Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: “Burnibidearen Euskal Museoaren Fundazioa – Fundación del Museo Vasco del Ferrocarril” deritzonak Azpeitiko instalazioak irekiko ditu datorren larunbatean, urtarrilaren 7an\nGabonetako oporrak behin bukatuta, “Burnibidearen Euskal Museoaren Fundazioa – Fundación del Museo Vasco del Ferrocarril” deritzonak Azpeitiko (Gipuzkoa) instalazioak irekiko ditu datorren larunbatean, urtarrilaren 7an.\nJendearentzako irekiera ordutegia ondorengoa izango da:\nAsteartetik larunbatera: 10:00etatik – 13:30era; 15:00etatik – 18:30era.\n“Burnibidearen Euskal Museoaren Fundazioa – Fundación del Museo Vasco del Ferrocarril” deritzonak, datozen egunetan erakunde berriaren jarduera berrien plana ezagutzera emango du. Oraindik irteera fasean dago eta ondorengo helburuak bete nahi ditu: antolamoldea eta funtzionamendua sendotu eta Museoaren jarduera bultzaberritu eta modernizatu.\nEstatutuetan ezarritako helburuak eta xedeak betetzeko, “Burnibidearen Euskal Museoaren Fundazioa – Fundación del Museo Vasco del Ferrocarril” deritzonak ondorengoa burutu nahi du:\nMuseoaren bilduma iraunkorra osatzen dituzten ondasunak balioan jarri.\nFuntzionamendua hobetu Museoak orain arte izan duen testuinguru guztiz desberdin batean. Lehen EuskoTreneko Sozietate Publikoaren barruan zegoen. Orain, Fundazio bezala, hainbat erakundez eta instituzio publikoez osatutako erakunde berria denak, nortasun juridiko independentea eta ondare propioa ditu; halaber, gaitasun juridiko osoz aritzeko aukera zabaltzen zaio.\nMuseoa zentro dinamiko eta gizartearekiko irekiago batetan bihurtu, beste kultur, hezkuntza eta ikerketa erakundeekin erabateko lankidetzari bidea zabalduz.\nMuseoko Fundazioaren helbidea: Julián Elorza kalea, 8 (20730 AZPEITIA-GIPUZKOA).\nJendeari Informazioa eskaintzeko telefono zenbakia: 943 15 06 77.\nHorrez gain, kontsultak egin ahal izango dira 943 15 07 46 faxaren bidez edo posta elektronikoz museoa@euskotren.es\nTrenbideari, iraunkortasunari eta lurraldearen antolaketari buruzko EHUko udako ikastaroa


bH056 Joseba Irazoki eta Lagunak “III”\n“III” da Joseba Irazoki eta Lagunak taldearen lan berria eta irailaren 10etik aurrera gure web orrian, dendetan eta plataforma digitaletan egongo da eskuragarri.\nOraingoz CD euskarrian kaleratuko da bakarrik baina aurrerago binilozko edizioa ere izango dugu.\n9 kantuz osatutako diskoaren aurrerapen gisa “ikusezina” kantuaren bideoa Mondosonoro aldizkariaren webgunean aurkeztu ziguten pasa den astean.\nJoseba, Ibai, Jaime eta Felix zuzenean ikusteko ez dugu luze itxoin beharrik izango. Hemen zuzeneko lehen datak:\nIrailak 18 Oñati txosnak\nIrailak 29 Xixon Teatro Laboral\nUrriak 2 Tolosa Bonberenea\nUrriak 8 Gasteiz Jimmy Jazz\nUrriak 9 Hondarribi Fenomena festibala\nUrriak 29 Azkoitia Matadeixe\nIruzkinak / Comments (0)\nbH054 -gailu “begiak, egiak ba ote?”\nMikel, Okene eta Drake: -Gailu. Musika abentura ezberdinetan ibilitako hiru musikariek berriz bat egin dute egitasmo honetan. Entsegu lokaleko esperimentazio eta jolasek, -Gailu taldearen berpiztea ekarri dute, lurpetik atera, eta bizi berri bat eman diote ia 20 urte lozorroan egon den egitasmoari. Ahotsa, bateria, baxua eta sanplerrak. Eta disko bat: “Begiak, Egiak Ba Ote?”.\nEkainaren 2an, asteazkenez, TTan TTakun irratiko Zizka Mizka saioan izango da hirukoa disko berria aurkezten. 19:00etatik 20:00etara FM-ko 107.2FM – 107.7FM sintonian, eta mundu osorako on line ttanttakun.eus atari digitalean.\n“Begiak, Egiak Ba Ote?” diskoa LP eta CD formatuan ikusiko du argia eta dagoeneko egin daiteke aurre-eskaera bIDEhUTS-eko dendan.\nDiskoa ekainaren 18an argitaratuko da, eta egun hori baino lehen jasoko da etxean pre-orderra egin ezkero.\nbH053 Audience “Tolesdurak” 2LP/2CD\nGernikarren lan berria, Tolesdurak izenekoa, ekainaren lehen hamabostaldian izango dugu eskuetan. Anartean, eta iragan astean badok.eus atarian zabaldutako Mauka kantuari jarraipena emateko, taldeak, Mendaro Fiddler abestia hautatu eta bideo formatuan aurkezten digu.\nAnarik Thalia Zedeken “Ladder” moldatu du iragan astean aurkeztu genuen cOUPAGES #04a osatzeko.\nSar zaitez gaur aurkezten dugun bIDEhUTSeko bandcamp gunean eta entzun ezazu kantu hau ez ezik gainontzeko katalogoa.\nBertan erreferentzi guztiak, sail hau osatzen duten singleak salbu, digitalki eskuratu ahal izango dituzu. Salmenta fisikoa aldiz, gure ohiko dendan egiten jarraituko dugu.\ncOUPAGES #04 by Anari & Thaliza Zedek\nIruzkinak / Comments (1)\nbH052 cOUPAGES #4 Thalia Zedek & Anari\ncOUPAGES sailaren laugarrena hilaren 19an iritsiko da denda eta online plataformetara. Gurean gaur eskatu dezakezu eta 15ean hasiko ditugu bidalketak, gauzak ondo bidean 19rako etxean izango duzu.\nOndoko bideoan lan hau nola hasi zeneko azalpena bi egileren ahotik.


KANPOKO ERAKETAK/INDARRAK - Coggle Diagram Coggle\nKANPOKO ERAKETAK/INDARRAK - Coggle Diagram\nAldapa txikiagoagoa da eta ura mantzoago joaten da.Igadura ez da hain haundia ibaiak material txiki edo fin eramaten du aranak irekiak izaten dira zenbait tartetan biulgin ibilbidea zabalagoak egiten ditu, Meangro ibilbideak ditzu.\nBokaletik hau da ibaia itsasoratzen den lekutik ur dagoen lautada da eta ibaiaren zatirik zabalagoena da.Oso malada txikia du,eremuetan serimentasioa izatenda naguzi.Aurreko gausetatik ekarritako materialak ondoan eta ertzean pilatzen dira.\nIbaiaren zatirik aldapatzuena da,ura oso askar eta oldartzu jausten direnes igadura handia egiten du arriak,alkartzarrak eta area errestan eramaten du eta ube itzura aranak eratzen du.\nUr korronte naturala da , etengabe erliabearen itzura egiten du eta materiala eramaten du. 3 ibilbide itu.\nZirkua mendiaren gainean jartzen diren elur kapa dira,sortzen diren guneari deitzen zaio.Zirkuko izotak arrokak igatu eta artatzen ditu.\nMihia zirkua metatuko izotza behera irzten da izotz zatiari deitzen zaio\nLeorreko masa handiak dira glaziarrak, elurra ze desagetzen diren lekuak dira, hau da mendi oso altuetan eta eskualde polarretan.\nBadaude Alaskan, Groenlandian, Hymalla, Alpeak, Pirinioetan, Andeak eta Ipar Ameriketako mendi arritzuetan.Antartidan eta Groenlandian daude pilatuta %99 ko ehunekoa daude pilatuta.Glaziarraren hizotza poliki poliki mugitzn da eta ibilbide horretan arroaren alboak eta ondoan igatzen ditu.Glaziarrek u formako aranak egiten ditu,glaziarretan hiru zatitan banatzen dira.\nMorrenak izotza garraiatutako materiala metatu egiten ditu\nLurrazalean jauzten diren ura lur barrura joaten da geruzak bide bata topatu arte horduan ura pilatu eta urtegia eratuz pilatutako urak irtenbide bat aurkitzen duenean berriri lurrazaletzen da iturburuak sortzeko.\nAitzuloak urak arris iragaizkat topatu bearrean beztelako materiala topatu eta gero esaterako karegarria pizkanak arriak deskonposatu egiten dira arrokan pitzadurak sortuz 1.000 urteren buruan aitzuloak sortzen asten dira, goikoa estalagtita eta bekoa estalagmita deitzen zaio. eta milaka urte eta gero habea deitzen zaio elkartzen denean nola lotzen dira? goikoa mineralak botatzen dio besteari eta beztea artzen du baina tanta kentzen baldin badiosu hil egoiten da.\nUra daukan partikulak milaka ute eta gero apurtzen dute arkaitzak edo arrokak.\nHaizea daukan partikulak arrokak eta arkaitzak puzkateen ditu eta milaka urte tardatzen du.


Phytophthora buruzko Tomateen Remedios Folk\nTomateak gure baserrietan eta aldirietan hazten diren nekazaritzako labore ohikoenetako bat dira. Nor uko egiten dio fruta mamitsu eta ekologikoki atsegina jateko, landutako arropak? Egia esan, tomate bat nekez deritzo landare bat zaintzeko. Horrez gain, tomateak dituzten oheetan sarritan hainbat arazo daude: landareak hainbat gaixotasunen menpe egon daitezke, eta horrek, noski, tomatea ahultzen du eta nabarmen murrizten du errendimendua, edo are gehiago heriotza dakar. Espezifikoki arriskutsua onddoen gaixotasuna da, hala nola phytophthora. Euri luzeak igaro ondoren, phytophthora hostoei, zurtoinari eta fruituari eragiten die, marroi iluneko lekuak estaltzen ditu. Ondorioz, uzta heldua ere ez da hondatzen eta ez da egokia erabiltzeko. Egoera zuzentzeko, Tom Phytophthora izeneko folk herriko 8 erremediotan esango dizugu.\nNola tomateak phytophthora tratatzeko?\nTratamendua liztor soluzioarekin\nPhytophthora-ri erremedio eraginkor bat tomate-zuhaixka baten hautsa da, errauts soluzioarekin. Lorezain esperientziadunek gomendatzen dute tratamendu hori profilaxia hiru aldiz denboraldi gisa erabiltzea: landareak landatzea, loreak aurretik eta landareetan ovarioa agertu ondoren. Soluzioa ur ontzi batetik prestatzen da, errauts erdi-ontzi batean disolbatzean. 3 egun inguruko erremedio bat jarri. Ere egin dezakezu, xanpuak errautsak hautseztatu.\nEsnea eta iodoaren konponbidea tratatzeko\n"Sei hektarea" jabe askok hitz egiten dute modu positiboan, esne eta iodoaren irtenbide bat erretzea tomatean phytophthora-tik. 10 litro urarekin disolbatu egiten da 15-20 tanta eta iodoa eta esne litro bat, gutxienez gantz gutxirekin.\nPhytophthora tomate bat prozesatu ahal izango da esne esnearekin, urarekin diluitu behar da 1: 1 bitarteko ratioarekin. Uztailean, ahal den guztietan, landare gazteak beste egun batez beste modu batez hautsita botatzen dira.\nPotasiozko permanganate soluzio baten tratamendua\nPhytophthora izeneko tomateak babesteko herriko erremedioen artean, permanganate potasioaren soluzioen tratamendua landatu aurretik landatzen da. Izan ere, batzuetan landarearen materialak onddoen esporak kutsatzen ditu. Landareak hazten diren bezala, phytophthora agertzen da. Hala eta guztiz ere, permanganato potasioaren (1 g-ko substantzia bakoitzeko 10 litro ur) irtenbide egokiak beratzen laguntzen du gaixotasuna kentzeko.\nBaratxuri infusioarekin tratamendua\nPhytophthora etxeko erremedioen artean, baratxuri tincture batekin tomate landareak hautseztatu ditzakezu. Lehenik eta behin, haragia edo irabiagailuan, baratxuriaren dentak eta geziak 100 g birrindu egiten dira, eta horren ondoren 200 g-ko ura sartzen da. Soluzio hori 24 orduz azpimarratu du. Ondoren, gasa iragazi eta 10 litro urarekin diluitu beharko litzateke. Bide batez, potasiozko permanganato bat ere gehitu daiteke prestaketa prestatzeko.\nTratamendua Trichopol soluzioarekin\nJakina da trichopolum funtsezko onddoek eragindako hainbat gaixotasunen aurkako substantzia bikaina dela. Horregatik, lorezainek gomendatzen dute phytophthors kutsatzen baldin badituzu, saiatu tomateak pulverizatzea droga konponbidean. Horretarako, ur litro batean substantzia tablet desegiteko beharrezkoa da.\nMullein infusioaren tratamendua\nEz da txarra phytophthora-ren tomateetan folk metodoren bat frogatu. Landa eremuetan bizi diren lursailen jabeek mullein freskoaren konponbidea (urdaila) probatu dezakete. 500 g-ko ongarri diluitu behar da ur ontzi batean. Horrek esan nahi du euriak ekaitzean birritan ekartzea.\nKalitrazio kloruroaren konponbidean tratamendua\nLandareak phytophthora oso kaltetuta badituzte, saiatu barazkiak aurreztu kaltzio kloruroaren soluzioarekin. 2 litro ur nahastu egiten da substantziaren ampule batekin.\nSpathiphyllum - hosto aholku lehorrak\nStatics - haziak etxean hazten\nNola zaindu cacti?\nZergatik tomateak beltza bihurtzen dira berotegian?\nPeonia "xarma gorria"\nBeets eta azenarioak kentzeko?\nNola erortzen diren marrubiak elikatzeko?\nTomate "grozdevoy frantsesa"\nNola egin adreilu errota bat?\nOrkide baten airearen sustraiak moztu ditzakezu?\nUdazkenean fruta-arbolak ustiatzea\nCedarates udaberrian patata azpian\nMorala kaltea - kalte moralen arrazoiak eta zenbatekoak\nEztia mostaza saltsan hegoak\n35 bikote maite ditu pisua galtzeko motibazio onena bihurtzeko\nNostradamus baino gogorragoa: Albert the Great etorkizunari buruzko iragarpenak dagoeneko egia bihurtzen ari dira!\n14 gizonek azkenik orrazkera egiten ikasi duten frogak ...\nEva Longoria makillaje gabe\nPlataforma oinetakoak 2015\nDisney-en Itsas Parkea\nMoskuko eskualdearen gainerako "guztiak barne"\nIkusi Kelvin Klein\nTxakur txikia pisua galtzeko\nMaite zeure buruari - teknika psikologikoa\nRichard Gere bere emazteak ofizialki dibortziatu du\nUrdaileko ultzera eta ultzera duodenala\nEkialdeko dantzak arropa\nNazioarteko Gazte Eguna\nEmakumeen neguko jantziak - gustu guztietarako modelo dotore eta beroenak\nSauerkraut - ona\nAdelaida - Aireportua\nHalloween for girls jantziak


Aratz Igartzabal bertsolariaren gogoeta | Maizpide\n2020/2021 IKASTURTEKO INFORMAZIOA\nMila esker, Aratz!\nTESTUA BERTSOLARI.EUS WEBGUNEAN\nGoierriko bertsolarien artean ezaguna da urtero-urtero Lazkaoko Maizpide euskaltegiak antolatzen dituen udako ikastaroen barruan egiten den Goierriko bertsolari gazteen saioa. Askorentzat lehenengo plazako saioa izaten dena.\nNire kasuan orain dela hamar bat urte izango zen, saioa ikustera gerturatu nintzen Lazkaora eta oholtzan bertso kantari amaitu nuen, bertsolari batek joaterik izan ez zuelako. Ordutik dezentetan izan gara kantuan Lazkaon eta estimatzen da hango ikusleen beroa eta bertsolaria kantuan ari deneko isiltasun hori.\nMaizpide euskaltegiak antolatzen duenez, ikuslearen portzentaia handiena euskararen munduan sartzeko edo sakontzeko apustua egiten duen jendea izaten da. Nahiz eta tartean euskaltegiko irakasle bedeinkaturen bat egoten den ulertu ez duenari gure bertsoen eskemak egiten, bada lana hori ere. Aho zabalik egoten dira gure bertsoak entzuten, eta gu gustura.\nBaina guk ere baditugu beraiekin aho zabalik egoteko arrazoiak. Herrialde askotako jendea izaten da bertan eta galdera berbera egiten diogu urtero gure buruari. Nolatan gerturatu ote dira hauek Euskararen mundura? Afaltzen ari ginela bertsolari batek hala esan zuen, gustura ekarriko nituzke bizi osoa Euskal Herrian bizitzen pasa eta oraindik euskara ikasteko zaila dela dioten horiek Maizpidera. Bai horixe.\nBukatzeko,etxera bidean izan nuen pentsamendu bat plazaratu nahiko nuke. Euskara errez,etxetik jaso dugun guztiok egin beharko genuke urtero Maizpide edo antzerako euskaltegi batera bisitatxo bat. Agian, horrela konturatuko ginateke zer meritu eta pazientzi daukaten bai ikasleek,eta baita irakasleek ere.


