Mar del Platako Nafar Etxearen aurreko gazte jantzi xuri eta gorridunen konzentrazioa, artxiboko argazki batean. Zoritxarrez, aurten A gripeak ekitaldi hauetako ia guztiak ezabatu ditu Argentinan\nAtzo eguerdian ekin zitzaien Iruñean 2009ko Sanferminei, Maite Esporrin zinegotziak piztutako txupinazoak bederatzi jai egunetako lehenari hasiera eman zionean. Munduan zehar, hainbat euskal eta nafar etxe joan zaizkio emendatzen Iruñeko alaitasunari, kontutan izanik askotan aurreko edo ondoko asteburuetara eramaten dela jaia, Iruñean ezik aste-egun hauek lan-egun baitira. Normalean soilik Argentinan, bertan Uztailaren 9a jai patrio nazionala baita, harrapa dezakete jai egun oso bat Uztailaren 7aren inguruan, San Fermineko festa nagusia hortxe programatzeko. Eta aurten, ezta hori ere, programatu arren Argentinak A gripearekin bizi duen larrialdi egoera dela-eta, azkenean, bilkura eta elkarretaratze guztiak debekatu baitira.\nIruñea-Pamplona. Txileko Nafar Etxeko kideek, esaterako, telebistaz zein internetez segitu zuten atzo txupinazoa. Santiagon, sanferminetako ospakizun egun nagusia datorren igandea izango da, uztailaren 12a, egun osoko jai egitaraua prestatu baitute egun horretarako Estadio Español izeneko hiriburuko klubean. Txileko gizatalde espainiarraren kapelau edo omonier den Jose Goyena apez tafallarrak emango du meza, ondoren Nafar Etxeko dantza eta musika taldeek erakustaldia eskainiko dutelarik, segidan ordu bietan bazkari herrikoiari ekiteko, hori ere aipatu dantza eta musika taldeek edertuta.\nUruguain, Montevideon iragarrita dago sanfermin ospakizuna, eta baita ere barnealdeko beste herri batzuetan, hala nola Hego-Mendebaldeko Salto-n, bertako 'Saltoko Euskaldunen Taldea' (sic) euskal etxearen eskutik. Nafar eta Iparraldeko hiru probintzietako jatorria daukaten euskaldunak gehiengo diren euskal etxe honek datorren ostiral eta larunbaterako, gaueko zortzietatik aurrera deitu ditu bere bazkide eta lagunak San Ferminen ohoreko festara, "taberna" eta "pintxoak, tortillak eta euskal janaria" aginduz, "euskal dokumentalekin" batera.\nA GRIPEA DELA-ETA BERTAN BEHERA ARGENTINAN\nSalton ez bezala, aurrez aurre, Uruguai ibaia bereizle bakar tartean, baina ibaiaren Argentinako aldean dagoen Concordian aurten utzi egin beharko diote bertako Euskal Gizataldekoek bertan tradizio handia duen San Fermin jaia ospatzeari. Edo dezente atzeratu beharko dute. Antzeko gauza pasatuko da, esaterako, Buenos Aires, Rio Cuarto, Chivilcoy, General Villegas, General Roca, Tandil, La Plata, Bolivar, Mar del Plata, Rosario, Mendoza, eta beste hamaikatxo euskal eta nafar etxeen kasuan, Argentinako osasun larrialdi egoerak orain bertan behera utzi eta gutxienekoan ekitaldiak atzeratzera behartuko baititu.\nKanadako Vancouver-en, sanferminetako deia British Columbiako Zazpiak Bat Euskal Etxeak egin zuen, kasu honetan joan den igandera aurreratua. Ohiko zapi gorriak lepoan, bildutakoek aire zabaleko egunpasa polita egin zuten New Westminster-eko Hume Park-en, "txoria nahiz marmitakoa faltatu ez zirela". Mexiko Hiriburuan ere iragan igandera aurreratu zen jaia, kasu honetan hirian ugaria den jende multzo nafarra Euskal Etxera bildu zelarik, gehienbat. Hor ere ez ziren falta izan xuriz eta gorriz jantzitakoak, EEaren kantxan eginiko bazkarira, ezta sanfermin musika eta giroa ere.\nJAIA AUSTRALIAN, TXINAN, VENEZUELAN\nLeku urrunagotan, hala nola Australiako Sydneyn --Townsvillekoek ere egin izan dute-- Euskal Etxearen egoitzak bildu izan ditu lagunak ospakizunerako, bazkari baten inguruan, bakailao ajoarrieroa ere osagai. Txinak, bere aldetik, harro aldarrika dezake Iruñeko Peña herrialde asiarrean sortu eta errotua daukala Shanghai hirian, bertan baitihardu arras aktibo El Kiliki Mandarín Peña, kasu honetan ere sanfermin festa nagusia aurreko asteburura ekarria. Shanghain egoiliar bizi diren iruindar gazte profesionalak ez ziren batere atzean gelditu festa hori antolatzerakoan, hiriko jatetxe batean, zapiak, jantzia eta Kukusumuxu faktoriako elastiko propioa eta guzti. Gauza bera, atzean ez geratzearena, Venezuelako Caracasen ---bertako Euskal Etxeak entzierro moduko bat antolatu izan du egiazko txekorrekin-- edota Bartzelona, Murtzia, Valentzia, Madril... eta Iruñetik hurbilagoko beste hainbat tokitako nafar eta euskal etxeen kasuan.\nAipatu ditugunak baino askoz gehiago dira munduan zehar barreiatuta sanferminak ospatzen dituzten tokiak. Festa horietako batera joan ezin dutenentzat, edota joaterekin batera aurtengo Iruñeko sanferminen zuzeneko lekukotasuna eskuratu nahi dutenentzat, tresna ezinhobea dira internet eta telebista. Saretik, esaterako, entzierroak ere segi daitezke, zuzenean. Hona baliabide gutxi batzuk:\n-Kukusumuxu-ren zuzeneko estaldura: www.sanfermin.com\n-Berria egunkaria: www.berria.info/sanferminak09\n-Euskal Telebista: www.eitb.com/fiestas/sanfermines\nTxileko Nafar Etxea\nSaltoko Euskaldunen Taldea, Salto, Uruguai\nGure Txoko Basque Club, Sydney, Australia\nVancouver Zazpiak Bat Basque Club\nMar del Platako Nafar Etxea\nShanghaiko El Kiliki Mandarín Peña iruindarra\nCentro Vasco-Navarro Laurak Bat Euskal Etxea, Valentzia


San Frantzisko (III) — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Blogak / Lagun batek esan dit lagun batek esan diola / San Frantzisko (III)\nSan Frantzisko (III)\nJulen Gabiria 2006/02/16 09:12\nGarai batean hau zer izan ote zen ezin da erraz asmatu. Gaur ikatza baino ez da, ilinti gutxi dago azpian. Alferrik begiratzen diezu San Frantziskotik beherantz, Ibaizabalerantz doazen kaleetako etxeei, hango koloreei. Alferrik, halaber, San Frantzisko kalean, Bilbo Zaharrerantz hurbiltzen zoazela, sozialistek antzina beltzean hartu zuten etxeari, jarri zizkioten apaingarri eta harrizko loreei, atariko beirateko inskripzio zaharrari, jada inork ere begiratzen ez dien horiei. Zelan imajinatu zer ote zen San Frantzisko monasterioa, grabatuen arabera izugarria zena, parean jarri eta begirada-kolpe bakarrarekin osorik ez harrapatzeko modukoa.\nApenas gogoratzen dudan zer izan zen 83ko uriola Bilbon. Nire herrian bai, gogoratzen dut: jaitsi Plazakoetxera eta erreka errepideraino heldu zela akordatzen naiz, lurrazpiko pasagune osoa urak hartuta, eta harantzago txaletetako teilatuak, gainean jendea. Antza, orduantxe etorri ziren ijitoak San Frantzisko ingurura, uholdearekin batera. Herrietako erreka bazterretan jartzen zituzten kanpamenduak urak eramango zituelakoan, hona etortzeko baimena jaso ei zuten. Arturok kontatu dit garai zaila izan zela hura auzoarentzat, ijitoak Gorte kalean instalatu zirenean eta etxe-sail osoak erabiltzen zituztenean droga saldu eta txutatzeko. 80ko hamarkadaren erdialdetik aurrera, zenbait urtez, legerik gabeko kale bihurtu zen hura. Drogak ez zeukan inongo presentziarik kalean, ez zen ikusten, dena etxeetan egiten zen eta.\nGero magrebdarrak etorri ziren, gero beltzak. Eta orduan, Urtzi Urrutikoetxeak "Auzoak" liburuan dioen moduan, "afrikarrak heltzen hasi... eta konturatzerako, akabo arazoa". Bai: orain, drogak presentzia handiagoa dauka kalean, baina saltsak gutxiago dira. Afrikako iparraldekoak arduratzen dira haxixaz, eta Afrika beltzekoak kokainaz eta heroinaz. Ijitoak beherago bizi dira, ez dira asko hala ere. Gazteenek, arraza edozein dela ere, pegamentu-potea daramate sudurrean itsatsita, eta etorkizuna beltza da beti. Inesek, beti bezain zorrotz, izen berria eman dio etorkizun beltzeko auzoari: Negruri.\nBlogak eta literatura mahaingurua egingo dute otsailaren 17an (ostirala) 18:00etan Donostiako Ernest Lluch kultur etxean. Bertan izango dira Iban Zaldua, Katixa Agirre, Xabier Mendiguren eta Markos Zapiain. Moderatzaile: Mikel Iturria.\nBa bai, egia da. Burua erabat joanda dute, pegamentuagatik.\nNegrurirena entzunda daukat, euskaraz eta inguru honetatik sortutakoa den aldetik egokia da txistea. Askotan publizitateari horrelakoak falta zaizkio, euskaraz sortutako hitz jokoak, bestela "Atsedenik ez drogarik gabe" bezalako itzulpen makurrak sortzen dira.\nEta horrelako kanpainak eginda, nola nahi dugu, ba, pegamentuari bada ere ez ekitea. Broma da. Serioa da kontua, ni neu aspaldian hor zehar ibili ez banaiz ere. "Errekaren beste aldera" pasatzea beti izan da abentuari leihoa zabaltzea...\nAsko saiatuta ere, ezin aurkitu izen egokiagorik. Negruri.\nPeganentuarena ordea... Ez zait buruan sartzen. Benetan umeek pegamentuari ematen diote? Hain bazterrera utzita dago San Frantzisko?


Euskal AEko esportazioak %17,2 igo ziren 2007ko hirugarren hiruhilekoan\nKANPO-MERKATARITZAREN ESTATISTIKAK (KAMEE), 2007KO 3. HIRUHILEKOA\nInportazioek %5,9ko hazkunde nominala izan zuten urte arteko aldi berean\nEuskal AEko esportazioak %17,2 hazi ziren 2007ko hirugarren hiruhilekoan, EUSTATek landutako datuen arabera. Guztirakoa 4.542,6 milioi eurora iritsi zen, iazko 3.876,9 milioien aldean. Euskal AEko esportazioek hirugarren hiruhileko horretan izandako hazkundeak berretsi egin du urtean zehar atzerrira egindako salmentek izandako bilakaera positiboa, esportazioek %14,2ko hazkundea metatu baitute joan diren bederatzi hilabeteetan.\nGuztizko inportazioak %5,9 igo dira eta 4.460,8 milioi eurora iritsi ziren 2007ko hirugarren hiruhilekoan. Inportazio ez-energetikoek %15,2ko hazkundea izan badute ere aurreko urteko aldi beraren aldean, gai energetikoen inportazioen murrizketak, %9,9, apaldu egin du guztizkoaren hazkundea. 2007ko lehenengo bederatzi hilabeteetako metatuak %7,8ko hazkundea izan zuen, 2006ko aldi beraren aldean, eta %19,1ekoa ez-energetikoetan.\nEuskal Autonomia Erkidegoko kanpo-merkataritzaren bilakaera. 2006-2007ko hirugarren hiruhilekoa. Milaka eurotan.\nAtzerriarekin egindako transakzioen guztizko bolumena -esportazioen eta inportazioen batura-, 2006ko lehen hiruhilekoko 8.090,9 milioi eurotik 2007ko lehen hiruhilekoko 9.003,4 milioi eurora igo zen.\nMerkataritza-saldoak superabita izan du, aurreko hiruhilekoko joera aldatu duelarik. 2006ko hirugarren hiruhilekoan 337,0 milioiko defizita izan zen; aurten, uztail eta irailaren artean 81,9 milioiko superabita. Esportazioek inportazioen gainean zuten estaldura-tasak gora egin du: 2006ko hirugarren hiruhilekoan %92,0 zen, eta %101,8 2007ko aldi berean. Esportazio ez-energetikoen estaldura-tasak, izakera bereko inportazioen gainean, hiru puntu ia irabazi ditu; lehengo urteko %132,1etik aurtengo %134,8ra\nEuropako Batasunera egindako esportazioek urte arteko %7,2ko hazkundea izan dute, esportazio guztien batez bestekoaren (%17,2) azpitik, gure esportazioak doazen herrialdeetako tasa txikiagoen ondorioz. Frantziara egindako esportazioak %6,0 igo ziren; Alemaniarakoak %2,5. Italiarakoak %-1,6 eta Erresuma Baturakoak %-0,2; jaitsiera apalak, beraz. Portugalek (%15,2), Belgikak (%31,7) eta Herbehereek (%26,3) tasa positiboak eta altuagoak izan zituzten esportazioetan. Europako Batasunetik kanpo India (153,0%), Brasil (35,0%) eta Txinako (29,1%) hazkundeak nabarmentzekoak dira. Europar Batasunetik etorritako inportazioak %7,3 hazi ziren: Alemaniatik (%8,2), Frantziatik (%2,5), Erresuma Batutik (%3,5) eta Italiatik (%19,5).\nEuskal AE osotara hartuta, bolumen handieneko muga-zergen sekzioek eragin zuten hiruhileko horretako esportazioen bilakaera positiboan. Metalak eta euren manufakturak %39,0 gehitu zituen atzerriko salmentak; material elektrikoak %13,3; garraio-materialak %6,4, metal produktuak %13,1, eta plastiko eta kautxuak %7,5, besteak beste. Inportazioen atalean, metalak eta euren manufakturak %17,7 igo ziren, material elektrikoa %14,8 plastiko eta kautxuak %13,9, garraio-materiala %20,7; baina metal-produktuak %9,9 jaitsi ziren, jaitsiera honek inportazioen bilakaera baldintzatzen zuelarik.\nGipuzkoako esportazioek izan zuten urte arteko hazkunderik handiena, %32,1, 2007ko hirugarren hiruhileko honetan. Garraio-materiala (%28,5), metalak eta beren manufakturak (%102,1) eta material elektrikoa (% 9,3) sekzioen inportazioen eraginez. Gipuzkoarako inportazioak %9,0 gehitu ziren, urte arteko hazkunde nabarmenak ondokoek izan zituztelarik: garraio-materiala (%19,2), metalak eta beren manufakturak (%7,9) eta material elektrikoa (% 11,8) .\nBizkaiko esportazioen urte arteko hazkundea %13,6 izan zen; material elektrikoa (%25,6), metalak eta euren manufakturak (%14,1), eta metal-produktuak (%12,8) sektoreetan bermatuta. Inportazioen atalean %3,2ko hazkundea dago, produktu energetikoen (%-10,5) eragin murriztaileagatik; metalak eta beren manufakturak (%25,9) eta material elektrikoa (%20,1) ez dira nahikoa izan murrizketa hori orekatzeko.\nArabako esportazioen hazkundea apalena izan da (%4,5); izan ere, jaitsi egin dira garraio materialenak (%-5,5), eskualdeko esportazioen %42 izanik. Elikagaietan (%50,5) izan da esportazioen hazkunderik handiena; ondoren, metalak eta beren manufakturak (%15,3). Arabarako inportazioek urte arteko %13,1eko hazkundea izan zuten 2007ko hirugarren hiruhilekoan: garraio-materiala (%20,6), metalak eta beren manufakturak (%10,3) eta material elektrikoa (% 9,2) .


