4 Маркетинг стратегиясини ишлаб чиқиш Туризмда реклама – ахборот режа – дастурини тайёрлаш Туризм соҳасидаги халқаро келишувлар\nНазвание 4 Маркетинг стратегиясини ишлаб чиқиш Туризмда реклама – ахборот режа – дастурини тайёрлаш Туризм соҳасидаги халқаро келишувлар\nХАЛқАРО ТУРИЗМ БОЗОРИНИ РИВОЖЛАНТИРИШ\n4.1. Маркетинг стратегиясини ишлаб чиқиш\n4.2. Туризмда реклама – ахборот режа – дастурини тайёрлаш\n4.3. Туризм соҳасидаги халқаро келишувлар\n4.4. Туризмда кечаётган глобаллашув жараёнлари\nТуризм маркетинги ҳар бир мамалакат ёки худуд учун мухим аҳамиятга эга. Маркетинг ёрдамида потенциал туристлар тегишли худуд нима таклиф эта олиши тўғрисида маълумотга эга бўлади ва шундан кейин уларда Ушбу худудга ташриф этиш истаги пайдо бўлади. Бозорни режалаштириш умумий жараённинг бир элементи ва унинг туристик маҳсулот ишлаб чиқиш билан алоқаси сифатида тушуниш лозим. Маркетинг фаолиятининг бир нечта йўналишларини ўз ичига олади. Буларга маркетинг мақсадларини белгилаш, маркетинг стратегиясини ишлаб чиқиш, реклама – ахборот дастурини ишлаб чиқиш ва уни амалга ошириш, шунингдек туристлар учун маълумотлар хизматини ташкил этиш киради. Бозорни режалаштириш алохида ёки халқаро ва ички туристлар билан биргаликда амалга оширилиши мумкин.\nХар томонлама ва комплекс режалаштириш жараёнида маркетинг соҳасидаги вазифалар жалб қилинадиган туристларнинг турлари ва микдори нуқтаи назаридан бозор мақсадлари кўринишини олади.\nБозор мақсадлари одатда беш йиллик давр учун белгиланади ва туристларнинг тури, ташриф муддатларининг ўртача давомийлиги, уларни юборган мамалакат ёки халқаро худудлар ва бошқа хусусиятларни хисобга олган холда ташрифларнинг тахминий сони кўринишида ифодаланади. Туристларнинг мақсадли сегментлари туристик маҳсулот, туристик ва туризмнинг кутилган турлари концепциясиги мос бўлиши лозим. Булар туризмнинг қуйидаги турлари кириши мумкин:\n- умумий характердаги ўқув саёҳатлар;\n- денгиз бўйида дам олиш;\n- ихтисослаштирилган табиат, маданий ва саргузашт саёҳатларнинг турли кўринишлари;\n- этник саёҳатлар;\n- денгиз бўйлаб кема саёҳати.\nБаъзи туризм бозорлари белгиланган жойлар комбинацияларига йўналтирилган бўлиши мумкин. Бунда туристлар бир нечта мамлакатларга саёҳат доираси бирор мамлакатга ташриф этишади. Бошқа туризм бозорлари эса факат битта мулжалланган жойга йўналтирилган бўлиши мумкин.\nРивожланган туристик марказларда маркетинг мақсадлари бозор турларининг ўзгариши билан (масалан, янада юқори сифатли ёки ихтисослаштирилган бозорларга мослашиш) боғлиқ бўлиши мумкин.\nБундай мақсадларни диққатга сазовор жойлар, объектлар ва хизматлар билан боғлиқ туристик маҳсулотдаги тегишли ўзгаришларга мослаштириш талаб этилади.\nМаркетинг стратегиясида бозор мақсадларига эришишнинг прициплари ифодаланади. Бундай стратегия, жумладан, қуйидаги элементларни ўз ичига олади: Маркетинг табиат умумий, кизикишлари бир хил бўлган туристлрга йуналтирилган, туризм бозорларининг ўзига хос турларига йўналтирилган\n- Реклама – ахборот усулларининг асосий кўринишларига қараб куллаш лозим. Масалан, туроператорларга, туристеъмолчиларга ёки бу тоифаларнинг иккалаларига биргаликда мулжалланган бўлиши мумкин.\n- Вақт бўйича режалаштириш ёки реклама – ахборот тадбирлари бозорнинг муайян турлари ёки мамалакатларга нисбатан устуворлигини белгилаш. Вақт бўйича режалаштириш туристик объектларнинг фойдаланишга киритилиш муддатларига боғлиқ.\n- Тарғибот қиладиган худуднинг тимсоли ва тавсифи. Ривожланаётган янги туристик марказнинг аввал ижобий имиджини яратиш ва шундан кейинги муайян ривожлантириш жараёнига ўтиш лозим.\n- Бартараф этилиши лозим бўлган хар қандай тускинликлар. Масалан, яқинда юз берган сиёсий беқарорлик ёки табиий офат. Қуйидаги вариантлар ичида энг мақсадга мувофиқлигини танлаш.\n- Туристларни жунатувчи асосий бозор хисобланадиган мамалакатларда реклама – ахборот ваколатхонаси очиш; бундай мамалакатларда шартнома бўйича ваколатхоналар ташкил этиш;\n- реклама-ахборот ишларини бевосита ўз мамлакатидаги бош муассаса орқали ташкил этиш.\nЮзага келиши мумкин бўлган барча кутилмаган холларни хисобга олиш. Масалан, олдин ёпик бўлган туристларни жўнатувчи бозорнинг очилиши.\nМаркетинг стратегияси узоқ вақтга мўлжалланган ёки қисқа вақтга мулжалланган мақсадлар билан ҳам боғлиқ бўлиши лозим. Шунинг натижасида бир томондан узоқ муддатга мўлжалланган мақсадларга эришиш учун, икки томондан эса қисқа муддатга мўлжалланган мақсадларни янада аниқроқ режалаштириш учун асос яратилади. Маркетинг стратегиясини тез – тез қайта кўриб чиқиш лозим. Лозим топилганда, бозор йўналишларига ва туристик маҳсулот эвалюциясидаги ҳар қандай ўзгаришларга қараб тегишли ўзгартиришлар киритилади.\n^ 4.2. Туризмда реклама – ахборот режа – дастурини тайёрлаш\nТуризмни кўтариш дастури асосида қатор элементлар ётади. Буларга маркетинг стратегияси, маркетинг тақсимлаш каналларини билиш, мавжуд реклама – ахборот ишлари усуллари, шунингдек смета хажми киради. Бундай дастур одатда 3 – 5 йилга мўлжаллаб чиқилади. Унда йиллар бўйича ўтказиладиган реклама – ахборот тадбирларининг турлари ҳамда уларнинг ҳисобий нархи кўрсатилади. Реклама – ахборот сметасида доимий харажатлар кўрсатилади. Бундай харажатларга туристларни жўнатувчи мамлакатлардаги ваколатхоналарнинг ва махаллий туристик маълумотлар бюросини сақлаш харажатлари мисол бўла олади. Реклама – ахборот усуллари ичида энг кўп турканаллари қуйидагилар:\n- босма материаллар тайёрлаш. Масалан брошюрлар, плакатлар, хариталар, откриткалар ва турагентлар учун қўлланмалар. Уларни турагентлар, операторлар ва туристик маҳсулот истеъмолчилари ўртасида таркатиш;\n- турагентлар учун семинарларда ва бошқа анжуманларда фойдаланиш учун слайдлар хужжатли филмлар, видеороликлар каби аудиовизуал материаллар тайёрлаш;\n- газета ва журналларда, телевидение ва радиода потенциал мижозларга реклама уюштириш, шунингдек махсус туристик матбуотда туроператорлар учун мулжалланган реклама чоп эттириш.\n- кейинги вақтларда Овропада, Шимолий Америкада ва Шарқий Осиёда кўплаб ўтказилаётган туристик , 2000ВЮлар ва ярмаркаларда иштирок этиш;\n- турагентлар ва туроператорлар билан алоқа қилиш учун туристлар жунатувчи мамлакатларга махсус реклама – ахборот саёҳатлари уюштириш.\n- туроператорлар ва туристик матбуот вакилларини, шунингдек фотографларни ҳам, таклиф килиш ва саёҳатлар уюштириш.\n- тегишли худуд бўйича умумий кўринишдаги ахборот материаллари ва йўл кўрсаткичлари (агар, улар савдода бўлмаса) тайёрлаш ва чоп эттириш. Бу маҳсулотни уни ишлаб чиқаришга сарфланган харажатларни қоплаш учун сотиш мумкин.\n- туризмнинг махсус турлари, масалан денгиз саёҳати ва конгресс туризми, маркетинг учун махсус усулларни билиш ва улардан фойдаланиш лозим.\n- туристларни муайян худудга жалб қилиш бўйича реклама – ахборот ишлари, шунингдек бу худуддаги диққатга сазовор жойлар ва объектлр тўғрисидаги маълумотлар аниқ ва тўғри билиши лозим, агар рекламада тегишли худуд тўғрисида нотўғри маълумот берилса, ёлғон ваъдалар ёрдамида туристлар жалб қилинса, уларнинг умидлари пучга чиқади, кўнгли совийди. Бунинг натижасида туристлар ўз танишларига бу худудга бормасликки маслахат беришади, туристлар жўнатувчи мамлакатларнинг оммавий ахборот воситаларида эса салбий мазмундаги мақолалар пайдо бўлиши мумкин. Ҳозирги пайтда кўп мамлакатларда қабул қилинган туризм соҳасида истеъмолчилар хуқуқини мухофаза қилишга доир мавжуд қонунларга мувофиқ бу туроператорлар ва турагентлрга қарши судга даъво қилишгача олиб келиши мумкин.\n- реклама-ахборот ишлари давлат ва хусусий сектор билан ўзаро мувофиқлаштириши лозим. Бунинг учун туризмни ривожлантириш бўйича тадбирларни амалга ошириш ва мувофиқлаштирилиш мақсадида қўшма реклама-ахборот кенгашини тузиш мумкин. Бундай кенгаш давлат ва хусусий секторлар томонидан биргаликда маблағ билан таъминланади.\nБир вақтнинг ўзида хусусий ўзининг корхоналари учун илгаридагидек реклама тадбирларни амалга ошираверади. Туризмнинг муваффақиятли ривожланишини таъминлашда хукумат маркетинг ишларидаги ўз улушини маблағ билан таъминлаш учун етарлича смета харажатларининг кўзда тутиши лозим.\nШу билан бирга мавжуд маблағлардан янада самаралироқ фойдаланиш мақсадида маркетингнинг пухта режалаштириш талаб этилади. Реклама – ахборот фаолиятининг давлат томонидан маблағ билан таъминланиши чекланган холларда, туризмнинг ривожлантириш ишларига миллий хаво юк ташувчилари катта ёрдам кўрсатишлари мумкин.\nМаркетингнинг мухим элементларидан бири туристлар ташриф этадиган жойларига келгунларига кадар ва келганларидан кейин ҳам маълумотлар билан таъминлашди. Турли маълумотларни уларга таклиф қилиш лозим. Бундай маълумотларга тегишли худуднинг географияси, тарихий ва маданиятига доир умумий маълумотлар. Мавжуд диққатга сазовор жойлар, объектлар ва хизматлар (уларнинг нархлари) тўғрисидаги, транспортнинг иш режими, савдо нуқталар, табиий пунктлар, алоқа бўлимлари, консулхоналар, элчихоналар ва дин муассасаларининг манзилгохлари тўғрисидаги ва шунингдек бошқа аниқ маълумотлар киради.\nТуристик маълумотлар бюроси қулай жойларда жойлашиши ва унда билимдан одамлар ишлаши лозим. Маълумотлар бюроси ходимлари талаб этиладиган холларда чет эл тилларини билишлари лозим. Айниқса ташриф этувчиларнинг маълумотлар марказини тузиш мақсадга мувофиқ вариант хисобланади. Бундай марказларда турли маълумот материаллари билан бир қаторда хар хил экспонатлар қўйилади, аудиовизуал томошалар ташкил этилади ва бошқа асарлар, слайдлар ва бошқа материаллар сотилади.\n^ 4.3. Туризм соҳасидаги халқаро келишувлар\nҲозирги даврда халқаро туризм ўз таъсирини фақатгина иқтисодга ва халқ хўжалигини ривожлантиришга эмас, балки давлатлар ўртасидаги муносабатга ҳам ўтказмоқда. Шу олиб борилаётган ишлар ўртасида энг асосийси давлатлараро туристик алмашувларни бошқариш, яъни давлатлар билан тажриба алмашиш ва давлатлараро туризмнинг бир маромида юритилишидир. Туристик фаолиятни халқаро даражада бошқариш ва шакллантириш мақсадида турли йўналишдаги халқаро ташкилотлар ташкил қилинмоқда. Ҳозирги вақтда ташкилотлар сони 200 дан ортиқ. Булар асасоция, асцисация гурухи, бирлашма, федерация, комитет, бюролар, комиссиялар ва йиғин аъзоларидир.\nхалқаро туризм ташкилотлари қуйидаги гурухларга булинади:\nУмумий дунёвий феъл- атвор.\nДуне соҳасининг феъл -атвори.\nУмумий минтақавий феъл -атвор.\nСоҳавий минтақавий феъл -атвор.\nБошқалардан фарқли феъл- атвор.\nАсосий дунёдаги туризм ташкилотлари бирлашма хулқ -атвори, Бутун жаҳон дунё туризм ташкилотида (БТТ) 2003 йил 141 та давлат, 7 та худуди хар доимгидек асасация аъзоси эди, ундан ташқари 350 дан ортиқ бирлашган давлатлар бор, уларнинг орасида: Бирлашган минллат ташкилоти, туризм асоцисациялари, хусусий компаниялар (шу жумладан авиация компаниялари, меҳмонхона ва ресторан асоцисациялар) туристик ўқиш ташкилотларини ташкил этади.\nБТТ Штаб квартираси Мадрид шаҳрида, яъни Испания давлатида жойлашган. БТТ нинг юқори бошқарув палатаси бош ассамблеяси йилига 2 маротаба йиғилиш ўтказади. Бу йиғилишда бошқарув аъзоларига, иши бажарувчи маслахатчилари, бош, секретарлар ва йиғинга келишган аъзолар бўлади. Бенерал ассамблея 6 та минтақавий комиссиялардан ташкил топади. Булар Африка; шимолий ва жанубий Америка; Ғарбий Осиё ва тинч океани минтақавийлардан; Европа; Яқин шарқ, Жанубий Осиё камиссияси аъзолари олдига туризм хақида тушунтириш ишлари қўйилган. Комиссия, яъни тешкирувчилар ўз йиғинларини йилига бир маротаба бўлса ҳам ўтказиб турадилар ва йиғилишда бутун аъзо давлатлар ҳамда минтақа аъзолари ҳам қатнашади.\n2003 йилнинг 22 декабрида бирлашган Миллатлар Ташкилоти бош ассамблиясининг 50-сессиясида резалюция қабул қилинди. Бу резолтюцияда БМТга туризм ташкилоти тўлиқ хуқуқли бўлиб кирган. Бу хуқуқ БТТнинг тўлиқ кардинация бўйича администратура комитетида ишлашга хуқуқ берди. Шунингдек БТТ генерал ассамблеясининг иқтисодий ва ижтимоий бирлашмаси БТТ нинг хавфсизлик йиғинига таклиф қилинади. БТТ иқтисодни ривожлантиришда ўз хиссасини қўшади ва 1000 йиллик декларациясида бу тасдиқланган.\nТуризмни ривожлантириш билан бирга БТТнинг иш жойлари, иш жойла-рини ташкил этиш, иқтисодий ривожланишнинг, атроф муҳитг, меъморий обидалар ва ундан ташқари тинчлик-барқарорликни ривожлантиришга ҳаракат қилади.\nҲозирда БТТ нинг биринчи навбатд қиладиган ишлари:\nРивожланиш учун келишув: яъни туризмда кенгаяётган ва чуқурлаштирилган келишувлар.\nГуманитар ресурсларни ривожлантириш, яъни туризм кадрларини ўқитиш ҳамда уларнинг сифатли кадр қилиб чиқариш.\nРежалаштириш: атроф-муҳитни асраб авайлаш учун ишлаб чиқилган режалар.\nТуристик хизматларни ривожлантириш ва туристлар хавфсизлигини таъминлаш.\nТуризм бозорини ўрганиш.\nДавлатлараро туристик хизматларни кўрсатиш ва уларнинг ўртасидаги алоқаларни мустаҳкамлаш.\nБТТ бошқа ташкилотлар билан бирга ўз масалаларини ҳал қилади (чунончи ЮНЕСКО, Умумжахон Соғлиқни Сақлаш бирлашмаси, умумхалқ фуқаролар авиацияси бирлашмаси ва миллатлараро туристик бирлашмалар).\nБТТ нинг ажойиб туризм соҳасидаги ютуқлари шундаки туризмни ривожлантиришдаги асосий лойиҳадан бири Буюк Ипак йўли ва “Махсус йўллар” бўлиб улар ЮНЕСКО билан биргаликда иш юритади.\n“Буюк Ипак йўли лойиҳаси”. Бу лойиҳа 1994 йилда ташкил этилган бўлиб, унда олдинги туризм карвон йўли маршурти бўйича Осиёдан то шарқдаги Хитой ҳамда Ўрта ер денгизигача бўлган 22 та давлат бирлашиб уни ташкил этишган. Япония, Корея республикаси, Корейс халқининг демократик республикаси, Хитой, Қозоғистон, Қирғизистон, Монголия, Россия Федерацияси, Сурия, Покистон, Ўзбекистон, Тожикистон, Туркманистон, Эрон, Италия, Изроил, Арманистон, Озарбайжон, Туркия, Грузия, Греция ва Миср. Улар биргаликда саёҳат маршуртини, рекламали брашураларни, тасмага туширилган йўналишни, туризм бозорида ёки йиғилишларда Буюк Ипак йўлини кўрсатишган.\n“Махсус йўллар” лойиҳаси. Бу лойиҳа 1995 йил БМТ қошида ташкил топади. Унинг асосий мақсади: маданий туризмни Ғарбий Африкада ривожлантириш. Унинг иккинчи мақсади Африкадаги қадимги обидаларни раставрация қилиш, музейларни ташкил этиш, уларни реклама қилиш йўли билан туристларни жалб қилишдир.\nКелажакда Жанубий ва Шарқий Африкани ва Кариб денгизини ривож-лантиришга, туристларни шу ерларга жалб қилишга ҳаракат қилинмоқда. Бу ташкилотлар бутун дунёвий сайр ташкилоти (БДСТ) ва халқаро ассоциация дунёвий туризмни (ХАДТ)лар ҳам киради. Туристик бизнес бўйича бутун жаҳон туристик федерация агентлиги (БАТФА) ва бошқалар киради.\nДунё соҳавий туристик ташкилотилар феъл-атвори қуйидагиларни ўз ичига олади:\nХалқаро ҳаво транспорти ассоциацияси(ХХТА),\nХалқаро сув транспорти ассоциаияцияси (ХСТА),\nХалқаро меҳмонхоналар ассоциаияцияси (ХМА),\nХалқаро миллий бирлашган меҳмонхона ассоциацияси,\nРесторан ва кафелар (ХО-ре-КА),\nХалқаро конгресс ассоциацияси (ХКА),\nЎрта тоифадаги машхур туристик ташкилотлар ҳатти-ҳаракати Осиё ва Тинч океани туристик ассоциацияси (ОТТа), Америка туристик индустрия си ассоциацияси (КТА), Араб давлатлари туристик бирлашмаси (АТБ). Панафрик туристик ташкилот (ПТТ), Европа туристик ассоциациясини ривожлантириш координацияси (ЕТАРК) киради. Минтақавий туристик соҳа ташкилоти ҳатти-ҳаракатига – Осиё-Австрия меҳмонхона ва ресторан ассоциацияси (ОАМРА), Осиё авиякомпания ассоциацияси (ОАА), халқаро меҳмонхона ассоциаияцияси (ХМА), Араб давлатлари меҳмонхона бирлашмалари (АМБ), Африка авиякомпания ассоциацияси (РАА), Европа авиякомпания ассоциаияцияси (ЕАА), Европа Федерацияси меҳмонхоналари (ЕФМ), Конфедератив халқаро меҳмонхона ассоциацияси ресторанлар, кафе ва шунга ўхшаш Европа услубидаги бирлашма ва Европа иқтисодий зонаси (КХРЕБ).\nХалқаро махсуслаштирилган туристик ташкилотлар гуруҳига турли туризм ташкилотлари киради: халқаро социял бюро туризм (ХСБТ), халқаро социял федератив туризм (ХСФТ), халқаро ёшлар бирлашмаси туризми ва алмашинув билан (ХЁБТА), депломатик алоқалар бўйича халқаро туристик ассоциация (ХТАД); халқаро конгресс ва меҳмонхона ассоциация (ХКМА),Умум конференцвий ташкилот ассоциаияцияси (УКТА), асосий туристик ташкилотлар соҳаси гуруҳи.\n- Туристик ахборотларни тарқатишга жавобгар ташкилотлар; туристик ўқитишни бир маромда ушлаш; туристик янгиликларни излаш соҳасида бошқарув; халқаро туризмни ривожлантириш. Бу юқорида айтилганларда, бир қатор гуруҳларни олсак бўлади- халқаро федератцияси ёзувчи ва журналистлар (ХФКЖ).