Kulhudhuffushi Online - Kulhudhuhfuhtah boakoh vaareyvehi, fengandu boduve rahyithunnah bodethi dhathithakeh\nކުޅުދުއްފުއްޓަށް ބޯކޮށް ވާރޭވެހި، ފެންގަނޑު ބޮޑުވެ ރައްޔިތުންނަށް ބޮޑެތި ދަތިތަކެއް\nއަބްދުލް ވާހިދު ޙަސަން - 1 year ago - 23 އޯގަސްޓް 2016\nއިއްޔެ އާއި މިއަދު ބޯކޮށް ކުޅުދުއްފުއްޓަށް ވާރޭވެހި ފެންގަނޑު ބޮޑުވުމުން ހިންގާ ބިންގާވެ އުޅުމަށާއި އާއްމު ދަތުރުތަކަށް ބޮޑެތި ދަތިތަކެއް ކުރިމަތިވަމުން އެބަދެ އެވެ.\nއާއްމުކޮށް ވިއްސާރަ ދުވަސްވަރަކީ ކުޅުދުއްފުށީ މަގުތަކުގައި ފެންގަނޑު ބޮޑުވެ ޗަކަވާ މަގުތަކެކެވެ. ކުޅުދުއްފުއްޓަށް މިހާރު ކުރަމުންދާ ވިއްސާރަގައި ބައެއް ސަރަހައްދުތަކުގައި ފޫޓަށް ފެން ބޮޑުވެފައި އެބަހުއްޓެވެ. އަދި ފެންގަނޑު ނެތް އެންމެ މަގެއްވެސް ކުޅުދުއްފުއްޓަކު ނެތެވެ.\nފެންގަނޑު ބޮޑުވުމުން އެންމެ ބޮޑެތި ދަތިތަކެއް ކުރިމަތިވަމުންދަނީ ސްކޫލުތަކުގެ ދަރިވަރުންނަށާއި ބެލެނިވެރިންށެވެ. ކުޅުދުއްފުށީގައި ހުންނަ5ސްކޫލަށް ދާން އޮންނަ މަގުތަކުގައި ފެންގަނޑު ބޮޑެތި ފެންގަނޑުތަކެއް ހުރިއިރު ފައުންޑޭޝަން ގުރޭޑުން ފެށިގެން ގުރޭޑް 10 ހަމައަށް ކިޔަވއިދޭ އަފީފުއްދީން ސްކޫލު ވަށާ ވަނީ ފެންގަނޑު ބޮޑުވެ އެސްކޫލަށް ދާ ފަރާތްތަކަށް ބޮޑެތި ދަތިތަކެއް ދަނީ ކުރިމަތިވަމުންނެވެ.\nމިކަމާ ގުޅިގެން ކައުންސިލުގެ ރައީސް އަލީ މުހައްމަދު ވިދާޅުވީ އިއްޔެވެސް ސްކޫލުތައް ހިމެނޭ ސަރަހައްދުތަކުގައި މަގުތަކުގައި ހެދިފައިހުރި ފެންގަނޑުތައް ހިއްކައިދިނުމަށް އެދި ކުޅުދުއްފުށީ ޕަބުލިކް ވޯކްސްގައި ދަންނަވާފައިވާ ކަމަށެވެ.\n” މީގެ ކުރިން ކުޅުދުއްފުށީ ޕަބުލިކް ވޯކްސް އޮތީ ކައުންސިލުގެ ބެލުމުގެ ދަށުން އެކަމަކު އެންގިވަޑައިގަންނާނެ މިހާރު ޕަބުލިކް ވޯކްސް އެހިންގަނީ ސީދާ މާލެއިން، ހައުންސިންގ މިނިސްޓްރީ. އެބޭފުޅުންނަށް އަޅުގަނޑުމެން އޮންނާނީ އެކަންބޮޑުވުންތައް ފާޅުކޮށްފައި. އިއްޔެވެސް ވާނީ އަންގާފަ ” އަލީ ވިދާޅުވި އެވެ.\nއަލީ ވިދާޅުވީ އެމްއާރުޑީސީގެ އެހީތެރިކަމާއެކު އަދި އަފީފުއްދީން ސްކޫލުގެ ބެލެނިވެރިންގެ އެހީއާ އެކު އަފީފުއްދީން ސްކޫލަށް ވަދެވޭ ވަރަށް ވެލިއެޅުމުގެ މަސައްކަތް މިއަދު ކުރާނެ ކަމަށެވެ.\nމިބާވަތުގެ މަސައްކަތްތައް ކުރުމަށް ސަރުކާރުން މުސާރަދީ ކަނޑައަޅާފައި ތިބޭ ބަޔަކީ ޕަބްލިކް ވޯކްސް އެވެ. ހައުންސިންގ މިނިސްޓްރީގެ ދަށަށް ކުޅުދުއްފުށީ ޕަބުލިކް ވޯކްސް ބަދަލުކުރިފަހުން މަގުތަކުގެ ހެދޭ ފެންގަނޑުތައް ހިންދަން މަސައްކަތް ނުކުރާކަމަށް ގިނަ ރައްޔިތުންދަނީ ބުނަމުންނެވެ.\nނޮޅިވަރަންފަރުގައިވެސް ފެންބޮޑުވެ، ފެން ހިންދުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަނީ\nބޭބީ ވޯޓާގެ ނަމުގައި ރާއްޖޭގައި ވިއްކާ ފެނަކީ ކުޑަކުދިންނަށް ހާއްސަ ފެނެއް ނޫން\nވާފިރު 1 year ago\nވާހިދު އަޅެ ޕަބްލިކް ވާރކްސް އަށް ގުޅާލިންތަ ؟ ބަހެއް ހޯދާލަން. އަބުރުގެ ދައުވާ ކުރެވިދާނެ އިނގޭ.\nހާމިދު 1 year ago\nތިޔަބުނާ ޕަބްލިކް ވާރކްސް އެއް ކައުންސިލުދަށުގައި އޮތްއިރު ގިނަވެހިކަލްތައް އޮތީ މަރާމާތުނުކުރެވި ގްރައުންޑްވެފައި. އެއިރުވެސް މަގެއްނުހެދޭ. މިހާރު ވެހިކަލްތައް މަރާމާތުކުރޭ އެކަމަކުވެސް އެކަށީގެންވާގޮތަކަށް މަގުތަކެއް ނުބެލެހެއްޓޭ.\nރެކޭ 1 year ago\nވާގޮތަކީ ސަރުކާރުގެ ވަޒީފާތަކުގައި ތިބޭ މީހުން މަސައްކަތުން ރެކުން. އަތޮޅު ކައުންސިލް، ރަށު ކައުންސިލް، ޒޯން ސްޓޭޑިއަމް، ޕަބްލިކް ވޯކްސް މީއީ މިކަމުގައި އަރާހުރި އޮފީސްތައް. ކޮންމެ ސަރުކާރެއްއޮތަސް މިމީހުން ރަނގަޅުނުވެ ވާނެކަމެއްނެތް. އަދި ސްކޫލްތަކުގައިވެސް އުޅޭ މިފަދަ މީހުން.\nvaahidhu 1 year ago\nrashukaunsil dhashun ministryahv badhaluvi ireh fahe engeybaa.h\nބަލަ އެމްއާރޑީސީ މެދުވެރިކޮށް ކީއްވެތަ އަމީނީމަގުގައިހުރި ކާނުތައް ސާފު ނުކުރެވެނީ.\nޒުލޭހަ 1 year ago\nގޯތިގޯތި ފުރާޅުން މަގަށް މިއޮށް ފައިބާހާ ފެނެކޯ.\nbaa 1 year ago\nGoathi goathi furaalhun faiba fen adhiefuraalhu thah ves hury sarukaru belumuge dhashuga. = Ali =\nKaiydha 1 year ago\nMisashuga nuvaane minoon vareh komme meehakhves musaara libuneema v evves zimmah nunagaane\nފުރާޅުތައް 1 year ago\nފުރާޅުތައް އިސްލާހުކުރުމަށް އެދެން. :)\nފުރާލުތައް 1 year ago\nމަގަށް ފެންއެޅޭ ގޮތަށް ފުރާޅުން ނުބަހައްޓާތި. :ޑ\nފޯކައިދޫ އަތުން ހަނިގޮތަކަށް މޮޅުވެ، ށ އަތޮޅު ޗެމްޕިއަންކަން މިލަންދޫ ހޯދައިފި


Miee Kinbulehge Kibain Kiriyaa Salaamai Vi Meeheh - Vaguthu\nމިއީ ކިނބުލެއްގެ ކިބައިން ކިރިޔާ ސަލާމަތްވީ މީހެއް\nއަމިތް އަށް ކިނބޫ ހަމަލާދިން ގަޑީ ނަގާފައިވާ ފޮޓޯއެއް\nމޫދަށް ފައިބާ މީހުންނަށް މިޔަރާއި އެފަދަ އެހެން ތަކެތީގެ ނުރައްކާ ބޮޑުވެފައިވާއިރު، އެކި ބޭނުން ތަކަށް ކޯރަށް ފައިބާ މީހުންނަށް ކިނބުލުގެ ނުރައްކާވެސް ބޮޑެވެ.\nއެގޮތުން އިންޑިއާގެ ސިޓީއެއް ކަމަށްވާ ބޮޕަލްގައި ހިނގާދިޔަ ކިނބުލެއް މީހަކަށް ހަމަލާދޭ ހާދިސާއެއްގެ ވާހަކަ މީޑިއާތަކަށް މި ވަނީ ތިލަވެފައެވެ.\nއުމުރުން 30 އަހަރުގެ އަމިތް ޖަތަވް އަށް ކިނބުލެއް ހަމަލާ ދީފައިވަނީ އެގައުމުގައި ފޭބުން މަނާ ކޮށްފައިވާ ކޯރަކަށް ފައިބައިގެން އުޅެނިކޮށް ކަމަށް އެގައުމުގެ މީޑިއާތަކުން ވަނީ ރިޕޯޓް ކޮށްފައެވެ. އެހެން ނަމަވެސް އޭނާއަށް ލިބިފައިވާ އަނިޔާގެ ހުރިހާ ހަރަދެއް ކޮށްފައިވަނީ އެފަދަ ހާދިސާތަކުގައި އަނިޔާ ލިބޭ މީހުންގެ ކަންކަން ބަލަހައްޓަމުން އަންނަ ހާއްސަ އިދާރާއަކުންނެވެ.\nއަމިތް ބުނެފައިވަނީ އޭނާ އާއި އޭނާގެ ރައްޓެއްސެއް ކަމަށްވާ ގަޖެންދްރާ ޔަދަވް ކޯރަށް ގޮސްފައިވަނީ ފުރަބަންދުގައި ގޭގައި ތިބެ ފޫހި ވެގެން ކަމަށެވެ.\nއެކަމަކު މިހާރު ނުދެވުނު ނަމަ ހިތަށް އަރާ ކަމަށް އޭނާ ވަނީ ބުނެފައެވެ.\n"ކޯރަށް ފައިބައިގެން ތިއްބާ ކުއްލިއަކަށް ކިނބޫ އައިސް ފަލަމަސްގަނޑުގައި ދަތް އަޅައިގެން އަޑިޔަށް ދަމައިގަތީ، އެވަގުތު އެއްކޮށް ހުރި މީހާ ވިސްނުން ރަނގަޅުކަމުން ގެންގުޅުނު ސެލްފީ ދަނޑިން ކިނބޫގެ ލޮލަށް ޖެހީ" އަމިތް ބުންޏެވެ.\nއޭނާ ބުނީ، އެވަގުތު ކިނބޫ ދޫކޮށްލުމުން އަވަސްވެގަތީ އެއްގަމަށް އެރުމަށް ކަމަށާއި ލިބިފައި ހުރި އަނިޔާ ފެނިފައި އޭނާގެ ރަހުމަތްތެރިޔާ ރޮވުނު ކަމަށެވެ. އޭނާއަށް ލިބިފައިވާ އަނިޔާއާއި ގުޅިގެން ފަލަމަސްގަނޑުން 30 ތަނެއް ފަހާފައިވާ ކަމަށް އޭނާ ވަނީ ބުނެފައެވެ.\nމިއީ އަލަށް އެ ސިޓީގައި ހިނގާދިޔަ ހާދިސާއެއް ނޫނެވެ. 2011 ވަނަ އަހަރު 17 އަހަރުގެ ކުއްޖަކަށްވެސް ކިނބުލެއް ވަނީ ހަމަލާދީފައެވެ. އަދި 2014 ވަނަ އަހަރު 46 އަހަރުގެ މީހަކަށްވެސް ހަމަ މި ކޯރުގައި މަސްބާނަން ހުއްޓާ ކިނބުލެއް ވަނީ ހަމަލާ ދީފައެވެ.\nވިލިނގިލީގައި އޮންނަ މި ކިނބުލަށް ކިޔަނީ "މަރިޔަމް ސައީދާ"!\nގެއެއްގެ ފާހަނަ ތެރެއިން ހިފި ބޮޑު ކިނބޫ\nކޮނޑޭއަށް އެރި ބޮޑު ކިނބުލެއް ހިފައިފި\nޖޫން 13, 2020 17:26\nއަހަރެ މެން މިއުޅެނީ ސަލާ މަތް ނުވެވިގެން...ހުރިހާ ރައްޔިތުންނާ ގައުު މުއެއްކޮށް ކައިހުސްކޮއްފި....ހިޔަޅަކާ ކިނބުލަކާހެދި... ދިވެހި ރައްޔިތިންގެ މިނިކަށިވެސްނެތް..\nޖޫން 13, 2020 18:15\nމި ޤައުމު މި އުޅެނީ ކިނބުލެއްގެ ކިބައިން ސަލާމަތްނުވެގެން. މިހާރުވެސް ކޮވިޑް 19 އޭ ކިޔާފައި 900 މިލިއަން ރުފިޔާ ދިރުވާލާފި!\nޖޫން 14, 2020 06:37\nމިނިކާ ވަގު ގައުމު ދަވާލި އިރު ސޭކު ހުސޭނަށް ބައި އަޅާފަ އޮތީތޯ؟\nޖޫން 13, 2020 20:54\nއެސޮތުވާ ސަލާމަތް ވެއްޖެތާ..! އަހަރެމެންނަށް ސަލާމަތް ވެވޭނެ ދުވަހެއްވެސް ނޭނގެ..! ޢެކަމަކު މި މަންމަނު ކިނބުލުގެ ކިބައިން އަވަހަށް ސަލާމަތް ކޮށްދެއްވުން ދުޢާ ކޮށްކޮށް މިތިބެނީ..!\nޖޫން 14, 2020 00:31\nބައެއްފަހަރު ބައެއް ދިވެހީންގެ ދީންވެރިކަމުންގޮސް އުފަލުން ރޮވޭ، ނަމަވެސް ހަގީގަތް މިފެންނަނީ ކޮމެންޓުތައް ކިޔާލީމާ. މީހުންނަށް ނުގޮވާކަށް އެއްޗެއް ދުލަކަށް ނާދޭ، އެހެންވީމާ ބުނަންޖެހެނީ މުނާފިގުކަން ބޮޑުވީމައޭ ދަތިއުނދަގޫ ގޮތް ދިމާވަނީ! ވިސްނުންހުރި، ތިމާ އެދޭގޮތަށް ކަންކަން ނުވުމަކީ ތިމާފަދަ އަނެކާއަށް ބަދުބަސް ބުނަންޖެހޭ ސަބަބެއް ކަމުގައި ނަހަދާށެވެ.


Barca gai madu kuran beynun viyas Alves ah team dhookollan jehijje | Mihaaru\nކުޅިވަރު / ޑެނިއަލް އަލްވެސް\nބާސާގައި މަޑުކުރަން ބޭނުން ވިޔަސް އަލްވޭސް ޓީމު ދޫކޮށްލަން ޖެހިއްޖެ\nއަލްވޭސް މިދިޔަ ސީޒަންގައި ބާސާ އަށް ކުޅެނީ: އޭނާ އަށް ވަނީ ކްލަބް ދޫކޮށްލަން މަޖުބޫރު ވެފަ\n16 ޖޫން 2022 - 10:12\nބާސެލޯނާ (ޖޫން 16) - މިދިޔަ އަހަރު ދެވަނަ ފަހަރަށް ސްޕެއިންގެ ބާސެލޯނާއާ ގުޅުނު ބްރެޒިލްގެ ކަނާތު ބެކް ޑެނީ އަލްވޭސް ކޮންޓްރެކްޓް ހަމަވުމުން ކުލަބް ދޫކޮށްލަން ނިންމާފައި ވާކަން ހާމަ ކޮށްފި އެވެ.\nއަލްވޭސް މިދިޔަ ނޮވެމްބަރު މަހު ދެވަނަ ފަހަރަށް ބާސެލޯނާއާ ގުޅުނީ، 2016 ވަނަ އަހަރު އޭނާ ބާސާ ދޫކޮށް އިޓަލީގެ ޔުވެންޓަސްއަށް ބަދަލުވިތާ ފަސް އަހަރު ފަހުން، ކުރު މުއްދަތުގެ އެއްބަސްވުމެއްގަ އެވެ. އޭނާ ވަނީ ބާސެލޯނާއަށް އަށް ނުވަ ސީޒަނުގައި 408 މެޗު ކުޅެދީ، ހަ ފަހަރު ލަ ލީގާ ކާމިޔާބު ކޮށްފަ އެވެ.\nHaradhu kuraane faisaaeh Barca gai neiy, Soi kuruvee freekoh huri Alves\nރިޕޯޓްތައް ބުނާގޮތުން ނިމިދިޔަ ސީޒަނުގައި އަލްވޭސް ބާސެލޯނާ އަށް ކުޅުނީ ލަ ލީގާ ގައި ޕްރޮފެޝަނަލް ކުޅުންތެރިއަކަށް ދޭ އެންމެ ކުޑަ މުސާރަ؛ ސީޒަނަކަށް 155،000 ޔޫރޯގެ އަގަކަށެވެ. އުމުރުން 39 އަހަރުގެ ޑިފެންޑަރު މިއަހަރުގެ ވޯލްޑް ކަޕަށް ތައްޔާރުވުމުގެ ގޮތުން ބާސެލޯނާއާ އެކު ކުރު މުއްދަތަކަށް އިތުރު އެއްބަސްވުމަކަށް އާދެވޭތޯ ބެލި ނަމަވެސް، ކުލަބުގެ މާލީ ހާލަތާ ހުރެ އޭނާގެ އެދުން ފުރިހަމަ ކޮށެއް ނުދެވުނެވެ. މިއާ އެކު މިމަހުގެ 30 ގައި އަލްވޭސްގެ ކޮންޓްރެކްޓް ހަމަވުމުން އޭނާ ކްލަބް ދޫކޮށްލާނެ އެވެ.\n"އަހަރެންނަށް އަލުން މި (ބާސެލޯނާގެ) ޖޯޒީގައި ކުޅެން ފުރުސަތު ދިން ކަމަށްޓަކައި ކުލަބުގެ ހުރިހާ ސްޓާފުންނަށް ޝުކުރުވެރިވަން، މީހަކަށް އިހުސާސް ނުކުރެވޭނެ އަހަރެން އުފާވާ ވަރެއް،" އަލްވޭސް ސޯޝަލް މީޑިއާއަށް ދޫކޮށްލި އޭނާގެ ވަދާއީ ޕޯސްޓުގައި ލިޔެފައި ވެއެވެ.\n"އަހަރެން އުންމީދުކުރަން ކުލަބުގައި ތިބޭ އެންމެން ވެސް (މިހާރު އޮތް ހާލަތުން އަރައިގަނެ)، ކުލަބުގެ ތާރީހު އަލުން ބަދަލު ކޮށްލާނެ ކަމަށް، މިއީ އަހަރެނގެ ހިތުގެ އެންމެ ފުންމިނުން އެދޭ ކަމެއް."\nއަލްވޭސް ބާސެލޯނާ އަށް ފުރަތަމަ ބަދަލުވީ ސެވިއްޔާ އިން، 2008 ގަ އެވެ. އޭނާ ޔުވެންޓަސް އަށް ބަދަލުވުމުގެ ކުރިން ވަނީ ބާސެލޯނާގައި ހޭދަކުރި އަށް ސީޒަނުގައި ލަ ލީގާގެ އިތުރުން، ތިން ފަހަރު ޔޫއެފާ ޗެމްޕިއަންސް ލީގާއި ފީފާ ކްލަބް ވޯލްޑް ކަޕް ތަށި އުފުލާލައިފަ އެވެ.\nޔުވެންޓަސް އާއެކު އިޓަލިއަން ލީގު ކާމިޔާބު ކުރުމަށް ފަހު ޖެހިގެން އައި ދެ ސީޒަނުގައި އަލްވޭސް ވަނީ ޕީއެސްޖީ އާއެކު ފްރާންސް ލީގު ވެސް ކާމިޔާބު ކޮށްފަ އެވެ. އަދި އޭނާ ދެވަނަ ފަހަރަށް ބާސެލޯނާއާ ގުޅުނީ ބްރެޒިލްގެ ސައޯ ޕައޮލޯ އަށް ތިން ސީޒަން ކުޅުމަށް ފަހު އެވެ.\nމިދިޔަ އަހަރު ކޮޕާ އެމެރިކާ މުބާރާތުގެ ފައިނަލަށް ދަތުރުކުރި ބްރެޒިލް ޓީމުގައި ވެސް ހިމެނުނު އަލްވޭސް ވަނީ ބްރެޒިލް އިން މި މަހު ދެކުނު ކޮރެއާ އާއި ޖަޕާނާ ދެކޮޅަށް ކުޅުނު ރަހުމަތްރެތިކަމުގެ ދެ މެޗުގައި ވެސް ކުޅެފަ އެވެ. އަދި އޭނާ ހުރީ ނޮވެމްބަރު މަހު ގަތަރުގައި ފަށާ ވޯލްޑް ކަޕުގައި ކުޅުމުގެ އުންމީދުގަ އެވެ.\nބާސެލޯނާ ޑެނިއަލް އަލްވެސް


