Euskararen erabileraren normalizazioa Gipuzkoako Foru Aldundian | Soziolinguistika Klusterra\nAtarikoa » Euskararen erabileraren normalizazioa Gipuzkoako Foru Aldundian\nEuskararen erabileraren normalizazioa Gipuzkoako Foru Aldundian\nIzan ere, ezaguna da euskararen erabilera gertatzeko oinarrizkoak direla bi faktore: langileen euskara maila eta hiztunen dentsitatea. Urte haietan eskas geunden batetik eta bestetik. Egoera horretan eragiteko eta 24/1989 Dekretuak xedatutakoarekin bat egiteko, lehendabiziko normalizazio plana onetsi zuen Diputazioak 1992ko otsailean: hizkuntza eskakizunak onartu, hizkuntza prestakuntzako plana egin, eta euskara zerbitzu hizkuntza gisa bermatzeko neurri batzuk hartu ziren.\nAhalegin horrek eman ditu fruituak barne-kanpo harremanetan, hizkuntza irizpideen aplikazioan, lan-jardunetako hizkuntzan,... Adierazle bat ematearren, 2003ko amaieran eta 2004ko hasieran arestiko alor horietako 58 lan-jardun edo prozesu ebaluatu ziren. Prozesu horietan 638 azpiprozesu edo lan urrats identifikatu genituen; horietatik 118 (% 18,49) euskara hutsean egiten ziren, hau da, eginkizun horietako laneko hizkuntza euskara zen, eta 248 elebitan (% 38,87), euskaraz eta gaztelaniaz.\nbehar-beharrezkoa ikusten dugu zehar-lerroko ikuspegi berritzaile bat txertatzea, hau da, departamentu guztietarako baliozkoak izango diren irizpide eta neurri orokor batzuk definitzea. Gure iritziz, hizkuntza ofizialen erabileraren esparruan, erakundeko eragile guzti-guztiek dute erantzukizuna eta zeregina, beren jardunean, eguneroko lanean, hizkuntzak erabiltzen dituzten aldetik. Euskararen erabilerak aurrera egiteko departamentu guztien lankidetza eta adostasuna behar dira.\nOinarri horiekin, hizkuntza ofizialen kudeaketa plan koordinatua eta bateratua egitea proposatu genuen, departamentu guztien jarduera eremuan adostasunez txertatzeko helburuaz. Kudeaketa plan hori egiteko prozesua baliatu behar zen irizpideak bateratzeko, guztion ekimenak elkartzeko eta gai horretan izandako esperientziaren arabera ondorio positiboak ateratzeko.\nHurrena, Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiak bi dekreturen lehen zirriborroa idatzi zuen. Zuzendaritza nagusiek aztertu eta ekarpenak egin zituzten. Behin betiko idazkuntza 2004ko martxoaren 8an onartu zuen Diputatuen Kontseiluak. Hizkuntza ofizialen erabilera kudeatzeko plana bi dekreturen bidez onetsi zen:\n2004ko martxoaren 8ko 21/04 Foru Dekretua, hizkuntza ofizialen erabilera arautzen duena Gipuzkoako Foru Aldundiaren jarduera esparruan (Gipuzkoako Aldizkari Ofiziala, 52. zk., 2004ko martxoaren 17koa).\n2004ko martxoaren 8ko 20/04 Foru Dekretua, Gipuzkoako Foru Aldundian Euskararen Erabilera Normalizatzeko Plana onartzen duena (Gipuzkoako Aldizkari Ofiziala, 52. zk., 2004ko martxoaren 17koa).\n5.- 2004KO MARTXOAREN 8KO 21/04 FORU DEKRETUA, HIZKUNTZA OFIZIALEN ERABILERA ARAUTZEN DUENA GIPUZKOAKO FORU ALDUNDIAREN JARDUERA ESPARRUAN\nDekretu horretan alor hauek arautzen dira:\n21/04 Dekretuaren edukiak\nGipuzkoako Foru Aldundiaren barruko komunikazio administratiboak\nHerritarrekiko eta beste herri administrazioekiko harremanak.\nHizkuntza ofizialen erabilerarako jarraibideen itzulpen irizpideak\nLangileen etengabeko prestakuntza\nTresna edo aplikazio informatikoak\nInternet eta Intranet sareak\nIragarpenak, publizitatea eta kanpainak\nGipuzkoako Foru Aldundiak antolatutako jende aurreko ekitaldiak\nBaimen edo lagapen administratiboak\nEduki guztiek eragina badute ere euskararen erabileran, hauek azpimarratu nahi genituzke:\nBeste herri administrazioetatik jasotako idatzien erantzuna, oro har, jatorrizko idatziaren hizkuntza berean egingo da. Berariaz harremana hizkuntza ofizial batean izan nahi dutela adierazten duten herri administrazioekiko edo haien atalekiko harremanetan, Gipuzkoako Foru Aldundiak bidaltzen dituen idatziak hizkuntza horretan idatzi behar dira. (4. artikulua)\nAdministrazio prozeduraz kanpo diren hedakuntza, sustapen, eta informazio idatzi edo agirietan, bi hizkuntzen trataera orekatuaren alde, itzulpen sistematikoa erabili ordez lehentasunezkoa izango da hizkuntza ofizial bakoitzean zuzenean eta jatorriz idatzitako ekarpenak sortzen ahalegintzea. (5. artikulua)\nGipuzkoako Foru Aldundiko langileentzat urtero antolatzen den prestakuntza planeko ikastaroen artean, euskaraz egingo diren ikastaroen eskaintza bat prestatuko du eginkizun horren ardura duen departamentuak. (6. artikulua)\nForu Aldundiko bulegoetako erregistro administratiboetan dokumentuen inskribapena egingo da dokumentuak idatzita dauden hizkuntzan edo hizkuntzetan (7. artikulua)\nForu Aldundiaren diru-laguntzaren bat jasotzen duten elkarteek eta entitateek, pertsona fisikoek nahiz entitate juridikoek, diruz lagundutako beren jardunaren bitartez sortutako agerpen publiko orotan euskara erabili beharko dute. (8. artikulua)\nGipuzkoako Foru Aldundiko zerbitzuetan erabiltzeko berariaz sortzen diren programak edo tresna informatikoak bi hizkuntza ofizialetan berdin lan egin ahal izateko prestaturik egon behar dira. Xede horri begira, programa informatikoaren moldaera sortzerakoan bertsio elebidun bat egiteko egon ohi diren hizkuntza baldintzapenak kontuan hartu beharko dira. Bereziki saihestu beharko da programa osorik gaztelaniaz egin eta guztiz bukatu ostean ekitea euskarazko bertsioari, jokabide horrek sarritan zailtasun gaindiezinak ezartzen ahal baitizkio euskarazko moldaera txukunari eta erabilgarriari. (10. artikulua)\nKontratu bidez emandako jarduerak edo zerbitzuak Foru Aldundiak berak emanak izango balira bezala jasotzeko eskubidea aitortzen zaie herritarrei. Kontratuaren helburua laguntza edo aholkularitza zerbitzu bat eskuratzea denean, esleipendunak bi hizkuntza ofizialetan aurkeztu beharko ditu lanak, kontratua egiten duen organoak zehazki besterik adierazten ez badu. (16. artikulua)\n5.2 Jarraipena eta ebaluazioa\nHizkuntza ofizialen erabilera kudeatzeko batzordea (HIZBAT) eratu da, Foru Dekretu honetan xedatutako gaietan koordinazio eta bateratze zereginetarako. Batzordea departamentu bakoitzak izendatutako ordezkari arduradunek eta ordezkaritza sindikaleko bi kidek osatzen dute.\nBatzordearen zereginak izango dira:\na) Hizkuntza ofizialen erabilera kudeatzeko urteko plana informatu eta proposatzea, departamentu bakoitzak aurrez prestatutako proiektuetan oinarri hartuta, Diputatuen Kontseiluak onar dezan.\nb) Plan horren garabidea zaintzea eta gainbegiratzea.\nc) Planaren ebaluaketa egitea, departamentu bakoitzak aurkeztutako datuetan oinarri hartuta.\nd) Diputatuen Kontseiluari urteko plan bakoitzaren ebaluaketa aurkeztea, haren berri izan dezan.\nHIZBAT batzordearen lanaren osagarri, Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiari prozesuaren koordinazio eta gainbegiratze lanak dagozkio. Azken horren argigarri, 2005ean gai hauei buruzko txostenak aurkeztuko dizkio Diputatuen Kontseiluari.\n6.- 2004KO MARTXOAREN 8KO 20/04 FORU DEKRETUA, GIPUZKOAKO FORU ALDUNDIAN EUSKARAREN ERABILERA NORMALIZATZEKO PLANA ONARTZEN DUENA\nDekretu honen bidez, Gipuzkoako Foru Aldundiko administrazio atalen izaera eta lan giroan euskararen erabilera sustatzeko planak ezartzeko lehentasunak zehaztu ziren. Administrazio atalen berariazko erabilera planak egiteko jarraitu beharreko metodologia ere onartu zen; lehen esan bezala, Eusko Jaurlaritzak bultzatutako AEBE metodologia erabiliko dugu. Azken finean, 21/04 Dekretuaren arabera onartutako plan orokorretik abiatuta, Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiak eta departamentuek agiri bat adostuko dute, euskararen normalizazioan sakontzeko bide zehatzekin, bai lan-jardunetan, bai alorrean.\nZehatz esateko, Gipuzkoako Foru Aldundiko zerbitzuak hiru lehentasun mailen arabera sailkatu dira:\nL1 lehentasun mailako administrazio atalak\nL2 lehentasun mailako administrazio atalak. Bigarren mailako lehentasuna izango dute maila honetan izendatutako administrazio atalek. Horren arabera, administrazio atal hauetan hizkuntz normalkuntzako helburuak eta neurri orokorrak arian-arian betetzeko bidea jorratuko da eta euskararen erabilera sustatzeko berariazko programa bat izango dute 2007ko martxoaren 31 baino lehen, hizkuntz helburuak betetzeko bitartekoak, prozedurak, eta epeak zehaztuko dituena. Hirugarren plangintzaldiaren barruan L2 lehentasun maila duten administrazio ataletan arian-arian euskara ere bertako lan hizkuntza normala izango da. Administrazio atal guztien % 32,04 daude maila honetan.\nL3 lehentasun mailako administrazio atalak. Hirugarren plangintzaldiaren barruan, hirugarren mailako lehentasuna izango dute maila honetan izendatutako administrazio atalek. Horren arabera, Foru Aldundiko administrazio atal guztietarako xedatutako hizkuntz ofizialen erabilerarako jarraibideak bete beharko dituzte maila honetan izendatutako atalek. Administrazio atal guztien % 34,95 daude maila honetan.\nEuskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiak kudeatzen dituen baliabideak arrazionalizatze aldera, L1 mailako administrazio ataletako langileek izango dute lehentasuna ALET programaren zerbitzua jasotzeko. Horien ondoren L2koek jaso ahal izango dute ALET programa. Azkenik, hirugarren plangintzaldian L3 mailako atal elebidunetako langileek izango dute ALET programa jasotzeko aukera. Beti ere, Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiaren eskumena izango da trebagaiak aukeratzeko irizpideak ematea.\n6.2 Jarraipena eta ebaluazioa\nEuskararen erabilera sustatzeko berariazko programa moldatzen duen administrazio atal bakoitzak ordezkari arduradun bat izendatuko du, A edo B sailkapen taldeko teknikari bat. Urtearen amaieran administrazio atal bakoitzak programaren ebaluaketa egingo du. Gipuzkoako Foru Aldundian euskararen erabilera sustatzeko berariazko programak kudeatzeko batzordea (ERABAT) eratuko da, koordinazio eta bateratze zereginak izango dituena. Batzordea osatuko dute administrazio atal bakoitzak izendatutako ordezkari arduradunek. Batzordearen zeregina izango da, besteak beste, Diputatuen Kontseiluari urteko plan bakoitzaren ebaluaketa aurkeztea, haren berri izan dezan.\n7.- EUSKARAREN ERABILERAREN NORMALIZAZIOAREN GAINEKO HAUSNARKETA BATZUK\n7.1 Arduradun politikoez\nIzan ere, ardurak eskatzen hasita, aitortu behar dugu, prozesu honek sinesgarritasun eskasa izango duela, arlo honetako legeen, dekretuen, eta aginduen oinarriak behin eta berriro zalantzan jartzen badira, behar bezalako lege garapenik ez badute, dauden aldaketak helburuak jaisteko badira edo arauak eman dituzten erakundeek lasai asko onartzen badute ez dituztela betetzen (1). Oro har, hizkuntza arauen inguruan, utzikeria edo ezintasun etsigarri moduko bat antzematen da.\nBeharbada, duela gutxi Hezkuntzan egin duten bezala, garaia iritsi da administrazioak, unibertsitateak, eta eskarmentua duten gainerako eragileak elkartu eta herri administrazioen hizkuntza auditoretzako sistema bat lantzeko; besteak beste, gure lana eta eraginkortasuna modu objektiboagoan aztertzeko eta emaitzak jendaurrean jarri ahal izateko.\nHala ere, ezin dugu horren zain egon lanean jarraitzeko, beharrezkoa da zenbait gairen inguruan eztabaida piztea. Esaterako, arduradun politikoen (zuzendari, zinegotzi arduradun ...) eta teknikoen (zerbitzu buruak ...) gainean hitz egin beharko genuke.\nAdministrazioan lan egiten dugunok azken urteotan ikusi dugu ez dela langile kopurua handitu, baina aldi berean ikaragarri ugaritu direla administrazioarentzat lan egiten duten azpikontratatutako enpresak edo enpresa publikoak. Erakunde hauek maiz administrazio legediaren mugei eta baldintza estuei izkin egiteko sortu dira; beldurrik gabe esan dezakegu administrazio paralelo bat ari dela sortzen. Administrazioan eragitea zaila bada ere, pentsa zer gertatzen den sozietate anonimoz mozorrotutako administrazio horrekin! Ardura dutenek, ordea, gogoan izan beharko dute eragile horiek zer eragin duten hizkuntzaren erabileran.\nGure iritziz, jada eragin beharreko beste eremu bat prestakuntzarena da. Ez gara hizkuntza prestakuntzaz ari, baizik eta administrazioko langileei eskaintzen zaien prestakuntza orokorraz. Gure inguruan, Erkidegoan arlo honetan ardura nagusia duen erakundearen eskaintzak eta ezagutzen ditugun erakundeetakoak ia gaztelania hutsekoak dira. Ematen du ez dugula konturatu nahi zein garrantzitsua den gai hau erabilerarako; izan ere, prestakuntza profesionala zein hizkuntzatan egiten den eragin handia du gero lanean erabiltzen den hizkuntzan, ahaztu gabe ikastaro horietan maiz profesionalen arteko harremanak eta hizkuntza ohiturak finkatzen direla. Prestakuntza gaztelaniaz egiteak doble lan ematen digu euskararen erabilera bultzatu nahi dugunoi.\nArdura politikoez ari garelarik, giro soziopolitikoa aldatzen ari omen den garai honetan, ez litzateke une txarra izango Euskararen Erabilera Normalizatzeko Legearen gainean hausnarketa egiteko. Zehazki, administrazioko euskararen erabileraz dihardugunez ale honetan, gogoan izan behar dugu 10/1982 Legearen 8.3 (2) artikulu famatua Espainiako Konstituzioaren aurkakotzat jo zuela Konstituzio Auzitegiak. Hala ere, geroztik muinean antzeko edukia duten zenbait arau ontzat eman dira (3). Hona bi adibide:\nLehendabizikoa Galiziakoa, zehatz Lei 5/1988, do 21 de xuño, do uso do galego como língua oficial de Galiza polas entidades locais izenekoa. Hau dio lehendabiziko artikuluan: “As convocatórias de sesións, ordes do día, mocións, votos particulares, propostas de acordo, dictames das Comisións informativas e actas das entidades locais de Galiza redactaran-se en língua galega.”\nBigarrena Kataluniakoa, Llei 1/1998, de 7 de gener, de política lingüística hain zuzen ere: 1. La Generalitat, les administracions locals i les altres corporacions públiques de Catalunya, les institucions i les empreses que en depenen i els concessionaris de llurs serveis han d'emprar el català en llurs actuacions internes i en la relació entre ells. També l'han d'emprar normalment en les comunicacions i les notificacions adreçades a persones físiques o jurídiques residents en l'àmbit lingüístic català, sens perjudici del dret dels ciutadans i ciutadanes a rebre-les en castellà si ho demanen. 2. El Govern de la Generalitat ha de regular, mitjançant disposicions reglamentàries, l'ús del català en les activitats administratives de tots els òrgans de la seva competència. 3. Les corporacions locals i les universitats han de regular l'ús del català en l'àmbit de les competències respectives, d'acord amb el que disposa l'apartat 1. També l'han de regular, en aquest mateix sentit totes les altres corporacions públiques.\nIngurune euskaldunetako udalek, UEMAkoek bereziki, asko eskertuko lukete halako araudi berri bat.\nAtal honekin amaitzeko zer pentsatua eman beharko liguke zer gertatzen ari den azken urteotan administraziora iritsitako hainbat gazterekin; izan ere, tristea da gero ikustea ikasketa guztiak euskaraz egin ondoren, gaztelaniaz jartzen ditugula lanean.\nBaina dena ez da izango agintari politikoei eta teknikoei ardurak eskatzea, besteok ere gurea baitugu egoera honetan. Euskara zerbitzuetako langileok ez gara gai izan teorian euskararen erabileraren alde dauden indar sindikalak prozesu honetan inplikatzeko. Sindikatuak ere, agiriak sinatzeaz aparte, ez dira izan, oro har, euskararen erabileraren sustatzaile administrazioan; ez zuzenean, afiliatuen bidez eraginez, ez zeharka, administrazioarekin izandako negoziazioetan gai hau serio mahai gainean jarrita.\n7.3 Euskara zerbitzuez\nImajinazioa landu behar dugu euskara zerbitzuetan eta sinergiak bilatu, gure lan eremuko beste administrazioekin, administrazioko beste arlo batzuetan euskararen erabileraren alde lanean ari diren eragileekin, eskoletako normalizatzaileekin esaterako, eta baita gizartean euskararen normalizazioren alde lanean ari diren enpresekin, elkarteekin, eta erakundeekin ere.\n7.4 Euskal komunitateaz\nAzkenik aitortu beharko dugu erabileraren inguruko politika honetan herritar euskaldunok ere badugula zerikusirik.\nHala ere ez genuke etsigarri izan nahi. Hari mutur askoko mataza da euskararen erabileraren normalizazioarena, konponbide erraza eta azkarra ez duena eta guztion lana eta lankidetza eskatzen duena; baina ezagutzen ditugun erakunde gehienetako egoerak ez dauka zerikusirik duela hamar-hamabost urtekoarekin; asko aurreratu dugu eta gehiago egingo dugu aurrera hurrengo urteetan.\n(1) Gai hau hobeto ulertzeko, nahikoa da garai batean onartu ziren udal ordenantzak edo argitaratu ziren zenbait plan gaur egungo ikuspegitik irakurtzea.\n(2) Honela zioen artikulu hark: “Gorago agindutakoa dela ere, udalaren gizarte-hizkuntzazko egoera dela eta, herritarren eskubideen kaltetango gerta ez dedinean, herri agintariek, Toki-Arduralaritzaren alorrean, euskara bakarrik erabili ahal izango dute.”\n(3) Horrelako adibide gehiago irakur daitezke Iñaki Agirreazkuenagaren artikulu iradokitzaile batean, Euskararen ofizialtasuna: EAEko kontsumitzaile eta erabiltzaileen estatutuaren aplikazio juridikoa izenekoa, oraingoz bakarrik internet bidez kontsulta daitekeena: http://www.gipuzkoaeuskara.net/jarduerak/iker/merkataritza/agirreazku.pdf\nArtikulu honetan Gipuzkoako Foru Aldundiko Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusian, alderdi teknikotik, euskararen erabileraren normalizazioari begira zer ikuspegi dugun eta zer lan ari garen egiten azalduko dugu. Aldi berean, egokiera hau aprobetxatuko dugu hausnarketa bat egiteko administrazioetako euskararen erabileraren normalizazioaren auzi honen gainean, beti ere gure eskarmentutik abiatuta eta erakunde honen barruan egindako lana eta gainerako erakundeekin eta eragileekin izandako harremanak kontuan izanik.\n2.- AURKEZPEN GISA\nGipuzkoako Foru Aldundiko Euskararen Erabileraren Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusia 1991n sortu zen, lehendik ere euskaraz arduratzen zen atal bat bazegoen ere. Zuzendaritza berri horren eginkizunen artean, erakundearen barruko normalizazio lana zuzentzea zegoen, Eusko Jaurlaritzaren 24/1989 Dekretuak, Euskal Autonomi Elkarteko Herri-Administrazioetan euskararen erabilera normaltzeko plangintza arautzen duenak, agindutakoaren arabera.\nGarai hartan Diputazioan 1800 bat langile zeuden, asko eta asko Estatuko administraziotik transferitutakoak. Urte haietako datu guztiak ezin izan ditugu eskuratu, baina zegoen egoeraren erakusgarri hemen dituzue 1991n Ogasuneko Departamentuan egindako diagnostikoan azaltzen ziren kopuruak. Ikusiko duzuenez bost langiletik lauk ez zekien euskaraz.\nOgasuneko langileen euskara maila 1991n (%)\nEzer ez (euskaltegiko 100 )\nEsan beharrik ez dago garai hartan gaztelania zela laneko hizkuntza bakarra. Izan ere, ezaguna da euskararen erabilera gertatzeko oinarrizkoak direla bi faktore: langileen euskara maila eta hiztunen dentsitatea. Urte haietan eskas geunden batetik eta bestetik. Egoera horretan eragiteko eta 24/1989 Dekretuak xedatutakoarekin bat egiteko, lehendabiziko normalizazio plana onetsi zuen Diputazioak 1992ko otsailean: hizkuntza eskakizunak onartu, hizkuntza prestakuntzako plana egin, eta euskara zerbitzu hizkuntza gisa bermatzeko neurri batzuk hartu ziren.\nBaina denbora ez da alferrik pasatzen. Gaur egun Aldundiko plantilan 1680 langile daude 11 departamentutan eta hizkuntza prestakuntzaren eta hautaketa politikaren ondorioz egoera hau geneukan 2004ko abuztuan.\nGipuzkoako Foru Aldundiko langileen euskara maila 2004an (%)\nBistan da erabileran interbenitzeko gutxieneko baldintzak eskuratzen joan garela azken urte hauetan.\nGipuzkoako Foru Aldundiaren aurkezpen honekin amaitzeko eskumen nagusiak zein arlotan dituen azalduko dugu:\nGipuzkoako Foru Aldundiaren eskumen nagusiak\nKulturaren sustapena eta hedapena\nZergen kudeaketa, zerga bilketa eta ikuskatzailetza\n3.- LEHENDABIZIKO ERABILERA PROGRAMAK: 1994-2003\nEuskararen ezagutzak aurrera egin ahala, lan giroan euskararen erabilera sustatu beharra planteatu zen.\nHasieran gure kasa landutako metodologia batekin egin bagenuen ere lan, segituan Eusko Jaurlaritzarekin batera, AEBE metodologia oinarri hartuta hasi ginen. Herri-administrazioetan euskararen erabilera era mailakatuan sustatzeko eta normalizatzeko metodologia da AEBE programa\nAEBE programan hiru aldi nagusi aurreikusten dira, erabilera-planak martxan jartzeko:\nErabakia hartu eta bideragarritasun txostena lantzea.\nDatu bilketa egin eta erabilera planaren proposamena osatzea. Bi adierazle motaren arabera egiten dira datu bilketak eta jartzen dira helburuak.\n2.1. Lan-jardunen arabera: lanpostuen zereginak edo prozesuak aztertzen dira: zein diren egindako lan-jardunak edo espedienteak, nork egiten dituen, nori zuzentzen zaizkion eta zein hizkuntzatan gauzatzen diren.\n2.2. Alorren arabera: Bigarren maila honetan erakundearen egoera alorka dago zatituta: hizkuntza prestakuntza eta trebakuntza, barne-harremanak, kanpo harremanak, barne eta kanpoko hizkuntza paisaia, hizkuntza-irizpideak, programa informatikoak eta teknologia berriak ...\n3. Jarraipena eta ebaluazioa.\nBehin departamentuetako erabilera planak onartu eta gero, dinamizazio eta ALET izeneko lan giroko trebakuntza lanak egin izan ditu Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiak.\nUrte horietan alor hauetan kudeatu ditugu lan giroan euskararen erabilera sustatzeko planak:\nArestian aipatu dugu, duela 14 urte gaztelera zela laneko hizkuntza bakarra. Orain egin behar den galdera hau da: izan al da aurrerapenik urteotan?\nAlde batetik, baietz esan beharra dago. Ahalegin horrek eman ditu fruituak barne-kanpo harremanetan, hizkuntza irizpideen aplikazioan, lan-jardunetako hizkuntzan,... Adierazle bat ematearren, 2003ko amaieran eta 2004ko hasieran arestiko alor horietako 58 lan-jardun edo prozesu ebaluatu ziren. Prozesu horietan 638 azpiprozesu edo lan urrats identifikatu genituen; horietatik 118 (% 18,49) euskara hutsean egiten ziren, hau da, eginkizun horietako laneko hizkuntza euskara zen, eta 248 elebitan (% 38,87), euskaraz eta gaztelaniaz. Bataz bestekoak diren aldetik, aldeak zeuden zerbitzu batzuetatik besteetara noski, alor batzuetan neurtutako lan urratsen % 37 euskara hutsean egiten zen bitartean, beste batzuetan ez zegoen oraindik euskara hutsezko jardunik. Kontuan izan ezazue, denbora guztian laneko hizkuntzaz ari garela, alegia, txostenak zein hizkuntzatan idazten diren, bilerak zein hizkuntzatan egiten diren ... ez zerbitzu hizkuntzaz; hau da, txosten horiek gero nola argitaratzen diren.\nProzesu horren gazi-gozoez aurrerago jardungo badugu ere, iruditzen zaigu une honetan bizpahiru kontu izan behar ditugula gogoan datu horiek zuzen ulertzeko: batetik, neurketa horiek euskara gehien erabiltzen den zerbitzuetan egin ziren langileek eurek emandako datuen arabera; beste hizkuntza azterketarik ez badugu ere, pentsatzekoa da, salbuespenak salbuespen, gainerakoetan lan giroko euskararen erabilera nahikoa baxua dela oraindik. Bestetik, konstatazio bat, urte horietan guztietan ez dugu lortu, salbuespenak salbuespen, departamentuetako arduradun politiko eta teknikoek euskararen erabilera beraiei zegokien politika bezala onartzea, beti kanpoko zerbait bailitzan ikusi izan dute.\n4.- 2004TIK AURRERAKO PLANTEAMENDUA\n2003ko udazkenean, legealdi berriarekin batera, euskararen erabileraren inguruko planteamenduan aldaketa batzuk proposatu zituen Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiak. Aukera egokia ikusi genuen horretarako. Izan ere, gogoan izan behar da, legez, Euskal Autonomia Elkarteko herri-administrazioetan euskararen erabilera normalizatzeko prozesua arautzen duen 86/1997 Dekretuaren arabera, 2003ko abenduaren 31 baino lehenago plan bat egitera behartuta zegoela Gipuzkoako Foru Aldundia. Bestetik, indarrean dagoen EBPNk, VI.3.2.a puntuan, erabilera normalizatzeko plangintzak gauzatu beharra azpimarratzen du. Azkenik, agintari berriek borondate politiko argia agertu zuten Gipuzkoako Foru Aldundiaren barnean hizkuntza ofizialen erabilera arautzeko.\nEgoera horretan, bilera sorta bati ekin zion Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiak Aldundiko hamaika departamentuetako arduradunekin, Euskara Zerbitzuaren ikuspegiaren berri emateko.\nHitz gutxitan laburtuta, hau da azaldu zitzaiena. Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiak baditu programa sektorialak (diru-laguntza deialdiak, kasu). Egitasmo horien xedea euskararen erabileraren normalkuntzaren alde lanean ari diren gizarte eragileen sustatzaile izatea da eta, egokitzen zaizkigun eskumenen barruan, gizartean euskararen aldeko jarrerak eta erabilera bultzatzea.\nBaina politika sektorial horrekin batera, eta lan-giroko euskararen erabilerari eta normalizazio politiken inplementazioari begira, behar-beharrezkoa ikusten dugu zehar-lerroko ikuspegi berritzaile bat txertatzea, hau da, departamentu guztietarako baliozkoak izango diren irizpide eta neurri orokor batzuk definitzea. Gure iritziz, hizkuntza ofizialen erabileraren esparruan, erakundeko eragile guzti-guztiek dute erantzukizuna eta zeregina, beren jardunean, eguneroko lanean, hizkuntzak erabiltzen dituzten aldetik. Euskararen erabilerak aurrera egiteko departamentu guztien lankidetza eta adostasuna behar dira.\nDokumentu bakoitzaren ezaugarrien eta zabalkundearen arabera erabakiko dute departamentuek, kasu bakoitzean, zein hizkuntzatan sortu eta bideratu dokumentua. Derrigorrezko hizkuntza eskakizuna egiaztatuta daukaten langileei bi hizkuntza ofizialetan jarduteko gaitasuna aitortzen zaie, eta hizkuntza batean zein bestean erantzungo diote lanari, kasu bakoitzean, lan beharkizunen arabera. (2. artikulua)\nDepartamentu bakoitzak ordezkari arduradun bat (A edo B sailkapen taldeko teknikari bat) izendatu du, Foru Dekretu honetan xedatutako gai guztietarako. Departamentu bakoitzak hizkuntza ofizialen erabilera kudeatzeko plan bat egin beharko du urtero, Foru Dekretu honek xedatutako gai eta alderdi guztietan izango dituen helburuak eta egingo dituen ekintzak zehaztuta. Urtearen amaieran departamentu bakoitzak bere planaren ebaluaketa egingo du. Urteroko planak eta ebaluaketak Diputatuen Kontseiluak onartuko ditu. Plana eta ebaluaketa egiteko, aplikazio informatiko bat prestatu du Euskararen Normalkuntzako Zuzendaritza Nagusiak.\nL1 lehentasun mailako administrazio atalak. Euskararen erabilera normalizatzeko ahaleginetan lehentasun osoa izango dute maila honetan izendatzen diren administrazio atalek, bai bertako langileen hizkuntz prestakuntza antolatzeko, bai lan giroko trebakuntza egiteko, bai sortutako dokumentuen itzulpen beharrak asetzeko bitartekoetan. Halako administrazio atal guztiek euskararen erabilera sustatzeko berariazko programa bat izango dute 2005eko abenduaren 31 baino lehen, hizkuntz helburuak betetzeko bitartekoak, prozedurak eta epeak zehaztuko dituena. Hirugarren plangintzaldiaren barruan (2003-2007 epean alegia) L1 lehentasun maila duten administrazio ataletan euskara ere bertako lan hizkuntza normala izango da. Administrazio atal guztien % 33,01 daude maila honetan.\nEuskal Autonomia Erkidegoko Jaurlaritzari, Foru Aldundiei, eta udal administrazioari begira jartzen bagara, salbuespenak salbuespen, azal elebiduneko administrazio erdaldun bat ari garela osatzen onartu beharko dugu. Gogoan izan dezagun Jaurlaritzak 1986an onetsi zuen dekretuak “Euskal Herriko Autonomi Elkarteko Herri Administrazioetan Euskararen erabilera eta normalizazioa arautuz” zuela izena eta hiru urte beranduago 224/1989 Dekretua onartu zela, “Euskal Autonomi Elkarteko Herri-Administrazioetan euskararen erabilera normaltzeko plangintza arautzen duena”; hogei urte geroago, erabileraren normalizazioaren helburu hori urruti dugula oraindik esan behar dugu. Horretan denok dugu erantzukizuna: arduradun politikoek, administrazioko langileok, herritarrok, legeak berak ...\nHala ere, ezin dugu horren zain egon lanean jarraitzeko, beharrezkoa da zenbait gairen inguruan eztabaida piztea. Esaterako, arduradun politikoen (zuzendari, zinegotzi arduradun ...) eta teknikoen (zerbitzu buruak ...) gainean hitz egin beharko genuke. Ezaguna da bere tesian Txepetxek botere politikoa hizkuntza helburuaren menpe jarri behar zela zioela. Ez dakit gure gizartea hori onartzeko prest dagoen; hala ere, garbi izan beharko genuke denok, sarri, euskaraz ez dakien arduradun bat izendatzen denean gainditu ezinezko langa jartzen zaiola euskararen erabilerari, alferrik da gero euskara zerbitzuari plan bat egin behar duela agintzea. Gehiago esango genuke, euskaraz jakin bai, baina erabiltzeko joerarik ez duen arduraduna ez da oso lagungarria euskararen erabilerarako. Denok ulertzen dugu horrelako postu baterako pertsona bat aukeratzeko gauza asko izan behar direla kontuan; baina gogoan izan behar dugu motibazioak, ezagutzak, eta erabilera aldetik duen hizkuntza perfilak asko baldintzatuko duela bere menpekoen hizkuntza jarduera.\nEuskara zerbitzuetatik, oro har, ez dugu asmatu langileen motibazioan eragiten. Txepetxen eskema ezagunaren hirugarren hanka horri ez diogu behar bezala heldu eta nago erakunde handiek gutxienez horretarako joko handia eman dezaketela. Azken urteotan asko aurreratu da motibazioa lantzeko tekniketan eta horietako batzuk aprobetxatu ditzakegu. Esaterako administrazioan ia beste inork egiten ez duena egin dezakegu, erakunde barrurako komunikazio plan bat landu (barruko buletinen edo blog-en laguntzaz ...) eta aplikatu. Garrantzitsua iruditzen zaigu informazioa zabaltzea, ez ezkutatzea administrazioak sarri egiten duen moduan, lorpenak zoriontzea eta txalotzea, eztabaida piztea ...\nAzkenik aitortu beharko dugu erabileraren inguruko politika honetan herritar euskaldunok ere badugula zerikusirik. Euskaldunok ez gara kapaz izan masa kritiko bat osatzeko, administrazioa jokatzeko modu jakin batera eramango duena. Ustez euskararen erabileran konprometituen dauden herri administrazioek ere ez dute ahotsa behar adina jaso. Garbi esateko, agintariek ez dute, oro har, inolako presiorik antzematen gauzak beste modu batera egiteko. Administrazioak ez du interesik jarri presio talde hori osatzeko eta teorian zeregin hori izan zezaketen herri erakundeek ez dute horretan asmatu.\n55. 2005eko ekaina. Euskararen erabileraren eta normalizazio...


