Nick ge dhuvas fashany varah "romantic" koh! – Iru\nނިކްގެ ދުވަސް ފަށަނީ ވަރަށް ރޮމެންޓިކް ކޮށް!\nފިލްމީތަރި ޕްރިޔަންކާ ޗޯޕްރާއާއި އެމެރިކާގެ ލަވަކިޔުންތެރިޔާ ނިކް ޖޯނަސްގެ ކައިވެނި ކުރިފަހުން އެދެތަރިން ކުރާ ކޮންމެ ކަމަކަށް ފާރަވެރިވާ ފޭނުން އުޅެއެވެ. ހަމައެހެންމެ، އެ ފޭނުންނާ އެކަކު އަނެކަކުގެ ކަންކަން ހިއްސާ ކުރުމަށް ޕްރިޔަންކާ އާއި ނިކް ވެސް ތިބެނީ ތައްޔާރަށެވެ. އެގޮތުން ދާދިފަހުން ޕްރިޔަންކާ ދިން އިންޓަވިއުއެއްގައި ވަނީ ފިރިމީހާ ނިކް އާ ބެހޭގޮތުން އާ ވާހަކަތަކެއް ޙިއްސާކޮށްފައެވެ.\nޕްރިޔަންކާ ކިޔައިދިން ގޮތުގައި، ނިކް ހެނދުނު ހޭލާގޮތަށް އެންމެ ފުރަތަމަ ކުރަން ބޭނުންވާ ކަމަކީ ޕްރިޔަންކާގެ މޫނަށް ބަލަހައްޓައިގެން އޮތުމެވެ. އަދި ހޭލާގޮތަށް ބަލަހައްޓައިގެން އޮންނަ ގޮތުން ލަދު ގަންނަ ކަމަށާއި، ނަމަވެސް އެއީ ނިކް ލޯބިވާ ވަރު ދޭހަކޮށްދޭ ކަމެއް ކަން ޕްރިޔަންކާ ފާހަގަކުރިއެވެ. “ނިކް ބަލަން ފެއްޓީމަ އަހަރެން ބުނަން ތެދުވެގެން ގޮސް މަސްކަރާއާ މޮއިސްޗަރައިޒާ ހާކައިގެން އަންނާނަމޭ، އެކަމަކު އޭނަ ބޭނުންވާނީ ހަމަ އަހަރެން ނިދާ ހޭލާއިރު ހުންނަ ގޮތް ބަލަން”، މަޖާވެލާފައި ޕްރިޔަންކާ ކިޔައިދިނެވެ. ނަމަވެސް އެއީ މަޖަލަކަށް ބުނާ އެއްޗެއް ނޫންކަމަށާއި، ނިކް ހަމަ ޙަޤީޤަތުގައި ވެސް ކޮންމެދުވަހަކު އެގޮތަށް ކަންތައް ކުރާކަމަށް އެ އިންޓަވިއުގައި ޕްރިޔަންކާ ބުނެފައިވެއެވެ.\nޕްރިޔަންކާ ދެކޭގޮތުގައި، ނިކް ވަރުގެ “ރޮމެންޓިކް” ފިރިއެއް ލިބޭނީ ނަސީބުވެރި އަކަށެވެ. އަދި ނިކް އާ ކައިވެނި ކުރެވުނީތީ ޕްރިޔަންކާ ހުރީ ވަރަށް އުފަލުންނެވެ. ފާހަގަކޮށްލަން ޖެހޭ ކަމަކީ، އެދެމީހުން ދިމާވެފައި މާ ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން ރައްޓެހިވެގެން އުޅުމުގެ ބަދަލުގައި އަވަހަށް ކައިވެނި ކޮށްފައިވާ ކަމެވެ.\nކުޑަކުއްޖަކަށް ޖިންސީ ގޯނާ ކުރި މީހަކު ހޯދަން ފޮޓޯ އާންމުކޮށްފި\nޕްރިޔަންކާ، 37، އާއި ނިކް، 27، އެންމެ ފުރަތަމަ ދިމާވީ 2017 ވަނަ އަހަރު އޮތް ވެނިޓީ ފެއާ އޮސްކާ ޕާޓީގެ ތެރެއިންނެވެ. އަދި މި ދެތަރިން ކައިވެނި ކޮށްފައިވަނީ ޖެހިގެން އައި އަހަރުގެ އޮގަސްޓު މަހުގައެވެ. ނަމަވެސް ދެމީހުންގެ އުމުރުގެ ފަރަގު ބޮޑުކަމުން، އެމީހުންނަށް ފާޑުކިޔާ މީހުން ގިނަކަން ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ.\n8 18411


Shiyam ah aniyaavi massalaige Nasheed ge machah dhauvaa kodhinumah PPM/PNC inn edhijje | Mihaaru\nކައުންސިލަރުންގެ އުމުރު ދަންމައިލުމުގެ އިސްލާހު ފާސްކުރި ޖަލްސާއިން ޝިޔާމްް ނެރުނު އިރު އަނިޔާވެގެން ހޮސްޕިޓަލަށް ގެންދަނީ.\nޝިޔާމަށް އަނިޔާވި މައްސަލައިގައި ނަޝީދަށް ދައުވާކޮށްދޭން އިދިކޮޅުން އެދިއްޖެ\n08 ޖޫން 2020 - 17:24 58 comments\nމިދިޔަ މަހުގެ 29 ވަނަ ދުވަހުގެ ރޭ މެންދަމު ބޭއްވި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ޖަލްސާގައި ނައިފަރު ދާއިރާގެ ޕީޕީއެމްގެ މެމްބަރު އަހުމަދު ޝިޔާމަށް އެމްޑީޕީގެ އެހެން މެމްބަރުންތަކެއް އަނިޔާކުރި ކަމަށް ބުނާ މައްސަލައިގައި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދާއި އެކަމުގައި ބައިވެރިވި އެހެން މީހުންގެ މައްޗަށް ދައުވާ ކޮށްދިނުމަށް ޕީޕީއެމް/ޕީއެންސީ ކޯލިޝަނުން ޕްރޮސެކިއުޓާ ޖެނެރަލް ހުސައިން ޝަމީމްގެ އަރިހުން އެދިއްޖެ އެވެ.\nކައުންސިލަރުންގެ އުމުރު ދަންމައިލަން ގާނޫނުއަސާސީ ބަދަލުކުރަން ބޭއްވި ޖަލްސާގައި، ޕީޕީއެމްގެ ނައިބު ރައީސް ޝިޔާމަށް އަނިޔާވީ، އިދިކޮޅު މެމްބަރުން ތުހުމަތު ކުރާ ގޮތުގައި، މަޖިލީހުގެ ރިޔާސަތުން ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު، ޝިޔާމްގެ ނަން އިއްވަވައި އޭނާ މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުން ނުކުމެވަޑައިގަތުމަށް އެންގެވި ނަމަވެސް، އެކަމަށް އިޖާބަ ނުދެއްވުމުން، ނަޝީދުގެ އަމުރަށް ޝިޔާމް ތަޅުމުން ނެރުމަށް އެމްޑީޕީގެ މެމްބަރުން ކުރި މަސައްކަތުގެ ތެރޭގަ އެވެ.\nއިދިކޮޅު ކޯލިޝަނުން ޕީޖީ ޝަމީމަށް މިއަދު ފޮނުވި ސިޓީއެއްގައި ބުނީ، މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުން ޝިޔާމް ނެރުމުގެ ތެރޭގައި އޭނާ އަށް އަނިޔާކޮށް، މާރާމާރީ ހިންގާފައިވާ ކަމަށެވެ. ޕީޕީއެމް/ޕީއެންސީ ކޯލިޝަނުން ތުހުމަތުކުރާ ގޮތުގައި، އެ އަމަލުތައް ހިންގަން އެމްޑީޕީގެ މެމްބަރުންނަށް އެންގެވީ މަޖިލީހުގެ ރައީސް ނަޝީދެވެ. އެގޮތަށް އެ މަނިކުފާނު އަންގަވާ މަންޒަަރު، އެ ރޭގެ ޖަލްސާ އަށް ފަހު ހާމަވި ވީޑިއޯތަކުން ވެސް ފެނެ އެވެ.\n"...އެ އަމަލު ހިންގުމުގައި ބައިވެރިވި ފަރާތްތަކުގެ މައްސަލަ ތަހުގީގުކޮށް، ދައުވާކޮށް، ޖިނާއީ މައްސަލައެއްގެ ގޮތުގައި ފިޔަވަޅު އަޅުއްވައި ދެއްވުމަށް އެދި ކަމާ ބެހޭ މުއައްސަސާތަކަށް އަމުރު ކޮށްދެއްވުމަށް ހަވާލާ ދެވިފައިވާ މި ކޯލިޝަންގެ ސިޓީގައި ވާނީ އެދިފަ އެވެ،" ޕްރޮސެކިއުޓާ ޖެނެރަލް ޝަމީމަށް ކުރިން ފޮނުވި ސިޓީއާ ގުޅޭގޮތުން، ޕީޕީއެމް/ޕީއެންސީ ކޯލިޝަނުން މިއަދު ފޮނުވި ސިޓީގައި ވެ އެވެ.\nރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ޖަލްސާއެއްގެ ރިޔާސަތު ނަޝީދު ބަލަހައްޓަވަނީ: ގާނޫނުއަސާސީ އަށް ބަދަލު ގެންނަން މިދިޔަ މަހުގެ 29 ވަނަ ދުވަހުގެ ރޭ މެންދަމު ބޭއްވި ޖަލްސާގައި މެމްބަރު ޝިޔާމް މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުން ނެރުމުގައި ނަޝީދު އަމަލުކުރެއްވީ ގަވައިދާ ޚިލާފަށް ކަމަށް އެހެން މެމްބަރުން ވެސް ވިދާޅުވޭ.---ފޮޓޯ: މަޖިލިހުގެ އިދާރާ\nގާނޫނުއަސާސީ އިސްލާހުކުރުމުގެ ޖަލްސާގައި ޝިޔާމްގެ ނަން މަޖިލީހުގެ ރިޔާސަތުން އިއްވެވީ ވެސް މަޖިލީހުގެ ގަވައިދުގައި ބުނާ ކަންކަން ފުރިހަމަ ނުކޮށް ކަމަށް ބައެއް އެހެން މެމްބަރުން ވެސް ގެންދަވަނީ ވިދާޅުވަމުންނެވެ. ޚާއްސަކޮށް، މަޖިލީހުގެ މެމްބަރުންތަކެއް މެދުވެރިކޮށް، އެހެން މެމްބަރަކު މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުން ނެރުމަކީ ގަވައިދު ހުއްދަ ކުރާ ކަމެއް ނޫނެވެ.\nޕީޖީ ޝަމީމަށް އިދިކޮޅު ކޯލިޝަނުން މިއަދު ފޮނުވި ސިޓީގައި މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި އެދިފައި ވަނީ ޝިޔާމަށް އަނިޔާވި މައްސަލައިގެ ތަހުގީގު ފުލުހުން ކުރިއަށް ގެންދާ ގޮތް ގާތުން ބަލައިދިނުމަށެވެ.\nމަޖިލީހުގައި ހިންގި ކަންކަން ފުލުހުން ތަހުގީގު ކުރަމުން އަންނަ ކަމަށް ހޯމް މިނިސްޓަރު އިމްރާން އަބްދުﷲ ވިދާޅުވުމުން، އެމްޑީޕީގެ ލީޑަޝިޕުން ވަނީ އިމްރާނާ ދެކޮޅަށް ތެދުވެ، ހޫނު ރައްދުތަކެއް ވެސް މިދިޔަ ހަފުތާގައި ދީފަ އެވެ.\n"...އެހެންކަމުން މޯލްޑިވްސް ޕޮލިސް ސާވިސްގެ ފަރާތުން ކުރިއަށް ގެންދަވާ ތަހުގީގަކީ ނުފޫޒުތަކުން އެއްކިބާވެފައިވާ މިނިވަން އިންސާފުވެރި ތަހުގީގެއްކަން ކަށަވަރުކުރުމުގެ ގޮތުން އެ ތަހުގީގު ކުރިއަށްދާ ގޮތް ވީހާވެސް ގާތުން މަނިކުފާނު ބައްލަވަމުން ގެންދެވުމަކީ މި ކޯލިޝަންގެ ވަރަށް ބޮޑު އެދުމަކަށް ވާތީ އެކަން އެގޮތަށް ކޮށްދެއްވުމަށް އެދި ދެންނެވީމެވެ،" --- ޕީޕީއެމް/ޕީއެންސީ\nޕީޕީއެމް-ޕީއެންސީން ޕީޖީ އަށް މިއަދު ފޮނުވި ސިޓީގައި ބުނީ އެ މައްސަލައިގެ ތަހުގީގު ފުލުހުން ފަށާފައިވާއިރު، އެ ތަހުގީގު ކުރިއަށް ގެންދާ ގޮތް ޕީޖީ ބައްލަވައި ދެއްވަން އެދުނީ އެއީ، ނުފޫޒުތަކުން އެއްކިބާވެފައިވާ މިނިވަން ތަަހުގީގެއްކަން ކަށަވަރު ކުރުމަށް ކަމަށެވެ. އެހެންވެ، ތަހުގީގު ކުރިއަށް ގެންދާ ގޮތް ވީހާ ވެސް ގާތުން ބައްލަވައިދެއްވަން އެދޭ ކަަމަށް ޕީޕީއެމް-ޕީއެންސީ ކޯލިޝަނުން ޝަމީމަށް ފޮނުވި ސިޓީގައި ވެ އެވެ. މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުން ޝިޔާމް ނެރުމުގައި އަމަލުކުރި ގޮތް ފުލުހުން ތަހުގީގު ކުރާކަން އަންގާފައިވާ ކަމަށް ވެސް އިދިކޮޅުގެ ސިޓީގައި ބުންޏެވެ.\n"...އެހެންކަމުން މޯލްޑިވްސް ޕޮލިސް ސާވިސްގެ ފަރާތުން ކުރިއަށް ގެންދަވާ ތަހުގީގަކީ ނުފޫޒުތަކުން އެއްކިބާވެފައިވާ މިނިވަން އިންސާފުވެރި ތަހުގީގެއްކަން ކަށަވަރުކުރުމުގެ ގޮތުން އެ ތަހުގީގު ކުރިއަށްދާ ގޮތް ވީހާވެސް ގާތުން މަނިކުފާނު ބައްލަވަމުން ގެންދެވުމަކީ މި ކޯލިޝަންގެ ވަރަށް ބޮޑު އެދުމަކަށް ވާތީ އެކަން އެގޮތަށް ކޮށްދެއްވުމަށް އެދި ދެންނެވީމެވެ،" ޕީއެންސީގެ ރައީސް އަަބްދުއްރަހީމް އަބްދުﷲ ސޮއިކުރައްވާފައިވާ ސިޓީގައި ވެ އެވެ.\nޝިޔާމް މަޖިލީހުގެ ތަޅުުމުން ނެރުނު އިރު، އެމްޑީޕީގެ މެމްބަރުން މާރާމާރީ ހިންގި ކަމަށް އިދިކޮޅުން ކުރިއްސުރެ ކުރަމުން އަންނަ ތުހުމަތު އެ ސިޓީގައި ވެސް ތަކުރާރުކޮށްފައި ވެ އެވެ.\nމަޖިލީހުގައި ހިންގި މާރާމާރީއާ ގުޅިގެންނާއި ސަލާމަތާއި ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރު ނުވާތީ އިދިކޮޅު މެމްބަރުން މިހާރު ވަނީ މަޖިލީހުގެ ޖަލްސާތައް ބޮއިކޮޓް ކުރަން ނިންމައިފަ އެވެ. އެގޮތުން މިއަދުގެ ޖަލްސާ ވެސް ކުރިއަށް ގެންދިޔައީ އިދިކޮޅު މެމްބަރުންނާ ނުލަ އެވެ. މާދަމާގެ ޖަލްސާ އަށް ވެސް އެ މެމްބަރުން ވަޑައެއް ނުގަންނަވާނެ އެވެ.\nIthuru faruvaa ah Shiyam Raajje in beyrah vadaigannavanee\nމެމްބަރު ޝިޔާމް ކުރިން ނެރުއްވި ބަޔާނެއްގައި ވިދާޅުވީ، މެމްބަރުން އޭނާގެ ގަޔަށް އަތްލައި، މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުން ނެރުމުގެ ތެރޭގައި އޭނާގެ މައިބަދައިގެ ތިރީ ބަދައެއް، ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް އެތެރެއަށް ޖެހި އަދި ބަދައިގައި ރެނދުލުމުގެ އިތުރުން މޭކަށިގަނޑަށް ވެސް އަނިޔާ ލިބިފައިވާ ޓެސްޓްތަކުން ހާމަވާ ކަމަށެވެ. އެހެންވެ، ހިނގައިބިނގާވެ އުޅުމަށް މިހާރު ދަތިވާ ކަމަށާއި އެހެން ސިއްހީ މައްސަލަތަކެއް ދިމާވާތީ އިތުރު ފަރުވާއަށް ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ވަޑައިގަންނަވަން ޖެހިދާނެ ކަމުގެ އިޝާރާތެއް ޑޮކްޓަރުންގެ ފަރާތުން ލިބިވަޑައިގެންފައިވާ ކަމަށް އެ ބަޔާނުގައިވެ އެވެ.\nއިތުރު ލިޔުންތައް ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް ޕީޕީއެމް މެމްބަރު އަހުމަދު ޝިޔާމް (ނައިފަރު) ޕީޕަލްސް ނެޝަނަލް ކޮންގްރެސް ޕީޕީއެމް/ޕީއެންސީ އިއްތިހާދު ހަމަނުޖެހުން އިދިކޮޅު ފަރާތްތައް އެމްޑީޕީ ހުސައިން ޝަމީމް (ޕީޖީ) ޕްރޮސެކިއުޓާ ޖެނެރަލް ޕީޖީ އޮފީސް


UK parliament gai, China ge "Agent" aku Active koh harakaaitheri vaakamuge Inzaaru dheefi – adduLIVE\nޔޫކޭގެ ޤާނޫނުހަދާ މަޖިލީހުގައި، ޗައިނާގެ "އެޖެންޓަކު" އެކްޓިވްކޮށް ހަރަކާތްތެރިވާކަމުގެ އިންޒާރު ދީފި\nJan 15, 2022, 11:44 އަބްދުﷲ ޔާމީން\nޗައިނާގެ އެޖެންޓް ކަމަށް އެމްއައި15 އިން ތުހުމަތުކުރާ ކްރިސްޓީން ލީ--\nއިނގިރޭސިވިލާތުގެ ޤާނޫނުހަދާ މަޖިލީހުގައި، ޗައިނާގެ "އެޖެންޓަކު" އެކްޓިވްކޮށް ހަރަކާތްތެރިވާކަމުގެ އިންޒާރު އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ޖާސޫސީ އިދާރާއިން ދީފިއެވެ.\nއިނގިރޭސިވިލާތުގެ ޖާސޫސީ އިދާރާ ކަމަށްވާ އެމްއައި15 އިން އިންޒާރުދީފައިވާ ގޮތުގައި ޗައިނާ ސަރުކާރުގެ އެޖެންޓަކު ޤާނޫނުހަދާ މަޖިލީހުގައި މަސައްކަތް ކުރަމުން ދަނީ މަޖިލީހުގެ "ޕްރޮސެސްތައް ފުނޑުފުނޑުކޮށްލުމަށް" ކަމަށެވެ.\nއިނގިރޭސިވިލާތުގެ ޤާނޫނުހަދާ މަޖިލީހުގެ ސްޕީކަރ، މެމްބަރުންނަށް ފޮނުއްވި ސިޓީއެއްގައި ވިދާޅުވެފައިވަނީ، ކްރިސްޓީން ލީ ނަމަކަށް ކިޔާ އަންހެނަކު "ޗައިނާގެ ކޮމިއުނިސްޓް ޕާޓީގެ ފަރާތުން ސިޔާސީ ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ ހަރަކާތްތަކެއް ހިންގައި، ޕާލަމެންޓްގައި ތިބި މެމްބަރުންނާ މުއާމަލާތް ކުރަމުންދާ" ކަމަށެވެ. އަދި އެކަމުގެ އިންޒާރު އެމްއައި15 އިން ދީފައިވާކަމަށެވެ.\nކްރިސްޓީން ލީއާ ގުޅޭގޮތުން އެމްއައި15 އިން ނެރެފައިވާ "އިންޓަރފިއަރެންސް އެލާޓް"އާ ހަވާލާދީ ބޭރު މީޑިއާތަކުން ބުނެފައިވަނީ، ޗައިނާއާއި ހޮންގްކޮންގައި ތިބޭ އެހެން ޤައުމުތަކުގެ މީހުންގެ ނަމުގައި ޔޫކޭ ޕާލިމެންޓްގެ މެމްބަރުންނަށް ކްރިސްޓީން ލީ ފައިސާގެ އެކި އެހީތައް ފޯރުކޮށްދީފައިވާކަމަށާއި، އަދި އެ ފައިސާގެ އަސްލު އޮޅުވާލުމުގެ މަސައްކަތްތަކެއްވެސް އޭނާ ކޮށްފައިވާކަމަށެވެ.\nމި ތުހުމަތުތައް ޗައިނާއިން ދޮގުކުރަމުން ބުނީ ބޭރުގެ އެއްވެސް ޕާލަމެންޓެއްގައި "ނުފޫޒު ގަތުމުގެ" ބޭނުމެއް ނެތް ކަމަށެވެ.\nމިކަމާ ގުޅިގެން ޔޫކޭގެ ހޯމް ސެކްރެޓަރީ ޕްރިތީ ޕަޓޭލްއާ ހަވާލާދީ ބޭރުމީޑީއާތަކުން ބުނެފައިވަނީ، ކްރިސްޓީން ލީއާ ގުޅޭ ތަހުގީގުތައް ހިނގަމުން އަންނަތާ ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވެފައިވާކަމަށާއި، އެހެންނަމަވެސް މިފަހަރު ޤާނޫނުހަދާ މަޖިލީހުގެ މެމްބަރުންނަށް ހާމަކޮށްފައިވަނީ އާ ވާހަކަތަކެއް ކަމަށެވެ. އަދި މެމްބަރުންނަށް އެެލާޓް ފޮނުވިފައިއޮތުމުން އެކަމުގައި އިތުރަށް ސަމާލުވެތިބުމަށް މެމްބަރުންނަށް އެނގޭނެކަމަށެވެ. އަދި ކްރިސްޓީން ލީގެ ފަރާތުން އެއްވެސް މެމްބަރަކާ މުއާމަލާތްކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރާނަމަ އެކަން ވަގުތުން ޕާލިމެންޓްގެ ސެކިއުރިޓީ ހެޑް އަށް އެންގުމަށްވެސް މެމްބަރުންނަށް އަންގާފައިވާކަމަށް ރިޕޯޓްކޮށްފައިވެއެވެ.\nއިނގިރޭސިވިލާތުގެ ޖާސޫސީ އިދާރާ ކަމަށްވާ އެމްއައި15 އާ ހަވާލާދީ މީޑިއާތަކުން ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާގޮތުން ކްރިސްޓީން ލީ އަކީ ޗައިނީޒް ކޮމިއުނިސްޓް ޕާޓީގެ ޔުނައިޓެޑް ފްރޮންޓް ވޯކް ޑިޕާޓްމެންޓް (ޔޫއެފްޑަބްލިއުޑީ)އާ ގުޅިގެން އިނގިރޭސިވިލާތަށް ސިޔާސީ ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ ހަރަކާތްތަކުގައި ސިއްރުން ހަރަކާތްތެރިވަމުން އަންނަ މީހެކެވެ.\nއެމްއައި15 އާ ހަވާލާދީ ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާގޮތުގައި ކްރިސްޓީން ލީ އަކީ ވަކީލެއްކަމަށާއި، އަދި އޭނާގެ ލޯ ފާމްއަކީ ޗައިނާގައި ބޭރުގެ ލޯ ފާމެއްގެ ގޮތުގައި މަސައްކަތް ކުރުމަށް ޗައިނާގެ މިނިސްޓްރީ އޮފް ޖަސްޓިސް އިން ހުއްދަ ދީފައިވާ "ފުރަތަމަ އަދި ހަމައެކަނި" ޔޫކޭ-ޗައިނީޒް ލޯ ފާމް ކަމަށެވެ. އަދި މީގެކުރިން އެކިފަހަރު މަތިން އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ޤާނޫނުހަދާ މަޖިލީހުގެ އިސް މެމްބަރުންނާއެކު ކްރިސްޓީން ލީ ފެނިފައިވާ ކަމަށާއި، އަދި ބޮޑެތި އަދަދުތަކުން އެ މެމްބަރުންނަށް ފައިސާގެ އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދީފައިވާކަމަށްވެސް ބުނެފައިވެއެވެ.