މުޞަންނިފު: ޢަބްދުލްމުޢީދު ޙަސަން\nމިއީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ދިވެހި ތަރުޖަމާ ނެރުމުގެ މުސާބަތުގައި ލިޔެފައިވާ މަޒުމޫނެކެވެ. މި މަޒުމޫނުގެ އަމާޒަކީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމާއި، ރުބާޢިއްޔާތުގެ ޞައްޙަ މަފުހޫމެއް ގެނެސްދިނުމެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ އަޞްލު ނަންފުޅަކީ، ޢުމަރު (عمر) އެވެ. އޭނާގެ ބައްޕާފުޅުގެ ނަންފުޅަކީ، އިބްރާހީމް (إبراهيم) އެވެ. އޭނާގެ އާންމު ނަންފުޅަކީ، އަބުލްފަތުޙު (أبو الفتح) އެވެ. އޭނާގެ ލަޤަބުފުޅަކީ، ޣިޔާޘުއްދީނު (غياث الدين) އެވެ. އޭނާގެ ޢިލްމީ ލަޤަބުފުޅުތަކުގެ ތެރޭގައި "ޙުއްޖަތުލް އިސްލާމް" އާއި، "ޙުއްޖަތުލް ޙައްޤު" އާއި، "އަލްއިމާމުލް ފައިލަސޫފު" ހިމެނެއެވެ. އޭނާގެ ޝުހުރަތުގެ ނަންފުޅަކީ، ޚައްޔާމު (الخيّام) އެވެ. އެ ނަންފުޅުގެ އަޞްލަކީ، އޭނާގެ ބައްޕާފުޅު ކުރެއްވި މަސައްކަތްޕުޅެވެ. އެއީ، ޚައިމާ ނުވަތަ ފޭލިގެ ހެއްދެވުމުގެ މަސައްކަތެވެ. އެ މަސައްކަތްކުރާ މީހާއަށް ޢަރަބިބަހުން ކިޔާ ނަމަކީ، "ޚައްޔާމު" (ފޭލިގެހަދާމީހާ) އެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ފުރިހަމަ ނަންފުޅުގެ ގޮތުގައި، އެކިއެކި މަޞްދަރުތަކުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ނަންފުޅަކީ، އަބުލްފަތުޙު، ޢުމަރު ބްނު އިބްރާހީމު އަލްޚައްޔާމީ އައްނައިސާބޫރީ (أبو الفتح ، عمر بن إبراهيم الخيَّامي النيسابوري) އެވެ.\nޢުމުރުފުޅާއި އުފަން ރަށް\nގިނަ މުޙައްޤިޤުން ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި، ޢުމަރު ޚައްޔާމު ދުނިޔޭގެ އަލިކަން ދެކެވަޑައިގަތީ ފާރިސްކަރައިގެ ނޭޝާބޫރު (نیشابور)، (Neyshabour) ގައެވެ. އޭނާ އަވަހާރަވީ ވެސް އެ ރަށުގައެވެ. އޭނާއަކީ، ފާރިސްކަރައިގެ ރައްޔިތެކެވެ. ފާރިސްކަރައިގެ ނޭޝާބޫރުގައި މިއަދާ ހަމައަށްވެސް އޭނާގެ މަޒާރު ޤާއިމުވެފައި ވެއެވެ. އޭނާ ދުނިޔޭގެ އަލިކަން ދެކެވަޑައިގަތް އަހަރާއި، ދެމިއޮތުމުގެ ޢާލަމަށް ވަޑައިގަތް އަހަރާމެދު ޚިލާފުތަކެއް ވެއެވެ.\nފާރިސްކަރައިގެ ނޭޝާބޫރުގެ ނަން އެތައް ގޮތަކަށް ކިޔެއެވެ. ޢަރަބި ބަހުން "ނީސާބޫރޫ" އާއި، "ނައިސާބޫރު" (نيسابور) ކިޔައެވެ. އިނގިރޭސި ބަހުގެ ލިޔުންތަކުގައިވަނީ "ނިޝަޕޫރު" ނުވަތަ "ނިޝާޕޫރު" (Nishapur) އެވެ. ފާރިސީ ބަހުގެ ލިޔުންތަކުން ފެންނަނީ (نیشابور) "ނޭޝާބޫރު" އެވެ. މިއިން ބައެއް ގޮތްތައް މައްސުނިކޮށްގެން ވެސް ބައެއް މީހުން ކިޔައެވެ.\nގިނަ މުއައްރިޚުންގެ އިއްތިފާޤުގައި ވަނީ، ހިޖުރީ ސަނަތުން ފަސްވަނަ ޤަރުނުގައި (މީލާދީ ސަނަތުން ދިހަވަނަ ޤަރުނުގައި)، ޚުރާސާނުގެ ނޭޝާބޫރުގައި ޢުމަރު ޚައްޔާމު ދުނިޔޭގެ އަލިކަން ދެކެވަޑައިގަތް ކަމަށެވެ. އަދި ހިޖުރީ ސަނަތުން ހަވަނަ ޤަރުނުގެ ފުރަތަމަ ފަންސަވީސް އަހަރު ނިމެން ކައިރިވެފައި ވަނިކޮށް އޭނާ އަވަހާރަވި ކަމަށެވެ. "އަލްޢަޢުލާމް" (الأعلام) އެވެ، ކިޔާ ފޮތުގައި، އެ ފޮތުގެ މުއައްލިފު ޚައިރުއްދީނު (خير الدين الزركلي) ލިޔުއްވާފައިވަނީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމު އަވަހާރަވީ ހިޖުރީ ސަނަތުން 515 އަހަރު ކަމަށެވެ. އެއީ މީލާދީ ސަނަތުން 1121 ވަނަ އަހަރެވެ.\nބައެއް މަޞްދަރުތަކުގައިވަނީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމު ދުނިޔޭގައި އުޅުއްވީ، ހިޖުރީ ސަނަތުން 408 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން 517 ވަނަ އަހަރަށް ކަމަށެވެ. އެއީ، މީލާދީ ސަނަތުން 1048 އިން 1131 އަށެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމަކީ، ހިސާބުޢިލްމުވެރިއެކެވެ. ފަލަކީ ޢިލްމުވެރިއެކެވެ. ފިލޯސަފަރެކެވެ. ޝާޢިރެކެވެ. އޭނާ އަހަންމިއްޔަތު ދެއްވި ޢިލްމުގެ ދާއިރާ ފުޅާވެގެންގޮސް އެ ދާއިރާގައި، މިޔުޒިކާއި، މެކޭނިކްސްއާއި، ޖޯގްރަފީ ވެސް ހިމެނުނެވެ. އިބްނުސީނާ (980-1037) ގެ ފަލްސަފީ ނަޒަރިއްޔާތައް އޭނާ ކިޔަވައިދެއްވިއެވެ. އަދި ޢިލްމާއި ޢުލޫމުގެ އެނޫން ދާއިރާތަކުން ވެސް ދަރިވަރުންނަށް އުނގަންނަވައިދެއްވިއެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމު ކުރެއްވި އަގުހުރި މުހިންމު ޚިދުމަތްތައް ހިމެނިފައިވަނީ، އަލްޖެބްރާއާއި، ހިސާބުޢިލްމާއި، ކަލަންޑަރު އިޞްލާޙުކުރުމުގެ މައިދާނުގައެވެ. އެހެނަސް އޭނާގެ ޒަމާނަށްފަހު، އެތައް ޤަރުނެއް ފަހުން އައި ޖީލުތަކުގައި އޭނާގެ ޝުހުރަތު އުފުލިފައިވަނީ ޝާޢިރެއްގެ ގޮތުގައެވެ. އެއީ އޭނާ ހައްދަވާފައިވާ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ސަބަބުންނެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމަކީ، ޢަރަބި ބަހުގެ ފުންނާބުއުސް ބަހަވީއެކެވެ. މުސްތަޢުރަބު ޢަރަތްބެކެވެ. ފާރިސީބަހާއި، ޢަރަބިބަހުން ޅެން ހެއްދެވި މޮޅު ޝާޢިރެކެވެ. އޭނާ ހެއްދެވި ޅެންތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ މަޝްހޫރު ޅެމަކީ، ރުބާޢިއްޔާތެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމަކީ، އޭނާގެ ޒަމާނުގައި ހުންނެވި އެންމެ ފުންނާބުއުސް ޢާލިމެވެ. އޭނާ ވަނީ، ޢިލްމާއި ޢުލޫމާއި ފަންނުގެ ފުނަށް ފީނާވަޑައިގެންފައެވެ. އޭގެތެރޭގައި ފަލަކީ ޢިލްމާއި، ފިޤުހު ޢިލްމާއި، މެޑިސިންއާއި، ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ ޤިރާއަތުގެ ޢިލްމާއި، ފަލްސަފާއާއި، ބަހުގެ ޢިލްމުތަކާއި، ކެމިސްޓްރީއާއި، ހިސާބު ޢިލްމާއި، ތާރީޚު ޢިލްމާއި، ލާހޫތިއްޔަ ޢިލްމާއި، ޅެންވެރިކަން ހިމެނެއެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމާ ބެހޭ ގޮތުން އައިސްފައިވާ ހުރިހައި ތާރީޚީ ރިވާޔަތްތަކެއް ބުނާ ގޮތުގައި، އޭނާއަކީ ހަނދުމަފުޅު ވަރުގަދަ، އަވަހަށް ހިތުދަސްފުޅުކުރައްވާ ޢިލްމުވެރިއެކެވެ. (نزهة الأرواح وروضة الأفراح) އެވެ، ކިޔާ ފޮތުގައި (الشهرزوري) ލިޔުއްވާފައި ވެއެވެ. "އިޞްފަހާނަށް ވަޑައިގެން އެ ސަހަރުގައިވާ ފޮތެއް، ޢުމަރު ޚައްޔާމު ހަތްފަހަރު ވިދާޅުވިއެވެ. ދެން ނައިޝާޕޫރަށް ވަޑައިގެން އެ ފޮތް އެއްކޮޅުން އަނެއްކޮޅަށް ވިދާޅުވެދެއްވިއެވެ."\nފަލަކީ ޢިލްމުގެ ރޮނގުން ޢުމަރު ޚައްޔާމު ހޯއްދަވާފައިވާ ޢިލްމީ ކުރިއެރުންތަކުގެ ސަބަބުން، ބަޣުދާދުގެ ފަލަކީ ހޯދުންތަކާބެހޭ މައި މަރްޞަދުގެ ވެރިއަކަށް އޭނާ ޢައްޔަންކުރެވުނެވެ. އޭނާއަކީ، އޭނާގެ ޒަމާނުގައި ނުހަނު މުޢުތަބަރު އެކުމާފާނިއްޔަ ޢާލިމެކެވެ.\nރުބާޢިއްޔާތަކީ، ހަތަރު ޅެންފޮޅުވަތުގެ މައްޗަށް އެކުލެވޭ ޅެންބައިތުގެ ޅެމެކެވެ. ރުބާޢިއްޔާތަކީ ގިނަ ގޮތެވެ. އެއިން އެންމެ ޅެންބައިތަކަށް ކިޔަނީ "ރުބާޢިއްޔާ" އެވެ. މި ލަފުޒުގެ އަޞްލަކީ، ޢަރަބި ބަހުގެ "ހަތަރެއް" ކަމުގައިވާ "އަރުބަޢާ" (أربعة) އެވެ. ރުބާޢިއްޔާތުގެ ޅެންބައިތެއްގެ ތިންވަނަ ޅެންފޮޅުވަތް ފިޔަވައި އެހެން ޅެންފޮޅުވަތްތަކުގެ ކާފިޔާ އެއްގޮތެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ޙަޤީޤަތް ނޭނގޭ މީހުން ނުވަތަ އޭނާގެ ޙަޤީޤަތް އޮޅުވާލަން އުޅޭ މީހުން ދެކޭ ގޮތުގައި، ރުބާޢިއްޔާތަކީ، ދުންޔަވީ ޙަޔާތުގެ އުފާތައް ހޯދުމަށް ގޮވާލާ ނިދާއެކެވެ. ބައެއް ފަރާތްތަކުން ދެކޭ ގޮތުގައި އެއީ، ނާއުންމީދާއި ނެތުމުގެ ވާހަކަތަކުން ފުރިފައިވާ ޅެމެކެވެ. އެހެނަސް އެނޫން ބައެއް ފަރާތްތަކުން ދެކޭ ގޮތުގައި ރުބާޢިއްޔާތަކީ، ތަޤުވާވެރިކަމަށް ގޮވާލާ ނިދާއެކެވެ. އޭގައިވާ ދުންޔަވީ ކަންކަމުގެ ލަފުޒުތައް މާނަކުރަންޖެހޭނީ، އޭގެ އެތެރެފުށުގެ މާނައިންނެވެ. އެއީ އެޒަމާނުގައި ޞޫފީންގެ ޅެންވެރިން އެ ލަފުޒުތަކަށް ދީފައިވާ މާނަތަކެވެ. ރުބާޢިއްޔާތުގެ އެކިއެކި ތަރުޖަމާތަކަށް މި ތަފުސީރުތައް ވަދެފައި ވެއެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމު ހެއްދެވި ރުބާޢިއްޔާތުގައިވަނީ ކިތައް ޅެންބައިތުކަން ސާފުކޮށް އޮޅުންފިލާކަށެއް ނެތެވެ. މުޙައްޤިޤުން ދެކެވަޑައިގަންނަވާ ގޮތުގައި އޭނާ ހެއްދެވި ރުބާޢިއްޔާތުގެ އަޞްލުގައި ވަނީ މަދު ޅެންބައިތުތަކެކެވެ. ފަހުން ވަނީ އޭގެތެރެއަށް އެތައް ޅެންބައިތުތަކެއް އިތުރުކުރެވިފައެވެ. އެގޮތުން އޭނާއަށް ނިސްބަތްކުރެވޭ ހަތަރުފޮޅުވަތުގެ ޅެންބައިތުތަކުގެ ޢަދަދު ވަނީ އޭގެ ގިނަ ޢަދަދެއް ކަމުގައިވާ 1200 ފަހަނަޅައި، 2000 އަށް ވާޞިލުވެފައެވެ.\nރުބާޢިއްޔާތު މުޅި ދުނިޔެއަށް މަޝްހޫރުވެގެންދިޔައީ، ހުޅަނގުގެ ސަގާފަތު މެދުވެރިވެގެންނެވެ. އެގޮތުން ފެތުރިގެންދިޔަ ރުބާޢިއްޔާތުގައި ކުފުރުގެ ބަސްތަކާއި، ފާޙިޝް ޢަމަލުތައް ހިމެނެއެވެ. އެކަން އެހެންވެފައިވަނީ، ހުޅަނގުގެ މީހުން އެމީހުންގެ ސަގާފަތާ އެއްގޮތަށް ރުބާޢިއްޔާތު މާނަކޮށްގެން ތަރުޖަމާކޮށްފައި ވާތީއެވެ. ކުފުރުވުމާއި، ފާޙިޝް ޢަމަލުތައް ކުރުމާއި، ޙަރާމް ކަންކަމަށް އަރައިގަތުމަކީ، ހުޅަނގު ސަގާފަތުގައިވާ ކަންކަމެވެ. އެ ކަންކަމަށް ބާރުލިބޭނެހެން ރުބާޢިއްޔާތު ތަރުޖަމާކޮށް، އިނގިރޭސީންގެ އިސްތިޢުމާރުގެ ދަށުގައިވާ ޤައުމުތަކުގައި ރުބާޢިއްޔާތު ވަނީ ފަތުރާފައެވެ. އެފަދަ ޤައުމުތަކުގެ ތެރޭގައި އިންޑިއާއާއި، އީރާން ހިމެނެއެވެ. އިނގިރޭސި ބަހަށް ނުވަތަ ހުޅަނގުގެ އެހެން ބަސްބަހަށް ތަރުޖަމާކޮށްފައިވާ ރުބާޢިއްޔާތުތަކުގައި ހިމެނޭ ކުފުރުގެ ބަސްތަކާއި، ފާޙިޝްކަންކަން، ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ އަޞްލު ރުބާޢިއްޔާތުގައި ނުވެއެވެ.\nކުފުރުގެ ރުބާޢިއްޔާތުން ޢުމަރު ޚައްޔާމު ބަރީއަކުރުން\nދުނިޔޭގެ ވަރަށް ގިނަ ޤައުމުތަކުގައި ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ނަންފުޅުން ނަންދެވިފައިވާ ތަންތަން ވެއެވެ. އެފަދަ ތަންތަނުގެ ތެރޭގައި، ހޮޓަލާއި، ރެސްޓޯރަންޓާއި، ނައިޓްކްލަބާއި، ފާޙިޝް ޢަމަލުކުރާ ތަންތަން ހިމެނެއެވެ. އެއީ ޚާއްޞަކޮށް ޢުމަރު ޚައްޔާމަށް ކުރެވިފައިވާ ވަރަށް ބޮޑު ބޭއިޙުތިރާމެކެވެ. ޢާންމުކޮށް މުސްލިމު ޢާލިމުންނަށާއި މުސްލިމުންނަށް ކުރެވިފައިވާ ފުރައްސާރައެކެވެ. އެހެނީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ނަންފުޅުން އެފަދަ ތަންތަނަށް ނަންދިނުމުން ދޭހަވަނީ، އޭނާއަކީ ދުންޔަވީ އުފާތަކާއި، ފާޙިޝް ޢަމަލުތަކުގެ އަހުލުވެރިއެއް ކަމަށެވެ. އަދި އޭނާއަކީ މުސްލިމުންގެ ފުންނާބުއުސް ޢާލިމަކަށް ވީހިނދު، އެކަންކަމުގައި އެހެން ޢާލިމުންނާއި އެހެން މުސްލިމުން ވެސް އޭނާއާ ތަބާވެފައިވާ ކަމަށް ހީކުރުވުން ވެސް އޭގައި ހިމެނެއެވެ. މިކަމާމެދު މުސްލިމުން ވަރަށް ބޮޑަށް ހޭލުންތެރިވާން އެބަޖެހެއެވެ. ޢުމަރު ޚައްޔާމަކީ، ޣައިރު މުސްލިމުންގެ ސަގާފަތުގައި ސިފަކޮށްފައިވާފަދަ ބަދުއަޚުލާޤެއްގެ ވެރިއެއް ނޫނެވެ. އެކަމަކު، އޭނާއަކީ ނުހަނު ބޮޑު ތަޤުވާވެރިއެކެވެ. އޭނާގެ ޢިލްމުވެރިކަމާއި، ޙިލްމުވެރިކަމާއި، ތަޤުވާވެރިކަމަށްޓަކައި، އޭނާއަށް ޙުއްޖަތުލްއިސްލާމުގެ ލަޤަބުފުޅު އެރުވިފައިވެއެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމު ޢަރަބި ބަހުން ހައްދަވާފައިވާ ޅެންބައިތެއްގެ މާނައިގައި ވެއެވެ.\n"މާތް ﷲ ގެ ޙަޟުރަތަށް ކުއްތަންވުމުގައި ޢާލިމުންނަށްވުރެ ކުރިއަރައިދިޔައީމެވެ.\nތޮރުފައިލަނިވި ފިކުރަކުންނެވެ. އަދި ހިންމަތާއެކު ކުރި މިންނަތުންނެވެ.\nފަހެ، ހިދާޔަތުގެ ނޫރު އަހުރެންގެ ލޮލަށް ފެނުނެވެ.\nމަގުފުރެދުން ފެތުރިފައިވާ ކަނު އަނދިރި ރޭތަކެއްގެ ތެރޭގައެވެ."\nޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ޙަޤީޤީ ރުބާޢިއްޔާތުގައި ވަނީ، އޭނާ ހެއްދެވި އެހެން ޅެންބައިތުތަކުގައިވާ ފަދަ ހެޔޮ ފިކުރެވެ. އެހެނަސް ކޮންމެވެސް ބަޔަކު، ނުނިޔަތެއްގައި އޭނާގެ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ފިކުރު ވަނީ ބަދަލުކޮށްފައެވެ. ބައެއް މުޙައްޤިޤުން ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި، ރުބާޢިއްޔާތުގެ ފިކުރު ބަދަލުކުރުމުގެ އެއް މަޤުޞަދަކީ، މުސްލިމުން މަގުފުރެއްދުމެވެ. މުސްލިމުންގެ ފުންނާބުއުސް ޢާލިމުންގެ ތެރެއިން ލާމަސީލު ޢާލިމެއްގެ ފިކުރުގެ ގޮތުގައި ކުފުރުވުމާއި، ފާޙިޝް ޢަމަލުތައް ޒީނަތްތެރިކޮށްދިނުމެވެ.\nކުފުރުވުމާއި، ފާޙިޝް ޢަމަލުތައް ޒީނަތްތެރިކޮށްދީފައިވާ ރުބާޢިއްޔާތު ޗާޕުކޮށްގެން ނެރެވެމުންދަނީ ވެސް ވަރަށް ރީތި ފޮތްފޮތުގައިކަން ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ. ރުބާޢިއްޔާތު ޗާޕުކޮށްގެން ފޮތްފޮތް ނެރޭއިރު، އެ ފޮތްފޮތުގެ ޞަފުޙާތައް ވަނީ ކުލަ ކުރެހުންތަކުން ޖަރީކޮށްފައެވެ. ކުރެހުންތަކުގައި ޢުމަރު ޚައްޔާމު ތަސްވީރުކޮށްފައިވަނީ އަބަހައްދަވެފައިވާ މުސްކުޅިއެއްގެ ސިފައިގައެވެ. އޭނާގެ ސާފު ހުދު ނުރަ ތުނބުޅި މޭމައްޗާ ހަމައަށް ފޯރައެވެ. އޭނާގެ ކުރިމަތީގައި ސަމައްތަރުހެޔޮ ބުރުސޫރަ ރީތި ޒުވާން ޖިންސްލަޠީފަކު ހުރެއެވެ. އެ ޖިންސްލަޠީފުގެ އެއް އަތުގައި ރާތަށްޓެއް ވެއެވެ. އަނެއް އަތުގައި މިޔުޒިކުކުޅޭ އާލަތެއް ވެއެވެ. މުޅި މަންޒަރުގައި ކުދިދޫނިތަކާއި، ބުލްބުލްތަކާއި، ޢަންދަލީބުތަކާއި، މާމެލާމެއްޔާއި، ގަސްގަހާގެއްސާއި، މޭވާތައް ވެއެވެ.\nމިދެންނެވި ތަޞްވީރުގައި އެވަނީ، ޙަޤީޤީ ޢުމަރު ޚައްޔާމު ނޫންކަން، އޭނާގެ ޙަޔާތްޕުޅު ދިރާސާކުރާއިރު ވަރަށް ސާފުކޮށް އެނގެއެވެ. އޭނާގެ ޙަޔާތްޕުޅުގެ ކޮންމެ ޞަފުޙާއަކުންމެ ފެންނަނީ، ހެޔޮ ޢަމަލުތަކެވެ. ޚުޝޫޢަތްތެރިކަމާއި ތަޤުވާވެރިކަމެވެ. އެހެނަސް އޭނާއަށް ނިސްބަތްކުރެވޭ ރުބާޢިއްޔާތުގައި ތަޞްވީރުތައް ކުރެހިފައިވަނީ އެއާ މުޅިން ޚިލާފަށެވެ.\nދުނިޔޭގެ ވަރަށް ގިނަ ބަސްތަކަށް ރުބާޢިއްޔާތު ވަނީ ތަރުޖަމާކުރެވިފައެވެ. އެއް ބަހަށް ތަރުޖަމާކުރެވިފައިވާ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ދެ ފޮތެއްގެ ނައްޞު އެއްގޮތް ނޫންކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. ބައެއް ފޮތްފޮތުގައި ދެހާސް "ރުބާޢިއްޔާ" (ހަތަރު ފޮޅުވަތުގެ ޅެންބައިތު) ވެއެވެ. އެ ހުރިހައި ރުބާޢިއްޔާތަކެއް ހެއްދެވީ ޢުމަރު ޚައްޔާމެއް ނޫނެވެ. އަދި އޭގައިވާ ކުފުރާއި ފާޙިޝްކަމުގެ ފިކުރަކީ އޭނާގެ ފިކުރެއްވެސް ނޫނެވެ.\nމުއައްރިޚުން ބަޔާންކުރާ ގޮތުގައި، ޔޫނާނީ ފަލްސަފާގެ ފޮތްތައް ވަނީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ޒަމާނުގައި އާންމުވެފައެވެ. އެފޮތްފޮތުގައި ބަޔާންވެފައިވާ، ފަލްސަފާއާއި، ބޭސްވެރިކަމާއި، އިންޖިނިއަރިންގއާއި، ހައިއަތުގެ ޢިލްމުތައް ވެސް ވަނީ ފެތުރިފައެވެ. އެކިއެކި ފަލްސަފީ ފިކުރުގެ އަހުލުވެރިންގެ ފިކުރުތައް އާންމުވެ، އޭގެމެދުގައި އުފެދިފައިވާ ޖަދަލާއި ޒުވާބު ވަނީ އިންތިހާދަރަޖައަށް ހޫނުވެފައެވެ.\nމުސްލިމުންގެ ތެރޭގައި ޢިލްމުލްކަލާމް (علم الكلام) ފުރާފުރިހަމަވެގެންދިޔައީ، އެޒަމާނުގައެވެ. އަޝްޢަރީންނާއި، މުޢުތަޒިލާއިންނާއި، ޙަންބަލީންނާއި ޖަބަރީންގެ މެދުގައި އަރާރުންވުން ހަބޭސްވެގެންދިޔައީ ވެސް އެ ޒަމާނުގައެވެ. އެ ޒަމާނުގައި، ބާޠިނީ ފިކުރު އާންމުވިއެވެ. ޢިލްމާއި ޢުލޫމާއި ފަންނުގެ ހުރިހައި ގޮފިގޮފީގައި ފޮތްއެކުލަވައިލުމަށް ނުހަނު ބޮޑު ތަރުޙީބެއް ދެވުނެވެ. އިންސާނީ ތާރީޚުގައި ލިޔެވުނު ފުރަތަމަ އެކުމާފާނު (އެންސައިކޮލޮޕީޑިއާ) މަޝްހޫރުވިއެވެ. އެއީ، އިޚުވާނުއްޞަފާ (إخوان الصفا) ގެ ރަސާއިލު (رسائل) އެވެ.\nމުސްލިމުންގެ ތެރޭގައި، އެކިއެކި ފިރުޤާތަކާއި ޖަމާޢަތްތައް އުފެދުނެވެ. ޑަކުޓަރުންނާއި ފިލޯސަފަރުން ގިނަވިއެވެ. އިބްނުސީނާ (أبو علي ابن سينا) ފާޅުވެ، ދީނާއި ފަލްސަފާއާ ދެމެދުގައި ވަރުގަދަ ކޯޅުންގަނޑެއް އުފެދުނެވެ. ފިލޯސަފަރުންނަށް ރައްދުދެއްވައި، ޙުއްޖަތުލްއިސްލާމް އަލްއިމާލު ޣަޒާލީ ފޮތެއް ލިޔުއްވިއެވެ. ޞޫފީންގެ އާރާއިބާރު ގަދަވެގެންދިޔައެވެ. މި ވުޖޫދުގެ އެކުވެނިކަމާމެދު ޖަދަލުކުރާ މީހުން ގިނަވެގެންދިޔައެވެ. މީސްތަކުންގެ ތެރެއިން ބަޔަކު، އެމީހުންގެ މިނިވަން ފިކުރުގެ މައްޗަށް ބަރޯސާވިއެވެ. އެމީހުންނަކީ، ޒިންދީޤުން ކަމަށާއި، މުލްޙިދުން ކަމުގައި ތުހުމަތުކުރެވުނެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ޒަމާން އައިއިރު އިސްލާމީ ދުނިޔެއަށް ވެރިވެފައިވާ އޮއިވަރުތައް ގިނައެވެ. އޭގެ އަވާގައިޖެހި އެތައް ބަޔަކު މަގުފުރެދެމުންދިޔައެވެ. އެހެންކަމުން އޭނާ ހައްދަވާފައިވާ ޅެންބައިތެއްގައި އެއިން ކަމަކަށް އިޝާރާތްކުރައްވައި، ފާޑުވިދާޅުވެފައިވުމަކީ ދުރުކަމެއް ނޫނެވެ. އޭގެ މާނައަކީ، އޭނާ އެ ފިކުރު ޤަބޫލުކުރެއްވުމެއް ނޫނެވެ.\nއެ ޒަމާނުގައި ޢުމަރު ޚައްޔާމު ދިރިއުޅުއްވީ، ޢިލްމާއި ފަންނުގެ ވެށްޓެއްގައެވެ. އެ ޒަމާނުގައި ފިލޯސަފަރުންނާއި، ޑަކުޓަރުންނާއި، ހިސާބުޢިލްމުވެރިންނާއި، ފަލަކީޢިލްމުވެރިން އުޅުއްވިއެވެ. ޢުމަރު ޚައްޔާމު ކިޔަވާވިދާޅުވީ އެޒަމާނުގައި އުޅުއްވި އެންމެ ފުންނާބުއުސް ޢިލްމުވެރިންނާއި ޢާލިމުންގެ އަރިއަހުންނެވެ. އެއަށްފަހު އޭނާގެ އަރިއަހުން އެތައް ބަޔަކު ތަޢުލީމު ޙާޞިލުކޮށް، އެމީހުންގެ ތެރެއިން ބޮޑެތި ޢާލިމުން އުފެދުނެވެ. ޢިލްމީ މައިދާނުގައި، އެމީހުންނާއި އޭނާއާ ދެމެދުގައި ވާހަކަދެކެވި ސިޓީބިޓީ ބަދަލުކުރެވިފައި ވެއެވެ. އަދި ހަމައެފަދައިން އޭނާއާއި އޭނާގެ އުސްތާޛުންނާ ދެމެދުގައި ވެސް އެކަން ހިނގާފައި ވެއެވެ. އޭނާގެ ޒަމާނުގެ އެންމެން އޭނާ ސިފަކޮށްފައިވަނީ، ޢިލްމުވެރިން ސިފަކުރެވޭ އެންމެ ރިވެތި، އެންމެ މާތް، އެންމެ މަތިވެރި ސިފަތަކުންނެވެ. އޭނާގެ މިތުރުންނާއި، އެކުވެރިންނަކީ އެ ޒަމާނުގައި އުޅުނު އެންމެ ހެޔޮ، އެންމެ މޮޅު މީހުންނެވެ. އޭގެތެރޭގައި މިދަންނަވާ ބޭބޭކަލުން ހިމެނިވަޑައިގަންނަވައެވެ.\n1. އަލްއިމާމު އަބޫ ޙާމިދުލް ޣަޒާލީ: އެކަލޭގެފާނަކީ އިސްލާމްދީނުގެ މުޖައްދިދެކެވެ. (إِحْيَاء عُلُوْم الدِّيْن) އެވެ، ކިޔާ ފޮތުގެ މުއައްލިފެވެ.\n2. އަލްވަޒީރު ނިޒާމުލްމުލްކު: އެމަނިކުފާނަކީ، ސަލްޖޫޤީ ދައުލަތުގެ ހައިބަވެތި ވަޒީރެކެވެ. އިސްލާމީ ދުނިޔޭގެ ކަންކޮޅުތަކުގައި ބިނާކުރެވުނު ނިޒާމިއްޔަ މަދުރަސާތަކުގެ ބާނީއެވެ.\n3. ޖާރުﷲ މަޙުމޫދުއް ޒަމަޚުޝަރީ: އެކަލޭގެފާނަކީ، "އަލްކައްޝާފު" ގެ ނަމުން މަޝްހޫރުވެފައިވާ ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ ތަފުސީރު ފޮތް ލިޔުއްވި ފުންނާބުއުސް ޢިލްމުވެރިޔާއެވެ. އެ ފޮތުގެ އިތުރުން އެކަލޭގެ ޢަރަބި ބަހުގެ ބަހަވީ ޢިލްމުގެ އެތައް ފޮތެއް ލިޔުއްވިއެވެ.\n4. އަލްއިމާމު އަލްބައިހަޤީ: އެކަލޭގެފާނަކީ، "ޙުކަމާއުލް އިސްލާމް" (حكماء الإسلام) އެވެ، ކިޔުނު ފޮތުގެ މުއައްލިފެވެ.\nމިދެންނެވި ފަދަ އެތައް ޢިލްމުވެރިންނެއް، ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ މިތުރުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނިވަޑައިގެންނެވިއެވެ. އޭގެ އިތުރުން އޭނާ ވަނީ، އެ ޒަމާނުގެ ރަސްރަސްކަލުންގެ އަރިއަހުގައި ވެސް އުޅުއްވާފައެވެ. އޭގެތެރޭގައި ޖަލާލުއްދީނު މަލިކުޝާހު (جلال الدين ملكشاه) އާއި، އަލްބު އަރުސަލާން (ألب أرسلان) އާއި، ޚާޤާން ބުޚާރާ (خاقان بخارى) ހިމެނިވަޑައިގަންނަވައެވެ.\nޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ޒަމާނުގެ މުއައްރިޚުން، އޭނާ ސިފަކުރުމަށްޓަކައި އޭނާއަށް ދީފައިވާ ލަޤަބުތަކުގެ ތެރޭގައި، އަލްއިމާމު (الإمام) އާއި، ޙުއްޖަތުލްޙައްޤު (حجة الحق) އާއި، ޙުއްޖަތުލްއިސްލާމް (حجة الإسلام) އާއި، ދުނިޔޭގެ ޙަކީމާއި ފިލޯސަފަރު (حكيم الدنيا وفيلسوفها) އާއި، ދުސްތޫރު (الدستور) އާއި، ފަލަކީ ޢިލްމުވެރިޔާ (العالم الفلكي) އާއި، ފިޤުހު ޢިލްމުވެރިޔާ (الفقيه) އާއި، ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ ޤިރާއަތުތައް ދެނެވަޑައިގަންނަވާ ޢިލްމުވެރިޔާ (العالم بالقراءات القرآنية) އާއި، ޒާހިދު ޢިލްމުވެރިޔާ (الزاهد) އާއި، މުތަޞައްވިފު (المتصوف) ފަދަ ލަޤަބުތައް ހިމެނެއެވެ. އެފަދަ ޢިލްމުވެރި، ޚުލްޤުފުޅުހެޔޮ، ޒާހިދު، ތަޤުވާވެރި، ޙިކުމަތްތެރި ޢާލިމަކު، ކުފުރާއި ފާޙިޝްކަމުގެ ސިފަތަކުން ސިފަކުރެވޭނީ ކިހިނަކުންތޯއެވެ؟\nޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ އުސްތާޛުންނާއި، އޭނާގެ ދަރިވަރުންނާއި، އޭނާގެ މިތުރުންނާއި، އޭނާގެ އެކުވެރިންގެ ތެރެއިން ހަމަ އެކަކުވެސް، އޭނާއަކީ، ޒިންދީޤެއް ކަމުގައި ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ. އަދި އޭނާއަކީ، ދުވަހަކުވެސް ރާ ބުއި މީހެއް ކަމަކަށް ވެސް ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ. އަދި އޭނާއަކީ މަގުފުރެދިފައިވާ މީހެއް ކަމަށް ވެސް ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ. ޢުމަރު ޚައްޔާމު ހެއްދެވި ރުބާޢިއްޔާތުގައިވާ ޅެންބައިތުތަކުގެ ޢަދަދު ވިއްސަށް ނާރާކަމަށް ބައެއް މުޙައްޤިޤުން ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. ފާރިސީ ބަހާއި ޢަރަބި ބަހުން އޭނާ ހައްދަވާފައިވަނީ މަދު ޅެންބައިތުތަކެކެވެ. އެ ޅެންބައިތުތަކުގައި، ޒާހިދުކަމަށާއި، ތަޤުވާވެރިކަމަށާއި، ކީރިތިވަންތަ މާތް ﷲގެ އެއްކައުވަންތަކަން ޤަބޫލުކޮށް އެކަލާނގެ ޙަޟުރަތަށް ފުރިހަމައަށް އީމާންވުމަށް ގޮވާލައްވާފައި ވެއެވެ.\nކަންމިހެން އޮތްއިރު، ހަތަރުފޮޅުވަތުގެ އެތައް ސަތޭކަ ޅެންބައިތުތަކެއް، ޢުމަރު ޚައްޔާމަށް ނިސްބަތްކުރެވުނީ ކީއްވެތޯއެވެ؟ އަދި ކުފުރުވުމާއި، ފާޙިޝް ޢަމަލުތައް ހިމެނޭ އެފަދަ އެތައް ސަތޭކަ ރުބާޢިއްޔާއެއް އޭނާގެ ނަމުގައި އާންމުކުރެވިފައިވަނީ ކީއްވެތޯއެވެ؟ އިސްލާމްދީނާ ޚިލާފު އެ ރުބާޢިއްޔާތައް، ދުނިޔޭގެ އެހެން ބަސްބަހަށް ތަރުޖަމާކުރުމުގެ ސިއްރަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟ މިފަދަ އެތައް ސުވާލުތަކެއް އުފެދެއެވެ.\nޣައިރު މުސްލިމުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ފުރަތަމަ ޢުމަރު ޚައްޔާމު ދެނެގަތް ފަރަންޖީއަކީ، ތޯމަސް ހައިޑް (Thomas Hyde)، (توماس هايد) (1636-1703) އެވެ. އޭނާއަކީ، އޮކްސްފޯޑް ޔުނިވަރސިޓީގައި، ޢަރަބިބަހާއި ޢިބަރީބަހުގެ އުސްތާޛެކެވެ. އެއަށްފަހު، މީލާދީ ސަނަތުން 1818 ވަނަ އަހަރު، އޮސްޓްރިޔާގެ މުސްތަޝްރިޤު ހަމަރ (Joseph von Hammer-Purgstall)، (هامر برغستل) (1774-1856) އަށް ޢުމަރު ޚައްޔާމު އެނގިފައި ވެއެވެ. އޮނަވިހި ވަނަ ޤަރުނުގައި ސަރ ހެންރީ (Sir Henry Rider Haggard)، (السير كور أوسلي) (1856- 1925) ވަނީ ދެ ރުބާޢިއްޔާ (ހަތަރު ފޮޅުވަތުގެ ދެ ޅެންބައިތު) ތަރުޖަމާކޮށްފައެވެ. އަދި އެޑްވަރޑް ހެރޮން (Edward Heron-Allen)، (إدوارد هارن) (1861-1943) ބައެއް ރުބާޢިއްޔާ ތަރުޖަމާކޮށްފައި ވެއެވެ. މިފަދަ މުތަރުޖިމުންގެ ޢަދަދު ދެ ޤަރުނުގެ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި، ވިއްސަށްވުރެ އިތުރުވެފައި ވެއެވެ. އޭގެތެރޭގައި ގިނައީ ޔަހޫދީންނެވެ. އަދި ޔަހޫދީންގެ ބަހުގެ އަދަބިއްޔާތުގައި މަޝްޣޫލުވެގެން އުޅުނު މީހުންނެވެ.\nރުބާޢިއްޔާތުގެ ޝުހުރަތު، ބައިނަލްއަޤުވާމީ މަސްރަޙުގައި ފެތުރިގެންދިޔައީ، މީލާދީ ސަނަތުން 1859 ވަނަ އަހަރު، އިނގިރޭސި ޅެންވެރިއެއް ކަމުގައިވާ އެޑްވަރޑް ފިޓްޒްޖެރަލްޑް (Edward Fitzgerald)، (فيتز جيرالد) "ޚައްޔާމުގެ ރުބާޢިއްޔާތު" ގެ ނަމުގައި ހެއްދެވި ޅެމަކުންނެވެ. އޭގެ ސަބަބުން ދުނިޔޭގެ ހުރިހައި ސަގާފަތަކަށް ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ނަން ވާޞިލުވިއެވެ. އަދި އެއީ ޢުމަރު ޚައްޔާމު ހެއްދެވި ރުބާޢިއްޔާތުގެ އިނގިރޭސި ތަރުޖަމާއެއް ކަމަށް ހީކޮށް، އެއިން ދުނިޔޭގެ އެހެން ބަސްތަކަށް ތަރުޖަމާކުރެވުނެވެ. އާދޭހެވެ. ޢަރަބިބަހަށާއި، ތުރުކީބަހަށާއި، އުރުދޫބަހަށާއި، ފަރަންސޭސިބަހަށާއި، ރަޝިޔާބަހަށާއި، ދުނިޔޭގެ އެހެން ބަސްބަހަށް ރުބާޢިއްޔާތު ތަރުޖަމާކުރެވިފައިވަނީ އިނގިރޭސިބަހުންނެވެ. ފިޓްޒްޖެރަލްޑް (فيتز جيرالد) އިނގިރޭސިބަހުން ހައްދަވާފައިވާ ރުބާޢިއްޔާތަކީ، އަދަބިއްޔާތުގެ މުތެއްފަދަ ރީތި ޅެމެއް ކަމަށް ބުނެވެއެވެ. އެހެންކަމުން، އޭގެ ޖަޒުބާތުގައި އެތައް ބަޔަކު ވަނީ ޖެހިފައެވެ. ދުނިޔޭގެ ކަންކޮޅުތަކުގައި އެތައް ބަޔަކު އެއިން ލަވަކިޔައެވެ.\nފިޓްޒްޖެރަލްޑް (فيتز جيرالد) އިނގިރޭސިބަހަށް ތަރުޖަމާކުރެއްވީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމު ހައްދަވާފައިވާ އަޞްލު ރުބާޢިއްޔާތެއް ނޫނެވެ. އެކަމަކު އޭނާ އެކަން ކުރެއްވުމަށް ބޭނުންކުރެއްވީ، ކާކު ހެދި އެއްޗެއްކަން ކަށަވަރުނުވާ ތަރުތީބެއް ނެތް ޅެންބައިތުތަކެކެވެ. އެ ޅެންބައިތުތައް ލިޔެވިފައިވަނީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމަށްފަހު 300 އަހަރު ފަހުންނެވެ. ފިޓްޒްޖެރަލްޑް (فيتز جيرالد) އެ ޅެންބައިތުތައް ތަރުޖަމާކުރެއްވީ، ބައިތަކުން ބައިތަކުން ވަކިވަކިންނެއް ވެސް ނޫނެވެ. ކިއެއްތޯއެވެ. އެ ހުރިހާ ޅެންބައިތުތަކަކަކީ އެކަތިގަނޑެއް ކަމަށް ބައްލަވައި، އޭގައިވާ ފިކުރުތައް ތަރުތީބުކުރައްވައި، އެއިން ޅެމެއް ހެއްދެވީއެވެ. އެހެންކަމުން އެއީ ޢުމަރު ޚައްޔާމު ހައްދަވާފައިވާ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ޙަޤީޤީ ތަރުޖަމާއެއް ކަމުގައި ބެލެވޭކަށެއް ނެތެވެ. އަދި އެއީ އެހެން ރުބާޢިއްޔާތެއްގެ ޙަޤީޤީ ތަރުޖަމާއެއް ވެސް ނުމެނޫންމެއެވެ. އޭގައިވާ ކުފުރާއި، ފާޙިޝްކަންކަމުގެ ފިކުރަކީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ޚިޔާލުފުޅަށް ދުވަހަކުވެސް އައި އެއްޗެއް ނޫނެވެ. އެހެންކަމުން، މުސްލިމު މުޙައްޤިޤުން ވިދާޅުވެފައިވަނީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމު އެއިން ބަރީއަކުރަންޖެހޭ ކަމަށެވެ. ޔޫސުފުގެފާނުގެ ލޭފޮދުން މިނިކާވަގު ބަރީއަކުރެވޭ ފަދައިންނެވެ!\nދިވެހި ބަހަށް ކުރި ތަރުޖަމާ\nއެންމެ ފުރަތަމަ އަޅުގަނޑު ރުބާޢިއްޔާތު ދިވެހިބަހަށް ތަރުޖަމާކުރީ ވާދިއްނީލުގައެވެ. އޭރު އެކަންކުރީ، ވަދީޢުލްބުސްތާނީގެ ތަރުޖަމާއެއްގެ އަސަރުގައެއެވެ. އޭގެ ކުރިން ވެސް ވާނީ އެކިއެކި ފޮތްފޮތުން ފެނިފައިވާ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ބައެއް ބައިތުތައް ދިވެހިބަހަށް ތަރުޖަމާކޮށްފައެވެ. އަދި އޭރު ވާނީ، ރުބާޢިއްޔާތުގެ ޢަރަބި ތަރުޖަމާތަކާއި، އިނގިރޭސި ތަރުޖަމާތަކާއި، އެއާބެހޭ ގޮތުން ލިޔެފައިވާ އަދަބިއްޔާތު ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ދިރާސާވެސް ކުރެވިފައެވެ. އެއަށްފަހު ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ޝަޚުޞިއްޔަތު ދެނެގަތުމަށްޓަކައި މަސައްކަތްކުރީމެވެ. އަދި އޭނާގެ ޒަމާނުގައި އޮތް ޅެންވެރިކަމުގެ ފިކުރު ވެސް އޮޅުންފިލާތޯ މަސައްކަތްކުރީމެވެ.\n2001 ވަނަ އަހަރު ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފުރަމާލެއަށް އައުމަށްފަހު، އަޅުގަނޑުގެ އަތުގައިވާ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ދިވެހި ތަރުޖަމާ، ބައެއް އެކުވެރިންނަށް ދެއްކީމެވެ. އޭގައިވާ ފިކުރާމެދު އެއްވެސް ބޭފުޅަކު އެއްޗެއް ވިދާޅެއް ނުވެއެވެ. އެއާމެދު އެއްޗެއް ވިދާޅުވި ބޭފުޅަކު ވިދާޅުވެފައިވަނީ، އޭގައިވާ ބައެއް ލަފުޒުތަކަށްވުރެ މުނާސިބު ލަފުޒުތައް ބޭނުންކުރުމަށެވެ. އެއީ، އަޅުގަނޑަށް ލިބުނު ވަރަށް ރަނގަޅު އިރުޝާދެކެވެ. އެންމެ ހަރުދަނާ ގޮތެއްގައި އެ އިރުޝާދު ދެއްވި އެއް އެކުވެރިޔަކީ، އަލްއަޚު އާދަމް ނަޞީރު އިބްރާހީމެވެ. އެކަމަށްޓަކައި އޭނާއަށް ނުހަނު އިޚުލާޞްތެރިކަމާއެކު ޝުކުރުވެރިވަމެވެ.\nމާލޭގައި އަހަރުތަކެއް ފާއިތުވެގެންދިޔައިރު، އަޅުގަނޑުގެ އަތުގައި އޮތް ރުބާޢިއްޔާތުގެ ދިވެހި ތަރުޖަމާއާ، ދިވެހި ސަގާފަތާ ނުގުޅޭކަން މޭރުންވިއެވެ. ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ޙަޔާތްޕުޅު ދިރާސާކޮށް، އޭނާގެ ޝަޚުޞިއްޔަތު އޮޅުންފިލިވަރަކަށް އޭނާގެ ޝަޚުޞިއްޔަތާ ވެސް އެ ރުބާޢިއްޔާތު ފުށުއަރާކަން އެނގުނެވެ. އެހެންކަމުން ރުބާޢިއްޔާތު އަލުން ތަރުޖަމާކުރުމަށް ވިސްނީމެވެ. އެގޮތުން ދެވަނަ ފަހަރަށް ކުރި ތަރުޖަމާއަކީ ނަޘްރު ތަރުޖަމާއެކެވެ. އެ ތަރުޖަމާގައިވާ ބައެއް މުހިންމު ލަފުޒުތަކަކީ، ޚައްޔާމުގެ ޒަމާނުގައި ޚާއްޞަ މާނަތަކެއް ލިބިފައިވާ ލަފުޒުތަކެކެވެ. އެހެނަސް އެ މާނަތަކެއް މިޒަމާނުގެ މީހުންނަކަށް ނޭނގޭތާއޭ ހިތަށްއަރާތީ، އެ ތަރުޖަމާ ވެސް އެއްފަރާތްކުރީމެވެ. ދެން ދެ ތަރުޖަމާ އެއްކޮށްލައިގެން ޅެންބަހުން ތަރުޖަމާއެއް އުފެއްދުމަށް މަސައްކަތްކުރީމެވެ. އޭގައި ޚައްޔާމުގެ އަސަރަށްވުރެ ބުސްތާނީގެ އަސަރު ގަދަކަމަށް ފެންނާތީ އެ މަސައްކަތް ވެސް ހުއްޓައިލީމެވެ.\nދުވަސްތަކަކަށް ރުބާޢިއްޔާތު ތަރުޖަމާކުރުމުގެ މަސައްކަތާ ދުރުވީމެވެ. ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ފަލްސަފާ ދިރާސާކުރެވޭތޯއެވެ. އެއަށްފަހު، ރުބާޢިއްޔާތުގެ އާ ތަރުޖަމާއެއް ޅެންބަހުން ތައްޔާރުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ފެށީމެވެ. އެ މަސައްކަތް ނިންމައިލެވުނީ، 2017 ޖުލައި2ގައެވެ. އެއަށްފަހު ފޮތެއްގެ ސިފައިގައި ތައްޔާރުކޮށް، އެއީ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ދިވެހި ތަރުޖަމާ ކަމުގައި ބެލީމެވެ. އޭގައި ގެނެސްދިނުމަށް މަސައްކަތްކޮށްފައިވާނީ، ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ އަޞްލު ފިކުރެވެ. ރުބާޢިއްޔާތުގެ އެހެން ތަރުޖަމާތަކުގައިވާ ބާޠިލު ފިކުރެއް ނޫނެވެ. އެގޮތުން ރުބާޢިއްޔާތުގެ އަޞްލު މަޤުޞަދުތައް ދޭހަކޮށްދިނުމަށް މަސައްކަތްކޮށްފައި ވާނެއެވެ.\nރުބާޢިއްޔާތުގެ ޅެންބައިތުތަކުގެ ކާފިޔާގައިވާ ޚާއްޞިއްޔަތެއް ދިވެހި ތަރުޖަމާގައި ނުހިމަނައި ދޫކޮށްލީމެވެ. އެއީ މާނައަށް އިސްކަންދިނުމާއި، ތަކުލީފު ކުޑަކުރުމުގެ ގޮތުންނެވެ. އެ ޚާއްޞިއްޔަތަކީ، ޅެންބައިތުގައި ހިމެނޭ ހަތަރު ޅެންފޮޅުވަތުގެ ތެރެއިން ފުރަތަމަ ދެ ފޮޅުވަތާއި ފަހު ފޮޅުވަތުގެ ކާފިޔާ އެއްގޮތްވުމެވެ. ދިވެހި ތަރުޖަމާގައި އެއްގޮތްކުރުމަށް އަމާޒުހިފާފައިވާނީ، ދެވަނަ ފޮޅުވަތާއި، ހަތަރުވަނަ ފޮޅުވަތުގެ ކާފިޔާއެވެ.\nމިއަދު ރުބާޢިއްޔާތުގެ ދިވެހި ތަރުޖަމާ ޢާންމުކުރާއިރު، މި ފޮޅުވަތްތައް ލިޔެލުމަކީ ވާޖިބެއް ކަމުގައި ދެކެމެވެ. ރުބާޢިއްޔާތާއި، އޭގެ ޙަޤީޤަތާއި، ޢުމަރު ޚައްޔާމަކީ ކޮންފަދަ މާތް ޢިލްމުވެރިއެއްކަން ބަޔާންކޮށްދިނުމަށްޓަކައެވެ. މިއަދު މި ނެރެވޭ ރުބާޢިއްޔާތަކީ ނިމުމެއް ނޫނެވެ. އެކަމަކު މިއީ ފެށުމެކެވެ. ޤަޞްދުކޮށްފައިވަނީ، ރުބާޢިއްޔާތާ ވިދިގެން އޭގެ ޝަރަޙައެއް ވެސް ލިޔުމަށެވެ. ޢުމަރު ޚައްޔާމުގެ ރުބާޢިއްޔާތުގެ ދިވެހި ތަރުޖަމާއަކީ، ޙިކުމަތުގެ ޅެމެއް ކަމުގައި ވެއްޖެނަމަ މަޤުޞަދު ޙާޞިލުވީއެވެ. މާތް ﷲ، ޢުމަރު ޚައްޔާމަށް ސުވަރުގޭގެ ދާއިމީ ނިޢުމަތްތައް މިންވަރުކުރައްވާށިއެވެ! އާމީން!


