди. У гоҳ буюк фожиачи Кребильонга ўхшаб кийинар, гоҳ костюмларига ўта лоқайд қарар, гоҳ аравачада юрса, гоҳ қизғанчиқдай пиёда юрар, гоҳ олижаноб кишидай бўлиб кўринарди. Тантанали вазиятда ҳам, мушкул вазиятда ҳам қандай бўлса, шундай, яъни бежаб-безалмаган кўринишда бўлганлиги учун одамлардан шубҳаланарди. Буюк инсонларнинг фазилати ҳам бир-бирига ўхшаб кетади. Агар уларнинг бирортасида ақлларига нисбатан истеъдоди зиёда бўлса, ҳар ҳолда оддийгина қилиб, “бу ақлли одам” дегандан зиёдароқ ақлли ҳисобланиши мумкин.Даҳолик одамни ички томондан кўришни ҳам тақозо этади. Кўриш, эҳтимол, айрим мутахассисларнинг билим доиралари билан чекланган бўлар, лекин кимки гулни кўрса, қуёшни ҳам кўради. Кунлардан бир кун ўзи даволаган дипломатнинг: “Императорнинг соғлиғи қалай” деган саволига: “Сарой аъёни ўзига келди, одам ҳам ўзига келади”, деб жавоб қилди. Кимки, шундай мулоҳазаларни айтишга қодир экан, у нафақат жарроҳ ёки врач, балки катта ақл эгаси ҳамдир.\nБиз Деплен ҳаётидан замондошлари томонидан кузатиб юрилган, хотирасини баъзи таъналардан қутқарувчи энг қизиқарли бир жумбоқни танладик (бу жумбоқ ҳикоямиз сўнггида ечилади).\nОрас Бьяншен Депленнинг севимли шогирдларидан эди. Бу бўлғуси медик Деплен ишлаб турган Отель-Дье клиникасига амалиётчи-ассистент бўлиб келгунга қадар Лотин кварталининг “Вок уй” номли ғариб бир ётоқхонасида муҳтожлик билан кун кечирди. Лекин ҳақиқий истеъдод эгалари барибир худди олмос сингари мустаҳкам ва чидамли бўлиб, ёниб турган олов ичида ҳам оташга бардош беради, аслини сақлаб қола олади ва жўшқин эҳтирослари алангасида тобора тобланиб, эзгу орзу-умидлари йўлида ҳалол ва тинимсиз меҳнатга кўмилади, шу тариқа даҳолар қисматига хос курашга кўникиб боришади. Орас ору номусда оғиздагина эмас, амалда ҳам қатъиятли эди, вақти келганда, дўстлари учун биргина кийими бўлса ҳам аямайдиган, зарур келиб қолса улар учун вақтидан ҳам, уйқусидан ҳам воз кечишга тайёр турадиган пок инсон эди. Бировга бирор нарса бериб, ўрнига қанча қайтариб бераркан деган ўй хаёлидан ўтмасди. Шунинг учун кўпчилик дўстлари қўли очиқлигига тан беришар, айбини айтишга ботинолмасдилар. Бироқ, Орас ҳақиқий қадр-қимматини майдакашлар билан алмаштирмасди. Унда бирон бир сохта олифтагарчилик, қуруқ ваъзхонлик кўринмас, одамларга ёқимли сўзлар билан маслаҳат берар, баъзан улар билан жиндак шакаргуфторлик ҳам қилар эди.\nУ ҳаётда ҳеч кимдан ҳеч нарсани яширмас, турли расмиятчиликлардан мустасно аскарлар каби қувноқ ва дилкаш шишадош улфат, эҳтиромга сазовор ёш йигит каби бошини дадил кўтариб, жилмайиб юрарди. Гапнинг пўст калласини айтганда, у кўплаб Орестларнинг Пиладаси1 эди. Ахир бугунги кунимиздаги кредиторлар (фойда олувчи судхўрлар) қадимги дунёнинг ҳақиқий Фурийлари2 тимсоли-ку.\nБалки Ораснинг ўз бошига тушган шунча шўру ғавғолари бардош билан енгиб ўтишининг ўзи ҳам мардлигидан нишонадир.Ўзида ҳеч нарса бўлмаса ҳам у бировдан ҳеч нарса кутмасди, ҳеч қачон қарз ҳам олмасди, туядай сабр-бардоши, оҳу сингари чаққонлиги, шу билан бирга, мустаҳкам эътиқоди ва жиддийлиги билан алоҳида ажралиб турарди.Машҳур жарроҳ доктор Орас Бьяншеннинг барча ютуқ ва фазилатлари, камчиликлари ошкор бўлгач, қадр-қиммати икки баробар ошиб, бахтли кунлар бошланади.Клиниканинг бош врачи ўз ҳомийлигига олдими, демак, ёш йигит мавқеи ҳам таъминланади ҳисоб. Деплен кўплаб давлатманд хонадонларга бориш чоғи одатда ўзи билан бирга ёрдамчи сифатида Бьяншенни ҳам олиб кетади. Мазкур ташрифотлар давомида бу қишлоқ йигити кўз ўнгида бетакрор Париж ҳаётининг сирлари очилар онда-сонда унга ҳам совғалар тушиб турар эди. Деплен касал мижозларни уйда қабул қилган вақтларида Бьяншенни кўмакка чорларди, баъзан қайсидир давлантманд касални маъдан сувларига олиб боришни топширардилар. Бир сўз билан айтганда, у Бьяншенни беморлар билан ишлашга тайёрлар эди. Бир оз вақт ўтиб, бу қаттиққўл жарроҳнинг ўз Саиди1 пайдо бўлди. Бу икки инсон, бири билим ва\nиззат-икром чўққисига чиқиб, катта бойлик ва обрўга эга бўлса, иккинчиси бой ҳам, машҳур ҳам эмасди, Париж осмонида зўрға милтиллаб турарди. Буюк Деплен ўз ёрдамчисидан ҳеч нарсани яширмасди. Бьяншенга устози Деплен хонасида жойлашган столига аллақандай аёл ўтирганлиги ё ўтирмаганлиги ҳам маълум эди.Бьяншен ўзида арислон важоҳати ва буқа қудратини жамлаган бу буюк зот феълу атворини ҳам, юрагини ҳам ўлими сабабини ҳам яхши билар эди. (Деплен юрак кенгайиши оқибатида вафот қилган эди). Шогирд сифатида устози ҳаётининг бутун икир-чикирларини, қалбидаги ягона ҳиссиёт ва унинг оқибатида келиб чиқадиган умидсизлик сабабларини олдиндан кўра олади. Ҳар ҳолда Деплен кўкрагида уриб турган юраги бронзадай бақувват бўлса-да, юрак эди, ахир.\nКунлардан бир кун Бьяншен Депленга Сен-Жак мавзесида истиқомат қилувчи овериянлик камбағал мешкобчи оғир меҳнат ва муҳтожликдан қаттиқ касал бўлиб қолганлигини айтади. Бу бечора 1821 йилнинг қишида фақат картошка еб кун ўтказган экан. Деплен дарҳол ҳамма беморларни қолдириб, Бьяншен билан отни қамчилади-ю, мешкобчи олдига югурди ва уни Дюбуа томонидан очилган касалхонага жойлаштиради, у тузалгач,от билан бўчка сотиб олиши учун пул ҳам берди. Кейинчалик бу овериянлик дўстларидан бири бетобланиб қолганда, уни дарҳол валинеъмат Дапленнинг олдига олиб келиб ёрдам сўради.Деплен қанчалик қаттиққўл бўлмасин, қўлини маҳкам қисиб:\n– Яна оғаларингдан кимки оғриса, ҳузуримга келтир, – деди.\nУ беморни Отель-Дье клиникасида қабул қилиб, катта ғамхўрлик кўрсатади. Бьяншен унга нисбатан меҳрини кўриб, Отель-Дье клиникасида ишлашнинг ўзиёқ буюк бир ифтихор эканлигини туйди, устози ҳатти-ҳаракатида бирорта ғайритабийликни сезмайди.\nБир кун эрталаб Бьяншен соат тўққизларда Сульпиция майдонидан ўтаётиб, устозини шу майдонда жойлашган ибодатхонага кирганини кўриб қолади. Ҳар доим икки ғилдиракли аравачасида юрадиган Деплен бу сафар яёв бўлиб, хиёл шубҳали қиёфада будхонанинг Пти-Лион кўчаси томонидаги эшигидан секингина кириб кетади. Ёрдамчи устози эътиқодсизлигини, бунинг устига Кабанис2 бўлганлигини билганлиги боис, табиийки, бу ҳолатга қизиқиб қолди. У сездирмай кириб, будхонада бир талай ажойиб расмларни кўрди, ҳуру фаришталар устидан аёвсиз кулиб юрган буюк даҳрий Деплен тик турганча Биби Марям қошида ибодат қилар,муҳим бир вазифани бажараётгандек жиддий қиёфада бутхона ва камбағалларга хайр-эҳсон беради. Тағин бирор одам кириб қолса, Отель-Дье клиникаси бош жарроҳининг орқасидан кузатишмоқда, деган хаёлга бормаслиги учун Бьяншен бутхонадан аста чиқиб кетди.\nТасодифан ўша куни Деплен уни ресторанда бирга тушлик қилишга таклиф қилиб қолди. Бьяншен овқат пайтидаги суҳбатда гапни усталик билан ибодат масаласига буриб, бу ҳаракатини риёкорона бир майнавозчиликка ўхшатди.\nБу майнавозчилик оқибатида христиан оламида Наполеоннинг барча қўшинлари-ю, Брусснинг бутун аскарлари томонидан тўкилган қонларга қараганда ҳам кўпроқ қонлар оқизилди, –деди Деплен. Рим папасининг олтинчи аср бошларида ўйлаб топган бу кашфиёти замирида биргина “сиёсат теломос” деган сўз ётади. Папа худонинг мавжудлиги ҳақидаги ваъз-насиҳатларига ишонмаган даҳрийларга қарши олиб борган курашлар давомида ибодатхоналарда уч юз йиллаб хурофот, зулмат ҳукм сурди.Унинг бу кашфиётлари Тулис графи ва альбийцларнинг уришига сабаб бўлди (чунки, вольдентлар билан альбигойцлар папанинг уйдирмаларини тан олишни истамаган эдилар).\nДеплен вольтерона даҳрийлик билимдонлигини тўкиб сола бошлади.\n– Бу қандай мўъжиза бўлди экан? – деб ўйлади Бьяншен. – Мен эрталаб кўрган художўй одам қаёққа йўқолди?\nУ Депленга индамади, бироқ уни ҳақиқатдан ҳам Сульпиция ибодатхонасида кўрганлиги ростми? Даплен Бьяншенга ёлғон гапиролмасди, улар бир-бирларини яхши билишар ва бундан бошқа кўплаб муҳим масалалар бўйича ҳам ўзаро рўй-рост фикр алмашардилар.\nОрадан уч ой вақт ўтди. Бьяншен унутмаган бўлса ҳам ўша воқеани қайта эсламади. Лекин бир кун Отель-Дье клиникаси врачларидан бири Бьяншен олдида Депленинг қўлини ушлаб, савол аломати билан:\n– Муҳтарам устоз, муқаддас Сульпиция ибодатхонасига нега борган эдингиз? – деб қолди.\n– Мен ибодатхона руҳонийсининг олдига борган эдим, унинг касалланган тизза қопқаси шамоллаб, йиринг босиб кетган экан.\nАнгелогерцог хотини менга эҳтиром ила мурожаат қилиб, уни ўз клиникангизда даволасангиз, деб илтимос қилган эди, – дея жавоб берди Деплен.