Kacivi Maciu na Daukumuni iVakacavacava o Jisu | Bula i Jisu\nKacivi o Maciu\nMACIU 9:9-13 MARIKA 2:13-17 LUKE 5:27-32\nKACIVI MACIU NA DAUKUMUNI IVAKACAVACAVA O JISU\nVUKEI IRA NA IVALAVALA CA O KARISITO\nNi vakabula oti o Jisu na paralasi, e tiko tale vakalailai e Kapenaumi ena baravi kei Kalili. Era baci tabili yani vua na ilala levu qai vakavulici ira. Erau sota kei Maciu e kilai tale ga me o Livai, e dabe toka ena valenivolavola ni saumi ivakacavacava. E sureti koya sara o Jisu: “Muri au mai.”—Maciu 9:9.\nMe vakataki Pita, Adriu, Jemesa kei Joni, sa rairai kila vinaka tu o Maciu na ivakavuvuli i Jisu kei na veika e cakava ena yasayasa ya. E ciqoma tale ga o Maciu na veisureti, me vakataki ratou ga na le va sa cavuti oti mai. E vakamacalataka qori o Maciu ena nona Kosipeli, e kaya: “E tucake o Maciu a muri” Jisu sara. (Maciu 9:9) A biuta o Maciu nona daukumuni ivakacavacava me tisaipeli i Jisu.\nE rairai vakarautaka e dua na magiti levu o Maciu ena nona vale me vakavinavinakataka kina nona sureti koya o Jisu. E sureti Jisu kei ratou na nona tisaipeli. O cei tale e sureti? Eso na itokani makawa i Maciu kei na so tale na daukumuni ivakacavacava. O ira qori era daukumuna na ivakacavacava ena vukudra na iliuliu mai Roma, e wili e keri na ivakacavacava ni waqa e curu ina toba, na sala ni veitosoyaki e vanua, kei na ivakacavacava ni iyaya e vakau mai. Cava nodra rai na Jiu me baleti ira na daukumuni ivakacavacava? Era sevaki nira dau lawaki ena nodra lavaka vakasivia na ivakacavacava. Era tiko tale ga ena kana magiti na “ivalavala ca,” era kilai nira dau caka ca.—Luke 7:37-39.\nNira raici Jisu ena kana magiti na Farisi viavia yalododonu, era tarogi ratou na nona tisaipeli: “Na cava e kanavata tiko kina kei ira na daukumuni ivakacavacava kei ira na ivalavala ca na nomudou qasenivuli?” (Maciu 9:11) E rogoci ira o Jisu, e kaya sara: “E sega ni yaga na vuniwai vei ira na bula vinaka, e yaga ga vei ira na tauvimate. Ni lai saga gona moni kila na ibalebale ni vosa qo, ‘E bibi vei au na loloma, sega ni isoro.’ Au sega ni lako mai meu kacivi ira na yalododonu, meu kacivi ira ga na ivalavala ca.” (Maciu 9:12, 13; Osea 6:6) Sega ni vu mai lomadra na Farisi nodra vakatokai Jisu me “qasenivuli,” ia era rawa ni vulica vua na caka dodonu.\nE rairai sureti ira na daukumuni ivakacavacava kei na ivalavala ca o Maciu ina nona vale me vakavulici ira o Jisu ra qai vakabulai vakayalo, “ni levu era sa muri koya voli.” (Marika 2:15) E via vukei ira o Jisu mera veiwekani vinaka kei na Kalou. E sega ni beci ira qori o Jisu me vakataki ira na Farisi viavia yalododonu. Ni dau yalololoma qai yalovinaka, e vakabulai ira kina na tauvimate vakayalo.\nNona lomani ira na daukumuni ivakacavacava kei na ivalavala ca o Jisu e sega ni kena ibalebale ni raica vakamamada nodra cala. Ia e vakaraitaka kina na yalololoma vata ga e vakaraitaka vei ira na tauvimate vakayago. Kena ivakaraitaki, a uqeti koya na yalololoma me tarai koya na vukavuka qai kaya vua: “Au vinakata! Mo savasava mai.” (Maciu 8:3) Me uqeti keda mada ga na yalololoma va qori meda vukei ira era vinakata tu na veivuke, vakabibi nodra vukei vakayalo.\nErau sota e vei o Maciu kei Jisu?\nNa cava era sevaki ira kina na daukumuni ivakacavacava eso na Jiu?\nNa cava e veimaliwai kina o Jisu kei ira na ivalavala ca?\niMeli iMeli Kacivi o Maciu\njy wase 27 t. 68-69


Era Yalorawarawa Mera Gole—ina Veiyanuyanu ena Pasifika | Vulici\nWILIKA ENA VOSA Albanian Amharic Angolan Sign Language Arabic Armenian Armenian (West) Australian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Batak (Toba) Bengali Bicol Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chuvash Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Finnish French Georgian German Greek Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hebrew Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hungarian Icelandic Iloko Indonesian Italian Japanese Kamba Kannada Kikuyu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Korean Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Latvian Lithuanian Luganda Luo Macedonian Macua Malagasy Malay Malayalam Marathi Marshallese Maya Mongolian Nepali Norwegian Oromo Ossetian Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persian Polish Ponapean Portuguese (Brazil) Punjabi Quechua (Bolivia) Romanian Russian Samoan Sango Sena Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Shona Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Sranantongo Swahili Swedish Tagalog Tajiki Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tok Pisin Tshwa Turkish Turkmen Tuvaluan Tzotzil Ukrainian Urdu Uzbek Vietnamese Waray-Waray Wolaita Zapotec (Isthmus) vakaViti\nO Burnett, Simone, Eston, kei Caleb\nO RENEÉ, e dua na tacida yalewa yabaki 30 vakacaca mai Ositerelia, e susu ena dina. E kaya: “Keitou toki vakalevu ena vanua e vinakati kina na veivuke. Levu na ka rau dau cakava noqu itubutubu me marautaki kina na cakacaka vakaitalatala! Na gauna au sa vakaluveni kina, au vinakata tale ga me rau marautaka na ivakarau ni bula qori na luvequ.”\nNa wati Reneé o Shane, e yabaki 30 vakacaca tale ga, e tautauvata nodrau isausau. E vakamacalataka: “Ni sucu na ikarua ni luvei keirau, keirau wilika ena Vale ni Vakatawa ni ratou gole e dua na vuvale ena ceva ni Pasifika me ratou vunau ena yanuyanu o Toga, eratou vodo ena iota. * E uqeti keitou na ulutaga qori me keitou taroga na valenivolavola ni tabana e Ositerelia kei Niusiladi na vanua cava e vinakati kina na veivuke. * E sureti keitou na valenivolavola ni tabana me keitou toki i Toga—na vanua sara ga keitou wilika tiko!”\nO Jacob, Reneé, Skye, kei Shane\nRauta ni dua na yabaki nodratou tiko mai Toga o Shane, Reneé, kei na luvedrau o Jacob kei Skye, e yaco veitaravi na tikoyavavala, ratou mani lesu tale i Ositerelia. Ia e dei tiko ga nodratou isausau me ratou vakarabailevutaka nodratou cakacaka vakaitalatala. Ena 2011 eratou toki ena yanuyanu lailai ena Pasifika o Norfolk Island, rauta ni 1,500 na kilomita ena tokalau kei Ositerelia. Vakacava e yaga nodratou toki? E kaya o Jacob sa yabaki 14: “E tokoni keitou o Jiova, e raica tale ga me keitou taleitaka na cakacaka vakavunau!”\nLevu na vuvale era yalorawarawa mera veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke me vakataki Shane, Reneé, kei rau na gone. Na cava e uqeti ira mera toki?\n“Levu era taleitaka na itukutuku vinaka. Keitou vinakata me keitou vakavulici ira wasoma ena iVolatabu.”—Burnett\nO Burnett kei Simone, rau yabaki 30 vakacaca, na luvedrau o Eston kei Caleb, dua e yabaki 12, dua e yabaki 9, eratou toki i Burketown na tauni lailai tuyawa e Kuinisiladi mai Ositerelia. E kaya o Burnett: “Era qai dau vunau ga e kea na tacida ena veiyatolu se va na yabaki. Levu era taleitaka na itukutuku vinaka. Keitou vinakata me keitou vakavulici ira wasoma ena iVolatabu.”\nO Jim, Jack, Mark, kei Karen\nO Mark kei Karen rau yabaki 50 vakacaca, erau veiqaravi ena vica na ivavakoso voleka e Serene mai Ositerelia ni bera ni rau toki kei na luvedrau o Jessica, Jim kei Jack, ena nodra itikotiko na daukelikeli e Nhulunbuy ena Northern Territory. E kaya o Mark: “Au dau taleitaki ira na lewenivanua. Au vinakata gona meu tiko ena vanua e vinakati kina na veivuke ena ivavakoso kei na cakacaka vakaitalatala.” Ia o Karen e lomalomarua me toki. E kaya: “Au qai toki ni uqeti au o Mark kei ira na taciqu. Au marautaka sara ga!”\nO Benjamin, Jade, Bria, kei Carolyn\nEna 2011, eratou biuti Kuinisiladi o Benjamin kei Carolyn kei na luvedrau o Jade kei Bria, me ratou lesu i Timor-Leste, dua na vanua lailai ena yanuyanu o Timor mai Idonisia. E kaya o Ben: “Keirau a veiqaravi tu vakapainia lavotaki kei Carolyn mai Timor-Leste. Keirau taleitaka na cakacaka vakaitalatala, era dau veitokoni na mataveitacini. E mosi na yalo i keirau ni keirau sa biubiu. Keirau nakita me keirau lesu tale. Ni rau sucu na gone, e daro na neirau inakinaki, ia e sega ni veisau.” E tomana o Carolyn: “Keirau vinakata me rau maliwai ira na daukaulotu, lewenivuvale e Peceli, kei ira na painia lavotaki. Me rau vulica tale ga e levu na ka.”\nE tukuna o Jisu vei ratou nona imuri: “O cei vei kemuni e via tara e dua na valececere ena sega ni dabe mada me cakacakataka na kena isau?” (Luke 14:28) E bibi na vakavakarau vinaka ni vakasamataka tiko e dua na vuvale me toki. Na cava e vauci kina?\nBULA VAKAYALO:E kaya o Ben: “Keitou via veiqaravi, keitou sega ni vinakata me keitou ikuri ni icolacola. Ni bera gona ni keitou toki, keitou saga me vinaka neitou bula vakayalo. Keitou vakaitavi vakalevu ena cakacaka vakaitalatala kei na so tale na itavi ena ivavakoso.”\nE kaya o Jacob sa cavuti oti: “Ni bera ni keitou toki i Norfolk Island, keitou dau vakawilika ena Vale ni Vakatawa kei na Yadra! e levu na kedra italanoa na vuvale era veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke. Keitou veitalanoataka na ka dredre era sotava kei na nona tokoni ira o Jiova.” E kaya o Skye na ganena yabaki 11: “Levu na gauna au dau masu vakataki au, au masu tale ga kei rau o Na kei Ta!”\nKA O TALEITAKA: E kaya o Reneé: “Ena rawarawa ke keitou tiko volekati ira ga na vuvale kei na itokani. Ia au sega ni via vakasamataka na ka au na biuta tu mai, au vakasamataka ga na yaga ni neitou toki.”\nITOVO: Era vakekeli e levu na vuvale me vakarautaki ira ena nodra itikotiko vou. E kaya o Mark: “Keitou vakawilika vakalevu na veika me baleti Nhulunbuy. Levu na tacida e kea era vakauta mai na niusiveva ni tauni ya me keitou kila kina na ka me baleti ira na lewenivanua kei na nodra itovo.”\nE kaya o Shane e toki i Norfolk Island: “Au saga meu vakaraitaka tiko ga na itovo vaKarisito. Au kila ni na rawarawa meu bula ena vanua cava ga keu dau yalomalua, dau dina qai gugumatua.”\nVOSOTA NA KA DREDRE\nEra dau yalorawarawa o ira na veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke, me donu tale ga nodra rai ni yaco eso na ka tawanamaki. Qo eso na kena ivakaraitaki:\nE kaya o Reneé: “Au vulica eso tale na ka vou. Ni voravora na wasawasa e Norfolk Island, e sega ni dau kele na waqa ni usa iyaya, dau lailai na kakana qai saulevu. Niu dau vakasaqa, au vulica meu dau maninitaka na ka.” E tukuna na watina o Shane: “Keitou dau lewa vinaka tale ga na ilavo keitou vakayagataka.”\nE tukuna na luvedrau o Jacob: “Eratou uabula kece na lewe ni neitou ivavakoso vou, eratou le vitu, e sega ni dua keirau tabavata! Ia niu cakacaka vata kei ratou ena cakacaka vakavunau, keitou veitokani vinaka sara.”\nQori tale ga na ka e tukuna o Jim e yabaki 21: “Na ivavakoso voleka duadua e Nhulunbuy e 725 vakacaca na kilomita na kena yawa. Keitou sega ni vinakata me keitou calata na soqo ni tabacakacaka kei na soqo ni veiwasewase. Keitou dau yaco totolo yani me keitou marautaka na veimaliwai kei ira na mataveitacini. Qori e gauna guiguilecavi dredre!”\n“AU MARAUTAKA NEITOU TOKI MAI!”\nE kaya na iVolatabu: “Na veivakalougatataki i Jiova e veivakavutuniyautaki.” (Vkai. 10:22) Era vakadinadinataka qori e levu na tacida era veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke.\nE kaya o Mark: “Na veivakalougatataki levu duadua oya ni yaga vei ratou na gone na neitou toki. Rau nuidei na luvequ qase ni o Jiova ena tokoni ira na vakaliuca na nona Matanitu. E sega ni rawa ni voli na nuidei qori.”\nE kaya o Shane: “Au sa qai veivolekati ga kei watiqu kei rau na gone. Au marau ni ratou dau vakamacalataka nona vakalougatataki ratou o Jiova.” E kaya na luvena o Jacob: “Au na sega ni guilecava rawa. Au marautaka neitou toki mai!”\n^ para. 3 Raica na ulutaga “iTokani ni Kalou Mai Toga Matanisiga,” ena Vale ni Vakatawa, Tiseba 15, 2004, t. 8-11.\n^ para. 3 E cokovata na valenivolavola ni tabana mai Ositerelia kei Niusiladi ena 2012.\nVEIVAKAVULICI—Na iLoloma Talei\nKE O vulagi ena vanua o veiqaravi kina, saga mo dokai ira na lewenivanua kei na nodra itovo. Mo yalorawarawa tale ga ni veisau me rawa nira lomani iko qai dokai iko. O ira na qase era veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke e rawa nira solia e dua na iloloma talei ena ivavakoso era veiqaravi kina, oya mera veivakavulici. Nira vukei ira na tacida tagane mera ivakatawa, ena yaga tiko ga ena ivavakoso nodra veiqaravi ke ra toki mada ga ina dua tale na ivavakoso. Ke o dua na qase o veiqaravi tiko ena vanua e vinakati kina na veivuke, qo eso na vakatutu mo muria:\n“Solia na itavi e rawa nira qarava. Vakaraitaka na kena icakacaka, qai nuitaka ni rawa nira qarava.”—Mark.\n“Au vakadewataka ena nodra vosa eso na idusidusi. Qo e yaga vakalevu mera kila vinaka na nodra itavi.”—Benjamin.\n“Ke o kauaitaka na ka era vinaka kina na tacimu kei na ivavakoso, oni na mamarau.”—Burnett.\nKA MO QARAUNA:\n“Kua ni via lewa na ka kece era cakava. Era na sega ni via veiqaravi ke da vakaraica vakamatailalai na ka era cakava da qai vakalewai ira. Kua tale ga ni vakatauvatana na nomu ivavakoso makawa kei na nomu ivavakoso vou. Ena sega ni taleitaki ke o vuki tukuna, ‘Ena ivavakoso au lewena . . . . ’”—Mark.\n“Kua ni tukutukuni iko, me vakaraitaka ni levu na ka o kila vei ira na tacimu. Mo vakayagataka ga na Vosa ni Kalou kei na idusidusi e vakarautaka na isoqosoqo. Ena uqeta na duavata, era na kila tale ga ni vakavulici keda o Jiova.”—Shane.\niMeli iMeli Era Yalorawarawa Mera Gole—ina Veiyanuyanu ena Pasifika