"kuch rang... 3" huttaalaathee Shaheer dheravejje\n"ކުޗް ރަންގް... 3" ހުއްޓާލާތީ ޝަހީރް ދެރަވެއްޖެ\n"ކުޗް ރަންގް ޕިޔާރް ކޭ އޭސޭ ބީ 3" މިމަހުގެ ނިޔަލަށް ހުއްޓާލާނެ\nޝަހީރް ޝޭޚް އާއި އެރިކާ ފެނާންޑިސް ލީޑް ރޯލު ކުޅޭ ސިލްސިލާ "ކުޗް ރަންގް ޕިޔާރް ކޭ އޭސޭ ބީ"ގެ ތިން ވަނަ ސީޒަނަށް އުންމީދު ކުރި ވަރުގެ ތަރުހީބެއް ބެލުންތެރިންގެ ފަރާތުން ނުލިބި އެ ޝޯ ހުއްޓާލަން މިހާރު ވަނީ ނިންމާފަ އެވެ.\nސޮނީ ޓީވީން ދައްކާ މި ސިލްސިލާ ހުއްޓާލާ ވާހަކަ ދެކެވޭތާ ދުވަސްކޮޅެއް ފަހުން ޝަހީރް ވެސް ވަނީ މިއީ ތެދު ވާހަކަ އެއްކަމަށް ބުނެފަ އެވެ.\nމިދިޔަ ޖުލައި މަހުގެ 12 ވަނަ ދުވަހު ދައްކަން ފެށި މި ސިލްސިލާ އެންމެ ތިން މަސް ތެރޭ ނިންމާލަން ޖެހުނީ ޝޯއަށް ލިބުނު ތަރުހީބު ކުޑަކަމުން ޓީއާރުޕީ މާ ދަށްވުމުންނެވެ. މި ޝޯގެ ފުރަތަމަ ދެ ސީޒަން ވަރަށް ރަނގަޅަށް ހިނގި އެވެ. ނަމަވެސް ކުރީ ދެ ފަހަރު ދެއްކި ޖާދޫ މިފަހަރުގެ ވާހަކައިގައި ޝަހީރް އާއި އެރިކާއަށް ދެއްކޭ ގޮތެއް ނުވި އެވެ.\nމިކަމާ ގުޅޭ ގޮތުން ޝަހީރް ބުނީ ޝޯ ހުއްޓާލާތީ އޭނާ ވަރަށް ދެރަވެފައި ހުރި ކަމަށެވެ. އަދި އޭނާއަށް ކުޅެވުނު އެންމެ ރަނގަޅަކަށް އެ ރޯލަށް އިންސާފު ކޮށްދީފައިވާނެ ކަމަށް ޝަހީރް ބުންޏެވެ.\n"ސިލްސިލާގެ ސްޓޯރީލައިން މުޅިން ބަދަލުކޮށް ޝޯ ކާމިޔާބު އެއްޗަކަށް ހަދަން އެންމެން ވެސް 100 ޕަސެންޓް ދިން. ނަމަވެސް ޝޯ ހިނގާ ގޮތް ނުވެ މިހާރު މިވަނީ ނިމުމަކަށް އައިސްފައި. ދެރަވިޔަސް ތިން ސީޒަނެއް މި ޝޯގެ ދެއްކުނީތީ އަހަރެން އުފާވޭ،" ޝަހީރް ބުންޏެވެ.\nމި ސިލްސިލާގެ ފުރަތަމަ ސީޒަން އެހާ ރަނގަޅަށް ހިނގީ ޝަހީރް އާއި އެރިކާގެ ހަގީގީ ލޯބީގެ ވާހަކަތަކެއް އެ ދުވަސްވަރު ދެކެވެމުން ދިޔައިމަ އެވެ. ނަމަވެސް ތިން ވަނަ ސީޒަން ފެށިއިރު ޝަހީރް ވަނީ މި ޝޯގެ ޕްރޮޑިއުސަރު ބާލާޖީ ޓެލެފިލްމްސްގެ ކްރިއޭޓިވް ޑައިރެކްޓަރު ރުޗިކާ އާ ކައިވެނިކޮށްފަ އެވެ. އެ ހިސާބުން އެރިކާ އާއި ޝަހީރްގެ ޖޯޑު ބެލުންތެރިންނަށް ކަމަކު ނުދިޔަ އެވެ. އަދި ކުރީގެ ދެ ސީޒަންގައި ދެއްކި ކެމިސްޓްރީ މި ދެ އެކްޓަރުންނަށް މި ފަހަރު ނުދެއްކުނު ކަމުގެ ޝަކުވާ ބެލުންތެރިން ކޮށްފައި ވެއެވެ.\nޝަހީރް ބުނީ މި ސިލްސިލާ ނިމުމުން ދުވަސްކޮޅަކު އާއިލާއައެކު ކޮލިޓީ ވަގުތުތަކެއް ހޭދަކުރަން ނިންމާފައިވާ ކަމަށެވެ. ޝަހީރް އާއި އަންހެނުން ރުޗިކާ އަށް ދާދިފަހުން އަންހެން ދަރިއަކު ވަނީ ލިބިފަ އެވެ. އެހެންވެ އަލަތު ދަރިފުޅާއެކު ގިނަ ވަގުތު ހޭދަކުރަން ޝަހީރް އަބަދުވެސް ބޭނުންވާ ކަމަށް އޭނާ ބުނެފައި ވެއެވެ.