Juego de niñas gurasoek seme-alabak eskolan uzteko unean dituzten beldur eta itxaropenei buruz hitz egiten du, eta horrek gehiegizko babesa eragiten du. Telefonoaren pantailak hurbileko komunikazioa ordezten du, eta gaizki-ulertu soil batek ondorio latzak eragin ditzake.\nHaur-eskola batean kokatuta, familiartekoen eta irakasleen topaketa bat eszenaratzen du, eta jendeak ere parte hartzen du. Pixkanaka, eta modu komiko batean, normalean lantzen diren gai eta jarrera tipikoak deskubrituko dira, baina baita pertsonaietan zein ikusleengan posizionamendua sortuko duten ezkutuko arazoak ere. Bileraren benetako arrazoia bat-batean argitu da: ikastetxeko maisu bati bi guraso-bikote protagonistaren abusuak leporatu dizkiote.\nMAX Sariak – Ikusleen Sari Berezia\nPremis AAPV Andrazkoen Antzezleen Interpretazio Onena\nInterpreteak: JResu Belmonte, Vicent Domingo, Héctor Fuster, Ariana Higón, Francesc Romeu eta Gemma Taberner\nZuzendaritzako laguntzailea: José Figueroa\nTokia: BBK Kuna\nSarrera doan jarlekuak bete arte\nIzena eman hemen: bbkoff@bbk.eus\nOstirala, apirila 8th, 2022\nantzerkiaBBK OFF FESTIVALgame girl


Medeak | Iritzia | Berria\nHogei urteren ostean, Medeak-ek agur esan digu. Haiek hala erabaki badute ez da berri txarra, agur esaten ere jakin egin behar baita. Horrek ez du, ordea, utziko duten hutsunea ukatzen. Urte batzuk badira ezagutu nituela. Feminista izateak buruko min handia ematen zidan garaia zen: elkarrizketak apurtzeari beldur handia nion garaia, gustu txarreko txisteak hala zirela esateak egoera gogorrak sortzen zituen garaia, kristalezko sabaia ikusten ez genuen garaia. Denborak eta bizipenek, ordea, Medeak-ekin behin eta berriro topo egitera eraman ninduten, eta garai bat iritsi zen salbamendurako aukera bakarra feminismoa izan nuena. Eta hor egon zen beti Medeak eta hor egon ziren beti Medeak-eko kideak. Norbere burua hondoratzen ikusteak instintuz igeri egitera eramaten du bat, eta norbere burua oihanean ikusten duenak ahalduntzea beste erremediorik ez du: jan edo jan zaitzaten utzi. Eta jaten uzteaz ere zerbait irakatsi zidan Medeak-ek, baina burugogorra ni esandako guztian amore emateko. Euskal Herriko feminismoari asko eman diotela ukaezina da, baina gutako bakoitzari eman digutena gutako bakoitzak baino ez daki. Ausartak izan dira, goxoak eta gogorrak, bakarrak baina taldekideak, jateko bezain itotzeko modukoak. Eskerrik asko, Medeak. Plazak elkartuko gaitu berriro.


Elkarte - Berriobeitiko Udala\nKontzejuaren helbidea: Purificación kalea 16 p.k.31195 Elkarte (NAFARROA).\nKontzeju-burua: Francisco Javier Huarte Babace.\nKontzeju-kideak: Miguel Ángel Goñi, José Miguel Urriza.\nBiztanlegoa (2011/12/31): 21 biztanle.\nKomunikazioak: N-240 (Iruñea-Donostia) errepidearekin Añezkar inguruan elkartzen den tokiko errepidea.\nEltxumendi eta Ballariaingo tontorren artean kokaturik, Xulapaingo Udalerriak mugatzen du Elkarte iparraldetik. Hegoaldean Lotza dugu, ekialdean Ballariain eta mendebaldean Oteitza.\nXI. mendetik Leireko abatetxeari lotua izan zen, haien maizter izan baitziren. Harrigarria bada ere, bi eliza izan zirela dirudi: Santa Maria, seguraski gaurko parrokia dena, eta San Migel Goiangeruarena bestea, gaur desagertua, Inozentzio III.a Aita Santuak (XII. mendea) Leireko monastegiaren jabetzen artean Elkarteko bi eliza hauek sartu baitzituen.\nElkarteko zergadunak Irantzuko monastegiko abateari 1545ean bakoitzak egur eta lasto sorta bana ordaintzera kondenatu zituzten.\nXIX. mendean bazuen bere Udaletxea, Antsoain Zendeako parte bihurtu zenean desagertu zena. Inguruko postariaren bitartez jasotzen zuen Iruñeko posta eta ferrakoak ziren bere bideak, Iruñea eta Gasteiz lotzen zuena izan ezik. Haurrak, duela gutxi arte, Añezkarko eskolara joaten ziren.\nJaunaren Jaiotzaren ohoretako zaindariaren jaiak irailaren 8an ospatzen dira.\nZENDEAREN EGUNA ELKARTE 2011


PSIKOLOGO KLINIKO ETA/EDO SANITARIOAK | UGGASA\nPSIKOLOGO KLINIKO ETA/EDO SANITARIOAK\nLanlekua: LEGAZPI- URRETXU- OÑATI\nEskaintzaren Zenbakia: 19 / 162021001596\nOsasun-gaikuntza edo osasun-masterra duen psikologo bat behar da gidarien azterketa-zentroetarako.\nAstelehenetan Legazpin, astearte eta ostegunetan Oñatin eta asteazken eta ostiraletan Urretxun. Ordutegia: astelehen, astearte eta ostegunetan: 17: 00etatik 19: 00etara; eta asteazken eta ostiraletan 16: 00etatik 18: 30era. Urtebeteko kontratua, eta behin hori igarota, kontratu mugagabe bihurtzea baloratuko da.\nEuskara menperatzea baloratuko da.


APNABIk bultzatutako ‘Especiales’ filmaren aurrestreinaldi solidarioak 300 pertsona baino gehiago bildu ditu Bilbon - Apnabi\nAPNABIk bultzatutako ‘Especiales’ filmaren aurrestreinaldi solidarioak 300 pertsona baino gehiago bildu ditu Bilbon\n03/03/2020 03/03/2020 Berriak\nAPNABI Autismo Bizkaiak “Especiales” filmaren aurrestreinaldia eskaini zuen Bizkaian otsailaren 27an, ostegunean. Hala, elkarteak bat egin zuen otsailaren 28an (ostirala) film luzea zinemetan estreinatu aurretik emanaldi solidarioak eskaini zituzten Estatu osoko 90 entitateekin.\nZintak 300 lagun baino gehiago bildu zituen Bilboko Cinesa Zubiarten, Bruno eta Maliken istorioa kontatzen duen obraz gozatzeko interesa zutenak. Bi lagun horiek beste mundu batean bizi izan dira hogei urtez: haur eta nerabe autisten munduan. Irabazi asmorik gabeko bi erakundek gazteak prestatzen dituzte muturreko kasuen zaintzaile izan daitezen. Horrela, aparteko elkarte bat sortzen dute, ingurune tradizionaletatik kanpo, aparteko pertsona batzuentzat.\nTxaloaldi handi batek amaiera eman zion proiekzio zirraragarriari, eta aretoko txoko guztietara iritsi zen. APNABIko profesionalak, elkarteko familiak, TEA duten pertsonak eta han bildutako publiko orokorra bat etorri ziren halako proiektu gehiago sozializatzearen garrantziaz, autismoaren errealitatea ikusarazteko.\nAzpimarratzekoa da A Contracorriente Films produkzio-etxearen eta zinemen parte-hartzeari esker antolatu zirela Estatu osoan egindako 85 saioak. Zinemak beren borondatez elkartu dira, autismoaren eta beste ezintasun batzuen inguruko arazoak ikusarazteko. APNABI Autismo Bizkaiak ere bere esker ona adierazi nahi die hitzorduan parte hartu zuten guztiei eta hori posible egin zuten pertsona eta erakundeei.\n“Especiales” da aurtengo Frantziako zinemaren arrakasta handienetako bat. Cannesko zinemaldiaren aurreko edizioari amaiera eman ondoren, prentsak harrera ona egin zion, eta Donostiako Zinemaldiko Perlas Atalean aurkeztu zen. Han, Ikusleen Saria jaso zuen, 10etik 9,19ko puntuazioarekin, orain arte izan den handiena. Urrian estreinatu zen Frantzian, Gaumonten eskutik, 2 milioi ikusle baino gehiagorekin, eta Frantziako OBS Gogobetetasun Behatokiak 10etik 9,9ko nota eman zion, azken 18 urteetako nota altuena.\nAPNABI, bilbo, bizkaia, especiales, zinema.\nAldamiz Ikastetxeak baserri eskolaz gozatu du jarduera partekatu baten bitartez


Francesc Fabregas: "Eskualdeak osatzen dituzten guztiez hitz egitea da helburua" - Arrasate - Goiena.eus\nJosu Bilbao 2016-11-14 11:29\nAssociacio Catalana de Premsa Comarcal elkarteko presidentea da Francesc Fabregas. Gainera, El Vallenc taldeko presidentea ere bada. Taldeak El Vallenc, Nova Conca, L’Opcio Alt Camp eta L’Opcio Baix Penedes astekariak eta elvallenc.cat, novaconca.cat, eltravesser.cat eta lopcio.cat agerkari digitalak ere argitaratzen ditu.\nZer da Premsa Comarcal (ACPC) eta nola funtzionatzen du?\nAssociacio Catalana de Premsa Comarcal (ACPC) 1980an jaio zen, publikazio batzuek helburu argi batekin entitatea sortzea erabaki zuten unean. Talde moduan indartzea, eta, oinarrian, erakunde publikoen eta pribatuen aitorpena jasotzea. Katalunia betidanik tradizio handikoa eta emankorra izan da eskualdeko eta tokiko prentsari dagokionez. Hau da, gertukoenaren informazioa ematen dutenak eta beste hedabideetan oharkabean igarotzen diren ekitaldiak albiste mailan jartzen dituenak. Premsa Comarcal (ACPC) irabazi-asmorik gabeko elkartea da. Bere baitan, katalanez idatzitako ordainpeko informazio orokorreko paperezko formatua duten Kataluniako eskualdeetako eta tokiko prentsako ia enpresa eta editore guztiak biltzen ditu. Egunero kaleratzen direnak, astekariak, astean bi aldikoak, hamabostekariak, hilabetekariak eta hiruhilekoak. Medio digitaletako editoreak ere biltzen ditu. Premsa Comarcalek, gainera, Creu de Sant Jordi saria jaso zuen 2006an, eta Premi Nacional de Comunicacio 2013an. Urte hauetan Catalunya Radion eta TV3n promozio kanpainak egin ditugu. Elkarteko alde garrantzitsu bat, eta, zalantzarik gabe, gure kideek gehien baloratzen dutena, publizitatearen komertzializazio bateratua da, elkartean dauden medioetarako kanpainak sortzeko eta kudeatzeko, eta bezero pribatuekin eta instituzionalekin solaskide bakar baten moduan jokatzeko. Formaziorako eta batzartzeko gune multimediak dituen instalazio modernoak ditugu... Noski, Interneteko sarrerarekin. Gainera, Premsa Comarcalen kide diren kazetariek identifikaziorako txartel bat dute. Astero, bazkideei Mon editorial izena daraman newsletter bat bidaltzen diegu, beste bat lan munduarekin lotura duena, eta azken bat, maila fiskalekoa. Urtero, Premsa Comarcaleko liburu zuria egiten dugu, gure kolektiboaren egoeraren erradiografia bat egiten duen sektore ikerketa bat, hain zuzen ere. Gainera, Kataluniako herrialdeen mailan, Komunikazio Zientzien Fakultateko ikasleei, irakasleei eta ikertzaileei zuzendutako unibertsitate ikerketako sariak sortu ditugu. iQuiosc plataforma digitalean ere bagaude, Internet bidez kideak diren publikazioak komertzializatzeko helburuarekin.\n35 urte bete ditu ACPCk bere ibilbideko emaitzarik onenekin... Zuk zeuk ze interpretazio egiten duzu?\nEmaitza hauek duela urte batzuk enpresa handien eta erakundeen publizitatearen inguruan jarraitu behar genuen bidearen gainean egin genuen merkatu-ikerketa bati esker lortu dira. Gure elkarteak 132 publikazio ditu, eta ezinezkoa zen publizitatea horiendako guztiendako saltzea. Gakoa eta emaitza onak guneen eta aldizkakotasunaren araberako publizitate paketeak egiten hasi garenean heldu direla esan daiteke.\nNolakoak izan dira 35 urte hauek?\nZailak. Gure lehenengo helburua hizkuntza normalizazioa izan zen. Gure aitonen eta amonen eta gurasoen hizkuntzan irakurleei albisteak kontatzea, hain zuzen ere. Gure elkartea aitzindaria izan zen bide hau irekitzen. Gero, orotariko hedabideak, diru laguntzek eta interes ekonomikoek bultzatuta, gure iniziatibara gehitu dira. Premsa Comarcalek gure hizkuntza eta kultura defendatzeko egin zuela da alde nagusia. Urte hauetan denetarik izan dugu: une gogorrak eta onak baita ere. Hala ere, 35 urteren ostean oraindik gauza elementalen alde borrokatzen jarraitu behar dugu, erakundeetatik ez delako berdin baloratzen tokiko edo eskualdeko hedabide bat, orotariko hedabide batekin alderatuta, nahiz eta biek difusio bera izan. Horrela, hiriburuetako irakurleak lehen mailako irakurleak dira, eta eskualdeetako irakurleek ez dute tratu bera jasotzen, publizitateri edota diru laguntzei dagokienez, batez ere.\nZeintzuk dira gaur egun ACPC elkartearen helburuak?\nEtorkizunari begira plan estrategiko bat gauzatzeko lanean gaude, eta hori izango da gure helburu nagusia. Hortik aurrera, ibili beharko dugun bidea markatu beharko dugu, betiere, hiru helburutan oinarrituta: gure argitaletxeendako publizitatea, gure bazkideen interesen defentsa eta kide diren argitaletxe enpresetako langileentzako formazioa.\nEl Vallenc taldeko presidentea ere zara. Zer da El Vallenc?\nEl Vallenc zortzi publikazio biltzen dituen argitaletxe enpresa da. Horietatik lau paperekoak (bi ordainpekoak eta bi doan) eta lau digitalak dira. Zortzi publikazio hauetatik lehena da El Vallenc, eta duela 28 urte sortu zen helburu argi batekin: Alt Camp eskualdean sortzen diren kultura, kirol, gizarte, politika... ekintza guztiei ahotsa ematea. Bost urte geroago Nova Conca jaio zen, Conca de Barbera eskualdeko astekaria. Urte batzuk geroago, doako prentsaren gorakadarekin, guri konpetentzia egitea erabaki genuen, bi publikazio berri sortuta: L’Opcio izenpean, bat Alt Camp eskualderako eta beste bat Baix Penedes eskualderako. Bi publikazio hauek doan banatzen dira etxe guztietako postontzietan. Mundu digitalaren leherketan, teknologia berrien alboan egon behar genuela erabaki genuen. Aurrena elvallenc.cat jaio zen. Ondoren novaconca.cat, lopcio.cat eta, azkenik, eltravesser.cat. Azken hau Hirugarren Mailako eta maila erregionaletako futbolaren gainean jarduten duen webgunea da, eta Katalunian maila hauetan jokatzen diren partida guztiak jasotzen ditu. Publikazio hauek Facebook eta Twitter moduko sare sozialetan ere presentzia dute.\nNola lortzen duzue 120 orrialdeko astekari bat kaleratzea?\nKualifikazio handia duten eta gure publikazioarekin oso identifikatuta sentitzen diren langileekin, urte askoko esperientziarekin, informazio iturri onekin eta kolaboratzaile ugarirekin. Gure publikazioen helburua eskualdean izaten diren mota guztietako ekitaldiak jasotzea da. Hasieratik gure irakurleak gure publikazioekin oso identifikatuta sentitzea nahi izan dugu. Horregatik, egin dugun azkenengo promozio kanpainan, gure eslogana Escoltem, canviem, millorem (entzuten dugu, aldatzen dugu eta gero hobetzen dugu) eta Parlem de tu (zutaz hitz egiten dugu) izan dira. Azken finean, gure helburua da: gure eskualdea osatzen duten pertsona guztiez berba egitea.