Garage Sity Uvaalan Committee Ge Ruhumeh Nulibunu - Vaguthu\nމާލޭ މަގުމަތި: ވަގުތު އިމޭޖެސް:- އަހްމަދް އަލީ\nގަރާޖެއްގައި ޕާކު ކުރެވޭނެ ކަމުގެ ލިޔުމެއް ނެތި ހަތަރު ފުރޮޅުލީ އުޅަނދު ރަޖިސްޓަރީ ކުރެވޭ ގޮތަށް އެއްގަމު ދަތުރުފަތުރުގެ ގާނޫނަށް އިސްލާހު ގެނައުމަށް ނުފެންނަ ކަމަށް ގައުމީ ތަރައްގީ އާއި ތަރިކަ ކޮމިޓީން ނިންމައި އެ ބިލު މަޖިލިސް ތަޅުމަށް ފޮނުވައިފި އެވެ.\nކާރާއި ޕިކަޕު ފަދަ އުޅަނދުތައް މާލޭގައި ރަޖިސްޓަރީ ކުރަން ހުށަހަޅަން ޖެހޭނީ އެވެހިކަލެއް ޕާކް ކުރެވޭނެ ގަރާޖެއްގެ ލިޔުމަކާއި އެކުގައި ކަމަށް އޮންނަ ޝަރުތު އުވާލާ ގޮތަށް ގާނޫނު އިސްލާހު ކުރަން ހުށަހެޅުއްވީ ނޮޅިވަރަމް ދާއިރާގެ އަމިއްލަ މެމްބަރު މެންބަރު މުހައްމަދު ނަޝީދު އަބްދުﷲ (މޮސްޓާ) އެވެ.\nގަރާޖުތަކުން އެފަދަ ލިޔުން ވިއްކުމާއި ޓްރާންސްޕޯޓް އޮތޯރިޓީގެ ބައެއް ފަރާތްތަކުން މަގާމުގެ ނުފޫޒު ބޭނުންކޮށްގެން އެކަމުގައި ކޮރަޕްޝަނުން އެ ހުއްދަ ދޫކުރާ ކަމުގެ ޝަކުވާއަކީ ޒަމާންތަކެއް ވެފައިވާ ޝަކުވާއެކެވެ. ސައްހަ ނޫން އެފަދަ ލިޔުންތަކުގެ ސަބަބުން ގަރާޖުތައް ހުރި ކަމަށް ބުނެ ލިޔުން ހުށަހެޅިޔަސް ކާރުތަކާއި ޕިކަޕުތައް ގިނައިން ޕާކް ކުރަނީ މަގުމަތީގައެވެ.\nއެކަން ހުއްޓުވުމުގެ ގޮތުން ނޮޅިވަރަމް ދާއިރާގެ އަމިއްލަ މެންބަރު މުހައްމަދު ނަޝީދު އަބްދުﷲ (މޮސްޓާ) ހުށަހެޅުއްވީ ގަރާޖު ސިޓީއެއް ހުށަހެޅުން ލާޒިމު ނުވާ ގޮތަށް ގާނޫނު ބަދަލު ކުރުމަށެވެ. އޭރުން ޓްރާންސްޕޯޓު އޮތޯރިޓީގެ ކޮރަޕްޝަނާއި އުޅަނދު އެތެރެ ކުރުމުގައި ރައްޔިތުންނަށް ހުރި ދަތިތައް ހައްލު ވާނެ ކަމަށް އޭނާ ދެކެވަޑައިގަންނަވައެވެ.\nމިހާރު ގަރާޖު ސިޓީ ދޫކުރަނީ މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލް މެދުވެރިވެގެންނެވެ. ސިޓީ ކައުންސިލުން ވެސް ވަނީ ގަރާޖު ސިޓީ އުވާލަން ނުފެންނަ ކަމަށް މަޖިލީހުގެ ކޮމެޓީގައި ވިދާޅުވެފައެވެ. ވެރިކަން ކުރާ އެމްޑީޕީގެ ސީނިއާ މެންބަރުން ވެސް ވަނީ ގަރާޖު ސިޓީ އުވާލުމާއި ދެކޮޅަށް މީގެ ކުރިން ވާހަކަ ދައްކަވާފައެވެ.\nނޮވެމްބަރު 12, 2021 07:54\nމިވެސް ރައްޔިތުންގެ މަންދޫބުން އެކަމަކު ރައްޔިތު މީހާޔަށް ފަސޭހަ ވާގޮތަކަށް ކަމެއްނުކުރޭ ވަކިބަޔަކު ނާޖާއިޒު ފައިދާ ނެގޭނެ ގޮތަކަށް ކަންކިރާބަޔެއް، ނިކަމެތިން ހަމަ ނިކަމެތި ވާގޮތަށް މުއްސަދިން މުއްސަދިވާގޮތަށް !\nނޮވެމްބަރު 12, 2021 08:24\nތިޔަ ލިޔުންދީގެން އަނދުންގޭ މީހުން މުސަދިވަނީ އެގޭ ގަރާޖަކީ މެޖިކު ގަރާޖެއް އެގަރާޖުގައި 200 ކާރާއި 100 ޕިކްޕް ޕާކުކުރެވޭނެ އަދި އަދުން ހުސެންގެ ސިޓީކީއަކީވެސް މެޖިކެއް ގޭކައިރީ ސަހަރާގައުވެސް އޭނާގެ ސިޓި އާއެކު ޕާރކު ކުރެވޭނެ.\nނޮވެމްބަރު 12, 2021 08:42\nމައްސަލައަކީ ގަރާޖު ސިޓީއެއް ނޫނެވެ. މައްސަލައަކީ ތަންފީޒުނުކުރެވޭ ކަމަކަށް ވާތީއެވެ. ކޮރަޕްސަނަށް ހުޅުވާދޭ ދޮރަކަށް ވާތީއެވެ.4ކާރު ޖާގައަށް 100 ކާރު ޖައްސާ ކާރަކަށް 75000 އާއި 130000 ރުފިޔާ ކޮރަޕްސަނަށް ނަގާތީއެވެ. ދައުލަތަށް ވަންނަ ނަމަވެސް ކިތަންމެހައިވެސްރަނގަޅެވެ. މިހާރު ތިކަން އޮތީ ސިޓީ ކައުންސިލްއަށެވެ. ހައްޓަކު ހޭ ނުހުންނާނެ ކަމާމެދު ސައްކު ކުރާނެ މީހަކު ވެސް ނެތެވެ.\nނޮވެމްބަރު 12, 2021 15:17\nމާލޭގެ މޭޔަރައްދަންނަވާލަން މާލޭގެސަރަހައްދުތަކަކުން ޕާކިންޖާގަ ވިއްކައި އެތަނައް ހަތަރުފުރޮޅުލީއެއްޗެހި ރަޖިސްޓްރީކުރެވޭގޮތް ހަމަޖައްސަވައިދެއްވާ\nނޮވެމްބަރު 12, 2021 15:45\nތި އިއްޒަތްތެރިން ވޯޓް ހޯދަން އަންނާނެ...މާކަ ދުރެއްނޫން...ދުނިޔޭގެ އެއްވެސް ގައުމެއްގަ އޮންނަ އުސޫލެއްނޫން ގަރާޖު ސިޓީ އަކީ...އެއީ ކުޑަ ސިޓީގެ ޒަމާނުގެ ސިޓީއެއް..ރައްޔިތު މީހާ ސަލާމް ޖެއްސުން..އަޅުވެތިކަން.....މިހާރު މީ މާލޭ ސިޓީގެ ޒަމާން..ނިކަން ބުރިޖު ސިޓީ ވެސް ހަދާލަބަލަ.....ވ.ސަލާމް\nނޮވެމްބަރު 23, 2021 23:10\nއިއްޒަތްނުލިބިގެން ރެއާދުވާލު ހަޅޭލަވާ ބަޔަކައް އަދިއިތުރު އިއްޒަތެއްހޯދަންބަރުލަމާނު އައްރައްޔިތުންހޭހުރެ ތާއީދުނުކުރާތި..


އިންޑިއާ އަންހެނަކު އުމުރުން 104 އަހަރުގައި ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކޮށްފި – Feshun.mv\nއިންޑިއާ އަންހެނަކު އުމުރުން 104 އަހަރުގައި ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކޮށްފި\n4 ޑިސެމްބަރ 2021 - 14:15\nއިންޑިއާގެ ކެރެލާ ސްޓޭޓަށް ނިސްބަތްވާ މުސްކުޅި އަންހެނަކު، އުމުރުނެ 104 އަހަރުގައި ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކޮށްފި އެވެ.\nއެންމެ ކުޑައިރުންސުރެވެސް ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކުރަން ބޭނުންވި، ކުއްޓިޔާމާ މި ހުވަފެން ހާސިލުކުރީ އިންޑިއާ ސަރުކާރުން ބޭއްވި ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކޮށްދޭ ޕްރޮގްރާމެއްގެ ތެރެއިން ނެގި ޓެސްޓަކުން ވަރަށް މަތީ މާކްސްއެއް ހޯދައިގެންނެވެ.\nމި އަންހެންމީހާ ބީބީސީ ނޫހަށް ދިން އިންޓަވިއުއެއްގައި ބުނިގޮތުގައި، އެންމެ ކުޑައިރުއްސުރެވެސް ސްކޫލަށް ކިޔަވަން ދިއުމަކީ އުއްމީދެކެވެ. ނަމަވެސް ގޭތެރޭގެ މަސައްކަތުގައި އަބަދު އުޅެން ޖެހުމުން އަދި އުމުރުން ވަރަށް ހަގުއިރު ކައިވެންޏެއް ކުރަން ޖެހުމުން އެ އުއްމީދު އޭރު ހާސިލުނުވީ ކަމަށް ބުންޏެވެ. ކުއްޓިޔާމާ ގެ އިތުރު އެއްބަނޑުއެއްބަފާ ކުދިންވެސް ސްކޫލަށް ކިޔަވަން ނުދެއެވެ.\nކުއްޓިޔާމާ ބުނީ، އޭނާ ގެ އުމުރުން 16 އަހަރުގައި އޭނަގެ މައިބަފައިން އޭނާ މީހަކާ ކައިވެނިކުރިވި ކަމަށެވެ. އަދި އޭގެ ފަހުންވެސް އަބަދުވެސް އުޅެންޖެހުނީ ގޭތެރޭގެ މަސައްކަތް ކުރުމުގައި ކަމަށް ކުއްޓިޔާމާ ބުންޏެވެ. އެހެންކަމުން އިތުރު އެހެން ކަމެއް ނުކުރެވި، ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކުރުމުންވެސް މަހުރޫމުވީ ކަމަށް އޭނާ ބުންޏެވެ.\nމާމަ ދަރިންވެސް ހުންނަ ކުއްޓިޔާމާ ބުނީ، އޭނާ ވާން ބޭނުންވީ ޓީޗަރަކަށް ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ސްކޫލަށް ދިއުމުގެ ފުރުސަތެއް ނުލިބުމުން އެކަން ނުވީ ކަމަށެވެ.\nނަމަވެސް މީގެ އަހަރެއްހާ ކުރިން އޭނާ ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކުރަން ފެށިއެވެ. އެގޮތުން އޭނަގެ މާމަދަރިން ކިޔަވަން ގެންގުޅޭ ފޮތްތަކުން ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކުރުމުގެ މަސައްކަތް ފެށިއިރު، ޓީޗަރެއްގެ އެހީތެރިކަންވެސް އޭނާ ހޯދިއެވެ.\nއުމުރުނއ 104 އަހަރުގައި ލިޔަން ކިޔަން ދަސްކޮށް، ކައްޓިޔާމާ ވަނީ، ސަރުކާރުން ބޭއްވި ލިޓެރެސީ ޕްރޮގްރާމެއްގެ ޓެސްޓުން 100 އަކުން 89 މާކްސް ހޯދައިފަ އެވެ. ކ\nކޮވިޑް-19: މިއަދުގެ ޕޮޒިޓިވް އަދަދު 1400 އިން މަތި، މާލެއިން އެކަނިވެސް 826 ކޭސް


vnews - Berinmadhoo vikkaalan iulaan kohfi\nބެރިންމަދޫ ވިއްކާލަން އިއުލާން ކޮށްފި\nރިސޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ތަރައްގީކުރުމަށް ދޫކޮށްފައިވާ ހއ. ބެރިންމަދޫ ވިއްކާލުމަށް ނިންމާފައިވާތީ އެރަށާ ގުޅޭ އެއްވެސް ދަރަންޏެއް ނުވަތަ މައްސަލައެއް އޮތްތޯ ބެލުމަށް ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓްރީން އިއުލާން ކޮށްފި އެވެ.\nބެރިންމަދޫ ރިސޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ތަރައްގީކުރުމަށް ހަވާލު ކޮށްފައިވަނީ އިޓަލީގެ ރައްޔިތެއް ކަމަށްވާ ފުރޯޗިން ޖިސެޕީއާ އެވެ. 2012 ވަނަ އަހަރު އޭނާ އާއި އެރަށް ހަވާލުކުރީ ބެރިންމަދޫ ރިސޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ތަރައްގީ ކުރުމަށް ބީލަން ހުޅުވާލުމުން ކުރިމަތިލި ހަތަރު ފަރާތުގެ ތެރެއިން އެންމެ މަތީ އެކުއިޒިޝަން ފީއެއް ދައްކަން ހުށަހެޅީ އޭނާ ކަމަށްވާތީ އެވެ.\nޓޫރިޒަމް މިނިސްޓްރީން ކޮށްފައިވާ އިއުލާނެއްގައި ބުނެފައިވަނީ ބެރިންމަދޫ ލީސް އެގްރީމަންޓްގެ ދަށުން އެރަށް ކުއްޔަށް ހިފާފައިވާ ފަރާތަށް ލިބިދީފައިވާ އެންމެހާ ހައްގުތައް އެހެން ފަރާތަކަށް ބަދަލު ކުރުމުގެ ހުއްދައަށް އެދި އެފަރާތުން ހުށަހަޅާފައިވާ ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އިއުލާން ކުރާތާ 14 ދުވަސް ތެރޭގައި އެ ރަށާއި ގުޅިގެން އެއްވެސް ދަރަންޏެއް ނުވަތަ މައްސަލައެއް އޮތް ފަރާތެއް ވާނަމަ މިނިސްޓްރީއަށް ލިޔުމަކުން އެކަން އަންގައިދިނުމަށްވެސް ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓްރީގެ އިއުލާނުގައި އެދިފައިވެ އެވެ.\nބެރިންމަދޫ އެހެން ފަރާތަކަށް ވިއްކާލަން އިއުލާން ކޮށްފައިވީނަމަވެސް އެރަށުގައި ރިސޯޓެއް ތަރައްގީކުރަން ކޮށްފައި ހުރި މަސައްކަތުގެ މާބޮޑު ތަފްސީލެއް ލިބިފައެއް ނުވެ އެވެ.\nބެރިންމަދޫ އަކީ މީގެ ކުރިން މީހުން ދިރިއުޅުނު ރަށެކެވެ. އަދި އެރަށަކީ ދުންފަތުގެ އިސްތިއުމާލު ނުކުރާ ރަށްރަށަށް ދެވޭ އެވޯޑް ހާސިކޮށްފައިވާ ރަށެކެވެ. އެރަށު މީހުން މިހާރު ދިރިއުޅެނީ ހއ. ހޯރަފުށީގަ އެވެ.


މުންދު ފުލުހަށް ހާޒިރުކުރީ ސިޓީއެއް އާންމުކުރުމުން\nމުންދު ފުލުހަށް ހާޒިރުކުރުން\nމި މައްސަލައިގައި ވަކީލަކު ބޭނުން ނުވާކަމަށް މުންދު ވިދާޅުވި\nމިމައްސަލަ ތަހުގީގީ މައްސަލައަކަށް ބަދަލުވެފައިވާކަން އެނގުނީ ވެސް މިއަދު\n15 ޖެނުއަރީ 2021 | ހުކުރު 05:11\nޕީއެންސީގެ ނައިބު ރައީސް މުހައްމަދު ހުސެއިން ޝަރީފް (މުންދު)\nޕީޕަލްސް ނޭޝަނަލް ކޮންގްރެސް (ޕީއެންސީ)ގެ ނައިބު ރައީސް މުހައްމަދު ހުސެއިން ޝަރީފް (މުންދު) ފުލުހުންގެ އިދާރާއަށް ހާޒިރުކުރީ ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލް ރަހުނުކުރުމާ ގުޅޭގޮތުން ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީން ފޮނުވާފައިވާ ސިޓީ އާންމުކުރި މައްސަަލައިގައި ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.\nލީކުވި އެ ސިޓީއާ ގުޅިގެން މީގެ ކުރިންވެސް މުންދު ވަނީ ފުލުހުންގެ އިދާރާއަށް ހާޒިރުކޮށްފައެވެ.\nދައުލަތަށް ބޭނުންވާ ފައިސާ ހޯދަން ކަަމަށް ބުނެ 300 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ސުކޫކު ވިއްކަން ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލް ރަހުނު ކުރަން ކަމަށް ބުނެ ފިނޭންސް މިނިސްޓަރު އިބްރާހިމް އަމީރު ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހްއަށް ފޮނުވާފައިވާ ސިޓީއެއް ލީކްކޮށްލި މައްސަލައިގައި މީގެ ކުރިންވެސް މުންދު ވަނީ ފުލުހަށް ހާޒިރުކޮށްފައެވެ.\nއަދި އެ މައްސަލައިގައި އިދިކޮޅު ޕީޕީއެމް، ޕީއެންސީން އަންނަނީ ސަރުކާރަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ފާޑުކިޔަމުންނެވެ.\nބުރާސްފަތި ދުވަހު މެންދުރުފަހު 3:00 އަށް ފުލުހުންގެ އިދާރާއަށް ހާޒިރުވުމަށްފަހު، އެ އިދާރާ ކުރިމަތީގައި ނޫސްވެރިންނަށް މައުލޫމާތު ދެއްވަމުން މުންދު ވިދާޅުވީ، އެ މައްސަލައިގައި ފުލުހުން އޭނާއާއި ސުވާލުކުރުމަށްފަހު ފޯނު ދިނުމަށް އެދުނު ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ވަނީ ކޯޓު އަމުރެއްނެތި ފޯނު ދިނުމަށް ދެކޮޅު ހައްދަވާދައެވެ.\nމުންދު ވިދާޅުވީ، މިމައްސަލަ ތަހުގީގީ މައްސަލައަކަށް ބަދަލުވެފައިވާކަން އެނގުނީ ވެސް ބުރާސްފަތި ދުވަހު ފުލުހަށް ހާޒިރު ކުރުމުން ކަމަށެވެ. އަދި މައްސަލާގައި ވަކީލެއްގެ އެހީ ބޭނުންތޯ އެހުމުން ވަކީލަކު ބޭނުން ނުވާކަމަށް ވިދާޅުވެފައިވާނެ ކަމަށް މުންދު ވިދާޅުވިއެވެ.\nކުރައްވާ ޓްވީޓެއް ނޫނީ މީސް މީޑިއާގެ ޕޯސްޓަކާ ގުޅިގެން ފުލުހުންގެ އިދާރާއަށް ހާޒިރު ނުކުރާނެ ކަމަށް ރިޔާސީ އިންތިހާބުގެ ތެރޭގައި ރައީސް އިބްރާޙިމް މުހައްމަދު ސޯލިހް ވަނީ ވައުދުވެވަޑައިގެންފަ. ގާނޫނު އަސާސީގެ ހިޔާލު ފާޅު ކުރުމުގެ މިނިވަން ކަމުގެ ހައްގާއި، މައުލޫމާތު ލިބިގަތުމުގެ ގާނޫނާއި، ވިސްލްބްލޯ ގާނޫނު، މި ގާނޫނުތަކާ އެކީ، މިއީ ބެލޭނެ މައްސަލައެއް ކަމަށް ނުދެކެން.\nޕީއެންސީގެ ނައިބު ރައީސް މުހައްމަދު ހުސެއިން ޝަރީފް\nދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލް ރަހުނެއްގެ ގޮތުގައި ބަހައްޓަން ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީގެ ދަށަށް އެ އިމާރާތް ރަޖިސްޓްރީ ކުރަން އެދިވަޑައިގެން އެ މިނިސްޓްރީން ރައީސް އޮފީހަށް ފޮނުވާފައިވާ ސިޓީ ލީކު ވެފައިވަނީ މިދިޔަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރު މަސް ތެރޭގައެވެ. މި މައްސަލައިގައި ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީން ފަހުން ބުނެފައި ވަނީ ސުކޫކު އިޝޫކުރުމުގެ އެއްވެސް މަރުހަލާއެއްގައި ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލު ރަހުނެއް ނުކުރާނެ ކަމަށެވެ.