SunOnline: Taxi driverunge dhathithah Minister Nahula aa hissaa koffi\nޓެކްސީ ޑްރައިވަރުންގެ ދަތިތައް މިނިސްޓަރު ނަހުލާއާ ހިއްސާކޮށްފި\nއަހުމަދު މިޒްޔާލް 07 Jun 2020, 17:07\nކޮވިޑް19އާ ގުޅިގެން ޓެކްސީ ޑްރައިވަރުންނަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ދަތިތައް ދިވެހި ޑްރައިވާސް އެސޯސިއޭޝަނުން ޓްރާންސްޕޯޓް މިނިސްޓަރު އައިޝަތު ނަހުލާއާ ހިއްސާކޮށްފި އެވެ.\nއެ އެސޯސިއޭޝަންގެ ރައީސް އަބްދުﷲ އިބްރާހިމް ވިދާޅުވީ ޓެކްސީ ޑްރައިވަރުންނަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ދަތިތައް ހިއްސާކުރުމަށްޓަކައި ރޭގެ ވަގުތެއްގައި ވީޑިއޯ ކޮންފަރެންސިން މެދުވެރިކޮށް މިނިސްޓަރު ނަހުލާއާ ބައްދަލުކުރައްވާފައިވާ ކަމަށެވެ.\nއެ ބައްދަލުވުމުގައި ގްރޭޓާ މާލެ ސަރަހައްދަށް ހުއްދަ ދީފައިވާ ޓެކްސީ ސެންޓަރުތަކާއި ޕިކަޕް ސެންޓަރުތަކުގެ އިސްވެރިން ވަނީ ބައިވެރިވެފަ އެވެ.\n"އަޅުގަނޑުމެން ދަތިވި ވަރަށް ގިނަ ކަންތައްތައް ފާހަގަކުރިން. އަޅުގަނޑުމެންގެ މާލީ ހާލަތު ދަށްކަމުން އެކަމަށް ހައްލެއް ހޯދައިދެވޭތޯ މަސައްކަތް ކުރިން. ދެން ސަރުކާރުން ދެމުން އަންނަ 5،000ރ އާއި 30،000 ރުފިޔާގެ ލޯނު ލިބުމުގެ ދަތިކަމުން [އެކަމުގެ ޕްރޮސީޖާގެ ދަތިކަމުން] އެ ލޯނު ނުލިބޭތީ އެކަން ހަމަޖައްސައިދިނުމަށް. ދެން ސެންޓަރުތަކުން ހުށަހެޅީ މިހާރު ހުރި ސްޓިކާތަކުގެ [މުއްދަތު] މަދުވެފައި އޮތުމުން ސްޓިކާތައް އިތުރުކޮށްދިނުމަށް." އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.\nއަބްދުﷲ ވިދާޅުވީ އެ ދަތިތަކަށް ވީހާ ވެސް އަވަސް ހައްލެއް ހޯދައިދެއްވާނެ ކަމަށް މިނިސްޓަރު ނަހުލާ ވިދާޅުވި ކަމަށެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ ޑްރައިވަރުންނަށް ލޯނު ނެގުމުގައި ހުރި ދަތިތަކަށް އިކޮނޮމިކް މިނިސްޓްރީއާ މަޝްވަރާކޮށްގެން ހައްލެއް ހޯދުމުގެ މަސައްކަތް ކުރައްވާނެ ކަމަށް މިނިސްޓަރު ނަހުލާ ވިދާޅުވި ކަމަށެވެ.\n"ޑްރައިވަރުންނަކީ މަހު މުސާރައަށް އުޅޭ ބައެއް ނޫން. އެ ދުވަހު ލިބޭ އެއްޗަކުން އެދުވަހު ފުއްދާލައިގެން އުޅެނީ. އެވާހަކަ ވަރަށް ތަފްސީލުކޮށް މިނިސްޓަރަށް ކިޔައިދިނިން. ދުވަހު މުސާރައިން އުޅޭ ބައެކޭ މިއީ، އެ ފައިސާ އެކައުންޓަށް ޖަމާކުރެވިފައި ނުހުންނާނޭ، އެ ދުވަހު ލިބޭ އެއްޗެއް އެ ދުވަހަކު ކައިގެން ބޮއެގެން ދަނީއޭ... ސީދާ ބޭނުންކުރާ އެކައުންޓެއް އޮންނަ މީހަކު [ޑްރައިވަރުންގެ ތެރޭގައި] ވަރަށް ނޫޅޭ ވާހަކަ ދެންނެވިން. ދެން މިނިސްޓަރު ވިދާޅުވީ އެކަމުގެ ތަފްސީލެއް އިކޮނޮމިކް މިނިސްޓްރީއާ ވާހަކަ ދައްކައިގެން އެކަމުގައި ލުއި ގޮތްތަކެއް ހަމަޖެއްސޭތޯ މަސައްކަތްކޮށްދެއްވާނަމޭ." އަބްދުﷲ ވިދާޅުވި އެވެ.\nމިނިސްޓަރު ނަހުލާއާ ބައްދަލުކުރި ފަހުން އިކޮނޮމިކް މިނިސްޓްރީއާ ބައްދަލުވުމެއް ބޭއްވުމުގެ ދައުވަތު ލިބިފައިވާ ކަމަށް އަބްދުﷲ ވިދާޅުވި އެވެ.\nކޮވިޑް19އިން ކުރިމަތިވާ މާލީ ދަތިތަކުން އަރައިގަތުމަށްޓަކައި ސަރުކާރުން ވަނީ އެކި ދާއިރާތަކަށް އަމާޒުކޮށްގެން ލޯނުގެ ފުރުސަތު ހުޅުވާލާފަ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އަމިއްލަ މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތްތަކަށް ދޭ ލޯނު ވެސް ހިމެނެ އެވެ.\nއެހެން ނަމަވެސް ބޭންކަކުން ލޯނު ދޫކުރުމުގައި ހުންނަ ޝަރުތުތަކުގެ ތެރޭގައި ބޭންކް އެކައުންޓެއް އޮތުމާއި އެކައުންޓް ރޯލްވެފައިވާ ނުވަތަ ބޭނުންކޮށްފައިވާ މިންވަރު ބެލުން ފަދަ ކަންކަން ހިމެނޭތީ ކޮންމެ މީހަކަށް މިފަދަ ލޯނުތަކެއް ނުނެގެ އެވެ. މިއީ އާންމުކޮށް ލޯނު ދޫކުރާއިރު ވެސް ހުންނަ ޝަރުތުތަކެވެ.\nޓެކްސީއަށް ގެއްލުންދިން މައްސަލައިގައި ދެ މީހަކު ބަންދަށް\nނަގުދު ފައިސާ ބޭނުން ނުކުރާ ޓެކްސީތަކަށް ޕީޕީއީ ޕެކެއް


Home ministry ge dhashun fuluhunge muassasa vaki koffi | Atoll News\nހޯމް މިނިސްޓަރ އިމްރާން ޢަބްދުﷲ އަދި ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސް މުޙައްމަދު ޙަމީދު---ފޮޓޯ: މިހާރު\nޝާއިޢުކުރީ: ޢާއިޝް އޮކްޓޯބަރ 18, 2021, 23:57\nމިނިސްޓްރީ އޮފް ހޯމް އެފެއާޒްގެ ދަށުން ފުލުހުންގެ މުއައްސަސާ ވަކިކޮށްފިއެވެ.\nމިކަން ހާމަވެފައި ވަނީ، އެމިނިސްޓްރީގެ ދަށުން ފުލުހުންގެ މުއައްސަސާ ވަކިކޮށްފައިވާ ކަން އަންގައި ރައީސް އޮފީހުގެ ޗީފް އޮފް ސްޓާފް އަލީ ޒާހިރު ހޯމް މިނިސްޓަރ އިމްރާން އަބްދުﷲ އަށް ފޮނުވި ސިޓީއެއް ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ލީކުވުމުންނެވެ.\nމިމަހު 14 ވަނަ ދުވަހު ހޯމް މިނިސްޓަރަށް ފޮނުވި ސިޓީގައި ވިދާޅުވެފައިވަނީ، ދިވެހި ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން އުފައްދާފައިވާ ދިވެހި ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތަކީ ވަކި މިނިސްޓްރީއެއްގެ ދަށުން ހިނގަމުންދާނެ އިދާރާއެއް ކަމަށް ކަނޑައަޅާފައި ނުވާތީ، ހޯމް މިނިސްޓްރީގެ ދަށުން ހިނގަމުންދާ ތަނެއްގެ ގޮތުގައި ފުލުހުންގެ އިދާރާ ހިނގަމުންދާ ގޮތަށް އޮތް އޮތުން ބަދަލުކޮށްފައިވާ ކަމަށް ރައީސް އިބްރާހިމް މުޙައްމަދު ސާލިޙް ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށެވެ.\nހޯމް މިނިސްޓްރީގެ ދަށުން ފުލުހުންގެ މުއައްސަސާ ވަކިކޮށްފައިވާ ދުވަހެއް ކަމުގައި ސިޓީގައި ބުނެފައި ވަނީ މިއަހަރުގެ މާރޗް މަހުގެ 27 ވަނަ ދުވަހުން ފެށިގެންނެވެ. މީގެ އިތުރުން ދެން އެމިނިސްޓްރީއިން އަދާކުރަންޖެހޭ ޒިންމާތައް ލިޔުމުން އަންގާފައިވާނެ ކަމަށް ވެސް ސިޓީގައި ބުނެފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް އެއީ ކޮން ޒިންމާތަކެއް ކަމެއް ސާފެއް ނުވެއެވެ.\nސިޓީގައި އިތުރަށް ބުނެފައި ވަނީ ހޯމް މިނިސްޓްރީގެ ދަށުން ހިންގަމުންދާ އެހެން މުއައްސަސާތައް ހިންގަމުން ގެންދިއުމަށެވެ. ފުލުހުންގެ މުއައްސަސާގެ އިތުރުން ހޯމް މިނިސްޓްރީގެ ދަށުން ހިންގަމުން އައީ މޯލްވެސް ކަރެކްޝަނަލް ސާވިސްއާއި ޑިޕާޓްމަންޓް އޮފް ޖުވެނައިލް ޖަސްޓިސްއެވެ.\nސޯޝަލް މީޑިއާގައި ލީކުވެފައިވާ މިސީޓީއާއި ބެހޭގޮތުން އަދި މިހާތަނަށް ސަރުކާރުން އެއްވެސް އެއްޗެއް ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ.


Alun kiyaalan: Luthfee maran ivvi hukum | Mihaaru\nނޮވެމްބަރު 3، 1988 ގައި ރާއްޖެ އަށް ދިން އުދުވާނީ ހަމަލާގެ މޭސްތިރިޔަކަށް ހުރި ހ. ހާޖަރާގެ އަބްދުﷲ ލުތުފީ މީގެ 31 އަހަރު ކުރިން ހުރި ގޮތް (ކ) އަދި މީގެ ނުވަ އަހަރު ކުރިން ހުރި ގޮތް.\n29 ޖޫން 2019 - 15:09 70 comments\nމިއީ ތަމަޅަ ހަނގުރާމަވެރި ޖަމާއަތެއް ކަމަށްވާ ޕީޕަލްސް ލިބަރޭޝަން އޮފް ޓެމިލް އީލާމް (ޕްލޯޓް) ގެ ޓެރަރިސްޓުންގެ ބަޔަކާ އެކު ރާއްޖެ އަރައި ދިވެހިންގެ އެތައް ބަޔަކު ޝަހީދުކޮށްލި މުޖުރިމެއްގެ ގޮތުގައި ތާރީޚުގައި ލިޔެފައިވާ ހ. ހާޖަރާގޭ އަބްދުﷲ ލުތުފީގެ މައްޗަށް އޯގަސްޓް 12، 1989 ގައި އޭރުގެ ހައި ކޯޓުން ކޮށްފައިވާ ހުކުމުގެ ހަނދާން އާކޮށްލުމެކެވެ. ނޮވެމްބަރު 3، 1988 ގައި ދިން އުދުވާނީ ހަމަލަޔާ ގުޅިގެން އުފުލި ދައުވާތަކުގެ ހުކުމް އިއްވި އިރު ލުތުފީގެ އުމުރަކީ 40 އަހަރެވެ. އޭނާގެ މައްޗަށް އޭރުގެ އެޓާނީ ޖެނަރަލް އޮފީހުން ދައުވާ ކުރީ މާޗް 7، 1989 ގަ އެވެ.\nލިބެން ހުރި މައުލޫމާތަށް ބަލާއިރު ލުތުފީގެ އުމުރުން މިހާރު 69 އަހަރެވެ. އަންނަ ނޮވެމްބަރު9ގައި 70 އަހަރު ފުރޭނެ އެވެ.\nޖެނުއަރީ، 16، 2010 ގައި ބޭސްފަރުވާ އަށް ރާއްޖެ އިން ބޭރަށް ފޮނުވުމުން ފިލައިގެން އުޅުމަށް ފަހު ލުތުފީ ވަނީ މިދިޔަ މެއި 1 ގައި، ލަންކާގައި ހުންނަ ރާއްޖޭގެ އެމްބަސީ އަށް ގޮސް އަމިއްލައަށް އަމާންދީފަ އެވެ. އެކަމަކު އޭނާ ހަވާލުވި ކަމުގެ މައުލޫމާތު ސަރުކާރުން ސިއްރުކޮށް އަދި އޭނާ ރާއްޖެ އަށް ނުގެނެވިގެން އުޅޭ ކަމަށް ބުނާ ސަބަބުތަކާ ހެދި ފާޑުކިޔުންތައް ވަނީ ބޮޑުވެފަ އެވެ.\nލުތުފީގެ މައުލޫ އަލުން ފެށިފައި ވާތީ މި ލިޔެލަނީ ހުކުމުގެ ހުލާސާއެކެވެ.\n"ދިވެހި ދައުލަތުގެ އެޓާނީ ޖެނެރަލްގެ ފަރާތްޕުޅުން ހ، ހާޖަރާގޭ އަބްދުﷲ ލުތުފީގެ މައްޗަށް ދައުވާކުރައްވަނީ ހަތިޔާރު އެޅި ބިދޭސީންގެ އައްޑިހަ ވަރަކަށް މީހުންނާ އެކު3ނޮވެމްބަރު 1988 ދުވަހު އަބްދުﷲ ލުތުފީ މާލެ އަށް އަރައި ރާއްޖޭގެ އަމަންއަމާންކަން ނަގާލައި، ރާއްޖޭގައި ގާނޫނީ ގޮތުން އުފެދިފައިވާ ސަރުކާރު ބަދަލުކުރަން މަސައްކަތްކޮށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އާއި ވަޒީރުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުންނާއި އަދި އާންމުންގެ އެތައް ބައެއްގެ ފުރާނަ އަށް ގެއްލުން ލިބޭ ފަދަ ގޮތަކަށް ހަތިޔާރުންގެ ބޭނުންކޮށް ރާއްޖޭގެ މިނިވަންކަމާއި ސިޔާދަތަށް ގެއްލުން ލިބިދާ ފަދަ ގޮތަކަށް ދައުލަތާ ދެކޮޅަށް އަބްދުﷲ ލުތުފީ ހިންގި ކުށްވެރި އަމަލުތަކުގެ މައްޗަށެވެ."\nލުތުފީ ހައްޔަރުކޮށް ސިފައިންގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި ގެންދަނީ\nލުތުފީގެ މައްޗަށް މައިގަނޑު 25 ދައުވާއެއް\n"އަބްދުﷲ ލުތުފީގެ މައްޗަށް ދިވެހި ދައުލަތުން ދައުވާކުރެއްވި ކުށްތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިސްލާމީ ވެރިކަމާއި ސިޔާދަތާއި މިނިވަންކަމަށް އުނިކަން ލިބި ބޭރު ބައެއްގެ އަތްދަށުގައި ދިވެހިރާއްޖެ އަޅުވެތި ވެދާނެ ފަދަ އަމަލެއް ކުރި ކަމުގެ ކުށާއި ގާނޫނާ ހިލާފަށް ދިވެހިރާއްޖޭގެ ރައީސުލް ޖުމްހޫރިއްޔާ މަގާމުން ވަކިކޮށް ސަރުކާރު ބަދަލުކުރާން އުޅުމުގެ ކުށާއި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ހުންނަވާ ގެކޮޅު، ތީމުގެ އަށް ހަމަލާދީ އެތާނގެ ސެކިއުރިޓީ އަށް ތިބި މީހުންގެ އަތުން ހަތިޔާރު އަތުލާން އުޅުމުގެ ކުށާއި ކެބިނެޓް މިިނިސްޓަރުން އަތުލައިގަންނާން އުޅުމާއި އެ ބޭފުޅުން އަދާކުރައްވާން ޖެހިވަޑައިގަންނަވާ ވާޖިބުތައް އަދާކުރުމަށް ހުރަސް އެޅޭ ގޮތަށް އަމަލުކޮށް، ބައެއް މިނިސްޓަރުން އުޅުއްވާ ގޭގެޔަށް ހަމަލާ ދިނުމުގެ ކުށާއި، އެން.އެސް.އެސްގެ ހެޑްކުއާޓަރަށް ހަމަލާދީ އެ ހެޑްކުއާޓަރުގެ ތަންތަން ހަލާކުކޮށް ސިފައިންގެ ބައެއް މީހުން މެރުމުގެ ކުށާއި އަބްދުﷲ ލުތުފީ ގެނައި މީހުން ދިވެހިންގެ ބައެއް މީސްމީހުން މަރައި އަދި ޒަޚަމްކޮށް ހަތިޔާރުގެ ބިރު ދައްކައިގެން މީސްމީހުން ތަންތަނަށް ޖަމާކޮށް މީހުންނަށް އަނިޔާކޮށް ހެދުމާއި އިސްލާމީ މަރުކަޒާއި އެތާގެ މިސްކިތަށް ވަދެ އެތާގެ ހުރުމަތް ކަނޑައި އެ ތަންތަނަށް ގެއްލުން ދީ ސަރުކާރާއި މީސްމީހުންގެ މިލްކު އިމާރާތާއި ތަކެއްޗަށް ގެއްލުންދީ ހެދުމުގެ ކުށާއި މިބައި މީހުންގެ ހަމަލާގެ ސަބަބުން އާންމު ރައްޔިތުންގެ ސިކުނޑި އަށް ބިރުވެރިކަން ވަދެ ނަފްސާނީ ގޮތުން މީސްމީހުންނަށް ލިބިފައިވާ ގެއްލުމާއި ދިވެހި ސަރުކާރުގެ ބޯޓެއް ހައިޖެކް ކުރުމާއި މުދާ ފޭރުމާއި އަދި ގާނޫނާ ހިލާފަށް ރާއްޖެ އަށް ހަނގުރާމާއިގެ ހަތިޔާރު އެތެރެކުރުމާއި ގާނޫނާ ހިލާފަށް، އައުޓްވާޑް ކްލިއަރެންސް ނުހޯދައި ދިވެހިރާއްޖެ އިން ދިއުމާއި ކަސްޓަމްސްގެ ހުއްދަ ނެތި ބަނދަރުގައިވާ ބޯޓުފަހަރަށް އަރައިހެދުމާއި ގާނޫނާ ހިލާފަށް ދިވެހިންގެ ގޯތި ގެދޮރަށް ވަދެ ދިވެހިންގެ ފުރާދުއްވާ ތަކެއްޗަށް ގަދަކަމުން އަރައި އެ ތަކެތީގެ ބޭނުންކޮށް ހެދުމުގެ ކުށާއި މީހުން މެރުމުގެ ކުށާއި އަދި ބަނގުރާ ބުއިމުގެ ކުށެވެ."\nހަމަލާގައި ބައިވެރިވި ބައެއް މީހުން ހައްޔަރުކޮށް ކަނުބަނދެގެން ގެންދަނީ\nތަހުގީގާއި ޝަރީއަތުގައި ވެސް ކުށްތަކަށް އިއުތިރާފު\nހުކުމުގައިވާ ގޮތުން، ދައުލަތުން ޝަރީއަތުގެ މަޖިލީހަށް ހުށަހެޅި ލުތުފީގެ އިއުތިރާފު ބަޔާނަކީ އޭނާ ދިން ބަޔާނެއް ކަމަށާއި އެ ބަޔާނުގައި ސޮއިކުރި ކަމަށާއި އިނގިލީގެ ނިޝާން ވެސް ޖެހި ކަމަށް ޝަރީއަތުގެ މަޖިލީހުގައި ލުތުފީ ވަނީ އިއުތިރާފުވެ އެއްބަސްވެފަ އެވެ. އަދި ޝަރީއަތުގައި މި ކަންކަމަށް އެއްބަސްވުމާ އެކު ލުތުފީ ވަނީ، ރާއްޖެ އަށް ހަމަލާ ދޭން އިސްނެގީ އޭނާ ނޫން ކަމަށާއި ޕްލޯޓް ޖަމާއަތުގެ ވެރިޔާ އުމާ މަހޭޝްވަރަމް ކަމަށް ބުނެފަ އެވެ.\nޝަރީއަތުގައި ލުތުފީ ބުނި ގޮތުން ނަމަ އުމާ މަހޭޝްވަރަމް އިސްވެ ލުތުފީ އަށް ގުޅުމަށް ފަހު "އޭނާގެ ކިބައިން ސަލާމަތް ނުވެވުނީ" އެވެ. އުމާ މަހޭޝްވަރަމް ރާއްޖެ ހިފަން ރޭވި ރޭވުމުގައި ބައިވެރިވެފައި ވާނެ ކަމަށާއި އޭނާ އަންގާ ގޮތަށް ކަންތައް ކޮށް، ހަތިޔާރު އެޅި އަށްޑިހަ ވަރަކަށް މީހުންނާ އެކު މާލެ އަރައި ހަމަލާގައި އަމަލީ ގޮތުން ބައިވެރިވި ކަމަށް އޭނާ ވަނީ ޝަރީއަތުގައި އެއްބަސްވެފަ އެވެ. އޭނާ ބުނީ ހަމަލާ ރޭވުމުގެ ގޮތުން، ސިފައިންގެ ކުރީގެ މޭޖައެއް ކަމަށްވާ ކަރޯ އައްބާސް އާއި އެން.އެސް.އެސް. ގެ ލާންސް ކޯޕްރަލް އަކަށް ހުރި އަބްދުﷲ ޝާހިދުއާ ބައްދަލުކޮށް ސަރުކާރާ ދެކޮޅުވެރިވުމުގެ ވާހަކަ ދައްކައި ޝާހިދު ލައްވައި އެން.އެސް.އެސްގެ ހެޑްކުއާޓަރުގެ ޗާޓެއް ކުރެއްސި ކަމަށެވެ. އަދި ސިފައިންގެ އަށް ހަމަލާ ދޭން ބޭނުންވާނެ ހަތިޔާރާ ބެހޭ ގޮތުން ޕްލޯޓް ޖަމާއަތުގެ އިސް މީހުންނާ އެކު މަޝްވަރާކުރި ކަމަށް ވެސް ވަނީ އިއުތިރާފު ވެފަ އެވެ.\nލުތުފީ ކަނުބަނދެފައި: އޭނާ ބުނަނީ ރާއްޖެ އަށް ހަމަލާ ދޭން އިސްވެ ބުނީ ޕްލޯޓް ޖަމާއަތުގެ ލީޑަރު ކަމަށް\nލުތުފީ އުޅުނީ ޓެރަރިސްޓުންގެ އާރުކާޓީއަކަށް\nހުކުމުގައިވާ ގޮތުން، މާލެ އަށް ފޭބުމަށް ފަހު ލުތުފީ އުޅުނީ ޕްލޯޓް ޖަމާއަތުގެ "ސެވަލް ކޮޑި" ގްރޫޕާ އެކުގަ އެވެ. މި ގްރޫޕު މީހުންނަށް، އޭރުގެ މިނިސްޓަ އޮފް ޓްރޭޑް އެންޑް އިންޑަސްޓްރީޒް އަދި ސިފައިންގެ ވެރިޔާގެ ނައިބު އިލްޔާސް އިބްރާހިމް ހުންނަވާ މއ. ކިނބިގަސްދޮށުގެ ދެއްކީ ލުތުފީ އެވެ. އަދި ބަޑި ހިފައިގެން ހުރެ، މި ގްރޫޕް މީހުންނާ އެކު އޭރުގެ މިނިސްޓަ އޮފް އެޓޯލްސް އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަން އަބްދުﷲ ހަމީދު އުޅުއްވާ ހ. މީނާޒަށް ގޮސް އެ ގެޔަށް ބަޑި ވެސް ޖެހި ކަމަށް ވަނީ އެއްބަސްވެފަ އެވެ.\nމީނާޒަށް ދިއުމަށް ފަހު، އިލެކްޓްރިސިޓީ ބޯޑުގެ ޕަވަ ހައުސް އަށް ގޮސް އެތަނުގައި ތިބި މީހުންނަށް މަޖުބޫރުކޮށްގެން އިންޖީނުތައް ނިއްވާލި އެވެ. މުޅި މާލެ އިން ކަރަންޓު ކަނޑާލުމަށް ފަހު މަގުމަތިން އާންމު މީހެއްގެ ކާރެއް އަތުލައިގަނެ، ހަނގުރާމަވެރިންނާ އެކު ލުތުފީ ދިޔައީ ޕޯސްޓަލް ބިލްޑިންގަށެވެ. އެތަނުގެ ދޮރަށް ބަޑި ޖަހައިގެން ނުހުޅުވުމުން، ކުޑަދޮރަކުން ވަދެ އެތަނުގެ އިންޖީނު ނިއްވާލަން ވެސް މަސައްކަތްކޮށްފައިވެ އެވެ.\nއައްޑަނައިގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރި ދިވެހިން ފެންނަ ހިސާބުގައި އިނީ ދަޅު ބޯން\nހަނގުރާމަވެރިން ގޮވައިގެން މާލޭގެ އެކި ތަންތަނަށް ގޮސް މީހުންނަށް ބިރު ދައްކައި ކުށުގެ އަމަލުތައް ހިންގުމުގައި އުޅުނު އިރު، ބަޑީގެ ބިރު ދައްކައިގެން އާންމުންގެ އެތައް ބަޔަކު ޖުމްހޫރީ މައިދާނަށް އެއްކޮށް ހަނގުރާމަވެރިންގެ އައްޑަނައެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރަމުން ދިޔަތަން ފެނުނު ކަމަށް ލުތުފީ ވަނީ ޝަރީއަތުގައި އިއުތިރާފުވެފަ އެވެ. އެކަމަކު އޭނާ ބުނީ އެކަން ހުއްޓުވަން އެއްވެސް ކަމެއް ކޮށްފައި ނުވާނެ ކަމަށާއި އޭނާ ގޮސް އިނީ، މަންޒަރު ފެންނަ ހިސާބުގައި ހުރި ފިހާރައެއްގެ ގާގަނޑު މަތީ އިށީނދެގެން ކަމަށެވެ. ލުތުފީގެ އަނެއް ބައިވެރިޔާ ސަގަރު އަހްމަދު ނާސިރު ފިހާރަތައް ފަޅައި ލޫޓުވައިގެން ގެނައި ދަޅު ބޮއެ ބިސްކޯދު ކާން އެތަނުގައި އިނީ ކަމަށް ލުތުފީ ބުންޏެވެ.\nމީހުން ރަހީނުކޮށްގެން، ހަނގުރާމަވެރިން ފިލަން ބޭނުންކުރި އެމްވީ. ޕްރޮގްރެސް ލައިޓް ހުއްޓުވަން އިންޑިއާ ސިފައިން ހަމަލާ ދެނީ\nފިލައިގެން ދިޔަ ބޯޓުގެ މީހުންނަށް އަމުރުކުރީ ލުތުފީ\nހަނގުރާމާގައި ބަލިވުމުން ޕްލޯޓް ޖަމާއަތުގެ މީހުންނާ އެކު ފިލައިގެން ދާން ލުތުފީ އެރީ މާލޭ ބަނދަރުގައި އޮތް، ސަރުކާރު ބޯޓެއް ކަމަށްވާ އެމްވީ. ޕްރޮގްރެސް ލައިޓަށެވެ. ބާރުގެ ބޭނުންކޮށްގެން އެ ބޯޓަށް އެރުމަށް ފަހު ބޯޓުގެ ކެޕްޓަނާއި އޮފިސަރުންނާއި ފަޅުވެރިން އަމަލުކުރަން ޖެހޭނީ ލުތުފީ އަންގާ ގޮތަކަށް ކަމަށް އޭނާ އިންޒާރު ދިނެވެ. ލުތުފީ މިކަމަށް ވެސް އިއުތިރާފުވި އެވެ.\nބޯޓު ހައިޖެކް ކުރުމަށް ފަހު ރަހީނުންގެ ގޮތުގައި ބޯޓަށް އަރުވަން ޖެހޭ މީހުންގެ ލިސްޓެއް ތައްޔާރުކުރީ ލުތުފީ އެވެ. ލުތުފީ އެއްބަސްވި ގޮތުގައި، އެ ލިސްޓު، ބާބޫ ކިޔާ ހަނގުރާމަވެރިޔަކު މެދުވެރިކޮށް ސަގަރު ނާސިރަށް ރައްދުކޮށް އާންމުންގެ އެތައް ބަޔަކާއި ވަޒީރަކާއި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރަކު ކިޑްނެޕްކުރި އެވެ.\nލުތުފީ ވަނީ، ސިފައިންނާއި އާންމުންގެ ތެރެއިން އެތައް ބަޔަކު ޝަހީދުވީ ޕްލޯޓް ޖަމާއަތުގެ މީހުންނާ އޭނާ ބައިވެރިވެގެން ހިންގި އަމަލުތަކުގެ ސަބަބުން ކަމަށް އެއްބަސްވެފަ އެވެ. އެހެންކަމުން އެ ކުށްތައް ސާބިތުވާ ކަމަށް ހުކުމްކުރި އެވެ.\nއޭރުގެ އުއްތަމަ ފަނޑިޔާރު މޫސާ ފަތުހީ އާއި ފަނޑިޔާރު އިބްރާހިމް ނަސީރު އަދި ފަނޑިޔާރު އަބްދުﷲ އާދަމް، މި ކުށްތަކުގެ އުގޫބާތެއްގެ ގޮތުން ލުތުފީގެ މައްޗަށް އޭރުގެ ގާނޫނުލްއުގޫބާތުގެ 37 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އިއްވެވީ މަރުގެ ހުކުމެވެ. ނަމަވެސް ކުރީގެ ރައީސް މައުމޫން އަބްދުލްގައްޔޫމް ފަހުން ވަނީ މި ހުކުމް، އުމުރު ދުވަހުގެ ޖަލު ހުކުމަކަށް ލުއިކޮށްދެއްވައިފަ އެވެ.\nއިތުރު ލިޔުންތައް ތާރީހް ނޮވެމްބަރު3އަބްދުﷲ ލުތުފީ ނޮވެމްބަރު3ބަޣާވާތް