Qara na iYau Dina—Luke 16:9 | Vulici\n“Dou vakayagataka na iyau tawadodonu me so kina nomudou itokani.”—LUKE 16:9.\nSERE: 122, 129\nEda na vakayagataka vakacava na iyau meda vaqaqacotaka kina noda veitokani kei na Kalou?\nNa cava meda cakava meda kua kina ni bobula ina veika vakabisinisi ni vuravura qo?\nNa cava o vinakata kina mo qara na iyau vakayalo?\n1, 2. Na cava era na dravudravua tiko ga kina eso nikua?\nSA BAU dredre dina qai sega ni vinaka na bula vakailavo nikua. Era vaqara cakacaka na itabagone, ia e guce nodra sasaga. Era bolea e levu na veika dredre nira toki ena vanua sa vakatorocaketaki tu. Sa tete na dravudravua, sa bau dewa tale ga yani ena veivanua vutuniyau. Sa duidui sara vakalevu nodra bula na vutuniyau kei ira na dravudravua. E tukuni vakacaca ena dua na vakadidike wale tiko ga qo, ke dua mada ga na pasede na iwiliwili ni tamata vutuniyau e vuravura, toso na gauna sa ra na vutuniyau vakalevu ni vakatauvatani kei ira na vo ni lewe i vuravura. E dredre ni vakadeitaki na fika qori, sa vakadinadinataki ga ni vica vata na bilioni era bula dravudravua sara tu ga, ia so tale e veirauti vinaka nodra iyau mera rawa ni bula tiko kina ena dua na gauna balavu. E kila o Jisu na ituvaki vakaloloma qo ni kaya: “Era na tiko ga kei kemudou na dravudravua.” (Mari. 14:7) Na cava e yaco kina na ituvaki va qori?\n2 E kila vinaka o Jisu ni na sega ni veisau na bula vakailavo ena gauna qo me yacova ni sa veiliutaki na Matanitu ni Kalou. Na veika vakapolitiki, na lotu kei na caka bisinisi kocokoco e vakatakarakarataka vinaka na “dauveivoli” ena Vakatakila 18:3, era tiki ni vuravura i Setani. Era tawasei ira vakadua na tamata ni Kalou mai na veika vakapolitiki kei na lotu lasu, ia e levu e dredre nodra tawasei ira mai na veika vakabisinisi ni vuravura i Setani.\n3. Na taro cava eda na veivosakitaka?\n3 Nida lotu vaKarisito, ena vinaka meda dikeva tale mada na ivakarau ni noda rai me baleta na veika vakabisinisi sa tu nikua nida taroga eso na taro va qo: ‘Au rawa ni vakayagataka vakacava na noqu iyau meu vakaraitaka kina noqu yalodina tiko vua na Kalou? Au na vakalailaitaka vakacava noqu vakaitavi ena veika vakabisinisi ni vuravura qo? Na ivakaraitaki cava e vakavotui kina nodra nuitaka vakatabakidua na Kalou na nona tamata nira sotava na veika dredre?’\nIVAKATAUTAUVATA NI DAUNIYAU E SEGA NI CAKACAKA VAKADODONU\n4, 5. (a) Na cava e yaco vua na dauniyau ena vosa vakatautauvata i Jisu? (b) Na cava e uqeti ira kina nona imuri?\n4 Wilika Luke 16:1-9. E vakavure vakasama na ivakatautauvata i Jisu me baleta na dauniyau e sega ni cakacaka vakadodonu. E beitaki ni dau vakasabusabu, oti qai ‘qaseqasetaka’ nona qara eso “nona itokani” mera vukei koya ni sa sega ni dauniyau. * Ia e sega ni uqeti ira tiko nona tisaipeli o Jisu ena ivakatautauvata qori mera cakacaka vakatawadodonu mera bula rawa tiko kina ena vuravura qo. E vakatauvatana nona ivalavala na dauniyau me vaka na “gone ni vuravura qo,” ia e saga tiko me vakavulica e dua na ka bibi.\n5 E kila o Jisu nira na vakataki koya na dauniyau na nona imuri ena gauna era sotava kina na veika dredre, nira saga na ka mera bula tiko kina ena vuravura ni caka bisinisi tawadodonu nikua. E uqeti ira gona: “Dou vakayagataka na iyau tawadodonu me so kina nomudou itokani, ni gauna ena tawayaga kina na iyau, era na ciqomi kemudou ina itikotiko e tudei.” Na cava eda vulica ena ivakasala i Jisu?\n6. Eda kila vakacava ni a sega ga ni inaki ni Kalou na veika vakabisinisi sa takalevu tu nikua?\n6 E sega ni vakamacalataka o Jisu se cava e kaya kina ni “tawadodonu” na iyau, ia e vakamatatataka na iVolatabu ni a sega ga ni inaki ni Kalou meda caka bisinisi. A vuabale na ka e vakarautaka o Jiova vei rau o Atama kei Ivi e Iteni. (Vkte. 2:15, 16) Ni sobuti ira tale ga na lewe ni ivavakoso lumuti na yalo tabu ena imatai ni senitiuri, “e sega ni dua vei ira e kaya ni ka e taukena e nona duadua ga, ia era wasea vata na ka kece.” (Caka. 4:32) A parofisaitaka tale ga o Aisea na gauna eda na marautaka kina na veika buli era tu ena noda vuravura. (Aisea 25:6-9; 65:21, 22) Ia na gauna mada ga qo e vinakati vei ira na imuri i Jisu mera “qaseqase” se yalomatua nira vakayagataka na “iyau tawadodonu” ni vuravura qo mera rawa ni bula tiko kina, salavata kei na nodra vakamarautaka na Kalou.\nVAKAYAGATAKI VAKAVUKU NA IYAU TAWADODONU\n7. Na cava e veivakasalataki kina na Luke 16:10-13?\n7 Wilika Luke 16:10-13. Na dauniyau ena ivakatautauvata i Jisu e qara eso na nona itokani me yaga ga vua. Ia e uqeti ira nona imuri o Jisu mera vakaitokani e lomalagi ra qai kua ni nanumi ira ga. Na tikina ga e tarava e sema tiko ena kena vakayagataki na “iyau tawadodonu” ina noda yalodina vua na Kalou. E tukuna tiko o Jisu nida rawa ni ‘dau dina’ se lewa matau na sala eda vakayagataka kina noda iyau. Eda na cakava vakacava?\n8, 9. Tukuna nodra ivakaraitaki eso nira yalodina ena kena vakayagataki na iyau tawadodonu.\n8 Dua na sala eda rawa ni cakava kina qori, oya na noda cau ina cakacaka vakavunau e vuravura raraba a parofisaitaka o Jisu. (Maciu 24:14) Dua na goneyalewa lailai e Idia e dau kumuni sede ena nona kato ni ilavo, e sega mada ga ni via volia kina nona iyaya ni vakatatalo. Ni sa sinai, e cautaka sara me vakayagataki ena cakacaka vakavunau. Dua tale na tacida tagane e Idia e vakaloga ni niu, mani cautaka e levu na niu ina valenivolavola ni vakadewa tu yawa ena vosa vakaMalayalam. E kaya ni dau voli niu na valenivolavola, ia ena yaga sara vakalevu nona cautaka na niu ni vakatauvatani kei na nona cau ilavo. E ivakaraitaki vinaka dina ni yalomatua. Era va tale ga qori na mataveitacini e Kirisi nira dau cautaka na waiwai, jisi kei na so tale na kakana ina vuvale e Peceli.\n9 Dua na tacida tagane mai Sri Lanka, sa tiko qo e vanuatani, e solia tu nona itikotiko e Sri Lanka me dau vakayacori kina na soqoni kei na soqo vakatabacakacaka, ra vakaicili tale ga kina na dauveiqaravi vakatabakidua. E sega ni rawa ilavo kina, ia e yaga vakalevu vei ira na dautukutuku ena vanua ya ni lailai na ka era taukena. Era solia tale ga nodra vale na tacida me caka kina na soqoni ena vanua e vakatabui tu kina na cakacaka. Era rawa gona ni soqoni kina e levu na painia kei na so tale era sega ni rawati ira, sega tale ga nira lomaleqataka na kena saumi.\n10. Eda vakalougatataki vakacava nida dau lomasavu?\n10 Na ivakaraitaki eda sa raica mai qori e vakavotui kina nodra dau “dina ena ka lailai” na tamata ni Kalou nira vakayagataka nodra iyau, ia e lailai sara ni vakatauvatani kei na iyau vakayalo. (Luke 16:10) Cava nodra rai na itokani i Jiova nira cakava qori? Era kila ni nodra dau lomasavu era rawata kina na iyau dina se “dodonu.” (Luke 16:11) E vakamacalataka e dua na tacida yalewa na nona vakalougatataki ni dau cau wasoma ina cakacaka ni Matanitu: “E duatani sara ga na ka au vakila ena noqu dau lomasavu ni cau. Na levu ga ni noqu lomasavu na vinaka tale ga ni noqu itovo vei ira na taciqu. Sa qai rawarawa ga noqu vosoti ira, noqu vosovoso, kei na rawarawa ni noqu ciqoma na ka rarawataki e yaco, se ivakasala.” Era vutuniyau vakayalo e levu nira dau lomasavu.—Same 112:5; Vkai. 22:9.\n11. (a) E ivakaraitaki vakacava ni “qaseqase” se yalomatua na noda dau lomasavu? (b) E sagai vakacava me tautauvata na veika vakailavo vei ira na tamata ni Kalou? (Raica na imatai ni iyaloyalo.)\n11 E dua na sala eda vakaraitaka kina na “qaseqase” se yalomatua na noda vakayagataka na ka eda taukena meda tokona kina na cakacaka ni Matanitu. Eda rawa sara ga ni vakayagataka kina na ka e tu vei keda meda vukei ira eso tale. O ira na vutuniyau ena vuravura qo era sega ni rawa ni cakacaka vakaitalatala vakatabakidua se toki i vanuatani, era lomavakacegu nira kila nira sa tokona tiko na nodra cakacaka vakaitalatala eso tale ena nodra dau cau vakailavo. (Vkai. 19:17) Na cau e dau vukea na vakau ni ivola, qai tokoni kina na cakacaka vakavunau ena yalava dravudravua e laurai kina na tubu vakayalo. Ena so na vanua me vakataki ira mai Congo, Madagascar, kei Rwanda, sa vica na yabaki nodra dau vakatulewataka tiko na mataveitacini mera volia na kedra na lewenivuvale se mera yadua na iVolatabu, na kena isau ena so na gauna e tautauvata kei na isau ni cakacaka ena dua na macawa se dua na vula. Ia ena vuku ni nodra cau e levu kei na kena sagai me “tautauvata” na veika vakailavo, e vakailavotaka na isoqosoqo i Jiova na kena vakadewataki qai veisoliyaki na iVolatabu vei ira yadua na lewenivuvale, vaka kina o ira na vuli iVolatabu era viakana tu vakayalo. (Wilika 2 Korinica 8:13-15.) Io, e yaga dina vei ira na lomasavu kei ira na ciqoma na veivuke na nodra veitokani kei Jiova.\nVAKALAILAITAKA NODA VAKAITAVI ENA “VEIKA VAKABISINISI”\n12. E vakaraitaka vakacava o Eparama ni nuitaka na Kalou?\n12 Dua tale na sala eda rawa ni veitokani kina kei Jiova oya na noda vakalailaitaka na noda vakaitavi ena veika vakabisinisi ni vuravura qo kei na noda vakayagataka na keda ituvaki meda qara kina na iyau dina se “dodonu.” Dua na turaga dau vakabauta ena gauna makawa o Eparama, e talairawarawa ni biuta na vanua o Uri me vakaitikotiko ga ena valelaca me rawa ni rau veitokani kei Jiova. (Iper. 11:8-10) E dau rai ga vua na Kalou ni iVurevure ni iyau dina, e sega ni saga me rawata e levu na ka ni na sega kina ni nuitaki Jiova. (Vkte. 14:22, 23) E uqeta o Jisu na mataqali vakabauta va qori ni tukuna vua e dua na cauravou vutuniyau: “Ke o vinakata mo vinaka sara, lai volitaka nomu iyau, solia na kena ilavo vei ira na dravudravua, o na qai vakaiyau mai lomalagi, ia mo mai muri au.” (Maciu 19:21) Na cauravou qo e sega vua na vakabauta e tiko vei Eparama, ia eso tale era vakaraitaka na nodra nuitaka vakatabakidua na Kalou.\n13. (a) Na cava e uqeti Timoci kina o Paula? (b) Eda na muria vakacava nikua na ivakasala i Paula?\n13 E turaga dau vakabauta o Timoci. Ni tukuna oti vua o Paula ni “sotia vinaka i Karisito Jisu” e kaya sara: “E sega ni dua na sotia ena vakaitavitaki koya ena bula ni veika vakabisinisi, me vakadonui koya kina o koya e vakacurumi koya me sotia.” (2 Tim. 2:3, 4) O ira na imuri i Jisu nikua era okati kina e sivia na dua na milioni era veiqaravi tiko vakatabakidua, ra qai muria na ivakasala qori i Paula ke vakatara na kedra ituvaki. Nira vorata tiko na idre ni kacivaki ivoli kei na veitemaki ni vuravura, era dau nanuma tiko na ivakavuvuli qo: “Na daukerekere e bobula vei koya e solia vua na ka.” (Vkai. 22:7) E vinakata tiko ga o Setani nikua meda vakayagataka na noda gauna kece kei na noda kaukaua meda bobula ina veika vakabisinisi ni vuravura qo. So na vakatulewa eda rawa ni vesuki tu kina vakailavo me vica vata na yabaki. Rawa ni vakavuna na lomabibitaki ni ilavo na saumi dinau ni vale, ka ni vuli, motoka kei na vakamau isaulevu. Eda vakaraitaka na qaseqase se yalomatua nida bula rawarawa ga, lailai noda dinau, sega ni sauma e levu na ka, da qai bobula ga vua na Kalou, sega ni veika vakabisini nikua.—1 Tim. 6:10.\n14. Na cava meda vakabibitaka? Tukuna eso na kena ivakaraitaki.\n14 Ena vinakati ena bula rawarawa me donu na ka eda vakabibitaka. Dua na veiwatini rau vakabisinisi qai toso vinaka sara tiko ga. Ia na nodrau via veiqaravi tale vakatabakidua, rau volitaka kina nodrau bisinisi, waqa kei na so tale na ka rau taukena. Rau bolecakacaka sara ena kena tara na valenivolavola liu e Warwick, mai Niu Yoka. Rau marautaka vakalevu nodrau veiqaravi e Peceli kei na luvedrau yalewa kei watina. So tale ga na macawa rau cakacaka vata kei na itubutubu i tagane, rau a veivuke tiko e Warwick. Dua na tacida yalewa a painia tiko e Colorado, e Merika, qai cakacaka ga vagauna ena dua na baqe. Era taleitaka na iliuliu ni cakacaka na nona veiqaravi mani sureti me cakacaka tudei, me vakatolutaki tale ga na kena isau. Ia ni na sega kina ni vakaitavi vakalevu ena cakacaka vakaitalatala, e vakatulewataka me vakasuka na cakacaka isaulevu qori. Qo e vica ga na ivakaraitaki ni nodra vakuai ira na dauveiqaravi ni Kalou. Na noda saga meda vakaliuca na Matanitu ni Kalou e vakaraitaka nida mareqeta na veitokani kei koya kei na noda vakabibitaka na veika vakayalo, sega ni veika e dulaka tu na vuravura ni caka bisinisi nikua.\nSEGA NI YAGA NA IYAU\n15. Na cava e veivakacegui dina?\n15 Me kua ni nanumi cala ni veivakalougatataki ni Kalou na taukeni ni iyau. Ia o Jiova e dau vakalougatataki ira na “vakaitavi vakalevu ena cakacaka yaga.” (Wilika 1 Timoci 6:17-19.) Kena ivakaraitaki, gauna e kila kina o Lucia * ni vinakati tiko vakalevu e Albania na dautukutuku, e toki kina mai Itali ena 1993, ia e sega tu vua na ka qai nuitaki Jiova ga vakatabakidua. E vulica na vosa vakaAlbania qai vakavulica e 60 vakacaca mera yalayala. Ni sega ni levu na tamata ni Kalou era vunau ena vanua vuavuaivinaka va qori, na ka kece eda cakava meda vukei ira kina eso tale mera rawata na bula, ena guiguilecavi dredre me tawamudu.—Maciu 6:20.\n16. (a) Na cava ena yaco ina veika vakabisinisi nikua? (b) Meda raica vakacava na iyau nida sa kila tiko na veika ena yaco kina?\n16 E kaya o Jisu: “Ni gauna e tawayaga kina na [iyau tawadodonu],” sega ni ‘ke mani tawayaga.’ (Luke 16:9) Na leqa vakailavo kei na beqaravu ni baqe e lailai sara ni vakatauvatani kei na veika sa voleka ni yaco e vuravura taucoko. Ena tawayaga ga na vuravura ni politiki, lotu kei na veika vakabisinisi i Setani. Erau parofisaitaka o Isikeli kei Sefanaia ni na sega ni yaga na koula kei na siliva e taleitaki tiko vakalevu ena veisenitiuri ena vuravura ni veika vakabisinisi. (Isik. 7:19; Sefa. 1:18) Vakacava ke da railesuva na noda bula ena vuravura qo, da qai dikeva nida a vakawalena na rawati ni iyau dina, ia eda vakaliuca ga na taukeni ni “iyau tawadodonu” ni vuravura qo? Eda na vaka sara ga na turaga e cakacaka ena nona bula taucoko me vakailavo kina, oti qai kila ni ilavo lasulasu ga e kumuna tu. (Vkai. 18:11) Io ena sega dina ga ni yaga na iyau qori, ia eda rawa ni vakayagataka meda ‘vakaitokani kina’ e lomalagi. E veivakavutuniyautaki vakayalo na ka kece eda cakava me tokoni kina na Matanitu i Jiova.\n17, 18. Na cava sa waraki ira tu na itokani ni Kalou?\n17 Ni yaco mai na Matanitu ni Kalou, sa na sega na rede kei na saumi dinau, ena vuabale na kakana qai sega ni saumi, vaka kina na veiqaravi vakavuniwai. Era na marautaka na vuvale i Jiova na veika vivinaka e vuravura. Sa na iukuuku ga na koula, siliva kei na vatu talei, sega ni ka me rawati kina na ilavo se maroroi. Sa na tu vakarawarawa na kau saulevu, vatu kei na kaukamea me tara kina na vale totoka. Era na taleitaka na noda itokani mera vukei keda wale ga. Eda na qai marau ni wasea vata na veika e vuabale tu kina o vuravura.\n18 Qori e tiki wale ga ni ivotavota e sega ni vakatauvatani rawa ena nodra o ira na saga mera veitokani e lomalagi. Ena sega ni vakaiyalayala na nodra marau na dauveiqaravi i Jiova e vuravura nira rogoca na vosa i Jisu: “Ni lako mai, sa vakalougatataki kemuni o Tamaqu moni taukena na matanitu e sa vakarautaki me nomuni mai na ivakatekivu kei vuravura.”—Maciu 25:34.\n^ para. 4 E sega ni tukuna o Jisu ni dina nona beitaki se sega. Na vosa “beitaki” e vakamacalataki ena Luke 16:1 e vakadewataki mai ena dua na vosa vaKirisi e tiko kina na vakasama ni a vakaucacataki na dauniyau. Ia e kauaitaka ga o Jisu na ka e qai cakava, sega ni vu ni nona vakacegui.\n^ para. 15 Na italanoa ni nona bula o Lucia Moussanett e tiko ena itabataba ni Yadra! ni June 22, 2003, t. 18-22.\nSALA MO CAU KINA ENA INTERNET\nE tokoni ena cau na neimami cakacaka ni veivakavulici ena iVolatabu e vuravura, kei na neimami dau veivuke ena gauna e gadrevi kina. Ke o via cau ena internet, gole ina jw.org, tabaka na “Cau ina Cakacaka e Vuravura Raraba” e toka e ra.\niMeli iMeli Qara na iYau Dina