\nХалқаро туризм ассоциациясидаги документация ва ахборот тарқатиш (ХТАДИ), Бутун жаҳон туризм соҳасида профессионал кадрлар тайёрлаш ва ўқитиш (БТПКУ), Янги саёҳат жойларини излаш туризм ассоциацияси (ЯСКТА), Халқаро гидларнинг таништириш клуби (ХГК) ва Халқаро табиатни асраш бирлашмаси (ХТАБ).\n^ 4.4. Туризмда кечаётган глобаллашув жараёнлари\nУмумий ва туристик жаҳон бозорининг замонавий ривожланиш тенденциялари орасида хусусан глобаллашув жараёнининг хизмати катта. Ҳозирги кунда ТНКТнинг бир томонлама фаолиятидан ҳамкорлик ва қўшма дастурларни амалга ошириш сиёсати асосида фаолият юритишга ўтиб олганлар, бу тенденциялар корпорациялар глобал иттифоқларининг ташкил топишини намоён қилади.\nУлар сонининг сифатли ўсиб бориши бир неча омиллар таъсири остида бўлади. Бу омиллар орасида жоҳон бозорида рақобатнинг ривожланиши ҳал қилувчи вазифани бажаради. Рақобат курашиш нафақат ривожланаётган мамлакатлар, балки мамлакат компанияларини ўртасида ҳам бўлади. Уларнинг энг хавфли рақибларига янги индустирия мамлакатларидаги фирмалар айланиб бормоқда.\nМеҳмонхона хўжалигида Гонконгга тегишли отел занжирлари қуйидагилар: “ Шангрилла”, ”Гегал Хоутелз ” “Мандарин ориентл”.\nГлобал иттифоқларнинг мақсади белгиланган мақсадларга самарали йўл, яъни ҳамкорлик йўли билан эришиш учун турли фирмалар ўртасида илмий-техникавий, молиявий ва инсон ресурсларини бирлаштиришдир. Улар барча иштирокчи томонларнинг ютуқларидан биргаликда фойдаланадилар ва барча харажатларни ҳамда умумий дастурларни амалга ошириш билан боғлиқ таваккалчиликларни тенг тақсимлайди.\nГлобал иттифоқларнинг хулосалари туризм ва меҳмондўстлик индустриясининг турли секторлари амалиётида қўлланади.\nТуристик маҳсулотларни бирлаштирувчи глобал компьютер тизимлари бундай турдаги иттифоқлар фаолиятининг яққол мисоли ҳисобланади. Уларнинг ташаббуси билан авиякомпанияларнинг ташқи алоқа тизими отеллар, турагентлар, автомабиль прокати бўйича фирмалар ва бошқаларнинг компьютер сетлари комплекси бирлаштиради.\nУлар туристик хизматлар пакетлари ёки алоҳида уларнинг элементлари, яъни авия учишлар ва отелларда жойлашишдан театрга билетлар ва суғурта комплексларига бирлаштириш имконига эга.\nТуристик маҳсулотларни бирлаштириш бўйича энг йирик энг машҳур компьютер тизимларидан бири, СЕЙБР, “Лиадеус” ва “Чорлспэн” билан бир қаторда “Галимо Интернешл” ҳисобланади.\nЗамонавий кўринишдаги “Галимо Интернешл” 1993 йилда бирлаштириш бўйича икки электрон тизим “Галимо” ва “Ковия-Аколло”ларнинг бирлашиши натижасида ташкил топган.\nБирлашган тизимлар таъсисчилари Шимолий Америка ва Европа авия ташувчилари эди. Улар тенг улуш иштирокида янги компанияларнинг устав фондини 1,5 млрд. миқдорида белгилаганлар 1997 йил бу компания 120 минг терминалга эга бўлган ва 500 авиякомпания, 31 минг отел, автомабиль прокати бўйича 44 фирмаларни қамраб олган. Обонентлар сони 42 мингтага етган.\nКомпанияларнинг бирлашишига қарамасдан, Денвер (АҚШ, Колорадо) шаклида штабквартира ва ягона маълумот базасини ташкил қилган “Галимо Интернешл” “Ковия Аколла” ва “Галимо”ни икки алоҳида тизим сифатида сақлаб қолиш, қўллаб-қувватлаш ва ривожлантиришни мақсад қилган.\nАгар биринчиси АҚШ, Мексика ва Японияга хизмат кўрсатишни давом эттирса, иккинчиси Канададан бошқа барча мамлакатларга хизмат қилади, чунки Канадада “Ожелини” сети мавжуд.\nҲозирги кунда глобал иттифоқлардан ташқари стратегик анъаналар шаклланмоқда:\nБиринчидан мулкий муносабатларда ўзгаришлар мавжуд.\nИккинчидан томонларнинг келишувига асосланган ва хусусий мулкчилик муносабатларига аралашмайдилар, шунинг учун улар кенг тарқалмоқда.\nСтратегик альянслар турли йўналишларга эга бўлиши мумкин. (консорциум, стратегик хусусиятдаги қўшма корхоналар ва х.к.) Одатий фирмалараро шартномалардан фарқ қилиб, уларнинг барчаси ўз фаолиятида глобал стратегиялар доирасида альянснинг қатнашчи компаниялари учун узоқ муддатли манфаатли рақобатга эришишга йўналтирилган.\nМеҳмонхона хўжалигида стратегик альянслар хизматларини биргаликда сотиш маркетинг фаолиятига мувофиқ сотиладиган ягона тармоқ тузиш, катта молиявий харажатларни қилиш учун бир неча компаниялардан иборат бўлади.\nБундай бирлашишларнинг асосий мақсади меҳмонхона компанияларининг савдо маркаларини бозорга киритиш ва ўз ўрнини мустаҳкамлаштиришдан иборат. Альянс доирасида бир фирманинг маҳсулоти бошқа фирма маҳсулотининг бозорга киришга йўл очиб беради ва шу йўл билан молиявий таваккалчилигини иккига бўлинади ва икки фирма ҳам банкрот бўлишдан сақланиб қолади.\n1996 йил охирида “Карслон Хоснитэлити Уорлдуайд” ва “Фор сизнз” корпорациялари (Торонто) ўртасидаги ўзаро ҳамкорлик келишуви стратегик альянсга мисол бўла олади. Унинг мақсади Халқаро меҳмонхона занжири “Риджент”ни кенгайтиришдир.\nЎз самаралилигини исботлаган ҳамда альянслар XXI асрда меҳмонхона компаниялари ўсишининг асосий стратегиясига айланиб бормоқда. Меҳмондўстлик индустриясида тадқиқот ўтказган Нью-Йорк университети мутахассислари шундай хулосага келганлар.\nГлобаллашув жараёнлари ҳаво транспортида аниқроқ намоён бўлмоқда. Жоҳоннинг етакчи авиакомпаниялари ўртасида кучли ҳамкорлик алоқалари ўрнатишмоқда. Улар ўз рақобатчилари билан стратегик альянсларни ташкил қилишни афзал кўрмоқда. Ўзаро келишувга эришгандан сўнг авиакомпаниялар ўз маршрут тармоқларини кенгайтириш, бошқа авиаташувчиларни барча киришини чегаралаб қўйиши ва бозор улушини кўпайтириши мумкин. Бундай ҳамкорлик альянснинг ҳамма иштирокчилари учун умумий натижа беради, яъни фойда ва ҳаво йўлларида ташиш ҳажмини кўпайтиради.\nАвиакомпаниялар ўртасида келишув турли фаолият соҳаларида рўй беради. Дастлаб бундай келишувлар асосан аэропортларда юкларни юклаш ва тушириш ишларини бошқаришда саромоя киритиш ва жорий молиялаштиришда (ёқилғиларни, самолётларни сотиб олиш, техник хизмат кўрсатиш ва ремонтлардан фойдаланиш ва х.к) шунингдек бирлашган тижорат ваколатхоналарини очишда кенг қўлланилган. Масалан, “Джонан Эйрлайнз”, “Люфтганза” ва “Эр Франс” авиакомпаниялари қуриш ҳақида келишувларга эришилган.\nҲозирги даврда ҳаво транспортида Халқаро стратегик альянслар янги ривожланиш босқичини ўтамоқда. Авиаташув бозорида назорат ўрнатишга ҳаракат қилаётган альянс аъзолари ўз индентификация кодларини ўзаро алмашиш ва махсус рағбатлантирувчи дастурлар доирасида ҳамкорлик қилишга ўтиб олишган.\nБундай турдаги тажриба авиахизматлар бозорида чуқур ўзгаришларга олиб келди.\n“Эф-Эф-Пи”нинг махсус дастурлари мижозларини белгиланган компанияларга боғлаб қўяди ва йўловчиларни бошқа авияташувчиларга олиб ўтишга йўл қўймайди. Охирги пайтларда улар кучли маркетинг воситаларига айланмоқда. Уларнинг қўллаш самараси, компанияларнинг глобал стратегик альянсларга интеграциялашувида, бир неча бараварлашмоқда. Яқинда САС, “Юнайтед Эйрлайнез” “Луфтганза” ва “Эйр Канада” авиякомпаниялари доимий йўловчилар хусусида қўшма стратегияни ишлаб чиқишди.\nРағбатантирувчи дастурларни бирлаштирган ҳолда альянс аъзолари ўзларининг мижожлар базасини кенгайтирмоқда ва бозорда хукумрон холатини эгалламоқда. Хаво транспортининг умумий либерализацияси шароитида бундай стратегиялар авияташиш соҳасида монаполияга олиб келмоқда. Бу рақобатни чекламоқда ва янги компанияларни бозорга чиқишига тўсқинлик қилмоқда.\nМайда ва қайта ташкил топган авиякомпаниялар, кўплаб доимий йўловчилар контингентига эга бўлган альянисларни антимонопол қонунчиликни бузаётганлигида айбламоқда. Рақобат муҳити ҳимояси ва компания фаолияти назорати бўйича махсус органлар альянсларнинг шаклланиш ва ривожланиш стратегиясини диққат билан кузатмоқда. Ҳозирча улар альянслар фаолиятида белгиланган ҳуқуқий нормалар бузилиши ҳолатларини кузатганлари йўқ.\nДоим учадиган йўловчилар учун рағбатлантирувчи дастурларнинг бирлашишидан ташқари, альянс аъзолари ўртасидаги ҳамкорлик идентификация кодлари алмашиши орқали мустаҳкамланмоқда. Фуқаро авияцияси Халқаро ташкилоти қоидаларига мувофиқ (ИКАО) авиякомпания ўз идентификация кодларини бошқа авиякомпаниялар фойдаланишига рухсат бериш ҳуқуқига эга ёки бир неча ташувчи ўша кодлардан фойдаланиш мумкин. Бу шуни англатадики йўловчилар билетда кўрсатилган авиякомпания самалиётида учмайдилар. Истеъмолчилар хуқуқларини химоя қилиш учун кодлар алмаштирилишини тартибга солиш таклиф қилинмоқда.\nБу таклиф ҳозирча мухокама жараёнида, лекин авиякомпаниялар йўловчиларни бундай холат тўғрисида хабардор қилиб туриши лозим.\nИдентификация кодлари алмашишига, “қаршилар”ва “тарафдорлар” сони қандай бўлишидан қатъий назар, келишувлар сони ўсиб бормоқда. 1997 йил Австралиянинг “Острман Эйрлайнз”, Швецариянинг “Свисстйр” Испаниянинг “Иберия” авиякомпаниялари “Дельта Эйрлайнз” билан кадрларни алмаштириш тўғрисида келишиб олинди.”Биритиш Мидлжд” “Галф Эйр” билан, “Джапан Эйрлайнз” эса Австралиянинг “Куантас Эйрлайнз” билан келишиб олинди.Ўша йили “Дельта Эйрлайнз” ва “Континентал Эйрлайнз” “Эр Франс” билан кодларни алмаштришни ҳам ўз ичига олувчи кўп режали келишувни имзоладилар.\nИдетификация кодларни алмаштириш тўғрисида келишувларга эришиш Халқаро стратегик альянслар даражасигача етмоқда.\nҲозирги кунда дунё бўйича авиякомпанияларнинг 370 дан ортиқ альянслари мавжуд бўлган. Уларнинг сони ўсиб бормоқда.\nКўплаб янги алъянислар ўз эътиборини қўшимча маркетинг ва техник ривожланишга қаратмоқда.\nТашувчилар ўртасида ҳамкорлик алоқалар йўлга қўйилаётган бир пайтда улар тўсиқларга учрамоқда. АҚШ “Очиқ осмон (коинот)” хақида икки томонлама келишув имзоланиши шарти билан алъянислар тўсиқларга учрамаслиги учун таклиф киритмоқда. Бу келишувлар амарика ташувчиларини Европа ва Осиё авия бозорларига кириб боришига ёрдам беради. Баъзи мамлакатлар (Швейцария, Япония ва бошқалар) АҚШ томонидан қилинаётган босимга қарши туришга интилмоқда.\nЕвропада, икки томонлама келишувга Европа камиссияси қарши чиқиши натижасида, алъянисларни ташкил қилш мураккаблашмоқда. Европа иттифоқи, ягона худуд сифатида қарашиб, у келишув жараёнларини кучли марказлаштиришга ўтиш ва ҳар бир мамлакатнинг алоҳида шартнома тузиш амалиётини рад этмоқда.\nҚаршиликлар мавжудлигига қарамай, авиякомпаниялар бирлашишни давом эттирмоқдалар. Баъзаан битта ташувчи бир вақтнинг ўзида турли мақсадлар билан бир неча алъянислар таркибига киради. Авиякомпания бир компания билан базавий келишувга эга бўлиши мумкин, шу билан бирга бошқа ташувчиларнинг маркетинг ва тижорат алъянисга тўлиқ аъзодан бўлиши мумкин. Масалан “Люфтгганза” “Юнайтед Эйрлайнз”, билан глобал стратегик алъянс тўзилишдан ташқари, “Финнэр” билан маркетинг алъянсини ташкил қилган, “Фракта” алъянси эса “Джанан Эйрлайнз” ва “Корсан Эйрлайнз” билан шунингдек “Андирия Эйрвейз”, “Вариг Брализилин Эйрлайнез”, “Люнсэйр” ва “Остриан Эйрлайнз” авиякомпаниялари билан идентификацион кодларни алмашиши тўғрисида келишув имзолаганлар. Ташувчиларнинг жаҳон алъянислари ташкил қилиниши билан аввал тўзилган шартномалар ҳозирда унчалик аҳамиятга эга бўлмай қолди.\n“Стар Алъянс” ва “Уануорлд” алъянслари ҳаво транспортида йирик бирлашмалар ҳисобланади. Уларнинг ҳар бири йил давомида 180 млн.дан ортиқ йўловчиларга хизмат қилади.(таблица 63).\nШунингдек дунёнинг етакчи бешта авиякомпанияси “Американ Эйрлайнз”, “Бритиш Эйрвейз”, “Канадион Эйрлайн”, “Китай Пасифик Эйрвейз” ва “Куантас Эйрлайнз” лар “Уануорлд” номли янги глобал алъянсни ташкил қилган. Ушбу алъянс фаолият юритгандан бошлаб унинг аъзолари баҳоси 10 милн. фунд стерлинг бўлган кенг қамровли дастурни амалга оширишга киришган. Альянс доирасида умумжоҳон “Уандорлд” таъриф тизими мавжуд бўлиб, идентификация кодларини алмаштириш ҳам қўлга қўйилган, шунингдек яқинда чирталарни бронлаштиришнинг ягона тизими жорий қилинган. Альянсга аъзоликнинг энг зарурий шарти - ташувчилар бирлашмасида назарда тутилган хизмат ва имтиёзларнинг тўлиқ пакетини тақдим этиш. Шунинг учун “Уандорлд” таркибига киришга қарор қилган Финляндиянинг “Финэйр”ва Испаниянинг “Иберия” авиякомпаниялари ўз телекоммуникация тизимидаги тартибсизликни бартараф этиши лозим, шунингдек алъянис талабларига мувофиқ персоналларни қайта тайёрлашлари лозим. Ушбу янги икки аъзоларнинг қўшилиши натижасида “Уандорлд” нинг маршут доираси 800 дан ортиқ пунктларни қамраб олади. Улардан сўнг “Люфтганза” ташаббуси билан “Стар Алъянс” номли яна бир Халқаро авияташувчилар бирлашмаси ташкил қилинган.\nБугунги кунда унга Германия, АҚШ, Канада, Япония, Австралия, Янги Зелландия, Бразилия ва бошқа мамлакатларнинг авиякомпаниялари киради. “Стар Алъянснинг” аъзолари қатори кенгайишини давом эттирмоқдалар. 2002 йил Бртанияда иккинчи ўринда турувчи “Бритиш Мидижди” авиякомпанияси ва Мексиканинг “Мексика Эйрлайнз” авияташувчиси унга аъзо бўлишган Лондоннинг “Фетроу” айрапортида жойлашган “Бритиш Мидижди” нинг алъянисга бирлашиш икки рақобатчи глобал авиация алъянисларини боғловчи восита вазифасини бажаради. “Стар алъянс”нинг умумий маршути жаҳоннинг 130 дан ортиқ мамлакатида жойлашган 815 та белгиланган пунктларни бир–бири билан боғлайди. Альянс авиякомпанияларининг самолётлари ўртача ҳар 9 секундда парвоз қилади ва ўртача бир кунда 9600 рейсни амалга оширади. “Уануорлд” ва “Стар альянс” лардан ташқари шунга ўхшаш “Квалифлайер Груп” ва “Вайндс” Авияташув бирлашмалари ҳам мавжуд. Яқинда Нью-Йоркда янги “Снай Тим” алъянисини ташкил қилиш тўғрисида хабарлар тарқатилган. Унинг асосини бир неча йиллар ҳамкорликда фаолият юритган “Делита Эйрлайнз” ва “Эр Франс” ташкил қилади. Ташкилотчиларнинг таъкидлашича, бу альянс аввалги бирлашмалардан фарқ қилиб, пассажирлар қизиқишига юқори даражада йўналтирилган бўлиши лозим. АҚШ, Европа мамлакатлари, лотин Америкаси ва Осиёнинг оммавий ахборат воситаларини хабар беришича, альянснинг реклама компанияси “Биз сизларга хизмат қиламиз” шиори остида фаолият кўрсатмоқда. “Снай Тим” га Россиянинг Аэрофлот – Рассия Авиякомпаниялари авиякомпанияни қўшилишини режалаштирмоқда. Рассия авияташувчилари, мунтазам ишлаш шарти билан, алъянисга тўлиқ аъзо бўлиш имконоятига эга. Ҳозирги кунда Рассия ва МДҲ давлатлари авиякомпаниялари альянсини ташкил қилиш тўғрисида музокаралар олиб борилмоқда.\nГлобиллашув жараёнига аралашган ҳолда ва махаллий фирмаларнинг жоҳон туристик доирасига (Маконига) кириб боришида қутилиши мумкин бўлган салбий оқибатларга қарамасдан Россия туризм бозорида ривожланган алоқалар билан олдинга интилмоқда.\nБир вақтнинг ўзида хусусий корхоналари учун илгаридагидек реклама тадбирларини амалга ошираверади. Туризмнинг мувафакиятли ривожланишининг таъминлашда хукумат маркетинг ишларидаги ўз улушини маблағ билан таъминлаш учун етарлича смета харажатларининг кузда тўтиши лозим. Шу билан бирга мавжуд маблағлардан янада самаралироқ фойдаланиш мақсадида маркетингнинг пухта режалаштириш талаб этилади. Реклама – ахборот фаолиятининг давлат томонидан маблағ билан таъминланиши чекланган холларда, туризмнинг кутариш ишларига миллий хаво юк ташувчилари катта ёрдам кўрсатишлари мумкин.\nРеклама – ахборот, смета, туризм, туроператорлар, туристеъмолчилар, стратегия, маркетинг стратегияси, этник саёҳат, саргузаштли саёҳатлар, денгиз бўйида дам олиш.\n1. Реклама воситаларига нималар киради?\n2. Реклама – ахборот сметаси нима?\n3. Истеъмолчиларнинг нархга нисбатан таъсирчанлигига таъсир қилувчи омиллар қандай?\n4. Бизнес – харажатлар самарадорлигининг омили нима,\n5. Ривожланиш учун келишув; яъни туризмда кенгаяётган ва чукурлаштирилган келишувлар ҳақида нима биласиз?\n6. Гуманитар ресурсларни ривожлантириш, яъни туризм кадрларини ўқитиш ҳамда уларнинг сифатли кадр қилиб чиқариш масалаларига мнималар киради?\n7. Режалаштириш: атроф муҳитни асраб авайлаш учун ишлаб чикарилган режалар тунунтириб беринг?\n8. Туристик хизматларни ривожлантириш ва туристларни хавфсизлиги қандай таъминланади?\n9. Туризм бозорини ўрганиш усуллари?\n10. Давлатлараро туристик хизматлар қандай кўрсатилади ва уларнинг\n1. Камилова Ф. К. Технология обучения по предмету “Маркетинг международного туризма” на тему: Развитие международного рынка туризма. В книге: «Иқтисодий таълим жараёнида янги педогогик техналогиялардан фойдаланиш тажрибаси» Илмий-услубий анжумани тезислари -Т ТДИУ- 2005\n2. Комилова Ф.К Ҳалқаро туризм бозори. Ўқув қўлланма. ТДИУ -2006\n3. Дурович А.П. Маркетинг в туризме Минск ООО “Новое знание” 2004 31-35 бетлар\n4. Норчаев А. Халқаро туризм ривожланишининг иқтисодий ўсишга таъсири (Испания мисолида) Фан номзодлиги диссертацияси автореферати, ТДИУ, 2004\nГидрофоб асосларда тайёрланган шамчаларнинг эриш тестини ишлаб чиқИШ\nГоссипол ҳосилалари шамчалари учун “эриш тести”ни ишлаб чиқиш


