Egilea: Anonimoa urtarrila 09, 2014\nAlkoholaren arrastoa gazteen DNAn\nAsteburuetan edari alkoholdunak edateak uste zutena baino kalte sakonagoak eragiten ditu gazteen gorputzean. Ikerketaren berriAlcohol aldizkarian eman du EHUko Adela Rendón ikertzaileak, Mexikoko Nayarit-eko Unibertsitate Autonomoaren lankidetzarekin. Ikerketa aitzindaria da, orain arte, urte luzez edanean jardundako jendearekin ikertu baita alkoholaren eragina; oraingoan, ordea, gazte osasuntsuak izan dituzte ikergai. 18 eta 25 urte bitarteko ikasle-talde batekin egin zuten ikerlana, bitan banatuz: edaten ez zutenak, kontrolerako, eta asteburuetan bakarrik edaten zutenak.\n.Emaitzak susmo txarra eman zien, eta kaltea DNAra ere iristen ote zen ikustea pentsatu zuten. Horretarako, kometa saiakuntza egin zuten. Odoleko zelula linfozitikoen nukleoa erauzi zuten, eta elektroforesiaren eraginpean jarri zuten. “Izan ere, kromatina ez badago ondo trinkotua, DNAn kaltea badago, elektroforesian halo bat uzten du; horri “kometa-adats” deritzo” azaltzen du Adela Rendónek.


Azaroaren lenbiziko egunean zelebratzen du Elizak lurrean memoria ta festa zeruan diren Aingiru, Sandu, ta Sanda zori onzekoena batean; alde bat zeren urteasko egunetan naiz zelebra baleitez egunoro millaka dakizkigunetaik an direla, inposible bailitzake guziak kabitzea; berze alde zeren baitire berze infinizio bat iago an emen eztakizkigunak: berze alde suplitzeko solemnidade goneki faltatu dena urte askoetan: berze alde, dion bekala Elizak, logratzeko Jangoikoaren piedadearen abastoa deseatzen duguna biltzeareki bateo anitz bitarteko: baña motibo ta kausa prinzipalena da, beiratus nola dauden gozatzen an jende ta estado guzietakoak, errege, sazerdote, errelijioso, birjin, ezkondu, alargun, andi, txipi, abrats ta pobre izanak emen, animatzeko gu ere joatera aien bideas, ellegatzeko gu ere gozatzera aieki gloria gozatzen dutena, zeintarako gu ere kriatu, konserbatu, erredimitu, berexi bere etxeko, ta azitzen gaituen Jangoiko onak. Fundatzenda festibidade gau Kredoan dion azken artikulo fedeskoan, baita bizitza sekulakoa. Zer nai du erran bizitza sekulakoa? Dio katetximan: Bizi bear garela secula seculorum zeruan edo infernuan: Jangoikoaren grazian iltzen direnak, zeruan, ta desgrazian iltzen direnak, infernuan. Baña infernukoen bizitza Elizak deitzen du propiki eriotze perpetuoa, â morte perpetuâ libera nos, Domine: zeren bizi baitire an eriozko agonia guziak baño iago penaeki, beti iltzen bekala, ta il naies beti, ta ezin akabatus iles beñere. An goitiko bizitza gura bai da propiki bizitza, ta bizitza sekulako gozoso gloriosoa, zeñeki konparaturik oraiko bizitza ere, dio S. Gregoriok, obeki deitu bear dela iltzea ezi bizitzea. (h. 37. in ev.) Baña non da, dio, mirik erran dezakenik, edo entendamenturik pensa dezakenik nolako gozoak ta gloriak diren Jangoikoaren palazio ta korte erreale gora gartan? Aisago da logratzea, ezi explikatzea. Baña animatzeko, emagun zerbait notizia senzillki.\nBeñik bein ura da bizi-lekua, Jangoiko andiak erregeen errege soberanoak berarias fabrikatu duena, agertzeko bere gloria ta ondasunen abasto neurrigabea, gozarazteko bereak bere presenzian bere Majestadeai dagokion gisan. Begiak ez ikusi, ta ez aditu du bearriak, eztare gogoratu gizonaren biotzak Jangoikoak prestaturik daukana bera onesten dutenendako. Emengo errege deituek, angoaren aldean deus guti direnek, fabrikatzen baituzte obra miragarriak beren gozaro ta sendagallatako, zerik uste duzu bide dela an gorako jaureki ta bizileku gura prestatu duena errege jakintsu, abrats, poderoso, bere parerik eztuenak, non ikustera ematen den bere glorian? non goza daitzen Kristoreki bere eskojituak? non guziak diren errege, ta txipiena andiago ezi emengo andiena? Ditxosoa egiaz, ta zori onekoa ellegatzen dena logratzera: ikusko du, ta gozatuko du iago ezi daiken explika edo pensa. Kontu in zagun zarela zu zori oneko gori, zeñi despeitzean desterru gontaik erranen dion, Atoz ene Aitaren bedeikatua, arzazu posesio zuretako dagon erreinuas. Ea alegra zaite, sierbo ona ta fiela, zeren guti ziren gauzetan izan zaren fiel, anitzen jabe inen zaitut: Sar zaite zure Jaunaren gozoan. Erran orduko istantean iganen zara azken zerura, ain laster nola igaten den pensamentua; baña gu goazen beiratus ararako bidean direnak. Ameka dire zeruak inguratzen dutenak mundu gau.\n(Lenbiziko zerua, baitago emendik anitz milla lekoa-bide, ikusko duzu zein materiale ederretakoa den, eta artan ilargia duena inguruan 157 lekoa, ta dabilana orduoro 1963 lekoa.\nBigarren zerua ederrago oraño ikusko duzu, ta an Planeta, deitzen dena Merkurio.\nIrugarren zeruan izar agitz argi bat deitzen dena Benus, ta goizeko luzero artizarra.\nLaurgarrenean iruzkiaren irringola andi gura guzien erdian guziei argi ematen diotena; zeñen loditasunak baitu 5950 lekoa, aldetik aldera; ta inguruan 18700 lekoa, ta bolatzen dela ordu bakotxean kasi 4000 lekoa-bide.\nBorzgarrenean planeta deitzen dena Marte: Seigarrenean Jupiter: zazpigarrenean Saturno: Zorzigarrenean, zein deitzen baita Firmamentua bere firmeza sendoagatik, diones S. Agustinek, ez geldi dagonagatik, ezi dabila agitz laster, ta da berzeak baño iago eder: An daude izarrak numero ta orden admiragarrian, ala nola berze ainberze perla prezioso eder, zeñetaik txipiena baita andiago ezi mundu gau; eta badire direnak eun aldis andiago, berze batzuk laurogei aldis, berze batzuk iruogeitamar, ta berrogeitamar aldis; naiz emendik iduri guri txipiak. Bedratzi ta amargarren zeruak kristalino deituak, ta ureskoak, agitz ixtargitzen dutenak zeru goien goienaren errañuen kasos.)\nAzken zerua enpireo deitua, Jangoiko andiaren paraiso ta gloriaren asentu erreala, kanpoko aldetik ere beiratzeas, zer admirazioa! Zer argi ederra! Zer primoreak! Azala ain miragarri, mamia nolakoa bide da! Kontxa gañekoa ain prezioso delarik, perla barnekoa zerik bide da! (pleraque ex manuscr. Agred.) Zer murallak aiek! Zer atariak! amabi S. Juanek dio direla, iruna laur aldetaik, eta bakotxa margarita prezioso bat: eta plaza urre fiñ fiña kristale argiaren gisara: Eta eztela bear an iruzkirik ta ez ilargirik; ezi Jangoikoaren argiak argitzen duela, ta ango argi-emallea dela Jangoikoaren axuria. (Apoc. 21) Bada ango berze preziosidadeak nork pensa? ango lorediak, fruitadiak, amenidadea, fragranzia, aireak, eta gauza onak, nork pinta? Ezta an ekaitzik, ez eurik, ez aldarte txarrik, baizik eguraldi on perpetuo eternoa nai adiña. Bada erreinu andi garren andi zabal inmensoa da ainberze, ezi balire itsasbasterreko area pikorrak ain andi bakotxa nola mundu au, guziak kabi leizke an, sobra leike lekua ranko gero ere; ta andik beiraturik mundu gau da nola orratz-buru bat, edo puntu bat, eztaikena ikus. Bada ango ikusgarri, ta gozagarri, ta admiragarriak eztaizke gogoratu ere bizi denai emen: An bildu baitu Jangoiko andiak guzien Jaun ta Jabeak on eder prezioso daiken guzi guzia, gloriastatzeko bere eskojituak, maneraz, ezi angoaren aldean emengo palazio, preziosidade, ta miragarriak kontu direla txinurrien kubilak, ta proprioki desterrukoak.\nIdikirik ango atari eternalak, sartuko da zori onekoa akonpañaturik bere guardiako Aingeruas, ta berze anitzes, errebestiturik gloriako argias errezibituko dute milla zori on ta laudarioen erdian sanduek, Maria Santisimak, ta Jesu Kristo Redentoreak: Errezibituko du Trintate Jaun guzis poderosoak besarka amoroso eternoan, ta gloriaztatuko du daiken guzia glorias graziaren ta merejimentuen ariora, nai dezaken adiña, ta pensa ala baño iago. An diren guziek dute gloria nai adiña abasto, guziak daude kontent bete betea; baña guziareki batetik berzera da diferenzia glorian; Jangoikoas geros Jesu Kristoren gizontasunak du guziek baño iago gloria: urbilena Maria Santisimak guzien erregina soberanaes gero Aingeru eta sanduetan nork zuen iago grazia, du iago gloria. Ezta orgatik an inbidiarik, ezi on balitz, ia ez litzake gloria. Guzis kontent daude bereas ta berzerenas; ala nola Aita batek in balezote gala tela batetik bere hume guziei andiei, erdikoei, ta txipiei, beren neurrian bakotxai, klaro da sartuko dela gai geiago andiaren galan, ezi txipiarenean; baña orgatik ain kontent legoke au bere galareki, nola ura bereareki. Gloria esenziala dago ikustean Jangoikoa aurkez aurke; andik datorkio arimari infinizio bat on, gozo, gusto, ta gauza. Ezta ikuste gura ikuste utsa ta utsala, baizik ere ikusteareki partizipatzen du beraren edertasun ta gloria: (Gu guziok, dio S. Pablok, beiratus agerrian Jaunaren gloria, trasformatzen gara beraren adurian. 2 Cor. 3. Eta S. Pedrok diones, partizipante naturaleza dibinoaren. 2 Petr. 1. Eta S. Juanek, Dakigu, dio, ezi agertzen delaik, izanen garela beraren semejante edo idurituak, ezi ikusiko dugu den bekala. 1 Joan. 3. Ala nola kristale, edo lañu mee bat, iruzkiak ematen diolaik bete betea, argi edertzen baita: ala nola hispilluan iruzkia, ta iruzkiareki hispillua istargitzen baita: ala nola burrina bat suan goriturik sutzen baita: ala nola ur tanta bat ardo kantidadean nasirik, ardoaren kolores ta zapores paratzen baita: ala, baña ez ala, obeki arima, ikusis Jangoikoa, Jangoikostatzen da, erran barin badaike.) Irur kontatzentute arimaren doteak, Bisionea, Konprehensionea, ta Fruizionea. Bisionea da beiratzea, ikustea, entendatzea Jangoikoaren ona, ta dagokiona. Konprehensionea da sartzea Jangoikoaren posesioan, ta on den guziaren. Fruizionea da ortaik darraion konplazenzia, gozo, ta gusto soberanoa, ala nola ondaturik bere gustorako esnesko itsas andian. Ia orduan etzara izanen pobrettoa, herikor, miserable niolateko maneran, bai aberats erregina eder gloriosa Jangoikoareki betikos, gaitz-errestorik ta peligrorik gabe. Memoria gozatuko da oroitus zein guti kostarik zenbat gozatzen, ta gozatuko duen. Entendamentua kontenplatus Jangoikoan bere grandezak. Borondatea amatus bere Majestadea, ta gozatus beraren amorea, duela nai duen guzia, ta nai eztuenik baterez niondik. Gorputza ere bere denboran asiko da partizipatzen gloria dagokion adiña. Ezta izanen an emen bekala, pizu, herikor, itsusi, animale, baizik arin, sano eder glorioso. Laur dire doteak gorputz gloriosoarenak, mostratzen direnak itz gontan Kasi. Klaridadea, Ajilidadea, Sutileza, Inpasibilidadea. Egietafede gau adiarazi zute Kristok ta bere Pregonariak S. Pablok tratatus ilen berriro-bizteas, baña klaroki diolarik Philip. 3. Esperatzen dugu Salbazale gure Jaun Jesu Kristo, zeñek erreformatuko du gure gorputz humil gau iduriarazis bere gorputz argi ederrai. Klaridadeas paratuko du ain argi eder nola eguzkia, ta ederrago ere, ezi ango gorputz glorioso bat ager baledi munduan duen argiareki, ia ez lezake argi eguzkiak iago ezi zuzi batek eguzki andiaren argiaren aldean. Ajilidadeas paratuko du ain ajil zalui arin, ezi daiken egatu iago ezi saeta bat, aizea ta pensamentua bezain. Ala dakigu, biali duelarik nor edo nor andik lurrekoen abore, itza atra orduko, plantatu direla emen. Sutilezas paratuko du ain sutil ta sutilago ezi argia, au nola pasatzen den kristale batetik, ura pasa daikela muralla ta makina sendo lodiena barna estorburik gabe, iago ezi boza. Inpasibilidadeas ezin padezi trabajurik, ezin il, ezin senti oñazerik, nekerik, naigaberik batere eternidadean. Ura baita proprioki bizi direnen lekua, Jangoikoaren paraisoa, on guzien bilgura.\nAlakoak deitzen dire gloria akzidentalak, esenzial prinzipalari darraizkionak. Badute berze bat ere, au da indartea ta habilidadea, artzeko nauten figura, egiteko miragarriak; guretako inposibleak; nola zelebratzen dugun San Tiago Apostolua Españako Patronoa agertu dela batallaetan moroen kontra, españarren alzinean, soldado zaldisko bekala zaldi eder batean guapo arrullo bere ezpatareki arritzen urratzen moroak. Alaber erran duguna, badela distinzio batetik berzera glorian, batzuek daramate berzeek eztamaten insignia berex, baita premio ta señale izan zirenaren munduan. Irur jende-mota dire berex daramatenak an beren insignia gisa deitzen dutena Teologoek aureola. Aiek dire izanak emen Martirak, eta Doktoreak, eta Birjinak, eta ala bukatu zirenak. Zergatik ebek bai, ta berzeek ez? Zergatik alakoek in zuten hazaña, fineza, ta lan andia Jangoikoaren zerbitzutan. Hazaña andia da pasatzea martirio ta eriotzea Jangoikoaren amores: Orgatik dute an beren aureola Martirek. Zerbitzu Jangoikoaren gustoko andia da irabaztea arimak erakutsis zuzen-bidea: orgatik dute beren aureola Doktoreek. Gorputz aragiskoan, azi likitsetik formatuan, ainberze inklinazio, tentazio, ta zeboen bortxa bizitzea munduan Aingeruen gisa, mustatu gabe luxurian, Jangoikoaren amorez ta plazer eman naiez, fineza andia da: orgatik dute beren aureola Birjinek: baitare nauten guzia guziek.\nBada sentidoek gozatzen duten gloria gisa, nola explika? An gozatuko dire begiak beiratus eta ikusis Jangoikoas landara eder prezioso miragarrien miragarria &. An adimentua gozatuko da aditus musika, soñu, kantu, ta konbersazio agitz suabe zoragarriak. S. Franziskori emen sualeak ematerakoan begietan, ezpazue sentitu mellarik ere, zeren zitara bat soñatu zion Aingiru batek bitartean: S. Biril egon baze iago ezi berreun urte aditzen txori baten kantua Leireko peña ta sasi gaien ertean gau ta egun, uda ta negu, sentitu gabe penarik, baizik ainberze gusto, iduri baizekio etzela pasatu bi ordu: zer izanen da Jangoikoaren paraiso gartan? Usina ere gozatuko da ango atxon ta fragranzia soberanoeki. Emen ere sandu zenbaiten gorputz ilei ta errelikiei utzi badiote Jangoikoak fragranzia bat alakoa, admiratzen baititu biziak, an zer izanen da? An gustoak gustatuko du nekerik gabe ta aspertu gabe suabidade gozo gozoa ta bete betea ezin iagos, ain berri nola prinzipioan beti eternidade guzian. Mana erauntsi gartas Israeldarrei desertuan diote ematen ziotela gusto-mota nai zutena, onei bentzait: komekatzean solamente sentiarazten baziote S. Teresari ta berze sandueri emen ainberze gusto, iduri baizekiote zeudela glorian, zer izanen da an agerrian? Tantatto batek txastaturik emen ala zoratzen bazitue gozos eta gustos, zer izanen da ondaturik itsasandian? Irri egiteko da galdegiten dutena tontoek, ia baden zeruan emen duten gusto gura ta berzea, nola ezpaitute txastatu Jangoikoaren gustorik: zer errain diogute? Izanen dutela an nauten guzia.\nBerze gloria gisa bat da angoen konpañia ta komunikazio amorosoa: Lenik ainberze milla millon Serafim, ta Kerubim, ta gañarako Aingeruen tropak ezin konta ala, guziak ain ederrak, ta bata baño berzea ederrago, ta guziak diferente distinto, ain ongi ordenaturik, zein bere gala ta insignaeki. Gero ainberze gizon ta emasteki, andi ta aur emendik iganak denbora guzietan, jende, ta estado, ta kondizio, ta genero guzietaik, baña an ia guziak errege ta erreginak, guziak noble jenerosoak, guziak gaste eder perfekto, guziak xakintsu, abrats, poderoso, guziak onak ta amableak faltarik gabe; gizagendearen flore florea bildurik an, ta Jangoikoaren biotzaren konforme guziak, elkar amatzen direla perfektoki elkarren adiskide ta anaiak bekala amore eternoareki. Ezta an emengo errezelorik, ez punturik, ez humore gaixtorik, ez aldaketarik. An bai, an kunplitzen baita osoki Jangoiko onaren manamendua, amatzea proximoa bere burua bekala. An baita guzien biotza bat, ta bat arima unione guziena Jangoikoa. An ezpaita ni andi, zu txipi, au nere, au zure, ta alakorik, baizik guziek guziak sarturik biotzean. Bada zer izanen da tratatze gura bere lagun eta adiskideak bekala Apostoluak, Patriarkak, Aita sandu izanak; ta Doktore jakintsuak, admititzen dutela beren komunikazioan izan zena emen ignorante pobrettoa? baña an ia jakintsuago ezi emengo jakintsuenak? Zer gauza da komunikatzea Martir baliente gaiek, errege, erregina, Jaundi poderoso izanak, ia anai arrebak bekala besarkatzen dutela? Eta ikustea ainberze birjina garbi eder ederrak, Teresak, Agedak, Luziak, Inesak, Zeziliak, Katalinak, Eulaliak, Rosak, Rosaliak, ta gañarakoak, aitutugunak ta eztugunak, artzen dutela bat beren konpañian amorosoki ia peligroik gabe? Oroat Serafin, ta Kerubinek, ta berze Aingiruek! Nola aurkituko zara kontent gozoro alakoen ertean! O familia noble amablea Jangoikoaren etxeko gura! O nolako buratso, anai ta arreba, ta kideak aurkitukotuzun an! niork etzaitu desetxatuko, guziek bai artuko ta besarkatuko biotzes. O konpañia deseagarria! o fortuna balekida! Baña igan zaite gorago ere: deitzen zaion Jangoikoaren Amak Mariak; zeruko erregina soberanak konbidatzen zaitu; artuko ta besarkatuko zaitu amorosoki. Nork eztu naiko ditxa gau? Baña iago ere oraño: Jesus berak edaturik besoak deitu, besarkatu, ta erregalatuko zaitu bere doloresko humea bekala, ta gozaraziko zaitu Jangoikoaren iturri deliziasko inmensoan. Zer idurituko zaizkizu orduan emengo trabajutto pasatuak? Merke-eder eman zaizula idurituko zaizu, ta grazias gloria gura. An ikusko duzu zein egia den Kristok errana, zuen premioa andia dela zeruan: zuen tristura itzuliko dela gozotan. Eun doble errezibituko duziela, ta bizitza eternoa. Infinito ezin konta ala dire onen fruituak, baña berextentu amabi S. Buenabenturak: 1.ª Sanidadea gaitzik gabe. 2.ª Gastetasuna zartu gabe. 3.ª Ase betea aspertu gabe. 4.ª Libretasuna sujeziorik gabe. 5.ª Edertasuna tatxarik gabe. 6.ª Inmortalidade ta inpasibilidadea penarik gabe. 7.ª Abundanzia faltarik gabe. 8.ª Bake osoa inkieturarik gabe. 9.ª Seguridadea beldurrik gabe. 10.ª Jakintasuna ignoranziaik gabe. 11.ª Honra deshonreik gabe. 12.ª Gozoa tristuraik gabe.\nAin geiegia da gloriako delizia, dio, S. Agustinek, ezi gozatzeagatik solamente ordu bat ere, bear ginduzke desetxatu emengo delizia ta ondasun guziak, naiz balire anitz denboratako ezin konta ala. Ezkarela dekuidatu bear, dio S. Krisostomok, naiz bear balitz guzia galdu, naiz pasatu sua barna, naiz lanzak ta ezpatak, ellegatzeagatik arara. An ezta nai eztenik; da nai den ta nai daiken guzia. Emen dire kulparen ta penaren gaitzak: an baterez alakorik. Emen ondasun deitzen direnak, edo dire falsuak, edo akabatzen direnak: an dire egiaskoak, beteak, betirokoak. Emen solamente bidanabar daizke goza; eta berberak denbora luzean enfadagarri dire: eta guziak batean ezin goza daizke: eta naiz goza leizken, ezin lezakete bete biotza. An biotza egonen da sosegaturik ase bete betean, eta betiro, eta zenbatenas iago gozatzen, iago plazer. O bizi ditxosoa! o gusto soberanoa! o seguranza eternoa! Ze andia enpleaturik erregalatzen bere onetsiak! zer iduri zaizu alakoes? Gloria gura da gizonaren azken fina, zeintako kriatu duen Jangoikoak, ta balio duena Jangoikoak adiña. Gloria gura da, zeintara igateko gu, jautsi zen zerutik Jangoikoaren Seme Jangoikoa, ta gizon eginik pasatu zuen anitz trabaju, ta eriotze samiña gurutzean. Gloria gura da, zein logratzeagatik, ta lograrazteagatik pasatu duten sanduek ta jakintsuek anitz neke-pena, ta martirio, ta penitenzia, ta mortifikazio &. Gloria gura da, zein egunoro mezako sakrifizioan eskatzen duen anitz aldis, eta bigarren mementoan eskatu ondoan eman dezotela purgatorioko arimei deskansuaren, errekreo, argitasun, ta bakearen lekua, gero sazerdoteak emanes golpe bat bularretan dion klaro, Nobis quoque peccatoribus guri ere bekatariei berorren miserikordien geiegian esperatzen dugunei eman bezaju zerbait parte ta konpañia bere sandueki, zeñen ertean gu ere admiti gaitza, ez beiratus mereji duguna, bai emanes barkazio ta grazia. amen.