\nВрач Деплендан олган изоҳларидан қаноат ҳосил қилди, аммо Бьяншен бунга ишонмади.\n– Ана холос! У ибодатхонага тиззаси касал одамни даволаш учун борди. Яъни ибодатда бўлди! – деди ўз-ўзига шогирд.\nШундан кейин Бьяншен Депленнинг Сульпиция ибодатхонасига қайси кун ва қайси соатда борганлигини эслади. Бир йилдан сўнг худди шу фурсатда у ибодатхонага яна келадими йўқми – шуни аниқламоқни мўлжаллади. Агар Деплен ҳақиқатан ҳам вақти-вақти билан ибодатхонага келиб турса, бу ҳодиса илмий тадқиқот учун асос бўлади, негаки, бир одам хатти-ҳаракати билан фикрлари ўртасида қарама- қаршилик яшаши мумкин эмас. Кейинги йил худди шу кун ва шу соатда Бьяншен (у энди Депленинг ёрдамчиси эмасди) Пти-Лион ва Турно кўчалари бошида икки ғилдиракли соябон аравасидан секин тушиб, деворлар бўйлаб ибодатхонага кирган ва яна Худолар онаси бўлмиш Биби Марям олдида тик туриб ибодат қила бошлаган жарроҳни кўрди. Бу худди ўша бош врач, дилда даҳрий, баъзи ҳолларда художўй Депленнинг ўзи эди. Аҳвол жиддий тус олди. Машҳур олим қайсарлиги ҳамма ўйинни чалкаштириб ташлади. Деплен чиқиб кетгач, Бьяншен бутхона ичидаги ашқол-дашқоллар турадиган ризохона мудири олдига бориб, ҳозиргина бутхонадан чиқиб кетган жаноб бу ерга доим келиб турувчиларданми? – деб сўради.\n– Мана, бу ерда ишлаётганимга йигирма йил бўлган бўлса, жаноб Деплен бу ерга ҳар йил тўрт маротаба келади, ибодатга буюртма қилади, ибодатхоначи буюртмаларини адо этади, – деди мудир.\nДеплен буюртмасидаги ибодат. Бу ўзини даҳрий қилиб кўрсатиш учун ўйлаб топган ўзига хос бир махфий усули бўлса керак, – деб ўйлади Бьяншен кетатуриб.\nВақт ўтиб борарди. Гарчи доктор Бьяншен Деплен билан дўст бўлса ҳам у ўзига хос хислати ҳақида сўрашга қулай фурсат топа олмас эди. Одатда улар бир-бирлари билан врачлар хонасида ёки юқори давраларда учрашардилар, бундайвақтларда яқин дўстлар, ўриндиқларда энгашиб ўтириб, оёқларини каминга тираб, яккама – якка сирлашишлари учун имкон бўлмас эди. Охири, 1830 йил инқилоби даврида, республикачилар ташвиқоти билан кўчаларни эгаллаб олган даҳрийлар ва исёнчилар томонидан ибодатхоналар бошқармаси жойлашган қароргоҳ бузилиб, уйлар тепасида ялтираб кўринадиган кўз илғамас тилларанг бутлар йўқотиб юборилгандан кейин орадан етти йил ўтгач, Бьяншен Сульпиция ибодатхонасига яна кириб бораётган Депленни кўрди. Изма-из келиб, у билан ёнма-ён турди. Дўсти эса заррача парво қилмади, эътибор ҳам бермади. Деплен буюрган ибодат олдида биргалашиб тик қолдилар.\nИбодатхонадан чиқишгач, Бьяншен: – Мен сизни бу ерда уч маррта учратдим, дўстим. Тақводорлигингизни сабабини айтоласизми? – деб сўради. – Сиз эътиқодингиз билан хатти-ҳаракатларингиз ўртасидаги бу қарама-қаршиликлар сабабини очиқ тушунтириб берсангиз. Сиз даҳрий бўла туриб ибодатга борасиз. Ҳурматли устоз, илтимос бу ҳолатингизни изоҳлаб берсангиз.\n– Аслида ташқи кўринишимиз туфайли ўта тақводор бўлиб кўринганимиз билан сиз ҳам, мен ҳам даҳрийларга ўхшаймиз, – Деплен шу ерда айрим таниқли сиёсий арбобларни масхаралаб, уларнинг баъзи хатти-ҳаракатларини Мольернинг Тартюфига ўхшатиб, ўткир пичинг билан тилга олиб ўтди.\n– Мен сиздан буни сўраётганим йўқ, – деди Бьяншен. – Сизнинг ибодатхонага келишингиз сабабини ва нима учун ибодат буюрганингизни билмоқчиман.\n– Хўп, азиз дўстим. Ҳозир менинг тўримдан гўрим яқин бўлиб турибди. Энди мен сизга ҳаётимни қандай бошлаганимни айтиб беришим мумкин, – деди Деплен.\nБьяншен бу буюк инсон билан бирга Парижнинг энг яроқсиз, чиркин “Тўрт шамолли” кўчасида турарди. Деплен Бьяншенга шу ердаги бир бинонинг еттинчи қаватида ёдгорликка ўхшаб қолган бир уйчани кўрсатди. Уйча яшилроқ рангда эди. Унга бориш учун бинонинг кўча эшигидан кириб, лента-пенталар билан ўраб-чирмаб ташланган зинапоялар орқали юқорига қараб кўтарила борилар ва охирида яна чўзилган йўлакдан юрилар эди. Бу йўлак кичкина деразалар дарчасидан тушиб турадиган хира ёруғда ўта диққинафас бўлиб, бу ердан ўтувчилар қоқилиб-суқилиб кетишарди. Бинонинг биринчи қаватида мебеллар билан савдо қилувчи киши яшарди, бошқа қаватларда эса эҳтиёж учун зарур бўлган ҳар хил ашқол-дашқоллар тиқилиб кетган эди. Деплен бирдан қўлини кўтариб:\n– Мен шу бинонинг ана ўша ерида икки йил яшаганман, – деди уйчани кўрсатиб.\n– Биламан, у ерда Артез ҳам яшаган эди. Ёшлигимда доимо бориб турардим, биз бу уйчани “Ўжар даҳолар яшайдиган катак” деб атардик. Кейин нима бўлди?\n– Сиз гувоҳ бўлган ўша ибодат ҳаётимда бўлиб ўтган баъзи бир воқеалар билан боғлиқдир. Ўша уйчада яшаган вақтимда ҳозир сиз айтган Артез ҳам яшарди. Ана қаранг, уйчада гул ўстирилган тувакча, унинг тепасида кийим-кечаклар ҳам осилиб турибди. Азизим Бьяншен! Мен Париждаги ҳаётимни худди шундай қийин бир шароитда бошлаган эдим. Бу жиҳатдан мени Парижда ҳаддан ташқари кўп азоб-уқубат ва қийинчиликларни бошдан кечирган киши дейиш мумкин. Ҳамма нарсани – очликни ҳам, яланғочликни ҳам, камбағалликни ҳам – хуллас, ҳамма-ҳаммасини кўрдим. Ўша “Қайсар даҳолар кулбаси” дея ном олган уйчада қаҳратон қиш кунлари совуқдан қотиб қолган бармоқларимни пуфлаб илитардим. Қишнинг қаҳратон кунларида оғзимдан чиққан ҳовур худди отларнинг бурнидан бурқсиб чиқадиган буғдай бошим узра кўтарилаётганини ҳам очиқ кўрардим. Бундай пайтларда, кимдан мадад олишингни ҳам билмайсан киши. Мен ёлғиз эдим. Ҳеч қандай ёрдам берадиган кишим бўлмаган. Китоб олишга ҳам, ўқувимга тўлаш учун ҳам пулим йўқ эди. Феъл-атворимдаги безовталик, асабийлик ва ҳадиксирашим туфайли бирорта дўст ҳам орттирмаганман. Бесаранжомлигим асосий сабаби йўқчилик ва ўқиш шароитим оғирлигидан эканлигини ҳеч ким тушунмасди. Ахир ҳаётнинг энг тубан ерида яшаб келардим, ундан чиқиб кетишни истардим. Айниқса, сизнинг олдингизда сиру асроримни яшириб юришга ҳожат бўлмаса керак. Гарчи узоқ йиллар қашшоқлик ботқоғида юрган бўлсам ҳам,турли қийинчиликка учраган бўлсам ҳам қалбимда доим барини енгиб, юксакликка интилиш ва инсоний орзу-истаклар туйғуси ҳукм сурарди. Мен оладиган арзимас ёрдам пулидан ташқари ота-онамдан ҳам, шаҳримдан ҳам бошқа бирор нарса кутишнинг иложи йўқ эди.Ўша вақтларда нонушта учун Пти-Лион кўчасидаги магазиндан қотган нон сотиб олиб (у янги нонлардан арзон турар эди), уни сутга бўктириб еб юрганлигимни айтишнинг ўзи сизни қаноатлантирса керак. Ресторанда икки кунда бир тушлик қилардим, у 16 суга (майда пул ҳисоби) тушарди.Шундай қилиб кундалик овқатимга 10 су сарфлардим. Шу аҳволда қандай қилиб кийим-бошимга эътибор беришим мумкин эди? Шунчалик оғир қийинчилик ва ранжу аламларни кечирганим устига яна баъзи бир ҳамкасаба дўстлар ботинкаларимнинг йиртиғи, қўлтиғи ости ажралиб кетган суюртикимга кўзлари тушганда риёкорона масхаралашлари-чи? Мен фақат сув ичардим ва Париж емакхоналарига ҳавас қилар эдим. Муколом Лотин мавзеидаги Цоппи емакхонаси мен учун гўё барча одамлар кира олиши мумкин бўлган ибодатхонага ўхшарди. Бир кун келиб, мен ҳам шу емакхонада бир пиёла қаймоқли қаҳва ичиб, бир жуфт домино ўйнаб кета олармикинман, деб ўйлардим. Мендаги муҳтожлик оқибатида келиб чиққан фидойилик шиддати ишлаган вақтларимда ҳам давом этди. Шунинг учун кейинчалик ҳам ўзим эгалламоқчи бўлган вазифага мууносиб бўлиш ва қадр-қиммат топиш учун иложи борича яхши, пухта билим олишга тиришдим. Пулни бир бурда нондан ҳам кўра кўпроқ чироқ ёғига ишлатардим. Тун бўйи ишлаганим учун кечаси билан ёритиб турадиган чироқ ёғлари харажатлари овқатларимга кетадиган чиқимлардан қимматга тушарди. Бу узоқ ва ҳаловатсиз, ўзинг билан яккама-якка шафқатсиз жанг қилиш эди. Бирор киши менга ачиниб қарамасди. Ахир, дўстларинг бўлиши учун пулдор бўлишинг, ёш тенгқурлар билан танишиб, улар билан улфатчилик қилишинг, улар қаерга борсалар сен ҳам ўша ерга боришинг керак бўларди. Менда эса буларнинг ҳеч бири йўқ эди. Парижда эса бундай йўқчиликка парво ҳам қилишмасди. Бировларга қандай муҳтожликда ўқиганларимни гапираётганимда беморлар касали ҳақида сўзлагандек, томоғимга бир нарса тиқилиб, асабий бир оғир аҳволга тушиб қолавераман. Кейинчалик ҳеч қачон ҳеч қандай муҳтожлик кўрмаган баъзи бир давлатмандлар билан учрашишга тўғри келган вақтларда ўша галварслар менга қараб: “Нега қарзга кирдингиз? Нега ўзингизни шунча мажбуриятли қарзга ботирдингиз?”– дея ахмоқона саволлар беришади. Шунда улар кўз олдимда гўё одамлар очдан ўлаётганини кўриб: “Нега улар юмшоқ нон сотиб олмаяптилар”, – деган маликага ўхшаб кетардилар.