Prezipitazioen aldakortasuna eta ur erreserba ona, Añarben azken urtean - Urumea - Kronika.eus\nPrezipitazioen aldakortasuna eta ur erreserba ona, Añarben azken urtean\nKronika - Erredakzioa 2021-10-03 00:00\nPrezipitazioak % 10 murriztu arren, urtegia egoera normalean dago urte hidrologikoan, hau da 2020ko urritik 2021eko irailera.\nUrte hidrologiko honetan (2020ko urritik 2021eko irailera) Añarben ohikoa baino %10 euri gutxiago egin du. Hala eta guztiz ere, urtegiaren edukiera %74,3ean dago, data hauetan bataz besteko maila baino puntu bat eta erdi beherago besterik ez (%75,8).\nUrte hidrologikoak prezipitazioen aldakortasuna izan du ezaugarri, hilabete lehorrak eta euritsuak tartekatuz. Hala, urte hidrologikoaren lehen zatia (2020ko azken hiruhilekoarekin bat datorrena) ohikoa baino euritsuagoa izan zen, abenduko (373 l/m2) eta urriko (283 l/m2) prezipitazio ugariei esker azaroko (73 l/m2) euri urriak konpentsatu ziren.\nHala ere, 2021eko urtarriletik aurrera urte hidrologikoa prezipitazio gutxikoa izan da. Martxoaren 1etik maiatzaren 31ra bitartean, ohiko prezipitazioen erdia baino gutxiago erregistratu zen eta, ondorioz, urtegiaren maila ohikoa dena baino 15 puntu beherago kokatu zen.\nEkaineko prezipitazioek eta Añarbek kudeatzen dituen bi zentral hidroelektrikoek turbinatutako emariaren murrizketek gutxitu dute, neurri haundi batean, pilatutako uraren defizita, normaltzat jo daitekeen egungo egoerara iritsi arte.\nAñarben neurketak hasi zirenetik, hau da 1971 urtean, euri gehien egin dituen urteak 70eko hamarkada amaierakoak eta 80ko hamarkadaren hasierakoak izan dira; lehorrenak, berriz, 1988, 1989 eta 1990. urteak


