Vakasamataka na Veivakalougatataki - Thomas S. Monson\nSa kila vakavinaka tu na Tamada Vakalomalagi na noda gagadre ka na vukei keda ni da kerea yani Vua me vukei keda.\nKemuni na taciqu kei na ganequ, na koniferedi oqo sa mai vakatakilakilataka tiko na ika 46 ni yabaki mai na gauna au a tokoni kina, ena 4 ni Okotova , 1963, meu lewe ni Kuoramu ni iApositolo Le Tinikarua. E gauna balavu na vasagavulu ka ciwa na yabaki. Ena vuqa na sala, sa vaka me lekaleka tikoga mai na gauna vakatekivu mai na gauna au a tucake kina ena itutu ni vunau ena Valecavu me isevu tiko ni noqu vosa ena koniferedi raraba.\nSa vuqa sara na veisau vakatekivu mai na 4 ni Okotova , 1963. Eda sa bula tiko ena dua na gauna vakasakiti ena itukutuku kei vuravura. Eda sa vakalougatataki sara vakalevu. Ka so na gauna e dau dredre meda raica na veika dredre kei na vakatarai ni ivalavala ca era wavoliti keda tu ka da sega ni vakayalolailaitaki. Au sa raica ni kevaka meda kakua ni malele tiko ki na veika cala, ka meda kalawa tani mai kina ka raica mada na veivakalougatataki ki na noda bula, oka kina na veivakalougatataki lalai eso, ka dau vakawaleni tu ga, eda na rawa ni kunea na marau e cecere cake.\nNiu taleva lesu na 49 na yabaki sa oti oqo, au sa kunea kina e so na ka vou. E dua vei ira na veika e vuqa au sa sotava e vaka me dau sega tu ni okati me ka bibi vua e dua. Na ka dina, ni gauna era yaco kina, e vaka mera dau sega ni vakasakiti se dua mada ga na ka. Ia, ni da vakanananu kina, era vakabulabulataka ka vakalougatataka na noda bula—oka kina na noqu bula. Au vakatura mo ni cakava talega na ka oqo—o ya, mo ni vakasamataka mada vakavinaka na nomuni bula ka raica mada na veivakalougatataki, levu ka lalai, ko ni sa ciqoma oti.\nNiu raicalesu tiko vakawasoma na noqu veiyabaki au sa mai kila kina ni noda masu e dau rogoci ka saumi mai. Eda kila vakavinaka tiko na dina e tiko ena 2 Nifai ena iVola i Momani: “Sa sucu na tamata me rawata na marau.”1 Au vakadinadinataka ni vuqa na reki o ya e yaco mai ni da kila ni sa rawa meda vei veivosaki kei na Tamada Vakalomalagi ena masu ka na rogoci ka saumi mai na masu oqori—ena sega beka ni kena sala kei na gauna eda namaka tiko me saumi mai kina, ia era na saumi ga mai vua e dua na Tamada Vakalomalagi sa kilai keda ka lomani keda vakauasivi sara ni gadreva me da bula marau. A sega beka ni yalataka vei keda, “Ia mo yalomalumalumu; raica ena tubera na ligamu na Turaga na nomu Kalou, ka vakayacora na nomu kerekere”?2\nEna vica na miniti sa soli vei au oqo, au gadreva meu na wasea vei kemuni e dua ga na ivakaraitaki lailai ni veika au a sotava ena kena rogoci na masu, kau a nanuma, ni kauta mai na veivakalougatataki ki na noqu bula kei na nodra na tamata eso. Na noqu ivolaniveisiga, era maroroi tu mai ena veiyabaki kece oqo, e veivuke me vakarautaki kina eso na ulutaga ka rawa sara niu guilecava.\nEna ivakatekivu ni 1965 au a lesi meu ena laki vakaitavi ena koniferedi ni iteki ka vakayaco soqoni ena veivanua taucoko ena Sauca Pasivika. Oqo na isevu ni noqu veisiko ki na tiki ni vuravura oqo, na gauna oqo ena sega ni guilecavi vakadua. E vuqa sara na veika vakayalo a yaco ena ilesilesi oqo niu laki sotavi ira na iliuliu, lewenilotu, kei ira na daukaulotu.\nEna mua ni macawa ni Vakarauwai kei na Siga Tabu, na ika 20 kei na 21 ni Feperueri, keitou a tiko mai Brisbane, e Ositerelia, me laki vakayaco soqoni ni koniferedi ena iTeki o Brisbane. Ena gauna ni soqoni ena Vakarauwai, au a vakaveikilaitaki vei peresitedi ni tikina ena loma ni olo. Niu sa lululu vua, au sa vakauqeti sara vakaukauwa ni sa gadrevi me keirau veivosaki mada meu vakasalataki koya, kau sa mani kerei koya ke rawa ni tomani au ki na soqoni ena mataka ni Siga Tabu ena siga e tarava me rawa ni vakayacori rawa kina na ka oqo.\nNi oti na soqoni ena Siga Tabu sa neirau madigi me keirau sa na sota. Keirau a veivosakitaka e vuqa na nona ilesilesi vaka-peresitedi ni tikina. Ni yaco tiko, au vakauqeti sara meu vakatura vua eso na veika bibi ni cakacaka ni kaulotu kei na sala e rawa ni ra veivuke kina o koya kei ira na nona lewenilotu vei ira na daukaulotu tudei ena nodra cakacaka ena nona yasana. E muri au qai kila ni a masulaka tiko mai na turaga oqo me dusimaki ena veika oqo. Ki vua, na neirau veisiko sa ivakadinadina bula ni sa mai rogoci na nona masu ka sa saumi mai. E vaka me sega sara ni veivosaki cecere oqo ia au vakadeitaka ni veivosaki oqo a veidusimaki kina na Yalotabu ka vakayaco veisau ki na nona bula na peresitedi ni tikina o ya kei na na nona veiqaravi, ki na nodra bula na nona lewenilotu, kei na nodra qaqa e kea na daukaulotu.\nKemuni na taciqu kei na ganequ, sa dau yaco na inaki ni Turaga ni da vakarorogo ki na veidusimaki ni Yalotabu. Au vakabauta ni levu ga ni noda cakacaka ena veivakauqeti kei na vakasama e lako mai vei keda, ena levu cake na Nona nuitaki keda na Turaga me talai keda.\nAu sa vulica, me vaka au sa vakamacalataka oti ena itukutuku taumada, mo kakua vakadua ni lokuyarataka e dua na veivakauqeti vakayalo. Ena dua na gauna ena vuqa na yabaki sa oti, au a qalo tiko ena Deseret Gym makawa mai Salt Lake City kau vakila na veivakauqeti meu gole ki na Valenibula ni Univesiti meu laki sikova e dua na noqu itokani vinaka sa mai musu na yasana e ra vua ena vuku ni dua na mate a sele kina. Au sa biuta sara ga na tobu, vakaisulu, kau sa gole sara tikoga yani meu laki raici koya na tagane vinaka oqo.\nNiu curu yani ki na nona rumu, au raica ni sa lala tu. Niu vakataroga, a tukuni mai niu na rawa ni raici koya beka ena tobu ni sili ena valenibula o ya, na vanua e dau vakayacori kina na vakavinakataki ni yago. E dau yaco dina na ka oqo. A vakayagataka yani e kea o koya na wilijea ka tiko duadua ga ena rumu. A laki tiko sara o koya ena yasa i ra ni tobu, volekata na vanua titobu. Au a kacivi koya, ka vukica mai na nona wilijea me vakabula mai. Keirau a taleitaka na neirau sota, kau a tomani koya lesu ki na nona rumu ni valenibula, kau vosa vakalougatataki koya sara.\nE muri a qai tukuna vei au o noqu itokani ni a nuiqawaqawa vakalevu tiko ena siga o ya ka sa vakasamataka tiko me sa vakamatei koya. A masu o koya me vakacegui ka tekivu me vakasamataka ni sa sega ni saumi mai na nona masu. A gole ki na tobu ka sa vakasamataka tiko ni oqo e dua na sala me sa tinia kina na nona rarawa—o ya me vagolea sobu na nona wilijea ki na vanua titobu ni tobu. Au a yaco yani ena dua na gauna bibi sara, meu cakava kina na ka au kila ni sa veivakauqeti mai lagi.\nA vuqa tale na nona yabaki ni bula o noqu itokani—na veiyabaki a vakasinaiti ena marau kei na vakavinavinaka. Au vakavinavinaka niu a iyaya ni cakacaka ena liga ni Turaga ena siga bibi o ya ena tobu ni sisili.\nEna dua na gauna, ni keirau draiva tiko yani i vale kei Sisita Monson ni oti mai na veisiko vei ira na itokani, au a vakauqeti sara me keirau gole mada i taoni—ena vuqa toka na maile na draiva—me keirau laki sikova e dua na yada qase a vakaitikotiko taumada ena neimami tabanalevu. Na yacana o Zella Thomas. Ena gauna o ya a vakaitikotiko ena dua na vale ni veivukei. Ena yakavi siga o ya keirau raica ni sa malumalumu sara ia a davo koto ena vakacegu ena nona idavodavo.\nSa mataboko vakabalavu tu mai o Zella, ia a kila vakatotolo sara na domoi keirau. A kerea sara keu rawa ni vakalougatataki koya, ka tukuna talega ni sa tu vakarau me mate kevaka sa vinakata na Turaga me sa lesu i vale. E curuma tu na nona rumu e dua na yalo, vinaka, ka veivakacegui, ka keitou sa kila taucoko ni sa na lekaleka sara na vo ni nona gauna ena bula oqo. A taura na ligaqu o Zella ka kaya ni a masu tiko vagumatua meu mai sikovi koya ka vakalougatataki koya. Au a tukuna vua ni keirau a gole mai ena vuku ni veivakauqeti sara ga nei Tamada Vakalomalagi. Au a reguca na yadrena, ka kila niu sa na sega tale beka ni raici koya ena bula oqo. A qai yaco dina oqo, ni a takali ena siga e tarava. Na neirau a rawa ni laki veivakalomavinakataki kei na veivakacegui kivei daulomani o Zella a veivakalougatataki vua kei au.\nNa madigi mo veivakalougatataki ki na nona bula e dua sa dau yaco mai vakasauri. Ena dua na yakavi batabata sara ni bogi ni Vakarauwai ena vula ibatabata ni 1983–84, keirau a draiva yani ena vica na maile kei Sisita Monson ki na bucabuca ni ulunivanua e Midway, mai Utah, keirau vakaitikotiko kina. Na ivakarau ni batabata ena bogi o ya sa laki 24 na diqiri sobu ni Fahrenheit, (-31 C), ka keirau vinakata me tu vinaka na veika taucoko ena neirau itikotiko e kea. Keirau raica ka vinaka tu na veika kece, ka keirau sa gole me keirau lesu ki Salt Lake City. Ni qai vica toka ga na maile ki gaunisala levu sa sega tale ni yavala na neirau motoka. Keirau sa tao sara tu ga vakadua. Au se bera mada vakadua ni bau batabata me vakataka na bogi o ya.\nEna yalo rarawa keirau sa tekivu taubale yani ki na taoni e voleka duadua, ka ra cawi e yasai keirau na motoka. Oti a kele sara e dua na motoka, ka vukei keirau kina e dua na cauravou. Keirau kila sara ni waiwai e tiko ena neirau taqe sa vavaku sara baleta na batabata, ka sega kina ni rawa me keirau draivataka na motoka. Na cauravou vinaka oqo a draivataki keirau lesu ki na neirau vale mai Midway. Au a saga meu sauma vakailavo na nona veiqaravi o ya, ia ena loloma a sega ni taura. A vakaraitaka ni Cauravou Sikauti ka gadreva me vakayacora e dua na ka vinaka. Au a vakatakilai au vua, ka vakavinavinakataka na nona madigi me bau veivuke vaka oya. Noqu nanuma ni sa yabaki ni kaulotu e tiko kina, au a tarogi koya ke tiko e dua na nona ituvatuva me laki kaulotu. A vakaraitaka ni se sega sara toka ni macala vua se cava me na vakayacora.\nEna mataka ni Moniti e tarava, au a vola e dua na ivola vei cauravou oqo ka vakavinavinakataki koya ena vuku ni nona yalololoma. Ena ivola o ya au a vakayaloqaqataki koya me laki kaulotu tudei. Au a vakauta vata kei na dua vei ira na noqu ivola ka makataka toka na wase e baleta na veiqaravi ni kaulotu.\nNi oti toka e dua na macawa a qiri mai o tinai cauravou ka kaya ni gonetagane vinaka o luvena ia ena vuku ga ni levu ni veivakauqeti vakatani ki na nona bula, sa mai takali kina na nona a gagadre tu mai vakabalavu me laki kaulotu. A vakaraitaka mai ni o koya kei tamai cauravou rau a masulaka tiko me veisau na yalona. Rau a laki biuta na yacana ena ivola ni yaca me masulaki ena Valetabu e Provo. Rau nuitaka ni na yaco, ena sala eso, mena veisautaki vakadua na yalona, ka lesu ki na nona gagadre me laki kaulotu ka qarava na Turaga ena yalodina. A vinakata o tinana meu kila ni raica o koya na ka sa yaco ena yakavi o ya e a isau ni nodrau masu ena vukui luvena. Au kaya, “Au duavata kei iko.”\nNi oti e vica na vula kei na so tale na veivosaki vata kei cauravou oqo, a vuabale na neirau marau kei Sisita Monson me keirau tiko ena nona veitalaci ni kaulotu me sa na qai gole yani ki na Tabana ni Kaulotu e Kenada Vancouver.\nA vakacala-ka beka na neitou sota ena bogi batabata ni Tiseba o ya? Au sega mada ga vakalailai ni vakabauta. Ia, au vakabauta ni neitou sota o ya sa isau ni nodrau masu yalodina e dua na tina kei na dua na tama me baleti luvedrau daulomani.\nMeu kaya tale, kemuni na taciqu kei na ganequ, sa kila vakavinaka tu na Tamada Vakalomalagi na noda gagadre ka na vukei keda ni da kerea yani Vua me vukei keda. Au vakabauta ni sega ni dua na noda leqa sa rui ka lailai se ka levu sara. Sa tiko na Turaga ena veiituvaki kece ni noda bula.