'Ezetz asmatu nolakoa den nire bizitza' kanpaina aurkeztu du Atzegik Debagoienean - Debagoiena - Goiena.eus\n'Ezetz asmatu nolakoa den nire bizitza' kanpaina aurkeztu du Atzegik Debagoienean\nMirari Altube 2015-10-09 14:31\nSentsibilizazio kanpaina aurkeztu du Atzegik, adimen urritasuna duten pertsonen aldeko Gipuzkoako elkarteak egunotan; lehenengo Donostian, eta atzo Aretxabaletan, Debagoieneko taldeak. Gizartean dauden estereotipoak apurtzea du helburu kanpaina horrek, eta adimen urritasuna duten pertsonen bizitzaren inguruan gizartean dagoen ezjakintasunean eragin gura dute.\nEzetz asmatu nolakoa den nire bizitza. Halaxe esaten diete Atzegiko kideek gainerako herritarrei. Lelo parte-hartzailea eta ausarta aukeratu dute aurtengo kanpainarako. Eta helburua da adimen urritasuna duten pertsonen bizimoduaren gainean dagoen ezjakintasunean eragitea.\nKanpainaren berri emateko Atzegiko kideak eta familiak elkartu ziren Aretxabaletan, hain zuzen Durana kalean Atzegik duen etxebizitzako kideak ziren horietako asko. Eta jakinarazi zuten lanera joaten direla gainerakoak legez, eta ondoren kirola egitea eta lagunekin egotea gustuko dutela.\nAstean abian jarri duten kanpainarako hainbat material gertatu dute. Batetik 8.000 kartel banatu dituzte Gipuzkoan, horietatik 400 inguru Debagoienean. Eta bestetik edonork erantzun dezakeen galdetegi bat jarri dute Atzegiren webgunean, ezetz asmatu? leloarekin.\nGainera, iaz legez, argazkiak bidaltzeko eskatu dute aurten ere #HorrelakoaDaNireBizitza hashtag-a erabilita. Twitter, Facebook eta Instagramen bidez jasoko dituzte horiek edo WhatsApp bidez honako zenbakira bidalita: 609 703 706.\nUrriaren 17an, Antzuolan, jolasak\nEra berean, jakinarazi zuten Debagoieneko kideek Antzuolan dutela hurrengo hitzordua, urriaren 17an. Eskolako patioan elkartuko dira Atzegiko familiak eta jolasean jardungo dute 11:00etatik 13:00etara bitartean. Trebezia jokoak, talde laneko jolasak, eta zorte jokoak egingo dituzte lau laguneko taldeak osatuta. Egun pasa polita izango delakoan Debagoieneko Atzegiko kide guztiak gonbidatu dituzte.