[:eu]Jone Larrañaga: “Hizkuntza menderatzea beharrezkoa da, ez komunikazioaren arloan aritzeko, herritar izateko baizik” – DeustoKom News\nInicioEn clase[:eu]Jone Larrañaga: “Hizkuntza menderatzea beharrezkoa da, ez komunikazioaren arloan aritzeko, herritar izateko baizik”\n[:eu]Jone Larrañaga: “Hizkuntza menderatzea beharrezkoa da, ez komunikazioaren arloan aritzeko, herritar izateko baizik”\n2 de diciembre de 2015 Asier Leoz En clase, OLD-Actividad curricular Comentarios desactivados en [:eu]Jone Larrañaga: “Hizkuntza menderatzea beharrezkoa da, ez komunikazioaren arloan aritzeko, herritar izateko baizik”\nPrentsa idatzian eta telebistan aritua, egun Euskadi Irratiko programazio buru, Jone Larrañaga Komunikazio Graduko ikasgelan bertan izatea ostegunean interes handikoa zen aldez aurretik. Hitzaldian, laugarren mailako ikasleei eskainia, kazetariak karrera amaitzen ari direnen zalantza eta gogoetak jaso zituen, baita zenbait aholku eman ere.\n“Irrati kazetariaren gaitasunak” izenburupean, Jone Larrañagak komunikabideak -EITBk kasu honetan- profesional berriei eskatzen diena azaldu zuen, baita gehien baloratzen diren gauzak ere. Gaitasun akademikoak unibertsitatean jaso izana oinarri hartuta, beste bi nabarmendu zituen bereiziki, gaitasun sozialak eta hizkuntza gaitasunak. Azken honi buruz, hizkuntza jakitea nahikoa ez dela eta benetan menderatzea beharrezkoa dela esan zuen, “ez komunikazioaren arloan aritzeko, herritar izateko baizik”.\nIkasleek espezializazioari buruz galdetutakoan, Larrañagak, zera esan zuen: “Espezializatuta egotea ez da gauza txarra, baina ez ezazuela hasieratik mugatu zuen arloa, ez dezatela pentsa gauza bat bakarrik egiten dakizuela, kirola dela edo beste ezer dela, hori ikusiko dute denborarekin”. Kazetariaren hitzetan, ez da komeni, esate baterako, arlo teknikoan bakarrik edukitzea interesa. ”Teknikaria, lanpostu bezala, desagertzear dago, lehenago edo beranduago ez da teknikari hutsik egongo irratian, gaur egun gidoi egile hutsik ez dagoen bezala; profesionalak zenbait lan tekniko menderatu behar ditu eta komunikazioaren gakoak ondo ezagutu”. Bere ustez, hau ez da irratian bakarrik gertatzen, baita marketing arloan edota komunikazio instituzionalean ere.\nIrratiaren kasuan, formatuen arteko mugak desagertzen ari direla adierazi zuen: “tabikerik gabeko modeloak jarraituz nahasten dira, non magazinak informazioa eman behar duen eta informatiboak irudimena erabilita, produktu atsegin eta zaindu bat eskaini. Euskadi Irratian horretan gabiltza aspalditik”.\nBeti esaten da komunikabideak krisian daudela eta zaila dela sartzea. Hala ere, Euskadi Irratiko programa buruak zera dio: “Bai, kosta egiten da, baina kontuz, guk urtero bi profesional berri behar ditugu gutxienez, ez diegu dena jakitea eskatuko, baina bai jarrera eta komunikaziorako gogoa”. Aipatutakoaren eredua: Mikel Rotaetxe, Deustuko Komunikazio Graduko ikasle ohia. “Bistan zen kazetari sena zeukala. Bruselara bidali genuen, erronka handia, eta lan bikaina egin zuen han”. Gure ikasle ohiak Paristik egiten du lan orain. Jonek duela gutxi gertatutako atentatuen ondorengo zuzeneko konexioak ipini zituen Rotaetxek bere irudimena eta eskura zituen baliabideak nola erabili zituen ikasleei azaltzeko.\nRotaetxeren kasuan bezala, bide profesional hori irratian praktikak eginez hasten da ia beti. Atariko frogari buruz ere aritu zen Larrañaga, bera izaten da eta bertan ikaslearen gaitasunak neurtzen. “Urduri bazaudete froga egiteko egunean, jakin ezazue guk hori ikusten dugula, eta berehala antzematen da zeinek balio duen nahiz eta egun horretan nerbioak jota egon”. Zer egin frogaren aurretik? “Jakin zein mundutan bizi zareten, jakina: irakurri, entzun, ezagutu… ez dut ezer berririk esango, baina hau derrigor eduki behar duzue. Jakin zeini ordaintzen dizkiozun zergak eta zergatik, zer gertatzen den masiboak ez diren kiroletan, zer mugitzen den kultura mailan eta zein oztopo dituen, komunikabide batean ari bazarete, jakina, ondo ezagutu komunikabide hori”.\nAzkenik, Euskadi Irratiko programa buruak oposaketak prestatzen ari zela berea egin zuen ohitura kontatu zuen. “Goizero nire albistegia antolatzen nuen. Egunkariak ikusita eguneko albiste eskaleta bat josi eta gero, irratiko boletina entzuten, bi bertsioak alderatzen nituen, asko ikasten da ariketa honen bitartez, etxean egin eta esango didazue”.\n17 de mayo de 2019 Mireia Galarza Somos Comentarios desactivados en Eider Saez: «Musika bidez komunikatzea dut nahiago»\nEider Saez Izquierdo (Lazkao, 1998) Komunikazioko Graduko hirugarren mailako ikaslea da. Horrez gain, Nøgen musika talde ospetsuko abeslaria ere bada. Baina ez du abestu bakarrik egiten. Komunikazioari lotuta dauden bestelako lanez ere arduratzen da lazkaotarra. Zentzu […]\n[:eu]Leyre Arrieta «Euzkadi Irratiaren» hastapenei buruz hizketan, Koldo Mitxelena kulturgunean\n24 de octubre de 2018 Mireia Galarza Profesorado Comentarios desactivados en [:eu]Leyre Arrieta «Euzkadi Irratiaren» hastapenei buruz hizketan, Koldo Mitxelena kulturgunean\nLeyre Arrieta irakasle eta historialariak Euzkadi Irratia emisora klandestinoari buruz eta horren bilakaerari buruz hitz egin zuen atzo, asteartea, Donostiako Koldo Mitxelena kulturgunean. “Emisora klandestino baten izaera eta fase desberdinak azaltzeak, euskal erbestearen historia kontatzea ahalbidetzen du” zioen […]\n16 de diciembre de 2008 Asier Leoz En clase, OLD-Actividad extracurricular, Sin categorizar 6


Autoan matrikula — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Blogak / Amatiño / Autoan matrikula\namat 2004/10/03 19:42\nNere ama zenari entzunda dakidanez, 1930 urte inguruan lelo hau kantatu izaten zuten neska-mutikoek: “Sikulare mikulare, zinean pelikula, autoan matrikula, trararilarilala...” Ez zitzaion lelo hari arrazoirik falta, garai hartan zinea eta autoa ziren-eta modako asmakizun berriak.\nGeroztik zineak ez du gaurkotasunik galdu eta autoen matrikula dugu oraindik ere eztabaidagai. Lehen, PPk matrikula espainiarrak autonomien arabera ez bereiztea erabaki zuelako eta orain, aldiz, PSOEk autonomiaka bereiztea erabaki duelako, Alemanian edo Suitzan bezalaxe.\nAlderdi katalanen eskabideari erantzunez, gobernu espainiarra gertu dago autonomiak bereiztuko lituzketen ikurrak onartzeko eta ideiak berehala jaso du auto-saltzaileen kexua, erabakiak bigarren eskuko merkatua zailduko duelakoan. Seguru gero merkatuaren ikuspegia garrantzitsua dela baina, batetik, ez dirudi erabaki politikoak merkatuaren arabera hartu behar direnik eta, bestetik, zergatik estatu barruko merkatuaren interesei bakarrik begiratu? Ez al da ba Europa “merkatu komuna”?\nSentimentuen aldetik, ostera, RACVN-eko (Real Automóvil Club Vasco Navarro) zuzendari batek esan duenez, berak ez omen du behar “ikurrik euskaldun sentitzeko eta euskaldun dela adierazteko”. Eta arrazoi du. Galdera litzateke, ordea, ea inork behar ote duen Espainiaren ikurrik matrikulan, espainiar sentitzeko edo espainiar dela adierazteko.\nMatrikulak autonomien arabera bereiztearen aldeko eta kontrakoen arteko zubigintza egiteko errazena libre uztea izango litzateke: nahi duenak jarri dezala eta nahi duenak ez, askatasun pertsonala. Aukera honek merkatuaren eragozpenak gaindituko lituzke baina beste paradoxa hau nabarmendu: Autonomiaren ikurra libre den bitartean, Estatuarena, aldiz, derrigorrezko. Non gelditzen da zorioneko askatasun pertsonala?\nBaina, esanak esan, eztabaida guzti hauek azalekoak baino ez dira euskal gizartean. Izan ere, inork ba al daki zein litzatekeen euskal hiritar guztiek aho batez onartuko luketen matrikula? Alderdi katalanen eskabideari erantzunez, gobernu espainiarra gertu dago autonomiak bereiztuko lituzketen ikurrak onartzeko eta ideiak berehala jaso du auto-saltzaileen kexua, erabakiak bigarren eskuko merkatua zailduko duelakoan. Seguru gero merkatuaren ikuspegia garrantzitsua dela baina, batetik, ez dirudi erabaki politikoak merkatuaren arabera hartu behar direnik eta, bestetik, zergatik estatu barruko merkatuaren interesei bakarrik begiratu? Ez al da ba Europa “merkatu komuna”?\nBaina, esanak esan, eztabaida guzti hauek azalekoak baino ez dira euskal gizartean. Izan ere, inork ba al daki zein litzatekeen euskal hiritar guztiek aho batez onartuko luketen matrikula?


Manifestazio jendetsua egin dute Tahrir enparantzan, Kairon | Mundua | Berria\nManifestazio jendetsua egin dute Tahrir enparantzan, Kairon\nAnaia Musulmanen arabera 300.000 pertsona bildu dira, eta albiste agentziek diote aurreko protestetan bezain beste jende bildu dela gaur ere.\nKairoko Tahrir enparantza Hosni Mubarak Egiptoko presidentearen aurkako beste manifestazio baten lekuko izan da gaur. Protestak hasi zirela bi aste bete dira gaur, eta oposiziokoek enparantzan jarraitzen dute, nahiz eta Mubaraken aldekoak gertu egon. Anaia Musulmanen arabera 300.000 pertsona bildu dira gaur Mubaraken dimisioa eskatzeko, eta albiste agentziek berretsi dute aurreko egunetan bezain beste jende bildu dela gaur ere. Festa giroan egin da gaurko manifestazioa. 13:00etarako zegoen deitua, eta ordubete geroago oraindik ere jendea enparantzara iristen ari zen. Lau segurtasun kontrol zituzten soldaduek eta manifetazioaren deitzaileek deituta, eta manifestarien artean familia ugari ikus zitezkeen. Protesta leloen artean bi ziren nagusi: "Gamal [Mubaraken semea] esaiozu zure aitari ez dugula maite" eta "Susanaz [Mubaraken emaztea] banatzen bada ere, ez dugu Tahrir enparantza utziko". Gobernuaren eta oposizioko kideen arteko elkarrizketa hasi zirenetik egin den lehen protesta masiboa izan da gaurkoa. Egiptoko idazleek eta zinemagintzako langileek modu masiboan hartu dute parte.


Nafarroako Gobernua herri akusazio gisa aurkeztuko da hilketa matxistaren epaiketan - Nafarroa - euskalerriairratia.eus\nNafarroako Gobernua herri akusazio gisa aurkeztuko da hilketa matxistaren epaiketan\nEuskalerria Irratia 2022-01-12 12:08\nGenero Indarkeriaren aurkako Espainiako Gobernuaren Ordezkaritzak hilketa matxista gisa baieztatu du.\nNafarroako Gobernua herri akusazio gisa aurkeztuko da Sara Pina Yereguiren hilketa matxistaren epaiketan. Hala iragarri du Javier Remirez Lehen lehendakariordea eta Lehendakaritza, Berdintasun, Funtzio Publiko eta Barne kontseilariak gaur, Gobernuaren ohiko bileraren osteko prentsaurrekoan.\nErabaki hori gobernu-akordio batean gauzatuko da datozen asteetan, eta 2015eko Foru Legearen 65.1 artikuluan emakumeen aurkako indarkeriaren aurka jarduteko xedatutakoaren barruan kokatzen da; izan ere, Genero Indarkeriaren aurkako Espainiako Gobernuaren Ordezkaritzak hilketa matxista gisa berretsi du hilketa hori.\nEmakumeen aurkako indarkeriaren aurka jarduteko apirilaren 10eko 14/2015 Foru Legeak 65. artikuluan ezartzen duenez, Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioak erabaki ahal izanen du herri-ekintza gauzatzeko prozedura penaletan pertsonatzea, emakumeen aurkako indarkeria-kasu larrienetan edo delituzko ekintzak emakumeen heriotza eragiten duenean.\nDagozkion ekintza prozesalak Lehendakaritza, Berdintasun, Funtzio Publiko eta Barne Saileko Aholkularitza Juridikoko Zerbitzuak egingo ditu.\nRemirezek berretsi egin du Nafarroako Gobernuaren gaitzespen eta gaitzespen sakona, krimen horren aurrean, eta erabat arbuiatu ditu emakumeen aurkako indarkeria-adierazpen guztiak, bai eta Foru Gobernuak emakumeen bizitzaren, askatasunaren, duintasunaren eta hiritartasun osoaren aurkako indarkeria mota guztiak desagerrarazteko lan egiteko konpromiso irmoa ere.\nEra berean, Remirezek balioan jarri du, egoera tragiko horren barruan, Espainiako eta Frantziako polizia-indarren lan koordinatua, zeinak, Foruzaingoaren ikerketa eta epailearen agindua bultzatu ondoren, hilketaren ustezko egilea denbora-tarte labur batean atxilotzea ahalbidetu baitu. Datozen egunetan epailearen esku utziko dute.