Fijian Government - ITAUKEI - STATEMENT BY PERMANENT SECRETARY FOR HEALTH & MEDICAL SERVICES DR. JAMES FONG - 28.07.21\nITAUKEI - STATEMENT BY PERMANENT SECRETARY FOR HEALTH & MEDICAL SERVICES DR. JAMES FONG - 28.07.21\niRogo ni Veidewavi ni Mate\nE 1,057 na kisi vou vakadeitaki ena loma ni 24 na aua sa oti me yacova na 8 ena mataka nikua. E 144 na kisi mai na Yasayasa vaka Ra ka 913 na kisi ena Wasewase e Loma. Na matailalai ni tukutuku ni vanua e ririkotaki vakalevu ena taba ena bogi nikua ena vatavata ni Tabacakacaka ni Bula kei na iVolamata ni Matanitu (Fijian Government Facebook page). Ena rawa tale ga ni o raica ena vatavata ni COVID ni Tabacakacaka ni Bula ena http://bit.ly/3vE2ZBb, na vanua era tiko kina na veikisi vou, na kisi vakadeitaki kei na kisi era sa bula mai na matetaka.\nE 387 na kisi vou era sa bula mai na matetaka, qo mai na iotioti ni tukutuku vakadeitaki. E 16,272 na kisi vakadeitaki ena iWasewase e Loma ka 2,896 ena Yasayasa vakara. Na kisi taucoko mai na iWasewase na Vualiku kei na Tokalau (kisi e dewa mai Viti Levu) era sa bula ka sa sega na kisi vakadeitaki ena iWasewase e rua qori.\nSa 26,126 na kisi ena gauna e tekivu veidewavi kina ena Evereli ni 2021. E sa 26,196 na iwiliwili ni kisi e Viti me vakatekivu mai na Maji ni 2020, sa bula e 6,706.\nNa lewenivanua era vakaleqai ena COVID-19\nE 12 na lewenivanua era sa leqa ena COVID-19 mai na ika24 ina ika27 ni Jiulai.\nNa imatai ni leqa ena COVID-19, e dua na marama yabaki 44 e Drasa. A vakadeitaki ni sa leqa rawa tiko ni bera ni yaco yani ena Valenibula e Lautoka ena ika24 ni Jiulai 2021. E kena ibalebale ni a leqa e vale se ena gauna a cicivaki tiko kina e valenibula. Sebera ni cula na marama qo.\nNa ikarua ni leqa ena COVID-19, e dua na marama yabaki 73 e Lovu. A vakadeitaki ni sa leqa rawa tiko ni bera ni yaco yani ena Valenibula e Lautoka, ena ika26 ni Jiulai 2021. E kena ibalebale ni a leqa e vale se ena gauna a cicivaki tiko kina e valenibula. Sebera ni cula na marama qo.\nNa ikatolu ni leqa ena COVID-19, e dua na marama yabaki 52 e Lami, a leqa ga e vale ena ika27 ni Jiulai 2021. Sebera ni cula na marama qo.\nNa ikava ni leqa ena COVID-19, e dua na turaga yabaki 61 e Raiwai, a leqa ga e vale ena ika27ni Jiulai 2021. Sebera ni cula na turaga qo.\nNa ikalima ni leqa ena COVID-19, e dua na turaga yabaki 69 e Naitasiri, a leqa ga e vale ena ika26 ni Jiulai 2021. Sebera ni cula na turaga qo.\nNa ikaono ni leqa ena COVID-19, e dua na turaga yabaki 75 e Togalevu. A lai laurai e valenibula ni taqa sivia na nona icegu, mani cicivaki ena Valenibulalevu e Suva. Sa lai bibi vua na mate e valenibula mani leqa ena ika27 ni Jiulai 2021 ni oti e 4 na siga nona curu. E sa cula oti ena imatai ni icula ena itekivu ni vula o Jiulai ka sebera ni cula ena ikarua ni cula. E kena ibalebale ni sebera ni taucoko na nona taqomaki.\nNa ikavitu ni leqa ena COVID-19, e dua na turaga yabaki 83 e Nadawa. A laurai ena Valenibulalevu e Suva ni a taqa sivia na nona icegu. A bibi vua na mate e Valenibula ka mani leqa ni oti e 6 na siga ni nona curu. Sa cula oti ena imatai ni cula ena itekivu ni vula o June ka sebera ni cula ena ikarua ni cula. E kena ibalebale ni sebera ni taucoko na nona taqomaki.\nNa ikawalu ni leqa ena COVID-19, e dua na marama yabaki 74 e Narere. A laurai ena Valenibulalevu e Suva ni a taqa sivia na nona icegu. A bibi vua na mate e Valenibula ka leqa ni oti e siga 8 na nona curu ena ika26 ni Jiulai 2021. Sebera ni cula na marama qo.\nNa ikaciwa ni leqa ena COVID-19, e dua na turaga yabaki 87 ena koro o Tacirua. A laurai ena Valenibulalevu e Suva ni a taqa sivia na nona icegu. A bibi vua na mate e valenibula ka leqa ni oti e siga 8 na nona curu, ena ika28 ni Jiulai 2021. Sebera ni cula na turaga qo.\nNa ikatini ni leqa ena COVID-19, e dua na marama yabaki 61 e Samabula. A laurai e Valenibula ni a taqa sivia na nona icegu. A lai bibi vua na mate e valenibula ka leqa ni oti e 8 na siga na nona curu, ena ika27 ni Jiulai 2021. Sebera ni cula na marama qo.\nNa ikatinikadua ni leqa ena COVID-19, e dua na turaga yabaki 51 e Samabula. A lai laurai ena Valenibulalevu e Suva ni a taqa sivia na nona icegu. A lai bibi vua na mate e valenibula ka leqa ni oti e 7 na siga na nona curu, ena ika27 ni Jiulai 2021. Sa cula oti ena imatai ni cula ena itekivu ni vula o Jiulai, ka sebera ni cula ena ikarua ni cula. E kena ibalebale ni sebera ni taucoko na nona taqomaki.\nNa ikatinikarua ni leqa ena COVID-19, e dua na marama yabaki 70 e Tamavua. E ratou a cicivaki koya ena Valenibulalevu e Suva na timi ni veiqaravi vakavuniwai ni a taqa sivia na nona icegu. A lai bibi vua na mate e valenibula, a leqa ni oti e 3 na siga na nona curu ena ika27 ni Jiulai 2021. Sa cula oti ena imatai ni cula ena veimama ni vula sa oti. Sebera ni cula ena ika2 ni cula. E kena ibalebale ni sebera ni taucoko na nona taqomaki.\nE 2 tale ga sa leqa ka vakadeitaki vei rau na COVID-19. Ia, sa vakadeitaki vakavuniwai ni sega ni vuni nodrau leqa na COVID-19, erau leqa ga ena bibi ni mate sa tiko rawa vei rau.\nSa 218 taucoko na leqa mai na COVID-19 e Viti, e 216 na lewenivanua era leqa me tekivu ena Evereli ni yabaki qo. Ni vakatautauvatataki ena 7 na siga, e rauta ni 8 na leqa ena COVID ena dua na siga. E 104 tale ga na lewenivanua sa leqa ena mate bibi e tauvi ira rawa tiko; qo era sega ni okati mera leqa ena COVID-19.\niRogo ni Vakadidike Vakavuniwai\nE 6,188 taucoko na lewenivanua era vakadikevi ka 1,120 e tauri na nodra sabolo ena veivanua ni vakadidike vakavuniwai tudei, ena loma ni 24 na aua sa oti. Sa 371,924 taucoko era sa dikevi vakavuniwai ka 68,706 sa tauri na nodra sabolo me yacova mai nikua. Ena vanua ni vakadidike veitosoyaki, sa 5,847 sa vakadidiketaki vakavuniwai me yacova mai na ika26 ni Jiulai, ka 550 na sabolo e tauri. Sa 753,259 taucoko na levu ni lewenivanua era sa vakadidiketaki vakavuniwai me yacova mai nikua ka 66,904 sa tauri na nodra sabolo.\niRogo ni Vakadidiketaki ni Sabolo\nE 259,971 taucoko na levu ni sabolo sa vakadidiketaki rawa me tekivu mai na Evereli ni 2021 ka 302,832 na levu kece ni sabolo sa vakadikevi rawa me tekivu mai ena Maji ni 2020. Sa 3,195 taucoko na sabolo vakadidiketaki ena Moniti, na ika26 ni Jiulai. Mai na iwiliwili sa tiko rawa, ni vakatautauvatataki ena 7 na siga e rauta ni 3,341 na sabolo e vakadidiketaki ena dua na siga se 3.8 mai na 1,000 na lewenivanua. Ni vakatautauvatataki ena 7 na siga e rauta ni 25.4 na pasede ni kisi vakadeitaki.\niRogo ni veicula\nMe yacova mai na ika27 ni Jiulai, sa 457,752 na lewenivanua era sa cula ena imatai ni cula ka 111,541 ena ikarua ni cula. E kena ibalebale ni sa 78 na pasede ni lewenivanua e gadrevi era sa cula ena imatai ni cula ka 19 na pasede era sa cula ena ikarua ni cula.\nNi raica ena vatavata ni veicula ni Tabacakacaka ni Bula na iwiliwili ni lewenivanua era sa cula vakadua kei ira sa cula vakarua ena noda vanua, vaka kina na veiwasewase lelevu (divisional) kei na veiwasewase lalai (sub-divisional). Ena rawa ni o raica na vatavata qo ena http://bit.ly/3h2JfCZ.\nVeika me baleta na matetaka\nNi vakatautauvataki ena 7 na siga, sa 822 na kisi vou ena 1 na siga se 929 na kisi mai na 1 na milioni na lewenivanua ena 1 na siga. E tubu tiko ga na iwiliwili ni kisi vou ena veisiga. Qo e ivakatakilakila ni dewa vakaitikotiko ni mate ena lomanivanua vakatabui e Suva – Nausori. E tubu tale tiko ga na iwiliwili ni kisi mai na Yasayasa vakara ka se galala tiko mai na mate na wasewase na Vualiku kei na Tokalau.\nVei kemuni na vakila tiko na ivakatakilakila ni COVID-19 e Suva – Nausori:\nE tubu sara tiko na dewa vakaitikotiko ni mate ena lomanivanua vakatabui e Suva-Nausori. Kena ibalebale, kevaka e dua e vakila na ivakatakilakila ni mate e Suva-Nausori, sa dodonu me kasamitaka ni sa tauvi COVID-19. E levu vei ira na tauvi COVID-19 era na vakila eso na ivakatakilakila me vaka na vuvu, savuniucu, mosinitilotilo, katakata, sega ni vakila na ikanakana ni kakana se boica rawa e dua na ka, momosi na yago kei na mosiniulu. Era na rawa ni bula ga e vale ka sega ni gadrevi e dua na veiqaravi vakavuniwai. Sa na sega ni qai tauri tale na nodra sabolo, o ira era vakila na ivakatakilakila ni mate qo ka ra sega ni oka ena iwasewase era ririkotaki vakalevu ni rawa ni bibi na nodra tauvimate. Me ra tiko ga e vale, vakatikitikitaki ira me 14 na siga ka yadrava tiko kevaka era vakila na ivakatakilakila ni sa bibi na mate. Kevaka sa vakila na ivakatakilakila qo, me vaka na taqanicegu se mosinisarisari, kerekere ni gole vakatotolo ena dua na vanua e qaravi vakatabakidua kina na tauvi COVID-19:\n- Valenibulalevu e Suva\n- Valenibula veivuke (FEMAT) ena Vodafone Arena\nNa lewenivanua e Nausori sa bibi vei ira na ivakatakilakila ni COVID-19 me gole ina:\n- Valeniwai e Nausori\n- Valenibula e Wainibokasi\nQirita na 165 kevaka o sega ni rawa ni lako ina dua na vanua ni veiqaravi vakavuniwai.\nKe o iko se dua o qarava tiko e sa tauvimate bibi ena COVID – vakabibi vei ira na yabaki 50 se sivia, ira na tauvimate bibi me vaka na matenisuka, mateniuto, mateniyatevuso, ceguoca, levulevu sivia, se bukete – mo veitaratara se gole ena dua na vanua ni vakadidike vakavuniwai. Kevaka e sa vakadeitaki vei kemuni na mate, eratou na qaravi kemuni na neitou dauniveiqaravi.\n1) Vei kemuni na tamata cakacaka ni sa tauvimate ka gadreva na livi mai na vanua ni cakacaka, ni sa kerei mo ni lai dikevi ena dua na vanua ni vakadidike vakavuniwai me vakarautaki e dua na ivola ni veivakadonui ni o sa na vakatikitikitaki e vale me 14 na siga.\n2) Vei kemuni na tamata cakacaka ni sa tauvimate, e rawa ni o kauta mai e dua na ivakadinadina vakavuniwai ni vakatikitikitaki e vale me 14 na siga vua e dua na vuniwai.