Jatetxea Iratzar Jatetxea Etxarren\nJatetxea Plazaola Irurtzun Tartea 5 Km.\nJatetxea Roman Irurtzun Tartea 5 Km.\nJatetxea Sidrería Juanluzenea Oderitz Tartea 11 Km.\nJatetxea Anaiak Uharte-Arakil Tartea 13 Km.\nJatetxea Motxale Uharte-Arakil Tartea 13 Km.\nJatetxea Itxesi Uharte-Arakil Tartea 13 Km.\nJatetxea Herriko Ostatu Etxaleku Etxaleku Tartea 15 Km.


Industria sistemetarako zibersegurtasun-tresnak - SPRI\n16 abendua, 2019\nIndustria sistemetarako zibersegurtasun-tresnak\nZibersegurtasunaren Euskal Zentroak antolatutako jardunaldi batek enpresen ekoizpen-lantegietako eta kudeaketako sareak segmentatzea gomendatu du\nAdituen hitzetan, enpresak dituen ekipoak ezagutzea da hartu beharreko lehen neurria. “IT arloan (informazio-teknologiak) ondo ezagutzen dituzte, baina OT arloak (eragiketa-teknologiak), enpresa askok ez dituzte ezagutzen”.\nIndustria arloko zibererasoetan gertatzen ari den etengabeko hazkundea estu-estu lotuta dago industria-sistemen eta eragiketa-teknologiak deritzenen artean dagoen konexio gero eta handiagoarekin. Zibersegurtasunaren Euskal Zentroak Arabako Teknologia Parkean antolatutako jardunaldi batek agerian utzi du zeintzuk diren industria-azpiegiturei dagozkien mehatxu nagusiak eta horietatik babesteko tresnarik egokienak.\nZibersegurtasunaren Euskal Zentroak kontzientziazio-programarako kontratatu duen Osane kontsultoretzako teknikariek argitu dutenez, iaz, 8.300 gorabehera erregistratu ziren azpiegituren OT arloan (eragiketa-teknologiak), sisteman batez 285 gorabeheratako iraunkortasuna gertatu zelarik.\nArazorik handienetako bat, haien esanetan, industria askok dituzten 80ko eta 90eko hamarkadetako ekipoak dira, “zailtasun handiak ematen baitituzte segurtasuna inplementatzeko. Beste arazo bat da, zenbait ekipotan, sareak zifratzen saiatzen garenean, ekipoak moteldu egiten direla. Hortaz, hainbat gailu ditugu kanpora irekita, inongo kontrolik gabe”.\nEspainian eta Europan, azpiegitura kritiko hauek 12 sektoretan antolatuta daude, “eta azken bospasei urteotan sektore horiek guztiek erasoak jasan dituzte. Arazoa da azpiegitura kritikoen aurkako erasoek kalteak eragiten dituztela arlo fisikoan: ingurumenean, egituretan nahiz pertsonengan”.\nAlerta zabaldu dute ur-araztegien inguruko arriskuei buruz, izan ere, “ezaguera handirik gabe, horietarako sarbidea lortu eta urrunetik ph-ari buruzko parametroak aldaraz ditzakezu”; baita medikuntza-sistemei buruz ere, “azken urtean hainbat eraso jasan baitituzte, erasotzaileek ekografietarako, x izpietarako zein datu medikoetarako sarbidea lortu dutelarik”. Gauza bera diote semaforoak, argiteria zein ureztapena kontrolatzeko sistemei buruz ere, horiek guztiak irekita baitaude.\nBeste arazo bat da enpresa askotan ekoizpen-lantegia kudeaketarekin nahastuta dagoela. “Sarean oso segmentatuta izan behar ditugu. OT gailu batean gertatutako edozein jaitsierak arazo larria eragin dezake, izan ere, industria batean, ekoizpenaren geldialdi kontrolatu batek hiruzpalau egun ere har ditzake. Atera kontuak zer eragin dezakeen kontrolik gabeko geldialdi batek”.\nGure ezagutzarik ezarekin jolasten dute\nAdituen esanetan, hackerrek gure ezagutzarik ezarekin jolasten dute. “Ez dakigu zer dabilen gure sarean, gure gailuak haien artean edo kanpoaldearekin konektatzen ote diren”. Horregatik, argi utzi du lehenik eta behin enpresak nolako ekipoak dituen jakin behar dela. “IT arloan (informazio-teknologiak) ondo ezagutzen dituzte, baina OT arloak (eragiketa-teknologiak), enpresa askok ez dituzte ezagutzen”.\nHorrez gain, 400 komunikazio-protokolo inguru daudela, eta horietatik 350 irekita daudela gaineratu du. “Eraso asko horretaz profitatzen dira, eta horrelaxe jarraituko dute denbora luzean. Hau erraz konpon daiteke sistemak segmentatuz eta isolatuz”.\nEra berean, gero eta ugariagoak dira irrati-sistemak dituzten industriatik kanpoko “sekurizatu gabeko” gailuen aurkako erasoak.\nNabarmendu dutenez, industria arloko azpiegitura baten aurkako erasoa hainbat hilabetez planifikatu ohi da eta sarbidea hornitzaileen bidez lortu ohi dute, baita wifien bitartez ere, “partekatutako sareak baitira, isolatuta egon beharrean”. “OT arloko gailuak Internetera ateratzea saihestu behar dugu. Pen-driveen konexioak erabat mugatuta egon beharko luke”.\nSareak monitorizatzeko tresnak erabiltzea ere gomendatu dute, ezohikoak edo susmagarriak izan daitezkeen konexioak bilatu eta inguruneko trafikoa monitorizatzeko. “Enpresen % 70ek ez dute aztertu edo ez dakite zer gertatzen den beraien azpiegituretan. Hori da kezkagarriena”.