Juan Andres, atzerrira joan zan ezkero, bein bakarrik etorri zan Zabaletara. Urteak igarota bein bakarrik, eta egun gutxirako.\nLenengoetan, jaiotetxetik urruti, Gaztelerriko lur legor beroen erdian, erdaldunen artean, erderaz mintzatu bearrean, adiskide gutxirekin, gurasoen maitetasun gabe, sorterriko mendi berdeak ikusteko gogo aundia piztu zitzaion, euskeraz itz egiteko ta Gogordo azpiko erreketan ur garbi otza edateko leia bizia; baña gero adiskide batzuek geiago egin zituan, Gaztelako izkuntza ta oitura berrietan zearo sartu zan, zeregin batzuek amaitzean beste batzuek agertu zitzaizkion, ta pitinka edo atalka, makaldu ta il ziran Juan Andresen biotzean euskal-mendiak ikusteko leia, euskeraz itz egiteko gogoa ta Gogordoko ur garbiak edateko egarria.\nBaño, esan det, etorri zan bein San Migeletan gurasoen dei bigunari noizbaiten erantzunaz, etxekoai ezer lenago jakin erazi gabe.\nAgorrillaren arratsalde batean jetxi zan, Oñatiko udaletxearen ondoan, zalpurditik.\nEtzuan iñor itxaroten, etzuan iñon olesik egin azkar ibilli bearrez, ta etzuten ezagutu oñatiarrak Zabaletako arri zulatzalle ospetsua.\nNolatan ezagutu? Etzan errez ezagutzea. Iltzedun oinzorro lodiak zeuzkan oñetan, panillazko jantzi berria zekarren soñean, euritako andi ederra ezkerreko galtzarpean, pardeltxo bat eskuiko eskuan ta zillarrezko kate luzea, ainbeste lerrotan, txilborretik bera esekita. Trinkoa zetorren, lodikotea, baño beltzerana, eguzkiak errea, arrotz itxurakoa.\nZalpurditik jetxi ta bereala, pardeltxoa euritakoan sartu, sorbalda gañean ipiñi, ta oinkadarik sendoenaren oiarzuna atari ixil zabalen aurrean utziaz, izpi baten igaro zituan Oñatiko kaleariak.\nEmakumeak, gauza guztiak jakin nairik bizi diran irudimen azkarreko emakume urduri batzuk, bata besteari galdezka gelditu ziran:\nZein ete zan gizon ori?\nIrantzallea? Jun! Gantzak ateratzen dituana ezpada...\nEne! Alaxe izango da. Zer zeukan zer joan or barrura olako gizon arrotzak? Baserritar gaixoak! Jesus, Jesus! Ta gure umiak? Nun ete dira gure umiak?\nJaungoikoak daki noraño elduko zan emakume bildurtien irudimena ta zer iskanbilla sortuko zuten Arantzazutik bera erritar zaldun bat azaldu ezpalitz.\nDon Bizente esan zioten ikaraz ikusi aldu or gizaseme apain bat?\nTa zer deritzo?\nZatartu egin dala.\nE? Zatartu? Baialdaki zein dan?\nJakingo eztot ba?\nZabaletakoa? Trosuetan ebillena?\nJas! Ta onek gantz ataratzallea izango dala.\nNik eta zuek, guztiok; ez emen norbere errurik iñori bota.\nDanok be, utsetik gezurtegiraño joateko etzara txarrak zuek.\nZabaletako seme gazteak etzeraman batere Oñatikoen gogamenik. Etxerago ta azkarrago, alderdi guztietara begira, nolako arrera egingo zioten amesetan, Uribarriko auzotegira aurreratu zanean, gurdi bidetik lenengo, ta gero, iru arri malla igonda, soro ertzeko bide zigorretik, ezkerretaruntz asi zan baserri aldera zoli zoli.\nAin zuzen orduantxe zegoan Pedro Anton zarra belarra ebakitzen muno baten egian.\nJaungoiko maitea! esan zuan, betondoan eskua zabalik ipiñita, bidaztiari begiratuaz. Gizon orren ibillerea... Egingo nuke geure Juan Andres dala... Bera data! bera data!\nAguratxoak, itai, belar ta otarra utzirik, izugarrizko antxitxiketan erten zion bidera Juan Andresi, ta estutu batzuk eman ondoren, oiuka ta losinka, eutsika ta bultzaka, lagundu zion mutillari etxeraño, aspaldian ikusi gabeko nagusiari zakur leialak egin oidioten antzera.\nLaster jakin zan Uribarri guztian mutil orren etorrera. Gau artan ta urrengo egunetan, andreak eta gizonak, gazteak eta zarrak, lagunak eta auzokoak, denak joan bear izan zuten Juan Andres ikustera ta berak esaten zituanak entzutera. Izan zuan nork entzuna ugari.\n«Pankorbo zeritzaion erri zakar batean egon zan bera lenbizi, gero Santa Olallan. Alderdi artako erriak baldar ta txiroak ziran geienak; ango lurrak, agor, lau, zabal ta berdiñak, zugaitz ta belardi gabeak; baño batere itxurarik etzutela, ar koskor artean bada ere, garia ematen zuten galanki. Lur aietan etzan artorik; dena garia, edo garagarra, edo oloa, edo zekalea, itxasoa beste luzerako salletan. Gizadiak ostera txikiak, igarrak, beltzak eta nolabaitekoak iruditu zitzaizkon Bai, prantzezak, gaztelarrak eta euskaldunak nastean ibilli ziran burnibideak egiten; baño etzuan billatu arrobian, argintzan edo lurra jasotzen euskalduna bezelako gizonik. Euskaldunak egin zituzten, anitz lekutan, lur azpiko bide luzeak; euskaldunak zabaldu ta jantzi zituzten Atapuerta, Karraskal, ta Astorkillaskoak. Erri asko ikusi zituan berak, Juan Andresek, batzuk andi ta gizatsuak, Bribieska ta, Burgos ta. Burgos! Ura bai zala uria! Ango elizak, ango katedrala! ... Katedrala zer zan? Eliz andi eder bat, Oñatikoa baño ere askozaz andiagoa ta ederragoa. Katedraleko apaizak kanonigoak ziran, beste apaizak baño gradu geiagokoak, eta eliz artako buru Artzobispoa zegoan, Aita Santuaren urrengo gizona. A ze urrezko txapela erabilli zuan arrek Dagonilleko Andre Mariaren egunean! Urrezkoa, bai, urrezkoa, baita beatzean zeraman eraztun lodia ere... Urrutietara joan ezkero edozenbat gauza ikusten ta ikasten zan. Ara, berak, etxetik erten zuanean, tutik etzikian erderaz; baña orain edozeñekin mintzatzeko beste bazekian. Gaztelarrak burnibideari perrokarrill esaten zioten, ta prantzezak ostera txemendeper Ondo esan bear zan baña: txemén-de-perrr!»\nOndamuz zeuden Juan Andresen inguruko lagun ta aditzalleak. Bai ba; ederki jantzita zetorren, ainbeste gauzen berriak ematen zituan, erderaz ere bazekian, bazan diru pixka baten jabe, ziotenez: zer geiago eskatu zezakean gizonak? Bateri baño geiagori erne zitzaion bularbarruan prantzez ikastera joateko gogoa, diru apur bat egiñaz ta Artzobispoa ikusiaz.\nManueltxok, ordurako indartua zegoan ta, bere naia ezin gorderik:\nAita, esan zion Jose Ramoni nik ere osabarekin joan bear det.\nOsabarekin? Eure gazteria lur azpian igarotzera? Ez, bertan daukagu emen zer jana ta non lan egiña, iñora joan gabe. Lurpean baño obe dek lur azalean arlotu, eguzkiaren argitan auala ta zeruaren edertasuna dakuskala.\nMalentxo, neska zizkortu zoragarriak:\nAma, ni anditzean, Artzobispo egingo alnau?\nBai, nere kutuna, nik egingo zaitut zu Artzobispo ta Katedral ta Burgos guztia baño andiagoa ta ederragoa; eliz barruan, Aita San Iñazioren ondoan jartzeko euskaldun donerik politena egingo zaitut.\nEtorberriaren gurasoak mutillaren esanakin etziran batere lausotu. Txit abegi ona egin zioten lenbizi, oso atsegiñez artu zuten beren besoetan; baña semearen erdal soñekoak begiratu, epeltasuna ikusi, euskera nastua entzun ta maitetasunik eza igarri ziotenean; ta batez ere, mutillaren erbestera berriz joateko asmoa jakin ta gero, pozaren ordez, naigabe minkaitza jaiki zitzaien erraien erdian.\nAra emen aitak Juan Andresi, bakarrik arrapatu zuanean, esan zizkon itzak:\nEz aiz mendikoa, eztidurik gutarra, joan zaizkik emengo garo usaiak.\nZergatik? Erderaz dakitelako?\nErderaz jakitea ona dek, euskeraren kaltean ezpada.\nGaztelerrian adiskideak dauzkatalako?\nKristauak edonun bear ditu adiskideak, obeto esango det, edonun dauzka bere anaiak.\nEure baserrira, eure gurasoakana, gogorik gabe etorri aizalako Igartzen diat: ez ago i ondo emen; eure etxe barruan atzerritarra dirudik, jazkera ta izkeragatik baño buru ta gogoagatik geiago, bada ire buru ta gogoa erdalerriko irabazian dauzkak.\nNork eztauzka? Baño nik alderdi guztietan goratu det Euskalerria.\nEure burua goratzeagatik, apika. Ik eta beste askok, aoan Euskalerria, Euskalerria; biotzean norbera, norbera! Ta norbera esatean, dirua esaten diat iri. Ezagutze aut: gaztelar ta prantzezak beratzeko gaizki esaten dek, baño aien diruagatik eure sorterria salduko eukalata nago.\nBai. Ta i bezelako euskaldunak badira makiña bat.\nEzbeza orrelakorik esan, Aita.\nEz adi orrelakoa izan, seme.\nMutil, gauza batekin natxiok arrituta. Zer ekarri dek or, ezpain gañean?\nOrixen da galdera. Bibotea.\nBibotea? Kendu izak bizar oiek ainbat lasterren, gurean eztek orrelako zikinkeririk beñere izan ta.\nBai zera kendu! (Beatzez igortziaz). Ondo egoki dauzkat.\nEgoki? Zertarako egoki? Sudurreko urentzat malatua egiteko? Kendu bearko dituk laster, edo ta bestela...\nSemeak etzituan kendu, baño Ana Josepak egin zion egitekoa. Juan Andres lotan zegoan txolartean, guraiza zorrotzez, trist, trast, moztu zizkion goi-ezpañeko bizarrak. Ze demontre! Fuera bizarrez! Zabaletan etzan bear biboterik.\nGertaera parregarria zan ura, ta parre andiak egin zizkioten orduan lagunak gure mutillari, baño berak etzuan batere parrerik egin. Zapuztuta, minberatuta, muturtuta, igaro zituan egun batzuek etxean; baño laster, amak egin zionagatik, edo aitak esan ziona egia zalako, edo eztakit zergatik, benik bein aspertu zan Oñati aldean, gogait eragin zion bere baserrriak, eta gurasoen damuzko itz ta egiazko maitetasunaren eskariak entzun nai ezik, artu zuan berriro erdalerrirako bidea. Gertatua da.\nEtzuan orratik beste zartara bat eramangabe Gipuzkoako lurra utzi. Zumarragara ia eldu zanean, zaldizko batek, Patxiko sendatzalleak, soro tartetik:\nJeup! deitu zion.\nOla, Don Prantzisko!\nAstia detanean, prantzez mintzatu bear diagu.\nEzta ba onezkero errez izango.\nEz altziok atxurrik Zabaletan? Baño beste leku batean dauzkat nik nere lanak.\nPapa moskas il aldek?\nBeti unore onian berori.\nEz, alajaña. Ziñez galdetu diat. Papa Moskas il badek eskatu zak arren tokia iretzat. Berebizikoa aiz. Ez aserratu egia esan diatalako. Agur, astokillo, ikusi arte.\nBidaztiak etzuan ezer erantzun. Kopeta goibeldurik eta ezpañak dardar zituala, lepoa eman zion sendakiñari.\nPetral, zikin, urde arraioa! Mooño! ... esan zuan bere artean.\nTa Patxikok, zaldia zigorrez joaz:\nJe, je! Igesi dijoan zakurrari buztanean su eman diot.\nAndik aurrera Juan Andresen albiste gutxi izaten zuten Zabaletakoak. Orratik ere, noiz edo noiz etorri oi zan eskutitz bat edo beste, etxekoak egindakoenaren erantzueran, gaur Billadiegotik, biar Palenziatik, orain Medinatik, gero Zamoratik, bein Orensetik eta Braganzatik urrengoan: baño beti elkor ta laburra, zeregin asko ta gogo gutxiko gizonak egin oiduten bezela. «Ondo nabil», «Astudillora goaz», «Katapaz jarri naiz». «Ogetamar gizonen burutzat nago», «Lau illabeteko lana daukagu emen», «Poliki irabazten degu», ta orrela urte askotan; arau batean ta murrizki.\nEz aldu ezer geiago ipintzen? galdetu oizuan amak. Noiz etorri bear duanik ere ez? Ainbeste illabetean zai egonda... Orixen bai dala itzak zenbatuta bialtzea, ontzurreak balira bezela. Gaitzerdi poliki irabazten badu. Ara, Joanes, poliki, baserritarren mintzoeran, asko esatea beste da, ta asko irabaziko du gure mutillak Ikusiko dezu, aberastuta etorriko zaigu semea.\nUrruneko eltzea urrez, etxerat orduko lurrez.\nBai beste batena, baño Juan Andresena? Ez siñistu. Arrek eztu dirurik eralgiko, lengoa bada. Txanpon bat bakarra etziran eman errira etorri zanean ere! Non gordetzen ote ditu diruak?\nZure sakelean ez beintzat. Orregatik dio: etxera orduko lurrez.\nNon leuzkake obeto? Ta badauzka nonbaiten, bai, nai ta nai ez iduki bear.\nZenbat daukan baño naiago nuke jakin nolako bizikera darabillen.\nZuzena izango alda mutilla, geurea data. Andia da orratik ezer ez geiago adieraztea!\nBere gurasoak etzekiten, baño nik badakit nolako bizitza zeraman Gaztelerrian Zabaletako semeak: beste ango adiskidien bizitza berbera, zeken zikoitz diruzalien bizitza. Alderdi askotako gizonak zebiltzan alkarrekin; baño, zerbaiten agintea zutenak beintzat, berdin samarrak ziran, kristau otzak, asmo ta gogamen bakarrekoak: nondik eta nortara lortu zitezkean txanponak errezago ta oparoago Aien artean etzegoan ez Jaungoikoaren agindurik, ez otoitz, ez oitura onik, ez izkuntza garbirik. Iñork etzuan gurutze bat kopetan egiten edo Aita gure bat esaten, kristau oroipenik etzualako edo lagunen bildurrez; denak utzitzen zuten jai egunetako Meza, elizetatik urruti zeudelako edo alkarren lotsaz; denak egiten zuten lanik gogor ta neketsuena, igandietan ere, nagusiekikoa idukitzeagatik edo besteak baño gutxiago ez irabazteagatik.\nDenak esan ezkero esana dago, Juan Andresek ere bai. bizikera orrek, egia da, min ematen zion lenbizi biotzean ta osoro illuntzen zion anima; baño laster ito ta estaldu zituan biotzeko arrak eta animaren kezkak. Lagunak bezela ez izatea etzan itxurazkoa, bere ustez; iñork ez aña indar ta gaitasun iduki ta besteak baño geiago ez irabaztea etzegoan ongi. Parre ere egingo zioten. Parre! Naiago zukean ukabilkada bat artu, bere burua gizonen parregarritzat erabilli baño. Ez, jakin zezatela zenbaterañokoa zan menditarra. Izketan ta berriketan eramango zioten, baño ez lanean, ez orixe.\nIritzi oker aien zirikadak lañotu zioten adimena Juan Andresi, gogortu zioten errai-barrua ezin geiagoan, ta aztu zitzaizkon euskal mendiak, euskal oiturak, aideak, gurasoak, sinisteak, oroipenak eta baita ere Jaungoiko Altsu Donearen aginduak.\n«Ba! jardun oizion bere buruari, zerbaitez gogoratzean Zer dijoakit Euskalerrira biurtzeaz edo ez biurtzeaz? Utsa. Eztit ajola emen edo an bizi, euskeraz edo gaztelarrez itz egin, arto lizuna edo ogi legorra jan, baburrunez edo barbantzuz ase, ardo beltza edo sagardo gorria edan. Ardoa obea baño ezta indarra emateko... Zer ateratzen det otoitz egiñaz ta Mezatara joanaz? Ezer ez. Lan orduak eta txanponak galdu. Ezkaude gaur orretarako. Gero ere, zartzaroan, izango det bai astia naikoa Mezak entzuteko ta otoitzak egiteko. Irabazi, irabazi: ori da gizonak gazte dagoan bitartean egin bear duana. Ta ementxe, Gaztelerrian daukat irabazbidea, geroago ta ugariago, geroago ta areago, bada langilleai agintzea ta arretaz begiratzea da nere zeregiñik andiena Irabazbidea ta gizon andien adiskidetasuna gañera. Burni bideko nagusi ta agintariak beti zarabilzkit nere atzetik deiezka: "Juan, etzaite emendik aldendu, ta ikusi ezkerraldeko langille oiek zer egiten duten". "Juan, ia gurdi auek azkartxo biraltzen dituzun". "Juan, zeuk asi bearko dezu orko edo ango arrobia". "Juan, emengo lanak bukatzean, gurekin etorri bearko dezu onelako edo alako errira". Astokillo esan ziran neri Don Prantzisko sendatzailleak, baña ez nauka ni emen iñork astokillotzat. Bera da ura astokillo, berritsu, ergel, ziztriña. Irri egin bear iñori, urtean amar milla erreal doi doi irabazten dituan gizonak».\nEzin ukatu genezake Juan Andresek arlo andiak zeuzkala zegoan tokian; berez ta jatorriz trebe, zintzo ta langille ona zalako, nagusiak ongi begiratzen ziotela, gogoz aitortzen degu; baño, balarrondora ta erdi lotsaz bada ere, beste ipuitxo bat agertu bearrean gaude.\nBazebillen an norbait, burutik okozperako zapiduna, gona motz ori lodiz jazten zana, bularrean gurutzeturiko oial zirpiltzuz lotua, gerri zabal, mokor astun, ibilbaldarreko emakumea; bazebillen gau ta egun, goiz ta arratsalde, euskaldun gizasemeaz amesetan, morrosko sendoa non ikusiko, bere barruko itxaropen ta bildurrak mutillari nolatan esango. Dionisia Gomez Jundeiro zeritzaion, langillien arteko galizitar erari saltzallea zan, Antonio Gomez Moreno katapazaren alaba. Arretxek zekizkian ondo Juan Andresen albisteak, bera zan geienbat gure menditarrak Gaztelerrian egoteko zeukan zioa, bera Zabaletako gaztearen lika ta lakio, jabe ta etxekoandre. Bai, Zabaletakoak pozik emango zizkon begi biak Dionisiari, onek eskatu ezkero, bere biotza oso osorik emanda zeukan bezela. Alkarrekin ezkontzeko zeuden neska mutillak!\nA! Ta galizitar emakumea etzan ez eder, ez garbi, ez aberats. Naikeriak edertzen ditu gauza itxusiak. Gezurra dirudi, baño gezur irudiko egi asko gertatzen dira ezkontzako gauzetan. Irakurleak badaki.\nNoizbaiten bada ere, aditzen eman zion zer asmo zerabillen Juan Andresek aitari. Ai onen samiña orduan! Ai Ana Joseparen zotiñak! oroi zezala antxiñakoen esakera jakintsua: urrutira dijoana ezkontzera, edo da engañatua edo dijoa engañatzera. Alperrik... Esan zioten, Jaungoikoaren izenean! etor zedilla etxeruntz ainbat lasterren, bazirala Euskalerrian neskatxa onak, ezkonsaria ero ero emango ziotela. Alperrik... Esan zioten ezin zitezkela gurasoak urrutietara joan; etzan itxura, erbestean, edozeñekin! aide ta guraso gabe, sasiko baten irudian senartzea. Alperrik... Esan zioten negarrez zeudela aitamak, anaiak, illobatxoak. Alper alperrik: sua itzaltzeko, labe gori gartsuan isurtzea malko batzuek bezela.\nJuan Andres emaztegaiaz itxutua zegoan: Dionisiak, paparrean ezartzen zaigun musker baten antzera eutsi zion senargaiari, ta etzion utziko zazpi errietako kanpaiak jota ere.\nEuskaldun basetxetarra ezkondu zan Gaztelerrian ta gaztelarren taiuan. Zer egingo zaio! Bakoitza bere zoroak bizi du. Utzi daiogun pakean, ta goazen beste Zabaletakoak nola zebiltzan jakitera...\nIñazio Marik luzaroan jarraitu zion bere kolkorako seta gaiztoari. Egun batean galdu ta bestean irabazi, orain gañeko ta geroxeago galtzalle, Jose Domingorekin gora bera andiak erabillita, Abadiñotarra menderatu zuanetik aurrera, urtietan iduki zuan Euskalerriko aizkolarien nagusitza; baña nola betiko illargi beterik eztagoan, Beizamatar gazte indartsu batek azpiratu zuan bein, geiago ez nagusitzara jaikitzeko adu txarrean, ta beste batzuek baztertu zuten ostera azkenengo aizkolarien zingo ta mugetaraño.\nAla ere, iñok ezin zuan bere jokoetatik atzeratu. Alde batetik, lenagoetan entzundako txalo soñuen oroimenak deitzen zion lagun artera; eta beste aldetik ondo zeritzon, nunbait, jokotik dirua errez irabazteari, erdi lanean edo alperreri osoan bizitzeari; bada, Gipuzkoako azoka ta dema geienetan, etxekoen ixillik edo denak zekitela, saltzalle asmoan edo erosle ustean, jokatu naian edo erakutsi bearrean, auzoko ariarekin edo etxeko ollarrarekin, bei zarra eramateagatik edo txal berria ekartzeagatik, aizkorak edo palankak autatzea zala, narrarria ikustea edo zuaitz neurketa zala, ta besterik ezean atxurrak eta laiak zorroztzeko garaia zala, aitzaki maitzaki, gezur ta abar, non da nere gogoa an da nere zankoa, Iñazio Mari azalduko zan azoka zelaian, arro arro, aterako zan dema zalien ondoan, gizonik oituena, aukerakoena, premiazkoena bezela.\nTa jakiña; urte oietan Azkarragak etzuan batere aurrerapenik izan. Alogerekoen eskuetan dabillen lurrak irabazi gutxi ematen du, nagusia begira ezpadauka, ta beti zebillen alogerekoen eskuetan Azkarragako bazterra, nagusi zar indargeak ezin begiratu ziotelako ta nagusi gazte buru-ariñak jolas-demetan zaukalako ainbat zeregin.\nEzagun zuan baserriak. Euri lanbro bat erori orduko, istilla zeriokeon alderdi guztietatik tanga tanga; tellatuaren ixurki bat abe ustelduen gañean larregi etzinda zeukan; etxe-arpegi zabala, aspaldietan zuritu etzalako, narras ta loia agiri zan; sukalde ta geletako ormak puskatuak zeuden, asabak tolestutako arrimuturrak kare urratuaren tartetik erakutsiaz; ganbarako aleak eta ukulluko eleak urtean baño urtean geiago urritu ziran, ta soroetan, soro-bidietan, zelaietan, munoetan, baserriko lur landuen ertz, egal ta inguru danetan gardo ta belar gaiztoak, iak eta txillarrak, sasiak eta elorrak, masustak eta baxakanak elemenian ugaldu. Ezagun zuan etxe artako nagusi gazteak ere. Etzan guk Mondragoiko enparantzan ezagutu genduan ura: argala ta larrakitua zegoan, ille banaka batzuek txuritu zitzaizkion, len baño soñeko maiztuagoak jazten zituan.\nSeme alaba bi zeuzkan, Paula ta Martin; au, illabete gutxi-geiago, Malentxoren idekoa; ura, urte ta erdi gazteagoa. Auetakoren bat eskutik zuala joaten zan noizean bein Zabaletara, Joanes etxean izan ezik. Etzuan nai bere burua aitaren aurrean agertu, onen jardunak min ta lotsa ematen ziotelako; baña artzai zarrarekin iñoiz arkitzen bazan, apalkiro entzun oizituan semeak gurasoaren patxadazko erakuste zuzen ta ongarriak Baita itza eman ere, benetan gero, etzala iñongo jokotan berriz sartuko, ta lanari eutsiaz biziko zala bere baserria jasotzen; baña urrengo beta zetorkionean agur agindu onak, agur asmo ederrak! beingoa ezer etzala ta, berriz ere berera ta lenera. Animaren etsaiak, bakoitzean bein baño eztu eskatzen. Arrek jakin bein askok egiten duala beti.\nAmaren esanakgatik, zorrotz ta garratzagoak izanta ere, etzuan ainbeste ajola izaten Iñazio Marik.\nAi, tankarra, tankar nagia asten zitzaion ura baator i orain ere zerbaiten billa. Ez altziok aposturik iñun? Ala jokorako dirurik ezaldaukak? Gurean etziok ba. Joanari Peru Odolkigana, arrek emango dik kauka. Amaika bidar jan dik ire umien ogia, eskallu, sakel, txotxolo, arloteak alakoak. Ire ondoren ikusten detanean, ara, barru guztia irakiten jartzen zait... Maxkar billatze aut. Gaixorik alago? Ez, ez uste izan; ire kupidarik eztaukat, ire ume ta emaztearen erruki nauk. Ezkenduan guk prenda txarra Azkarragara bialdu!\nAma, erre beit lukainka muturtxo bat, sermoia baño goxoagoa data.\nLotsagabe lotsagaldukoa, obeto egingo uke nere itzaldiak ondo entzun ta elizakoetara sarriago joango baintz. (Labana eskuetan zuala lukainka ebakiaz). Martintxorentzat erreko diat, ez iretzat... Paulatxo nola ekarri eztek? Amarekin gelditu alda? Ik añako ikasbideak emango dizka. Mikalla gaixoa! Esaiok asti aldi batean etorri dedilla onuntz, urdai zati bat eta lukainka batzuk eramatera... Bai aldezute baburrunik aurten? Ez ba, erein ezik... Asto, baldan, alper, ondatzalle... Buruan jotzeko gogoa ematen diak, orra.\nJose Ramonen ziskotik atera oizuan Iñazio Marik diru apurren bat, estualdietan.\nErmano, bost duroko bat eman bear diak.\nE? Bost durokoa? Zer dalata?\nGizarteko gauzak. Lengo igandean, Moxolo ta ni asi gaituk, zaragia esku bakarrez jaso baietz ta ezetz, ta galdu eginian. Ezertako ez nauk ia, Jose Ramon.\nBaño zertan sartze aiz i orrelako istilluetan?\nEgia diok, egi andia; ez nuke nik sartu bear, ta ez nauk geiago sartuko. Ondo garbatuta niok, ondotxo alare. Tira, emaidak oraingoagatik, gaur eramatekotan gelditu nintzan ta. Aurki biurtuko diat.\nBai, aizerik eztan urtean.\nBiar edo etzi...\nEdo etzidamu: Jaungoikoa zartu baño len.\nJoanesen mendekoak, bitartean, beren ardurazko bizitzari jarraitzen zioten ederki.\nManueltxo etzan Manueltxo, Manuel baizik. Asko indartu zan, aukerazko baserri-mutil argi, bikain ta osasuntsua zegoan, ta soro-mendietako arloetan txit langille ta zentzunez betea zebillen. Ikasiak zeuzkan lurrean azia botatzeko aro ta giroak, bazekizkian artogariak biltzeko, baratz landareak aldatzeko ta sagar-udareak txertatzeko era ta garaiak; gutxik eramango zion atxurrean edo laietan; gutxik beiak ongi uztartzen, bide oker estu koskatsuetan gurdia zuzen eramaten, gaztañak jeisten, aritzak iñausitzen, edo Gogordo gañeko garo mardula ebakitzen: ta, Joanesen ondorengo bati zegokion bezela, beste edozeñen artean, millaka izanta ere, banan banan ta ziur ziur ezagutzen zituan etxe artaldeko ardi ta arkumeak edo norbere beortegian jaiotako zaldi-moxalak.\nJose umezurtza, Iturraldetik ekarri izanarren, Zabaletako semetzat zeukaten mutil gaztea, goiztarra, ernai, biozbera ta eskerduna, beti zegoan parre antzean, agintzen zizkioten gauza danak egiteko gertu, naiz urian naiz etxean, nola soroan ala mendian, orobat egunaz ta berdin gabaz. Arrentzat etzegoan ez ordu txarrik, ez lan gogorrik, ez gauza astunik, ez akiakularik. Berak egiten zituan besteak nai ezta utzitako zeregiñak; bera zegoan neke gabea besteak nekatuta zeuden orduetan; bera jaikiko zan gaberdian, truxuaren zaparrada entzun ezkero, euri-osiñak arekatik zear bialtzera; bera joango zan sarri Aloñara, aitonaren ordez, pagadietako bide itzaletan gora, baso piztien bildurtzake, Jaungoikoaren bildur ta maitetasuna lagun zaramazkialako. Euskalerriko gaztientzat eredu andia zan Iturraldeko Jose.\nPedro Anton ta Joanes, urtez bete beteak, zerbait erori ta ajeatuak zeuden, morroia nagusia baño indarge ta mekoago Ana Josepa egundañorik pixkorrena zebillen. Emakume zimelagorik!\nEgiaz: morroi zarra etzan gauza anditarako. Artoak zuritu, abarkak josi, artillezko sokak egin, belar pixkabat ekarri, arbastak kimatu, beiai jaten eman, esnea bitu, ta beste orrelako arazoren batzuk izaten ziran bereak; baño Joanesek etzien oraindik betiko egin zunai utzi. Gerriko min apur bat euki edo ez euki, etzuan gizonak lanetik aldendu bear. Alaz guziz ere, len baño maiztxoago ta apeta geiagoz etortzen zan Aloñatik etxera, ez bakartadeak izutzen zualako, baizik illobatxoa ikusteko pozak zekarrelako.\nIllobatxoa! Malentxo! Arretxek irabazi zuala bai galanki! Uraxen bai zegoala benetan maitagarria. Asi, zabaldu, bete, ta guritu zan, baño ez geiegi. Malentxok etzeukan geiegizko gauzarik, ez gorputzean, ez animan. Esakeran tolesgabea, ibilkeran adjutua, begirunean samurra; esnea bezin zuria, olioa bezin leuna, eztia bezin gozoa; garbia, txukuna liraña, burutsua, ona ta ederra beste on ta ederrik iñon bazan, aingeru bat zirudian ta aingerutzat zeukaten, etxekoak, ezagunak eta erritarrak.\nGaitz bat zuan Malentxok, aldi batzuetako amonaren esanak siñistu nai badira: esku zabalegia izatea. Eltzekondoa bazan, esne beroa bazan, ogi puska edo geeli zatia, bere atorra edo amaren gonea, berealaxe jan edo jantzi eragingo zion Malenek atarira zetorren beartsuari. Zabaletakoak lortu alzuten guztia emango zukean, utzi ezkero. Neskatxa purtzil nabarmena! Bere buruari ezer opa ez, ta eskalientzat dana bear: San Blasetan piper-opilla ta Ostegun Donean garapaio ederra amandreak ekarri, ta Abe Mariaka zetorren landerrak iruntsi Malenen piper-opil ta garapaioa! Maitetasuna galtzeko ere bazan illobaren eskergabekeria.\nAna Joseparen esanak eztira siñistu bear gai orretan, bada mingaña ta biotza etzebilzkon batera. Ez, etzitzaien Zabaletakoai Malentxoganako maitetasuna galtzen. Egunean baño egunean geiago maitatzen zuten; eroturik egoten ziran Katalin ta Jose Ramon alabatxoaren ganora ta maraztasuna ikustean, txoratzen aiton-amonak illobatxoaren mendu ta zerzeladak nai añan ezin jasoaz, ta amona bera izaten zan, beste eraldietako esateak aztuta, Malentxoren goramenik atsegiñenak antolatzen zituana. Garapaio. Amabitxik besoetakoai eman oidien arrautzaz apaindutako opilla.\nBaño, batez ere, Joanes ta Malentxo ziran alkar artuak eta bata bestearen maitale andiak. Malenek ertetzen zion aitonari larrañera, ura menditik zetorrenean; Malenek kentzen zizkion sorbaldetako zorro ta esne ontziak, Malenek abarka mantar legorrak atera, Malenek barruko jantzi zuri garbiak oe gañean ipiñi; Malenek, arto me zeetuz, esne zukurik gogozkoenak egosi; Malenek, artzaia Urbian zebillela soroetan egindako lanak esan ta uritik etxera ekarritako tresna, oial ta jakiak erakutsi. Joanes, lorea billatu duan erlea bezela, edo neguko eguzki epela artzen dagon aguratxoaren gisa gelditu oizan Malentxoren ondoan.\nJaungoikoak sortu zinduzan esan oizion bakarrik idorotzean Jaungoikoak sortu zinduzan nere azken egunak alaitzeko. Zuk aztu erazten dizkidatzu nere nekeak, nere samiñak, nere beaztunak. Zuk urtzen didazu nere animako izotza, zuk ematen didazu indar ta osasun berria, zuk gaztetzen nazu, enetxoa Zu bezelako illobak ames egin ditut nik nere ondorengotzat, Euskalerriaren onerako, Jaungoikoari eskeintzeko.