ހުވަދުއަތޮޅު އުތުރުބުރީ ނިލަންދޫ ރައްޔިތުންނާ ބައްދަލުކުރައްވައި، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ނައިބު ޑޮކްޓަރ މުޙަންމަދު ޖަމީލު އަޙްމަދު ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅު - The President's Office\nހުވަދުއަތޮޅު އުތުރުބުރީ ނިލަންދޫ ރައްޔިތުންނާ ބައްދަލުކުރައްވައި، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ނައިބު ޑޮކްޓަރ މުޙަންމަދު ޖަމީލު އަޙްމަދު ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅު\n9 އޮގަސްޓް 2014، ރިފަރެންސް: FAS/NRJ/2014/21\nالْحَمْـدُلِلَّـه، وَالصَّـلاَةُ وَالسَّـلاَمُ عَـلَى رَسُـولِ اللّـه وَعلـى آلـه وَصَحْبِـهِ أجمـعـين.\nނިލަންދޫ ކައުންސިލްގެ ޢިއްޒަތްތެރި ރައީސް، ކައުންސިލްގެ މެންބަރުން، އަތޮޅު ކައުންސިލްގެ ރައީސް، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ގއ. ދާއިރާގެ ޢިއްޒަތްތެރި މެންބަރު ސަޢުދު ޙުސައިން، ކޫއްޑޫ ފިޝަރީޒްގެ އެންމެހައި ބޭފުޅުން، މިއަދުގެ މި ކުޑަ އިޙްތިފާލުގައި ބައިވެރިވެވަޑައިގަންނަވާ ލޮބުވެތި އެންމެހައި ރައްޔިތުން.\nއަޅުގަނޑުގެ އެންމެ އިސް ވާޖިބަކީ، އެނގިވަޑައިގަންނަވާނޭ ފަދައިން، މިދަތުރު، އަޅުގަނޑުމެން މިއަތޮޅާ ހަމައަށް މިކުރިއިރުގައި، މިރަށުން އާދަޔާ ޚިލާފު ހޫނު މަރްޙަބާއެއް އަޅުގަނޑުމެންނަށް، މިއަތޮޅުގެ ކައުންސިލްގެ ފަރާތުންނާއި އަދި މިރަށުގެ ކައުންސިލުން ޚާއްޞަކޮށް ދެއްވާފައިވާތީ، ތިޔަ ހުރިހާ ބޭފުޅުންނަށް ވަރަށް އިޚްލާޞްތެރިކަމާއެކީގައި، ތިޔަ ދެއްވި މެހްމާންދާރީއާއި އަދި ދެއްވި މަރްޙަބާއަށްޓަކައި ވަރަށް އިޚްލާޞްތެރިކަމާއެކީގައި ޝުކުރު ދަންނަވަން. ވަރަށް ބޮޑަށް ޝުކުރިއްޔާ.\nމިރަށަށް މިފަހަރު ޒިޔާރަތް ކުރުމުގެ ކުރިން، އަޅުގަނޑަކަށް އެނގިފައެއް ނެތް، މިރަށަކީ މިހާ ޝާޢިރީ މާޙައުލެއް ކަމެއް. އެހެން ނަމަވެސް، އަޅުގަނޑަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އެނގިގެން ހިނގައްޖެ، މިރަށަކީ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ޝާޢިރީ، ވަރަށް ޖާދުވީ މާޙައުލެއްކަން. އެހެންވީމާ، މިރަށުގެ ރައްޔިތުންނަކީ ވަރަށް ހިތްހެޔޮ، އުފާވެރި މާޙައުލެއްގައި ދިރިއުޅޭ، އެހެން މީހުންނަށް އެމީހުންގެ ކިބައިން އުފާ ފޯރުކޮށްދޭފަދަ ބާރެއް ލިބިގެންވާ ވަރަށް ލޯބި ރައްޔިތުންތަކެއް ދިރިއުޅޭ ރަށަކަށްވާތީ، އެކަން އަޅުގަނޑު ފާހަގަކޮށް، އެކަމަށްޓަކައި ތިޔަ ރައްޔިތުންނަށް ސާބަހާއި ޝުކުރާއި ތަޢުރީފު އަދާކުރަން.\nއަޅުގަނޑުމެން މިހާ ހިސާބަށް މި ދަތުރު، މިއަތޮޅުގައި މީގެ ދެބުރެއްގެ މަތިން އަޅުގަނޑު ކޮށްފިން. ކުރީފަހަރު ދަތުރުނުކުރެވި ހުރި ރަށްތަކަށް މިފަހަރު މި ދަތުރުކުރަނީ. މީގެ ބޭނުމަކީ، ސަރުކާރު ވުޖޫދަށް އައުމަށްފަހުގައި، ރައީސް ޔާމީންގެ ފަރާތްޕުޅުން ސަރުކާރުން ކޮށްދޭން ވަޢުދުވެފައިވާ ކަންތައްތައް ހިނގަމުންދާގޮތާއި އަދި ރައްޔިތުންނާ ހަމައަށް ވާސިލުވެ، ހާލުއަހުވާލު ރައީސްގެ ފަރާތްޕުޅުން އަޅުގަނޑުމެން މިކަންތައްތައް ބެލުން. ދެން ތިޔަ ހުރިހާ ބޭފުޅުންނަށްވެސް އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަރުކާރު ވުޖޫދަށް އައީ ވަރަށްގިނަ ބައެއްގެ ވަރަށްބޮޑު މަސައްކަތްތަކުން. އަޅުގަނޑު ހަނދާން އެބަހުރި، މިރަށުގެ ލޮބުވެތި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ތާއީދު ކުރައްވާ މެންބަރުންނާއި، ޚާއްޞަ ގޮތެއްގައި، ޕީ.ޕީ.އެމް.ގެ ޒުވާނުން މިރަށުގައި ވަރަށް ވަރުގަދަ ޖިހާދެއް ކުރެއްވި މިދިޔަ ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގެ ތެރޭގައި. އަދި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެވެސް ވަރަށްބޮޑު މަސައްކަތްތަކެއް މިރަށުގެ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސިޔާސީ ފިކުރަށް ތާއީދު ކުރައްވާ ބޭފުޅުންނާއި، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވާގިދެއްވި ބޭފުޅުން ވަރަށްބޮޑު މަސައްކަތްތަކެއް ކުރެއްވި. އެމަސައްކަތުގެ އިތުރުން، އަޅުގަނޑުމެންނާ ޚިޔާލުތަފާތުވި ބޭފުޅުންވެސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ހަމަ ފަހު ވަގުތުގައި ވަރަށްބޮޑު ތާއީދެއް މިއަތޮޅުތަކުން ކުރެއްވި. އެހެންވީމާ، އަދި އެބޭފުޅުން ތަފާތު ޚިޔާލުގައި މަސައްކަތް ކުރެއްވި ކަމުގައިވީނަމަވެސް، އެބޭފުޅުންވެސް އެކަންތައްތައް އެކުރެއްވީ އަޅުގަނޑު ދެކޭގޮތުގައި، ޤައުމަށާއި ރައްޔިތުންނަށް ރަނގަޅެއްވާނެ ކަމަށް ގަބޫލުކޮށްގެން. އެހެންވީމާ، ނިމިގެންދިޔަ މި އިންތިޚާބުތަކުގައި، ތިޔަ ހުރިހާ ރައްޔިތުން ކޮށްދެއްވި މަސައްކަތަށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އަލްފާޟިލް ޢަބްދުﷲ ޔާމީން ޢަބްދުލްޤައްޔޫމްގެ ނަންފުޅުގަޔާއި، އަޅުގަނޑުގެ ނަމުގައި ތިޔަބޭފުޅުންނަށް އަދިވެސް އެއްފަހަރު ވަރަށް ލޯތްބާ އެކީގައި ޝުކުރު އަދާކުރަން.\nއަޅުގަނޑަށްވެސް އެނގޭ، ހަމައެކަނި މިވާހަކަ ދެއްކުމަކުން ތިޔަބޭފުޅުން ހިތްޕުޅުހަމަޖެހިވަޑައިނުގަންނަވާނެކަން. ތިޔަބޭފުޅުންގެ ޝަކުވާ އޮންނާނެ. ތިމަންނަމެންގެ ވާޖިބު އަދާކޮށްފީމޭ. އެހެންވީމާ، ކޮބައިހެއްޔޭ ތިޔަފަރާތުން މިހާރު އަދާކުރަންޖެހޭ ކަންތައް. އެވާހަކަ ދެންމެ ކައުންސިލްގެ ރައީސް ނާޒިމް އިބްރާހީމްވެސް އެ ވިދާޅުވީ. ޢަރަބި ހަރުބަހެއްގައިވެސް އޮވޭ، تهادوا تحابوا ހަދިޔާދޭށޭ، ލޯބި އިތުރުވާނޭ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންނަށްވެސް އެނގޭ، ގިނަ ކަންތައްތަކެއް ސަރަޙައްދަށާއި ރަށަށް ކޮށްދެވުމުން، އިތުރަށް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ތިޔަބޭފުޅުންގެ ހިތުގައި ޖާގަ ހޯދޭނެ. މިހާރަށްވުރެ ގިނަ ޅެންތައް، ދެން އަންނަ ފަހަރަކުންވެސް އަޑުއިވިގެންދާނެ ކަމަށް އަޅުގަނޑު ޔަޤީންކުރަން.\nއަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، އަޅުގަނޑުމެން މި ސަރުކާރުގައި، ރައީސް ޔާމީން ސަރުކާރުގައި، އިޖްތިމާޢީ ކަންތައްތަކުގައި ހުރި ވަރަށްގިނަ ވާހަކަތަކެއް މިރަށުގެ ރައްޔިތުން ޙިއްޞާކޮށްފި. އެކަމަކު އެޔާއެކީގައި ޚާއްޞަ ނަޒަރެއް، އިޤްތިޞާދީ ދާއިރާއަށް އެބައޮތް. ކުރިއަށް މިއޮތް ދުވަސްތަކުގައި، ތިޔަބޭފުޅުންނަށް ﷲގެ ރަޙްމަތާއެކީގައި، އެ މަސައްކަތް ފެނިގެންދާނެ. މިއަތޮޅު، ހުވަދުއަތޮޅު، މި ބޮޑު ބިޔަ އަތޮޅު، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ މިއީ، ރާއްޖޭގެ ރައްޔިތުންގެ ހިތްތަކުގައި ވަރަށްބޮޑު ފަޚްރެއް ދެވިފައިވާ އަތޮޅެއް. އެވާހަކަ އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވީ. ސަބަބު ވަރަށްގިނަ. މި އަތޮޅަކީ މުއްސަނދި އަތޮޅެއް. އަތޮޅުގެ ހައިސިއްޔަތުން ވަރަށްބޮޑު އަތޮޅެއް. ދުނިޔޭގައި އޮތް އެންމެބޮޑު އަތޮޅު މިއީ. އޭގެއިތުރުން، ވަރަށް މަސައްކަތްތެރި، ހީވާގި ރައްޔިތުންތަކެއް، ޒަމާނުއްސުރެ މަޝްހޫރު، މިއަތޮޅުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ. ވަރަށް ހީވާގި، މަސްވެރިކަމުން ކަމުގައި ބެލިނަމަވެސް. އަޅުގަނޑުމެން މާލޭގައި މިއަދު ތިބެންޖެހޭތީ މި ތިބެނީ. އެހެން ނަމަވެސް، މާލެއަށް ބެލިކަމުގައިވީނަމަވެސް، ބުރަކޮށް މަސައްކަތްކުރާ މި އަތޮޅުގައި، މިއަތޮޅުގެ ވަރަށްގިނަ ދަރިން ވަރަށްމަތީ މަޤާމުތައް އެބަ އަދާކުރޭ. ވަރަށްމަތީ މަޤާމުތަކުގައި. ފަނޑިޔާރުން، ޑޮކްޓަރުން، އިންޖިނިއަރުން، މިހެން ގޮސް ތަފާތު މަޤާމުތަކާ ހަމައިން ވާސިލުވެއްޖެ. އަޅުގަނޑު ދެކޭގޮތުގައި މިއަދު އެކަމުގެ ޙައްޤު ތަޢުރީފު ތިޔަބޭފުޅުންނަށް، އަޅުގަނޑުމެން އަދާކުރަންޖެހޭނެ. މި ތިއްބެވި ބޭފުޅުންނަށް، ޢުމުރުން ދުވަސްވީ ބޭފުޅުންނަށް، އަޅުގަނޑުމެންގެ މަންމައިން، ދައްތައިން، އަޅުގަނޑުމެން މިއަދު ޝުކުރު އަދާކުރުން ޙައްޤު. އެއީ، ތިޔަބޭފުޅުން އެ ނަމޫނާ ނުދެއްކެވިނަމަހީ، މިއަދު މިތިބަ ޒުވާން ކައުންސިލަރުންނާއި، އަޅުގަނޑުމެންފަދަ މީހުންނަށް، މިހާ ހިސާބަކަށް ނާދެވޭނެ. އެއީ ހަމަ ޙަޤީޤަތުގައިވެސް މިއަތޮޅުގެ ރައްޔިތުން، ޚާއްޞަކޮށް، ރާއްޖޭގެ އެހެން އަތޮޅުތަކުންވެސް މިމަސައްކަތް ކުރި ކަމުގައިވީނަމަވެސް، މިއަތޮޅުގެ ރައްޔިތުން ވަރަށް ޚާއްޞަކޮށް، ބުރަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރެއްވިކަން ފާހަގަކުރަންޖެހޭނެ. ތަޢުލީމީ ގޮތުން މިއަތޮޅު ހޯދަމުންދާ ކާމިޔާބީއަކީ ފާހަގަކުރަންޖެހޭ ކަމެއް.\nދެންމެ މިރަށަށް ޒިޔާރަތް ކުރުމަށްފަހުގައި މިވީ ވަގުތުކޮޅުގައި، މިރަށުގެ ސްކޫލްގެ ތެރޭގައި އަޅުގަނޑު މަޑުކޮށްލީމަ، މިރަށުން މިރަށުގެ ޕްރިންސިޕަލް ދެއްކެވި ވާހަކައަކީވެސް ވަރަށް އުންމީދުން ފުރިގެންވާ ވާހަކަކޮޅެއް. ވިދާޅުވި، މިރަށުގައި ވަރަށް ރަނގަޅޭ ހުރިހާ ކަންތައްތަކެއް. ތަޢުލީމީ ކަންތައްތައް ރަނގަޅޭ. އެހެން ނަމަވެސް، ބައެއް ކަހަލަ ދަތިތަކެއް އެބަހުއްޓޭ. އެ ދަތިތަކަކީ އެއްދަންފަޅިއަށް ސްކޫލް ބަދަލުކުރުމަށްޓަކައި ބޭނުންވާ ކަންތައްތަކެއް އެބަހުރި. އޭގެތެރޭގައި4ކްލާސްރޫމެއް، މިހާރުން މިހާރަށް ބޭނުންވާ ވާހަކަ. އަދި މުޅިން އެއްދަންފަޅިއަށް ބަދަލުކުރުމަށްޓަކައި އިތުރު5ކްލާސްރޫމެއް ބޭނުންވާ ވާހަކަ. އަޅުގަނޑު އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ތިޔަބޭފުޅުންނަށް ދަންނަވާލަން ބޭނުންވޭ. މިހާރުން މިހާރަށް ކުރެވެންހުރި ކަންތައްތަކުގެ އިތުރަށް، ކުރިއަށް އޮތް ދުވަސްތަކުގައި، ދެންމެ ކައުންސިލްގެ ރައީސްގެ އިޝާރާތާވެސް އެކީގައި އަދި ސްކޫލްގެ ފަރާތުން އެ އެދުނު ކަންތައްތަކަކީ، މުޅި ރައްޔިތުންގެ މަޞްލަޙަތު ހުރި ކަންތައްތަކަށްވާތީ، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، އިސްކަމެއްދީގެން އެކަން ކުރިއަށް އޮތް ދުވަސްތަކުގައި، ތަރައްޤީގެ ޕްލޭންގައި އެކުލަވައިލާނެ ކަމުގެ ޔަޤީންކަން، ތިޔަބޭފުޅުންނަށް އަޅުގަނޑު އަރުވަން. އަދި ލަސްތަކެއްނުވެ، އެކަން ފުރިހަމަކޮށްދެވޭތޯ ބެލުމަކީ، އަޅުގަނޑުވެސް ދެކެން ބޭނުންވާ ކަންތައްތަކެއް. އެއީ، މުޅި މިއަތޮޅަކީ ޙަޤީޤަތުގައި އަޅުގަނޑަށްވެސް ވަރަށް ޚާއްޞަ އަތޮޅެއް. ދެންމެ އަތޮޅު ކައުންސިލްގެ ރައީސްގެ ވާހަކަފުޅުގައި ވިދާޅުވެއްޖެ، މިއަތޮޅުގެ ބޭފުޅެކޭ. ދެން އަޅުގަނޑަކީ މުޅިން މިއަތޮޅުގެ މީހެއް ނޫން. އަޅުގަނޑަކީ ފުވައްމުލަކު މީހެއް. އެހެން ނަމަވެސް، ޙަޤީޤަތަކީ މިއަތޮޅަކީ އަޅުގަނޑުގެ އަތޮޅެއް. މި ބޮޑު ހުވަދުއަތޮޅަކީ ހަމަ އަޅުގަނޑުމެންގެ އަތޮޅެއް. މި ރަށަކީވެސް އަޅުގަނޑުގެ މައިފުށުގެ ހަމަ ވަރަށް ގާތް ބޮޑުދައިތައިންނާއި، ބޮޑުބޭބޭއިން ހިސާބުން ދިރިއުޅޭ ރަށެއް. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑަށް ވަރަށް ޚާއްޞަ ހިތްހަމަޖެހުމެއް، އުފަލެއް ލިބިގެންދޭ، އަޅުގަނޑު ހުވަދުއަތޮޅަށް ކޮންމެ ޒިޔާރަތެއްގައި. ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ހިސާބަކުންވެސް ލިބިގެންދޭ. އެހެން ނަމަވެސް، ތިމާގެ ގާތް މީހުންނާ ހަމައަށް ވާސިލުވުމުން ލިބޭ ޚާއްޞަ އުފަލެއް އޮވޭ.\nއެޔާއެކީގައި އަޅުގަނޑު ހަމަ ދެކެން ބޭނުންވާ ދުވަހެއް އެބައޮތް. އެދުވަހަކީ އަޅުގަނޑުމެން މިހާރަށްވުރެ ބޮޑަށް، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޤައުމު ބިނާކުރުމުގައި، އެކަތިގަނޑަކަށްވެގެން ދަތުރުކުރާތަން އަޅުގަނޑުމެން ދެކެން ބޭނުންވާ ދުވަސް. މިވާހަކަ އަޅުގަނޑު މިދަންނަވާލީ، ދެންމެ އަޅުގަނޑުމެން މިހިސާބަށް ދަތުރުކުރިއިރުގައިވެސް، ތަކުރާރުކޮށް އައި ވާހަކަތަކުގެ ތެރޭގައި، ތަރައްޤީގެ ވާހަކަ އަތުވެއްޖެ. ރައީސް ޔާމީންގެ ވަޢުދުގެ މަތިން، ރާއްޖެ ކުރިއަށް އިޤްތިޞާދީ ގޮތުން ގެންދިޔުމުގައި، ޚާއްޞަ ގޮތެއްގައި، ދެ ދާއިރާއަކަށް އިސްކަމެއް އެބަ ދެއްވާ. އެއް ދާއިރާއަކީ މަސްވެރިކަމުގެ ދާއިރާ. މިއަތޮޅަކީ މަސްވެރިކަމުގެ ޚާއްޞަ މަޤާމެއް ހޯދާފައިވާ އަތޮޅެއް. ކޫއްޑޫގެ ބޭފުޅުން މިތާ އެބަތިއްބެވި. އެބޭފުޅުން ބުރަ މަސައްކަތްތަކެއް އެބަ ކުރައްވާ މިހާރުވެސް. އަޅުގަނޑު ދެކެން ބޭނުންވަނީ، މި މަސްވެރިކަމުގެ އިތުރު ކުރިއެރުންތަކެއް އަންނާނެ ދުވަސް. ވަޒީފާތަކެއް މިހާރުވެސް މި ދާއިރާއިން ލިބިފައިވަނީ، މި ކުންފުނީގެ ތެރެއިން. އެކަމަކު އެޔާއެކީގައި، އެންމެ ބޮޑަށް، ކުރިއަށް އޮތް ދުވަސްތަކުގައި އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ފަތުރުވެރިކަން މިއަތޮޅުގައި ކުރިއަށްދާނެ. މިހާރުވެސް ރޭވިފައި ހުރި މަޝްރޫޢުތައް، ކުރިއަށް އޮތް އަހަރެއް، ދެއަހަރެއްހާ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި، ނިމިގެންދާއިރުގައި، މިހާރު އަންދާޒާ ކުރަނީ، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މިއަތޮޅުން ވަޒީފާ ފުރިގެން ގޮސް އެހެން ހިސާބުން މީހުންނަށް ވަޒީފާއަށް މިއަތޮޅަށް އާދެވޭނެވަރުވާނެ. މާތްﷲގެ ރަޙްމަތުން އެއީ މާ ދުރު ހުވަފެނެއް ނޫން. އެކަންތައްތައް ފުރިހަމަކުރުމަށްޓަކައި، ރައީސް ޔާމީން ވަޢުދުވެވަޑައިގެންފައިވާ ކަންތައްތަކުގެ ތެރެއިން ރިޒޯޓްތައް ފުރިހަމަކުރުމަށްޓަކައި ބޭނުންވާ އިންތިޒާމުތައް މިހާރުދަނީ ހަމަޖެހެމުން. އަޅުގަނޑުމެން ދެކެން ބޭނުންވަނީ އެދުވަސް.\nއަޅުގަނޑު، އަޅުގަނޑުމެންގެ މިދަތުރުގައި އެކިހިސާބުތަކަށް ދިމާވެފައި ހުރި ދަތިތައް ބަލައިފިން. ސުނާމީގެ ގެތަކުގެ ވާހަކަ، ހަމަ އެބަހުރި ހުރިހާ ދިމާއެއްގައިވެސް. އެއީ ވަރަށް ހިތަށް އުނދަގޫވާ ވާހަކައެއް. އެއީ ސަބަބަކީ ވަގުތީހިޔާއެއްގައި ދިރިއުޅެމުންދާތާ ވަރަށްގިނަ ދުވަސްވީ ރައްޔިތުންތަކެއް އެބަތިއްބެވި. މިއީކީ ފަސޭހަ ކަންތައްތަކެއް ނޫން. މިތަންތާނގެ ކުދިން ބޮޑުވެ، މީހުންނާ ކައިވެނިކޮށްފި މިހާރު. އެތައް ދުވަސްތަކެއް ވެގެން މިދިޔައީ. ގަބޫލުކުރަން ދަތި، ޙަޤީޤަތުގައި މިހާ ގިނަ ދުވަސްތަކެއް މި މަސައްކަތް ނުނިމިދާތީ. އެކަމަކު ތިޔަބޭފުޅުން ގަބޫލުކުރައްވަންޖެހޭ ޙަޤީޤަތަކީ، އަޅުގަނޑުމެން އައީ އިހަކަށްދުވަހު. އަޅުގަނޑުމެން އައިއިރުވެސް، މި މަސައްކަތަށް އިހުމާލުވީ ފަރާތްތަކެއް އެބަ ތިއްބެވި. އަޅުގަނޑު މިހާރު ދަންނަވައިފިން. އަޅުގަނޑާ އެކީގައި ރައީސް އޮފީހުގެ ބޭފުޅުން އެބަ ތިއްބެވި. މުޅި މި މަޝްރޫޢު ހިނގައިދިޔަގޮތް، މުޅި ރާއްޖޭގައި އަދި މިއަތޮޅުގައިވެސް ހިނގައިދިޔަގޮތް، އަޅުގަނޑުމެން އެނބުރި ގޮއްސަ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މިކަންކަން ބަލާނަން. އަދި މިހާރު ހުއްޓިފައިވާ ސަބަބުތައް އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ނައްތާލައި، ލަސްތަކެއްނުވެ މިގެތައް، މިހާރު މިރަށުގައިވެސް ހުރި ގެތަކުގެ ތެރޭގައި، ގާތްގަނޑަކަށް 72 ޕަސެންޓްވަރު. މިއީ ދެން ހަމަ ހުރިހާ ހިސާބެއްގައިވެސް އެގޮތަށް މިހިރީ. 80، 70 ޕަސެންޓް ނިމިފައި، މިގެތައް ނުނިމި މިހިރީ. އަޅުގަނޑު ތިޔަބޭފުޅުންނަށް ހަމަ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ރައީސް ޔާމީންގެ ފަރާތްޕުޅުން ހަމަ ވަޢުދުވަން، މި މަސައްކަތް ބަލައި، ލަސްތަކެއްނުވެ މިކަން ނިންމުމުގެ އިންތިޒާމު ހަމަޖައްސައި، ކައުންސިލާ ގުޅިގެން އެކަން ކުރިއަށް ގެންދާނެ ކަމުގެ ޔަޤީންކަން ތިޔަބޭފުޅުންނަށް އަރުވަން.\nއާދެ! ޞިއްޙީ ދާއިރާގެ ބޭފުޅުން އަޅުގަނޑު ގެނައީ ސަބަބަކަށްޓަކައި. އެއީ އަޅުގަނޑުމެން ޙަވާލުވިއިރުވެސް ވަރަށް ބޮޑެތި މައްސަލަތައް ހުރި ޞިއްޙީ ދާއިރާގައި. ގޮންޖެހުންތަކެއް ހުރި. އެހެން ނަމަވެސް، ތިޔަބޭފުޅުންވެސް ގަބޫލު ކުރައްވާނެ، މިއީ ވަރަށްބޮޑު މަސައްކަތްތަކެއް. އަޅުގަނޑުމެން މި މަސައްކަތާ ޙަވާލުވިފަހުން އައި ކުރިއެރުންތަކެއްވެސް އެބަހުރި. އަތޮޅު ހޮސްޕިޓަލް، މިއަތޮޅުގައި ދެފަޅީގައި. ގދ. އާއި ގއ. އަށް ބެލި ކަމުގައިވީނަމަވެސް، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެންމެ ބޮޑަށް އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މިހާ ހިސާބަށް މަސައްކަތް ކުރެވުނު ދެ ހޮސްޕިޓަލް މިއީ، އަތޮޅު ހޮސްޕިޓަލްގެ ގޮތުގައި. ތިނަދޫ ހޮސްޕިޓަލްވެސް، ވިލިނގިލީ ހޮސްޕިޓަލްވެސް. އަޅުގަނޑު ދަތުރުކުރިއިރުގައި، ވިލިނގިލީގައި އެންމެ ފުރަތަމަވެސް ހަމަ ވަރަށް ބައިވަރު ކަންތައްތަކެއް ފެނިގެންދިޔަ. ބޮޑު ޢިމާރާތެއް ހުރި. ޢިމާރާތުގެ ލިފްޓެއްވެސް ނެތް. މިއިން ދުވަހަކު، އެކަމަކަށް މަސައްކަތް ކޮށްފައެއްވެސް ނެތް. އަޅުގަނޑު އެކަންވެސް ނިންމައިދީފައި، މިހާރު ލިފްޓެއް ބެހެއްޓުމަށްޓަކައިވެސް އެވަނީ އިޢުލާނު ކުރެވިފައި. އެހެންވީމާ، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މި ހޮސްޕިޓަލްތައް، އަޅުގަނޑުމެންގެ އަމާޒަކީ، މިއަތޮޅުގައި ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތުންނަށް މިއީ އެބޭފުޅުންނަށް ޞިއްޙީ ނިޒާމުގެ ފަރުވާ ފޯރުކޮށްދޭ މައި މަރްކަޒުތަކަށް ބަދަލުވެގެންދާނެ. ދެން މިހިރަ، ރަށްރަށުގައި ހުރި ސެންޓަރުތައް ވެގެންދާނީ، އެއަށް ވާގިވެރިވެދޭ ތަންތަނަށޭ. އެހެންވީމާ، އެމޭރުމުން އެކަންތައްތައް އިޞްލާޙު ވެގެންދާނެ.\nމިއަދުގެ އެންމެބޮޑު ހިތްހަމަޖެހުމަކީ، ބޮޑު ބައްޔެއްވެގެން، ކުރީގައި އޮތް ގޮތަށް އާދޭސްކުރަންދާކަށް އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ދާކަށްނުޖެހޭ. ވަރަށްބޮޑު ހިތްހަމަޖެހުމެއް އެއީ. ގަބޫލުކުރަން އެބަޖެހޭ ދޮއެއްތޯ. ވަރަށްބޮޑު ޚަރަދުތަކެއް އެއީ. ރާއްޖެއާއި ރާއްޖެއިން ބޭރަށް އަޅުގަނޑުމެން މީހުން މި އުފުލައިދެނީ މުޅިން ހިލޭ. ހަމަ [ހުސްނުވާ އާސަންދަ] ރައީސް ޔާމީން ވަޢުދުވެވަޑައިގެން ގޮތުގެ މަތިން، ރައްޔިތުންނާ ހަމައަށް ފޯރުކޮށްދެމުން މިދަނީ. އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، އެކަން އެއޮތީ ހަމަޖެހިގެން ގޮއްސަ.\nއެޔާއެކީގައި، މިއަދު މިހާ ހިސާބުން ދެން އަޅުގަނޑުމެން ތަރައްޤީއާ ހަމައަށް ކުރިއަށްދާއިރުގައި، އަޅުގަނޑު އެދެނީ، އަޅުގަނޑު ކުރިންވެސް މި ދެންނެވި ފަދައިން، އަޅުގަނޑުމެން އެންމެން، މިހާރުގެ މިއޮތް މާޙައުލުގެ ތެރޭގައި، ހިނގާށޭ ބަލަމާ ރާއްޖެއަށްޓަކައި އެންމެން އެކުވެރިވާން. މި މުޖްތަމަޢަށްޓަކައި އެންމެން އެކީގައި ގުޅިގެން ކުރިއަށް ދާން. މި ހިތްދަތިކަމުން އަޅުގަނޑުމެން އަރައިގަންނަން އެބަޖެހޭ. ވަރަށްގިނަ ޒަމާންވެއްޖެ. ފަސްވަރަކަށް އަހަރުވެއްޖެ، ދިހަވަރަކަށް އަހަރުވެއްޖެ، މޫނު ދިމާނުވާތާ. މިއީ ވަރަށްބޮޑު މައްސަލައެއް. އަޅުގަނޑު ހަނދާން އެބަހުރި، ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގައި މިރަށަށް އަޅުގަނޑު ދަތުރުކުރިން. ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިންތިޚާބުގައިވެސް ދަތުރުކޮށްފިން. މިދެންނެވިހެން މިއީ ވަރަށް ގާތް އުޚުތުންނާއި އަޚުންތަކެއް ދިރިއުޅޭ ތަނެއް. އަދި ކޮންމެހެން ލޭގެ ގުޅުން ނެތަސް، މިއީ އަޅުގަނޑުމެންނަކީ އެއްބައެއް. މުޅި ރާއްޖޭގައި މިތިބީ އަޚުންނާއި އުޚުތުން. މީގެ ސަބަބަކީ އަޅުގަނޑުމެންނަކީ އެއް ދީނެއްގައި ތިބުމުގެ، މާތްﷲ މަތިވެރި ނިޢުމަތް ދެއްވާފައިވާ، ވަރަށްބޮޑު ނިޢުމަތެއް ލިބިގެންވާ ރައްޔިތުންތަކަކަށްވާތީ. އެކަމަކު އަޅުގަނޑަށް ފެނިގެންދިޔަ އިނގޭތޯ. ހަމަ ތެދަށް މިދަންނަވަނީ، މިރަށަށް އައިއިރުވެސް، ހަމަ އަޅުގަނޑުމެންނާވެސް އަޚުންގެ ގޮތުގައި ތިބި މީހުންނާވެސް މުޅިން ރަނގަޅަކަށް މޫނު ދިމާނުވޭ އަޅުގަނޑުމެންނަކާ. އެއީ، ވަރަށްދެރަ ކަމެއް. މިއީ، ވަރަށް ހިތާމަހުރި ކަމެއް. އަދި ރާއްޖޭގެ އެހެން ހިސާބުތަކުގައިވެސް އެކަން އޮތީ ހަމަ އެހެން. އަދި ސިޔާސީ ފިކުރުގެ ސަބަބުން އަޅުގަނޑުމެންނަށްވެސް ދިމާވި. މިއަދު އަޅުގަނޑުމެން އެކަން ނައްތާލަން އެބަޖެހޭ. 10 އަހަރުވެއްޖެ، މި ނުތަނަވަސްކަމުގެ ތެރޭ. އަތޮޅު ކައުންސިލްގެ ރައީސް، އަޅުގަނޑާ އެކީގައި މިދަތުރުގައި އެ ހުންނެވީ. މިރަށު ކައުންސިލްގެ ރައީސްވެސް އެހުންނެވީ، ހަމަ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވަރަށް ރަނގަޅަށް އެބޭފުޅާވެސް ކަންތައް އެބަ ކުރައްވާ. އަޅުގަނޑުމެންނާ ސިޔާސީ ފިކުރެއް ދިމައެއްނުވޭ. އެކަމަކު ދެންމެވެސް ހަމަ ވާހަކައިގައިވެސް އެ ވިދާޅުވިފަދައިން، މިއަދު އެބަޖެހޭ ދެން އެކީގައި ހިނގައިގަންނަން. އަޅުގަނޑުމެންނަށް މި ތަރައްޤީ ގެނެވޭނީ، މަސައްކަތް އެގޮތަށް ކޮށްގެން. އެއީ އަޅުގަނޑުމެން، މުސްލިމުންގެ ހައިސިއްޔަތުން މިއަދު އަޅުގަނޑުމެން، އަޅުގަނޑު ތިޔަބޭފުޅުންނަށް ދޭ ނަޞޭޙަތަކީ، ހިނގާށޭ މިގޮތް އަޅުގަނޑުމެން ގަބޫލުކުރަމާ. އެކީގައި ދަތުރުކުރެވޭނެ މަގު ހޯދަމާ. އަޅުގަނޑުމެން ހަނދާން ކުރަން އެބަޖެހޭ، މުސްލިމުންގެ ހައިސިއްޔަތުން އެއީ އަޅުގަނޑުމެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެއްކަން. އެކަން އެގޮތަށް ކޮށްފިނަމަ، ދެންހުރި ކަންތައްތައް ފަސޭހަވެގެންދާނެ އަޅުގަނޑުމެންނަށް.\nއަޅުގަނޑުމެންގެ ޞިއްޙީ ޙާލަތުވެސް، އަޅުގަނޑުމެންގެ އެހެން ކަންތައްތައްވެސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފަސޭހަވެގެންދާނެ. އެއީ އަޅުގަނޑު ދައްކާ ވާހަކައެއް ނޫން. އަޅުގަނޑު ދައްކާ ވާހަކައެއް ނޫން. ކީރިތި ޤުރްއާނުގައި اللّـه سبحـانـه وتعـالىއެގޮތަށް ވަޙީކުރައްވާފައިވަނީ. އެކަލާނގެ ވަޙީކުރައްވަނީ، فَأَمَّا مَنْ أَعْطَىٰ وَاتَّقَىٰ، وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَىٰ، فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَىٰ. فَأَمَّا مَنْ أَعْطَىٰ ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން މީސްމީހުންނަށް ހޭދަކުރާ މީހާ، ތިންކަމެއް މި އާޔަތުގައި މިވަނީ، މިސޫރަތުގައި. ތިންކަމެއް ކޮށްފި މީހާއަށް، ތިމަން ﷲ ކަންތައްތައް ފަސޭހަކުރައްވާނަމޭ. فَأَمَّا مَنْ أَعْطَىٰ އެމީހުންނަކީ އެކަކު އަނެކަކަށް އެހީތެރިވާ މީހުންނޭ. ދެން އެކަންތައް ދޮއެއްތޯ އަޅުގަނޑުމެން މިއަދު މިކުރަނީ. އަޅުގަނޑުމެންގެ މުސްލިމް އަޚުން، ދުނިޔޭގެ އެހެން ތަންތާނގައި ވަރަށް ހާލުގައި ތިއްބެވީ. ވަރަށް ނިކަމެތި. މިއަދު މިގޮތަށް އަޅުގަނޑުމެން ތިބިއިރުވެސް، އަޅުގަނޑުމެންގެ އަޚުން ހަމަ އަނިޔާވެރިކަމުގެ ތެރޭގައި ހޭދަކުރަނީ. އެހީތެރިވާށޭ. فَأَمَّا مَنْ أَعْطَىٰ وَاتَّقَىٰ ބިރުވެތިވާށޭ.\nމިވާހަކަ މިހެން ދައްކަން މިޖެހެނީ، އަޅުގަނޑުމެން ހިނގާފައިދާއިރުގައި، އެއްވެސްކަހަލަ ވިސްނުމެއް ފިކުރެއްނެތި، އެމީހެއްގެ ދުލަށް އައި އެއްޗެއް އަނެކާއަށް ދިމާއަށް އެބަ ބުނެލާ ދޮއެއްތޯ. މިހާރު އަޅުގަނޑާ ދިމާއަށްވެސް އަދި އެހެން މީހުންނާ ދިމާއަށްވެސް ބުނެލުމަކީ، ބައެއް ޒުވާނުން ދެކޭގޮތުގައި އެއީ އުފަލެއް. ވަރަށް މޮޅު ކަމެއްވީ. ޖަމީލަށްވެސް، އެހެން މީހަކަށްވެސް އެއްޗެއް ބުނެލެވުނީމަ. ކޮންމެވެސް ވަނަމަކުން ގޮވާލެވުނީމަ. ކޮންމެވެސް އެއްޗެއް ބުނެލީމަ، ދެން ގެޔަށް ގޮސް ހޭންތިބޭނީ، ވަރަށްމޮޅު ކަމެއް ވެއްޖެކަމަށް ހީކޮށް. އެކަމަކު ޤުރްއާން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ބުނަނީ އެހެން ވާހަކައެއް. وَاتَّقَىٰ ދެވަނަ ކަމަކަށް، ތިޔަބައިމީހުން ތަޤްވާވެރިވާށޭ. ތަޤްވާވެރިވުމަކީ މިފަދަ ކަންތައްތަކަށް ބިރުގަތުން. ސަބަބަކީ ކޮބައިތޯ؟ ކީރިތި ރަސޫލާ ޙަދީޘް ކުރައްވަނީ، المسلم من سلم المسلمون من لسانه ويده. މުސްލިމަކަށްނުވޭ، މުޙަންމަދު، އިބްރާހީމް، ޢާއިޝާ، ޙައްވާ ކިޔުމަކުންނެއް. އެ ނަން ކިއިދާނެ، ޚިތާނު ކުރެވިދާނެ، ޕާޓީ ބޭއްވިދާނެ. ކައިވެނި ޕާޓީވެސް ބޭއްވިދާނެ. މުސްލިމަކަށް ވަނީ، المسلم من سلم المسلمون من لسانه ويده. ކަންކަށިމަތީގައި ޖެހުމެއް ނޫން ހަމައެކަނި. ޖަހައިގެންވެސް ނުވާނެ. އެކަމަކު އޭނަގެ ދުލުންވެސް އަނެއް މުސްލިމާއަށް ރައްކާތެރިކަން ފޯރުކޮށްދޭންވާނެ. وَاتَّقَىٰގެ މާނައަކީ އެއީ. فَأَمَّا مَنْ أَعْطَىٰ وَاتَّقَىٰ ބިރުވެތިވާށޭ ﷲ އަށް. އެއީ ﷲ އެންގެވި ގޮތް. އެގޮތަށް އަރައިނުގަންނާށޭ. އެކަލާނގެ ވަޙީކުރައްވާފައިވަނީ، ރަސޫލާ މެދުވެރިކުރައްވައި، ތިޔަބައިމީހުން އެކަކު އަނެކަކަށް، އަތުންވެސް ދުލުންވެސް އަނިޔާނުދޭށޭ. وَاتَّقَىٰ ބިރުވެތިވާށޭ. ކީރިތި ޤުރްއާނުގައި. وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَىٰ، ތިންވަނަ ކަމަކަށް، ރަނގަޅު ގޮތްތައް ގަބޫލުކުރާށޭ. ރަނގަޅު ގޮތްތައް. ކޮންމެ ބަޔަކު އަޔަސް، ކޮންމެ ސަރުކާރެއް އަޔަސް، ކޮންމެ މީހަކު އަޔަސް، އެގޮތް ގަބޫލުކޮށްގެން ކުރިއަށްދާށޭ. فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَىٰ މި ތިން ކަން ފުރިހަމަކޮށްފި މުޖްތަމަޢެއް، ބަޔަކަށް، ތިމަން اللّـه،اللّـه سبحـانـه وتعـالىވަޙީކުރައްވަނީ، فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَىٰ ތިމަން ﷲ، އެ ބައެއްގެ ކަންތައްތައް ފަސޭހަކުރައްވާނަމޭ.\nވީމާ، އަޅުގަނޑުގެ ނަޞޭޙަތަކީ، މިއަދު އަޅުގަނޑުމެން މިކުރާ މަސައްކަތުގައި، އެންމެން ގުޅިގެން ހިނގާށޭ އެކުވެރިކަމާއެކީގައި ކުރިއަށްދަމާ. އަޅުގަނޑުމެން ހަނދާންނައްތާލައިގެން ނުވާނެ، މިހާ ހިސާބަށް ރާއްޖެ މިއައީ މި ބުރަ މަސައްކަތުގެ ތެރެއިންކަން. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު އުންމީދު ކުރަން، ކުރިއަށް އޮތް ދުވަސްތަކުގައި އަޅުގަނޑުމެން ވެފައިވާ ވަޢުދުގެ މަތިން އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ އަޅުގަނޑުމެންނަށްވެސް، އަޅުގަނޑުމެންގެ ވަޢުދު ފުއްދުމުގެ ތައުފީޤު اللّـه سبحـانـه وتعـالىމިންވަރު ކުރެއްވުން. އަދި އަޅުގަނޑުމެންގެ މުޅި މުޖްތަމަޢަކީ، އެންމެންވެސް ހިތްހެޔޮކަމާ އެކީގައި ދިރިއުޅޭ މުޖްތަމަޢެއް ކަމަށް އެކަލާނގެ މިންވަރު ކުރެއްވުން. ތަރައްޤީއާއި ފާގަތިކަން، އަޅުގަނޑުމެން ރައްޔިތުންނަށް اللّـه سبحـانـه وتعـالىމިންވަރު ކުރެއްވުން. އާމީން.