\nОперация учун ҳаддан ташқари кўп пул олаётганимни гапираётган ўшандай давлатмандлардан бирортасини сўққабош, икки қўлидан бошқа ҳеч нарсаси йўқ, якка-ёлғиз, пулсиз, дўстсиз, Париж кўчаларида бурда нонга зор бўлиб юрганда бир кўрсам эди. Шундай вақтларда нима қила олган бўлардилар? Қаёқдан овқат излаб топардилар? Сиз Бьяншен, асабийлашиб, ишда қаттиққўлик қилган вақтларимни кўргансиз. Ёшлигимда юқори табақадагилар орасида ҳар қадамда худбинлик, беписандлик муносабатларини кўравериб, кўп азоб-уқубатлар чекканлигим учун аламзада бўлиб қолгандим. Шон-шарафга эришгунимча улар менга қанчалик кўп туҳмат, иғво ва ичиқораликлар қилишганини эслайман. Баъзи бировлар Парижда яқин орада мансабга минишингизни сезишлари биланоқ сизни ерга ағдариб ташлашга ҳаракат қиладилар, йиқилиб бошингизни ёриб олишингиз учун минган отингиз айилини бўшатиб қўядилар, учинчилари эса отингиз оёғидаги тақаларни синдириб, майдалаб ташлайди, тўртинчиси қамчинингизни ўғирлайди, энг ҳалол ҳисобланганлари эса қўлидаги тўппончаларини кўкрагингизга тираб, сизни отмоқчи бўладилар. Болаларим! Сизларда истеъдод бор. Сизлар яқин келажакда ўзларидан ўтиб кетаётган қобилиятли инсоларни кўрган ўртамиёна одамлар бир-бири билан қандай шафқатсиз ва тинимсиз кураш олиб боришларига гувоҳи бўласизлар. Агар кечқурун йигирма беш тийинлик қимор ўйнаган бўлсангиз, эртасигаёқ сизни қиморбоз деб айблай бошлайдилар ва энг яқин дўстларингиз сизни йигирма беш минг франк пул ютқазибди, деб гап тарқатади. Бошингиз оғриб қолса, ақлдан озаяпти дейишади. Оғзингиздан тасодифан бирор ножўя сўз чиқиб кетишини эшитишлари биланоқ, мана энди, сизни ҳеч бир киши билан чиқиша олмайдиган одамлар қаторига қўшиб қўядилар. Агар сиз бундай майдакаш одамлар тўдаси билан кураш олиб боришда қатъийлик ва жиддийлик кўрсатсангиз яқин дўстларингиз ҳам сизни ўзидан бошқа бировни ёқтирмайди, ўзгаларга хўжайинчилик қилиб, ҳукмрон бўлиб олмоқчи, деб иғво қилишади. Хуллас, улар фазилатларингизни нуқсонга, иллатга йўядиларки, энг яхши эзгу ниятларингиз ҳам жинояткорона бир иш бўлиб кўринади. Бирор одам касалини тузатсангиз, уни ўлдириб қўйди дейишади. Бемор анча яхшиланиб, тетик ҳолига келган бўлса, барбир ҳадемай ўлади, оқибати ёмон бўлиб, бунинг учун у жавоб беради дейишади. Агар қоқилсангиз, ағдарилиб тушди, деган маломатга қоласиз. Хуллас, азиз дўстим! Буларнинг ҳаммасини кўравериб, худодан кўра одамларга ишонмайдиган бўлиб қолдим. Сиз ахир ичимда одамлар ноўрин айблаётган Деплендан ташқари яна бунга томомила қарама-қарши бўлган бошқа бир Деплен ҳам мавжудлигини яхши биласиз-ку. Майли, биз бу ифлос ишларни ковлаб ўтирмай қўя қолайлик.\nШундай қилиб, шу уйда яшардим. Бир пулсиз аҳволда имтиҳонга тайёрланиб ўтирардим. Биласизми бундай вақтларда ниҳоятда қийналиб кетганимдан аскарликка кетганим яхши эмасми, деган қарорга ҳам келиб қолардим. Менда ахир биргина умид қолганди: у ҳам бўлса туғилган шаҳримдан, Париж ҳаётидан мутлақо бехабар жияним ўттиз франкка мазза қилиб парранда гўшти еб, ўқиб юрибди деган қишлоқи холам жўнатган кийим-кечаклар солинган чемоданни келишини кутаётган эдим. Университетдалик вақтимда чемоданни олиб келишгану ҳаққига қирқ франк тўланиши керак бўлгани учун бу пулни эшик қоровули, бино пастидаги зинапоялар бурчагидаги бир тор хоначада ишлаб ўтирадиган этикдўз немис тўлаб, чемоданни олиб қолган. Қандай қилиб, шу қирқ франкни топиб, чемоданни қайтариб олсам экан деб Фосье-Сен Жермен де При кўчаси ва медицина факультети биноси атрофида бошим қотиб айланиб юрдим. (Ахир, қарзни кийим-кечакларни сотиб бўлса ҳам тўлаш мумкин эди-ку). Шунда ишбилармонликда уқувсизлигимни, ёлғиз қисматим жарроҳликда эканини сездим. Дўстим, соф қалб эгалари бўлган истеъдодли инсонлар юқори доирадаги кишилар орасида ишлаганларида кундалик ҳаётда дуч келадиган баъзи бир майдакаш одамларга хос устомон, учар бўлиб яшай олмас эканлар. Бундай даҳолар учун энг муҳими яшаш учун қулай фурсатнинг келиши экан. Фурсат келганда улар қидирилиб ўтирмай, ўзлари тўсатдан пайдо бўлиб қолар экан!\nУйга кечқурун жуда кеч қайтдим. Сен-фруалик Буржуа исмли мешкобчи қўшним ҳам менга ўхшаб кеч қайтган экан. Биз ёнма-ён хоналарда яшаб, бир-биримизга жуда яқин бўлиб кетган эдик. У менга уйнинг хўжайини ижара ҳақини уч марта тўламаганим учун уйдан чиқариб юбормоқчи бўлаётганини айтди. Эртасига бу ердан кетиш ташвиши остида қолдим. Шу тунни ҳаётимдаги энг оғир азоб-уқубат билан ўтказдим. Худди ақлдан озган кишилар мияларига келган бир саволни ҳадеб такрорлайверганига ўхшаб, мен ҳам кўз ёшларимни оқизиб, шу арзимас ашқол-дашқолларни, китобларимни ташиб чиқариш учун ҳаммолни қаердан топаман, эшик қоровули ва ҳаммолга тўлайдиган пулни қаердан оламан, деган саволлардан қутулолмадим. Борар жойим йўқлигини ўйлаб, охири ухлаб қолибман. Муҳтожнинг ҳам шериги бўларкан шекилли, бир самовий ширин туш кўрибман. Унда эрталаб қотган нонни сутга бўктириб, нонушта қилаётганимда Буржуа ёнимга келди.\n– Жаноб талаба, – деди у менга қараб соф аверянча талаффузда йўғон овоз билан – мен кўчада қолган бир етимча, ота-онамни ҳам билмайман. Сен-Флуруско етимхонасида ўсдим, топган-тутганларим билан уйланиб ҳам бўлмайди. Сизнинг ҳам қариндош-уруғларингиз камга ўхшайди. Мени сизга айтмоқчи бўлганим, бинонинг пастида соатига икки су бериб, ижарага олган қўл аравам ётибди. Бизнинг бор лаш-лушларимиз унга сиғиши мумкин. Мудомики, хўжайин бизни уйдан чиқариб юборар экан, хоҳласангиз биргалашиб ўзимизга бир бошпана изласак, ахир бу ер ҳам қишда жаннат эмас-ку!\n– Тушунаман, дўстим Буржуа. Гап унда змас. Бу ерда муаммо шундаки, пастда менинг ўн люк пулим ва кийим-кечакларим солинган чамадоним ётибди. Ўша пулимни олсам, қоровул ҳақини ҳам, уй ҳақини ҳам тўлардим. Лекин ҳозир уларни олиш учун ёнимда беш франк ҳам йўқ, – дедим аҳволимни тушунтириб.\n– Майли, хафа бўлманг, кийим-кечакларингиз ўзингизга қолаверсин. Менда тўлашга беш-тўрт танга топилиб қолар, – деди у менга эскирган чарм ҳамёнчасини кулимсираб кўрсатиб.\nБуржуа уй ижараси ҳақини ҳам, эшик қоровулига қирқ франк қарзимни ҳам тўлади. Шундан кейин ашқол-дашқолларимиз ва кийим-кечакларим солинган чемоданни ортиб, қаерда ижарабоп уй бор экан, деб аравачани кўчама-кўча судраб юрдик, мен баъзи бўш уйларни текшириб чиқдим, лекин ҳақи биз учун тўғри келмади. Кун яримлаб қолган бўлса ҳам, Лотин квартали атрофида зўр бериб, ҳамон бошпана излаб, овора бўлиб юрардик. Буржуа менга вино дўкончаси олдида бир тамадди қилиб олсак, деди. Аравачани эшик олдида қолдириб, тамадди қилдик. Кечга яқин Роган кўчасининг Коммерческий проездида жойлашган бир бинонинг энг тепасида бир-бирларини зинапоялар ажратиб турадиган болахонаси бор икки хоналик уй топиб, жойлашдик. Энди мен ҳам, камтарона дўстим ҳам бошпанага эга бўлдик, лекин уй ижараси учун бир йилига олтмиш франк тўлаш ҳаққи биродаримнинг бўйнига тушди. Биргалашиб овқатланардик. Буржуа кунига эллик су пул ишларди. Унинг юзтача экюси бор эди. У шу пулга яқинда кўпдан ўзи орзу қилиб юрган ниятини амалга ошириб, от билан бўчка сотиб олмоқчи эди.Бироқ менинг қандай ҳаёт кечирганлигим ва ҳозирги аҳволимни фаҳм-фаросат ва зийраклик билан тушуниб олгач, ўша кундан буён орзу қилиб юрган от билан бўчка сотиб олиш ниятидан воз кечганлигини ўйласам кўнглим бузилиб, кўзимга ёш келади. Буржуа йигирма йил мешкобчилик қилиб, сув ташиди ва ўша юз экю пулини ҳам менинг келажагим учун сарфлади.\nШу ерга келганда Деплен Бьяншен қўлини қаттиқ қисиб қўйди.\n– У менга ўша пулларни имтиҳонларга тайёрланишим учун зарурлигини билганлигидан кейин берган эди! Дўстим, бу инсон менинг ҳаётда оладиган ўрнимни, менинг ақлий эҳтиёжларим ўз эҳтиёжларига қараганда муҳимроқ эканлигини тушунган эди. У менга ғамхўрлик қилар ва мени ўғлим деб атарди. Китоб сотиб олишим учун пул берарди, баъзи вақтларда аста келиб қандай ишлаб ўтирганимни кузатарди. Бора-бора менга отамдай қарай бошлади, илож тополмаганимдан еб ўтирган ночор луқмаларимни кўриб, тўйимли ва сифатли овқатланишимга ҳам имконият ярата бошлади. Унинг юзи ўрта асрдаги шаҳар кишилари қиёфасига ўхшаб кетар, лаблари қалин эди, рассом бўлса, уни худди Ликурганинг расмига ўхшатиб чизса бўлар эди. Бечора гўё қалбида тўлиб-тошиб ётган меҳру шафқатларини кимга инъом этишни билмагандай юрарди. Ҳаётидаги биргина овунчоғи бўлиб қолган нарса кучукчаси эди. Буржуа ўзи ўлмасдан бурунроқ кучукчаси ўлиб қолса, ибодатхоналарда унинг руҳига тиловат қилишга рухсат беришармикин? – деб тинимсиз сўраб юрди. Айтишига қараганда, кучуги Буржуа билан ўн икки йил давомида ўзи билан доимо бирга бориб ибодатхонада ибодат қилган. Попнинг ваъзларини диққат билан тинглаган, сира овоз чиқармай, бир марта ҳам ҳурмагани учун ҳақиқий христиан бўлган экан. Бу инсон ёлғиз ғариблигимни ҳам, кечирган азоб-уқубатларимни ҳам кўриб юриб мени тушуна бошлади, бутун қалб қўрини менга бағишлади. Бора-бора меҳрибон бир ота, ягона ғамхўр валинеъматимга айлана борди.