Bert taldeak txundituta utzi ditu ikusleak euren dantzekin - Mondraberri\nBert taldeak txundituta utzi ditu ikusleak euren dantzekin\nTestua, argazkiak eta bideoak: Marijo Simon. 2019ko uztailak 25, osteguna.\nBert talde armeniarrak txundituta utzi ditu Monterron parkeraino hurbildu diren herritarrak euren dantzekin. Udazabal egitasmoaren barruan, Monterron parkeko eszenatokira igo dira 22 dantzari eta 8 musikari.\nBert hitzak 'indarra' esan nahi du, eta Armeniako dantza tradizional bat da. Milaka urtetik gaur arte mantendu da, eta 'gmbetachagh' izeneko joko nazionalean oinarritzen da. Joko hau Vaspurakan herrialdi ohian du jatorria.\nBert Dantza Taldea 1963an Armeniako Errepublikako hiriburuan ezarri zen, Yerevan hirian. Taldea bere ibilbidean zehar 20 herrialde baino gehiagotan aritu da, nazioarteko 500 jaialditan parte hartu du, 1.000 emanaldi baino gehiago eman ditu, eta 1.000.000 ikus-entzule baino gehiago izan ditu.


Despopulazio arriskuan daude Pirinioak eta Pirinioaurrea | Gizartea | Berria\n«Nafarroan biztanleria handitzen ari den arren, horrek ez du erran nahi despopulaziorik ez dagoenik». Ideia hori nabarmendu zuen Bernardo Zirizak, Nafarroako lurralde kohesioko kontseilariak, atzo Iruñean egindako agerraldian. Nafarroako lurralde ezberdintasunen diagnostikoa aurkeztu zuen bertan, eta, nabarmendu zuenez, Nafarroako Gobernuak hainbat eskualdetan neurriak hartuko ditu jenderik gabe gera ez daitezen. Neurririk premiazkoenak Ega-Montejurran, Zangozaldean, Erdialdean, Pirinioetan eta Pirinioaurrean hartuko dituzte; bi eskualde horiek daude despopulazio arriskuan.\nBiztanleriaren galeraz harago, bertzelako datu batzuek ere erakusten dute zer alde dauden lurraldeko eskualdeen artean. Nafarroa osoko datuak hartuta, kilometro koadro bakoitzeko 67,4 pertsona bizi dira egun. Ibarrez ibar aztertuta, ordea, agerikoak dira haranen arteko ezberdintasunak. Europako Batasunak kilometro koadroko 12,5 biztanle baino gutxiago duen eremua hartzen du despopulatze arriskuko gunetzat. Nafarroan, Pirinioetan eta Pirinioaurrean dute arrisku hori. Pirinioetan, 4,1 biztanle daude kilometro koadroko; Pirinioaurrean, berriz, 7,7.


KETO GURU Jerez de La Frontera erosi batetik 49€\nKeto Guru Jerez de La Frontera\nBerri bio-argaltzeko Osagarri direla natural gantz erretzearen zuzenduta dago murrizteko bolumena gerrian eta aldaka, eta, gainera, toxinak ezabatzea da. Arrakastaz burutzeko droga at prezioa best — zure eskaera gure web-orri ofiziala. Bete formularioa, erabili eskaera orria eta idatzi xehetasunak zure eskaera. Barruan une batzuk gure Kudeatzailea izango deitzen Duzu telefonoz, eta laster esango entrega denbora eta Zure galdera guztiak erantzun droga buruz.\nJerez de La Frontera, ez da gehigarri bat sasoiko deskontua. Orain kostua on Keto Guru bakarrik 49€. Recoger pakete bat postetxean edo izango da entregatu zure etxean mezulari bidez. Ordainketa ondoren jaso eta bere esku. Bidalketa osoan Espainia\nNon erosi Jerez de La Frontera Keto Guru\nNola ordena pilulak Jerez de La Frontera\nOrdena Keto Guru web-orri ofiziala Jerez de La Frontera baino gehiago 49€. DESKONTUA -50%! Idatzi Zure izena eta telefono eta onartzen Duzu, ordena eta ordaindu soilik jaso ondoren\nBete eskaera orria erosteko tresna. Ondoren, operadorea deituko berresteko eskaera. Lan egiten dugun gabe, aldez aurretik ordainketa. Ondoren gertatzen da jasotzen Duzun paketea ordaindu ahal izango da. Bidalketa ez bakarrik Jerez de La Frontera, baina, era berean, Espainia osoko. Zehatza kostua entrega arabera postariak zure helbidea desberdina izango da, beste hiri eta Zure honako hau aukeratu entrega zerbitzua.\nKeto Guru Ibiza Keto Guru La Coruña\nOrdena Jerez de La Frontera Keto Guru


Netflix: ekainerako berriak | Azkue Fundazioaren Egunkaria\nUdarekin batera, emankizun berriekin datorkigu Netflix. Ekaina indartsu dator zine eta telesail-zaleontzat. Hementxe dakarzkizugu estreinaldietako batzuen datak, adi, adi!\nFlacked: Netflix-en telesailik kaxkarrena bezala katalogatzen denari, bigarren aukera bat eman dio konpainiak eta ekainaren 2tik aurrera ikusteko aukera izanen dugu.\nShadoyhunters: The Mortal Instruments: fikziozko eta fantasiazko telesailaren bigarren denboraldia ekainaren 6an hasiko da.\nDesignated Survivor: ekainaren 7an thrillerraren estreinaldia iritsiko da gure etxeko pantailetara.\nMy Only Love Song: drama korearra ekainaren 9an hasiko da emititzen.\nYou, me, her: polimaitasuna oinarri duen telesailaren bigarren denboraldia hasiko da ekainaren 15ean.\nThe Ranch: Ashton Kutcher protagonista duen telesailaren hirugarren zatia ekainaren 16an iritsiko da.\nGlow: Los Angelesen 80. hamarkadan emakumeen borroka librearen inguruko komedia ekainaren 23an estreinatuko da.\nGypsy: Naomi Watts-ek hartuko du protagonista den psikologoaren papera. Bere bezeroen familia-kideekin dituen harreman arriskutsuak lantzen dituen telesaila ekainaren 30ean iritsiko da.\nEgilea: Nathan Reading\nMonsters University: ekainaren 1ean Monstruos S.A-ren azkeneko lana ikusteko aukera edukiko dute etxeko txikienek (eta ez horren txikiek).\nCatfight: Eskola lagun izandako eta, egun, 40 urte duten bi emakumeren bizitza norabide ezberdinak kontatzen ditu. Festa batean egiten dute topo ikasle garaitik hitz egiten ez zuten bi “lagun” hauek. Ekainaren 1ean ikusgai.\nLucid Dream: Ekainaren 2an estreinatuko da aita batek bahituriko semea bilatzeko egiten dituenak erakusten dizkigun filmea.\nSicario: Narkotrafikoaren aurka borrokatzeko FBIko agente den Kate Maceri eman diote ardura. Ekainaren 11an ikusgai.\nThe Hunger Games: Sinsajo, bigarren zatia. Ekainaren 23an.\nOkja: Mija protagonistak Okja deituriko pertsonaia arraro batekin egiten du topo. Multinazional handiek honen berri dutenean, euren bila hasiko dira. Ekainaren 28an.\nGringo: The dangerous life of John McAfee: Antivirusaren sortzailearen bizitzaren ibilbide bat eskainiko digu ekainaren 1ean estreinatuko den dokumentalak.\nSaving Banksy: Ekainaren 2an artistaren irudiaren inguruko dokumentala.\n“Contragolpe”: Boxeoaren inguruko dokumentala ekainaren 6ean estreinatuko da.\nUna cierta verdad: Bartzelonako buruko gaitzen ospitale batean grabatu zen. Bost pertsonek euren ulertzeko gaitasunak eta errealitatea hautemateko modua aldatzen joan dela nabaritu dute. Ekainaren 14an ikusgai.\nWhat the health: Haragi gehiegi jateak ekar ditzakeen osasun arazoak lantzen dituen dokumentala ekainaren 16an iritsiko da Netflixera.\nNobody Speak: Trials of the free press: Hulk Hogan-en kasua oinarri hartuta, aberastasunak adierazpen askatasuna zapaldu dezakeela azaltzen duen dokumentala dugu honakoa. Ekainaren 23an iritsiko da etxeetara.\nArgazki nagusia: Helge Thomas-ek egina.\nberriak dokumentalak Ekaina estreinaldiak netflix pelikulak telesaila telesailak