eLiburutegia erabiltzeko sarbidea erraztu dute - Aia orio - Karkara.eus\neLiburutegia erabiltzeko sarbidea erraztu dute\nKarkara 2020-03-17 09:24\nHerritarrek liburu digitalak maileguan hartzeko zein Internet bidez filmak nahiz dokumentalak ikusteko aukera izango dute e-Liburutegiaren bidez.\nCOVID19aren hedapena tarteko, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako liburutegi publikoek bertan behera utzi dute aurrez aurreko zerbitzua. Horri aterabidea emateko, eta herritarrek liburu digitalak maileguan hartzeko zein Internet bidez filmak nahiz dokumentalak ikusteko aukera izan dezaten, eLiburutegiaren zerbitzua irekita jarri du Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Sailak.\nHain zuzen ere, Euskadiko Irakurketa Publikoko Sareko bazkideek helbide horren bidez eskuratu ahal izango dituzte –liburutegi-zerbitzua@euskadi.eushelbide elektronikoa erabilita– edukiak, eta ez direnek bazkide egiteko aukera izango dute e-posta helbide horren bidez. Izan ere, beharrezkoa da sareko bazkide egitea eLiburutegira sartzeko.\nE-posta helbide hori herritarren eskura jarri du Jaurlaritzak, batez ere, halakorik ez duten herritarrek ere eLiburutegira sarbidea izan dezaten. Dena den, egoera normaltzen denean liburutegian bertan egin beharko dute herritarrek bazkide. eLiburutegian 20.000 liburu digital eta 15.000 film baino gehiagoko katalogoa izango dute eskura eliburutegia.euskadi.eus helbidean, eta eskuragarri diren liburuak ordenagailuak, tabletean nahiz eBookean irakurri ahal izango dituzte horiek.\nEdukien kontsumoa mugatua da: herritar bakoitzak hilean lau liburu irakurtzeko eta astero bi film ikusteko aukera izango du eLiburutegian. Honako lotura honetan irakur daiteke nola deskargatu behar diren eduki digitalak gailu elektronikoetara.\nJaurlaritzak 2004an sortu zuen Euskadiko Irakurketa Publikoko Sarea, eta gaur egun, 1.036.217 erabiltzaile ditu. 2019an 2.744.200 mailegu baino gehiago egin zituzten herritarrek sarean dauden Arabako, Bizkaiko nahiz Gipuzkoako liburutegien bidez, eta liburutegi horien artean 120.000 bidalketa baino gehiago egin zituzten. eLiburutegia, berriz, 2014ko azaroan jarri zuten martxan, eta 43.000 erabiltzaile ditu egun.


Albert Monteys, 'El Jueves' astekari satirikoko zuzendaria: "Gure misio bakarra, gizarteari pultsua hartu eta bere karikatura agertzea" | Aldizkaria | EROSKI CONSUMER\nBananazko eta txokolatezko barratxo energetikoak\nAlbert Monteys, 'El Jueves' astekari satirikoko zuzendaria\nHiri hondakin solidoak (HHS)\nTarifa Gehigarridun Zerbitzuak: 800 eta 907 lineak\nBaja emateko eskaeraren aurrean telefono aseguratzaileak ardurarik erakutsi ez\nJabekideen komunitateak azken bilerako akta bidali ez\nSaltzaileak etxebizitza atzerapenez entregatu\nKontrataturiko bidaian izaniko gabezien ardura bidai agentziak onartu ez\nIkaskideek jazarritako neska eskola-kontseiluak babestu ez\nAlbert Monteys, 'El Jueves' astekari satirikoko zuzendaria: "Gure misio bakarra, gizarteari pultsua hartu eta bere karikatura agertzea"\nAlbert Monteys irakurtzen hasten ari eta Espainiako trantsizio hura pil-pil zegoela, "El Jueves" agertu zen.\nIa hogeita hamar urte geroago, joandako mende kondarreko komikiaren krisia gainditu eta, gainera, Espainiako arestiko historian ikonoetako bat bihurtu den astekari satirikoa zuzentzen du Monteysek. Hala eta guztiz, diskurtso handi-mandiari saihets egiten dio Monteysek beti. Komikia adierazpide artistiko eta kulturaltzat jo du baina "norbaitek horrela ikusten ez badu eta arreta zuzentzen ez badio, hori ere postura bidezkoa da". Arte Ederretan lizentziadun, estatu horretako umorearen berritzaileetako bat da Monteys\nLiteratura eta pinturan zangalatrau, genero txikia behar omen du komikiak. Hori al du bere tokia?\nNork eta zein asmorekin kalifikatzen duen, kultural, artistiko edo literariotzat jo daitekeen adierazpidea da komikia. Altamirako kobazuloetatik gizakia marrazkiak baliatu izan da gauzak kontatzeko; egiptoarrek ikurrak mintzaira gisa erabili zuten eta ekialdetarrek alfabetotzat ideogramak dituzte. Istorioak narratzeko lanabes egokia da komikia, inolako zalantzarik gabe. Horrez gainera, argi asko geratu da genero hau hedabideentzat ere biziki eraginkorra dela. Egunkariak zuzentzen hasi berria den belaunaldiak komiki-mintzairan ikusten du bere burua eta albiste, ideia edo iritziak transmititzeko unean binetak duen ahalmenari garrantzizkoa deritzo. Horri esker, egunkari eta aldizkarietako orrietan toki zabala ematen zaie horrelako marrazkiei: zenbaitetan, sinadura ospetsuei eta, areago, editorialari eskaini ohi zaienarekin konparatzeko modukoa.\nHalaz ere, jende askorentzat umeen hizkera da hori.\nHaurrak tebeoa du berea, dudarik gabe, baina heldua ere liluratzen du mintzaira horrek; agian, lehen irakurketaz haratago, beste zerbait ere eskaintzeko gauza delako eta, azaletik bakarrik, inozoak diren asmoak ezkutatzen dituelako. Sakonean, geure haurtzarora itzultzen omen gara denok. Sentsaziorik lazgarrienek haurtzarora garamatzate ostera, hori ez dute zertan berretsi psikiatra burutsuek. Komikiak, beraz, haurtzaro horrekin konektatzen du, denok goxatzen gaituen lokarri afektiboaren bitartez.\nAdierazpen populista edo lurpekotzat ere hartua izan da inoiz.\nHorixe baita, hein batean, komikia: formatu merkean istorioak narratzeko gauza den herri-kulturaren lanabesetako bat, alegia. Zinemak ere kontatzen ditu horrelakoak baina oso-oso garestia da. Nortasun-bereizgarri horiek -merkea, kale-girokoa, garratza, ahotzar sozial eta musikala izatea- galtzearen erruz bederatzigarren hamarkadan krisi latza nozitu zuen komikiak: gizarte-alor askotan egosten ari zena lehen lerrotik ikusia zuten ehunka aldizkari, publikazio, fanzine eta fotokopiak ipar-orratza galdu zuten. Tebeoak objektu elitista bilakatu ziren, zirkuitu txikietan bakar-bakarrik banatzen ziren publikazio garestiek baizik ez zuten iraun bizirik. Komikia, zorionez, kioskoetara itzuli da, bere tokia -masiboa eta plurala- berreskuratzen ari da. Arte Museo edo Artxibo Historikoaren altxorrean behin ere izango ez delako konplexurik ez du zertan izan, hori ez du-eta toki berezkoa.\nBinetak, gehienetan, umorearekin uztarturik datoz. Den-dena izan ote daiteke trufa egiteko kontua?\nBroma egiteko gogoak eta pertsonaia edo erakunde batzuk janzteko nahiak elkarren proportziozkoak dira. Ezbehar pertsonaletara izan ezik (horrelakoek inongo graziarik ez baitute), gainerako guztira umorezko betaurrekoez begira daiteke. Betaurreko beltz edo garratzekin batzuetan, biktimaren ikuspegitik besteetan, parte hartuz... baina irribarrea eragin nahian. Har dezagun, adibidez, etxe barneko bortxakeria. Gizarte osoaren baitan eragina duen gaurkotasuneko gaia da eta, horrenbestez, ezin egon gaitezke isilik. Baina konplizitatezko irribarrearen peskizan goaz, zauririk eragin gabe, errespetuz, nolanahi ere. Zerbait esango dut marrazkilarien alde, hala ere: berak ederki konturatzen dira mugez, beraiek baitira muga horiek marrazten dituztenak.\nBa al da tabu gairik?\nGure lanbidean adierazpen askatasuna biziki presente dagoenez, ez da auzitan jartzen. Gure aldizkarian, inoiz edo behin, arreta deitu digute, Eliza Katoliko eta Espainiako Errege Etxearekin lotutako kasuren batean, bereziki, baina ez gara mututurik sentitu. Beste zeinahi sortzaile, artista edo komunikatzailek bezala, sinesten dugun hori egiten duguna, horixe egin behar delakoan.\nNola iritsi zarete 1.500. zenbakira, kalean hogeita hamar urte etengabe emanik?\nEgia esateko, neronek ere ez dakit. Aldizkaria plazaratzen hasi zenean, bost urteko umea nintzen ni. Agian, galdera hori geure buruari egin ez diogulako segitzen dugu hemen. Jendeak independentetzat gauzka, badaki gure iritzia geurea dela eta kanpoko interesek ez gaituztela baldintzapean jartzen. Hedabide handietatik at mantentzen saiatu gara baina hori ozenegi ez dut esango, honelaxe iraun dezan. Eginarazi ditugun inkesta urrietan irakurle heterogeneoa hauteman dugu. Gure aldizkaria 50 urteko gizonezko ezkertiarrak, hogeita hamar urteko neoliberalak eta gazte inkonformistak erosten du. Errealitateaz barre egitean bat datoz denak, errealitate horrek graziarik batere ez badu ere. Horixe da gure misio bakarra: gizarteari pultsua hartu eta bere karikatura egitea.\nIrakurleak komikia eskuetan hartzen duenean, zeri erreparatu behar dio, marrazkiei ala testuari?\nElkarren osagarriak dira biak. Irakurleak, bere sentsibilitateak eta gustuak agindurik, batari edo besteari aitortuko dio. Esate baterako, Mafaldaren kasuan mezua da azpimarragarriena eta Mortadelorenean, mozorroak. Argi dago, ordea, bi osagaiek kalitatedun izan behar dutela. Gidoi kaskarra duen marrazki onak ez du funtzionatzen eta txisterik hoberena, ongi ilustratu ezean, hondatu egiten da. Autoreak badaki hori eta, horregatik, askotan bikoteka dihardute profesionalek. Gidoilaria eta marrazkilaria bata bestearen inspirazio-iturri dira. Sinbiosi horretan irakurlea sarrarazten baldin badute, arrakastatsua izango da jarduera.\nNola lortzen da sinergia hori?\nGure kasuan, Manel Fontdevillarekin (gizakiaren jokabidea astero satirizatzen duten "Para ti, que eres joven" plantxen egile-kide) partekatzen dudan orria prestatzen ari garenean, elkarrekin erabakitzen dugu ideia (geroz eta gehiago kostatzen ari zaigu hori, gure sormena ez baita infinitua) eta ondoren bakoitzak bere tira egiten du. Beste estilo batzuetan -amerikarrean, adibidez- lana autonomi osoz egiten da: lehendabizi idazleak testua egin eta, ondoren, bera akaso ezagutzen ez duen marrazkilariak egiten ditu ilustrazioak. Marrazkilari gehientsuenei gustatzen zaiena istoriotxo bat kontatzea da, adierazpide artistiko baten aldeko militantziagatik baino areago, ezagun duten kodea -gurean, marrazkia- baliatzearren.\nOspe-mundura jaurti zintuen Tato pertsonaiak zenbat dauka Monteysetik?\nKarrera, gurasoak eta neska-laguna asebetetzeko amaitu nuen eta, geroztik, gustukoa dudanean jardunez irabazi dut ogia. "El Jueves" aldizkarian ari naizela ilusio handiz ikusten dut baina, hastapenetan erredakziora iritsi, originalak mahai gainean utzi eta korrika nindoan ihes, "Mutiko ez azaldu berriro hona!" esaldi beldurgarria ez aditzearren. Tato horrekin zerikusi txikia dut; adina baino ez, agian. Baina autoreak dakienaz bakarrik jardun dezakeen ala ez eta antzeko eztabaida-gaiak gainditu dira. Jakina, horrela ez balitz, western bat bakeroek bakarrik egin lezakete eta zientzia-fikziorik ez legoke. Sen ona eta jakin-min dira irudimenaren inspirazio-iturri ahaltsuenak.\nMetodorik ere izango da hor. Nola lortzen duzue astero-astero kapitulu solteak edo istorioak biltzea?\nGure aldizkariko pertsonaia bakoitzak bere lursail tematikoa du. Denon asmoa da batak bestea ez estaltzea, are ideia bera jorratzen dutenean ere. Asteazkenean zuzendaritza kontseilua bildu eta bertan erabakitzen da azalean zer aterako dugun. Kontsensurik ezean, zuzendariak -kasu honetan, neuk- bat aukeratuko du baina gainerako guztia, baita editoriala bera ere, elkarrekin erabakitzen dugu. Hortik aurrera, ohiko erredakzioetan bezala aritzen gara, orijinalak jaso, maketatu eta inprimatzera bidaliz baina gurean autore gehienak beren etxean dabiltza lanean.\nLan egiteko eran nolako eragina izan dute teknologia berriek?\nDena aldatu da, mesedetarako aldatu ere. Gure aldizkarian, euskarri behinena marrazkia izanik, hau da, berez informala den jendeak eginiko lana, istorio bat azken formatuan eta segundo gutxi batzuetan -posta elektronikoak behar duen tartetxo horretan- jaso ahal izatea sekulako aurrerapausoa izan da. Entrega eta posprodukzio-epeak laburtu dira, hots, horrek esan nahi du "El Jueves" gaurkotasunari hertsikiago lotua egon daitekeela.\nPuristek salatzen dutenez, eskulangintzatik teknologietara igarotzean ukiturik galdu da?\nIrudiak ordenagailuz koloreztatzen direla esan nahi baduzu, egia da: tintak lauagoak dira; baina marrazkiak eskuz egiten dira orain ere eta, gaur-gaurkoz, azken produktua iraganekoa bezain asegarria gertatzen da. Produkzioa, beste aldetik, ekologikoago bihurtu da: lehenago bezainbeste paper eta produktu kimiko ez darabilgu orain.\nSuper-heroi batzuk zinemaraino iritsi dira; areago, "El Jueves" aldizkariko Maqui Navaja pertsonaiak bere une loriatsua izan zuen telebistan. Geroaldia animazioan datza?\nPantaila handiraino iristen diren super-heroien kasua, historia bera hamaika modutan konta daitekeela frogatzen du; komikia inspirazio-iturri izango da etorkizunean ere, literatura edota errealitate gordin-gordina diren gisa berean. Animazioari dagokiola, ikusi batera irudi lezakeen baino lotura ahulagoa du gure lanbidearekin. Zineman bezala darabil denbora eta horretan, gainera, ez da marrazten, diseinatzen baizik: kontzeptuok desberdinak dira.\nHedabide digitalekin lehian jardunez gero, paperezko publikazioek panorama lauso samarra dutela esaten da, geroz eta maizago. Egokiera horretan Interneten edukiak eskaintzea mesedegarri izan ahal daiteke?\nHalaxe gertatu da gure kasuan; kontua da Internetek dezente eboluzionatu behar duela oraino eta, egiari zor, ez dakigu zer gertatuko ote den. Oraingoz, behintzat, komiki-zaleari mundu zabaleko produkzioa hurreratzen dio eta era guztietako materialen bildumak osatzea gustukoa duten beste "xelebre" batzuekin kontaktuan jartzea errazten die. Guri, berriz, irakurlearekin biziki lotura oparoa sendotzea bideratzen digu. Hein batean, bederen, irudiaren lepotik bizi gara eta, dudarik gabe, web orri bat edukitzea balio erantsiaren pareko izan da guretzat. Mundu zabalean ezagut gaitzaten aukera paregabea ere izan da, noski.\nUlertzen al dute kanpokoek zuena? Tokian tokiko bereizgarriak ulertzeko modukoak ahal dira?\nGuk ez dugu bestelako hizkuntzetan deus argitaratu baina, konkretua berdin-berdina ez bada, esentzia bai. Astèrixek kritika handia biltzen du eta hori dena galtzeak ez du komiki hori irakurtzeko interesa urritzen. Simpsondarrak gureaz oso bestelako kultura baten karikaturak diren arren, badirudi puska batean arrakastatsu izango direla. Lekuan lekuko bereizgarriak gorabehera, gaiak unibertsalak dira.\nPDF: Egin klik hemen honako ekintza hau burutzeko: Informazio hau PDF bertsioan jaitsi (108 Kb)\nFelix Lobo, Elikaduraren Segurtasunerako Espainiako Agentziaren presidentea\nRoberto Urrutia, gizarte hezitzaile eta "La majari" ijito elkarteko bozeramailea\nIgnacio Salas, Telebistako Zientzia eta Arteen Akademiako Presidentea\nJulián Ríos Martín, Zigor-Zuzenbidean espezialista


