Na iSoro e “iSolisoli Uasivi” ni Kalou | Vulici\n‘Na iloloma vinaka kece kei na isolisoli uasivi kece e vu mai vua na Tamada.’—JEME. 1:17.\nSERE: 20, 15\nE YAGA VAKACAVA NA ISORO. . .\nena vakarokorokotaki ni yaca i Jiova?\nena veiliutaki ni Matanitu ni Kalou?\nena vakayacori ni inaki ni Kalou?\n1. Na veivakalougatataki cava e rawati ena vuku ni isoro?\nEDA vakalougatataki vakalevu ena vuku ni isoro ni veivoli i Jisu Karisito. Kena ivakaraitaki eda rawa ni lewena na vuvale ni Kalou ke da taleitaka na yalododonu. E rawa tale ga nida bula mamarau me tawamudu. Ia e tiko eso tale na ka e yaga kina na isoro i Karisito. Na nona yalorawarawa o Jisu me mate me tokona na yalododonu i Jiova e vakavotui kina na ka e bibi duadua e lomalagi kei na vuravura.—Iper. 1:8, 9.\n2. (a) Ena masu i Jisu, na cava e bibi duadua e lomalagi kei na vuravura? (Raica na imatai ni iyaloyalo.) (b) Na cava eda na vulica ena ulutaga qo?\n2 Ni vo e rua na yabaki me mate o Jisu me vakarautaka na isoro ni veivoli, e vakavulici ratou nona tisaipeli me ratou masuta: “Tamai keimami mai lomalagi, me vakarokorokotaki na yacamuni. Me yaco mai na nomuni Matanitu. Me caka na lomamuni e vuravura me vaka e caka tiko mai lomalagi.” (Maciu 6:9, 10) Me rawa nida vakavinavinakataka vakalevu na isoro, meda dikeva mada na sala e tokona kina na vakarokorokotaki ni yaca ni Kalou, na veiliutaki ni Matanitu ni Kalou kei na vakayacori ni nona inaki.\n3. Na cava e vakavotui ena yaca i Jiova? E vakaucacataka vakacava o Setani na yaca tabu qori?\n3 Na imatai ni ka e cavuta o Jisu ena nona masu me vakarokorokotaki na yaca ni Kalou. Na yaca i Jiova e vakavotuya vinaka na nona cecere, lagilagi kei na savasava. Ena dua tale na nona masu, e cavuta vei Jiova o Jisu me “Tamaqu yalosavasava.” (Joni 17:11) Ni savasava o Jiova, na ivakavuvuli kei na lawa kece e vakarautaka e ka savasava se ka tabu. Ia e sega ni kauaitaka qori o Setani, e qaseqase ni taroga na dodonu e tu vua na Kalou me lewa na ivakatagedegede me muria na tamata. E lasutaka o Setani na ka me baleti Jiova, e vakaucacataka na yaca tabu ni Kalou.—Vkte. 3:1-5.\n4. E vakaitavi vakacava o Jisu ena rokovi ni yaca ni Kalou?\n4 Ia e duidui o Jisu, e lomana dina na yaca i Jiova. (Joni 17:25, 26) E vakaitavi mada ga ena rokovi ni yaca ni Kalou. (Wilika Same 40:8-10.) Ni uasivi nona bula e vuravura, e vakadinadinataka o Jisu ni ka vakayalomatua qai dodonu ga me lewa o Jiova na ivakatagedegede mera muria nona ibulibuli vuku. A vakavuna o Setani me mate vakararawa o Jisu, ia e yalodina tiko ga vua na Tamana vakalomalagi. Ni yalodina o Jisu, e vakadeitaka kina ni rawa vua na tamata uasivi me talairawarawa ina ivakatagedegede savasava ni Kalou.\n5. Eda na vakaitavi vakacava ena rokovi ni yaca ni Kalou?\n5 Eda na vakaraitaka vakacava nida lomana na yaca i Jiova? Ena noda itovo. E vinakata o Jiova meda savasava. (Wilika 1 Pita 1:15, 16.) Kena ibalebale eda na sokalou duadua ga vei Jiova, eda na talairawarawa vua mai vu ni lomada. Ke da mani vakararawataki, eda na saga ena noda vinaka taucoko meda muria na ivakavuvuli dodonu kei na lawa ni Kalou. Ni dodonu na noda ivalavala, eda sa vakacila rarama tiko, ena vakalagilagi tale ga kina na yaca i Jiova. (Maciu 5:14-16) Nida savasava, ena kilai mai na noda ivakarau ni bula ni vinaka na lawa i Jiova, ni lasu na veibeitaki i Setani. Ke da mani cala nida sega ni uasivi, eda na veivutuni dina qai biuta na ivalavala e beci kina o Jiova.—Same 79:9.\n6. Eda sega ni uasivi, ia rawa vakacava ni okati keda o Jiova meda yalododonu?\n6 Ena vuku ni isoro i Karisito, o Jiova ena vosota na nodra cala o ira na vakaraitaka nodra vakabauta. Ena okati ira na yalayala vua mera lewe ni nona vuvale. E okati ira na lotu vaKarisito lumuti mera yalododonu nira luvena, na “so tale na sipi” era yalododonu mera nona itokani. (Joni 10:16; Roma 5:1, 2; Jeme. 2:21-25) Ena gauna mada ga qo, ena vuku ni isoro e rawa kina meda yalododonu vua na Tamada, meda vakaitavi tale ga ena vakarokorokotaki ni yacana.\n7. Ena vuku ni isoro, na veivakalougatataki cava ni Matanitu ni Kalou eda na marautaka?\n7 Ena masu e vakavulica o Jisu, e kerei Tamana: “Me yaco mai na nomuni Matanitu.” E sema vakacava na isoro ina Matanitu ni Kalou? Ena vuku ni isoro, e rawa kina nira kumuni na 144,000 mera veiliutaki vakatui, mera bete tale ga kei Karisito e lomalagi. (Vkta. 5:9, 10; 14:1) O Jisu kei ira na itokani lumuti era veiliutaki ena Matanitu ni Kalou, era na raica me yaga vei keda na talairawarawa na isoro ena loma ni duanaudolu na yabaki. Ena veisau na vuravura me parataisi, eda na uasivi na tamata yalodina kece, sa na taucoko noda duavata na vuvale ni Kalou e vuravura kei lomalagi. (Vkta. 5:13; 20:6) Ena qaqia na ulu ni gata o Jisu, ena bokoca laivi e vuravura kei lomalagi na revurevu kece ni veivorati i Setani.—Vkte. 3:15.\n8. (a) E vukei ratou vakacava nona tisaipeli o Jisu me ratou raica vakabibi na Matanitu ni Kalou? (b) Eda tokona vakacava na Matanitu ni Kalou nikua?\n8 Ni tiko e vuravura o Jisu, e vukei ratou nona tisaipeli me ratou raica vakabibi na Matanitu ni Kalou. Ni papitaiso oti ga, e kacivaka sara o Jisu “na itukutuku vinaka ni Matanitu ni Kalou” ena veivanua kece. (Luke 4:43) Ena iotioti ni nona vosa vei ratou nona tisaipeli ni bera ni gole i lomalagi, e vakasalataki ratou me ratou tukuni koya ena “veivanua yawa sara kei vuravura.” (Caka. 1:6-8) Ena cakacaka gona vakavunau, levu mai na veiyasa i vuravura e rawa nira mai kila na isoro, me liutaki ira tale ga na Matanitu ni Kalou. Nikua, eda tokona na Matanitu ni Kalou nida vukei ira na taci Karisito nida vakayacora na noda itavi meda vunautaka na itukutuku vinaka ni Matanitu e vuravura.—Maciu 24:14; 25:40.\n“ME CAKA NA LOMAMUNI”\n9. Na cava eda nuidei kina ni na vakayacora o Jiova nona inaki me baleti keda?\n9 Na cava e vakaibalebaletaka o Jisu ni cavuta: “Me caka na lomamuni”? E Dauveibuli o Jiova. Ni yalataka e dua na ka, e vaka ga sa vakayacora oti. (Aisea 55:11) Ena sega ni vakatara na veivorati i Setani me vakaseva na nona inaki vei keda. Ena ivakatekivu, a inaki i Jiova mera tawana na vuravura na luvei Atama kei Ivi era uasivi. (Vkte. 1:28) Ke rau sega ni vakaluveni o Atama kei Ivi, ena sega ni yaco na inaki taumada ni Kalou me baleta na vuravura. Ni rau valavala ca oti, e vakatara o Jiova me rau vakaluveni. Ena vuku ni isoro, e rawa kina vua na Kalou me solia vei ira na vakabauta na bula uasivi, kei na bula tawamudu ena parataisi e vuravura. E lomani keda o Jiova, e nona inaki tale ga mera bula na talairawarawa me salavata kei na ka e vinakata.\n10. E yaga vakacava na isoro vei ira na sa takali?\n10 Ia vakacava o ira na lewe bilioni era sega ni bau kilai Jiova se qaravi koya era sa takali? E rawa na veivakaturi ena vuku ni isoro. Ena vakaturi ira na tamada vakalomalagi dauloloma, mera vulica na nona inaki mera bula tawamudu. (Caka. 24:15) E vinakata o Jiova meda bula, meda kua ni mate. Ni vurevure ni bula na Kalou, ena qai Tamadra o ira kece na vakaturi. (Same 36:9) Sa rauta me vakavulici keda o Jisu meda masuta: “Tamai keimami mai lomalagi.” (Maciu 6:9) O Jiova e lesia vei Jisu na itavi dokai me vakaturi ira na mate. (Joni 6:40, 44) Ena Parataisi, ena vakayacora o Jisu nona itavi me “veivakaturi” qai ‘veivakabulai.’—Joni 11:25.\n11. Na cava na inaki ni Kalou vei ira na “isoqosoqo levu”?\n11 Na lomasavu i Jiova e sega ni yalani ga vei ira na le vica, ni tukuna o Jisu: “O koya ga e cakava na loma ni Kalou e taciqu, e ganequ, e tinaqu.” (Mari. 3:35) E inaki ni Kalou mera lewena nona vuvale na “isoqosoqo levu” e sega ni wiliki rawa mai na veimatanitu, veiyavusa kei na duivosavosa. O ira na vakabauta na isoro i Karisito ra qai cakava na loma ni Kalou, era na kailavaka tale ga: “E vakabulai keimami na neimami Kalou e dabe tiko ena idabedabe vakaturaga, na Lami tale ga.”—Vkta. 7:9, 10.\n12. E vakavotui vakacava ena masu e vakavulica o Jisu na inaki i Jiova vei keda na talairawarawa?\n12 E macala mai na masu e vakavulica o Jisu na inaki ni Kalou vei keda. Me salavata kei na masu qori, eda na saga ena noda vinaka kece meda vakarokorokotaka na yaca i Jiova, se raica me ka tabu. (Aisea 8:13) Na yaca mada ga i Jisu e vakaibalebaletaka “Veivakabulai o Jiova.” Na noda vakabulai tale ga ena vuku ni isoro, ena vakarokorokotaki qai vakalagilagi kina na yaca i Jiova. Ena vakavotui ena Matanitu ni Kalou na yaga ni isoro vei ira na talairawarawa. Io, na masu e vakavulica o Jisu e vakadeitaka ni sega ni dua ena vakaseva na inaki ni Kalou.—Same 135:6; Aisea 46:9, 10.\nVAKAVINAVINAKATAKA NA ISORO\n13. Na cava e dusia nida papitaiso?\n13 Dua na sala eda na vakavinavinakataka kina na isoro, oya meda ciqoma na veisureti meda lewe ni vuvale i Jiova. Qori ena noda yalataki keda vua nida vakabauta na isoro, da qai papitaiso. Noda papitaiso e dusia nida “nei Jiova.” (Roma 14:8) E vakatayaloyalotaka noda kerea vua na Kalou na lewaeloma e savasava. (1 Pita 3:21) Ena rogoca noda kerekere o Jiova ni vakayagataka na dra ni isoro i Karisito me veivakasavasavataki. Eda nuidei ni na solia o Jiova na ka kece e yalataka vei keda.—Roma 8:32.\nEda na vakaraitaka vakacava nida vakavinavinakataka na isoro? (Raica na parakaravu 13, 14)\n14. Na cava eda vakaroti kina meda lomani ira na kainoda?\n14 Na cava e dua tale na sala eda vakavinavinakataka kina na isoro? Na ka kece e cakava o Jiova e yavutaki ena loloma. E nona inaki gona mera vakaraitaka vakalevu na nona lewenivuvale na loloma. (1 Joni 4:8-11) Nida lomani ira na kainoda, eda sa vakaraitaka tiko nida vinakata meda ‘luvei Tamada e tiko mai lomalagi.’ (Maciu 5:43-48) Na ivunau meda lomani ira na kainoda, e tarava ga na ivunau levu duadua meda lomani Jiova. (Maciu 22:37-40) Dua na sala eda lomani ira kina na kainoda, oya noda talairawarawa ina ivunau meda vunautaka na itukutuku vinaka ni Matanitu ni Kalou. Nida dauloloma, eda sa vakavotuya tiko na lagilagi ni Kalou. E ‘taucoko sara na noda vakaraitaka’ na loloma ni Kalou nida talairawarawa ina ivunau meda dauveilomani, vakabibi vei ira na tacida.—1 Joni 4:12, 20.\nNA ISORO E BALETA NA “GAUNA NI VEIVAKABULABULATAKI” I JIOVA\n15. (a) E vakalougatataki keda vakacava o Jiova? (b) Na veivakalougatataki cava eda vakanamata kina?\n15 Sa rawa nida vosoti vakadua ke da vakaraitaka nida vakabauta na isoro. E vakadeitaka na Vosa ni Kalou ni rawa ni “bokoci” noda ivalavala ca. (Wilika Cakacaka 3:19-21.) Eda sa dikeva mai ni susugi ira na lumuti o Jiova mera luvena ena vuku ni isoro. (Roma 8:15-17) Me baleti keda na “so tale na sipi,” e vaka ga e vakalewena o Jiova na ivola ni veisusu qai biuta kina na yacada. Gauna eda sa uasivi kina, da qai bula sivita na iotioti ni veivakatovolei, ena vaka ga e sainitaka na fomu qori me okati keda meda luvena lomani e vuravura. (Roma 8:20, 21; Vkta. 20:7-9) E tawamudu nona lomani keda o Jiova nida ka talei vua. E tawamudu na yaga ni isoro. (Iper. 9:12) Ena sega vakadua ni seavu na yaga ni iloloma qori. Ena sega tale ga ni dua me kauta laivi vei keda.\n16. E sereki keda vakacava na isoro?\n16 E sega ni dua na ka e rawa ni cakava na Tevoro me tarovi ira na veivutuni dina era via lewena na vuvale i Jiova. E gole mai vuravura o Jisu me mate ‘ga vakadua’ ena vukuda. Sa sega tale kina nida dinau tiko. (Iper. 9:24-26) E bokoca sara ga vakadua na itotogi e vakadewa mai o Atama. Eda vakavinavinaka ena vuku ni isoro i Karisito, eda sa sereki mai na veivakabobulataki ni vuravura i Setani, eda sega tale ga ni rerevaka na mate.—Iper. 2:14, 15.\n17. E vakaibalebale vakacava vei iko na loloma i Jiova?\n17 E nuitaki vakaoti na yalayala ni Kalou. Me vaka ga na dei ni nona lawa me baleta nona ibulibuli, ena dina tale ga vei keda. E sega vakadua ni veisau. (Mala. 3:6) E solia o Jiova na isolisoli ni bula, e lomani keda tale ga. “Keitou sa mai kila, keitou vakabauta tale ga na nona lomani keitou na Kalou.” (1 Joni 4:16) Ena marautaki ni sa parataisi na vuravura taucoko, era na vakavotuya kece na loloma ni Kalou o ira na bula kina. Meda duavata mada ga kei ira na kabula vakayalo mai lomalagi ena noda kaya: “Me vakacaucautaki mada ga me tawamudu na noda Kalou, me vakalagilagi, me vakarokorokotaki, me vakavinavinakataki, ni o koya ga e vuku, e kaukaua, e qaqa. Emeni.”—Vkta. 7:12.\niMeli iMeli Na iSoro e “iSolisoli Uasivi” ni Kalou


KUMUNI LAVO O FEKITOA ME BALETA NONA VUVALE - Viti FM\nKUMUNI LAVO O FEKITOA ME BALETA NONA VUVALE\nWritten by Atu Kurumudu on January 19, 2022\nSega ni vakataotaka na nona sasaga ni vakasokomuni i lavo na cauravou ka dau lewena tu na mata timi ni All Blacks o Malakai Fekitoa ka dina mada ga ni se sega ni dua tu na gaunisala e tu me ratou veitaratara kei na nona lewe ni vuvale me kila kina ni ratou vinaka tiko se sega mai Tonga.\nO Fekitoa ya sucu mai Ha’apai mai Tonga ni bera ni dewa ki Niusuladi. Na ualoka kei na volcano mai e mai kautani kina e rua na bula. E sega ni dua sara tuga na gaunisala ni veitaratara vei ira na wekada mai Tonga ena Talevoni ka sega sara tuga na livaliva mai kea.\nVakaraitaka o Fekitoa ni veivuke e sega walega ni vakatabaki dua enai lavo , ka rawa talega nai yaya se cava o nanuma ni o rawa ni dodologa kina mera vukei kina na wekada mai Tonga. Levu talega na cauravou ena wasa Pasifika era lewena tale tiko ga na nona timi ka ra kila tiko na cava mera cakava.\nSEGA NI DUA TALE NA VALE ENA MANGO ISLAND MAI TONGA ME VO,RAWA NI TUBU NA I WILIWILI NI LEWENIVANUA ERA MATE MAI TONGA.