Bizi-itxaropena - Vikidia\nBizi itxaropenaren mundu-mapa.\nBizi-itxaropena halako toki batean biztanleak batez beste bizitzen diren urte-kopuruari deitzen zaio. Adibidez, Euskal Herrian pertsona baten bizi-itxaropena 84 urtekoa dela esaten dugunean, hildako euskal herritarren adinen batezbestekoa 84 urtekoa dela esan nahi du.\nAzken mendean, munduko biztanleriaren bizi-itxaropena dexente igo da, bizi-baldintzak asko hobetu direlako, oro har: elikadura, higienea eta osasuna, bereziki. Hala ere, diferentzia handiak daude herrialde garatuetatik herrialde garatugabeetara, ondoko taulak erakusten duen bezala:\n2000 - 2005 Bizi-itxaropena\nIpar Amerika 77,6\nMapan eta grafikoan ikusten den bezala, garapen-bidean dauden herrialdeetan, bizi-itxaropena apurtxo bat igo da, baina, hala ere, haur asko hiltzen dira (hots, haurren heriotza-tasa oso handia da), eta horrek eragin handia du leku horietako biztanleen bizi-itxaropenean. Garapen-bidean dauden herrialdeetan, pobreziak, hondamendi naturalek, gizakien arteko gatazkek (gerrek) eta elikadura-arazoek edo ur-faltak nutrizio-arazoak dakartzate, eta, horregatik, jendeak gaixotasunei aurre egiteko defentsa gutxiago izaten ditu; gainera, herrialde horietan osasun-sistema egokirik ez dute izaten eta parasito eta intsektu ugari dagoenez, izurriak (batera jende askok harrapatzen dituen gaixotasunak) nahiko erraz zabaltzen dira. Horrek ere asko igotzen du leku horietako heriotza-tasa. Adibide bat ipintzearren, Afrikan milioi bat pertsona hiltzen omen dira urtero malaria izeneko gaixotasunaren ondorioz. Bestalde, herrialde azpigaratuetan, heriotza guztien %46 estatu garatuetan sendatzeko arazorik ez duten gaixotasunen eraginez gertatzen dira.\nOrrialdearen azken aldaketa: 23:17, 13 urtarrila 2016.


barren.eus - 'Ultimo tren a Treblinka' antzezlana emango dute barixakuan Herriko Antzokian\n'Ultimo tren a Treblinka' antzezlana emango dute barixakuan Herriko Antzokian\nArgitaratua: 2019-02-12 15:09\nVaiven Producciones konpainiak Último Tren A Treblinka antzezlana emango du barixakuan Elgoibarko Herriko Antzokian. Bigarren Mundu Gerran 200 ume judutarren bizilekua den Varsoviako umezurtegi batean kokaturiko istorioa da, eta ikuslea istorioaren barruan sartzen du, umezurztegiko literetan eta mahaietan eserita egongo baitira ikus-entzuleak.\n1942ko abuztuaren 5a, eguaztena, Varsovia. Umezurztegi bat, 200 haur judutarren bizilekua. Janusz Kòrczak mediku eta pedagogoak, hango buru zelarik, haur-errepublika zinezko bat sortu zuen bere laguntzaile min Stefania Wilzynskarekin batera. Haurrekin eskuz esku jardunez, konstituzio bat sortu zuen, bere lege, araudiekin, bai eta bere zigorkodearekin ere.\nVaivén Teatro antzerki taldeak bederatzi aktoreko ekoizpen handia sortu du Varsoviako umezurtegi hartan gertatu zirenak gogora ekartzeko eta modu berezian eraman dute antzezlekuetara, ikuslea istorioaren barruan kokatu baitute, esperientzia gertuagotik bizi dezaten. Umezurtegiko ohe-literetan egongo dira ikusleak, umezurztegiaren azken egunean, eta hartara parte hartuko dute barne-antolamenduan, eguneroko errutinan, hango beldur eta alaitasunetan… Ikus-entzuleak epaiketa baten lekuko izango dira, non jakinarazpen izugarri batek amaiera emango baitie hango ametsei, bizitzari: umezurztegitik alde egin behar dute, eta tren bat hartu, Treblinkako kontzentrazio-esparrura eramango dituen trena.\n• Biktima guztientzako omenaldia\n"Gure ikuskizuna biktima guztiei egindako omenaldi bat da eta Janusz Korczaki eskeinitako oroipena, haurren bizitza duin egiteko borrokatu zen izaki aparta; baina baita hatz salatzailez ezagutarazteko bidea ere, munduko behartsu gehienak haurrak baitira eta munduko haur gehienak behartsuak", azaldu dute Vaiven antzerki taldeko arduradunek.\nAna Pimentaren jatorrizko ideia batean oinarritutako antzezlana da Ultimo tren a Treblinka. Patxo Telleriak moldatu du testua eta Mireia Gabilondo da zuzendaria. Honako hauek osatzen dute antzezle taldea: Alfonso Torregrosa, Maiken Beitia, Ander Irureta, Mikel Laskurain, Asier Hernández-Kepa Errasti, Nerea Elizalde, Gorka Martin, Jon Casamayor y Tania Fornieles. Antzezlanari buruzko informazio osoagoa: ultimotrenatreblinka.net


Kilometroak jaiaren eredu berria aurkeztu dute | Aldizkaria\nIKASTOLA 228 > orientazioa > Kilometroak jaiaren eredu berria aurkeztu dute\nKilometroak jaiaren eredu berria aurkeztu dute\nBi urteko azterketa eta gogoeta prozesu baten emaitza plazaratu dute Zumarragan\nBi urteko azterketa eta gogoeta prozesu baten emaitza da Zumarragan aurkeztutakoa.\nKilometroak jaiaren eredu berria aurkeztu zuten, martxoaren 17an, Zumarragan, Zelai Aristi aretoan egin zen ekitaldian. Bi urteko azterketa eta gogoeta prozesu baten emaitza da Zumarragan aurkeztutakoa, eta lurraldean bertako ikastolen artean eta ikastolen gainontzeko jaiekin batera aurrera eramandako prozesuaren baitan kokatzen da. Kilometroak jaiaren eredu berria 2020an martxan jartzea aurreikusten da.\nKilometroak jaiaren eredu berriaren aurkezpenean azaldu zituzten 2020tik aurrera Gipuzkoako ikastolen jaiak izango dituen ezaugarriak.\nKilometroak jaiak 40 urteak beteak ditu, eta urterik urte hutsik egin gabe ospatu da Gipuzkoako ikastolen jaia. Une egokia ikusi zen urteurren horren harira egindakoaz hausnartu eta etorkizunari begira jartzeko. Era berean, beste lurraldeetako jaiek ere hasi zuten gogoeta prozesua. Ikastolen Elkartearen baitan partekatzen ari dira gogoeta horiek eta aterki beraren azpian ari dira garatzen. Dena den, lurralde bakoitzeko jaiak bere erritmo eta ezaugarriak ditu. Kilometroak jaiak amaitu du prozesua, eta horren aurkezpena egin zuten martxoaren 17an.\nEuskalduna, herritarra, hezkuntza eredu propioa duena eta eraldatzailea. Horiek dira ikastolen lau ezaugarri nagusiak. Kilometroak jai berria ezaugarri horien inguruan ardaztea proposatu da. Era berean, urteko ekintzetan zein Kilometroak egunaren antolaketan ezaugarri horiek bermatuko dira; ahalegin berezia egingo da auto-ekoizpena sustatzeko, ikastoletan urtean zehar landutako sorkuntzari erakusleiho bat eskainiaz, Kilometroak egunean. Bide honetan, herriko zein bestelako eragile desberdinekin ere lan egingo da. Parte-hartze aktiboa sustatu eta garatuko duten egitasmoak gauzatzen saiatuko da.\nGaur egun Kilometroak jaia antolatzeko 1.500-2.000 pertsona boluntario aktibatzen dira. Auzolana ikastolon ezaugarri garrantzitsua da, kooperatibagintza enpresa antolaketa baino harago doalako.\n. Jai hauetan Ikastola Ereduarekin bat datozen baloreak bultzatzea nahi da; horrela, jaia gizarteari ikastolen hezkuntza eredua aurkezteko baliatuko da, gure-gureak diren ezaugarriak erabiliz: auzolana, herrigintza, kooperatiba izaera, euskara eta euskal kultura …\n. Era berean, Gipuzkoako ikastolen arteko sinergia bultzatu nahi da, eta ikastolen inplikazioa eta presentzia ageriago jarri nahi dira.\n. Ikastolek urtean zehar orain arte sortzen dituzten adierazpen kultural eta artistiko ezberdinak biltzea eta hauei plaza bat eskaintzea Kilometroetan, egindako lanari erakusleiho bat eskainiz eta ikastoletan egiten dugunaren balioa goraipatuz. Nolabait esan, ikastolen mugimenduan etengabe Kultura elikatzen duen dinamika sustatzeko “harrobi kulturala” landu nahi da.\nEgin den hausnarketa prozesuaren ondorioz, etorkizuneko Kilometroak jaiaren eredu berriak ezaugarri hauek barne bilduko ditu:\n. Ludikotasunean oinarritutako jaialdi/prozesua izango da\n. Orduz kanpoko ekintzetan eta aisialdian euskararen erabilera sustatuko du\n. Jai txikien bitartez antolatutako jaialdi/prozesua izango da\n. Adin guztientzako eskaintza izango du\n. Auto ekoizpen kulturala bultzatuko du\n. Ikastoletatik modu parte-hartzailean landutako jaialdi/prozesua izango da\n. Ikastolen arteko harremana bermatzeko jaialdi/prozesua izango da\nURTERO BI JAIALDI MOTA ANTOLATZEA PLANTEATZEN DA:\n• Jaialdi txikiak, eskualde mailakoak. Gipuzkoako ikastola guztiak izango dira antolatzaileak.\n. Herrialde mailako jaialdi nagusia (Kilometroak jai berritua); ikastola bakarra izango da antolatzailea.\nBi jaialdi hauek elkar lotuta egongo dira, hau da, jaialdi txikiak azken jaialdira iristeko aberasteko prozesua izango da. Urte osoko antolaketa izango du, beraz, Kilometroak jaiak, eta ardura bakarra ez da ikastola antolatzailearen esku egongo; aitzitik, Gipuzkoako ikastola guztiak izango dira prozesuaren parte eta arduradun.