Odola ematea | PlayDecide\nGaur-gaurkoz, odola ezin da ekoitzi artifizialki; beraz, ondasun urria da, eta beharrezkoa milaka pertsonak beren gaixotasunak gaindi ditzaten edo beren bizitza salba dezaten. Horregatik da hain garrantzitsua odola ematea edozein gizartetan.\nBizitzan, ia pertsona guztiok jasoko dugu odol-osagairen bat. Urteko egun guztietan, hainbat eta hainbat pazientek (ebakuntza kirurgikoak egin zaizkienak, zirkulazio- edo lan-istripuak jasan dituztenak, minbizia dutenak…) odola behar dute. Gainera, odola eta haren osagaiak, atera ondoren, iraungi egiten dira; beraz, etengabe behar dira odol-emateak. Nafarroan, egunean 100 odol-emate baino gehiago behar dira, gure ospitaleetako premiak asetzeko.\nOdola ematea ekintza erraza eta azkarra da, medikuak kontrolatzen du, eta ia ez du minik ematen.\nHerritarrek zergak ordaindu behar dituzten eta legeak bete behar dituzten bezala, legez behartuta egon behar lukete odol-emaileak izatera ere. Azken batean, odola beharrezko baliabide bat da gizarte osoarentzat, eta ez da bidezkoa herritar batzuek bakarrik ematea. Zer gertatuko litzateke arrazoiren batengatik emaile boluntarioen proportzioa izugarri murriztuko balitz?\nBorondatezko odol-emateak eta odol-emate altruistak:\nOdola emateak ekintza altruista, borondatezkoa eta arduratsua izan behar luke, eta odol-emaileak ez luke ezer irabazi behar, eskuzabala izateagatik ondo sentitzea eta gizarteari mesede solidarioa egitea besterik. Hala, odola ematearen prozesuak\nahalik eta etika, segurtasun eta gardentasun handienak izatea bermatzen da. Horretarako, garrantzitsua da herritarren artean odol-ematea bultzatzea eta sustatzea.\nOrdaindutako odol-emateak: Organismo arduradunek erabaki behar lukete ordain ekonomiko bat ematea odol-emateen truke. Hala, igo liteke odol-emateen kopurua, eta saritu egingo luke odol-emaileen ekarpena, bereziki bizitzen ari garen garai ekonomikoki zail honetan.\nOsasun-sistemaren barruan zentro mediko eta ospitale pribatuak dauden bezala, aukera eman behar litzateke odol-banku pribatuak sortzeko. Diru truk odol-osagaiak eskaintzen dituzten odol-emate pribatuen sistemak integratzeak odol-emateen etengabeko eskaria hobeto asetzen lagunduko luke.\n56 urte ditut, eta kirurgialaria naiz. Gogoan dut duela urte batzuk 60 odol-poltsa erabiltzen zirela, adibidez, gibel-transplante batean. Gaur egun, kirurgia horiek laser- teknologiarekin egiten direnez, zauria kauterizatu egiten da bisturiarekin irekitzen dugun\nbitartean, eta horrek asko murrizten du behar den transfusio-kantitatea. Orain, paziente onkologikoek erabiltzen dituzte gehien transfusioak. Eskertu eta azpimarratu besterik ez dut odol-poltsak ematen dizkiguten odol-emaile guzti-guztiek egiten duten ekintza oso garrantzitsua, zeinak ezinbestekoak baitira gure egunerokotasunean. Ni ez nintzateke gai izango ebakuntza-gelan sartzeko odol- emaileen babesa dugula jakingo ez banu.\nADONAko (Nafarroako Odol Emaileen Elkartea) kide naiz. Irabazi-asmorik gabeko elkarte bat gara, eta odol eta hezur-muin emateak antolatu eta sustatzen ditugu Nafarroan. Gure elkarteko kide ia guztiak odol- emaileak dira, baina baditugu 90 lagunetik gora egunero borondatezko lana egiten dutenak Nafarroako emateen sistema errealitate sendoa eta iraunkorra izan dadin. Ez da beti erraza izaten herritarrak mobilizatzea emaile bihur daitezen. Baina emaile berriak lortu baino, uste dugu gainditu beharreko oztopo nagusia dela lehen aldiz joaten diren emaileak fidelizatzea.\n55 urte ditut, eta 25 urte baino gehiago daramatzat odola ematen, urtean behin edo bitan. Odola 25. aldiz eman nuenean, zilarrezko domina jaso nuen. Egia esan, horrelako sariek ilusio handia egiten dute. Odola ematen\nbukatzen dugunean eskaintzen dizkiguten ogitartekoa eta edaria ere esanahi sinbolikoz beteta daude: odola ematearen balioa aitortzen du, eta elikagai bat eskaintzen digute indarrak hartzeko. Baina, batez ere, besteei laguntzeko nire harri-koskorra jartzen ari naizela jakiteak poz handia ematen dit. Beharrezkoa dela uste dudalako egiten dut: denok izan behar genuke emaile.\n26 urte ditut, eta itzultzailea naiz. Jakitun naiz odol-emateak behar- beharrezkoak direla; hori oso argi daukat, baina orain arte ez dut odola emateko pausoa eman. Egia esan, zalantza batzuk ditut. Eta jendaurrean onartuko ez dudan arren, kontu honek beldur pixka bat ematen dit. Egia da orratzek beldurra ematen didatela, eta beldurtu egiten nau zorabiatu ahal izateak; beraz, ez dut gogorik hori guztia borondatez “sufritzeko”. Baina, barru-barruan, beldur handiena ematen didana da odolari egiten zaion ohiko analisian hauteman diezadaketen gaixotasunen bati aurre egin behar izatea.\n20 urte ditut, eta Ingeniaritza Mekanikoa ikasten dut. Nagi naiz odola emateko, orratzek hozki handia ematen baitidate. Gainera, ez dut uste odola ematea nire ardura denik. Egia da denek nik bezala egingo balute osasun-sistemak ez lukeela nahikoa odol izango, eta hori arazo handia litzateke. Baina uste dut Gobernuak bermatu behar dituela odol-emateak eta kontzientziatu behar dituela herritarrak. Irudipena daukat ez dela kanpaina askorik egiten odol-emaileak lortzeko, eta egiten direnak ez zaizkit iristen. Adibidez, zirkulazio-kanpainak imitatu behar lirateke, nik uste: oso bortitzak dira, eta etengabe egiten dira. Izan ere, ez badigute etengabe\ngogorarazten odol-emaileak behar direla, ahaztu egiten zaigu; denok geure munduan murgilduta gaude, geure bizitzan…\nSynthetic Blood Pharma farmazia-enpresako zuzendaria naiz. Enpresa horrek odol artifizialaren ekoizpena eta komertzializazioa ikertzen ditu. Gure helburua da ohiko\nodol-ateratzeen ordezkoa izango den odol artifiziala diseinatzea. Itzela dirudi, ezta? Odol artifizialaren ikerketa, denborarekin, bere helburuak betetzen ari da, baina, gaur-gaurkoz, zientzia- fikzioa da oraindik. Asko dago egiteko oraindik. Aurrerapenak ukaezinak dira, baita aukerak ere, baina, oraingoz, ezin diegu transfusioei agur esan bizitzak salbatzeko. Zalantzarik gabe, egunen batean enpresa batek odola artifizialki ekoiztea lortuko balu, jomugan dituen bi helburu nagusiak beteko lituzke: gizarteari laguntzea, jakina, eta bere arrakasta ekonomikoa bermatzea, zalantzarik gabe.\nNafarroako Odol eta Ehun Bankuko erizaina naiz, eta, hor, odola ateratzen diegu emaileei. Odola emateko\nzentroetan zorabioak izaten dira batzuetan, batez ere orratzek eta odolak eragiten duten beldurrak eraginda. Baina gorabehera horiek oso erraz konpontzen ditugu. Ondoren, jakina, odol guztia aztertzen dugu, ziurtatzeko odol-emateak ez dituela kaltetuko ez emailea ez hartzailea. Odol-emaileek odola ematen dute seguru daudelako osasun-egoera onean daudela. Bestela, ez lukete odola emango, ekintza altruista baita eta ez baitute trukean ezer jasotzen. Odol-emaile izatea beren osasuna zaintzeari lotuta dago.\nOdolak itxaron behar dio gaixoari, ez gaixoak odolari\nMartxoaren 11ko atentatuen ondoren, herritarrek masiboki eman zuten odola. Baina odol hura ezin izan zen transfunditu analizatzeko tarte bat pasatu arte. Egun hartan, Madrilen odol-emaileen ilara luzeak erakutsi zituzten komunikabideek, baina une hartan ezin izan ziren transfunditu emaile horien hemoderibatuak, baizik eta aurreko egunetako emaileenak. Gutxieneko unitate batzuek egon behar dute erreserban, larrialdi kasuetan erabiltzeko.\nAurreiritzi asko daude odola ematearen inguruan, eta horrek gogogabetu egiten du jendea odola ematera joateko: baraurik joan behar izatea, orratzei beldurra, pentsatzea ezin dela odol-emaile izan benetan bazterketa-arrazoi ez den arrazoi batengatik…\nOdol-emaileen batez besteko adina igotzen ari da: 40 urte baino gorago dago; oro har, herritarren adinaren\nbilakaeraren antzera. Legediak ez dienez uzten 65 urtetik gorakoei odola ematen jarraitzen, arriskua dago pixkanaka-pixkanaka emaileen kopuruak behera egiteko.\nBehin bakarrik joaten diren odol-emaileak\nLehen aldiz odola ematera joaten den jendearen % 50 25 urtetik beherakoa da. Asko, ordea, ez dira itzultzen. Horren arrazoiak askotarikoak dira, hala nola gazteen mugigarritasuna. Jende askok paludismoaren herrialde endemikoetara bidaiatzen du; jendeak atzerrian lan egin edo ikasten du; azterketak…\nNagikeriak deskonektatu egiten du\nOdola ematea ekintza txalogarria da, eta haren helburuekin denak daude ados; hala ere, ez dute denek ematen odol-emaile izateko pausoa. Egindako zenbait elkarrizketatan, bultzada falta hori nagikeriagatik da\nEman dezaket odola tatuaje bat edo ‘piercing’ bat egin badut?\nTatuajeak egin badira edo azala eta mukosak zulatu badira (belarritakoak, piercinga, depilazio elektrikoa…) material ez-esterilarekin, ezin da odolik eman 4 hilabetez.\nOdola eman parranda baten ondoren?\nAlkohola eta/edo drogak kontsumitzea ez da eragozpena odola emateko, betiere ez badira zain barnetik kontsumitu.\nOdola ematea eta maila altuko kirolariak\nKirola egiteak ez du eragozten odola ematea, baina kirola maila altuan egitea (maratoiak eta abar) eragozpena da, hemoglobina maila baxuetan egoten baita. Gero eta gazte gehiago baztertzen dira arrazoi horrengatik.\nOdol-emaileak erakartzea, sistemaren arazo bat?\nOdol-ematea zerbitzu publiko bat denez, emaileen sare egonkor bat behar da, izakinak bermatzeko. Herritar askok ez dute beren erantzukizuntzat jotzen emaile izatea, baizik eta uste dute sistemak egin beharrekoa egin behar duela odola ematearen kontzientzia sustatzeko. Inor ez da kezkatzen zer egingo duen sistemak etengabe odola izateko, baina kezkagarria da jakitea odola falta dela.\nOsasun-sistema sendo bati eusteko, pertsona bakoitzak urtean behin edo bitan odola ematearen garrantzia azpimarratzen dute adituek. Lehen aldiz odola ematera joaten direnen ehuneko oso altu bat, ordea, ez da itzultzen.\nEmandako odola iraungi egiten da\nGarrantzitsua da odol-emateen denborak ondo kudeatzea,\nemandako odolaren osagaiak iraungi egiten baitira: plasma 3 urtez kontserbatu daiteke -30 °C-tan; globulu gorriak 42 egunez kontserbatzen dira 4 °C-tan; baina plaketak 5 egunez bakarrik kontserbatu daitezke 22 °C-tan eta etengabe irabiatuz.\nOdol-emate ordainduak edo pribatuak?\nOdol-emate ordainduen edo pribatuen sistema batean, galdu egingo litzateke odola ematearen izaera altruista: baliteke odol- emaileek, beren interesak tarteko,\negia ez esatea odol-emaileen galdetegian; beraz, kalte egingo litzaioke transfusioen segurtasunari.\nHezur-muina ematea, guztiz ezezaguna\nHezur-muinaren emaileak Hezur Muinaren Emaileen Erregistroan sartzea onartzen du, eta odol-lagin bat ateratzen zaio bateragarritasun-frogetarako. Emailea bateragarria bada hezur- muina behar duen norbaitekin, bere odol-uharretik odolaren zelula amak lortzen dira, azalaren azpitik “hazkunde-faktore” deritzen agente\nbatzuk lauzpabost aldiz injektatuz.\nInformazio falta eta laranja erdia\nHezur-muinaren emaileak lortzeko kanpaina batean, ADONAk laranja erdiaren klixea erabili zuen, hezur- muina eman ahal izan dadin emailearen eta gaixoaren artean behar den bateragarritasunaren zailtasuna irudikatzeko. Gaixoarekin bateragarria izateko eta, hortaz, hezur-muina eman ahal izateko probabilitatea oso txikia da: aukera bat 70.000ren artean.\nAltruismoak zintzotasuna eskatzen du\nOdola emateagatik ordain ekonomikoa edo beste nolabaitekoa jasoko balitz, litekeena da sistemak hain ondo ez funtzionatzea. Adibidez, ordaina emango balitz, baliteke emaile izateko baldintza batzuk betetzen ez dituzten herritarrek egia osoa ez esatea.\nOdol-talde guztietako odola behar da\nO eta Rh- taldeetako odola unibertsaltzat jotzen da, ez baitarama hartzaileen immunitate-sistemak identifika dezakeen eta haren kontrako immunitate-erreakziorik eragin dezakeen antigenorik. Dena den, hobe da hartzaile bakoitzak bere odolaren antz handiena duen odola jasotzea; hori dela eta, odol-talde guztietako odol-emateak behar dira.\nTransfusio bat 15 minututik behin\nNafarroan, egunean 100 odol-emate behar dira erkidegoko osasun- zentroetan sortzen den odol-eskaria asetzeko. Hau da, 15 minututik behin, pertsona batek odol-transfusio bat behar du Nafarroan.\n4 lagunetik 3k odola beharko dute\nBizitzan, ia pertsona guztiek (zehazki, 4tik 3k) odol-transfusioren bat edo giza plasmatik eratorritako osagairen bat beharko dute.\nEzinezkoa da odola ekoiztea\nGizakia bakarrik da gai bere hurkoentzat odola ekoizteko. Azken urteetan aurrerapen zientifikoak eta\nteknologikoak gertatu badira ere, oraindik ezinezkoa da giza odola artifizialki ekoiztea. Ondorioz, odola\nondasun urria da, eta beharrezkoa milaka pertsonak beren gaixotasunak gaindi ditzaten edo beren bizitza\nsalba dezaten. Horregatik da hain garrantzitsua odola ematea edozein gizartetan.\nOdola ematea segurua da emailearentzat zein hartzailearentzat\nLegediak hautaketa-irizpide zorrotzak ezartzen ditu emailearen eta hartzailearen osasuna babesteko. Odola ateratzeko, erabili eta botatzeko ekipamenduak erabiltzen dira; beraz, emailearentzat ez dago kutsatzeko arriskurik. Ondoren, odol-emate bakoitzean ateratako odola aztertu egiten da, odol hori eman eta har dezaketenengan kontrako eraginik gerta ez dadin.\nOdola emateak ez du minik ematen\nZiztadaren unean bakarrik sentitzen da zerbait. Orratzak bereziki diseinatuak izaten dira ahalik eta minik txikiena emateko. Normalean, odola ateratzeak ez du 7-10 minutu baino gehiago irauten.\nOrganismoak etengabe berritzen du odola\n120 egunetik behin, gure organismoan dugun odol guztia berritu egiten da; berdin du odola eman den ala ez. Odola ateratzeak ez du prozesu hori aldatzen. Gainera, legediaren arabera, gutxienez bi hilabete pasatu behar dira odol-emateen artean; gizonek gehienez lau aldiz eman dezakete odola urtean, eta, emakumeek, berriz, gehienez hiru aldiz urtean.\nBaztertze-arrazoiak, galdetegi batean\nOdol-emate bakoitzaren aurretik, odol-bankuko langile arduradunek galdetegi bat egiten diote boluntario bakoitzari, jakiteko ea egin duen arriskutsutzat jotzen den jarduerarik denbora-tarte jakin batean: injekzio\nbidez drogak kontsumitzea, arriskuzko sexu-harremanak, botikak kontsumitzea, ebakuntzak, hortzak ateratzea, tatuajeak, gaixotasun jakin batzuk dauden herrialdeetara\nEz da baraurik joan behar\nOdola atera behar denez, batzuek pentsatzen dute baraurik joan behar dela odola ematera, ohiko analitiketan bezala. Eta kontrakoa egin behar da, hain justu: ez da baraurik joan behar. Gainera, odola eman ondoren, emaileei mokadu bat eskaintzen zaie.\nOdol-taldeak eta erreserbak\nHerritarren % 78k Rh positiboa du. Gehienak O (herritarren % 38,8) eta A (% 32,7) taldeetan sartzen dira. Horretarako, odol-bankuan erreserba gutxien egon daitezkeen taldeak A eta O positiboak dira nagusiki. ADONA elkartearen webgunean, eguneratuta agertzen da mota bakoitzeko odol- erreserben egoera, odol-emaileek jakin dezaten ea beren odol-taldeko odolik behar den.\nNork ematen dio nori\nOdol-motaren arabera, talde bati edo beste bati eman dakioke odola. AB+ odol-taldeko emaileak hartzaile\nunibertsalak dira, baina beren talde bereko pertsonei bakarrik eman diezaiekete odola. Aldiz, O- taldea\nemaile unibertsaltzat jotzen da, baina bere talde bereko odola bakarrik jaso dezake. Gainera, Rh negatiboa dutenek positiboei eta negatiboei eman diezaiekete odola; Rh positiboak, berriz, positiboei bakarrik eman diezaieke odola.\nOdola emateak ez du ahultzen\nKasu guztietan, odol-emaileek denbora- tarte laburrean berritzen dituzte odol-osagaiak (eta likidoak edanez, batez ere emandako bolumena). Odol-emaileari ateratzen zaion odola ez da iristen pertsona baten bolumen totalaren % 10era. Organismoak berehala konpentsatzen du odol-osagaien galera bizitza normala izanez gero.\nOdol-emate motak: odola eta aferesia\nOdol-emate arruntak 7 eta 10 minutu artean irauten du, eta odola ateratzen da bere osagai guztiekin, gure zainetatik jariatzen den bezala. Odola aferesi bidez emateko, aldiz, ateratako odola osagaiak zentrifugatu eta bereizten dituen makina batetik pasatzen da. Makina horrek gehien behar direnak hautatzen ditu, eta gainerakoa odol-emaileari itzultzen dio. Azken hori eraginkorragoa da, baina odol- emateak 45 eta 60 minutu artean irauten du.\nNafarroako Odol Emaileen Elkartea irabazi-asmorik gabeko elkarte bat da, eta odol eta hezur-muin emateak antolatu eta sustatzen ditu Nafarroan. Horretarako, urtean zehar, zenbait jarduera egiten ditu ematea sustatzeko: publizitate-kanpainak, gizarte-ekitaldiak, hezkuntza-materiala argitaratzea, lehiaketak, hitzaldiak…\nNafarroako Odol eta Ehun Bankua\nNafarroako Odol eta Ehun Bankuan biltzen dira unitate mugikor ibiltarietan zein zentro finkoetan (Nafarroako Odol Transfusiorako Zentroa (Iruñea) eta Tuterako Odola Ateratzeko Puntua) jasotzen diren odol-emate guztiak. Halaber, hura arduratzen da odola eta haren osagaiak behar bezala ateratzeaz, manipulatzeaz, aztertzeaz, gordetzeaz, kontserbatzeaz eta banatzeaz.\nOdola ezin da erabili atera orduko; azterketa bat pasatu behar du zehazteko ea egokia den erabilia\nizateko, eta, ondoren, iragazi eta zentrifugatu egiten da osagaiak bereizteko. Osagaiak bereizita eta erabiltzeko prest daudenean, plasma 3 urtez kontserbatu daiteke -30 °C-ko tenperaturan; globulu gorriak, 42 egunez 4 °C-tan; eta plaketak, 5 egunez bakarrik 22 °C-tan eta etengabe irabiatuz.\nOdol-emate altruista eta doakoa\nOdola ematea ekintza altruista, borondatezkoa eta arduratsua da, eta odol-emaileak ez du ezer irabazten,\ngizarteari mesede egiteagatik ondo sentitzea besterik. Keinu solidarioa eta arduratsua da. Horrek sistemak ondo funtzionatzea bermatzen du, eta, gainera, diru truk egiteagatik ekintza endekatzea saihesten du.\nLehenengo odol-ematea, 1925ean\nNafarroan, ezagutzen den lehen transfusioa 1925ean egin zen San Miguel Klinikan, eta Juaristi doktoreak egin zion zezenaren adarkadaz zauritu zen eta odolusten ari zen bati.\n18 urtetik gorakoa eta 50 kg baino gehiago?\nOdol-emaile batek bete behar dituen oinarrizko baldintzak dira 18 urtetik gorakoa izatea, 50 kilo baino gehiago pisatzea, eta osasun ona, normala, izatea. Gainerakoan, bazterketa-arrazoiak dituen ezein taldetakoa ez izateaz gain, baldintza bakarra da ekintza desinteresatu bat egiteko borondatea edukitzea.\nZertarako behar da odola?\nMinbizia eta odoleko gaixotasunak: 34 %\nAnemia-mota jakin batzuk: 19 %\nEbakuntza egin zaien pazienteak (bihotza eta erredurak barne): 18 %\nBihotzeko, urdaileko eta giltzurrunetako gaixotasunak: 13 %\nOrtopediako pazienteak: 10 %\nObstetrizia eta haurrak: 4 %\nZirkulazio-istripuak: 2 %