Ziklo konbinatuak, gas-turbinako ziklo ireki bat (berreskuratze-galdara baten bidez) lurrun-turbinako ziklo ireki batekin lotzen du, irudian ageri den moduan.\nEnergia termikoa erregai gisa erabiltzen da, gas naturala gas-turbinako errekuntza-kameran. Hemen, konpresorean aurrez konprimitutako aire errekariaren bidez erretzen da.\nErrekuntza-kameran sortutako gas beroak turbinara bideratzen dira, eta han hedatu egiten dira konpresorea eta sorgailua aldi berean abian jarriz, eta modu horretan energia elektrikoa sortuz. Alderdi hau "topping cycle" izenekoa litzateke.\nAipatutako erregai horrek duen ezaugarri nagusia bere bero-ahalmen handia da, eta horri esker, eraginkortasun handiagoa lor daiteke ziklo termodinamikoan. Gainera, erraz erabil eta errekariarekin ere erraz nahas daiteke. Prozesu honetan gas naturalak garrantzi nabarmena bereganatzen du, bere errekuntzaren ihes-gasek ez dutelako sufrerik, eta ondorioz, garbiagoak direlako.\nGas-turbinako ihes-gasek, bero oraindik, lurruna sortzen dute berreskuratze-galdaran. Lurrun hori lurrun-turbinan hedatzen da eta horrela sorgailua mugiarazten du energia elektrikoa ekoizteko. Zikloaren alderdi honi "bottoming cycle" esaten zaio.\nZiklo konbinatuen bilakaera azkarraren arrazoia bi alderdi nagusitan legoke:\nAirea baliabide merke bat da, tenperatura handietan arazorik gabe erabil daitekeena.\nLurrun-zikloa aspaldiko laguna da lantegi konbentzionaletan, eta termodinamikoki egokitzen da "bottoming cycle" delakoan erabili ahal izateko.\nZiklo konbinatu batean erabilitako osagaiak beste lantegi batzuetan ere erabiltzen dira, eta beraz, bere garapen-kostuak txikiak dira. Azken urteetan gas-turbinak garatu egin dira eta gasen sarrerako tenperaturak oso handiak lortu dituztenez, oso etekin handiak lortu ahal izan dira.\nProzesu erreal baten errendimendua Carnot errendimendu ideala baino nabarmen txikiagoa izatearen arrazoiak bi dira:\nBatetik, prozesu horri energia hornitzen denean, tenperatura-alde handiarekin egiten da. Ziklo konbentzional batean lurrun biziaren tenperatura 540°C ingurukoa izan ohi da, baina galdara-labean tenperatura hori 1.750 eta 2.250°C bitartekoa izaten da.\nBestetik, foku hotzaren tenperatura giroko tenperaturaren gainetik egoten da.\nBi efektu horiek galerak sortzen dituzte.\nZiklo konbinatuaren interesa, arestian esan dugun bezala, bi prozesu horietara egokitzean datza. Ia ezinezkoa da prozesu bakar bat bi norabideetan hobetzea, baina halere, bi prozesuen nahasketaren bidez bi muturretara hurbildu gaitezke eta horrela emaitza ere hobetu.\nKontuan izanik errekuntza-kameratik sortutako errekuntza-gasek zuzenean elikatzen dutela gas-turbina, eta ez dela behar, beraz, inolako trukagailurik, energia oso tenperatura-eremu handitan eskaini liteke. Nolanahi ere, energia nahikoa tenperatura handitan igortzen du atmosferara. Gertaera hori, ziklo sinplean hain erabakigarria dena, ez da hala ziklo konbinatuan, zeren energia hori beste ziklo batean berreskuratzen baita. Lurrun-zikloak energia hori jaso eta bere turbinan erabiltzen du, eta nahiz hori ez den tenperatura handietan ibiltzen, gai da halere soberan dagoen energia hori girokoaren antzeko tenperatura batean kanporatzeko, galerak gutxituz. Konbinazioak, beraz, hobetu egiten du errendimendua, beste edozein ziklo bakunen itxaropenak gaindituz.\nNahiz ziklo errealetan ez diren lortzen inondik ere errendimendu horiek, prozesu bakoitzaren aukeren inguruko halako ideia bat agertzen dute. Ziklo konbinatuak, beroketa bidezko ziklo konbentzionala bezain garatua eta zabaldua dagoen ziklo bakun batek baino askoz errendimendu hobea duela ikus daiteke. Bestetik, ziklo konbinatuko galerak handiagoak dira bi zikloen arteko uztarketa tenperatura-alde handi samarrarekin egiten delako.\nJakina, edozein ziklo errealaren eraginkortasuna ideala baino txikiagoa da, galera horien ondorioz. Galera horiek bi eratakoak izan daitezke: galera energetikoak, hau da, erradiazio eta konbekzio bidezko berotasun-galerak; eta prozesu atzeraezinek eragindako galera energetikoak, termodinamikaren bigarren legearekin bat etorriz.\nSankey diagrama, bestetik, ziklo termodinamiko batean jokoan jarritako energiaren balantze osoa irudikatzeko modu grafiko bat da. Horrenbestez, sarreran erregaian dagoen energiatik hasi eta azken ekoizpeneraino dagoen energia-bihurketa irudikatzen du. Energia hori energia elektrikoa edo mekanikoa izan daiteke, kasu bakoitzaren arabera, zikloan zehar gertatzen diren galera guztiak kontuan izanik.\nMagnitudeak bai kopuru orokorretan eta bai erregaiaren bero-ahalmenaren gaineko portzentajeetan ere adierazten dira.\nZiklo konbinatuei dagokienez, era honetako diagrametan ageri diren hitzak hauek dira:\nErregaiaren sarrerako bero-potentzia beheko bero-ahalmenaren arabera neurtua.\nGas-zikloko sorgailuan edo sorgailuetan lortutako potentzia elektrikoa.\nLurrun-zikloko sorgailuan lortutako potentzia elektrikoa.\nBerreskuratze-galdarako galera mekanikoak eta erradiazio bidezko bero-galerak.\nBerreskuratze-galdarako tximiniako ihes-gasen bero-galerak.\nLurrun-zikloan nahiz gas-zikloan sorgailuetako galera mekanikoak eta elektrikoak.\nKondentsadorearen kondentsazio-uraren bero-galerak.\nLantegiaren autokontsumorako potentzia.