Petition akee MDP ge ninmumeh noon: Hassan Latheef\nޕެޓިޝަނަކީ އެމްޑީޕީގެ ނިންމުމެއް ނޫން: ހަސަން ލަތީފް\nބަރުލަމާނީ ސޮއި ކުރެއްވި އެމްޑީޕީގެ ބައެއް މަޖިލިސް މެންބަރުން އެމްޑީޕީގެ ހަރުގޭގައި\nބަރުލަމާނީ ނިޒާމު ގެންނަން ޕާޓީގެ މެމްބަރުން ސޮއިކުރަމުންދާ ޕެޓިޝަނަކީ އެމްޑީޕީގެ އެއްވެސް ގުނަނަކުން ނިންމައިގެން ކުރަމުންދާ މަސައްކަތެއް ނޫން ކަމަށް ޗެއާޕާސަން ހަސަން ލަތީފް ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.\nއެމްޑީޕީން މިއަދު ބޭއްވި ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމުގައި ހަސަން ވިދާޅުވީ ރާއްޖޭގެ ވެރިކަމުގެ ނިޒާމު ބަރުލަމާނީ ނިޒާމަށް ބަދަލުކުރަން ރަސްމީކޮށް އެމްޑީޕީން މަސައްކަތް ކުރާނަމަ މިއަށްވުރެ ވަރުގަދައަށް އެކަން ކުރާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް މިއީ އެމްޑީޕީ ތެރެއިން މެމްބަރުންތަކެއް ބޭނުންވެގެން ކުރާ ކަމެއް ކަމަށާއި މިކަމުގައި ޕާޓީގެ އެންޑޯސްމެންޓެއް ނޯންނާނެ ކަމަށެވެ. އެ ޕެޓިޝަނަކީ އެންޖީއޯ އަކުން އިސް ނަގައިގެން ސޮއިކުރަމުން ގެންދާ ޕެޓިޝަނެއް ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވި އެވެ.\nއެމްޑީޕީގެ ހަރުގޭގައި ޕެޓިޝަނުގެ މަސައްކަތްތައް ކުރަމުން ދާތީ ބަރުލަމާނީ ނިޒާމަށް ތާއީދު ނުކުރާ ގިނަ މެމްބަރުން އަންނަނީ އެކަމާ ނުރުހުން ފާޅުކުރަމުންނެވެ. ހަސަން ވިދާޅުވީ ޕެޓިޝަނުގެ މަސައްކަތް އެމްޑީޕީގެ އޮފީސް ތެރޭގައި ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭނެ ކަމަށާއި ހަރުގެ އަކީ ހުރިހާ މެމްބަރުންނަށް ވެސް ބޭނުންކުރެވޭނެ ތަނެއް ކަމަށެވެ.\nއެ ހަރަކާތް ހިންގަން އެ މެމްބަރުން ހުއްދަ ނެނގި ކަމަށާއި އެކަން ކުރުމަށް އެމީހުންނަށް ޖާގަ ދީފައިވާނެ ކަމަށެވެ. ނަަމަވެސް ފޮޓޯ ކޮޕީ ނެގުމާއި ސައި ބަޖެޓް ފަދަ ކަންކަން ހަމަޖައްސައި ދިނުމަށް އެދުމުން އެކަމަށް އިންކާރުކުރައްވާފައިވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވި އެވެ. ސަބަބަކަކީ އެއީ އެމްޑީޕީގެ ރަސްމީ މަސައްކަތަކަށް ނުވުން ކަމުގައި ވިދާޅުވި އެވެ.\nއެމްޑީޕީގެ ޗެއާޕާސަން ހަސަން ލަތީފް: ބަރުލަމާނީ ނިޒާމަށް ވެރިކަން ބަދަލުކުރަން އެމްޑީޕީއަކުން ނުނިންމާ -- އަވަސް ފޮޓޯ\n"އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އެމްޑީޕީގެ ބައެއް މެމްބަރުން ވެސް މިކަމުގެ ތެރޭގައި އުޅޭކަން. އެކަމަކު ބަރުލަމާނީ ނިޒާމު ގެންނަން އެމްޑީޕީއަކުން އެންޑޯޒެއް ނުކުރޭ. އެމްޑީޕީން އެންޑޯޒް ކޮށްގެން ކުރާނަމަ މިއަށްވުރެ ސާފުކޮށް، މިއަށްވުރެ ރަނގަޅަށް ކުރާނެ. އެހެންވީމާ މިއީ އެއްގޮތަކަށްވެސް އެމްޑީޕީގެ މެމްބަރެއް ނޫން. އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ ގިނަ މެމްބަރުންތަކެއް ބައިވެރިވެގެން އުޅޭކަން،" ހަސަން ވިދާޅުވި އެވެ.\nރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު ހިމެނޭ ގޮތަށް އެމްޑީޕީގެ ބަޔަކު ހަދާފައިވާ ބަރުލަމާނީ ޕެޓިޝަންގައި ވީހާވެސް ގިނަ ބަޔަކު ސޮއި ކުރެއްވުމަށް ރައީސް ނަޝީދު މިހާރު ވަނީ އެދިވަޑައިގެންފަ އެވެ. ސަރުކާރު އުވާލާ ރާއްޖޭގެ ހިންގުން ބަރުލަމާނީ ނިޒާމަށް ބަދަލުކޮށް ބޮޑުވަޒީރުކަން ބޭނުންފުޅުވާ ކަމަށް ރައީސް ނަޝީދު ވަނީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހަށް މެސެޖަކުން ދަންނަވާފަ އެވެ.\nޕެޓިޝަން ހުށަހެޅި ނަމަވެސް ރާއްޖޭގެ ނިޒާމު ބަދަލުކުރެވޭނީ ރައްޔިތުންގެ މެދުގައި ވޯޓެއް ނަގައިގެން ކަމަށް ރައީސް ސޯލިހު ވަނީ ވިދާޅުވެފަ އެވެ.\nއެމްޑީޕީ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހު + ހަސަން ލަތީފް ބަރުލަމާނީ ނިޒާމް\nބަޣާވާތެއްގެ ތުހުމަތާއެކު ހަސަން ލަތީފު ވަކިކުރަން އެދިއްޖެ\nބަރުލަމާނީ ގެންނަނީ ބާރުގައި ދެމި ތިބެން؟\n"ބަރުލަމާނީ މެމްބަރުން އިންތިހާބުވުމަކީ ކުރިއެރުމެއް"\nބަރުލަމާނީ ޕެޓިޝަނުން ބަޔަކު ސިހޭނެ


Hamad School Ge Ehme Molhu Dharivarunah Inasha, Luna Adhi Nahaa - Vaguthu\nޙަމަދު ސްކޫލުގެ މޮޅު ދަރިންވަރުންނަށް އިނާޝާ، ލޫނާ އަދި ނަހާ\nލ. ގަމުގައި ހުންނަ ޙަމަދު ބިން ޚަލީފާ އާލް ޘާނީ ސްކޫލްގެ ހުރިހާ ގޮތަކުން އެންމެ މޮޅު ދަރިވަރުންނަށް ލޫނާ އަލީ، އައިމިނަތު ނަހާ އަދި ފާތިމަތު އިނާޝާ ހޮވިއްޖެއެވެ.\nއެ ދަރިވަރުންގެ ތެރެއިން ލ. ކަލައިދޫ، ފޯލައިޓް، ލޫނާ އަކީ، މިދިޔަ އަހަރު އޮކްޓޯބަރ/ ނޮވެމްބަރ ގައި ބޭއްވި އޭ ލެވެލް އިމްތިޙާނުގައި ހަމަދު ސްކޫލުން ބައިވެރިވި ދަރިވަރުންގެ ތެެރެއިން ހުރިހާ ގޮތަކުން އެންމެ މޮޅު ދަރިވަރެވެ. އަދި ލޫނާ އަށްވަނީ، އެ އިމްތިހާނުގައި ރާއްޖޭގެ ގަދަ ދިހައިގެ ހަ ވަނަ ލިބިފައެވެ.\nއަދި ލ.ގަން، ޝާކް، އިނާޝާ އަކީ ވެސް މިދިޔަ އަހަރު އޮކްޓޯބަރ/ ނޮވެމްބަރ ގައި ބޭއްވި އޯ ލެވެލް އިމްތިޙާނުގައި ހަމަދު ސްކޫލުން ބައިވެރިވި ދަރިވަރުންގެ ތެެރެއިން ހުރިހާ ގޮތަކުން އެންމެ މޮޅު ދަރިވަރެވެ.\nހަމަދު ސްކޫލުން މިދިޔަ އަހަރު ހުރިހާ ގޮތަކުން އެންމެ މޮޅު ދަރިވަރަށް ހޮވުނު، ލ.ގަން، ޗާޓް، ނަހާއަކީ މިދިޔަ އަހަރުގެ މެއި/ ޖޫން ގައި ބޭއްވި އޭލެވެލް އިމްތިހާނުގައި ހަމަދު ސްކޫލުން ބައިވެރިވި ދަރިވަރުންގެ ތެރެއިން ހުރިހާ ގޮތަކަށް އެންމެ މޮޅު ދަރިވަރުގެ އިތުރުން، އެ އިމްތިހާނުގައި ރާއްޖޭގެ ގަދަ ދިހައިގެ ދެ ވަނަ ލިބުނު ދަރިވަރެވެ.\nއެންމެ މޮޅު ދަރިވަރަކަށް ހޮވުނު ނަހާ ޖަލީސުންނާއި މުޚާތަބުކޮށް ވާހަކަ ދައްކަނީ\nމިރޭ ބޭއްވި އެ ސްކޫލުގެ މިދިޔަ އަހަރުގެ އަހަރީ އިނާމު ދިނުމުގެ ހަފުލާގައި އެ ދަރިވަރުންނަށް އިނާމް ޙަވާލުކޮށްދެއްވީ ޖަލްސާގެ ޝަރަފުވެރި މެހެމާން އެވިޑް ކޮލެޖްގެ ޗެއާމަން އަބްދުﷲ މުޝްތާޤެވެ.\nއެ ރަސްމިއްޔާތުގައި މުސްތާޤް ވަނީ، އެންމެ މޮޅު ދަރިވަރުންނަށް ހޮވުނު ތިން ކުދިންނަށް ވެސް އެވިޑް ކޮލެޖުގައި ބޭނުން ދާއިރާއަކުން ހިލޭ ޑިގްރީ އަށް ކިޔެވުމުގެ ސްކޯލަޝިޕެއް ދެއްވާނެ ކަމަށް އިއުލާން ކުރައްވައިފައެވެ.\nރަސްމިއްޔާތުގައި ވާހަކަފުޅުދައްކަވަމުން މުޝްތާޤް ވިދާޅުވީ، ސުކޫލެއް ކުރިއަރައިގެން ދާނީ އެ ސްކޫލަކީ ބެލެނިވެރިންގެ ވެސް އަމިއްލަ ތަނެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައިގަނެގެން ކަމަށާއި އެކަން ކުރެވޭނީ ސްކޫލުގެ މެނޭޖްމެންޓުގެ މަސައްކަތުން ކަމަށެވެ.\nޖަލްސާގެ ޝަރަފުވެރި މެޙްމާން ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަނީ\nމީގެ އިތުރުން ކާމިޔާބީއަކީ މަސައްކަތް ކޮށްގެން ލިބޭނެ އެއްޗެއްކަން ފާހަގަކުރައްވާ މުޝްތާޤް ވިދާޅުވީ ކޮންމެ ދަރިވަރަކުވެސް ޝައުގުވެރިކަމާއެކު ތަރުތީބުން މަސައްކަތް ކުރަންޖެހޭ ކަމަށެވެ. އަދި ފަރުވާތެރިކަމާއެކު ކަނުލާ އަޑު އަހައި، ކަންކަމަށް ސުވާލު އުފައްދާ އެ ސުވާލަށް ޖަވާބު ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރަންޖެހޭ ކަމަށްވެސް ވެސް ވިދާޅުވިއެވެ.\nމިރޭގެ ހަފްލާގައި ޙަމަދު ސުކޫލުގެ ގުރޭޑް 8 އަކުން މަތީގެ ދަރިވަރުންނަށް އިނާމާއި ހަދާނީ ލިޔުން ދީފައިވާއިރު، އޯ ލެވެލް އަދި އޭލެވެލް އިންތިޙާނުގައި ބައިވެރިވެ، ސުކޫލަށް ރީތި ނަން ހޯދައިދީފައިވާ ދަރިވަރުންނަށް އެކަމުގެ އަގު ވަޒަންކޮށް ވަނީ އިނާމް ދީފައެވެ.


Haggu thah kashavaru nukurevey kamah bune Human Rights Watch ge faadukiyun Raajje ah - One Online\n17 ޖޫޏް 2021، މާލެ: މާލޭގެ މަގުތައް ޒަމާނީ ފެންވަރަކަށް ހެދުމަށް 'މާލެ ސްޓްރީޓް ސްކޭޕިން ޕްރޮޖެކްޓް' ގެ ނަމުގައި ކުރިއަށްގެންދާ 462 މިލިއަން ރުފިޔާގެ މަޝްރޫއުގެ މަސައްކަތުގައި ގިނަ އަދަދެއްގެ ބިދޭސީން ހަރަކާތްތެރިވަނީ - ވަން ފޮޓޯ: އަހުމަދު އައިހަމް\nހައްގުތައް ކަށަވަރުނުކުރެވޭ ކަމަށް ބުނެ ހިއުމުން ރައިޓްސް ވޮޗްގެ ފާޑުކިޔުން ރާއްޖެއަށް\nދިވެހި ސަރުކާރުން އިންސާނީ ހައްގުތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ދާއިރާތަކުން ފެއިލްވެފައިވާ ކަމަށް ބުނެ ބައިނަލްއަގުވާމީ ޖަމިއްޔާ ހިޔުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން ރާއްޖެއަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ފާޑުކިޔައިފިއެވެ.\nހިއުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން މިއަދު ނެރުނު "އިންސާނީ ހައްގުތަކުގެ އަހަރީ ރިޕޯޓު" ގައި ވަނީ އެކައުންޓަބިލިޓީ އާއި ބިދޭސީ މަސައްކަތްތެރިންގެ ހައްގުތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ދާއިރާ އާއި ތިމާވެށީގެ ދާއިރާ އާއި ހިޔާލުފާޅުކުރުމާއި އެެއްވެ އުޅުމުގެ މިނިވަންކަމުގެ ދާއިރާ އާއި ކޮވިޑް-19 ގެ ބަލިމަޑުކަމާއި ލާއިންސާނީ އަނިޔާ ހުއްޓުވުމާއި އަންހެނުންނާއި އަންހެން ކުދިންގެ ހައްގު އަދި ޖެންޑާ އޮރިއެންޓޭޝަންގެ ދާއިރާއިން ފެއިލްވެފައިވާ ކަމަށް ބުނެފައެވެ.\nއެ ރިޕޯޓުގައި ސަރުކާރަށް ފާޑުކިޔަމުން ބުނީ، ރައީސް އިބްރާހީމް މުހައްމަދު ސޯލިހުގެ ސަރުކާރުން ވީނުވީ ނޭނގި ގެއްލިފައިވާ މީހުންނާއި މަރުގެ މައްސަލަތައް ބެލުމަށް އުފެއްދި ރިޔާސީ ކޮމިޝަނަށް މާބޮޑު ކަމެއް ކުރެވިފައިނުވާ ކަަމަށެވެ. ރިޕޯޓުގައި ވަނީ މިނިވަން ނޫހުގެ ނޫސްވެެރިޔާ އަހުމަދު ރިލުވާން އަބްދުﷲ ގެއްލުވައިލި މައްސަލައާއި ބްލޮގަރު ޔާމީން ރަަޝީދުގެ މަރުގެ މައްސަލައިގައި ކުރިއެރުމެއް ހޯދިފައި ނުވާތީ، އެކަމަށް ވެސް ފާޑުކިޔައިފައެވެ. އަދި ހައްދުފަހަނަ އަޅާފައިވާ ޓެރަރިސްޓު ޖަމިއްޔާތަކުން ކުރިމަތިވާ ނުރައްކާތެރިކަމަށް ސަރުކާރުން އެންމެ އެކަށީގެންވާ ގޮތަށް ފިޔަވަޅު ނާޅާ ކަމަށް ވެސް ބުނެފައިވެއެވެ.\nކުރީގެ ނައިބު ރައީސް އަހުމަދު އަދީބަށާއި، ރިލްވާން އާއި ޔާމީންގެ މައްސަލައިގައި ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހުންނަށް ހިމާޔަތް ދިން ކަމަށް ރިޔާސީ ކޮމިޝަނުން ތުހުމަތުކޮށް އެކަމަށް ފިޔަވަޅު އަޅަން އެދުމުން ސަރުކާރުން އަދީބާ ދެކޮޅަށް ކަމެއް ނުކުރާކަން ހިއުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން ވަނީ ފާހަގަކޮށްފައެވެ.\nބިދޭސީ މަސައްކަތްތެރިންގެ ހައްގުތައް ކަށަވަރުނުވާކަމުގެ މިސާލަކަށް ދެއްވީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މިލަންދޫ ދާއިރާގެ އެމްޑީޕީ މެމްބަރު އަލީ ރިޒާއަށް ކޮށްފައިވާ ހިއުމަން ޓްރެފިކިންގެ ތުހުމަތެވެެ. ރިޕޯޓުގައި ހިއުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން ވަނީީ ރިޒާގެ ޝަރީއަތް ނުފެށި ލަސްވާތީ ވެސް ފާޑު ކިޔައިފައެވެ. ރިޒާއަށް ހިއުމަން ޓްރެފިކިންގެ ތުހުމަތުކުރީ ރިސޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ތަރައްގީކުރަމުން އަންނަ ބޮޑުފިނޮޅުގައި އޭނާގެ ކުންފުނިން ހަވާލުވެފައިވާ މަސައްކަތަކަށް ގެންދިޔަ ބިދޭސީންތަކަށް މުސާރަ ނުދިން މައްސަލައެއްގައެވެ.\nމޫސުމަށް އަންނަ ބަދަލުތަކުގެ ނުރައްކާ އޮތްކަން ރައީސް ސޯލިހު ބަލައިގެންނެވި ނަމަވެސް، ތިމާވެށި ހިމާޔަތްކުރުމުގެ ގާނޫނުތައް ތަންފީޒުކުރުމުގައި އެމަނިކުފާނު ފެއިލްވެފައިވާ ކަމަށް ހިއުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން ވަނީ ބުނެފައެވެ. ހިއުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން ބުނީ، އެމްޑީޕީން އިދިކޮޅުގައި އޮތްއިރު ބިން ހިއްކައިގެން ކުރިއަށްގެންދާ މަޝްރޫއުތަކަށް ދެކޮޅު ނަމަވެސް މިހާރު އެމްޑީޕީން ވެސް ބިން ހިއްކައިގެން މަޝްރޫއުތައް ހިންގަމުންދާ ކަމަށެވެ.\nއެކަމުގެ މިސާލަކަށް ކ. ގުޅީފަޅު މަޝްރޫއުއަށް އަލިއަޅުވާލައި، ހިއުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން ބުނީ، ގުޅިފަޅުގައި ސަރުކާރުން ހިންގަން އުޅޭ މަޝްރޫއަކީ ތިމާވެއްޓަށް ގެއްލުންވާނެ މަޝްރޫއެއް ކަަމަށް ބުނެ އެކަން ހުއްޓުވަން މަދަނީ ޖަމިއްޔާއަކުން މަސައްކަތް ކުރި ކަމަށެވެ. އެންވަޔަރަމެންޓް ޕްރޮޓެކްޝަން އެެޖެންސީ (އީޕީއޭ) އަކީ މިނިވަން މުއައްސަސާއަކަށް ހަދަން ސަރުކާރުން ވެފައިވާ ވައުދު ފުއްދާފައި ނުވާކަން ވެސް ހިއުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން ބުންޏެވެ.\nމީގެ އިތުރުން ސަރުކާރުގައި އެކައުންޓަބިލިޓީ ނެތް ކަމަށް ހިއުމަން ރައިޓްސް ވޮޗުން ތުހުމަތުކުރާ ސަބަބަކީ އިންތިގާލީ އިންސާފުގެ އޮފީހަށް ހުށަހަޅާފައިވާ މައްސަލަތަކުގެ މަސައްކަތް ގޮސްފައިވާ ހިސާބެއް ހާމަކޮށްފައި ނުވުމުންނެވެ.\nގުޅޭ ޓެގު ސަރުކާރު ސަރުކާރު ތިމާވެށި އިންސާނީ ހައްގުތައް ބިދޭސީ މަސައްކަތްތެރިން މެމްބަރު އަލީ ރިޒާ