Descargar Mp3 Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel - MiMp3\nDescargar MP3 Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel MP3teca\nDescargar Mp3 de Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel mp3teca\nMIMP3 es el mejor sitio para descargar Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel. Usted podra descubrir nuevas musicas y bajar todas sus canciones en linea.\ndescargar Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel musica mp3\ndescargar musica Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel gratis\ndescargar Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel bajar mp3\n1. TU PONES LA HORA Y YO LE CAIGO DJ COBRA FT N YEL VIDEO OFICIAL\n2. Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo\n3. DJ Cobra Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Feat N YEL\n4. TU PONES LA HORA Y YO LE CAIGO DJ STRONIKZ FT NYEL\n5. DJ Alitas Tu Pon La Hora Y Yo Le Caigo HQ Video Oficial\n6. TU PONES LA HORA Y YO LE CAIGO DJ COBRA FT N YEL Erotik Nightmare Moombhaton Mix\n7. N Yel Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Remix Enziby Producer Perreo 2018\n8. TU PONES LA HORA Y YO LE CAIGO DJ COBRA FT NYEL Jonh Noise Extended\n9. Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo\n10. Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Bekman Dj Chekesito N Yel\n11. Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo\n12. DJ COBRA FT N YEL TU PONES LA HORA Y YO LE CAIGO TwoGangs Remix Moombahton Music\nTamaño:1.65 MB - Duración: 00:01:15 - Calidad: 320 kbps\n14. Tu Pones La Hora Yo Le Caigo DJ Bekman DJ Chekesito FT N YEL Reggaeton Tiestoriki\nTags : Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel\nDescargar Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel MP3 en alta calidad (HD) 4 resultados, lo nuevo de sus canciones y videos que estan de moda este 2018, bajar musica de Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel Mp3 en diferentes formatos de audio mp3 y video disponibles; Tu Pones La Hora Y Yo Le Caigo Dj Cobra Ft N Yel MP3 subido tamaño 4.30 MB, duración 00:03:16 calidad de 320kps


Same 57 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nVei koya na dairekita, vakarautaki ina “Kua ni Vakarusa.” Na same i Tevita. Mikitami.* Ni drovaki Saula ina qara.+ 57 Ni nanumi au, kemuni na Kalou, ni nanumi au,Niu sa mai vakaruru vei kemuni,+Au mai vakaruru tale ga ena ruku ni tabamuni me yacova ni oti na leqa.+ 2 Au kaci vua na Kalou, o koya e Cecere Duadua,Vua na Kalou dina, o koya ena mai vakaotia na leqa ena vukuqu. 3 O koya ena tala mai lomalagi na veivuke qai vakabulai au.+ Ena vakasesei koya e valuti au tiko. (Sela) Ena tala mai na Kalou na dei ni nona loloma kei na yalodina.+ 4 Era sa wavokiti au na laione,+Au na davo ena kedra maliwa na tamata era via kanilaki au,Na batidra na moto kei na gasauQai yamedra na iseleiwau gagata.+ 5 Moni cecere cake mai na lomalagi, kemuni na Kalou,Na kemuni lagilagi me roboti vuravura taucoko.+ 6 Era vakarautaka na lawa me corita na yavaqu,+Au sa vakalairoro ena leqa.+ Era kelia rawa tu vei au e dua na qara,Ia era lutu tale kina.+ (Sela) 7 E dei na lomaqu, kemuni na Kalou,+E dei na lomaqu. Au na lagasere, au na vakatagi tale ga. 8 Yadra mai na kequ lagilagi. Yadra mai na ivakatagi vakawa kei na api. Au na vakayadrata na mataka me kida mai.+ 9 I Jiova, au na vakacaucautaki kemuni ena kedra maliwa na veimatatamata,+Au na sere ena vakacaucau* vei kemuni ena kedra maliwa na veimatanitu.+ 10 Ni levu qai dei na nomuni loloma, e vaka na cere ni lomalagi,+Kei na nomuni yalodina, e yaco sara i macawa. 11 Moni cecere cake mai na lomalagi, kemuni na Kalou,Na kemuni lagilagi me roboti vuravura taucoko.+


The Fiji Times » Me na dolava o Bainimarama\nMe na dolava o Bainimarama\n22 January, 2018, 10:34 am\nUpdate: 10:34AM E namaki me na laki dolava na bose ka raici kina vakabibi na noda cakau mai Savusavu na noda i liuliu ni matanitu o Voreqe Bainimarama.\nEna yabaki oqo ena vakatokai tiko me International Year of the Reef ka na vakayacori mai na Koro Sun Resort mai Savusavu.\nEna tiki ni sota oqo na nodra na laki raica eso na porokaramu na lewenibose ena vuku ni kena maroroi ka taqomaki na noda i yau bula kei na qoliqoli. Namaki me na vosa talega ena bose qo na Tui Macuata, o Ratu Wiliame Katonivere.\nE ra veitokoni ena soqo oqo na matanitu, na tabana ni WWF e na Pasifika, na Uto ni Yalo Trust Fund ena kena tovolei me vakabibitaki tiko na noda maroroya na noda cakau, kei na i yau bula na lewenivanua e Viti.\nEna rogoci talega ena bose bibi oqo na veika e sa rawati tiko ena nodra i yau bula na vanua o Macuata, ena kena laurai na levu ni ika, na i tuvaki ni cakau kei na veika matailalai era dau vakadikeva na kena dau.\nE ra na tiko talega ena soqo bibi oqo e so talega na turaga ni vanua e Macuata me vakataki Tui Nadogo o Ratu Ilisaniti Malodali.\nE namaki me na levu sara na veika vinaka ena veitalanoataki ni cava na soqo oqo mai Savusavu.


Página1 de 4 Total 195 Artículos\nMegurine Luka V4X Vinyl Figur 961 Vocaloid ¡Funko Pop!\nFigura Vinilo Iron Man 626 Marvel Avengers ¡Funko Pop!\nMario Kart Hot Wheels Diecast Model Car 1/64 - Mario Super Mario Figura Acción\nArkham Origins - DC Gaming - Deathstroke Batman Figura Acción Edición Limitada\nArkham Knight - DC Gaming - Batman Batman Figura Acción Edición Limitada\n3 - Wild Hunt - Geralt Manticore The Witcher Estatua Edición Limitada\n3 - Wild Hunt - Triss Merigold The Witcher Estatua Edición Limitada\nMario Kart Hot Wheels Diecast Modellauto 1/64 Bowser (Badwagon) Super Mario Figura Acción


Jlb Y Compania MP3 descargar musica GRATIS Inicio\nJlb Y Compania Descargar MP3 Tweet\nCanciones de Jlb Y Compania 1. Vamos Auriazules - Jlb Y Compa Ia. - MP3\n2. Megamix Jlb Y Compa Ia - MP3\n3. Vamos Auriazules - Jlb Y Compa A - MP3\n4. Vamos Auriazules - Jlb Y Compa A - MP3\n5. Ciclon - Jlb Y Compania Dj Paysa - MP3\nJLB Y CIA SUAVE LICORJLB Y CIA exitosMIX JLB Y CiaRitmo sabroson -- JLB y Cia.mix jlb y compañiaJ.L.B Y Compania "La Culebra''J.L.B Y Compania "La Paloma" (EnVivo)J.L.B Y Compania "La Parabolica"Incomparables CD Vamos [video] J.L.B. y compañia exitosJLB y Compañia de La FlacaJLB y Compañia de CiclonJLB Y Cía de CiclónJLB Y CIA EL NEGRO SEBASTIAN06 de Jlb y Compañia de Vamos AuriazulesJlb Y Compañía de La ParabólicaJLB Y CIA de LA FLACA de VIDEO ORIGINALJLB Y CIA exitosJLB y Compañia de El Baile de [video] JLB y cia EN VIVOJLB Y CIA PELOTERO A LA BOLAJLB Y CIA CUMBIA DEL LAZOJLB y Cia de La Parabolica, El [video] Comentarios\nPlacebo Julieta Venegas Mariah Carey Led Zeppelin The Cure Spice Girls Ana Gabriel Los Chunguitos Daniel Powter Divino Bon Jovi Eddy Herrera Rocio Durcal Pepe Aguilar Alexander Acha High School Musical Los Rebeldes Trebol Clan Oraciones Natalie Imbruglia La Factoria Aqua Ac Dc Leona Lewis Himnos De Paises Luis Miguel Shakira Jojo Cranberries Ska-p Axel Ashlee Simpson Timbiriche Enanitos Verdes David Bustamante Juan Luis Guerra Tronic Valentin Elizalde 50 Cent Conjunto Primavera Miguel Rios Jaguares Sepultura Presuntos Implicados Dover Moderatto Jadiel Depeche Mode Rolling Stones The 30 Seconds To Mars John Lennon Whitney Houston Estopa Cartel De Santa La Union Texas Juan Magan A-ha Patito Feo Damas Gratis Artistas escuchados recientemente\nLauren Bennett Paula Lucia Covarrubias Dj Bobo And Irene Cara Dread Mar I Michelle Mcmanas Featuring Sam El Judio Killaris Franccesco Rolex Ciudad Jardin Lena Ph Heart Evangelista Jenilca Kambakkht Ishq Francesco De Gregori Kim Mitchell Don Juan De La Salsa Banda Exelent Deftones Featuring Maynard Jam El Barrio Naked Bif Cars Maria Jimena Pereyra Checho Dilana Smith Code Lyoko Drowningman Andre Nickatina Mase Eandi Nadelic Discurso De Antiokia Glory Nights Miguel Angel Jay-z Featuring Amil Beanie S Iq Casting Pearls A Friend In London El Tren De Los Suenos Marjorie Estiano Estrellas Andinas Minus The Bear Lorena Castellanos Os Seminovos 4men Original Bat Chicano Nicole Scherzinger Beyblade V-force Predicador Dinora Y La Juventud 4esquinas Rlo Klein Orkest Los Gavilanes De La Sierra Katsuki Masako La Urbe Duh Napolitans Oscar Urbieta Phil Vasher Barrett Strong Aviso


Exo 8 | `TBG | STEP | Viraqaahairo Noravano Kotiva qaiqaa Mosirara tiharo, Are Pero vaiintivano vainanaini qaiqaa oruntera ti uva maantima kera vira tiva amiane: Noravano Kotiva ariara mintima tivo: Are ti vaiinti nahenti qaqi kairamanta vika oru vaiha ti hutu tuahera kaate.\nEqavoka airitahaa qovarama vura\n1 Viraqaahairo Noravano Kotiva qaiqaa Mosirara tiharo, Are Pero vaiintivano vainanaini qaiqaa oruntera ti uva maantima kera vira tiva amiane: Noravano Kotiva ariara mintima tivo: Are ti vaiinti nahenti qaqi kairamanta vika oru vaiha ti hutu tuahera kaate.\n2 Are kia vika kuvantu kairera, te airi eqavoka qovarama kaari vika Isipini vaiha ni Isipi vatanaaka qoraiqama nimitevarave. 3 Nairi Namariqi eqavokavano airitahaa mpiqa viro, viraqihairo ai avuhainaa naavuqive, are vaite varianaraqive, are vaite variana taintaraqaave, mini mini vuanarove. Eqavokavano ai koqe avu aato ami varia vaiintika naavuqive, ai navunaaka naavuqive, kara unta ne varia hantaraqive, kara untareka tuqantaavi varia tanuraqive ekaa mini mini vuanarove. 4 Eqavokavano arive, ai koqe avu aato ami variakave, ai navunaakave, ekaa vikaqaa ravuku nteharo varianarove, tiro.\n5 Noravano Kotiva minti tivakero qaiqaa Mosirara tiharo, Are Eronira mintima tiva amiane: Nena kauquqi kauru totenara tutukera nora namariqaavata inaara namariqaavata aave vataira namari viraqihai eqavoka airitahaa qovaramavi Isipi vataini vi aniate, tiro.\n6 Kotiva minti tuvaro Eroniva Isipini nora namariqaave inaara namariqaave nai kauru aave vatomanta namariqihai eqavoka airitahaa qovaramavi Isipi vataqaa hihipaamavi vaura.\n7 Mintumantavata, Isipivure/quaha vaiinti vikavata nái hepi kaiqa vareha vikavata eqavoka qovarama komanta namariqihai vataini vaarintora.\n8 Mosika Eronika eqavoka qovarama kovaro Pero vaiintivano vitanta naarama kero tiharo, Netanta Nora Kotira aaraivaro viva eqavoka tiqaahairovata, ti vaiinti nahenti vikaqaahairovata, vara qaqini kaarire. Netanta mintiqe te nitanta navunaaka qaqi kaari vika Nora Kotiraofaa iha quara amitaate, tiro.\n9 Minti tuvaro Mosiva Pero vaiintiara tiharo, Hove. Are vi entara kaama tairaqe te vi entaraqaa arive, ai koqe avu aato ami varia vaiintikave, ai navunaakave, vikara irihama Kotira aarama nimitaari eqavoka ekaa taiqa vimanta Nairi Namariqiqai qaqi variate, tiro. 10 Mosiva minti tuvaro Pero vaiintivano tiharo, Hurama Kotira aarama timitaane, tiro.\nMinti tuvaro Mosiva tiharo, Ho hura are tinantemake, te Kotira aarama amitaarirara viraqaahaira are Nora Kotirara vivaqaima Variqavano vaivo tinarave.\n11 Hura eqavokavano ai naavunive, ai koqe avu aato ami varia vaiintika naavuqive, ai vaiinti nahenti naavuqive, kia vairaiti, vika Nairi Namariqiqai vaivarave, tiro.\n12 Minti tivakero Mosika Eronika Pero vaiinti mini ke vevante vura. Mosiva Nora Kotira aareharo eqavoka qaqini varakaane tuvaro 13 Noravano Kotiva Mosiva tunte umanta eqavoka naavuqive, vahaaqainive, naahoqive vauka ekaa qutuvi taiqa vura. 14 Vika ekaa qutu vumanta Isipi vika eqavoka voqaa voqaa ruvaaqumake vatovaro ntereharo voqama kero unta i vaura.\n15 Pero vaiintivano tavovaro eqavoka taiqa vuvaro viva nai avu aato kempukaiqama kero qaiqaa kia Mosika Eronika uva irireva auti vaura. Noravano Kotiva ˻Mosira˼ tiva amuntema kero, Pero vaiintivano kia vitanta uva irura.\nAaquqa airitahaa qovarama vura\n16 Ho Noravano Kotiva qaiqaa Mosirara tiharo, Are Eronirara mintima tiane: Nena kauruqohaira vataini konkoma rupitaitama kaane, tiane. Viva mintima kairaro Isipini konkomavano aaquqa kuqu vuarire, tiro.\n17 Kotiva minti tuvaro Eroniva nai kauruqohairo vataini konkoma rupitaitama kovaro, viraqihairo aaquqavano qovarama viro vaiintiqaave, quaraqaave, hihipaa iro vaura. Ekaa Isipi vataini konkomavano aaquqa kuqu vura.\n18 Mintumantavure/quahavaiinti vikavata mintiare tivake, nái hepi kaiqa autuvarovata, kia qovaraiqura.\nHo aaquqa airitahaa vaiintiqaave, quaraqaave, hihipaa iro vaumanta 19 vure/quaha vaiintinavu Pero vaiintiara tiha, Oho, Kotiva nai kempukaqohairo maa haikara qovarama kaivo, ti.\nMinti tuvarovata, Pero vaiinti avu aatovano kempukaiquvaro viva Noravano Kotiva ˻Mosira˼ tiva amuntema kero, kia vitanta uva iriraitiro vaura.\nVauvaari airitahaa qovarama vura\n20 Ho Noravano Kotiva qaiqaa Mosirara tiharo, Hura are vaaka toqaqi himpira Pero vaiintivano Nairi Namarini tuvuainara otu vitakera virara mintima tiane: Noravano Kotiva ariara mintima tivo: Are ti vaiinti nahenti qaqi kairamanta vika oru vaiha ti hutu tuahera kaate. 21 Are kia vika nititairera, te vauvaari vara kaari vika ariqaave, ai koqe avu aato ami varia vaiintikaqaave, ai navunaakaqaave, hihipaamavi vaivarave. Vauvaari vika ni Isipi vatanaaka naavu maaqaqi mpiqavi, vatainivata hihipaamavi vaivarave. 22 Gosenini ti vaiinti nahenti varianaini, te mini qaqi vehakuma kaariraro kia vauvaarivano mini varianarove. Te mintiarirara are te Noravano Kotika maa vataraqaa variaina okarara kankomake irinarave. 23 Te ai vaiinti nahenti qoraiqama nimiteha, tenta vaiinti nahenti qaqi vehakuma nimitarerave. Hurama are te vi kaiqara varaainara tavenarave. Are minti tivakera Pero vaiinti tiva amiane, tiro.\n24 Noravano Kotiva minti tivakero vira qararaa viva vi haikara qovarama komanta vauvaari vika qovaramavi, airitahaa Pero vaiinti naavuqive, vira koqe avu aato ami vau vaiintika naavuqive, mpiqavi ekaa Isipi vataqaa hihipaamavi vaiha vi vatara qoraiqama kora. 25 Mintuvaro Pero vaiintivano Mosika Eronika naarama kero vitantara tiharo, Netanta nenta navunaaka ntita vare, Isipi maini nenta Variqaofaa iha quara amitaate, tiro.\n26 Minti tuvaro Mosiva aqao tiro, Kia tenavu maini vaiha Nora Kotiraofaa iha quara amitararave. Hauri tenavu mintiari vira kaara Isipi vika tinavuara qorahaama autuavo tivake ori utuvare, tinavu ruqutuqi viha tinavu haru kevorave. 27 Tenavu Kotiva tintemake, Isipi maini ke taaramo entara aahara vatavau vivi, mini orunte tentanavu Variqa Nora Kotiraofaa iha quara amitarerave, tiro.\n28 Minti tuvaro Pero vaiintivano tiharo, Hove, te ni qaqi kaari ne nenta Variqa Nora Kotirara iriha oru aahara vataini vaiha, nenta Variqaofaa iha quara amitaate. Ne kia niaraini viraiti, aumanto oru vaihamaofaa iha quaraate. Ho tiriaravata irihama nenta Variqa Nora Kotira aarama timitaivaro ˻vauvaari taiqa vuarire˼, tiro.\n29 Minti tuvaro Mosiva nai tiva amiro tiharo, Te ai maini ke, vate vira te Nora Kotira aaraariraro viva tiraro vauvaarivano niqaahairo taiqa vuarire. Hurama vauvaari vika arive, ai koqe avu aato ami varia vaiintikave, ai navunaakave, vika niqaahai vivarave. Oho, are kiama qaiqaa titanta una tiva timitehara, Isareri vatanaaka ravaaqavu kaira vika kia Nora Kotiraofaa iha quara amitareka vuate, tiro.\n30 Minti tivakero Mosiva Pero vaiinti mini kero, Nora Kotira aarovaro 31 viva Mosiva tuntema kero vira uva irura. Vauvaari vika Pero vaiintive, vira koqe avu aato ami vau vaiintikave, vira navunaakave, mini ke vuvaro, kia qaiqaa vauvaari voqavanovata vaura. 32 Mintuvaro Pero vaiintivano nai avu aato kempukaiqama kero, kia Isareri qaqi komanta vura.