Izenpetzen duen udaltzain honek atseginez jakinarazten dizu:\nJoan den ostiralean, Minguez eta Zubillaga zinegotzien eskaeraz, paisanoz jantzita, zerbitzu berezi bat burutu nuela.\nZerbitzua gaueko 21.00tan hasi nuen eta Asunción Roa Goñi prostituzioan aritzen zela konprobatu nahi genuen.\nHartaz, Minguez zinegotziarekin, beronen kotxe partikularrean, Kale Nagusira, Lekuona funeraria dagoen horretara, abiatu ginen. Gau askotan, 21.10 inguruan, SS-8150-S matrikuladun Citroen GX batek hartu egiten bait zuen aipatu emakumea.\nOraingo honetan berriz, bestela egin zuten, bere etxera, Lasarte kaleko bigarrengo portalera, joan bait ziren hartzera. Beste bi emakume zihoazen kotxean, eta gizonezko bat, bolantean. Hartan hasi genuen segimendua, eta Ordizira ailegatu ginen, «Nadina» izeneko klubera.\nDenbora puska bat pasatzen utzi eta gero, aipatu klubera sartu ginen biok eta Asunción gizonezko batekin hizketan ari zela ohartu ginen.\nlkerketa bukatutzat jo eta herrira itzuli ginen.\n00.06tan bukatu nuen zerbitzua, zeina ordu estra moduan ordain dakidan eskatzen dut, zerbitzu ofiziala 22.00tan bukatzen dut eta.\nEzagutu eta bidera dezazun jakinarazten dizudana,\nZortzi t'erdiak ziren eta berriz ere ez zioten dutxa lasai buka zezan uzten —sukaldean, amak ireki zuen noski kanila harrikoa egiteko eta dutxaraino ur xirripa hotza iristen zen soilik. Ez zioten kasurik egin.\nPresioa piska bat igo zen, ez nahikoa ordea, apenas epeldu bait zen ura — orain beheko pisukoak arituko ziren iturriekin jolasak egiten. Hotzikara batek, urarekin batean, korritu zuen Asunen bizkarra —besapeak eta alualdea aklaratu zituen eta kanila itxiz toailarekin ile beltza igurtzeari lotu zen azkar. Ivan txikia, negarrez hasi zen pasiloan. Ondoren Pedrok Angeli ozen entzun zen belarritakoa erantsi zion: «Ez emateko gailetarik Ivani!» «Ez jo umeari hola!», kejatu zen amona. «Abusatzen dik eta!» «Nik ez dut abusatzen!» «Benga, afaltzera zuek». «Zopa! Ya te vale!», Ivanen ahotsa. Sostenekiko bularrak ikuskatzen zituen Asunek ispiluan, oraindik ederrak zituen, alkandora arrosa jantzi zuen arretaz. Gero sekadora piztu zuen, beti ispiluari begira.\nGiro salbaje batean hazten ari ziren umeak, pentsatu zuen. Aitak hiru urte zeraman barruan, berak berriz ezin zien denborarik eskaini, eta bere anai-arreba eta gurasoek ez zituzten soportatzen — beharrik hurrengo astean Anjel internadora zihoan, Ivanekin bakarrik errazago izango zitzaion. Gero, ezpainak gorri bizi batez pintatzen hasi zelarik, Rodolfoz gogoratu zen: gaur harekin egin bait zuen amets! Young Playko denbora haiek oso urruti zeuden horregatik —eta halere Rodolfo, Rodolfo bakarrik, gogoratu egiten zitzaion, behin edo behin, oraindik. Galdutako aukera, aukera bakarra...\nIraila hasi da\nGelako kristala hautsita dago\nNegua baino lehen konponduko dut\n...Bizitza gogorra da.\nBederatziak laurden gutxi, gelako ohean eserita Asun, Ivanek, lau urte, sukaldetik, ez zuela gehiagorik jango, Anjelek, bederatzi urte, amenazoka, etxetik aldegingo zuela, amonari esker oraindik, aitona berriz «Ongi etorri»n mozkortzen arituko zen — eta bera, Rofolfogandik bain urruti, putakume batek bortxatu zuelako —min zaharra uxatu nahian, eskua luzatu zuen, ohearen somierraren metal hotza ukitzeraino...\nEzpainetako barra eta tabakoa jaso zituen boltsara eta sukaldera joan zen. Pedro, amona, eta bi umeak ziren han —beti, beti lotsa hura, Anjelek ez zekien ezer, «lanera noa», larunbatetan bezala Donostian umeak zaintzen zituela uste zuen hark, «eman musu bat», amarekin berriz ez zuen apenas hitzegiten, ez halakoetan, «astelehenean eskolara noa», Ivanek, «a bai? Ze ongi!», alegria txinparta, gero adio, ze desasosiegoa.\nAntonio, kabroia, zain zeukan portalean, kotxean, Anabel eta Kris ere bai. Azken honen ondoan, atzean eseri zen Asun. Krisek beltzez zeuzkan pintatuta azkazalak eta bere ile beltz-beltzarekin oso ongi egiten zuten ilargi erdizko urre koloreko belarritakoak zekartzan. Saludatu ziren eta gero:\n— Ikusi, arratoia! —esan zuen Antoniok, kotxea abiarazten zuelarik.\nAsun eta Krisek ez zioten jaramonik egin. —Barrio zikinak! — esan zuen Anabelek. —Zikina, zeurea, aizu! — Ez dinat deus esan!\nAnabel zaharra Intxaurrondon bizi zen, goardia zibilen koartelaren ondoan.\nGero Krisek, bajuagotik, Asuni: —Zer moduz katxorroak?\nKris ederra zegoen, fijatu zen Asun. — Hortxe, traste-traste eginda.\nBero egiten zuen, isilik egoteko giroa. Urnieta baino lehen, atzera gogorapenetan murgildu zen Asun.\nHamasei urte zituen berak amak etxe hartara bidali zuelarik. Aieten zen, matrimonio gazte bat ume ttiki batekin. Goizeko zortziretan sartu eta arratsaldeko seiak arte dena egin behar izaten zuen Asunek: umea zaindu, jana eman, etxeko goiak eta beheak astindu eta garbitu, sukaldekoak egin — gizonaren bazkaria, eta denen afariak, eta arropak... Hogei mila pezeta pagatzen zioten hilabetean, ezer ez, baina amari oso ongi iruditu zitzaion eta berak obeditu behar zuen. Hasieran ongi eraman zuen etxe hartako martxa, segituan jarri zen.\nLagunekin pote batzuk hartuta, gehienetan bero-bero etortzen zen gizona egunero bazkaltzera, andrea lanean ari zen denboran. Bulego batean lan egin behar zuen, eta gero hangoxe lagunekin moxkortu behar zuen, etxera behintzat bere kotxe tzarrarekin ailegatzen zen eta. Hogeitamabost urte izango zituen eta dotore, txukun eta atsegina ere bazen.\nHilabete-hola eramango zuen lanean, eta umea, oinez ikasi berria, eskaileraren erreilanora atera zitzaion agur esatera, eta gizona haren atzetik, andrea sukaldean zelarik, eta orduan, biek, gizonak eta, eskaileraren ixkin batetik, berak, elkarren begiradari eutsi zioten, eta berari orduan aurpegia zeharo gorriztatzen zitzaiola sentitu zuen... Izaten zituzten horrelakoak, begirada biziak, deskuidozko rozeak... Biek bakarrik ezagutzen zuten jolas arteko konplizitate batera iritsi ziren, emazteak — hura etorritakoan aldegiten zuen Asunek etxetik— susmatu ere egiten ez zuena.\nBeste behin, denak etxean ziren arratsalde batean, bera umeari merienda ematen ari zitzaion eta, andrearen eguna zela eta, gizonak xanpan botila bat ireki zuen eta kopa bana zerbitu zuen —gero berriz, ustekabean bezala, gizonak Asunen kopa jaso zuen, eta berak edandako tokian pasa zuen behatza, eta Asuni, emaztea noski ohartuko zela, iruditu zitzaion, baina gizona lasai ari zen eta gero kopa hartatixe edan zuen, berari begira... Gero beste batean, eguerdiz, gizona ohi baino kaskartuago heldu zen etxera eta bera baxerak egiten ari zen eta, hura gibeletik inguratu zitzaion eta «Asun, zuk ba al duzu nobiorik?» Orduan berak bapatean distantziak markatzeko beharra somatu zuen.\n— Zer ba? —erantzun zuen idorki.\nBazuen nobioa, Rodolfo, batzutan Young Playn eta bestetan paseoan ikusten zuena, berarekin amodioa egindako mutil bakarra, kotxean aritu ziren eta asteburu batzutan.\n— Aritu al zara behin ere?\nPetxuaz bizkarra ukitzeraino arrimatu zitzaion.\n— Umeagana noa — eskapatu zen Asun, eta negarrez lehertzeko zorian izan zen arratsaldean.\nOrduan hasi zen pertsekuzioa. Gizona ardoak erreta iristen zen etxera eta orduan eta ausartago azaltzen zitzaion. Asun berriz, beldurrak hartuta. Eutsi egin behar ziola oso garbi zeukan.\n— Probatu gabe al zaude? — zirikatzen zuen hark—. Suabe egingo dizut...\nKanpoko itxura ongi zaintzen zuen, beti ederki afeitatuta, beti alkondara txukunaz, beti zapatarik onenez... Barnetik ordea, ardo eta ustel kiratsa zerion, eta neskak lehenbailehen lana uztea deliberatu zuen. Aieten bertan neskame ari ziren beste neska batzurekin komentatzen eta, Antiguoko etxe batean beste lan nahiko majo eta seguru bat atera zitzaion.\nEtxean esan berriz eta debekua. Zeukan lan hura ezinhobetzat zeukan amak eta, berak ez izaki gauzak nola gertatzen ari zirenjazaltzeko etxeko inorekin konfiantzarik nahikoa, eta adinez gazte izanik noski, amak segitzeko agindu eta hari jarraitu behar izandu zion.\nGoizean joan Aietera eta ja beldurrez egoten zen eguerdiaren zain, gizonak bazkaltzen zuen artean bera salan eta hura salaratzen bazen berriz sukaldera paseaz, edo paseatzera ateratzen zen umea siestatik goizago iratzarriz.\nTrumoi egun batean harrapatu zuen. Astelehena zen eta Asun asteburu gogor batetik itzulian oso nekatuta zegoen eta gizona ailegatu baino lehen salako tresiloan lokamustu zen, ez zuen ate hotsik aditu eta konturatu orduko gizona gainean zeukan, ahoa ahoaren kontra, haren eskuak bere gorputzean indarka. Ikaratuta, borroka egin zuen, hanka eta besoez, eta garrasi ere bai, baina gizona fuerteagoa zen eta esku biez heldu zion eztarria eta zemai egin: «Ez oihurik atera». Gero, bera paralizatuta zegoen eta, biolentki, denak erantzi eta lurrean bortxatu zuen.\nBi egun pasa zituen joan gabe lanera, gaixo seinalez, oso larri, amak deitu zien nagusiei alaba onezik zegoela eta barkatzeko esanez, hirugarrenean behintzat, amaren beraren presioaz, dardarizo batean, zazpi t'erditako autobusean beti bezala, Aietera joan zen. Hiru egunetako lanak, arropak, ontziak, hautsak, pilatuta zeuzkan eta gogor aritu zen goizean —eguerdirako berriz, gizona heldu zelarik, bera zeharo mindurik eta, nora sar ez zekiela, hura berriz, apal-apal azaldu zen, ez bait zion ezer ere esan, soilik bazkaria bukatu zuenean kafea eskaini zion —eta berak ez zion begiratu ere egiten. Handik hilabetera berriz, bigarrenez saiatu zitzaion, eta berak, kontra egin bazuen ere, kemen gutxiz, aldez aurretik bataila galduta zeukala jakinik egin zuen. Handik aurrera...\nEta Rodolforen erreakzioa, maitasun gau batean, ilargiari begira biak belazean etzanda zirela, kontu hura, zeukan lagunik onenari kontatu beharrez, esan ziolarik: haren haserrea, baina-ta haren indiferentzia itxura, eskuz lotuta zeuden eta bapatean bakarrik atxeman zuen eskua —eta gero, haren elkarrekin segitzeari ukoa, haren betirako agurra...\nZalantzati, kotxearen ateko txaparantz luzatu zuen Asunek eskua eta haren hotza sentitu zuen hatzez. Ihesbide tipi bat zen, metalezko natura, bere suaren oreka, indarraren emale...\nHaur bat egin ziolarik putakume hark, amak orduan egin bait zuen orru eta lamento, etxe hartatik despeditu zen eta geroago, Anjelek bi, eta berak hogei urte zituela, beste lapur harekin ezkondu zen... Gero etorri zen Ivan, eta hura papilak utzi gabe zegoela gizona droga roilo bategatik makora sartu bait zuten, bizitzera atzera gurasoen etxera itzuli behar izan zuen, bi umeekin oraingoan. Aitaren pentsioa 30.000, ama Donostian zine-garbitzen aritzen zen 7.000gatik, ahizpak bi etxe garbitzen zituen egunero, 15.000, gero Pedro, anaia, paroan zegoena, eta etxean ezer uzten ez mena, eta Luismi, subnormala... Etxe hartatik alde egiteko beste diru aterako balu! — udaletxean eskatuta zeukan subentzioa, pisu bat errentan hartzeko, 25.000ko bat ere begiz jota zuen Zikuñaga partean, Papelerako hautsak tragatu behar baina behinipehin, umeek jolas egiteko tokiak, udaletxeko ofizinak garbitzen zituen lagun batek halako bat hartzeko seguraski eman egingo ziotela subentzioa, komentatu zion — ez bazitzaien behintzat klub lanaren berririk iristen...\n— Gaur ezagutuko dun —esaten zion Krisek, zalu-zalu—: lehengoan holandes bat ezagutu ninan... ezagutzekoa! Madrilera zihoala eta gaur etorriko zela esan zidanan.\n— Holandesa! Zertarako nahi dun hik holandesa!\n— Denetarik...! Egun batean, Holandara joan behar badugu...\n— Ah, hori bai! Direkzioa eskatu nion!\n— Bere kamioian bizi diren horietakoa dela uste dinat.\n— Esan, eramateko hemendik! —Kamioian? Mareatuko natxon! — Gaixoa!\nHamarrak aldean utzi zituen Antoniok «Nadina»ren aurrean, eta Krisek keinu itsusi bat eskaini zion, kotxea abiatu baino lehen. Klubera sartutakoan, Anabel gora joaki zen, Asun eta Kris berriz barrara urreratu ziren. Aldo zegoen kamarero, mutil ona, serioa. Kafesne bana eskatu zioten.\n— Soportaezina dun! — esan zuen Krisek, Antoniori buruz; baietz, hala zela, egin zuen Asunek imintzio, eta berriz ere bere lagunaren koloreak miretsi zituen, lo\nkalaren argitan are ederrago zirenak. Zigarrilo bat eskaini zion Krisi, eta isilik erre zuten, eta isilik edan. Asunek hasperen egin zuen eta bi gizon sartu ziren.\nBertakoak ziren, aspaldikoak. Haietako bat ongi ezagutzen zuen Asunek, ohetik. Begi-klika egin zion sarreratik hark. Bigarren gizona fondora pasa zen, beste neska batengana. Lehenengoa berekin gelditu zen hizketan.\n— Bueno, uzten zaituztet — esan zuen Krisek. — Ta, zer berri? — esaten zion gizonak Asuni. Sinpatikoa zen baina, usain txarra zuen. Irriparre egin zion.\n— Nik, ezer ez; eta zuk? — Pss!\nWiskiari zurrut egin eta gero:\n— Ederrak luzitzen dituzu zangoak, gona motx horiekin.\nIlea ere garbi-garbi zeukan, orain berotasuna nabari zuen gorputzean. Ongi aurkitzen zen. Eme ahotsa zeukan gizon baten musika jarri zuen Aldok. Bi-hiru mahaietatik zigarriloen keak altxatzen ziren. Udazkenez, batzutan, abegikorra zen kluba. Parean zeukan gizonaren desio begirada somatu zuen.\nGero kanpoko atea ireki zen, eta beste bi gizon sartu ziren barraraino. Batek begiratu zion, eta haren aurpegia ezaguna suertatu zitzaion — nondik, ordea, ez bait zen gogoratzen. Eskua poliki-poliki, erotismo kalkulatuaz, barra-ertzeko metal hotza ukitzeraino luzatu zuen.


Eskolapios ikastetxekoekin janari osasuntsuak egiten - Peñascal Koop.\nInicio/Actividades alumnado/Eskolapios ikastetxekoekin janari osasuntsuak egiten\nErdi Mailako Zikloko gure ikasleak, Elikagai Osasuntsuei buruzko hitzaldi eta tailerra eman diete Eskolapios Ikastetxeko 75 ikaslei. Ikasle hauek 8-9 urte bitartekoak izan dira eta bertan gure ikasleak izan dira euren irakasle, “ikaskuntza eta zerbitzua” proiektuaren barruan (aprendizaje y servicio).\nTeoria eta praktika landu dituzte bertan, bi gune ezberdinetan hain zuzen ere. Alde batetik, gelan, elikagai osasuntsuei buruzko informazioa ezagutu dute eta ondoren, sukaldean bertan, praktikan jarri dute ikasitakoa: barazki pizza eta\nfruitu broxeta eginez.\nEkintza oso aberasgarria izan da bai guretzat, bai Bilbotik etorritakoentzat ere,\nadibide gisa horra hor argazki batzuk.