މަސްވެރިންނަށް ދޭންޖެހޭ ހުރިހާ ފައިސާއެއްދީ ހަލާސްކޮށްފި\nSeptember 25, 2020 15:18:37\nއޮގަސްޓް 17 އިން ސެޕްޓެމްބަރު 15 އާ ހަމައަށް ހުރި ހުރިހާ ބިލަކަށް ފައިސާ ދޫކޮށްފި\nމަސްވެރިންނަށް ދޫނުކުރެވި ހުރި ހުރިހާ ފައިސާއެއް ދޫކޮށް ހަލާސްކޮށްފި ކަމަށް މިފްކޯއިން ބުނެފިއެވެ.\nމިފްކޯއިން ހާމަކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި އޮގަސްޓް 17 އިން ސެޕްޓެމްބަރު 15 އާ ހަމައަށް މަސްކިރުވާފައި ފައިސާ ނުދެވިހުރި ހުރިހާ ބިލްތަކަށް މިހާރު ވާނީ ފައިސާ ދީފައެވެ. މި މަހުގެ 20 ވަނަ ދުވަހު މިފްކޯގެ މެނޭޖިންގ ޑިރެކްޓަރ އިސްމާއިލް ފައުޒީ ޖަޒީރާ ނޫހަށް މައުލޫމާތު ދެމުން ވިދާޅުވީ، އޮގަސްޓް 17 އިން ސެޕްޓެމްބަރ 15 އާ ހަމައަށް ދައްކަން ޖެހިފައި ހުރީ 82 މިލިއަން ރުފިޔާ ކަމަށެވެ.\nމަސްވެރިންނަށާއި ދޯނިފަހަރަށް ފައިސާ ދޫކުރަމުންދަނީ އޮންލައިން ޓްރާންސްފަ މެދުވެރިކޮށް ކަމަށްވެސް އެމްޑީ އިސްމާއިލް ފައުޒީ ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ. މީގެ ސަބަބުން ފައިސާ ދޫކުރުމަށް ފަސޭހަ ވެގެންދާނެކަމަށް ބެލެވެއެވެ.\nއޮގަސްޓް މަހު މިފްކޯއިން ފައިސާ ދޫކުރުމުގައި ދިމާވި ދަތިތަކުގެ ސަބަބުން މަސްވެރިން ވަނީ ނުރުހުން ފާޅުކޮށްފައެވެ. ދަތިތަކާ ކުރިމަތިވީ ކޮވިޑްގެ ސަބަބުންކަމަށް މިފްކޯއިން ވަނީ އޭރު ބުނެފައެވެ. އެގޮތުން މަހަށް އޮތް ޑިމާންޑް ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގައި ވެއްޓި، މިފްކޯއިން އެކްސްޕޯޓް ކުރަމުން ދިޔައީ ގަންނަ އަގަށްވުރެ ކުޑަ އަގެއްގައިކަމަށްވެސް އޭރު ވަނީ މައުލޫމާތުދީފައެވެ. މިކަމާ ގުޅިގެން މަސް ގަންނަ އަގު ކޮންޓްރޯލްކޮށްފައި އޮތް އޮތުން ހުއްޓާލުމަށް މަސްވެރިން ދިޔައީ ބުނަމުންނެވެ. މިހާރު މަސް ގަންނަ އަގު ކޮންޓްރޯލް ކުރުން ސަރުކާރުން ވަނީ ހުއްޓާލާފައެވެ.\nމިފްކޯއިން ވަނީ ކުރިއަށް އޮތްތާގައި މަސްވެރިންނަށް ފައިސާ ބަރާބަރަށް ދޫކުރެވޭނޭ ކަމަށް ބުނެފައެވެ.\nމިފްކޯ އިސްމާއިލް ފައުޒީ


"Maruvi Firimeehaa" Ahareh Fahun Enburi Athuvehjje - Vaguthu\n"މަރުވި ފިރިމީހާ" އަހަރެއް ފަހުން އެނބުރި އަތުވެއްޖެ!\nމަރުވެފައިވާ މީހަކު އެނބުރި އައުމަކީ ވާނެ ކަމެއް ނޫންކަން އަހަރެމެން އެންމެން ވެސް ގަބޫލު ކުރަމެވެ. ނަމަވެސް ޖަޕާންގެ ޓޯކިއޯ ފުލުހުންނާއި، އަދި މަރުވި ކަމަށް ބުނާ މީހާގެ އާއިލާ އިން ވެސް މަރުވެފައިވާ ކަމަށް ނިންމާފައިވާ މީހަކު ދިރިހުއްޓާ ފެނިއްޖެއެވެ.\nމީގެ އަހަރެއް ކުރިން ޓޯކިއޯގެ ފިރިހެނަކު ގެއްލިގެން ފުލުހުންނަށް ރިޕޯޓް ކުރިއެވެ. އޭނާ ހޯދުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަމުން ދަނިކޮށް ކޯރެއްގެ ތެރެއިން މީހެއްގެ ހަށިގަނޑު ފުލުހުންނަށް ފެނުނެވެ. އެއީ ގެއްލިގެން ރިޕޯޓް ކޮށްފައިވާ މީހާ ކަމަށް ފުލުހުންނަށް ޝައްކު ކުރެވޭތީ އެކަން ކަށަވަރު ކުރަން އެހަށިގަނޑު، މީހަކު ގެއްލިގެން އުޅޭ އާއިލާ މެންބަރުންނަށް ދެއްކިއެވެ. އޭގެތެރޭގައި ގެއްލިފައިވާ މީހާގެ އަނބިމީހާ ވެސް ހިމެނެއެވެ.\nހަށިގަނޑު ބެލުމަށް ފަހު އަނބިމީހާ އާއި އަދި އާއިލާގެ ހުރިހާ މެންބަރުން ވެސް ބުނީ އެއީ ގެއްލިގެން ހޯދަމުން ގެންދާ މީހާގެ ހަށިގަނޑު ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އެހިސާބުން ފުލުހުންނާއި އާއިލާ އިން ވެސް ނިންމީ އޭނާ މަރުވީ ކަމަށެވެ.\nނަމަވެސް އޭނާ ވަނީ މިދިޔަ މަހު އޭނާގެ ގެއަށް އައިސްފައެވެ.\nޓޯކިއޯ ފުލުހުން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ބުނީ މަރުވި ކަމަށް ނިންމާފައިވާ މީހަކު ގެއަށް އައިސްފައިވާ ކަމަށާއި އޭނާ މަރުވި ކަމަށް ނިންމާ ފުލުހުން މައްސަލަ ފައިލް ކުރުމަކީ ހެދުނު ވަރަށް ބޮޑު ގޯހެއް ކަމަށެވެ.\nއެފަދަ ގޯހެއް ދެން ތަކުރާރު ނުވާނެކަމުގެ ޔަގީންކަން ފުލުހުން ވަނީ ދީފައެވެ.\nމަރުވި މީހާ ގެއަށް އައިކަން ކަށަވަރުކޮށްދިނުން ފިޔަވައި އިތުރު އެއްވެސް ތަފްސީލެއް ފުލުހުން ހާމައެއް ނުކުރެއެވެ. ހަމައެކަނި ބުނެފައި ވަނީ އޭނާގެ ސިއްހަތު ރަނގަޅު ކަމަށެވެ. އޭނާ މިހުރިހާ ދުވަހު އުޅުނީ ކޮންތާކު ކަމެއް ފުލުހުން ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.\nމިމައްސަލައިގައި އާއިލާ އިން އަދި އެއްވެސް ވާހަކައެއް ނުދައްކައެވެ.\nޖޫން 14, 2018 - 22:53\nއެހެންވީމާ ކޯރުތެރޭން މަރުވެފައޮއްވާ ފެނުނުމީހާ ވަޅުލި މަހާނަ ކޮނެ، އޭނާ އޮތްތޯ އަވަހަށްބަލާ.


SunOnline: Kendhikulhudhoo akee tharaqqee ge gina mash'roo thakeh hingeyne rasheh: Raees\nކެނދިކުޅުދޫއަކީ ތަރައްގީގެ ގިނަ މަޝްރޫއުތަކެއް ހިންގޭނެ ރަށެއް: ރައީސް\nއިސްމާއިލް ޝާކިރު 02 Sep 2021, 22:10\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ނ. ކެނދިކުޅުދޫ ކައުންސިލަރުންނާއި ބައްދަލުކުރެއްވުން ---\nމިލަދުންމަޑުލު ދެކުނުބުރީ ކެނދިކުޅުދޫ ފެންނަނީ ތަރައްޤީގެ ގިނަ މަޝްރޫއުތަކެއް ހިންގޭނެ ޤާބިލުކަންހުރި ރަށެއްގެ ގޮތުގައި ކަމަށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އިބްރާހީމް ސޯލިހް ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.\nރައީސް މިހެން ވިދާޅުވީ ކެނދިކުޅުދޫ ކައުންސިލަރުންނާ ބައްދަލުކުރައްވާ މިއަދު ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ އޮފީހުގައި ބޭއްވި މި ބައްދަލުކުރެއްވުމުގައި ކައުންސިލުންވަނީ ކެނދިކުޅުދޫގައި ހިންގާ ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތައް ކުރިއަށްގެންދިއުމުގައި ހުރި ކަންބޮޑުވުންތަކާއި، ރަށުގެ އެކި މުވައްސަސާތަކަށް ކުރިމަތިވާ ގޮންޖެހުންތައް ހިއްސާކޮށްފައެވެ.\nއެގޮތުން، ޒަމާނީ ފެންވަރުގެ ހޮސްޕިޓަލް އަދި ޖޫނިއަރ ކޮލެޖެއް ތަރައްޤީކުރުމުގެ މަޝްރޫއު ލަސްވަމުންދާތީ އެ މަސައްކަތް ވީ އެންމެ އަވަހަކަށް ފައްޓަވައިދެއްވައި ކުރިއަށްގެންގޮސް ދެއްވުމަށް ދެންނެވިއެވެ.\nހަމައެއާއެކު ހުޅަނގު މޫސުމުގައި ބަނދަރުގެ އެއްބައި ބޭނުންކުރަން ޖެހުމުގެ ސަބަބުން ރައްޔިތުންނަށް ކުރިމަތިވާ ގޮންޖެހުންތައްވެސް ކައުންސިލްގެ ފަރާތުންވަނީ ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ.\nމީގެ އިތުރުން ކެނދިކުޅުދޫއަކީ ގިނަ ކުޅިތަކެއް އެކުލެވިގެންވާ ރަށަކަށްވާތީ މިހާރު ރަށުގެ ބައެއް ކުޅިތައް ހިކުމުގެ ބިރުވެރިކަން އޮތްކަމުގައި ފާހަގަކުރައްވައި އެކަމަށް ހައްލެއް ހޯދަންޖެހިފައި އޮތް ކަމަށް ކައުންސިލްގެ ފަރާތުން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ އަރިހުގައިވަނީ ދަންނަވާފައެވެ.\nއަދި ނަރުދަމާގެ މަޝްރޫއު މަސައްކަތް އަވަސްކޮށްދެއްވުމަށް ކައުންސިލުންވަނީ ދަންނަވާފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ރަށުގައި ސީ އެމްބިއުލާންސެއް ނެތުމުން ރައްޔިތުންނަށް ކުރިމަތިވާ ގޮންޖެހުންތައްވެސް އެމަނިކުފާނުގެ އަރިހުގައި ކައުންސިލަރުން ހިއްސާ ކުރެއްވެވިއެވެ.\nކެނދިކުޅުދޫ ކައުންސިލުގެ ފަރާތުންވަނީ ރަށުގައި ބޭންކުގެ ޚިދުމަތް ފުޅާކޮށްދިނުމަށާއި، ބޯހިޔާވަހިކަން އިތުރަށް ބޭނުންވާކަން ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ. މިގޮތުން އިތުރު ހައުސިން ޔުނިޓް އަދި ގެވަޅުތަކުގައި ގެ އެޅުމަށް މަގުފަހިވާނެގޮތެއް ބޭނުންވާ ކަމުގައިވެސް ކައުންސިލުން ވަނީ ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ.\nރަށުގެ އެކި މުވައްސަސާތަކަށް ކުރިމަތިވާ ގޮންޖެހުންތައް ހިއްސާ ކުރައްވަވަމުން ކައުންސިލުންވަނީ ރަށުގެ ސްކޫލަށް އެކަށީގެންވާ ޖާގައިގެ ބަހެއް ނެތުމުގެ ސަބަބުން ސްކޫލަށް ދިމާވާ ދަތިތަކާއި، ދަރިވަރުންނަށް ކުރިމަތިވާ ދަތިތައް ހިއްސާ ކުރައްވާފައެވެ. އަދި ސިއްހީ މަރުކަޒަށް ބޭނުންވާ މުހިންމު ވަސީލަތްތައް ނެތުމުގެ ސަބަބުން ކުރިމަތިވާ ގޮންޖެހުންތައްވެސް ކައުންސިލްގެ ފަރާތުން ވަނީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އާއި ހިއްސާ ކުރައްވާފައެވެ.\nމި ބައްދަލުކުރެއްވުމުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވިދާޅުވީ ކައުންސިލުން ފާހަގަކުރެއްވެވި ކަންތައްތައް އެކަމާ ގުޅޭ އިދާރާއަކާ ވާހަކަފުޅު ދެއްކެވުމަށްފަހު އެކަންކަމަށް ހައްލު ހޯއްދަވައިދެއްވަން މަސައްކަތްކުރައްވާނެ ކަމަށެވެ.\nމި ސަރުކާރުން ކެނދިކުޅުދޫގައި ހިންގަން އަދި ޕްލޭން ކުރެވިފައިވާ މަޝްރޫއުތަކުގެ ތެރޭގައި ފެނާއި ނަރުދަމާ ނިޒާމް ގާއިމުކުރުމާއި، ސްލިޕްވޭ ހެދުމާއި، ކުނި މެނޭޖްކުރާ މަރުކަޒު އަޕްގްރޭޑް ކުރުމާއި، ސިއްހީ މަރުކަޒުގެ އެކްސްޓެންޝަންގެ މަސައްކަތާއި، ސްކޫލް ހަތަރު ކްލާސްރޫމާއި އޮފީސް އިމާރާތްކުރުމުގެ މަޝްރޫއާއި، ޖޫނިއަރ ކޮލެޖް ގާއިމުކުރުމުގެ މަސައްކަތާއި، ގޭދޮށު މަސް ޕްލާންޓް ގާއިމުކުރުމުގެ މަސައްކަތާއި، ފެނަކަ އޮފީސް އިމާރާތާއި ވަށާފާރު ރޭނުމުގެ މަޝްރޫއު އަދި އައު އިންޖީނުގެ އެޅުމުގެ މަޝްރޫއު ހިމެނެއެވެ.\nއަދި މިހާތަނަށް މި ސަރުކާރުން ނިންމާފައިވާ މަޝްރޫއުތަކުގެ ތެރޭގައި ސޯލާ ހައިބްރިޑް ސިސްޓަމް ގާއިމް ކުރުމާއި، ކެނދިކުޅުދޫ ސްކޫލްގެ ދެ ކްލާސްރޫމާއި ހޯލްގެ މަސައްކަތާއި، ފުޓުބޯޅަ ދަނޑު ތަރައްގީކުރުމުގެ މަސައްކަތް ހިމެނެއެވެ.\nރައީސް، ފަލަސްތީނުގެ ޕެވިލިއަނަށް ޒިޔާރަތް ކުރައްވައިފި


REPORT: Maluoomaathu dhey gothakun loan dhathivedhaane!\nރާއްޖޭގައި ލޯނު ނަގައިގެން ހިންގާ އެންމެ ބޮޑި އެއް މަޝްރޫއު ކަމަށްވާ ވީއައިއޭ -- ފޮޓޯ: އަވަސް\nރާއްޖޭގެ އިގްތިސޯދު ކޮވިޑް-19 އާ ގުޅިގެން ބޮޑުތަނުން ދަށްވެފައިވާތީ މިހާރު އާމްދަނީއިން ގެއްލޭ ބައި ފޫބައްދަން ޖެހެނީ ލޯނުންނެވެ. ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީގެ ތަފާސް ހިސާބުތައް ދައްކާ ގޮތުގައި މި އަހަރު ދައުލަތުގެ އާމްދަނީ 50 ޕަސެންޓް ދަށްވާނެ އެވެ. މީގެ ސަބަބުން އާމްދަނީ އިން ކުރިން ލިބޭނެ ކަމަށް ބެލެވެނު 30 ބިލިއަން ރުފިޔާގެ ބަދަލުގައި މިހާރު ލިބޭނީ އެންމެ ގިނަ ވެގެންވެސް 15 ބިލިއަން ރުފިޔާ އެވެ. އެހެންވެ އާމްދަނީ އިން އުނިވާ ބައި ފޫބައްދަން ޖެހެނީ އެކި އަމިއްލަ ޖަމިއްޔާ ޖަމާއަތްތަކާއި ދޭދޭ ގައުމު ތަކުން ދަރަނި ނަގައިގެންނެވެ. ދަރަނި މަތިވިއަސް މި ވަގުތު މި "ހިތިބޭސް" ބޯން ޖެހެ އެވެ. ދަރަނި ނަގަން އުޅޭއިރު ދުނިޔޭގެ ގިނަ ގައުމުތައް ވެސް ތިބީ މި ހާލަތުގަ އެވެ. ކޮވިޑް-19 އަކީ ދުނިޔެ އަށް ކުރިމަތިވި ބަލާއާފާތަކަށްވާތީ ލެންޑިން އެޖެންސީތައް ތިބީ އެހީގެ އަތްތައް ގިނަ ކަމުން ހަނދާނެ ގޮތް ހުސްވެފަ އެވެ. ދީފައި ނުދޭނެ މީހަކު ނެތް ހާލަތުގަ އެވެ.\nމި ހާލަތުގައި ތިބި ވަގުތެއްގައި ގައުމުގެ ދަރަނީގެ ހާލަތުގެ އެންމެ ރަނގަޅު މައުލޫމާތު އެ މީހުންނަށް އެނގެން ޖެހެ އެވެ. ނަމަވެސް ރައްޔިތުން މަޖިލީހުގައި ދަރަނި "ރީސްޓްރަކްޗާ" ކުރަން ނުވަތަ "ދަރަނި މުރާޖައާ ކުރަން" ކުރި އަށް ދާ ބަހުސްގައި ފެނިގެން ދަނީ މުޅިން އެހެން މަންޒަރެކެވެ. ރާއްޖޭގެ ދަރަނީގެ ހާލަތުގެ ނުބައި ތަސައްވުރެއް އެދަ ދައްކަ އެވެ. ދަރަނި ނުދެއްކޭނެ ހާލަތަށް ހިންގައިދާނެ ކަމަށް ބުނެ ބިރުދައްކަ އެވެ. މިއީ ނުރައްކާތެރި ކަމެކެވެ. މީގެ ސަބަބުން ރާއްޖެ އަށް ދަރަނި ލިބުން ދަތިވެދާނެ ހާލަތެއް އައުންގާތެވެ.\n"ދަރަނީގެ ގޯސް މައުލޫމާތުގެ ސަބަބުން ލޯނު އެއްބަސްވުމުގެ އެއްވެސް މާއްދާއެއް ޓްރިގާ ވެއްޖެ ނަމަ، ދައުލަތުން ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި ނަގާ ދަރަންޏަށް އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ކޮށް، ގައުމުގެ ރޭޓިން ދަށްވެ، އިތުރަށް ފައިނޭންސިން ހޯދުމުގައި ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހޭނެ،" މި މައްސަލައަށް އިޝާރާތް ކުރައްވައި، ރައްޔިތުން މަޖިލީހުގެ ކޮމެޓީގައި ވާހަކަ ދައްކަވަމުން ފިނޭންސް މިނިސްޓަރު އިބްރާހިމް އަމީރު ވިދާޅުވި އެވެ.\nފިނޭންސް މިނިސްޓްރީގެ ތަފާސް ހިސާބުތައް ދައްކާ ގޮތުގައި ކޮވިޑް-19 ގެ މިހާލަތާ ގުޅިގެން ހިލޭ އެހީ އާއި ލޯނު ހިމެނޭ ގޮތަށް ސަރުކާރަށް ސެޕްޓެމްބަރު މަހުގެ ނިޔަލަށް ލިބިފައިވަނީ 519.8 މިލިއަން ޑޮލަރު (ގާތްގަނޑަކަށް އަށް ބިލިއަން ރުފިޔާ) އެވެ. މީގެ ބޮޑު ބައެއް ދާނެ ކަމަށް ބެލެވެނީ މިހާރު ކޮވިޑް-19 ގެ ކަންކަމަށް ކުރަމުންދާ ހޭދަ އަށެވެ. ކުރިއަށް އޮތް ހަތަރު އަހަރަށް ބަލާއިރު ޓޫރިޒަމް ރަނގަޅުވަމުން ދިޔަ ނަމަވެސް އާމްދަނީ އަށް ބޮޑު ހެޔޮ ބަދަލެއް އަންނަ ތަނެއް ފެންނާނެ ކަމަށް ތަފާސް ހިސާބުތަކުން ލަފައެއް ނުކުރެވެ އެވެ.\nއާމްދަނީ އާއި ދަރަނީގެ ފަހަރު\nތަފާސް ހިސާބުތައް މިގޮތަށް ދައްކާއިރު، ދަރަނި ރީސްޓަކްޗާ ކުރަން ކުރާ މަސައްކަތުގެ ތެރެއިން ވެސް ދަރަނި ލިބުން ހުރަސް އެޅޭނެ ފަދަ ގޮތެއް ވެއްޖެނަމަ ބޮޑު ދައްޗެއް ރާއްޖެ އަށް ކުރިމަތިވާނެ އެވެ. މިހެންވެއްޖެނަމަ މިހާރު ވެސް ގޯސްކޮށް އޮތް ރާއްޖޭގެ އޮތް ދަރަނީގެ ސިޔާސަތު ފާލުން ނައްޓާލާނެ އެވެ. ނަތީޖާއަކަށް ވާނީ އެއް ގައުމެއްގެ ދަރަނީގެ މަޅިއެއްގެ ތެރެއަށް މެހި ބެދެން ފުރުސަތު ފަހިވުމެވެ. ހަމައެކަނި އެސްބީއައި މާލެ ގޮފިން ލޯނު ނަގާނަމަ އެ ލޯނުތަކާއެކު އިތުރު ޝަތުރު ތަކެއް ރާއްޖެ އަށް އަންނާނެ އެވެ.މިއީ ވުން ގާތް ގޮތެކެވެ.\nރާއްޖޭގެ ލޯނުތައް ޑީފޯލްޓެއް ނުވާނެ\nދަރަނި ރީސްޓްރަކްޗާ ކުރަން މަޖިލީހުން ހުށަހަޅާފައިވާ ހުށަހެޅުމަށް ބަލާއިރު، މަޖިލީހުންގެ އެންމެ ބޮޑު ކަންބޮޑުވުމެއްގެ ގޮތުގައި ފެންނަނީ 2012 ވަނަ އަހަރާއި 2018 ވަނަ އަހަރާ ދެމެދު ނަގާފައިވާ ލޯނުތަކާއި ދީފައިވާ ގެރެންޓީގެ މައްޗަށެވެ. މީގެ ސަބަބުން ރާއްޖެއަށް ލައްގާ ދަރަނީގެ ބުރައާއެކު ދަރަނި ނުދެއްކިދާނެ ކަންބޮޑުވުމެވެ. ނަމަވެސް އެ ދަރަނީގެ ބޮޑު ބަޔަކީ އިގްތިސޯދީ ދިރުން ހުރި ކަންކަމަށް ނަގާފައިވާ ލޯނަށްވުމުން އޭގެން ފައިސާ ވިހަން ފަށާތަން ދެ އަހަރު ތެރޭ ފެންނާނެ އެވެ. މީގެ އެއް މަޝްރޫއަކީ ވެލާނާ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓެވެ. އެެހެންވެ ސަރުކާރުން ބުނަމުންދަނީ ރާއްޖެ ދަރަނި ނުދެއްކި ދަރާވިކޭ ހިސާބަށް ނުދާނެ އެވެ.\nފިނޭންސް މިނިސްޓަރު އިބްރާހިމް އަމީރު ތަކުރާރުކޮށް ވިދާޅުވަމުން ގެންދަވަނީ އެވާހަކަ އެވެ. ރާއްޖޭން ދަރަނި މެނޭޖު ކުރާނެ ކަމަށާ، ރާއްޖޭން ލޯނުތައް ނުދެއްކި "ޑީފޯލްޓް" ނުވާނެ ގޮތައް ބަލައިގެން ކުރިއަށްދާ ކަމަށް އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވެ އެވެ.\n"އަޅުގަނޑުމެންގެ ލޯނުތައް ނުވަތަ ދަރަނިތައް ޑިފޯލްޓް ވުމުގެ ނުރައްކަލެއް ނެތް. އަޅުގަނޑުމެންނަށް ދަރަނިތައް ދެއްކޭނެ،" އޭނާ ވިދާޅުވުވެފައިވެ އެވެ.\nދަރަނި މަތިވުމަކީ ކަންބޮޑުވުމެއް\nވޯލްޑް ބޭންކް އާއެކު ރާއްޖޭން އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރަނީ\nދަރަނި ދެއްކުމުގެ ގާބިލްކަން ރާއްޖޭގައި ހުރި ނަމަވެސް ލޯނު ނަގަމުން ދިއުން މިއީ ކުރިމަގުގައި މައްސަލަ ތަކެއް ކުރިމަތިވާނެ ކަމެވެ. ރާއްޖޭގެ ޖުމްލަ ދަރަނި 100 ބިލިއަން ރުފިޔާ އިން މަތިވުމަށް ދާއިރު، އެކަން ވަނީ ދާދި ފަހުން ވޯލްޑް ބޭންކް އިން ނެރުނު ރިޕޯޓުގައި ވެސް ފާހަގަ ކޮށްފަ އެވެ. މިއީ އެ ޖަމިއްޔާގެ ބޮޑު ކަންބޮޑުވުމެކެވެ. މި ކަންބޮޑުވުން އެ ޖަމިއްޔާއިން އަބަދުވެސް ފާޅުކުރެ އެވެ.\nދެކުނު އޭޝިއާ ސަރަހައްދުގެ އިގްތިސާދީ ހާލަތާ ބެހޭ ގޮތުން ވޯލްޑް ބޭންކުން ނެރެފައިވާ ރިޕޯޓުގައިވާ ގޮތުން ރާއްޖޭގެ އާމްދަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ދިޔަނަމަވެސް ސަރުކާރުން އެކަމަށް ނުބަލާ ހަރަދު ކުރާ ކަމަށާ މީގެ ސަބަބުން ދަރަނި މަތިވާ ކަމަށް ބުނެފައިވެ އެވެ. އަދި ކޮވިޑް-19 ގެ ސަބަބުން އައިސްފައިވާ ހީނަރުކަމާއެކު ދައުލަތުގެ ދަރަނި 4.8 ބިލިއަން ޑޮލަރު (ގާތްގަނޑަކަށް 73 ބިލިއަން ރުފިޔާ) އަށް އަރާފައިވާ ކަމަށާ ނަމަވެސް މިދިޔަ އަހަރު ދިވެހި ދައުލަތުގެ ދަރަނި ހުރީ 4.4 ބިލިއަން ޑޮލަރު (67 ބިލިއަން ރުފިޔާ) ގައި ކަމަށް ބުނެފައިވެ އެވެ. އެހެންވެ މަޝްރޫއުތައް މަޑު ޖައްސާލައި ހަރަދު ކުޑަ ކުރަން ލަފާ ދީފައިވެ އެވެ. ސުވާލަކީ މިއީ ކުރެވޭނެ ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟ މީގެން ކުރާނި ފައިދާ ނުވަތަ ގެއްލުން ހެއްޔެވެ؟\nއިކޮނޮމިކް މިނިސްޓަރު ފައްޔާޒު އިސްމާއިމް ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުގައި ތިލަ-މާލެ ބްރިޖާއި މިފަދަ މަޝްރޫއުތައް މިވަގުތު މުހިންމުވެ އެވެ. މީގެ ސަބަބުން އިގްތިސޯދުގައި އެނބުރޭ ފައިސާ އިތުރުވާނެ ކަމަން މިނިސްޓަރު ފާހަގަ ކުރައްވާފައިވެ އެވެ.\nދަރަނި ރީސްޓްރަކްޗާ ކުރަން ވެސް ޖެހޭ\nދަރަނި އިންތިހާއަށް މަތިވަމުންދާއިރު، ދަރަނި ދީފައިވާ ފަރާތްތަކުގައި އެދިގެން ދަރަންޏަށް ލުއިތަކެއް ހޯދަން މަސައްކަތް ކުރަން ވެސް ޖެހެ އެވެ. ނަމަވެސް މިކަން ކުރަން ވާނީ ދަރަނި ލިބުން ހުރަސް އެޅޭނެ ގޮތަކަށް ނޫނެވެ. މީގެ ސަބަބުން އިންވެސްޓަރުންގެ މެދުގައި ރާއްޖޭގެ "ކްރެޑިޓް ހިސްޓްރީ" އާމެދު ސުވާލު އުފެދޭނެ ގޮތެއް ވެގެން ނުވާނެ އެވެ. މިކަން ކުރަން ވާނީ ދުނިޔޭގެ އެހެން ގައުމުތަކުގައި ވެސް މިކަން ކުރާ ގޮތަށް ޕްރޮފެޝަނަލްކޮށެވެ. ބޭރުގެ އެޖެންސީތަކާ ވެސް ގުޅިގެންނެވެ. ލޯނު ދީފައިވާ ގައުމުތަކާ ވެސް ގުޅިގެންނެވެ. ގައުމުތަކާ ދިމާލަށް އެއްޗިހި ކިރުއާއި ޖިއޯ ޕޮލިޓިކްސްގެ ޖަޒުވާބުން އެއްކިބާ ވެގެންނެވެ.\nމިދިއަ އޯގަސްޓް މަހު ބޭއްވި މުޅި މަޖިލީހުގެ ކޮމިޓީގެ ބައްދަލުވުމެއް -- ފޮޓޯ: މަޖިލިސް\nމިކަން ކުރަން ޖެހޭ ސަބަބަކީ ރާއްޖޭގެ ބަޖެޓު ޑެފިސިޓް 12 ބިލިއަން ރުފިޔާގައި ހުރިއިރު، އެބައި ފޫބައްދަން ފައިސާ ބޭނުންވާތީ އެވެ. އެހެންވެ ރާއްޖޭން މިހާރު މަސައްކަތް ކުރަމުން ތައްޔާރު ވަނީ އިންޓަނޭޝަނަލް މާކެޓުގައި 300 މިލިއަން ޑޮލަރު (ގާތްގަނޑަކަށް 4.6 ބިލިއަން ރުފިޔާ) ސުކޫކެއް ވިއްކާށެވެ. މި ސުކޫކް ވިކުން ބިނާވެގެން ދާނީ މިހާރު ކުރާ މަސައްކަތުގެ ޕްރޮފެޝަނަލިޒަމް ބަހައްޓާ ގޮތަށެވެ. ދަރަނީގެ ސިޔާސަތާއި ރީސްޓްރަކްޗާ ކުރުންދާ ގޮތަކަށެވެ.\nދަަރަނި މުރާޖައާކޮށް ލުއި ހޯދަން މަސައްކަތް ކުރި ނަމަވެސް ދަރަނި ނުލިބޭނެ ގޮތެއް ނުވުމަކީ ރާއްޖެ އަށް މި ހާލަތުގައި ގެއްލުން ވާނެ ކަމެވެ. ލޯނު ނުނަގާށޭ ދަރަނި މަތިވަނީއްޔޭ ބުންޏަސް މިހާރު އާމްދަނީ ހޯދަން ވަގުތުން ވަގުތަށް ހުރި މަގުތައް އެހާ ގިނައެއް ނޫނެވެ. އެހެންވެ ދަރަނި މުރާޖައާ ކުރުނުގައި ފަރުވާތެރި ނުވެއްޖެނަމަ އާހިރު ނަތީޖާއަކީ މިހާރު ވެސް އިންޑިއާއަށް ބުރަވެފައިވާ ދަރަނީގެ ތިލަފަތް އިތުރަށް ބަރުވެގެން ދިއުމެވެ.\nރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް މިނިސްޓްރީ އޮފް އިކޮނޮމިކް ޑިވެލޮޕްެމަންޓް ދައުލަތުގެ އާމްދަނީ + ފިނޭންސް މިނިސްޓަރު އިބްރާހިމް އަމީރު ކޮވިޑް-19 ދައުލަތުގެ ދަރަނި