Nodra Vakacegui na Lomabibi — Watchtower LAIBRI ENA INTERNET\nT-20 t. 2-6\nNodra Vakacegui na Lomabibi\nNi sa na Oti Vakadua na Lomabibi\n“Sa vutugu vata ko vuravura taucoko, ka sa yaluma e na rarawa, ka yacova na siga oqo.” (Roma 8:22) E vakilai levu na rarawa ena gauna a volai kina na malanivosa oqo ena sivia na 1,900 na yabaki sa oti. E levu era a lomabibi. Oya na vuna era uqeti kina na lotu Vakarisito: “Vakacegui ira sa lomabibi.”—1 Cesalonaika 5:14, NW.\nSa qai vakilai levu ga edaidai na yaluma, e levu tale ga era lomabibi. Meda kurabui beka kina? Sega, ni vakatoka na gauna oqo na iVolatabu me “iotioti ni veisiga,” e kaya tale ga ni “gauna lewalewai dredre.” (2 Timoci 3:1-5, NW) E parofisaitaka o Jisu Karisito ni na yaco ena iotioti ni veisiga “eso na ka e dauveivakarerei.” (Neitou na matanivola kala.)—Luke 21:7-11; Maciu 24:3-14.\nNa tamata e dau nuiqawaqawa tu, ririko, se lolosi, se sota kaya e so tale na leqa vaka oqo ena rawa ni lomabibi. De vu ni nona lomabibi se yaloluluvu na mate ni dua na wekana lomani, na nona sa veisere kei kena isa, nona biu tani mai na nona cakacaka saumi, se bula tautauvimate. E dau votu tale ga na lomabibi ni nanuma e dua ni sega na kena yaga, ni sega ni nuitaki ena ka a tataunaki vua. E macala ni rawa ni lomaleqa e dua ena vuku ni ituvaki drakidrakita e sota kaya beka, ia kevaka e vakalaiva o koya me kadre e lomana na yalo sorosorowale, mani dredre kina vua me raica se cava na iwali ni nona leqa, sa na kena itinitini ga vua na lomabibi sega ni taqei rawa.\nRa dau vakila tale ga na lomabibi vaka oqo na tamata era bula e liu. A tauvimate o Jope, a sota kaya tale ga na leqa levu. Nanuma kina o koya ni sa biuti koya na Kalou, mani cata me bula. (Jope 10:1; 29:2, 4, 5) A vinakata ga me mate o Jekope, a cata ni vakalomavinakataki, ni sa rogoca na ka e talanoataki vua me baleta na mate nei luvena tagane. (Vakatekivu 37:33-35) Na ca ni loma i Tui Tevita me baleta na nona cala bibi, a yasovaka kina: “Au sa tagi lako ena siga ka bogi mai. Au sa malumalumu.”—Same 38:6, 8; 2 Korinica 7:5, 6.\nEdaidai e levu era lomabibi nira sa rui vakaocai ira, nira bula ena ivakarau ni bula e sega ni yacova rawa na nodra igu qai curuoso kina na nodra vakasama kei na lomadra. Kena irairai ni lomaocaoca lako vata na yalosorosoro, e rawa ni vakavuna me waki cala kina e so na wai (chemicals) ni yagoda e koto ena mona, mani tubu sara kina na lomabibi.—Vakatauvatana Vosa Vakaibalebale 14:30.\nO Epafirotaito, e dua na lotu Vakarisito mai Filipai ena imatai ni senitiuri, a ‘rarawa na yalona nira sa rogoca na nona itokani ni a tauvimate.’ Ni a tauvimate o Epafirotaito ena nona ilakolako ni kau ka ni loloma vei Paula i Roma, de a nanuma kina ni sa sega na kena yaga, de ra sa raici koya na nona itokani ni tamata e sega ni rawa ni nuitaki. (Filipai 2:25-27; 4:18) A veivuke vakacava na yapositolo o Paula?\nE talai Epafirotaito lesu vei ira na nona itokani mai Filipai, qai solia vua e dua na ivola, e kaya: “Dou qai vakacegui [Epafirotaito] e na Turaga, e na reki levu sara; ka mo dou dokai ira era sa vakakina.” (Filipai 2:28-30) Sa na vakacegui Epafirotaito sara ga qai vakamamadataka na nona lomabibi na nona vakacaucautaki koya o Paula kei na nodra kidavaki koya ena yalololoma kei na yalo ni veikauaitaki na kai Filipai.\nE sega tale ni vakataratutu ni ivakasala uasivi duadua ga na ivakasala ni iVolatabu meda dau “vakacegui ira sa lomabibi.” E kaya kina e dua na marama a lomabibi: “E yaga sara ga ni o kila nira kauaitaki iko dina na tani.” “E yaga dina vei iko ke o rogoca ni dua e kaya, ‘Kua ni leqa, o na bula vinaka tale.’”\nO koya e lomabibi e dodonu me saga me qara sara e dua e dau veinanumi, ena lomasoli ni rogoci koya. O koya oqo e dodonu me dua e dau vakarorogo vinaka, qai sega ni yalototolo. E sega ni dodonu me vunauci koya e lomabibi, se tauca e so na vosa ena via tonotonomata me vaka, ‘E sega ni dodonu me va tu qori na lomamu’ se ‘E cala na mataqali rai vaqori.’ Sa leqa rawa tu na loma i koya e lomabibi, ia na vosa ni veivakalewai tale vaka oya ena vakavuna me sa qai ca ga na lomana.\nDe na vakila o koya e lomabibi ni tamata sega na kena yaga. (Jona 4:3) Ia e dodonu me nanumi ni bibi ga na nona raici keda na Kalou. Era “beci” Jisu Karisito na tamata, ia a sega ni veisautaka oya na kena yaga ena mata ni Kalou. (Aisea 53:3) Mo kua gona ni lomaleqa, ni lomani iko tale ga na Kalou me vaka ga na nona lomana na Luvena talei.—Joni 3:16.\nE lomani ira na lomabibi o Jisu qai saga me vukei ira mera raica ni dui tu na kedra yaga. (Maciu 9:36; 11:28-30; 14:14) E vakamacalataka ni ka talei mada ga ena mata ni Kalou na separo lalai. A kaya ni “sega e dua vei iratou sa guileca e na mata ni Kalou.” Sa na qai wacava na kedra talei vua na tamata era guta mera muria na lomana! E kaya o Jisu me baleti ira oqo: “Ia sa wili kecega na drau ni ulumudou.”—Luke 12:6, 7.\nE dina oqo, ni na rairai dredre vua e dua e lomabibi tu qai dau beci koya ena vuku ni so na nona malumalumu, me vakabauta ni ka talei o koya ena mata ni Kalou. De nanuma ni sega ni ganita me lomani koya se karoni koya na Kalou. E vakadinata na Vosa ni Kalou ni na “beitaki keda na yaloda.” Ia, na yaloda beka na iotioti ni vanua meda vakarorogo kina? Sega sara. E kila vinaka tu na Kalou ni dau rawarawa vua na tamata ivalavala ca me beitaki koya ga vakataki koya. E veivakacegui kina na nona Vosa ni kaya: “Sa uasivi cake e na yaloda na Kalou, a sa kila na ka kecega.”—1 Joni 3:19, 20.\nE sega ni tao ga na nona rai na Tamada dauloloma vakalomalagi ena noda ivalavala ca kei na noda cala. E raica o koya na veika e so e rawa ni vakavuna na noda cala, na bula eda susu mai kina, na malele ni lomada kei na ka eda nakita. E kila o koya nida sucu kaya mai na ivalavala ca, na tauvimate kei na mate. O koya gona e rui vakaiyalayala wale na ka eda rawata. Na noda rarawataka kei na noda cata na ca eda vakayacora sa ivakadinadina nida sega ni via valavala ca, nida se sega ni lai ca sara. E kaya na iVolatabu nida sega ni cakava rawa e dua na ka ena noda sa mai “vakamalumalumutaki [oqo] . . . me ca.” E kila vinaka na Kalou na ituvaki vakaloloma eda tu kina, ena nona yalololoma gona ena sega ni guilecava nida tamata malumalumu.—Roma 5:12; 8:20.\nE tukuni vei keda ni “sa yalololoma ko Jiova ka daulomasoli.” “Me vaka na kena yawa na vanua e cadra kina na siga ki na vanua sa dromu kina na siga, sa vakayawataka vakakina vei keda ko koya na nodai valavala ca. Ni sa kila ko koya na nodai bulibuli; sa nanuma ga ni da sa kuvu-ni-soso.” (Same 103:8, 12, 14) O Jiova dina ga sa “Kalou ni veivakacegui kecega; o koya sa vakacegui [keda] e na [noda] rarawa kecega.”—2 Korinica 1:3, 4.\nNa veivuke ga ena yaga vakalevu vei ira na lomabibi na nodra torova yani na Kalou yalololoma, ra qai ciqoma na nona veisureti mera ‘biuta vua na nodra icolacola bibi.’ E rawa sara ga vua me “vakabula na lomadra sa bibivoro.” (Same 55:22; Aisea 57:15) E vakadreta gona na Vosa ni Kalou meda dau masu, e kaya: “Biuta vei [Jiova] na nomudou lomaocaoca kecega, ni sa daunanumi kemudou ko koya.” (1 Pita 5:7) Mai na nona dau masu vagumatua e dua, sa na rawa vua me volekati koya na Kalou, me vakila tale ga na “vakacegu ni Kalou, sa uasivia na ka kecega e kilai rawa.”—Filipai 4:6, 7; Same 16:8, 9.\nE tu tale ga na veisau lalai e rawa ni cakava e dua ena nona bula me valuta kina na lomabibi. E bibi na vakaukaua yago, kania na kakana bulabula, cegu cagi bulabula, kei na gauna veirauti ni vakacegu, e bibi tale ga me vakarauta na gauna ni sara retioyaloyalo. E vukei ira na lomabibi e dua na marama ena nona dau kauti ira mera taubale vakatotolo. Ni sa tukuna e dua na marama a lomabibi voli: “Au sega ni via taubale,” a kaya ga vakamalua vua na marama oya: “Sega, o na lako.” E tukuna na marama oya: ‘Keirau taubaletaka e ono na kilomita. E dadaga o koya ni keirau sa lesu mai, ia e vakila ni vinaka cake nona bula. Tovolea mada na taubale vaka oqo, o na vakila na kena yaga.’\nSo ga na gauna, ena dredre me valuti vakadua na lomabibi kevaka mada ga sa tovolei na ka kece ga e rawa, wili kina na iwali e so vakavuniwai. E kaya e dua na marama uabula: “Au sa tovolea na iwali kece ga, ia au se dau lomabibi ga.” Sa dau dredre tale ga vaka kina mera vakabulai edaidai na mataboko, na didivara, se na lokiloki. Ia, mai na nodra wilika wasoma na Vosa ni Kalou na lomabibi era na vakila kina na vakacegu, ra qai vakanuinui ena ka e yalataki dei tu kina ni na wali vakadua na mate kece ni tamata.—Roma 12:12; 15:4.\nNi sa vakamacalataka o Jisu na veika rarawa ena yacovi vuravura ena iotioti ni veisiga, a kaya tale: “Ni sa vakatekivu me yaco na veika oqo, dou ta cake, ka vagelegelei kemudou; ni dou sa voleka ni vakabulai.” (Luke 21:28) A vosa tiko o Jisu me baleta na vakabulai yani ni kawatamata ina vuravura vou ni Kalou, na vuravura sa “sereki . . . mai na kena vakabobulataki ki na rusa, ka me lalaga tu ka vakaiukuukutaki vata kei ira na luve ni Kalou.”—Roma 8:21.\nSa na dua dina na vakacegu levu vua na kawatamata me galala mai na veika dredre e dau veivakaleqai, me yadra cake ena mataka yadua ena makare vinaka ni vakasama e qai tu vakarau ena yalo makutu me colata na cakacaka ni siga oya! Ena sega vakadua tale ni dua me ologi tu ena o loaloa ni lomabibi. Na vosa ni yalayala e dei matua tu, oya ni Kalou ena “tavoya tani kecega na wai-ni-mata mai na matadra; ia ena sega tale na ciba, se na rarawa, se na tagi, ka na sega tale na vutugu: ni sa takali tani na ka makawa.”—Vakatakila 21:3, 4.\nNa tikinivolatabu kece e lavetaki mai na Vakadewa ni Vuravura Vou ni iVolatabu.