ИнтерФУТБОЛ :: Альваро Одриосола: «Реал Мадрид»да ўйнаш – чин орзу»\nАльваро Одриосола: «Реал Мадрид»да ўйнаш – чин орзу»\n«Реал» сафидан жой олган ёш иқтидор соҳиби - Альваро Одриосола «Сантьяго Бернабеу»нинг фахрий ложасида ўтказилган расмий таништирув маросимидан сўнг хушчақчақ ҳолда, ўз таассуротлари билан ўртоқлашди.\nАнжуманни клубнинг янги аъзосига ҳамроҳлик қилган фахрий Альваро Арбелоа очиб берди: «Бор куч-маҳоратини «Реал»га бағишлашга тайёр турган ноёб иқтидор соҳибини оммага расман таништириш - катта шараф! Бу ерда улкан зафарларга эришишингга ишонамиз. Ўзингни худди уйингдагидек эркин ҳис этишинг учун барча шароитларни яратамиз.\nУмидворманки, мухлислар илк ўйиндаёқ сени ёқтириб қолишади. «Мадрид»га хуш келибсан, Альваро, сенга омад!» Шундан сўнг навбат Одриосолага берилди.\n- Ҳозир ҳар қачонгидан-да бахтлироқман. Чунки бугун азалий орзум амалга ошди - футбол оламининг энг буюк клуби сафига қўшилдим. Ҳиссиётларимни сўз ёрдамида ифодалашга ожизман. Бундай воқеа ҳаётда бир марта бўлади. Шундай шараф насиб этганидан бахтиёрман.\n- Аввало, футболчи ва инсон сифатида камолотга эришиш ниятидаман. Шунинг баробарида мавжуд совринларга эга чиқишни ҳам хоҳлайман, албатта. «Реал» таркибида ўйнаш ва муваффақиятга эришиш - ҳар бир футболчи учун чин орзу. Демак, орзумни рўёбга чиқариш йўлида бор кучимни аямайман.\nХУЛЕН ЛОПЕТЕГИ БИЛАН ҲАМКОРЛИК\n- «Мадрид»да тўп суриш имконияти тақдим этилганидан беҳад мамнунман ва бунинг учун биринчи нав-батда, Хулен Лопетегига миннатдорчилик билдираман. Биз бугун эрталаб учрашдик ва мураббий менга ишонишини таъкидлаб, астойдил тер тўкишим кераклигини уқтирди. Зеро, буюк жамоада талаб ҳам юқори бўлиши табиий ҳол. Шунчаки, номига ўйнаш билан узоққа бориш мумкин эмас. Лопетеги шахсий ғояларини амалга татбиқ этишга уста мураббий.\nКУТИЛАЁТГАН АНИҚ РАҚОБАТ\n- «Мадрид» сафидан жой олган ҳар қандай футболчи ўта кучли рақобатга дуч келиши тайин. Ўйлашимча, бу ердаги асосий рақобатчим - Дани Карвахаль. Мен учун ажойиб намуна, унга ҳурматим баланд. Позиция учун кураш жараёнида бор маҳоратимни ишга соламан. Менимча, соғлом рақобат ҳам футболчилар, ҳам жамоага манфаат келтиради.\n«МАДРИД» - ЗАВҚ МАНБАИ\n- «Реал Мадрид» - дунёдаги энг номдор клуб! Буни ҳеч ким инкор этмайди. Шу жамоани танлаганим сабаби жуда оддий: ҳаётда ҳам, спорт бобида ҳам ўта иззатталаб йигитман. Табиатан фақат ўта жиддий синовларга мойилман. «Реал» эса айнан шундай клубдир. Мақсадим - маҳоратимдан тўлиқ фойдаланган ҳолда, ҳар бир лаҳзадан завқ олиш.\nРАҚАМ ВА МАВСУМГА ТАЙЁРГАРЛИК\n- Рақамни танлашда узоқ ўйлашга зарурат сезмадим - «Реал-Сосьедад»да ҳам айнан «19» остида тўп сурдим ва у менга омад келтирди. Мавсумолди тайёргарлигига келсак, машғулотларга бугун эрталаб киришдим.\nКечқурун асосий жамоа футболчилари даврасига қўшиламан. Хуллас, тезроқ талаб даражасидаги спорт формасига чиқиб олиш, қолаверса, шаҳар ҳамда жамоа билан яқиндан танишиш мақсадида таътилни бироз қисқартирдим.\nМАСЛАҲАТЛАР ЎЗ ЙЎЛИГА\n- Кўплаб тавсия ва маслаҳатлар эшитдим. Лекин энг асосийси, ўзлигимни сақлаб қолишим керак. Бунинг учун ҳар куни худди охирги имкониятдан фойдаланаётгандек фидойилик билан шуғулланишим талаб этилади. Майдонда мураббий кўрсатмаларини итоаткорона бажариш ҳам муҳим.\n- «Мадрид» сафида зафарларга эришиш ва мавжуд совринларни қўлга киритиш - орзу. Бу ерда ғалабадан ўзгасини тан олишмайди. Шундай экан, бошқача ўйлаш мумкин эмас. Фақат ғалаба, яна ғалаба!\nСАМАРАЛИ УЗАТМА ЎРНИ\n- Майдондаги ролимдан келиб чиқсак, сермаҳсуллик менга хос эмас. Умуман, самарали узатмалардан кўпроқ завқ туяман. Тўғри, фаолиятимда гол ҳам урганман. Лекин футболчиларга рақамлар воситасида баҳо беришларини ёқтирмайман.\nКРИШТИАНУ РОНАЛДУ - АФСОНА, ЛЕКИН...\n- Ҳа, Криштиану - «Реал» афсонаси. Уни ҳурмат қиламиз, лекин ҳаётдан ортда қолмаслигимиз лозим - янги даврга кириб боряпмиз. Жамоа таркибида дунёнинг энг сара ўйинчилари жам бўлишган, бизни ажойиб мавсум кутмоқда.