\nAu gadreva meu tinia ena noqu wasea e dua na ka au sotava ena dua na gauna sa oti ka ra vakauqeti sara kina e drau na tamata. A yaco oqo ena soqo ni ivakaraitaki itovo vakavanua me baleta na valetabu e Kansas City, ena lima walega na vula sa oti. Me vaka ni vuqa na veika sa yaco ena neirau bula, ena gauna o ya e vaka me baci dua tale na soqo ena lako vinaka kina na veika kece. Ia, niu mai kila na veika e sema ki na soqo ni vakaraitaki itovo vakavanua ena yakavi o ya ni bera ni vakatabui na valetabu, au raica sara ni veivakamarautaki ena bogi o ya e duatani toka. E totoka cake sara.\nMe vakataka ga na soqo ni vakaraitaki itovo vakavanua e sema ki na kedra vakatabui na valetabu, era a vakatovotovo vakailawalawa na itabagone ni Tikina ni Valetabu mai Kansas City Missouri ena nodra dui yasana. Na kena ituvatuva o ya mera na laki sota vata kece yani ena vale levu, redetaki vakamatanitu ena mataka ni Vakarauwai ni soqo me rawa ni ra vulica na gauna kei na vanua mera curu mai kina, na vanua mera tucake tu kina, na nodra veiyawaki kei koya me na tiko e yasadra, na ivakarau ni nodra biuta mai na buturara, kei na veika vakaoqori—na vuqa na veika matailalai mera na kila tiko ena siga o ya ni ra sa mai biubiuta vata na veiliutaki na veiituvaki taucoko me rawa ni taladrodro ka taucoko na veivakamarautaki.\nIa e dua ga na leqa levu e tiko ena siga o ya. Na veivakamarautaki kece oqo ena vakatau tiko ki na veika sa katoni rawa tu me na qai vakaraitaki ena sikirini levu e vakatokai na Jumbotron. Na katokatoni oqo e bibi sara ki na veivakamarautaki taucoko oqo. Era sega walega ni semata vata taucoko, ia na ivakaraitaki yadua mai na sikirini ena tukuna tiko na veivakamarautaki ena tarava mai. Na vidio e vakarautaka na ituvatuva vakacakacaka e vakararavi tiko kina na veivakamarautaki taucoko. Sa qai sega tu ni cakacaka na Jumbotron.\nEra a cakacaka vakaukauwa na daunimisini mera walia na leqa oqo ka ra wawa tu mada na itabagone, e drau vakacaca, ka maumau na gauna vinaka ni vakatovotovo. Sa vaka me sega ni rawa e dua na ka.\nNa daunivucu ka dairekita ni soqo ni marau oqo, o Susan Cooper, a qai vakamacalataka e muri, “Ni keimami sa toso mai na ituvatuva A ki na B ki na Z, keimami sa kila ni sa sega ni rawa. … Ni keimami raica na ituvatuva, keimami sa na sega ni cakava rawa, ia keimami kila ni sa tu vei keimami e dua na kaukauwa cecere duadua ena vuloa e ra—e 3,000 na itabagone. Sa gadrevi me keimami gole yani e ra ka tukuna vei [ira] na ka sa yaco tiko ka kerea na nodra vakabauta.”3\nNi bera toka e dua na auwa mera sa tekivu curu mai na lewenivanua ki na valelevu oqo, era sa qai tekiduru ena vuloa e 3,000 na itabagone ka ra masu vata. Era masuta mera vakauqeti o ira era sasagataka tiko na Jumbotron mera kila na ka mera cakava mera vakavinakataka kina; era a kerea vua na Tamadra Vakalomalagi me bonata na veika era sega ni rawa ni cakava ni sa lekaleka tiko na gauna.\nE muri a kaya vakaoqo e dua baleta na ka o ya, “O ya e dua na masu era na sega vakadua ni guilecava o ira na itabagone, sega ni baleta ni kaukauwa tu na vuloa, ia e baleta ga ni sa vakawaicalataka na Yalotabu na suidra.”4\nE sega ni dede a lako mai e dua na daunimisini ka tukuna vei ira ni sa laurai na vu ni leqa ka sa vakavinakataki. A kaya ni wali o ya e ka ni laki, ia o ira kece na itabagone era kila vakavinaka cake.\nNi keimami sa curuma yani na valelevu vakamatanitu ena yakavi o ya, keimami a sega ni kila na leqa a mai yaco ena siga. E muri ga keimami sa qai kila. Na veika keimami a raica, a totoka sara, ka taladrodro vinaka na veivakamarautaki—e dua vei ira na kena vinaka duadua au se qai bau raica. Era vakacilava mai na itabagone e dua na yalo e lagilagi, ka kaukauwa ka ra vakila o ira kece era tiko kina. Era kila vakavinaka na vanua mera curu mai kina, na vanua mera tucake tu kina, kei na nodra veisemati kei ira na vo ni dauvakatasuasua era voliti ira tiko. Niu a rogoca ni a mai vakalekalekataki na nodra gauna ni vakatovotovo ka vuqa na vakatasuasua era a sega ni vakatovotovotaka na ilawalawa taucoko, au sa kurabui sara ga. A sega ni rawa me dua e kila. A vakayaco-ka vakaidina sara ga na Turaga.\nAu dau kurabuitaka tu ga na sala e muataka ka dusimaka tiko kina na Turaga na veitiki yadua ni Nona matanitu ka qai taura na gauna me veivakauqeti vua e dua ga na tamata—se dua na soqo ni vakaraitaki ni itovo vakavanua se dua na Jumbotron. Na kena rawa Vua me cakava, ka vakayacora o Koya, sa ivakadinadina vei au.\nKemuni na taciqu kei na ganequ, sa tiko na Turaga ena noda bula kece sara. E lomani keda o Koya. E gadreva me vakalougatataki keda. E gadrevi keda meda vakasaqara na Nona veivuke. Ni sa tuberi keda ka dusimaki keda, ka sa dau rogoca ka sauma mai na noda masu o Koya, eda na kunea na marau eke kei na gauna oqo sa gadreva o Koya vei keda. Meda sa qai namaka tiko na Nona veivakalougatataki ki na noda bula, sa noqu masu oqo ena yaca i Jisu Karisito, na noda i Vakabula, emeni.\n1. 2 Nifai 2:25. 2. Vunau kei na Veiyalayalati 112:10. 3. Susan Cooper, in Maurine Proctor, “Nothing’s Too Hard for the Lord: The Kansas City Cultural Celebration,” Meridian Magazine, 9 ni Me, 2012, ldsmag.com. 4. Proctor, Meridian Magazine, 9 ni Me , 2012. Kena sa otiKena e tarava\nVosa vakavitiAmerican Sign Language (ASL)Bahasa IndonesiaBislamaCebuanoČeskyDanskDeutschEestiEnglishEspañolFaka-tongaFiji HindiFrançaisGagana SamoaHiligaynonHmoobHrvatskiIlokanoÍslenskaItalianoKahs KosraeKajin MajōlKiswahiliKreyòl AyisyenLatviešuLietuviųLingálaMagyarMahsen en PohnpeiMalagasyNederlandsNorskPalauanPolskiPortuguêsReo TahitiRomânăSetswanaShonaShqipSlovenčinaSlovenščinaSuomiSvenskaTagalogThin Nu Wa'abTiếng ViệtTürkçeVosa vakavitiVosa vakavitiXhosaZuluΕλληνικάБългарскиМонголРусскийУкраїнськаქართულიՀայերենአማርኛພາສາລາວ한국어中文日本語


“Eda Sega ni Soro”!—2 Korinica 4:16 | Vale ni Vakatawa\nULUTAGA NI VULI 31\n“O koya gona eda sega ni soro.”—2 KOR. 4:16.\nSERE 128 Vosota me Yacova na iCavacava\n1. Eda na vakacavara vakacava na lotu vaKarisito na veitaucici ni bula?\nEDA vakaitavi tiko na lotu vaKarisito ena veitaucici ni bula. Ke se qai tekivu ga noda vakaitavi se sa vakayabaki, e bibi meda cici tiko ga meda vakacavara sara. Na ivakasala i Paula vei ira na lotu vaKarisito e Filipai ena vakayaloqaqataki keda meda vakacavara na veitaucici. Eso ena ivavakoso qori e sa vakayabaki na nodra veiqaravi, era yalodina tale ga vei Jiova. Ia e vakadreti ira o Paula ni bibi mera cici tiko ga ena vosota. E vinakata mera vakatotomuria nona “saga tiko na isausau.”—Fpai. 3:14.\n2. E yaga vakacava na ivakasala i Paula ina ivavakoso e Filipai?\n2 E yaga dina na ivakasala i Paula vei ira na lotu vaKarisito e Filipai. E tusaqati vakalevu na ivavakoso ena gauna e tauyavu kina. E tekivu qori ni rau yaco yani i Filipai o Paula kei Sailasa rauta na 50 G.V., ni rau muria na veidusimaki me rau ‘lako i Masitonia.’ (Caka. 16:9) Rau sotava e Filipai e dua na marama o Litia, “e vakarorogo tiko” ni rau vakamacala, e qai “dolava na lomana o Jiova me rogoca” na itukutuku vinaka. (Caka. 16:14) E papitaiso sara kei na nona vuvale. Ia e sasaga na Tevoro me vakavu ca. Era yarataki Paula kei Sailasa na lewenikoro vei ratou na vakailesilesi ni mataveilewai mera beitaki rau ni rau vakavuleqa. Rau mani kuitataki, bala e valeniveivesu qai kerei me rau biuta na koro. (Caka. 16:16-40) Vakacava erau soro? Sega vakadua! Vakacava o ira na mataveitacini ena ivavakoso tauyavu vou? Era ivakaraitaki vinaka tale ga nira vosota! E macala ga ni vakayaloqaqataki ira na nodrau ivakaraitaki vinaka o Paula kei Sailasa.\n3. Na cava e kila o Paula? Na taro cava eda na veivosakitaka?\n3 E vakadeitaka o Paula me kua vakadua ni soro. (2 Kor. 4: 16) Ia e kila ni bibi me vakasamataka tiko ga na nona isausau me vakacavara kina na veitaucici. Ena yaga vakacava vei keda na ivakaraitaki i Paula? Eda kila vakacava ena nodra ivakaraitaki na tacida yalodina nikua nida rawa ni vosota na veika dredre? Ena vakayaloqaqataki keda vakacava na noda inuinui meda kua vakadua ni soro?\nYAGA VEI KEDA NA IVAKARAITAKI I PAULA\n4. E gumatua tiko ga vakacava o Paula ni vesu tu?\n4 Vakasamataka mada na veika e vosota voli o Paula ni volavola ina ivavakoso e Filipai. A vesu tu ena dua na vale e Roma, e sega ni rawa gona ni lai vunau ena veivanua. Ia e vunau tiko ga vei ira na veisiko yani, e volavola tale ga vei ira na ivavakoso tu yawa. Levu tale ga na lotu vaKarisito nikua era sega ni rawa ni biuta nodra vale ena vuku ni kedra ituvaki, ia era gumatua ni wasea na itukutuku vinaka vei ira na gole yani. E dau veiuqeti tale ga na nodra ivola vei ira na itaukeinivale e dredre mera sota ena cakacaka vakavunau.\n5. Me vaka e vola o Paula ena Filipai 3:12-14, e dei tiko ga vakacava ena nona isausau?\n5 E sega ni vakawelei o Paula ena veika e rawata ena veigauna sa oti kei na nona cala makawa. E kaya ni bibi me “guilecava na ka sa sivi” me “tadolova na ka e tu mai liu,” oya me vakacavara vinaka na veitaucici. (Wilika Filipai 3:12-14.) Na cava eso na ka e rawa ni vakawelei Paula? Kena imatai, a rawaka vakalevu o Paula ena lotu vakaJiu ni bera ni mai lotu vaKarisito. Ia e okata kece qori me “tawayaga.” (Fpai. 3:3-8) Kena ikarua, e sega ni rarawataka tiko ga na veika e dau cakava e liu, oya nona dau vakacacani ira na lotu vaKarisito. Kena ikatolu, e sega ni nanuma ni sa qarava oti e dua na itavi levu vei Jiova me sa kua kina ni gumatua. E vuavuaivinaka nona cakacaka vakaitalatala ena gauna mada ga e curu kina e valeniveivesu, mokulaki, vakaviriki, ni voca ena waqa, ni sega na kena, lailai tale ga na nona isulu. (2 Kor. 11:23-27) E levu na ka e rawata, e vosota tale ga e levu na veika dredre, ia e kila ni bibi me saga tiko ga nona isausau. Meda vakatotomuri koya tale ga.\n6. Na cava eso “na ka sa sivi” e rairai vinakati meda guilecava?\n6 Eda na ‘guilecava vakacava na ka sa sivi’ me vakataki Paula? Eso ena rairai vinakati mera kua ni rarawataka vakasivia nodra cala makawa. Ke da vakila qori, vakacava meda vulica vakataki keda eso na ulutaga me baleta na isoro ni veivoli i Karisito? Nida vulica, da vakasamataka vakatitobu qai masulaka, ena rawa ni seavu yani noda rarawa ni sega ga ni yaga. De dua ena oti kina noda rarawataka tiko na cala sa vosota o Jiova. Dikeva e dua tale na ka eda vulica vei Paula. Eso tale era rairai biuta nodra cakacaka saulevu mera vakarabailevutaka nodra veiqaravi vei Jiova. Ke o cakava qori, o na guilecava na ka sa sivi ni o sega tale ni diva tiko na veika o vakuai iko kina. (Tiko 11:4-6; Dauv. 7:10) E rawa ni okati tale ga ena “ka sa sivi” na veika eda rawata ena noda qaravi Jiova kei na veika dredre eda vosota rawa. E macala ni dau vaqaqacotaki noda veiwekani kei Jiova nida vakasamataka nona veivakalougatataki kei na veitokoni ena veiyabaki sa sivi. Ia meda kua ni nanuma ni dua na itavi levu eda sa qarava vei Jiova meda sega kina ni gumatua.—1 Kor. 15:58.\nNida vakaitavi tiko ena veitaucici ni bula, meda qarauna na ka e veivakawelei qai dei tiko ga ena noda isausau (Raica na parakaravu 7)\n7. Me vaka e tukuna o Paula ena 1 Korinica 9:24-27, na cava meda cakava meda qaqa ena veitaucici ni bula? Vakatauvatana.\n7 E matata vinaka vei Paula na ibalebale ni ka e tukuna o Jisu: “Ni saga ena nomuni igu kece.” (Luke 13:23, 24) E kila o Paula ni dodonu me sasaga ena nona igu me vakataki Karisito ena nona bula taucoko. E vakatauvatana gona na noda bula na lotu vaKarisito kei na veitaucici. (Wilika 1 Korinica 9:24-27.) O koya e vakaitavi kina ena saga me vakacavara sara, ena sega tale ga ni vakawelei. Kena ivakaraitaki, ena rairai caka na veitaucici nikua ena loma ni tauni e levu kina na sitoa kei na ka e rawa ni veivakawelei. Vakacava ena lai cegu ena sitoa e dua vei ira na daucici me raica na ka e volitaki? Ena sega ni cakava qori ke vinakata me qaqa! Meda qarauna tale ga na ka e veivakawelei ena veitaucici ni bula. Ke da dei tiko ga ena noda isausau nida saga ena noda igu kece me vakataki Paula, eda na rawata na icovi!