Siga ni Lewa, 1,000 na Yabaki? | Saumi na Taro Vakaivolatabu\nWILIKA ENA VOSA Acholi Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Aymara Batak (Toba) Bislama Bulgarian Cambodian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitumbuka Chiyao Chokwe Cibemba Croatian Czech Dangme Danish Drehu Dutch Efik English Estonian Ewe Finnish French Ga Garifuna Georgian German Greek Guarani Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hiri Motu Hungarian Iban Icelandic Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Karen (S'gaw) Kazakh Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisonge Kongo Korean Krio Kwangali Kwanyama Lingala Lithuanian Luganda Luo Luvale Macedonian Malagasy Maltese Mam Mambwe-Lungu Maya Mazatec (Huautla) Mizo Moore Myanmar Nahuatl (Central) Nahuatl (Huasteca) Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngabere Norwegian Nyaneka Nzema Ossetian Otetela Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persian Polish Portuguese (Brazil) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quichua (Imbabura) Rarotongan Romanian Runyankore Russian Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swedish Tagalog Tahitian Tatar Thai Tigrinya Tiv Tlapanec Tok Pisin Totonac Tshiluba Tsonga Turkish Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Umbundu Venda Vietnamese Wallisian Waray-Waray Wayuunaiki Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zulu vakaViti\nCava na Siga ni Lewa?\nCava me marautaki kina na siga ni lewa?\nDau vakayagataki ira na dauveilewai ena gauna vakaivolatabu na Kalou mera vakabulai kina na nona dauveiqaravi mai na veivakalolomataki. (Dauveilewai 2:18) Vakamacalataki ena iVolatabu ni Siga ni Lewa e dua na gauna marautaki. Ena vakabulai ira kina na kawatamata mai na veivakalolomataki na Turaganilewa ni vuravura, o Jiova.—Wilika Same 96:12, 13; Aisea 26:9.\nNa Kalou e lesi Jisu me nodra turaganilewa na bula kei na mate. (Cakacaka 10:42; 17:31) Levu era sa mate era sega tu ni kila na Kalou. Ena vakaturi ira gona o Jisu ena Siga ni Lewa mera kila ra qai lomana na Kalou dina.—Wilika Cakacaka 24:15.\nCava e duanaudolu kina na yabaki na Siga ni Lewa?\nEra na vakaturi na mate donuya na duanaudolu na yabaki. (Vakatakila 20:4, 12) Ena qai soli vei ira na gauna mera vulica na veika me baleta na Kalou, ra talairawarawa tale ga vua. Tukuni ena iVolatabu nira na lewai na vakaturi ena ka era cakava nira sa vakaturi oti.—Wilika Roma 6:7.\nDua tale ga na siga ni veilewai e tukuni tiko ena iVolatabu ena yaco vakasauri ni bera ni tekivu na duanaudolu na yabaki. E vakatokai tale ga me icavacava, me vaka e vakamacalataki ena ulutaga levu ni ilavelave qo. Ena siga oya, ena vakarusai ira kece na tamata ca na Kalou. (2 Pita 3:7) Bibi gona me laurai votu noda lomani koya.—Wilika 2 Pita 3:9, 13.\nRaica se vakadinadinataka vakacava na itovo kei na ivakarau ni rai ena gauna qo ni sa voleka sara na icavacava me vaka ga e parofisaitaki ena iVolatabu.\nText Sala me download kina na ka e tabaki NA VALE NI VAKATAWA Me 2015 | Sa Voleka na iCavacava?\nMe 2015 | Sa Voleka na iCavacava?\nNA VALE NI VAKATAWA Me 2015 | Sa Voleka na iCavacava?


vutikalulu: History of Fiji; part 16, 17 & 18\nNira sa dui tiko noda qase mai Vitilevu ena veivanua au sa tukuna ena wase sa oti, ena veibuca oya, se vanua era vinakata na kena wai oya mai Bucawai, mai Kubuna Drekeniwai, Namalata, Verata, Nabukebuke, Nasautoka, Uluidrata, Rakiraki, ra sa veivosaki me caka mada na veibuli yaca ni tutu vakavanua, ra sa lomavata me caka mada na veibuli itutu vakavanua oqo mai na vanua o Tokaimalo, ena dua na buca oya sa qai yacana ena gauna ni veibuli o Nabukebuke (Yavu cecere).\nNira soqoni vata noda qase, o ira kece noda Vu na kai Viti, me caka na veibuli oqo mai na buca oya, a vakaoqo na kena lewa: Meda sa dui buli yavu mada ni noda Vale ni Buli; O koya e cecere nona yavu ni buli, me sa vakabau nona kawa, me kawa ni turaga dau buli, mai vei ira na qali Cavakilagi kei na qali Kamami.\nNa ka e vakakina oqo nodra lewa; ni sa levu sara ena gauna oya na turaga, ia ka sa dui turaga ga vakai ira, ka vakamataqali nodra veilokoyaki voli e lomai Viti levu ka sega so kina ni vinaka, se dei nodrai tikotiko. Koya era sa qai nanuma kina me sa caka mada na veibuli i tutu vakavanua; de vinaka mera sa tiko va kawa, ka vakayavusa vanua ena nodra dui tikotiko, me rawa kina nodra veirogoi vakavanua; ena nodra tiko vakavanua matanitu vata emuri.\nIa ni sa tekivu nodra dui buli yavu cecere ni nodra buli, ka sa veimama nodra buli yavu tiko; ka sa tubu tiko mai na veiqati ni lomadra kei na veibataka, se o cei me turaga. Eso era kaya me kua ni vakabau na yavu ni vale cecere, me vakabau ga na kawa ni ulumatua o Buatavatava. Eso era kaya, me vakabau ga na lewa sa tau oti, koya e cecere nona yavu ni vale se bure, me sa turaga; ke vakabau na kawa i Buatavatava, sa na ca o Viti, ni sa rui turaga malumalumu ka sega ni lewa vinaka. Sa mani cavuti ga me buli vakaseni vau (ni daumalai) A nona kawa sa tiko mai Bua nikua.\nIa ni ra sa buli yavu tiko, sa qai cecere duadua na yavu ni buli nei Kubunavanua; O koya sa qai mani yacana tale kina o Komai Nayavucecere. O koya sa tiko mai Kubuna i Vanua eliu ka tiko mai Navatanitawake emuri. Ka sa qai yacana kina o Ratu Cagawalu ni sa mate, ia o Robulaikalou na tacina kei Rokoratu na luvei tuakana. Sa vakabau talega me yaca ni nona yavu cere o Nabukebuke ni rau sa gumatua ena buli yavu cere. Koya nona kawa sa tiko mai Namosi kei Levuka mai Ovalau. (Kai Nabukebuke) Kei Burekorewa mai Uluda (yavu rewa), kai Rewa.\nO koya sa qai tekivu kina ena gauna oqo mai vei ira na Qali Cavakilagi, me cavuti na yaca i koya sa buli 'Me Tui,' ka yaca i koya sa vakarautaki me Tui; "Na Komai." (O koya sa ulumatua me Tui; o koya na tacina se luvena sa ulumatua me Komai).\nIa na ka oqo, sa ka ni marau vei keda nikua ni sega ni guileca se lutu yani vakadua nodai tovo vakavanua oqo me yali yani. Ia eda sa marau ni sa dei tu na itovo oqo, mai na yasana o Cakaudrove. ena koro turaga o Somosomo, "O koya sa buli, sa cavuti me Tui Cakau; o koya sa vakarautaki mei sosomi, sa cavuti me Komai Nakorovou." Se Komai Lomanikoro, (Korovou). na itovo vakavanua oqo sa ka talei sara, ka sa tautauvata Vakapiritania. O koya sa buli sa yacana na King (Tui). O koya sa vakarautaki mei sosomi ni Tui (King) ni sa mate se leqa ena dua na ka na Tui; sa yacana na Prince of Wales, (Komai Loma ni Korovou). Sai koya ga sa daucavuti tiko mai Cakaudrove me Komai na Korovou.\nIa na nodra veibataka noda qase ena gauna o ya, na kawa me sa daubuli me Ratu, se Tui, sai koya ga, sa mani yaco kina nodra veisei; ni ra sa tu cake e dua na mataqali mai na kawa i Tuiwai, sa yacadra nikua na Matasau, ka sa yacadra ena gauna oya e dua na kenai wase; "Na Tuvora" (ni ra tu cake me vorata na lewa) na iwase ka dua, sa yacadra "Na Tutudravo, se Dravodri" (o ira sa vakasisia na yavu ni veibuli, ka vakama na kena vale). Na kawa ni Tuvera sa tiko mai Namosi, na Dravodri sa tiko mai Dravo, Tailevu.\nSai ira na kawa oqo, era sa vorata vakaukauwa na lewa; ni ra cata me buli e dua na turaga malumalumu ka lewa ca, de ca kina o Viti. Ka rau lewa sara, me sa buli ga na kawa i Kubunavanua me Tui. O koya ga, sa mani dau nodrai tavi kina, na mataqali Matasau, se Masau, ena gauna mai i muri oqo, na digia se lewa na turaga me sa buli me Tui se Ratu. Ia sa na qai macala emuri, o ira kece na itutu vakavanua sa nodrai tavi na veibuli.\nIa ni sa tawase noda qase, mera dui lako; era sa lako vakawa vata ga, o ira na lomavata, ka vosa vata, sa dua na ilakolako. Ia na nodra dui lako oqo, era sa dui lesu tale i na nodra dui yavutu era tiko kina eliu, ni sa lala mai o Nakauvadra ena ivalu sa tukuni oti.\n1. O ira na kawa i Kubunavanua. Era sa lesu tale i na yavutu o Kubuna i Vanua ena vanua o Bau; mai Wainibuka. O ira ka vakatawa na vanua vaka mai Naveibulibuli, Navutu, Nakorovou, Vuna, Lomanivanua, Uluinavula, Nubulevu, Daviko, Nacobua ena ului Waidalice, Nawaiqea, Namoa, Navesi, Delai Tokaimalo II. O ira kece oqo, era tiko ena Wainibuka ka yaco i Bucawai ena ului Waibula. Sa tiko kina o Nawakura mai Drevekai, Uluitova i vanua, Taunovo, Nasuku, Namedamu, Nakorokau, Vatunitu, Naloka, Korolevu, Tovaiwai, Delairalagi, Uluidrata, Navukivakawalu, Nakurukuru, Vaturua. Emuri era sa qai cavu i baravi na kawa ni Tui. Ka so vei ira sa cavuti me Sau. O ira kece oqo na vanua sa tawa eliu. O ira na kawa i Kubunavanua era sa kawa ni Tui eso, ka Vunivalu eso. O ira na kawa i Rokovunisei kei Natokaibawa. Era sa kawa ni Tui eso, ka kawa ni Sau eso, ka Sauturaga eso, era qai tawase emuri.\n2. O ira na kawa i Lutunasobasoba. Era sa lesu tale ina nodra yavutu o Verata. Era sa vakatawa na veivanua ena baravi o Verata, na nodra vanua. O ira na kawa oqo ena gauna emuri, era sa kawa ni Ratu tikoga eso, ka sa kawa vaka Tui eso, ka Vunivalu eso, ka sa Komai eso.\n3. O ira na kawa i Tui wai. O Tui wai oqo, sa Tui ni vanua, sa yacana levu o Waimaro. Na kawa oqo sa tiko eliu e Viti ni bera mai o Rokomautu kei Kubunavanua. Ni ra sa tawase ena veibuli mai Nabukebuke na noda qase, era sa mani tawase kina na kawa oqo. (1) O ira ka lesu tale i Wailiko mai Waimaro. (2) O ira ka tiko ena Wainivesi, ka so tale i Waibula. (3) O ira ka tiko ena Waidalice. (4) O ira ka tiko ena tai matau ni Wainibuka. (5) O ira ka muria na Wainimala. (6) Ka so vei ira sa tiko sara mai Waidina. Oqo ga na kawa levu duadua e Viti. Eso vei ira sa kena yaca buli na Tui, ka so e Vunivalu, ka so e Ratu, ka so e Sauturaga, ka Bati eso. Sa kedra icavuti levu na Waimaro, se kai Waimaro.\n4. O ira na kawa i Waicalanavanua. O ira na kawa oqo e nodra yavutu mai Nakauvadra o Nukunitabua. O ira na kawa oqo e tabu kina na veisei, kei na ivalu mai Nakauvadra ena vuku ni nodai tovo kaukauwa. o rau na kena ulumatua mai na kawa oqo erau a drua i valu; Erau a loqota na ketei tinadrau ni bera na gauna me raa sucu kina, ka rau sa mani lutu dole se tauvoki, ka sa mani vaka na itovo ni bula vakayalo nodrau bula voli e vuravura oqo. (Sa rawa kina ena gauna oya me rau rairai votu, ka tabogo tale yani). Ka sa yacadrau kina na "Sau."\nEna gauna ni buli yavu cecere ni veibuli mai Nabukebuke. Era sa tawase kina na kawa oqo mera dui lako, o koya sa mani duidui kina na yacadra buli nikua, kei na kedrai cavuti talega. Ia sa kedrai cavuti levu ga na Sau." O ira ka gole vaka i na Tokalau (1) O ira oqo na kawa ni Sau, era sa cavuti me kai Dewala, era tiko eliu mai Navukivakawalu. Sa yaca buki ni kawa oqo na Durucoko. Ka so sa tiko ena Waidalice era kawa ni Sau. O Tuinasau, Tuivatu, Tuiwaitola, yaca buli me Vunivalu. (2) O ira na kawa ni Saunokonoko; era sa cavuti me kai Nakumitabua. Emuri era sa tawase: era sa qai dau cavuti tale kina me "Toluga." (Tolu ga na turaga). O Saunalewa sa buli taumada ena kawa oqo me Vunivalu, ia sa bale na yaca oqo vei Rokotinanibaca na vu yalewa. O ira na iwase oqo, era tiko vata kei ira na kai Nabukebuke mai ului Waiqa, ia nira biuta era sa lai tiko i Nauluvatu mai Waidina, era tawase tale mai kea na kawa Vunivalu era tiko mai Rewa, kei ira ka tiko mai Nakelo era sa lai tiko i Namosi, ra qai yaco emuri i wai, ia o ira na tiko mai Natogadravu era muria sobu mai na Waidina na yaco emuri i Nuku (Nukunitabua).\n3. O ira na kawa ni Sautoka. O ira na kawa oqo, ni ra tawase mai Nabukebuke era sa muria ga na tokaitua o Nasautoka ka tikoga mai Korolevu, ena vanua ni so Kalou o Naicuvacuva vei Jiova na yacana. Ka sa kena vu levu ni kawa oqo se nodra qase. Sa yacana o Leka; ni sa leka o koya, na watina o Adisua, a luvena e rua o Seruvakula, kei Rokoarika me vaka au sa tukuna ena wase sa oti. Sai ira ga na kawa oqo ka vakatawa na tai i matau ni Wai ni buka, ka dau cavuti me tai ni wau, ka yaco sara mai i Naitasiri. O ira na kawa oqo era sa lewe levu sara e Viti nikua. Era dau cavuti me Sau; ka sa duidui na ivakayaco ni yaca oqo e Viti, me vaka au tukuna toka e cake e tolu ka vaka.\n5. O ira na kawa i Robulaikalou. O Robulaikalou e dua na luve i Tui Nakauvadra. O ira na kawa oqo, sa cere me vaka na bukebuke levu, na yavu ni buli, era sa bulia. Sa i koya ga sa kedra i cavuti levu kina na kai Nabukebuke. Eso e tiko mai Namosi nikua, ka so e tiko mai Levuka (Ovalau).