Beren jarduera gizarte ekintzaren alorrean garatzen duten elkarteentzako diru-laguntzak (2018) — Eibarko Udala\nDeskribapena: Beren jarduera gizarte ekintzaren alorrean garatzen duten elkarteentzako diru laguntzen eskaera egitea.\nHartzailea: irabazi-asmorik bariko elkarteek, baldin eta Eusko Jaurlaritzako elkarteen erregistroan inskribatuta badaude, gizarte-ekintzaren arloan (gizarte zerbitzuak), Eibarko udalerriaren eremu barruan eta Eibarko bizilagunei zuzenduta, jarduerak egiten badituzte, eta diru-laguntzei buruzko Lege Orokorraren 13. artikuluak ezarritako debeku horietako batean erortzen ez badira.\nEskaera egiteko epea: 2018ko ekainaren 28tik uztailaren 18ra (biak barne).\nDiru-laguntzaren zenbatekoa: Elkarte bakoitzari eman dakiokeen diru-laguntzaren zenbatekoa 2.000 eurokoa izango da gehienez.\nElkarte bakoitzari proiektu bat bakarrik lagunduko zaio diruz.\nBeren jarduera gizarte ekintzaren alorrean garatzen duten elkarteentzako diru-laguntza eskatzeko orria, behar bezala beteta.\nEskatzailearen banku-kontuaren titulartasuna egiaztatzen duen agiria, elkarte eskatzaileak izan behar du haren titularra. Ondoko dokumentu hauetatik edozein da balioduna: kontu-laburpenaren fotokopia; aurrezki-libretaren fotokopia; banketxeak luzatutako ziurtagiria edo "Titular-kontua” izeneko orria behar bezala beteta banketxeak emandako zigiluarekin.\nDiruz laguntzekoa den jardueraren proiektua eskuragarri dagoen ereduaren arabera.\nDiru-laguntzaren eskaeraren xede den jarduerarako beste diru-laguntzarik eskatu edo lortu bada, beste erakunde eta abarretan egindako eskaeren zerrenda aurkeztu beharko da, edo, hala badagokio, onartutakoena; zerrendan zehaztu behar dira zenbatekoa eta xedea, hartara bikoiztasunak ekiditeko diru-laguntzak emateko orduan eta baliabideak hobeto kudeatu ahal izateko.\nOndorengo dokumentuen kasuan deklarazio bat egin daiteke diru-laguntzaren eskaeran, dokumentu horiek aldaketarik ez dutela jasan eta Udalak lehendik badituela adierazten.\nElkartea Eusko Jaurlaritzan dagokion Erregistroan inskribatuta egotearen egiaztagiria.\nElkartearen ordezkariaren NANren fotokopia eta Elkartearen legezko ordezkaritzaren dokumentu egiaztatzailea.\nDiru-Laguntzen Datu-Base Nazionalean argitaratutako informazioa: http://www.infosubvenciones.es/bdnstrans/GE/eu/convocatoria/404358\nUdalak emandako diru-laguntzaren justifikazioa edo zuriketa: Bi zatitan ordainduko da diru-laguntza: %75, diru-laguntza onartu ondoren, eta gainerako %25a, memoria aurkeztu eta justifikazioko kontua egiaztatu ondoren.\nBeren jarduera gizarte ekintzaren alorrean garatzen duten elkarteentzako diru-laguntzaren justifikazioa behar bezala beteta.\nJarduketa-txostena, behar bezala beteta.\nJarduera edo programa egin izana egiaztatzen duten dokumentuak:\nElkartearen egoitza mantentzeko gastuak: Elkartearen izenean egindako mantentze-gastuen fakturak (ura eta zaborrak, elektrizitatea, berokuntza, Internet-konexioa, telefono finkoa eta garbiketa). Lokalaren errentamendu-gastuen kasuan: Elkartearen izenean egindako alokairu-kontratua eta dagozkion ordainagiriak.\nProiektuan zuzenean parte hartu duten langileei dagozkien pertsonal-gastuak: Eibarren jarduera egin duten langileei dagozkien nominen fotokopiak. Profesionalen kasuan, egindako zerbitzuen faktura. Boluntarioen kasuan, aseguruaren kostuaren egiaztagiria. Kasu guztietan, espresuki adierazi behar da denboraren zer portzentaje eman den jarduera hori Eibarko udalerrian egiten.\nDiruz lagundutako jarduerari zuzenean lotutako bidaia- eta mantenu-gastuak:\nBidaiak ibilgailu partikularretan edo garraio pribatuetan eginez gero: bidaia-gastuak justifikatzeko orria, behar bezala beteta, eta horren ardura duen elkarteak sinatuta. Autopistetako bidesaria eta aparkalekua abonatzeko, egindako gastua justifikatzen duten fakturak edo tiketak aurkeztu behar dira.\nGarraio publikoan egindako bidaiak: garraio publikoan egindako bidaiaren tiketa edo faktura.\nDiruz lagundutako jarduerari lotutako bestelako gastuak: jarduera egiteko behar diren eta inbentariokoak ez diren materialen eta hornigaien fakturak, Elkartearen izenean eginak. EZ DA TIKETIK ONARTUKO.\nEgiaztatze-dokumentazio guztia hurrenez hurren ordenatuta joango da, aurkeztutako jarduera-memoriako gastuen eta diru-sarreren zerrendan esleitutako ordena-zenbakiaren arabera.\nDiru-laguntzaren eskaeraren xede den jarduerarako beste diru-laguntzarik eskatu edo lortu bada, beste erakunde edo instituzio batzuetan jarduera berbererako egindako diru-laguntza eskabideen zerrenda, edo, hala balegoke, jasotako dirulaguntzena, bakoitzaren zenbatekoa eta helburua zehaztuta.\nDeialdia 2018: Beren jarduera gizarte ekintzaren alorrean garatzen duten elkarteentzako diru-laguntza\nIkusi | Deskargatu ( PDF, 220 KB)\nBeren jarduera gizarte ekintzaren alorrean garatzen duten elkarteentzako diru-laguntza eskatzeko orria\nJardueraren proiektua (word formatua)\nJardueraren proiektua (formatu irekia)\nBeren jarduera gizarte ekintzaren alorrean garatzen duten elkarteentzako diru-laguntzaren justifikazioa\nJarduketa-txostena (word formatua)\nJarduketa-txostena (formatu irekia)


Giza ekintzak desertifikazioaren jatorrian daude, dio WWF/Adenak | Consumer\nGiza ekintzak desertifikazioaren jatorrian daude, dio WWF/Adenak\nGogoratu lehorteak munduko populazioaren bostena kaltetzen duela.\nGiza ekintzak dira desertifikazioaren arrazoia. Hala adierazi zuen atzo WWF/Adenak Desertifikazioaren eta Lehortearen aurkako Nazioarteko Eguna zela eta. Erakunde ekologistaren arabera, deforestazioak, gehiegizko artzaintzak, azpiegituren eraikuntzak, hirigintzaren hedapenak eta baso-suteek “eragin handia dute desertifikazioak eta lehorteak munduko biztanleriaren bostena kaltetzea eta urtero 24.000 milioi tona lurzoru landagarri galtzea”. Horrez gain, nekazaritza-jarduera intentsiboak eta baliabide hidrikoen gehiegizko ustiapena gehitu behar zaizkio.\nIngurumen-, nekazaritza-, sustapen-, energia- edo ekonomia-politiketan aldaketa sakona egin behar da joera horri buelta emateko eta ingurumena zaintzearekin bateragarria den lurraldearen erabilera sustatzeko, WWF/Adenak dioenez. “Aukera ona da lurraldea modu iraunkorrean erabili eta ingurumena errespetatuko duen eta Europar Batasunaren helburuak beteko dituen nekazaritza-politika bat diseinatzeko. Horrela bakarrik jarraituko dugu nekazaritza lehiakorragoa eta lehorteen eta klima-aldaketaren ondorioekiko erresistenteagoa izateko” esan zuen Juan Carlos del Olmok, WWF/Adena erakundeko idazkari nagusiak, Nekazaritza Politika Bateratuaren (NPB) “azterketa medikoaren” testuingurua aipatuz.\nErakundeak dio Ingurumen, Landagune eta Itsas Inguruetako Ministerioak nekazaritza-praktika onak sustatzeko erronka duela, ura aurreztea eta lurzoruen eta baliabide hidrikoen higadura- eta kutsadura-arazoak minimizatzea. Neurri horien artean daude, besteak beste, zurezko laboreetan landare-estalkiak ezartzea, lurzatien mugetan heskai biziak berreskuratzea eta ongarri mineralen ordez organikoa jartzea dosi egokietan.\nGainera, WWF/Adenaren iritziz, Ministerioak ureztaketaren eraginkortasuna hobetu behar du, ureztatze-sistemak modernizatuz eta azken teknologiak erabiliz, ur-bolumena laborearen benetako beharretara egokitzeko. Halaber, gaur egun legez kanpo dauden 510.000 putzu baino gehiago itxi behar ditu, eta berriak ugaritzea galarazi.\nadena desertifikazio giza ekintzak lehorte mundial-eu