Escrito por AMG el 17 Mayo 2018 Publicado en Gazteen ipuin laburrak euskara\nEz dakit zergatik testu hau idazten ari naizen, beharbada neure ordenagailuan geratuko da betiko, ez dakit, baina, idazteko daukadan gura hau ezin dut geldiarazi.\nNire sorbaldetan pisu ikaragarria sentitzen dut momentu hauetan, ni neuk eraginda, nire ingurumenak eraginda, nire lagunek eraginda… Ez dakit, baina, orain, guztiarekin akabatzea baino ez dut nahi; motxila bat hartzea, lau arropa zahar sartzea bertan eta alde egitea.\nAske izatea, bai, aske. Sentitzen ditudan kate guzti hauek haustea eta uso baten eran hegan egitea. Nire gorputza aske sentitzea eta norabiderik gabe edonondik joatea, baina azkar batean hitz horiek zerbait gogorarazten dit.\nNire norabidea espiral bat dirudi orain, dagoeneko saiatu naiz espiral hori zeharkatzen nire buruko mapan, baina guztietan galdu egiten naiz amaieran irteera kartela ikusten dudanean.\nLasaitasuna behar dudala esaten didate nire buruko pentsamenduek, baina hots batzuk etortzen zaizkit burura: fisika. Ene! Bihar indarren azterketa daukat, oraindik gogoratzen dut gaur irakasleak egindako erakustaldia: aulki bat klase aurrean jarri eta pisuari buruz hitz egiten hasi da, bere ahotsak horrela zihoen: “Gorputz bat altxatzeko, Pisu indarra gainditu behar dugu, hau da pisuak eragindako indarra gorputz honetan 1.22 newtonekoa balitz, indar hori gainditu beharko dugu, bestela ez dago gorputza altxatzerik”. Egia da ez zaidala asko inportatzen biharko azterketa, nire bizitzan zehar egin ditudan azterketa guztien artean, gutxi batzuk baino ez naute kezkatu; lasaitasunez hartzen ditut azterketak horiek hasiera batean, baina, bat batean, nire neuronek nerbio bultzada azkarregi transmititzen hasten dira, nire buruak ezin du sinetsi eta, dena kontrolpean dudala pentsatzen dudanean, nire eskuineko hanka dar-dar egiten hasten da.\nEgoera hori hastean, hurrengo prozesua gertatzen zait guztietan: hanka gero eta arinago doa, burua gero eta arinago doa, hanka gero eta arinago doa, burua gero eta arinago doa… Eta horrela dena kalkulatzen saiatzen naizen arte: hankaren abiadura, zenbat denbora gehiago egongo naizen horrela… Baina azkenean, betiko eran zerbait falta zait, ezin ditut kalkuluak amaitu eta konturatu naizenerako nire hanka gelditu eta azterketa hasi da.\nBeti berdin, denbora falta, beti denbora faltan dago. Denbora falta azterketa egiteko, denbora falta nire hankaren azelerazioa neurtzeko, denbora falta nire bizitza neure egiteko eta denbora falta espiral amaigabe hori zeharkatzeko.\nGaur berriz ere nekatuta nago. Fisika azterketak ez nau nekatu, egia esaten badut, oso egun ona neramala pentsatzen nuen, txirrinak bosgarren aldiz jo eta azkenaurreko klasea hasi den arte. Institutuko orientatzailea etorri zaigu gaur, eta lehengo ostiralean bezala hizketan hasi da: batxilergoa, unibertsitatea, ponderazioa… Eta berriz ere, dar-dar hasi da nire eskuineko hanka.\nBerriro denbora falta. Batxilergoa aukeratzeko denbora falta, marrazketa edo biologia aukeratzeko denbora falta, aske izateko denbora falta...\nBerriz saiatu naiz aske izaten neure buruaz baliatuz, baina berriz ere nire pentsamenduen espiralean amaiera gertu dagoela ustean, inoiz baino okerrago sentitzen naiz. Nire espiralean zehar korrika jarraitzen dut nahiz eta jakin espiral hori ez dela inoiz amaituko, baina espirala infinitura arte luzatzen den bitartean nire pentsamenduetan galtzen naiz.\nNeure mihiak zerbait dastatzen hasi da, ez dakit zer den baina hori espiralak argituko didala uste dut, nire pentsamenduak infinitura arte luzatzen diren bitartean.