\nena gauna era tawase kina na noda qase mai Nakauvadra; o ira na kawa oqo era sa taura matua tikoga na i cavu ni yacadra ena buli Yavu Cere ni Buli, ka sa ulumatua mai na kawa oqo o Radrodrolagi, oya sa kawa ni Tui Namosi, ka gone o Veredrau. O koya sa kawa ni Vunivalu. O ira oqo era laki tiko i ulu i Waiqa, sa nodra yavutu o Nabukebuke. Era wase emuri, Navatuvula, Namakala, Dividamu, Nakorobalavu, Nasa, Nariko, Namoa, Torolevu, Nabuacoko. O ira oqo ka tiko mai Ovalau, Burekalou, Segodai, Loma, Nasilime, Nakorovatu, Masa. Oqo o ira kece na kai Nabukebuke, era tiko ena ulu i Waiqa eliu.\n6. Na Kawa i Ratu Lele. O Ratu Lele oqo, sa dua na turaga dau qaravi, vei ira na neimami vu na kai Viti eliu. Ka sa dau qaravi, ena nodra mai tabu tiko i Papua, ena nodra lako mai i Viti. Ia ka sa yacana tu mai Papua o Tamudulele. Ka sa turaga sau, ka leka o koya, ka sa dau kaciva walega na qio mai wai o koya, mera lako mai vua. Ni ra yaco mai vua i matasawa, sa qai digia o koya na qio me kena.\nena gauna ni veibuli mai Nabukebuke. O ira nona kawa, era sa muria sobu na Wai ni mala, ka ra laki tiko i Uluda mai Ului Waiqa mai na Tuarewa o Rewa. O Rokoratu na turaga, kei ira eso na kawa ni Saunokonoko, era kawa ni Vunivalu kei ira nona Sauturaga. Era cavuti me kai Burekorewa, o Burebasaga emuri, kei na nona i kaso era cavuti me kai Dreketi. Era tiko ena bati ni Wai ni mala, kei na kena bati era cavuti me kai Tokatoka e delavuvu, kei na nona Lawadoko, era cavuti me kai Vutiakoto. O ira kece oqo era kauta na yaca ni nodra Yavu Rewa me yaca ni nodra vanua. Ni ra tiko mai Uluda ena gauna o ya, era qai lako sobu emuri i baravi ka tiko mai Burebasaga, kei Rewa.\n7. O ira na Kawa i Degei. Oqo o Degei II, o koya sa yaca i Degei I na Vu Levu. O ira na kawa oqo, era sa laki vakatawa na vanua i Rakiraki (Lumulumu i Degei). O ira oqo, era lewe sara. Sai ira ka vakatawa na vanua o Vitilevu i na Ra, kei Vanualevu i na Vualiku. Ka veicurumaki i na yanuyanu o Kadavu, kei ira eso na qali Cavakilagi. Kei Vanualevu i na Ceva, era qai curu kina eso emuri.\nO ira na kawa oqo era sa sega ni bau tiko ena veibuli mai Nabukebuke, "Baleta na ivalu sa tukuni oti." E dua na ka vinaka eda raica vei ira na kawa oqo, ka ni sa dei tu ga vei ira na dui yaca buli vakamataqali ni nodrai tutu ka yacova na siga oqo. "Ni raica oqo, me vaka": (1) Tu Namotutu (Mataqali o Namotutu). (2) Tu Navitilevu. (3) Tu Malake. (4) Masi Ratu. Oqo na taba ni masi mai na Tu Namotutu, kei na Tu Cakau talega. Kai wase Sauturaga nei Sokula mai na Tu Namotutu. (5) Na Rokotakala. Oqo na mataqali nei Bakadroti na Bete kei Degei I. O ira na kawa oqo, era sa dui tu vakai ira ga; ka dui turaga vakamataqali. Ena gauna ga i Banuve e dua na qase qaqa mai na mataqali Tu Namotutu qai vakamalumalumutaki ira kece, koya sa qai liu kina mai Rakiraki na Tu Namotutu.\nO ira na kawa i Degei II era sa veidroyaki e Viti; era sa dei tu ga ena dui nodra turaga vakamataqali: O ira ka tiko mai Vuda, Ba, Tavua, Nadi, Nadroga, Serua. Era tu vakamataqali Balavu ga eliu (1) Tako kawa ni qase (2) Lavo kawa ni gone. Emuri, ni curu i nodra vanua na kawa ni Cava ki lagi, kei na kawa vaka Toga eso. Sa qai tekivu kina mera vakayaca vaka Tui ni vanua.\nO ira na dro i Naceva, era vakatawai Kadavu. Sa ra cavuti me Manuduitagi (dui turaga vakamataqali ga). Ni curu i Dravuwalu na kawa i Kubunavanua mai Totoya, sa qai cavuti rawa kina vei ira na Tui Naceva koya na yaca mai na kawa ni qali Cavakilagi. Vaka talega kina ni curu i Tavuki, Yale, Nakasaleka, Nabukelevu, Ravitaki, na kawa ni Sau (Qali cava kilagi) kei na kawa vakaToga eso emuri era sa qai cavuti kina ena yaca vakatui ni vanua.\nO ira ka drodro i Yasawa. O ira na kawa i Degei o Senitutaga, era turaga vakamataqali ga. O ira na kawa i Ratunidrola era kawa ni Sau. Koya era qai yaca vakatui ni vanua kina.\nO ira na ka drodro i Macuata. Era dau cavuti me Sivi Soroi (Era sa dui turaga vakamataqali ga), ka so talega vei ira e curu i Bua, era dau cavuti vakakina. Kei ira eso na iwase ni Sauturaga mai Rakiraki, era tiko mai Nakorotubu. O ira na kawa Degei ka curu i Namosi, sa yacadra na Torolevu. (Era sa dui cava vakamataqali vakai ira ga.\n8. O ira na Kawa i Rokola. O Rokola oqo sa dua na tamata vuku ni cakacaka vakamatai eliu. Ena gauna era tiko kina mai Aferika ena vanua o Taganiika, qai siro emuri i baravi ka tiko mai Vuda (Vakacegu). Sa dua na qase dau ceuceu ena kau o koya. Ena gauna oya, sa dau ta moto, kei na iwau ceuti. O koya talega sa taya na waqa, sa yacana na Kaunitoni (Kaunitoni tu e wai). Era lako mai kina i Viti noda qase.\nNa nona kawa eso era mai tiko i Papua, Niu Everetisi, Yatu Solomoni. Era matai ni ceuceu ena kau se vatu, ra dau ta waqa talega.\nO ira na kawa oqo era mai tiko i Voda ena bati ni Wainibuka ena gauna sa oti kina na ivalu mai Nakauvadra. Koya ga nodra yavutu na Mataisau, ka mai mate kina nodra qase o Rokola.\nO ira kece na noda qase e lewe 8 au sa tukuni ira toka e cake, era sa noda vu ni kawa, o ira ka tubu mai vei rau na veiganeni o Catanatamani, kei Tikinivula.\nWase 17. A Ciciva na Turaga\nEda sa kila ena itukutuku ni karua ni veibuli sa oti ni sega ni vakabau na kawa i Buatavatava me liutaki Viti; ni turaga malumalumu, sega so ni gumatua. Sa vakadina talega o Rokomautu, ni sega ni rauti koya me liu, ni dau murilomana ka dau talaidredre talega vei Rokomautu na Ratu.\nO koya sa vakatalai tani kina, me lako i Vanua levu ka mani muri koya kina o tinana o Adi Leleasiga, kei ira talega na turaga lalai eso, oya ga na gauna e rau a sucu kina na Drua Tabu, o Adi Savusavu, kei Adi Likuiviu, a yacana talega o Adi Samanunu. Ia o ratou na veitinani oqo, eratou sa tikoga mai Vuya; o Buatavatava i Bua, o ira na turaga lalai o ya, na yasai Vanua levu i na Tokalau, ka yaco sara i udu.\nIa ni sa dede nodra tiko mai Vanua levu, ka sa matua na ivakacoko ni vanua. Sa qai lewa o Buatavatava, mera sa kauta i Verata vei Ratu na isevu ni vanua, ni sa matua na ivakacoko. Ka ra sa qai lako na Likuiubi, kei na Duiyabaki, me rau vakavodoka mai na isevu ni vanua, na nodra veitikotiko kece, na veituraga au tukuni ira toka e cake.\nIa ni ra sa yaco i Verata na turaga era kauta na isevu vei Ratu. Sa macala sara o Rokomautu, ni sa rairai tale mai nona ulumatua o Buatavatava, koya sa yali sara vakadede e mata mai Verata.\nIa ena gauna o ya, sa ka levu sara na kawa i Rokomautu era sa bula kina. O ira na luve era lewe 4 ka macala tu na yacadra, kei ira na makubuna era lewe 19. Ia ka sa tautauvata ga matana na nodra itovo, kei na nona lomani ira nona kawa, se o cei ena digitaka o koya me kena isosomi.\nOti sa qai lomana me sa dua na ka ni marau me caka mai Verata; ena vuku ni nona matua sa qai yaco tale maikina. Ka sa lomana me sa caka na ka ni marau ena loma ni rara Vatuvure mai Verata; mera sa laki veimeketi mada kina na lako mai Vanualevu, kei ira na turaga, kei na marama mai Verata.\nIa ni sa oti e rua na bogi, na nodra marau tiko; sa qai lewa o Rokomautu me sa ia mada veitau cici, ia o koya sa totolo vei ira, me sa qai buli o koya me turaga mai Verata, mei sosomi kei Ratu, ni sa malumalumu mai. Ia sa lewa kina vakaoqo, ni sa tautauvata ga e matana nodratou i tovo na luvena, kei na nodra i tovo na makubuna. Koya sa vuna, ka lewa kina o Rokomautu, mera sa veitaucici ga na makubuna era lewe tinikavitu, mera sa ciciva na turaga.\nOti sa kaya o Ratu, mera sa soqoni mada mai vua na makubuna, me mai vosa vei ira, ia ni ra sa lako mai vua na lewetinikavitu; sa qai vosa vei ira, ka kaya; "Au sa taura oqo e dua na tabua, ia na tabua oqo, na noqu vosa mana vei kemudou; ia niu sa vosa oti, au na qai buluta e matamuodu na tabua. Ia mo dou kila na makubuqu; oqo na noqu vosa ni veivakalougatataki vei kemudou.\nIa kevaka e dua sa totolo vei kemudou, ni dou sa na veitau cici mai, o koya ga oya sa na buli me Ratu, me qau i sosomi, me liutaki Verata. O kemudou kece sa bera, mo dou sa na qai vakarorogo tiko vei koya. Ia ragone, sa oti noqu vosa vei kemudou; "Au sa buluta na tabua, oqo na noqu vosa mana; ka sa na dredre sara me kilici tale."\nIa kevaka dou vakauta vakatani noqu vosa, ka vukica tale noqu lewa ena dua na gauna, ia oqori ga na gauna, sa vaka dou sa kilica tale na tabua oqo, me rairai votu mai, ka sa na seyavu kina vei kemudou na kalougata ni vosa mana ena tabua oqo, o koya kau sa buluta ena qele, me kalougata kina, ni sa bika nomudou vanua me tu dei, ka sega ni yavalati rawa emuri.\n"Ia kevaka sa na kili tale na tabua, au sa tukuna vei kemudou; ena rusa nomudou vanua o Verata, ka beci sara emuri, ia kevaka ena sega ni kili tale na tabua oqo; o dou na matanitu tikoga, ka sega ni rusa rawa." A vosa ni qase oqo ragone, ena dina malua.\nIa ni sa vosa oti o Rokomautu sa qai buluta sara na tabua. Ni sa buluta oti; eratou sa qai lako sara na gone turaga na makubui Rokomautu, me ratou sa laki tuva mai na baravi o Walu mai Verata; me ratou sa veitau cicitaka na turaga, o koya sa liu, me sa nona na itutu vakaturaga.\nIa oqo na yacadra na gone turaga era laki cici mai: (1) Lutumailagi; (2) Matawalu; (3) Tui Nakorovatu; (4) Tomanisau; (5) Koyanaduna; (6) Qilukeisawa; (7) Tui Vanuakula; (8) Vuinasoga; (9) Lavetabua; (10) Koyanasaudina; (11) Urukicakau; (12) Vueti; (13) Cabakovugalei; (14) Soqonacagi; (15) Nakauvadra; (16) Tabakauwale; (17) Batiwaitui.\nIa sai ratou oqo na gone turaga eratou sa laki cici mai. Ia o rau o Burotulevu na qolo kei Tunidau na tacina; erau sega ni bau laki cici mai, ena vuku ni rau malumalumu, ia ka sa kaya ga vei rau o Rokomautu, "Oi kemudrau na gone oqo, drau sega ni yaga mo drau laki ciciva mai na turaga, mo drau tikoga ni sega ni rauti kemudrau na cici, ni drau malumalumu. O koya sa totolo vei ratou na sa laki cici mai oqo; ia ena turaga o koya, ia ke kemudrau, drau na kenai Raviti." (Ia sai ratou na tiko mai Bureta, Naloto nikua, na nodratou kawa o Burotulevu, kei Tunidau. Ka ni sa yacadratou, se nodratou i tutu ena vanua mai Raviti).\nIa o ratou na gone turaga eratou sa tuva tu mai Walu, me ratou cici mai; eratou sa dui qarauna tu na cagi. Ni sa uvu na davui, ka ia na vakavakao; sa qai bale o Koyanaduna, ia na gauni baravi o ya, sa yacana tiko ga nikua na ului Koyanaduna. Ni ra sa cici tiko, ka ia na vakavakao, sa vaka e vukataki na cici totolo nei Tuivanuakula; ka sa laki cegu sara vei ira na turaga kei na marama. Ka sa cici sara mai o Rovarovaivalu na tamana, ka cuquma ka roqota, ka reguca sara ka kaya. "Na luvequ sa nomu na lagilagi nikua. Ka me sa cavuti tale na yacamu mei Kubunavanua, se Uqenavanua.\nOti sa kaya sara o Rokomautu. "Oqori na yacana me vaka na noqu vosa mana, ia mo lako sara Kubunavanua, lai vakatawa noqu bure o Naisanokonoko me sa nomu."\nIa ni ratou sa qai yaco kece mai o ratou na qase vei koya, ka sa tukuni yani vei ratou kece, ni sa totolo o Tuivanuakula. Ka ra sa mai yaloca kina vei koya, ni sa rui gone lailai, ni ra sega ni vinakata me liutaki ira.\nOti era sa qai vosavosa kina, ena vuku ni lewa i Ratu, era kaya, "Sobosobo; me sa mai liutaki keda na gone lailai oqo. A lewa ca sara o dou cakava na qase."\nIa ni sa rogoca o Rokomautu na nodra vosa na makubuna, sa ka levu kina na nona cudru. Ka sa qai lomana me sa\nkilica tale na tabua ni nona vosa mana. Ka sa kaya, "Oqori na tabua, dou qai lewa ga e dua me liutaki kemudou, ia sa oti ga na noqu lewa, dou sa sega ni via muria.\nIa ni sa vosa oti o Rokomautu, sa qai kaya sara mai o Matawalu vei Ratu, "Me sa neirau ga kei Tuivanuakula o Naisanokonoko; ni keirau a cici vata no mai." Sa kaya tale mai o Lutumailagi, "O yau talega Ratu, ni keitou a veitaravi no mai." Sa mani kaya o Ratu, "Sa vinaka, mo sa laki tiko kina."\nIa ni sa vakaoqo nodra lewa na bera ena cici, sa qai lomai Tuivanuakula, se Kubunavanua, me sa tatau me sa bau lako i na dua na vanua, ni sa madua ni sa kau vakatani nona lewa na Ratu.\nKa sa qai mani kaya tale o Ratu, me sa laki kau tale mai na tabua, ka caka kina na vosa ni yalayala. Ni laki raici na vanua ka koto kina, ka sa yali, ni sa butakoca o Vonini; sa qai kaya tale o Ratu, "Sobo, sa qai seyavu na kalougata ni noqu lewa mana ni sa vakacacana o Vonini." Ka sa tagi ka kaya, "I ragone, ena ca na nomudou vanua o Verata, ena gauna mai muri. Dou vakaukaua, ka tu vakatagane sara, ni maroroya nomudou vanua.