\nVOSOTA NA VEIKA DREDRE\n8. Na ituvaki dredre cava eda na veivosakitaka?\n8 Meda veivosakitaka mada e tolu na ituvaki dredre e rawa ni vakayalolailaitaki keda. Qori na kena daro na ka eda namaka, malumalumu ni yagoda, kei na noda vakatovolei me vica vata na yabaki. Ena yaga vei keda na ka era cakava eso mera vosota.—Fpai. 3:17.\n9. Na cava e yaco ni daro na ka e namaki?\n9 Daro na ka eda namaka. E macala ga nida nanamaki tu ena veika vinaka e yalataka o Jiova. Ena gauna mada ga e vakaraitaka kina na parofita o Apakuki nona vinakata me vakaotia o Jiova na veika torosobu e Juta, e kaya vua o Jiova me “waraka tiko ga.” (Apak. 2:3) Ni sega ni yaco na ka eda rairai namaka ena gauna qo, eda na rawa ni yalolailai, eda sega tale ga ni gumatua me vaka e liu. (Vkai. 13:12) A yaco qori ena itekitekivu ni ika20 ni senitiuri. Era nanamaki tu e levu na lotu vaKarisito lumuti mera rawata nodra icovi ni bula i lomalagi ena 1914. Ia ni sega ni yaco qori, era dei tiko ga vakacava o ira na yalodina?\nErau sega ni lai bula i lomalagi o Royal kei Pearl Spatz ena 1914 me vaka rau namaka, ia rau yalodina tiko ga me vicasagavulu tale na yabaki (Raica na parakaravu 10)\n10. Erau yalodina vakacava e dua na veiwatini ni daro na ka erau namaka?\n10 Dikeva mada nodrau ivakaraitaki e rua na tacida yalodina erau sotava qori. O Brother Royal Spatz e papitaiso ena 1908 ni yabaki 20. E nuidei ni sa vakarau rawata nona icovi ni bula i lomalagi. Ena gauna mada ga e vosaki Pearl kina me watina ena 1911, e kaya vua: “O kila vinaka na ka ena yaco ena 1914. Ke daru nanuma gona me daru vakamau, daru cakava totolo!” Ia vakacava ni rau sega ni rawata na nodrau ni icovi ni bula i lomalagi ena 1914, erau soro ena veitaucici ni bula? Sega. E bibi ga vei rau nodrau yalodina ni cakava na loma ni Kalou, sega ni kena rawati nodrau icovi. Rau vakadeitaka me rau cici tiko ga ena vosota. Erau yalodina tiko ga o Royal kei Pearl, rau gumatua tale ga me vicasagavulu tale na yabaki me yacova ni rau vakacavara nodrau bula e vuravura. E macala ni o vinakata me vakarokorokotaki na yaca i Jiova, me vakadinadinataki na dodonu ni nona veiliutaki, me vakayacori tale ga na nona yalayala kece. Mo nuidei ni na yaco qori ena nona gauna lokuci. Mo gumatua tiko ga ni qaravi Jiova me yacova na siga qori, kua tale ga ni yalolailai ke daro na ka o namaka.\nE vakadeitaka o Arthur Secord me qaravi Jiova tiko ga ena nona vinaka taucoko ni sa qase. (Raica na parakaravu 11)\n11-12. Na cava se rawa nida qaravi Jiova tiko ga kina nida malumalumu vakayago? Tukuna e dua na ivakaraitaki.\n11 Malumalumu ni yagoda. E sega ni tukuni meda kaukaua me vakataki ira na daucici me qai kaukaua kina noda vakabauta, meda gumatua tale ga ena noda qaravi Jiova. Levu mada ga era malumalumu vakayago era vakadeitaka mera solia tiko ga nodra vinaka taucoko vei Jiova. (2 Kor. 4:16) Kena ivakaraitaki o Brother Arthur Secord. * Ena gauna e yabaki 88 kina, sa 55 na yabaki nona veiqaravi e Peceli. E sa malumalumu qai tautauvimate. Dua na siga e gole yani e dua na nasi me qaravi koya, e nanumi koya vakalevu mani tukuna: “Brother Secord, sa bau vakayagataki vinaka sara ga na yago malumalumu qo ena veiqaravi vei Jiova.” Ia e sega ni vakasamataka vakalevu o Arthur na veika e rawata ena gauna sa oti. E raica na mata i nasi, e matadredredre qai tukuna: “Io e dina qori. Ia e sega ni bibi na veika eda sa cakava mai, e bibi ga meda yalodina tiko ga vei Jiova ena gauna qo.”\n12 De dua sa vakayabaki nomu qaravi Jiova voli mai, sa sega ni levu tale ga na ka o cakava rawa ena nomu veiqaravi me vaka e liu ena vuku ni tautauvimate. Kua ni yalolailai. Mo nuidei ni mareqeta o Jiova nomu veiqaravi ena yalodina ena veigauna sa oti. (Iper. 6:10) Ia e dua na ka mo nanuma tiko ena gauna qo, na noda veiqaravi mai vu ni lomada e sega ni vakatau ena levu ni ka eda cakava vei Jiova. Eda vakaraitaka noda lomani koya ni donu tiko ga noda rai da qai cakava na ka eda rawata. (Kolo. 3:23) E kila vinaka o Jiova na keda ituvaki, e sega gona ni namaka vakasivia na ka vei keda.—Mari. 12:43, 44.\nErau yalodina tiko ga o Anatoly kei Lidiya Melnik ni levu na veivakatovolei (Raica na parakaravu 13)\n13. E uqeti keda vakacava na nodrau vosota o Anatoly kei Lidiya meda yalodina tiko ga ke levu na veivakatovolei?\n13 Vakatovolei me vica vata na yabaki. Eso na dauveiqaravi i Jiova era vosota na ituvaki dredre kei na veivakacacani me vicasagavulu na yabaki. Kena ivakaraitaki o Anatoly Melnik, * ni se qai yabaki 12 sa vesu o tamana qai kau i Siberia, qori e sivia ni 7,000 na kilomita mai Moldova eratou tiko kina nona vuvale. Oti ga e dua na yabaki, eratou kau vakavesu tale ga i Siberia o Anatoly, o tinana, kei rau na itubutubu nei tinana. Dua na gauna e muri, eratou gole rawa ina dua na koro me ratou tiko ena soqoni. Ia eratou taubale me 30 na kilomita ena ucacevata qai dua na ka na levu ni batabata. Dua tale na gauna e vesu o Anatoly me tolu na yabaki, rau mai tu yani na nona veitinani o Lidiya na watina kei na luvena yalewa yabaki dua. Eratou sotava na ituvaki dredre o Anatoly kei na nona vuvale me vica vata na yabaki, ia eratou qaravi Jiova tiko ga ena yalodina. Nikua sa yabaki 82 o Anatoly, e lewe ni Komiti ni Tabana e Esia e Loma. Me vakataki rau o Anatoly kei Lidiya, meda qaravi Jiova tiko ga ena noda vinaka taucoko, meda vosota tiko ga me vaka ena veigauna sa oti.—Kala. 6:9.\nVAKAYALOQAQATAKI ENA NODA INUINUI\n14. Na cava e kila o Paula ni vinakati me cakava me rawata nona isausau?\n14 E nuidei o Paula me vakacavara na veitaucici qai rawata na nona isausau. Ni lotu vaKarisito lumuti, e vakanamata tu me rawata “na icovi ni veikacivi ni Kalou i lomalagi.” Ia e kila ni vinakati me “saga tiko” ga. (Fpai. 3:14) E vakamacalataka o Paula vei ira e Filipai e dua na vosa vakatautauvata veiuqeti mera dei tiko ga ena nodra isausau.\n15. E vakayagataka vakacava o Paula na ivakatautauvata ni lewenivanua me uqeti ira e Filipai mera “saga tiko” ga nodra isausau?\n15 E vakadreti ira na lotu vaKarisito e Filipai o Paula nira lewenivanua mai lomalagi. (Fpai. 3:20) Na cava e bibi kina mera nanuma tiko qori? Levu ena gauna ya era vinakata mera lewenivanua e Roma nira kila na kena yaga. * Ia era lewena na lotu vaKarisito lumuti e dua na matanitu e vinaka cake qai uasivi na kena yaga. Na matanitu vakalomalagi e uasivia sara na matanitu o Roma! E tukuna kina vei ira e Filipai o Paula mera “vakaitovotaki [ira] ga ena itovo e salavata kei na itukutuku vinaka i Karisito.” (Fpai. 1:27) Na vosa “vakaitovotaki” e kena ibalebale na “itovo ni lewenivanua” se “bula me vaka na lewenivanua” ni matanitu vakalomalagi. Era ivakaraitaki vinaka na lotu vaKarisito lumuti nikua nira saga tiko ga nodra isausau ni bula i lomalagi.\n16. Ke noda inuinui na bula i lomalagi se vuravura, na cava meda cakava tiko ga me vaka e tukuni ena Filipai 4:6, 7?\n16 Ke noda inuinui na bula i lomalagi se vuravura, e dodonu meda saga tiko ga meda rawata na isausau qori. Se mani vakacava na ituvaki, meda guilecava na ka sa sivi, me kua tale ga ni dua na ka e tarova noda qaravi Jiova. (Fpai. 3:16) De dua ena vaka me berabera na ka eda namaka, se sa malumalumu mai na yagoda. Eda rairai vosota tale ga na veika dredre kei na veivakacacani me vica vata na yabaki. Se mani vakacava na keda ituvaki, meda “kua ni lomaocaocataka e dua na ka.” Ia meda vakaraitaka qori vua na Kalou ena vakamamasu kei na kerekere, ena vakacegui keda ena sala eda sega ni bau vakasamataka.—Wilika Filipai 4:6, 7.\n17 Me vaka na daucici e sasaga vagumatua ni volekata yani na icavacava ni veitaucici, meda dei tiko ga ena noda isausau meda vakacavara na veitaucici ni bula. Meda sasaga vagumatua me salavata kei na ka eda rawata kei na keda ituvaki, da qai cakava tiko ga qori meda rawata na veika totoka ena gauna se bera mai. Na cava meda cakava me mua donu tiko ga kina noda sasaga da qai dei tiko ga? Ena uqeti keda na ulutaga tarava ena ka meda vakaliuca, meda ‘vakadeitaka tale ga na veika era bibi sara.’—Fpai. 1:9, 10.\nE uqeti keda vakacava na ivakaraitaki i Paula meda saga tiko ga noda isausau?\nEda na dei tiko ga vakacava ena veitaucici ni bula ni daro mada ga na ka eda namaka, malumalumu na yagoda, eda vakatovolei tale ga me vica vata na yabaki?\nNa cava e uqeti Paula me sasaga vagumatua ena veitaucici ni bula?\n^ para. 5 Ke sa dede mada ga na noda qaravi Jiova, eda vinakata meda matua vakayalo da qai vakavinakataka tiko ga noda veiqaravi. E uqeti ira na tacina vaKarisito na yapositolo o Paula mera kua ni soro ni cakava qori! Nida wilika na nona ivola vei ira e Filipai, ena vakayaloqaqataki keda meda vosota na veitaucici ni bula. Eda na vulica ena ulutaga qo na sala meda muria kina na ka e vakamacalataka o Paula.\n^ para. 11 Raica na italanoa ni nona bula o Brother Secord ena ulutaga, “My Part in Advancing Right Worship,” ena Vale ni Vakatawa vakavalagi ni June 15, 1965.\n^ para. 13 Raica na italanoa ni nona bula o Brother Melnik ena ulutaga, “Taught From Childhood to Love God,” ena Yadra! vakavalagi ni Okotova 22, 2004.\n^ para. 15 Ni qali i Roma o Filipai, era marautaka gona na lewena eso na dodonu vakalewenivanua ni matanitu o Roma. E matata gona vei ira na lotu vaKarisito e Filipai na ivakamacala nei Paula.\niMeli iMeli “Eda Sega ni Soro”!


Tadra o Nepukanesa na Matanitu e Vaka na Vunikau | Nodra iVola ni Vuli iVolatabu na Gone\nEna dua na bogi, e tadra o Nepukanesa e dua na ka vakarerevaki. E kacivi ira nona tamata vuku mera vakamacalataka na kena ibalebale, ia e sega ni dua e vakamacalataka rawa. Oti e qai tarogi Taniela.\nE kaya vei Taniela o Nepukanesa: ‘Au tadra e dua na vunikau, na kena cere e yaco sara i lomalagi. E rawa ni laurai mai na veivanua kece e vuravura. E rairai vinaka na drauna, e levu tale ga na vuana. Era mai vakaruru kina na manumanu, era vakasova e tabana na manumanuvuka. E qai lako sobu mai lomalagi e dua na agilosi, e kacivaka: “Me lauta na vunikau, me musu laivi tale ga na tabana. Ia me vo ga na vuna kei na wakana ena loma ni qele, me vesu wavoki kina na wa kaukamea kei na kopa. Ena kau tani mai na vunikau na yalo ni tamata, ena soli vua na yalo ni manumanu, me oti mada e vitu na gauna. Era na qai kila na tamata kece ni Cecere duadua ga na Kalou, ena solia tale ga na matanitu vua e vinakata.”’\nE qai vakaraitaka vei Taniela o Jiova na ibalebale ni tadra. E rere sara ga o Taniela ni kila na kena ibalebale, e kaya: ‘Kemuni na tui, me yacovi ira ga na kemuni meca na tadra qo, ia qo e baleti kemuni. O kemuni sara ga na vunikau levu e lauta ya. Ena kau tani na nomuni matanitu, oni na kana co e tautuba me vaka na manumanu ni vanua. Ia oni na tui tale ni kaya na agilosi me tu ga na vuna kei na wakana.’\nEna yabaki tarava, ni taubale tiko o Nepukanesa ena dela ni nona vale, e vaqoroqoroi Papiloni tiko. E kaya: ‘Raica mada na koro totoka au tara. Sa dua na ka o yau!’ Ni se vosa tiko, e rogo mai lomalagi e dua na domo: ‘Nepukanesa! Sa kau tani vei iko na nomu matanitu.’\nE veisau vakasauri na vakasama i Nepukanesa, sa vaka ga na manumanu ni vanua. E cemuri tani ena nona vale vakatui me bula vata kei ira na manumanu. E balavu na drauniuluna me vaka na vuti ni ikeli, nona itaukuku e vaka na itaukuku ni manumanuvuka.\nOti e vitu na yabaki, e kilaiyalona tale o Nepukanesa. E digitaki koya o Jiova me tui Papiloni. E kaya sara o Nepukanesa: ‘Au vakacaucautaki Jiova na Tui ni lomalagi. Au sa qai kila qo ni Cecere ga o Jiova. E vakamaduataki ira na dokadoka, e solia tale ga na matanitu vua e vinakata.’\n“E liu na dokadoka e tarava na rusa, e liu na yaloqaciqacia e tarava na bale.”—Vosa Vakaibalebale 16:18\nTaro: Na cava na ibalebale ni tadra i Nepukanesa? Cava e vulica kina o Nepukanesa?