ހާމަ ކުރީމާ ލޯބި މަވާކަން 13 – Esfiya\nއެތަށް އިރަކު މެހެކްގެ ކޮޓަރިން ބޭރު ދޮރު ކައިރީގައި އިނުމަށްފަހު އެލައިޝާ ތެދުވިއެވެ. ދިޔުމުގެ ކުރިން އެއް ފަހަރު މެހެކް ގާތުގައި ދޮރު ހުޅުވުމަށް އެދުނެވެ. މާޔޫސްކަމާއިއެކު ފަހަތް ބަލަމުން ހިނގަމުން ދަނިކޮށް މީހެއްގެ ގައިގައި ޖެހުނުކަން އެލައިޝާއަށް އެނގުނެވެ. ނަމަވެސް އަޅާނުލާ ކުރިޔަށް ހިނގައިގަތީ އިތުރު މިހަކާ ވާހަކަ ދައްކަން ބޭނުންނުވާތީއެވެ.\n” ލައި..” ފަހަތުން އިވިގެން ދިޔަ ޒެވިޔަންގެ އަޑަށް އެލައިޝާ ހުއްޓުނު ނަމަވެސް ފަހަތަށް އެނބުރި ބަލައިވެސް ނުލައެވެ.\n“ލައި..” އެލައިޝާގެ ކުރިމައްޗަށް އަރައި އޭނާގެ ދެކޮނޑުގައި ހިފައިލަމުން ޒެވިޔަން ގޮވައިލިއެވެ. ” ލުކް އެޓް މީ ލައި..” އެލައިޝާ ބަހެއް ނުބުނެ އިސްޖަހައިގެން އިނުމުން ޒެވިޔަން އެލައިޝާގެ ދަތްދޮޅީގައި ހިފައި އިސް އުފުލާލިއެވެ. ” ހޭއި މައި ބާރބީ ގާރލް ރޮނީތަ.. ލައިއަށް ހީވަނީތަ މެހެކް ލައިދެކެ ރުޅިއައިސްފާނޭ.. ނޯ..އެކަކުވެސް ލައިއަށް ބުލޭމްއެއް ނުކުރާނެ.. އަޒެލް އެއީ މެހެކްއާއި އިންނަ ހިތުން އުޅުނު މީހެއްވެސް ނޫނެއްނު.. ހީ ޔޫސްޑް މެހެކް ލައި ހާސިލް ކުރަން.. ލައި ނުލިބޭނެކަން އެނގުނީމަ އޭނަ އެފިލީ.. އައި ނޯ އިޓްސް އަ ބޭޑް ޓައިމް ފޯރ މެހެކް..މީހުން ވަރަށް ފާޑުފާޑުގެ ވާހަކަ ދައްކާ އެބަ.. ބަޓް ލައި ބުނިހެން އަޒެލް ކައިވެނި ނުކުރިކަން އެއީ ނަސީބެއްނޫންތަ އަޅެ..އަހަރުމެން އުފަލެއްނޫންތަ ވާން ޖެހޭނީ.. އިތުރު ފުރުސަތެއް މިލިބުނީ މެހެކްއަށް މެހެކްގެ ލޯބި ހޯދަދޭން..މިފުރުސަތުގެ ބޭނުންނުހިފައި ލައި ތިގޮތަށް މާޔޫސްވެފަ ހުންނާނީތަ..” ޒެވިޔަންގެ އެވާހަކަތަށް އަޑު އަހާފައި އެލައިޝާ އޭނާއާއި ދިމާއަށް ބަލާލިއެވެ. ” ކަމޯން ލައި ލެޓްސް ޑޫ ސަމްތިންގް ފޯރ ހާރ..”\n” ޒޭވް ތިބުނީ ރަގަނޅަށް.. މީ ހިތާމަކުރަންވީ ވަގުތެއްނޫން.. މެހެކްއަށް ހެލްޕްވާންވީ ވަގުތު.. މެހެކް އެންމެ އުފާވާނީ އަމަލްގެ މީހަކަށް ވެވުނީމަކަން އެނގޭ އޭނަ ނުބުންޏަސް.. ބަޓް ޒޭވް.. ކިހިނެއް އެދެމީހުން ގުޅުވާނީ.. ރީހާން އަންކަލް ގަބޫލެއްނުވާނެ. އެންޑް މެހެކް ހުރީ ބައްޕައާއި ދެކޮޅަށް ގޮސް ކައިވެނިކުރާ ގޮތަކަށްނޫން.. ސޯ ކިހިނެއް އަހަރުމެން އޭނައަށް ހެލްޕްވާނީ..” އެލައިޝާ ބުނިއެވެ. ” ތި ސިކުނޑިން މިވަގުތު އެކައްޗެއްވެސް ނުވިސްނޭނެ.. އައި ހޭވް އޭން އައިޑިއާ.. ޒޭވްއަށް ހީވޭ ވޯރކް ކުރާނެހެން..” ޒެވިޔަން އެލައިޝާއަށް ހަދަންވީގޮތް ކިޔައިދިނެވެ. އޭނާ ދެއްކި ވާހަކަތައް އަޑުއަހައިފައި އެލައިޝާގެ މޫނުގައިވާ ހިނިތުންވުން ފެނި އެހިތަށް ހަމަޖެހުން ލިބިގެންދިޔައެވެ.\n” އޯ ޒޭވް ޔޫ އާރ ދި ބެސްޓް.. ކީއްވެތަ އަހަރެންނަށް ތިހިޔާލު ނައީ..އަހަރެން މީ ބޮޑު މޮޔައެއް ދޯ.. ކަމެއް ވާއިރަށް ހައްލެއް ހޯދަން ނޫޅެވި ރޮވޭތޯ ވިއްޔަ މިއުޅެވެނީ..ހަމަ މިހާރު މިދަނީ ތިކަން ކުރަން..ތެންކިއު ޒޭވް..” ޒެވިޔަންގެ ގައިގައި ކުޑަކޮއް ބައްދައިލައިފައި އެލައިޝާ ބުނެލިއެވެ.\nދުރުގައި އެދެމީހުންނަށް ބަލަންހުރި އިބާންއަށް އޭނާގެ މޭމަތީގައި އަތް ޖައްސާލެވުނެވެ. ” އައި އޭމް ލޭޓް.. ” އިބާންވެސް އެތަނަށް އައީ އެލައިޝަ ހޯދާށެވެ. ނަމަވެސް އެލައިޝާގެ ގާތުގައި ޒެވިޔަން ހުރުމުން މަޑުކޮއްލީ އެދެމެދަށް ނުވަންނަންވެގެންނެވެ. ” ބަލާބަލަ އުފާވެފައިންވަރު.. ” އިބާން ބުނެލިއެވެ.\n” ޔެސް ރީހާން އަހަރެންނަށް ހަމަ އަޒެލް ވީތަނެއް ނޭންގިގެން މިއުޅެނީ.. އަހަރުމެންގެ ތިމާގެ މީހަކުވެސް އުޅޭ ތަނެއްނޫން މިއީކީ.. ހަމަ އެއްގޮތަކަށްވެސް ނޭންގެ އަހަރެންގެ ދަރިފުޅު ދިޔަތަނެއް.. އެނގޭ އަޒެލްއާއި ހެދި ރީހާނަށް ވަރަށް މީހުން ފާޑުކިޔައި މެހެކްއަށް މަލާމާތްކޮއް ހަދާނެކަން..އައި އޭމް ސޮރީ އަހަރެންގެ ދަރިފުޅާއި ހެދި ރީހާން ލަދެއްގައި ބެދުނީ. އަޒެލްގެ ހަބަރެއް ވިއްޔާ އަހަރެން ރިހާނަށް ގުޅާނަން.. ” އާލޯކް ރީހާނައި ވާހަކަ ދެއްކީ ފޮނުންނެވެ. މިއީ ރީހާން އޭނައަށް އަޒެލް ހޯދަން ގުޅި 10 ވަނަ ފަހަރެވެ. ކޮންމެ ފަހަރަކުވެސް އަލޯކު ދެނީ އެއް ޖަވާބެކެވެ. އަޒެލް ވީތަނެއް ނޭނގޭ ކަމުގައި ބުނެ ދޮގު ހަދަނީއެވެ. އެއީ އަޒެލް އޭނާ ގާތު ކަންތައް ކުރުމަށް ބުނެފައިވާ ގޮތް ކަމަށް ވާތީއެވެ.\n” އަޒެލް ރީހާން އަހަންނަށް ވަރަށް އެބަ ގުޅާ.. އަޒެލްގެ ސަބަބުން އެމީހުންނަށް ކިހާ ބޮޑު ހިތާމައެއް އެލިބުނީ.. އަހަންނަކަށް އެއްގޮތަކައްވެސް ނުވިސްނުނު ތިގޮތަށް ކަންތައް ކުރަން ޖެހުނު ސަބަބެއް.. އަޒެލްއެއް ނޫންތަ ބޭނުންވީ މެހެކްއާއި އިންނަން ދެން ކީއްވެ އެކުއްޖާއަށް ތިހާ ބޮޑު ދެރައެއް ތިދިނީ.. އަޒެލްއަށްވެސް އެނގޭނެ މީގެ ސަބަބުން އެކުއްޖާގެ މުސްތަގްބަލަށް ކުރާނެ އަސަރު.. ކިތަންމެ މުއްސަންޖެއްގެ ދަރިއަކަަށް ވިޔަސް މީހުން ބުނާނީ އެކުއްޖާގެ އުނި ސިފައެއް ހުރިޔޭ ދޯ.. އަހަންނަށް ފެންނަނީ ރީހާންއާއި ވާހަކަ ދައްކައިގެން އަލުން ތިކައިވެނި ހަމަޖައްސަން..”\n” ކަލޭ ކިއްވެތަ އޭނައާއި މެދު މާ ހަމްދަރުދީ ތިވަނީ.. ކަލޭ ނުޖެހޭނެ އަހަރެން ކަންތައް ކުރަންވީ ގޮތް ކިޔައިދޭކަށް.. ތީ އަހަރެން ބުނާ ކަންތައް ކުރުމަށް ގެނެސްފަހުރި މީހެއް.. ޖީބަށް ފައިސާކޮޅެއް ލައިދީފައި އަހަރެންގެ ބައްޕަގެ ރޯލް ކުޅެދޭށޭ ބުނީމަ ކަލެއަށް ކަލޭގެ ފެންވަރު އޮޅުނީތަ.. އޭތް\nތިއުޅެނީ އަހަރެންގެ ބައްޕައަށް ވާންތަ.. ތީ މަގޭ ނޯކަރެއްކަން ހަނދާން ނެތުނީތަ..” އާލޯކްގެ ވާހަކަހުރި ގޮތުން އަޒެލް އިތުރަށް ރުޅިގަދަވިއެވެ. އަލޯކް ބުނީ އޭނައަށް އޭނަގެ ފެންވަރު ނޯޅޭކަމަށާއި ކުރިން އަޒެލް މިގޮތަށް ކަންތައް ކުރާނެކަން އެނގޭނަމަ އަޒެލްއާއި ބައިވެރިވެ މީހަކަށް އޮޅުވައިނުލީސްކަމަށެވެ.\n” އަހަރެން މީހަކަށް އޮޅުވައިލިއްޔާ ކަލެއަށް ކީއްތަ.. އަހަރެން ހުންނާނީ ކަލޭ ބުނި އަދަދަކަށް ފައިސާ އެކައުންޓަށް ޖަމާކޮއްދީފައި..ކަލެއަށް މުހިއްމީ ފައިސާއެއް ނޫންތަ.. ފައިސާއަށްޓަކައި ކޮންމެ ކަމެއްވެސް ކޮއްފާނަމޭ ބުނީމެއްނޫންތަ.. އަހަރެން ކަލެއާއި މިޖެއްސީ ހަމަ އެކަނި އަހަރެންގެ ބައްޕައަށް ވެގެން ހުންނަން.. އެހާ ފަސޭހަ ގޮތަކުން ފައިސާ ލިބޭއިރުވެސް ކަލޭ މަށަށްެ ލެކްޗަރު ދެނީތަ.. ” އަޒެލް ބުނެލިއެވެ.\n” އަޒެލްއަށް ހަމަ ރަގަނޅަށް އިނގޭނެ އަހަރެން މިވަގުތު ފައިސާ ބޭނުންވެފަ ހުރިވަރު.. އަހަރެން ކޮންމެ ކަމެއްވެސް ކުރަން ބުނީ އަހަރެންގެ ދަރިފުޅުގެ ހައްގުގައި.. އެ ދަރިފުޅުގެ އޮޕަރޭސަން ނުކުރެވިއްޖިއްޔާ އަހަންނަށް ދަރިފުޅު އުމުރަށް ގެއްލިދާނެތީ.. އަހަރެން ހީކުރީ ތީ ވަރަށް މާތް މީހެއްކަމަށް.. ހީޔެއް ނުކުރަން ތިގޮތަށް އަންހެން ކުއްޖެއްގެ ދިރިއުޅުމާއި ކުޅެލަފާނެ ކަމަކަށް.. އަހަރެން ލަދުގަނޭ މިކަމުގައި އަހަންނަށް ބައިވެރިވެވުނީތީ..” އާލޯކް ބުނެލިއެވެ.\n” ބޭކާރު ވާހަކަ ނުދައްކާ ފުރަން ތައްޔާރުވޭ.. އިތުރަށް މިތާ ހުރުމުގެ ބޭނުމެއްނެތް.. މެހެކް މެދުވެރިކޮއްގެން އަހަންނަށް އަހަރެންގެ ލޯބި ކާމިޔާބު ކުރެވޭކަށްނެތް.. ބޭކާރު ކަމެއް މިކުރެވުނީ..” ފާރުގައި އަތުން ޖަހަމުން އަޒެލް ބުނެލިއެވެ.\nހެނދުނުގެ ވަގުތެވެ. އެހެން ދުވަސް ދުވަހެކޭ އެއްފަދައިން ރީހާން އޮފީހަށް ދިޔުމަށްޓަކައި ތައްޔާރުވަމުން ދިޔައެވެ. އިއްޔެ އޭނާގެ މޫނުމަތިން ފެނުނު މާޔޫސްކަމެއް މިހާރު ފެންނާކަށް ނެތެވެ. އޭނާގެ ހަރަކާތްތަކަށް ބަލަން އިން ރޭނާ އިނީ ވާނުވާ ނޭންގިފައެވެ.\n” ރީހާން ކީއްކުރަން މިއަދު އޮފީހަށް ނިކުންނަނީ.. މެހެކް ކައިރިއަށް ހަމަ ނުވަންނާނަންތަ.. އެކުއްޖާއާއި އެއްފަހަރު ނަމަވެސް ވާހަކަ ދައްކާލަބަލަ.. އޭގެފަހުން އަދި ކޮޓަރިން ނުނިކުމޭ..” ލޯގަނޑުކުރިމަތީ ރީތިވާންހުރި ރީހާންގެ ކުރިމައްޗަށް އަރަމުން ރޭނާ ބުނެލިއެވެ.\n” އަހަރެން އެންމެންނާއި ވާހަކައެއް ދައްކާލަން ބޭނުން.. އެންމެން ކައިރީ ބުނޭ ތިރިއަށް އަންނާށޭ.. މެހެކްވެސް ގެންނާތި.. ބުނޭ ޑޭޑް ބުންޏޭ އަންނާށޭ..” އެހެން ބުނުމައްފަހު ރީހާން ކޮޓަރިން ނިކުމެގެން ދިޔައެވެ.\nރޭނާ އެތަށް ވާހަކައެއް ދެއްކުމުން މެހެކް ބޭރަށް ނިކުންނަން އެއްބަސްވިއެވެ. ދެމައިން އެކީގައި ތިރިއަށް ފޭބިއިރު އެންމެން އެތާގައި ތިއްބެވެ.\n” އަޒެލް ފިލައިގެން ދިޔުމަކީ މެހެކްއަށް ލިބޭނެ ދެރައެއްނޫން.. އެކަހަލަ ކިތަންމެ އަޒެލްއަށް އަހަރެންގެ ދަރިފުޅާއި އިންނަން ހުރީ ތައްޔާރަށް.. މީހުން ފާޑުފާޑުގެ ވާހަކަ އެބަ ދައްކާ.. އެމީހުންގެ އަނގަ ބަންދުކުރެވޭނީ ވީހާވެސް އަވަހަކަށް މެހެކް ކައިވެނި ކޮއްގެން.. އެމީހުން ހީކުރަނީ މެހެކްއާއި އިންނާނެ މީހެއް ނުވާނެ ކަމައްތަ.. ހަހް.. ރީހާން ކަންނާގެ އަންހެން ދަރިފުޅާއި އިންނަން ބޭނުންވާ މީހުންގެ ލިސްޓު ވަރަށް ދިގު.. އަހަރެން މިފަހަރު މީހަކު މި ހޮވީ ވަރަށް ވިސްނައިފައި.. މެހެކްއާއި އެންމެ ގުޅޭނީ އޭނައާއި..” ރީހާން ވާހަކަ ދައްކައި ނިމުނުއިރު މެހެކް ހުރީ ސޯފާއިން ތެދުވެ އޭނާގެ ކުރިމަތީގައެވެ. އޭނާގެ ބައްޕަ އެއީ ކޮންކަހަލަ އިންސާނެއް ހެއްޔެވެ. އޭނަގެ ކައިވެނި ކުރަން އުޅުނު މިހާ ފިލައި ކައިވެނި ކެންސަލްވިތާ އަދި މިއުޅެނީ 24 ގަޑި އިރުވެސް ނުވެގެންނެވެ. މިހާ އަވަހަށް އެދައްކަނީ އެހެން މީހަކު ހޮވި ވާހަކައެވެ.\n” ރިއަލީ ޑޭޑް.. އަދި މިއުޅެނި އަޒެލް އަހަރެން ދޫކޮއްލައިފައި ދިޔަތާ 24 ގަޑިއިރު ނެވެގެން.. އެއީވެސް ޑޭޑްގެ ހޮވުމެއްނު..މިހާ އަވަހަށް ތިދައްކަނީ އެހެން މީހަކު ހޮވި ވާހަކަ.. އަހަންނާއި ދޭތެރޭ ޑޭޑް ކުޑަކޮއްވެސް ވިސްނައިނުލަނީތަ.. އަހަރެން ނުބުނާނަން ދުވަހަކުވެސް މިހަކާއި ނީންނާނަމެކޭ.. އަދި އިންނާނީވެސް ޑޭޑް ދެއްކި މީހަކާއި.. އެކަމް އަހަންނަށް ވަގުތުކޮޅެއް ދީބަލަ ދޯ.. އަހަރެން ބޭނުން ކުޑަ ދުވަސްކޮޅަކަށް ގޯއާއިން ބެރަށް ދާން.. ޕްލީޒް ޑޭޑް.. އަހަރެން އައިމަ އަހަންނަށް އޯކޭ ކިތަންމެ އަވަހަށް އިންނަން ޖެހުނަސް..”\n” އޯކޭ މެހެކް ބޭނުން ތާކަށް ދާންވި ހަމަ.. ކުޑަކޮށް ޓުރެވެލް ކޮއްލާ.. އެކަމަކު އޭނައާއި ބައްދަލުކޮއްލުމަށްފަހު.. އަހަރެން އެ ފިރިހެން ކުއްޖާއާއި އޭނަގެ ބައްޕައަށް ހެނދުނުގެ ނާސްތާއަށް ދައުވަތު ދީފައި އިންނާނީ.. މިހާރު އައުމުގެ މަގުމަތީގައި ކަންނޭންގެ އުޅޭނީ.. ވަރަށް ގަޑިއަށް ފަރުވާތެރި ފިރިހެން ކުއްޖެއް އެއީ.. އޭނައާއި ވާހަކަ ދައްކައިލައިފައި އޯކޭ މެހެކް ކޮންމެ ތަކަސް ދިޔަޔަސް.. ” ރީހާން ބުނެލިއެވެ.\n” އަޅެ އެންމެ ފަހަރަކު އަހަރެން ކައިރީ އަހާލިނަމަ ޑޭޑް..” މެހެކްގެ ހިތުގައި އޭނަގެ ބައްޕައާއި މެދު ޝަކުވާ އުފެދުނެވެ.\n” އަހަރެން މިދަނީ ބަގީޗާއަށް.. އަހަންނާއި ވާހަކަ ދައްކަން ބޭނުންވިއްޔާ އެތަނަށް ގެނޭ.. އަނެއްހެން އަހަންނާއި ވާހަކަ ދެއްކުމުގެ ބޭނުމެއް ނުވެސްނެތް.. ޑޭޑްއަށް އޭނަ ކަމުދަންޏާ އަހަރެން މިހުރީ ކައިވެނި ކުރާ ގޮތަށް..”\n” އަހަރެންގެ މެހެކް ހުންނާނީ ވަރަށް އުފަލުގަ.. ހީ އިޒް ޕާރފެކްޓް ފޯރ ހާރ.. ” މެހެކް ނިކުމެގެން ދިޔަތަން ބަލަން އިނދެފައި ރިހާން ބުނެލިއެވެ. ދެން ތިބި މީހުންވެސް މެހެކް ދިޔުމުން ރީހަން ގާތުގައި ޝަކުވާކޮއް ހެދިއެވެ. ރީހާން ބުނީ އެމީހުންވެސް ފަހުން އޭނާގެ ނިންމުމަށް ތާއީދު ކުރާނެ ކަމަށެވެ. އެއީ މެހެކްއަށް އެންމެ ރަގަނޅުގޮތް ކަމަށް ވާތީއެވެ.\nބަގީޗާއަށް ނިކުތް މެހެކްގެ ހިތުގައި އެތައް ޝަކުވާއެއް އުފެދި އެދެލޮލުން ކަރުނަ ފައިބަންފެށިއެވެ. އެއީ އެތައް އިރަކު އޭނާ ހިފަހައްޓައިގެން ހުރި ކަރުނަތަކެކެވެ. ބައްޕަމެންގެ ކުރިމަތީ ރޯކަށް އޭނާ ބޭނުމެއް ނުވިއެވެ.\n” ތި ރުއިން ހުއްޓާލަބަލަ.. މިއީ އުފާކުރަންވީ ވަގުތު..” ކުރިމަތިން އިވިގެން ދިޔައީ އަމަލްގެ އަޑެވެ.\n” އާމް.. ކިހިނެއް މިތަނަށް ވަނީ.. ޑޭޑްއަށް ފެނިއްޖިއްޔާ ހީ ވިލް ކިލް ޔޫ.. ޕްލީޒް މިތަނުން ދޭ.. މިއީ މިހާރު އާމްއާއި ބެހޭ ކަމެއްނޫން.. އަހަރެން ބޭނުމެއްނޫން އަހަންނާއި ހެދި ޑޭޑް އާމްއަށް ކަމެއް ކުރާކަށް.. އެންޑު އާމްއާއި ވާހަކަ ދައްކާކައްވެސް ބޭނުމެއްނޫން.. ޑޭޑް އަނެއްކާ އަހަރެންގެ ކައިވެނި ހަމަޖައްސައިފި.. ޕްލީޒް ލީވް..” މެހެކް އަމަލް ގާތުގައި އެތަނުން ދިޔުމަށް އާދޭސްކުރަން ފެށިއެވެ.\n” އަހަރެން ދެން ދުވަހަކުވެސް މެހެކް ދޫކޮއްލާފައެއް ނުދާނަން..”\n” އަމަލް މޮޔަވީތަ..ޑޭޑް ދުވަހަކުވެސް ގަބޫލެއް ނުވާނެއޭ.. ” މެހެކް ބުނެލިއެވެ.\n” ޑޭޑްގެ ހޮވުން މެހެކްއަށް ކަމުނުދާތީތަ އަމަލް ފޮނުވާލަން ތިއުޅެނީ.. ” ރީހާން އެހެން ބުނުމުން މެހެކްއަށް ކީކޭހޭ ބުނެވުނީ ރީހާން ބުނި އެއްޗެއް އަޑުނީވިގެނެއް ނޫނެވެ. ގަބޫލު ނުކުރެވުގެންނެވެ.\n” މެހެކް އިންނަން ތިއުޅެނީ މެހެކް އެންމެ ލޯބިވާ އާމްއާއި އޭ އަންކަލް އެބުނީ.. ” ރީހާނުގެ ފަހަތުން ބަގީޗާއަށް ނިކުތް އެލައިޝާ ބުނެލިއެވެ. ގާތުގައި ރޭނާވެސް ހުއްޓެވެ. މެހެކް މީ ކިހިނެއް ވީ ކަމެއްހޭ އަހާލުމުން ޖަވާބު ދިނީ ރީހާނެވެ. އޭނާ ބުނީ ރޭގައި އެލައިޝާ އޭނާއަށް އަޒެލްގެ ހަގީގަތް ކިޔައިދިން ވާހަކައެވެ. އަދި މެހެކް އޭނާއަށް ޓަކައި ވަމުންދާ ގުރުބާނީއާއި މެދު ވިސްނައިލުމަށް އާދޭސްކުރި ވާހަކައެވެ.\n” އަސްލު އަޒެލް އެގޮތަށް ކަންތައް ކުރުމުން ޑޭޑް ވަރަށް ދެރަވި.. ޑޭޑްއާއި ހެދި މެހެކްއަށް އެހެން ވުމުން ގަބޫލު ކުރެވުނު ޑޭޑް ހޮވުން ރަގަނޅުނޫން ކަމަށް.. ދަރިފުޅާއި ވާހަކަ ދައްކަންވެސް ނުކެރިފަ ހުރީ.. ޑޭޑްމެންނަށް ޓަކައި އަމަލް ދޫކޮއްލުމުންވެސް އެނގުނު މެހެކްއަކީ މައިންބަފައިންނަށް ކިޔަމަންތެރިވާ ދަރިއެއްކަން.. އަޒެލްގެ ހަގީގަތް އެނގިހުރެ އޭނާއާއި އިންނަން އެއްބަސްވީ ޑޭޑްމެން ޓަކައިކަން އެނގުމުން ވަރަށް ދެރަވި.. ލައި ކިޔާދިން އަމަލްގެ ވާހަކަވެސް..ބުނި އޭނާ އެހުރީ އަހަރެން ގަބޫލު ނުވަނީސް މެހެކްއާއި ކައިވެނި ނުކުރަންށޯ.. އެއީ ރަގަނޅު ކުއްޖެއް.. ގަބޫލުކުރެވޭ މިހާރު އެއީ އަހަރެންގެ މުދާގަނޑާއި ހެދި އުޅޭ ކުއްޖެއްނޫންކަން.. މުދަލާއި ހެދި އުޅޭނަމަ އުޅުނީހީ ދަރިފުޅުގެ ބޮލަށް ވަދެގެން ފިލައިގެން ދެވޭތީ.. އެއީ ދަރިފުޅު ދެކެ ލޯބިވާ އަދި އަހަރުމެންނަށް އިހްތިރާމްކުރާ ކުއްޖެއް.. އަހަރެންގެ މެހެކްއާއި އެކަށީގެންވަ ރަގަނޅު ބައިވެރިއެއް އެއީ.. ޑޭޑްއަށް މެހެކްގެ ހޮވުން ވަރަށް ކަމުދޭ.. ތިދެކުދިން ބޭނުން ދުވަހަކުން ކައިވެނި ކުރަންވީ.. ”\n” އޯ ޑޭޑް އައި ކާންޓް ބިލީވް ދިސް.. އައި ލަވް ޔޫ..” މެހެކް ގޮސް ރީހާނު ގައިގައި ބައްދައިލަމުން ބުންޏެވެ.\n” ދެން ބުނެބަލަ ކޮންތާކަށް ދަރިފުޅު ދާން ބޭނުންވަނީ ޑޭޑް ޓިކެޓް ހަމަޖައްސަދޭނަން..” ރީހާން ބުނެލިއެވެ.\n” މެހެކް ތަނަކަށް ދާންތަ ތިއުޅެނީ..” އެލައިޝާ އަހައިލިއެވެ. މެހެކް ދުވަސްކޮޅަކަށް ގޯއާއިން ބޭރަށް ދާން ބޭނުންވާ ވާހަކަ ބުނީ ރޭނާއެވެ. ” ނުދެވޭނެ މެހެކްއަކަށް އެއްވެސް ތަކަށް.. އަހަރެން ފުރަން ހަފްތާއަކަށް ވީމަ މެހެކް ތިއުޅެނީ ދާން.. ”\n” މިކަންތައްތަކާއި ހެދި އަހަރެން ހަނދާން ނެތުނީއޭ.. ނުދާނަމޭ މެހެކްއެއް..ލައިއަށް އުދަނގޫކުރަން ހުންނާނީ.. އޯކޭއެއްނު” އެލައިޝާ އާއެކެ ބުނެ ބޯ ޖަހައިލިއެވެ.\nގެއައް ގޮސް އެލައިޝާ އެންމެ ފުރަތަމަވެސް އަވަސްވެގަތީ އެހަބަރު އޭނަގެ ބައްޕައަށް ދިނުމަށެވެ. އެއައްފަހު ޒެވިޔަން އަށް ޝުކުރުއަދާ ކުރުމުގެ ގޮތުން މެސެޖެއް ކޮއްލިއެވެ. ރިހާނާއި ވާހަކަ ދައްކަން ހިޔާލުދިނީ ޒެވިޔަން ކަމަށް ވާތީއެވެ.\nހަވީރު އިބާންއާއި އެކު ކޮފީއަކަށް ދިޔައީ ދެމީހުން އެކީގައި ބޭރަށް ނުދާތާ ގިނަ ދުވަސްވެއްޖެ ކިޔައިގެން އިބާން ގުޅައިފައި ޝަކުވާކުރުމުންނެވެ.\n” ވަރަށް މިސްވާނެ އިނގޭ އިބާން މަތިން އެކޮޅަށް ދިޔައިމަ.. ” އެލައިޝާ ބުނެލިއެވެ. އިބާން އަހައިލީ ތިއުޅެނީ ތަނަކަށް ދާން ހެއްޔޭއެވެ. ” ނުބުނެވޭތަ އަދި އިބާން ކައިރިއަކު އަހަރެން މިއުޅެނީ ކިޔަވަން ދާންށޭ.. ޗުއްޓީއަކަށް އައިސްއޭ މިއުޅެނީ.. ޒޭވްވެސް ނުބުނޭތަ އަހަރެން ކިޔަވާ ވަހަކައެއް..”\n” ޕިސް ޑޮކްޓަރ އެލައިޝާ ދޯ.. އެހާވަރަށް ކިޔަވާ އެއްޗެއް ނުނޭ.. މިހާރު ވާވަރަށް ކިޔެވިއްޖެއެއްނު.. އާއްމު ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ދެވޭނެ އެއްނު.. އަނެއްކާ އިތުރު ދެއަހަރު ކިޔަވަން..”\n” އާއްމު ބަލިތަކުގެ ޑޮކްޓަރަކަށް ވުމެއް ނޫނެ އަހަރެންގެ ހުވަފެނަކީ.. ދެން އެންމެ ދެއަހަރު..” އެލައިޝާ އެހެން ބުނުމުން އިބާން ބަލައިލީ ފޫހި ގޮތަކަށެވެ.\n” ދެން ލައި ހަމަ އަހަރެން ދޫކޮއްލާފަ ދާނީތަ.. އެހާ ދުވަހު ޑޭޓް ކޮއްފަ ތިގޮތަށް ދިޔައިމަ ދެރަވާނެ އިނގޭ..” މަޖަލަކަށް ބުނާ އެކަހަލަ އެއްޗެހިވެސް އިބާން ބުނަނީ ވަރަށް ސީރިއަސް ރާގެއްގައެވެ. އިބާން ހަމަ ފުލާރޓް ކުރަން މޮޅީއޭ އެލައިޝާ ހިތަށް އެރިއެވެ. ” ކޮން އިރަކު އަހަރެން އިބާންއާއި ޑޭޓް ކުރީ..” އެލައިޝާ އަހައިލިއެވެ.\n” ލަައި އަހަންނާއި ޑެޓްއެއްނޫންތަ ތިކުރަނީ.. ދެން އަހަރުމެން މިހުރިހާ ދުވަހު ކީއްތަ މިކުރަނީ..” ނުލަފާ ގޮތަކަށް ހީލަމުން އިބާން ބުނެލިއެވެ. ” އަހަންނާއި އިނދެފަ އިނގޭ ކިޔަވަން ދަންވާނީ..” އެލައިޝާ އެއްޗެކޭ ބުނުމުގެ ކުރިން އިބަން ބުނެލިއެވެ. އަދި އެލައިޝާއާއި ދިމައަށް އެއްލޯ މަރައިލިއެވެ.\n” ނޫޅެން ތިކަހަލަ މޮޔައަކާއި އިންނާކަށް.. ” އެލައިޝާ އެހެން ބުުނުމުން އިބާން ފެށީ ހޭށެވެ. އަދި އެންމެ ފަހުން އިންނަން ޖެހޭނީ އޭނާއާއިއޭ ބުނެލިއެވެ.\n“ޒޭވް..” ޒެވިޔަންގެ ކެބިންއަށް ވަންނަމުން އެނާގެ ބައްޕަ ޒުހޭރު އޭނައަސް ގޮވައިލިއެވެ. ބައްޕަ އޮފީހުގައި ކީއްކުރަނީތޯ ޒެވިޔަން އެހެމުން އާ ޕުރޮޖެކްޓެއްގެ ވާހަކަ ދައްކަން ކަމުގައި ބުންޏެވެ.\n” މިއީ އަހަރެން ވަރަށް އިންތިޒާރު ކުރަމުން އައި ޕުރޮޖެކްޓެއް.. މި ޕުރޮޖެކްޓް ލިބެއްޖެނަމަ ކުންފުނީގެ ފައިދާ އެތަށް ގުނައަކަށް މައްޗަށް ދާނެ ކަމަށް ލަފާ ކުރެވޭ.. އަހަރެން ބޭނުންވަނީ މި ޕުރޮޖެކްޓް އާއި ޒޭވް ހަވާލުވަން..” ޒެވިޔަން މައްސަލައެއް ނެތޭ ބުނުމުން ޒުހޭރު ބުނީ މާދަމާ ފުރަން ތައްޔާރުވާށޭއެވެ. ” ކޮން ތާކަށްތޯ .. މިކޮޅުގައެއްނޫންތޯ މަސައްކަތް ކުރަން ޖެހެނީ”\n” ޔެސް.. ލަންކާގައި މަސައްކަތް ކުރަން ޖެހޭނީ.. ދެތިން ދުވަހު އެކޮޅުުގައި މަޑުކޮއްލަން ޖެހޭނެ..” ޒުހޭރުގެ ޖަވާބު އަޑު އަހައިފައި ޒެވިޔަން އޭނަ މިކޮޅުގައި މަޑުކޮއްގެން ވާނެ ގޮތެއް ނެތްހޭ އެހިއެވެ.\n” ދަރިފުޅު ނުގޮސްވާނެ ނަމަ ޑޭޑްއެއް ނުބުނާނެ ދޯ އެކޮޅަށް ދާކަށް.. މިކޮޅުގައި ކަމެއް އޮތީތަ.. ޒުހޭރު އަހައިލިއެވެ. ޒެވިޔަން ބުނީ އެލައިޝާ ތިން ދުވަސް ފަހުން ފުރާ ވާހަަކައެވެ.\n” ލައި ފުރަނީތަ..ސޮރީ ޒޭވް.. ޒޭވްވާނެ އެކޮޅަށް ދާން..ދެން ޑޭޑް ބަލާނަން ލައި ފުރަންވާއިރަށް ޒޭވް މިކޮޅަށް ގެނެވޭތޯ..” ޒުހޭރު އެހެން ބުނުމުން ޒެވިޔަން ދެރަވި ނަމަވެސް އޭނާ މޫނުމަތިން އެކަމެއް ނުދައްކައެވެ. ޒުހޭރު ނިކުމެގެން ދިޔުމުން މޭޒުމަތީ އޮތް ފޯނުނަގައި އެލައިޝާގެ ނަމްބަރަށް ގުޅައިލިއެވެ. ” އައި ހޭވް ޓު ޓެލް ހާރ ބިފޯރ ލީވިންގް.. ލައިދެކެ ލޯބިވާ ވާހަކަ މިރޭ ބުނާނަން އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ..” ޒެވިޔަން މަޑުމަޑުން ބުނެލިއެވެ. ދެތިން ފަހަރު ރިންގުވުމަށްފަހު އެކޮޅުން އެލައިޝާ ހަލޯ އޭ ބުނި އަޑު އިވުނެވެ.\nHellow everyone.. here is the 13th part of the story.. hope yuh guys will like it.. mistakes buneladhehchey ingey ❤❤❤\nAneh hen mistake eh faahaga eh nuvey\nEmme fahun rwehaan ah visnun we dho\nNunnu beynun vanee zevian and elaishaa gulhuvaalaigen\nPls zevian ge hiy halaaku nukollachey\nThank yuh Nunnu ☺\nElaishaa gulheny kn kuhjakaa thw balaalamoa dhw ?\nMasha allah v nice.n v ufalaa eku faahaga kuran typing mistake nuhunkan.adhieah vure ufaakuran alun stry up kuran fesheyma.aslu feshunyn shure mi stry kiyan and comm vex kureve but mihaar nan chang viyass.haha.\nUmmedh kuran mifaharu nimen dhen genass dheynr kamah.\nWaiting4nw part\nThank yuh stry kiyaa man ☺❤\nIraadhakurehvihyaa mifaharu nimendhen genesdheynan ☺\nI want iban n lai..\nLets see what happens dear ☺\nOne of my favourite story ❤❤\nHope mifaharu huhtaanulaa nimendhen up kuraane kamah.. Mi partvx hama varah salhi..waiting for the next part ?❤❤\nThank yuh Someone ❤?\nmysh beynun vany lai aa iban gulhen\nWhy not Lai and Zevian dear ?\nMi partves varah reethi..when next part\nThank yuh and keep waiting Hamm ❤?\nDoesnt make any sense. Aloak is mehek dad ge friend ekoa now con man ekoa\nEthankolhu rangalhah explain koh nudhevi einy..Reehaan dhoguvx hadhaifaane dhw Azel and Mehek gulhuvan beynunvaathy..Edhemyhunnaky friends kamahvi nama Reehaan ah neyngi eh nuhunnaane dhw Mehek, Azel and Elaishaa ehkoh kiyavan ulhunu kameh..But Reehan ah enguny Azel bunyma dhw..and eh partga reehaan bunefa innaane eyna ah Azelge goiy balaanulaa kaiveni kuruvan ulhevuny ey..\nHaadha Lahey up kuraleh\nAlhe avx kohladhee plx\nDhn neyge mi story up vaane dhuvaheh ..kiyuntherin inthixaaruga baithihbaafa kameh dhimaa viyyaa vx bunelun rangalhu kanneyge. ..Ekm gina writers hama liye liyefa story vaki hama akah dhaan vaairah huhtaalaany ..story varah vx reethi …varah kiyaahithun mihunnany …but mihn maaginaan hadhanyaa readers vx foohivaane.\nAvahah upkh dheeba dhn ..