Соч парваришидаги 7 хато! - 6 Января 2017 - BEPUL MP3 KO'CHIRISH, VIDEO KLIP, FOTO SURATLAR, YANGI\nПятница, 2018-04-27, 4:53 AM\nГлавная » 2017 » Январь » 6 » Соч парваришидаги 7 хато!\nСоч парваришидаги 7 хато!\nСочингизни қандай парваришлайсиз? Шунчаки, ювасиз холос? Ёки ҳафтада бир бор бўлсада даволовчи ниқоблар билан ҳам сийлаб турасизми? Бажараёитган амалларингизни тўғри қилаяпман дея оласизми? Ушбу сонимизда соч парвариши билан боғлиқ айрим нотўғри қарашларга ойдинлик киритишга ҳаракат қиламиз!\n1. Сочларни ювиб бўлгандан кейин уларни албатта тараш керак!\nТўғи! Ҳўл сочлар бир-бирига ёпишади. Уларнинг мана шу ҳолда қуришига йўл қўймаслик даркор. Сабаби, кейин уларни бирор ҳолатга келтириш қийин бўлади.\nУнутманг! Тароқ иложи борича қалин думалоқ тишли бўлиши керак. Соч тарашни учидан бошланг, сўнгра ўртасидан учигача ва энг охири илдизидан пастга қараб таранг.\n2. Сочларни тез-тез кесиб турсангиз, улар қалин бўлади\nНотўғри! Тез-тез кесиб туриладиган сочларнинг толаси кўпаймайди, демакки соч ҳам қалинлашмайди.\nУнутманг! Соч бир ойда ўртача 1 сантиметрга ўсади.\n3. Тўкилаётган сочлар, носоғломликдан дарак беради.\nНотўғри! Соч тўкилиши аслида нормал ҳолат. Бир суткада инсон 100 толагача соч йўқотиши мумкин. Лекин, сочнинг ҳовучлаб тўкилиши хавфли. Шуни билингки, сочларни қаттиқ тараш ҳам толаларга шикаст етказади, бу эса уларнинг тўкилиб, гуллаб, синишига олиб келади.\nУнутманг! Одам бошида оч малла рангли сочлар - 140000, жигар ранглиси - 109000, қора сочлар-102000 ва малла сочлар – 88000 соч толасидан иборат. Бундай кўрсаткич билан бир кунда 100 дона соч йўқотиш қўрқинчли эмас!.\n4. Бош кийимнинг сочларга зарари бор\nТўғи! Тор ҳамда жунли бош кийимлар сочларни кислород билан озиқланишига ҳалал беради, уларнинг кўринишига ва соғлигига салбий таъсир кўрсатади. Аммо бош кийимдан умуман воз кечиш нотўғри чунки, у ёзда сочларни ультрабинафша нурларидан, қишда эса совуқдан асрайди.\n5. Диета сақлашнинг сочга алоқаси йўқ\nНотўғи! Тўлақонли рацион гўзаликка элтувчи энг тўғри йўл. Агар сочингиз жилосиз бўлса, организмингизни протеинлар билан тўйинтиринг. Ўз таомномангизга табиий маҳсулотлар, балиқ, гўшт, тухум қўшинг. Айниқса тўқ яшил тусдаги сабзавот ва мевалар соч учун жуда фойдали. Унутманг! Петрушка (кашничсимон кўкат), райҳон, укроп каби кўкатлар иммунитетни кўтаришга ёрдам беради, бу эса сочлар соғлом бўлишини ҳам таъминлайди!\n6. Сочларни тез-тез ювиб, бўяш уларнинг тўкилишига олиб келади\nТўғри! Сочни ҳар икки кунда бир марта ювиш мақсадга мувофиқ бўларди. Агарда бошингизни ҳафтасига 5-7 марта ювишга ўрганган бўлсангиз, унда кунора ишлатишга мўлжалланган шампундан фойдаланинг. Бундай шампунлар сочларингизни қуритиб юбормайди. Соч бўялгандан сўнг эса уни намлантирадиган, тиклаб, ҳимоя қиладиган соч воситаларидан фойдаланинг.\n7.Замонавий қуритиш воситалар мутлақо безарар\nҚисман тўғри! Уларни меъёрида ишлатиш маъқўл. Вақт вақти билан сочларингизга дам беришингиз мақсадга мувофиқ.