\nХуллас, у ёрдамга муҳтож бўлиб қолганлар учун ҳар доим мурувват кўрсатиш йўлини топа оладиган олийжаноб бир инсон эди.Мен билан учрашган вақтларида чинакам сахий кишилардай виқор билан боқар ва ғам-ташвишини сездирмай эркин юрарди. Соғлиғимни, яхши кийинишимни кўрганда фахрланар, хурсандчиликдан боши кўкка етарди. Буржуа кечалари мени айтган вақтимда уйғотар, чироғларимни артиб-суртар, зинапояларни тозалаб чиқарди, у менинг ҳам отахоним, ҳам хизматкорим эди, у тозалик борасида баъзан хизматчи оқсоч инглиз аёллари билан ҳам баҳсга киришарди. Уйда бутун хўжалик ва рўзғор ишларимиз бўйнида эди. Ўтинларни худди Филопендай1 ёрарди. Ҳамма юмушларни ўзига муносиб равишда\nхотиржамлик билан фахрланиб қиларди. Отель-Дье клиникасига амалиётчи-ёрдамчи бўлиб ўтганимда клиника олдида яшашим зарур бўлиб, Буржуадан бошқа туришимга тўғри келди. Шунда у маъюс бўлиб қолди. Лекин кейинчалик диссертациям сарф-харажатлари учун пул йиғиб беришни ўйлаб, анча тинчлана бошлади ва бўш вақтларингда хабар олиб тургин, деб илтимос қилди. Буржуа мен билан фахрланарди. Ўзим учун ҳам, ўзи учун ҳам мени авайлаб-асрарди. Агар диссертациямни кўрсангиз Буржуага бағишланганига гувоҳ бўласиз. Касалхонада ассисент-амалиётчи бўлиб юрганимнинг охирги йилларида бу муҳтарам авериялик киши олдидаги ўз бурчимни адо этиш – унга от билан бўчка олиб бериш учун етарли маблағ ҳам йиғилиб қолган эди. Унга от ва бўчка олиб берганимни кўриб, бекор пул сарф қилибсиз-да, деб мендан жуда ранжиди. Лекин, шунга қарамасдан, барибир хурсанд бўлганлиги сезилди. Ахир бу кўнглидаги эзгу орзуси эди. Шунинг учун сўнгги марта от билан бўчкага қараб, ҳижолат қилдингиз-да, овора бўлиб юрмасангиз бўларди. Аммо қандай ажойиб бўчка! От ҳам зўр! Худди овериянликлар2 отига ўхшаб жуда бақувват экан, – деди кулимсираб оқаётган кўз ёшларини артиб. Унинг бошқа ерда ҳеч қачон бундай таъсирли аҳволда кўрмаган эдим. Буржуа қаршилигимга қарамай, ҳў ана хонамда сиз кўриб турган – кумуш ранглар билан зийнатланган жарроҳлик асбоблари солинган ўша ғилофни олиб берган, менинг учун эса бундан бошқа бебаҳо совға йўқ, у биринчи ютуқларимдан ниҳоятда қувонган эди, лекин, шунга қарамасдан ундан бирор марта ҳам уни мен одам қилдим қабилида сўз эшитмадим. Ахир, у бўлмаганда қашшоқликда адойи тамом бўлар эдим-ку! Ҳа, бечора, у мени деб ҳаётини қурбон қилди, кечалар\nМашғулотим пайтларида зарур бўладиган қаҳва сотиб олиб берарди, кейин билсам ўзи фақат нонга саримсоқпиёз суртиб еб кун кўрар экан.\nКейин касал бўлиб ётиб қолди, шунда тунлари ёнида бўлдим, уни даволаб ҳаётини сақлаб қола олдим. Бироқ орадан икки йил ўтиб, касал яна қайталанди ва шу вақтларда тиббиётда мавжуд бўлган барча имконият ва воситаларни қўллаб даволаш чораларини кўришимга қарамай вафот қилди. Ҳатто бирорта қиролга ҳам Буржуага эътибор кўрсатадигандай қарамаган эдим.\nҲа, Бьяншен! Унинг ҳаётини сақлаб қолиш учун қўлимдан келган барча чораларни ишга солиб кўрдим. Ўзи қилган саховатли яхшиликлар самарасини ўз кўзи билан кўриб қолишни истардим, ҳамма истакларини бажо келтиришни хоҳлардим. Ҳаётимда такрорланмас из қолдирган яхшиликлари учун унга нисбатан ҳанузгача юрагимда ёниб ётган оловни бир оз бўлса ҳам совутмоқчи бўлган эдим, юрагимдаги миннатдорлик ҳис-туйғуларимни охиригача адо этмоқчи бўлган эдим. Отамдек қадрдоним Буржуа қўлимда жон берди, – деди бир оз ҳаяжонланган ҳолда тўхтаб Деплен. – Васиятномасига кўра барча мероси менда қолди, васиятномани расмийлаштирган идора Буржуа билан Роган кўчасидаги уйга кўчиб келган вақтимиздан эътиборан қайд қилибди. Буржуа ҳақиқий имон-эътиқодга эга бўлган инсон тимсоли эди.\nУ ибодатхонани худди ўз хонадонидай севар эди. Гарчи ўта тақводор католикчи бўлса ҳам бирор марта даҳрийлигимни юзимга солмади. Касали зўрая бошлагандан кейин мендан: “Сиз ибодатхона учун қўлингиздан келган ёрдамингизни аяманг”, – деб илтимос қилди. Сўнг ҳар куни ибодатхонага бориб унинг соғлиғини яхшилашни худодан илтижо қилиб сўраб юрдим. У ҳаётимда етарли тоат-ибодат қилолмадим, шунинг учун вафотимдан кейин охиратдаги қисматимдан қўрқаман, – дер эди. Бечора! Эртадан кечгача тинимсиз тер тўкарди. Агар жаннат борлиги рост бўлса, у ерга бориш учун ундан бошқа муносиб одам топилмаса керак.\nБуржуа ибодатхонага охирги маротаба бегуноҳ бўлиб келди (ахир у ҳақиқатан ҳам гуноҳсиз эди). Вафоти ҳам ҳаётига муносиб тарзда якун топди, тобути ёнида биргина одам борди, у ҳам бўлса ўзим эдим. Ягона валинеъматим бўлган Буржуани кўмиб қайтгач, қандай қилиб, қайси йўллар орқали менга қилган барча яхшиликларини қайтарсам экан, деб ўйлай бошладим. Оиласи, дўстлари, бола-чақаси йўқ, лекин динга эътиқодли, тақводор бир инсон эди (буларни мен муҳокама қилишга ҳақлиманми ўзи?). Кунлардан бир кун секин (тағин қилган яхшиликларим учун устимга мажбурият юклаяпти, деб ўйламасин деган маънода) марҳумлар учун ибодатхонада қилинадиган амаллар ҳақида гапирган эди. Шунинг учун биринчи имконият бўлиши биланоқ Сульпиция ибодатхонасига бориб, ҳар йили тўрт маротаба руҳига тиловат туширишларини буюриб, ҳақларини бериб қайтаман. Хотираси олдида қиладиган ягона хизматим художўй Буржуа истакларини бажо келтириш эди. Ҳа, йилига тўрт маротаба: баҳорда, ёзда, кузда, қишда белгиланган вақтда ибодатхонага бориб, у ерда: “Эй худо, одамлар ўлгач сенинг масканингга борадиган тақводор одамлар орасида Буржуани ҳам мавжудлигини унутма, бечора дучор бўлган азобларидан қутилиши ва тезроқ жаннатга йўл олиши учун кўмагингни дариғ тутма, барча қийноқларингни менга бергин”, – деб илтижо қилардим.\nХудо холис, У раҳмдил! Бордию худо менга Буржуа эътиқодидай бир эътиқод ато этгудай бўлса, бутун бойлигимни унинг йўлига сарфлаган бўлардим.\nБьяншен Депленнинг охирги касалини даволаб турар экан, энди машҳур жарроҳ даҳрий бўлган-бўлмаганини тасдиқлашни ўйламас эди. Ахир, пештоқига зийнатланган ҳарфлар билан “Ватан буюк одамларидан миннатдордир” каби шиор битилган буюк илм қасри дарвозаси очилмай турган бир пайтда уни очиб, унга йўл кўрсатиб берган овериялик саховатпеша тақводорлар руҳига ибодат қилишнинг ўзиёқ қанчалар катта қувонч ҳисобланар эди.\nПариж 1836 йил, январь\nРус тилидан Шерали Турдиев таржимаси\nРукнларОноре де Балзак (1799-1850; Франция)\n← Аввалги Аввалги Баҳодир Қобул. Эна шамол (қисса)\nКейинги → Кейинги: Агата Кристи. Шоҳида (ҳикоя)


ЙҲХББ Ўзбекистонда автомобиль рақамлари алмаштирилишини инкор қилди- Kruz.uz\nЙҲХББ Ўзбекистонда автомобиль рақамлари алмаштирилишини инкор қилди\n10:08, 21.04.2018 975 0 Жамият\nЎзбекистон ИИВ Йўл ҳаракат хавфсизлиги бош бошқармаси автомобилларнинг давлат рақамларини алмаштириш режалаштирилаётгани ҳақидаги хабарларни инкор қилди. Бу ҳақда «Газета.uz» хабар бермоқда, дея ёзмоқда "daryo.uz"\nОлдинроқ Ўзбекистонда амалдаги давлат рақамларини халқаро намунадаги рақамларга алмаштиришни кўзда тутувчи транспорт воситаларини ҳисобга қўйиш тизими жорий этилиши хабар қилинган эди. Бу Ўзбекистон Президентининг «Инвестицион лойиҳаларни амалга ошириш ва идоравий ахборот тизимлари жадал интеграциялашувининг ташкилий чора-тадбирлари тўғрисида»ги қарорида кўзда тутилган.\n«Республика ҳудудида транспорт воситаларини ҳисобга қўйиш тизимини яратиш ва бу соҳага ахборот-коммуникацион технологияларни жорий этиш бўйича босқичма-босқич иш олиб борилмоқда. Президент қарорида эса фақатгина замонавий транспорт воситаларини ҳисобга қўйиш тизимини яратиш ҳақида сўз боради», — дейилади ЙҲХББнинг «Газета.uz»га берган изоҳида.\nТаъкидланишича, Вазирлар Маҳкамасининг 2007 йил 27 июндаги қарори асосида амал қилиб келаётган автомобиль давлат рақамлари «халқаро талаб ва стандартларга мос келади».