ހެޔޮލަފާ މޫމިން އަޅުންގެ ފުރާނަ އުޑުގެ މަލާއިކަތުންގެ "ޕެރޭޑް"ގަ ފުރާނަ7ވަނަ އުޑަށް އުފުއްލަވާނެ!\nމިއީ ހެޔޮލަފާ މޫމިން އަޅުންގެ ފުރާނަ މަލަކުލްމައުތުގެފާނު ހިއްޕަވާހިނދު ކަންކަން ވެގެންދާނެގޮތާއި ކައްވަޅުގައި އެމީހަކަށް މިންވަރުކުރައްވަވާނެ ނިޢްމަތްތަކުގެ ވާހަކައެވެ. ޝައުޤުވެރިކަމާއިއެކު ކިޔާލައި ތިބާގެ ފުރާނައަކީ މިފަދައިން ނިޢްމަތްތައް ލިބިގެންދާ ފުރާނައެއް ކަމުގައި ހެދުމަށް މަސައްކަތްކުރާށެވެ!\n ހެޔޮލަފާ މީހާގެ ފުރާނައާއި ޙަވާލުވުމަށް މޫނުތައް އަލިވެގެންވާ މަލާއިކަތުންތަކެއް ފައިބައި ވަޑައިގަންނަވާނެނެތެވެ. އެފުރާނައަށްޓަކައި ސުވަރުގެއިން ގެންނަވާ ކަފުނެއް އެބޭކަލުން ގެންނަވާނތެވެ. އެފުރާނައަށްޓަކައި އެބޭކަލުން ސުވަރުގެއިން ހުވަނދު ގެންނަވާނެތެވެ.\n އެފުރާނައާއި މުޚާޠަބުކުރައްވަވައި މަލަކުލް މައުތުގެފާނު ވިދާޅުވާނެ: "ހޭ ހެޔޮލަފާ ނަފުސެވެ، ތިބާ ﷲ ގެ މަޣުފިރަތާއި ރުހިވޮޑިގަތުމަށް ނިކުމެގެން އަންނާށެވެ!"\n އޭނާގެ ފުރާނަ ހަށިގަނޑާއި ވަކިވެގެންދާނީ ފެންތައްޓަކުން ފެން ތިއްކެއް އޮހޮރިގެންދާހައި ފަސޭހަކަމާއި އެކުގައެވެ.\n އެފުރާނައާއިގެން މަލާއިކަތް ބޭކަލުން ހަތްވަނަ އުޑާއިހަމައަށް ދަތުރުކުރައްވާނެތެވެ.\n މިދަތުރުގައި އެބޭކަލުން އެމާތް ފުރާނައާއި ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރައްވާ މަލާއިކަތުންނަށް އޭނާގެ އެންމެ ފުރިހަމަ ތައުރީފް ބަޔާންކޮށް ދެއްވާނެތެވެ.\n ކޮންމެ އުޑެއްގެ މަލާއިކަތުން އެމާތް ފުރަނައިގެ ޝަރަފުގައި އަނެއް އުޑާއި ހަމައަށް އެފުރާނައާއި އެކުދަތުރު ކުރައްވާނެތެވެ.\n ހަތްވަނަ އުޑާއި ހަމައަށް ދެވުމުން ﷲ ތަޢާލާ ވަޙީކުރައްވާނެތެވެ! "ތިމަން އިލާހުގެ އަޅާގެ ޢަމަލުތަކުގެ ފަތް ހެޔޮލަފާ މީހުންގެ ޢަމަލްތައް ލިޔުއްވޭ އިއްލިއްޔޫންއޭ ކިޔުނު ފޮތުގައި ލިޔުއްވާށެވެ!\n ކަށްވަޅުގައި އެމީހަކަށްޓަކައި ސުވަރުގޭގެ ތަންމައްޗެއް ތައްޔާރު ކުރެވިފައިވާނެތެވެ.\n އަދި ކަށްވަޅުގައި ސުވަރުގޭގެ ފޭރާމުން އޭނާ ފޭރާންލެއްވިގެން ދާނެތެވެ.\n އޭނާއަށްޓަކައި ސުވަރުގެއިން ދޮރުކޮޅެއް ހުޅުވައިލެވި ސުވަރުގޭގެ މީރު ހުވަނދު ވަސްތަކާއި އަރާމް ފިނި ރޯޅިތައް ޤިޔާމަތާއި ހަމައަށް އޭނާއަށް ލިބިލިބި ހުންނާނެތެވެ.\n އަދި އޭނާގެ ކަށްވަޅު ލޮލުކޮޅަށް ފެންނަ ދުރުމިނަށް ތަނަވަސްކުރެވިގެން ދާނެތެވެ.\n އޭނާގެ ހެޔޮ ޢަމަލުތައް ރިވެތި ސޫރައެއްގެވެރި، ރިވެތި ފޭރާމެއްގެ ލާއިގެންހުރި، މީރުވަސްދުވާ ހުވަނދެއްލައިގެން ހުރި މީހެއްގެ ސިފައިގައި އޭނާގެ ގާތަށް އައިސް އޭނައަށްޓަކާއި ސުވަރުގޭގައި ތައްޔާރު ކުރެވިފައިވާ ނިޢުމަތްތަކުގެ އުފާވެރި ޚަބަރުތައް ދެމުންދާނެތެވެ.\n އެހިނދު އެނިޢުމަތުގެ ތެރެއަށް އަވަހަށް ދިއުމުގެ އެދުމުގައި ޤިޔާމަތް އަވަހަށް ޤާއިމުވުމަށް އެދި އެމީހަކު ދުޢާކުރާނެތެވެ.\n (ނޯޓު: މިމަޢުލޫމާތަކީ މުސްނަދު އަޙްމަދާއި އެނޫންވެސް ޙަދީޘް ފޮތްތަކުގައި އަލްބަރާބުން ޢާޒިބްގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ސައްޙަ ޙަދީޘްފުޅެއްގައިވާ ވާހަކަތަކެކެވެ.)\n- ޝައިޚް އަޙްމަދު ރިމާޒް


Snapchat Ge Aa App Eh Nerenee - Varah Thafaathu Vaane - Vaguthu\n1 އަހަރު ކުރިން ( ސެޕްޓެމްބަރު 10, 2018 )\nމީސްމީޑިއާގެ އެކި މަންސަތަކުގެ ތެރެއިންވެސް ސްނެޕްޗެޓަކީ ގިނަބައެއްގެ މަޤުބޫލުކަން ލިބިފައިވާ ތަފާތު އެޕެކެވެ. އެތައް މިލިއަން ބަޔަކު، ދުނިޔޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގައި މި އެޕް ބޭނުންކުރަމުންދާއިރު، ސްނެޕްގެ ޓީމުން މިވަނީ އެފަރާތްތަކަށް އުފާވެރި ޚަބަރެއް ދީފައެވެ.\nމިހާރު ބޭނުންކުރަމުންދާ ސްނެޕްޗެޓްގެ އެޕްލިކޭޝަންގެ ފެންވަރު އިތުރަށް ރަނގަޅުކޮށް މިހާރަށްވުރެ ފަސޭހައިން ބޭނުންކުރެވޭނެ ގޮތެއް ވަރަށް އަވަހަށް ހޯދާނެކަމަށް މީގެ ކުރިންވެސް އެ ކުންފުނީގެ ސީއީއޯ ވަޢުދުވެފައިވާއިރު، ރިޕޯޓްތައް ބުނާގޮތުގައި މިހާރު އެ ކުންފުނިން ދަނީ ސްނެޕްގެ އާއެޕްލިކޭޝަން ނެރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ.\nރިޕޯޓްތައް ބުނާގޮތުގައި މިހާރު އެންމެ ފަހުގެ މަސައްކަތްތައް ކުރިއަށްދާ އެ އެޕްލިކޭޝަންގެ ޓެސްޓިންގ ކުރިއަށްދާއިރު، މިހާރު ބޭނުންކުރަމުންދާ އެޕްލިކޭޝައަށްވުރެ އާ އެޕްލިކޭޝަންގެ ސްޕީޑު އަވަސްވެފައި ބޭނުންކުރަން ފަސޭހަވާނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން މިހާރުގެ ޑިޒައިނަށް އާ އެޕްލިކޭޝަންގައި ބަދަލުވެސް ގެނެވިފައިވާނެ ކަމަށް ވެއެވެ.\nއެންޑްރޮއިޑް އާއި އައިއޯއެސްއަށްވެސް ސްނެޕްގެ އާ އެޕްލިކޭޝަން ތައްޔާރުކުރަމުންދާއިރު، ޓެސްޓު ކުރުމަށް ދުނިޔޭގެ ބައެއް ސަރަޙައްދުތަކަށް އާ އެޕްލިކޭޝަން ބޭނުން ކުރެވޭގޮތަށް ވަނީ ދޫކޮށްފައެވެ. ނަމަވެސް މި އެޕްލިކޭޝަންގެ މަސައްކަތް އެކީ ނިންމާލައި އާންމުކޮށް ހުރިހާ ފަރާތްތަކަށްވެސް ޑައުންލޯޑު ކުރެވޭގޮތަށް ނެރޭނީ ސީދާ ކޮން ދުވަހެއްގައި ކަމެއް ސްނެޕްގެ ޓީމުން އަދި ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.\nސްނެޕްޗެޓް އެޕްލިކޭޝަންގެ ޑިވެލޮޕާއެއްކަމަށްވާ ޖޭން މެންޗުން މިކަމާއި ގުޅިގެން ކުރި ޓްވީޓެއްގައި އާ ސްނެޕްގެ ޑިޒައިން ދައްކާލާފައިވާއިރު، އޭނާ ބުނީ އެ އެޕްލިކޭޝަންގައި ވަރަށް ގިނަ ކަންކަން ކުރިއަށްވުރެ ރަނގަޅުކޮށްފައިވާނެ ކަމަށެވެ.


Raajjeyge fathuruverikamuge ranyoobeelah Belgium in stamp eh - One Online\nރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމާ ގުޅޭ ސްޓޭމްޕް--- ފޮޓޯ: ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓަރު\nރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ރަން ޔޫބީލަށް ބެލްޖިއަމުން ސްޓޭމްޕެއް\nރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމަށް 50 އަހަރު ފުރުން ފާހަގަކޮށް ބެލްޖިއަމްގައި ސްޓޭމްޕެއް ތައާރަފްކޮށްފި އެވެ.\nއެ ސްޓޭމްޕް ތައާރަފްކޮށްފައިވަނީ "ޒޫމް" މެދުވެރިކޮށް މިއަދު ހަވީރު ބޭއްވި ބައްދަލުވުމެއްގައެވެ.\nއެ ބައްދަލުވުމުގައި ވާހަކަ ދައްކަވަމުން ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓަރު ޑރ. އަބްދުﷲ މައުސޫމް ވިދާޅުވީ، ރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަމަށް ހާއްސަކޮށްގެން ބެލްޖިއަމް އެމްބަސީމް އިސްނަގައިގެން ސްޓޭމްޕެއް ތައާރަފްކުރުމަކީ ދެގައުމުގެ ދެމެދުގައި އޮންނަ ގާތް ގުޅުން ރަމްޒުކޮށްދޭ ކަމެއް ކަމަށާއި އެކަމާ އުފާކުރައްވާ ކަމަށެވެ.\nރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމާ ގުޅޭ ސްޓޭމްޕް ތައާރަފް ކުރުމަށް ބޭއްވި ބައްދަލުވުމުގެ ތެރެއިން--- ފޮޓޯ: ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓްރީޫ\nއެ ބައްދަލުވުމުގައި ބެލްޖިއަމާއި ޔޫރަޕިއަން ޔޫނިއަންއަށް ރާއްޖޭން ކަނޑައަޅާފައި ހުންނަވާ ސަފީރު ހަސަން ސޯބިރު ވިދާޅުވީ، އެ ސަރަހައްދުގައި ރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަން އިޝްތިހާރު ކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަމުން އަންނަ ކަމަށާއި އެ ސަރަހައްދުތަކުގައި ރާއްޖޭގެ މަގުބޫލުކަން އިތުރުވެފައިވާ ކަމަށެވެ. އަދި އެފަދަ ސްޓޭމްޕެއް ތައާރަފްކުރުމުން ރާއްޖެއާ މެދު އޮންނަ އިތުރުބާރު ބޮޑުވެގެންދާނެ ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވިއެވެ.\nމިއަދު ތައާރަފްކުރި ސްޓޭމްޕްގައި ޖަހާފައި ވަނީ ރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމްގެ ރަން ޔޫބީލްގެ ލޯގޯ އެވެ.\nކޮވިޑުގެ ސަބަބުން މިދިޔަ އަހަރުގެ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާއަތަށް ބޮޑު އަސަރެއް ކުރިއެވެ. ނަމަވެސް އަލުން ބޯޑަރު ހުޅުވާލި ފަހުން ފަތުރުވެރިކަން ރަނގަޅުވަމުން އައިސް މިދިޔަ މޭ މަހު 45 އިންސައްތަ އަށް ފަތުރުވެރިކަން ދަށްވުމަށްފަހު އަނެއްކާވެސް މިވަނީ ރަނގަޅުވާން ފަށާފަ އެވެ.\nގުޅޭ ޓެގު ދިވެހި ރާއްޖެ މިނިސްޓްރީ އޮފް ޓުއަރިޒަމް ބެލްޖިއަމް


އެޕަލް / އެމެރިކާ\nކޮރޯނާވައިރަހާ ހެދި މާޗް މަހުގެ މެދުތެރޭގައި ބަންދުކުރަން ޖެހުނު އެޕަލް ކުންފުނީގެ އެމެރިކާގެ ފިހާރަތައް އަންނަ ހަފުތާގެ ތެރޭގައި އަލުން ހުޅުވައި ހިދުމަތް ދޭން ތައްޔާރުވަމުން އަންނަ ކަމަށް އެ ކުންފުނުން ބުނެފި އެވެ.\nކޮމްޕިއުޓަރުން އެންމެ ފަސޭހަކޮށްދޭ އެއް ކަމަކީ ކަޓް، ކޮޕީ އަދި ޕޭސްޓްކުރުމެވެ. މިއީ އެތައް ބައެއްގެ މަސައްކަތްތަކަށް ލުއިކަން ގެނެސްދިން ވަރަށް ފަސޭހަ އުކުޅެކެވެ. މިކަމުގެ ފަހަތުގައި ހުރި މީހާ އަށް ހައްގުވާ ޝުކުރާ އެކު، އޮތީ ވަރަށް ހިތާމަވެރި ޚަބަރެކެވެ.\nޗައިނާގައި ހަލުވިކަމާ އެކު ފެތުރެމުންދާ ކޮރޯނާވައިރަހާ ގުޅިގެން އެމެރިކާގެ އެޕަލް ކުންފުނިން ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުން، ޗައިނާގައި ހިންގާ އެ ކުންފުނީގެ ތަންތަން ވަގުތީ ގޮތުން ބަންދުކުރަން ނިންމައިފި އެވެ.