Herriguneko interesguneak eta monumentuak - Usurbil\nHerriguneko interesguneak eta monumentuak/\nEgun, Joxe Martin Sagardia Plazan aurkituko duzue Usurbilgo Udaletxea, baina mendeetan zehar, kokapen ezberdinak ezagutu ditu: Kalezarren, lehendabizi, eta antzinako 'Parisko hariztian' (Elizalden), ondoren. 1672an eraikitako Udaletxe barroko hura, Juan de Zugastik diseinatutakoa, sute batek suntsitu zuen, ordea. Gaur egungo Udaletxea, XX. mendearen hasieran eraiki zen. Fatxada nagusia hareharrizko harlanduz egina dago, eta erdiko gorputzari garrantzi handiagoa ematen zaio, fatxadaren gainerakoa baino irtenagoa baitago gune hau. Aurrealdeko harmailadiak, erdi-puntuko hiru arkuko karrerapeak eta balkoi korrituak, areagotu egiten dute eraikinaren zati hori nabarmentzeko nahia. Oinplano angeluzuzeneko eraikina da Udaletxea, eta ongi bereizitako hiru solairu ditu. Ez du armarririk, eta gainerako fatxadek, berrikiago egindako leiho dintelduak eta horma zuriak dituzte.\nXVI-XVII. mendeetan eraiki zen. Nabe bakarreko eraikina da eta abside poligonala du. Arkupe deigarriak ditu, baina Elizako kanpandorrea da, zalantzarik gabe, Usurbilgo 'postal' guztietan agertzen dena. Historia liburuek diotenez, barroko estiloko dorre hori, Francisco de Echeveste (1683- 1753) almirante usurbildarrak utzitako ondareari esker eraiki zen. Dorrearen diseinu lanak Francisco de Ibero arkitektoak (1724-1795) taxutu zituen.\nHerriko Eliza nagusiaren barrualdean, Elizako sabaia bera -itsasontzi alderantzikatuaren itxura duena-, XVII. mendeko erretaula nagusia -Bazkardorena- eta ehun urtez martxan egon zen erloju zaharra nabarmenduko genituzke, 1907an Parisko Cavaillé- Coll lantegietan eraikitako organo baliotsua ahaztu gabe. Gipuzkoa da, antza, mundu mailan, hain eremu txikian, honelako organo gehien dituen lurraldea. Soinurbil Musika Astearen egitarauaren barruan eta Donostiako Musika Hamabostaldiarekin bat eginez, organo kontzertuak eskaintzen dira. Ohikoena, San Salbatore Elizako ateak itxita aurkitzea den arren, taldeentzako bisitaldiak antolatzen dira.\nXVII. mendeko eraikin barrokoa da, eta Gipuzkoan, bere estiloko eraikuntzen artean, luxuzkoenetakoa dela esaten dute. Joaquin de Yrizar Bergarako arkitektoak eraberritu zuen 1920 inguruan. Oinplano karratua du eta hareharrizko harlanduz egina dago. Fatxada nagusian, armarri, leiho eta balkoi ikusgarriak ditu, eta sarreran, berriz, bi arku dotore. Lorategi ederra igartzen zaio atzealdean. Gaur egun, Kultur Ondare izendatutako monumentua da.\nHerriaren bizkarrezurra eta muina dugu Dema plaza. Zestoakoarekin batera, Gipuzkoako dema-plazarik luzeenetakoa da Usurbilgoa (38 metro luze ditu, eta 22 ingurukoak izan ohi dira arruntenak). Xarma berezia du; Plazako zoruari erreparatu besterik ez dago horretaz jabetzeko: Errekarriz osatutako irudi geometrikoak dituzte Dema Plazako zintek; eta eremu osoa, zinta bakoitza bezala, galtzada-harriz dago mugatuta. Euskal Herriko dema-plazarik sonatuenak Bizkaia aldean dauden arren, Usurbilen ere antolatzen dira, noizean behin (Santixabeletan), idi-probak eta erakustaldiak; giza-probak ere egin izan dira bertan. Eta horien lekuko, Plazaren bazter batean ikus daitezkeen bi demarriak: 3.800 kiloko harria da bata, mugitzeko baldarra, eta 1.800 kilo dituena bestea. Dema Plazan ospatzen dira herriko jai ekitaldi nagusiak eta azokak ere: Sagardo Eguna, Santixabeletako txupinazoa, Erle Eguna...\nEuskal Herrian oso errotuta dagoen kirola dugu pilotarena. Eta handia da sortzen duen ikusmina ere. Modalitate ugari ditu (eskuz, palaz, xisteraz...), eta eraikuntza berezia behar du taxuz jokatu ahal izateko: Frontoia. Dema Plazari atxikita dago, hain zuzen ere, herriko frontoi nagusia. 1997an amaitu zituzten Iñaki Martinez Labiano arkitektoak diseinaturiko estalki berria ezartzeko lanak. Herrigunetik kanpo, auzo bakoitzak bere pilotalekua du: Agerialdeko frontoia, Aginagako Ariztitxo pilotalekua, Santueneakoa, Txokoaldekoa, Zubietako frontoi estalia, eta baita Errebote Plazakoa ere, auzo horretan bertan.\nUsurbilgo haur eta gazteen topaleku den pilotalekuaren frontisaren atzealdean dago, hain zuzen ere, herriko altxor handienetako bat: Jose Luis Zumeta margolari usurbildarraren murala, 16 metroko zabalera eta 9 metroko altuera duen zeramikazko horma-irudi abstraktua. 1973. urteaz geroztik dago bertan, eta beraz, 40 urte egin ditu, dagoeneko, herritarren zein kanpotarren irudimena kolorez zipriztintzen\nLaboaren omenezko Ikimilikiliklik eskultura\nGizon handia genuen Mikel Laboa (1934-2008). Handia, euskal kantagintzari egin zion ekarpenagatik. Handia, bere umiltasunean. Donostiarra izanik ere, lotura estua izan zuen, Laboak, Usurbilekin eta hainbat usurbildarrekin: JosAnton Artze poetarekin eta bere anaia Jexux Artzerekin (1945-2002) -herri honek ezagutu duen txalapartaririk finenarekin-, besteak beste, eta baita Jose Luis Zumeta margolariarekin ere. Laboaren omenezko Ikimilikiliklik eskultura -2010ean Juan Jose Aranguren artista donostiarrak korten al tzairuan ondua-, Mikel Laboa Plazaren erdigunean dago, Zumetaren muralarekin elkarrizketa tai gabean.\nUdarregi bertsolariaren omenezko eskultura\nJuan Jose Alkain 'Udarregi' bertsolaria (1829-1895) Aian jaio zen, baina Usurbilgo Artikulaaundi baserria izan zuen bizileku bere bizitzako zatirik handienean. XIX. mendeko plazagizon honen omenezko eskultura -Remigio Mendiburu hondarribiarraren (1931-1990) artelan abstraktua- frontoiaren alde batean aurkituko duzue.\nUsurbilek kultur azpiegitura berriak ditu. Dema Plazaren eta frontoiaren ardatzaren inguruan topatuko dituzue horiek ere. Batetik, Sutegi, 2005ean inauguratu zuten eraikina. Liburutegi eta antzoki gisa erabil tzen da, eta erakusketak ere antolatzen dituzte lantzean behin. Sotoan, auditorioa dago (155 lagun inguru sartzen dira bertan). Beheko solairuan, erakusketa aretoa, eta 1. eta 2. solairuetan, aldiz, Liburutegia.\nEta bestetik, Potxoenea. Kultur Etxe berriak 2012an zabaldu zituen bere ateak. Dinamizaziorako, sorkuntzarako, elkarrekin ideiak partekatzeko... gunea da kultura-eragile zein herritarrentzat (ikastaroak, tailerrak, hitzaldiak... antolatzen dira bertan). Hiru solairutan dago banatuta eta, bulegoez gain, biltegiak eta beste hainbat areto eta gela ere baditu. Dema Plazaren eta Askatasuna Plazaren artean dagoen eraikuntza honen eraberritze proiektua Juan Pedro Otaduy, Ainara Sagarna eta Maialen Sagarna arkitektoek diseinatu zuten. Arquia Fundazioak antolatzen dituen Arquia/Proxima Sarietan, aurkezturiko 1.400 proiektu baino gehiagoren artean, 24 onenen artean tokia egitea lortu zuen eraikin honek. Eraikin bitxia da Potxoenea, tradizioa eta modernitatea bikain uztartzen dituena. Dema Plazara begira dagoen etxaurreari, betiko itxura mantendu diote -harria eta irekidura txikiak dira nagusi-; Askatasuna Plazara ematen duen sarrera, berriz, arkitektura minimalistaz jantzi dute -egurra gailentzen da, eta leiho ederrak egin dizkiote-.\n1990ean ireki zituen bere ateak. Cristina Sanz eta Alberto Zulueta arkitektoek diseinatu zuten 4.000 metro karratutik gorako azalera duen kirol-instalazio gunea: 2 igerileku (25 x 8 metrokoa eta 8 x 4 metrokoa), pista kirolanitza (40 x 20), squasha, 2 gimnasio, tatamia, sauna eta belar artifizialeko futbol-zelai txikia (30 x 15) eskaintzen ditu.\nArtzabal parkeak -Usurbilgo 'birika berdeak'- 18.000 metro karratuko azalera du ia. XVIII. mendeko Artzabal baserria, Gure Pakea jubilatuen egoitza ere badena, bertan kokatua dago, eta berdegune zabala du aurrean, esertzeko banku eta guzti. Parkean, hainbat zuhaitz espezie topa ditzakegu: astigarrak, nagusiki (zilar-astigarra, Kapadoziako astigarra, astigar zorrotza, zuria, arrunta...), baina baita likidanbarrak eta gereziondoak ere, besteak beste. Haurrekin joateko toki aproposa da: pilotalekua, haurparkea eta tirolina egiteko aukera ere eskaintzen du.\nAskatasuna Plazako porlanezko hormetan denetarik topatuko duzue: animaliak, pertsonaia ezagunak eta ez hain ezagunak, txirrindulariak, mendizaleak, pilotariak, txalapartariak, artzainak, 'oilasko- bil tzaileak', haurrak jolasean eta dantzan... Horiexek dira Carlos Zabala 'Arrastalu' irundarraren zeramikazko irudietan agertzen diren motiboetako zenbait, eta Euskal Herriko ohiturak irudikatzen dituzte. 1990eko hamarkadaren hasieran egin zituen, 'Arrastaluk', haurren jolasleku ere baden Plaza hau apain tzeko erliebeak, eta baita kolore biziz margotu ere. Asteazkenetan, azokako postuak bisitatzeko aukera egoten da Askatasuna Plazan, eta Kaleberriko bolatokia ere bertan dago kokatuta. Pasa den mendearen erdialdera, Usurbilen dozenatik gora bolatoki zeudela esaten da; auzo bakoitzak berea zuen, eta baita ostatu edo sagardotegi gehienek ere. Gaur egun, ordea, Askatasuna Plazako hauxe da udalerrian topatuko duzuen bakarra.\nSagardoak -Euskal Herriko 'edari nazionalak'- berebiziko garrantzia izan du Buruntzaldea eskualdeko hainbat herritako kulturan, eta baita Usurbilen ere. Eguzkitzaldeko plazatxoaren erdian, Gotzon Huegunen Sagardoaren monumentua dago 2007az geroztik. Eskultore lasartearrak kareharrian egindako lan honek, edari preziatu honi lotutako hiru elementuri egiten die gorazarre: sagarrari, botilari eta edalontziari, hain zuzen ere. Lurrean dagoen botoitxo urdina zanpatuz gero, ur-zurrusta erortzen da botilatik edalontzira.\n600. urteurrenaren oroigarria\nAntzina, Kalezar auzoa herriko erdigunea zen. Lau aldeetatik nola edo hala gotortuta zegoen, bi ate edo sarrera zituen (gaur egun ere egitura berbera du) eta administrazio zerbitzuak zein ofizio guztiak biltzen ziren bertan, oraindik ere etxeen izenek adierazten duten bezala: Kontseju, Eskribanea, Arotzanea, Erreroenea, Zapatarinea, Barberonea... Kalezar auzoan, Felix Aizpurua Plazaren albo batean, aurkituko duzue 600. urteurrenaren oroigarria. Izan ere, XII. mendeaz geroztik, Donostiako lurraldea izan zen Usurbil, 1371n, Gaztelako Enrique II.a erregeak “Belmonte de Usurbil” izenaz hiribildu titulua ezarri zion arte. Izendapen horren seigarren mendeurrenean, hain justu ere, oroigarri hau ipini zuten, Kalezarren, erakusgai\nXabier Lakaren monumentua\nMarmolezko oroigarriaren parean, plazaren erdi-erdian, Xabier Lakaren monumentua topatuko du bisitariak. Pergamino bat irudikatzen duen zutikako zilindro handi honek, zera adieraztea du helburu: “Hiltzen den gudari bakoitzeko, bi jaiotzen dira”.\nKalezar auzoan dago hau ere, Sokorroko Amaren Ermitaren ondoan. Aurrealdeko ertzetan zutitutako bi zutabek eta atzealdeko harrizko hormak eusten dute bi isurialdeko estalkia. Ataripeak harrizko horma baxua du buelta osoan, eta burdinazko atetxoa erdian, sarbide gisa. Debozio gunea da Santu - txoa; Kalbarioko azken gurutzea dago barnean, “T” formako gurutzeak albo banatan dituela. Gurutzearen erdian, Jesukristo gurutziltzatuaren irudia ageri da. Kalezartarrek, 'Ospitaltxiki' izenez ezagutzen dute Santu - txoa. Diotenez, garai batean, makina bat bidaiarik hartzen zuen bertan aterpe, batik bat ijitoek.\nSokorroko Amaren baseliza\n80ko hamarkadaren hasierara arte, Aste Santuan, prozesioa egiten zen Usurbilgo San Salbatore Elizatik abiatuta. Ostegun Santuko arratsaldean irteten zen, meza ostean, eta ostiral goizean, berriz, Kalbarioa egiten zen. Kalezarko Sokorroko Amaren Baseliza -1704. urtean eraikia- eta Santutxoa dauden tokira iristen zen Gurutze-bidea. Behin hara heldutakoan, arrosarioa errezatu eta abestu egiten zen. Ondoren, Kalezar gurutzatu eta Bizkartxotik behera egin ostean, kaxkora itzultzen ziren. Elizatik Ermitara bitarteko zatian, 13 gurutze zeuden bide ertzean; eta Ostiral Santuko Kalbarioan, gurutze guztietan geratzen zen segizioa otoitz egitera. Gurutze-bide hartako gurutze asko desagertu dira dagoeneko, baina Santutxoak, Sokorroko Amaren Ermitak eta mendeetan zehar Santiago Bidea egiten zuten erromesen atsedenleku izandako 'Ospital' edo 'Ospital Etxeak' ('Seroretxe' ere deitzen zaio) hortxe jarraitzen dute.\nZumeta Arte Estudioa\nJose Luis Zumeta (Usurbil, 1939) margolariak eta bere alaba Usoa Zumetak (Usurbil, 1969) partekatutako espazioa. Olio eta tenpera-pinturak, eta lan grafikoa, oro har. Bi artista handion artelanak ezagutu, euren unibertsoetan murgildu eta lantzen dituzten teknikak gertutik ikusteko aukera bikaina, ordubete inguruko bisita eginez. Erakusketa iraunkorra zein aldi baterakoak. Taldeentzako bisitaldiak antolatuko dira. Hitzordua aldez aurretik eskatzea komeni da.\nHerrigunetik haratago -Elizalde edo Kaleberri eta Kalezar izan ditugu, orain arte, hizpide-, Aginaga, Santuenea, Txikierdi, Txokoalde, Urdaiaga eta Zubieta auzoak topatuko ditugu. Aginagan, arrantza-tradizio handiko auzoan (angulek egin dute ospetsu Aginaga), Asisko San Frantzisko Eliza nabarmenduko genuke. XV-XIX. mendeetan, ontzigintzaren industriak berebiziko garrantzia izan zuen gure herriaren bilakaeran. Garai batean, Mapilen (Aginagan), Erret Ontziola zegoen. Zenbait iturriren arabera, Cristobal Colonek Ameriketara eraman zuen Santa Maria itsasontzia ere bertan eraikia izan zen. Urdaiagan, San Esteban Ermita (110 m) dago, buruko minak kentzeko bere 'ahalmenagatik' ezaguna. Zubietako Aizpurua baserria, Santiago Eliza eta Errebote Plaza -Villabonakoa eta Zubietakoa dira Gipuzkoan aurki daitezkeen bakarrak- ere ezin aipatu gabe utzi. Hego Euskal Herriko hipodromo bakarra ere Zubietan dago; 1916an egin ziren lehen lasterketak\nMendizorrotz eta Andatza\nMendizorrotz (415 m) eta Andatza (562 m) mendietara txango politak egin litezke. Mendizorrotzeko tontorra zapalduz gero, paisaia zoragarriaz gozatu ahal izango dugu; eguraldia lagun dela, Usurbil, Donostiako sarrera, Orio, Bizkaiko itsasbazterra eta Lapurdikoaren zati bat ikus daitezke mendi gain honetatik. Andatza, aldiz, aztarna megalitikoak (trikuharriak) gordetzen dituen gunea da. Auzoetan zehar barreiaturik dauden baserri historiko eta ikusgarriek, eta langintza zaharren berri ematen diguten aztarnek ere (zeta-fabrika, burdinolak, harrobiak, karobiak, teileriak, ferratokiak, errotak...) aipamen bat merezi dute.


Marijaiari agur esan aurretik jardueraz beteriko asteburua dute Bilbon | Herriak eta hiriak | EITB\nBilboko Aste Nagusiaren azken txanpa\nIgande honetan Marijaiari agur esateko unea iritsiko da, Aste Nagusiari azken puntua jartzeko. Ekitaldia zuzenean jarraitzeko aukera eskainiko dute eitb.eus atariak eta ETB1ek.\nMarijaiaren agurra, gaur, azken 'Bilboko Aste Nagusia 2017' saioan\nMarmitakoa izan da azken larunbateko Areatzako protagonista\n2017ko Aste Nagusia\n2017ko Bilboko Aste Nagusia: Egitarau osoa\nLarunbat honetan, abuztuak 26, Bilboko Aste Nagusiaz gozatzeko asmoa duten milaka pertsona hurbilduko dira Bizkaiko hiriburura, Marijaiari agur esateko unea heltzeko ordu batzuk besterik ez direnean geratzen. Bihar gauean erreko dute Bilboko jaietako erregina, eta ekitaldia zuzenean jarraitzeko aukera eskainiko dute 22:00etatik aurrera eitb.eusek eta ETB1ek.\nMarijaia datorren urtera arte alde egin aurretik, Bizkaiko hiriburura hurbiltzen diren pertsona guztiek ekitaldiz betetako asteburua izango dute. Larunbat honetan jai eremuan antolatutako zuzeneko musika ikusteko azken gaua izango da. Dena dela, oraindik asteburu luzea dago aurretik. Eguna hasteko, erraldoien eta buruhandien kalejira ikusteko aukera egongo da (11:00etatik aurrera), gaitariekin eta txistulariekin. Ordu horretan bertan, Txikiguneak ateak irekiko ditu, eta ordubete geroago, bilbainadak izango dira Pergolan. Gainera, bilbainadak gustuko dutenek Bilbotarrak entzuteko aukera izango dute Zazpi Kaleetan. Aurreko egunetan bezala, herri-kirolak izango dira Areatzan.\n13:00etan, Andoni Egañak, Oihana Iguaranek, Xabier Payak eta Aitor Sarriegik bertsoak abestuko dituzte Santiago Plazan. Ordu erdi geroago, kaleko antzerkiaz gozatzeko aukera egongo da Arriaga Plazan. 14:30ean, berriz, gastronomia-lehiaketako sarien banaketa egingo da Areatzan.\nArratsaldean, indarrak hartu ostean, euskal dantzak hartuko ditu Plaza Barriak. Abandoibarran berriz, Go!azen telesaileko aktoreek dantzan jarriko dituzte lekura hurbiltzen diren pertsona guztiak, bereziki Aste Nagusirako prestatu duten emanaldi batean.\n22:45ean su artifizialen txanda izango da. Aurten, Bizkaiko Astondoa pirotekniak ez du lehiaketan parte hartuko, baina kolorez betetako erakustaldia prestatu du. Gauean, kontzertuak izango dira nagusi. Abandoibarran, Kikok eta Sarak haien abesti ezagunenak kantatuko dituzte, eta Europa Parkean Green Valley taldea arituko da.\nIgandean jaiak agurtuko dituzte bilbotarrek, baina Marijaia Udaletxeko zubiaren aurrean erre aurretik zenbait jarduera egongo dira. Besteak beste, bilbainadak, euskal dantzak, antzerkia antolatu dituzte, eta Txikiguneak ere zabalik izango ditu ateak.\nArgiz betetako ibaiadarrak agurtuko du Marijaia\nMarijaiaren erreketak azken puntua jarriko dio Aste Nagusiari, bihar, abuztuak 27. Bederatzi jaiegun bizien ondoren, ?Agur, Marijaia? kantaren soinuarekin batera, jaien irudi den emakumea garren artean desagertuko da hurrengo urtean, berriz, indar gehiagorekin berragertzeko.\n21:00etan, hainbat traineru Deustuko klubetik atera eta Pio Barojako pantalanera zuzenduko dira. Guztira, 28 arraunlari zuriz jantzita eta jaien zapia lepoan jarrita pregoilaria eta txupineraren bila hurreratuko dira. 21:45ean, arraunlariek beraien arraunak altxaturik, Nati Ovelleiro pregoilariari eta Ane Ortiz Askapeña Konpartsako txupinerari harrera egingo diete. Biei ongi etorria emango zaie, dantza zein txistu musika ikuskizun batekin.\n22:00etan, ontziak Mesedeetako zubira abiatuko dira Marijaia itsasadarretik burutuko duen ibilbidetik gidatzeko. Agurra 22:20ean hasiko da. Marijaia ?Tomatera? deritzon ontzian igota Areatzako zubitik Udaletxera joango da. Ibilbidea 25 minutuko iraupena izanik.\nMusika ibilbide guztian zehar entzun ahal izango da itsasadarreko bi aldeetan jarriko diren soinu-dorreei esker. Udalak argi makilak banatuko ditu bilbotarrek Marijaia burutuko duen ibilbidea argitu dezaten eta txosnek beraien argiak itzaliko dituzte merezi duen agurra eskaintzeko. Udaleko zubira heldu ahala, pregoilariak hitz batzuk eskainiko dizkio Marijaiari, eta 22:35ean inguru, erreko da.