Condé-sur-Marne - Wikipedia, entziklopedia askea.\nAmbonnay, Aigny, Isse, Jâlons eta Tours-sur-Marne\n412 (%52.4) 393 (%50)\nCondé-sur-Marne Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 675 biztanle zituen.\n2007an Condé-sur-Marne udalerrian erroldatutako biztanleak 675 ziren. Familiak 266 ziren, horien artean 61 pertsona bakarrekoak ziren (27 bakarrik bizi ziren gizonak eta 34 bakarrik bizi ziren emakumeak), 76 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 118 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 11 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 292 etxebizitza zeuden, 265 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 9 bigarren erresidentzia ziren eta 17 hutsik zeuden. 277 etxeak ziren eta 11 apartamentuak ziren. 265 etxebizitza nagusietatik 224 bere jabearen bizilekua ziren, 37 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 6 etxek bi zituzten, 42 etxek hiru zituzten, 64 etxek lau zituzten eta 153 etxek bost zituzten. 209 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 101 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 140 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nCondé-sur-Marne udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 430 ziren, horien artean 332 aktiboak ziren eta 98 inaktiboak ziren. 332 pertsona aktiboetatik 314 lanean zeuden (168 gizon eta 146 emakume) eta 17 langabezian zeuden (4 gizon eta 13 emakume). 98 pertsona inaktiboetatik 43 erretiraturik zeuden, 30 ikasten zeuden eta 25 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Condé-sur-Marne udalerrian 282 unitate fiskal zeuden, 730 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.503 euro zen.\n2007an zeuden 24 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.\n2009an zeuden norbanakoentzako 13 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa eta 1 ile apaindegia.\n2000. urtean Condé-sur-Marne udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 924 hektarea erabiltzen.\nBNF: 15262771c (data)\nOrriaren azken aldaketa: 18 urria 2021, 10:44.


Rafael Mata, geografoa: "Arkitekto handiek eraikin eder askoak uzten dizkigute, baina kalitatezko hirigintza proiektu gutxi" | Aldizkaria | EROSKI CONSUMER\nRafael Mata, geografoa: "Arkitekto handiek eraikin eder askoak uzten dizkigute, baina kalitatezko hirigintza proiektu gutxi"\nAitaren etxean maitemindu zen geografiarekin, Malagan, erliebean egindako mapa igeltsuzko bati begira. Igeltsuak arrastoa egin zion, eta horri jarraiki, bidea lan bihurtu zaio, eta mapak lanbide. Rafael Mataren ustez, geografia ez da ibai, mendi eta itsaso kate bat, buruz ikastea beste pisurik ez duena; hark dio -zalantzarik gabe- funtsezko elementua dela lurraldeak orekaz antolatzeko eta garapen iraunkorraren muinera iristeko.\nOraintxe hasi dira gure lana aintzat hartzen, gu ere bide berriak jorratzen hasi baikara. Gure diziplina eremu berrietara hurbildu da -lurralde antolamendua, hirigintza, ingurumen gatazkak, gizarte gatazkak...-, eta gero eta gehiago aitortzen dute gure lana. Orain, poliki-poliki, gure lanbidea gero eta lotuago dago arkitektoen lanari, ingeniarien jardunari eta natur zientzietako profesionalen zereginari. Pentsa!, ikasketa planak ere horretara moldatzen ari gara...\nGeografiak aurkitu duela bere bidea, alegia...\nBeno, bai. Nik uste dut lehen ere bazekiela zein bide ibili, baina mugatu samarra zegoen hezkuntza arlora eta ikerketara. Egitetik ekitera iritsi beharra genuen, horixe falta zitzaigun. Gainera, oraingoa une ona dela iruditzen zait, bai tokian-tokian jarduteko, baina nazio mailan eta bai munduan. Lehen, arloka lantzen ziren arazoak -ingurumen arazoak, ekologikoak, kulturalak, ekonomikoak...-, eta egun lurraldeei lotuta lantzen dira, eta geografoek ezin dugu tren hori huts egin.\n"Espainiako paisaiek oso ongi iraun dute, harritzeko moduan, eta Europako beste leku batzuetan ez da berdin gertatzen"\nBizitza kalitate hobea, hori hasteko. Elkarren gainean pilatuta ez bizitzea, paisaiaren balioak babestea... herri garatuak ari dira poliki-poliki balio horiek bereganatzen, baina baita garapen bidean diren herrialdeek ere. Erosoago bizitzea eta gauzak zentzuz egitea, hori da kontua. Eta luzera begira, hauxe da erronka: lurra eta lurraldea zuhurtzia eta tentu handiz kudeatzea, baliabide horiek agortu egiten baitira, hain dira mugatuak.\nTrantsizio demokratikoaren garaitik hona, 70-80ko hamarkadatik gaur arte, ahalegina egin da hiri paisaia batzuk zaindu eta ongi kudeatzeko, multzo historikoen sailean sartzen diren horiek, batik bat. Horietako batzuk interes kulturaleko ondasunak dira, UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu ditu... Hor ditugu Gasteiz, Toledo, Kordoba... Horietan zerbait egin da, baina beste garai eta leku batzuetan, ezer gutxi. 80ko eta 90eko hamarkadetan, adibidez: hiri inguruak hedatu egin ziren urte horietan, eta egun, gizarte bizitzaren zati handi bat daukagu hor. Eremu berdeak, kaleak eta plazak non eta nola banatuta dauden ikusita, argi dago badela zer hobetua paisaia hobea lortzeko.\nPaisaien proiektuak egiterakoan, talde lana bilatu behar da: paisaia-arkitektoek, ingeniariek, pertzepzio sozialaren arloan aritzen diren psikologoek... horiek guztiek elkarrekin egin behar dute lan. Paisaiak eta hiri hedatzeak diseinatzerakoan, ideia hau hartu behar genuke: hiria eraiki behar dugu, ez etxeak. Kontua ez baita lurralde batzuk etxeztatzea, baizik eta lurralde horrek hiri funtzioak betetzen jarraitzea, integraziorako, harremanetarako, mestizajerako... Arkitekto handiek eraikin eder askoak uzten dizkigute, baina kalitatezko hirigintza proiektu gutxi. Hori erronka handia da, geografo zein arkitektoentzat. Arkitektoek hiriak diseinatu behar dituzte. Ez soilik estadio eta dorreak beraien lanbidearen erakusgarri. Ez, ez, hiriak egin behar dituzte.\nEtxe atxikien kultura ez dator bat asmo horrekin...\n2006an, Lurralde-Kultura Berriaren aldeko Manifestua sustatu zenuten zuk eta beste batzuek, eta honako hau esaten duzue han: "Lurraldea modu iraunkorrean kudeatzea gizarte-betebeharra eta ingurumen-betebeharra da, zalantzarik gabe, baina bada, halaber, betebehar ekonomikoa ere, eta oso premiazkoa da halakotzat hartzea".\nHazkundearen ideia hau dauka oinarrian: zer nukleo dauden aintzat hartu, eta hortik abiatuta haztea, itsu-itsuan ibili gabe. Erdi mailako dentsitatea edo dentsitate handia dagoen lekuetan, ahalik eta etekinik handiena ateratzea garraio publikoari eta eremu batek biltzen dituen funtzio guztiei (funtzio produktiboari, aisialdikoari, hezkuntza funtzioari...).\nXIX. eta XX. mendeko geografo klasikoen zereginetako bat izaten zen, muga batzordeetako kide izatea. Txile eta Argentina arteko mugan sortu zen arazoa, zati txiki batean. Gatazka diplomatikoa piztu zen, eta gerra ere ez zen urruti. Hori ikusita, Ameriketako Estatuen Erakundeak beharrezko ikusi zuen arbitraje epaitegi batera jotzea, nazioarteko epaimahai bat sortu eta hark erabaki zezan nola behar zuen mugak inguru hartan. Esperientzia hura mugarri izan da nire lanean. Helikopteroa hartu eta Txileko eta Argentinako militarrekin lurralde horien gainetik hegan ibiltzea, banderek inguratuta... zoragarria izan zen eta, jakina, bi urteko eztabaida eta auzi saioen ondotik, ados jarri ziren bi herrialdeak.


Abancourt (Oise) - Wikipedia, entziklopedia askea.\nAbancourt Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Hauts-de-France eskualdean. 2013an 653 biztanle zituen.\nJean-Louis DOR (2014-2020)\n49° 41′ 49″ N, 1° 45′ 54″ E / 49.6969°N,1.765°E / 49.6969; 1.765Koordenatuak: 49° 41′ 49″ N, 1° 45′ 54″ E / 49.6969°N,1.765°E / 49.6969; 1.765\nAbancourt (Oise) (Frantzia)\nAbancourt (Oise) (Oise)\nQuincampoix-Fleuzy, Bouvresse, Lannoy-Cuillère, Gourchelles, Romescamps, Criquiers, Blargies, Moliens eta Saint-Thibault\n2007an Abancourt udalerrian erroldatutako biztanleak 653 ziren. Familiak 251 ziren, horien artean 59 pertsona bakarrekoak ziren (42 bakarrik bizi ziren gizonak eta 17 bakarrik bizi ziren emakumeak), 75 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 104 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 13 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 285 etxebizitza zeuden, 250 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 20 bigarren erresidentzia ziren eta 16 hutsik zeuden. 276 etxeak ziren eta 8 apartamentuak ziren. 250 etxebizitza nagusietatik 157 bere jabearen bizilekua ziren, 87 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 16 etxek bi gela zituzten, 51 etxek hiru zituzten, 89 etxek lau zituzten eta 94 etxek bost zituzten. 201 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 126 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 80 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nAbancourt udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 419 ziren, horien artean 290 aktiboak ziren eta 129 inaktiboak ziren. 290 pertsona aktiboetatik 247 lanean zeuden (148 gizon eta 99 emakume) eta 43 langabezian zeuden (20 gizon eta 23 emakume). 129 pertsona inaktiboetatik 38 erretiraturik zeuden, 32 ikasten zeuden eta 59 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Abancourt udalerrian 244 unitate fiskal zeuden, 630 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.083 euro zen.\n2007an zeuden 20 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.\n2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 margolaria, 2 zurginak, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.\n2000. urtean Abancourt udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden, 540 hektarea erabiltzen.\nLannoy-Cuillère (1,8 km)\nBlargies (2,3 km)\nRomescamps (3,6 km)\nGourchelles (3,9 km)\nSaint-Valery (4,0 km)\nMoliens (4,7 km)\nCriquiers (4,7 km)\nBouvresse (5,0 km)\nMonceaux-l'Abbaye (5,2 km)\nEscles-Saint-Pierre (5,6 km)\nQuincampoix-Fleuzy (5,6 km)\nFormerie (5,7 km)\nMultimedia: Abancourt (Oise)\nAzken aldaketa 30 abendua 2019(e)an, 13:27(e)tan\nOrriaren azken aldaketa: 30 abendua 2019, 13:27.


Izaro - Wikipedia, entziklopedia askea.\n43°25′30″N 2°40′57″W / 43.42487°N 2.68255°W / 43.42487; -2.6825543°25′30″N 2°40′57″W / 43.42487°N 2.68255°W / 43.42487; -2.68255\nArtikulu hau uharteari buruzkoa da; izena gaitzat duena beste hau da: «Izaro (izena)»\nIzaro Bizkaiko kostaldeko uharte bat da. Bermeo eta Mundaka herrien aurrean dago, Bermeotik 3 kilometrora eta Mundakatik 2,2 kilometrora, hurrenez hurren; hala ere, Bermeoko udalerriko lurra da. Mundakako itsasadarraren sarreran dago, Ogoño eta Matxitxako lurmuturren artean, Urdaibai ingurune naturalaren barruan.\nTriangelu itxura duen eta luzetara zabaltzen den uhartea dugu. Ipar-mendebalde - Hego-ekialdeko norabidea hartzea du (alde altuena eta zabalena hego-ekialdeko aldea da). Bere alde zabalenean 150 zabal da eta 675 m luze, eta bere altuera maximoa 44,5 m-koa da. Ipar-mendebaldeko punta "Artxikote" izenaz ezagutzen da.\nUhartearen ipar-mendebaldean eta bertatik 200 m-tara "Potorro-harri" edota "Harri-ederra" izenez ezagututako harkaitza dago. Hego-ekialdean ontziraleku natural bat dago, Izaroko portua izenaz ezagutua.\nPortu natural hartatik, goiko ermitara joateko eskailera batzuk daude, Isabel erregina Katolikoak ordainduak: izan ere, uda batzuetan Bermeora joaten zen (1483an gutxienez) eta Izaro uhartea asko gustatzen zitzaion.\n1422: Calahorrako gotzain Diego Lopez Zuñiga eta Fray Martin Arteagak frantziskotarren komentu bat eraiki zuten Izaro irlako goialdeko lautadan.\n1457: Gaztelako Enrike IV. erregeak bisitatu zuen.\n1476: Aragoiko Fernando II. Errege Katolikoak bisitatu zuen.\n1483: Gaztelako Elisabet I. Erregina Katolikoa bertan izan zen.\n1596?-XVI.: Sir Francis Drakek eraitsi zuela dio froga historiko argirik gabeko legendak.\nIrlan fraile gutxi batzuk bizi ziren baina Espainiaren Flandriako gudak direla eta, kalbinistak Frantzia eta Espainiako portuei su emanez bertaratzean, fraile horiek Izaro uhartetik joan ziren. Beste zenbaitek kalbinistei egozten diote uhartearen erreketa.\n1719: komentua bertan behera utzi zuten; egun komentu zena eraitsita dago (aztarna gutxi batzuk daude).\nXX.mendean eta Urdaibai Biosfera Erreserbako patronatuak debekatu zuen arte, uhartea gazteen kanpaldietarako leku bilakatu zen.\nIzaro hegaztien bizileku aipagarria da: espezie nagusia kaio hauskara da, nahiz eta kaio ilunak edo ekaitz-txoriak eta ubarroiak ere dauden. Beste garai batzuetan, untxiak ere zeuden (ziurrenik fraideek eramandakoak) eta XIX. mendean ardiek belarra jan zezaten, uharteko lurrak alokatzen ziren.\nBere kostaldea eta inguruak urpekaritza eta arrantza lekuak dira eta udan Bermeo, Mundaka zein Sukarrietako portuetatik etorritako hainbat kirol-itsasontzi ikus daitezke inguruan.\nInguruko herritarrek uhartearen jatorriaren inguruan gogoeta ugari egin dituzte; Laga hondartzatik ikusita, Ogoño lurmuturraren itxura bera antzeman dakioke, hori horrela izanik askok garai batean bertatik eroritako lur zatia dela pentsatu dute. Edozein kasutan, uharteak berdintasun geologikoa "Antzoras"ko puntarekin mantentzen du, hau da, itsasadarraren eskuineko aldearekin.\nMadalen Eguna[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nUhartearen jabetzaren inguruan Bermeoko hiribilduaren eta Mundakako elizatearen arteko gatazka eman izan da. Herri biek historian zehar gatazka desberdinak izan dituzte euren arteko lurralde - mugak ezartzeko, bien arteko maila ezberdinaren ondorioz, modu horretan Mundakak bere lurraldea defendatzen zuen Bermeoren aurrean. Gatazka horiek Bizkaiko Batzar Nagusietara ere heldu ziren eta lurraldeko mugak ezartzeko batzorde bat eratu zen, baina hala ere ez ziren guztiz konpondu gatazkak. Horren adibide dugu Diminigus (Demikuren kasua, zeinen lurrak Bermeokoak diren eta eliza Mundakaren parrokiaren eskumenean dagoen. Beharbada gatazka haien ondorioz sortu zen gaur egun oraindik autore batzuek defendatzen duten Izaroko estropadaren kondaira: haren arabera, uhartearen jabetza zehazteko bermeotarrek eta mundakarrek estropada bat egitea proposatu zuten Elantxoberen zuzendaritzapean, izan ere nahiz eta hasieran herri horrek ere uhartearen jabetza lortu nahi izan, bere nahiari utzi zion.\nEstropada eguna argitzean eta oilarrak kukurrukua bota bezain laster hasiko zela adostu zen eta Bermeoko arraunlariak garaile atera ziren, nahiz eta gizon bat galdu. Bestalde, kondaira mundakarrak dio Bermeotarrek sua piztu zutela oilarrak lehenago garrasi egin zezan eta horregatik irabazi zutela.\nUrtero, uztailaren 22an, Santa Maria Madalena egunean estropada gogoratzen da Bermeo, Mundaka eta Elantxobe arteko anaitasun jai baten bitartez. Ekintza nagusian, Bermeoko alkateak, egun horretan Mundakako eta Elantxobekoa ere izango denak, teila bat botatzen du uhartearen aurrean honako esaldi hau esanez: "Honaino heltzen dira Bermeoko itxuginak". Ekintza horren bidez, uhartea Bermeorena dela gogoratzen da. Gero, uhartearen tontorrean ikurrina eta Bermeoko bandera jasotzen dira.\nKondaira baten arabera, monasterioko fraile lego bat Kanalako neska batez maitemindurik omen zegoen eta gauero joaten omen zitzaion bisita egitera, igeriketan, neskak piztutako argia lagun. Komentuko abadeak frailearen ibileren berri izan omen zuen eta, ekaitz gau batean, argia labarretan piztu omen zuen eta maitale gaixoa bertan ito.\nIzaro uhartea Bermeotik.\nIzaro Irla eta Ogoño lurmuturra Bermeoko olatu ormatik ikusita.\nIzaro. HIstoria y tradiciones. Anton Erkoreka (1997).\n↑ Euskaltzaindiaren izendegiak