SunOnline: Sushant aa Gulhey gothun dhevana film eh\nސުޝާންތު އާ ގުޅޭގޮތުން ދެވަނަ ފިލްމެއް!\nއައިމިނަތު ލުބާ 27 Jun 2020, 09:34\nޒުވާން އެކްޓަރު ސުޝާންތު---\nމި މަހު 14 ވަނަ ދުވަހު މަރުވި ޒުވާން އެކްޓަރު ސުޝާންތު ސިންހް ރާޖްޕުތުއާ ގުޅޭގޮތުން ދެވަނަ ފިލްމެއް ހަދަން ނިންމައި އެ ފިލްމު ނަން އިއުލާންކޮށްފިއެވެ.\nބޮލީވުޑްގެ ޑައިރެކްޓަރު ސަނޯޖް މިޝްރާ މި ފިލްމު ގެނެސްދޭއިރު މި ފިލްމަށް ދިން ނަމަކީ "ސުޝާންތު"އެވެ. ސަނޯޖް ބުނީ މި ފިލްމަކީ ސުޝާންތުގެ ބަޔޮޕިކް އެއް ނޫންކަމަށާއި މި ފިލްމަކީ ބޮޑެތު ހުވަފެންތަކަކާއެކު މުމްބާއީއަށް އެ ހުވަފެންތައް ކާމިޔާބުކުރަން އަންނަ ޒުވާނަކަށް ކުރިމަތިވާ ގޮންޖެހުންތަކަށް ބިނާކުރާ ފިލްމެއް ކަމަށެވެ. މި ފިލްމު ޕްރޮޑިއުސްކުރާނީ ރޯޑް ޕްރޮޑަކްޝަންސް އާއި ސަނޯޖް މިޝްރާ ފިލްމްސް ގުޅިގެންނެވެ. މި ފިލްމު ޝޫޓްކުރާނީ މުމްބާއީގެ އިތުރުން ސުޝާންތު އުޅެބޮޑުވި ބިހާރު ސްޓޭޓްގެ ޕަޓްނާގައެވެ.\nސަނޯޖް މިޝްރާ ސުޝާންތު އާ ގުޅޭގޮތުން ފިލްމެއް ހަދަން ނިންމިއިރު ޕްރޮޑިއުސަރު ވިޖޭ ޝޭކަރް ގުޕްތާ ވަނީ ސުޝާންތުގެ ހަޔާތުގެ މައްޗަށް ފިލްމެއް އުފައްދާނެ ކަމަށް އިއުލާންކޮށްފައެވެ. މި ފިލްމަށް ދީފައިވާ ނަމަކީ ""ސުއިސައިޑް އޯ މާޑާ؟: އަ ސްޓާ ވޯޒް ލޮސްޓް"އެވެ.\nމި ދެ ފިލްމުގެ އިތުރުން ސުޝާންތުގެ ގާތް އެކުވެރިޔާ ޕްރޮޑިއުސަރު ސަންދީޕް ސިންހް ވަނީ އޭނާގެ ހަނދާނުގައި ފިލްމެއް ގެނެސްދޭން ނިންމާފައެވެ. އެއީ ސުޝާންތަށް ދޭ ޓްރިބިއުޓެއްގެ ގޮތުގައެވެ. "ވަންދޭ ބާރަތަމް"ގެ ނަމުން ނަންދީފައިވާ އެ ފިލްމުގެ ލީޑު ބައި ކުޅެން ހަމަޖެހުނީ ސުޝާންތުއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ނެތުމުން ސަންދީޕް ނިންމީ ސުޝާންތު އަށް ދޭ ޓްރިބިއުޓެއްގެ ގޮތުގައި އެ ފިލްމު އުފައްދާށެވެ.