\nOti sa qai lomavata na turaga, me sa lewa ga o Rokomautu e dua, se rua, me rau sa tikoga mai Verata. Ka rau sa cavuta kina, o Kubunavanua se Tuivanuakula, kei Lutumailagi. O Tuivanuakula sa bese ni tiko tale e Verata, ni sa madua vakalevu ena ka oqo. Koya sa vuna nona biuti Verata vakadua, ka lako sara i na vanua i tukana vakarua o Kubunavanua mai yasayasa o Muala. Emuri sa qai lako sara i Toga, ena nona lesu mai oqo, sa qai tauyavu kina na yavutu o Kubuna (Kubunavanua) me vakayaca ga vua nona koro. O koya au a tukuna toka ena dua na wase sa oti.\nNi sa lako tani oti o Kubunavanua, era sa qai dui veiseyaki kece emuri o ira na makubui Rokomautu, ina veivanua e Viti era dui vinakata, i muai Tailevu ina ceva, Naitasiri, Lomaiviti, Lau, Taveuni, Vanualevu, ka veicurumaki ina kawa i Degei mai Ra, Nadroga, Namosi, Korolevu, Beqa, Kadavu. Ia moni qai dui kila ga na veivanua kece e Viti, ka vanua vakaVerata; ni o ira ga na makubui Ratu oqo era veiseyaki; ena vuku ni veitaucicitaka na turaga, era nomuni vu ni kawa tiko na veimataqali turaga eso nikua.\nNi ra sa dui lako kece na gone turaga na makubui Rokomautu, sa qai mani tikoga mai Verata o Matawalu, na ika rua ni veitaucici; ka sa qai tiko emuri mai Kubuna na imatai. Oqori ga na vuna sa nei Bau kina emuri, na kalougata ni tutu vakavanua sa liu. O koya sa vakayacora rawa kina o Ratu Cakobau na lewa, me vakataudeitaki na ka ena kalougata kina o Viti, oya na Lotu va Karisito, (Wesele) sa cabe i Viti ena yabaki 1835, kei na nona vakadonuya, me vakarurugi Viti na kuila vaka Peritania, ena yabaki e 1871. Oqo ga, na ka ni veivakalougatataki sa nei Kubunavanua; na vu i Kubuna.\nWase 18. A wase itutu ni vanua mai Drevekai Vitilevu\nNira sa mate tiko yani neimami qase era kunei Viti, era sa qai bula tu na luvedra kei na makubudra, kei na nodra kawa kece, ra vakawai Vitilevu tiko ena gauna oya.\nSa qai lewa o Rokomautu na Ratu, me caka mada na wase itutu ni vanua, kei na kedra dui sasavu na vanua, kei na nodra i tutu vakavanua na lewe ni vanua. Ia me sa caka mai Drevekai, mai ului Waibula, ena wai ni vesi, Vitilevu. Ka ni sa veimama kina na vei tikotiko kece e Vitilevu, mai na Vualiku, mai na Ceva; mai na Tokalau kei na Ra.\nIa ni sa kacivi ira kece na veimata turaga, kei na lewe ni vanua, o Rokomautu, ka sa tukuna vei ira, mera sa veivosakitaka masa na ka bibi oqo. Ka ni sa kila o koya, kevaka era sa dui tiko vakavanua vata, kai sasavu vata, ka vakamataivalu vata, ka matanitu vata, ena qai dei na nodra veivanua, kei na nodra matanitu. Ni ra sa veivosaki na turaga, era sa loma vata me sa vakayacori na lewa oqo "Ka ra vaka mana, e dina"\nKa sa vakaoqo na ivakarau ni wase i tutu ni vanua, kei na itutu ni lewe ni vanua era sa loma vata kina na veimata turaga:\n1. Na kenai wase levu ni kawa ni lewenivanua sa tawa kina o Viti. (1) O ira sa cavuti me Qali Kamami. (2) O ira sa cavuti me Qali Cavakilagi. Mo ni kila na wekaqu, na iwase levu ni vanua, se kawa e rua oqo, sa bale vei rau na veiganeni e rau a drua dadakulaci. O Catanatamani na tagane; era sa vu kina na Qali Kamami. O Tikinivula na yalewa, era sa vu kina na Qali Cavakilagi. "Era sa dau cavuti me Toma naivi."\n2. na iwase levu ni kawa e 4 sa tubu mai vei rau na veiganeni: (1) Na kena wase rua va qalevu, se qali balavu, o ira na kawa i Catanatamani. O ira na kawa ni ulumatua era sa dui cavuti me Tako mai na so na vanua, ka cavuti me Tacini ena so na vanua. (2) O ira na kawa ni gone, era sa cavuti me Lavo ena so na vanua, ka cavuti me Ketenitukani ena so na vanua. Ia na yaca e 1 oqo sa dau cavuti vakalevu mai na yasai Vitilevu i na Ra, ka dau cavuti tale vakatikina mai Namosi.\nNa kena wase rua vakayavusa balavu na kawa i Tikinivula. (1) O ira na kawa ni ulumatua, era sa cavuti me Liga ni Magiti se Yavusa Turaga. (2) O ira na kawa ni gone era sa cavuti me Liga ni Wau se Yavusa Bete, se Yavusa Bati.\nIa mo ni raica mai na nomuni dui vanua na ivakadinadina ni ka au sa tukuna toka e cake. O ira kece na mataqali Turaga e Viti, era sa vu yalewa. O ira kece na Mataqali Bati, era sa vu tagane. Ia ka sa veicurumaki rawa na kawa e rua oqo e Viti ena gauna emuri, ena nodra veidomoni vakai ira. Ia ka sa macala sara, ni sa vakawati eliu vei rau na drua oqo, o koya ka yalewa, o koya sa yavusa turaga kina nona kawa, ni sa ulumatua mai vua na kawa ni tagane.\nna iwase levu ni kawa, ena nodra lako sobu tiko mai me vakatawa na vanua o Vitilevu. Era sa lomavata na turaga, me sa wase rua. (1) O ira na kawa ni ulumatua, se yavusa turaga, me sa nodra na tai ni magiti, koya era sa mani dau cavuti kina na yavusa me Liga ni Magiti. (Me baleta nona dau vakasaqa kakana na vu yalewa). O ya, mai na tai mawi ni Wai ni buka, ni da lako sobu tiko mai i baravi. (2) O ira na kawa ni gone, era sa cavuti me Liga ni Wau se Yavusa Bati sa votai vei ira na tai ni wau. Me baleta nona taura na iwau ni valu na vu tagane, kei na nona kania na Dinu ni Valu, na kakana sa vakasaqara na vu yalewa. Koya sa mani dau cavuti kina nona kawa me Yavusa Bati, se Yavusa Bete, me baleta nona dau curumi ira nona kawa sa digia o koya na vu tagane ni tamata dina, me vakatakila kina na lomana, se ra kaukauwa ena ivalu, se ra malumalumu. Koya na ka oqo, sa cavuti kina na vu tagane me Kalou ni Valu, ka cavuti na vu yalewa me Kalou ni Magiti.\n(1) Me da kila ni sa tubu na matanitu, mai na mai na mata ni turaga, ni kena veimataivalu; ena nodra dau bosea na ka ni nodra vanua, matanitu, me vinaka, ka kaukauwa, ka cecere, ka tudei tikoga.\n(5) Sa tubu na veimataqali. Mai na mata ni turaga ni vei Tokatoka. ena nodra dau bosea na veika ni nodra mataqali, ni ra vinakata me gumatua ena caka i yau, se caka magiti ni veisolevuti vakavanua, se vakamatanitu. Ka mera kilai kina mai na vanua o ya, se matanitu o ya, ka me vakavanua, se vakamatanitu. Ka mera kilai kina mai na vanua o ya, se matanitu o ya, ka me dokai kina na yacadra, ni ra gumatua ena cakacaka ni nodra mataqali, se yavusa, se vanua na iTokatoka o ya; se ni dua vei ira e qaqa ena ivalu, ka me solia kina vua e dua na turaga ni dua na vanua matanitu, na yacana, ka me rau qai veiyacani kaya. Me cavuti vaka: Ratu Koroi Ramudra, se Koroi Rokotui Bau, se Seru i Ratu. Oqo ga na sala era gumatua kina na turaga eliu, ena cakacaka ni nodra vanua.\n(6) Sa tubu na veimata i Tokatoka mai na mata veitacini ni dua na vu vale. O ira na veitacini o ya, e rua, se lima, se tini, ni ra sa dui laki vakavale kece, era sa qai dau cavuta tiko na vale era vu mai kina me nodra yavutu, ka ni sa tiko kina o tamadra era vu mai kina. Ia na nodra veivale na veitacini, era sa cavuti mei Tokatoka, se batinilovo. Ia na yavutu sai matai ni Tokatoka, sa nei tamadra, kei koya sa ulumatua, mera cavu kece yani kina na veitacini era gone vua sa ulumatua.\nIa me da qai raica mada na kena tubu cake tiko noda i tovo vakavanua, kenai wasewase: Eda sa kila ka vakadinata ni sa tubu mai na rua na tamata na yaca oqo; mata veitacini. O tamadra kei tinadra na veitacini, sa yacadra na vu vale na kawa vata, na yavusa vata. Ia na yaca e tolu oqo sa vauci ira vata na mata veitacini. Ia sa rua na kenai cavuti na yaca e tolu oqo. E dua na yavutu ni vale, sa cavuti me baleta nodra kawa vata na veitacini. Ai ka rua, na yavutu ni koro, sai tikotiko i tamadra sai cavu ni vanua me baleta na nodra yavusa vata na veitacini.\nNa ka sa taucoko kina na yaca oqo "Kawa"; ni vau vata kina na yaca ni mata veitacini, na tagane kei na yalewa. Era tama vata, ka waka vata ka vakawai vata, ka bula vata, o ira kei na dui luvedra. Ka sa dau cavuti e Viti na ka oqo me kawa vata.\nE dua tale na ka sa ka taucoko kina na kawa ni bale vata sara kei na iwasewase ni qele. Ke sa veicurumaki na kawa ni tagane, kei na kawa ni yalewa, ia sa na veicurumaki talega vakakina na iwasewase ni qele ni kawa; me baleta na veisolisoli ni dra vata kei na kawa vata. Ia na ka oqo, sa mani dau cavuti kina noda vanua ni taukei e Viti me vanua ni kawa.\nNa ka sa taucoko kina na yaca oqo "Yavusa." Ni vau vata kina na icavuti ni nodra vanua, na mata veitacini. Ni tubu cake me lewe vuqa mai nodra kawa na mataveitacini, era sa qai cavuti me yavusa vata, na kawa ni tagane, kei na kawa ni yalewa. Me baleta na yaca i tamadra, kei tinadra; kei na yaca ni yavutu ni koro, kei na vanua sa nodrau, kei na nodrau kawa. Ia na ka oqo, sa dau cavuti e Viti me yavusa, me baleta na tamata, kei na nodra tiko vata, ena yavutu ni vanua sa nodra.\nA ka sa vakatikina kina na yaca oqo "Ai Tokatoka," ni sa bale i na iwasewase mai na ka taucoko, mata veitacini, me vaka au sa tukuna oti. Ni ra sa tubu cake na veitacini, me ya dua nodra vale, ia na veivale kece oqo, sa cavuti mei Tokatoka se Batini Lovo.\nE dua tale na ka sa vakatikina na iTokatoka, ni ra sa wili ga kina na tagane, me liutaka na iTokatoka. O ira na ganedra yalewa, era sa muri ira walega ni ra cavuti mei Tokatoka vata, ia era sega ni bau liutaka e dua na iTokatoka. Ke sa laki vakawati ena dua na Yavusa tani, sei Tokatoka tani, ia sa rawa ga ni wili na luvena me kawa mai na iTokatoka i tinana. Ia ka sega ni rawa me cavuti vua mei Tokatoka vata kei tinana, ni sa wili ga ena iTokatoka i tinana.\nE dua tale na ka sa vakatikina na iTokatoka, ni sa vota yadua o tamadra vei ira na mata veitacini na dui wasewase ni nodra tiki ni qele, mera dui qarava sara nodra dui votavota me baleta na dui nodra kawa kina nodrai Tokatoka Batini Lovo. Ka sega ni tu vata me vaka na kawa, kei na yavusa, kei rau na yaca sa tu kina na kawa taumada, kei na yavusa tamata, kei na qele, ena vanua era tiko kina na yavusa tamata o ya.\nOi kemuni na wekaqu, mo ni kila sara ena ivakamacala oqo na noda vau na itaukei e Viti sa dua ga na ivakarau sa vauci keda kece kina, ni sa vanua ga ni kawa na dui noda vanua. Ka sa wasewase ga ni kawa na iTokatoka, ka se kenai kovu ni ka e rua oqo na Yavusa.\nIa na Mataqali, sai koya na nodra qalini vata na iTokatoka eso me koro vata, ia era sega ni Tokatoka vata, sei tutu vata, se yaca vata ena itutu vakavanua, se tiki ni qele vata. Koya gona sa sega kina ni vanua vakamataqali noda vanua na itaukei. Eda sa vanua ga va kawa, ka vakayavusa, ka wasei ga vakai Tokatoka.\nIa na ka oqo ni da raica ka vakasama, eda sa kila ni sa qai tekivu ga na itovo vakavanua oqo ena gauna sa tekivu kina nodra koro vata vaka vanua na veimata yavusa, ni sa oti na gauna ni koro vata vakamataqali. ena gauna ni koro vata vakavanua na veimata yavusa, era sa qai buli vata na veimata yavusa me dua nodra vanua, ka bulia talega na yaca ni veitutu vakavanua. Ka mera kilai kina ni sa dua na vanua o ira, ka ra sa lewa vakai ira ga, ka lesi ira talega me sa nodra na veiyaca buli ni tutu vakavanua. Era sa dau cavuti me Vosa ni Vanua. Ia sai ira na Vosa ni Vanua oqo, era sa cavuti tiko e Viti mera Komai, ni ra sa dau veibuli.\nIa o ira na dauveibuli oqo era sa qai lomavata emuri mera bulia e dua me nodra nodra turaga, me Ratu, se Tui, se Vunivalu.\nIa na veika kece au sa tukuna toka e cake a caka mai Drevekai, ena gauna ni wase tamata. Ka sa wasei kina veimataturaga me sa iliuliu ni vanua, se vanua matanitu mei liuliu ni veimataivalu, a iliuliu ni veivanua, ai liuliu ni veiyavusa, kei na iliuliu ni tamata ena kena veikoro na vanua o ya. Ka sa yacadra na kai Lomanikoro se kai na koro, se Komai, ka ra dau cavuti me Turaga Lewena. Ni vuvale oqo a vu mai kina na marama, era tubu mai kina na iTokatoka mata turaga, era sa iliuliu ni vanua ena noda veivanua kece e Viti, ena kena vakatekivu ni tubu mai na yavusa tamata mai na vuvale e dua.\nKa sa lesi talega kina na tamata kei na yacadra buli, kei na itutu me sa tu kina, kei na itovo cakacaka ni ka vakavanua me sa nona i tavi na tamata o ya. Ka sa lesi talega kina na tamata me sa Bati Levu ni vanua matanitu, se vanua, se yavusa. Sa lesi talega na kena Bati leka, kei na Bati e vale.\nAi Kasovesi. O koya sa kawa ni gone, mai vua na ulumatua sa dau buli me tui ni vanua, se vanua matanitu. Sa dau cavuti talega me Sauturaga. Ia erau sa vu na itutu oqo; Tui se Ratu, mai vua na marama sa lako mai na iTokatoka Turaga lewena, se turaga Mataniwai ka laki vakawati mai na vu tagane, sa tu ena itutu ni Ratu, se Tui. Ia na gone sa cavuti mei Kaso Vesi. Ia nonai tutu na marama, sa dau cavuti me Vunikawa se na ikawakawa se turaga Mataniwai, se mai tinani vale se Vonowai ka vaka. Ia ka ra sa dau cavuti me Komai lomani koro, se turaga loma ni koro, na luvedrau na marama vu ni kawa, kei na kawa Ratu se Tui sa watina, ia, na luvedrau ulumatua, sa dau cavuti ena so na vanua, me vakavanua, sei taukei ni vanua. Ia na ibalebale ni yaca oqo, sa bale vua na marama sai taukei ni qele, ni a tiko taumada na vu yalewa ena vanua sa nona, ka qai muri mai na vu tagane me watina. Ia na luvedrau, sa qai cavuti me Vakavanua, ia na luvei Vakavanua, sa qai cavuti me Sau ni sa buli. Ia na luvei koya na Sau sa qai buli me Tui ni vanua, se Ratu ni vanua, koya era liu tiko nikua. O koya sa gone mai vua sa cavuti me Vunivalu; ka sa vakaoqo na itubutubu ni kawa turaga e Viti: Sa turaga lewena se loma ni koro na luvedrau na vu, ka itaukei ni vanua: ka buli me Sau na luvei Vakavanua, ka buli me Tui se Ratu na luvei Koya Nasau.