އަލިފާން ފަރުބަދަ ގޮވައި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު 13 އަށް\nއިންޑޮނީޝިއާގެ އަލިފާން ފަރުބަދަ ގޮވައި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު 13 އަށް އަރައިފި\n5 ޑިސެންބަރު 2021 - 15:39 0\nއަލިފާން ފަރުބަދަ ކައިރީގައި ހުރި އަވަށްތަކުގެ މީހުން ރައްކާތެރި ހިސާބުތަކަށް ދާން މަސައްކަތް ކުރަނީ. -- ފޮޓޯ: އޭއެފްޕީ\nލުމަޖަންގް، އިންޑޮނީޝިއާ (ޑިސެމްބަރު 5) - އިންޑޮނީޝިއާގެ ސެމެރޫ އަލިފާން ފަރުބަދަ ހޮނިހިރު ދުވަހު ކުއްލި ގޮތަކަށް ގޮވުމުން މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު 13 އަށް އަރައިފި އެވެ.\nޖާވާ ރަށުގައި ހުންނަ އެންމެ ބޮޑު ފަރުބަދަ ކުއްލި ގޮތަކަށް ގޮވިއިރު އާއްމުން ތިބީ ތައްޔާރުވެގެންނެއް ނޫނެވެ. އެހެންވެ، އެތައް ސަތޭކަ އާއިލާތަކުން ފުރާނަ ސަލާމަތް ކުރަން ދުވާ މަންޒަރު ފެންނަ ވީޑިއޯތައް ވަނީ އާއްމުވެފަ އެވެ.\nލުމަޖަންގް ޑިސްޓްރިކްޓުގެ 11 އަވަށަކަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އަޅީގެ އަސަރުކޮށް، ގެތަކާއި، ދަނޑުތައް ވަނީ ހަލާކުވެފަ އެވެ. ނުވަ ސަތޭކަ އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން މިހާރު ތިބީ މިސްކިތްތަކާއި ސްކޫލުތަކުގެ ހިޔާވެހިކަމުގަ އެވެ.\nގިނަ އަދަދެއްގެ މީހުން މިސްކިތުގައި މަޑުކޮށްގެން. -- ފޮޓޯ: އޭއެފްޕީ\n"މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު ވަނީ 13 އަށް އަރާފައި. މީހުން ސަލާމަތް ކުރާ ޓީމުތަކަށް ވަނީ އިތުރު ހަށިތައް ފެނިފައި،" ނޭޝަނަލް ޑިޒާޒްޓާ މިޓިގޭޝަން އެޖެންސީ (ބީއެންޕީބީ) ގެ ތަރުޖަމާނު އަބްދުލް މުހާރީ ވިދާޅުވި އެވެ.\nއިމާރާތްތަކުގައި ތާށިވެފައި ތިބި 10 މީހުން ސަލާމަތް ކުރަން ޖެހުނީ ހެލިކޮޕްޓަރުގެ އެހީގަ އެވެ. ފަންސާސް ހަތް މީހުންނަށް އަނިޔާވެފައި ވާއިރު އޭގެ ތެރެއިން 41 މީހުން ތިބީ ފިހިފަ އެވެ. އެ މީހުންނަށް ދަނީ ހޮސްޕިޓަލުގައި ފަރުވާދެމުންނެވެ.\nސެމެރޫ ފަރުބަދަ ވަށައިގެން ފަސް ކިލޯމީޓަރުގެ ސަރަހައްދަށް ވަނުން އާއްމުންނަށް ވަނީ މަނާކޮށްފަ އެވެ. އެ ހިސާބުގެ ވައި ވަރަށް ބޮޑަށް ތަގައްޔަރުވެފައި ވާއިރު، ސިއްހީ މައްސަލަތައް ހުރި މީހުންނަށް އެ ވައިގެ ސަބަބުން ގެއްލުންތައް ވާނެ އެވެ.\nއޮސްޓްރޭލިއާގައި ހުންނަ ވޮލްކެނިކް އޭޝް އެޑްވައިޒަރީ ސެންޓަރު (ވީއޭއޭސީ) އިން ބުނީ ފަރުބަދައާ ދުރަށް ދުން ފެތުރި، އިންޑިއާ ކަނޑުގެ މަތިން ހުޅަނގު ދެކުނަށް ދަތުރު ކުރަމުންދާ ކަމަށެވެ.\nސެމެރޫ ފަރުބަދަ އަކީ "ހަރަކާތްތެރި" ފަރުބަދައެއްގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ އަލިފާން ފަރުބަދަ އެކެވެ. އެ ފަރުބަދަ އެންމެ ފަހުން ގޮވީ މިދިޔަ އަހަރުގެ ޑިސެމްބަރު މަހު އެވެ.\nހާލުގައި ޖެހިފައި އޮތް ރެފިއުޖީ ބޯޓެއް އިންޑޮނީޝިއާއަށް ނުވެއްދި\nއިންޑޮނީޝިއާއަށް ބާރުގަދަ ބިންހެލުމެއް އައިސްފި


ސްކޫލް ހުޅުވެން ދެދުވަސް. އެކްޓިވިޓީ ޔުނިފޯމާއި ފޮތްތައް ހަމައެއްނުވޭ\nއ-ވޮއިސް 10 ޖެނުއަރީ 2019\nއަންނަ އާދީއްތަ ދުވަސް ނުވަތަ މިމަހުގެ 13ވަނަ ދުވަހަކީ ދިރާސީ އާއަހަރުގެ ކިޔެވުން ފެށޭ ދުވަހެވެ. މި ދުވަހު ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ސްކޫލްތަކެއް ހުޅުވުމަށް ތައްޔާރުވެފައިވާއިރު މިނިސްޓްރީ އޮފް އެޑިއުކޭޝަނުން ވިދާޅުވަނީ ދިރާސީ އާއަހަރަށް އެމިނިސްޓްރީން ކުރަންޖެހޭ ހުރިހާ ކަމެއް މިހާރު ނިމިފައިވާ ކަމުގައެވެ. އެގޮތުން ސްކޫލްތަކަށް ބޭނުންވާ ޓީޗަރުންނާއި ބޭނުންވާ ހުރިހާ ޓެކްސްޓް ފޮތްތަކެއްވެސް ސްކޫލް ހުޅުވޭ އިރު ހަވާލުކުރެވޭނެ ކަމަށް ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ\nބ.އަތޮޅު ތައުލީމީ މަރުކަޒުންވެސް ބުނަނީ ސްކޫލަށް ބޭނުންވާ ޓީޗަރުން ހަމަވެފައިވާ ކަމަށާ ޓެކްސްޓް ފޮތްތަކުގެ ތެރެއިން މިހާރު ހަވާލު ނުކުރެވި ހުރި ފޮތްތައް ވެސް އާދީއްތަ ދުވަހު ހަވާލު ކުރެވޭނެ ކަމުގައެވެ.\nބ.އަތޮޅު ތައުލީމީ މަރުކަޒުގެ ހުރިހާ ގްރޭޑަކަށް ބޭނުންވާ ފޮތްތަކުގެ ތެރެއިން ގިނަ ފޮތްތައް މީގެ ދެ ދުވަސްކުރިން ބެލެނިވެރިންނާ ހަވާލު ކުރިނަމަވެސް ބައެއް ފޮތްފޮތް އަދި ނުލިބޭނީ އަދިވަނީ ހަވާލު ނުކުރެވިއެވެ.\nސްކޫލްގެ އެޑްމިނިސްޓްރޭޓަރ އަލީ އިމާދު އީވީއަށް ވިދާޅުވީ ހަވާލު ނުކުރެވި ހުރި ފޮތްތައް އާދިއްތަ ދުވަހު ހަވާލު ކުރާނެކަމަށާއި އެކްޓިވިޓީ ޔުނިފޯމްވެސް އެހަފްތާގައި ހަވާލު ކުރާނެ ކަމުގައެވެ.\n“އާދިއްތަ ދުވަހު (ސްކޫލް ހުޅުވޭ ދުވަސް) ހަވާލު ނުކުރެވި ހުރި ފޮތްތައް ހަވާލު ކުރެވޭނެ .އަދި އެކްޓިވިޓި ޔުނިފޯމްވެސް އެ ހަފްތާގައި ލިބޭނެ. ” އެކްޓިވިޓީ ޔުނީފޯމާ ބެހެ ގޮތުން އިމާދު ވިދާޅުވިއެވެ.\n“އެކްޓިވިޓީ ޔުނީފޯމަކީ ސީދާ ސްކޫލުން ފޯރުކޮށްދޭ އެއްޗެއް ނޫން. އެކަން އޮންނާނީ ބިޑްކޮށްގެން ބަޔަކާ ހަވާލުކޮށްފައި. އެކަމަކު ސްކޫލުން އެކަން ބަލަމުން ދާނެ. ”\nރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހްގެ 100 ވައުދުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ސްކޫލްތަކުގެ ކުދިންނަށް ހެނދުނުގެ ނާސްތާދިނުމުގެ ޕްރޮގްރާމް ފެށުމުގެ ގޮތުން އެކަން ތަޖްރިބާ ކުރާ ފުރަތަމަ 25 ސްކޫލްގެ ތެރޭގައި މަރުކަޒު ހިމެނުނު ނަމަވެސް އެކަންވެސް ސްކޫލް ފެށެންވާއިރު ހަމަނުޖެހޭ ކަމަށް އިމާދު ވިދާޅުވިއެވެ. “އެމަސައްކަތް ކުރިއަށް އެބަދޭ. އެކަމަކު ސްކޫލް ހުޅުވޭއިރު ނާސްތާ ޕްރޮގްރާމް ފެށޭ ވަރެއްނުވާނެ.” އިމާދު މައުލޫމާތު ދެއްވިއެވެ.\nބ.އަތޮޅު ތައުލީމީ މަރުކަޒުގެ އިތުރުން ރާއްޖޭގެ ގިނަ ސްކޫލުްތަކެއްގެ ބެލެނިވެރިން ، ފޮތްތައް ހަމަނުވުމުގެ ޝަކުވާއާއި ސްކޫލް ފެށެން ދެ ދުވަހަށް ވެފައިވާ އިރު އެކްޓިވިޓީ ޔުނިފޯމްވެސް ނުލިބޭ ކަމުގެ ޝަކުވާ އަންނަނީ ކުރަމުން ނެވެ. މީގެ ޖަވާބުގައި އެޑިއުކޭޝަން މިނިސްޓަރ ޑރ.އާއިޝަތު އަލީ ވިދާޅުވަނީ ޓެކްސްޓް ފޮތްތައް ހަވާލުކުރަން ކުރިން ވެސް ހަމަޖައްސާފައިވަނީ އާ އަހަރުގެ ކިޔެވުން ފެށޭ ދުވަސް، އަންނަ އާދިއްތަ ދުވަހުކަމަށާ އެކަން ބެލެނިވެރިންނަށް ވެސް އަންގާފައިވާނެ ކަމަށެވެ.\nއަރުޝީފަށް ނެގީ 10/01/2019 10:24\nއެންމެފަހުން އަޕްޑޭޓްކުރީ 10/01/2019 10:24


» ޒިމްބާބުވޭގެ މުފްތީ ރާއްޖެ ވަޑައިގަންނަވަނީ\nޒިމްބާބުވޭގެ މުފްތީ ފަޟީލަތުއްޝައިޚް އިސްމާޢީލު މޫސާ މެންކު، މިއަންނަ ޑިސެމްބަރު މަހުގެ ތެރޭގައި ރާއްޖެވަޑައިގަންނަވާގޮތަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފައިވާކަމަށް މިނިސްޓްރީ އޮފް އިސްލާމިކް އެފެއާޒުން ހާމަކުރައްވައިފިއެވެ. މިނިސްޓަރ އޮފް އިސްލާމިކް އެފެއަޒް ޑރ.ޢަބްދުލްމަޖީދު ޢަބްދުލްބާރީގެ ދަޢުވަތަކަށް ކުރައްވާ މިދަތުރުފުޅުގައި މުފްތީ އިސްމާޢީލު މެންކު ރާއްޖޭގައި ދަރުސެއް ދެއްވުމަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފައިވާ ކަމަށްވެސް އިސްލާމިކް މިނިސްޓްރީން ހާމަކުރައްވައެވެ.\n» އިސްލާމިކް މިނިސްޓްރީގެ ނޫސްބަޔާން: އެއްވެސް މީހަކަށް ނަހަމަގޮތުގައި ޒަކާތުގެ ފައިސާއިން ހޭދަކުރެވިފައި ނޯންނާނެއެވެ.\n2011އޮކްޓޯބަރ 13 ވީ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ހަވީރު ނޫހުގައި "ޒަކާތު ފަންޑުން ގިނަ ޢަދަދެއްގެ ފައިސާ ޝޭޚް ޝަހީމުގެ ރަށަށް" މިސުރުޚީގެ ދަށުން ލިޔެފައިވާ ލިޔުމަކީ ޙަޤީޤަތް އޮޅޭފަދަ ގޮތަކަށް ލިޔެފައިވާ ލިޔުމެކެވެ. މިލިޔުމުގައި ޒަކާތުފައިސާ ދޫކުރުމުގައި ނަހަމަ ގޮތްތަކަކަށް ޢަމަލުކުރެވިފައިވާކަމުގެ ތުހުމަތުގެ އިގިލި މިނިސްޓްރީ އޮފް އިސްލާމިކް އެފެއާޒަށް ދިއްކޮށްފައިވެއެވެ. އެހެންކަމުން މިއީ ވަރަށް ޒިންމާދާރުކަން ކުޑަ ލިޔުމެއްކަމުގައި ދެކެމެވެ.\n» ޞަޙީޙުލް ބުޚާރީގެ ދިވެހިތަރުޖަމާގެ ފުރަތަމަ ވޮލިޔުމް ނެރެނީ\nކީރިތި ޤުރްއާނަށްފަހު އެންމެ ޞައްޙަ ދެފޮތުގެ ތެރެއިން އެއްފޮތްކަމުގައިވާ ބުޚާރީގެ ފުރަތަމަ ޖިލްދުގެ ދިވެހި ތަރުޖަމާ ނެރުއްވުން މާދަމާ އޮންނާނެކަމަށް އިސްލާމިކް މިނިސްޓްރީން ހާމަކޮށްފިއެވެ. މިއީ ފަޟީލަތުއްޝައިޚް ފައްޔާޟް ޢަލީ ތައްއްޔާރުކުރައްވާފައިވާ ފޮތެކެވެ. މިނިސްޓްރީ އޮފް އިސްލާމިކް އެފެއާޒްގެ ފަރާތުން މިފޮތް ނެރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ 14 އޮކްޓޯބަރ 2011 ވާ ހުކުރު ދުވަހުގެ ރޭ އިސްލާމީ މަރުކަޒުގައި ކަމަށް އެމިނިސްޓްރީގެ ވެބްސައިޓްގައި ވެއެވެ.\n» 1432 ވަނަ އަހަރަށް ނޫރުލްއިސްލާމްގެ ޙައްޖު ޞަފްޙާތައް ލޯންޗުކުރެވިއްޖެ الحمد لله\nﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާގެ ރަޙްމަތާއި ފަޟްލު ވަންތަކަމުން، ނޫރުލް އިސްލާމްގެ ޙައްޖު ވެބްސައިޓް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކަކާއެކު ދުނިޔެއަށް މިނޭވާލަނީ، ޙައްޖުގެ އަޅުކަން އަދާކުރުމަށް މައްކާއަށް ދަތުރު ކުރުމަށް މުސްލިމުން، ދުނިޔޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުން މިސްރާބު ޖަހާފައިވާ ވަގުތެއްގައެވެ. މި ވެބްސައިޓްގައި ޙައްޖުވެރިންނަށް ބޭނުންތެރި ތަފާތު މަޢުލޫމާތާއި ނަސޭހަތާއި އިރުޝާދުތައް އެކުލެވިގެންވާނެއެވެ. އަދި އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ އިތުރު ބައިތައް ސައިޓަށް އިތުރު ކުރެވެމުން ދާނެއެވެ.\n» މަޝްހޫރުދާޢީ ޢަބްދުއްރަޙީމް ގްރީންގެ ބައްޕާފުޅު އިސްލާމްވިތާ 10 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އަވަހާރަވެއްޖެ\nއިސްލާމްދީނުގެ ދަޢުވަތުގައި އަވަދިނެތި މަސައްކަތްކުރަމުން އަންނަ، އަދި ދުނިޔޭގެ ގިނަ މުސްލިމުންގެ މެދުގައި، ޚާއްޞަކޮށް ޔޫރަޕާއި އޮސްޓްރޭލިޔާ އަދި އެމެރިކާގެ މުސްލިމް ޒުވާނުންގެ މެދުގައި މަޤްބޫލު ބޭފުޅެއް ކަމުގައިވާ، އިނގިރޭސި މަޝްހޫރު ދާޢީ، ޝޭޚް ޢަބްދުއްރަޙީމް ގްރީންގެ ބައްޕާފުޅު އިސްލާމްވެވަޑައިގެންނެވިތާ 10 ދުވަސް ފަހުން އަވަހާރަވެއްޖެއެވެ.\n» ފަސްނަމާދުގެ މިސާލު - ނަބަވީ ދޫފުޅުން\nއިސްލާމްދީން އެއެއްޗެއްގެ މައްޗަށް ބިނާވެގެންވާ ދީނުގެ ތަނބެވެ. އަޅާއާއި ކާފިރުކަމާއި ދެމެދުގައިވާ ހުރަހެވެ. އެ ދޫކޮށްލައިފި މީހާ ދީން މުގުރައިފިއެވެ. އެ ޤާއިމުކޮށްފި މީހާ ދީން ޤާއިމުކޮށްފިއެވެ. ރެއާއި ދުވާލު5ފަހަރު ތަކުރާރުވާ ގޮތަށް ފަރުޟު ކުރެއްވިގެންވާ ފަރުޟެކެވެ. އެއާމެދު ވާރިދުވެގެން އައިސްފައިވާ އަޘަރުތަކާމެދު ގިނަ މީހުންވަނީ ޣާފިލުވެގެންނެވެ. އޭގެ މަޤާމާއި ޤަދަރާމެދު ގިނަ މީހުންވަނީ ޣާފިލުވެގެންނެވެ. އޭގެ ޙުކުމްތަކާއި ޙިކުމަތްތަކާއި އެއަށް ދޭންޖެހޭ ޢިނާޔަތާމެދު ގިނަ މީހުންވަނީ ޣާފިލުވެގެންނެވެ.\n» ކުއްލި ޚަބަރު: މަދީނާގެ އިސްލާމިކް ޔުނިވާސިޓީއިން މި އަހަރު ސްކޮލާޝިޕް ލިބުނު ދަރިވަރުންގެ ނަންތައް އިޢުލާނު ކޮށްފި\n1432-1433 ވަނަ ދިރާސީ އަހަރަށް މަދީނާގެ އިސްލާމިކް ޔުނިވާސިޓީއިން ފުރުޞަތު ލިބުނު ކުދިންގެ ނަންތައް އިޢުލާނު ކޮށްފި އެވެ. މިއަހަރު ދިވެހި 15 ކުއްޖަކަށްވަނީ ފުރުސަތު ލިބިފައެވެ. އެކުދިންނަކީ: 1.\tއަޙްމަދު ސައިފް 2.\tއިބްރާހީމް ޝަރީފް 3.\tއިބްރާހީމް މައިޝާން 4.\tއިބްރާހީމް ރާފިޢު 5.\tސައިފުއްދީން ފާރޫޤް 6.\tޙައްސާން ޢަބްދުއްރައްޒާޤް 7.\tއަމާން މުޙައްމަދު ނަޖީބު ޢަލީ ޢީސާ 8.\tޙުސައިން އަންޞާރު 9.\tއަޚްތަރު ނަސީމް 10.\tއަޙްމަދު މިޞްބާޙު މުޙައްމަދު ޝަރީފް ޢަބްދުއްސައްތާރު 11.\tމުޙައްމަދު ޣާލިބު އަޙްމަދު ޝާހިދު 12.\tމާދިން މުޙައްމަދު މަސީޙު 13.\tޝާރިޤް ސަޢީދު 14.\tޝުޢައިބު ނާޡިމް މުޙައްމަދު އިބްރާހީމް 15.\tއިބްރާހީމް ޖަދީދު އަޙްމަދު ތަފްސީލު އަންނަނީ...\n» ޙިރާ ސްކޫލަށް ބިން ލިބުނުކަމުގެ އެގްރިމެންޓުގައި ސޮއިކޮށްފި\nޙިރާ ސްކޫލަކީ ޒަމާނީ ފެންވަރަށް ނާސަރީން ފެށިގެން ގްރޭޑް 12 އާ ހަމައަށް ކިޔަވައި ދިނުމަށް އައްޑޫސިޓީ ހިތަދޫގައި ޤާއިމުކުރެވިފައިވާ ސްކޫލެކެވެ. މީގެ ޕްރީ ސްކޫލް 2010 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ހިތަދޫގައި ދަނީ ހިންގަމުންނެވެ. މި ސްކޫލް މިހާރު ވަގުތީ ގޮތުން ހިންގަމުން ގެންދަނީ ހިރާ ފައުންޑޭޝަންގެ މެންބަރު މުޙައްމަދު އަޙްމަދު ދީދީގެ ގެ، ހިތަދޫ ޕްލާޒާގޭގައެވެ. ޖާގައިގެ ދަތިކަމާހުރެ މި ތަނަށް ބިން ހޯދުމުގެ މަސައްކަތުގައި ގިނަ ހުރަސްތަކެއް ދިމާވުމަށްފަހު، މިއަދު ބިމުގެ އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއި ކުރެވުނު މި މުނާސަބާގައި ޙިރާ ފައުންޑޭޝަންގެ މެންބަރުންނަށާއި ޙިރާ ސްކޫލްގެ ވެރިންނަށް، ނޫރުލްއިސްލާމް ޓީމްގެ ނަމުގައި މަރުޙަބާ ދަންނަވަމެވެ.\n» ދީނީ ޝިއާރު ފާޅުކުރުމުގެ ފުރުސަތު އާ ގަވައިދުން ހަންޏެއް ނުވާނެ: ޑރ. ޢަބްދުލްމަޖީދު\nދިވެހި ރައްޔިތުންގެ ދީނީ އެއްބައިވަންތަކަން ހިމާޔަތްކުރުމުގެ ގަވާއިދު، ގިނަ ދުވަސްތަކަކަށް ފަހު މިއަދު ގެޒެޓްކުރި އިރު، ދީނީ އިލްމުވެރިންނަށް ދަތިކޮށްފައިވާނެ ކަމަށް ބައެއް ފަރާތްތަކުން ތުހުމަތުކުރި ނަމަވެސް، ދީނީ ޝިއާރު ފާޅުކުރުމުގެ ފުރުސަތު އާ ގަވާއިދުގެ ދަށުން ހަނިވެގެންނުދާނެ ކަމަށް އިސްލާމިކް މިނިސްޓަރު ޑރ. އަބްދުލްމަޖީދު އަބްދުލްބާރީ ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.\n» ރަމަޟާން މަހު 400 މިލިއަން ޔޫރޯ ފްރާންސްގެ އިޤްތިޞާދަށް އިތުރުވެއްޖެ\nއީކޮފިން އިންސްޓިޓިއުޓްގެ ފަރާތުން ފްރާންސްގައި ދިރިއުޅޭ މުސްލިމު އާބާދީގެ ޚަރަދުތަކުގެ މައްޗަށް ކުރި ދިރާސާއަކައުން ދައްކާ ގޮތުގައި، ރަމަޟާން މަހު މުސްލިމުން ކުރި ޚަރަދުތަކުން ގާތްގަނޑަކަށް 400 މިލިއަން ޔޫރޯ ފަރަންސޭސި އިޤްތިޞާދަށް އިތުރުވެގެން ހިނގައްޖެއެވެ. މުޅި ދުނިޔޭގައިވެސް ރަމަޟާންމަހުގައި މުސްލިމުން ޢާއްމު ކާބޯތަކެތީގެ ބާވަތްތައް ބޭނުންކުރުން އިތުރުވެގެން ދާތަން ފެނެއެވެ. މިކަން އިތުރަށް ކަށަވަރުކޮށްމިދިނީ، އީކޮފިން ގެ ފަރާތުން ކުރި ދިރާސާއަކުންނެވެ. އެފަރާތުން ހާމަކުރާގޮތުގައި "މުސްލިމް ޒުވާނުން ޢާއްމުކޮށް އެހެން މައްސަރުތަކުގައި ތަކެތި ގަންނަ މިންވަރަށްވުރެ ރަމަޟާންމަހުގައި ތަކެތި ގަތް މިންވަރު2ގުނަ އިތުރު ވެފައި" ވާކަމަށެވެ.