iVakadinadina i Jiova—Lotu kei na Lewena\nCava e Kilai me Baleti Keimami?\nNa neimami isoqosoqo e roboti vuravura raraba, e sega ga ni dau vakaitavi kei na matalotu tale eso. E tiko mai Merika na neimami itikotiko liu, ia e levu na iVakadinadina i Jiova era tu e veivanua. Keimami voleka ni le 8 na milioni na dau veivakavulici ena iVolatabu ena sivia na 230 na vanua. Keimami muria na veidusimaki i Jisu: “Ena vunautaki mada na itukutuku vinaka qo ni Matanitu ni Kalou ena veiyasa i vuravura me ivakadinadina ina veimatanitu kece.”—Maciu 24:14.\nSe mani vanua cava keimami tiko kina, keimami na muria ga na lawa. Ia keimami na dau saga me keimami tawaveitovaki ena veika vakapolitiki. Qori ena neimami muria na veidusimaki i Jisu vei ira na lotu vaKarisito mera ‘kua ni vakavuravura.’ Keimami na sega gona ni vakaitavi ena veika vakapolitiki se tokona na ivalu. (Joni 15:19; 17:16) Levu vei keimami era vesu qai vakatotogani ena iKarua ni iValu Levu ena vuku ni tawaveitovaki. E vola e dua na kai Jamani a bete tu: “E donu vinaka na nodra tukuna ni o ira duadua ga era sega ni duavata kei na nona veiliutaki o Itala.”\n“Era kilai tani na [iVakadinadina i Jiova] nira dau dei ena nodra vakabauta. Era dau veinanumi ra qai rawa sara ga ni vakayagataki ena buturara ni veika vakapolitiki—ia era sega ni via vakaitavi kina. . . . Era doka na matanitu e veiliutaki tiko, ia era vakabauta ni Matanitu ga ni Kalou e rawa ni walia na noda leqa kece.”—niusiveva na Nová Svoboda, ena Czech Republic.\nIa sega ni kena ibalebale ni keimami na lai tu tani ena dua na vanua. A masu o Jisu qai kerea vua na Kalou me baleti ira na nona imuri: “Au sega ni kerea moni kauti ratou tani e vuravura.” (Joni 17:15) Eda na sota gona ena so na vanua me vaka na valenicakacaka, sitoa, se koronivuli e toka voleka vei kemuni.\nVANUA ERA LEVU KINA NA IVAKADINADINA\nSarava na vidio Special Convention in Israel ena www.jw.org, mo raica kina nodra veimaliwai na iVakadinadina mai Isireli kei ira mai na Palesitaina, era sega ni kauaitaka vakalevu nodra duikaikai kei na vanua ra cavutu mai kina. (Rai ena vakavalagi ABOUT US > CONVENTIONS)\niMeli iMeli Cava e Kilai me Baleti Keimami?


Soqo ni Veiwasewase Vakairogorogo e Azerbaijan\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Amharic Armenian Azerbaijani Chichewa Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Croatian Czech Danish Dutch English Finnish French Georgian German Hebrew Hungarian Iban Indonesian Italian Kinyarwanda Kirghiz Korean Lithuanian Myanmar Norwegian Pangasinan Polish Portuguese (Brazil) Romanian Russian Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Turkish vakaViti\nE vakayacori nodra soqo vakayabaki na iVakadinadina i Jiova e Azerbaijan, ena ika26 ina ika28 ena dua na vale ni soqo na Darnagul Ceremony House, ena koroturaga e Baku. E vakayacori tiko na soqo ni veiwasewase ena yabaki qo, ia e duatani na soqo ni veiwasewase e Baku. E dua dina na soqo vakairogorogo me vakayacori e Azerbaijan, e imatai tale ga ni gauna mera soqo vata kina na ivavakoso kece e Azerbaijan kei Rusia.\nEra le 1,500 ga na dautukutuku e Azerbaijan, ia era tiko rawa ena soqo e le 1,938, era papitaiso tale ga e le 33. A soli vakarawarawa vei Brother Mark Sanderson na ivolatara ni curuvanua me rawa ni tiko ena soqo qori. E imatai tale ga ni gauna me veisiko kina e dua na lewe ni iLawalawa Dauvakatulewa ena soqo ni veiwasewase e Azerbaijan. Keimami vakavinavinakataki ira kina na vakailesilesi ena nodra veivakadonui.\nE vakasakiti nodra ivakaraitaki ni duavata na tacida. E siqema rawa na vakailesilesi ni vanua ni soqo nodra veilomani, yalovinaka, ra qai veikauaitaki dina na tacida, era bulataka sara ga na ka era vunautaka tiko.\nSe saqati tiko ga ena so na gauna nodra galala ni sokalou na tacida e Azerbaijan, ia era vakadonuya na vakailesilesi ni matanitu na galala mera sokalou kina vakalevu. Ena Noveba 2018, e vakadonuya vakalawa na matanitu o Azerbaijan noda cakacaka e Baku. Na veivakadonui qori e rawa kina nira sokalou e matanalevu na tacida.\nEda marau kei ira na tacida e Azerbaijan ena veika vinaka kece qori, kei na cavuikalawa vakasakiti me baleta nodra cakacaka vakalou. E noda masu me vakalougatataki ira tiko ga o Jiova ena nodra sasaga me ‘tauyavutaki vakalawa na itukutuku vinaka’ e Azerbaijan vaka kina e veiyasa i vuravura.—Filipai 1:7.\nSoqo ni iVakadinadina i Jiova\nMadrid, e Sipeni—2019 “E Sega Vakadua ni Seavu na Loloma”! Soqo ni Veimatanitu\nAceni, Kirisi—2019 “E Sega Vakadua ni Seavu na Loloma”! Soqo ni Veimatanitu


Jekope kei Iso, kei na iVotavota | Nodra iVola ni Vuli iVolatabu na Gone\nSoli Vei Jekope na iVotavota\nSa yabaki 40 o Aisake rau qai veiwatini kei Repeka. E lomani koya vakalevu. Toso na gauna, e sucu e rua na luvedrau tagane, rau drua.\nE qase o Iso, e gone o Jekope. E taleitaka o Iso na cakacaka e tautuba, e kenadau ena vakasasa manumanu. Ia o Jekope e dau via tu ga e vale.\nDau kena ivakarau ena gauna ya, me soli e levu na qele kei na ilavo vua na ulumatua tagane ni sa mate o tamana. E dau kilai qori me ivotavota. Ratou okata tale ga na vuvale i Aisake na ka e yalataka o Jiova vei Eparama me ivotavota. A sega ni kauaitaka o Iso na vosa ni yalayala qori, ia e raica vakabibi o Jekope.\nDua na gauna a lai vakasasa o Iso ena siga taucoko. Ni lesu mai, dua na ka nona wawale. E boica sara na kakana e vakasaqara tiko o Jekope qai kaya: ‘Au sa viakana! Solia mada mai eso na sitiu damudamu qori!’ E kaya o Jekope: ‘Au na qai solia ga ke o yalataka mada vei au na nomu ivotavota.’ E kaya o Iso: ‘Na cava na kena yaga vei au, nomu yani. Au vinakata ga meu kana.’ Vakacava, e donu na ka e cakava o Iso? Sega, ni solia e dua na ka vakamareqeti me isosomi ni veleti sitiu.\nNi sa qase sara o Aisake, sa kena gauna qo me vosa vakalougatataka nona ulumatua. Ia o Repeka e vukei koya e gone, ya o Jekope, me nona na kalougata. Ni kila qori o Iso e cudru sara ga. E mani nakita me vakamatei tacina. Rau via taqomaki Jekope o Aisake kei Repeka, rau tukuna vua: ‘Lako vei nomu momo o Lepani, tiko e kea me oti mada na cudru nei Iso.’ A muria o Jekope na nodrau ivakasala na nona itubutubu, mani dro me bula.\n“Ena yaga vakacava vua e dua ke rawati vuravura taucoko, qai vakayalia nona bula? Na cava sara mada ena solia na tamata me isau ni nona bula?”—Marika 8:36, 37\nTaro: Na cava rau taleitaka o Iso kei Jekope? Cava e vakalougatataki kina o Jekope, sega ni o Iso?\nVakatekivu 25:20-34; 27:1–28:5; Iperiu 12:16, 17\nJekope, Iso, kei na Sitiu\nVulica na veika me baleti Jekope kei Iso! Me download na droini qo, tabaka, qai rokataka.\nVakamareqeta na Veika Tabu!\nO na vakamareqeta vakacava na veika tabu?


Eratou Vakayacora Vakacava Nikua na iLawalawa Dauvakatulewa ni iVakadinadina i Jiova na Nodratou iTavi?\niLawalawa dauvakatulewa ena imatai ni senitiuri\nWiliki ni ivola ni ilawalawa dauvakatulewa\nEna imatai ni senitiuri, e dua na ilawalawa lailai ni ‘yapositolo kei ira na qase mai Jerusalemi’ era veiqaravi mera ilawalawa dauvakatulewa ena nodra vakayacora eso na vakatulewa bibi ena vukudra na ivavakoso lotu vaKarisito lumuti. (Cakacaka 15:2) Ni bera nira duavata ena dua na vakatulewa era na dikeva vinaka na ka e kaya na iVolatabu, ra qai muria na veidusimaki ni yalo tabu ni Kalou. (Cakacaka 15:25) Na ivakarau qori e muri tale ga nikua.\nE vakayagataka na iLawalawa Dauvakatulewa na Kalou me vakayacori kina na lomana. O ratou na tagane lumuti eratou lewe ni iLawalawa Dauvakatulewa eratou kauaitaka dina na Vosa ni Kalou, eratou kila vinaka tale ga na sala me qaravi kina na neimami cakacaka kei na ka e dau tarogi me baleta na neimami vakabauta. Eratou dau bose e veimacawa me ratou veivosakitaka na veika e vauca na mataveitacini e vuravura raraba. Me vaka ga ena imatai ni senitiuri, e dau vakasavui na idusidusi vakaivolatabu ena ivola se ra vakayagataki na ivakatawa dauveilakoyaki kei na so tale. Qori e duavata kina na ka era vakasamataka kei na ka era cakava na tamata ni Kalou. (Cakacaka 16:4, 5) Na iLawalawa Dauvakatulewa e qarava na kena vakarautaki na kakana vakayalo, e veiuqeti me vakaliuci tiko ga na cakacaka vakavunau, e raica tale ga na nodra lesi na mataveitacini tagane mera qarava na itavi.\nE muria na veidusimaki ni yalo tabu ni Kalou. Eratou qara na iLawalawa Dauvakatulewa na nona veidusimaki na Turaga Cecere Duadua ni Lomalagi kei Vuravura, na Kalou o Jiova kei na Ulu ni ivavakoso o Jisu Karisito. (1 Korinica 11:3; Efeso 5:23) O ratou na lewe ni ilawalawa qo eratou sega ni vakacolasau vei ira na tamata ni Kalou. Me vakataki ira ga na vo ni lotu vaKarisito lumuti, eratou “muria tiko ga na Lami [o Jisu] se mani vanua cava e lako kina.” (Vakatakila 14:4) Eratou vakavinavinakataka na iLawalawa Dauvakatulewa na neimami masulaka na cakacaka eratou qarava.\nO cei eratou lewena na ilawalawa dauvakatulewa ena imatai ni senitiuri?\nEratou qara vakacava na veidusimaki ni Kalou na iLawalawa Dauvakatulewa nikua?\nWilika na Cakacaka 15:1-35, qai raica na sala era bosea kina na ilawalawa dauvakatulewa ena imatai ni senitiuri na kena wali na veileti ena veidusimaki ni iVolatabu kei na yalo tabu.\nWilika na vuna e sega ni tauyavutaka kina e dua na lotu vou o Charles Taze Russell.


E rawa ni draiva na vakadewa na veitosoyaki e gaunisala ki na nomuni Initaneti\nSepiteba 19, 2009 mai vei ofer 4 Ivakamacala\nEda sa ciqoma na itukutuku (kei na dua na iyaloyalo totoka) mai Mike Jan mai bashing na iPhone mata.\nBash.CH veitosoyaki e gaunisala lade oti na vakatikora na filita ni transposh\nInaki ni Transposh me rawarawa cake vei ira na tani na nomu vanua, ka oka kina vakai iko na cawi ni vakasaqaqara. Oqo e qai ena rawa kina vei ira eso tale era vakayagataka me ra ki na nomu vanua ka kunea na lewe ni nomu itukutuku (kevaka sara mada ga e a volai taumada ena dua na vosa era sega ni rawa ni kila). Oqo na vanua e veiqaravi me vaka e dua na ivakaraitaki vinaka sara, volai taumada vaka-Jamani, ni sa yaco me vakadewataki kina na kena levu ni lewena (kei na ou tu vakalevu cake) 😉 ni skyrocketed ni kena rawa ni yacova\nEda kidavaki ira tale eso me ra wasea na nodra dui italanoa ena vakasama ki na itukutuku oqo, ko sa sotava tautauvata kei na rawa-ka? E dua na ka ena kecega? Na cava o vakila ni sa yali se? Keitou dau marau ni 'u rogoca.\nFailitaki ena ruku ni: Itukutuku raraba Vagalala vata kei: SEO\nM. Jans e kaya o\nSepiteba 21, 2009 ena 1:18 ni PM\nThunder e kaya o\nOkotova 5, 2009 ena 7:26 ni PM\nclyde e kaya o\nOkotova 7, 2009 ena 12:38 Au na\nOkotova 8, 2009 ena 11:05 ni PM\nactually, it is more resilient to text changes and comments than other plugins that I know