Balmasedako Udala - “Enkarterri Green Business Encounter”\n“Enkarterri Green Business Encounter”\nUrtarrilaren 25ean, Klaret Antzokian "Enkarterri Green Business Encounter" enpresa-topaketa egingo da. Enkarterri Green Business Encounter topaketa aukera ona da eskualdeko enpresek jakin dezaten nola egin bat Programa Estrategikoarekin, bai eta Enkarterriko ekonomia, gizarte eta lan garapena bultzatzeko ahalezkotzat identifikatu diren trakzio proiektuekin ere. Dena den, izena ez da ausaz erabaki, aurkeztutako ekimenen asmoa baita gure eskualdea iraunkortasunarekin konpromisoa duten lurraldeen artean kokatzea. Izan ere, ingurumen baliabide ugari ditu, eta gure egitura ekonomiko dibertsifikatua gai da enpresa, gizarte eta lan garapena bultzatzeko eta, desberdintasuna aintzat hartuta, komunitate globalean lehiatu eta aberastasuna sortzeko.\nEAE osoko enpresa ugari eta garapen agenteak (unibertsitateak, parke teknologikoak, etab.) gonbidatu dituzte topaketara, jardunaldia teknikoa delako eta kolektibo horietara zuzenduta dagoelako bereziki. Orobat, gure eskualdearen enpresa garapenarekin zerikusi zuzena duten ordezkari politikoak eta agente sozialak ere bertaratuko dira.\nAurkezpenak egin ostean, Denokinn Berrikuntza Garatzeko Euskal Zentroko arduradunek Programa Estrategikoko sei trakzio proiektuak aztertuko dituzte. Proiektu horien xedea da ekitea eta negozio berriak sortzea.\nEra berean, nazioartean itzal handia duten zenbait hizlari berezik hartuko dute parte Enkarterri Green Business Encounter topaketan, eta euren ikuspegia erakutsiko dute eskualdearen etorkizunerako interesekoak diren arloei buruz.\nHonako hitzaldi hauek egingo dira, , Klaret Antzokian baita, 10:50etik 14:00etara:\n-“Fabricación de bioplásticos a partir de la madera” / "Bioplastikoak egitea zuretik abiatuta", Japoniako Mie unibertsitateko irakasle Masamitsu Funaokaren eskutik.\n-"La cooperación empresarial en el lanzamiento de nuevos negocios" / "Enpresen arteko lankidetza negozio berriak abiarazteko", Jesús Mª Iriondo, IK4 Research Alliance erakundeko presidente eta Maser mikroelektronika enpresako kide sortzaileetako bat.\n-"Pymes: aprender a crecer" / "Pymes: hazten ikasi", Klaus North, Wiesbadengo unibertsitateko katedradun enpresen nazioarteko administrazioan eta zenbait gobernu zein multinazionalen aholkulari.\n-"Edificios modulares huella cero en madera" / "Arrastorik uzten ez duten zurezko eraikin modularrak", Ander De la Fuenteren eskutik, arkitekto aditua da eraikitze iraunkorrean.\nEra berean, topaketan erakusketa-espazio bat egongo da, eta jardunaldi osoan zehar zabalik izango da San Juan plazan dagoen karpan. Bertan Enkarterriko enpresa, ekonomia, gizarte eta lan garapena bultzatzeko xedez identifikatutako proiektuak erakutsiko dira, bai eta garapenarekin lotura duten agenteak ere: Enkarterri Group, Enkartur, Enkarterrialde, San Viator ikastetxea, Maristas San Miguel ikastetxea, Somorrostro prestakuntza zentroa, Azpiegiturak eta Sprilur. Halaber, tokiko enpresariei zuzendutako informazio-mahaia jarriko da.


Kalma zuriaren baitan sortzen den ekaitzaldia, Haxotz taldearen ‘Lore hilak’ diskoa | IRRATIA\nFEB. 13 2021 - 14:08h\nKalma zuriaren baitan sortzen den ekaitzaldia, Haxotz taldearen ‘Lore hilak’ diskoa\nBeren ibilbideko seigarren albuma dute ‘Lore hilak’ izenekoa Haxotz taldekoek. Bilbotarrak, Santutxukoak direla argi utzi zuten iaz aurkeztu ziguten bideoklipean. Hardcore melodikoa da haiek gehien lantzen dutena, baina doinu lasaiagoak ere baditu disko berriak. MusikHaria saioan izan dira asteon.\nSantutxukoak dira Haxotz taldekoak eta argi utzi dute ‘Higiduraren lehen legea’ bideoklipean.\nDiskoaren tonua ezartzeko kantu gogor batekin ematen dio hasiera Haxotz taldeak ‘Lore hilak’ diskoari. Baina ‘Uso beltza’ gogortasuna eta leuntasunaren arteko erdibidean dago. Garraztasuna eta esperantza ditu. Hori guztia landu nahi izan dute ‘Lore hilak’ diskoan eta horregatik irekitzen du kantu horrek diskoa Jokin Erkoreka taldeko abeslariak kontatu digunaren arabera.\nMetaletik datoz eta metalaren afinazioari eustea erabaki dute beste behin Haxotzekoek instrumentuak Do askean (Drop C) afinatzen dituzte eta horrela soka instrumentuak pisu handia hartzen dute. «Berri Txarraken jarraitzaileak izan gara eta haiengandik eta beste hainbatengandik jasotako eraginaren zati da afinazioarena», kontatu digu Erkorekak.\n‘Yacaré’ izeneko abesti batekin jarraitzen du diskoak. Abrako itsasadarrean dagoen kaiman beltz baten ikuspegitik idatzi du kantu honen letra Erkorekak. «Luis Sepúlvedaren testu batetik dator eta ez beste inondik kantuaren izenburua. Albert Camus bera ere asko irakurri dut eta diskoan presentzia du haren jardunak. Horrez gainera, YAW taldearen fanak izan gara eta Gartxot Unsainek egiten dituen hitz jokoak izugarri gustatzen zaizkit. Ondorioz, haietako batetik atera dut ‘Yacaré’ abestiko esaldi bat ere: «Ura bezain beharrezkoa dudan kezkan, igeri egiten saiatzeak itotzearen antza gehiegi dauka». Metafora oso grafikoa da», dio Rekartek.\nScreamoan, orroka, ere abesten du Haxotz taldeko abeslariak eta disko honetan beste modu batean jorratu du ahotsaren trataera taldeak. «‘Bide ertzean’ diskoan hasi nintzen screamoa sartzen. Garai hartan garrasiak eta ahots melodikoak ez ziren elkarrekin nahasten, bakoitza bere aldetik grabatzen nuen. Urtzi Izak, gure ekoizle eta teknikariak, bien arteko uztarketan bilaketa lana egin eta gauzak probatzera animatu nau eta egun horregatik nahasten ditut bi kantatzeko moduak. Askok talentuarekin lotzen du musikarako gaitasuna, berez ateratzen den horrekin, baina gure musikan hori ez da nahikoa. Fisikoki ere asko egin behar da lan: diafragma eta besoak indartu, airea nola hartzen ikasi… Hori guztia egin beharra dago nahi den bezala abestu eta jo ahal izateko», azpimarratu du Erkorekak.\nJosu Ximun Billelabeitia gonbidatu dute beren diskorako. Belakokoekin harremana dute Haxotzekoek, baina modu bitxi batean sortzen da lotura. Erkorekaren ama eta Billelabeitiatarren gurasoek elkarrekin ikasi zuten institutu garaian. Hainbat urte pasa ostean, destinoak oholtza baten bueltan elkartu zituen berriz ere bi familiak. Belakok maketa lehiaketa irabazi zuen urtean finalista izan baitzen Haxotz taldea ere eta ordutik ona harreman ona mantendu dute: «Belako euskal eszenako talde garrantzitsuenetakoa da ezbairik gabe. Kontua da Josu Ximunen beste proiektua, Lukiek, entzuna nuela eta kanta hau sortu zenean, bere ahotsa gure sorkuntza abesten ikusten genuen eta baietz esan zigun. Beti izan dugu ametsa Juan Aceña, Gorka Urbizu edota Aitor Gorosabel bezalakoekin kolaborazioak egiteko, baina gero beti gertukoen bila jotzen dugu, naturalagoa delako; eta emaitzarekin oso pozik geratu gara», nabarmendu du Santutxuko abeslariak.\nOrokorrean letrak era serio eta poetikoan lantzen badituzte ere, aurretik aipatzen ari ginen ‘Eguzkilore’ kantuan egurra banatu dute. Orokortasun batetik begiratuta, gizon zuri heteroari zuzendutako kritika dela dirudi: «Pertsonari baino jarrera batzuei zuzendutako kanta da. Txirak sortu zuen kantua eta atzetik letra azidoa egiten saiatu nintzen, modu serio eta tristeak alboratuta. Kezkaz ikusten ditugu batez ere interneten sortu eta gero egiazko bizitzan ematen diren hainbat jarrera. Geroz eta muturreragokoak dira eta horri kezka handiz begiratzen diogu», salatu du Erkorekak.\nDiskoak halako barealdi bat hartzen du kantu horren atzetik eta ‘Eskafandra’ kanta akustikoak Nirvanaren ‘Unplugged’ disko hura ekartzen digu gogora. Hor agertzen da baita ere diskoaren aurrerapen kantua izan zena; ‘Higiduraren lehen legea’. Bideoklipa Bilboko Unamuno plazatik Santutxura dagoen igoeran dago grabatuta, behetik goranzko bidean propio. «Sisiforen mitotik sortutako kantua da eta bideoklipean bertan ikusten da mitoaren liburua», kontatzen du Erkorekak. Kalma zuriari erreferentzia egiten dio eta irakurketa ugari egin daitezkeela kontatu digu: «Bermeotik ikasi dudan zerbait da kalma zuriarena. Itsasoa bare-bare dagoenean gertatzen da, baina giroa benetan hezea izaten da kalma zurian eta astun sentitzen gara. Egia esanda pandemia aurretik idatzitako kantua da, ez du pandemia ezagutzen abestiaren idazleak, baina gaurko errealitateari ere lotu daiteke kantua», azpimarratu du Erkorekak.\nKalma zuritik, ekaitzaldi gogorrenera\nBaina kalma zuriaren ostean sekulako ekaitza etorri ohi da eta hala bukatzen du diskoa Haxotz taldeak ere. ‘Parasite’ pelikula buruan zutela ‘Bizkarroia’ izeneko minutu bateko traka sartu baitute diskoaren azken herenean. «Aberatsek pobreei zenbat ematen diguten erakusten zaigu egunero-egunero, baina nik argi daukat aberatsak beren pribilegioetan jaiotzen direla eta izugarri xurgatzen dietelea pobreei beren estatusa mantentzeko», aldarrikatu du Erkorekak. Hortik bukaerara beste bi abesti, ‘Hau ura da’ eta ‘Lore hilak’, beren hardcore melodikoaren esentzia guztia jarriaz.\nDiskoa ez da fisikoki kaleratuko eta horren ordez deskarga digitala eskuratzen dutenek fanzine bat ere jasoko dute. Iñaki del Olmo taldekideak gitarra jotzeaz gainera diskoaren diseinua, argazkiak eta fanzinea ere egin ditu: «Sekulako lana hartu du eta benetan dotore geratu dela esan dezakegu. Taldeko bakoitzak bere rola hartu du azken urteotan eta ‘egin zuk zeuk’ filosofiari eusten saiatzen gara ahal den neurrian: Txirak konposaketak egiten ditu, Iñakik diseinuak, argazkiak eta abarrak, Markelek kontzertuen inguruko ardurak ditu bere gain hartuta eta nik kantuen letrak idazten ditut», adierazi du Erkorekak.\nKontzertuen inguruan galdetuta, ordea, egoera «beste askoren antzekoa» dela esan digu Haxotz taldeko abeslariak: «Momentu honetan Markel oso gainean ibili den arren, undergroundean gabiltzanontzat ia ezinezkoa da kontzertuak lotzea. Areto txikietan gabiltza eta COVIDaren baitan dauden aukeren artean oso oso zaila da gure gisako talde batek aukerarik izatea. Hortaz, zain egon beharko dugu diskoa behar den moduan aurkezteko», bukatu du Erkorekak.\nDigitalean entzuteko aukera behintzat luzatu digute eta beren bandcamparen bidez eskuratu daiteke deskarga digitala eta fanzinea.\nArgiaren eta ilunaren oreka bilatuz estreinatu dira Ondra taldekoak ‘Su itzaletan’ diskoarekin


Hautsak harrotu ditu. Serena Williams tenislariak epaileari egindako protestak eta honek ezarritako zigorrak eman du zer esana eta zer pentsatua. Dena hasi zen epaileak tenislaria eta entrenatzailea elkarri imintzioka sumatu zituenean. Debekatua dago hori nonbait, eta puntu bat kendu zion. Handik aurrera etorri ziren protestak, joko bat ere kentzea, partidaren amaiera eta prentsaurrekoan esanak.\nUme baten ama dela eta baduela norentzat eredu izan, bera ez dela tranpazalea bota zion lehenik tenislariak. Gero, adierazi zuen emakumea delako zigortu zuela epaileak hain gogor, gizonezkoak, berak jaurtitako irainak baino handiagoak bota arren, ez dituztela hain erraz zigortzen. Zenbaiti egia borobilak esan zituela irudituko zaio. Beste zenbait sumatu dut marmarrean, ez zuela horrelakorik esan beharrik, hori dela gauzak nahastea, argudio horiek erabiltzeak ez duela kausa juxtu bat narrastu baino egiten...\nEz dakit. Baina duela gutxi jakin nuen Grand Slamekoak ez diren tenis-partida arruntagoetan gizonezkoek galarazia dutela entrenatzailearekin komunikazio oro eta emakumeek ez. Hori bai dela bereizketa funtsik gabea! Emakume tenislariek, gajoek, oraindik ere sarri-sarri entrenatzailearen aholkuak entzuteko premia balute bezala.