Oarsoaldeko Hitzabirziklatu Archives - Oarsoaldeko Hitza\nby ikerne zarate\t- Ots 7, 2018\nAuzoz auzo eta lehen eskutik. Horrela ari dira Errenteriako Udalak eta Oarsoaldea Garapen Agentziak elkarlanean abiatu duten RSU iniziatibako langileak hondakinen kudeaketan herritarrak hezten....+ Irakurri\nHobariak, papera eta kartoia birziklatzen duten establezimenduentzat\nby erik gartzia\t- Api 11, 2014\nIndarrean dauden ordenantza fiskaletan %20ko hobaria jasotzen dute birziklatze programetan parte hartze aktiboa duten lokalek, eta Mendi eta Ingurumen Sailak hobari horiek jasotzeko aukera dutela gogorarazi die. Eskaerak ekainaren 30a baino lehen egin beharko dira. Jose...\nEH Bildu: "Erraustegia geratzea garaipen handia da gipuzkoarrentzat"\nby errenteriako hitza\t- Abe 12, 2013\nErrauste plantaren harira, PSE-EEk egindako adierazpenei erantzun die Errenteria-Oreretako EH Bilduk. Errenteriako PSE-EEk errauste planta ez eraikitzearen gastua kritikatu du, eta Errenteria-Oreretak 528.000 euro ordaindu beharko dituela gastu osotik (109 milioi euro). EH Bilduk, ordea, galdera...\nJantziak biltzeko kanpaina martxan jarri dute Hendaian\nby admin\t- Mar 13, 2013\nJantziak biltzeko hainbat puntu prestatu dituzte Hendaian. Hendaiako Herriko Etxeak eta Bil ta Garbi sindikatuak bultzatutako Jantzi gehiegi… Pentsa bereizteari! kanpainaren barruan sartzen den jantzi bilketa hilaren 18ra bitarte egongo da martxan. Jantzien barruan, oinetakoak, zakuak,...\nTxotxongilo birziklatuen tailerra antolatu du Mikelazulok\nby admin\t- Ots 7, 2013\nHaurrekin jolasean izenpean txotxongilo birziklatuen tailerra antolatu du Errenteria-Oreretako Mikelazulo Kultur elkarteak. Hilaren 15ean, ostiralarekin, 17:00etatik 19:00etara egingo dute tailerra 4 urtetik gorako haurrentzat. Tailerra egiteko plaza kopurua mugatua dela jakinarazi dute Mikelazulotik, eta beraz parte hartu...


Adiorik ez - Guaixe.eus\nAnabel Arraiza 2017-12-15 08:07 Iritzia Sakana\nZer da heriotza? Zergatik hiltzen gara gizakiak? Ez dira erantzun errazeko galderak. Ziur dakiguna ordea, behin jaiota hilko garela. Ezjakintasuna eta beldurra sor dezakeen kontua dugu heriotzarena eta hauen aurrean erlijioek indar handia hartu dute erantzun zehatz batzuk emanez.\nAtzeraezina den kontua dela argi dago, heriotzak itzulerarik ez duela, alegia. Bizia bezala ezagutzen dugunaren amaiera dugu heriotza. Erlijio eta sinesmen ezberdinek bestelakorik esan dezaketen arren, ez dut berpiztu den hildakorik ezagutu.\nBeste kontu oso desberdin bat litzateke hil diren pertsonak gurekin jarraitzen dutela esaten dugunean. Sinestun izan edo ez, pertsona bat hiltzen denean, gurekin dagoela diogu harekin gogoratzen garen aldiro. Zer esanik ez dago, pertsona hori zurekin bizi izan denean. Fisikoki ez dago gure artean, ezin dugu ez ukitu ez laztandu; baina aurrerago aipatu dudan bizia bizitzen ari garenok hamaika une, era eta egoeratan “berpizten” dugu. Haren izena eta izana maiz dugu gure ahotan, gehienetan irri bati loturik gainera; gustura eta gogoz egiten ditugun keinuak.\nAbenduak 15 ditu gaur. Etzi damu urteak beteko lituzke eta mahaiaren bueltan elkartuko ginen guztiok ospatzeko asmoarekin. Zazpi dira ospatu gabeko urte betetze egunak. Asko dira egun beltz hartatik hona pasa direnak. Beste batzuk joan eta baita ezagutuko ez dituzunak jaio ere. Min biziak eraman zintuen eta bizi mina geratu zen. Denborak arintzen du mina eta bizia da guri geratzen zaiguna. Adiorik ez aita.


EBko Auzitegiak 27 entzumena azaltzen du #Brexit-en kasuan: EU Reporter\nAEBek galtzen dute #Huawei propaganda joko Europan ift.tt/2UVOGWX\n#Brexit - 'Gero eta gehiago da Erresuma Batuan Europar Batasunak utzi beharko du 12en apirilean akordio gabe ... twitter.com/i/web/status/1...\nAEBek galtzen dute #Huawei propaganda joko Europan ift.tt/2UVOGWX pic.twitter.com/tG2lB9pP9M\nAndrew Bowles: Lerroa kontseilari nagusiaren buruaren etetea altxatzen da ift.tt/2CCD1p3\nDuela 3 buruz ordu ra EU Reporter en Twitter arabera IFTTT\nAndrew Bowles: Lerroa kontseilari nagusiaren buruaren etetea altxatzen da ift.tt/2CCD1p3 pic.twitter.com/GuKj1X0jGP\nGeorge Galloway irrati show Ofcom arauak hausten ditu ift.tt/2TZhNMu\nEBko Auzitegiak azaroaren 27 entzungai #Brexit berraztertzeko kasua ezartzen du\nBisitari kolaboratzailea | Azaroaren 8, 2018\nEuropar Batasuneko auzitegi goreneko epaileek kasu bat entzungo dute Brexit-en prozesua azaroan 27-en, Erresuma Batuko unilateralki EBren erabakia aldatzeko erabakia berraztertzeko, Justizia Auzitegiak asteartean (azaroan 6) adierazpen batean esan zuen. idazten Alastair Macdonald.\nLuxenburgoko auzitegiak auzitara eraman zuen auzitegi batek auzitegi eskoziarraren aurrean, Brexit-ekin kontrako jendea EBren Itunaren 50 artikuluaren interpretazioa argitzeko xedapen bat eskatu zuelarik, Londonek bi urte eman zituen bere irteeraren berri emateko.\nEz da argi ECJk azken erabakia eman dezakeenean.\nBritainia Handiko lehen ministroak Theresa May britainiak EBn utziko du martxoan, baina datozen asteetan parlamentuan borroka egingo du, herrialdeko irteera errazteko eta mugimenduaren etenaldia mugatzeko asmoa duen ituna onartzeko.\nTags: Brexit, ezaugarri, full-image, UK\nKategoria: Frontpage, Brexit, EU, UK\n« Parlamentuak 70 urteurrena betetzen du #HumanRightsDeclaration\nIpar Irlandako #DUP - Ez gara britainiarrek aukeratzen beldurrik »