NAI VAKATEKIVU 18 FOV - A sa rairai vua ko Jiova e na - Bible Search\nNAI VAKATEKIVU 17 NAI VAKATEKIVU 19\nNAI VAKATEKIVU 18\nE le tolu na agilose sa lako vei Eparaama, a sa caka kedratou ko koya, 1-8. Sa vakatitiqa ko Sera ni na dua na luvena, 9-15. Sa tukuni vei Eparaama na ka ena yacovi Sotoma, 16-22. Sa vakamamasu ko Eparaama, 23-33.\n1A sa rairai vua ko Jiova e na kau eso mai Mamire: a sa tiko ko koya e na katuba ni vale laca ni sa katakata na siga: 2a sa ta cake ka rai voli, ka raica, sa tu voleka vua e lewe tolu na tamata: ia ni sa raici iratou, sa cici yani e na katuba ni vale laca me la'ki tavaki iratou, ka sa cuva vaka ki na qele, 3a sa kaya, Kemuni na noqu Turaga, kevaka ka'u sa kune loloma e matamuni, mo ni kakua mada ni lako tani vua na nomuni tamata: 4me kau mada mai e dua na wai lailai, mo dou vuya mada na yavamudou, ka vakacegu e na rugurugua ni kau: 5ia ka'u na kauta mai e dua na tiki ni madrai, ia dou vakaceguya mada na lomamudou; sa oti dou na qai lako yani: ni sa ka oqo dou sa lako mai kina vei au na nomudou tamata. A ratou a kaya, Mo kitaka mada me vaka ko sa kaya.\n6A sa lako vakatotolo ki loma ni vale laca kivei Sera ko Eparaama, a sa kaya, Mo kusarawa mo vakarautaka e tolu nai vakarau madrai droka; mo natuka, ka tavuna eso na keki. 7A sa cici ko Eparaama, ki na qele ni pulumokau ka kauta mai e dua na luve ni pulumokau sa malumu na lewena ka vinaka, ka solia vua e dua na cauravou; a sa kusarawa ko koya ni vakarautaka. 8A sa kauta na pata, kei na wai-ni-sucu, kei na luve ni pulumokau sa vakabuta oti, a sa tauca vei iratou; a sa tu voleka vei iratou ko koya e ruku ni kau, a ratou a kana.\n9A ratou a kaya vua, Sa evei ko Sera na watimu? A sa kaya ko koya, Raica, sa tiko mai vale. 10A sa kaya ko koya, Au na lesu vakaidina mai vei iko me vaka na kena gauna; ka raica, ena dua na luvena tagane ko Sera na watimu. A sa rogoca ko Sera mai na katuba ni vale laca, sa tu mai dakuna na agilose. 11A rau sa qase ruarua ko Eparaama kei Sera, sa vuqa na nodrau yabaki; sa mudu vei Sera nai valavala vakayalewa. 12A sa dredre lo ko Sera, ka kaya, Ni'u sa qase mai ka'u na marau beka, ka ni sa qase talega na noqu turaga? 13A sa kaya vei Eparaama ko Jiova, A cava sa dredre kina ko Sera, ka vaka, Au na vakasucu vakaidina beka koi au, ni'u sa qase mai? 14E dua beka na ka sa dredre vei Jiova? au na lesu mai vei iko e na gauna sa lokuci, me vaka na kena gauna, ia ena qai dua na luvena tagane ko Sera. 15A sa cakitaka ko Sera, ka kaya, Au a sega ni dredre; ni sa rere ko koya. A sa kaya ko koya, E segai; ko a dredre ga.\n16A ratou sa cavu tu maikea na tamata, ka gole vaka ki Sotoma: a sa lako vata kei iratou ko Eparaama me la'ki talatala. 17A sa kaya ko Jiova, Au na vunia li vei Eparaama na ka ka'u na cakava; 18ni na yaco vakaidina ko Eparaama me matanitu levu ka kaukauwa, ena kalougata talega e na vukuna na veimatanitu kecega e vuravura? 19ni'u sa kilai koya, ni na vakaroti ira na luvena kei na nona mataqali era na muri koya, era na vakabauta talega na sala i Jiova, me kitaka na ka dodonu, ka ia na lewa dodonu; me vakayacora kina vei Eparaama ko Jiova na ka ka vosa kina vua.\n20Sa kaya talega ko Jiova, Ni sa ka levu nai tukutuku kei Sotoma kei Komora, a sa ka tani sara na nodraui valavala ca; 21au na lako sobu mada, ka raica se ra sa cakava me vaka sara na kenai tukutuku, sa yacovi au; ia kevaka e segai, ka'u na qai kila. 22Ia koi rau na tamata, erau a gole tani maikea, ka lako vaka ki Sotoma; ia ko Eparaama, sa tu ga e na mata i Jiova.\n23A sa toro voleka vua ko Eparaama, ka kaya, Ko ni na vakarusa vata beka na yalododonu kei nai valavala ca? 24de sa lewe limasagavulu na yalododonu e loma ni koro ko ya: ko ni na vakarusa beka, ka sega ni vosota na koro ko ya e na vukudra na lewe limasagavulu era na kune kina 25me yawa mada vei kemuni mo cakacaka vakakoya, ka me vakamatea vata na yalododonu kei nai valavala ca: ka me sa tautauvata na yalododonu kei nai valavala ca, me yawa mada vei kemuni: ena sega li ni caka dodonu Ko Koya sa lewai vuravura kecega? 26A sa kaya ko Jiova, Kevaka ka'u sa kunea mai Sotoma e lewe limasagavulu na tamata yalododonu e loma ni koro, au na qai vosota na koro taucoko e na vukudra. 27A sa vosa ko Eparaama, ka kaya, Raica, ka'u sa doudou mada ni vosa vei kemuni na Turaga, koi au na kuvu ni soso kei na dravusa: 28De sa na lewe vasagavulu ka lima ga na yalododonu: ko na vakarusa beka na koro taucoko ni sa yali e lewe lima? A sa kaya ko koya, Kevaka ka'u sa kunea kina e lewe vasagavulu ka lima, ka'u na sega ni vakarusa. 29A sa vosa tale vua ko koya, ka kaya, De sa kune kina e lewe vasagavulu. A sa kaya ko koya, Au na sega ni kitaka e na vukudra na lewe vasagavulu. 30A sa kaya ko koya, Mo ni kakua mada ni cudru kemuni na Turaga, ka me'u vosa mada: De sa kune kina e lewe tolusagavulu. A sa kaya ko koya, Au na sega ni kitaka, kevaka ka'u sa kunea kina e lewe tolusagavulu. 31A sa kaya ko koya, Raica, ka'u sa doudou mada ni vosa vei kemuni na Turaga: De sa kune kina e lewe ruasagavulu. A sa kaya ko koya, Au na sega ni vakarusa e na vukudra na lewe ruasagavulu. 32A sa kaya ko koya, Mo ni kakua mada ni cudru kemuni na Turaga, ka me'u vosa tale vakadua ga: De sa kune kina e lewe tini. A sa kaya ko koya, Au na sega ni vakarusa e na vukudra na lewe tini. 33A sa lako yani ko Jiova, ni rau sa veivosaki oti kei Eparaama: a sa lesu tale ki na nona tikina ko Eparaama.


Jope 32 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nVosa na cauravou o Ilaiu (1-22)\nCudruvi Jope kei ratou nona itokani (2, 3)\nWawa ena veidokai ni bera ni vosa (6, 7)\nNona vuku e dua e sega ni vakatau ena nona yabaki (9)\nTu vakarau o Ilaiu me vosa (18-20)\n32 Eratou sa qai cegu na vosa vei Jope na le tolu qo, ni a vakadonuya ga nona yalododonu.*+ 2 Ia a cudru vakalevu o Ilaiu na luvei Parakeli na kawa i Pusa+ mai na mataqali i Rami. A waqa nona cudru vei Jope ni via vakadonui koya ga, sega ni vakadonuya na Kalou.+ 3 E katakatataki ratou tale ga na tolu na itokani i Jope ni ratou sega ni kila na ka me ratou tukuna, eratou tukuna ga ni ca na Kalou.+ 4 A waraka voli o Ilaiu me vosa vei Jope, ni ratou qase vua.+ 5 Ni raica o Ilaiu ni sega ni dua na ka eratou sauma rawa na le tolu, sa qai tuburi koya na cudru. 6 E qai sauma o Ilaiu na luvei Parakeli na kawa i Pusa, e kaya: “Au gone ga*Dou qai kenaturaga.+ Au mani galu ga ena veidokai,+Au sega tale ga ni via tukuna vei kemudou na ka au kila. 7 Au nanuma, ‘Mera vosa mada na qase,*Mera vakatakila tale ga na vuku o ira e dede nodra bula.’ 8 Ia na yalo tabu e solia na Kalou vei ira na tamata,Kei na icegu i koya e Kaukaua Duadua e vakayalomatuataki ira.+ 9 Na nona vuku e dua e sega ni vakatau ga ena yabaki,*Era sega ni kila duadua ga na qase na ka dodonu.+ 10 Au mani kaya, ‘Vakarorogo vei au,Au na qai tukuna yani na ka au kila.’ 11 Raica! Au a waraka voli na nomudou vosa,Au a vakarogoca na nomudou ivakamacala+Ni dou vaqara na ka mo dou kaya.+ 12 Au a vakatudaliga vei kemudou,Ia e sega ni dua e vakacalai Jope*Se me sauma nona vosa. 13 Kua gona ni kaya, ‘Keitou sa kunea na vuku,E vunauci koya na Kalou, sega ni dua na tamata.’ 14 A sega ni vosataki au vakadodonu o koya,Au na sega gona ni tukuna vua na nomudou ile. 15 Eratou sa vakadrukai, eratou sega ni vosa tale,Sa sega na ka me ratou kaya. 16 Au wawa tiko, ia eratou galu voli ga,Eratou duri tu ga e kea, sega na veivosaki. 17 Ia o yau tale ga au na vosa,Au na tukuna tale ga na ka au kila, 18 Niu sa sinai ena vosa,E uqeti au na yalo tabu. 19 Sa vaka na waini e sega na kena icegucegu na lomaqu,E vaka na taganiwaini vou sa voleka ni kabote.+ 20 Meu vosa mada meu cegu kina! Au na dolava na tebenigusuqu meu vosa. 21 Au na sega ni tovaka e dua,+Au na sega ni cavilaka e dua, 22 Niu sega sara ga ni kila na veicavilaki,Keu kila, ena totolo ga ni kauti au laivi na noqu Dauveibuli.\n^ Se “ni yalododonu ga e matana.”\n^ Ipe., “lailai noqu siga.”\n^ Se “Sega ni vakatau ga ena levu ni siga na.”\n^ Se “e vakadodonutaki Jope.”


NAI VAKATEKIVU 2 FOV - A sa buli oti na lomalagi kei - Bible Search\nNAI VAKATEKIVU 1 NAI VAKATEKIVU 3\nNAI VAKATEKIVU 2\nSa lesi na siga tabu, 1-3. Ai bulibuli ni ka kecega, 4-6, kei nai bulibuli ni tamata, 7. A were ko Iteni, 8-17. Sa vakayacani na ka kecega; a sa buli ko Ivi. 18-25\n1A sa buli oti na lomalagi kei vuravura, kei na lewena kecega. 2Ia e na kenai kavitu ni siga sa vakaotia na Kalou na nona cakacaka sa kitaka ko koya; a sa vakacegu ko koya e na kenai kavitu ni siga mai na nona cakacaka kecega sa kitaka ko koya. 3A sa vakalougatataka na kenai kavitu ni siga na Kalou ka vakatabuya; ni sa vakacegu kina mai na nona cakacaka kecega sa bulia na Kalou ka kitaka.\n4Sa vakaoqo nai tukutuku kei lomalagi kei vuravura ni sa buli, e na siga sa bulia kina na vuravura kei lomalagi na Kalou ko Jiova, 5kei na kau kecega ni vanua ni sa bera ni tu e vuravura, kei na co kecega ni vanua ni sa bera ni tubu: ni sa sega ni vakatauca na uca ki vuravura na Kalou ko Jiova, a sa sega na tamata me wereca na vanua. 6Ia sa kuvu cake na kabukabu mai na qele, ka vakasuasuataka na dela ni vanua taucoko.\n7A sa bulia na tamata na Kalou ko Jiova mai na kuvu ni qele, ka ceguva ki na ucuna nai cegu ni bula, a sa yaco kina na tamata me yalo bula.\n8A sa tea e dua na were na Kalou ko Jiova, mai na tu-i-cake mai Iteni, a sa kauta kina na tamata ka bulia ko koya. 9A sa vakatubura mai na qele na Kalou ko Jiova na kau kecega sa vinaka na kenai rairai, ka yaga me kakana; na kau ni bula talega e loma ni were, kei na kau sa kilai kina na ka vinaka kei na ka ca. 10A sa drodro e dua na uciwai mai Iteni me vakasuasuataka na were; a sa wase maikea, ka yaco me va na kenai davedave. 11A yaca ni kenai matai, ko Paisoni; ko ya sa volita na vanua taucoko ko Avila, sa kune kina na koula; 12a sa vinaka na koula ni vanua ko ya; sa kune talega kina na mata-ni-civa, kei na vatu na yacana na onikisa. 13Ia na yaca ni kenai karua ni uciwai, ko Kioni; ko ya sa volita na vanua taucoko ko Iciopea. 14Ia na yaca ni kenai katolu ni uciwai, ko Itikeli: ko ya sa lako vaka ki Asiria, vaka ki na tu-i-cake. Ia nai kava ni uciwai na Uferetisi.\n15A sa kauta na tamata na Kalou ko Jiova, ka vakatikora ki na were ko Iteni me wereca ka vakatawa. 16A sa vakarota na tamata na Kalou ko Jiova, ka kaya, E tara mo kana mai na kau kecega sa tu e na were: 17ia mai na kau sa kilai kina na ka vinaka kei na ka ca, mo kakua ga ni kana kina: ni ko na mate vakaidina e na siga ko sa kana kina.\n18A sa kaya na Kalou ko Jiova, Sa sega ni vinaka me tiko duadua na tamata: au na bulia e dua na dauveivuke e yaga vua. 19Ia na Kalou ko Jiova sa bulia mai na qele na manumanu kecega ni vanua, kei na manumanu vuka kecega: ka sa kauti ira vei Atama, me raica se cava na yaca ena vakatokai ira kina. Ia na yaca sa vakatoka kina na ka bula kecega ko Atama, ko ya ga na yacana. 20A sa vakayacana na manumanu kecega ko Atama, kei na manumanu vuka, kei na manumanu tawa lasa ni vanua; ia sa sega ni kune vei Atama e dua na dauveivuke e yaga vua. 21Ia na Kalou ko Jiova sa vakayacora me biti Atama e dua na moce lutu, a sa moce kina ko koya: a sa kauta tani ko koya e dua na sui ni sarisarina, a sa cakava na lewena me veiuturi me kenai sosomi: 22ia na sui ni sarisarina ka kauta tani na Kalou ko Jiova mai vua na tagane, sa bulia kina e dua na yalewa, a sa kauti koya vei Atama. 23A sa kaya ko Atama, Oqo dina na sui mai na suiqu, kei na lewe mai na lewequ: ena vakatokai ko koya me yalewa, ni sa kauti tani mai vua na tagane. 24O koya oqo sa na biuta kina na tamana kei tinana na tagane, ka kabita na watina: a rau na lewe dua ga. 25A rau sa luvawale, na tagane kei na watina, a rau sa sega ni madua.