E kaya na nona vosa e na cakacaka 13:38, “O koya oqo mo ni kila, na veiwekani, ni sa vunautaki vei kemuni na vakabokoci ni valavala ca e na vukunaoqo”.\nNa cava na veivosoti kei na vuna au gadreva kina?\nNa i balebale ni vosa na bokoca se na vosota sai koya na kena vosoti se guilecava na veika sa oti. Ni da vakayacora e dua nai tovo tawa kilikili ki vua e dua, e da kerea na nona veivosoti me kua ni vakacacana na sala ni noda veiwekani. Na veivosoti e sega ni soli walega baleta ni dodonu ga vei keda na tamata meda vosoti ena noda caka cala. Na veivosoti e vakayacori ena yalo loloma, yalo e vakarokoroko kei na yalo e vinaka. Na veivosoti mo vakatulewa kina, mo kakuwa ni nanuma se maroroya e lomamu na veika sa oti.\nE kaya na i vola tabu ni da gadreva kece na tamata e na vuravura oqo na veivosoti mai vua na Kalou. Ni da sai tamata valavala ca kecega. E kaya nai vola Na Dauvunau 7:20, “Ni sa sega na tamata yalododonu e vuravura, sa caka vinaka tiko, ka sega ni caka cala”. E na matai ni Joni 1:8, “Kevaka eda sa kaya sa sega ni tu vei keda na ca, eda sa vakaisini keda, a sa sega ni tu vei keda na dina”. Na i valavala kecega e vakaraitaki ni talaidredre vua na Kalou (Same 51:4). E kena i balebale ni da gadreva kecega na veivosoti. Kevaka sa sega ni bokoci na noda i valavala ca, e na tiko ga vei keda na cudru ni Kalou ka tawa mudu. (Maciu 25:46, Joni 3:36).\nNa Veivosoti – Meu na taukena vakacava na bokoci ni valavala ca?\nMe kakua ni cegu na noda vakavinavinaka ni sa Kalou yalo vinaka ka yalo loloma me bokoca na noda i valavala ca kecega. E kaya nona vosa e na i karua ni Pita 3:9, “Sa sega ni berabera na Turaga ni vakayacora na nona vosa ni yalayala, me vaka e ra sa nanuma na tamata eso sa berabera: sa vosoti keda ga vakadede, ni sa sega ni vinakata me rusa e dua, me yacova ga na veivutuni ko ira kecega na tamata”.\nSa i sau walega ni nodai valavala ca na mate me vaka ni sa volai ena Roma 6:23, “Ni sa kenai sau ni valavala ca na mate: ia sai solisoli walega ni Kalou na bula tawa mudu, ena vuku i Jisu Karisito na noda Turaga”. A mai mate e na vukuda na Karisito me bokoci kina na noda i valavala ca, e vakamatatataki e na Joni 1:1-14. E na i karua ni Koronica 5:21, “O koya sa sega vua na cala sa qisia ko koya mei soro ni nodai valavala ca; me vakayacori kina vei keda na veivakadonui ni Kalou e na vukuna. E na matai ni Joni 2:2, “ia sai bulubulu ni nodai valavala ca ko koya; a sa sega e na vuku ni noda walega, e na vuku talega ni nodra na kai vuravura kecega”. A tucake tale mai na Karisito me vakaraitaka e vuravura taucoko na kaukauwa ni Kalou me vaka ni sa volai e na matai ni Koronica 15:1-28. Me vakavinavinakataki na Kalou e na vuku ni tucake tale mai na mate na Karisito me vaka ni sa volai e na Roma 6:23 na dina ni sai solisoli walega ni Kalou na bula tawamudu e na vuku i Jisu Karisito na noda Turaga.\nKo gadreva li me bokoci na nomu I valavala ca? E tiko li e dua na ka e lomamu e vakataotaka tiko na nomu bula vakayalo? E rawa ni bokoci na nomu i valavala ca kevaka o tauri Jisu me nomui vakabula. E kaya na vosa ni Kalou ena Efeso 1:7, “o koya eda sa rawata kina na bula sa voli ena nona dra, io, na vakabokoci ni valavala ca, me vaka na nona loloma levu”. Sa bokoci kece na nodai valavala ca e na nona mai mate na Karisito ka dodonu vei keda na tamata me da kerea vua na Kalou e na vukui Jisu Karisito me bokoca na noda caka cala ni da vakabauta ka vakadinata nia mai mate walega na Karisito ena vuku ni nodai valavala ca. E na Joni 3:16-17, “Ni sa lomani ira na kai vuravura vakaoqo na Kalou, me solia kina na Luvena e dua bauga sa vakatubura, me kakua ni rusa ko ira yadua era sa vakabauti koya, me ra rawata ga na bula tawa mudu. Nisa sega ni tala mai na Luvena ki vuravura na Kalou me cudruvi ira na kai vuravura; me bula ga ko ira na kai vuravura ena vukuna”.\nE rawarawa me da vosoti noda i valavala ca?\nE rawarawa me da vosoti ka dredre me da volia ka taukena na veivosoti mai vua na Kalou. O na rawata ga ena vakabauta, ena vuku ni loloma kei na yalo vinaka ni noda Kalou. Kevaka ko na via tauri Jisu Karisito me nomui vakabula ka ciqoma talega na veivosoti mai vua na Kalou, mo cavuta na masu oqo. Turaga kemuni kila niu tamata i valavala ca vei kemuni ka dodonu ga mo ni cudruvi au. Ia e taura ko Jisu Karisito nai colacola ka dodonu meu cola, ena vuku ni vakabauti koya duadua ga au vakabulai kina. Au biuta na noqu vakabauta vei kemuni meu bula kina. Vinaka vakalevu ena nomuni loloma kei na veivosoti kei nai loloma ni Bula Tama Mudu. Emeni!"


Dua na Turaga Yaloqaqa—O Inoki | iTalanoa Vakaivolatabu\nNI SA tubu na iwiliwili ni tamata e dela i vuravura, e levu era vakataki Keni nira cakava na ka ca. Ia e dua na turaga a duatani, na yacana o Inoki. E turaga yaloqaqa. Dina ga ni tu vata kei ira na tamata daucaka ca, ia e tomana tiko ga na nona qarava na Kalou.\nO kila na vuna era daucakava kina e levu na ka ca na tamata ena gauna oya? Ia vakasamataka mada, o cei a vakavuna me rau talaidredre vua na Kalou o Atama kei Ivi, ena nodrau kania na vuanikau a vakatabuya vei rau na Kalou? Io, e dua na agilosi ca, e vakatokai koya na iVolatabu me o Setani. E saga tiko ga o koya me rawai keda kece meda ca.\nDua na siga a lesi Inoki na Kalou o Jiova me tukuna vei ira na lewenivanua e dua na itukutuku era sega sara ga ni via rogoca. E tukuni vaka oqo: ‘Dua na siga ena vakarusai ira kece na tamata ca na Kalou.’ A rairai vakacudrui ira vakalevu na itukutuku oqo, de dua ra via vakamatei Inoki sara ga kina. Sa na gadrevi gona vua na yaloqaqa me tukuna kina vei ira na lewenivanua na veika sa na vakarau cakava na Kalou.\nA sega ni laiva na Kalou me bula dede o Inoki ena kedra maliwa na tamata ca. A bula voli o koya me 365 wale ga na yabaki. Na cava eda kaya kina ni ‘365 wale ga na yabaki’? Baleta nira kaukaua cake vei keda nikua na lewe i vuravura ena gauna oya qai balavu tale ga na nodra bula. O Mecusela mada ga na luve i Inoki, a 969 na yabaki ni nona bula!\nIa, ni sa mate o Inoki, sa qai torosobu tiko ga na itovo ni tamata. E kaya na iVolatabu ni ‘sa ca ena veigauna kece ga na ka era nanuma,’ oya na vuna a ‘vakasinaiti kina o vuravura ena ivalavala kaukaua.’\nO kila beka e dua na vuna sa rui levu kina na leqa e vuravura ena gauna oya? Baleta ni a vakayagataka o Setani e dua na iwalewale vou mera rawai kina na tamata ena caka ca. Oqori na ka eda na qai vulica ena wase tarava.\nVakatekivu 5:21-24, 27; 6:5; Iperiu 11:5; Juta 14, 15.\niMeli iMeli Dua na Turaga Yaloqaqa


Na Cava na Siga ni Lewa—1,000 na Yabaki ni Veiliutaki i Karisito? | Kaya na iVolatabu\nNA CAVA o na vakasamataka ni o rogoca na vosa qo, Siga ni Lewa? Levu era vakasamataka na nodra sa na yatudua mai e vica vata na bilioni ena mata ni itikotiko vakaturaga ni Kalou. Ya na vanua e sa qai mai tau kina na lewa me baleta na tamata yadua. Eso era vakaicovitaki ena bula tawamudu i lomalagi, eso tale era na vakararawataki me tawamudu. Ia e duatani sara na ka e kaya na iVolatabu me baleta na gauna ya. E vakaraitaka na Vosa ni Kalou ni gauna ya e sega ni gauna me rerevaki, ia e dodonu meda vakanamata kece kina, ni na vakalesui tale mai kina na veika vinaka kece eda dau gadreva tu.\nEda wilika ena Vakatakila 20:11, 12, na nona ivakamacala na yapositolo o Joni me baleta na Siga ni Lewa: “Au qai raica e dua na idabedabe vulavula levu vakaturaga kei koya e dabe tiko kina. Erau dro tani mai matana o vuravura kei lomalagi, e sega tale ni dua na vanua me rau laurai kina. Au qai raici ira na mate, na vetaicake kei na vetaira, nira duri tu ena mata ni idabedabe vakaturaga, qai dola eso na ivolavivigi. Ia e dola e dua tale na ivolavivigi, na ivolavivigi ni bula. Era lewai na mate ena veika e volai tu ena ivolavivigi me salavata kei na ka era cakava.” O cei e tukuni eke ni Turaganilewa?\nEda kila ni o Jiova na Turaganilewa levu ni kawatamata. Ia e lesia e dua tale me veilewai. E kaya na yapositolo o Paula ena Cakacaka 17:31 ni “sa lokuca o koya [na Kalou] e dua na siga me lewai vuravura kina ena yalododonu ena liga i koya e lesia.” O koya e lesi qo me Turaganilewa o Jisu Karisito sa vakaturi oti. (Joni 5:22) Ia ena tekivu ninaica na Siga ni Lewa? Ena vakacava na kena dede?\nE vakaraitaka na ivola na Vakatakila ni na yaco e liu na ivalu na Amaketoni mera vakarusai kece kina o ira era vakarurugi ena lewa i Setani, qai tarava yani na Siga ni Lewa. * (Vakatakila 16:14, 16; 19:19–20:3) Ni oti na Amaketoni, ena qai vesu o Setani kei ira nona timoni ena qara sega ni vakabotona me duanaudolu na yabaki. Ena loma ni gauna qo, era na “veiliutaki vakatui kei Karisito me 1,000 na yabaki” na le 144,000 era itaukei vata mai lomalagi. (Vakatakila 14:1-3; 20:1-4; Roma 8:17) Na Siga ni Lewa e sega ni dua na ka ena yaco ga vakusakusa ena loma ni 24 na aua. E duanaudolu na yabaki na kena dede.\nEna loma ni duanaudolu na yabaki, ena “lewai ira na bula kei ira na mate” o Jisu Karisito. (2 Timoci 4:1) O ira “na bula” qo e dusia “na isoqosoqo levu” ena bula sivia yani na Amaketoni. (Vakatakila 7:9-17) Na yapositolo o Joni e raici ira tale ga “na mate . . . nira duri tu ena mata ni idabedabe vakaturaga” mera lewai. Me vaka ga a yalataka o Jisu, era na “rogoca . . . na domona o ira kece na tu ena ibulubulu nanumi mera tucake mai.” E vakayacori qo ena nodra vakaturi. (Joni 5:28, 29; Cakacaka 24:15) Ia ena yavutaki ena cava na nodra lewai?\nE kaya na raivotu i Joni ni sa qai “dola eso na ivolavivigi,” ra qai “lewai na mate ena veika e volai tu ena ivolavivigi me salavata kei na ka era cakava.” (Vakatakila 20:12) Vakacava e volai ena ivolavivigi qori na nodra cala makawa ni bera nira mate? Sega, na lewa e tau me baleti ira ena sega ni yavutaki ena ka era cakava ni bera nira mate. Eda kila vakacava qo? E kaya na iVolatabu: “O koya sa mate sa bokoci na nona ivalavala ca.” (Roma 6:7) O ira gona era vakaturi e sega sara ga ni qai nanumi tale e dua na nodra cala makawa. O koya gona, na ivolavivigi ya e vakatakarakarataka eso tale na ka ena vinakata vei ira o Jiova. Ke ra via bula tawamudu o ira na bula sivia na Amaketoni kei ira era sa vakaturi, e dodonu mera talairawarawa ena ivakaro ni Kalou, wili kina na ivakaro vou ena vakatakila o Jiova ena loma ni duanaudolu na yabaki. O koya gona, era na lewai na tamata yadua ena ka era cakava ena loma ni Siga ni Lewa.\nDua na iwase levu vei ira na vakaturi era sega mada ga ni kila na loma ni Kalou ni bera nodra mate. Ena vinakati gona mera vakavulici. Na cakacaka vakaitamera qo ena vakayacori ena loma ni Siga ni Lewa. Io, “era na vulica na ivalavala dodonu na lewenivanua.” (Aisea 26:9) Ia sega ni o ira kece ena gauna ya era na vinakata mera cakava na loma ni Kalou. E kaya na Aisea 26:10: “Ke lomani mada ga na tamata ca, ena sega ni vulica na ivalavala dodonu. Ena vanua mada ga ni ivalavala dodonu ena caka ca o koya, ena sega ni raica na cecere i Jiova.” O ira na tamata ca qo era sa na qai vakamatei vakadua ena Siga ni Lewa.—Aisea 65:20.\nMe qai cava na Siga ni Lewa, sa na qai rawa ni tukuni dina nira sa qai “bula tale” o ira era vakaturi, qo nira sa na bula uasivi. (Vakatakila 20:5) O koya gona ena Siga ni Lewa, sa na qai vakalesui na kawatamata ena kena ituvaki uasivi a nakita taumada na Kalou. (1 Korinica 15:24-28) Oti, sa na qai yaco na iotioti ni veivakatovolei. Ena sereki o Setani mai na vanua e vesu tu kina, vakatarai me vakacalai ira na tamata ena iotioti ni gauna. (Vakatakila 20:3, 7-10) Sa na qai vakayacori vei ira na saqati koya na vosa ni yalayala ni iVolatabu: “O ira na yalododonu era na taukena na vuravura, era na qai bula tawamudu kina.” (Same 37:29) Io, na Siga ni Lewa ena kauta mai na veivakalougatataki vei ira kece na kawatamata talairawarawa!\n^ para. 1 Raica eso tale na itukutuku me baleta na Amaketoni (Armageddon) ena Insight on the Scriptures, Volume 1, tabana e 594-595, 1037-1038, kei na wase 20 ni ivola na Qarava na Kalou Dina, tabaka ruarua na iVakadinadina i Jiova.\niMeli iMeli Na Cava ena Yaco ena Siga ni Lewa?


Wordplanet: Na Tui Sa Vakasivoi Vasiti Na Ranadi - Holy Bible - Old Testament / Esther-\n1 Sa qai yaco na gauna ena veisiga nei Esirosi na tui (o koya sa lewa mai Idia kei Eciopea, oqo era wili kina e dua na drau ruasagavulu ka vitu na veiyasana),\n1 Ni sa oti na veika oqo, ni sa malumu sobu mai na cudru nei Esirosi na tui, sa qai nanumi Vasiti tale, na ka e cakava kei na veika sa lewai me baleti koya.\n1 Ni oti na nona tosoya cake nai tutu i Amani na tui o Esirosi, sa laveti koya tale me nodra i liuliu nai vakalesilesi ena vale ni tui.\n1 Ni sa rogoca o Motekai na ka kece oqo, sa basuka na nona i sulu ka vaka i sulu taga ka davo ena dravusa, ka lako ki na loma donu ni koro. Sa tagi sara vakadomoi levu ka vakadomo ca.\n1 Sa yaco oqo ena i ka tolu ni siga, sa dara o Eseta na nona i sulu vakaranadi ka sa la'ki tucake tu ena buturara ni vale ni tui me veidonui kei na vale ni tui, ena gauna sara ga sa dabe tiko kina na tui ena nona i dabedabe vakatui me veidonui nai curucuru mai ki vale ni tui.\n1 Ena bogi o ya sa drovaka na tui na via moce. Sa soli nai vakaro me kau mai nai vola ni veigauna; ka sa mai wiliki e matana na tui.\n1 E rau sa lako o Esirosi na tui kei Amani ki na kanavata sa vakarautaka o Eseta.\n1 Ena siga o ya, na tui o Esirosi sa solia vei Eseta na ranadi, na vale nei Amani na kedra meca na Iperiu. Sa lako mai o Motekai ena mata ni tui, ni sa vakamacalataka oti na nodrau veiwekani.\n1 E nai ka tinikarua ni vula o Adari, ena i ka tinikatolu ni siga, sa yaco na gauna me sa vakayacori kina na nona i vakaro vakalawa na tui. Ena siga era sa namaka kina o ira na kedra meca na Iperiu me ra sa tauri ira, sa qai yaco na kena veibasai, o ira na Iperiu era sa kaukauwa mai vei ira na meca.\n1 O Esirosi na Tui sa vakaukauwataka na vakaraitaki ni veidokai ena vanua mamaca na veiyanuyanu kei na wasawasa.\n2 Na kaukauwa kece ni cakacaka kei na kena vakaqaqataki ni veika sa vakayacora o Motekai, o koya sa laveti koya kina na tui, sa sega beka ni volai e nai vola ni veigauna sa nodra na tui mai Mitia kei Perisia?\n3 O Motekai na Iperiu sai karua mai vei Esirosi na Tui, ka sa taleitaki mai vei ira na kai nona, o ira na tacina, ni sa vakasaqara na nodra vinaka na nona tamata ka sa vosataka na vosa ni veivakacegui vei ira na kai nona.