ФАРҒОНА – “ИИБ байрамга келганларни соат 21:30 дан кейин боғдан ҳайдаб чиқарди”\nМАРҒИЛОН. “Фарғона вилояти Марғилон шаҳридан ёзмоқдаман. Байрам кунлари шаҳримиздаги Ижодкорлар боғига кўпчилик айлангани чиқди. Аммо ички ишлар ходимлари байрамга келган одамларни соат 21:30 дан кейин боғдан ҳайдаб чиқарди. Cабаби, ҳокимиятдан одам бор экан. Одамларнинг маданий ҳордиқ чиқаришга ҳаққи йўқми? Оддий халқ кундузги 40 градус иссиқдан кейин кечқурун умид билан дам олгани чиққан эди, ахир! Қизиқ, халқни соат 21:30 дан кейин боғдан ҳайда¸ деган буйруқ ким берди экан? Тушуниш қийин, салласини олиб кел деса, калласини қўшиб олиб келади бизни милиция ходимлари...”


Трамп АҚШ давлат идораларига хорижликларни ишга олмаслик ҳақида фармон чиқарди — Sof.uz\nЖАҲОН 34,400,331 25,589,517 1,022,512\nАҚШ Президенти Доналд Трамп давлат идораларига чет элликларни ишга олмаслик ҳақида фармон чиқарди. Агентликлар хорижлик ходим америкаликларнинг ўрнини эгалламаётганини, яъни бу ишга америкалик мутахассис топилмаганини исботлаган тақдирдагина чет элликнинг ишга олинишига рухсат берилади. Бу ҳақда «Америка Овози» хабар берди.\nМаълум қилинишича, АҚШнинг Global Media агентлиги таркибига кирадиган «Америка Овози» нашрининг ўзида ҳам 100 га яқин хорижлик ходим «J-1» визаси асосида ишлайди. Яқинда агентликка Трамп тайинлаган номзод раҳбар бўлиб келиши билан бу ходимларнинг келажаги мавҳум бўлиб қолди. Уларнинг визаси янгиланмаслиги ва ишдан бўшатилиши мумкинлиги ҳақида хавотирлар бор.\nТрампнинг янги фармони «грин карта»си бор ёки АҚШ фуқаролигини қўлга киритган чет элликларга алоқадор эмас.\nмиграция Доналд Трамп АҚШ\n30.09 11:20 1319\n29.09 12:28 1147\n30.09 16:36 241 Тиббиёт\n28.09 11:19 43 Жаҳон\n25.09 10:31 267


Саудия Арабистони 270 миллион долларлик компанияга асос солди\n10:00 / 26 январь 954 pdf Ўқиш режими + -\nСаудия Арабистони Масжид-ул Ҳаром ва Масжид-ал Набавийни ривожлантириш учун 270 миллион долларлик Кидана компаниясига асос солди. Бу ҳақда theislamicinformation.com манбаси хабар берди.\nУшбу Кидана компанияси Саудия Арабистонидаги Масжид-ул Ҳаром ва Масжид-ал Набавийнинг муқаддас жойларини ривожлантириш учун ташкил этилган.\nСаудия Арабистони матбуот агентлигининг хабар беришича, Кидана компанияси штати Мина шаҳрида жойлашганлигини эълон қилди. Бу Маккаи Мукаррама ва муқаддас жойлар (РCМC) бўйича Қиролликга тегишли биринчи хусусий компания ҳисобланади. Компаниянинг устав капитали 1 миллиард рублни (270 миллион доллар) ташкил этади.\nКидана директорлар кенгаши раиси Шаҳзода Абдуллоҳ бин Бандар ибн Абдул-Азиз нега муқаддас шаҳарларни сақлаш зарурлигини тушунтириб ўтди.\nМуқаддас жойларни қайта қуриш ва реконструкция қилиш учун Кидана компанияси барқарорликни режалаштирмоқда. Вақт ўтган сари ушбу жойларга ташриф буюрадиган зиёратчилар тобора кўпайиб бормоқда. Шунинг учун ҳар йили зиёратчилар Ҳаж ва Умра ибодатларини мамлакатнинг 2030 йилги ислоҳотлар режасига мувофиқ амалга оширадилар.\nБундан ташқари компания йил давомида мақбул фойдаланиш учун сайтларни юритишни, барқарор шаҳар марказларини яратишни ва ҳаж мавсумида самарадорликни оширишни мақсад қилган. Шунингдек, хизматлар сифатини яхшилаш режалаштирилган. Муқаддас жойлар яқинидаги кўчмас мулк лойиҳалари яхши ташкил этилган.\nРCМC катта маслаҳатчиси Хатим Мумина компаниянинг биринчи кенгаши йиғилишидан сўнг Кидана компаниясининг бош директори этиб тайинланди.\nБир таҳорат билан хуфтон ва бомдод\n08:00 / 26 январь 2296\n15:00 / 26 январь 2088\nАдигея овулида янги масжид қурилади\nМасжид овулнинг марказида бўлиб, Адигея Республикаси ва Краснодар ўлкаси мусулмонлари диний идораси, шунингдек ҳомийлар маблағи кўмагида бунёд этилмоқда. Бу давоми...\n1191 11:32 / 17.10.2018\n4469 11:09 / 29.03.2020\n419 18:12 / 07.08.2020


Дунёдаги энг мураккаб қандолат уйчаси 15 ой давомида қурилди\n11:00 / 07.12.2016\nЛондондаги Biscuiteer компанияси қандолатчилари Рождество десертини тайёрлашди. У дунёдаги энг мураккаб қандолат уйчаси деб тан олинди, хабар берган Yahoo! Style. Маҳсулотни тайёрлаш учун 15 ой талаб этилди.\nПазандалар 240 тухум, 216 килограмм шакар-қиём ва 30 килограмм шакардан фойдаланишди. Уйчанинг баландлиги – 180 сантиметрга тенг. Унда беш хона бўлиб, кўзгулар, камин, қандиллар, таниқли картиналар ва чойшабли каравот ҳам мавжуд.\nҚандолат уйчаси Ротшильдларнинг Англиядаги Бакингемшир графлигида жойлашган Уоддесдон данғиллама ҳовлисига ўхшаш қилиб яратилди. Уни айнан шу ерда 2017 йилнинг март ойига қадар томоша қилиш мумкин бўлади. Шундан сўнг десертни нима қилишлари ошкор этилмаган.\nBiscuiteer қандолат десерт\nMars корпорацияси фикри АҚШ ҳукумати муносабатидан фарқли бўлмоқда


ДХХ гиёҳванд моддалар савдоси билан шуғулланувчи гуруҳни қўлга олди\nАбдураҳимова айланма йўллар орқали 2 килограмм 645 грамм гашиш наркотик моддасини мамлакатимизга олиб кирмоқчи бўлган вақтда қўлга олинди. ...\nгероин чиқариб олинган. Шу тариқа, улардан 1,6 килограммдан зиёд наркотик ашёвий далил сифатида олинади. Зулайҳо ва Муҳаммад Акром Деҳқонзодага ...\nДональд Трамп давлат раҳбари бўлгач, наркотраффикка қарши кечкин чоралар қўллаш кераклигини кўп бор таъкидлаган эди.\nмаълум қилишича, пишлоқ таркибидаги казеин моддаси инсон танасига наркотик каби таъсир этаркан. Бу ҳақда «Теч-Тимес» нашри маълум қилди. Пишлоқ ... қарамликни келтириб чиқаради. У шундай моддаки, организмга худди наркотик қабул қилингани каби таъсир этади, инсонда хуш кайфият, мамнунликни ...\nМиллий хавфсизлик хизмати ходимлари томонидан кучли таъсир қилувчи дориларни тарқатиш билан шуғулланган уюшган гуруҳни қўлга олиш бўйича махсус операция ўтказилди.


Александр Зинченко: Ўтган ёз "Бетис" футболчисига айланишим ҳам мумкин эди\n27 май, 2019, 12:47 211\nТеглар:Зинченко | Манчестер Сити | Бетис\nУ рақобатда ғолиб чиқди.\n"Манчестер Сити" ҳимоячиси Александр Зинченко ўтган ёз "Бетис"га ўтишга жуда яқин келганини айтди.\n“Мен ўтган ёз “Манчестер Сити”дан “Бетис”га кўчиб ўтишга жуда яқин эдим. Хатто, агентим ҳам у ерга борган эди. Яхшиямки ушбу трансфер амалга ошмай қолди. Албатта, менинг мақсадим “Манчестер Сити”да қолиш эди, афсуски ҳаммаси футболчининг ўзигагина боғлиқ эмас”, - дейди украиналик футболчи.\nҚайд этиш лозимки, Зинченко якунланган мавсум Бенжамен Менди ва Фабиан Делф каби футболчиларга қарши асосий таркиб учун рақобатда ғолиб чиқди. У айни дамда “шаҳарликлар”нинг асосий чап қанот ҳимоячиси ҳисобланади.\nЗинченко "Манчестер Сити" билан узоқ йиллик шартнома имзолайди\nГвардиола Зинченкони Манчестерда олиб қолмоқчи


23.02.2019 21:26 0 1380\nАгар қашшоқ одамдан «Нега яхши яшашни уддалай олмаяпсан?», деб сўрасангиз, саволингизга жавобларни қаторлатиб ташлайди. Ҳар бир қашшоқнинг ўзини оқлаш учун баҳонаси бор. Кимдир «Тақдирим шу экан. Омадим келмаяпти!», дейди. Яна биров буни жамиятнинг гарданига ташлаб қўя қолади. Учинчиси, бой бўлиш истаги йўқлигини айтади. Кимдир айбни ота-онасига юклайди, яхши таълим-тарбия олмаганини айтади. Кўпчилик мактабда берилаётган нолийди.\nБугунги замон одамлари ўзлари машаққат билан топган пулни ўзларига кераксиз, бироқ ўзлари ёмон кўрадиган одамларни қойил қолдирадиган нарсаларга сарфлашни яхши кўрадилар. Бу – бизнинг пулга, ўз меҳнатимизга нисбатан ҳурматсизлигимиз. Қуйидаги одатлар бизни камбағаллик сари етаклаши мумкин.\nТакаббурлик ва ўзини кўз-кўз қилиш, ҳурмат қозониш учун бойлиги ёки имкониятлари билан мақтаниш хислатлари ўз эгасини охир-оқибат ғариблик домига тортади ва хароб қилади. Ҳаётимиз қулайлашиб, маҳсулот ва хизмат турлари кўпайгани сайин одамларда молпарастлик, дунёпарастлик иллатлари кучаймоқда. Бу эса исрофга олиб келади. Исроф эса меҳнатимизни йўққа чиқаради.\nЎзига ачиниш ҳисси\nКамбағаллик – ишончсизликнинг натижаси. Камбағал инсондаги ўзига ачиниш ҳисси улардаги ишончнинг йўлини тўсиб туради. Камбағаллигимиз учун сон-саноқсиз баҳоналар топишимиз мумкин: қишлоқда туғилганимиз ёки аёл бўлиб туғилганимиз, отамиздан етарли мерос қолмагани, ортиқча вазнга эгалигимиз, бўйимиз пастлиги, рангимиз ва ҳоказо. Бироқ, буларнинг ҳеч бири олға бормаслигимиз учун асосли сабаб эмас.\nХасислик пулдан тўғри фойдалана олмаслик дегани. Ҳадеб пул тежашга интилиш ҳаётимиздаги пулдан фойдалироқ нарсаларни бой беришимизга сабаб бўлади. “Миллионер” деган ном миллионни сарфлашдан чўчимаган одамга берилади. Шунингдек, кирим ва чиқим ўртасидаги меъёрни ҳам унутмаслик лозим. Бой бўлишни мақсад қилган бўлсангиз, бахтиёрлигингизга хизмат қиладиган воситаларнинг ҳақиқий нархи учун пул тўлашга тайёр туринг.\nЎзи ёқтирмаган иш билан шуғулланиш\nИшингизни ёқтирмасангиз ҳозироқ ундан воз кечинг. Сиз қоққан эшиклар очилмаса, ўзингиз омад эшигига айланинг. Келажак сиз бугун машғул бўлган ишга дахлдор. Ҳар кимда бошқада йўқ бир жиҳат бўлади. Сиз ўзингиздаги ана шу иқтидорни аниқланг. Бу – сиз учун омад эшиги бўлади.\nИмкониятлар содир бўлмайди, уларни айнан сиз яратасиз!\nБахтни пул билан ўлчаш\nБиз оилали бўлгунимизга қадар бахтни пул билан ўлчаймиз. Оила бағрида эса пул ва бойлик аҳамиятини йўқотади. Фарзандимиз соғлиғи, оилавий хотиржамлик, бошқаларга кўмаклашиш бойликнинг моҳиятига айланади. Улғайганда ҳам бахтиёрликни пул билан ўлчаш – камбағаллик белгиси.\nИсрофгарчиликнинг жазоси – йўқчиликдир.\nТезда бойиб кетиш истаги\nЧинакамига бой бўлиш – эркин бўлишни англатади. Тезда бойиб кетиш эса нафсига қул бўлганлик белгиси. Бой ва камбағални фарқлаб турувчи ягона омил – вақтдан тўғри фойдаланиш кўникмаси. Вақтни қадрланг!\n«Қанча кўп ўқисанг, шунча кўп пул топасан», деган қимматли фикрни ёдда тутинг.\nНолийверадиган одам ошиқ-мошиқлари занглаган эшикка ўхшайди: ҳаракати оғир ва овози ёқимсиз. Эшикка мой қуйиб уни осон очиладиган қилиш мумкин. Одамни эса илҳомлантириб, олға бошлаш, ҳаракатга келтирса бўлади.\nИжтимоий тармоқда мақтанчоқликни ўзига касб қилиб олган «дўст»ларнинг турмуш тарзи билан ўз ҳаётингизни солиштирманг. Унутманг, улар аслида ич-ичларидан бахтга зор ва буни яшириш учун ҳам бор-будларини тинимсиз кўз-кўз қиладилар. «Бировнинг оёқ кийимини киймагунингча, унинг дардини тушунмайсан», деган гап бор.\nСўнгги тадқиқотларга кўра, одамлар ўзларини бошқалар билан кўп таққослайдиган бўлиб қолганлар. Ўзини ҳадеб бошқалар билан солиштирадиган одам – ҳаммадан кўра бахтсиз одам.\nЎз оиласидан узоқлашиш\nОила – бахт ва муваффақият маркази. Сиз бу доирадан узоқлашиб кетманг. Сиз бойиб кетиш учун зарур кучли қувватни оила аъзоларингиздан олишингиз мумкин. Бошқа ҳеч ким сизга бу қудратни бера олмайди.\n«Биз ғалаба қозонамиз» китобидан олинди