ރާއްޖޭގެ ސިޔާސީ މަސްރަހުން ‘ސަލާމީ ޓެކްޓިކް’ގެ އުކުޅު | Sandhaanu\n‘ސަލާމީ ޓެކްޓިކް’ މި އިބާރާތަކީ ދެވަނަ ބޮޑު ހަނގުރާމަ ނިމި، އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ގައުމުތައް ސޯވިއެޓް ޔުނިއަންގެ ނުފޫޒުގެ ދަށަށް ގެނައީ ކިހިނެއްކަން ބަޔާންކުރައްވަމުން ހަންގެރީގެ ކޮމިއުނިސްޓު ލީޑަރަކު ކަމުގައިވާ ރައޯސްކީ ބޭނުންކުރެއްވި އިބާރާތެކެވެ. އާދެ، އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ގައުމުތަކުގައި ކޮމިއުނިސްޓުންނާ އިދިކޮޅު ސިޔާސީވެރިންނާއި ސިޔާސީ ޕާރޓީތައް، މަޑުމަޑުން، ދުރުކޮށް މުޅި ގައުމު ކޮމިޔުނިސްޓުންގެ އަތްދަށަށް އަންނަ ގޮތް ސޯވިއެޓުން ހެދީ ކިހިނެއްކަން ބަޔާންކުރައްވަމުން ބޭނުންކުރެއްވި އިބާރާތެކެވެ.\n1945ގައި ދެވަނަ ބޮޑުހަނގުރާމަ، ނިމުމަކަށް އައިއިރު، އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ގައުމުތައް ވަނީ ސޯވިއެޓު ޔުނިއަންގެ އިހުތިލާލުގެ ދަށުގައެވެ. ޕޯލަންޑު، ހަނގެރީ، ބަލްގޭރިޔާ ރޫމޭނިޔާ، މިގައުމުތަކެވެ. ދެވަނަ ބޮޑުހަނގުރާމަ ނިމުމުގެ ކޮޅުމަތި ފެނުމުން، ހަނގުރާމައިގެ މުއުތަމަރުތަކޭ ކިޔައި ނަންދެވުނު މުއުތަމަރުތައްކަމުގައިވާ ތެހެރާނު މުއުތަމަރާއި (1943) ޔާލްޓާ މުއުތަމަރާއި (ފެބުރުއަރީ 1945) ޕޮޓްސްޑޭމް މުއުތަމަރު (މޭ 1945) ބޭއްވުނެވެ. ހަނގުރާމައިގައި ކާމިޔާބު ލިބުނު އިއްތިހާދީންގެ ބޮޑު ތިންބާރުކަމުގައި ހިމެނުނު އިނގިރޭސިވިލާތާއި އެމެރިކާއާއި ސޯވިއެޓް ޔުނިޔަން ބައިވެރިވެގެންގެންނެވެ. މި މުއުތަމަރުތަކުގައި އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ގައުމުތަކާ މެދު ކަންތައް ކުރާނެ ގޮތަކާމެދު ބަހުސުކުރެވުނެވެ. އަދި، ޔާލްޓާއާއި ޕޮޓްސްޑޭމްގެ ދެ މުއުތަމަރުގައި ނަންގަނެވި ދިޔަ އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ގައުމުތަކަށް މިނިވަންކަންދީ، އެ ގައުމުތަކުގައި މިނިވަން އިންތިޚާބުތައް ބާއްވައި އެގައުމުތަކުގެ މީހުންނަށް އެމީހުންގެ ގައުމީ ކަންތައްތައް ހިންގާލުމުގެ އިޚުތިޔާރާއި ބާރު ދިނުމަށް ބޮޑު ތިން ބާރު ވެސް އެއްބަސް ވިއެވެ.\nކުރިން ނަންގަނެވުނު ފަދައިން، ދެވަނަ ބޮޑު ހަނގުރާމަ ނިމުނުއިރު، އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ މިންނަގަތް މިގައުމުތައް އޮތީ ސޯވިއެޓު ޔުނިއަންގެ ބާރުގެ ދަށުގައެވެ. ހަނގުރާމަ ނިމުމުން، ހަނގުރާމައިގެ މުއުތަމަރުތަކުގައި އެއްބަސްވި ފަދައަކުން ސޯވިއެޓު ޔުނިއަނުން ކަނތައްތައް ކުރިއަކަށް ނުގެންދެއެވެ. އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ގައުމުތަކަށް ފުރިހަމަ މިނިވަންކަންދީ އެގައުމުތަކުގައި މިނިވަން އިންތިޚާބެއް ބާއްވާކަށް ބޭނުމެއް ނުވިއެވެ. ސޯވިއެޓު ޔުނިއަނުން ބޭނުންވީ އެމީހުންގެ ނުފޫޒުގެ ދަށުގައި ‘ކޮމިއުނިސްޓު ބައިގެ’ ތެރޭގައި މި ގައުމުތައް ބޭއްވުމަށެވެ.\nސޯވިއެޓް ޔުނިއަންގެ މި މަގުސަދު ހާސިލުކުރުމަށްޓަކައި އެމީހުންގެ އިހުތިލާލުގެ ބާރުގެ ދަށުގައި އޮތް އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ގައުމުތަކުގައި އެންމެ ފުރަތަމައިން، ތަފާތު ފިކުރުތަކުގެ މައްޗަށް އެކުލެވޭ ތަފާތު ޕާރޓީތަކުގެ ފުޅާ އިއްތިހާދެއް އުފެއްދިއެވެ. ދެން، ވެރިކަން ކުރުމަށް އޮތް އިއްތިހާދުން، ކޮމިއުނިސްޓުން ފިޔަވައި، އެހެން ޕާރޓީތައް، ޕާރޓީއަކަށް ފަހު ޕާރޓީއެއް، ދުރުކޮށް ބޭރުކުރިއެވެ. އަދި، ކޮމިޔުނިސްޓު ފިކުރާ އިދިކޮޅު، އާންމުންގެ ތާއީދު ލިބިދާނެ އެހެން އެންމެން ސިޔާސީ މަސްރަހުން ބޭރުކުރެވުނެވެ. ބަންދުކޮށް، ނޫނީ އަރުވާލައި ނޫނީ މަރާލައިގެންނެވެ. މިގޮތަށް ކަންތައްކޮށް، ކޮމިޔުނިސްޓުންގެ އަތް މައްޗަށް ވެރިކަން، އަންނާނެ ގޮތް ކަށަވަރުކުރިއެވެ. މިފަދައިން، ކޮމިޔުނިސްޓުންނާ އެނޫން މީހުން ވަކިކޮށް، ބައިބަޔަށް މީސްތަކުން ބައިކޮށް، ކޮމިޔުނިސްޓު ފިކުރާ އިދިކޮޅު މީހުން، ‘ސަލާމީ މަސް އަރިއެއް’ ކޮށައި ފޮތިކޮށް ބައިބައިކޮށްލާ ފަދައިން، މީހަކަށް ފަހު މީހެއް ނެތިކޮށް، ގައުމުގެ ސިޔާސީ ބާރު ކޮމިޔުނިސްޓުންގެ އަތް މައްޗަށް ގެނައުމުގެ އުކުޅަށް ‘ސަލާމީ ޓެކްޓިކް’އޭ ކިޔެއެވެ.\n‘ސަލާމީ ޓެކްޓިކް’ ބޭނުންކުރާތަން ދުނިޔޭގެ އެކިއެކި ގައުމުތަކުން ފެނެއެވެ. ވަކިން ޚާއްސަ ގޮތެއްގައި ޑިމޮކުރަސީގެ ސަގާފަތެއް އަށަގަނެ ހަގީގީ ޑިމޮކުރަސީގެ ވެރިކަމެއް ގާއިމުވެފައި ނުވާ ގައުމުތަކުގައެވެ. މިފަދަ ގައުމުތަކުގައި ސިޔާސީ މައިދާން އޮންނަނީ ވަކި ބަޔަކު މަސައްކަތްކުރުމަށް ޚާއްސަވެފައެވެ. އަދި މި މައިދާނުގައި މަސައްކަތްކުރުމުގެ މައިގަނޑު އަމާޒަކީ ގައުމާއި ވަތަނަށްޓަކައި މަސައްކަތްކުރުމެއް ނޫނެވެ. ގައުމުގެ އަބުރާއި އިއްޒަތް، ޝަރަފާއި ކަރާމަތް ރައްކާތެރި ކުރުމެއް ނޫނެވެ. އަދި ވަތަން ތަރައްގީކޮށް ކުރިއެރުވުމެއް ވެސް ނޫނެވެ. އެއީ ސާނަވީ ކަމެކެވެ. ސިޔާސީ މައިދާނުގައި މަސައްކަތް ކުރުމުގެ މައިގަނޑު ބޭނުމަކީ އަމިއްލަ ޒާތީ މަސްލަހަތާއި ފައިދާއެވެ. ވެރިކަން ކުރާ މީހެއްގެ ނުވަތަ ބައެއްގެ ބާރުގެ ދަށަށް ގައުމުގެ ޚަޒާނާ ގެނެސް، އެމީހަކު ނުވަތަ އެބަޔަކު ހިތް އެދުނު ގޮތެއްގެ ގައުމުގެ ޚަޒާނާއި މެދު ކަންތައް ކުރެވޭ ގޮތް ހެދުމެވެ.\nއެހެންވެ، ސިޔާސީ މައިދާނަށް ނިކުމެ، ވެރިކަމުގެ ގޮނޑިއަށް ވާސިލުވެވުމުން، ދެން، ވެރިޔާގެ އެންމެ މުހިއްމު މަސައްކަތަކަށް ވަނީ ވެރިކަމުގައި އުމުރަށް ނޫނީ ވީހާ ވެސް ދިގު މުއްދަތަކަށް ދެމިހުރެވޭނޭ ގޮތް ހެދުމެވެ. ސިޔާސީ ވާދަވެރިން ނައްތާލައި އަދި ފިކުރީ ގޮތުން މުސްތަގިއްލު ފިކުރެއްގެ ސިޔާސީ މީހަކު އުފެދި އެފަދަ މީހަކު ސިޔާސީ މައިދާނަށް ނިކުތަ ނުދީ ފާރަވެރިވެގެންނެވެ.\nމީގެ މިސާލުތައް ޑިމޮކުރަސީގެ ހަގީގީ ސަގާފަތެއް ގާއިމުވެފައި ނެތް ގައުމުތަކުން ފެނެއެވެ. މިސާލެއްގެ ގޮތުން، އަޅުގަނޑުމެންގެ ހަޔާތުގައި ފެނިގެން ދިޔަ ބައެއް ގައުމުތަކުގެ ލީޑަރުންނަށް ބައްލަވާލައްވާށެވެ. ސީރިޔާގެ ކުރީގެ ރައީސް ހާފިޒު އަލްއަސަދެވެ. ވެރިކަމުގައި ތިރީހަކަށް އަހަރު ހުންނެވިއެވެ. 1971 ފެށިގެން 2000ވަނަ އަހަރު އަވަހާރަވެއްޖައުމަށް ދާންދެނެވެ. ލީބިޔާގެ މުއްމަރު ގައްޒާފީއެވެ. ސާޅީސް އަހަރަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަހު ވެރިކަން ކުރެއްވިއެވެ. 1968 އިން ފެށިގެން 2010 ގައި އަވަހާރަކޮށްލެވުމަށް ދާންދެން ވެރިކަން ކުރެއްވިއެވެ. މިސުރުގެ ރައީސް ހުސްނީ މުބާރަކެވެ. ތިރީސް އަހަރު ވެރިކަން ކުރެއްވިއެވެ. 1981 އިން ފެށިގެން 2011 އާ ހަމައަށް ވެރިކަންކުރެއްވިއެވެ. ރާއްޖޭގެ ކައިރި މާޒީއަށް ބަލާލި ނަމަވެސް ފެންނަނީ ހަމަ މި މަންޒަރެވެ. ރައީސް އަމީން އަށެއްކަ އަހަރު ވެރިކަން ކުރެއްވިއެވެ. ބޮޑުވަޒީރެއްގެ ގޮތުގައްޔާއި އަދި ރައީސްގެ ގޮތުގައެވެ. ނަވާރަސަތޭކަ ސާޅީހުގެ މެދެއްހާ ހިސާބުން ފެށިގެން 1953 ވަނަ އަހަރުގެ އޯގަސްޓު މަހާ ހަމައަށެވެ. ރައީސް ނާސިރު 21 އަހަރު ވެރިކަން ކުރެއްވިއެވެ. ނަވާރަ ސަތޭކަ ފަންސާހުގެ ފަހުގެ އަހަރުތަކުގެ ހިސާބުން ފެށިގެން 1978ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރުގެ ނިޔަލަށެވެ. ދެން ރައީސް މައުމޫނެވެ. ތިރީސް އަހަރު ވެރިކަން ކުރެއްވިއެވެ. 1978ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން 2008ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރުގެ ނިޔަލަށެވެ.\nކުރިން ވެސް ނަންގަނެވި ދިޔަ ފަދައިން، ޑިމޮކުރަސީގެ ސަގާފަތެއް އަށަގެންފައި ނުވާ ގައުމުތަކުގައި ވެރިކަމަށް އިސްވާ ވެރިޔެއްގެ މައިގަނޑު މަގުސަދަކަށް އޮންނަނީ ވެރިކަމުގައި ދެމިހުރެވޭނޭ ގޮތް ހެދުމެވެ. މިކަމުގެ އެންމެ މުހިއްމު ވަސީލަތަކަށް ވެފައި އޮންނަނީ ކުރިން ބަޔާންކޮށްދެވުނު ‘ސަލާމީ ޓެކްޓިކް’ގެ އުކުޅެވެ. އިދިކޮޅު ވާދަވެރި މީހުން ނައްތާލުމެވެ. ދެން، ވެރިކަމަށް އެކަށީގެންވާ ގާބިލުކަން، އާދެ، އެކަމުގެ އިލްމުވެރިކަމާއި ހުނަރު ހުރި މީހުން އުފެދުނަ ނުދިނުމަށް މަސައްކަތްކުރުމެވެ. ސަލާމީ ޓެކްޓިކްގެ މި ސިޔާސީ އުކުޅު ރާއްޖޭގައި ތަމްސީލުވެގެން ދިޔަ ގޮތުގެ ބައެއް މަންޒަރު ސިފަކޮށްލެވޭތޯ ބަލާލާނަމެވެ. ނަމަވެސް އޭގެ ކުރިން، ރެކޯޑު ކުރެވިފައިވާ މިކަމުގެ ހަގީގަތް ހިތަށް ގެނެސް ގަތުމަށްޓަކައި ބޭރު ދުނިޔޭގެ ވާހަކައެއް ލިޔެލާނަމެވެ. އެ މަންޒަރު ތާރީޚަށްޓަކައި ރެކޯޑުވެސް ކުރެވިފައި އޮތުމާއެކު ވެސް މެއެވެ.\nމިވާހަކަ ގުޅެނީ އިރާގާއެވެ. 1979ވަނަ އަހަރު އިރާގުގެ ވެރިކަމަށް ސައްދާމު ހުސައިނު އަރާވަޑައިގަތެވެ. އެއަށް ފަހު، އޭނާގެ އަމިއްލަ ޕާޓީގެ މެމްބަރުންތަކެއްގެ ބޮލުގައި އޭނާއާ އިދިކޮޅަށް ބަޣާވަތްކުރުމުގެ ތުހުމަތު އެޅުއްވިއެވެ. ދެން، އާންމު ޖަލްސާއެއްގައި އެމީހުންގެ ނަންތައް އިއުލާނުކުރައްވައި، އެމީހުންނަށް އޮތީ ސީދާ ‘ކަނޑީގެ އަދަބު’ކަން ވިދާޅުވިއެވެ. އަދި އެމީހުން ޖަލްސާއިން ނެރެވި، ބުނެވޭ ގޮތުގައި، އެމީހުންގެ ގަޔަށް ބަޑިޖައި މަރާލައި އެމީހުން ނެތިކޮށްލެވުނެވެ. ތިރީގައި ލިންކުދެވިފައިވާ ވީޑިއޯއިން އެމީހުންގެ ނަންތައް އިއުލާނުކުރާ ތަނާއި އެމީހުން ނެރެވޭތަން ފެންނާނެއެވެ. އަދި، ސަލާމީ ޓެކްޓިކުގެ، އާދެ އިދިކޮޅު ސިޔާސީ މީހުން ނައްތާލުމުގެ، ހައްދުފަހަނާއަޅާފައިވާ އަމަލެއް ފެނިގެންދާނެއެވެ. އާންމު ގޮތެއްގައި މި ކަން ކުރެވެނީ، މިދެ ވީޑިއޯގެ ފީތާއިން ފެންނަހެން، މިހާ ފާޅުކޮށް، މިހާ ޖެހިލުން ކުޑަގޮތެއްގައި، އެތައް ބަޔަކުގެ ދުވަސް ދުއްވާލެވިގެންނެއް ނޫނެވެ. ތަންކޮޅެއް، ވަންހަނާ ގޮތެއްގައި، ހިކުމަތު އަމަލީ ބޭނުންކޮށް، މީހަކަށް ފަހު މީހެއްގެ ދުވަސް ދުއްވާލައި ވެރިކަމާ ވާދަކުރާނެ މީހުން ނެތިކޮށްލެވިގެންނެވެ. މިހެން ކަންތައްކުރުމުގެ ސަބަބުން، ވެރިކަމަށް ހުންނަ މީހަކަށް ދިގު މުއްދަތަކަށް ވެރިކަމުގައި ދެމިހުރުމުގެ ފުރުސަތު ފަހިވެދެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، އެހެން މީހުންނަށް، އާދެ، ޚާއްސުންނާއި އާންމުންނަށް ވެސް، މިކަން އިބުރަތެއްކަމުގައި ވެއެވެ. ސިޔާސީ ހަޔާތާއި ގާތް ނުވުމުގެ މެސެޖު ލިބެއެވެ. ސިޔާސީ ހަޔާތަކީ ފާޑެއްގެ ޖުވާއަކަށް ވެގެންދެއެވެ. މިނިކާ ވަގެއްގެ އަނގައިގެ ތެރެއަށް އަތްލުން ކަހަލަ ކަމަކަށެވެ. ހަމަ ހޭގައި ހުރި މީހަކު މިކަން ކުރާނެ ހެއްޔެވެ؟ އެމީހުންނަށް އޮންނަނީ ވެރިކަމުގައި ވެރިޔާ ދެމިހުރިހާ ހިނދަކު، އޭނާއަށް ތަބާވެ، އޭނާއަށް ޚުޝާމަދުކުރުން މަތީ ތިބުމެވެ. އޭނާ ވެރިކަމުން ވެއްޓުމުން އޭނާއާ ދިމާއަށް ހުތުރު އެއްޗެހި ގޮވުމެވެ. ދެން، ވެރިކަމަށް އާ ވެރިޔަކު އިސްވުމުން މި ތަމްސީލު ތަކުރާރުވެދެއެވެ.\nރާއްޖޭގެ ސިޔާސީ މަސްރަހުން ސަލާމީ ޓެކްޓިކުގެ އުކުޅު އެންމެ ސާފުކޮށް ފެނިގެންދަނީ 2008 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ރާއްޖޭގައި ގިނަ ޕާޓީތަކުގެ ޑިމޮކުރަސީ ތައާރަފުކުރެވުމާ ހިސާބުން ފެށިގެންނެވެ. މީގެ މާނައަކީ ކުރިން މިކަން ނުފެންނަ ވާހަކައެއް ނޫނެވެ. ކުރިންވެސް ‘ސަލާމީ ޓެކްޓިކުގެ’ ބައެއް މަންޒަރުތައް ފެނިފައިވެއެވެ. ރައީސް އަމީން ދީދީގެ ދައުރުން ފެށިގެން ރައީސް މައުމޫނުގެ ދައުރުގައި ވެސް ސަލާމީ ޓެކްޓިގެ މަންޒަރުތައް އެކި ސިފަސިފައިގައި ފެނިފައިވެއެވެ.\nރައީސް އަމީންގެ ދީދީގެ ދުވަސް ވަރުގައި ވެރިކަމުގެ ކޯޅުން އޮތީ ސިޔާސީ ދެތިން އާއިލާއެއްގެ ދެމެދުގައެވެ. ރައީސް އަމީން ދެކެވަޑައިގަތް ގޮތުގައި އޭނާގެ ވެރިކަމަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވާނީ ކަކާގޭ އާއިލާއިންނެވެ. މިކަމުގެ ބިރު ނައްތާލުމުގެ ގޮތުން، އޭނާ ހިމެނިވަޑައިގެންވި އަތިރީގޭ އާއިލާއާއި ކަކާގޭ އާއިލާ ކައިވެނި މެދުވެރިކޮށް ގުޅުވާލެއްވިއެވެ. ނަމަވެސް، ކަންތައް ދިމާވީ އޭނާ ހީފުޅުކުރެއްވި ގޮތާ މުޅިން ޚިލާފަށެވެ. އޭނާގެ ވެރިކަން ވައްޓާލުމުގެ މުގުލުގައި ތިބީ އޭނާއާ ހުރިހާ ގޮތަކުން ވެސް ގާތް ވެލާނާގޭ އާއިލާގެ ބޭފުޅުން ކޮޅެކެވެ. އޭނާގެ ވެރިކަން ވެއްޓެން މެދުވެރިވި އެހެން ސަބަބުތަކެއް ވެސް ހުރިކަން ފާހަގަކޮށްލަން ޖެހެއެވެ. އާންމު ބަނޑުހައި ހޫނުކަމުގެ ތަދެއްގެ އިތުރުން، އޭނާގެ ބައެއް ސިޔާސަތުތަކާއި އާންމުން ދެކޮޅުވުމެވެ. އަދި، އިންގިލާބުގެ ވެރިން މިކަމުގެ ފައިދާ އެންމެ ފުރިހަމައަށް ހިފުމެވެ. ކޮންމެ އަކަސް މިއީ މިކަމުގެ ތަފްސީލަށް ދިޔުމުގެ މަގާމެއް ނޫނެވެ. މިތަނުގައި ފާހަގަކޮށްލަން ބޭނުންވަނީ ވެރިޔެއްގެ ވެރިކަމަށް ކުރިމަތިވެދާނެ ނުރައްކަލެއް ނައްތާލުމުގެ މިސާލެކެވެ. އާދެ، ސަލާމީ ޓެކްޓިކްގެ އުކުޅެކެވެ. ރައީސް އަމީން ދީދީގެ ދައުރުގައި ކައިވެނީގެ މުއައްސަސާ ވެގެންދިޔައީ ވެރިކަން ދެމެހެއްޓުމައްޓަކައި ބޭނުންކުރެވުނު ވަސީލަތަކަށެވެ.\nރައީސް އަމީން ވެރިކަން ނިމުމަށް ފަހު، ރާއްޖޭގެ ސިޔާސީ މަސްރަހުގެ ހަލަބޮލިކަން ނެތި ދިޔައީ 1957ގައި އަމީރު އިބުރާހިމް ނާސިރު ބޮޑުވަޒީރަކަށް އިސްވެވަޑައިގަތުމުންނެވެ. އޭނާގެ އަތްޕުޅަށް ވެރިކަން ފުރޮޅިގެން އައިއިރު، ރާއްޖޭގެ ސިޔާސީ އުޑުގައި ވެރިކަން ކުރުމަށް ތަރިތަކެއް އަރައި ތިއްބެވެ. ރައީސް އަމީން ދީދީގެ ދުވަސްވަރުން ފެށިގެންނެވެ. އަދި އޭނާގެ ވެރިކަން އިންގިލާބުކޮށްލުމުގައި މީގެ ބައެއް މީސްމީހުން މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރިއެވެ. ރައީސް ނާސިރުގެ އެންމެ ފުރަތަމަ މަސައްކަތްޕުޅަކަށްވީ މި ފަދަ ތަރިތައް އޮއްސިގެންދާނޭ ގޮތް މެދުވެރިކުރެއްވުމެވެ. އެ ތަރިތަކުގެ ތެރެއިން އޭރުގެ އެންމެ އަލިގަދަ ތަރި، ސަފީރެއްގެ ވަޒީފާ ދެއްވައި، އޭނާ ރާއްޖެއިން ބޭރުކޮށްލެވުނެވެ ދެން ވެރިކަމުގެ ލަގަނުގައި ރަނގަޅަށް، ވަރުގަދައަށް، ހިއްޕަވާލެއްވުމުން، ސަފީރު އަނބުރާ ގެންނަވައި އަރުވާލެވުނެވެ. އާދެ، ތިމާގެ ވެރިކަމަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިކޮށްފާނެ ބިރެއް ނައްތާލީއެވެ. ސަލާމީ ޓެކްޓިކު މިފަހަރު ބޭނުންކުރެވުނީ ވަރަށް ވެސް ހިކުމަތްތެރިކަމާއެކުގައިކަން ފެނިގެންދިޔައެވެ. ހަމަ މިފަދަ މަންޒަރުތައް ދެން އައި ވެރިކަމުގައި ވެސް ފެނުނެވެ. ރައީސް މައުމޫނު ދައުރުގައި އެންމެ ފާހަގަކޮށްލެވުނީ އޭނާގެ ވެރިކަމާ ތޮޅެން އުޅުއްވި ބޭފުޅެއްގެ ޝަރީއަތް ކުރެވި، އޭނާއަށް މައްޗަށް ހުކުމެއް ކުރެވުނުކަމެވެ. މީގެ އިތުރުން، ވެރިކަމަށް މީހަކު އަތުވެދާނެކަމަށް ހީކުރެވިގެން، އެކަމާ ވެސް ފިޔަވަޅު އެޅުނެވެ. މީގެ މިސާލެއް ލިޔެލާނަމެވެ. މި ހާދިސާ ހިނގީ ދެހާހުގެ ކުރީގެ އަހަރުތަކުގައެވެ. އެދުވަސް ވަރަކީ ރާއްޖެއަށް ‘ރީތި ނަން’ ހޯދައި ދޭ މީހުންނަށް ޚާއްސަ އިނާމެއް ދެވެން ފެއްޓުމުގެ ކުރީކޮޅުގެ ދުވަސް ވަރެވެ. މަތީފާސްތައް ނަގާ މީހުންނަށާއި އަދި ކިޔެވުމުގައްޔާއި އަދި މިނޫންވެސް ކަންކަމުގައި ބައިނަލް އަގުވާމީ މައިދާނުގައި މަތީ ވަނަތައް ހޯދާ މީސް މީހުނަށް މި އިނާމު ދެވެއެވެ. އެގޮތުން، އެހާތަނަށް ދިވެއްސަކު އިލްމީ ދާއިރާއިން ހޯދައިފައި ނުވާ ކާމިޔާބީތަކެއް ހޯއްދެވި ބޭފުޅަކަށް އިނާމުދޭން ނިންމުނެވެ. އޭނާއަކީ އިލްމީ އެންމެ މަތީ ފާހެއް ހޯދުމުގެ އިތުރުން، ދުނިޔޭގެ އެންމެ ކުރިއަރާފައިވާ ފަންސާސް ޖާމިއާގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ޖާމިއާއެއްގެ އެންމެ މަތީ އިލްމީ ލަގަބު ލިބިވަޑައިގެން، އެ ޖާމިއާގެ އިލްމީ މުއްސަސާއެއްގެ އެންމެ އިސް މަގާމު ފުރުއްވި ބޭފުޅެކެވެ. އިލްމީ ލިޔުންތަކާއި އަދި އިލްމީ ފޮތްތައް ލިޔުއްވައި ޝާއިއުކުރެއްވި ބޭފުޅެކެވެ. އިލްމީ މަޖައްލާތަކާއި އަދި އެންސައިކްލޮޕީޑިޔާތަކުގައި އޭނާގެ ލިޔުންތައް ހިމެނިފައިވެއެވެ. އޭނާގެ ބައެއް ފޮތްތައް ޔޫރަޕުގެއާއި އަދި ދެކުނު އިރުމަތީގެ ބައެއް ބަސްބަހަށް ތަރުޖަމާކުރެވިފައިވެއެވެ. އޭނާއަކީ އިލްމީ ބައެއް ދާއިރާތަކުގައި ދުނިޔޭގެ ތަޖުރިބާކާރުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނިވަޑައިގެންވި ބޭފުޅެކެވެ. ކޮންމެ އަކަސް ރީތި ނަމެއް ދިވެއްސެއްގެ ފަރާތުން ރާއްޖެއަށް ހޯދައިދީގެން އިނާމެއް ދެވޭ ކަމަށް ވަންޏާ އެކަން ހައްގުނުވެ ނުދާނޭ ބޭފުޅެކެވެ. އެހެންވެ، އެ އިނާމު އެބޭފުޅަކަށް އެރުވޭ ގޮތަށް ހަމަޖެހުނެވެ. ނަމަވެސް އެންމެ ފަހު ވަގުތުގައި އެކަން ކެންސަލްވީއެވެ. ސަބަބަކީތޯއެވެ؟ ފަހަރެއްގައި ވެސް ރީތި ނަމެއް ރާއްޖެއަށް ނުލިބޭތީއަކީ ނޫނެވެ. އޭރުގެ ސިޔާސީ ވިސްނުން ހުރީ އެބޭފުޅަކަށް އިނާމު އެރުވިއްޖެ ނަމަ، ރާއްޖޭގައި އެބޭފުޅަކަށް ކޮންމެ ވެސް ވަރައްގެ ޝުހުރަތެއް ލިބި، އެ ބޭފުޅެއްގެ ފަރާތްޕުޅުން، ވެރިކަމަށް ނުރައްކަލެއް އަތުވެދާނެކަމަށް ހީކުރެވުމެވެ. އާދެ، ހީ ކުރެވުމެވެ. އެއީ ހަގީގަތަކަށް ވުން މުހިއްމެއް ނޫނެވެ. ވެރިކަމަށް ކުޑަ ބިރެއް އޮތަސް، ގައުމުގެ ފައިދާއާއި މަސްލަހަތު، ގައުމުގެ ރީތި ނަން، މިކަންކަމީ ބަލަންޖެހޭ ކަންކަމެއް ނޫނެވެ! ވެރިކަމުގެ ހަށިގަނޑުގެ ދުޅަހެޔޮކަން ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައި ކުރިމަތިވެދާނެ ކެންސަރުގެ ނުރައްކާ ދުރާލައި ނައްތާލަން ޖެހެއެވެ. އާދެ، ސަލާމީ ޓެކްޓިކުގެ ސިޔާސީ އުކުޅުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ މިސާލެކެވެ.\nސަލާމީ ޓެކްޓިކް އުކުޅު އެންމެ ބޮޑަށް ފެނިގެން ދިޔައީ، ކުރިން ވެސް ނަންގަތް ފަދައިން، ގިނަ ޕާޓީތަކުގެ ‘ހަގީގީ’ ޑިމޮކުރަސީ ތައާރުފު ކުރެވުނު ހިސާބުން ފެށިގެންނެވެ. ޝައްކެއްނެތް ގޮތުގައި ބޭރުފުށަށް އަންނަ ބަދަލަކުން އެއްޗެއްގެ ހަގީގަތް ބަދަލު ނުވާފަދައިން ހަމައެކަނި ނަން ބަދަލު ކޮށްލުމަކުން ކަން ބަދަލުވެގެން ނުދެއެވެ. ޝޭކްސްޕިޔަރ ބުނެފަ އޮންނަ ފަދައިން ފިނިފެން މަލަށް އެހެން ނަމެއް ކިޔަސް، އެ މަލުގެ ހަގީގަތް ބަދަލު ނުވެ، އެއިން ހަމަ މީރުވަސް ދުވާނެއެވެ. ހަމަ އެހެންމެ، ކުނިވެފައި އޮތް ބަތްގަނޑަކަށް ބިރިޔާނީއޭ ކިޔަސް، އޭގައި ލާނީ ހަމަ ކުނި ރަހައެވެ. ހަމަ މިހަމައިގެ މަތިން، ވެރިކަމުގެ ސަގާފަތް ބިނާވެފަ އޮތީ ޑިކްޓޭޓަރޝިޕެއްގެ ސަގާފަތުގެ މައްޗަށް ކަމަށްވެފައި، މި ސަގާފަތަށް އެއްވެސް ބަދަލެއް ނާންނަ ކަމަށް ވަންޏާ، އެފަދަ ސަގާފަތެއްގެ ބިނާގެ ބޭރުފުށުގައި ހުދުކުލަ ލައި، ‘ޕާޓީ ޑިމޮކުރަސީ’ގެ ނަންބޯޑު ބެހެއްޓިއަސް، ޕާޓީގެ ޑިމޮކުރަސީގެ ނިޒާމެއް ގާއިމުވީ ކަމަކަށް ނުވާނެއެވެ. 2008ގައި މިކަން ވަރަށް ވެސް ސާފުކޮށް ފެނިގެންދިއެވެ.\n2008 ގައި ގާއިމުކުރެވުނު ‘ގިނަ ޕާޓީތަކުގެ ޑިމޮކުރަސީ’ގެ ބިންގާ އެޅުނީ ވެސް ކައްޗަށެވެ. އެއް ބައެއްގެ މަގުސަދަކަށްވީ 30އަހަރަށް ދެމިގެން ދިޔަ ވެރިކަން އަދިވެސް އިތުރަށް ދަމަހައްޓާށެވެ. ޕާޓީތަކުގެ ޑިމޮކުރަސީ ގައި އޮންނަ އުސޫލުތަކުގެ މަތިން، މުޖުތަމައުއަށް ދިމާވެފާ އޮތް މައްސަލަތައް ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުން ފާހަގަކޮށް އެކަންކަމުގެ ހައްލު އެކުލެވިގެންވާ ހަރުދަނާ ސިޔާސަތްތަކެއް، އޭގެ އަގު ވަޒަންކޮށް، ރަނގަޅު ނުރަނގަޅު ކަނޑައަޅާލުމަށްޓަކައި އާންމުންގެ ކުރި މައްޗަށް ހުށަހަޅައިގެންނެއް ނޫނެވެ. 30 އަހަރު ވެރިކަން ކުރެވުނީތީވެ، ދެން ތިބި މީހުންނަކީ ވެރިކަންކުރުމަށް ލާއިގު ނޫން ބަޔެއްކަން ދައްކައި، ވެރިކަމުގައި ދެމިހުރުމަށް އެކަށީގެންވަނީ މިހާރުވެސް އޮތް ވެރިކަންކަން ދައްކައިގެންނެވެ. އިދިކޮޅު ޕާޓީތަކުގެ ބޭނުމަކަށް ވެފައި އޮތީ 30އަހަރުގެ ވެރިކަން ވައްޓާލުމެވެ. ގައުމީ މައްސަލަތަކުގެ ހައްލު ހޯދައިދިނުމުގެ ހަގީގީ ސިޔާސަތުތަކެއް އެމީހުންނަކަށް ވެސް ހުށަހަޅާއެއް ނުލެވެއެވެ. ދެވަނަ ވޯޓުލުމަކަށް ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގެ ކަންތައް ދިޔުމުން، ހުރިހާ އިދިކޮޅު ޕާޓީތަކެއް އެއްވެ އިއްތިހާދެއް އުފެއްދުނެވެ. މަގުސަދަކީ 30އަހަރުގެ ވެރިކަން ވައްޓާލުމެވެ. އާދެ، ގިނަ ޕާޓީގެ ޑިމޮކުރަސީގެ ބިނާގެ ބިންގާ އެޅިގެންދިޔައީ ހަލާކުކުރުމުގެ މައްޗަށެވެ. ބިނާކުރުމުގެ މައްޗަކަށް ނޫނެވެ. އިސްތިބުދާދީ ސަގާފަތް އޮތީ އޮތްގޮތަށެވެ. އެންމެ ފަހުން، ރައްޔިތުން ވެސް ނިންމީ 30އަހަރުގެ ވެރިކަމަށް ނިމުން ގެންނާށެވެ. އެކަން ކުރެވުނެވެ. ދެން، އުފާކުރީ އެ ވެރިކަން ނިމުމުންނެވެ. ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި ގައުމުގެ ކަންތައް ބައްޓަންކުރާނީ ކިހިނެއްކަމާ މެދު ވިސްނުމުގެ ބޭނުމެއް އޮތްކަމަކަށް ނުފެނުނެވެ.\n2008ގައި ގިނަ ޕާޓީތަކުގެ ‘ހަގީގީ’ ޑިމޮކުރަސީ ފެށުނު ހިސާބުން، ‘ސަލާމީ ޓެކްޓިކް’ގެ ސިޔާސީ އުކުޅުގެ ބޭނުންތެރިކަން ބޮޑުވެ، އެކަން މާބޮޑަށް ފެނި، ތަމްސީލުވެގެން ދިޔައެވެ. އެންމެ ފުރަތަމަ، 2008ގައި އުފެދުނު ސަރުކާރު އޮތީ، ކުރިން ވެސް ބުނިފަދައިން ތަފާތު ކުލަތައް އެކުލެވޭ ‘ކޯލިޝަން’ ނުވަތަ އިއްތިހާދެއްގެ ސިފައިގައެވެ. އަނެއްކާވެސް ހަނދާންކޮށްލަން ޖެހެނީ މި އިއްތިހާދު ބިނާވެފައި އޮތް ގޮތުގެ މައްޗަށެވެ. އެކަން ބިނާވެފައި އޮތީ ފަހަރެއްގައި ވެސް ބިނާކުރަނިވި ފިކުރެއްގެ މައްޗަކަށް ނޫނެވެ. ގައުމު ބިނާކުރާނީ ކިހިނެއް ކަމާމެދު ހުރިހާ ކުލަތަކުގެ މެދުގައި އެއްބަސްވެވުނު އެއްބަސް ވުމެއްގެ މައްޗަކަށް ނޫނެވެ. އެކަން ބިނާވެފައި އޮތީ ހަލާކުކުރުވަނިވި ފިކުރެއްގެ މައްޗަށެވެ. ފާސިދުވަމުން އައި ތިރީސް އަހަރު ދުވަހުގެ އިސްތިބްދާދީ ވެރިކަމެއް ވައްޓާލުމުގެ މައްޗަށެވެ. ކުރީގެ ސަރުކާރު ވެއްޓި، އާ ސަރުކާރެއް ގާއިމުވުމުން، އިއްތިހާދުގެ ބޭނުން ފުރިހަމަވެ، އެއްބައިވުން، ނުވަތަ ކޯލިޝަން ބަދަލުވެގެން ދިޔައީ ޕާޓީތަކުގެ ކޯޅުންގަނޑަކަށެވެ. ދެން، ބުއްދިވެރިން، އެމީހުންގެ ކުލަ ބަދަލުކޮށްލިއެވެ. އަދި ދީނީ ބެޖުތައް މޭމަތީ ޖަހައިގެން އުޅުނު ‘ދީނީ ލީޑަރުން’ ދީނީ ބެޖުނަގައި، އެމީހުންގެ ވަޒީފާ ކަށަވަރުކޮށްދޭނޭ ‘ރީނދޫ’ ބެޖު މޭމަތީގައި ޖެހިއެވެ. މަޑުމަޑުން ނަމަވެސް، ހަމަ ކަށަވަރުން، ކުލަތައް އެއްކުލައަކަށް ބަދަލުވާތަން ފެނުނެވެ. ނަމަވެސް، މިވަރުން ވެސް، ވެރިޔާއަށް ފެނިވަޑައިގަތީ އޭނާގެ ‘ސިޔާސީ ރާޒުވާ ކުޅިބައިގައި’ ރަސްގެފާނަށް ވެސް ޖަހައި ނުލެވުނު، އާދެ، ރާޒުވާގެ އާންމު ބަހުރުވައިން ނަމަ ‘ކާ ނުލެވުނު’ ބައެއް ކުޅި ހުރިކަމެވެ. އެހެންވެ، ނިންމީ ރާޒުވާ ބޯޑު އެފުށް މިފުށަށް ޖަހައި ކުޅިގަނޑު އަލުން ފެށުމަށްޓަކައި ކުޅިތައް އާ ސިފައަކަށް އަތުރާލުމަށެވެ. އެއީ އެއްކޮޅާއި އިދި ކޮޅުގެ ކުޅިބައިވެސް އެކަކަށް ކުޅެވޭ ގޮތަށެވެ. ކޮންމެ އަކަސް، މިކަން ވެސް ކުރެވުނެވެ. ސިޔާސީ ރާޒުވާ ކުޅިގަނޑުގެ ކުޅިތައް ވެރިޔާ ބޭނުން ގޮތަކަށް އަލުން އަތުރާލުމުގެ ފުރުސަތު ހޯދުމަށްޓަކައި، މުޅި ކެބިނެޓު އިސްތިއުފާދޭން ޖެހުނެވެ. ނަމަވެސް، އެ ގޮތުން ވެސް ގުޑުވާ ނުލެވުނު ދެތިން މަނަލެއް ބޯޑުގައި ހަރުލާފައި ހުއްޓެވެ. އެތަނުން އެއް މަނާ ފަހުން ބަދަލުވީ ‘މިސްކިތު ވަކަރަކަށެވެ’. ތިމާގެ ޚުދް މުޚްތާރު ބާރު އޭނާގެ މައްޗަށް ނުހިންގޭތީ، އޭނާގެ ބޭނުން ނުހިފުނެވެ. ނަމަވެސް، ގާނޫނީ ސިފައެއް ލިބިގެން ހުރި މީހަކަށް ވާތީ، ކުނި ގޮނޑަށް އެއްލާލާކަށް ވެސް ނުކުރެނުވެ. ދެން، ހުރި ފުއް، އެ ގޮތް މިގޮތް ހަދައިގެން ވެސް ‘ޖަހާ ނުލެވުމުން’ ނިންމީ ‘ވަގަށް ނަގާށެވެ’. ހިފާ ހައްޔަރުކުރާށެވެ.\nމި ނަންގަތް ވާހަކަތަކުން 2008ގައި ގާއިމުކުރެވުނު ސަރުކާރުން، އެކެއްގެ އަތް މައްޗަށް ވެރިކަމުގެ ހުރިހާ ބާރުތަކެއް ގެނައުމައްޓަކައި ‘ސަލާމީ ޓެކްޓިކްގެ އުކުޅު’ ބޭނުން ކުރެވޭ ގޮތް ފެނިގެން ދިޔައެވެ. ފަނާކުރުވަނިވި ޚިޔާލެއްގެ މައްޗަށް އިއްތިހާދެއް ގާއިމުކޮށް ވެރިކަމާ ހަމައަށް ވާސިލުވުމުން، އެ އިއްތިހާދު ނުވަތަ ކޯލިޝަން، ކޯޅުމަކަށް ހަދައި، ބައިބަކޮށްލެވުނެވެ. އަދި، އެކެއްގެ މުށުތެރަށް ހުރިހާ ބާރެއް ގެނައުމަށްޓަކައި ސިޔާސީ ރާޒުވާގެ ކުޅިގަނޑު އަލުން އަތުރާލަން ނިންމިއެވެ. މިގޮތުން ވެސް ޖަހާ ނުލެވި ހުރި ކުޅިތައް، މިސްކިތުވަކަރަށް ހަދައި ނުވަތަ ވަގަށް ނަގައި ވެރިކަމުގެ ބާރު އެކެއްގެ މުށު ތެރެއަށް ލުމުގެ މަސައްކަތް ކުރެވުނެވެ.\nދެން އައި އަހަރުތަކުގައި ވެސް މި ހަގީގަތަކަށް ބަދަލެއް ނާދެއެވެ. ވެރިކަމަށް ކޮންމެ ޕާޓީއެއް އަޔަސް، ކޮންމެ މީހަކު އިސްކުރެވުނަސް، އެބަޔެއްގެ ނުވަތަ އެމީހެއްގެ މައިގަނޑު މަގުސަދަކަށް ވެފައި އޮންނަނީ ގައުމު ބިނާކުރުމެއް ނޫނެވެ. އެކަމަކީ ސާނަވީ ކަމެކެވެ. އެންމެ މުހިއްމު ކަމަކީ ވެރިކަމުގެ ދެމިހުރެވޭނޭ މަގު ފަހިކުރުމެވެ. މިކަމަށް އެންމެ ބޭނުންތެރި އެއް އުކުޅުކަށް އަބަދުވެސް ވެފައި އޮންނަނީ ސަލާމީ ޓެކްޓިކްގެ އުކުޅެވެ. މިހާރުވެސް މި މަންޒަރުތައް ބަލަން ބޭނުންވާ ބަޔަކަށް ފެންނާނެއެވެ.\nމިހާރުގެ ސިޔާސީ ބާރުތަކަށް ބަލާލާއިރު، ގާތްގަނޑަކަށް ހުރިހާ ބާރެއް އޮތީ އެކެއްގެ ނުވަތަ އެއްބަޔެއްގެ އަތް މަތީގައެވެ. ދައުލަތް ހިންގުމުގެ އިދާރީ ބާރާއި ގާނޫނުތައް ހަދައި ހިންގުމުގެ ބާރުތައް އޮތީ ވެރިކަން ކުރާ ޕާޓީގެ ދުލުގެ ދަށުގައެވެ. ކަމެއް ކުރަން ބޭނުން ވެއްޖެ ހިނދެއްގައި ބޭނުންގޮތަކަށް ގާނޫނުތައް ހަދައި ނުވަތަ ބަދަލުކޮށްލެވޭ ސިފައެއްގައެވެ. މީގެ އިތުރުން، ގައުމުގެ ޚުތޫރަތްތެރި ހުރިހާ މުއައްސަސާއެއްގެ ވެރިންނަށް ގާތް ތިމާގެ މީހުންނާއި އެކުވެރިން އިސްކުރެވިފައިވެއެވެ. ވެރިކަމަށް ނުރައްކަލެއް އަތުވެދާނެ ކަމުގެ ބިރު ނައްތާލުމުގެ ބޭނުމުގައެވެ. އަދި، ވެރިކަމަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެ ހާލަތަކަށް އަދި ވެސް، އިތުރަށް ތައްޔާރުވުމުގެ ގޮތުން، ބޭރުގެ ބާރެއްގެ އެހީ ވެސް ލިބޭ ގޮތް ހަމަ ޖެހިފައި އޮތް ވާހަކައިގެ އަޑު ވެސް ރަށުތެރޭގައި މިހާރު އޮތީ ފެތުރެއެވެ. 100ވަރަކަށް އަހަރަށް ‘އެކެޑެމީއެއް’ގެ ނަމުގައި ތަނެއް ‘ކުއްޔަށް’ދީގެންނެވެ. އަދި، އެ އެކެޑަމީގެ ބޭނުން ކުރުމަށްޓަކައި ގައުމީ ވައިގެ ބަނދަރެއް ވެސް ކުއްޔަށްދީގެންނެވެ. މިއީ އަދި ހަމަ އެނބުރޭ ވާހަކަތަކެކެވެ. ނަމަވެސް، ވެރިކަން ދިފާއުކުރުމަށްޓަކައި، ތަނުގެ އަމަންއަމާންކަން ބަލަހައްޓަން ހަމަޖެހިފައި އޮތް މުއައްސަސާތައް އުވާލަން މަސައްކަތްކުރި ބަޔަކު، އަދި ވެރިކަން ހޯދުމަށްޓަކައި އެއްވެސް ލަދުވެތިކަމެއް ނެތި ބޭރު ޓީވީއެއް މެދުވެރިކޮށް، ތިމާމެންގެ އަމިއްލަ ގައުމަށް އަސްކަރީ ގޮތުން ހަމަލާދިނުމަށް ދައުވަތު ދިން ބަޔަކު މިފަދަ ކަމެއް ނުކުރާނެއެކޭ ބުނެވިދާނެބާވައެވެ؟\nދެން، މީގެ އިތުރުން، ކުރިން ވެސް ނަންގަތް، ސަލާމީ ޓެކްޓިކް އުކުޅުގެ ދެވަނަ ބައިވެސް ކުރިއަށް ގެންދެވެއެވެ. ކިރިޔާ ވެސް ކަމެއް ކުރެވިދާނެ ހެން ހީވާ ބަޔަކު، ސިޔާސީ މައިދާނަށް ނިކުމެއްޖެ ނަމަ، ނުވަތަ ނިކުމެދާނެ ހެން ހީވެއްޖެ ނަމަ، އެކަމާ ވެސް ފިޔަވަޅުއަޅައެވެ. އިހުގައި މިކަހަލަ މީހުން ބަންދުކުރުމަށް ފެއްތޭ ގާނޫނެއް އޮތެވެ. ‘ސަރުކާރާ ރައްޔިތުން’ ޖެއްސުމުގެ ގާނޫނެވެ. އަދި މީގެ އިތުރުން، ‘ދީނީ އެއްބައިވަންތަކަމުގެ’ ގާނޫނު ވެސް އުފެދުނެވެ. މިއިން ކޮންމެ ގާނޫނަކީ ވެސް، އެ ގާނޫނު ބޭނުންކޮށްގެން، ބޭނުން މީހަކު، ބޭނުން އިރެއްގައި، ވަރަށް ފަސޭހައިން ބަންދުކުރެވޭ ގާނޫނެކެވެ. މިސާލެއް ނަންގަނެލާނަމެވެ. ހަތްދިހައިގެ އަހަރުތަކުގެ ކުރީކޮޅު، ހޮޓަލެއްގެ ތެރޭގައި ސައިބައްލަވަން އިންނެވި މަޖުލިހެއްގައި މަޖީދިއްޔާގެ މުދައްރިސަކު އޭނާގެ ކޮއްކޮ ބަންދުކުރެވުނީ ކީއްވެތޯ މީހަކު ސުއާލުކުރުމުން، ޖަވާބުގައި އޭނާ ބުނުއްވިއެވެ. ‘ބަންދުކުރަން މާ ބޮޑު ސަބަބެއް އޮންނަން ޖެހޭ ހެއްޔެވެ؟’ މިޖަވާބުވީ ސަރުކާރާއި ރައްޔިތުން ޖެއްސިކަމުގައި ބެލެވުނު ޖަވާބަކަށެވެ. އަދި، މިކަމުގެ ސަބަބުން މިނަންގަތް މުދައްރިސު، ކުށްވެރިވެ އަރުވާލެވުނެވެ. ދީނީ އެއްބައިވަންތަ ކަމުގެ ގާނޫނު 90ގެ ކުރީގެ އަހަރުތަކުގައި ފާސްކުރެވުމުން މީހުން އޭރު ކިޔާ އުޅުނު ވާހަކައެއް އޮވެއެވެ. ‘އެންމެންވެސް މިތިބެނީ ކުށްވެރިވެފައެވެ. ނަމަވެސް، ސަރުކާރުގެ ހެޔޮފުޅުކަމުން ދޫކޮށްލާފައި ތިބީއެވެ.’ އާދެ، އެ ގާނޫނުގެ ރޫހު ކިތަންމެ ރަނގަޅަށް ވެސް މީސްތަކުންނަށް ވިސްނުނެވެ. ބޭނުން އިރެއްގައި ބޭނުން މީހަކު ބަންދުކޮށްލުމުގެ ބާރާއި އިޚްތިޔާރު ސަރުކާރަށް އޮތް ކަމެވެ.\nމިހާރު ވެސް މިފަދަ ގޮތެއްގައި ގާނޫނުތަކުގެ ބޭނުން ހިފާތަން އެބަ ފެނެއެވެ. މީހަކު ކުށްވެރިކުރަން ބޭނުން ވެއްޖެނަމަ، އެމީހަކާ ބެހޭ ގޮތުން މައްސަލަތައް ފެންމަތިކޮށް ތަހުގީގުކުރެވޭ ތަން އެބަ ފެނެއެވެ. މިކަން ކުރެވެނީ، އެމީހުންނަކީ، އާންމުންގެ މާބޮޑު ތާއީދެއް ނެތް ބަޔެއްކަމުގައި ވިޔަސް، ކުޑަވެސް ސިޔާސީ ނުރައްކަލެއް އެމީހުންގެ ފަރާތުން އަތުވެދާނެ ކަމުގެ ބިރު ހީވެގެންނެވެ. ކެންސަރުފަދަ ބަލިތައް ފެތުރުމުގެ އެންމެ ކުރީކޮޅު، އެކަން ދެނެގަނެ، ނައްތާލުމުގެ މަސައްކަތްކުރާފަދައިންނެވެ. ނޫސްތައް ބަލާލުމުން މީގެ ހެކިތައް ފެންނާނެއެވެ.\nމިއިން އެނގެނީ ކޮން ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟ އާދެ، ކުރިން ވެސް ބުނި ވާހަކައެވެ. ބާވެ ހަސްނެތިފައި ހުރި އިމާރާތެއްގައި ކުލަލައި ނަން ބޯޑު ބަދަލުކޮށްލުމަކުން އިމާރަތް އާނުވާނޭ ކަމެވެ. ޑިމޮކުރަސީއޭ ނުވަތަ ގިނަ ޕާޓީތަކުގެ ޑިމޮކުރަސީއޭ ކިޔަސް، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސިޔާސީ ސަގާފަތް ބަދަލު ނުވާހާ ހިނދަކު، އެފަދަ ނިޒާމަކުން ލިބިދާނެ ހަގީގީ ފައިދާއެއް ނުލިބޭނޭ ކަމެވެ. ވެރިކަމަށް އަންނަ މީހުންނާއި އަދި އާންމުންވެސް ދެކޭ ގޮތަކީ، ސިޔާސީ ހުރިހާ ބާރެއް އޮންނަން ޖެހޭނީ އެކެއްގެ ނުވަތަ އެއް ބަޔެއްގެ އަތް ދަށުގައި ކަމުގައި ވަނީ ނަމަ، ޑިމޮކުރަސީ ނިޒާމުގެ މައިގަނޑު އެއް އަމާޒުކަމުގައިވާ ސިޔާސީ ބާރުތައް – އިދާރީ ބާރާއި، ގާނޫނު ހެދުމުގެ ބާރާއި، ގާނޫނު ހިންގުމުގެ ބާރުތައް – ބިނާކުރަނިވި ސިފައެއްގައި ވަކިކުރެވޭނީ ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟ ސިޔާސީ ނިޒާމަށް ކޮންމެ ނަމެއް ކިޔަސް، މިހުރިހާ ބާރުތަކެއް އެ ނިޒާމެއްގެ ދަށުގައި ވަކިކޮށްފައި ބޭއްވުމުގެ މައިގަނޑު އެއް ބޭނުމަކީ ވެރިކަމުގެ ބާރުތަކުގެ ނާޖާއިޒު ފައިދާ ސިޔާސީ ވެރިން ނެގުން ވީހާވެސް ކުޑަކުރެވޭތޯ ބެލުމެވެ. އަދި، އެ ގޮތުން، ގައުމުތައް ހަލާކުކޮށް، ނެތިކޮށްލާ މައިގަނޑު ސަބަބުކަމުގައިވާ ފަސާދައިގެ ކެންސަރު ބަލި ގައުމީ ހުރިހާ މުއައްސަސާތަކަށް ނުޖެހިވޭތޯ މަސައްކަތްކުރުމެވެ. މިކަން ފެށޭނީ ގައުމުގެ އެތެރެ އިސްލާހުވެގެންނެވެ. އާންމު ފަރުދުން ފިކުރުކުރާ ގޮތް ބަދަލުވެގެންނެވެ. ކޮންމެ މީހަކަށް ވެސް، އެހެން މީހުންގެ އެހީއަކާ ނުލައި، ވިސްނާ ފިކުރުކުރެވިދާނެކަން ގަބޫލުކުރެވިގެންނެވެ. މީހުންގެ ފިކުރު، އެއީ ސިޔާސީ ފިކުރުކަމުގައި ވިޔަސް، ނޫނީ އެހެން ފިކުރެއް ކަމުގައި ވިޔަސް، އެމީހުން ބުނާ އެއްޗެއް، ތިމާމެން އަމިއްލަ ބުއްދީގެ ހަމަތަކުން ކިރާލައި އޭގެ ރަނގަޅު-ނުރަނގަޅު، ހެޔޮ-ނުބައި ކަނޑައަޅާލުމުގެ އެކަށޭނަކަން ލިބިގަނެ، އެއާދަ ހިފިގެންނެވެ. އެކަން ފެށޭނީ، ކިޔަން ދަސްކުރެވިގެންނެވެ. ކިޔުމުގެ އާދަ ހިފިގެންނެވެ. އާދެ، ކީރިތި ގުރުއާނުގެ އެންމެ ފުރަތަ ބާވާލެއްވުނު އާޔަތަކަށް “اقرأ” ކިޔާށެވެ!، މިހެން އޮތީ ސަބަބެއް ނެތިއެއް ނޫނެވެ. އިސްލާހުގެ ފެށުން ބިނާވާން ޖެހޭނި ޒިހުނިއްޔަތުގެ (އިންޓަލެކްޓުގެ) މައްޗަށެވެ. ކިޔުމާއި ކިޔެވުމުގެ މައްޗަށެވެ. އެހެން ނޫންނަމަ، އިސްލާހުގެ ނަމުގައި އަމިއްލަ އެދުންތައް ހޯދަން މަސައްކަތްކުރާ މީސްމީހުން ތިމާމެންގެ ސިކުނޑިތަކަށް ވެރިވާނެއެވެ. އަދި ތިމާމެން ގުނބޯ ހައްދާނެއެވެ. މަތީގައި ބަޔާން ކުރެވި ދިޔަ ސަލާމީ ޓެކްޓިކް ގެ އުކުޅުތައް ބޭނުންކޮށްގެންނެވެ. މައްސަލައަކީ މިއެއް ނޫނެވެ. މައްސަލައަކީ އާންމު ފަރުދުން ގުނބޯހެދުމެވެ. އަދި، މިފަދަ އަމިއްލަ އެދުމުގެ ސިޔާސީ ވެރިން، ގައުމާއި ދީން ވިއްކާލާއިރުވެސް ގުނބޯހެދިފައި، އެމީހުން ލޯލޯ ލައްވާލީމާ އެހެން އެންމެ ނަށަންތިބުމެވެ. ޅެންވެރިޔާ ވިދާޅުވެފައި އޮތް ފަދައިންނެވެ.\nފަސްޖެހި ތިބޭށޭ ކަންކަމުން، މުސްތަގުބަލަށް ފައިދާކުރާ\nކޮސް އަނގަތެޅުން ވެސް މޮޅުކަމެއްކަމުގައި ހަދައި ހެވިފައި ނިކަން\nއެކުވެރިވެ އެއްބައިވަންތަވުން، އެކުގައި ނަގައި އެއްލާށެލާ\nވަކިވަކިވެ ބައިބައިކުރުމުގައި ނަސްރޭ އޮތީ ހީކޮށްލަމުން\nހޭވެރިވެ ހޭލުންތެރި ކަމެއް ބޭނުންނެތޭ ބުނެ އިއްވަމުން\n‘މޭރުން ނުވުން’، އެއްވެސް ކަމެއް، މޮޅުގޮތް ކަމަށް ވީއޭ ހަދަން\nމާމުއި އެއީ ހިތި އެއްޗެކޭ ބުނެވިއްޖެނަމަ ފަސްޖެހި ނުލައި\nއާނ! އެއީ ހަމަ ހިތި ހަބަރެކޭ ބުނަމުން ގޮވާށޭ ހަރު އަޑުން\nރަށްތައް ބަހާލައި ވެރިވުމަށް ކަންތައް ވަނީއޭ ބުނެވުނަސް\nހަމްދާ ޝުކުރުކޮށް ލަވަކިޔައި ނަށަމުން ދުވާށޭ އަދި ހެމުން\nމާހިދު ޖޫން 30, 2020 At 12:33 ޕމ\nޑރ ގެ ލިޔުންތައް ވަރަށް ޢިބުރަތްތެރި. ޝުކުރިއްޔާ