MINING ROYALTY FAIR SHARING MODEL - Matavuvale Network\nPosted by HON..DE..RAJ on July 17, 2017 at 7:49pm in World Issues\nAu kerea saka vei kemuni na wekaqu ke rawa ni oni soli vakasama kei na ivakasala e na iulutaga ka koto e cake me vakararamataki keda walega e na veika e dodonu me na vagolei mai vei keda na itaukei ni qele kevaka sa mani gole mai e dua na Investor ka via mai vakayagataka na iyaubula e koto e na noda qele. Na gaunisala uasivi ni kena cakacakataki na royalty?\nNa kena ikarua ga kevaka e rawa ni da veiwaseitaka na gaunisala uasivi duadua ni nodra taqomaka na nodra vanua kei na nodra dodonu ni rawa ilavo na itaukei ni qele kevaka sa nanumi me na qaravi kina na veivakatorocaketaki me vaka beka na kena keli na iyau bula se vatu talei e koto e na vanua oya.\nPermalink Reply by NiteDrox on July 18, 2017 at 7:12am\nVinaka na iulutaga......de dua beka e na kila tiko beka na cava na cakacakataki ni royalty ena gauna oqo? Au nanuma ni dau dodonu me tosoi cake ni oti e ya vica na yabaki me lako vata kei isau (value) ni iyau bula e na gauna oqo vakabibi ni sa taurivaki tiko vakaukauwa na vakasama ni draki veiveisau.\nOqo e dodonu me wili kina na kau, qereqere kei na iyau bula take eso.\nPermalink Reply by HON..DE..RAJ on July 22, 2017 at 12:58am\nvinaka valevu na soli vakasama... ke na ibalebale ni caka na kena agreement me biu toka kina me na dau reviewtaki na isau na royalty e na vei yabaki se vei yabaki rua..\nPermalink Reply by Iliesa on October 24, 2017 at 12:20pm\nAu vakabauta me dikevi sara vakavinaka nai Shares ni Royalties baleta ni sega soti ni yaga vei ira nai Taukei ni Qele. Na Royalty e na vuqa sara na gauna e na vakatau tiko mai e na PROFIT. Ke sega ni dua na tubu (profit) , e dau sega ni wase na Royalty. Sa qai dau nodra i vadi tu na vei kabani ni kelikeli levu e vuravura me ra dau tukuna ni ra lusi. (Decalring Annual Loss every year), Au vakabauta ni a cakava tu e na vuqa na yabaki nai vadi qo o Emperor Gold mine Mai Vatukoula.\nNa bauxite mine mai Nawailevu e rua na ka e yaco kina.\n1. Ni oti toka e vica na gauna ni kelikeli, e a sa tukuni mai ni inferior class na bauxite e a keli tiko.\n2. Repote taki e na world news ni sa lutu nai sau ni Bauxite e vuravura taucoko.\nQo e rua na ka e na vakadredretaka na wase ni royalti shares e Nawailevu.\nE na dau vinaka cake me tu vakavakarau nai Taukei ni Qele me vakatura mai e dua nai wase ni lavo se so na veivakatorocaketaki ,eg, tara ni Koronivuli,Valenibula,Sitoa,Dola ni Makete, Make good demands that will equate to the value of your resources. Na vakatutu oqo me sa dau caka saraga ni sebera na veidinadinati , baleta me vakaivolataki rawa ni bera ni ra saini yani e na veidinadinati.\nPermalink Reply by Tevita Bolekinaivalu Masi on March 24, 2018 at 7:00pm\nIo sa vinaka,\nTaumada o keda nai Taukei volai kina nai Vola ni Kawa Bula eda taukei kece ni qele, baleta ni sa volai sa dodonu me da lewe tiko ni dua na mataqali. Io na veimataqali e vakarurugi ena nodratou veiqaravi na NLTB se iTLB. Ni sa caka edua na veivosaki baleta na qele, sa dodonu na lewe ni mataqali me taro vakasala vei iratou na NLTB. Oqori na muri vakalawa, nai mutual contracts se lease se lawa ni lomavata. Na mataqali ena solia nona vakatutu-e vica na yabaki na lease, nai sau ni lease ni dua na yabaki, na cava na pasede e tubu kina na sau ni lease. Io,na royalty e nona na Matanitu- e vaka tukuna toka na Constitutions-nai taukei ni qele e nona ga na delani qele, ke laurai edua na ka e loma ni qele qori enona na matanitu. Na matanitu e rawa ni solia na veivakadonui se license ni kelikeli vei ira na international investor, na royalty ena nona. Na mataqali rawa ga cikeva, na mutual contracts nodratou offer.\nNa NLTB e sega ni tiko na kena Lawa taucoko. Taumada na kena vakabibitaki na nona tu vakaikoya mai mai na Ministry. E baleta e dodonu me kenai liuliu na Peresitedi, baleta na lawa e liu ni veitui ni veivanua e digitaka na Perisededi, mai na lomavata ni GCC. GCC era dau lewena na veitui ni veivanua, se Lords vakaiperitania. Na GCC, edau vakayautaki ena soli ni tikina kei investment ni qele. Ni vakatabui na volitaki ni qele vakadua se freehold, baleta na qele kei Viti e buluti ena dra ni veivaluvaluti eliu. Na NLTB, dodonu mea vaka na Land Bank, me admistrations taka na bula vakailavo ni taukei ni qele, kena promotetaki na contracts and investments me independent Ministry.\nAu vakabauta me reviewtaki na Fiji Land Act kei na Fiji Constitutions. Vinaka


1 Samuela 21 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\niMatai ni Samuela 21:1-15\nKania o Tevita na madrai dauraici mai Nopi (1-9)\nLialia vakalasulasu o Tevita mai Kaca (10-15)\n21 Oti e lako i Nopi o Tevita+ vei Eimeleki na bete. E sautaninini sara ga o Eimeleki ni sotavi Tevita, e kaya vua: “Na cava o lako duadua mai kina, e sega ni dua drau lako vata mai?”+ 2 E kaya o Tevita vei Eimeleki na bete: “E vakaroti au na tui meu cakava e dua na ka, ia e kaya, ‘Me kua sara ni dua e kila na ka au talai iko tiko kina kei na ka au vakaroti iko kina.’ Au sa lokuca tu vei ira na noqu cauravou na vanua me keimami sota kina. 3 Ke tiko qori vei iko e lima na ibuli madrai, mo solia mai vei au, se ka ga e tu qori.” 4 Ia e kaya na bete vei Tevita: “E sega ni tiko na madrai wale, e tiko ga na madrai tabu,+ ena soli ga ke ra tabuyalewa na cauravou.”*+ 5 E kaya vua na bete o Tevita: “Keimami tabuyalewa dina me vaka ga e liu niu dau lako ena ivalu.+ Ke savasava tiko na yagodra na tagane ena dua na ilesilesi wale, sa qai wacava na nodra savasava nikua!” 6 E mani solia vua na bete na madrai tabu+ ni sega ni dua na madrai e tiko e kea, na madrai dauraici ga e kau tani mai na mata i Jiova me biu yani na madrai katakata ena siga e kau tani kina. 7 Ia ena siga oya e tiko e kea e dua na tamata nei Saula, e wawa tiko ena mata i Jiova. Na yacana o Toeki+ na kai Itomi,+ e nodra turaga na ivakatawanisipi nei Saula. 8 E qai tukuna o Tevita vei Eimeleki: “E tu qori e dua na moto se iseleiwau? Au sega ni kauta mai na noqu moto se dua na noqu iyaragi, ni vakatotolotaki na ka e vinakata na tui.” 9 E kaya sara na bete: “E tiko qo na iseleiwau nei Koliaci+ na kai Filisitia o vakamatea ena Buca o Ela,+ e olo tiko ena isulu ena daku ni efoti.+ Ke o via kauta, mo kauta ni qori ga na ka e tiko eke.” E kaya o Tevita: “E sega tale ni dua na iseleiwau e va qo. Solia mai vei au.” 10 Ena siga oya e tu o Tevita me tomana nona drovaki+ Saula, mani yaco yani vei Tui Akisi e Kaca.+ 11 Era kaya vei Akisi na nona tamata: “Sega ni o Tevita ga qo na tui ni vanua? Sega ni o koya ga qo era lagata nira meke, era kaya,‘E vakamatea o Saula e vica na udolu,Ia o Tevita e oba vakaoba?”+ 12 E tugana sara e lomana o Tevita na vosa qori, e rerevaki+ Tui Akisi vakalevu e Kaca. 13 E vunitaka vei ira ni tu vinaka na nona vakasama,+ e vaka na tamata lialia na nona ivalavala ni tiko vata kei ira. E tosilaka na katuba ni matamata qai vakaturuma na nona weli e kumina. 14 E kaya sara o Akisi vei ira na nona tamata: “Oni raica ni sa lialia tu na tagane qo! Na cava oni kauta mai kina vei au? 15 E lailai na tamata lialia era tu qo vei au, me mai valavala vakalialia kina e mataqu o ka qo? Me curu ina noqu vale na tamata qo?”\n^ Se “ra sega ni veiyacovi.”\n1 Samuela 21


NA VUNAU NI SORO 3 FOV - Ia kevaka sa nonai madrali e - Bible Search\nNA VUNAU NI SORO 2 NA VUNAU NI SORO 4\nNA VUNAU NI SORO 3\nAi valavala ni soro ni veivinakati, ni sa dua na pulumokau, 1-5; ni sa dua na sipi, 6-11; ni sa dua na me, 12-16. Sa tabu me laukana na uro kei na dra, 17.\n1Ia kevaka sa nonai madrali e dua nai madrali ni veivinakati sa cabo, kevaka sa vakacabora ko koya e dua na pulumokau, se ka tagane se yalewa, me vakacabora e na mata i Jiova e dua sa sega na kena ca. 2Ia me tabaka na ulu ni nonai madrali e na ligana, ka vakamatea mai na katuba na vale ni veitavaki: ia ko ira na bete na luve i Eroni, me volita nai cabocabo-ni-soro, ka kureitaka kina na dra. 3Ia me vakacabora ko koya eso nai madrali ni veivinakati sa cabo, me ka sa vakacabori e na bukawaqa vei Jiova; a uro sa ubia na gacagaca, kei na uro kecega sa tu e na gacagaca, 4kei na ivi ruarua, kei na uro sa tu kina, mai na sarisarina, kei nai latikoso sa toka e cake ka toka era na yate, kei na ivi, o koya me na kauta tani. 5Ia ko iratou na luve i Eroni, me ra vakama e na dela ni cabocabo-ni-soro, e na dela ni soro kama e dela ni buka sa toka e dela ni bukawaqa: oqo na ka sa vakacabori e na bukawaqa, me boi vinaka vei Jiova.\n6Ia kevaka sa nonai madrali na sipi se na me mei madrali ni veivinakati vei Jiova, se ka tagane se yalewa, me cabora ko koya e dua sa sega na kena ca.\n7Kevaka sa vakacabora na lami me nonai madrali, me cabora e na mata i Jiova. 8Ia me tabaka ko koya na ulu ni nonai madrali e na ligana, ka vakamatea e na mata ni vale ni veitavaki: ia ko iratou na luve i Eroni, me volita nai cabocabo-ni-soro, ka kureitaka kina na dra. 9Ia me vakacabora ko koya eso mai nai madrali ni veivinakati, me ka sa cabori e na bukawaqa vei Jiova; na kena uro kei na buina uro taucoko, me tava laivi voleka ki na suitu; kei na uro sa ubia na gacagaca, kei na uro kecega sa tu e na gacagaca, 10kei na ivi ruarua, kei na uro sa tu kina, mai na sarisarina, kei nai latikoso sa toka e cake ka toka era na yate, kei na ivi, o koya me kauta tani. 11Me qai vakama e na dela ni cabocabo-ni-soro ko koya na bete: oqo na kakana e na ka sa cabori e na bukawaqa vei Jiova.\n12Ia kevaka sa nonai madrali na me, me cabora ko koya e na mata i Jiova. 13Ia me tabaka na uluna e na ligana, ka vakamatea e na mata ni vale ni veitavaki: ia ko iratou na luve i Eroni, me volita nai cabocabo-ni-soro, ka kureitaka kina na dra. 14Ia me so na tikina me cabora ko koya me nonai madrali, me ka sa cabori e na bukawaqa vei Jiova; a uro sa ubia na gacagaca kei na uro kece sa tu e na gacagaca, 15kei na ivi ruarua, kei na uro sa tu kina, mai na sarisarina, kei nai latikoso sa toka e cake ka toka era na yate, kei na ivi, o koya me na kauta tani. 16Ia me qai vakama e dela ni cabocabo-ni-soro na bete: oqo na kakana e na ka sa cabori e na bukawaqa me ka boi vinaka: sa nei Jiova na uro kecega.\n17A ka oqo sa kenai lesilesi ka tawa mudu e na nomudou veitabatamata e na nomudou i tikotiko kecega, mo dou kakua ni kania e dua na uro se na dra.