Ўтган уламолар ҳаётида илмнинг ўрни (биринчи мақола) | Azon.uz - Ахборот-таҳлилий портал\n1197 22:00 16.10.2019\nБиринчи тадқиқот: Имом Бухорий ҳаётида илмнинг ўрни.\nАбу Абдуллоҳ Муҳаммад ибн Исмоил ибн Иброҳим ибн Муғира ибн Бардизба ҳижрий 194 йил Бухоро шаҳрида таваллуд топади. Бобоси Муғира ибн Бардизба Бухоро ҳокими Ямон Жуъфий қўлида мусулмон бўлган эди.\nИмом Бухорий болалик пайтларида отаси вафот этади, акаси билан онаси қарамоғида қолади. Онаси фарзандига гўзал тарбия бериб, уммат корига ярайдиган, пайғамбар суннатини кўтарадиган йигит қилиб улғайтирди.\nБолалигида имомнинг кўзи кўрмай қолади. Солиҳа онанинг дуолари Аллоҳга етди: тушида Иброҳим алайҳиссалом ўғлининг кўзи қайтишини хабар қилади (Ибн Хажар “Фатхул борий”).\nАллоҳ Таоло имомга кўз билан бирга кучли зеҳн-у заковат ҳам ҳадя қилган эди. Эшитган дарсини ёдлаб олади, ўн ёшида ҳофизи Қуръон бўлади.\nМуҳаммад ибн Абу Хотим айтади: “Абу Абдуллоҳга “Бошланғич таълим қандай бўлган?” дедим. У “Ҳадис ёдлаш менга илҳом қилинган эди”, деди, “Ёшингиз нечада эди?” дедим, “Ўн ёки ундан кичик эди, деди. Дохилий ва бошқалардан ҳадис эшита бошладим. Бир куни Дохилий “Суфён Абу Зубайрдан, у Иброҳимдан...” деб ривоят қилди, мен “Абу Зубайр Иброҳимдан ривоят қилмаган” дедим, у мени жеркиб ташлади. “Асл нусхани бир кўриб қўйсангиз”, дедим. У ичкарига кириб асл нусхани кўриб чиқди ва “Эй, йигит, ўзи қанақа бўлади?” деди, мен “Зубайр ибн Адий Иброҳимдан”, дедим. Мендан қаламимни олиб тўғрилаб қўйди ва “Тўғри гапирдинг”, деди, Бухорийга “Ўшанда ёшингиз нечада эди”, дейишганида, у “Ўн бир ёш эдим”, деди” (Хатиб Бағдодий “Тариху Бағдод”).\nБухоро ўша пайтларда илм марказларидан бири эди. Бухорий ўн олтига кирмасдан ибн Муборак ва Вакеънинг китобларини, минглаб ҳадисларни ёд олганди.\nЎн олти ёшида акаси Аҳмад ва онаси билан хаж сафарига отланади. Режага кўра, Аҳмад онаси билан хаж амалларини адо этгандан сўнг Бухорога қайтиши, Муҳаммад эса ўша ерда қолиб таълим олиши керак эди. Шу тариқа Бухорий Макка ва Мадинада таҳсил олди, сўнгра бошқа шаҳарларга “илм риҳлалари” қилди. Қаерда олим бўлса, Бухорий ўша ерда эди.\nБухорий замонида ҳозирги тезюрар уловлар бўлмаган, лекин илмга ташна талаба сафардан эринмади. Пиёда ёки уловда шаҳарма шаҳар юриб, ҳадис эшитди. Бағдод, Восит, Басра, Куфа, Дамашқ, Асқалон, Хуросон, Балх, Нисобур, Марв, Ҳирот, Мисрга бир неча марта бориб келди, гоҳида битта ҳадис эшитиш учун узоқ сафарларга чиқарди.\nБухорий раҳимаҳуллоҳ жуда қобилиятли эди, унинг дарс шериги Хошид ибн Исмоил айтади: “Абу Абдуллоҳ Бухорий биз билан бирга Басра шайхларининг дарсига қатнарди. Биз дарсни ёзардик, у ёзмасди. Биз ёзмаётгани учун эътироз қилдик. У бизга: “Роса жонга тегдиларинг, қани ёзганларингни кўрсатинглар-чи”, деди. Ёзганларимизга қарасак, ўн беш минг ҳадис экан. Бухорий ҳаммасини ёддан айтиб берди, ҳатто хатоларимизни тўғрилаб олдик. Сўнгра у: “Мени умрини бекорга ўтказаяпти”, деб ўйлаяпсизларми?!” деди. Шунда ҳеч кимдан ундан ўта олмаслигини билдик” (Ибн Хажар “Фатхул борий”).\nИмом Бухорий айтади: “Шом, Мисрга икки марта, Басрага тўрт марта бордим, Хижозда олти йил яшадим. Куфа ва Бағдодга неча марта борганимни эслай олмайман” (Ибн Хажар, “Фатхул борий”).\nИмом Бухорийнинг машҳур устозлари: Аҳмад ибн Ханбал, Яҳё ибн Маъин, Исҳоқ ибн Роҳавайҳ, Али ибн Мадиний, Қутайба ибн Саъид, Абу Бакр ибн Абу Шайба, Абу Хотим Розий ва бошқалар (Ибн Хажар “Фатхул борий”).\nЗеҳни ўткир, хотираси кучли Бухорий минглаб шайхларнинг илмини ўзлаштирди, ровийлар аҳволини ва ҳадиснинг саҳиҳ ёки заифлигини ажрата олгани учун йигирмага кирмасдан китоб ёза бошлади. “Ал-Адаб ал-Муфрад”, ровийлар ҳақида “Тарихул кабир” ва “Тарихус сағир”, “Халқу афъалул ибад”, “Рафъул ядайни фис солаҳ”, “Ал-Куна” каби китоблар Бухорийнинг бетакрор асарлари сирасига киради.\nИмом Бухорийнинг энг машҳур асари “Ал-Жомеъус саҳиҳ” дир. Уни “Саҳиҳиул Бухорий” ҳам дейишади. Муаллиф китоби ҳақида шундай дейди: “Бу китобга бирор ҳадис киритишдан олдин икки ракат намоз ўқирдим, Аллоҳга истихора қилардим, саҳиҳлигига тўлиқ ишонч ҳосил қилмагунча киритмасдим” (Ибн Хажар “Фатхул борий”).\nИмом Бухорийдан олдин ҳеч ким фақат саҳиҳ ҳадис тўпланган китоб ёзмаган эди. Муаллиф айтади: “Исҳоқ ибн Роҳавайҳ ҳузурида эдим, у киши “Фақат саҳиҳ ҳадис бўлган бир китоб таълиф қилсаларингиз-чи”, деди. Шу қалбимга ўрнашиб қолди”. Ўн олти йил энг ишончли ҳадисларни саралаб “саҳиҳ”ларини ёзди, туш кўрди, тушида қўлларида елпиғич билан расулуллоҳни елпиётган эканлар. Таъбирчилардан сўраганларида “Сиз расулуллоҳдан ёлғонни ҳайдайсиз”, деди (Суютий “Тадрибур ровий”).\nБухорий раҳимаҳуллоҳ “саҳиҳ”ларини Масжидул харомда ёзган, лекин дарҳол нашр қилмади. У киши узоқ муддат мулоҳаза қилиб юрди. Китоб 600.000 ҳадисдан танлаб олинган 7275 ҳадисни ўз ичига олади.\nИмом Аҳмад ибн Ханбал, Яҳё ибн Маъин, Али ибн Мадиний каби олимлар “Саҳиҳул Бухорий”ни гўзал санади. Ундаги ҳадислар саҳиҳлигига гувоҳлик берди. Сўнгра уммат бу китобни қабул қилди, Қуръондан кейинги энг ишончли манба деб тан олди (Ибн Хажар “Фатхул борий”).\nУламолар имом Бухорийга кўп мақтовлар айтишган, “Амирул муминин фил ҳадис” деб улуғлашган. Ибн Хузайма у зот ҳақида шундай дейди: “Осмон остида Муҳаммад ибн Исмоилдан кўра ҳадис илмини яхши билувчи йўқдир”, Яҳё ибн Жаъфар айтади: “Умримдан Муҳаммад ибн Исмоилга бериш имконияти бўлганда берардим, чунки менинг ўлимим бир кишининг ўлими, унинг ўлими илмнинг кетишидир” (Абул Хажжож Миззий, “Таҳзибул камол”).\nҚутайба ибн Саид айтади: “Зоҳидлар, обидлар, фақиҳлар билан бирга юрдим, лекин Муҳаммад ибн Исмоилдек одам кўрмадим. У киши ўз замонасида саҳобалар давридаги Умардек мақомдадир”.\nАбу Ийсо Термизий: “Ироқда ҳам, Хуросонда ҳам тарихни ва ҳадис иллатларини, санадларини имом Бухорийдек яхши билувчи одам кўрмадим”.\nМуслим ибн Хажжож устози Бухорийнинг пешонасидан ўпиб шундай деди: “Эй, устозлар устози, рухсат беринг, оёғингиздан ўпай, сиз муҳаддислар саййиди ва ҳадис иллатларининг табибисиз” (Ибн Касир “Ал-Бидая ван ниҳая”).\nИмом Бухорийга ҳасад қилувчи, қалбида адоват сақловчи кишилар топилган. Нишопурга борганда Бухорийни шаҳар ҳокимига ёмонлаб, туҳматлар қилишади, натажада у ердан она юртлари Бухорога қайтишга мажбур бўлади. Бухороликлар олимни шаҳар ташқарисига чиқиб, саф тортиб катта тантана билан кутиб олди.\nБухоро амири Холид ибн Аҳмад Бухорийдан саройига келиб дарс беришини талаб қилади. Имом хабарчига шундай дейди: “Ҳокимга айтинг, мен илмни хор қилиб султонлар эшигига бормайман, агар хоҳласа, ўзи келиб ҳадис эшитсин, агар унга ёқмаётган бўлсам, менга дарс беришни тақиқлаб қўйсин, қиёматда илмни яширмаганимга ҳужжат бўлади” (Абул Хажжож Миззий, “Таҳзибул камол”).\nЭсипаст ҳоким Бухорийга тазйиқ ўтказа бошлайди. Мижғов домлаларни унга қарши гиж-гижлайди. Натижада буюк муҳаддис Бухородан чиқиб, Самарқандга боради. Самарқандга яқин Хартанг қишлоғига келганларида вафот этади. Ўшанда Ҳижрий 256, мелодий 870 йил эди.\nАллоҳ раҳматига олсин ва бу умматдан яна Бухорийлар чиқишини насиб қилсин!\nМақолалар Ислом ва олам Уламолар\n223 21:00 05.03.2021\n2018 16:30 01.03.2021\n1501 08:00 24.02.2021\n887 08:00 23.02.2021