Vakatekivu 37 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nTadra nei Josefa (1-11)\nJosefa kei ratou na tuakana dau vuvu (12-24)\nVolitaki o Josefa me bobula (25-36)\n37 E tiko voli ga o Jekope ena vanua a tiko vulagi+ kina o tamana, ena vanua o Kenani. 2 Qo na itukutuku kei Jekope. Ni sa yabaki 17 o Josefa,+ e vakatawa voli na cauravou qo na qelenimanumanu+ vata kei rau na luvei Pila tagane+ kei rau na luvei Silipa tagane,+ o rau na yalewa qori erau wati tamana. E qai tukutuku o Josefa vei tamana me baleta na veika ca eratou cakava tiko na tuakana. 3 Ia o Isireli e lomani Josefa vakalevu mai vei ratou na vo ni luvena tagane+ ni luvena ena gauna sa qase kina, qai cakava sara ga e dua na nona kote talei.* 4 Ni ratou raica na tuakana ni lomani koya vakalevu o tamadratou mai vei ratou kece, eratou sa qai cati koya, eratou sega kina ni vosa vakayalovinaka vua. 5 Dua na gauna e tadra o Josefa, e tukuna sara vei ratou na tuakana,+ eratou sa qai cati koya ga vakalevu. 6 E kaya vei ratou o koya: “Yalovinaka, dou rogoca mada na noqu tadra. 7 Edatou a vesuka vata tiko eso na covuata ena loma ni iteitei, sa qai tucake na noqu ivesu qai duri tu vakadodonu, ia na nomudou ivesu sa qai wavolita na noqu ivesu eratou qai cuva.”+ 8 Eratou kaya vua na tuakana: “O na buli iko mo neitou tui, mo qai lewai keitou?”+ Eratou sa qai cati koya ga vakalevu baleta na nona tadra kei na ka e tukuna. 9 Oti oya se baci dua tale na nona tadra, e mani tukuna vei ratou na tuakana: “Au baci tadra. Qo sa cuva vei au na matanisiga, na vula, kei na 11 na kalokalo.”+ 10 E qai tukuna vei tamana kei ratou na tuakana, ia e vosataki koya o tamana, e kaya vua: “Na cava na ibalebale ni ka o tadra qori? Vakacava keitou na lako mai me keitou cuva vei iko ina qele, o yau, o tinamu, kei ratou na tuakamu?” 11 Eratou sa qai vuvutaki koya ga na tuakana,+ ia o tamana e nanuma toka ga na nona vosa. 12 Eratou lako volekati Sikemi+ na tuakana me ratou lai vakania na qelenimanumanu i tamadratou. 13 E qai kaya o Isireli vei Josefa: “Vakacava eratou sega ni vakatawa qelenimanumanu tiko volekati Sikemi na tuakamu? Mai meu talai iko mada vei ratou.” E qai kaya vua o koya: “Au sa vakarau tu!” 14 E mani tukuna vua: “Yalovinaka, lako lai raica se ratou bula vinaka tiko na tuakamu se sega. Raica tale ga se ra vakacava tu na qelenimanumanu qai mai tukuna tale vei au.” E talai koya yani mai na buca* kei Epironi,+ mani gole sara o koya vaka i Sikemi. 15 E muri ni lako voli ena lomanivanua o Josefa e sotava sara e dua na turaga. E tarogi koya na turaga oya: “Na cava o vaqara tiko?” 16 E sauma o koya: “Au vaqarai ratou tiko na tuakaqu. Yalovinaka, tukuna mada vei au, eratou vakatawa qelenimanumanu tiko i vei?” 17 E kaya tale na turaga oya: “Eratou sa biubiu oti i ke, niu rogoca ni ratou kaya, ‘Me datou lako i Tocani.’” Mani muri ratou na tuakana o Josefa e qai sotavi ratou e Tocani. 18 Ni se yawa tu yani o Josefa eratou sa raici koya rawa na tuakana. Ni bera ni torovi ratou yani eratou sa bukia na kena vere me vakamatei. 19 Eratou mani veivosakitaka: “Raica! Sa lako mai qo na dautadra.+ 20 Mai, tou vakamatei koya qai kolotaki koya ena dua na ikeli ni wai, tou qai kaya ni sa kani koya e dua na manumanu kila rerevaki. Tou qai raica sara mada se cava ena yaco ena nona tadra.” 21 Ni rogoca na ka qo o Rupeni+ e saga sara me vakabulai koya mai na ligadratou. E kaya: “Tou kua ni mokuti koya mate.”+ 22 E kaya vei ratou o Rupeni: “Dou kua ni vakadavedra.+ Dou kolotaki koya ina ikeli ni wai qo ena vanua talasiga, dou kua ga ni vakamavoataki* koya.”+ E nona inaki me vakabulai koya mai vei ratou, me rawa ni vakasukai koya vei tamana. 23 Ni yaco ga yani o Josefa vei ratou na tuakana, eratou luvata na nona kote balavu, na kote balavu talei e dara tu,+ 24 eratou qai tauri koya eratou kolotaki koya ena ikeli ni wai. Se lala tu na ikeli ena gauna oya ni maca tu na wai. 25 Eratou sa qai dabe me ratou kana. Ni ratou tacake, eratou raica sara e dua na ilawalawa dauveilakoyaki na kawa i Isimeli+ era gole mai Kiliati. E usana tiko na nodra kameli na drega ni kau boivinaka, na kau isaluaki, kei na kulinikau boivinaka,+ era lako sobu tiko i Ijipita. 26 Sa qai kaya o Juta vei ratou na tacina: “Na cava ena rawati ke datou vakamatea na tacidatou tou qai ubia na nona dra?+ 27 Mai, tou volitaki koya+ vei ira na kawa i Isimeli, me kua ni tau vua na ligadatou ni tacidatou ga, edatou dra vata.”* Eratou mani rogoci tacidratou. 28 Nira lako tiko yani na turaga ni Mitiani+ era dauveivoli, eratou sa qai dreti Josefa mai na ikeli ni wai, eratou volitaki koya vei ira na kawa i Isimeli me 20 na tikinisiliva.+ Era kauti Josefa yani o ira qo i Ijipita. 29 Ni lesu yani o Rupeni ina ikeli ni wai qai raica ni sa sega ni tu ena ikeli ni wai o Josefa, e dresulaka na nona isulu. 30 Ni lesu yani vei ratou na tacina, e kaya ena domoilevu: “Sa yali na gone! Ia o yau—na cava meu na cakava?” 31 Eratou mani taura na kote balavu i Josefa, eratou vakamatea e dua na me tagane, oti eratou tonia na kote ena dra. 32 Oti oya eratou sa qai kauta na kote talei vei tamadratou, qai tukuna vua: “Qo na ka keitou kunea. Yalovinaka, raica mada na kote qo, e nei luvemu se sega.”+ 33 E vakaraica qai kaya ena domoilevu: “Qo sara ga na kote balavu i luvequ! Sa kani koya e dua na manumanu kila rerevaki! Isa, sa basubasuraki dina o Josefa!” 34 E mani dresulaka na nona isulu o Jekope qai vauca e tolona na isulutaga, e lolositaki luvena voli me vica vata na siga. 35 Eratou saga na luvena tagane kece kei na luvena yalewa kece me ratou vakacegui koya, ia e sega tiko ga ni vinakata me vakacegui, e kaya: “Au na lako sobu ina iBulubulu*+ niu lolositaki luvequ!” E qai tagicaki koya voli ga o tamana. 36 Era qai volitaki koya na kai Mitiani i Ijipita vei Potifa, e dua na vakailesilesi ena vale i Fero,+ e nodra iliuliu na matayadra.+\n^ Se “dua na isulu balavu totoka.”\n^ Se “na vanua lolovira.”\n^ Ipe., “tarai koya.”


“Caka Sara Vaka Vinaka ka Tuvalaki Vakamatau” — Watchtower LAIBRI ENA INTERNET\nkm 7/01 t. 4\n“Caka Sara Vaka Vinaka ka Tuvalaki Vakamatau”\n1 Ena rawa vinaka wale ga e dua na soqo ni tikina ke levu era veitauriligataka na cakacaka. Na tabana e qarava na soqo ni tikina ena raica na vanua veiganiti me caka kina na soqo, vaka kina na icili. Na tamata yadua kei na veivuvale mera lalawataka rawa oqo na nodra ilakolako kei na nodra icili. Era duavata ena bolecakacaka na ivavakoso mera vakaitavi ena levu na dui tabana me cicivaki vinaka kina na soqo. E vinakati gona me “caka sara vaka vinaka ka tuvalaki vakamatau.”—1 Kor. 14:40, VV.\n2 Ni oni cakacaka vata kei ira na cicivaka na soqo, mo ni nanuma tiko ni taura toka na gauna na vakavakarau. Levu na mataveitacini sa dede na gauna na nodra vakavakarau tiko. Wili kina na kena qarai na vanua ni soqo, vakarautaki na iyaya me na vakayagataki, kei na nodra kerei o ira mera na mai cakacaka. Na vakavakarau vakailiu eda na vakalougatataki kece kina vakayalo. Na cava eda rawa ni veivuke kina?\n3 Vanua kei na Tikinisiga ni Soqo: Ena vakayacori tiko na soqo ena yabaki oqo e Suva, Labasa, kei Lautoka. Na soqo e Suva ena vakayacori tiko ena National Stadium, ena 28-30 Sepiteba. Ena rogoci na porokaramu taucoko ena vosa vakavalagi kei na vosa vakaviti. Ena sega ni rogoci ena dua tale na vanua ni soqo na porokaramu kece ena vosa vakavalagi, oni kerei gona na via rogoca na porokaramu ena vosa vakavalagi mo ni na tiko ena kena oqo. Ena vakayacori na soqo e Labasa ena Subrail Park, ena 12-14 Okotova, ena rogoci ga vakalevu na porokaramu ena vosa vakaviti. Ena vakayacori na soqo e Lautoka ena Churchill Park, ena 26-28 Okotova. Ena rogoci ena soqo oqo na porokaramu taucoko ena vosa vakaviti kei na vosa vakaidia.\n4 Na ivavakoso yadua e kerei me na tiko ga ena soqo e voleka kina. Na ivavakoso kece mai Navua me yaco i Korovou era kerei mera na tiko ena soqo e Suva. Na vo ni ivavakoso kece e Viti Levu mera na tiko ena soqo e Lautoka. Na ivavakoso kei na iwasewase lalai e Vanua Levu, kei ira na veiyanuyanu lalai era volekata, mera na tiko ena soqo e Labasa. O ira na tacida mai Rotuma kei ira ena veiyanuyanu lalai tale e so mera na tiko ena soqo ga e rawarawa vei ira.\n5 Tokona na iTuvatuva: E bibi meda tokona kece na ituvatuva ni soqo. Meda nanumi ira vakayalololoma na tacida da ‘kua ni nanumi keda ga, da nanumi ira tale ga na tani.’—Fpai. 2:4.\n6 Vakarautaki ni iCili: Ke oni vakaicili vei ira na nomuni itokani se vei ira na wekamuni, e kerei mo ni qai veivosakitaka ga. E vaka tale ga kina o ira era na vakaicili ena otela. Me kua ni guilecavi, ke gadreva na otela e dua na ilavo me ivakadei ni nomu rumu, mo vakauta ga vakadodonu oqo ina otela. Ia ke mani yaco e muri mo via veisautaka na nomu icili ena otela, yalovinaka tukuna tale vei iratou me kua kina ni maumau na vakalalai tu ni rumu. Eda sega ni via vakarogorogocataki keda na tamata i Jiova, se meda cakava na ka me vosa vakacacataki kina na yaca tabu ni Kalou.\n7 E kaya na manidia ni dua na otela: “Au sega ni se bau sotava e dua na ilawalawa levu mera mai vakaicili e ke mera bulataka sara ga na ka era vakabauta me vakataki ira na iVakadinadina i Jiova. Au nuitaka tu ni oni na lesu tale mai.” Na vosa oqo e vakaraitaka ni itovo vinaka e sega wale ga ni vakamarautaki keda, e vakamarautaki ira tale ga e levu era vakararai tu.\n8 Nida dauveiqaravi ni Kalou o Jiova, eda na vakaraitaka na nona itovo ena ka kece eda cakava. E wili kina na noda vakavakarau kei na noda tiko ena soqo e cavuti kina na yaca ni Kalou. Kua ni guilecava, “ni sa sega ni vu ni veisei na Kalou, sa vu ni vakacegu ga.” (1 Kor. 14:33) O koya gona, meda vakadeitaka mada ga ni o ira kece na vakararai tu era na rawa ni kila na itovo i Jiova ena ka era raica vei keda—na noda itovo, nida lalawataka tiko meda na tiko ena soqo ni tikina na “Qasenivuli ni Vosa ni Kalou.” Mera mai kila mada ga na tamata lomadina era vakararai tu ni o ira na isoqosoqo tamata i Jiova era dau “caka[va] sara vaka vinaka” na ka ra qai “tuvalaki vakamatau.”—Same 68:26.