iYaragi ni Vunau—iVola e Vakarautaki me Vakayagataki e Vuravura Raraba | Matanitu ni Kalou\nE vakarautaka tiko ga o Jiova na iyaragi mera vakavulici kina na veimatanitu, veiyavusa kei na duivosavosa\n1, 2. (a) Ena imatai ni senitiuri, na cava e vukea na kena vakatetei ena matanitu o Roma na itukutuku vinaka? (b) Eda kila vakacava ni tokoni keda nikua o Jiova? (Raica tale ga na kato “ iTukutuku Vinaka ena 670 Vakacaca na Vosa.”)\nERA kurabuitaka na vulagi era tiko e Jerusalemi na ka era rogoca. Era vosataka na kai Kalili na vosa ni veimatanitu ra qai qoroya na vakarorogo na nodra itukutuku. A yaco qori donuya na Penitiko 33 G.V., ni sobuti ira na yalo tabu ra qai vosataka na veimataqali vosa. Qori e vakadinadinataka ni tokoni ira na Kalou. (Wilika Cakacaka 2:1-8, 12, 15-17.) Era rogoca rawa kina na vulagi mai na veivanua na itukutuku vinaka, oti sa qai tete ena matanitu o Roma.—Kolo. 1:23.\n2 E sega ni soli vakacakamana vei keda na tamata ni Kalou nikua na isolisoli ni duivosavosa. Ia eda vakadewataka rawa na itukutuku ni Matanitu ni Kalou ena 670 vakacaca na vosa, qori e sivia sara na levu ni vosa e vosataki ena imatai ni senitiuri. (Caka. 2:9-11) Dua na ka na levu ni ivola era vakarautaka na tamata ni Kalou ena veimataqali vosa, sa kacivaki kina e vuravura taucoko na itukutuku ni Matanitu ni Kalou. * Qori e ivakadinadina levu ni o Jiova e vakayagataka tiko na Tui o Jisu Karisito me dusimaka na noda cakacaka vakavunau. (Maciu 28:19, 20) Nida dikeva eso na iyaragi e vakayagataki me vakayacori kina na cakacaka qori ena 100 na yabaki sa oti, meda vakasamataka nona vakavulici keda tiko ga na Tui meda kauaitaki ira yadua na lewenivanua kei na nona uqeti keda meda vakavulica na Vosa ni Kalou.—2 Tim. 2:2.\nITUKUTUKU VINAKA ENA 670 VAKACACA NA VOSA\nE VAKADONUYA na iLawalawa Dauvakatulewa ena 2000 me vakayacori na imatai ni porokaramu ni vuli vei ira na timi kece ni vakadewa ena veiyasa i vuravura. E le 25 era veivakavulici taumada ena so na ka me kilai me baleta na vosa vakavalagi ra qai vuli kina me tolu na vula e 1,944 era vakadewa ena 182 na vosa. Na vuli qo e vukei ira mera kila vinaka na ulutaga vakavalagi ni bera nira vakadewataka. Me ikuri ni nodra vulica eso na ka me baleta na vosa vakavalagi, era vulica mera dikeva vinaka na ulutaga, kena ivolavolai, vakarautaki me baleti cei, na veisemati ni vakasama, na ivakarau ni yalo e vakavotui, kei na kena inaki.\nEna 2001, era vakarautaka eso era kenadau ena vakadewa na ikarua ni porokaramu ni vuli. Qo e vakatabakidua ena iwalewale ni vakadewa. Era sa vuli kece na dauvakadewa ena porokaramu qo.\nMe ikuri ni porokaramu ni vuli, e tuvanaka na iLawalawa Dauvakatulewa me dua na Translator Help Desk (tabana e raica na nodra taro na dauvakadewa). Ke sega ni matata vua na timi ni vakadewa na ulutaga vakavalagi se na iwalewale me vakayagataka ena dua na ituvaki, e rawa nira vakauta na taro ina Translator Help Desk. Ke kerei me veisautaki e dua na ka ena ulutaga vakavalagi, ena veitaratara na Translator Help Desk vua e vola na ulutaga se kena edita. Ni saumi na taro, era rawa ni raica na isaunitaro na vo ni timi era vakadewataka na ulutaga ya, sega ni timi ga e taro. E qai kumuni vata na isaunitaro kece ena dua na vanua e rawarawa mera raica na dauvakadewa kece. Ni caka qori, ena rawa ni yaga na idusidusi ina so tale na timi ni vakadewa era sotava na leqa vata ya.\nE vukei ira vakacava na dauvakadewa na porokaramu ni vuli qori? E tukuna e dua na tacida yalewa: “Keimami kila kina ni tu na iwalewale e rawa ni vakayagataki me vakadewataki kina e dua na ulutaga, ia e tiko tale ga na neimami iyalayala me keimami kua kina ni siova na nona itavi o koya e vola. Qo keimami sa vakataki ira na dausiko vanua era vakarautaki vinaka ina ituvaki dredre cava ga ena sotavi e veisiga. Keimami kila vinaka na ka keimami cakava, na iwalewale me muri, kei na neimami iyalayala.”\nEna 2013, sa sivia e 2,700 era vakadewa tiko ena sivia e 190 na vanua, mera veivuke ena vakatetei ni itukutuku vinaka ena 670 vakacaca na vosa. E rawati ga na ka vakatubuqoroqoro qo ena nona veitokoni na Tui o Jisu Karisito.—Maciu 28:19, 20; Vkta. 14:6.\nDua na timi ni vakadewa e East Timor\nVakaiyaragitaki Ira Nona Dauveiqaravi na Tui Mera Tea na Sore ni ka Dina\n3. (a) Na cava eda vakayagataka kina ena cakacaka vakavunau e levu na iyaragi?\n3 E vakatauvatana o Jisu na “vosa ni Matanitu” ina sorenitei, na lomada ina qele. (Maciu 13:18, 19) E tiko na iyaya e vakayagataka na dauteitei me vakamalumutaka kina na qele ni bera ni kaburaka na sorenitei. Era vakayagataka tale ga na tamata i Jiova na iyaragi mera vakarautaka kina na lomadra e milioni mera ciqoma na itukutuku ni Matanitu ni Kalou. So na iyaragi qori e yaga ena dua ga na gauna lekaleka, eso tale se yaga tiko ga nikua me vaka na ivola kei na mekesini. Ni vakatauvatani kei na sala ni veitaratara eda dikeva ena wase sa oti, e duidui na iyaragi ena vakamacalataki qo ni vukei keda na dautukutuku meda vosa vei ira na lewenivanua.—Caka. 5:42; 17:2, 3.\nVanua e buli kina na qaramavoni kei na misini me rogo kina na katokatoni e Toronto, Kenada\n4, 5. (a) E vakayagataki vakacava na katokatoni ni qaramavoni? (b) Na cava e sega ni cakava rawa na qaramavoni?\n4 iVunau katoni. Ena veiyabaki ni 1930 ina 1940, era vakatagitaka na dautukutuku na ivunau vakaivolatabu ena qaramavoni (misini ni katokatoni). Na katokatoni kece e yalima na miniti. E leleka toka ga eso na kena ulutaga me vaka na “Letoluvakalou,” “Puregatorio,” kei na “Matanitu.” Era vakayagataki vakacava na katokatoni? E kaya o Brother Clayton Woodworth, Jr., e papitaiso ena 1930 e Merika: “Au dau kauta voli e dua na qaramavoni e tawani kato, e vakadre ena sivirigi qai tiko na ligana kaukamea e rawa ni luva. Ke sega ni biu donu na ligana, ena sega ni rogo vinaka na katokatoni. Niu gole ena dua na vale, au dolava e liu na kena kato, biuta donu ena misini na ligana kaukamea, au qai tukituki. Ni dolava o itaukeinivale na katuba, au na tukuna, ‘Au vinakata mo rogoca mada e dua na itukutuku bibi.’” Na cava e dau yaco? E kaya o Brother Woodworth: “Levu na gauna, era tataleitaki na itaukeinivale. So na gauna, era sogota na katuba. Ena so tale na gauna, era dau nanuma niu volitaki qaramavoni.”\nEna 1940, a vakarautaki e sivia e 90 na ivunau katoni qai milioni vakacaca na katokatoni\n5 Ena 1940, sa vakarautaki e sivia e 90 na ivunau katoni qai milioni vakacaca na katokatoni. E kaya o John E. Barr, a painia voli e Peritania ena gauna ya qai mai lewe ni iLawalawa Dauvakatulewa: “A noqu itokani tu na qaramavoni ena 1936 ina 1945. Ke sega noqu qaramavoni, e vaka ga e yali vei au e dua na ka levu. E veiuqeti dina na rorogo ni domo i Brother Rutherford ni o vosa tiko e veivale, e vaka sara ga drau duri vata tu e matanikatuba. Ia na qaramavoni e sega ni tara na lomadra na lewenivanua me vaka eda rawa ni cakava nida veivakavulici ena cakacaka vakaitalatala.”\n6, 7. (a) E yaga vakacava na tikidua ni vunau? Na cava e leqa kina na iwalewale qo? (b) E biuta vakacava o Jiova e gusuda na vosa?\n6 Tikidua ni vunau. Ena 1933, era uqeti na dautukutuku mera vakayagataka na tikidua sa volai rawa tu kina na ivakamacala me wiliki e veivale. Na tikidua qori e vaka na balavu kei na raba ni noda ripote ni cakacaka vakavunau e veivula. E volai tu kina e dua na itukutuku lekaleka vakaivolatabu kei na ivakamacala ni ivola e rawa ni soli vei itaukeinivale. Ena solia na dautukutuku vua na itaukeinivale qai kerei koya me wilika. E tukuna o Lilian Kammerud, e daukaulotu e Puerto Rico kei Argentina: “Au taleitaka na tikidua ni vunau.” Na vuna? E kaya: “Au dua vei ira na dau rere na vakamacala. Ia niu vakayagataka na tikidua, au doudou na vosa vei ira na lewenivanua.”\nTikidua ni Vunau (vakaItali)\n7 E dikeva o Brother David Reusch, a papitaiso ena 1918: “E vukei ira na mataveitacini na tikidua nira dau leqataka ni na cala na ka era tukuna.” Ia e dua ga na kena leqa na iwalewale qo. E tukuna o Brother Reusch: “E nanumi ena so na gauna ni keimami galu. Ena dua na yasana, keimami vaka ga na galu. Ia e vakarautaki keimami o Jiova me keimami vunau e matanalevu. E biuta o Jiova e gusui keimami na vosa ni vakavulici keimami ena ivakavakayagataki ni iVolatabu ena cakacaka vakavunau. A vakayacora qori ni tauyavu na Koronivuli ni Vuli Vunau ena veiyabaki ni 1940.”—Wilika Jeremaia 1:6-9.\n8. Na cava mo cakava me vakavulici iko kina o Karisito?\n8 iVola. Me tekivu mai na 1914, sa tabaka voli mai na isoqosoqo i Jiova e 100 vakacaca na ivola e veivosakitaki kina na ulutaga vakaivolatabu. Eso na ivola qori e vakatabakidua sara ga ena noda vakavulici meda italatala maqosa. E kaya o Anna Larsen, sa rauta ni 70 na yabaki nona dautukutuku voli e Denmark: “E vukei keimami o Jiova ena Koronivuli ni Vuli Vunau kei na so tale na ivola me keimami dautukutuku maqosa. Au nanuma sara na imatai ni ivola na Theocratic Aid to Kingdom Publishers, a sevutaki ena 1945. E tabaki tarava ena 1946 na ivola “Equipped for Every Good Work.” Qo eda sa vakayagataka na ivola Me Yaga Nomu Curu ena Koronivuli ni Vuli Vunau e tabaki ena 2001.” E veivuke vakalevu na Koronivuli ni Vuli Vunau kei na so tale na ivola ena nona ‘vakarautaki keda vinaka o Jiova meda italatala.’ (2 Kor. 3:5, 6) O sa vakaitavi tiko ena Koronivuli ni Vuli Vunau? O dau kauta ena soqoni e veimacawa na ivola na Vuli Vunau o qai muria na ivakatawa ni koronivuli ni vakamacala mai kina? Ke o cakava qori, ena vakavulici iko o Karisito mo qasenivuli maqosa.—2 Kor. 9:6; 2 Tim. 2:15.\n9, 10. Sa yaga vakacava na ivola ena nodra vulica e levu na ka dina?\n9 E vakarautaka tale ga o Jiova ena nona isoqosoqo na ivola meda vakamacalataka kina na yavu ni ivakavuvuli ena iVolatabu. Kena ivakaraitaki, e vakilai sara na mana ni ivola The Truth That Leads to Eternal Life e tabaki taumada ena 1968. E tukuni ena Cakacaka Vakaitalatala ni Noveba 1968: “E vinakati vakalevu na ivola na Truth, era mani cakacaka bogi kina ena Seviteba na tabana ni tabaivola e Brooklyn.” E tomana na ulutaga: “Ena vula o Okosita, e vinakati e dua tale na milioni vakacaca na ivola na Truth nira vinakata e levu na ivola qori!” Ena 1982, e tabaki e sivia na 100 na milioni na ilavelave ni ivola qo ena 116 na vosa. Ena 14 ga na yabaki, mai na 1968 ina 1982, e yaga na ivola na Truth ena nodra mai dautukutuku e sivia na dua na milioni. *\n10 E sevutaki ena 2005 Na Cava Sara Mada e Kaya na iVolatabu?, e dua tale na ivukevuke vakasakiti me vulici kina na iVolatabu. Sa tabaki oti e rauta ni 200 na milioni na kena ilavelave ena 256 na vosa! Cava e rawati kina? Era mai dautukutuku e rauta ni 1.2 na milioni ena loma ni vitu ga na yabaki, mai na 2005 ina 2012. E tubu tale ga ena gauna qori na iwiliwili ni vuli iVolatabu, mai na 6 na milioni ina 8.7 na milioni. Io, sa vakalougatataka tiko o Jiova noda tea kei na noda vakasuasuataka na sore ni ka dina me baleta na Matanitu ni Kalou.—Wilika 1 Korinica 3:6, 7.\n11, 12. Me salavata kei na tikinivolatabu sega ni lavetaki, e nakiti me baleti cei na noda mekesini?\n11 Mekesini. A tabaki taumada na Vale ni Vakatawa me baleti ira na “qelenisipi lailai” era “kacivi i lomalagi.” (Luke 12:32; Iper. 3:1) Ia a sevutaka na isoqosoqo i Jiova e dua tale na mekesini ena 1 Okotova, 1919, e vakatabakidua vei ira na lewenivanua. Era taleitaka na mekesini qo na Gonevuli ni iVolatabu kei ira na lewenivanua qai levu cake na kena veisoliyaki me vakatauvatani kei na Vale ni Vakatawa. A kilai taumada na mekesini ya me Golden Age. E veisau na yacana ena 1937 me Consolation, qai vakatokai me Yadra! ena 1946.\n12 E veiveisau ena veiyabaki sa sivi na iwalewale e tabaki kina na Vale ni Vakatawa kei na Yadra! Ia e dua tu ga na kena inaki, me kacivaka na Matanitu ni Kalou qai uqeta me vakabauti na iVolatabu. Nikua sa rua na itabataba ni Vale ni Vakatawa, na kena e vulici kei na nodra na lewenivanua. Na kena e vulici e baleti ira na “lewenivuvale,” qori era okati kina na “qelenisipi lailai” kei na ‘so tale na sipi.’ * (Maciu 24:45; Joni 10:16) Na kena e veisoliyaki vei ira na lewenivanua e baleti ira sara ga na se bera ni kila na ka dina, ia era doka na Kalou kei na iVolatabu. (Caka. 13:16) Na Yadra! e vakatabakidua vei ira na kila toka na iVolatabu kei na Kalou dina o Jiova.—Caka. 17:22, 23.\n13. Na cava e vakatubuqoroqoro kina na noda mekesini? (Raica tale ga na kato “ iVolatukutuku ni iVola e Vuravura.”)\n13 Ena itekitekivu ni 2014, e tabaki ena veivula e sivia ni 44 na milioni na ilavelave ni Yadra!, e rauta tale ga ni 46 na milioni na ilavelave ni Vale ni Vakatawa. A vakadewataki na Yadra! ena 100 vakacaca na vosa, na Vale ni Vakatawa ena sivia e 200 na vosa. Erau mekesini vakadewataki qai veisoliyaki vakalevu duadua e vuravura! E vakatubuqoroqoro dina qori, ia e sega ni dodonu meda kurabuitaka. E lewe ni mekesini qori na itukutuku e tukuna o Jisu ni na vunautaki ena veiyasa i vuravura.—Maciu 24:14.\n14. Na cava eda gumatua ni cakava? Na vuna?\n14 Na iVolatabu. Ena 1896, eratou vakacuruma o Brother Russell kei na nona itokani na vosa iVolatabu ina yaca ni isoqosoqo e vakayagataki me tabaivola. Sa qai kilai me Watch Tower Bible and Tract Society. E veiganiti na veisau ya ni iyaragi nabadua na iVolatabu me kacivaki kina na itukutuku vinaka ni Matanitu ni Kalou. (Luke 24:27) Me salavata kei na yaca vakalawataki ni isoqosoqo, eda gumatua ni veisoliyaka qai wilika na iVolatabu na tamata ni Kalou. Kena ivakaraitaki ena 1926, eda tabaka ena noda misini ni tabaivola na Emphatic Diaglott, na ivakadewa ni iVolatabu vaKirisi i Benjamin Wilson. Me tekivu mai na 1942, eda tabaka qai veisoliyaka e rauta ni 700,000 na ilavelave ni King James Version. Oti e rua na yabaki, eda tekivu tabaka na American Standard Version e cavuti kina vaka 6,823 na yaca i Jiova. Ena 1950, eda veisoliyaka e sivia ni 250,000 na ilavelave.\n15, 16. (a) Na cava e vakasakiti kina vei iko na New World Translation? (Raica tale ga na kato “ Vakatotolotaki na Vakadewa iVolatabu.”) (b) Ena uqeta vakacava na lomada o Jiova?\n15 E sevutaki ena 1950 na New World Translation of the Christian Greek Scriptures. A qai sevutaki ena 1961 na iVolatabu taucoko na New World Translation of the Holy Scriptures. E vakarokorokotaki o Jiova ena ivakadewa qo ni vakalesuya na yacana ena vanua a kune kina ena ivakadewa taumada vakaIperiu. E basika tale ga vaka 237 na yacana ena iVolatabu vaKirisi vaKarisito ni New World Translation. Me vaka se qai caka toka ga ena 2013, sa vakavoutaki vakavica vata na ivakadewa ni vinakati me donu tiko ga qai wiliki rawarawa. Ena 2013, sa tabaki taucoko se vakatikina e sivia e 201 na milioni na kena ilavelave ena 121 na vosa.\n16 Na cava era kaya eso nira wilika na New World Translation ena nodra vosanisucu? E kaya e dua na turaga mai Nepal: “E dredre mera kila e levu na ivakadewa makawa vakaNepal ni vakayagataki kina na vosa makawa. Ia qo keimami sa qai kila vinaka na iVolatabu ni sa vakayagataki kina na vosa ni veisiga.” Ni wilika na kena ivakadewa vakaSango e dua na marama mai na Central African Republic, e tagi sara ga qai kaya: “Qo na vosa e tara dina na lomaqu.” Me vakataki koya na marama ya, ena uqeta tale ga na lomada o Jiova nida wilika e veisiga na nona Vosa.—Same 1:2; Maciu 22:36, 37.\nVakavinavinakataka na iYaragi kei na Veivakavulici\n17. (a) O na vakaraitaka vakacava ni o marautaka na iyaragi kei na vuli e vakarautaki? (b) Na cava o na vakila ni o cakava qori?\n17 Vakacava o marautaka na iyaragi e vakarautaka na Tui o Jisu Karisito, kei na nona vakavulici keda tiko ga? O dau solia nomu gauna mo wilika na ivola e vakarautaka na isoqosoqo, o qai vakayagataka mo vukei ira kina eso tale? Ke o cakava qori, o na duavata kei Sister Opal Betler a papitaiso ena 4 Okotova, 1914. E tukuna: “Keirau dau vakayagataka kei na watiqu [o Edward] na qaramavoni kei na tikidua ni vunau. Keirau vunau e veivale ni vakayagataki na ivola, ivola lalai kei na mekesini. Keirau veitomani ena so na ituvatuva lavotaki ni vunau, na tayabe kei na soli tikidua. Keirau tiko ena vuli e tuvanaki me veivuke ena caka veisikovi lesu kei na vuli iVolatabu ena nodra vale na tataleitaki. Keirau ogaoga vakalevu, keirau marau tale ga.” A yalataka o Jisu nira na marautaka na nona imuri na nodra ogaoga ena kakaburaki kei na tatamusuki. Me vakataki Opal, era vakadinadinataka e milioni vakacaca na dina ni yalayala qori.—Wilika Joni 4:35, 36.\n18. Na cava na noda itavi dokai?\n18 De dua era nanuma o ira na se bera ni nona imuri na Tui, nira “sega ni vuli vinaka sara qai tauvanua ga” na tamata ni Kalou. (Caka. 4:13) Ia vakasamataka mada! Ena veidusimaki ni Tui, e vakatubuqoroqoro kina nodra tabaivola na tamata wale. Era tabaka na ivola e vakadewataki qai veisoliyaki vakalevu duadua ena itukutuku ni veigauna! E bibi sara ni vakavulici keda qai uqeti keda meda vakayagataka na iyaragi kece qo mera rogoca kina na veimatanitu na itukutuku vinaka. E itavi dokai dina meda cakacaka vata kei Karisito nida tea da qai tamusuka na sore ni ka dina nida vukea eso tale mera tisaipeli!\n^ para. 2 Ena vica na yabaki sa oti, e tabaka na isoqosoqo i Jiova e sivia e 20 na bilioni na ivola vakaivolatabu. E vakarautaki tale ga na noda web site na jw.org, mera raica e sivia e 2.7 na bilioni na lewe i vuravura era dau vakayagataka na internet.\n^ para. 9 Eso tale na ivukevuke vakaivolatabu era vakayagataka na dautukutuku mera vakavulica kina na ka dina ena iVolatabu. Kena ivakaraitaki, The Harp of God (tabaki ena 1921), “Let God Be True” (tabaki ena 1946), You Can Live Forever in Paradise on Earth (vakavalagi e tabaki ena 1982, vakaviti: imatai ni itabataba ena 1983, kena ikarua ena 1994), kei na Knowledge That Leads to Everlasting Life (vakavalagi kei na vakaviti e tabaki ena 1995).\n^ para. 12 Raica na ivakamacala vou me baleta na “tamata” ena Vale ni Vakatawa 15 Julai, 2013, tabana e 23, parakaravu 13.\nE vakadinadinataki vakacava ena cakacaka ni vakadewa ni tokoni keda na Tui?\nO vakadeitaka vakacava mai na ivola era tabaki ni tiko dina na Matanitu ni Kalou?\nO na vakaraitaka vakacava ni o marautaka na iyaragi e vakarautaka na Tui?\nIVOLATUKUTUKU NI IVOLA E VURAVURA\nLEVU NI IVOLA E TABAKI\niVakadewa kece ni iVolatabu (taucoko se vakatikina) *\nSivia e 5 na bilioni\n1 na bilioni\nSivia e 400 na milioni\nSivia e 201 na milioni\nSo tale na ivola\nRairai sivia na 1 na bilioni\nNa Cava Sara Mada e Kaya na iVolatabu? *\nLEVU NI VOSA E CAKA KINA NA VAKADEWA\nVakarorogo Vua na Kalou mo Bula Tawamudu *\nEna Tawamudu na Bula Marau e Vuravura! *\nO Via Kila na Ka Dina? * (tikidua)\nMEKESINI E TABAKI QAI VAKADEWATAKI VAKALEVU DUADUA\nNa Vale ni Vakatawa *\n45.9 na milioni e veivula ena 212 na vosa\n44.7 na milioni e veivula ena 99 na vosa\n22 na milioni ena veiyarua na vula ena vosa vakavalagi\nRauta ni 500,000 ena so na gauna, ena voleka ni 50 na vosa\n^ para. 57 Source: Guinness World Records\n^ para. 59 Source: King James Bible Trust.\n^ para. 61 Source: Biblica Fact Sheet.\n^ para. 63 Tabaka na iVakadinadina i Jiova, ena Janueri 2014\n^ para. 66 Source: Guinness World Records\n^ para. 68 Tabaka na iVakadinadina i Jiova, ena Janueri 2014\n^ para. 71 Tabaka na iVakadinadina i Jiova, ena Janueri 2014\n^ para. 73 Source: United Nations Universal Declaration of Humans Rights Web site, ena Okotova 2013\n^ para. 75 Tabaka na iVakadinadina i Jiova, ena Janueri 2014\n^ para. 77 Tabaka na iVakadinadina i Jiova, ena Janueri 2014\n^ para. 80 Tabaka na iVakadinadina i Jiova, ena Janueri 2014\n^ para. 82 Tabaka na iVakadinadina i Jiova, ena Janueri 2014\n^ para. 84 Source: AARP\n^ para. 86 Tabaka na lotu Momani\nVAKATOTOLOTAKI NA VAKADEWA IVOLATABU\nENA 1989, sa tabaki taucoko se vakatikina na New World Translation ena 11 na vosa. Ni tubu tiko ga na levu ni New World Translation e vinakati, e tuvanaka na Komiti ni Volavola ni iLawalawa Dauvakatulewa me caka na vuli me vakarawarawataka nodra cakacaka na dauvakadewa, mera cakava vinaka tale ga. E dua na tabana e vakatokai na MEPS Programming e bulia e dua na porokaramu ni kompiuta na Bible Translation System. * Na porokaramu qo e sega ni vakadewa vosa, ia e vukei ira na dauvakadewa mera tuvanaka na nodra cakacaka qai vakarawarawataka nodra raica na ivola ni vakadidike. Era cakacaka vakaukaua na dauvakadewa, dauniveivakavulici kei ira na veitokoni me vakarautaki kina na iVolatabu ena veimataqali vosa.\nEna nodra cakacaka vakaukaua, e vakarautaki ena 2004 na New World Translation ena sivia na 50 na vosa! Oti ga e ciwa na yabaki, sa vakarautaki ena 2013 na New World Translation ena 121 na vosa qai tubu tiko ga na iwiliwili qori.\nFIKA NI VAKADEWA\nNa iVolatabu taucoko na New World Translation\niVolatabu vaKirisi vaKarisito\n^ para. 105 Na porokaramu na Bible Translation System sa okati ena porokaramu na Watchtower Translation System era vakayagataka ena gauna qo e udolu vakacaca na dauvakadewa ena veiyasa i vuravura.\niMeli iMeli iYaragi ni Vunau—iVola e Vakarautaki me Vakayagataki e Vuravura Raraba