Қосемий: Стокгольмдаги сиёсий маслаҳатлашувлар яманликларнинг ўзаро келишувини кўзлайди - Parstoday\nҚосемий: Стокгольмдаги сиёсий маслаҳатлашувлар яманликларнинг ўзаро келишувини кўзлайди\nдекабр 09, 2018 19:30 Asia/Tashkent\nЭрон ислом жумҳурияти Яман бўҳрони бошланганидан буён, яманликларнинг ўзаро музокара ўтказишларини ва бегоналарнинг ушбу музокарада аралашмаслигини таъкидлаб келган\nЭрон ташқи ишлар вазирлиги матбуот котиби якшанба куни айрим хориж оммавий ахборот воситалари томонидан Эрон ислом жумҳурияти Стокгольмда Яман сулҳи бўйича музокарада Эрон делегациясининг иштирок этишини таклиф этганлигига оид даволарга муносабат билдириб шундай айтдики, Стокгольмдаги маслаҳатлашувлар яманликларнинг ўзаро келишувига биноан ўтиши кўзда тутилган.\nИрна ахборот агентлиги тарқатган хабарга кўра, Баҳром Қосемийнинг таъкидлашича, Эрон ислом жумҳурияти Яман бўҳрони бошланганидан буён, яманликларнинг ўзаро музокара ўтказишларини ва бегоналарнинг ушбу музокарада аралашмаслигини таъкидлаб келган.\nЭрон ҳар доим, БМТнинг Яман бўҳронини ҳал этишда сиёсий ечимни топиш йўлидаги ҳаракатларини қўллаб келган. Эрон ташқи ишлар вазирлиги матбуот котибининг қўшимча қилишича, ушбу ёндашув ва Эроннинг позицияси айни пайтда муҳокама этилмоқда.\nАммо, АҚШ тарафкашлик сиёсатини юритиб, бузғунчилик ва номутаносиб ҳаракатларни ҳамда Яман халқига қарши инсониятга қарши вайронкорлик урушини бошлашга рухсат берди.\nШунингдек, молиявий ва қурол-яроқ ҳамда сиёсий жиҳатдан тажовузкорларни ҳимоя қилишни ўзига вазифа қилиб олган. Яман сулҳи бўйича музокараларнинг тўртинчи босқичи 6 декабр куни яманликлар иштироки билан ва БМТнинг Яман ишлари бўйича махсус вакили Мартин Грифитс ҳамроҳлигида Швециянинг Стокгольм шаҳрида ўз ишини бошлади.\nЎзбекистон Стокҳолмдаги террорчи Раҳмат Оқилов ҳақида расман маълумот берди\nОстонада Сурия тинчлиги бўйича музокараларнинг янги босқичи бошланди\nТолибон сохта музокарачиларни қўлга олди


25 июль, 2020, 20:22\nТожикистон БАА термаси билан ҳам ўйин ўтказади.\nЯқинда Sports.uz сайти орқали ён қўшнимиз – Тожикистон миллий терма жамоасининг бир ҳафталик машғулот бошлагани ҳақида хабар бергандик. Охирги пайтларда эса тожик футболига бўлган эътиборимиз ортгани ҳам ҳақиқатга тўғри келади. Биринчидан, терма жамоасини ҳамюртимиз Усмон Тошев бошқармоқда, иккинчидан эса сентябрь ойининг дастлабки кунларида Тожикистон Тошкентда Ўзбекистон билан ўйнайди.\nЎзингиз яхши тушуниб турганингиздек, тожикистонликлар Усмон Тошев бошқарувида машғулотларга киришишгани бежиз эмас. Тўғри, октябрь ойида расмий учрашувлар ўтказилади ва асосий эътибор ЖЧ саралашларига қаратилган. Лекин олдинда турган дастлабки вазифа эса Ўзбекистон билан ўйинга қаратилгани ойдек равшан. Тожикистон термасини бошқариб бораётган Усмон Тошев эса sports.uz сайти учун учта жиҳат: терма жамоасининг тайёргарлиги, Ўзбекистонга қарши ўйин ҳамда жамоамизнинг бугунги кучи ҳақида гапирди.\nЎзбекистон, БАА ва Баҳрайн – булар Тожикистон термасининг\nўртоқлик баҳсларидаги рақиблари\n- Худога шукр, бизда ҳаммаси яхши, соғ-саломатмиз ва ишни бошлаб юбордик. Бир ҳафта давомида режа бўйича шуғулланяпмиз, 26 июль куни машғулотни тугатамиз ва футболчилар клубларига қайтишади. 1 августдан Кубок баҳслари бошланади. Тайёргарлик давомида ўйинчиларимиздан тест олинди, ҳаммаси жойида. Албатта, барибир пандемиянинг таъсири бор, бундан кўз юмиб бўлмайди. Чунки етти ой шуғуллана олмадик. Лекин футболчилар билан яна йиғилиб, машғулотларга киришганимизда бизнинг услубларимизни, кўрсатмаларимизни эслаб, нимани хоҳлаётганимизни ҳис қилишяпти. Умид қиламанки, сентябрь ойигача яхши тайёргарлик кўра оламиз. Ушбу йиғиндан кейин маълум вақт ўтгач, йигитларни тўплаб яна бир ҳафталик машғулот ўтказамиз. Илоҳим, келишганимиздек, Ўзбекистон билан ўйинни ўз вақтида ўтказиб олайлик. Кейин эса Тошкентдан тўғри БААга кетишимиз керак. Ўзбекистон билан ўйиндан сўнг БАА терма жамоаси билан ҳам ўртоқлик учрашувини ўтказиш бўйича келишиб олганмиз. Худодан йўллар очиқ бўлишини ва тезроқ касаллик тугашини сўраяпмиз. Ҳозирча режаларимиз шу. Кейин эса ўзингиз ҳам биласиз, октябрда ФИФА кунлари ва жаҳон чемпионатининг саралаш учрашувлари давом эттирилади. Биз 8 октябрь куни Монголия билан ўйнаймиз. 13 октябрда дам оламиз. Аммо ўша куни шунчаки бўш қолиб кетмоқчи эмасмиз. Сафарда Баҳрайн терма жамоаси билан ўртоқлик учрашувини ўтказамиз, насиб бўлса. Бизга раҳбарият ҳар томонлама ёрдам беряпти, ҳеч қанақа муаммо йўқ.\nТожикистон терма жамоаси устози Ўзбекистон билан бўлажак учрашувга ўзгача таъриф берди\n- Биласизми, ўртоқлик ўйинлари ҳар бир мураббий учун фақат тайёргарлик вазифасини бажаради, бунга 100 фоиз аминман. Зеро, биз учун ҳам худди шундай. Масалан, ўша санада биз ҳеч қандай ўйин ўтказмасдан фақат машғулот билан шуғуллансак ҳам бўлади. Ёки бўлмаса ўша куни жамоамизни икки таркибга бўлиб ҳам ўйин ўтказишимиз мумкин. Лекин машғулот ўз номи билан машғулот, ўйин эса барибир ўйин. Шунинг учун ҳар бир жамоа ўзига қулайроқ рақибларни қидиради. Ўзбекистон билан ўйнаб ўз кучимизни кўриб олмоқчимиз. Айниқса, Ўзбекистон ҳамда БААга қарши беллашувлар жамоамизнинг жисмоний, техник-тактик ва руҳий ҳолатимизни кўрсатиб беради. Лекин асосий эътиборни октябрь ойида бўладиган расмий учрашувга қаратганмиз. Ўзбекистон билан бўладиган назорат баҳсида ютамизми ё ютқазамизми, бизга аҳамияти йўқ. Бу учрашувни ташкиллаштиришимизнинг маъноси фақат тайёргарлик. Ихтиёримиздаги барча футболчиларни олиб келамиз ва ҳаммасига ўйнаш учун имконият берамиз. Кимдир 10 дақиқа, яна кимдир 20 дақиқа, бошқаси эса тўлиқ ўйнаши мумкин. Аммо асосий вазифа ғалаба қозониш эмас. Ўзбекистон билан ўйиндан кўзланган мақсад тайёргарлик вазифасини бажариб беради холос. Мен учун бу ўйиннинг аҳамияти жойи кимга қарши ўйнашимиз эмас, балки қандай ўйнаймиз ва қай тариқа тайёргарлик кўряпмиз? Шу саволларга жавоб олмоқчиман. Ўйлайманки, Ўзбекистон термасида ҳам шундай вазифа бўлади. Улар ҳам биз каби асосий баҳсларга тайёргарлик кўришмоқчи. Ким кимни ютишининг эса фарқи йўқ. Ахир ғалаба қозонган билан барибир уч очкони ҳеч ким бермайди. Қолаверса, бу учрашув ФИФА рейтингига ҳам таъсир кўрсатмайди. Бу шунчаки ўртоқлик мақомидаги ўйин холос. Мана шундай беллашувда ўз кучимизни кўриб олмоқчимиз. Кучли ва кучсиз жиҳатларимизни аниқлашимиз керак. Лекин Ўзбекистонга қарши жуда яхши ўйин бўлади. Биласизми, мен ушбу учрашувга катта машғулотга тенг бўлган ўйин деган таърифни берган бўлардим. Машғулотлар ҳам турлича бўлади, катта, ўртача ёки кичик машқлар. Шунинг учун ҳам Ўзбекистонга қарши беллашувни катта машғулотга тенглаштиряпман. Ўйинимизни такомиллаштириш учун ҳам ушбу учрашув бизга керак.\nТошев терма жамоамизнинг кучига қандай баҳо беради?\n- Ҳали барча жамоалар тўпланиб, шуғулланишаётгани йўқ. Охирги ўйинлар қачон бўлганди? Адашмасам, март ёки ундан олдин эди. Сўнгги ўтказган учрашувларимиздан бери менимча ярим йил ўтди. Лекин Ўзбекистон терма жамоасининг асосий ўйинчилари ўзимизнинг чемпионатдан бўлади. Ўзбекистон термасида рақобат кучли. Бир позицияга 3-4 нафар ўйинчи курашяпти. Футболда эса мағлубиятлар бўлиб туриши табиий ҳол. Ўйлайманки, Ўзбекистон албатта кейинги босқичга чиқиш вазифасини бажаради. Ўзбекистонлик футболчиларнинг бошқа мамлакатларда ўйнаётганини ҳам кўряпмиз ва улар яхши савиядаги ижрочилар. Қачонки, Ўзбекистон билан ўйнаганимиздан кейин қандайдир хулоса айтишим мумкин. Ҳозир эса ҳамма бир хил вазиятда, - деган фикрларни билдирди Усмон Тошев.


АҚШ: Давлат департаменти биносида ёнғин чиқди\nШанба куни АҚШ Давлат департаменти биносида ёнғин содир бўлди, натижада техник хизмат ходимларидан уч киши жиддий тан жароҳати олди.\nШифокорлар касалхонага ётқизилган бу шахслардан бирининг ҳаёти учун хавотир олмоқдалар.\nЁнғинни ўт ўчирувчилар келгунга қадар ўтўчиргичлар ёрдамида ўчиришга муваффақ бўлинган. Айни пайтда нохуш ҳодиса сабабларини аниқлаш бўйича текширув ишлари олиб борилмоқда.\nДавлат департаменти расмий вакили Виктория Нуландга кўра, ёнғин департаментнинг қўшимча биносида режадаги ишларни амалга ошириш чоғида чиққан. Шундан кейин одамлар бинодан эвакуация қилинган.\nОрадан бироз вақт ўтгач, муассаса одатдаги тартибда ишини давом эттирган.