Як-40 ҳалокати: террорчилик аломатлари йўқми?\n04 март 2021, Тошкент вақти: 01:53\n14 январь куни Ўзбекистон Республикаси Бош прокуратурасида 13 январда Тошкент аэропортида юз берган Як-40 самолёти ҳалокати сабабларига бағишланган матбуот анжумани ўтказилди.\nАнжуманда Бош прокурор Рашид Қодиров, Ташқи ишлар вазирининг биринчи ўринбосари Владимир Норов, “Ўзбекистон ҳаво йўллари” миллий авиакомпанияси раисининг биринчи ўринбосари Эгамберди Полвоновлар иштирок этди.\nР.Қодировнинг сўзларига қараганда, самолёт йўлакка қўна олмаган ва унинг қаноти аэропорт атрофидаги бетон тўсиқларга тегиб кетган. Натижада самолёт Файзобод маҳалласидан оқиб ўтадиган Қорасув ариғига қулаган. Шундан сўнг у портлаб кетган. Самолётдаги йўловчиларнинг барчаси ҳалок бўлган.\nБош прокурор самолётда террорчилик ҳаракатлари амалга оширилганини тасдиқловчи аниқ далиллар йўқлигини маълум қилди.\nБироқ, ҳалокат гувоҳларидан бирининг таъкидлашича, самолёт 20 метрча баландликда бўлган вақтда унинг қаноти ёнаётгандек кўринган. Ерга урилганда эса икки марта кучли портлаш эшитилган ва кучли аланга ҳосил бўлган.\nЭслатиб ўтамиз, Термиз-Тошкент йўналиши бўйича HY1154 рейсини бажараётган Як-40 самолёти ҳалокати оқибатида 32 йўловчи ва беш нафар экипаж аъзоси ҳалок бўлгани расман маълум қилинди. Қурбонлар орасида тўрт аёл ва битта ёш бола борлиги айтилмоқда. “Озодлик” мухбири фожеа жойида ёш боланинг куйган жасадини ўз кўзи билан кўрди.\nБундан ташқари, самолётда тўрт нафар хорижлик фуқаро бўлгани ҳам тасдиқланди. Улардан икки нафари Афғонистон, бири АҚШ, яна бири Буюк Британия ва Австралия фуқаросидир.\nҲалок бўлганлар орасида БМТнинг Ўзбекистондаги доимий вакили Ричард Конрой, АҚШнинг “Уорлд концерн” инсонпарварлик ташкилоти вакили Пеннер Ричард Ҳенри ҳам бор.\nБош прокурорнинг таъкидлашича, барча жасадлар топилган. Мурдалар тиббий экпертиза ўтказиш учун топширилган.\nР.Қодировнинг сўзларига қараганда, Президент Ислом Каримов ҳалокат содир бўлгандан кўп ўтмай воқеа жойига етиб келган. У қурбонларнинг оилаларига ёрдам кўрсатиш ҳақида кўрсатма берган.\nУшбу ҳолат юзасидан Бош прокуратура жиноят иши қўзғади. Р.Қодировнинг айтишича, ҳозиргача авиакомпания ходимларидан юздан ортиғи сўроқ қилинган. Ҳалокат сабабларини ўрганиш мақсадида Бош вазир Шавкат Мирзиёев раҳбарлигида ҳукумат комиссияси тузилган.\nМаълумотларга қараганда, ушбу самолёт 1975 йилда ишлаб чиқарилган бўлиб, учиш ресурси 38 минг соатни ташкил этади. Ҳалокат вақтигача у 37 минг соат учган. Сўнгги марта 1999 йилда Минск шаҳрида таъмирдан чиқарилган.


«Билса ҳазил, билмаса чин» — Иномжон Тоғаев электр ва газ таъминотидаги қўшиб ёзишлар ҳақида — Sof.uz\n«Билса ҳазил, билмаса чин» — Иномжон Тоғаев электр ва газ таъминотидаги қўшиб ёзишлар ҳақида\n11.03 09:56 415 Жамият\nИстеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш жамиятлари федерацияси ижрочи директори бу ҳақда Америка Овозига интервью берди.\n«Электр энергия етказиб бериляпти, лекин жуда катта йўқотишлар бор. Лекин аҳолига тақсимлагандан сўнг буни ҳисобласак, дейлик 100 кВт бўлса, аҳолидан 50 кВт чиқади. Йўқотилган, ўғирланган, ноқонуний уланишлар бўлган», — деди у.\nБу орқали тизимда юзага келган йўқотиш ва камомадлар истеъмолчиларнинг гарданига тушиши айтилди.\n«Аҳолига «сизни бир миллион қарзингиз бор» деб киритиб қўйишган. Аҳоли эса буни тушунмасдан, тўлаб юборган. Билса ҳазил, билмаса чин, принципида ишланган. Бу ҳолат жуда ҳам кўп бўлган», — деди Тоғаев.\nФедерация вакили АСКУЭ тизими ҳақида: «бу онлайн сўзи номига бор. Аҳоли шундан норози. Шу масалани ҳазм қила олмайман», дея фикр билдирди.


Испанияда сохта пуллар ишлаб чиқарган йирик тармоқ фош этилди\n16:41 / 13.07.2016\nИспания миллий полицияси Фуқаролик гвардияси билан ҳамкорликда ўтказган махсус амалиёти натижасида мамлакатда фаолият юритиб келган йирик жиноий тармоқни фош этган. Мурсия автоном вилояти ҳокимият вакилларининг хабарларига кўра, улар қалбаки пуллар ишлаб чиқариш билан шуғулланган.\nМахсус амалиёт чоғида, 21 ёшдан 60 ёшгача бўлган 3 нафар испаниялик ва 4 марокашлик ушланган. Бундан ташқари, 5та тинтув ишлари ҳам ўтказилган. Қайд этилишича, сохта пуллар Испания бозоридан ташқари Европанинг бошқа мамлакатларида ҳам муомалага чиқарилган.\nПолиция маҳкамаси уюшган жиноий гуруҳ раҳбарини қўлга олишга муваффақ бўлган. У, 7-июль куни Сан- Педро-дель-Пинатар муниципалитетида ҳибсга олинган. Унинг уйида 1,5 млн евролик сохта қоғоз пуллар ва қалбаки пул ишлаб чиқариш учун ускуналар борлиги аниқланган.\nЭндиликда, жиноятчилар қилмишлари учун суд олдида жавоб беришлари лозим. Уларнинг гумаштларини қидирш ишлари давом эттирилмоқда.\nИспания жиноий гуруҳ қалбаки пул\nИспания бош вазири Пучдемоннинг учрашиш таклифини рад этди


08:23 23 Феврал 2020\n16:36 09.10.2019 (Янгиланган 16:38 09.10.2019) Ҳавола олиш\nАввалроқ ижтимоий тармоқларда видеоёзув тарқалган эди. Унда Миришкор тумани ҳокими далада рухсатсиз маккажўхори тераётган бобо ва невараларини ушлаб, ҳақорат қилган ҳолда ўғриликда айблагани тасвирланган.\nТОШКЕНТ, 9 окт — Sputnik. Бош прокуратура ижтимоий тармоқларда тарқалган видеоёзув юзасидан ахборот берди.\nВидеода номаълум шахс далада рухсатсиз маккажўхори тераётган бобо ва невараларини ушлаб, ҳақорат қилган ҳолда ўғриликда айблаганлиги ва “экспортга” катта зарар етказаётганлиги тасвирланган.\nБош прокуратура хабарига кўра, ўрганиш давомида мазкур ҳолат Қашқадарё вилояти, Миришкор тумани ҳудудида содир бўлганлиги, ушбу видеоёзув кадр ортидаги шахс Миришкор тумани ҳокими эканлиги аниқланган.\nМазкур ҳолат юзасидан Қашқадарё вилояти прокуратураси органлари томонидан текшириш ҳаракатлари олиб борилмоқда, дейилади хабарда.


23 январ 2022, Тошкент вақти: 20:44\nАтамбаев Бишкек шаҳар Биринчи Май туман суди Матраимовни лавозимига тиклаш тўғрисида 25 июлда қабул қилган қарорга муносабат билдирар экан: “Афсуски, президент Жээнбековга шахсан ва 31 мартдаги оммавий чиқишимда қилган огоҳлантиришларим ҳамда маслаҳатларим эътиборга олинмади... Сиёсий оппонентларга қарши коррупцияга нисбатан ишончли кураш ниқоби остида олиб борилаётган репрессиялар давлатни ва у эълон қилган коррупцияга қарши курашни дискредитация қилмоқда”, деб билдирди.\nСобиқ президент фикрича, Раим Матраимовнинг ишга қайта тикланиши янги президент Жээнбеков даврида коррупцияда айбланиб қамоққа олинган Атамбаевнинг энг яқин маслақдошлари – собиқ бош вазир Сапар Исақов, божхонанинг собиқ бошлиғи Қуваничбек Қулматов, Бишкек шаҳар собиқ мэри Албек Ибраимов ва бошқаларни обрўсизлантириш ва “ўч олиш” ҳаракатидир.\nҚирғизистон божхона хизмати бошлиғининг ўринбосари бўлган Раим Матраимов 2017 йилда Алмазбек Атамбаев президент сифатида энг охирги иш кунини якунлаётган пайтда ишдан олинган эди. Ўша пайтдаги Бош вазир Сапар Исақов буйруғида Матраимов ҳукумат ишончини йўқотгани учун лавозимидан бўшатилгани қайд этилган.\nСиёсий таҳлилчи Алмазбек Акматалиев собиқ президент Атамбаевнинг баёноти тушунарсиз эканини айтади:\n-Унинг божхона бошлиғи ўринбосари бўлиб тайинланишида шахсан Атамбаевнинг ҳиссаси бор. Агар Раим миллион коррупционер бўлса, нега Атамбаев уни олти йил лавозимида сақлаб турди? Нега унинг бойишига Атамбаев шароит яратиб берди? Мана шу саволлар очиқ қолмоқда, -деди таҳлилчи.\nҚирғиз парламентининг собиқ депутати Мээрбек Мискенбаев эса Атамбаевнининг сўзларида жон бор деб ҳисоблайди:\n-Сапар Исақовни Раим миллионни ишдан олганлари учун қамадилар. Божхона бошлиғи Қулматовни ҳам Матраимовнинг ишларини фош этгани учун қамашди. Амалдаги президент Жээнбековнинг кооррупцияга қарши курашаётгани тўғрисидаги гаплари эртак холос,-деди собиқ депутат.\nҚирғизистонлик фаолларнинг асосий қисми Раим Матраимовнинг суд томонидан лавозимига қайта тикланишини мамлакатда коррупцияга қарши курашга берилган катта зарба, президент сиёсатига хоинлик сифатида баҳоламоқдалар.\nҚирғизистон ҳукумати ҳозирча суднинг бу қарорига муносабат билдирмади. Ҳукумат матбуот химзатининг билдиришича, ҳозирча қарор маъмуриятга етиб келмаган.\n“Қарорни ҳукуматга етиб келганидан сўнг муносабат билдирилади. Ҳукуматнинг юқори суд инстанцияларига шикоят аризаси киритиш ҳуқуқи бор”, деди ҳукумат матбуот котиби Чингиз Эсенгулов.