Loteriaren iruzurra — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Blogak / Kalamuatik Txargainera / Loteriaren iruzurra\nLeire Narbaiza 2014/12/22 00:20\nEuskadi irratiko Faktoria saiorako 2014ko abenduaren 19rako prestatutako testua\nEzagutzen nautenek badakite ez ditudala Gabonak batere maite. ez dut ukatuko oporrak gustuko ditudala, opariak egitea eta jasotzea ere gustatzen zait, baina gutxi gehiago. Ikasle batek grinch ere deitu zidan behin… Baliteke grinch samarra izatea, bai, denok ezin izan “happy”.\nEta Espainiar estatuan Gabonak ofizialki loteriarekin hasten dira. Bai, zoriontasuna eta dirua banatzen ei duen iruzur horrekin. Sarrera ederra, alajaina. Denon aberats bihurtuko garen amets faltsua buruan. Izan ere, loterian irabazitakoarekin nork laga liezaioke lan egiteari, eta irabazitakoarekin bizi? Inork ere ez, eta hori da benetan aberats izateko ametsa eguneroko obligaziorik ez izatea.\nTira, loteria tokatuta, sari potoloa jokatzen diren partizipazioekin, gutxirako ematen du. Zuloren bat tapatzeko, pasadoreak bagina legez, zuloz betatako koladoreak, alegia. Zulogintzan iaioak, alajaina, denok eibartarrak balira ere…(obrengatik diot)\nNola engainatu gaituzten sariarekin! 'Nola ez duzu erosiko, bada, neska! Eta tokatzen bada?' Eta halakoekin dabil makina bat jende loteria erosi eta erosi ohiturazko taberna, denda eta lanean, dantza talde, euskara elkarte eta ikastolako loteria ere erosten dute. Baita txango bat egiten badute ere Benidormera edo Bermeora, berdin dio. Eta zer egin sobratu zaigun boteko diru honekin? Loteria erosi.\nHorrela iristen dira abenduaren 22ra paperez gainezka, askorendako irakurri duten libururik mardulena izango da txartelez egindakoa, ilusioa jarrita bonbo eta ume ahots gogaikarrietan. Eta zenbakiak atera ahala, irrati zein telebista saioen emisioa eten eta zozketa aretorekin egingo dute konexioa, denondako mesede handia bailitzan.\nEderki sakatu digute ziria! premio handia galtzearen beldurra hedatu dute eta konpartitze eta solidaritatez mozorrotu dituzte marketin estrategiak. Nik dezimoa erosi, partizipazioak egin eta trukatu, elkarrekin trukearen gurpil zoroa elikatuta.\nHorrela estatuak milioika euro irabazten ditu urtero, bai, azkenean bera baita benetako irabazlea sari potoloa lortzen duena zozketan parte hartu barik. Eta guk osasuna dugulako eskerrak ematen jardungo dugu ez baitzaigu tokatuko!\netiketak: Kolaborazioak, euskadi-irratia, Gabonak, irratia, Txargainen


2019ko Arrasateko Martxoak 8 plataforma - - Goiena.eus\nJasone Giraldo 2019-01-12 00:00\nKaixo, lagun! Zuri zuzentzen gara, bai, zuri, pasa den urteko martxoaren 8an gu beste hunkitu eta emozionatu zinen horri, zuk ere bazenekielako arrakasta horretarako zure aletxoa jarri zenuela; agian, ez zenuela asanbladetara etortzeko aukerarik izan, baina bai zure ingurua xaxatzen, astintzen, eztabaida sortzen…\nBai, eta zuri ere zuzentzen gara; badakigu zuk, aldiz, zure elkartean, alderdian, sindikatuan isileko lanean, zure mugimendua, taldea, kolektiboa feministagoa izan dadin lan itzela egiten duzula, askotan oso esker txarrekoa, baina martxoaren 8aren baitan eztabaida gai pila jarri zenituela lehen lerroan.\nZuri ere zuzentzen gara, manifa etxeko balkoitik ikusi zenuen horri, zure zaintza lanetan greba egitea ezinezko zaizun horri, zu ere emozionatu zinen.\nGaztetxoei; aurreko M8-an mugimendu feministara batzeko grina piztu zaizun horri, bizitza osoa feminista izan den pentsionistari, antolatuta egon edo ez, edo orain arte feminismoa arrotz bizi izan duenari eta orain atentzioa piztu dion horri.\nZuei guztioi zuzentzen gara Arrasateko Martxoak 8 plataforma sortzeko; urtarrilaren 15ean hasi eta martxoaren 8 bitarte arituko gara. Gure asmoa, bakoitzak bere gogo eta aukeretatik parte hartuz ahaztezina izango den borroka egun zoragarri bat antolatzea. Askotan, alboan aliatu bat dugula jakitea babes eta hauspo handia delako, eta ahizpatasunak pilak kargatzen dituelako. Emakume guztion artean, Arrasaten, martxoaren 8a aitzakia, zein helburu ezarri nahi ditugun eta zertan eragin nahi dugun erabaki dezakegu.\nUrtarrilaren 15ean batuko gara. Bi aukera izango dituzu, 11:00etan edo 18:30ean, Kulturateko Jokin Zaitegi gelan. Deialdi egunean, orduan gerturatzeko aukerarik ez baduzu baina hurrengo deialdien berri jaso nahi baduzu edo beste ordutegi batzuk proposatu nahi badituzu, mesedez, idatzi helbide honetara: martxoak8arrasaten@gmail.com.\nHistoria liburuetan martxoaren 8 hauen berri idatziko dute eta gure bilobei kontatuko diegu aurrera eramateko lanean aritu ginela. Emakumeok baturik eta elkarlanean geldiezinak garelako, martxoaren 8a borroka egun ahaztezina bihurtuko dugu. Zatoz gurekin!\nJasone Giraldo Menendez\nArrasateko EMM-ko plataforma eta Pottogorriak


Kolonbiako artista Barakaldora etorriko da Bizkaiko Foru Aldundiaren lankidetzari esker. Sarrerak erosteko epe arrunta ekainaren 30ean irekiko da, goizeko 10:00etan.\nShakirak biraren berri eman du EL DORADO izeneko hamaikagarren albuma kaleratu eta gero, kaleratzerakoan markak hautsi zituena: 37 herrialdetako iTUnes-en #1 eta iTunes Latino delakoaren zerrendan lehen 10 postuetatik 5 lortu zituen. Bost aldiz platino izan zen albuma ere badu, dagoeneko masiboak diren honako hauekin, besteak beste: La Bicicleta, Chantaje, Me Enamoré eta Déjá vu. Gaur egun ‘’Top Latin Albums de Billboard’ zerrendako lehenengo postua dauka, eta zerrendako 1. posta duen seigarren lana du. Chantaje lana 16 aldiz izan da Diamante albuma, eta bideoa, gaur egun, 1.400 milioi aldiz baino gehiago ikusi da. Hori horrela, mundu osoan bilioi bat erreprodukziora arinen iritsi den #5 bideoa izatera iritsi da, eta badirudi laster karrera osoko bideorik ikusiena izango dela.


Mikel Labakak saioa utzi zuen min hartu eta gero - GARA\nMikel Labakak saioa utzi zuen min hartu eta gero\nDefentsak kontraktura bat dauka, baina Racingen aurka jokatzeko prest egotea espero du\nAlbiste txarrak asteko lehen lan saioan, Mikel Labakak utzi egin behar izan baitzuen hankan min hartu eta gero.\nZuri-urdinak partidatxoa jokatzen ari zirela, Mikel Labakak mina sumatu zuen ezker hankan eta aldageletara alde egin zuen. Medikuek gerora adierazi zutenez, kontraktura bat dauka ezker hankaren muskulu bikian. Masajea hartu eta gero ere mina zeukan Labakak eta, «kezkaturik» zegoela adierazi zuen. «Oso azkar gertatu da, minutu bakarrean herren nengoen», azaldu zuen.\nAsteazkena da oraindik eta Ligako hamaikako guztietan egon den jokalariak horrela jarraitzea espero du. «Gaur -atzo- asteartea da, eta partida larunbatean. Nire gogoa bihar bertan edo lehenbailehen bueltatzea da, baina hankak jarriko ditu epeak», onartu zuen. Atzelari azpeitiarrak, bestetik, lesio honek iazkoarekin zerikusirik ez duela ziurtatu zuen.\nTaldearen egoerari dagokionez, Labakak ez du ezkortasunik nahi, azken bi partidek inpresio txarra utzi duten arren. «Biak irabazteko ilusio handiz geunden -onartu zuen- eta irabazi izan bagenie, hobe egongo ginateke orain, noski, baina bederatzigarren jardunaldian ez da ezkortasunik egon behar».\nHala ere, denboraldiak apurka-apurka aurrera egiten du, eta igoeraren helburua eskuratzeko puntu asko lortu beharra dute. Horregatik, eta batez ere, ezkortasun horri indarrik ez emateko, Racing de Ferrolen aurkako partida «zaila, baina oso garrantzitsua da guretzat».\nGainera, Liga orain arte nola joan den ikusita, etxetik kanpo jokatzea -bi astez jarraian egingo dute hala zuri-urdinek- «ez dut uste gaizki etorriko zaigunik», adierazi zuen.\nIldo berari eutsi zion oso bestelako egoera bizi duen Gorka Elustondok. Orain arte oso minutu gutxi jokatu ditu beasaindarrak, denboraldian «bolada onak eta ez hain onak egoten direla badakigu», gogorarazi zuen. Horregatik, eta azken bi partidetan irabazteko nahia handia izan den arren, taldeak «aurrera jarraitu behar» duela uste du.\nBere egoera pertsonalari dagokionez, Elustondok entrenatzailearen «erabakiak onartu behar» dituela esan zuen, «baita entrenatzen jarraitu ere. Liga luzea da, eta nik pazientzia handia daukat. Gustura entrenatzen ari naiz, neure buruarekin ere gustura nago, eta nire gaitasunengan konfiantza daukat. Edozein mementotan jokatzeko prest nago», amaitu zuen.\nAtzoko lan saioa, bestetik, Lazkaoko Harizti Handi zelaian egin zuten zuri-urdinek. Mila zale inguru egon ziren bertan, batez ere gaztetxoak, eta giro bero-beroa sortu zuten.\nTaldea Zubietara itzuliko da gaur 10.00etatik aurrera.


Moncada 9, 3. solairua, 8. dep.\nTel.: 94 4216612\nEMPRESA TÉCNICA DE GESTIÓN DEPORTIVA SL enpresa 1991. urtean sortu zen eta aisia, osasun, kultura eta kirol arloko zerbitzuak ematen dizkie Herri Administrazioei, Erakunde Pribatuei eta herritarrei, orokorrean, hala Euskadi mailan nola Estatuko beste leku batzuetan.\nEMTESPORTeko langileak adituak dira eta esperientzia handia dute ingurumen, gizarte eta ekonomia arloan modu iraunkorrean interes-talde guztien beharrizanak betetzen.\nBalioak: gizarte, ekonomia eta ingurumen arloko erantzukizuna, prozesuetan parte hartzen duten pertsonen asebetetze-maila handia eta enpresako langile guztien gaitasun eta profesionaltasuna. Oso enpresa gaztea da, langileen herenak baino gehiagok 30 urte baino gutxiago dituzte.\nGizartearekiko konpromisoaren barruan, ekintza solidarioak burutzen dituzte.\nLan-taldea: 418 pertsona. 212 emakumezkoa eta 206 gizonezko.


Bihar joko du goia beroak - Soraluze - Plaentxia.eus\nBihar joko du goia beroak\nUbane Madera Zangitu 2022-06-17 17:16\nGazteak igerilekuan, gaur arratsaldean, barikua.\nEguraldi adituen arabera, bihar, zapatua, sinesgaitza badirudi ere, gaurkoa baino gorago ibiliko dira termometroak. Alerta laranja aktibatu dute eta diotenez, hemen ez ezik, kostaldean ere iritsiko dira 40 graduraino. Baina, aldi berean, jakinarazi dute arratsaldean etorriko dela aldaketa eta zaparrada trumoitsuak bota ditzakeela. Bien bitartean, berotasunetik babes bila ibiltzea komeni, igerilekuan, esaterako, ume eta gazte asko dabil. Araneko frontoian, berriz, hezetasun orbanak eta guzti azaldu dira.\nGaur, 16:30ean, 39 gradu markatzen zituen Mendiolako Araseneko termometroak. Abisu horian gaude eta gainera, urteko egunik luzeenetan. Bestela esanda, gaur eguzkia ez da 21:51ak arte ezkutatuko, beraz, berotasunak arnas gutxi emango du gauera arte eta gauean ere ez du larregi freskatuko, aurreikuspena baita ez dela 24 graduetatik jaitsiko.\nBihar, berriz, alerta laranja dago aktibatuta. Goizean goizetik hasiko du berotzen eta diotenez, 10:00etarako litekeena da 30 graduetaraino ailegatzea eta egunak aurrera egin ahala 40 graduraino igotzea termometroa.\nHori bai, aurreikuspena da bihar hasiko dela egoera zertxobait normaltzen. Euskalmeten arabera, arratsaldean, haizeak mendebal edo ipar-mendebaldera egin dezake kostaldean, bolada gogorrekin, eta tenperaturak azkar xamar behera egingo du. Barrurago, berriz, arratsaldean bero-hodeiak agertuko dira eta zaparrada trumoitsuak bota ditzake. Domekan jaitsiko dira tenperatura maximoak nabarmen.\nFrontoian hezetasun orbanak\nBien bitartean, ahal duenak bainua hartzeko aprobetxatzen du; hemengo igerilekua, adibidez, umez eta gaztez beteta dago eta egunotan, horrela egon dira baita herriko iturriak ere. Kalea, berriz, iluntzera arte ia hutsik. Eta hezetasuna nonahi. Adibidez, Araneko frontoian orbanak eta guzti azaldu dira zoruan zein paretetan eta adibidez, bertan behera laga dituzte pilota jardunaldiak, labankor dagoelako.


Ur kontagailuak etxe barruan dutenentzako Mank-en mezua – Iragarki Laburrak\nIrurtzunen, Lakuntzan, Arbizun, Bakaikun, Iturmendin, Urdiainen eta Olatzagutian ur kontagailua etxe barruan dutenek Sakanako Mankomunitatearen Ur Zerbitzura bidali behar dute beraien kontsumoaren datua. Horretarako, hots egin 948 464 867 telefonora (4. luzapena), whatsapp mezu bidali 663 399 732 telefono zenbakira edo ura@sakana-mank.eus e-posta helbidera bidali irakurketa. Kontagailuan komaren aurretik dauden beltzezko zenbakiak dira eman behar direnak.\nEtxarri Aranazko abesbatzaren 50.urteurrenaren logotipo lehiaketa\nEdonork parte har dezake. DIN A4 formatoan (ordendorez edo eskuz eginda), bi lan gehienez aurkeztu daitezke. Saria 150 €. Lanak uztailaren 31a baino lehen bidali behar dira. Etxarri Aranazko abesbatza;…