Katalunia: CUPek Bartzelonan duen egoitza nagusira joan da Polizia\nU-1AREN KONTRAKO OPERAZIOA\nPolizia CUPen egoitzan sartzea galarazi dute milaka lagunek\nEspainiako Poliziak CUPen egoitza inguratuta izan du arratsaldean eta epailearen agindurik izan gabe bertan sartzen saiatu da.\nMobilizazio jendetsuak Katalunian, Euskal Herrian eta Madrilen\nZerrenda: Nortzuk dira Katalunian atxilotutako pertsonak?\nGeneralitateko gastuen kontrola 'mugagabea' izango dela esan du Montorok\nPolizia Nazionalak ezin izan du CUPeko egoitza miatu\nEspainiako Polizia eguerditik izan du inguratuta CUPek Bartzelonan duen egoitza nagusia, baina, 20:00ak aldera, handik alde egin du inolako operaziorik egin gabe.\n13:30ean, Poliziaren dozena bat furgoneta bertaratu dira eta CUPen egoitza inguratu dute. Orduz geroztik, epailearen aginduaren zain egon dira, barrura sartu eta lokala miatzeko asmoz.\nCUPeko militanteak eta jarraitzaileak berehala mobilizatu dira eta egoitzaren atarian izan dira, "modu baketsuan, baina irmo", Polizia bertan sartzea ekiditeko.\n20:50ean, Poliziak alde egin ostean, Nuria Gibert CUPen bozeramaileak amaitutzat eman du mobilizazioa. "Bataila irabazi dugu", azpimarratu du manifestarien aurrean. Giberten arabera, 3.000 lagunek hartu dute parte bilkuran.\nHala ere, "adi egoteko" eta urriaren 1a bitartean mobilizatzen jarraitzeko dei egin die herritarrei, "irabazteko bataila asko ditugulako oraindik".\nHorrenbestez, manifestariei lasaitasunez eta pozik joateko eskatu die, "kaleak beti izango direlako gureak".\nMateriala beste hiri eta herri batzuetara eraman dute\nBestalde, Twitter sare sozialean zabaldutako mezu baten bidez, CUPek jakinarazi du urriaren 1eko erreferendumari lotutako materiala egoitzatik atera eta beste hiri eta herri batzuetara eraman dutela arratsaldean.\n"Oraindik ez dakigu zein den polizia-operazio honen helburua. Gure diputatuak haiengana joan dira, baina poliziek uko egin diete azalpenak emateari; beraz, ez dakigu zer nahi duten eta zeren bila ari direna", azaldu du Gibertek arratsaldean, manifestarien aurrean.\n"Dakigun gauza bakarra da epailearen baimenik gabe sartzen saiatu direla eta ez diegu utzi, normala den moduan. Nolanahi ere, ohartarazi nahi diegu, agindu hori lortuta ere, ez diguela sartzen utziko eta gu guztion gainetik pasatu beharko direla", azpimarratu du.\n"Egoitza barruan eta kanpoan egongo gara, eta ez diegu sartzen utziko. Salbuespen egoera batean edo erregimen totalitario batean soilik ikus daiteke Polizia alderdi politikoen egoitzetan sartzen", salatu du Gibertek.\n(Milaka lagun CUPek Bartzelonan duen egoitzaren aurrean. Argazkia: EFE)


Aurreinprimaketa Ekipoen Fabrika | Txinako Aurreinprimaketa Ekipoen Fabrikatzaile eta Hornitzaileek\nAtlas320-5D Flexo Inprimatzeko Makina\nAtlas320-5B Flexo Inprimatzeko Makina\nSmart-340 Unitate Mota 6 Koloretako Flexografo Inprimaketa Ma ...\nSmart-340 Servo Prentsa Flexografikoa\nAPW-450 Flexo Platerak Garbitzeko Makina Automatikoa\n1. Garbiketa prozesu azkarra eta leuna guztiz automatikoa da eta platerak% 100ean garbi eta lehor uzten ditu oso denbora gutxian; 2.Idatzitako mota guztiak posibleak dira eta makina hau ingurumenarekiko adiskidetasuneko garbiketarako diseinatuta dago; 3. Aire beroa lehortu ondoren, plaka% 100 garbi eta lehor egon daiteke eta berehala berrerabili daiteke. Prozesu osoak minutu gutxi batzuk hartzen ditu. Zehaztapen teknikoak APW-450 APW-650 Plateraren luzera maximoa 450mm 650mm Tentsioa 220V 220V Neurriak 2350 × 1100 × 1150mm 3370 × 1350 × 1150mm ...\nCC-320-2000 Paperezko nukleoa ebakitzeko makina\nZehaztapen teknikoak CC-320-2000 Geh. Luzera 2000 mm-ko zehaztasuna ± 0,1 mm-ko elikatze-tentsioa 220V\nCC-600 Ebaketa-hodien makina abiadura handiko ebaketa-hodi makina automatikoa da, labana anitzeko ebaki sendoa, azkarra eta eraginkorra eta moldagarria. Mota guztietako paperezko tutuak, plastikozko tutuak, brontzezko filmak eta beste bobina batzuk moztu ditzake, inprimatzeko, ontziratzeko, zintak aukera ezin hobea fabrikatzen du. Zehaztapen teknikoak CC-600 Nukleoaren zabalera 10-600mm Nukleoaren diametroa 12-150mm Ebaketa hormaren lodiera 2-10mm Motorren potentzia 11KW Pneumatikoa 5kg / cm² Neurriak 1750 × 700 × 1500mm Pisua ...\nPM-320 Plaka Muntatzeko Makina\n1. Indar handiko prozesamendu integralaren ondoren hormako egiturarekin egindako rack eraikuntzak laneko egonkortasun handia du eta erabileran iraunkorra da; 2. 650 lerroko koloreko bereizmen handiko kamerak 70 aldiz anplifikazio-erlazioa lor dezake, irudi argiak aurkezten ditu, bereizmen handiko ratioa du eta plakaren zehaztasuna nabarmen hobetzen du; 3. Plaka arrabolen egitura altxatzeak engranaje motorraren kontrolaren kontrola hartzen du, eta horrek plateraren eragiketak errazten ditu. 4. Makina osoa hartzen du ...\nPM-450 Plaka Muntatzeko Makina\n1. Plataformaren egitura, eskuzko prting platerik ez, lerro gurutzatua lerrokatzea egonkorragoa da. 2. Kamera etxearen azpian, India etxeko egituran jaurti da, bideoa ateratzeko ekipoen segurtasuna modu eraginkorrean bermatuz Indiako rolla ordezkatzea errazteko. 3. Bideo digitalak harrapatzeko sistema, irudia erreala da, arbela zehatzago itsatsi. 4. Plataforma 6 norabidea doitzeko agentziak, eranskailurik gabeko muturrak doitzeko pegatinak. 5. Rolling bertsioa, segundo batzuen buruan itsatsi bertsioa osatzeko ...\nACM-450 Anilox Roller Ultrasoinuekin garbitzeko makina\n1. Garbiketa ekipamendu ekonomiko eta praktikoa, funtzio nabarmen ugari dituena; 2. Garbiketa anilox arrabola segurua eta eraginkorra; 3. Berokuntza eta tenperatura konstanteko sistemaz hornitua; 4. Iragazgaitza funtzioa neurri handi batean hobetu da eta horrek produktua iraunkorra eta segurua bihurtzen du; Zehaztapen teknikoak ACM-450 Anilox Roller-en luzera 100-450mm Bibrazio kantitatea 18 piezak Garbitzailearen lan maiztasuna 40KHz Berogailu elektrikoaren potentzia totala 2.6KW Tenperatura Kontrolatzeko ...\nIgogailua Eskuzko Igogailua Paper Rollarentzako\nIzena Zehaztapen teknikoak Eredua Geh. Karga 300KG Altxatze Altuera 100-1200mm Forkaren neurria 70mm * 650mm (Diametroa * Luzera) Hankaren barneko zabalera 850mm Dimentsioa 1050mm × 950mm × 1430mm Pisua 75KG Bideoa


Herriz Herri - Senpere (L) | 2019ko Urtarrilaren 10a\nKontzertua Larrekon igandean:\nMusik’Haria, Naia Robles- Aranguiz artistaren ikusgarri berria eskainia zauku eta hunen ibilbidean eragina ukan duten doinuen deskubritzeko parada ezin hobea. Hunen boza apartak ez du uko egiten bere ttanta ongi ezagunari, Estitxu ospetsua, alabainan bere bidea atzeman du eta nortasun artistiko propioa sortzen ari da. Bere talenduaren argitaratzeko, Yannick Tellechea eta Xabi Albistur gitarristak bai eta bere semea Oihan Delavigne-Robles soinularia. Bere emanaldian, Niko Etxart, Benito Lertxundi, Oskorri baita Francis Cabrelen kantueri keinu eginen du, bere moldean. Beraz, musika gozoaz urteberriari abiadura on bat emaiteko parada hor dugu, urtarrilaren 13an (17:00), Larreko sala berotuan. Erreserbak egiten ahal dira Euskal Herriko turismo bulegoetan, prezioa 12€, Musik’Haria elkartea dagolarik antolatzaile lanetan.\n"Sableak" ikusgarria Larrekon ostiralean:\nKiribil konpainia eta Senpereko kultur sailak antolatzen dute haurreri dagokion ikusgarri berezia. Gaur egun, Kiribil konpainiaren egoitza iraunkorra Larreko kultur gunean dago. Elkarte hau berezitua da euskal haur literaturan eta ume ttipien arte ikuskizunetan. Kiribilen ardatz nagusiak dira, euskal kultura, poesia eta gorpuztasuna. 40 minutako ekitaldia aurkeztua izanen da abenduaren 11n (10:30) eta arratsaldean (14:30), iduriz parte-hartzaileen aldetik denak beteak litazke.\nEguberri aitzin aipatu nuen LAPURDI 1609 elkarteak plazaratu duen liburua "Ttikiak Handi" eta iduriz sekulako ikusmina sortu izan behar luke senpertarren artean. Irakurtu aitzin altxor bat bezala presentatua nuen, orain irakurri ondoan segurtatzen ahal dut zinez hala dela. Ez da eleberri bat bezala irakurtzen, zentzu guzietan irakurtzen ahal da, istorioak han-hemenka hartuz eta gutarteko euskaran idatzia delakoan konprenitzeko biziki errexa da. Anitz kontaketa edo lekukotasun, guk ezagutu edo ezagutzen ditugun senpertarren ahotsen bitartez emanak dira. Ez da berantegi eskuratzeko Leku-Ona dendan edo Baionan Elkar saltegian, ez huts egin. Bertzalde, 1943an sorturiko senpertar guziak (kanporat joanak ere) beren bizilagunekin, 75 urteak ospatzeko xedearekin, antolatzen dute bazkaria, urtarrilaren 20an (12:30), Bonnet ostatuan. Izen-emaiteak beharrezkoak dira, deituz Bonnet ostatura urtarrilaren 15a aitzin, telefono hauetara: 05-59-54- 10-29 edo 05-59-54-11-84, prezioa 40€. Abenduko sortze eta heriotzeak: Horra nor izan diren joan den urte hondarreko sortzeak: Ambre Augustine Engracie Gomes da Silva Lefevre Donibaneko bidean; Maddi Adèle Munduteguy Alfarogaina; Aiane Ferry Bonnehon La Kantxa bizitegian; Lorea Hacala Olha auzoan; Haize eta Nora Miquelajauregui (biritxiak) Bilanoa bizitegian Ibarrunen. Bizi uros bat ukan dezatela eta zorion beroenak burasoeri. Heriotzen aldetik: Jean Irabola 67 urte; Jeanine Bernard sortzez Pommery 90 urte; Josette Boue sortzez Herzman 81 urte; Gerald Sanchez 61 urte; Martin Darancette 79 urte; Adéle Munduteguy sortzez Galardi 93 urte; Jean-Pierre Marchand 63 urte. Dolumin bizienak hunkituak diren familieri.