1 Ka sa yaco ni sa vakaroti ira na nona dauveiqaravi ko Lamonai na tui, me ra tucake ka vakadinadinataka na ka era raica me baleta na veika sa yaco.\n2 Ia ni ra sa tukuna na veika kece era sa raica, ka sa kila na yalodina nei Amoni ena nona maroroi ira na nona qele ni manumanu, sa kila tale ga na nona kaukauwa levu ni a veivala vata kei ira era a via vakamatei koya, sa kurabui vakalevu kina ka kaya: E dina sara sa levu cake ko koya oqo mai na tamata. Raica e sega li ni ko koya oqo na Yalo Cecere ka na kauta mai na cudruvi levu vei ira na tamata oqo, me baleta na nodra daulaba?\n3 Ia e ra sa kaya vua na tui: Keimami sega mada ni kila, e Yalo Cecere se tamata; ia keimami kila ga ni ra a asega ni vakamatei koya rawa na meca ni tui; ka ra sega tale ga ni vakasavi ira tani rawa na nona qele ni manumanu na tui ni tiko vata kei keimami, ena vuku ni nona lewa maqosa kei na nona kaukauwa; o koya, keimami kila kina ni sa nona itokani na tui ko koya. Ia oqo, oi kemuni na tui, keimami sega ni vakabauta ni vakaoqo na kaukauwa ni dua na tamata, ni keimami kila ni a sega ni vakamatei rawa.\n4 Ia oqo, ni sa rogoca na vosa kece oqo na tui, sa kaya vei ira: Au sa qai kila ni sai koya oqo na Yalo Cecere; sa lako mai ena gauna oqo me maroroya na nomuni bula, me’u kakua ni avakamatei kemuni me vakataki ira na wekamuni. Sai koya dina oqo na Yalo Cecere era a dau tukuna na noda qase.\n5 Ia oqo na nona ivakarau ni bula ko Lamonai, me vaka e a kila mai vei tamana, ni dua tiko na Yalo Cecere. E dina ni ra sa vakabauta ni dua tiko na aYalo Cecere, ia era nanuma ga ni sa dodonu na ka cava ga era sa kitaka; ia sa rere vakalevu ga ko Lamonai de sa cala ko koya ni a vakamatei iratou na nona dauveiqaravi;\n6 Ni sa vakamatea oti e vuqa vei ira ni ra a vakasava na nona qele ni manumanu ko ira na wekadra mai na igunugunu; ka ra sa vakamatei ni ra sa veiseyaki na nodra qele ni manumanu.\n7 Sa dau nodra ivakarau na Leimanaiti me ra dau wawa ena wai ko Sepusi, ka vakasava na nodra qele ni manumanu na tamata, me rawa kina ni ra qai vakasava yani na kena era sa veidroyaki ki na nodra vanua, sa vakaoqori na ivakarau ni nodra vakacaca vei ira.\n8 Ka sa yaco ni sa tarogi ira na nona dauveiqaravi ko Lamonai na tui, ka kaya: Sa evei na tamata sa tu vua na kaukauwa levu oqo?\n9 Ka ra sa kaya vua: Raica, sa vakani ira tiko na nomuni ose. Oqo a sa vakarota oti na tui vei ira na nona dauveiqaravi, ni bera ni ra laki vagunuva na qele ni manumanu, me ra vakarautaka na nona ose kei na qiqi vakaturaga, ka kauti koya yani ki na vanua ko Nifai; ka ni sa vakarau tu e dua na kana magiti levu ena vanua ko Nifai, mai vei tamai Lamonai, o koya na tui ni vanua taucoko.\n10 Ni sa rogoca na tui ko Lamonai ni sa vakarautaka tiko ko Amoni na nona ose kei na nona qiqi vakaturaga sa kurabui sara vakalevu, me baleta na yalodina nei Amoni, ka kaya: E dina sara ni sa sega mada ni bau dua na dauveiqaravi vei ira kece na noqu dauveiqaravi me yalodina sara me vaka na tamata oqo; ni sa i koya duadua ga e nanuma tiko ka mai vakayacora sara na ka kece au a vakarota.\n11 Oqo au sa qai kila vakaidina ni o koya oqo na Yalo Cecere, ka’u sa gadrevi koya sara me lako mai vei au, ia au sega ni via kitaka vakakina.\n12 Ka sa yaco ni sa vakarautaka oti ko Amoni na ose kei na qiqi vakaturaga me vodo kina na tui kei ira na nona dauveiqaravi, sa qai lako vua na tui, ka raica ni sa duatani na kena irairai na tui; o koya sa voleka kina ni lesu tale.\n13 Ka sa kaya vua e dua na dauveiqaravi ni tui, I Rapana, sa kena ibalebale, na tui levu ka kaukauwa, ka ni ra sa dau tamata kaukauwa ga na nodra tui; a sa kaya kina vua: Rapana sa gadreva na tui mo ni tiko ga e ke.\n14 O koya sa gole kina vua na tui ko Amoni, ka kaya vua: Oi kemuni na tui, a cava saka ko ni vinakata me’u cakava vei kemuni? A sa sega ni sauma na nona taro na tui ka rauta e dua na auwa, me vaka na nodra gauna, ni sa sega ni kila na ka me tukuna vua.\n15 Ka sa yaco ni sa tukuna tale vua ko Amoni: A cava saka ko ni vinakata vei au? Ia sa galu ga na tui.\n16 Ka sa yaco ni sa vakasinaiti ko Amoni ena Yalo ni Kalou, o koya sa kila kina na ananuma ni lomana na tui. Ka sa kaya vua: E baleta beka ni ko ni sa rogoca ni’u a taqomaki ira na nomuni dauveiqaravi kei na nomuni qele ni manumanu, ka vakamatea e vitu vei ira na wekadra ena irabo kei na iseleiwau, ka taya cavuka na ligadra e so tale, me rawa kina ni’u taqomaka na nomuni qele ni manumanu kei ira na nomuni dauveiqaravi; raica, sai koya li oqo na vu ni nomuni kurabui?\n17 Au sa kaya vei kemuni, a cava, ko ni sa kurabui vakalevu kina? Raica, au sa tamata ga, ka’u sa nomuni dauveiqaravi; o koya, na ka dodonu kecega ko ni sa gadreva, na veika oqori au na vakayacora.\n18 Ia ni sa rogoca na vosa oqo na tui, sa kurabui tale kina, ni sa raica ni rawa vei Amoni me akila na nanuma ni lomana; ia ni sa vaka tu ko ya, sa dolava na gusuna ko Lamonai na tui, ka kaya vua: Ko cei ko iko? Sai iko li na Yalo Cecere ko ya, sa bkila na ka kecega?\n19 Sa sauma ko Amoni ka kaya vua: E segai.\n20 Ka sa kaya na tui: Ko sa kila vakacava na nanuma ni lomaqu? Mo vosa vakadodonu, ka tukuna vei au na veika oqo; ka tukuna talega vei au se na kaukauwa cava ko sa vakamatei ira ka taya musuka kina na ligadra na wekaqu ka ra a vakasava na noqu qele ni manumanu—\n21 Ia oqo, kevaka ko sa tukuna vakadodonu vei au na veika oqo, na ka kecega ko gadreva au na solia vei iko; ka kevaka e gadrevi, au na yadravi iko kei na noqu mataivalu; ia au kila ni ko sa tamata kaukauwa sara mai vei ira; ia na ka kecega ko sa vinakata vei au, au na vakadonuya vei iko.\n22 Ia oqo ni sa tamata vuku ko Amoni, ka sega na inaki ca e lomana, sa kaya kina vei Lamonai: Ko ni na vakarorogo li ki na noqu vosa, kevaka ka’u sa tukuna vei kemuni na kaukauwa au vakayacora kina na ka oqo? Oqori ga na ka au vinakata vei kemuni.\n23 Ka sa sauma vua na tui, ka kaya: Io, au na vakabauta na nomu vosa kece. A sa rawai ena lawaki ko ya.\n24 Ka sa tekivu me vosa avakadodonu vua ko Amoni, ka kaya vua: Ko vakabauta li ni dua tiko na Kalou?\n25 Ka sa sauma, ka kaya vua: Au sega ni kila na kena ibalebale oqori.\n26 Ka sa qai kaya ko Amoni: Ko vakabauta li ni dua tiko na Yalo Cecere?\n27 Ka sa kaya ko koya, Io.\n28 Ka sa kaya ko Amoni: Oqori ga na Kalou. Ka sa kaya tale vua ko Amoni: Ko vakabauta li ni Yalo Cecere oqo, o koya na Kalou, sa bulia na ka kecega sa tu mai lomalagi kei vuravura?\n29 Ka sa kaya ko koya: Io, au vakabauta ni sa bulia ko koya na ka kecega sa tu e vuravura; ia au sega ga ni kila na lomalagi.\n30 Ka sa kaya vua ko Amoni: na lomalagi sai koya na vanua ka tiko kina na Kalou kei ira kece na nona agilosi yalosavasava.\n31 Ka sa kaya ko Lamonai na tui: E tiko beka e delai vuravura?\n32 Ka sa kaya ko Amoni: Io, ka raici ira sobu mai na luve ni tamata; ka kila na avakanananu kei na inaki kece ni lomadra; ni ligana ga era a buli kina mai na ivakatekivu.\n33 Ka sa kaya ko Lamonai na tui: Au sa vakabauta na ka kecega ko sa tukuna. Ko talai li mai vua na Kalou?\n34 Ka sa kaya vua ko Amoni: Koi au e dua na tamata; ka sa buli na atamata mai na ivakatekivu ena ivatuka ni Kalou, ka sa kacivi au na nona Yalo Tabu me’u bvakavulica na veika oqo vei ira na tamata oqo, me rawa kina ni ra kila na ka dodonu ka dina;\n35 Ka sa tiko vei au e dua na iwase ni aYalo oqori, me’u bkila ka kina, kei na kaukauwa me vaka na noqu gagadre kei na noqu vakabauta na Kalou.\n36 Ia ni sa cavuta oti na vosa oqo ko Amoni, sa qai tekivu mai na buli ni vuravura, ka vakatalega kina na buli nei Atama, ka tukuna vua na veika kece me baleta na lutu ni tamata, ka atokaruataka ka tevuka e matana na itukutuku kei na bivolanikalou tabu ni tamata, era a vosataka na cparofita, me yacova sara mai na gauna a biuti Jerusalemi mai kina, na tamadra, ko Liai.\n37 A sa tokaruataka tale ga vei ira (vua na tui kei ira na nona dauveiqaravi) na nodra ilakolako kece na nodra qase ena loma ni lekutu, kei na nodra sotava na viakana kei na viagunu, kei na nodra rarawa, kei na veika tale e so.\n38 A sa vakamacalataka tale ga vei ira na nodrau vakaduiduile ko Leimani kei Lemueli, kei ira na luvei Isimeli, io, na nodra vakaduiduile taucoko sa tukuna vei ira; ka sa tukuna vei ira na itukutuku kece kei na ivolanikalou mai na gauna a biuti Jerusalemi mai kina ko Liai me yacova mai na gauna oqo.\n39 Ia e sega ni ko koya ga oqori; sa vakamacalataka vei ira na aituvatuva ni veisereki; ka sa vakarautaki tu mai na tauyavutaki ni vuravura; a sa tukuna tale ga vei ira na nona lako mai na Karisito, kei na nona cakacaka taucoko na Turaga sa vakaraitaka me ra kila.\n40 Ka sa yaco ni sa tukuna oti na veika oqo, ka vakamacalataka vua na tui, sa vakabauta sara na tui na nona veivosa taucoko.\n41 Ka sa tekivu me tagi vua na Turaga, ka kaya: Oi kemuni na Turaga, mo ni yalololoma; me vaka na levu ni nomuni aloloma cecere vei ira na tamata i Nifai, me vakakina vei au, kei ira na noqu tamata.\n42 Ia oqo, ni sa cavuta oti na vosa oqo, sa bale sobu ki na qele me vaka ni sa mate.\n43 Ka sa yaco me ra laveti koya na nona dauveiqaravi ka kauta vua na watina, ka ra sa vakadavori koya ena dua na idavodavo; sa davo koto me vaka e dua sa mate ena rua na siga ka rua na bogi; a sa tagicaki koya ko watina kei ira na luvena tagane, kei ira na luvena yalewa me vaka na nodra ivalavala na Leimanaiti, io era sa tagicaka na nona yali.\nAlama 19:25–27. DV Kalou, Lewe Tolu Vakalou.\nEmosi 4:13; 3 Nif. 28:6; V&V 6:16.\nMosa. 7:27; Ica 3:13–16.\nMosa. 1:4; Alama 22:12; 37:9.