ЖАВОБСИЗ ҚОЛГАН САВОЛЛАР - Ўзбекистон овози газетаси\nБу жиноий иш ҳақида «Ўзбекистон овози» газетасининг 2005 йил 20 декабрь 152-сонида «Жавобсиз 8 савол» сарлавҳали мақола чоп этилганди. Унда жиноят ишидаги қатор ҳолатлар ноаниқ қолгани, уларга аниқлик киритиш муҳим аҳамиятга эгалиги ҳақида фикр-мулоҳаза юритилган эди.\nБироқ ушбу саволларга аниқ жавоб ўрнига ўша пайтларда анъана бўлган, «суд қарори тўғри», деган қуруқ жавобни олган эдик. Аниқ билардик, жиноят иши чақиртирилиб, ўрганилмаганини ҳам, таҳририятга номига жавоб ёзилганини ҳам. Бунинг оқибатида Камол Очилов қамоқда қолиб кетаверди. Ўн олти йил бўляптики, у адолат қарор топишидан умидини узмай, ҳамон ариза ёзишда давом этмоқда.\nБугун суд-ҳуқуқ тизимидаги тарихий ислоҳотлар, судлар ниҳоят мустақил фаолият кўрсата бошлаганини кўриб, у таҳририятимизга яна мурожаат қилибди. Шу боис мавзуга қайтишни лозим топдик.\nКамол Очилов 1988 йилдан 2001 йилгача Қарши давлат университетининг «Роҳат» талабалар оромгоҳида директор бўлиб ишлаган. 2001 йилда университетга математика фанлари доктори, профессор Гулмирза Худойберганов ректорликка тайинланганидан кейин Камол Очиловнинг ҳаракатчан ва ташкилотчилигини кўриб, уни иқтисодиёт ва тадбиркорликни ривожлантириш ишлари бўйича проректор лавозимига ишга олади.\nГулмирза Худойбергановга қадар ўқишга қабул қилиш мавсумида қабул комиссияси раиси, масъул котиб, декан ва ректорат қўлидаги абитуриентлар сони кўрсаткичларида чалкашликлар кўп бўлган. Чунки ўша пайтда университетда таниш-билишчилик, сохта ҳужжатлар билан ўқишга қабул қилиш, сохта диплом бериш авж олган эди.\nЯнги ректор бу қонунсизликларга чек қўйишга қаттиқ киришиб, 2003-2004 ўқув йилидаги тест синовларини ўзи назоратга олган. 2003 йилнинг 30 ноябрида ректорнинг шахсан ўзи бюджет ва шартнома бўйича ўқишга қабул қилинган абитуриентларнинг рўйхатини бирма-бир текшириб, кадрлар бўлими бошлиғи Зулфия Ражабовани чақириб, давлат тест марказидан берилган маълумотномалар асосида ўқишга кирганлар рўйхатини шакллантириб, буйруқ тайёрлашга топшириқ беради. Бу ишлар ректор хонасида бажарилади.\nЗулфия Ражабова рўйхатни шакллантирганда баъзи таъмагирлар томонидан «сен ўқишга қабул қилиндинг», деб ишонтирилган абитуриентлар рўйхатдан қолиб кетади. Натижада низо келиб чиққан... Пул олган ким, қайтариб бермаган ким... Орадан икки ҳафта ўтиб, 2003 йилнинг 12 декабрида Зулфия Ражабовани уйида отиб кетишади. Жиноят ишини очиш мақсадида Қашқадарё вилоят ва Қарши шаҳар прокуратураси, ИИБ томонидан тезкор тергов гуруҳи тузилади. Камол Очилов ИИБ ходимлари Отабек Тоштурдиев ва Тўлқин Ярматовларга тергов ишларини олиб бориш учун ўз хонасини, ички назорат ва бухгалтериядан яна бир хонани ажратиб беради. Тезкор гуруҳ икки ой давомида ўша ерда гумондорларни сўроқ қилиб, тергов-суриштирув ишларини олиб боради.\nЖиноят содир бўлган куннинг эртасига, яъни, 2003 йилнинг 13 декабрида университет ректори Гулмирза Худойберганов, Камол Очилов ҳамда яна бир проректор вилоят прокуратурасига чақирилиб, алоҳида-алоҳида суҳбатдан ўтказилади. Камол Очилов Зулфия Ражабова билан муносабати яхшилигини, бирор марта сан-манга бормаганини айтади. Уларга жавоб берилади.\n2003 йил 16 декабрь куни Зулфия Ражабовани ўлдиришда гумондор қилинган Қарши шаҳар Гоголь кўчаси 4-уйда яшовчи, илгари судланган Шокир Аҳмедовнинг уйида тинтув ўтказилади. Унинг шкафда осиғлиқ турган костюми чўнтагидан 0,03 грамм «героин» ва 1,3 грамм «марихуана» гиёҳванд моддаси топилади. Ражабовани отиб ўлдирган қуролни қаерга яширганини сўраб унга дўқ-пўписа қилишади. Шокир Аҳмедов айбловни бўйнига олмайди. Уни гиёҳванд модда баҳонасида ҳибсга олишади.\nЎша даврда ҳибсга олинган шахсларни қийноққа солиш, уларга руҳий ҳамда жисмоний босим ўтказиш одатий ҳолга айланиб қолган эди. Қаерда жиноят содир бўлса, биринчи бўлиб, муқаддам судланганлар шубҳа остига олинарди. Илгари судланган Ғайрат Худойбердиев, Рустам Маҳмудов, Анвар Рашидов, Тагандурди Худойбердиев ва Олмос Худойбердиев ҳам қотилликда гумон қилиниб, уларнинг уйларида ҳам худди шу тарзда тинтув ўтказилади ва ҳар бирининг уйидан бир-икки граммдан гиёҳванд модда ёки патрон топилади...\n2003 йил 17 декабрь куни яна бир киши — университет қурилиш-таъмирлаш бўлими ишчиси Отабек Ҳалимов гиёҳванд модда билан ушланиб, негадир Самарқанд шаҳридаги ҳибсхонага олиб кетилади. 19 декабрь куни у ўқишга киритиш баҳонасида фуқаро С.Ҳошимовдан 130 минг сўм ва И.Турсуновдан 250 минг сўм олиб, ўзлаштириб юборганлиги ҳолати юзасидан ЖКнинг 168-моддаси 2-қисм «б» банди билан жиноят иши қўзғатилади. Кейинчалик эса у қотиллик ижрочиси сифатида айбланади.\nОтабек Ҳалимов Самарқанддаги ҳибсхонада ётган пайтдаги дастлабки терговда «Камол Очилов ва Санжар Қўлдошев 500 АҚШ доллари эвазига Зулфия Ражабовани ўлдиришни таклиф қилди», деб кўрсатма беради. Лекин Камол Очилов билан терговда юзлаштирилганида, унга нисбатан туҳмат қилганини тан олади.\nКамол Очиловнинг айтишича, қотиллик рўй берганидан икки ой ўтиб, яъни 11 февраль куни икки нафар ички ишлар ходими келиб, уни вилоят ИИБ жиноят-қидирув бўлимига олиб боради. Бўлим бошлиғи уни Зулфия Ражабовани университет ректори ўлдиришга буюртма берганди, деб ёзиб беришга ундайди. Камол Очилов бегуноҳ одамга ноҳақдан туҳмат қилишга кўнмайди. «Ректор ўлдирган бўлса, уни олиб келиб қаманглар», дейди.\nАна шу савол-жавобдан уч кун ўтиб, 14 февралда икки ой мобайнида тезкор-тергов гуруҳи иш олиб борган проректор Камол Очиловнинг хизмат хонасидан «дормикум» психотроп моддаси топилади. Энди ўйлаб кўринг, проректорнинг хизмат хонасида икки ойдан буён ИИБ ходимлари ўтириб, тергов-суриштирув ишларини олиб борган бўлса, хонанинг калити уларда бўлса, Камол Очиловни «гиёҳванд модда сақлаган» деб айблаш қанчалик мантиққа тўғри келади?\nАйбномадаги саналарга эътибор қилинг: «14.02.2004 йил соат 15.30 ларда Очиловнинг хизмат хонасидан 5 ампула «дормикум» психотроп моддаси сақлаб келингани аниқланди, далилий ашё сифатида олинди», деб ёзилган. Тинтув ўтказиш ҳамда суд кимёвий экспертизаси тайинлаш тўғрисидаги қарор ва ИИБ эксперт криминалистика бўлимининг хулосалари эса 13 февраль куни чиқарилган(?!)\nЯъни, оддий қилиб тушунтирадиган бўлсак, гиёҳванд модда топилмасдан бир кун олдин экспертизага берилган ва унинг «дормикум» моддаси эканлиги ҳақида хулоса чиқарилган!?\nШундай қилиб, Камол Очиловнинг «жиноий иши» Нишон туман прокуратурасига оширилади. Прокурор у билан яккама-якка гаплашади. Камол Очиловнинг айтишича, «Нима қиласиз, шулар билан олишиб? Айтганларини ёзиб бериб, тинчгина яшайверинг-да!», — дея «насиҳат» беради. Лекин у бунга кўнмайди. Шундан кейин Камол Очилов прокурор санкцияси билан қамоққа олинади.\nМазкур ишнинг 10-жилд, 237-239-варақларида Отабек Ҳалимовнинг суд жараёнида берган кўрсатмасида таъкидланишича Зулфия Ражабова унга уйини таъмирлатиб, арзимаган пул берган. Отабек Ҳалимов ундан ўз ҳаққини талаб этганида, уйимдан нарса ўғирлади, деб уни мили¬цияга топшириб, бир ҳафтага қаматиб қўйган. Университетга ҳужжат қабул қилиш даврида Отабек Ҳалимов орқали абитуриентлардан пул олган, ўқишга киролмаганлар пулини қайтариб бермаган.\nОтабек Ҳалимовнинг кўрсатмасида жумладан, шундай дейилган: «Опанинг бу қилмишлари йиғилиб, бўғзимга келганидан сўнг ундан қутулиш мақсадида отиб ташладим. Опанинг қилмишларидан асабларим шунчалик таранглашган эдики, қандай отиб қўйганимни билмай қолдим. Раис, Сиздан илтимос, менга ўлим жазоси берсангиз ҳам ёнимдаги бегуноҳларни қўйиб юборинг. Уларга қарши ёлғон кўргазма берганман».\nБироқ тергов ва суд Отабек Ҳалимовнинг дастлабки терговдаги кўрсатмасини Камол Очилов ва Санжар Қўлдошевни (университет қоровуллар бошлиғи) айблаш учун асос қилиб олади. Санжар Қўлдошев илгари судланмаган, лекин тергов ва суд ҳужжатларида негадир «хавфли рецидевист», деб қайд этилган.\nСуд баённомасида қайд этилишича, Зулфия Ражабованинг ўлимига сабаб бўлган тўппонча ва 450 АҚШ доллари солинган сумка 2004 йил 11 февраль куни Отабек Ҳалимов яшаётган уй тинтув қилинганида ҳожатхо¬надан топилган. Шу ўринда савол туғилади: 500 АҚШ доллари эвазига қотилликка қўл урган Отабек нега сумка ичида тайёр турган 450 АҚШ долларини олмасдан уни ҳожатхонага ташлаб юборган. Шунингдек, Отабек Ҳалимов уйидаги ҳожатхонадан айнан қотиллик қуроли, деб топилгаи «Вольтер Р-38» русумли пистолет чиққан, деб тузилган баённомада унинг модели, серия рақами, узунлиги, номи, қалинлиги, баландлиги, ствол диаметри ҳамда олинган гильзанинг диаметри, узунлиги, уни тайёрлаган заводнинг номи ва чиқарилган санаси кўрсатилмаган. Баллистика мутахассиси сифатида эса Қашқадарё вилоят ИИБ ЭКБ ҳайдовчиси О.Насимов жалб қилинган.\nОхир-оқибат Қашқадарё вилоят прокуратураси жиноятларни тергов қилиш бўлими алоҳида муҳим ишлар бўйича терговчиси томонидан ёзилган айблов хулосаси билан 7 кишининг иши судга оширилади. Адвокатлар талабидан сўнг судга олиб келиб кўрсатилган тўппонча жиноят ишида сурати тикилган тўппонча экани ҳам шубҳа остида қолган. Чунки текширилмаган, исботланмаган.\nЖиноят ишлари бўйича Қашқадарё вилоят суди судьяси Убайдулла Нурматов томонидан мазкур «жиноий иш» кўриб чиқилади. 2004 йил 30 июнь куни суд ҳукмига кўра, Зулфия Ражабованинг ўлими юзасидан Камол Очилов ва университет қоровуллар бошлиғи Санжар Қўлдошев ташкилотчиликда, Отабек Ҳалимов ижрочиликда ва қолган тўрт киши шу ишга алоқадорликда айбланиб, улар турли муддатларга озодликдан маҳрум этилади. Камол Очилов 18 йилга, «ижрочи» Отабек Ҳалимов 20 йил озодликдан маҳрум қилинади...\nАсосий савол: Камол Очиловнинг Зулфия Ражабовага қандай хусумати бор эди?\nЖиноят ишида кўрсатилишича, проректор Камол Очилов муқаддам судланган бўлиб, буни университет маъмуриятидан яшириб келган. Зулфия Ражабова бундан хабардор бўлган ва гуё Камол Очиловнинг судланганлигини ошкор қилиш билан қўрқитиб келган. Бундан қўрққан проректор 500 АҚШ доллари бериш ваъдаси билан университет қурилиш-таъмирлаш бўлими ишчиси Отабек Ҳалимовни ёллаб, Ражабовани ўлдиртирган...\nТўғри, Камол Очилов илгариги иш жойида камомадга йўл қўйгани учун судланган. Амнистия қабул қилиниб, жазодан озод этилган. Бироқ Яккабоғ туман судининг 1994 йил 5 октиябрдаги ҳукми Ўзбекистон Республикаси Олий Кенгашининг 22.09.1994 йилдаги қарорига кўра бекор қилинган. Яъни 1995 йилнинг 1 апрелига қадар 1959 йилги жиноят кодексига асосан ҳукм қилинган, содир этган қилмишлар янги қабул қилинган Жиноят кодексига мувофиқ жиноий, деб топилмайдиган шахслар жазонинг барча туридан озод этилиши белгиланган. Демак, З.Ражабованинг қўрқитишига асос йўқ. Қолаверса, Камол Очилов ва Зулфия Ражабова ўртасида келишмовчилик бўлганини ҳеч ким эшитмаган.\nКамол Очилов бундай ноҳақликлар ҳақида юқори инстанцияларга ариза билан мурожаат қилади. Апелляция инстанциясида ҳукм ўз кучида қолдирилади. Кейинчалик Олий суд раиси биринчи ўринбосари протестига асосан ишни кўриб чиққан Ўзбекистон Республикаси Олий суди жиноят ишлари бўйича судлов ҳайъати ажрими билан апелляция ажрими бекор қилинади ва иш Бухоро вилояти судига юборилади. 2005 йилнинг 20 апрель куни жиноят ишлари бўйича Бухоро вилоят суди апелляция судлов ҳайъати ажримига мувофиқ биринчи инстанция судининг 2004 йил 30 июндаги ҳукми яна ўз кучида қолдирилади...\nКамол Очиловнинг айбсизлигини исботлашга хизмат қиладиган қатор ҳолатлар, гувоҳлар кўрсатмалари негадир инобатга олинмаган, важ ва далиллар текшириб кўрилмаган.\n— Қилмаган ишим учун «Жаслиқ» қамоқхонасида 12 йил ўтирдим, — дейди Камол Очилов ўз аризасида. — Бу иш бирорта суд-ҳуқуқ идораси томонидан холис ва диққат билан қайта кўриб чиқилмади. Ҳозир Қаршидаги қамоқхонада ўтирибман. Мамлакатимизда бугун ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари олдига янгича талаблар қўйилаяпти. Буни кўриб, билиб, қувониб ўтирибман.\nКонституциямиз қабул қилинганининг 26 йиллиги муносабати билан Президентимиз инсон ҳуқуқлари ҳимояси бўйича айтган гапларини эшитганимдан кейин дор остидан қайтган Отабекдек қувонганимдан йиғлаб юбордим. Бу сўзлар менга куч берди, қанот берди. Чунки мен қотил эмасман...\nЯқин ўтмишда тергов ёки суднинг нохолислиги ёки буюртма билан қамалганлар тақдири билан боғлиқ аризалар келиб турибди. Суд мустақил бўлмаган шароитда адолатсизликларга йўл қўйилганини инкор этиб бўлмайди. Бугун Олий суд томонидан оқлов ҳукмлари чиқарилаётгани ҳам яқин ўтмишда қонунсизликларга йўл қўйилганини билдиради.\nАйрим рақамларга эътибор берайлик, 2018 йилда судлар томонидан 590 нафар шахс оқланган. 5 минг 462 нафар шахсга нисбатан терговда асоссиз қўйилган моддалар айбловдан чиқариб ташланди, 2 минг 449 нафар шахс эса суд залидан озод қилинди. Ваҳоланки, бу рақам 2016 йилда бор-йўғи 28 тани, 2017 йилда эса 263 тани ташкил этган.\nБугун Олий суд зиммасига жуда оғир ва масъулиятли вазифалар юкланганини англаш қийин эмас. Йиллар давомида йўл қўйилган юзлаб, эҳтимол, минглаб хатоларни аниқлаб, тузатиши, адолатсизликларга барҳам бериш осон иш эмас. Агар Камол Очилов иши назорат тартибида кўриб чиқилса, эҳтимол яна бир адолатсизликка барҳам берилган бўларди.