Eneko Pou: 'Momentu bikainean gagoz, indarrez eta motibazinoz' - bizkaie.biz\nDabi Piedra\t2019-08-26 08:08 Barriketan\nPerun ibili dira garagarrilean eta abuztuan Iker eta Eneko Pou anaiak, Andeetako Mendikate Zuriko hormak igoten. Pozarren bueltau dira handik, lau bide barri edegi dituelako, Manu Ponce sokalagun. Andean Kingdom bidea (800 m, 7a+), 5.686 metroko Cashan mendian, euren ibilbideko lorpenik handienetako bat izan dala adierazo dabe Pou anaiek eurek.\nIndar guztia eta esperientzia zabala behar izan ditue Peruko erronkeari heltzeko. Ganera, momentu latzak pasau ditue, batez be, Ian Shwer eta Juan Pablo eskalatzaile galduen bila ibili ziranean. Erreskateak amaiera iluna euki eban, biak hilda agertu ziralako. Perun bizitakoaren inguruan egin deusku berba anaietako batek, Eneko Pouk.\n1.- Andean Kingdom bidea zabaldu dozue Perun, eta dinozue zuen ibilbideko lorpenik handienetako bat dala. Zergaitik da horren berezia?\nZabaldu doguzan lau bideak desbardinak dira alkarren artean, beharbada ikusgarriena Cabeza Clava izan da, jenteari begietatik erraz sartzen jakozalako bertako kareharria eta amildegiak. Baina, gu, alpinistearen ikuspegitik, gai gara geure ibilbidean mugarri diran igoerak identifiketako. Kasu honetan, Andean Kingdom da mugarri horreetako bat: altuereagaitik (5.700 bat metro), lehenengo aldiz mendi haretako ipar isurialdetik igon ginalako, alde teknikotik oso gatxa dalako... ganera, egun bi pasau genduzan 7. mailatik gorako hormetan zintzilik. Horreek osogai guztiak koktelera baten sartu ezkero, gin-tonic ederrak urteten deusku! Gure ibilbideko erronka guztiak kontuan hartu ezkero, hau handienen artean dago.\n2.- Zelan gogoratzen dozu igoerea?\nHalako horma baten sartu aurretik, estiloa aukeratu behar da, ez da erabagi erraza eskalatzaileontzat, informazino gitxi daukagulako aldez aurretik. Guk aukera bi genduzan: egun bakar baten, bizkor-bizkor eta ekipamendu gitxiagaz; edo, bestela, egun bi horman pasetea. Bi egunekoa aukeratu genduan. Behin eskaladeari ekinda, erronka ederra izan zala gogoratzen dot. Uste genduan luze gatx asko ez zirala egongo, baina azkenean, lau-bost igon genduzan 7. gradutik gorakoak. Lo egiteko lekua be ez zan bape ona izan.\n3.- Zelakoa izan zan gaua?\nBa pentsau, urtengune txiki bat aukeratu genduan lotarako, gaua ganera etorri jakulako. Eperdia ipinteko ozta-ozta egoan lekua, eta hankak zintzilik amildegian. Oso giro ona egon zan gure artean gau haretan, baina deskantsau, ez genduan bape deskantsau, nik lo gitxi egin neban, oso leku deserosoa zalako. Hori hurrengo egunean nabaritu genduan, indarrez makalago egon ginalako. Baina halako horma baten sartzen zarenean badakizu barruan dozun guztia emon behar dozula, zure konfort eremutik urrun ibiliko zarelako. Orduan, motibazino horri esker gainditu genduzan zailtasunak.\n4.- Altuereak eraginik izan eban zuen jardunean?\nHori beste zailtasun bat da. Ez da bardin hemengo rokodromo baten eskaletea, Baltzolara joatea... edo han goian egotea. Dana bihurtzen da gatxagoa, oxigeno faltea igarri egiten da. Itsasoaren mailan erraz egiten diran gauzak oso gatxak dira 5.000 metroan. Ahalegina bikoiztu edo hirukoiztu behar dozu. Ganera, eskaletea ez da ibiltea, mobimendu esplosiboak beharrezkoak dira, eta altuereak ez dau bape laguntzen.\n5.- Bidaia honetan zabaldutako azken bidean, Aupa Gasteiz! izenekoan, istripua izan zenduan: harri batek belaunean jo zintuan eta ospitalera bajatu behar izan zenduan. Kolokan egon zan espedizinoa?\nGu beti gara positiboak, egia da istripu galanta zala eta puntuak beharko nebazala, baina aurrera egitea erabagi neban. Odol askorik ez nebanez galdu, egun haretan bertan beste ordu batez edo biz eskalau genduan. Gero bai, Huarazera bueltan ospitalera jo genduan zuzen-zuzen, baina arrisku handirik ez neban ikusi, egun bakarra egin neban geldirik. Bidea amaitu nahi genduan, gitxi faltau jakun, eta lortu genduan.\n6.- Lau horma zabaldu dozuez Andeetako horma ikaragarri eta bakartietan. Espedizinoaren hasieran espero zenduen halako emoitzarik?\nSorpresa polita izan da, egia esan, asko eskalau dogu, bide bikainetatik. Andean Kingdom, duda barik, horma interesgarria izan da gure ibilbidean, baina besteak be oso onak izan dira. Kontuan izan behar da, Mendikate Zurian zabaltzen diran harrizko bideen artean lehenengoetarikoak izan dirala, ze normalean, jentea tontor edurtuetra joaten da. Espedizino emonkorra izan da, kanpora urteten dogun bakotxean halako lau bide edegiko bagenduz... Uste dot gure ibilbidean momentu bikainean gagozala, lorpen aldetik zein motibazinoari jagokonez. Indartsu gagoz, eta esperientzia piloa dogu.\n7.- Urteak joan eta urteak etorri, Iker eta zu beti alkarregaz ibilten zarie.\nBikote indartsua gara, bakotxak bere ezaugarriak ditu, baina gure sokadan ez gara protagonistak, ez bata ez bestea. Biak bat bagina legez da, alkarren osogarri gara. Horri esker, erronka politak egiten gabiz.\n8.- Oraingoan, espedizinoaren zati handi baten, Manu Ponce alboan izan dozue. Zelan konpondu zarie hirurok?\nOso ondo. Manu Poncegaz eskaletan Lau Elementu proiektuaren bigarren erronkan hasi ginan, Perun, orain dala pare bat urte. Aurkikuntza polita izan zan, ze eskalada aldetik aportetan dauenaz gan, oso tipo ona da, oso positiboa, alaia eta umoretsua. Eskaladan, Iker eta biok konpondu gaitekez aurrera egiteko, baina espedizinoan behar dogu halako lagun bat, balio positiboak aportetan ditualako. Beti irribarrez dagoan gizona da, hori diruz ezin da pagau.\n9.- Ian Shwer eta Juan Pablo eskalatzaileen erreskatean be hartu zenduen parte. Azkenean hilda topau zenduezen, hori da espedizino honetako puntu iluna.\nMomentu gogorra izan zan, ze zoritxar asko pilotu jakuz azkenaldion. Suberte txarra izaten gabiz ezagutzen dogun jenteagaz, azken hiru-lau urteotan lagun bat baino gehiago hil jaku mendian. Badakigu gure kirol honetan lantzean behin pasetan dirala halako gauzak, baina azken hiru-lau urteotakoa bolada oso txarra izan da. Erreskate horrek barriro ekarri euskuzan gogora zoritxarrak, hildako lagunak... espedizinoko azken hamar egunak latzak izan ziran animo aldetik. Motibazinoa eta indar fisikoa bageunkazan, eta igon genduzan horma gehiago, baina buruz txarto genbizan.\n10.- Alde positibora bueltauko gara. Irailean Himalaiara zoaze, zelako espedizinoa izango da?\nIndiako Himalaiara goaz, hango zonalde bat aztertu nahi dogulako, egiteko gauza asko dagoz han. Esan deuskuenez, mendiko jarduerak larregi garatu barik dagoz parte haretan, Chamonix orain dala 150 urte zan modukoa ei da. Erronka ederra da, 4.000 eta 6.000 metro bitarteko mendietan horma asko dagoz igon barik. Horma handiak eta igoera alpinoak tartekatuko doguz. Motibazinoz ganezka gagoz.\nArgazkiak Iker eta Eneko Pouk lagatakoak dira\n1. Eneko Pou | Ikusi handiago | Argazki originala\n2. 'Cabeza Clava' bidean gora | Ikusi handiago | Argazki originala\n3. Iker Pou, 'Aupa Gasteiz!' bidean zintzilik | Ikusi handiago | Argazki originala\n4. Pou anaiak eta Manu Ponce, 'Andean Kingdom' bidea zabaldu barri | Ikusi handiago | Argazki originala\n5. 'Andean Kingdom' bidearen nondik norakoa | Ikusi handiago | Argazki originala


European Data Incubator-en izena emateko aukera duzu orain! - SPRI\nEuropean Data Incubatorek jada ireki du epea inkubazio programan izena emateko.\nEuropa guztiko Big Dataren inguruko 50 startup eta ETE bilatzen dituzte parte hartzeko. Europar Batzordeak 5 milioi euroko finantzaketa eman dio programari. 2019ko abuztuan hasi eta 2020ko apirilan bukatuko da.\nAukeratutako startupek itzuli beharrik gabeko 100 mila euroko finantzaketa eta datu hedagarrien prozesamendurako cloudeko ingurugiroa jasoko dituzte. Gainera, aholkulari pertsonalak eta tailerrak egiteko aukera izango dute, eta sektore ezberdinetako enpresa handiekin kontaktua ere izango dute. Helburua da startupek benetako datuekin benetako erronkak ebaztea.\nParte hartzeko hiru aukera daude:\nReady-Made: EDIk edo datuen hornitzaileek proposatutako erronka ebatzi.\nHalf and half: zuk proposatutako erronka ebatzi EDIren datu multzoekin eta kanpo datu multzoekin.\nFree Choice: zuk proposatutako erronka ebatzi zure datu hornitzailea eta zure kanpo datu multzoak erabiliz.\nEman izena hemen ekainaren 19a baino lehen.


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Euskadiko eta Bavariako gobernuek lankidetza-akordio berri bat sinatu dute Munichen\nEuskadiko eta Bavariako gobernuek lankidetza…\n\nBaviera_5.jpg Iturria: Irekia\n\nbaviera.jpg Iturria: Irekia\n\nbaviera_4.jpg Iturria: Irekia\n\nBaviera_6.jpg Iturria: Irekia\nEusko Jaurlaritzak eta Bavariako Gobernuak lankidetza-akordio berri bat sinatu dute (Elkar ulertzeko memoranduma), guztien interesekoak diren gaietan harremanak sendotzeko eta lankidetza estutzeko. Munichen sinatu dute, Bavariako Gobernuaren Kantzelaritzaren egoitzan.\nKanpo Harremanetarako idazkari nagusi Marian Elorzak eta Europako eta Nazioarteko Gaietarako ministro Melanie Humlek sinatutako akordioak 2014ko uztailean sinatutako lankidetza-akordioa berritu du. Azpimarratzekoa da 2017an, gainera, Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak eta Eusko Jaurlaritzako Barne Ministerioak polizia-lankidetza garatzeko eta areagotzeko akordioa sinatu zutela.\nEuskadiren eta Bavariaren arteko harreman instituzionalak estrategikotzat jo daitezke.\nTestuinguruan kokatuta, Bavariak, Eskoziak eta Flandesek Euskadirako lurralde homologoak ordezkatzen dituzte, zuzeneko loturak ezartzeko eta ezagutza trukatzeko, 2020 Nazioartekotzeko Esparru Estrategian – Basque Country Estrategian jasotzen den bezala.\nOrain arte hasitako lankidetzaren emaitzak, bi aldeek 1994an sinatutako baterako adierazpenean eta 2014an sinatutako lankidetza-akordioan eta segurtasun-arloko akordioan oinarritutakoak, oso onak dira.\nUrte hauetan egindako jardueren artean, nabarmentzekoa da Bavariako ordezkaritza batek Euskadira egin zuen bisita – 2015eko ekainean –, Beate Merk Europako Gaietarako eta Eskualde Harremanetarako ministroa buru zela; ministroak bilera izan zuen Iñigo Urkullu lehendakariarekin eta Arantxa Tapia Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburuarekin.\nGaur sinatutako akordio berriak 3 urteko indarraldia izango du. Interes komuneko gaietan lankidetzan aritzeko arloak, 2014an adierazitakoen antzekoak, honako hauek dira: digitalizazioa, adimen artifiziala eta industria 4.0; teknologia jasangarriak, garbiak eta ingurumenarekiko errespetuzkoak; automobilen fabrikazioa, mugikortasuna eta hiri-azpiegitura; ingurumenaren babesa (klima-egokitzapena eta ekonomia zirkularra kontuan hartuta); barne-segurtasuna eta polizia (kultura-hobekuntzaren eta -delinkuentziaren aurkako lankidetzaren eta -prestakuntzaren ikuspegitik); eta polizia. Klusterren aldebiko sarea sustatzea ere lehentasuna izango da.\nHorrez gain, bi gobernuek adierazi dute interesa dutela Europako politikako gai garrantzitsuei buruzko informazioa eta esperientzia partekatzeko. Akordioak ateak zabalik uzten ditu lankidetza interes erkideko beste eremu batzuetara zabaltzeko.\nBaviera_5.jpg 2 MB (jpg)\nbaviera.jpg 400 KB (jpg)\nbaviera_4.jpg 400 KB (jpg)\nBaviera_6.jpg 2 MB (jpg)\nMarian Elorza Kanpo Harremanetarako idazkaria Vavariara joan da lankidetza-bide berriak aztertzeko


Red Bull-ek kate-ordainak ordaindu beharko dizkie “hegalak ematen” zituela sinetsi zuten kontsumitzaileei — Gaztezulo\nRed Bull-ek kate-ordainak ordaindu beharko dizkie “hegalak ematen” zituela sinetsi zuten kontsumitzaileei\nRed Bull-ek kate-ordainak ordaindu beharko dizkie “hegalak ematen” zituela sinetsi zuten kontsumitzaileei Enpresak 10 dolar (9 euro inguru) ordaindu beharko dizkio 12 urte hauetan zehar Red Bull edaria kontsumitu duten guztiei. Ez da lehen aldia Red Bull-en aurkako demandak aurkeztu izan direla, 2013an izan zuen beste bat. Oraingoan “Red Bull-ek hegalak emango dizkizu” iragarki leloagatik kalte-ordainak ordaindu beharko ditu edari ezagunak. https://www.gaztezulo.eus/albisteak/red-bull-ek-kate-ordainak-ordaindu-beharko-dizkie-edariak-benetan-201chegalak-ematen201d-zituela-sinetsi-zuten-kontsumitzaileei https://www.gaztezulo.eus/albisteak/red-bull-ek-kate-ordainak-ordaindu-beharko-dizkie-edariak-benetan-201chegalak-ematen201d-zituela-sinetsi-zuten-kontsumitzaileei/@@download/image/alas.png\nEnpresak 10 dolar (9 euro inguru) ordaindu beharko dizkio 12 urte hauetan zehar Red Bull edaria kontsumitu duten guztiei. Ez da lehen aldia Red Bull-en aurkako demandak aurkeztu izan direla, 2013an izan zuen beste bat. Oraingoan “Red Bull-ek hegalak emango dizkizu” iragarki leloagatik kalte-ordainak ordaindu beharko ditu edari ezagunak.\nRed Bull konpainiak “Red Bull-ek hegalak ematen dizkizu” leloa sinetsi zutenei ordaindu egin beharko die Kanadako Dished Vancouver komunikabideak zabaldu duenez. 2013an ere antzeko demanda batengatik 13 milioi ordaindu behar izan zituen enpresak Estatu Batuetan. Oraingo honetan, demanda Michael Attar letratuak jarri du esanez Red Bull-ek deklarazio faltsuak egin zituela bere produktuen inguruan; eta horregatik, Red Bull latak azken 12 urtetan erosi zituzten kontsumitzaile kanadarrek eskubidea izango lukete konpainiagandik 10 dolar jasotzeko.\nHorretaz gain, Attar-ek taurinarek onurak (edari energetikoetan azaltzen den osagai nagusia) gezurtatzen dituen bost ikerketa ere azalarazi ditu baieztatuz Kontsumitzailearen Babesaren Legea bortxatu duela Red Bull-ek baieztatzean kafe katilukada bat baino eraginkorragoa dela. Komunikatu baten bidez enpresa defendatu egin da esanez bere marketing-a “burutsua, egiazkoa eta doia dela” eta horregatik enpresak “Red Bull-ek hegalak ematen dizkizu” leloa erabiltzen jarraitzen du oraindik. 2013an Estatu Batuetan jarritako demandan enpresa indartsuak 13 milioi dolar ordaindu behar izan zituen antzeko arrazoiengatik. Dirudienez Red Bull-ek onartu zuen ordaintzea “kostuak eta liskarrak ekiditeko” nahiz eta ez duen onartzen arduragabekeriak egon denik inongo momentutan. Hamaika albiste bitxi irakurtzeko jaioak gara!