Ekintzak arloka - Soldata-arrakasta Estrategia - Eusko Jaurlaritza - Euskadi.eus\nIkuskapen Plana emakume eta gizonen arteko soldata-arrakalari aurre egiteko.\nIkuskapen-unitate espezifikoen bitartez, enpresetan soldaten auditoria sistema.\nElkarrizketa Sozialeko Mahaiaren Genero Berdintasuneko lantaldea.\nIkuskapen-arloko langileei prestakuntza berezia emateko programa.\n39 enpresa aukeratuak 2. hiruhilekoan soldata-auditoriak egiteko: 19 Bizkaian, 11 Gipuzkoan eta 9 Araban.\nEusko Jaurlaritzako Lan Ikuskaritzak "Generoagatiko soldata-diskriminazioaren gaineko kontrol publikoa" izeneko jardunaldia antolatu du Donostian.\nEusko Jaurlaritzako Lan Ikuskaritzak jardunaldia antolatu du Bilbon: "Laneko ikuskaritza eta soldata-arrakalaren kontrako borrokan".\nLan eta Justiziako sailburuak Lan Ikuskaritzak berdintasunaren arloan egindako jarduerak eta 2019an kontratazioan izandako iruzurraren aurkako ikuskapen-jardueraren emaitzak aurkeztu ditu.\nLana eta Justiziako Sailburuak, Lan Ikuskaritzak 2020ko lehen seihilekoan egindako jardueraren balantzea aurkeztu du (legegintzaldiaren hasieran lan-iruzurraren aurka aktibatutako kanpainaren emaitzak 18.300 kontratu eraldatzea ahalbidetu du).\nGobernu Kontseiluak onartu egin du Hezkuntza Sailera bideratutako guztizko zenbatekoa handitzea, besteak beste, Haurreskolak Partzuergoaren zerbitzua doakoa izan dadin 18.000 eurotik beherako errentetarako.\nEusko Jaurlaritzak abian jarri ditu Euskal Administrazio Publikoko langileentzako guraso-baimen berriak: denak berdinak izango dira, bikotea osatzen duten bi pertsonentzat, 18 astekoak, % 100 ordainduak eta besterenezinak, eta aurrekontuan 6,5 milioi euroko eragina izango dute (gutxi gorabehera) eta 70.000 onuradun (gutxi gorabehera), Euskadiko Administrazio Orokorrean, Segurtasunean, Osakidetzan, Hezkuntzan eta Justizia Administrazioan lan egiten dutenak.\n164/2019 Dekretua, urriaren 22koa, Familia eta Lana bateragarri egiteko laguntzei buruzkoa, seme-alabak zaintzeko lan-eszedentzia edo lanaldi-murrizketa duten langileentzat; zaintzarako lan-eszedentzia edo lanaldi-murrizketa duten pertsonentzat Mendetasun-egoeran edo osasun-egoera oso larrian dauden senideena; seme-alabak edo mendetasun-egoeran edo osasun-egoera oso larrian dauden senideak zaintzeko lan-eszedentzia edo lanaldi-murrizketa duten langileak ordezteko; eta seme-alabak zaintzeko langileak kontratatzeko. 2020ko aurrekontu-proiektuko zuzkidura, guztira: 53.145.650 euro\nGobernu Kontseiluak oniritzia eman dio Lanbideren akordioari, familia eta lana bateragarri egiteko laguntzak gehitzeko (kontrataziora bideratutako laguntzak, familia eta lana bateragarri egiteko politikaren esparruan, eszedentzia edo lanaldi-murrizketa hartu duten langileak ordezteko, seme-alabak edo mendetasun-egoeran edo osasun-egoera oso larrian dauden senideak zaintzeko, Igoera: 214.000 euro/Guztira: 1.914.000 euro\nGobernu Kontseiluak 0 eta 3 urte bitarteko haur-eskolen titular diren toki-korporazioei 2019-2020 ikasturterako diru-laguntzak emateko deialdia egiten duen Agindua onartu du (laguntza euskal familien bizitza pertsonala, familiakoa eta lanekoa bateragarri egiteko funtsezko zerbitzua ematen duten haur-eskolen mantentze-kostuak finantzatzeko). Zenbatekoa: 3,5 milioi euro.\nKontzilia30 programa aurkeztu da (30 ETEri laguntza teknikoa emateko proiektu pilotua) Kudeaketa Aurreratuaren Europar Astearen 25. kongresuaren barruan.\nEmakundek Nahiko programaren hezkidetza jardunaldia antolatu du: Zaintzarako hezkuntza.\n2019-2020 ikasturtean titulartasun pribatuko Haur Hezkuntzako lehen zikloko eskolei diru-laguntzak emateko deialdia egiten duen Agindua onartu du Gobernu Kontseiluak. Eskola horiek funtsezko hezkuntza-zerbitzua dira, eta euskal familien familia eta lana bateragarri egitea errazten dute. Zenbatekoa: 26,5 milioi euro\nGobernantza Publiko eta Autogobernu Sailak 3 jardunaldi antolatu ditu "Erantzunkidetasuneko eta denboraren erabileren aldaketarako politikak – Administrazio publikoen erronkak " gaiari buruz.\nEusko Jaurlaritzak 24 astera arte igo du guraso-baimena guraso bakarreko familietan, Euskadiko Administrazio Orokorrean, Ertzaintzan, Osakidetzan, hezkuntzan eta justizian lan egiten duten 70.000 pertsonentzat, autonomia-erkidegoko sektore publiko osora zabaltzeko aukera emanez: erakundeak, sozietateak, fundazioak, partzuergoak, etab.\nGobernu Kontseiluak oniritzia eman die Lanbidek familia eta lana bateragarri egiteko eta seme-alabak edo mendetasun-egoeran edo osasun-egoera oso larrian dauden senideak zaintzeko eszedentzia edo lanaldi-murrizketa hartu duten langileak ordezkatzeko sustatutako laguntzei. 2020ko ekitaldirako zenbatekoa: 2.200.000 euro\nEusko Jaurlaritzak etxeko eta laneko eginkizunak bateragarri egiteko laguntzak onartu ditu COVID-19ren harira. Berrogeialdi-egoerarako sorturiko ildo-berriak sartu dira.\nEusko Jaurlaritzak eta Aldundiek "Suspertze Ekonomikoaren eta Enpleguaren aldeko konpromisoa" adostu dute, hainbat jarduera-ardatzen eta zeharkako arlo baten bidez, enpleguaren prekarietatea murrizteko, emakumeen eta gizonen arteko soldata-arrakala murrizteko, ikuskaritza indartzeko, erantzunkidetasuna eta lana eta familia uztartzea sustatzeko eta elkarrizketa soziala bultzatzeko, besteak beste.\nGobernu Kontseiluak onartu du Haur Hezkuntzako lehen zikloko eskola pribatuentzako diru-laguntzen deialdia egiten duen agindua, 2020-2021 ikasturterako, euskal familien familia eta lana bateragarri egitea erraztuko duen funtsezko hezkuntza-zerbitzua eratzeko. Guztira: 26,5 milioi euro\nGobernu Kontseiluak, Hezkuntzako Sailburuaren proposamenez, 0 eta 3 urte bitarteko haur-eskolen titular diren toki-korporazioentzako 2020-2021 ikasturterako diru-laguntzak emateko deialdia egiten duen Agindua onartu du, aipatutako haur-eskolen mantentze-kostuak finantzatzeko, horiek funtsezko zerbitzua ematen baitute norberaren bizitza, familia eta lana uztartzeko. Guztira: 3,5 milioi euro\nGizarte politiketako sailburuordeak "Kontziliazioa talentua erakartzeko eta fidelizatzeko neurri gisa" jardunaldia ireki du.\nZero eta hiru urte bitarteko Haur eskolen titular diren toki-korporazioentzako 2020-2021 ikasturterako diru-laguntzak emateko deialdia egiten duen agindua EHAAn argitaratu da.\n2020-2021 ikasturtean seme-alabak zaintzeko langileak kontratatzeko salbuespenezko laguntza-lerro berri bat gaitu du Eusko Jaurlaritzak. Zenbatekoa: 3 milioi euro.\nEusko Jaurlaritzak webgune bat sortu du norberaren bizitza, familia eta lana bateragarri egiteko: www.euskadi.eus/kontzilia\nLehendakariordeak ZainLab aurkeztu du, adinekoen zainketen arloan lan-merkatu profesionalizatua sortzen laguntzeko proiektua eta beharrezko lanbide-profilak prestatzeko helburuarekin, enplegu hori kalitatezkoa izan dadin eta sektoreko erronka berriei lagundu eta aurre egingo dieten enpresa-ekimenak bultzatzeko.\n2021eko otsailaren 9ko Agindua, Berdintasuna, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuarena, 2020-2021 ikasturtean 3 eta 14 urte bitarteko seme-alabak zaintzeko langileak kontratatzeko laguntzen deialdia egiten duena, EHAAn argitaratua.\nLanbide Euskal Enplegu Zerbitzuko Administrazio Kontseiluak 2,2 milioi euro onartu ditu familia eta lana bateragarri egiteko laguntzetarako, langabeak kontratatzeko, seme-alabak edo mendetasun-egoeran edo osasun-egoera oso larrian dauden senideak zaintzeko eszedentzia edo lanaldi-murrizketa hartzen duten langileak ordezkatzeko. Era berean, diruz lagunduko da aurretik lanaldi partzialerako kontratatutako langile baten lanaldia luzatzea, eszedentzian edo lanaldi-murrizketan dagoen langile baten lanpostua betetzeko.\nEusko Jaurlaritzak argi berdea eman die familia eta bizitza pertsonala uztartzeko eta seme-alabak dituzten familientzako laguntzei. (Gobernu Kontseilua, 2021eko maiatzaren 11koa). Zenbatekoa: 64 MM €\nEAE-ko hezkuntza sistemarako II. Hezkidetza-Plana, berdintasunaren eta tratu onaren bidean.\n2019-2020 ikasturtean STEAM-eko berrikuntza-proiektuak garatzeko.\nEuskadiko Haur Hezkuntzako, Lehen Hezkuntzako eta Bigarren Hezkuntzako itunpeko ikastetxeei 2019-2020 eta 2020-2021 ikasturteetan hezkidetza eta genero-indarkeriaren prebentzioa lantzeko jarduera-proiektuak egiteko deialdia egiten dien agindua onartu da (Guztira: 100.000 €- Irismena: Euskadiko 50 ikastetxe itundu).\nLehendakariak amaiera eman dio Emakundek bultzatzen duen Nahiko programan 2017-2019 edizioan parte hartu duten ikasleen topaketari (4.000 ikaslek eta 900 irakaslek baino gehiagok landu dute hezkidetza azken bi urte hauetan).\nEuskadik STEAM hezkuntza bultzatzeko Europako proiektu berrian parte hartzen du, EU Stem Coalition izenekoan. Proiektu horren helburuetako bat Stem plataforma europarra sortzea da, bai eta jardunbide egokien trukea erraztea ere, besteak beste, gazteak – batez ere neskak – zientziaren eta teknologiaren esparruan karrera profesionalak garatzera animatzeko beharra azpimarratuz.\nEkonomiaren Garapena eta Azpiegiturak Saileko sailburu Arantza Tapiak "Industriaren erronkak: Gazteria eta generoa" hitzaldian parte hartu du.\nHezkuntza Sailak bultzatutako STEAMsare programa abiarazi da, Euskadin Steam hezkuntza bultzatuko duen eskola, enpresa eta eragile zientifiko-teknologikoen sare bat sortzeko, besteak beste, emakume gazteen eta neskatoen bokazio zientifikoak bultzatzeko. Parte hartu duten ikastetxeak, guztira: 37/ Enpresak eta eragile sozioekonomikoak, guztira: 21\nEBAZPENA, 2020ko martxoaren 2koa, Hezkuntzako sailburuordearena, Haur Hezkuntzako, Lehen Hezkuntzako eta Bigarren Hezkuntzako ikastetxe publikoei dei egiten diena, 2020-2021 ikasturtean STEAMen berrikuntza-proiektuak gara ditzaten. 2020-2021 ikasturterako zenbatekoa: 275.000 €.\nEHAAn argitaratu da Hezkuntzako sailburuordearen 2020ko otsailaren 21eko Ebazpena, 2019-2020 ikasturterako udal-haur-eskoletarako diru-laguntzen zerrenda argitaratzen duena.\nEHAAn argitaratu da Hezkuntzako sailburuordearen 2020ko otsailaren 21eko Ebazpena, haur-eskola pribatuentzako 2019-2020 ikasturterako diru-laguntzen zerrenda argitaratzen duena.\nEusko Jaurlaritzaren Kontseiluak argi berdea eman die, Hezkuntza Sailaren bitartez, LHko itunpeko ikastetxeetako irakasleak prestatzeko ikastaroetarako laguntzei. Besteak beste, lanbide-orientazioari buruzko prestakuntza-jarduerak eta STEAM kultura indartzen duten ekintzak bultzatuko dira. Zenbatekoa: 169.000 €.\nGobernu Kontseiluak, Hezkuntzako sailburuak proposatuta, Euskadiko Haur Hezkuntzako, Lehen Hezkuntzako eta Bigarren Hezkuntzako itunpeko ikastetxeei 2020-2021 eta 2021-2022 ikasturteetan hezkidetza eta genero-indarkeriaren prebentzioa lantzeko jarduera-proiektuak egiteko deialdia egiteko Agindua onartu du. Zenbatekoa: 100.000 € (itunpeko 50 ikastetxe). Orain arte diruz lagundutako jarduera-proiektuak: 379.\nHezkuntzako sailburuaren 2020ko apirilaren 21eko Agindua EHAAn argitaratu da non Lanbide Heziketako heziketa-zikloak ematen dituzten itunpeko ikastetxe pribatuentzako diru-laguntzetarako deialdia egiten den, 2020-2021 ikasturtean irakasleak prestatzeko jarduerak egin ditzaten, eta lehentasunezko ekintza gisa ezartzen dira irakaskuntzan genero-ikuspegia txertatzeko, emakumeen eta gizonen berdintasuna bultzatzeko eta/edo indarkeria desagerrarazteko jarduerak. Zenbatekoa: 169.600 euro.\nEHAAn argitaratu da Hezkuntzako sailburuaren agindua, EAEko Haur Hezkuntzako, Lehen Hezkuntzako, Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako eta Batxilergoko itunpeko ikastetxeei dei egiten diena hezkidetza eta emakumeen aurkako indarkeriaren prebentzioa eta detekzio goiztiarra modu globalean, sistematikoan eta integratuan egiteko 2020-2021 eta 2021-2022 ikasturteetan. 2020-2021 ikasturteko zenbatekoa: 100.000 euro (2.000 € ikastetxe bakoitzeko).\nHezkuntza Sailak Igo STEAM Euskadi Sariak banatu ditu, hezkuntza zientifiko-teknologikoko euskal praktika onenei. Aurkeztutako ekimenak: 133. Zientzia, teknologia, ingeniaritza eta matematikako bokazio goiztiarrak bultzatzeko sariak, arteekin eta humanitateekin loturan. Sari hauek, Eusko Jaurlaritzak deitzen ditu, Berrikuntzaren Euskal Agentzia-Innobasque-rekin lankidetzan, eta bereziki azpimarratzen du zein garrantzitsua den neskak diziplina zientifiko-teknologiko horietara erakartzea.\nEkonomiaren Garapen, Jasangarritasuna eta Ingurumen sailburua 600 ikasle baino gehiagori zuzendu zaie Industria Eguna-IE2020-n. Ekitaldi horretan Gipuzkoako 10 industria-enpresetako zentroak bisitatu dira emakumeei deialdi berezia egiten sektorean parte hartzeko.\nSteam Euskadi Topaketak zikloko hirugarren topaketak, Steam hezkuntzan genero-ikuspegiaz dihardu dute, Emakumea eta Neskak Zientzian Nazioarteko Egunean.\nLanbide maskulinizatuetan emakume langabeak kontratatzeko programa berritzaile batera 2 milioi euro bideratzea onartu du Lanbidek.\n2021eko maiatzaren 18ko Agindua, Hezkuntzako sailburuarena, EAEko Haur Hezkuntzako, Lehen Hezkuntzako, Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako eta Batxilergoko itunpeko ikastetxeei dei egiten diena, 2021-2022 eta 2022-2023 ikasturteetan hezkidetza, prebentzioa eta emakumeen aurkako indarkeriaren detekzio goiztiarra modu globalean, sistematikoan eta integratuan lantzeko jarduera-proiektuak egin ditzaten eskatzeko. (Hezkuntza inklusiboa eta aniztasunaren arreta). Zenbatekoa: 100.000 euro/ Helmena: 50 itunpeko ikastetxe\nEbazpena, 2021eko maiatzaren 26koa, Lanbide-Euskal Enplegu Zerbitzuko zuzendari nagusiarena, zeinaren bidez argitara ematen baita lan maskulinizatuetan dauden emakume langabeak prestatzeko eta kontratatzeko proiektuetarako diru-laguntzen deialdia, Euskal Autonomia Erkidegoan Enplegurako Lanbide Heziketa arautzen duen maiatzaren 31ko 82/2016 Dekretuaren esparruan.\nSoldata-Arrakalaren aurkako Adierazpen Instituzionala.\nEmakundek antolatutako prestakuntza saioa: "Soldata arrakalarik gabeko etorkizuna? Esku hartzeko tresnak".\n“Genero-arrakala soldatetan eta pentsioetan; lan- eta zainketa-lanak” jardunaldia.\nEAEko egoeraren diagnostikoa aurkeztu du Emakundek soldata arrailaren mahaian eta erantzun integral baten beharra azpimarratuz.\nEmakundeko Zuzendariak Elkarrizketa Sozialeko Mahaian Estrategia eta Ekintza Plan Eragilea Euskadin Soldata-Arrakala murrizteko aurkezten du.\nEmakundeko delegazio batek, New York-en “Closing the genderpay gap” saioan, Euskadin soldata-arrakala txikiagotzeko estrategia eta plan operatiboa aurkezten du.\nHezkuntzako Sailburu eta Ikerbasqueko lehendakari Cristina Uriarte buru izan da Euskal Autonomia Erkidegoan ikerketa-lana egiten duten hiru emakumeri errekonozimenduak emateko ekitaldian.\nEmakundeko zuzendariak, Emakume Teknologoari Ada Byron saria emateko ekitaldian parte hartu du.\nArantxa Tapia sailburuak Industria Astea inauguratu du BECen, emakumeek industriara egiten duten erakarpena berariaz aipatuz.\nFamilia Elkarteen Batasunaren (UNAF) bidez, familiekiko kontziliazioaren eta erantzunkidetasun instituzionalaren arloko ekimenak aurkeztu dira, zaintza-zerbitzuen sarearen bidez (Familien eta Haurren aldeko Euskal Itunaren esparruan eta Familiei Laguntzeko 2018-2022 IV. Planean).\nLan eta Justizia Sailak Etxeko Enpleguari buruzko I. Kongresua antolatu du, besteak beste, ekonomia irregularra eta etxeko langileen soldata aztertuz.\nEmakundek, Beijing +25eko Eskualde Berrikuspeneko bileran parte hartu du, emakumeen eskubideen aldeko munduko erronketarako, besteak beste, ekonomian dagoen genero-arrakala.\nEmakundek Berdintasunerako Jardunaldia antolatu du enpresetan: araudi berria eta erantzukizun partekatuak enpresen betebehar berrien berri emateko, martxoan Berdintasunerako 3/2007 Legeari gizonen eta emakumeen arteko tratu- eta aukera-berdintasuna bermatzeko premiazko neurriei buruzko 6/2019 Errege Lege Dekretua onartu ondoren.\nIVAPek, EIPArekin lankidetzan, European Institute of Public Administration erakundeak "Europatik datorkigu –eta: XXI. mendeko kontratazio publiko estrategikoa" jardunaldiak antolatu ditu. Jardunaldi horietan, besteak beste, emakumeen eta gizonen ordainsari-berdintasunerako klausulak txertatzeari eta kontratazio publikoan soldata-arrakalaren aurkako neurriei buruzko jarraibideak aztertu dira.\nEmakundek "Lan-osasuna genero-ikuspegiarekin eta soldata-arrakala" jardunaldia antolatu du 2019ko Berdintasunerako Foroaren esparruan.\nLan eta Justizia Sailak Soldata-Arrakalari buruzko sentsibilizazio-kanpaina jarri du abian komunikabideetan.\nEusko Jaurlaritzako Lan Ikuskaritzak "Soldata-arrakalaren aurkako jardunaldia: Berdintasun planak, arrakalaren aurka borrokatzeko tresna" jardunaldia antolatzen du Gasteizen.\nEmakundek enpresetan soldata-arrakala detektatzeko eta horri heltzeko sortutako tresnak aurkeztu ditu BAI SAREA programaren esparruan.\nLana eta Justizia Sailak "Balio bereko lana" azterlana argitaratu du.\nBerdintasuna, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak, Emakundeko zuzendariarekin batera, Emakume Teknologoari Ada Byron Saria ematean emakumeek zientzian duten ikusgarritasuna aldarrikatu dute.\nEmakundek antolatutako jardunaldia: "Berdintasunaren arloko aurrerapenak enpresetan. Araudi berria eta Esperientziak"(emakumeen eta gizonen arteko ordainsari-berdintasunaren esparru arautzaile berria eta soldata-arrakalari heltzeko esperientzia praktikoa).\nEmakundek antolatutako jardunaldia, "Berrikuntzak soldata berdintasuna eta laneko sexu-jazarpen eta sexuan oinarritutako jazarpenaren arloetan”.\nLan eta Enplegu Sailak kanpaina bat zabaldu du komunikabideetan eta sare sozialetan, emakumeek gizonek baino gutxiago kobratzea eragiten duten egoerak salatzera animatzeko.\nEusko Jaurlaritzak galdeketa bat egin du Prospekzio Soziologikoen Kabinetearen bidez, Euskadiko gizon eta emakumeen soldata-arrakalari eta genero-arrakalei buruzko pertzepzioak eta jarrerak ezagutzeko.\nLana eta Enplegu Sailak 'Balio bereko lana' gida zabaldu du, soldata-arrakalaren aurka borrokatzeko.\nMartxoaren 8ko kanpainak zaintzak ikusarazi, baloratu eta gizarte osoaren artean banatzeko deia egin du.\nHezkuntza Sailak eta Ikerbasquek emakume ikertzaileen lana aitortu eta ikusarazi dute. Ekimena Ikerbasqueren Plan Estrategikoaren barruan sartzen da, bere 12 erronketako bat izanik genero-berdintasunean aurrera egitea Ikerbasqueren ikertzaile-komunitatean pertsonak sartzean.\nGobernu Kontseiluak onartu du aurten 100.000 euro bideratzea emakumeen ekintzailetza sustatzeko eta talentu femeninoa enpresetako zuzendaritza-organoetan sartzeko.\nEHAAn argitaratu da enpresa eta erakunde pribatuei 2019rako ezohiko diru-laguntzak emateko deialdi berria, aholkularitza-enpresa homologatu bat kontratatzeko, emakumeen eta gizonen berdintasunari buruzko Diagnostikoa eta Berdintasunerako Plana egiteko. Zenbatekoa: 160.000 €\nEmakundek handitu egin du abenduan egingo den ohiko deialdiaren zenbatekoa, enpresek aholkularitza-enpresak kontrata ditzaten, diagnostikoak eta berdintasun-planak egiteko. Zenbatekoa: 200.000 €\n2019ko abenduaren 10eko EBAZPENA argitaratu da EHAAn, Emakunde-Emakumearen Euskal Erakundeko zuzendariarena. Ebazpen honen bidez, 2020. urtean Euskal Autonomia Erkidegoko enpresa eta erakunde pribatuei dirulaguntzak emateko deialdia egiten eta dirulaguntza horiek arautzen dira, aholkularitza-enpresa homologatuak kontratatu ditzaten, emakume eta gizonen arteko berdintasunari buruzko diagnostikoak eta berdintasun-planak egiteko, minimis laguntzen araubidea baliatuta. Zenbatekoa: 200.000 €\nEusko Jaurlaritzak, Confebask, CCOO eta UGT gizarte-eragileek Gizarte Elkarrizketako Mahaiko bost lantaldeek 2019an lortutako akordioak onartu dituzte; horien artean dago Genero Berdintasuneko taldea, 2020rako lan-plana ezarriz: enpresetan berdintasun-planak borondatez ezartzea, berdintasun-batzordeetako kideei zuzendutako prestakuntza espezifikoa,...\n2020ko Martxoaren 7tik aurrera, 150 langiletik gorako plantillak dituzten enpresa guztiek berdintasun-plan bat izan beharko dute, orain arte 250 langiletik gorako enpresetan soilik derrigorrezkoa zena. Betebeharra: 600 euskal enpresa. Estaldura: 345.000 langiletik gora.\nEuskadin Elkarrizketa Sozialeko Mahaiaren bilera (Elkarrizketa Sozialeko Mahaiak 2020ko lehen seihilekoan izandako jardueraren jarraipen- eta ebaluazio-txostena onartzea). Berdintasunaren arloko erabakiak, adierazpen bateratuak eta akordio-proposamenak: lan-plana eguneratzea eta lan-arlo bakoitzean genero-ikuspegia indartzeko beharrari buruzko adierazpen adostua egitea, eta elkarrizketa sozialak bultzatutako neurri, ekintza eta politika bakoitzean sartzea, normaltasuna pixkanaka berreskuratzeko.\nLehendakariordea emakume enpresaburuekin bildu da, lan-merkatuan berdintasuna sustatzeko planei buruzko informazioa emateko, bai eta Lana eta Enplegu Sailaren jarduera-programari buruzkoa ere. Programa horrek indartu egingo ditu generoaren araberako soldata-arrakala murrizteko ekimenak, hitzarmen kolektiboetan berdintasun-planen ezarpena txertatuko du, eta plan horiek badaudela eta betetzen direla zainduko du, Lan Ikuskaritzaren jarduera zehatzen bidez.\nEBAZPENA, 2021eko otsailaren 16koa, Emakunde-Emakumearen Euskal Erakundeko zuzendariarena. Ebazpen honen bidez, 2021. urtean Euskal Autonomia Erkidegoko enpresa eta erakunde pribatuei dirulaguntzak emateko deialdia egiten da eta dirulaguntza horiek arautzen dira, aholkularitza-enpresa homologatuak kontratatu ditzaten, emakume eta gizonen arteko berdintasunari buruzko diagnostikoak eta berdintasun-planak egiteko, minimis laguntzen araubidea baliatuta. Zenbatekoa: 400.000 €\nOrdainketen berdintasunerako Instrukzioa.\nGobernu Kontseiluan onartu dira 2020ko aurrekontuko jarraibide ekonomikoak, eta genero-ikuspegiaren aldeko apustu irmoa egin da, soldaten artean alde txikiagoa eragingo duten eta gobernuak soldata-arrakala murrizteko duen estrategiari erantzuten dioten neurriak babestuz.\nUztailak 16ko, 110/2019 Dekretua argitaratzen da EHAAn, Arreta Goiztiarren arloko lanbide-kualifikazioa egiaztatzeko balio duten tituluen, ikasketen eta konpetentzia profesionalen katalogoari buruzkoa (osasun-, hezkuntza- eta gizarte-sistemak), espezializazio handiagoa edo esperientzia egiaztatua lortzeko eta arlo horretan profesional gisa jarduteko.\nAgindua, 2020ko urriaren 13koa, Hezkuntzako sailburuarena, titulartasun pribatuko Haur Hezkuntzako lehen zikloko eskolei 2020-2021 ikasturtean laguntzak emateko deialdia egiten duena, argitaratu da. Guztira: 26,5 milioi euro