\nE dua tale na itutu vakavanua ena matanitu o Rewa, yacana na ikasovesi, e sega ni ikaso ni tokatoka turaga, e ikaso ga ni vanua se matanitu o Rewa. Na itutu oqo era tiko ena vanua o Dreketi, ena koro o Nabuli kei Vunisinu. Na Rokotuni mai Burebasaga, era colasau ka cudruvaka na vanua ena matanitu o Rewa, era icavu ni vanua, ni a tiko kina eliu o Rokoratu.\nIa o ira era tiko mai Nasigatoka, ka so era tiko mai Toga i Naqavoka, era lako mai Toga Levu, ka so i Natogadravu. Na kai Nukunitabua ga kei na Durucoko e segai. Ia sai cavu ni Tui o Dreketi, kai cavu ni vanua o Burebasaga, kai cavu ni matanitu o Rewa.\nO Noco na matanitu ivakaukaua ni matanitu o Rewa. Na kena Tui e tiko mai Nabudrau, tiko mai Nakuriwai na kena Vunivalu, ia erau veitacini ga na vu ni tutu oqo. E ulumatua na Tui, gone na Vunivalu. Ke sa kawaboko na kawa ni Tui, sa na rawa me kau e dua na kawa Vunivalu me buli me Tui. Na vanua qo e dau cavuti talega na turaga buli me tui me Vunisalevu. O Rokosau ga a lako mai Verata, sa buli nona kawa me Tui, a ulumatua o koya e tiko mai Nabuli. O Noco e tiko na kena Gonedau, na kena Tuni kei na Komai eso, era iliuliu ena veikoro vakaNoco, mera vakaukauataka nodra matanitu.\nO ira na vanua matanitu e so era dau cavuti me vanua vakaRewa. O Kadavu, Beqa, Serua, Vatukarasa, Korolevu, Namataku, Nadroga, Vatulele, Yatu Malolo. Era dui vaka Tui, vaka Takala, Tuni, Matanivanua, Komai, Sau, mera vakaukauwataka na matanitu o Rewa. Me vaka sa wasei ena wase itutu ni tamata kei na vanua, kei na vanua matanitu, a caka mai Drevekai; era wasei kina na itutu ni vanua o Verata, kei na vanua o Bau. Ia na vanua o Rewa kei na Bukebuke (Namosi) era wasei mai na buca o Nabukebuke. O ira na kawa i Degei II ra wase itutu ni tamata kei na vanua mai Navitilevu (Ra). Era vakaTui ga ka Sau, ka Komai, se Kai, ka ra sega ni bau vakaVunivalu, e vakaVunivalu ga na matanitu o Verata, Bau, kei Rewa.\n(3) O BAU. O Bau na ikatolu ni wasewase ni vanua matanitu e Viti eliu. O ira na lewena era kawa tagane vei Kubunavanua kei Tuiwai kei koya na Sau, ra kawa yalewa vei Lutunasobasoba, ia o Bau kei na kena veivanua matanitu kei na kena iSasavu kece era voliti koya, era cavuti vata ga me kai Bau, nira matanitu vata.\nNa yacabuli e liu ena itutu vakavanua ena matanitu o Bau, na Rokotui Bau. Na Rokotui Bau, a digitaki kina e dua na turaga mai na Cokadi. Ni se bera nira bulia na dauveibuli, era kauti koya mada ina itikotiko i Ratumaibulu, me vakatovolei kina, era kotora e dua na vatu ena dua na vunilol sa nodra bure tiko na kadi, ena qai kau na turaga sa digitaki me lai dabe kina. Koya e yaca ni tokatoka liu kina mai na mataqali Rokotui Bau na Cokadi, "A icoco ni nona idabedabe na kadi." Sa tovolei kina na nona sega ni yavalati rawa ena lewa na vanua matanitu kei na kena veivukiyaki na lewa; me sa bika matua na lewa ni vanua me tudei, me tawamudu. Ke sa vosota rawa na mosi ni nodra katilaki koya na kadi, me sega ni bau yavala na yagona, sa qai vakabau me buli me Rokotui Bau.\nA dau buli eliu ena itutu oqo na Rokotui Bau Vuaniivi, ia nira vakatalai tani ena nodra dau vakasaurara, era sa qai dau buli ga na kena vo era tiko e Bau, me yacadra na Keteramasi, se Malo, se Malosivo me vaka na vanua eso. A yacadra levu eliu na Sauturaga, se Vusaratu, ia e digitaki mai na itutu oqo na imatai ni Rokotui Bau, o Rt Seru Mataidrau na Vuaniivi, kei Rokoratu na "Cokadi," na Vusaratu. O ira na kena kawa ni gone mai na itutu Vusaratu oqo, era cavuti me Sauturaga, se ikasovesi ni vanua, era tu ena itutu Bati, se Liganiwau. O ira na kawa ni ulumatua era Turaga, se Liga ni Magiti; o koya na itutu sa digitaki tiko mai kina e muri na Rokotui Bau.\nEna gauna era biuta Nakauvadra kina na nodra qase, se yacadra tikoga mai na kawa oqo na Vuaniivi, se kai Naivi, se Vusaratu. E muri nira sa mai tiko ena wase itutu kei na wase tamata mai Drevekai mera dui muria na tamata na turaga sa lesi me iliuliu ni nodra dui vanua, sa yacadra levu tikoga na Vuaniivi se Sauturaga, se Vusaratu, "Na turaga lewena."\nNi sa oti na wase tamata, sa yaco na gauna ni veibuli, era sa qai dui bulia na dauveibuli na turaga era digia me iliuliu ni vanua. Era sa digia ga mai na kawa oqo o koya era bulia me nodra Tui, se nodra Vunivalu ena noda matanitu oqo o Bau. Na veivanua era volita na matanitu o Bau, era sa cavuti ga me dui vanua matanitu vakaBau, se iSavusavu ni matanitu o Bau. O ira kece na kawa turaga ni vanua oqo, era kawa ni Yavusa Ratu kei Kubunavanua me vaka au sa tukuna toka e cake. Era tui ni wau, se Vunivalu ni wau, kei na Durucoko, era kawa ni Sau eso kawa i Tuiwai eso. O ira na Tui ni magiti, se Vunivalu ni magiti ni wau, era kawa i Kubunavanua kei Lutunasobasoba.\nE dua tale na itutu vakavanua ena matanitu o Bau, na Vunivalu Tuikaba. Na yaca oqo e nodra ga na kawa i Ratu Seru (Tuiviria) na tuakai Rokoratu na Rokotui Bau. Kawa i Ratu Tanoa I na luvei Tuiviria, Ratu Nailatikau I na luvei Ratu Tanoa I, Ratu Banuve na luvei Ratu Nailatikau. O ira na kawa oqo, e rawa mera buli me Rokotui Bau, ke sa kawaboko na kawa i Rokoratu, o koya e qase vei Ratu Seru Tuiviria na tacina.\nO ira na sega ni nodra era cavuti ena yaca oqo, Vunivalu TuiKaba, o ira na kawa ni Sau mai na Tokatoka o Nabaubau, kei na kawa ni Sau mai Dewala, kei na kawa i Rokodurucoko kei Naisoro. Sa qai ka vou emuri mera cavuti me Vunivalu, Tuikabaira, baleta nona rawai ira tiko na kawa i Ratu Seru Tuiviria, me qai nona rawa kina na kedra lewa taucoko.\nE dua tale na itutu vakavanua ena matanitu o Bau na Vusaradave, era bati itaukei, se bati lekaleka, nira kedrau bati ga na turaga dau buli me Tui se Vunivalu, me baleta ga na koro turaga o Bau, ni nodra itavi ga na cudruvaka.\nE dua tale na itutu vakavanua na Rokoiri, e nodra itavi na taura na iri ni veibuli ni buli na Rokotui Bau.\nE dua tale na itutu vakavanua na Masau, se Tunimasau. E nodra itavi na digia na turaga mai na Tokatoka Cokadi (Keteramasi) me buli me Rokotui Bau. Ratou rabeta na mena yaqona, ra vakaraici koya ra maroroya, nira Matanivanua e vale.\nE dua tale na itutu na Tunitoga. E nodra itavi me dua na turaga mai na Tokatoka o Naqaranikula, se Nanukurua, me buli me Vunivalu Tuikaba, se Vunivalu Durucoko, ratou rabeta na mena yaqona, ra vakaraici koya ra maroroya, ni nona Matanivanua e vale. Era a cavuti na itutu oqo eliu me kai Bau. O koya sa buli me Tunitoga, sa cavuti rawa vua me nodra turaga na kai Bau, se loma ni koro.\nOti sa qai wasei na vanua matanitu kei ira na vanua, me vosa ni vanua matanitu kei na vanua me ivakaukaua ni matanitu. Era dau cavuti me Vanua i Valu, ka wasei na kena Qalitu, kei na veiyavusa era cavuti me iSasavu me dui muri na nona vanua sa tiko kina na kena iliuliu.\nOti sa qai wasei na Gonedau, kei ira na kena iliuliu ra cavuti me Tunidau. E wasei talega na Matasau, kena iliuliu na Daulevu. Ia na itutu e rua oqo e wasei ga vei iratou na kawa i Lutunasobasoba.\nIa me da sa qai wasea sara na vanua kei na vanua matanitu e Viti eliu, me vaka era wasea noda qase mai Drevekai ena gauna ni wase vanua kei na tamata:\nO VERATA. O Verata na imatai ni wasewase ni vanua matanitu eliu, ni sa lala mai o Nakauvadra, na vanua era tiko vata kina na kawa ni kai Viti ni sa bera ni matanitu o Verata. Ni sa oti beka e 300 na yabaki, sa qai yaco me matanitu o Verata.\nNa yacabuli liu ena matanitu o Verata na "Ratu." Ia na Ratu e digitaki mai na Tokatoka o Naisanokonoko. Era kawa i Rokomautu kei Matawalu na makubuna.\nE tarava na Ratu na Komai na Burelevu (Turagalewena). Ia na kawa Vunivalu ga, ra tu vakaitokatoka ka sega ni dau buli e dua me Vunivalu. E tiko ga na itutu Matanivanua, na Vosaratu, na Sauturaga se koso, kei na Yavusa Ratu, era kawa yalewa mai na Ratu.\nO REWA. O Rewa na ikarua ni vanua matanitu e Viti eliu. O rau na matanitu oqo, erau vanua veiwekani ga. Ia na nodrau lewa na vanua ena gauna oya, erau dui lewa vakairau ga na veika lalai. Na veika bibi kece erau veirogocitaka na kena lewa. Ia a tiko mai Verata ena gauna oya e dua na gata leka, o Komaiucuna. Na gata oqo na mata ni Rewa. Kevaka e dua na ka me lewai mai Verata, ena caka sara na yaqona mei Mata. Ni rairai mai Rewa na gata oya, sa macala sara vei Ratu mai Rewa ni sa dua na ka e lewai mai Verata, sa na cavutu sara.\nA yaca buli ni tutu vakavanua a liu ena matanitu o Rewa, na Rokoratu. Ena gauna ni veibuli mai Navitilevu, ena korovatu, ena bati ni toba o Naiserelagi, a buli kina o Rokomautu me Ratu, o Rokomilasiga me Rokoratu mai Rewa. Ia emuri sa qai yacana na Rokotui Dreketi, ka buli talega kina na Tui Navitilevu me tui ni wau. Koya sa yacana ena gauna emuri na Vunivalu, me vaka na veivanua eso.\nE dua tale na itutu ena vanua matanitu o Rewa na Vunivalu. Era vu mai Nukunitabua mai Nakauvadra, vua na marama o Adi Sovanatabua. O ira kece era tiko ena vanua vakaRewa se vakaBau, se Verata, era cavuti me kai Nuku, se Nanuku era kawa vata. Ia era iliuliu ni valu nei Rokoratu.\nEra kawa talega mai Nukunitabua na Vunivalu era tiko mai Nakelo, era cavuti me kawa i Saunalewa. Ra kawa talega mai kina o ira na tiko mai Bau, era cavuti me kai Dewala, kei na kena isasavu kece.\nE dua tale na itutu ena matanitu o Rewa na Komailomanikoro, iliuliu ni koro se vanua o Rewa, ra dau soqo kece vua na Sauturaga, kei na itutu eso ena vanua o Rewa. E liutaki ira i Valelevu. Na itutu oqo na yacana mai Verata na Turagalewena. O ira kece na yaca buli ena koro vakaRewa era cavuti me Komai, era vu mai vua.\nE dua tale na itutu ena vanua o Rewa, na Tuni se Rokotuni. Oqo na Batilekaleka ena vanua o Rewa, me cudruvaka na koro. E dua tale na kena iwase e cavuti me Tunikalou, nona itavi na maroroya na turaga mai Valelevu, e bati e vale. E dua tale na kena iwase na Bouta se Bone. Oqo e nona itavi me tara na yago ni turaga, ni tauvimate se sisili, se ni sa bale me buluta, e nona na iyau ni veibulu.\nE dua tale na itutu ena vanua o Rewa na Tunimata Rewa, nona itavi me tiko e vale, e yacana na Matanivanua e vale, me rogoca na vosa ni turaga, me vakadewataka i tuba vei ira na lewenivanua.\nE dua tale na itutu vakavanua e Rewa na Tora Dreketi (Daubolebole), na turaga ni Bati, na iboletaki ni vanua matanitu. Era tiko mai Tokatoka nikua na itutu oqo. E so tale na mataturaga lalai era tiko vata kaya, era Komai na koro eso, ra Tui ni mataqali bati eso, ra vosa ni vanua eso. O ira kece oqo, mera vakaukauataka na daubolebole i Tora Dreketi, ena ka baleta na ivalu, na solevu vakamatanitu, ka vaka.\nE dua tale na itutu vakavanua ena Matanitu o Bau, na Matanivanua. Na itutu oqo, e nodra itavi na qarava na veika e tuba. E wase rua na itutu oqo. E dua na itokatoka e qarava na vosa i Rokotui Bau. A ikarua ni tokatoka e qarava na vosa ni Vunivalu, me nona itavi me qarava nona vosa e tuba. (1) Me tala me nona mata se vakatadumata ina vanua vakaVusaratu, se vanua vakaRokotui Bau. Ni sa lesu tale mai nona mata, sa na laki vakasavuitukutuku i Valelevu, vua na Rokotui Bau, kei Masau (Matasau) nona Matanivanua e vale. Oti sa uliva o Masau a tinia. E vaka talega kina na itovo ni vakatadumata ni Vunivalu, vua na nona Matanivanua. (2) E nona itavi talega me vakacabora i vale vua na Rokotui Bau, kei Masau, nodra magiti, se nodra itavi iyau na vanua ena koro o Bau. E nona itavi talega, ke ra sa kauta mai nodra magiti, se nodra itavi iyau, na vanua vakaVusaratu, era na tadu mada eliu vei nodra Mata: ia o nodra Mata ena qai kauti ira i Valelevu. Ni lai cabo i Valelevu na nodra magiti se nodra iyau, ena cabora o nodra Matakibau. O Matanivanua i Rokotui Bau ena qai tara se tabaka tale na nodra magiti na vanua Vakavusaratu, oti sa kauti ira tale i nona vale. (3) A itutu talega oqo na Matanivanua, e dau tala ga o Rokotui Bau na Matanivanua ina koro se vanua sa kila ni Vakamata mai i Bau. O koya sa dau cavuti rawa vua me vanua ni Vakatadumata, ni tiko mai Bau na kena Mata. E vaka talega kina na turaga na Vunivalu. Ena tala talega na Matanivanua sa nona, ina vanua e nona vanua ni Vakatadumata.