Andorran, katalana hizkuntza ofizial bakar –\nJeneralean, 85.000 herritar inguruko mikro-estatu hori famatua da bere dendengatik; paradisu fiskala izateagatik, eta Pirinioetako mendien artean kokatua egoteagatik; ez, ordea, 1993ko Konstituzioan ezarri bezala –%75 andorratarrek onartua–, eskubide politikoak izateko, hots, botoa emateko eta hautagai izateko, Andorrako naziotasuna izan beharragatik, eta horretarako katalan hizkuntza jakin beharragatik. Kopuru aldetik, ohiz katalanez mintzatzen direnen eta ohiz gaztelaniaz mintzo direnen artean aldea txikia da; halere, eskubide politikoak izateko derrigor jakin beharreko hizkuntza ofizial bakarra katalana?, hori posible da? Bai, halaxe da ba! Nola lortu dute hori andorratarrek?\nIbili naiz Andorrako historiaren zertzelada nagusien bila, eta hizkuntzarena ere; emaitza nik nahi baino apalagoa izan da, batez ere hizkuntzari dagokionez, eta horrenbestez lan hau behin-behinekotzat jotzen dut eta hobegarri, jakina!\nHein baten Suitzaren Alpeetako bailaren elkartze politikoaren historia oroitarazten du Andorrakoak, kronologikoki ere. Pirinioetako Andorrako bailaren buru gisa, 1278an sinatu zuten lehenbiziko Tractat de pareatge Lleidan, Foixeko kondeak eta Urgelleko gotzainak, bi printzeen arteko subiranotasuna ezarririk, eta zazpi mendetako historiaren ondotik, delako burutza politiko bikoitz hori 1993ko Konstituzioak berretsi zuen: Frantziako presidentea eta Urgelleko gotzaina dira estatuburuak egun Andorran, baina orain Konstituzioak andorratarrei aitortzen dizkien eskubideen menpean.\nUrgelleko gotzaina Espainiako erregeak hautatzen zuen –Aragoiko-Bartzelonako kondeak lehenik eta XVI. mendetik aurrera Espainiakoak, eta Foixekoa Frantziako erregearen mendekoa zen XVII. mendeaz geroztik behinik behin; beraz, bi auzo erresuma handien oniritzia lortzen zuten bietako baten menpean ez erortzeko, biekiko izan zitzaketen edo zituzten mendekotasunak gorabehera.\nXVIII. mende hasieran, Kataluniaren Gaztelarekiko mendekotasuna ekarri zuen Ondorengotza gerran, neutral jokatu zuen Andorrak. Simeon Guinda Apeztegia –Zaraitzuko Espartzan jaioa; euskalduna izango zen segur aski– 1714an Urgelleko gotzain bilakatu zen, eta borboizale hotsekoa zenez, bazirudien Espainiako erresumarekin bat egin zezakeela, baina ez, Andorraren mendeetako independentziari eutsi zion agindua emanez ezen Frantziako erregearen manuei baino ez obeditzeko. Urgelleko gotzainak elizbarrutiaren interesak eta jabetzak lehenetsi zituen, eta burujabetza atxikitzeko Frantziako erregearengana jo zuen. Bi handiren artean, baina aske edo –bertako jauntxoek aginduko zuten hain segur–.\nXIX. mende amaieran eta XX.aren hasieran krisi sozioekonomiko larria izan zuten Andorrak eta Pirinioetako bailarek eta andorratar askok Bartzelonako metropoli-eremura emigratu zuen, eta beste askok Okzitaniako Béziersera. Eta modernizazio prozesua XX. mendeko 30eko hamarkadan hasi edo areagotu zen, Forces Histroelèctriques d´Andorra enpresa eratzearekin (FHASA). Milaka langile ekarri zituen enpresa hark, asko CNTri lotuak, eta horrenbestez, ideia politiko eta sindikal berriak. 1933an Kontseilu Orokorrari sinadura andana bidalirik, gizonen sufragio unibertsala onartu zen –emakumeena, Suitzan bezalatsu, 1970ean–. 1936-1939ko gerran eta II. Mundu gerran ere neutral iraun zuen Andorrak, eta XX. mendearen bigarren erdian populazioa hamarkoiztu zuen, 85.000 biztanlera heldurik (Ikus: Història d´Andorra en onze claus. Oliver Vergés Pons. 2016).\nGorago aipatu dugun enpresa hidroelektriko handi hartara lanera etorritakoetatik gehienak espainiarrak batez ere, eta portugesak ziren. Ez dakit 1993ko Konstituzioa baino lehen Andorrako herritar izateko baldintzak zein ziren, baina garbi dago etorkinen etorrera handia hastean, arriskua ikusi zutela katalan izaera eta burujabetza galtzeko eta agintariek neurriak hartu zituztela andorratarren oniritziarekin, eta 28 urte dituen lege nagusi horrek berretsi egin dituela. Nola?\nNeurri bat izan da naziotasun bikoitza ez onartzearena. Andorratar naziotasuna eskuratzeko, zure aurreko naziotasuna galdu behar duzu, eta horretarako estatu handi(ago)etan kontuan hartzen diren betekizunak hartzen dira kontuan: andorratarrekiko ezkontza, bertan urte askoan bizi izana eta katalanaren ezagutza. Andorratar ez denak urte luzez bertan bizi behar du andorratar bilakatu eta eskubide politikoak lortzeko eta katalana ikasi beharra dauka. Andorran bizi arren andorratar bilakatu beharrik ez duzu, baina andorratar izan gabe eskubide politikorik ez duzu izango.\nWikipedian agertzen denez, 2015eko datuen arabera, Andorrako populazioa espainiarra (% 32), portugaldarra ( % 16) eta frantziarra ( % 6) da; eta andorratarrak % 38 dira. Ekonomiari dagokionez, turismoa da %80, eta horregatik eta merkataritza-harremanengatik, espainieraren eta frantsesaren erabilera handia da.\nAma-hizkuntza edo lehen hizkuntzari dagokionez, eta hizkuntza erabilienari dagokionez, hona 2005eko datuak:\nAma-hizkuntza Ohiko hizkuntza\nKatalana 38,8% 58,3%\nEspainiera 35,4% 37,3%\nPortugesa 15% 3,5%\nFrantsesa 5,4% 2,2%\nBesteak 5,5% 0,5%\nUrte berean, Institut d’Estudis Andorrans egindako inkestaren emaitzen arabera, %80k uste du katalana beharrezkoa dela Andorran integratzeko eta %18k uste du ezetz.\nIrakaskuntzari dagokionez, ez dute eskubide politikoekin bezala egin: irakaskuntza katalanez eta kito. Hiru sistema daude: andorratarra, espainola eta frantsesa, eta sistema bakoitzean, irakaskuntzako hizkuntza ezberdina da: katalana, espainola eta frantsesa hurrenez hurren. Hona Andorrako Estatistika Sailaren datu batzuk:\nHezkuntza sistema 2004 2005 2006 2007 2008\nAndorrako sistema 3.328 3.612 3.800 3.911 4.002\nEspainiako sistema 3.499 3.541 3.434 3.390 3.326\nFrantses sistema 3.650 3.636 3.570 3.549 3.468\nGuztira ikasleak 10.470 10.789 10.804 10.850 10.796\nIkusten da gutxigatik Andorrako sistema nagusitzen doala.\n2006an, Victor Alexandrek salatzen zuen Andorrari, NBEn aulkia eta bandera dituenez, estatuekin “hi bahaiz ni banauk” jokatzea gustatzen zaiola eta estatu gabeko Katalunia bezalako nazioak gutxiesten dituela, nahiago zuela Espainiako ministroekin negoziatu katalan kontseilariekin baino. 2010etik aurrera katalanismoa asko hazi dela ere irakurria dut.\nGorago adierazi bezala, Andorrako historia bereziki linguistikoaren berri zehatzik ez dut; halarik ere, honako ondorio hau atera daitekeelakoan nago: kontzientzia linguistiko jakina duen nazio txiki batek har dezake immigrazioa handia bere hizkuntza eta izaera nazionala galbidean jarri gabe, baldin eta estatua edo burujabetza politikoa badu.\nGurea oso bestelako historia da eta ezin estrapolatu, tamalez, baina jakingarria iruditzen zait. Andorra estatu demokratiko bat da, eta bertako naziotasuna populazioaren %38k du, eta katalana du hizkuntza ofizial bakarra.\nandorra, hizkuntza, katalana\nFibrosi Kistikoaren Nazioarteko Eguna\n39,5 kiloko korbina\n4 pentsamendu “Andorran, katalana hizkuntza ofizial bakar”-ri buruz\nBeñat Castorene 2021-09-08 17:31\nEskerrik asko Pako, beti interesgarria nola pasatzen den beste herrietan.\nKataloniaren bilakaerak, politikoak eta linguistikoak, ez ote du izanen eragin handia Andorran?\nInteresgarria litzateke jakitea nongo unibertsitatera gehien jo ohi duten gazteek.\nPatxi 2021-09-08 17:56\nZure galderari ezin erantzun gogobetegarririk eman nire ezjakintasunagatik. 2006an, Victor Alexandrek ez zituen asko goresten andorratar agintariak 2006an. Hona esteka: http://www.victoralexandre.cat/index.php?option=com_content&task=view&id=156&Itemid=62\nUste dut andorratar askok estudiatzen dutela Bartzelonan. Baina usteak baino ez dira.\nEz pentsa Andorrari buruzko informazioa lortzea erraza denik, batez ere egoera linguistikoaz.\nIker2 2021-09-09 10:49\nOso interesgarria. Horrelako kasuetatik asko dugu ikasteko. Ez naiz oroitzen non, baina duela 20 bat urte katalanaren erabileraren jeitsiera sumatu zutela irakurri nuen. Horren harira, katalana indartzeko ekintza batzuk egin zituzten eta honekin erabilera berriz goraka doa.\nBestetik Andorrar gehienek espainiako komunikabideak jarraitzen dituztela ulertu dut, beraz Cadiz, Madrid, Burgos eta abar etxekoak bezela dituztela dirudi, Gipuzkoar herri euskaldunetan antzera. Horrela al da? Edo independientexegoak al dira?\nPatxi 2021-09-09 11:14\nZehazki ez dakit, baina kontuan izanik ikus-entzunezko espainiarren eskaintza askoz zabalagoa dela ikus-entzunezko katalanena baino ez nau harritzen zuk diozunak Iker2.\nIkus esteka honetan duela 20 urte ziotena:https://www.argia.eus/argia-astekaria/1832/andorratik-hurbilago-sumatzen-da-europa


Saioa Galarraga eta Julen Murgindo bergararrak nagusi Errezilgo Dantza Suelto Txapelketan - Urola Kostako Hitza : Urola Kostako Hitza\nSaioa Galarraga eta Julen Murgindo bergararrak nagusi Errezilgo Dantza Suelto Txapelketan\nErrezilgo San Antonio festen barruan jokatu dute lehenengo aldiz helduen txapelketa, eta Gipuzkoako eta Bizkaiko bederatzi bikotek parte hartu dute. Laura Bastida eta Ekain Uzkudun azpeitiarrak hirugarren sailkatu dira.\nSan Antonio festetan murgilduta jarraitzen dute errezildarrek, eta gaur, larunbata, jai egun betea izan dute herritarrek eta hara bertaratu direnek. Gaztetandik kultur elkarteak antolatuta, esaterako, Dantza Suelto Txapelketa jokatu dute zazpigarren urtez arratsaldean; ordea, izan da berrikuntzarik egitasmo horretan, lehenengoz, helduei zuzendutako txapelketa prestatu baitute antolatzaileek, eta beraz, aurten 16 urtetik gorako dantzariak igo dira oholtza gainera.\nGipuzkoako eta Bizkaiko bederatzi bikote lehiatu dira txapelketan, eta besteak beste, Errezilgo, Azkoitiko eta Azpeitiko dantzariek parte hartu dute. Ordea, txapela eta zapia ez dira eskualdean geratu, Saioa Galarraga eta Julen Murgiondo bergararrek irabazi baitute txapelketa; bigarren postuan, berriz, Katerin Artola eta Iker Belintxon oiartzuarra eta lezoarra geratu dira; hirugarren sailkatu dira Laura Bastida eta Ekain Uzkudun azpeitiarrak, eta horiek garaikur bana eta 120 euroko diru-saria jaso dituzte.\nGiro onean egin dute Dantza Suelto Txapelketa Errezilen, eta dozenaka lagun animatu dira hura ikustera. Bien bitartean, umeek puzgarrietan jolasteko aukera izan dute, eta txapelketa amaitzean, areto dantzen erakustaldia egin dute Dantzalekuan bertan.\nJoan zen ostegunean hasi ziren Errezilgo sanantonioak, eta bihar, igandea, festetako azken eguna izango da. Orduan ere izango da zer gozaturik herrian. Hona hemen biharko egitaraua:\n12:00. Herriko gaztetxoen dantza erakustaldia, Dantzalekuan.\n18:00. Herri kirol saioa egingo dute punta-puntako harri-jasotzaileek nahiz aizkolariek eta herritarrek.\n19:00. Buruhandiekin eta dultzaineroekin kalejira.\nIkusi dantza txapelketako argazkiak, hemen:


Solange Demarcq-Eguiguren: “Inoiz baino gehiago herritarren beharrei so izanen gara” | Euskal Herria | KAZETA\nBiriatuko Geroa zerrenda zabalak ezustekoa eman zuen martxoaren 15eko herriko bozetan. Hiru hamarkadatan auzapez izandako Michel Hiriart eskuindarrari sei bozengatik gailendu zitzaion Solange Demarcq-Eguiguren buru zuen zerrendak. Barda, maiatzaren 25ean izendatu dute auzapez eta aro berri bat ideki da Lapurdi hegoaldeko herrian.\nMaite Ubiria Beaumont|2020/05/26|0 iruzkin Eguneratua:\nSolange Demarcq-Eguiguren, kargua hartu berritan. © Guillaume Fauveau\nMartxoaren 15ean Xiberoa, Baxe Nafarroa eta Lapurdiko 142 herrietako biztanleek botoaren bidez hautatu zituzten herriko etxeen eraketa prozedura abian eman zen joan den asteburuan. Herri horietan guztietan bezala Biriatun ere auzapez berria izendatzeko zeremonia gibelatu egin zen pandemiaren ondorioz. Alta, aro berria iragarri zuten martxoko bozek mila biztanletik gorako herri horretan.\nHiru hamarkada luzez Bidasoa ibaiaren ondoan dagoen herri dotorean auzapez izan zen Michel Hiriart eskuindarrari gaina hartu zion Solange Demarcq-Eguigurenek. Biriatuko Geroa udal taldeko zerrendaburua atzo iluntzean auzapez izendatu zuten, osasun neurri zorrotzen artean iragandako herriko kontseiluan. Naiz atariari elkarrizketa eskaini dio auzapez berriak.\nBigarren aldia da elkarrizketa bat izanen dudala zurekin. Martxoan ukan genuen solasaldia ezin izan genuen plazaratu, Covid-19aren ondorioz udal eraketa bertan behera geratu zelako. Nola bizi izan duzu egoera berezi hori?\nSolange Demarcq-Eguiguren: Egia esan, aski ongi sentitzen naiz. Agian berehala gainera etorriko zaizkigun arduren pisua gehiago sentitzen dut oraingo honetan. Martxoan mintzatu ginenean, biriatuarrek emandako sostengua dastatzen ari ginen. Orain, beraiek emandako konfiantzari erantzutea da gure udal taldearen xede nagusia.\nDenbora gutxi igaro bada ere, giroa zeharo aldatu da. Osasun krisiak noraino aldaraziko du zuen agintaldi hasierarako zenituzten planak?\nCovid-19ak egoera guztiz eraldatu du. Izan ere, azkeneko bi hilabeteetan bizi izan dugun salbuespen egoerak neurri batean gure egitasmo nagusiak baieztatzera eramaten gaitu. Gure herri programa berriz irakurriz gero, larrialdi egoeren aurrean –berdin auzi klimatikoa izan zein elikadurari loturiko krisia izan–, erresilientzia sareak garatzeko beharra adierazten genuen. Alde horretatik, berrindarturik sentitzen gara eta egoera zaila izanik ere, aitzina egiteko determinazio osoa daukagu.\nEdonola ere, giroa astunagoa da eta agenda soziala inoiz baino beteago izanen duzu.\nHala da. Alde batetik, berehala tokiko dosier batzuk izanen ditugu mahai gainean. Eskolari edo beste hainbat egitura publikori dagozkien lanak ditut gogoan. Era berean, inoiz baino gehiago herritarren beharrei so izanen gara. Bereziki herritar zaurgarrienak babestu beharko ditugulako. Nire lehentasuna da herritarrak entzutea eta beraien eskutik eremu guztietan azalduko zaizkigun beharrei erantzuteko bideak xerkatzea, batzuetan herri mailan, besteetan inguruko herriekin eta, bistan da, Euskal Elkargoaren baitan lehentasunak ongi finkatuz.\nEpe motzera, hainbat kudeaketa konplexu aurreikusten dira, gehienak krisiari lotuta, hala nola ikasturte berriari. Hor kokatzen dituzu kezka nagusiak?\nEgia esan, kezka handia da. Biriatuko eskola publikoan zein ikastolan protokolo zorrotzak eman dituzte plantan. Estatuak agintzen dituen arauak betetzea ez da erraza izan, baina behin-behineko eskola sartzea, oro har, aski ongi pasa da. Irakasleek eta familiek ahalegin handia egin dute. Guztiei sustengu osoa nahi diegu ekarri heldu den ikasturtea prestatzeko.\nMartxoan mintzatu ginenean behin baino gehiagotan nabarmendu zenuen Biriatu bere ingurune naturalean txertatzeko premia. Geroztik hainbat zubi eten egin dira. Nola bizi izan duzu mugaren itxiera?\nZinez gaizki bizi dut egoera. Bitan banatu gaituzte. Mugaren irekiera ezinbestekoa da guretzat, harreman sozialak, kulturalak, familiarrak alde batera eta bestera eraikitzen ditugulako. Lehen aipatzen genuen krisi sozioekonomikoari berriro helduta: Biriatu bezalako herri batentzat, gure enpresa eta langileentzat, mugaren itxiera erabat kaltegarria da.\nBesteak beste Hendaiako eta Irungo auzapezek azalduriko kexa zeure egiten duzu?\nGuztiz. Jakinik ere urrundik heldu direla mugak ixteko erabakiak eta gure herrietatik gauzak aldatzea ez dela batere erraza, Biriatuko auzapeza prest da inguruko herrietako ordezkariekin batera muga irekieraren alde bere esku dagoen guztia egiteko. Krisi honetatik ateratzeko batera behar dugu lan egin, zubiak sendotu, indarrak metatu, eta mugaren itxiera oztopo handia da jarduera sozialak eta ekonomikoak berriz ere martxan jartzeko.\nTuristentzat bideak zabaltzen badira ontsalaz Bidasoa inguruko euskal herritarrentzat ere.\nEstatuen logika gailendu da orain arte, guk herritarren zerrenda osatu dugu eta Biriatuko herriari behar diogu lehentasuna eman. Gure engaiamendua argia da, herri mailan, eskualde mailan eta Euskal Elkargoaren baitan lan egiteko asmoa dugu gauzak ahal den eta azkarren alda daitezen.


AlbisteakMondraberri - 2021-07-21 0\nHelburua da herriko lokaletan ekintzailetza proiektuak garatzeko alternatibak mahai gainean ipini eta, aldi berean, lokal hutsak balioan jartzea, kaleak biziberritu, merkataritza sustatu eta kalitatezko...\nKulturaMondraberri - 2021-07-21 0\nArrasate Blues-ek ‘Plus’ bat izango du asteburu honetan\nLehenbizikoz, Arrasate Blues Zigarrolan izango da. Kartel honetarako hurbileko artistak ditugu. Jokin Vitoria herriko musikariak ‘Sustrajazz’ proiektua aurkeztuko du jaialdian. Testua: Ibai-Arte. Argazkia: MB Artxiboa....\nAlbisteakMondraberri - 2021-07-20 0\nPako Azpiazu kirolari Arrasatearra gogoratuz [Josemari Velez de Mendizabalen testua]\nPako Azpiazu Elgoibarren jaiotako arrasatearra genuen, eta Mondran aritu zen, iragan mendeko berrogeietan. Juventud Deportiva Mondragonen bitartez, herriko HOACen (Hermandad de Obreros de Acción Católica) idazkari izendatu zuten. Futbola 1949an utzi zuen eta beste afizio handi bati heldu zion: mendizaletasuna. Baina gutxi disfrutatu ahal izan zuen.\nGAZTETXEAMondraberri - 2020-09-09 0\nArrasateko Gaztetxeak soinu eta argi teknikari ikastaroa antolatu du\nArrasateko Gaztetxeak soinu eta argi teknikari ikastaroa antolatu du. Irailaren 19an burutuko da gaztetxean bertan. Plazak mugatuak izango dira, beraz, aurrez izena eman beharko...\nAlbisteakMarijo - 2021-07-07 0\nHiru positibo atzeman ziren atzo Arrasaten, eta tasa 90,57ra igo da\nHiru positibo atzeman ziren atzo Arrasaten, eta tasa 90,57ra igo da, Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak jakitera eman duenez. Debagoieneko beste udalerri batzuei dagokienez, Aretxabaletan...\nArrasatear hau Belarriprest gisa parte hartzen dabil "baina hemendik aurrerako ohitura asko aldatu nahi ditut". Euskaraldiak honen berri eman du, eta Arrasateko berba jator...\nAlbisteakGontzal - 2021-02-24 0\nBiona atzeko karkakaba zabaltzen dabiltza\nArrasateko Udalak Alde Zaharreko eraikinen arteko kalexkak zabaltzeko egitasmoa abiatu zuen duela urte ugari. Azken egunetan Ferrerias eta Zurgin kantoi arteko karkaba zabaltzeko lanak...


Vera Zasulitx - Wikipedia, entziklopedia askea.\nVera Ivanovna Zasulitx (errusieraz: Ве́ра Ива́новна Засу́лич; 1849ko abuztuaren 8greg./uztailaren 27ajul. – 1919ko maiatzaren 8a) errusiar mugimendu iraultzailearen beteranoetako bat eta errusiar marxismoaren hastaileetako bat izan zen.\nMikhaylovka (en) , 1849ko uztailaren 27a\nSan Petersburgo, 1919ko maiatzaren 8a (69 urte)\nidazlea, kazetaria, politikaria, editorea, iritzi-kazetaria eta literatura-kritikaria\n1.1 Hastapen iraultzailea\n1.2 Trepov afera\n1.4 Mentxebikeen lider\nTxiki-txikitatik izan zuen hizkuntzak ikasteko erraztasuna. Gazte zela irakasle izateko asmoz Moskura joan zen ikastera eta han, bere ahizparekin batera, Netxaievek gidatutako zirkulu nihilistekin bat egin zuen. 1869an, lehen aldiz, kartzelaratu egin zuten, abian 1871an epaiketa batean errugabe jo zuten. 1873an Kievera joan zen eta bertako mugimendu anarkista batekin elkartu zen (dirudienez Mikhail Bakunin bera ezagutu zuen), baina 1876an “Lurra eta Askatasuna” deitutako talde populista batekin bat egin zuen.\n1878an Vera Zasulitxek ospea eman zion ekintza egin zuen: San Petersburgoko gobernadore Fiodor Trepov jeneralaren kontra tiro egin zuen hura zaurituz (Trepov errepresore handi bezala ezaguna zen, batez ere Aleksei Bogoljubov presoa publikoki jotzearren). Zasulitxek ez zuen Trepov hiltzea lortu eta atxilotu egin zuten. Hala ere, epaiketan errugabe deklaratu zuten. Haren defentsak epaimahaikideak eraso hori “tiraniaren kontrako protesta” zela konbentzitzea lortu zuelako; epaiketa sistemaren kontra bihurtzeko taktika erabiliz (Dostoievskiren aipuak erabili zituen Zasulitxek). Mundu osoan eman zuten epaiketa haren berri. Epaiketaren ostean Suitzara joan zen, bere kasua berriz zabal ez zedin.\nZasulitx Suitzan marxismora hurbildu zen, eta Georgi Plekhanov eta Pavel Akselrodekin batera “Lanaren Askapena” talde marxista eratu zuen. Hura izan zen Errusiako lehen talde propioki marxista, beraz Zasulitx Errusiako marxismoaren sortzaileetako bat da. Zasulitxek Marxen lan batzuk errusierara itzuli zituen, eta horrezgain bere literatura propioa ere idatzi zuen. Marxekin korrespondentzia izan zuen, eta zenbait egileren arabera (Jay Bergman, adibidez), Zasulitxekin izandako korrespondentziak “azken Marxengan” eragina izan zuen, honek Errusiarekiko eta honen potentzial iraultzailearekiko iritziz alda zezan.\nMende aldaketarekin batera, Iskra (“Txinparta”) aldizkari marxistaren zuzendaritzan (Lenin, Plekhanov, Martov, Akselrod eta Potresovekin batera) eta Errusiako Langileen Alderdi Sozialdemokrataren zuzendaritzan egon zen. Alderdi Sozialdemokrataren II. Biltzar Nagusian, Iskra aldizkariaren zuzendaritza hiru kideko kopurura murriztu zenean Zasulitx kanpoan geratu zen (Akselrod eta Potresov bezalaxe). Robert Serviceren arabera, garai horietan Leninekiko hurbiltasun handia izan zuen, gero arerio politikoak izango baziren ere. Hala ere, gutxira alderdia boltxebike eta mentxebikeen artean zatitu zen, eta Zasulitx azken hauekin lerratu zen (izan ere, Martovek Iskraren zuzendaritza berriz sei kidetakoa izatea proposatu zuen, Martov Leninengandik urruntzen baitzegoen); eta mentxebikeek Iskraren kontrola berriz lortu zutenean (Plekhanov, hasieran neutrala zena, Leninen kontra dekantatu zelako), Zasulitx aldizkariaren zuzendaritzara itzuli zen. Hala ere, zatiketaren ostean lehen lerroan egoteari utzi zion, parte batean bere tuberkulosi gaixotasunak eraginda.\nZasulitxen ezagutza handia zen, ez ordea hain handia egoera konkretuak analizatzeko edo antolakuntzarako gaitasuna. Leninen arabera “Zasulitxek ez zuen idazten, mosaiko idatziak egiten zituen”. Trotskiren arabera “Zasulitxek marxismoaren gaineko ezagutza nabarmena zuen (…) baina iraultzari buruzko ikuspegi moralegia, klase sozialen analisietatik landaratutakoa, zuen”.\n1905ean, Errusiara itzuli zen eta mentxebikeen barruan, alderdiaren egitura ilegala desegitearen eta masen alderdi legal bihurtzearen alde egin zuen. 1914n hasitako Lehen Mundu Gerra babestu zuen. 1917rako eta urtean zehar, Zasulitxen itzala oso apaldua zegoen. Garai horietan bere lagun zahar Plekhanoven Jedinstvo taldearen kide egin zen (mugimendu marxistako talderik moderatuena, ia-ia kadeteak zirelakoetatik gertu). Urriko Iraultza Sozialistaren kontra agertu zen. Hala ere, ez zuen Errusiatik ihes egin. 1919an hil zen.\n↑ a b c d e f g Zasulitx, Vera, K17 2017-12-13. CC0 Domeinu Publikoa