23:36:33 (GMT +5), Яш, 3 июл 2022\nАдлия вазирининг маънавий-маърифий ишлар самарадорлигини ошириш, давлат тили тўғрисидаги қонун ҳужжатларига риоя этилишини таъминлаш масалалари бўйича маслаҳатчиси\nРаҳбар: Сагатова Шаҳноза Мирзараҳимовна\nТашкилий-назорат ва стратегик режалаштириш бошқармаси низоми\nИнсон ресурслари бошқармаси тўғрисида низом\nРаҳбар: Узаков Жахонгир Илхомович\nРаҳбар: Уринбаева Севара Кучкаралиевна\nЖамоатчилик билан алоқалар бўлими низоми\nРаҳбар: Бекбутаев Турахан Тажиевич\nМолия-иқтисод бошқармаси тўғрисида низом\nРаҳбар: Туляганов Зайниддин Кудратович\nИшлар бошқармаси тўғрисида низом\nҲуқуқни қўллаш амалиётини ўрганиш бошқармаси тўғрисида НИЗОМ\nРаҳбар: Мухаммадиев Нуъмон Усмонович\nРаҳбар: Назаров Ўткир Эркинович\nИнсон ҳуқуқларини ҳимоя қилиш бошқармаси тўғрисида низом\nРаҳбар: Сайдахмедов Акбар Акмалович\nХалқаро-ҳуқуқий ҳамкорлик бошқармаси тўғрисида\n1. Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлигининг Халқаро-ҳуқуқий ҳамкорлик бошқармаси (бундан буён матнда Бошқарма деб юритилади) Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги (бундан буён матнда Вазирлик деб юритилади) марказий аппаратининг таркибий бўлинмаси ҳисобланади.\n2. Бошқарма ўзининг фаолиятида Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси ва қонунларига, Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси палаталарининг қарорларига, Ўзбекистон Республикаси Президентининг фармонлари, қарорлари ва фармойишларига, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва фармойишларига, Ўзбекистон Республикаси Адлия вазирлиги тўғрисидаги низомга, бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатларига, Вазирлик Ҳайъатининг қарорларига, Ўзбекистон Республикаси адлия вазирининг (бундан буён матнда вазир деб юритилади) буйруқлари ва фармойишларига, шунингдек мазкур Низомга амал қилади.\n3. Бошқарманинг асосий вазифаси халқаро-ҳуқуқий ҳамкорликни йўлга қўйиш ва мустаҳкамлаш, ҳамда халқаро шартномалар лойиҳаларини ҳуқуқий экспертизадан ўтказиш хисобланади.\n4. Бошқарма ўзига юклатилган вазифани бажариш учун қуйидаги функцияларни амалга оширади:\nЎзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларини тузиш бўйича таклифларни келишиш, Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларини тайёрлаш ва ижро этишда иштирок этади;\nхалқаро ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш бўйича сўровларни белгиланган тартибда кўриб чиқади;\nхориждан маблағ жалб қилиш шартномалари ва Ўзбекистон Республикаси давлат кафолатлари бўйича белгиланган тартибда юридик хулосалар (такрорий юридик хулосалар) беради;\nхорижий ва халқаро ташкилотлар билан ҳамкорлик тўғрисида халқаро шартномалар тузиш бўйича таклифлар тайёрлайди;\nқўшма лойиҳаларни амалга ошириш орқали халқаро ташкилотларнинг Ўзбекистон Республикасидаги ваколатхоналари билан ҳамкорликни, шунингдек, хорижий донорлар билан алоқаларни ўрнатади;\nчет эл расмий делегациялари, дипломатик ваколатхоналар, консуллик муассасалари ва халқаро ташкилотлар вакиллари билан учрашувларни белгиланган тартибда ташкиллаштиради;\nхалқаро экспертлар иштирокида адлия органлари ва муассасалари ходимлари учун вазирликнинг тегишли таркибий тузилмалари билан биргаликда хорижий амалиёт, семинар ва ўқув курсларини ташкил этиш бўйича ишларини амалга оширади;\nвазирлик ходимларининг хорижий хизмат сафарларини белгиланган тартибда ташкил қилади;\n5. Бошқарма ўз зиммасига юклатилган вазифа ва функцияларни бажариш учун қуйидаги ҳуқуқларга эга:\nдавлат бошқаруви органлари, маҳаллий давлат ҳокимияти органлари, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ва назорат тузилмалари, бошқа ташкилотлардан, шунингдек уларнинг мансабдор шахсларидан уларнинг ваколатига кирувчи масалалалар юзасидан ҳужжатларни, статистика ва бошқа маълумотларни, таҳлилий материалларни, хулосалар ва бошқа ахборотларни сўраш, талаб қилиш ва олиш;\nЎзбекистон Республикаси Президенти, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ва бошқа давлат органлари кўриб чиқиши учун қонунчиликни такомиллаштириш масалалари бўйича белгиланган тартибда Вазирлик раҳбариятига таклифлар киритиш;\nВазирликда чет эл расмий делегациялари, дипломатик ваколатхоналар, консуллик муассасалари ва халқаро ташкилотлар вакиллари билан учрашувларни белгиланган тартибда ташкил этиш юзасидан вазир ва вазир ўринбосарларига таклифлар киритиш;\nхорижий хизмат сафарига юбориш учун номзодлар бўйича таклифларни белгиланган тартибда шакллантириш ва вазирлик раҳбариятига келишиш учун вазир ва вазир ўринбосарларига таклифлар киритиш;\nВазирлик ҳузуридаги Тошкент давлат юридик университети, Юристлар малакасини ошириш маркази, Х. Сулаймонова номидаги Республика суд экспертизаси маркази, Давлат хизматлари агентлиги, Интеллектуал мулк агентлиги, Ҳуқуқий сиёсат тадқиқот институтининг халқаро алоқалар бўлимларининг (халқаро муносабатлар соҳасидаги) фаолиятини услубий жиҳатдан мувофиқлаштириш.\n6. Бошқарма ўзига юклатилган вазифаларнинг, шунингдек ўз фаолияти соҳасини ривожлантириш бўйича дастурлар, тадбирлар режалари, “йўл хариталари” ва бошқа дастурий ҳужжатларнинг самарали амалга оширилиши учун жавобгардир.\n7. Бошқармага вазир томонидан лавозимга тайинланадиган бошқарма бошлиғи раҳбарлик қилади. Бошқарма бошлиғи ўринбосарга эга. Бошқарма бошлиғининг ўринбосари ва Бошқарманинг бошқа ходимлари вазир томонидан лавозимларига тайинланадилар ва лавозимидан озод қилинадилар, қонун ҳужжатлари билан белгиланган ҳоллар бундан мустасно.\n8. Бошқарма ходимлари қоида тариқасида юриспруденция мутахассислигига эга бўлган кадрлардан ташкил топади. Бошқармага унинг зиммасига юкланган вазифалар ва функцияларни бажариш учун иқтисод-молия, ташқи алоқалар ҳамда бошқа зарур мутахассисликларига эга бўлган кадрлар ҳам жалб қилиниши мумкин.\nБошқарма ходимлари томонидан Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг қарорлари ва топшириқлари ижросини таъминлаш, ижро интизомини мустаҳкамлаш бўйича комплекс амалий чора-тадбирларни амалга оширади, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 11 апрелдаги “Ўзбекистон Республикаси Президентининг ҳужжатлари ва топшириқлари самарали ва натижали ижро этилиши, шунингдек ижро интизоми мустаҳкамланиши учун Ўзбекистон Республикаси Президенти маслаҳатчиларининг, Вазирлар Маҳкамаси ва унинг комплекслари, давлат ва хўжалик бошқаруви органлари ҳамда барча даражалардаги ҳокимликлар раҳбарларининг шахсий жавобгарлиги тўғрисида”ги ПҚ–2881-сон қарори ҳамда бошқа қонун ҳужжатларига мувофиқ топшириқларнинг ўз вақтида ва сифатли бажарилиши учун Бошқарма ходимларининг шахсий масъулиятини ошириш чора-тадбирларини кўради;\nБошқарма фаолияти соҳаларига оид қонун ҳужжатлари ва ҳуқуқни қўллаш амалиётини такомиллаштириш бўйича таклифларни ишлаб чиқади ва уларни кўриб чиқиш учун Вазирлик раҳбариятига киритади;\nБошқармада норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларининг сифатли ишлаб чиқилишини ташкил этади, Бошқармада тайёрланган ҳужжатлар лойиҳаларини кейинчалик Вазирлик раҳбарияти томонидан кўриб чиқиш, имзолаш (виза қўйиш) учун олдиндан кўриб чиқади ва виза қўяди, уларнинг Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси Регламенти ва Вазирлар Маҳкамаси Регламенти талабларига қатъий риоя этилган ҳолда Вазирлар Маҳкамасига ўз вақтида киритилишини таъминлайди, Вазирлик раҳбариятининг топшириғи бўйича норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини Вазирлар Маҳкамаси аппаратида ишлаб чиқишда иштирок этади;\n10. Бошқарма қуйидаги иккита бўлимдан иборат:\n1) Ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш ва ҳуқуқий экспертиза бўлими. Унинг юритувига қуйидагилар тааллуқли:\nЎзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларини тузиш бўйича таклифларни келишиш, Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномаларини тайёрлаш ва ижро этишда иштирок этиш;\nхалқаро шартномалар лойиҳаларини ҳуқуқий экспертизадан ўтказиш;\nхориждан маблағ жалб қилиш шартномалари ва Ўзбекистон Республикаси давлат кафолатлари бўйича белгиланган тартибда юридик хулосалар (такрорий юридик хулосалар) бериш;\nЎзбекистон Республикасининг ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш тўғрисидаги халқаро шартномаларини тайёрлаш, тузиш ва бажариш ҳақида таклифлар тақдим этиш;\nадлия органлари фаолияти соҳасидаги халқаро-ҳуқуқий нормаларни ўрганиш ва Ўзбекистон Республикаси қонунчилигини уларга мувофиқлаштиришга доир таклифларни киритиш;\nхалқаро ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш бўйича сўровларни белгиланган тартибда кўриб чиқиш;\nбўлим фаолияти соҳасидаги масалалар юзасидан ҳуқуқий тарғибот ишларини амалга ошириш;\n2) Ҳалқаро-ҳуқуқий ҳамкорликни ривожлантириш ва протокол бўлими. Унинг юритувига қуйидагилар тааллуқли:\nхорижий ва халқаро ташкилотлар билан ҳамкорлик тўғрисида халқаро шартномалар тузиш бўйича таклифлар тайёрлаш;\nхорижий ва халқаро ташкилотлар билан халқаро ҳамкорликни ўрнатиш ва ривожлантириш;\nқўшма лойиҳаларни амалга ошириш орқали халқаро ташкилотларнинг Ўзбекистон Республикасидаги ваколатхоналари билан ҳамкорликни, шунингдек хорижий донорлар билан алоқаларни ўрнатиш;\nхалқаро экспертлар иштирокида адлия органлари ва муассасалари ходимлари учун вазирликнинг тегишли таркибий тузилмалари билан биргаликда хорижий амалиёт, семинар ва ўқув курсларини ташкил этиш бўйича ишларини амалга ошириш;\nвазирлик ходимларининг хорижий хизмат сафарларини белгиланган тартибда ташкил қилиш;\nбўлим фаолияти соҳасидаги масалалар юзасидан ҳуқуқий тарғибот ишларини амалга ошириш.\n11. Бошқарма бўлимларининг мазкур тартибда бўлиниш шартли бўлиб, Бошқарма бошлиғи ва раҳбарият топшириғига мувофиқ уларга Бошқарма фаолиятига тааллуқли бошқа вазифалар ҳам юклатилиши мумкин.\n12. Ҳуқуқий ёрдам кўрсатиш ва ҳуқуқий экспертиза бўлими бошлиғи бир вақтнинг ўзида Бошқарма бошлиғининг ўринбосари ҳисобланади.\n13. Айрим топшириқларнинг ижроси Бошқарма бошлиғи томонидан ҳар иккала бўлимга юклатилиши мумкин.\n14. Бошқарма ходимлари ўз фаолиятини Вазирлик раҳбарияти билан келишилган ва тасдиқланган мансаб йўриқномаларига мувофиқ амалга оширадилар.\n15. Бошқарма ходимлари хизмат вазифаларини бажариш вақтида, юклатилган ваколатлар доирасидан четга чиққанликлари, шунингдек ҳуқуққа хилоф ҳаракатлар ёки ҳаракатсизлиги, хизмат вазифаларини бажармаганликлари ёхуд лозим даражада бажармаганликлари ва хизмат этикаси қоидаларини бузганликлари учун қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда интизомий ёки бошқа жавобгарликка тортиладилар.