Kantu inprobisatua Herrialde Katalanetan –\nTestua: Josep Vicent Frechina\nArgazkiak: Josep Vicenten artxiboa\nItzulpena: Aitor Arruti eta Joan Domingo\nTradizio zentrala, berriz topatua\n1980ko hamarkadako data batean, Manuel Marzal, El Xiquet de Mislata, valentziar abeslari eta bertsolari handienetako batek, berak milaka urte zituela uste zuen tradizio baten akta idatzi nahi izan zuen: “Gaur, baratze gutxi geratzen zaigunean (Valentzian), gure aurrekoen ohitura tradizional batzuekiko zaletasun gutxi dagoenean; oraindik geratzen zaizkigunean estilo eta modu garbiak gordetzen dituzten abeslari batzuk. Beren memoria ahanzturaren hoztazunean desagertu aurretik, denboraren iragateak gure historiaren oroitzapenik sakratuenen gainean lurra bota baino lehen…”.\nTradizioa oraindik oso bizirik zegoen une batean egin zuen, baina erorketa sumatzen zen. Eta sentsazio hori, segur aski, mallorcar eta menorcar glosatzaile zaharrek edo Ebro ibaiaren behealdeak ureztatutako eskualdeetako jota abeslariek partekatzen zuten. Ez zen hainbeste gertaera objektibo baten egiaztapena, baizik eta kultur adierazpen horrek azken urteetan gertatutako eraldaketa sozio-ekonomiko sakonek uzten zuten agertokian ez zuela lekurik.\nEta, egia esan, inprobisatzaileen belaunaldi haien etorkizunarekiko mesfidantza ondo gauzatzear egon zen. Beren ahalegin proselitistak gorabehera, erreleboa ez zen iristen, eta inprobisatutako abestia, pixkanaka-pixkanaka, folklore zoko arriskutsu bilakatzen ari zen.\nHala ere, berrogei urte geroago, iragarpen txar horietako bat bera ere ez da bete: gizarte tradizionalaren gainbeheratik, paradoxikoki, tradizioa bera berraurkitu zen, gaur egun oraindik indarrean dauden identitatearen birgaitze-prozesu konplexuen eta imajinario kolektiboaren berreraikuntzaren ondorioz.\nBat-bateko abestia izan da onuradunetako bat: oraindik bizirik jarritzen duten forma tradizionalak oinarri harturik, dinamika modernoak bereganatu ditu, Herrialde Katalanak osatzen duten lurraldeetako hizkuntza- eta kultura-kontzientzia handieneko sektore batzuetara hurbilduz, eta bizitasun berrituarekin proiektatzen da etorkizunera.\nTradizio anitza eta zentrala\nHerrialde Katalanetan bat-bateko kantuak forma aldetik aberastasun eta aniztazun izugarria erakusten du: izan ere, ohiko kantutegi genero ia guztiek, baladak eta kantu erlijiosoak izan ezik, interpretea erabat aske uzten zuten abestiaren testua inprobisatzeko, bertso heptasilabikoen gainean artikulatua askotan (metrika katalanak silaba kontaketa azken silaba tonikora arte egiten du).\nHala ere, baziren genero batzuk inprobisazio poetikorako bereziki erreserbatuak. Nagusiki gaueko errondetan interpretatzen ziren generoak —abesti bakoitza pertsona bati zuzendua zegoen eta, beraz, edukia pertsonalizatua zen— edo bi abeslari edo gehiagoren arteko borroka dialektikoko ikuskizunetan. Inprobisatzaileak, testuinguru horretan, bozeramaile kolektibo edo iritzi-sortzaile gisa jarduten zuen askotan, eta autoritate moduan jokatzen zuen, zeinak aukera ematen baitzion gaizki eginak bermatzeko, jagole morala izateko edo gatazken bitartekaria izateko.\nGenero horietara ibilaldi bat egingo bagenu, Balear Uharteetatik hasita, lehenik eta behin Mallorcako glosa aurkituko genuke, musika instrumentu lagungarririk gabe eta estrofa aldetik nolabaiteko askatasunarekin abesten dena; Menorcako glosa, aldiz, gitarraz laguntzen da, eta ses porgueres izeneko zenbait aldaera dituen melodia bakarra du. Biek itxura irmo eta transzendentea dute, beren kurba melodikoarekin abestutako testua benetan igurtziz. Mallorcan ere ohikoa da bat-batekotasuna, San Anton jaietan suen inguruan jotzen diren abestietan, xinbonbaren burrunba ilunarekin batera.\nValentzian, genero inprobisatzaile nagusia “Cant valencià” da, eta, aldi berean, bi musika genero ditu: cant d ‘estil eta les albades. Lehenengoa harizko eta haizezko rondalla baten laguntzaz abesten da, eta orokorki “valentziarrak” deritzen hainbat musika mota biltzen ditu, nahiz eta beren banakako izenek patroi numeriko enigmatiko bat jarraitzen duten: bat, bat eta bi, bat eta hamabi. Zaletu onek antuvi zaharretik bereiz ditzakete duten sarreragatik. Albadeak, edo albaes, kalean esaten den moduan, kaleko valentzierak berezkoa duen “d” interbokalikoaren erorketa bereizgarriarekin, dultzaina eta atabalaz lagunduta jarduten dira, eta haien estrofa hiru esaldi musikaleko bi saiotan antolatzen da, bakoitza bi kantarik abestu ohi dutelarik. Valentziar kantuaren ahots exijentzia handia dela-eta, abeslariaren eta inprobisatzailearen irudiak banandu ditu, eta, askotan, inprobisatzaile espezializatu batek — el versaor — abestuko duen testua belarrira esaten dio abeslariari.\nEbroko Lurraldeak izenaren inguruan bilduriko Kataluniako eskualdeetan, jotaren aldaera inprobisatu bat abesten da, valentziar estiloko kantuarekin ahaidetasun handia duena, bai laguntza instrumentalari dagokionez —harizko eta haizezko rondalla mistoa—, bai festetako errondetan duen protagonismoari dagokionez.\nEbroko Lurraldeak inprobisaziorako egokia den beste musika genero baten hegoaldeko mugak ere badira. Gaur egun, bere jatorrizko testuinguruan desagertuta dago, orain administrazio frantsesaren pean dauden lurralde katalanetaraino hedatzen zen eta, gizarte tradizionalean, emakumeen adierazpen-bide bakarrenetakoa zen. Les majorales del Roser-ek festa-amaieretan abesten zituzten pandero kantuak ziren, kofradiarentzat dirua biltzeko.\nEra berean, erritual erlijioso bati loturik, el cant de les caramelles de Pasqua, corrandak zeuden, hauek ere ia desagertuak, herri eta masietan zehar eske-errondetan kantatzen zirenak.\nAzkenik, lurralde barruti askoz murritzagoko kantu genero inprobisatu bezala aipatu beharko lirateke Cadaqueseko San Sebastian festan abesten diren patacadesak, Ampurdaneko herri batzuetan izen bereko dantzaldian abesten ziren nyacrak —beren bat-batekotasunaren inguruan zentzuzko zalantzak daudelarik— eta Lleidako ijitoek interpretatzen zituzten garrotinak. Nyacrak eta garrotinak dira, bitxia bada ere, Katalunian inprobisatutako abestiaren dinamika berrietako genero gogokoenetako bi, jarraian jorratuko ditugunak.\nUstekabe berriz topatua\nGlobalizazio ekonomikoaren eta erreferente kulturalen mediatizazio biziaren ordainetan, gizartea modu garaikide batean jarri da tradizioetara begira, non tradizioa jada ez den beharrezkoa ez arau nagusi gisa, ez eta kultura transmititzeko sistema gisa ere, baizik eta gaur egungo identitate-diskurtsoak legitimatzeko praktika eta adierazpide jakin batzuk hautatzeko gordailu historiko gisa.\nTestuinguru horretan, kantu inprobisatua, bere izaera festazale, parte hartzaile eta komunikatiboak bultzatuta, presentzia eta ospea berreskuratzen hasi da. Kantua itotzen zuen erredukzionismo folklorikotik libratu da eta paper garrantzitsua du herrialdeak azken urteotan bizi dituen birsortze kolektiboko prozesuetan.\nBerrabiaraztea, gainera, bat egin duten zenbait fenomenok bultzatu dute: sustrai kultural sakonagoko espazio alternatiboen behar, katalanez hezitako belaunaldi berriek eskatzen dutenak; musika tradizionalaren inguruan Tradicionàrius jaialdia Bartzelonan sendotzeak (1988az geroztik ospatzen da); Pep Gimeno Botifarra abeslariak Valentzian izan duen izugarrizko arrakastak, ball de botek Mallorcan, edo jotaren protagonismoak Ebroko Lurraldeetako Plan Hidrologiko Nazionalaren aurkako mugimenduan; gizartean eragin handia duten beste inprobisazio-tradizio batzuen aurkikuntzak, hala nola, bertsolaritzak Euskadin, edo dezimaren inguruko iskanbilak hainbat kultura hispanikotan; irudi ikoniko batzuen famak edo oraindik jardunean dirauten tradizioetan erreferente berriak agertzeak —Josep Garcia Lo Canalero,Ebron, edo Miquel Ametller, Menorcan, adibide jatorrak lirateke lehenengo kasurako; Mateu Xurí, Mallorcan, bigarrenaren eredurik liluragarriena—; edo, azken finean, dibulgazio-asmoekin sortutako erakunde jakin batzuen jardunak, hala nola Associació de Glosadorsek Mallorcan, Soca de Motsek Menorcan edo Cor de Carxofak Katalunian, erabat erabakigarriak gaur egungo itxuraren konfigurazioan.\nAzken kolektibo horrek izan du zeharkako eragin handiena: haren babespean katalan hizkuntzako tradizio guztietako inprobisatzaileak bildu dira, transglosatzailearen figura eraiki da —edozein musika-generotan aritzeko gai den inprobisatzailea, edozein lurraldetan dagoela ere—, eta inprobisatutako abestia zabaltzeko eta sustatzeko ekimen handizaleenak gauzatu dira —zeinari, oro har, jada Glosa izena jarri dioten—; Espollako abeslarien urteroko topaketa, non Nyacren erregea/erregina aukeratzen den, Txapelketa Nagusitik inportatutako eredu batekin; glosen Udako Eskola, aurreko topaketari lotua; eta Eduglosa web-ataria, “Glosa gaineko materialak hezkuntzan erabiltzeko erreferentziazko plataforma”.\nAlde guztietan, eta bereziki gazteen burujabetza politikoaren esparruan, ugaritu egin dira inprobisatutako abestien gaualdi, saio eta bat-bateko abestien maratoiak; txapelketa moduan, parte-hartzailean edo ikuskizunean. Sareak bat-batekotasunaren estetikara jotzen duten bertsoz betetzen dira. Hiriko inprobisazio-forma berriekin partekatutako aukerak bilatzen dira, hala nola rapa eta oilarren arteko orrokak. Gaia hainbat ikuspegitatik jorratzen duten argitalpenak ugaltzen dira. Eta lehen itxiak ziren ohiturak pixkanaka irekitzen doaz. Beste kultura batzuetatik datozen elementuak iragazten dituzte eta, ia oharkabean, eguneratu eta aberasten dira. Dezima Mallorcako eta Menorkinako glosetara sartzea eta lehenengoaren berrikuntza melodikoa izan daitezke adibiderik adierazgarrienak.\nDinamika moderno horiekin batera, eskoletan egindako lanak indartuta, Albert Casalsek hasitako Corrandascola proiektua bezalako ekimenekin —iazko ikasturtean, hogei bat ikastetxek parte hartu zuten—, dinamika tradizionalak ere garatzen dira, non Valentziako kantua, Ebroko bat-bateko jota eta Mallorca eta Menorcako glosa murgilduta dauden. Horiek guztiak jatorrizko testuinguruetan interpretatzen dira oraindik, eta transmisio alternatiboen formulak bilatzen dituzte, eskolak, tailerrak eta topaketak antolatuz. Beharbada, une honetan, valentziar kantua (Cant valencià) da ahulena, non, kantu-eskolak ondo ezarrita egon arren, bertsolarien eskolak falta diren, Josemi Sánchez eta Trini Carballoren l’Espai del Vers bezalako ekimen pribatuetatik harago ez baitago askorik. Agintariak inoiz kezkatu ez dituzten iluntasun baten aurkako kandela bakarra.\nPandemia globalaren inpaktua aztertzea falta da, ahultasun estrukturalak beti mehatxatzen dituen praktika kulturaletan bizi baikara; kultura herrikoiak, oro har, eta kantu inprobisatuak, bereziki, bizipen fisikoa, gorpuztasuna, partaidetza partekatua eskatzen baitute. Ingurune birtualean edo gizarte urruntasunak markatutako presentzialtasun batean beren zentzuaren zati handi bat galtzen dute, eta horrek eragotzi egiten du beren garrantzia sortzen den taldeko jariotasun une hura. Azken hilabeteetan, online egindako hainbat ekimenekin biziraun da —Cant al Ras jaialdiak Massalfassaren, Valentzian, jarraipen handia izan zuen bere bertsio telematikoan, eta Cor de Carxofaren proposamen glosabiralak oihartzun nabarmena izan du sareetan—, baina egungo joera luzatzen bada, azken urteetan lortutako guztia arriskuan jar dezake. Eta hasierako iragarpenak txarrak ziren arren, asko da lortutakoa.\nTags: herrialde katalanak JOSEP VICENT FRECHINA Kantu inprobisatua Herrialde Katalanetan katalunia mundua nazioartea


Zein elikagaik dituzte gantz azido saturatuak?\nHaragi, errai eta deribatuak (hestekiak, pateak, urina, urdaia, etc.), esneki osoak eta esne-gantzak (esnegain eta gurina), arrautzak eta oinarrizko elikagai horiek dauzkaten produktuak. Koko eta palma-olioetan ez ezik, gantz hidrogenatuez (hau da, berez insaturatuak diren arren, hidrogenoa erantsiz saturatzen diren gantzak, ukitu erdi-solidoa erdiesteko) osaturiko elikagaietan ere aurkituko ditugu, gozogintza industrialeko produktuetan, aperitiboetan, etab.\nGure sistema kardiobaskularra babesten du, odoleko kolesterol-mailak jaitsi egiten dizkigulako “txarra” deritzon kolesterolaren (LDL-c) bizkarretik, kolesterol “ona” (HDL-c) ugalduz.\n– Saturatuak: dietako kalorien %10 baino gutxiago.\n– Monoinsaturatuak: kalorien %15-20.\n– Poliinsaturatuak: kalorien %7 baino gutxiago.


Sardinak, udako arraina | Consumer\nSardinak, udako arraina\nSardinak prestatzeko ideiak, udan gehien kontsumitzen den arrain urdinetako bat, garai honetan zapore gorena lortzen baitu.\nUda sardinen garaia da. Herrialdeko hainbat tokitako festak edo udako bilerak sardinada on batekin amaitzen dira. Haragia zaporetsua da eta koipe osasungarria du. Kolesterola jaisteko elikagaietako bat da, eta, gainera, parrillan edo plantxan prestatzeko aukera ezin hobea da. Oro har, freskoa kontsumitzen da, osorik edo, ale handien kasuan, xerratan. Erabilitako erretzeko teknika edozein dela ere, guztiek bilatzen dute gauza bera: arrain txiki hori zukutsu gelditzea. Hona hemen hori lortzeko ideia batzuk (zaporetsuak).\nSardina hainbat modutan merkaturatzen da, nahiz eta arruntenak freskoak edo kontserbakoak izan. Freskoa erosten bada, haragiaren sendotasunak tinkoa izan behar du ukitzean, begi distiratsuak izan behar ditu eta ez dira hondoratuta egon behar, ez du itsas usain handirik izan behar, eta ezkata arrainari itsatsita egon behar du. Erraz hondatzen direnez, ez da komeni sardinak bi egun baino gehiago gordetzea. Etxera itzuli aurreko azken unean erostea da gomendagarriena.\nSardinak tamainaren arabera prestatzea\nSardinaren tamaina oso garrantzitsua da prestatzeko zein modu erabiliko den aukeratzeko.\nTxikiak egokiak dira nahaskiak edo tortillak egiteko (adibidez, sardina-tortilla tomatean) hezurrak kendu ondoren. Ale horiek haragi finagoa eta delikatuagoa dute, eta frijituta, arrautza-irinetan pasatuta, baratxuri-ukitu batekin edo Bilboko saltsa batekin egin ohi dira (baratxuri, perrexil, pipermin edo ozpin ukitu bat, arraina kozinatu eta zartaginetik edo labetik atera berria denean).\nAle handienak oso ondo egokitzen dira arrautza-irinetan pasatutakoei, frijituei edo baratxuri-prestakinei.\nHandienak, aldiz, gozoak geratzen dira txingarretan edo plantxan. Parrillan erreta, osorik prestatzen dira, burua eta erraiak ere bai.\nSardinetarako sukaldaritzako aukerak\nEROSKI CONSUMER aldizkariaren errezeta-liburuak sardinekin kozinatzeko hainbat proposamen biltzen ditu: erreak, eskalibatuak, pistoarekin, arrautza-irinetan pasatuak eta frijituak, eta plantxan, entsaladetan edo tortilletan prestatzeko proposamenak. Hona hemen gogoan izateko ideia batzuk:\nSardinak garbi eta bururik gabe marinatuak dasta daitezke, hau da, limoi-, laranja-, lima-, pomelo- edo mandarina-zukuetan beratuak, baita sagar-ozpinetan edo ardo-ozpinetan ere.\nMarmitakoaren antzeko marinel-gisatuen oinarri gisa ere erabil daitezke, baina sardinarekin edo marinel-arrozetan. Kontuan izan behar da, hain haragi delikatua denez, ez duela ia egosi beharrik, eta hobe dela azken unean gisatuari gehitzea eta gisatuaren atsedeneko beroarekin egosten uztea.\nKontserbako sardinak ogitartekoan jan daitezke, entsaladak edo tortillak egiteko. Sardina gaziei dagokienez, zapore bizia dutenez, oliba-olioarekin kontsumitu ohi dira leuntzeko.\nFrijituak zartagin batean oliba-olioarekin, irineztatuak, irineztatuak eta arrautzadunak edo irineztatuak, arrautza irabiatua eta ogi birrindua (ogi hori perrexilarekin eta baratxuri xehatuarekin gorde daiteke). Sardinak txikiak badira, osorik frijitzen dira; handiak badira, berriz, hobe da xerratan irekitzea.\nEskabetxean. Kozinatu ondoren egun batetik bestera sobran badaude, sardinak aprobetxatu eta eskabetxe bat egin daiteke, edozein entsalada alaitzeko edo sarguneak prestatzeko. Baratxuri batzuk oliotan frijitu eta, gorrituta daudenean, ozpin-zorrotada txiki bat, erramu-hosto bat eta ur pixka bat gehitu. Sutik kanpo piperrauts pixka bat gehitzen da. Sardinak estali eta dena pausatzen utzi, gutxienez ordubetez. Denbora hori igaro ondoren, sardina eskabetxatuak prest daude.\nkolesterola Pescado-eu sardina