106 ёшли саудиялик қариянинг ўлим олдидан айтган сўзлари кишиларнинг кўз ёшларига сабаб бўлди\n106 ёшли саудиялик отахоннинг ўлимидан олдин айтган сўзлари унинг ватандошларини ҳайратга солди.\nБундан 6 йил аввал ўзининг бир асрлик таваллудини нишонлаган Шайх Али ал Салоҳ ҳали бақувват ва тетик эди. Унинг вафотига қарилик эмас, йўл-транспорт автоҳалокати сабаб бўлди.\nАвтоҳалокатга учраган қарияни касалхонага олиб кетиш чоғида, ўлими яқинлашганини сезган отахон атрофидаги шифокорлар ва ҳайдовчига уни уриб юборган машина эгасини кечиришларини тайинлаб васият қилган. Унинг сўнгги васиятини эшитган яқинлари бундан қаттиқ ҳайратга тушиб, кўз ёшлар тўкишди.\n“Отам ёшлик чоғиданоқ муҳтож ва заифларга ёрдам беришни одат қилган эди. Умрининг 80 йили давомида отам ўз уйида йўловчилар учун текин ошхона очган эди. У барча йўловчи ва меҳмонларни ўз ошхонасида бепул меҳмон қилар эди”, дейди марҳумнинг ўғли.\nЎзининг саҳийлиги ва олийжаноблиги билан ном қолдирган шайх Али ал Салоҳ ўзидан сўнг 13 ўғил ва 5 қиз фарзандни қолдирди.


Россияда мажбурий меҳнатга жалб қилинган ўзбекистонлик фуқаролар ватанга қайтарилди - YANGILIK .RU yangilik.ru\nРоссияда бахтсиз ҳодисага учраган ва мажбурий меҳнатга жалб қилинган фуқаролар Ватанга қайтарилди. Бу ҳақда Ташқи меҳнат миграцияси агентлигининг ахборот хизмати хабар берди.\nЖорий йилнинг апрель ойида Андижондан Л.К. турмуш ўртоғи К.К. билан биргаликда Россиянинг Самара шаҳридаги иссиқхонада ишлаш мақсадида кетган. Иш жараёнида иш берувчи томонидан фуқароларнинг шахсини тасдиқловчи ҳужжатлари (паспортлари) олиб қўйилиб, 3 ойдан ортиқ муддатда мажбурий меҳнатга жалб қилинган.\nЮртдошларимизнинг мурожаатига асосан тезкор тартибда маҳаллий ички ишлар идоралари жалб қилиниб, уларнинг паспортлари олиб берилди ва вақтинча яшаш учун хостелга жойлаштирилди.\nБундан ташқари, фуқаро У.Д. жорий йилнинг май ойида Новосибирск шаҳрига ишлаш мақсадида келиб, автомобилларга техник хизмат кўрсатиш соҳасида ишлаш жараёнида бахтсиз ҳодисага учраб, шифохонага жойлаштирилган. Шифокорларнинг тиббий муолажаси натижасида чап қўли панжалари ампутация қилинган ва меҳнатга лаёқатсиз бўлиб қолган.\nШунингдек, яна бир андижонлик Қ.К. оиласидаги молиявий қийинчилик сабаб Россияга жорий йилнинг май ойида ишлаш мақсадида кетган. Дастлаб Москва шаҳрига бориб, иш тополмагач Самара шаҳрига борган. Самарада ҳам иш тополмай Магадан шаҳрига кетган. Фуқаро пандемия даврида иш тополмаганлиги, коронавирус касалигини юқтириб олганлиги сабабли руҳий тушкунликка ва мураккаб молиявий аҳволга тушиб қолади.\nЮқоридаги фуқаролар Хорижда меҳнат фаолиятини амалга оширувчи фуқароларни қўллаб-қувватлаш ҳамда уларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилиш жамғармаси маблағлари ҳисобидан бугун, 4 август куни Қозон-Тошкент, Новосибирск-Тошкент, Магадан-Новосибирск-Тошкент йўналишида Ўзбекистонга қайтарилди.\nРоссияда хитойлик эр-хотинни ўлдирган 4 нафар ўзбекистонлик қўлга олинди


“Банк ва Кредит” мавзуида семинар – тренинг - «Туронбанк» АТБ\n“Банк ва Кредит” мавзуида семинар – тренинг\nЯнгиланган сана: 20 Январ 2020, 08:17\nМаълумки, бозор иқтисодиёти шароитида ҳар бир корхона ёки ташкилот мавжуд рақобатга дош бериб, юқори даромад олишга интилади. Бунинг энг асосий омили эса албатта, интеллектуал салохиятга эга персоналдир. Айниқса, ходимларнинг назарий билим ва амалий кўникмалари ошириш, касбий маҳоратларини мустаҳкамлаш бу борада муҳим аҳамиятга эга. Шу жиҳатларни инобатга олган ҳолда “Туронбанк” АТБ ҳар ойда Республика миқёсидаги барча бўлинмалари ходимларини бир мавзу атрофида жамламоқда.\nБу сафарги ўқув – семинарида банкнинг инвестиция фаолиятини мувофиқлаштириш ва лойиҳаларни бошқариш Марказлари, кредитлаш ва рискларни бошқариш департаментлари ходимларидан иборат 300 га яқин мутахассислар “Банк ва кредит” мавзуида ўз малакаларини оширишди. Хусусан, муҳокамаларда “Туронбанк” АТБнинг 2020 йил учун кредит сиёсати, кредитларни мониторинг қилишга қўйиладиган талаблар ҳамда гаровга қабул қилинаётган мулкларни баҳолашда эътибор қаратилиши лозим бўлган жиҳатлар кўриб чиқилди.\nШунингдек, ўқув – семинари давомида “Кредит ахборот таҳлилий Маркази” ва Ўзбекистон Республикаси Марказий Банки вакиллари ҳам кўтарилган мавзу юзасида йиғилганларга қўшимча маълумот бериб, айни йўналишда жорий этилаётган янгиликлардан уларни хабардор этишди. Улар ўз тақдимотларида асосан ташкилотлар ўртасида кредит ахборотининг алмашинуви ҳамда унинг ҳуқуқий асослари ҳақида батафсил тушунтиришлар беришди.\nБундан ташқари, семинар – тренингда иштирокчиларга банк томонидан 2020 йилда ажратилиши кутилаётган инвестицион кредитлар, лойиҳа ташаббускорларига кўрсатиладиган консултация хизматлари, йиғмажилдларни тўғри ва сифатли шакллантириш бўйича тавсиялар ҳам берилди ва уларнинг тартиби кўрсатилди.\nҚизғин бахс – мунозара ҳамда янги таклифларга бой бўлган тадбир Республиканинг барча ҳудудларидаги бўлинмалардан ташриф буюрган ходимларда катта таассурот қолдирди.\nМаълумот учун ўтган 2019 йилда Туронбанк иқтисодиётнинг драйвер корхоналарини молиявий қўллаб – қувватлаш, импорт ўрнини босувчи, маҳаллийлаштириш дастури доирасида рақобатбардош маҳсулотлар ишлаб чиқаришни мақсад қилган ташаббускорларга кўмак бериш мақсадида умумий миқдорда 4 264 млрд. сўмлик кредит амалиётларини бажарди. Унда 1 579 млрд. сўми саноатга, 598 млрд. сўми қишлоқ хўжалигига, 198 млрд. сўми транспорт ва коммуникация йўналишига, 526 млрд. сўми қурилиш соҳасига, 390 млрд. сўми савдо ва озиқ – овқат тизимига ва яна бошқа тармоқларга кредитлар ажратилди.\nШу ўринда қўшимча қилиш керак, “Туронбанк” АТБ томонидан 2019 йилда жами 193,5 млн.АҚШ доллари миқдорида хорижий кредит линия маблағлари жалб қилинди. Шундан ҳукумат кафолати остида 122,0 млн.АҚШ доллари, тўғридан-тўғри музокаралар натижасида 71,5 млн.АҚШ доллари.\n2020 йилда эса 292,0 млн.АҚШ доллари миқдорида кредит линия маблағлари жалб қилиниши режалаштирилган бўлиб, бу борада музокаралар олиб борилмоқда. Булар: республикамизнинг кичик бизнес субъектлари лойиҳаларини молиялаштириш учун Осиё тараққиёт банкидан 20,0 млн.АҚШ доллари, Жаҳон банкидан 10,0 млн.АҚШ доллари, Япония халқаро ҳамкорлик агентлиги (JICA)дан 50,0 млн.АҚШ доллари, АКА банк (Германия)дан 11,0 млн.АҚШ доллари, Республикамизнинг гидроэнергетика соҳасини ривожлантириш учун Россия давлатининг “Внешэкономбанк”дан 181,6 млн.АҚШ доллари, “Росэксимбанк”дан 19,4 млн.АҚШ доллари.\nСеминарнинг иккинчи кунида эса банкирлар учун азим Тошкент шаҳри бўйлаб саёҳат уюштирилиб, пойтахтнинг диққатга сазовор масканларига ташрифлар амалга оширилади.\nХусусан, улар ҳунармандларнинг устози, юзлаб шогирдларга илм берган авлиё зот “Сузук ота” мажмуаси, Муқимий номидаги Ўзбек мусиқали драмма театри ва янги Ўзбекистоннинг юраги дея эътироф этилаётган маҳобатли “Tashkent City”ни ҳам кўздан кечиришади.