«ДИНАМО» «БУНЁДКОР» БИЛАН МУРОСА ЙЎЛИНИ ТАНЛАДИ\nЯнги мавсумга пухта тайёргарлик кўриш мақсадида йиғиннинг учинчи босқичини Тошкентда олиб бораётган Самарқанднинг «Динамо» жамоаси куни кеча навбатдаги назорат учрашувини ўтказди. Бу сафар «Динамо»га мамлакатнинг амалдаги чемпиони «Бунёдкор» рақиблик қилди.\nУшбу ўртоқлик учрашувига Виктор Жалилов сингари, Миржалол Қосимов ҳам деярли асосий таркибни туширди, дейиш мумкин. Яъни ҳар икки мураббий ҳам ўйинга жиддийроқ муносабатда бўлишди. Учрашув мезбонларнинг ҳужумлари остида бошланди. Илк дақиқалардан «қалдирғочлар» ҳужумчиси Анвар Солиев, Анвар Ражабовларда ҳисобни очиш учун имкониятлар бўлди, бироқ вазиятларда Девид Ония бошчилигидаги ҳимоячилар аниқроқ ҳаракат қилишди. Умуман олганда, ўйиннинг бошланиши ҳар икки жамоадан футболчининг жароҳат олиб майдонни тарк этгани билан ёдда қолди. Дастлаб, 15-дақиқада «Бунёдкор»да кўрикдан ўтаётган Камолиддин Мурзоев жароҳат олиб майдонни тарк этган бўлса, кўп ўтмай кўҳна шаҳар жамоасидан Дониёр Усмонов мажбурий алмаштирилди.\nУчрашувнинг 38-дақиқага келиб ҳисоб мезбонлар томонидан очилди. Анвар Солиев «Бунёдкор»нинг чиройли уйланган ҳужумини гол билан якунлаб, танаффусга жамоасини ғолиб сифатида олиб чиқди. 1:0.\nИккинчи бўлим ҳар икки жамоанинг тенгкурашлари остида бошланди. Ҳар икки жамоа таркибида бир қатор ўзгаришлар бўлиб, футболчилар қарши ҳужумдан унумли фойдаланишга интилишди. Шундай вазиятлардан бирида «Динамо» футболчиси Шерзод Нурматов «Бунёдкор» дарвозасини ишғол этиб, ҳисобни тенглаштирди. 1:1.\nЎйиннинг қолган қисмида жамоалар ғалабани ўз томонларига оғдиришлари мумкин эди. Аммо, қулай вазиятларда «Бунёдкор»дан Иван Нагаев, Ислом Иномов, Анвар Солиевларга бироз аниқлик етишмаган бўлса, самарқандликлардан сўнгги дақиқаларда Шерзод Зайниев, Омаджон Тайлоқовлардан омад юз ўгирди. Голли вазиятларга бой ўтган ўйинда кучлар тенг келди.\nВиктор Жалилов шогирдлари навбатдаги назорат учрашувини Тошкентнинг яна бир клуби «Локомотив»га қарши ўтказишади. Вазген Манасян жамоаси билан бўладиган баҳс 5 февраль кунига режалаштирилган.\n«Бунёдкор»: М.Худоёров (А.Тўраев, 70), А.Шораҳмедов, Ш.Раимқулов, Х.Каримов, А.Fафуров, И.Иномов, К.Израилов (А.Раҳимов, 67), Ж.Ибрагимов (Д.Ҳасанов, 71), А.Ражабов (И.Нагаев, 54), К.Мурзоев (Я.Мандзукас, 15), А.Солиев.\n«Динамо»: А.Ашуров, Д.Ония, Д.Усмонов (У.Қобилов, 31), А.Шашков, С.Мустафоев, Ш.Зайниев, Т.Қобилов (Ш.Нурматов, 50), С.Гаффаров, У.Абдураҳмонов (А.Зиёвуддинов, 72), С.Сайфиев (Ж.Искандаров, 46), В.Клишин (О.Тайлоқов, 65).\nЎқилди (марта): 2059. Киритилган сана: 2011-02-03 00:00:00.


МАВЖУДА “СОТҚИН” :ПРЕЗИДЕНТГА ЛАЪНАТ\nМавжуда биринчи фарзандга ҳомиладор эди. Оғироёқлигини еттинчи ойида, қони камлигидан шаҳар туғруқхонасида даволанаётганди. Эрталаб отаси билан қайнотаси “Тико”да келиб, акрамийлар қўзғолон кўтаришибди, шаҳар нотинч олиб кетамиз, кейин даволанаверасан дейишди.\nЙўлда уларнинг машинасини ҳукумат аскарлари ўққа тутди. Отаси билан қайнотаси ўша ерда ўлди. Мавжуданинг эса қорнига ўқ тегиб, ҳомиласидан ажради.\nОрадан тўрт ой ўтиб, Мавжуда Тошкентдаги судда гувоҳлик берди:\n– …Бизга акрамийлар ўқ отди. Дадам ва қайнотам акрамийларнинг ўқидан ўлди. Мени ҳам қорнимга ўқ тегиб, ҳомилам нобуд бўлди, ҳаётимни дўхтирлар зўрға сақлаб қолди…” – деди Мавжуда.\nУнинг судда айтган гаплари телевидение орқали бутун республикага кўрсатилди. Ҳамқишлоқлари ҳам Мавжуданинг гапларини эшитишди.\nИндинига Мавжуда Тошкентдан қайтди. Қишлоққа кираверишда, эркаклар сартарошхонаси ёнидан ўтаётганида, отасининг ўртоғи Жамотой “уста” Мавжуданинг йўлига чиқди.\n– Мавжу, бу одамлар айтаётган гаплар рост шекилли-а? Ҳукумат ростдан ҳам бир миллион сўм берганми?– деб сўради Жамотой “уста”.\n– Ҳа, жабрланганингга деб, беришди, – деди Мавжуда.\n– Э-э…аши акрамийлардан жабрлангансан-да, а?\n– Ҳм-м…мен…менчи қизим сени ўрнингда бўлганимдами, отамнинг ўлигини ўзи йигирма миллион турарди, қорнимдаги болам ўн миллионга сотиларди, ҳа майли қайнотамни отганингиз учун пул бермасангизлар ҳам розима деб-чи, ўттиз миллион олардим! Суф-эй! – Жамотой “уста” қўлини силтаб, сартарошхонага кириб кетди.\nМавжуданинг баданига титроқ турди. Беихтиёр кўзларида ёш қалқиди. Отасининг оғайниси ҳеч қачон бу тарзда гапирмаган, доимо уни ўз қизидай эркаларди. У нима қиларини билмай бироз турди-да, ғайриихтиёрий йўлида давом этди.\nТошкентда, “гувоҳ”ни қўриқлаб борган милиционерлар бир қадам ҳам ошиқча юришга рухсат беришмагани сабаб, Мавжуда жиянларига совға харид қилолмаганди. Йўл-йўлакай қишлоқ гузаридаги озиқ-овқат дўконига кирди. Ёшликдан бирга ўсган дугонаси Олмахон уни кўрибоқ шошилганича ичкари хонага йўналди. Аввалига дугонасини бирор иш билан кириб кетгандир деб ўйлаган Мавжуда кутиб турди. Лекин дугонаси ҳадеганда чиқавермади.\n– Олма, – деб дугонасини чақиришга мажбур бўлди Мавжуда. Ичкаридан эса дўкон мудири Мастура опа чиқди:\n– Дўкон ёпиқ, ишламаяпти, – деди Мастура опа. Мавжудани гўё танимайдигандай ошиқча гап айтмади, ҳол-аҳвол сўрашмади.\nГарсангсираб қолган Мавжуда, дўкондан чиқиб кетишга тараддудланаётганида, ҳамқишлоқларидан Алимардон “пиён” кириб қолди. У ҳар доимгидай кайфи тарақ, тебраниб турарди. Мавжудага кўзи тушиб, “Ий-вей!Бу сизмисиз?” – деди ва бирдан шеър ўқиб кетди:\nОтди, отди, дод отди:\nАнжанда одам отди.\nҚорнин мўлжаллаб отди.\nСоти, соти, вой соти:\nҲомила-ю, қайнота –\nАёл ҳаммани сотди.\nОтаси ҳам бир миллион–\nБу аёл ёмон сотди.\nМавжуда қулоқларини беркитиб олди. Югурганича дўкондан чиқиб кетди. Бир алпозда уйга кириб борганида эса қайнонаси – Гулсум кампир келинининг йўлини тўсди.\n– Нарсаларингизни йиғиштириб, отангизникига кетаверинг, – деди Гулсум кампир. – Эримни ўлигини бир машина пул беришганида ҳам мен сотмасдим. Бунақа сотқин келин энди менга керакмас, ўғлим Россиядан келганда ўзим айтаман, агар у турмуш қиламан деса, сизларнига бориб яшайверади. Бу уйга энди сиғмайсизлар! – шундай деркан Гулсум кампир қиблага қараб қўлларини дуога очди: – Сотқинларга тўзим бергин худойим! Чолимни отганларга ўлим бергин худойим! Отишга буйруқ берган президентга лаънат бергин худойим!!!\nМавжуда югурганича кўчага чиқиб кетди. Ўша кундан бери уни ҳеч қаердан дараги чиқмади. Баъзи миш-мишларга кўра, Мавжуда сочлари ёзиқ ҳолда, катта Фарғона канали томонга югуриб кетган, йўл аро худди ақлдан озгандай, бақириб:\n– Аскарларга лаънат! Президентга лаънат!!! – деган экан.


12:41, 25.10.2017 // 16963\nМарк Цукербергни кўпчилик ўзга сайёралик деб ўйлайди. Унинг ўзи ҳам буни тасодифан тан олган\nFacebook асосчиси Марк Цукерберг ўзини нормал одамдек тутишга ҳаракат қилади, бироқ интернет фойдаланувчиларининг кўпчилиги Цукерберг аслида ўзини одамдек кўрсатиб юрган ўзга сайёралик рептилоид эканлигига ишонади. Meduza конспирологлар бу борада қандай «далиллар» келтириши ва бу ҳақда Цукербергнинг ўзи нима дейиши ҳақида ҳикоя қилади.\nCyber Violence 18 октябрь куни Twitter’га Марк Цукербергнинг эски чиқишидан бир лавҳани жойлади. Унда Цукерберг кулгили изоҳ беради: «... бу сизни ташвишлантиради, чунки сиз одамсиз. Мен ҳам одам эдим. Ҳозир ҳам одамман. Шунчаки, одам эмаслигим ҳақида эмас, ўзим ҳақимда ўтмишда гапирдим».\nАлбатта бу ҳазилга ўхшайди; бироқ интернет фойдаланувчилар доим Цукербергдан Facebook асосчиси одам эмаслиги ҳақидаги назариясини тасдиқловчи нималардир топишади. Масалан, Цукерберг 2016 йилнинг охирида кўрсатган «ақлли уй» тўғрисидаги роликда унинг тостердан тайёр тостни олиб, уни ейиши тасвирланган саҳна бор.\nБунинг нимаси ғайриоддий? Унинг нонни қандай ейиши!\n«Цукерберг тостердан битта тостни олади, унинг ликопчасида икки бўлак нон пайдо бўлади. Ҳаттоки, тост ейиш учун ҳам Цукербергга бир нечта дубл керак бўлди», — деб ёзади бу лавҳа ҳақида Тhе Pokе. Унга изоҳ қолдирганлар у нонни нотўғри томонидан ейиши ва уни чайнаганда оғзини ёпмаганлигига урғу беради.\nЦукерберг бутун 2017 йил давомида АҚШ ҳудуди бўйлаб саёҳат қилди. У одамлар билан учрашади ва бу ҳақда Facebook’да ҳикоя қилади (бироқ шу тарзда мамлакат президентлигига номзодини қўйиш учун тайёргарлик кўраётганини инкор қилади).\nБуларнинг барчаси ижтимоий тармоқ фойдаланувчиларида шубҳа уйғотади. Баъзилар Цукерберг одамга ўхшаб кўринишга ҳаракат қилаётганига ишонади ва унинг номидан «ҳақиқий» постлар ёзади.\n«Салом, мен Марк Цукербергман, менга оддий одам каби оқсил бирликларини озуқавий моддалар билан тўйинтириш ёқади».\nФото: Twitter/ @vexmark\n«Бу суратларда одам дўстларим билан инсонларга хос кўп сонли машғулотлардан бири билан шуғулланаётганимиз акс этган».\nФото: Twitter/ @Tyrone\n«Бу суратда оқ футболка кийган, юзида туклари бор икки одам зоти билан стейкларни муҳокама қилаяпман. 8,32 долларга монетар транзакция ўтказилиб, 4 дақиқа-ю 32 сония кутганимдан сўнг илтифотли одам Жондан тайёр буқа гўштини олдим. Ҳайвон гўшти иссиқ эди».\nФото: Twitter/ @OrwellNGооdе\nНиҳоят, Цукербергнинг оёқлари ҳам шубҳа уйғотади — улар (ҳарҳолда бир нечта суратда) бошқа томонга букилади!\nФото: Twitter/ @TanyaSerbia\nСуратга изоҳ: «Цукербергнинг оёқлари бошқа томонга букилади. Рептилоидлар уни йиғишда адашган».\n«Кўпчилигингиз каби оддий ишлар — масалан, телефонимни ўрганиш ёки арқон ёрдамида кучугимни судраш давомида одамларга хос оёқларимда у ёқ-бу ёққа юришни яхши кўраман».\nФото: Twitter/ @Publius\nБаъзиларга ҳеч қандай исбот керак эмас — улар шунчаки Цукерберг одам эмаслигига ишонади.\n«Марк Цукерберг — барчамизда бўлгани каби ички органларга эга одам эканлигига ҳеч қачон ишонтира олмайсиз».\nМарк Цукербергнинг ўзи бу ҳақда қандай фикрда? У 2016 йилнинг июнида Facebook’да тўғридан-тўғри трансляция ўтказди. Унда изоҳларда қолдирилган саволларга жавоб бера туриб, ўзининг рептилоидларга алоқасини инкор қилди.\n«Марк, сиз аслида рептилоид эканлигингиз ҳақидаги мулоҳазалар мавжуд, — деб ўқийди Цукерберг трансляция давомида. — Ҳм... Айтмоқчиманки, айтмоқчиманки ‘йўқ’. Рептилоид эмасман». У асабий кўринарди ва бу саволни «жуда беъмани» деб атади.\nЦукербергнинг юқоридаги саволга жавоби 08:00 кўрсаткичидан бошланади.\n23:59, 02.07.2020 // 134900\n16:46 Кеча // 105616\n00:18 Бугун // 90176\n10:09 Кеча // 84446\n16:25 Кеча // 72387