Arrigorriagako Udala - 2017 ekitaldiaren itxiera Arrigorriagako Udalean\n2017 ekitaldiaren itxiera Arrigorriagako Udalean\nArrigorriagako Udaleko gobernu-taldeak 2017 ekitaldiaren itxiera aurkeztu du. Oso balantze positiboa egin du, bai kudeaketa ekonomikoari, bai 2015-2019 Legegintzaldiko Plana gauzatzeko aurrerapenari dagokienez. Aurkezpenean, Asier Albizua alkateak, Maite Barahona zinegotziak lagunduta, honako hau azpimarratu du: aurrekontuan barne hartutako diru-sarreren % 102 bete dela, eta gastuen % 97,25. Hala, kontabilitate-emaitza 1.075.000 eurokoa da, eta 1.446.807,75 euroko soberakin garbia eskuratu da. Horietako 671.237,66 euro hitzemanda daude, eta 700.000 euro baino gehiagoko zenbatekoa dago inbertsioak egin ahal izateko.\nHalaber, asko poztu da udal-zorra 406.200 euro murriztea lortu dutelako. Horrek baieztatzen du aurreko ekitaldietan jarraitutako ildoa egokia izan dela, 7.518.000 euroko zenbatekoa 3.500.000 euro murriztu baita, herritarrei zerbitzurik murriztu gabe. Zifra pozgarri horiekin batera, hauek ere jakinarazi ditu: aurrekontu-egonkortasuna, -1,9 eguneko ordainketa-aldia eta diruzaintzaren bilakaera egokia. Diruzaintzak 2.254.582 euroko batezbestekoa lortu du 2017an, 2011koa baino bost aldiz handiagoa, eta hori udalaren kaudimenaren isla garbia da.\nLehenengo zinegotziek azken bost urteetako aurrekontu txikiena izan duen ekitaldian ontzat eta arduratsutzat jo duten kudeaketa ekonomikoa alde batera utzita, gobernu-taldeak nabarmendu du urtebeteren faltan Arrigorriagan aitzindaria izan den Legegintzaldi Planaren % 67 bete dela. Plan horrek gardentasuna eta erantzukizuna ditu oinarri eta 2019. urtera bitartean garatu beharreko 94 jarduketa, 12 helburu eta hiru ardatz aurreikusten ditu.\nLehenengo ardatza ("Elkarrekin bizi diren, lan egiten duten eta eraldatzen duten pertsonak") osatzen duten jarduketa garrantzitsuenetako batzuk aipatzearren, Asier Albizuak hauexek nabarmendu ditu (horien % 76,73 daude beteta): gauzatutako partaidetza-prozesu ugariak, kiroldegiko berrikuntzak, Foro Soziosanitarioa abian jartzea, Berdintasunerako Plana, Udal Gaztedi proiektua finkatzea, Arribarri proiektua, Irisgarritasun Plana idaztea, adinekoentzako Hiri Lagunkoien proiektua, Bizkaia Oreka…\nBigarren ardatza “Bizitzeko eta gozatzeko herrian” oinarritzen da. Horri dagokionez, % 50,41 bete da eta gobernu-taldeak 2017ko mugarri hauek goraipatu ditu: Pedro Muroko eta Santa Isabeleko arrapalak, kaleetako asfaltoan egindako hobekuntzak; Ollarganeko igogailuaren proiektua, Lehendakari Agirreko estalkia (denentzat zabalik dago aste honetatik aurrera), eskolako argiztapen-aldaketa, udalerri osoko argiztapenerako diru-laguntza, PP2-ko aldagelen eta komun publikoen proiektua...\nAzkenik, “Pertsonen zerbitzura dagoen organizazioa” izeneko hirugarren ardatzari dagokionez, % 75 dago beteta eta gobernu-taldeak jarduketa hauek azpimarratu ditu: Prestakuntza Plana, lanpostuen zerrendaren balorazioa, Kontratazio eta Giza Baliabideetako Sailaren sorrera, bitartekotasunak murrizteko lan-eskaintza publikoa, udal-plantillaren berrikuntza erretiroengatik, dokumentuen estandarizazioa eta bateratzea, fakturazio elektronikoaren sistema ezartzea...\nLaburbilduz, jarduketa sorta zabal-zabala da, gobernu-taldeko kideak pozarren utzi dituena. 2017an gogor lan egin dutela aitortu dute; hala eta guztiz ere, tinko eusten diote herritarren gozamenerako Arrigorriaga egunero hobetzeko konpromisoari.


Bizkaierea bertsotan - bizkaie.biz\nBertsotan I urtea // 15. zenbakia - 2002ko abenduaren 1a\nBizkaiko Bertsolari Txapelketea 2002:\nIgor Elortza txapeldun. Ez zan ezustekorik izan, Unai Iturriaga eta Igor Elortza geratu ziran azkenerako eta Elortza nagusitu zan. Gogoratu, Unai Iturriaga eta Igor Elortzagaz batera, Iratxe Ibarra, Beñat Gaztelurrutia, Fredi Paia, Oihane Enbeita, Igor Muniategi eta Etxahun Lekue izan zirala.\nEz pentsau ohiko berbetea danik bertsotan. Bizkaiko bertsolaritzearen tradizinoan euskera batuak itzelezko arrakastea lortu eban eta hamarkada batzuk behar izan dira mendebaldeko euskaldunok geure inguruan behintzat hemengo euskalkia erabili beharko geunkela konturatzeko.\nMartxan dagoan txapelketea hartuko dogu gaia aztertzeko ispilu legez, baina komenidu da aurretik nondik gatozan gogoratzea. Gerra osteko bertsolariei erreparauta, Balendin Enbeitak bizkaieraz kantau baeban be, 60. hamarkadan euskera batua sortu eta esparru oso zabala hartu eban, batez be eremu eskolatuan, eta bertsoa be arrakastaz seduzidu eban. Euskal Herriko plazetan kantetan eben bizkaiko bertsolarientzako bertsotarako hizkerea bihurtu zan euskera batua, berba bizkaieraz egin arren. Ganera, kasu gehienetan bizkaierea aho-belarriz jasotakoa zan, eskolatu bakoa eta gehiegitan konplejuz betea. Gure aurreko belaunaldiaren oinordetzea da hori.\nDana dala, 80. hamarkadan bertso-eskolen iraultzea etorri zan, baina bizkaierea ez zan ondino lozorrotik atara. Bai, Jon Lopategik eta besteren batzuk kantetan eben, baina listo. Xabier Amurizak berak, aitatu iraultzearen bultzatzaileak, denporea behar izan eban euskalkiaren aldeko apustua egiteko. Hori bai, behin apustua eginda ez zan geldi egongo Etxanoko maisua eta bertsolari gazte askori bizkaieraz kantetako gogoa transmitidu euskun. Aritz Lopategik eta Juanjo Respaldizak beti egin dabe bizkaierearen hautua, baina besteoi gatx egiten jakun beste barik bizkaieraz kantetan hastea, gehienok batuan eskolatuak izanda. 96an, Bizkaiko Bertsozale Elkarteak antolatuta, Amurizak 'Bizkaieraz bertsotan' izeneko ikastaroa emon eban Muxikako Ariatzan eta han erakutsitakoak liburuxka batean batu ziran. Han izan ginanon artean, Unai eta Igor, ordurako Bizkaiko gailurrean eta ordutik aurrera plazetako bizkaierearen abanderatu barriak.\nBatean ala bestean egin horrenbesteko aldea dago ala?\nBai eta ez. Ez, behin landu ezkero, bertsolariaren ohiko hizkerea bada naturalagoa eta komunikatzaileagoa dalako. Baina bai, edozelako bizkaiera erabiltea komenidu ez dalako aitatu moduan lanketea eskatzen dauelako. Erabiltekotan koherentziaz erabili behar da, nahaste barik, Bizkaiko (edo Euskal Herriko) edozein plazatan aituko daben bizkaiera estandar bat, lokalismoak tokian tokirako itxita. Eta hori landu egiten da. Errima zerrendak ez dira pobreagoak, desbardinak dira kasu batzutan. Esate baterako, '-zke' errimea laburtu egingo jaku, dituzte eta nituzke moduko aditzak baztertuta, baina modu berean '-ez' errimea aberastuko geunke: dabez, neukez, zaitekez... Aditza bizkaiera batuarena proposatzen da, lekuan lekuko aldaerak erabilera esparru lokalagora mugatzen diralako. Deklinabideari jagokonez, argitu bako kontua dala autortu behar dogu. Bizkaiereak hiru azpi-sistema edo marka ditu (-ea, -ia eta –ie) eta bizkaiera idatzirako –ea markea proposatzen bada be, bertsotan ez dogu ondino pausu hori emon eta egia esan alde ederra dago: eskolan ikasitako errima zerrenda gehienak ahaztu eta barriak egin beharko geunkez. Ikusiko da norantz egiten dan.\nBizkaiko Txapelketan dabilzan bertsolarien artean ondino gitxi batzuk dira bizkaierearen aldeko apustu garbia egin dabenak. Egia da tartean azken txapelduna dagoana, eta horrek erakusten deusku landu ezkero bertsoaren maileak ez dauela behera egiten, kontrakoa esango neuke, Igorren eta Unairen kasuak ikusita. Aurten ganera beste bi nabarmendu gura geunkez: Iratxe Ibarra eta Etxahun Lekue. Iratxek gogoan daukat bizkaieraz kantetako zailtasun asko ikusten zituala, bere markinarra bizkaiera batutik urrun egoala-eta, baina lantzeko aukerea izan dauenean, abantailak be ikusi deutsoz eta Bermeoko finalaurrean erakutsi eban bere ohiko txukuntasunak ez dauela indarrik galdu euskalkian kantauta. Gure artean: saioaren ostean brometan gogoratu neutson bertso bateko azken oina gabe bota ebala...autortu eban eskapadea izan zala, ahal dala ez dauela erabilten eta orduan beste bat eukala amaierarako gordeta, bapebe, baina puntua okerreko bidetik hasi eta zelan edo halan konpondu ebala. Ekarpen politak egin dituala uste dot eta finalean barriro entzuteko aukerea izango dogu, zorionez...zorionak. Zorionak merezidu ditu Etxahunek be, Iratxek moduan modu koherentean tratau ebalako euskalkia, berbakera fresko eta naturala erabiliz ganera.\nBertsolari askok egia da bizkaierazko aditzak eta berbak erabilteko bildurra galdu dabena, baina momentuan igerten da ez dabela landu eta saioak aurrera egin ahala lehenengo euskalkia eta batua nahasten dituela bertso berean eta azkenerako batua hutsean amaitzen dabela. Ez da kritikagarria, joera naturaltzat hartu behar dogu garaiotan. Hori bai, bertsolari gazteak animau gura geunkez, bizkaieraz kantetakotan pausu bat egin dagien aurrera, behar dauen lanketea eginaz eta zergaitik ez, bertso-eskolan, Alkartean-eta laguntzea eskatuz. Ala ondo pentsauta, bertso-eskoletan, Alkartean-eta hoba aurreratzen bagara eta behar bezelako transmisinoa bideratu. Non hago Etxanoko pastorea?


Dionisioren Belarria - Wikipedia, entziklopedia askea.\nDionisioren Belarria (italieraz Orecchio di Dionisio) kareharrizko leize-zulo artifizial bat da, Italiako Sizilia uharteko Sirakusa hiriko Temeniten muinoan egina. Bere izena, giza belarriarekin duen antzekotasunagatik datorkio.\nDionisioren Belarria (Italia)\n37° 04′ 34″ N, 15° 16′ 34″ E / 37.076236111111°N,15.27625°E / 37.076236111111; 15.27625Koordenatuak: 37° 04′ 34″ N, 15° 16′ 34″ E / 37.076236111111°N,15.27625°E / 37.076236111111; 15.27625\nDionisioren Belarria ziur asko harrobi zaharreko kareharrizko eraketarik handiena zen. 23 metroko altuera du eta 65 metrotan zehar hedatzen da amildegi barnean. Horizontalki, bere forma gutxi gora-behera kurboa da. Bertikalki, goialdean estutzen da malko bat bezala. Bere belarri formaren ondorioz akustika bikain bat du, soinurik txikienak ere leizean oihartzuna eraginez.\nLeize-zuloaren izena 1586an sortu zuen Caravaggio margolariak. Dionisio I.a Sirakusakoa tiranoari erreferentzia egiten dio. Elezaharraren arabera (ziur asko Caravaggiok berak sortua), Dionisiok leize-zuloa berarekin bat ez zetozen guztientzako presondegi bezala erabili zuen, eta bere akustika bikainaren bidez ezkutuan entzuten zituen bere gatibuen plan eta sekretuak. Beste elezahar ikaragarri batek Dionisiok leize-zuloa forma horrekin, presoek, torturatuak zirenean botatzen zituzten oihuak anplifikatzeko zulatu zuela dio.\nBere akustika bikainaren ospearen ondorioz, Dionisioren Belarria hodi malgu bat duen audiofono batekin alderatua izan da. "Dionisioren Belarria" izenak espioitzari ere erreferentzia egin diezaioke, bereziki espioitza politikoari.


Etxebizitzen prezioa %6,1 garestitu da Araba, Bizkai eta Gipuzkoan - Ekonomia - Berria\nEtxebizitzen prezioa %6,1 garestitu da Araba, Bizkai eta Gipuzkoan\nAurtengo lehen hiruhilekoan iazkoan baino %2,1 garestiago saldu dira etxeak Nafarroan.\nEtxeizitza bat salgai, Iruñean. IÑIGO URIZ / FOKU\nEtxebizitzen garestitzea etengabea da, eta, gainera, erritmoa bizkortu da azken hiru urteetan. Etxebizitzen prezioek 2007an jo zuten goia, INEren arabera, eta 2014an hondoratu ziren, Nafarroan %47 merkatu ondoren, eta Araba, Bizkai eta Gipuzkoan %40. Harrezkero, garestitzen ari dira prezioak: Nafarroan, %0,6 igo ziren 2015ean, %1,7 2016an, eta %2,2 iaz; Araba, Bizkai eta Gipuzkoan, berriz, %1, %2,6 eta %5,2.\nINEk aurtengo lehenengo hiruhileko datuak publikatu berri ditu, eta erakutsi du goraka jarraitzen dutela prezioek. 2018ko martxoan, 2017an baino %6,1 garestiago saldu dira etxebizitzak Araba, Bizkai eta Gipuzkoan, eta %2,1 garestiago Nafarroan. Bestalde, hiruhileko batetik bestera etxeak %1,6 garestitu dira EAEn, eta 0,9 Nafarroan.\nNafarroan Hego Euskal Herriko beste hiru lurraldeetan baino motelago ari dira garestitzen etxebizitzak. Edonola ere, bi kasuetan, batez ere etxebizitza berrien garestitzeari zor zaio igoera. Nafarroan, urte arteko konparazioan, bigarren eskuko etxebizitzak %1,8 garestitu dira, eta %2,7 etxebizitza berriak. Araba, Bizkai eta Gipuzkoan, berriz, %5,5 kariotu dira bigarren eskuko etxeak, eta %8,7 berriak.


ETAren armagabetze zibila, atzera begirada bat\nHiru urte pasatu dira ETAk armagabetzea egin zuenetik. 2017ko apirilaren 8an, 20.000 lagun bildu ziren Baionan, «iraganaren eta etorkizunaren arteko haustura puntua markatzeko».\nMiren Basaras (Ikerlaria): "Urruntze neurri hauek ez dira nahikoak pandemia kontrolatu ahal izateko"\nMikrobiologoa da Miren Basaras. Bere iritziz, birusaren etengabeko transmisioa egonik, ezin da baztertu gaixotasunaren bigarren eta hirugarren olatuak gertatzeko arriskua. Populazioaren gehiengo handi bat guztiz immunizatua egon ezean, hori gertatzeko arriskua benetakoa da.\nZer gertatuko da nazioarteko kirol txapelketa nagusiekin?\nCovid 19 gaitzak mundu mailan eragindako krisiaren ondorioz, besteak beste, nazioarteko kirol txapelketa nagusiak eten edo atzeratu dira. Horren lekuko Bilbon lehiatu beharreko Eurokopa 2021 urteko udara igarotzea edo Roland Garros bezalako lehiaketa entzutetsua udazkenera eramatea. Honatx Beñat Zarrabeitia lankideak osatutako analisia.\nMartxelo Otamendi (Berria): “Jaurlaritzan egongo banintz mingarria suertatuko litzaidake armada desinfektatzera etortzea”\n50 militar heldu ziren atzo, martxoaren 17an, Gasteiza, Arakako base militarra desinfektatzeko. Koronabirusari aurre egiteko operazioaren baitan armada bidali dute Euskal Herriko gune ezberdinetara. Esaterako, Eskoriatzan izan dira gaur. Martxelo Otamendi Berriako zuzendariak militarren desplazamendu honen inguruko iritzia eman du. Adierazi duenez, unitate berezi bat bidali dute espazio batzuk desinfektatzeko soilik eta hori, Espainiar Estatuaren aldetik, indar erakustaldi bat da.