Sala Mo Kila Vinaka Kina na iVolatabu\nWILIKA ENA VOSA Acholi Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Aukan Aymara Baoule Batak (Toba) Bicol Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese (Shanghainese) Chinese (Sichuanese) Chinese (Yunnanese) Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitumbuka Chiyao Chokwe Chol Cibemba Cinyanja Croatian Czech Danish Dutch Efik English Estonian Ewe Finnish French Ga Georgian German Greek Guarani Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hiri Motu Hmong (White) Hungarian Iban Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Javanese Kamba Karen (S'gaw) Kazakh Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisi Kisonge Kongo Korean Krio Lamba Lhukonzo Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Mambwe-Lungu Maya Mazatec (Huautla) Mizo Moore Myanmar Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Ndau Ndebele (Zimbabwe) Ngabere Niuean Norwegian Nyaneka Nzema Ossetian Otetela Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Pidgin (Cameroon) Polish Portuguese (Brazil) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Quichua (Imbabura) Rarotongan Romanian Runyankore Russian Samoan Sango Saramaccan Sena Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Seychelles Creole Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swedish Tagalog Tatar Thai Tigrinya Tiv Tlapanec Tojolabal Tok Pisin Totonac Tshiluba Tsonga Turkish Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Umbundu Vietnamese Waray-Waray Wayuunaiki Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zulu vakaViti\nVakasamataka mada ke o lako i vanua tani. O sotavi ira na lewenivanua e kea, qai vou vei iko na nodra ivakarau vakavanua, kedra kakana, kei na nodra ilavo. Macala ga ni na sega ni rawarawa vei iko.\nEna rairai va tale ga qori na imatai ni gauna o wilika kina na iVolatabu. O na lesu tale ina gauna makawa qai vou vei iko na ka kece. O sotavi ira kina na kai Filisitia, o se qai raica vakadua eso na itovo ni vanua me vaka na ‘dresulaki ni isulu,’ se na kakana e vakatokai me mana, kei na ilavo e kilai me drakema. (Lako Yani 16:31; Josua 13:2; 2 Samuela 3:31; Luke 15:9) O na rawa ni veilecayaki kina. Ia me vaka ga na kena dau sikovi e dua na vanua vou, vakacava o na taleitaka me dua e vakamacalataka vei iko?\nNODRA DUSIMAKI ENA GAUNA MAKAWA\nMai na gauna e tekivu volai kina na iVolatabu ena ika16 ni senitiuri, era vukei na bula tu ena gauna oya mera kila vinaka na kena ibalebale. Me kena ivakaraitaki, a “vakamacalataka” o Mosese na imatai ni nodra iliuliu na Isireli na veika e volai tu kina.—Vakarua 1:5.\nNi oti e rauta ni tini tale na senitiuri era se tiko ga o ira na dauveivakavulici ena iVolatabu. Ena 455 B.G.V., era soqoni ena rara e Jerusalemi e dua na ilala Jiu levu, ra wili kina e levu na gone. Era qai ‘wilika kina e cake’ na dauveivakavulici na ‘iVolatabu.’ Ia eso tale na ka era cakava. Era “vukei ira na lewenivanua mera kila na ka e wiliki.”—Niemaia 8:1-8.\nNi oti tale e lima na senitiuri, e veivakavulici va qori o Jisu Karisito. E qasenivuli kilai levu. (Joni 13:13) E vakavulici ira na ilala levu, so na gauna vei ira yadudua. Dua na gauna a vosa kina vei ira na ilala levu ena nona iVunau rogo ena Ulunivanua, ra qai “vakadrukai na ilawalawa ya ena nona veivakavulici.” (Maciu 5:1, 2; 7:28) Ena vulaitubutubu ni 33 G.V., a vosa o Jisu vua e rua na tisaipeli ni rau taubale tiko ena gaunisala e gole ina dua na koro volekati Jerusalemi, e “sereka voli [“vakamatatataka,” ivakamacala e ra] na iVolatabu” vei rau.—Luke 24:13-15, 27, 32.\nEra dau veivakavulici tale ga ena Vosa ni Kalou na tisaipeli i Jisu. Dua na gauna a wilika tiko e dua na tikina mai na iVolatabu na vakailesilesi ni Iciopea. E torovi koya sara e dua na tisaipeli o Filipi qai tarogi koya: “O kila na ka o wilika tiko?” E sauma lesu na turaga ni Iciopea: “Meu kila vakacava ke sega ni dua e vakavulici au?” Mani vakamacalataka o Filipi na kena ibalebale.—Cakacaka 8:27-35.\nNODRA DUSIMAKI ENA GAUNA QO\nMe vakataki ira na qasenivuli ni iVolatabu ena gauna makawa, era veivakavulici tale ga nikua na iVakadinadina i Jiova ena 239 na vanua. (Maciu 28:19, 20) Era vakavulici ira e sivia na ciwa na milioni e veimacawa mera kila vinaka na iVolatabu. Levu vei ira qori era sega ni susu ena vuvale lotu vaKarisito. E sega ni saumi na vuli qori, rawa tale ga ni vakayacori e vale se dua na vanua e veiganiti. So era vuli ena talevoni se na vidio nira vakayagataka na kompiuta se na mobail.\nOni rawa ni tarogi ira na iVakadinadina i Jiova ke oni via vuli. Oni na raica ni sega ni dredre na kilai ni iVolatabu, ia e ivola “yaga me veivakavulici, me veivunauci, me veivakadodonutaki, me veidusimaki ena ka e dodonu,” me rawa ni “vakarautaki vinaka kina” e dua “me tu vakarau tale ga me vakayacora na cakacaka vinaka.”—2 Timoci 3:16, 17.\nO via kila na iVolatabu? Gole ina Internet ena jw.org. E tiko kina na itukutuku e sega ni saumi me baleta na iVolatabu ena sivia na 700 na vosa. O na marautaka mo vulica na veiulutaga qo:\nRai ena IVAKAVUVULI VAKAIVOLATABU > SAUMI NA TARO VAKAIVOLATABU)\nVeika bibi e vauca na noqu bula\nKa o rawa ni cakava ni o lomabibi\nKa me caka ni dua e tauvimate bibi\nLeqa vakailavo kei na dinau\n(Rai ena IVAKAVUVULI VAKAIVOLATABU > SAUMI NA TARO VAKAIVOLATABU)\nVeivakavulici ena itovo e kilikili\n(Rai ena IVAKAVUVULI VAKAIVOLATABU > VEIWATINI & ITUBUTUBU)\nKa meu cakava niu vakasagai\nKa meu cakava niu sagai\nKa meu cakava niu galili\n(Rai ena IVAKAVUVULI VAKAIVOLATABU > ITABAGONE)\niMeli iMeli iVukevuke me Kilai Vinaka Kina na iVolatabu