Vakaraitaka Nomu Vakabauta—Vakatulewa Vakayalomatua! | Vulici\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian American Sign Language Amharic Angolan Sign Language Arabic Argentinean Sign Language Armenian Armenian (West) Australian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bashkir Bassa (Cameroon) Bengali Bicol Bolivian Sign Language Boulou Brazilian Sign Language British Sign Language Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chilean Sign Language Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chinese Sign Language Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chuvash Cibemba Cinyanja Colombian Sign Language Croatian Cuban Sign Language Czech Czech Sign Language Dangme Danish Digor Douala Dutch Ecuadorian Sign Language Efik English Estonian Ewe Filipino Sign Language Finnish Finnish Sign Language Fon French French Sign Language Ga Georgian German German Sign Language Greek Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hungarian Hungarian Sign Language Ibanag Icelandic Igbo Iloko Indian Sign Language Indonesian Indonesian Sign Language Isoko Italian Italian Sign Language Japanese Japanese Sign Language Jula Kabiye Kamba Kannada Kikaonde Kikuyu Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisonge Kongo Korean Korean Sign Language Kurdish Kurmanji Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Latvian Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Mambwe-Lungu Marathi Maya Mbunda Mexican Sign Language Mingrelian Mongolian Moore Motu Myanmar Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Nigerian Pidgin Norwegian Nzema Okpe Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Curaçao) Paraguayan Sign Language Persian Peruvian Sign Language Pidgin (Cameroon) Polish Polish Sign Language Portuguese (Brazil) Portuguese Sign Language Punjabi Quebec Sign Language Quechua (Bolivia) Romanian Romanian Sign Language Russian Russian Sign Language Samoan Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovak Sign Language Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Spanish Sign Language Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Taiwanese Sign Language Tajiki Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tok Pisin Tongan Tshiluba Tsonga Turkish Turkmen Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Urhobo Uzbek Venda Venezuelan Sign Language Vietnamese Waray-Waray Welsh Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zimbabwe Sign Language Zulu vakaViti\n“Kerekere tiko ga ena vakabauta, [mo] kua ni vakatitiqa.”—JEME. 1:6.\nSERE: 118, 35\nNa cava meda ciqoma kina ni tiki ga ni bula meda dau vakatulewa?\nNa cava mera kua kina ni vakatulewa ena vukuda eso tale?\nNa cava eda na rairai veisautaka kina eso na ka eda sa vakatulewataka?\n1. Na cava e vakaleqa na nona vakatulewa vakayalomatua o Keni, cava e yaco kina?\nA VINAKATI me vakatulewa o Keni: Me lewa na lomana ivalavala ca, se vakalaiva me lewai koya na ka e cakava. Na veika ena vakatulewataka, ena rawa ni tara na nona bula taucoko. E qai sega ni vakatulewa vinaka o Keni. Na nona vakatulewa kei na ka e cakava e vakavuna na mate i tacina o Epeli, e vakaleqa tale ga na nona veiwekani kei na Dauveibuli.—Vkte. 4:3-16.\n2. Na cava e bibi kina meda vakatulewa vakayalomatua?\n2 Eda dau vakatulewa tale ga. Sega ni kena ibalebale qori ni noda vakatulewa kece e vauci kina na noda bula. Ia e levu na ka eda vakatulewataka se cakava e rawa sara ga ni tara na noda bula. Nida vakatulewa gona vakayalomatua eda rawa kina ni veiyaloni, sega na veileti se bula rarawa.—Vkai. 14:8.\n3. (a) Na cava meda vakabauta meda rawa kina ni vakatulewa vakayalomatua? (b) Na taro cava eda na veivosakitaka?\n3 Na cava ena vukei keda meda vakatulewa vakayalomatua? E vinakati meda vakabauta na Kalou, meda kua ni vakatitiqataka nona dau yalorawarawa ni vukei keda meda yalomatua. Meda vakabauta tale ga na Vosa i Jiova, kei na noda nuitaka na nona lewa vaka kina na nona ivakasala veiuqeti. (Wilika Jemesa 1:5-8.) Eda na nuitaka nona veidusimaki ke da toro volekati koya, da taleitaka tale ga nona Vosa. Nida cakava qori, eda na vakamatauni keda meda rai ena nona Vosa ni bera nida vakatulewa. Ia ena vinaka tiko ga vakacava na ivakarau ni noda dau vakatulewa? Vakacava eda na dei tu ga ena ka eda sa vakatulewataka se mani cava e yaco?\nVINAKATI NA VAKATULEWA ENA NODA BULA\n4. Na cava me vakatulewataka o Atama, leqa cava e basika kina?\n4 Ni se qai buli ga na tamata, ena vinakati me vakatulewataka eso na ka bibi. A vinakati me vakatulewataka o Atama me vakarorogo vua na Dauveibuli se o Ivi. E tu vakarau me vakatulewa, ia na cava e qai cakava? Ena veivakamuai i Ivi e ca sara ga nona vakatulewa, mani muduki na bula ena Parataisi, e sega tale ga ni rawata na bula tawamudu. E tekivu sara ga e keri noda bula rarawa na kawatamata. Eda se vakila tu ga qo na revurevu ni nona vakatulewa ca o Atama.\n5. Meda raica vakacava na noda dau vakatulewa?\n5 Era nanuma eso ni na rawarawa sara na bula ke da sega ni vakatulewa. E va tale ga qori nomu rai? Nanuma tiko ni sega ni buli keda o Jiova meda vaka tu na misini, meda sega ni vakasama se vakatulewa rawa. E vakavulici keda na iVolatabu meda dau vakatulewa vakayalomatua. Ni vinakata o Jiova meda vakatulewa, e sega ni kena inaki meda sotava kina na leqa. Vakasamataka mada eso na kena ivakadinadina.\n6, 7. Na cava mera vakatulewataka na Isireli, na cava e dredre kina mera vakatulewa vakayalomatua? (Raica na imatai ni iyaloyalo.)\n6 A vinakati vei ira na Isireli nira tiko ena Vanua Yalataki mera vakatulewataka e dua na ka bibi. Mera sokaloutaki Jiova se so tale na kalou. (Wilika Josua 24:15.) Rawa nida kaya ni rawarawa sara na vakatulewa qori. Ia ena vakatau kina nodra bula. Laurai ena nodra gauna na Dauveilewai nira sega ni vakatulewa vakayalomatua na Isireli ena levu na gauna. Era biuti Jiova ra qai golevi ira na kalou lasu. (Dvei. 2:3, 11-23) Dua tale na gauna e muri a vinakati vei ira na tamata i Jiova mera vakatulewa. E vakamatatataka na parofita o Ilaija na ka mera vakatulewataka: Sokaloutaki Jiova se na kalou lasu o Peali. (1 Tui 18:21) E cudruvi ira o Ilaija nira lomalomarua tiko. O rairai nanuma ni na rawarawa nodra vakatulewa ni yaga qai ka vakayalomatua mera sokaloutaki Jiova. Na tamata yalomatua ena sega ni taleitaki Peali se via qaravi koya. Ia era se “lomalomarua tiko” ga na Isireli. E uqeti ira vakayalomatua o Ilaija mera digia na sokalou cecere, oya na nodra sokaloutaki Jiova.\n7 Na cava e rairai dredre kina mera vakatulewa vakayalomatua na Isireli? Kena imatai, nira sa sega ni vakabauti Jiova, ra qai talaidredre vua. Era sega ni yavutaka nodra bula ena kilaka dodonu se vuku vakalou, ra sega tale ga ni nuitaki Jiova. Ke laurai ena nodra bula na kilaka dodonu ena vukei ira mera vakatulewa vakayalomatua. (Same 25:12) Kuria qori nodra vakatara sara ga eso tale mera vakamuai ira se vakatulewa ena vukudra. O ira tale ga na tiko ena vanua qori era sega ni sokaloutaki Jiova, era vakamua na nodra vakasama na Isireli mera vakamuri ira na ilala levu era dau sokalou lasu. Ia sa vakaroti ira voli mai o Jiova ena dua na gauna balavu ni na rawa ni yaco qori.—Lako 23:2.\nMERA VAKATULEWA VEI KEDA ESO TALE?\n8. Na ka bibi cava eda vulica ena kedra itukutuku na Isireli?\n8 E matata ena ivakaraitaki eda sa dikeva oti qori na ka meda vuli kina. Meda na vakatulewa yadua sara ga, ia ke da via vakatulewa vakayalomatua se me donu na noda digidigi, meda yavutaka ga ena noda kilaka vakaivolatabu. E uqeti keda kina na Kalatia 6:5: “Nida na dui colata ga na noda itavi.” (Vmr.) Me kua ni dua tale e vakatulewa ena vukuda. Ia meda vulica na ka e donu ena matai Jiova, meda cakava sara.\n9. Na cava e vakarerevaki kina mera vakatulewa ena vukuda eso?\n9 Na cava e vakarerevaki kina mera vakatulewa ena vukuda eso tale? E rawa nira veivakamuai noda ilala meda vakatulewa cala. (Vkai. 1:10, 15) Ke mani vakacava sara na nodra veiuqeti eso, e se noda itavi tiko ga meda muria na noda lewaeloma e vakavulici ena iVolatabu. Ke da vakalaiva mera vakatulewa ena vukuda eso, eda sa “muri ira” sara tiko ga. Eda na vakatulewa, ia e rawa ni tini ga ena leqa.\n10. Na cava e vakasalataki ira kina e Kalatia o Paula?\n10 A vakasalataki ira e Kalatia na yapositolo o Paula ena ca ni nodra nuitaki ira eso tale mera vakatulewa ena vukudra. (Wilika Kalatia 4:17.) Eso ena ivavakoso era vakatulewa ena vukudra eso tale mera kua ni muri ira na yapositolo. Na vuna? Era kocokoco ra qai vinakata na itutu. Era siova na ka e sega ni dodonu mera cakava, ra sega tale ga ni doka na nodra itavi na tacidra vaKarisito mera vakatulewa ga vakataki ira.\n11. Eda na vukei ira vakacava eso tale nira vakatulewa?\n11 E ivakaraitaki vinaka o Paula ni doka na nodra dodonu ni vakatulewa eso tale. (Wilika 2 Korinica 1:24.) Mera cakava tale ga qori na qase ni ivavakoso nikua nira veivakasalataki ena ka mera dui vakatulewa ga kina na tacida. Era marau ni vukei ira na qelenisipi ena itukutuku e yavutaki ena iVolatabu. Ia era qarauna mera dui vakatulewa yadudua ga na tacidra. E dodonu mera cakava ga qori, nira na tamusuka ga na ka era tea. Ia qo na ka bibi eda vulica: Eda rawa ni vukei ira eso tale nida dusimaki ira ena ivakasala se ivakavuvuli vakaivolatabu. Me qai nodra ga na vakatulewa. Ena yaga ke ra vakatulewa vakayalomatua. Meda kua sara ga ni nanuma ni tu vei keda na dodonu meda vakatulewa ena vukudra na tacida.\nEra dauveivuke na qase dau yalololoma meda rawa ni vakatulewa ga vakataki keda (Raica na parakaravu 11)\nNIDA MURI LOMADA GA ENA NODA VAKATULEWA\n12, 13. Na cava e rerevaki kina meda muri lomada ga nida cudru tu se yalolailai?\n12 E levu era dau tukuna va qo: Muria ga na lomamu. Ia e vakarerevaki toka qori, e sega tale ga ni vakaivolatabu. E vakaroti keda na Vosa ni Kalou meda kua ni muria na lomada ivalavala ca se ka ga eda vakasamataka nida vakatulewa. (Vkai. 28:26) E volaitukutukutaki tale ga kina na ca ni muri lomada. Na vuna? Ni “dau veivakaisini duadua ga na loma ni tamata qai rerevaki.” (Jere. 3:17; 13:10; 17:9; 1 Tui 11:9) Ni tukuni gona meda muria ga na lomada, cava e kena ibalebale?\n13 E bibi na ivakarau ni lomada na lotu vaKarisito, nida vakaroti meda lomani Jiova ena lomada taucoko, meda lomani ira tale ga na kainoda me vaka noda lomani keda. (Maciu 22:37-39) E laurai ena itukutuku vakaivolatabu ena parakaravu sa oti na ca ni noda vakalaiva na ivakarau ni lomada me lewa na noda vakasama kei na ka eda cakava. Kena ivakaraitaki, cava e rawa ni yaco nida vakatulewa ena gauna eda cudru kina? Macala ga ni dau tini ca. (Vkai. 14:17; 29:22) Vakacava ke da yalolailai tu, eda rawa ni vakatulewa vinaka? (Tiko 32:6-12; Vkai. 24:10) Nanuma tiko ni veiuqeti na Vosa ni Kalou ni ka vakayalomatua meda “bobula ina lawa ni Kalou.” (Roma 7:25) E matata ni rawa ni vakacalai keda na ivakarau ni lomada ke da vakatara me lewa na veika bibi eda vakatulewa kina.\nGAUNA ME VEISAU KINA NOMU RAI\n14. Eda kila vakacava ni veiganiti meda dau veisautaka noda vakatulewa ena so na gauna?\n14 E vinakati meda vakatulewa vakavuku. Ia sega ni kena ibalebale qo meda sa dei tu ga ena ka eda vakatulewa kina. So na gauna ena vinaka meda vakasamataka tale, de dua ena veiganiti me veisau. Dikeva mada na nodra ivakaraitaki na lewe i Ninive ena gauna i Jona. “Ni raica na Kalou dina na ka era cakava, nira vakanadakuya na nodra ivakarau ca, e vakasamataka tale o koya na ca e tukuna me cakava vei ira, qai sega ni cakava.” (Jona 3:10) Ni raica o Jiova nodra veivutuni, e veisautaka na nona vakatulewa. Na nona cakava qori, e vakavotuya kina nona yalorawarawa, yalomalumalumu, kei na nona dau yalololoma. E sega tale ga ni vakatulewa o Jiova ni cudru tu, qo na ka era dau vakaraitaka e levu.\n15. Na cava ena rairai vakavuna meda veisautaka noda vakatulewa?\n15 E dau vinaka meda vakasamataka tale ena so na gauna na ka eda vakatulewataka se digia. De dua e veisau na ituvaki. E veisautaka nona vakatulewa o Jiova ni veisau na ituvaki. (1 Tui 21:20, 21, 27-29; 2 Tui 20:1-5) Se so na itukutuku vou e vakatakilai mai ena rairai vakavuna meda veisautaka noda vakatulewa. A vakacalai o Tui Tevita ena itukutuku lasutaki me baleta na makubui Saula o Mefiposeci. Ia ni sa qai kila na kena dina, e veisautaka nona vakatulewa. (2 Sam. 16:3, 4; 19:24-29) E ka vakayalomatua tale ga meda cakava qori ena so na gauna.\n16. (a) Na cava eso na ivukevuke yaga meda vakatulewa kina vakayalomatua? (b) Na cava meda dikeva kina na vakatulewa eda sa cakava oti?\n16 E veivakasalataki na Vosa ni Kalou meda kua ni dau vakatulewataka vakusakusa na veika bibi. (Vkai. 21:5) Nida vakasamataka vinaka na vakatulewa bibi meda cakava, ena rawa ni marautaki kina noda bula. (1 Ces. 5:21) Mera dau saga na ulunivuvale mera vakekeli ena iVolatabu kei na ivola vakaivolatabu, me kauaitaka tale ga na nodratou rai na nona lewe ni vuvale ni bera ni vakatulewa. A cakava qori o Eparama ni uqeti koya na Kalou me rogoci watina. (Vkte. 21:9-12) Mera dau vakekeli tale ga na qase ni ivavakoso. Ke ra yalorawarawa qai yalomalumalumu, era na sega ni madua ni muria na itukutuku vou se itukutuku veiganiti ena vinakati kina mera veisautaka nodra vakatulewa. Dodonu mera tu vakarau ni veisautaka nodra rai ke veiganiti, ena vinaka tale ga meda vakatotomuri ira. Ena rawati kina na veiyaloni kei na tuvatuvanaki vinaka ena ivavakoso.—Caka. 6:1-4.\nVAKAYACORA SARA NOMU VAKATULEWA\n17. Ena vinaka vakacava na noda vakatulewa?\n17 Eso na vakatulewa e bibi sara vei ira na kena vo. E vinakati kina na vakasama vakatitobu kei na masu. Me vaka na nodra vakatulewataka eso na lotu vaKarisito mera vakawati se sega, o cei tale ga mera vakawatitaka. Dua tale na vakatulewa bibi e vu ni veivakalougatataki, oya me veiqaravi vakaitalatala vakatabakidua e dua kei na sala me cakava kina qori. Ena vinakati me nuitaki Jiova vakatabakidua ni na veidusimaki vakavuku. (Vkai. 1:5) E bibi gona me dikevi na ivakasala vakaivolatabu me idusidusi vinaka duadua, me qara tale ga na veidusimaki i Jiova ena masu. Meda nanuma tale ga ni o Jiova ena solia vei keda na itovo e vinakati meda vakatulewa kina me salavata kei na nona inaki. Nida vakatulewa bibi e vinaka meda taroga: ‘E laurai ena noqu vakatulewa niu lomani Jiova? Ena vakilai kina ena noqu vuvale na marau kei na vakacegu? Ena laurai kina niu dau vosota, au yalovinaka tale ga?’\n18. Na cava e vinakata kina o Jiova meda vakatulewa ga vakataki keda?\n18 E sega ni vakasaurarataki keda o Jiova meda lomana da qai qaravi koya. Qori me noda vakatulewa ga. E salavata qori kei na galala ni vakatulewa e solia vei keda o koya, e doka tale ga noda itavi kei na noda dodonu meda ‘digia’ meda qaravi koya se sega. (Josua 24:15; Dauv. 5:4) Ia e vinakata meda vakayacora sara na ka eda vakatulewataka e yavutaki ena nona veidusimaki. Na noda vakabauta na sala i Jiova kei na nona ivakavuvuli e vakarautaka ena nona loloma, eda rawa ni vakatulewa vakavuku, eda na dei tale ga ena sala meda muria.—Jeme. 1:5-8; 4:8.\niMeli iMeli Vakaraitaka Nomu Vakabauta—Vakatulewa Vakayalomatua!