Germany Akee Euro 2020 Ge Favorite Inge Therey Himeney Team Eh Nun: Joachim Löw - Vaguthu\nޖަރުމަނަކީ ޔޫރޯގެ ފޭވަރިޓުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ޓީމެއް ނޫން: ޖޯކިމް ލޯ\nވިލާތު ފުޓްބޯޅައިގެ އިތުރުން މުޅި ދުނިޔޭގައިވެސް ފުޓްބޯޅައިގެ އެންމެ ވަރުގަދަ އެއް ގައުމުގެ ގޮތުގައި އަބަދުވެސް ފާހަގަކުރެވިފައިވާ ޖާމަނީ އަކީ އަންނަ އަހަރު އޮންނަ ޔޫރޯ ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތުގެ ފޭވަރިޓުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ޓީމެއް ނޫން ކަމަށް ޖަރުމަން ޓީމްގެ ކޯޗު ޖޯކިމް ލޯ ބުނެފި އެވެ.\nތިން ފަހަރެއްގެ މަތިން ޔޫރޯގެ ތަށި އުފުލާފައިވާ ޖާމަނީ އަކީ މިމުބާރާތުގެ އެންމެ ކާމިޔާބު ދެޓީމްގެ ތެރެއިން އެއް ޓީމެވެ. ޖާމަނީ އިން އެންމެ ފަހުން ވިލާތުގެ ތަށި އުފުލާލިތާ 23 އަހަރު ވެފައިވީ ނަމަވެސް އެޓީމަކީ އަބަދުވެސް ތައްޓާއި އެންމެ ކައިރިން ވާދަކުރާ ނުވަތަ ފޭވަރިޓުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ޓީމެކެވެ. 2020 ޔޫރޯ ކޮލިފައިންގައި ރޭ ބޮރޫޝިއާ ޕާކްގައި ބެލަރުސްގެ މައްޗަށް ހޯދި މޮޅާއެކު އެގައުމުން ޔޫރޯގެ ޖާގައެއް ކަށަވަރުކޮށްފައިވާއިރު ކޯޗު ޖޯކިމް ލޯ މިފަހަރު އޭނާގެ ޓީމް ދަރަޖަ ކުރީ މުބާރާތުގެ ފޭވަރިޓެއް ގޮތުގައެއް ނޫނެވެ.\nޖަރުމަނާއެކު 2014 ވަނަ އަހަރުގެ ވޯލްޑް ކަޕް ކާމިޔާބުކުރި ލޯ ބުނީ މިވަގުތު މިއޮތް ޖަރުމަން ޓީމަކީ ހުނަރުން ފުރިގެންވާ ޒުވާން ޓީމެއް ނަމަވެސް ޔޫރޯގެ ލީޑިންގް ފޭވަރިޓުންގެ ތެރޭގައި އަދި މިޓީމް ނުހިމެނޭ ކަމަށެވެ.\n“ މިއޮތް ޖަރުމަން ޓީމް ވަރަށް ތަފާތޭ އަަހަންނަށް ބުނެވޭނީ. ވަރަށް ޒުވާން ސްކޮޑެއް މިއޮތީ. 2010ގައި އަހަރެމެން ހަމަ މިކަހަލަ ސްކޮޑަކާއެކު ވޯލްޑްކަޕްގެ ސެމީ އަށް ދަތުރު ކުރީ ވެސް. ޒުވާން ހުނަރުވެރި ކުޅުންތެރިންތަކެއް ހިމެނުނު ނަމަވެސް މިޓީމް ޔޫރޯގެ ފޭވަރިޓުންގެ ތެރޭގައި އަދިއެއް ނުހިމެނޭ. އެއީ މިޓީމަކީ އަދި ޑެވެލޮޕިން ޓީމެއް. އަހަރެމެންނަށްވުރެ ބޮޑަށް ނަތީޖާ ނެރެފަ އަދި މާ ކޮމްޕްލީޓް ޓީމްތަކެއް އެބައުޅޭ، “ ލޯ ބުންޏެވެ.\nލޯ އިތުރަށް ބުނީ ފަހަކަށް އައިސް ކޮލިފައިން މެޗުތަކުން ޖާމަނީ ނެރެފައިވާ ނަތީޖާތައް ރަނގަޅުވެފައިވީ ނަމަވެސް އޭނާގެ ޓީމަށް ފޭވަރިޓުންނޭ ބުނަން އަދި މާ އަވަސް ކަމަށާއި އެހިސާބަށް ދާން އަދި ވަގުތު ނަގާނެ ކަމަށެވެ.\n“ ޖަރުމަން ޓީމްގައި ހިމެނޭ ޒުވާން ކުޅުންތެރިން އެތިބީ ކާމިޔާބު ހޯދުމަށް ފެންބޮވައިގެންފައި. އެކަމަކު ފޭވަރިޓުންނޭ ކިޔޭ ވަރަށް ދާން ނަގާނެ ދުވަސް. ބަލަމާ ސްޕްއިން އާއި ފްރާންސަށް. އެޓީމްތަކުގެ އެތިބަ ކުޅުންތެރިންނާއެކު ފުދޭ ވަރަކަށް އަހަރު އެމީހުން ހޭދަކޮށްދި. އެ ވާހަކަ ހަގީގަތުގައި އަހަރެން މި ދައްކަނީ. މިވަގުތު މިއޮތް ޖަރުމަން ޓީމަކީ އިހަކަށް ދުވަހު ރާވާލެވުނު ޓީމެއް. މިޓީމަށް އަދި ވަރަށް ބޮޑަށް ޑިވެލޮޕްމަންޓް ބޭނުންވޭ، “ ލޯ ބުންޏެވެ.\n2014 ވަނަ އަހަރު ހަތަރު ވަނަ ފަހަރަށް ދުނިޔޭގެ ޗެމްޕިއަންކަން ހޯދުމަށްފަހު ޖާމަނީ އިން މިދިޔަ އަހަރު ރަޟިއާގައި އޮތް މުބާރާތާ ކުރިމަތިލީ ފޭވަރިޓުންގެ ގޮތުގައެވެ. ނަމަވެސް އެންމެން ހައިރާންކޮށްލުމަށްފަހު ޖާމަނީ މުބާރާތާ އަލްވަދާއުކީ ގްރޫޕް ސްޓޭޖުންނެވެ. ވޯލްޑް ކަޕްގެ ހިތްދަތިކަމަށްފަހު ލޯ ޖަރުމަން ސްކޮޑަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެެއް ގެނައިއިރު މިހާރު އޮތް ސްކޮޑުގައި ގިނައީ ޒުވާން ކުޅުންތެރިންނެވެ. އެގޮތުން ޖަރުމަން ޓީމުގައި 30 އަހަރުން މަތީގެ ކުޅުންތެރިއަކަށް މިހާރު ހުރީ ތަޖުރިބާކާރު ގޯލްކީޕަރު މެނުއެލް ނޯޔާ އެކަންޏެވެ.\nކޮވިޑް-19: ޖަރުމަނުގައި 70 އިންސައްތަ މީހުންނަށް ވައިރަސް ޖެހިދާނެ\nޖަރުމަނުގެ ދެ ޝީޝާ ލައުންޖަކަށް ދިން ބަޑީގެ ހަމަލާތަކެއްގައި ނުވަ މީހަކު މަރާލައިފި


މި ސަރުކާރުން މިހާތަނަށް ޤައުމީ ތަރައްޤީގެ 372 މަޝްރޫޢެއް ފަށާފައިވާކަމަށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވިދާޅުވެއްޖެ - The President's Office\nމި ސަރުކާރުން މިހާތަނަށް ޤައުމީ ތަރައްޤީގެ 372 މަޝްރޫޢެއް ފަށާފައިވާކަމަށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވިދާޅުވެއްޖެ\n11 ނޮވެންބަރު 2020، ރިފަރެންސް: 2020-386\nމި ސަރުކާރުން މިހާތަނަށް ޤައުމީ ތަރައްޤީގެ 372 މަޝްރޫޢެއް ފަށާފައިވާކަމުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ޞާލިޙް ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ މިހެން ވިދާޅުވެފައި ވަނީ ޖުމްހޫރީދުވަހުގެ މުނާޞަތުގައި ރާއްޖޭގެ ޚަބަރުފަތުރާ ވަޞީލަތްތައް މެދުވެރިކުރައްވައި ދިވެހި ޤައުމާ މުޚާޠަބުކުރައްވައި މިއަދު ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ 53 ވަނަ ޖުމްހޫރީ ދުވަހުގެ މުނާޞަތުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވަނީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ލޮބުވެތި ރައްޔިތުންނަށް، އެ މަނިކުފާނުގެ އިޚްލާޞްތެރި ހެޔޮ އެދުމާއި ތަހުނިޔާ އަރިސްކުރައްވާފައެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޤައުމާ މުޚާޠަބުކުރައްވައި ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައި ސަރުކާރުން ރައްޔިތުންނަށް ވެފައިވާ ވަޢުދުތައް ފުއްދުމުގައި މިހާތަނަށް ކޮށްފައިވާ ބައެއް މަސައްކަތްތަކާބެހޭ ތަފުސީލުތައް ހާމަކުރެއްވިއެވެ. އެ ގޮތުން ތިން ސަތޭކަ އެތައް މަޝްރޫޢެއް ސަރުކާރުން ވޭތުވެ ދިޔަ ދެ އަހަރެއްހާ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ފަށާފައިވާއިރު، މިއަދު ޤައުމަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ހާލަތާ އެކުވެސް، އޭގެ ތެރެއިން ޖުމްލަ 154 މަޝްރޫޢެއް މިހާރުވެސް ހިނގަމުން އަންނަކަން އެ މަނިކުފާނު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. މީގެ އިތުރުން 156 މަޝްރޫޢެއް ފެށުމަށް މިހާރު ވެސް ތައްޔާރީތައް ވަމުން އަންނަކަން އެ މަނިކުފާނު ހާމަކުރެއްވިއެވެ.\nކޯވިޑް-19ގެ ސަބަބުން ތަޙައްމުލުކުރަން ޖެހުނު ކަންކަމުގެ މައްޗަށް ވެސް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ވާހަކަފުޅުގައި އަލިއަޅުއްވައިލެއްވިއެވެ. އެ ގޮތުން ކޯވިޑް-19އާ ދެކޮޅަށް ސަރުކާރުން މަސައްކަތްކުރަމުން ދާއިރު ވެސް، އަސާސީ ޚިދުމަތްތައް ފޯރުކޮށްދިނުމާއި ފަރުދުންނާއި ވިޔަފާރިތަކަށް ބޭނުންވާ އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދެމުން ދިޔަކަމާއި، ހަމައެހެންމެ އެ ދަތި ހާލަތުގައި ވެސް ސަރުކާރުގެ މުވައްޒަފުން މަދުކުރުން ނުވަތަ މުސާރަ ކުޑަކުރުން ފަދަ ފިޔަވަޅެއް އަޅާފައި ނުވާކަން އެ މަނިކުފާނު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.\nކޯވިޑް-19 މި ވަގުތު ކޮންޓްރޯލް ކުރެވިފައިވާ މަދު ޤައުމުތަކުގެ ތެރޭގައި ރާއްޖެ ހިމެނިފައި ވަނީ، ޞިއްޙީ ޚިދުމަތްތެރިންގެ މަސައްކަތާއި، ބަލި ކޮންޓްރޯލުކުރުމަށް އެޅި ފިޔަވަޅުތައް ތަންފީޒުކުރުމުގައި، ރައްޔިތުންގެ ފަރާތުން ލިބެމުންދާ އެއްބާރުލުމާއެކުކަން ފާހަގަކުރައްވައި، ހުރިހާ ފަރާތްތަކަށް ޖުމްލަ ގޮތެއްގައި އެ މަނިކުފާނު ޝުކުރު އަދާކުރެއްވިއެވެ. އަދި ކުރިމަގުގައި މިބަލި ރާއްޖެއިން ނައްތައިލުމުގައި ހުރިހާ ފަރާތްތަކުން އެ ގޮތުގައި މަސައްކަތްކޮށްދެއްވުމަށް އެ މަނިކުފާނު އެދިވަޑައިގެންނެވިއެވެ.\nތަޢުލީމީ ދާއިރާއިން އަންނަ އަހަރު ފަށާނެ ބައެއް މަޝްރޫޢުތަކަށް އަލިއަޅުއްވައިލަވަމުން، އަންނަ އަހަރު ރާއްޖޭގެ ފަސް ސަރަޙައްދެއްގައި ފެންވަރު ރަނގަޅު، ވަށައިޖެހޭ ތަޢުލީމީ ނިޒާމެއް ޤާއިމުކުރުމަށް ވަސީލަތްތައް ތަރައްޤީކުރާނެކަން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ހާމަކުރެއްވިއެވެ. އަދި ރާއްޖޭގެ އެކި ސަރަޙައްދުތަކުގައި ޒަމާނީ ޓިވެޓް އިންސްޓިޓިއުޓްތައް ތަރައްޤީކުރުމާއި، ޖޫނިއަރ ކޮލެޖް ޤާއިމްކުރުމާއި، ޕޮލިޓެކްނިކްގެ ޚިދުމަތް ފުޅާކުރުމުގެ މަސައްކަތް، ފަށާނެކަމުގައި އެ މަނިކުފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. މީގެ އިތުރުން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވަނީ މަތީ ތަޢުލީމުގެ ދާއިރާއިން ސަރުކާރުން މިހާތަނަށް ފަހިކޮށްދިން ފުރުޞަތުތަކާއެކު ޙާޞިލުކުރެވުނު ކުރިއެރުންތަކުގެ މައްޗަށް ވެސް އަލިއަޅުއްވައިލައްވާފައެވެ.\nޞިއްޙީ ދާއިރާއިން ކުރިއަށް ރޭވިފައިވާ ބައެއް މަޝްރޫޢުތަކުގެ މައްޗަށް އަލިއަޅުއްވައިލައްވަމުން އެ ދާއިރާ ލާމަރުކަޒު ކުރުމުގެ 56 މަޝްރޫޢެއް، އަންނަ އަހަރު އަތޮޅުތަކުގައި ކުރިއަށް ގެންދިއުމާއި، ސަރުކާރުން ފަށާފައިވާ ފަސް ޓަރޝަރީ ހޮސްޕިޓަލް ތަރައްޤީކުރުމުގެ މަޝްރޫޢުގެ ފައިދާ އަންނަ އަހަރުގެ ތެރޭގައި ލިބެން ފަށާނެކަން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އިޤްތިޞާދު ސިންދަފާތު ކުރުމުގެ ގޮތުން ކުރެވޭ މަސައްކަތްތަކުގެ ތެރެއިން މަސްވެރިކަމާއި ދަނޑުވެރިކަން ފުޅާކުރުމުގެ ގޮތުން ކުރިއަށްގެންދާނެ ބައެއް މަޝްރޫޢުތަކުގެ ތަފްޞީލު ވެސް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޚިޠާބުގައި ޙިއްޞާކުރެއްވިއެވެ.\nމީގެ އިތުރުން ސާފު ބޯފެން ލިބުމާއި ރައްކާތެރި ނަރުދަމާ ނިޒާމެއްގެ ޚިދުމަތް ދިނުމަށް ވެވަޑައިގެންނެވި ވަޢުދާ އެއްގޮތަށް، ބޯފެނާއި ނަރުދަމާ ޤާއިމުކުރުމުގެ މަސައްކަތް މިހާތަނަށް ނުފެށި ހުރި ރަށްރަށުގައި، އަންނަ އަހަރު ޢަމަލީ މަސައްކަތް ފަށައި، 2023 ގެ ނިޔަލަށް ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ރަށެއްގައި ފެނާއި ނަރުދަމާ ނިޒާމްގެ ޚިދުމަތް ޤާއިމްކުރާނެކަމުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވިދާޅުވިއެވެ. މީގެ އިތުރުން ވެސް، އެކި ދާއިރާތަކުން އަންނަ އަހަރު ކުރިއަށްގެންދާނެ ތަފާތު މަޝްރޫޢުތަކާއި ކަންކަންކަމުގެ މަޢުލޫމާތުތައް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޚިޠާބުގައި ޙިއްޞާކުރެއްވިއެވެ.\nވަކިން ޚާއްޞަގޮތެއްގައި ތިމާވެށި ޙިމާޔަތް ކުރުމުގެ ގޮތުން އަންނަ އަހަރު ކުރާނެ އެންމެ މުހިންމު ކަމެއްގެ ގޮތުން، އެއް ފަހަރު ބޭނުންކޮށްފައި އުކައިލާ ޒާތުގެ ޕުލާސްޓިކު ބޭނުންކުރުން ހުއްޓައިލުމުގެ ޕްލޭން ތަންފީޒުކުރަން ފެށުން އެ މަނިކުފާނު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އެއާއެކު 2023 ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް، ދިވެހިރާއްޖެއަކީ، އެ ޒާތުގެ ޕުލާސްޓިކު އެއްގޮތަކަށް ވެސް ބޭނުން ނުކުރާ ޤައުމަކަށް ވެގެންދާނެކަން ފާހަގަކުރައްވައި، ސަރުކާރުން ފަށާ މި މަސައްކަތުގައި ހުރިހާ ރައްޔިތުން ޢަމަލީ ގޮތުން ބައިވެރިވެވަޑައިގެން ދެއްވުމަށް އަމަނިކުފާނު ގޮވައިލެއްވިއެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޚިޠާބު ނިންމަވާލެއްވީ، އެ މަނިކުފާނުގެ ޒަޢާމަތުގައި ދިވެހިންގެ ދީނީ އެއްބައިވަންތަކަން ޙިމާޔަތްކުރުމާއި، ދިވެހިރާއްޖޭގެ މިނިވަންކަމާއި ސިޔާދަތު ކަށަވަރުކުރައްވާނެކަމުގެ ޔަޤީންކަން ދިވެހި ރައްޔިތުންނަށް އަރުވަމުންނެވެ.


Ventilator Massalla Review Kohdheyn Edhen Faaskoffi – adduLIVE\nވެންޓިލޭޓަރު މައްސަލަ ރިވިއު ކޮށްދޭން އެދެން ފާސްކޮށްފި\nOct 31, 2020, 14:43 މުހައްމަދު އައިމަން\nޖުޑީޝަރީ ކޮމިޓީގެ ބައްދަލުވުމެއް ކުރިއަށްދަނީ - ފޮޓޯ: މަޖިލިސް\nކޮވިޑް19 ބަލި ޖެހޭ މީހުންނަށް ފަރުވާ ދިނުމަށް ހެލްތު މިނިސްޓްރީ އިން ގެނައުމަށް ނިންމި ވެންޓިލޭޓަރުތަކުގައި ހިޔާނާތާއި މަގާމުގެ ނާޖާއިޒު މަންފާ ހޯދައި ދިނުމުގެ މައްސަލަތައް ތަހުގީގު ކުރުމަށްފަހު އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން (އޭސީސީ) އިން ޕީޖީ އޮފީހަށް ފޮނުވި މައްސަލަ ރިވިއު ކޮށްދޭން އެދުމަށް ޖުޑީޝަރީ ކޮމެޓީ އިން ފާސްކޮށްފިއެވެ.\nމި މައްސަލާގައި މިދިޔަ ބުދަ ދުވަހު ޕީޖީ ހުސައިން ޝަމީމް ވަނީ ޖުޑީޝަރީ ކޮމެޓީ އަށް ހާޒިރުވެސް ކޮށްފައެވެ. ނަމަވެސް އެ ބައްދަލުވުމަކީ މީޑިއާ އަށް ވަދެވޭ ގޮތަށް ބޭއްވި ބައްދަލުވުމެއް ނޫން ކަމަށް ވާތީ އެ ބައްދަލުވުން މަޖިލީހުގެ އިދާރާއިން ސްޓްރީމިން ވެސް ނުކުރެއެވެ.\nއެހެންނަމަވެސް ކޮމެޓީން މި މައްސަލަ ނިންމިއިރި ތިން ހުށަހެޅުމަށް ވަނީ ފާސްކޮށްފައެވެ. ފުރަތަމަ ހުށަހެޅުމަކީ އޭސީސީއާ ފުލުހުން ފަދަ ކަމާ ގުޅުން ހުރި ތަހުގީގީ އިދާރާތަކުގައި ހުރި މައްސަލައާ ގުޅުން ހުރި އިތުރު މައުލޫމާތުތައް ހޯދުމަށް ޕީޖީއަށް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ލަފާ އެރުވުމެވެ.\nދެވަނަ ހުށަހެޅުމަކީ ތަހުގީގީ އިދާރާތަކުގައިވާ މައުލޫމާތުތައް ހޯދުމަށް ފަހު ދައުވާ ކުރުމުގައި ކުރިން ޕީޖީ އިން ނިންމާފައިވާ ނިންމުން އަލުން މުރާޖައާ ކުރުމާ މެދު ގޮތެއް ނިންމަން ޕީޖީއަށް ލަފާ އެރުވުމެވެ. ތިންވަނަ ހުށަހެޅުމަކީ މައްސަލަ މުރާޖައާ ކުރުމަށް ޕީޖީ އޮފީހުން ނިންމާ ނިންމުމަށް ޖުޑިޝަރީ ކޮމިޓީއަށް އެންގުމެވެ.\nވެންޓިލޭޓަރު މައްސަލައިގައި އޭސީސީން ކުރި ތަހުގީގަށްފަހު ކުރީގެ ހެލްތު މިނިސްޓަރު އަބްދުﷲ އަމީން އާއެކު 11 ބޭފުޅެއްގެ މައްޗަށް ދައުވާކުރަން ފޮނުވި މައްސަލަ ހެކި ނެތް ކަމަށް ބުނެއެވެ. މި މައްސަލަ އާއި ގުޅިގެން އަމީނު ވަނީ މިނިސްޓަރު ކަމުން އިސްތިއުފާ ދެއްވައިފައެވެ.