\nIa e so na koro ena Matanitu o Bau, e sega mai Bau na kena Mata, sega talega ni tiko vei ira na Matakibau. Na koro oya ena sega ni wili me vanua ni Vakatadumata. Sa na wili ga vua me koro, ni tiko tani na nona turaga, e dau vakarorogo vua ka liutaki koya i Bau. Ia ena so talega na koro, e rawa me tiko na Matakibau, ia e sega mai Bau na Mata vei ira. O ira talega oqo era wili me vakarorogo sara i Bau.\nE dua tale na ka; ena itutu au sa tukuni ira oti mai cake, ni levu na yaca ni Tutu Vakavanua era cavuti kina. E rawa mera cavuti vata ga ena rua na yaca, (1) ena iTutu Mata ni Vanua (2) me kai Rara. Ia mai lomai Rewa ga, era cavuti vata ga na itutu oqo me yacadra na Sauturaga.\nE dua tale na ka me da kila vinaka, ke ra sa cavuti vata na itutu Mata ni Vanua, se kai Rara, kei na itutu Bati; sa rawa mera cavuti vata me yavusa Bete, se o ira na Sauturaga. O ira ga era cavuti me turaga ena noda veikoro, se noda veivanua, era tu na itutu ni Ratu, se Tui, se Vunivalu. O ira ga oqo sa rawa mera cavuti vata, mera vusa Turaga.\nIa sa dua tale na ka me da kila. na iwase ni tutu era sa cavuti me Gone Dau. O ira na itutu era wasei mai na yavusa Bete, mai na itutu Bati, era liga ni wau. Ia sa qai tekivu me tubu na itutu oqo, "Gone Dau," vei Ramasilevu, e dua vei ira na Daunisoko, ka Dauniqoli talega. Ia sai ira ga na itutu oqo, era cavuti me Qali Cavakilagi.\nSa macala sara vei keda ena itukutuku oqo, ni o rau ga na Maori, se Maoro, rau a ciri mai Niusiladi, rau a kasa mai ucui Suluyaga mai Beqa. Sa mani daucavuti voli kina o VuiBeqa me yacana o Moro (o Maori). E dua vei rau e turaga, dua e Bete, ia e vakawati vei rau na Bete, oya e yacana mai Niusiladi na Bete na Tokauga, a yacana mai Beqa na Tokalou. Na yacana oqo Tokalou, o koya ga sa qai tekivu kina e Viti e dua na mataqali yaca ni tutu Vakavanua, sa ra cavuti me Tunikalou, se Tuni, se Rokotuni, se TuniToga, TuniMasau, TuniMata, se TuniMakubu, se TuniDau, ni ra wili ena itutu Matanivanua, ni o ira oqo na bete turaga (ni ra bete ni turaga na tui), ra cavuti talega me qase ni tui, se Ratu, me nona itavi me vakavulica na turaga, me donu kina na nona itovo ena nona itutu vakavanua.\nE dua tale na itutu Vakavanua e Bau, na Sauturaga. E wase rua na itutu Sauturaga. (1) O ira na kawa ni gone mai na itokatoka ni Tui, se Ratu. Se kawa ni gone mai na itokatoka Vunivalu. (2) O ira na kawa ni yalewa mai na itutu ni Vu. O koya sa gone mai na itokatoka ni Tui se Ratu; sa nona Sauturaga na Tui, se Ratu. O koya ka gone mai na itokatoka Vunivalu, sa nona Sauturaga na Vunivalu. Ia na itutu Sauturaga talega oqo; sa rawa mera cavuti me ikaso ni Tui, se Ratu, se Vunivalu. Ia mo ni kila, na itutu talega oqo sa tarava na turaga, ni sa colata tiko na nona sau ni turaga, ka dautalai koya ena ka e leqa kina. Oya sa yacana kina na Sauturaga. Ia ke dua na gauna kawa boko kina na itokatoka ni Tui, se Ratu se Vunivalu, sa rawa mai na itokatoka Sauturaga oqo, me Tui, se Ratu, se Vunivalu. Ia kemuni na wekaqu, na ka au sa vola koto e cake, sa vaka na ituvatuva ni nodra itutu na turaga ni Peritania. Na Diuke kei Yoka sa nona Sauturaga na Pirinisi Welesi; ia, na Pirinisi Welesi, sa sa tu ena itokatoka ni Tui; ia, na Diuke sa tu ena itokatoka ni Sauturaga. Ia ke dua na gauna sa yali na Pirinisi Welesi, kei na Tui, sa rawa me laki tu ena itokatoka ni Tui na Diuke.\nAi karua ni tutu ni tokatoka, Sauturaga. O ira na kawa ni yalewa mai na Vu, sa tu ena itutu ni Tui, se Ratu. Ia ka sa tu ena itutu ni lewe ni vanua, sa yavusa Bete o tamana. Ia na gone oqo sa wili me tu ena itutu ni Sauturaga, ni sa marama o tinana. Ia meda raica, ka kila vinaka na itaukei, e tolu na ka bibi sa kune ena itutu Sauturaga oqo: (1) Ke marama o tinana, ka lewe ni vanua o tamana, ka vakavaletaki, sa na wili rawa na luvedrau me Sauturaga. ena rawa me tu ena itutu ni Tui na gone oqo ena gauna ni leqa. (2) Ke sega ni vakavaletaki o tinana, sa na wili rawa ga Vakasauturaga na luvena, se i kaso, ia, sa dredre sara me tu ena itutu ni Tui, se Ratu, sa na wili tikoga Vakasauturaga. (3) Ke turaga o tamana, lewenivanua o tinana, a vakavaletaki, sa na wili ga me turaga, me Tui, se Ratu, se Vunivalua; ke sega ni vakavaletaki, sa na wili tikoga Vakasauturaga, se ikaso.\nIa kemuni na turaga itaukei e Viti. E dua na ka me da kila deivaki sara, ena itutu au sa tukuna toka e cake; baleta na itutu Turaga, kei na itutu Sauturaga:\nKevaka sa dua na turaga, sa 2 se 4 na marama, sa ra wili kece me watina, ia ka ra sa kilai kece tikoga ni watina, ka sa 2 nodra vale, se tolu. Ia ke ra vakaluveni kece na marama o ya, o ira na gone era na wili kece ena itutu i tamadra. Ia sa na qai liutaki ira kece gone oqo, o koya sa ulumatua. Ia ke i tovo ca, ka malumalumu,sa na qai liutaki ira na gone oqo, o koya sa yalewa bau o tinana, ke gone, sa na liu ga. Ia kei tovo vinaka, ka kaukauwa tikoga na ulumatua, sa na tu dei tikoga na nona i tutu ni liu. Oqo na ivakarau makawa e Viti eliu, ni bera mai na Lotu.\nSa dua tale na ka me kila. Ke dua na gone sa sucu ka sega ni vakawatitaki, se vakavaletaki o tinana, ka sega ni via maroroya o tamana, na gone oqo, sa na wili ga vei tinana, me nodratou i soqosoqo na nona mataqali, se na nona i tokatoka. Ia sa na soli ga vua e dua na tiki ni qele i tinana me nona, ka na sega ga ni biu wale tu me vaka ena veivanua eso. Ia sa na wili tu ga vakalewe ni vanua na ni gone oya.\nAu sa tukuna oti na vanua matanitu lelevu e Viti eliu, o Verata, Rewa, kei Bau, kei na itutu vakavanua kei na yacabuli, kei na iwasewase ni tamata, kei na itutu mera tu kina, kei na dui nodra itavi yadua ena nodra vanua, kei na nodra matanitu. Ia oqo meu sa qai tukuna na kedratou dui Savusavu yadua. A matanitu o Verata eliu, kei na kena i Savusavu se kena i Raviti, mera vakaukauwataka nodra matanitu.\nYatu Nawainovo, e liutaki ira kece na iSavusavu vakaVerata, liu kina o Rokotuiloma, kena mata i Verata o Levukana, se Tubalevu. Na iRaviti se lewe ni bure levu, o Naisanokonoko (o ira na kai Naloto) o ira na Qalisau, se bati lekaleka. O ira na Yatu Sawa, na kai Naikasakasa, na kai Daviko. O ira na Kaikuku ni Verata kei Natakala. O ira na Tui Vugalei, na Ravunivugalei, na Taivugalei. O ira na Vuanisaqiwa, na Vuanidilo. O ira na iBosanibure, na kai Viwa, na kai Tai. O ira na kai Vuna, na kai Lomaivuna, na kai Waima, na kai Nakurukuru.\nO ira kece oqo era vanua ivalu i Verata eliu, a dau yaco rawa vei ira nona tabua. O ira tale eso au sega ni vola, sa ra kila ga o ira na turaga mai Verata.\nO ira eso era wili me vanua veiwekani kei Verata: Na Yavusa o Burebasaga se Rewa, ni sa tiko kina na kawa i Rokoratu. Na Yavusa o Kubuna, Natauloa ni tiko kina na kawa i Ratu Vueti, kei Kubunavanua. O Batiki, o ira na kawa i Tui Nayau. O Moturiki, Bureta, Levuka, Lovoni, Ovalau, Namena, Maumi, Dravo, Mabua, Nausori, Sawaieke, Nukuloa, Navukailagi, Tovulailai, Nakodu, Welagi, Mabuco, ni ra tiko kina na kawa i Buisavulu kei Ravula. O Kabara, Lakeba, Vuna na Koro, ni ra tiko kina na kawa i Daunisai. O yasayasa o Muala, ni ra tiko kina na kawa i Kubunavanua, kei na Somosomo mai Cakaudrove. O Bua, Nawave se Vuya, o ira na kawa i Buatavatava kei na rau na Marama. O Kubulau, Solevu, Wainunu, Wailevu, Nasavusavu, Nakobo, Natewa, Tunuloa, Wainikeli kei na koro eso mai Taveuni, Navatu kei ira kece era tiko nikua ena bati ni toba ruarua yaco i Votuna. O ira kece oqo na vanua e nodra kawa na lako vata kei Buatavatava i Vanualevu. O Vanuabalavu, Cicia, kei na veiyanuyanu kece. O Waimaroiwai e vanua talega. O Buretu, Namata, Namara, Kaba, Cautata, Cakova, Kiuva, Lovu. O Naitasiri, Nakelo, Nuku, Suva. O Dama, Lekutu, Dreketi, Nabekavu, Macuataiwai, Buca, Seqaqa, sa tu kina nodra Yavutu na vanua kece o Macuata. O Tabia, Labasa, Nadogo, Namuka, Udu, kena veiyanuyanu. O Nakorotubu, kei ira kece era tiko ena ulu ni Wainibuka yaco i Nadrau. O Nalawa, Saivou, Rakiraki, Tavua, Yatu Yasawa. O Ba, Vuda, Lautoka, Sabeto, Nadi.\nO ira kece na veikoro ena yasana o Tailevu, Naitasiri, Colo Isi, Colo Noca, Ra kei Ba, Lautoka, Nadi, kei Lomaiviti, Bua, Macuata, Cakaudrove, Lau, au sega ni vola, era sa vanua veiwekani kece kei Verata, nira vu mai kina, ni o ira ga na makubui Rokomautu kei na luvena, era sa vu tiko ni veimataqali turaga kece e Viti eliu.\nSa vanua veiwekani talega kei Verata, Bau, kei Rewa, Moturiki, o Toga levu. Era tiko kina na kawa turaga era dau cavuti me kawa ni Sui, kei kawa ni Sau, kei na Sauturaga. Era tiko mai Levuka, mai Savai kei Wawau, ka ra levu mai i Viti na turaga ka ra tiko mai yasayasa o Muala. Na Potuwaika na Lomu se Lemaki, na Safewa, era tiko mai na Yatu Lau. Na Vusanamu mai Kadavu, Nairai, Nasigatoka, Rewa, Nadroga.\nO ira kece na vanua e Viti oqo au sa vola, kei ira tale eso au sega ni vola, era vanua veiwekani kece kei Verata. Ni sa yaco na gauna me vakamalumalumutaki Verata kina na matanitu o Bau, oya ena yabaki e 1800-1805, o ira kece na vanua vakaverata, kei na kena savusavu, kei ira nona vanua ni veiwekani, era sa wili kece sara ena gauna oya mera savusavu ni matanitu o Bau, ka yacova na gauna oqo.\nA matanitu o Rewa kei na kena isavusavu: O Burebasaga, Noco, Tokatoka, Dreketi, Nuku, Togainaqavoka, Vutiakoto, Ono i Kadavu, Naceva, Tavuki, Yale, Nakasaleka, Sanima, Ravitaki, Galoa, Yawe, Nabukelevu, Beqa, Deuba, Navakavu, Namosi, Serua kei na nodrau veitikina kece, Vatukarasa, Nadroga, Vatulele, Yatu Malolo, Noi Korolevu, Noi Namataku, Noi Nalea, Noi Avuso. O ira kece oqo na vanua era isavusavu ni matanitu o Rewa, e dau yaco rawa vei ira nona tabua ni valu. O ira tale eso au sega ni vola, sa kila ga o ira na turaga mai Rewa.\nA matanitu o Bau, kei na kena isavusavu: O Dravo, o ira na Yatumabua, o Nakelo, o Buretu, Kaba, Cautata, e yacadratou vata talega na Yatunaibati. O Kiuva, Namata, Taikobau, Namara, Moturiki, Bureta, Lovoni, Levuka, Nairai, Koro, yasana vakabau mai Ovalau, kei na yasana vakabau talega mai Gau.\nYatu Waimaro i wai e vanua talega, o Namena, kei ira na gone Sau mai Nakorotubu, Nalawa, Saivou, Rakiraki. Ni sa bera ni yaco me vanua matanitu levu o Bau, o ira kece na vanua au sa vola toka e cake, a dau yaco rawa vakaveiwekani vei ira nona tabua ni valu. Ia sai ira ga eso na vanua era cavuti ena iyatu vakaivalu, era vakataka tiko na matanitu o Bau eliu. Ka mani yaco kina me cecere cake, ka yaco sara kina me matanitu liu e Viti o Bau.\nO ira tale eso nona vanua ni veiwekani: O Batiki, Sawaieke, yasayasa o Muala, Lakeba, Lau kece, Vanua Balavu, Taveuni, Natewa, kei ira tale eso. Vuya Bua, Dreketi Macuata i wai, kei Yasawa.\nO ira kece na vanua ni veiwekani nei Bau, sai ira talega era vanua ni veiwekani nei Verata eliu. O Verata, kei ira kece na vanua vaka Verata, ni sa yaco me malumalumu nodra matanitu ni sa rawai koya o Bau. Sa qai lewai me sa gole mai i Bau o Verata me vakarorogo kina, kei ira kece nona vanua, kei na nona vanua ni veiwekani mai na yabaki 1800 1805 me vaka au sa vola oti e cake.\nOqo ga na vuna, sa mani yaco kina me rua ga na matanitu lelevu e Viti; o Bau ga kei Rewa. O ira kece na vanua vaka Verata kei ira kece nona vanua ni veiwekani, era sa wili kece me rai Savusavu ni matanitu o Bau, mai na yabaki e 1805 1930 ena gauna oqo.\nPosted by vtiko at 16:24\nniko druguta 17 November 2013 at 14:34\nAu kerea ke rawa ni tomani tale mada ni sa bau so nai tukutuku yaga ka taleitaki.\nniko druguta 8 June 2014 at 01:03\nTotoka nai tukutuku...vinaka vakalevu.\nALUMITA SERU 31 October 2014 at 14:23\nLucy QBT Mualaulau Cakausese 19 December 2014 at 15:47\nRawa beka ni kemuni vakaraitaka na nomuni source of information...vosota sara baleta e talei na vakawilika...vinaka\nVarinava Tiko 28 October 2015 at 19:55\nKYRA 18 June 2016 at 22:48\nQo na i talanoa ka qaqa ena dua na veisisivi ka sega ni dina, nona ucu maiduru ga e dua na daunibuli talanoa. Eda dui kilai keda tiko,matata tu na keda qele, i cavuti, kei na noda yavutu.\nNa vola Mai na archives e tautauvata vinaka kei ka qo.. tiko qo vei au na copies Mai na archives Io Sara vuvuca ni SA makawa. Vakasama vinaka ka drau cakava qo\ngeorges Matorell 12 August 2019 at 12:00