Cava ena Solia na Tamata me iSau ni Yalona? - Robert C. Gay\nCava ena Solia na Tamata me iSau ni Yalona?\nMai vei Elder Robert C. Gay\nMe da biuta kece sara na noda ivalavala ca, lelevu ka lalai, me baleta na veivakalougatataki ni Tamada ena bula tawamudu.\nE a taroga na iVakabula vei ira na Nona tisaipeli na taro: “Cava ena solia na tamata me isau ni yalona?”1\nQo e dua na taro e dau tukuna wasoma o tamaqu meu vakasamataka ena veiyabaki sa oti. Niu tubucake tiko, erau dau lesia vei au na noqu itubutubu meu sasamaki e loma ni vale ka rau qai dau saumi au ena cakacaka au cakava. Au qai dau vakayagataka na ilavo o ya, sivia toka e 50 na sede meu laki sara iyaloyalo kina. Ena gauna o ya e rauta ni 25 na sede na icurucuru ni dua na gonelailai. Qo sa na qai vo kina e 25 na sede me saumi kina na loli, ka dau tau ya 5 na sede dua. Dua na iyaloyalo ka kena i vaqa e lima na loli! O ya sa bau totoka dina sara ga.\nTotoka tu na soko me yacova niu sa yabaki 12. Ena noqu sa laini tu meu voli tikite au qai kila ni sa tauya 35 na sede na icurucuru ni yabaki 12, ka kena ibalebale sa na lailai mai na rua na loli. Ena noqu se bera ni tu vakarau me sotava na leqa oqo, au sa qai vakanananu lo ga e lomaqu, “Tautauvata sara ga na kemu irairai mai na macawa sa oti.” Au toso yani ka sauma na 25 na sede na isau ni tikite. E sega mada ga ni sauriva o kesia, kau qai sauma e lima na loli ka sega ni tolu.\nNiu marautaka tiko na ka au cakava, au sa gole yani ki vale ka laki talanoataka vei tamaqu na ka au sa cakava. Sega ni tukuna o koya e dua na ka ena noqu talanoataka tiko na ka e yaco. Niu sa vakacavara noqu italanoa, e rai cake mai o koya ka kaya, “Luvequ, ko sa na volitaka tu vaqori na yalomu ena dua na sede lailai vaqori?” E curu basikata sara ga na utoqu yabaki 12. Au na sega vakadua ni guilecava na lesoni o ya.\nVica na yabaki e muri au a qai taroga e dua na lewe ni Matabete iMelikiseteki. Turaga vinaka ka dau lomani iratou na nona matavuvale. Sa vuqa na yabaki na dede ni nona sa sega tu ni lako i lotu. Dua tiko na luvena tagane ka lewena tu e dua na matatimi ni qito ka ra dau vakatovotovo ka qito ena Sigatabu. Eratou sa winitaka e levu sara na icovi ni qaqa. Ni keirau sa mai sota, au vakananuma ga vua ni o koya e tu vua na matabete, ka sa yalataki tu vua ni kevaka me na dina ki na nona itavi kei na veiyalayalati, sa na soli vua na “veika kece e nona na Tamada.”2 Au sa qai tarogi koya, “Ena sau levu beka na isau ni dua na icovi ni qaqa mai na veika e taukena na Tamada?” Kaya mai o koya, “Au kila na ibalebale ni nomu taro” ka sa mai lokuca sara me sa na lai raici nona bisopi.\nNikua ena rawarawa na noda rawai ena veika ni vuravura—e dina ga ni vinaka na ka eda via cakava. Sa na gadreva ga o vuravura meda “[rai] sara ki liu.”3 E dua e tarogi au, “Cava ena yaco ke gunuvi e dua ga na bilo?” E rawa ni ko raica ni oqo na taro mai vua na vuni ca? E a taroga o Keni, “Ko cei na Turaga meu mai vakarorogo vua?” 4 sa qai mai vakayalia na yalona. Ni sa mai vakadonui koya ga vakataki koya ena ivalavala ca, sa veirawai kina o Setani. Me baleta walega e dua na tavaya sucu,5 dua na yaca e sipelitaki cala,6 dua na kuro rourou,7 sa veisolitaki na itutu ni ulumatua kei na ivotavota vakavuvale sa veisolitaki.\nNi da vakasamataka tiko na kena veisautaki na sede lailai se icovi ni qaqa ena noda bula, meda na tovolea meda vakadonui keda vakaikeda me vakataki Keni, se meda na sasaga meda na muria ga na loma ni Kalou. Na taro e tu me tarogi, e sega li ni da sa cakava tiko na ka e gadrevi me vakadodonutaki, baleta ni o ya na ka eda dau cakava. Ia, na taro qo, eda na “kino” se eda na “vakaotia” na veikacivi e soli vei keda meda cakava na loma i Tamada? 8\nE lomani keda na Turaga ena noda dau cakadodonu, ia ena gadreva ga meda veivutuni ka yalodina tiko. Eda wilika ena iVola Tabu na cauravou vutuniyau dau talairawarawa ka a taroga na iVakabula, se cava me cakava me rawata kina na bula tawamudu. Sa qai vuki tani ena yalorarawa ni sa kaya vua na iVakabula, “Dua na ka sa vo vei iko mo cakava: … Volitaka na veika kece e tu vei iko.”9\nIa, e dua talega na tamata vutuniyau ena veika vakavuravura, na nodra tui na Lemanaiti, na tamai Lamonai, ka a taroga talega na taro vata o ya baleta na bula tawamudu, ena nona kaya: “A cava meu kitaka meu sucu vou kina meu luve ni Kalou, me bokoci kina na noqu ivalavala ca ka meu ciqoma na Yalo Tabu[?] … Au sa rawa ni solia na noqu matanitu meu rawata ga na bula tawamudu.”10\nKo ni nanuma tiko na ka a kaya lesu na Turaga vei Eroni me kaya? “Mo vakamalumalumutaki iko vua na Kalou, ka veivutunitaka na nomu ivalavala ca, ia mo cuva vua na Kalou ka masuta na yacana ena vakabauta ko na qai rawata vakaidina na ka ko sa gadreva.”11\nNi sa kila na tui na ka e vinakati ena vuku ni vakacacabo, sa qai yalomalumalumu ka vakacabo masu, “Isa kemuni na Kalou, … Au na veivutunitaka na noqu ivalavala ca kece ga meu kilai kemuni.”12\nOqo na veiveisau e vinakata na iVakabula vei keda: meda biuta kece sara na noda ivalavala ca, lelevu ka lalai, me baleta na veivakalougatataki ni Tamada ena bula tawamudu. Me sa kau laivi na vakadonui koya vaka ikoya, vakaiulubale, lomalomarua, lomatarotaro, lokuyara, vakarairai, dokadoka, vakasama ni vakalelewa, kei na ca ni veika ena noda vakatulewa ga vaka ikeda. Meda sa na tawasei keda tani mai na veika vakavuravura ka bulataka na irairai ni Kalou ena noda bula.13\nTuraga kei na marama, ni nanuma tiko ni ivakaro oqo e sega walega ni baleta na veika ca e dau caka. Ni sa yavala tiko ga na vuni ca sa dodonu talega meda yadra ka kakua ni “vakawelewele.”14 Na veiucui kei na Kalou sa kena ibalebale na noda dau veiqaravi. Sa tu na ivalavala ca e dau vakayacori, kei na kena e sega ni dau vakayacori, ka sa dodonu meda ulabaleti rau ruarua.\nEna noqu veiqaravi tiko vaka peresitedi ni kaulotu mai Aferika, au a vulica kina na dina oqo. Au a gole tiko ki bose kau raica e dua na gonetagane lailai ni tagi vakadomoilevu tiko e bati ni sala. Rogo mai vei au e dua na domo ka kaya, Tu vakadua ka vukea na gone oqori.” Niu rogoca ga na domo sa lako mai na lomatarotaro: “Sega ni rawa mo tu vakadua. Ko na berata nomu bose. O iko na veiliutaki ena bose ka sega ni rawa mo curu bera tu yani.”\nNiu yaco yani ena vale ni bose, au rogoca tale na domo vata ga o ya ni kaya, “Lako ka laki vukea na gone tagane o ya.” Au sa qai solia na ki ni noqu motoka vua e dua na lewe ni Lotu yacana o Afasi, ka tukuna vua me laki kauta mai vei au na gone tagane o ya. Oti ga e 20 na miniti sa yaco tale mai, sa wawa tiko e tuba na gone tagane o ya.\nRauta ni yabaki 10. Keitou kunea ni sa mate o tamana ka vesu tu e valeniveivesu o tinana. E bula mai na vanua vakaloloma mai Accra kei na dua na dauveisusu, ka vakani koya ka solia na vanua me moce kina. Me rawa ni tiko e kea me na dau laki volitaki ika vesa e gaunisala ena veisiga. Ia, ena siga o ya e qai tatara yani kina nona taga sa kalamu tu na nona taga. Sa yali taucoko sara ga na nona ilavo. Keirau sa kila sara tu ga kei Afasi ni kevaka me lesu yani ki vale qai sega na ilavo, sa na kana kuita, ka tukuni ni lasulasu, qai cemuri ki tuba me laki bula tu e gaunisala. O ya sara ga na gauna au qai raici koya kina keirau vakacegui koya, vakaisosomitaka na veika sa yali, ka kauti koya lesu vei nona dauveisusu.\nNiu sa lesu i vale ena yakavi o ya au sa vulica kina e rua na ka dina. Ai matai, na Kalou ena dau nanumi keda kece sara ka na sega vakadua ni laivi keda; kena ikarua, au kila ni dodonu me dau rogoci na domo ni Yalotabu e lomada ka lako “vakatotolo”15 ki na vanua cava ga e kauti keda kina, ka kauta laivi na taqaya se leqa tubukoso.\nEna dua na yakavi eratou a taroga na tisaipeli na iVakabula se o cei e bibi ena matanitu vakalomalagi. Tukuni vei iratou me ratou saumaki, yalomalua, ka talairawarawa me vakataki ira na gone lalai. Sa qai kaya, “Sa lako mai na Luve ni tamata me vakabulai koya sa yali.”16 E vakamacalataka na inaki ni bula o Koya, ena dua ga na iyatuvosa. Meda lako yani ka veivakabulai—vei ira sa yali, ira sa muri, kei ira na lalai. Sega soti ni manata na drovaka na ivalavala ca; e dodonu meda “sautaninini ena mosi ni veivakararawataki”17 ka “vakaitavi vagumatua,”18 meda vukei ira na tani me ra saumaki mai. Ena yalololoma kei na dauloloma meda mokoti ira kina na cidroi,19 meda na sauma na nodra tagi na gone luveniyali ena tagiyaso kei na nodra kerekere o ira era sa tu ena butobuto kei na yaluma,20 kei na nodra kaci veivuke na veimatavuvale era leqa tu. “E sega ni gadreva sara o Setani me ra vakataki Keni se o Jutasa kece na tamata …,” e kaya o Elder Neal A. Maxwell. “E gadreva walega o koya me rawai ira na tamata nuitaki … mera raica ni o ira era tu ga ena kena veimama.”21\nEna dua na koniferedi ni iteki se qai oti walega qo, a basika mai e dua na gonetagane yabaki tinivakacaca ka tarogi au, “E lomani au na Kalou?” Na noda bula ni veiqaravi me vakadeitaka ni Kalou e sega ni biuta tani e dua.\nNa taro,“Cava ena Solia na Tamata me iSau ni Yalona?” Ena vinakata o Setani meda volitaka na noda bula baleta na loli kei na icovi ni qaqa ena qito e vuravura. Ia, sa kacivi keda tiko na iVakabula, ka sega na kena isau meda veisautaka na noda ivalavala ca, ka taura na Nona ivakavuvuli me noda, ka kauta ki na vuni yaloda kei ira eda na rawa ni vakabula. Ena ka oqo ena noda kina na veika kecega e tu vua na Kalou, ka dau tukuni tu ni uasivita na veimataqali iyau kecega e tu oqo e vuravura.22 O rawa li mo raitayaloyalotaka?\nEna dua noqu ilakolako walega oqo ki Nicaragua, au raica kina e dua na iukuku ceuti ena dua na matavuvale au a sikova. E vakaoqo na ka e ceuti tu kina,” Sa iyau talei duadua vei au na noqu ivakadinadina. Sa vaka o ya vei au. Na noqu ivakadinadina sa noqu iyau talei sara, ka sa tu e lomaqu, kau laiva vei kemuni na noqu ivakadinadina ni lotu oqo na Lotu dina ni Kalou ka sa tu me kena iliuliu na noda iVakabaula ka dusimaki ira tu na Nona parofita digitaki. Ena yaca i Jisu Karisito, emeni.\n1. Maciu 16:26. 2. Vunau kei na Veiyalayalati 84:38. 3. Jekope 4:14. 4. Mosese 5:16. 5. E a vakavuna e dua na tavere e dua na tavaya sucu vakirimu vei rau na watina o Thomas B. Marsh kei Mrs. Harris, ka rau a sa duavata me rau caka jisi. Ni sa raica o Mrs. Harris ni sega ni okata o Mrs. Marsh na kirimu ena tavaya sucu, ia e maroroya ga me baleti koya, sa qai rarawataka ka vakavuna na nodrau veivala. Kauta o Thomas Marsh na ka oqo vei bisopi ka qai taura o bisopi na yasana nei Mrs. Harris. E a lako mai vei bisopi ki na matabose e cake ka laki yaco sara ki na Mataveiliutaki Taumada ka ra duavata kece ni a cala ga o Mrs. Marsh. Qo e vakavuna sara ga e dua na duidui levu vei Thomas Marsh kei iratou na Veitacini. Tarava sara ga mai o ya, ni a laki vakadinadinataka o Thomas Marsh ena dua na mataveilewai e Missouri ni ra sa meca ni Yasana o Missouri na lewe ni lotu Momani. (Raica na George A. Smith,“Discourse” Deseret News, Epe. 16, 1856, 44.) 6. Na gauna e kacivi kina mai vei Parofita Josefa Simici o Simonds Ryder me laki veiqaravi vaka daukaulotu, qai raica o Ryder ni sipelitaki cala tu na yacana me “Rider”ena ivakatakila tabaki o ya. Qo e vakavuna sara ga na nona sa vukitani ka laki yaco o koya me dua na ilawalawa ka ra a vakabira na vutika ni manumanu ena yagona na parofita. O Ryder a sega ni kila ni o Josefa Simici e dau wiligusutaka ga vua na nona vunivola na ivakatakila ka sega ni kila na cala ni kena sipelitaki na yacana. (Raica na Milton V. Backman Jr., The Heavens Resound: A History of the Latter-day Saints in Ohio, 1830–1838 , 93–94; Donald Q. Cannon kei Lyndon W. Cook, eds., Far West Record: Minutes of The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, 1830–1844 , 286.) 7. Ena iVakatekivu wase 25 eda wilika kina ni a volitaka na nona itutu vaka ulumatua o Iso vei Jekope ena dua na kuro rourou “madrai kei na rourou” (tikina 34). 8. Raica na Vunau kei na Veiyalayalati 19:18–19. 9. Raica na Marika 10:21–22. 10. Alama 22:15. 11. Alama 22:16. 12. Alama 22:18. 13. Raica na Alama 5:14–19. 14. Alama 60:7. 15. Marika 1:18. 16 Maciu 18:11. 17. Jekope 1:8. 18. Vunau kei na Veiyalayalati 58:27. 19. Raica na Luke 15:11–32. 20. Raica na Josefa Simici—iVolatukutuku 1:15–16. 21. Neal A. Maxwell, Deposition of a Disciple (1976), 88. 22. Raica na Vunau kei na Veiyalayalati 19:38. Kena sa otiKena e tarava\nVosa vakavitiAmerican Sign Language (ASL)Bahasa IndonesiaCebuanoČeskyDanskDeutschEestiEnglishEspañolFaka-tongaFrançaisGagana SamoaÍslenskaItalianoKreyòl AyisyenLatviešuLietuviųLingálaMagyarMalagasyNederlandsNorskPalauanPolskiPortuguêsReo TahitiRomânăShqipSlovenčinaSuomiSvenskaTagalogTiếng ViệtVosa vakavitiVosa vakavitiБългарскиМонголРусскийУкраїнськаՀայերենພາສາລາວភាសាខ្មែរ한국어中文日本語