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: 8,30 milioi euro pertsonal ikertzailearen prestakuntza eta hobekuntzarako beketarako. (2015-07-27(e)ko Kontseiluan hartutako erabakiaren laburpena)\n8,30 milioi euro pertsonal ikertzailearen…\nErabakia, 5.000.000,00 eurotik gorako gastua baimentzeko dena, 2015/16 ikasturtean doktoreak ez diren ikertzaileen doktoretza aurreko prestakuntza programa berritzeko eta beka berrien deialdia egiteko finantzaziorako, hain zuzen.\nGobernu Kontseiluak, Hezkuntza, Hizkuntza Polítika eta Kultura sailburuaren proposamenez, gaurko bileran onartu du 2015/2016ko ikasturtean doktorea ez den pertsonal ikertzailearen prestakuntzarako doktoretza aurreko programan beka berriak deitu eta zeudenak berritzen dituen agindua.\nAgindu honek, 8.302.130 euroko zenbateko globalean, 2015-2016ko ikasturtean doktorea ez den pertsonal ikertzailearentzako bekak finkatu eta deitzea ditu helburu. Deialdiak beka berriak ematea eta 2014/2015eko ikasturterako eman zirenak berritzea hartzen ditu. Bai eta 2016an doktoretza eskuratu dutenentzako sariak ere.


Trenkada bat eraitsi aurreko oharrak | Consumer\nTrenkada bat eraitsi aurreko oharrak\nUr, gas edo elektrizitateko hodiak bertatik pasatzen diren jakin behar da, eta ez da karga-horma edo egitura-horma.\nEtxebizitza baten banaketa aldatu edo gelaren bat zabaldu nahi denean, trenkada bat bota ohi da. Lan honen bidez, etxea jabeen gustuetara edo haien beharretara egokitu daiteke, denborarekin alda baitaitezke. Hala ere, tamaina horretako erreforma bati ekin aurretik, zenbait kontu hartu behar dira kontuan. Lehenengoa, eraitsi nahi den trenkada ziurtatzea da:\nEz da karga-horma bat, hau da, etxebizitzaren egitura bermatzen den horma bat.\nEz du hormigoizko zutabe nagusi baten pisua jasaten.\nUrteak igaro ahala, ez da egitura-horma bihurtu.\nHori egiaztatzeko, profesional bati, arkitekto bati, etxebizitzaren planoa berrikus dezala eskatzea komeni da. Bertan, etxeko gelak bereizten dituzten pareten funtzioa zehazten da. Azterketa egin ondoren, aurreko hiru aukeretako edozein egiaztatzen bada (trenkada ez da karga-horma, ez du pilare baten pisua jasaten eta ez da egitura-horma bihurtu), erreformarekin aurrera egin daiteke. Bestela, ideia baztertu egin beharko da. Eraikuntzaren Kode Teknikoak (EKT) ezartzen du karga-hormen gutxieneko lodiera 11,5 zentimetrokoa izan behar dela, nahiz eta 25 edo 30 zentimetrora irits daitekeen eraikinaren egonkortasuna ziurtatzeko; beraz, trenkadaren lodiera ez da hori botatzeko kontuan hartu behar den bide bakarra.\nKomeni da arkitekto batek etxebizitzaren planoa berrikustea, trenkada bakoitzaren funtzioa ezagutzeko\nPlanoa berrikusteari dagokionez, oso erabilgarria da, halaber, eraitsi nahi den trenkadan ur edo gas hodiren bat eta kable elektrikoren bat igarotzen den zehazteko. Hori gertatzen bada, hornidura eten egin behar da obrak hasi aurretik. Hala ere, neurri hori komenigarria da beti laneko segurtasuna areagotzeko. Trenkadan hodirik edo kablerik ez dagoen arren, ixteko giltza itxi eta hornidura elektrikoa mozteak estualdi bat baino gehiago saihets ditzake.\nBestalde, trenkadan hodiak edo kableak daudenean, beste toki batzuetara eraman beharko dira. Hodien kasuan, berriak ura hustubideetara iristeko behar den inklinazioarekin jarri behar dira. Obra garrantzitsu samarrak direnez, hobe da profesional batek eskatzea edo, gutxienez, bere aholkularitza izatea. Batez ere, bizilagunen baten komunitatean edo etxebizitzan kalteak saihesteko.\nTrenkada bat botatzeko, kontu handiz gainera, oinarrizko hiru tresna behar dira: betaurreko batzuk, edozein ezpurutasunen artean begiak egon ez daitezen, eskularruak eskuak babesteko eta mailu bat. Trenkada goiko aldetik botatzen hasi behar da beti, pisua dela eta, adreiluak lana egiten duenaren gainera ez erortzeko. Trenkada azulejuz forratuta badago, hobe da lehenbizi kentzea, zatirik ez jauzi egiteko. Beste aukera bat pareta beste aldetik botatzea da, honek azulejurik ez badu.\nTrenkada goiko aldetik botatzen hasi behar da beti, lana egiten duenaren gainera eror ez dadin.\nLanek dirauten bitartean, ez da ohikoa gertuko trenkadetan pitzadurak agertzea, obrak direla eta. Trenkadek gelak bereizteko balio dute, eta, printzipioz, alde batera utz daitezke, egitura kaltetu gabe. Hala ere, komeni da aldian behin egiaztatzea gainerako paretak ez direla hondatu.\nTrenkada bat botatzean pilatzen diren obra-hondakinak zaku berezietan bildu behar dira. Komeni da obra-hondakinak noizean behin biltzea, pilatu ez daitezen eta pasabidea oztopa dezaten. Zaku horiek horretarako prestatutako edukiontzi batean -udal ordenantzak arautzen du- edo hiriko garbigune batean uzten dira. Ez bota inoiz zabor-edukiontzi arruntera. Gainera, etxea berritzeko ezustekoak eta isunak saihesteko, lanak ondo planifikatu eta dagokion obra lizentzia eskatu behar da, aurrekontua eta egingo den erreforma adierazita.\nbota etxebizitza Hodiak pared-eu trenkada


Nomina malgua | Consumer\nGero eta langile gehiagok dute "nomina malgua", ohiko diruzko soldata eta gauzazko osagarrien ordainketa konbinatzen dituen formula.\nIrudia: Neyzen --\nGuztiontzako onuragarria den sistema\nAutoak, eramangarriak, aseguruak, pentsio-planak… Langile askok jasotzen dituzte dagoeneko produktu horiek, beren soldataren zati gisa. Besteak, noski, diru kontantean eta ozenki jasotzen dute. Estatu Batuetatik datorren sistema horri "nomina malgua" deitzen zaio. Duela gutxi arte, "nomina malgu" hori enpresa handien eta multinazionalen jarduera ia esklusiboa zen. Denborarekin, diru-ordainsariaren eta gauzazko ordainketaren konbinazioa (diruzkoa ez den ordainsaria) sektore eta tamaina guztietako enpresetan zabaltzen hasi da. Hala ere, sartzeko erritmoa motela da oraindik erakunde txiki eta ertainen kasuan. Izan ere, enpresa txiki eta ertainek ez dute sistema kudeatzeko giza baliabide egokirik, eta enpresa txikiek, enpresa handiek ez bezala, ezin dituzte talenturik onenak kontratatu edo atxiki.\nBaina, mota guztietako langileei aplika dakieke sistema hori? Ordainsari malgua orain dela gutxi arte zuzendaritza-klasearen esparru esklusiboa zen, baina orain asko dira aukera hori duten erdi-mailako arduradun eta oinarrizko langile asko.\nSoldata-formula horrek mesede egiten die bai enpresari bai langileari. Izan ere, enpresek langileak sustatzeko, talenturik onenak ihes ez egiteko edo lehiakideei lapurtzeko erabiltzen dute. "Gauzazko ordainketa" hori ez da bereziki larria enpresentzat; izan ere, enpresek oso prezio onuragarria lor dezakete gero beren langileei eskaintzen dizkieten produktu eta zerbitzuetarako. Haientzat abantaila handia da haien ordainsari garbia beti handitzen dela. Lehenik eta behin, norberaren edo familiaren kontsumorako beharko dituzten produktuak edo onurak lortzen dituzte, merkatuko prezioak baino askoz prezio hobean. Eta, bigarrenik, fiskalitate onuragarria du, edo PFEZn aitortzetik salbuetsita dago legez ezarritako mugen barruan baldin badaude.\nGauzazko ordainsariak fiskalitate onuragarria du, edo PFEZren aitorpenetik salbuetsita dago legez ezarritako mugen barruan badago.\nSistema hori benetan eraginkorra izan dadin, beste ezaugarri bat da ez dela enpresaren inposizioa, baizik eta langileak erabaki behar duela bere soldataren zati bat jenerotan jaso nahi duen eta zer produktu edo zerbitzutarako erabiliko duen. Gainera, aldian-aldian ordainsarien osaera aldatzen ahalko du, unean uneko behar pertsonalen arabera. Adibidez, urtebetez, langileak aseguru mediko bat aukeratu ahal izango du, baina, hurrengo urtean, ADSLa edo semearentzako ordenagailua instalatu ahal izango du. Baldintza hori Carlos Delgado Planásek eta José Ramón Pin Arboledasek defendatzen dute, "¡Pon como yo quiero!" liburuaren egileek. ". Aditu horien arabera, "ordainsari malgua konpentsazio-formula bat da, eta, funtsean, langileak erabaki behar du nola jaso urtez urte: eskudirutan edo gauzatan, aurrez zehaztutako ondasun edo zerbitzu batzuen bidez, eta, jakina, horretarako ezarritako legezko mugen barruan dago".\nJoan hurrengo orrira: Zerbitzu eta eskaintza ohikoenak »\nenplegatuak espezie flexible-eu nómina flexible-eu ordainsari