Aretxabaletako gabonetako kanpaina prest! — Aretxabaletako Udala\nAretxabaletako gabonetako kanpaina prest!\nUdaleko ordezkariek eta Aretxarte, herriko merkatarien elkarteko ordezkariek aurkeztu dute gabonetako egitaraua.\nHorretarako, garrantzitsua izan da eragile ezberdinen arteko elkarlana, izan ere Aretxabaletako Udalaz gain, Aretxarte herriko merkatarien elkarteak ere ekintza ezberdinak antolatu ditu.\nAretxarteko dendetan gastatzeko 20+10 eurotako bonoak banatuko dira. Hau da, herritarrek Arkupen erosi ahal izango dute 20 eurotako bonoa (bono bat\npertsonako) eta 30 euro izango dute gastatzeko. Gastatzeko azken eguna: urtarrilak 5.\nZigiluen kanpaina. Aretxarteko komertzio eta taberna ezberdinek hartuko dute parte ekimenean. Horrela, erosketa edo kontsumizio bakoitzean zigilu bat lortuko da eta sei lortuta, bono eta sari ezberdinen zozketan hartuko da parte: 200 eurotako bonoa, asteburu bat igarotzeko saria, edota zozketatuko diren 50 eurotako 38 bonotako bat.\nAretxarte egutegiak eta aterkiak. Herriko merkatarien elkarteko kideak dira protagonistak egutegian eta bezeroen artean banatuko da datozen egunotan. Aterkiak ere oparituko dituzte.\nBideoaren aurkezpena. Gabonak umorez igarotzeko, Mikel Alberdi eta Ibai Zangituk aurten ere bideo berria ekoiztu dute. Bideoaren helburua Aretxarteko dendak promozionatzea da eta beraiek dira protagonistak gainera.\nEskaparate lehiaketa. Las bases son las siguientes:\nNoiz: 2018ko abenduaren 5etik - 28ra bitartean izango da, bi data hauek barne.\nSari banaketa: 28an bertan izango da.\nHartuko da kontuan: erakusleihoaren kalitatea, publizitate mezuaren imajinazioa, orijinaltasuna, eraginkortasuna, argien erabilera, etab.\n-Lehena: irabazlearentzat Aretxarteko dendetan gastatzeko 300€-ko balioa duen bonoa. Irabazleak iazko irabazlearen eskutik plaka bat jasoko du. Plaka urtero lekuko gisa, irabazletik irabazlera pasatuko da eta dendako erakusleihoan ikusgai egongo da urte osoan.\n-Bigarrena: euskarazko gabon mezu onena. Irabazleak 150€-ko balioa duten bonoak jasoko ditu Aretxarteko dendetan gastatzeko.\nEpaimahaia: erakusleihoen apainketan aditua den pertsona batek osotuko du.\nHorrez gain, badira beste hainbat ekintza abenduko egitaraua osatuko dutenak. Besteak beste, hauek dira aipagarri:\nErakusketa. Blanca Martinez Colinosek marraztu eta margotutako lanak biltzen ditu, “Urdinatik bioletara” izenburua duena.\nKontzertua. Aitor Olearen organo kontzertua. Abenduaren 7an, arratsaldeko 7etan Andra Mari parrokian.\nAntzerkiak. Antzezlan ezberdinak eskainiko dira abenduan:\nPatata tropikala: “Denboraren taupadak”, abenduaren 8an (ordua -17:00)\nPantzart: “Kolorez kolore”, abenduaren 15ean (ordua – 11:30)\nKurtzebarri eskolako ikasleak, “Kirol etxea”, abenduak 19 (ordua – 17:30)\nKurtzeberri eskolako ikasleak, “Zaletasuna, neurtu beharreko sentimendua” (ordua – 17:30)\nBertso jaialdia. Abenduaren 28an egingo da eta honako bertsolariak izango dira Zaraia aretoan, arratsaldeko 7etatik aurrera: Maialen Lujanbio, Aitor Mendiluze, Jone Uria eta Unai Agirre.\nGOSPEL: Ispirit taldearen emanaldia. Abenduaren 26an eskainiko da Zaraia aretoan, arratsaldeko 8etatik aurrera.\nAretxabaletako abesbatzaren kontzertuak. Abenduaren 23an eta 30an eskainiko dute kontzertua, parrokian arratsaldeko 7etatik aurrera.\nLeizarra musika eskolako kontzertua. Abenduaren 18an egingo dute, herriko plazan kokatuta dagoen karpan. Arratsaldeko 6etatik aurrera.\nOlentzero eta Mari Domingi. Abenduaren 24an bisitatuko dute Aretxabaleta. Eguerdiko 12etan herriko plazara iritsiko dira eta arratsaldeko 6.30etan kirol etxetik abiatuko dira plazaruntz.\nOkindegia tailerra. Abenduaren 17an eta 19an egingo da, Aretxabaleta okindegiaren eskutik eta Antonio Herruzo izango da maisua. Tokia: plazako karpa. Ordua: 17:00


Arabako ustelkeriaren mapa hitz gutxitan – Hala Bedi\n> Arabako ustelkeriaren mapa hitz gutxitan\nAurrera atera ez zen F-1 taldea sortzeko proiektuak 46 milioi €-ko galerak utzi zituen funts publikoetan. Hiriko auto elektrikoa egiteko proiektuak 14,7 milioi € xahutu zituen diru laguntza publikoetan, nahiz eta kotxearen proiektua martxan ez jarri. Diru gehiena Espainiako Gobernuak eman zuen, PSOEren eta EAJren arteko aurrekontu akordioei jarraituz.\nErrudun jo zituen arren, epaileak ez zituen onartu fiskaltzaren eta estatuko abokatuaren eskaerak. Bi akusazio horiek Hiriko sustatzeko jaso zituzten dirulaguntza guztiak bueltatzea exijitu zuten. Epailea, aldiz, administrazio konkurtsalaren tesiarekin bat egin zuen, eta administratzaileek egindako kalkuluan oinarritu zuen kalte ekonomikoa eta bueltatu beharreko dirua. 535.000 € dira, hain zuzen ere, Afypaidak Epsilonen auto-lasterketerako ibilgailu bat erosteko gastatu zuten dirua. Hau da merkatal-auzibideak eman duena orain arte. Hiriko auziaren epaiketa penala datozen hilabeteetan burutuko da pertsonaia berberekin aulkian. Hala ere, ez dago porrotaren erantzule politikorik.\nArduradun nagusietako bat Txarli Prieto -eta bere eraikuntza enpresa (Escoiba)- izango litzateke. Prieto, Arabako PSOEko idazkari nagusia izan zen 2005 eta 2014 bitartean. Gasteizko alkatea izandako Patxi Lazcoz sozialista fiskaltzarekin kolaboratzeko prest agertu zen orduan.\nKasu ezezagunetarikoa da hau, baina PP eta Gasteizko Udala ziprizten ditu ustelkeria kasu honek. Gasteizko Ihurre kontzejuko ekaitz biltegiak 8 milioi €-ko inbertsio publikoa izan zuen, Alfonso Alonsoren legegintzaldian bultzatuta. Espainiako Sare Elektrikoak ilegala zela ohartarazi zuen arren -goi-tentsioko linea azpian dago-, hau eraikitzen jarraitu zuen, ohartarazpenei jaramonik egin gabe. Oraindik ere, depositu honi ez zaio inoiz erabilerarik eman: ilegala izateaz gain, teknikoki ez dago eraikita. Are gehiago, ura bildu ezin duen deposito bat da.\nErrekaleor, Gasteizko Alde Zaharrean gazteei bideratutako bloke hutsak… Hauen kudeaketa txarra egiteagatik egin da ezagunagoa Ensanche 21 Zabalgunea azkenaldian. Baina horren aurretik, garapen urbanistikoaz arduratu beharko litzatekeen udal erakunde publiko honek lurrak erosi zituen 2006an 21 milioi €-ren truke. Metro karratua 45€-tan ordaindu zuen, nahiz eta batez bestesko balioa 30 aldiz txikiagoa izan orduan: 1,5€ (nekazal lurrak ziren).\nGaur egun, 20 milioi €-ko zor aitortua dauka elkarteak eta arduradun nagusia Gorka Urtaran Gasteizko alkatea da.\nSan Antonio kalean kokatzen diren aipatutako lokalak 2007an erosi zituen Gonzalo Antonek 2,7 milioi €-ren truke eta Udalak harekin hitzartu zuen alokairu kontratuak 7,6 miloi €-ko kostua izan zuen, Alfonso Alonso alkate zela eta Javier Maroto Ogasun zinegotzia zela. Bertara inoiz eraman ez zen Turismo bulegoa eta beste zenbait udal-zerbitzu bertan instalatzeko aitzakiarekin, Gonzalo Anton enpresari arabarraren lokal horiek alokatu zituen Udalak, hogei urterako. Udalaren poltsikotik irten zen bulegoak berritzeko erabilitako dirua eta, gainera, kontratua ez eteteko hainbat klausula ere sinatu zituzten.\nMaroto eta Alfonso Alonso auzipetu zituzten, azken hau Gasteizko alkate zenean kontratu publiko batekin iruzurra egiteagatik. Hasiera batean, 393.862 € ordaintzera zigortu zituzten, baina Estatuko Kontu Auzitegiak biak absolbitu zituen azkenean.\nGorka Urtaran alkateak nahiz eta behin baino gehiagotan adierazi Gasteizko Udalak bide legal guztiak erabiliko zituela auzia argitzeko, azkenean ez zuen Auzitegi Gorenean helegiterik aurkeztu San Antonio auziko epaiaren kontra. Helegitea aurkezteko epea iraungitzen utzi zuen, udaleko zerbitzu juridikoen aburuz ez zegoelako haratago joateko bide legalik. ADI! elkarteak ordea frogatu zuen oraindik bazegoela modua prozedura judizialean aurrera egiteko.\nADI! Elkarteak honen inguruko analisia egin zuen. Gainera, orain dela gutxi jakin zen bezala, baliteke Urtaranek 37.000 €-ko gainkostua ordaindu ziana FCC enpresari Gardelegi zabortegiagatik.\nLan beragatik bi aldiz ordaintzea eta 3 milioi €-ko gainkostua bere gain hartzea ekarri du kontratuak. Afera azaleratu eta salatu ostean, kontratuari uko egin zion Bidelan enpresak.\n26 izenak hemen.\n← Alejan aún más al preso político gasteiztarra Oier Urrutia\nEl informe de la FNCA deja en evidencia la mala gestión con el embalse de Barrón →


Festak, ezpata-dantzen erritmoan — dantzan.eus\nHemen zaude: Hasiera › Hemeroteka › Festak, ezpata-dantzen erritmoan\nFestak, ezpata-dantzen erritmoan\nEzpata-dantza oso errotuta dago Leitzan, eta urtero bezala, ikusle asko egongo dira dantzak ikusten\nGaur San Tiburtzioren eguna izaki, leitzarrek festetako egun handiena ospatuko dute. Atzoko parrandaren ostean, gaur txistulariek goizeko zortzietan esnatuko dituzte leitzarrak. Ordu bat geroago, entzierro zaleek behien aurrean korrika egiteko aukera izango dute.\n12:00e tan, herriko plazan Aurrera Elkarteko dantzariek ezpata-dantza dantzatuko dute. Dantzek arrakasta handia dute Leitzan, herritarrek oso gustuko baitituzte. Leitzako alkate berri Xabier Zabalok adierazi du dantza mota horrek urtez urte ikusle gehiago dituela. «Ezpata-dantza oso errotuta dago Leitzan, eta urtero, jaien egun handian, San Prudetzio egunean, herriko plaza dantzaldia ikusteko gogoa duten jendez beteta egoten da».\nEZPATA-DANTZAREN JATORRIA. Dantza mota hori ez da jatorriz leitzarra, bizkaitarra baizik. Ezpata-dantza Espainiako gerra baino lehen dantzatzen hasi zen Leitzan, eta gaurdaino mantendu da. Dena dela, hainbeste urte igaro ostean, herriko biztanleek dantza berea balitz bezala sentitzen dute.\nUrteak aurrera igaro diren heinean, Bizkaian ezpata-dantza dantzatzeko modua aldatu egin da, Leitzan ohiko moduan dantzatzen jarraitu dute. Beraz, Bizkaitik ekarri zuten moduan mantendu dute ezpata-dantza leitzarrek. Ezpata-dantza dantzatzeko desberdintasun nabarmenena hankak altxatzeko eta birak emateko moduetan ikusten da.\nEzpata-dantza amaitu ostean, zaletuen arteko pilota partidak jokatuko dira: Igor Aldaia Mikel Iriarteren aurka arituko da, eta Asier Gartziak Unai Olano aurrez aurre izango du. Pilota zaleek jokaldi onak ikusi ahal izango dituzte.\nBazkaldu ostean, 18:00etan, zezenak aterako dituzte plazara, eta ordu bat geroago, lehen mailako bertsolariak izango dira herriko plazan: A. Egaña, M. Lujanbio, S. Colina, U. Iturriaga, M.Ma Elosegi Luze eta D. Riaño. Leitzako Bertso Eskolako kideak gaiak proposatzeaz arduratuko dira. Bertsolariak kantatzen amaitzen dutenean, goxokiak banatuko dira plazan. 19:30ean, herriko txikiek buruhandiekin eta Incansables txarangarekin primeran pasatzeko aukera izango dute.\nGauean, 22:00etan, zezensuzkoa aterako da, eta gauerdian Gaubela taldeak emanaldia eskainiko du.\nHERRI KIROLAK. Bihar, herri kirolen eguna izango da. Dianen eta entzierroaren ostean, 12:00etan harri-jasotzaileen eta aizkolarien txapelketa egingo da plazan. Harri-jasotzaileak, Ostolaza, Migeltxo eta Urrutia izango dira. Aizkolariak bi sailetan banatuko dira, adinaren arabera: gaztetxoak eta helduak. Gaztetxoei dagokionez, Mikel Zabaletak eta Iker Vicentek parte hartuko dute, eta helduetan, Nazabal eta Rekondo, Olasagastiren eta Arriaren aurka arituko dira.\nArratsaldean, Aurrera Elkarteko dantzariek herriko plazan dantzatuko dute, eta gauean zezensuzkoa aterako da. Gauerdian, Tximeleta taldeak emanaldia eskainiko du.\n12:00. Aurrera Elkarteko dantzariek ezpata-dantza dantzatuko dute herriko plazan.\nOndoren. Zaletuen arteko pilota txapelketak jokatuko dira: Igor Aldaia Mikel Iriarteren aurka, eta Asier Gartzia Unai Olanoren aurka.\n19:00. Bertsolariak izango dira herriko plazan:A. Egañak, M. Lujanbiok, S.Colinak, U. Iturriagak, M.Ma Elosegik eta D. Riañok parte hartuko dute. Bertsoen gaiak Leitzako Bertso Eskolako kideek proposatuko dituzte.\n12:oo. Herri kirolak plazan. Harri-jasotzaileak: Ostalaza, Migeltxo eta Urrutia. Aizkolariak; gaztetxoetan: Mikel Zabaleta eta Iker Vicente, helduetan: Nazabal-Rekondo Olasagasti-Arriaren aurka arituko dira.\n18:00. Aurrera Elkarteko dantzariek dantza egingo dute herriko plazan.\noo:oo. Tximeleta taldeak emanaldia eskainiko du herriko plazan. Ordu erdi beranduago, Incansables txaranga herriko kaleetan barna ibiliko da gaueko erronda egiten.


Diseinu Sari Nazionalen 25 edizioen erakusketa – InfoBeaz\nDiseinu Sari Nazionalen 25 edizioen erakusketa\nEkonomia, Industria eta Lehiakortasun Ministerioak erakusketa bat aurkeztu du Diseinu Sari Nazionalen 25 edizioak oroitzeko. Sektoreko profesional nabermen eta diseinuan ibilbide esanguratsua duten enpresen ibilbidearekin batera, 1984. urtean Bizkaiko Foru Aldundiak diziplina hau sustatzeko sortu zuen DZ Diseinu Zentruarena ere agertzen da.\nDiseinu Sari Nazionalak 1987an sortu zituzten orduko Industria eta Energia Ministerioak eta BCD Fundazioak, diseinuaren arloan beren ibilbide bikainarengatik nabarmendu diren enpresa eta profesionalak errekonozitzeko.\nIzen propioen gainetik sariek diseinuaren kultura sustatu nahi dute, bai enpresa arloan eta bai gizarte osoan ere, diseinua lehiakortasun eta hazkunde ekonomikorako faktore bezala eta pertsonen bizi kalitatea hobetzeko funtsezko tresna legez.\nErakusketa maiatzaren 2a arte ikusi ahalko da Madrilgo Matadero Diseinu Gunean, eta hortik aurrera zenbait hiritan ere ikusi ahalko da.\n“España Diseña: 25 ediciones de los Premios Nacionales de Diseño” erakusketaren arduraduna Marcelo Leslabay da eta Mariano Martínek diseinatu du. MINECOz gain, antolaketan laguntzaileak izan dira Barcelona Centro de Diseño, BCD, Fundación y Asociación de Diseñadores de Madrid, DiMAD; eta Red Española de Asociaciones de Diseño, READ.