EU in Ingireysivilaai Vaki Vehjje – Iru\nއެސްޓީއޯއިން މިދިޔަމަހު 78000 އަށްވުރެ ގިނަ ބަސްތާގެ ކާޑު އެކި ސަރަޙައްދުތަކަށް ފޮނުވި\nއީޔޫ އިން އިނގިރޭސިވިލާތް ވަކިވެއްޖެ\nލަހޫ· 1 ފެބުރުވަރީ 2020\nޔޫރަޕިއަން ޔޫނިއަނުން (އީޔޫ) އިނގިރޭސިވިލާތް ރަސްމީކޮށް ވަކިވެއްޖެއެވެ.\nއިނގިރޭސިވިލާތް ޔޫރަޕްގެ އިއްތިޙާދުން ވަކިވުމުގެ ކަންތައް ނުވަތަ “ބްރެކްސިޓް” ކޮޅެއްގައި މިޖެހުނީ މިކަމާބެހޭ އެއްބަސްވުމަށް އިނގިރޭސި ޕާލަމެންޓުން ރުހުން ދިނުމާއެކު ޔޫރަޕިއަން ޕާލަމެންޓުންވެސް އެ އެއްބަސްވުން ތަސްދީގު ކުރުމާއެކު އޭގެ ސުންގަނޑި ޖެހުމުންނެވެ.\nއީޔޫ އިން ވަކިވުމާ ގުޅިގެން އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ބޮޑުވަޒީރު ބޮރިސް ޖޯންސަން ދެއްވި ވީޑިއޯ މެސެޖެއްގައި ވިދާޅުވީ އީޔޫ އިން ވަކިވުމަކީ އެއްގޮތަކަށް ނިމުމެއް ނޫން ކަމަށާއި މުޅިން އާ ބަދަލުތަކުގެ ފެށުމެއް ކަމަށެވެ. އަދި އީޔޫގެ މިސްރާބު ހުރީ އިނގިރޭސިވިލާ އެންމެ ގުޅޭ މިސްރާބަކަށް ވެސް ނޫން ކަމަށާއި އީޔޫ އިން ވަކިވުމަކީ ގިނަ ބަޔަކަށް އުއްމީދުތަކެއް ގެނުވާނެ ކަމެއް ކަމަށްވެސް ބޮރިސް ވިދާޅުވިއެވެ.\nއީޔޫ އިން އިނގިރޭސިވިލާތް ވަކިވުމުން ޔޫރަޕްގެ ގައުމެއްގެ ގޮތުގައި އިނގިރޭސިވިލާތް ދެން އޮންނާނީ ހަމައެކަނި ނަމެއްގައެވެ. އެގޮތުން އީޔޫގެ ސިޔާސަތުތައް ކަނޑައެޅުމާއި، އީޔޫގެ ނިންމުމެއްގައި ނުވަތަ ނަގާ އެއްވެސް ވޯޓެއްގައި ވެސް ދެން އެގައުމުގެ ދައުރެއް ނޯންނާނެއެވެ.


ނެޓް ޒީރޯ ގައުމަކަށް ހެދުމަށް ހޯމް ސޯލާ ޕްރޮގްރާމް ފެނަކައަށް\nރާއްޖެއަކީ ނެޓް ޒީރޯ ގައުމަކަށް ހެދުމަށް ހޯމް ސޯލާ ޕްރޮގްރާމެއް ފެނަކައާ ހަވާލުކޮށްފި\n6 ޖަނަވަރީ 2022 - 13:08 0\nހޯމް ސޯލާ ޕްރިގްރާމް ހިންގުން ފެނަކައާ ހަވާލު ކުރުމަށް ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތުގެ ތެރެއިން-- ފޮޓޯ: ފެނަކަ\nސޯލާ ހަކަތަ އުފައްދާ ނިޒާމުތައް ރާއްޖޭގައި އިތުރަށް ފުޅާކުރުމުގެ ގޮތުން ހޯމް ސޯލާ ޕްރޮގްރާމެއް ހިންގަން ފެނަކައާ ހަވާލުކޮށްފި އެވެ.\nހޮޓެލް ޖެންގައި މިއަދު ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތުގައި ފެނަކައާ މިއަދު ހަވާލު ކުރީ 2030ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް ރާއްޖެއަކީ ކާބަން އެމިޝަންސް ނެޓް ޒީރޯ ގައުމަކަށް ހެދުމަށް ދިވެހި ސަރުކާރުން އަމާޒުކޮށްފައިވާތީ، އެ އަމާޒު ހާސިލްކުރުމަށް މަގުފަހިކުރުމަށް ފަށާ ޕްރޮގްރާމެެކެވެ.\nމި ޕްރޮގްރާމްގެ އަނެއް މަގްސަދަކީ ސަރުކާރުގެ ސްޓްރެޓެޖިކް އެކްޝަން ޕްލޭންގެ ދަށުން އަންނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް މަދުވެގެން 10 މެގަވޮޓްގެ އިރުގެ އަލިން ހަކަތަ އުފައްދާ ނިޒާމުތައް ނެޓްމީޓަރިން އުސޫލުން ގާއިމުކުރުމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ލަނޑުދަނޑި ހާސިލުކުރުމެވެ.\nމިއަދު ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތުގައި އެ އެއްބަސްވުމުގައި އެންވަޔަރަންމަންޓް މިނިސްޓްރީގެ ފަރާތުން ސޮއި ކުރެއްވީ މިނިސްޓަރު އައިމިނަތު ޝައުނާ އެވެ. ފެނަކައިގެ ފަރާތުން ސޮއިކުރެއްވީ މެނޭޖިން ޑިރެކްޓަރު އަހްމަދު ސައީދު އެވެ.\nފެނަކައިން ބުނީ އެ މަޝްރޫއުގެ ދަށުން ދޫކުރެވޭ ހޯމް ސޯލާ ނިޒާމްތަކަކީ ނިސްބަތުން އަގުހެޔޮ، ރައްޔިތު މީހާގެ ޖީބަށް ލުއި، އަދި އިންސްޓޯލްމެންޓް އުސޫލުން ދޫކުރެވޭ ނިޒާމްތަކެއް ކަމަށެވެ. އަދި މާލީ ބޮޑު ތަކުލީފެއް ނެތި މި ނިޒާމްތައް ފަރުދުންނަށް ގަނެވޭނެ ކަމަށެވެ.\nއެ މަޝްރޫ ފަށަނީ އެންވާރްމެންޓް މިނިސްޓްރީން ޖުމްލަ 20 މިލިއަން ރުފިޔާ ހަރަދުކޮށް ފެނަކައާއެކު 1000 ގޭގައި ސޯލާ ޓީވީ ހަރުކުރުމަށް ކަމަށް އެންވާރްމެންޓް މިނިސްޓްރީން ބުނެ އެވެ. މިނިސްޓްރީން ލަފާކުރާ ގޮތުގައި އެ ސިސްޓަމް ގާއިމުކުރެވިއްޖެނަމަ ދައުލަތުން ކަރަންޓު އުފެއްދުމަށްޓަކައި އިމްޕޯޓުކުރާ ތެލުގެ ތެރެއިން ނުވަ ލައްކަ ލީޓަރު ތެޔޮ މަދުކުރެވިގެންދާނެ އެވެ.


SunOnline: Raajjeygai furathama faharah HR convention eh baavvany\nރާއްޖޭގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އެޗްއާރު ކޮންވެންޝަނެއް ބާއްވަނީ\nއައިޝަތު ފަރީޙާ 10 Feb 2019, 19:53\nމާޕްގެ ރައީސް އަފީފް (މ) އަދި ވައިސް ޕްރެޒިޑެންޓުން -- ސަން ފޮޓޯ: އަހުމަދު އަވްޝަން އިލްޔާސް\nމޯލްޑިވްސް އެސޯސިއޭޝަން އޮފް ހިޔުމަން ރިސޯސް ޕްރޮފެޝަނަލްސް (މާޕް) އިން އިންތިޒާމުކޮށްގެން ރާއްޖޭގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އެޗްއާރު ކޮންވެންޝަނެއް ބާއްވަން ނިންމައިފިއެވެ.\nމި ކޮންވެންޝަން ބާއްވަން ނިންމާފައިވަނީ އަންނަ މަހުގެ ހަތަރަކުން ފަހަކަށް ދަރުބާރުގޭގައެވެ.\n"ފިޔުޗާ އޮފް އެޗްއާރު އެންޑް ވޯކް" މި ތީމަށް ކުރިއަށް ގެންދާ މި ކޮންވެންޝަނުގައި ބައިވެރިވުމުގެ ފުރުސަތު މާޕްގެ މެންބަރުންނަށާއި، ރާއްޖޭގައި ހިޔުމަން ރިސޯސްގެ ދާއިރާގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ފަރާތްތަކަށް ވަނީ ހުޅުވާލައިފައެވެ.\nމި ކޮންވެންޝަނުގެ ސްޕީކަރުންގެ ގޮތުގައި މީހުން ބިނާކުރުމުގެ ދާއިރާގައި ރާއްޖޭގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ގިނަ ފަރާތްތަކަކުން ބައިވެރިވާއިރު ކީ ނޯޓްް ސްޕީކަރުންގެ ގޮތުގައި ބައިނަލްއަގުވާމީ ގޮތުން ދާއިރާގައި ފާހަގަކޮށްލެވޭ ބޭފުޅުން ބައިވެރިވެ، ވާހަކަ ދައްކަވާނެއެވެ.\nމާޕްގެ ރައީސް އަފީފް --- ސަން ފޮޓޯ: އަވްޝަން އިލްޔާސް\nމި ކޮންވެންޝަނުގައި ބައިވެރިވުމަށް ރެޖިސްޓްރޭޝަން ފީގެ ގޮތުގައި މާޕްގެ މެންބަރުންގެ ގޮތުގައި އެއް އަހަރުވެފައިވާ މެންބަރުން ދައްކަންޖެހޭނީ 99 ޑޮލަރެވެ. މާޕް އާ އަލަށް ގުޅޭ މެންބަރުން 129 ޑޮލަރު ދައްކަން ޖެހޭއިރު އެހެނިގެން ފަރާތްތަކުން ދައްކަންޖެހޭނީ 149 ޑޮލަރުގެ ފީއެކެވެ. މާޕް އިން ބުނީ ގްރޫޕުތަކުންނާއި ކުންފުނިތަކުން ކޮންވެންޝަނުގައި ބައިވެރިވާނަމަ ހާއްސަ ޑިސްކައުންޓެއް ދޭނެ ކަމަށެވެ.\nމާޕްގެ ރައީސް ހުސައިން އަފީފް ވިދާޅުވީ ހިޔުމަން ރިސޯސްގެ ދާއިރާގެ ޕްރޮފެޝަނަލުންގެ އިތުރުން މީހުން ބިނާ ކުރުމުގެ ދާއިރާގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ހުރިހާ ފަރާތްތަކަށްވެސް މި ކޮންވެންޝަނުގައި ބައިވެރިވުމުގެ ފުރުސަތު އޮންނާނެ ކަމަށެވެ.\n"އަޅުގަނޑުމެން ކޮންވެންޝަން ބާއްވަނީ 300 މީހުންނަށް އަމާޒުކޮށްގެން،" އަފީފް ވިދާޅުވިއެވެ. ކޮންވެންޝަނުގައި ބައިވެރިވުމުގެ ފުރުސަތު މިހާރު ހުޅުވާލާފައިވާއިރު މި އިވެންޓަކީ ޗާޓާޓްް އިންސްޓިޓިއުޓް އޮފް ޕާސަނަލް މެނޭޖުމެންޓާއި މަޓީ އަދި ވޯލްޑް އެޗްއާރްޑީ ކޮންގްރެސް އިން އެންޑޯޒް ކޮށްފައިވާ އިވެންޓެކެވެ.\nމޯލްޑިވްސް އެސޯސިއޭޝަންސް އޮފް އެޗްއާރު ޕްރޮފެޝަނަލްސް


Hakuru bayyah screen kurumuge program eh hingaifi | Mihaaru\nހަކުރު ބައްޔަށް ސްކްރީން ކުރަން ނޯތު ހާބަރުގައި ހިންގި ޕްރޮގްރާމުގައި ބައްޔަށް ޓެސްޓްކޮށް މީހުންނަށް މައުލޫމާތު ދެނީ. -- ފޮޓޯ: ނިޝާން އަލީ/ މިހާރު\nހަކުރު ބައްޔަށް ސްކްރީން ކުރުމުގެ ޕްރޮގްރާމެއް ހިންގައިފި\n14 ނޮވެމްބަރ 2019 - 14:153comments\nދުނިޔޭގެ ހަކުރު ބަލީގެ ދުވަހާ ގުޅިގެން، ހަކުރު ބައްޔަށް ހިލޭ ސްކްރީން ކުރުމުގެ ޕްރޮގްރާމެއް އައިޖީއެމްއެޗާއި އެސްޓީއޯ އަދި އޭޑީކޭ ފާމަސީ ގުޅިގެން މިއަދު ކުރިއަށް ގެންގޮސްފި އެވެ.\nނޯތު ހާބަރާއި ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލުގައި މިއަދު ހެނދުނު 10:00 އިން 12:00 އަށް އަށް ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ޕްރޮގްރާމްގައި ގިނަ ބަޔަކު ވަނީ ހަކުރު ބައްޔަށް ޓެސްޓްކޮށް، ބައްޔާ ބެހޭ މައުލޫމާތު ހޯދައިފަ އެވެ.\nހަކުރު ބައްޔަކީ، އެ ބަލި އަވަހަށް ދެނެގަނެވިއްޖެ ނަމަ ކޮންޓްރޯލް ކުރެވޭނެ ބައްޔެކެވެ. އަދި ފަރުވާ ނުކުރެވިއްޖެ ނަމަ ފުރާނައަށް ނުރައްކާ ވެދާނެ ބައްޔެކެވެ. ހަކުރު ބައްޔާ ބެހޭ ބައިނަލްއަގުވާމީ ޖަމިއްޔާ، އިންޓަނޭޝަނަލް ޑައެބެޓީސް ފެޑަރޭޝަން (އައިޑީއެފް) އިން ބުނާ ގޮތުގައި މި ބަލި ހުންނަ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި މީހުންނަކީ، މި ބަލި ހުންނަކަން ނޭނގޭ މީހުންނެވެ.\nހަކުރު ބައްޔަށް ޓެސްކުރަން ދިޔަ މީހެއްގެ ލޭގެ ޕްރެޝަރު ބަަލަނީ -- ފޮޓޯ: ނިޝާން އަލީ/ މިހާރު\n"އާއިލާ އާއި ހޭލުންތެރިކަން" ޝިއާރުގެ ދަށުން ހަކުރު ބަލީގެ ދުވަސް ފާހަގަކުރަން ނޯތު ހާބަރުގައި ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ކޭމްޕުގައި އުޅުއްވި އައިޖީއެމްއެޗްގެ ޑޮކްޓަރު އަބްދުﷲ އިސްނީން ހިލްމީ ވިދާޅުވީ އެތަނުގައި ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ޕްރޮގްރާމުގައި 75 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ޓެސްޓްކުރި ކަމަށެވެ. ޕްރޮގްރާމްގައި ބައިވެރިވި މީހުންގެ ތެރޭގައި ގިނައީ ބޯޓު ފަހަރުގައި މަސައްކަތްކުރާ އުމުރުން 30-40 އާ ދެމެދުގެ ދިވެހި ފިރިހެނުންނާއި ޒުވާން ބިދޭސީން ކަމަށް ޑޮކްޓަރު ވިދާޅުވި އެވެ.\nމި ޕްރޮގްރާމުގައި ބައިވެރިވެ، ހަކުރު ބައްޔަށް ޓެސްޓު ކުރި 43 އަހަރުގެ އަބްދުﷲ އަލީ މަނިކު ބުނީ މި ޕްރޮގްރާމާ މެދު ވަރަށް ހިތްހަމަ ޖެހޭ ކަމަށެވެ. އަހަރަކު އެއްފަހަރު މިފަދަ ޕްރޮގްރާމް ހިންގުމުގެ ބަދަލުގައި އަހަރަކު ދެތިން ފަހަރު މި ފަދަ ޕްރޮގްރާމް ހިންގާ ނަމަ ގިނަ މީހުންނަށް ފައިދާ ކުރާނެ ކަމަށް އޭނާ ބުންޏެވެ.\nDr. Moosa Murad - Consultant in Internal Medicine#WorldDiabetesDay2019 #IGMH@IntDiabetesFed @dsmaldives@MoHmv pic.twitter.com/SYXWIq9G1k\n— IGMH (@igmhmv) November 14, 2019\nއައިޖީއެމްއެޗް އިން މިއަދު ކުރި ޓްވީޓެއް\nހަކުރު ބައްޔަކީ، ހަށިގަނޑުން އެކަށީގެންވާ ވަރަށް އިންސިއުލިން ހޯމޯން އުފައްދައިނުދިނުމުން ނުވަތަ އުފައްދާ އިންސިއުލިން އިން ކުރަންވާ މަސައްކަތް ނުކުރެވުމުން ޖެހޭ ދާއިމީ ބައްޔެކެވެ. އިންސިއުލިން އަކީ ކާބޯހައިޑްރޭޓްސް ގުލްކޯޒަށް ބަދަލުކުރުމުން، އެ ގުލްކޯޒް ލޭގެ ތެރެއަށް ދަތުރުކުރަން އެހީވެދޭ މާއްދާ އެވެ. އެ ހޯމޯން ނެތިއްޖެ ނަމަ، ހަށިގަނޑުގައި ހަކުރު ގިނަވެ، ގުނަވަންތަކަށް ގެއްލުންވެ އެވެ.\nހަކުރު ބަލީގެ ހުންނަނީ މައިގަނޑު ތިން ބާވަތެކެވެ. ކުޑަކުދިންނަށް އާންމުކޮށް ޖެހެނީ ޓައިޕް ވަން ޑައެބެޓީސް އެވެ. އެއީ އިންސިއުލިން އުފައްދާ ގުނަވަނަށް ދިފާއީ ނިޒާމު ހަމާލާދިނުމުން ޖެހޭ ހަކުރު ބަލީގެ ބާވަތެވެ. ޓައިޕް ޓޫ ޑައިބެޓީސް އާންމުކޮށް ޖެހެނީ ބޮޑެތި މީހުންނަށެވެ. މި ބަލި ކޮންމެ އުމުރެއްގައި ވެސް ޖެހުން އެކަށީގެން ވެ އެވެ. އަނެއް ވައްތަރަކީ މާބަނޑު މީހުންނަށް ޖެހޭ ހަކުރު ބައްޔެވެ. ބަނޑުބޮޑު އިރު މި ބަލި ޖެހިއްޖެ ނަމަ، މައިމީހާ އާއި ބަނޑުގައިވާ ދަރިފުޅަށް ޓައިޕް ޓޫ ޑައެބީޓީސް ފަހުން ޖެހުމުގެ ބިރު ބޮޑެވެ. މައި މީހާ އަށް މި ބަލި އާންމުކޮށް ޖެހެނީ ވިހާތާ 5-10 އަހަރު ފަހުންނެވެ.\nހަކުރު ބައްޔަށް ސްކްރީން ކުރަން ނޯތު ހާބަރުގައި ހިންގި ޕްރޮގްރާމުގައި ހަކުރު ބަލި ހުންނަ މީހުންނަށް، ކެއުމުގެ އާދަތަކާ ގުޅޭގޮތުން މައުލޫމާތު ދެނީ -- ފޮޓޯ: ނިޝާން އަލީ/ މިހާރު\nހަކުރު ބައްޔާ ގުޅޭގޮތުން، ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުރަން އައިޖީއެމްއެޗުން އަންނަނީ މިއަދު ތަފާތު ޕްރޮގްރާމްތައް ހިންގަމުންނެވެ. އެ ހޮސްޕިޓަލުން ޕޯސްޓުކުރި ވީޑީއޯއެއްގައި ޑޮކްޓަރު މޫސާ މުރާދު ވިދާޅުވީ، ޓައިޕް ޓޫ ޑައެބީޓީސް އާންމުގޮތެއްގައި ޖެހެނީ އެމީހަކަށް ގެންގުޅެވޭ ނުރަނގަޅު އާދަތަކުގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ.\nމި އަހަރުގެ ޝިއާރުގެ މަގްސަދަކީ، ހަކުރު ބަލި ހުންނަ މީހުންގެ އާއިލާ މެމްބަރުން އެ ބައްޔާ ގުޅޭ ގޮތުން ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުރުމެވެ. އަދި ހަކުރު ބަލީގެ އަލާމާތްތައް ދެނެގަންނަން ދަސްކުރުމުގެ މުހިއްމުކަން އަންގައިދިނުމެވެ. އައިޑީއެފް އިން މިދިޔަ އަހަރު ހެދި ދިރާސާއަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ކޮންމެ ފަސް ބެލެނިވެރިއެއްގެ ތެރެއިން ހަތަރު މީހަކަށް، ހަކުރު ބަލީގެ އަލާމާތްތައް ދެނެގަންނަން އުނދަގުލެވެ. އަދި ކޮންމެ ތިން މީހެއްގެ ތެރެއިން އެކަކަށް މި ބަލި ދެނެގަންނަން އެއްގޮތަކަށް ނޭނގޭކަމަށް އެތަނުން ބުންޏެވެ.\nހަކުރު ބަލީގެ އަލާމާތްތައް\n- އަވަސް އަވަހަށް ކުޑަކަމު ދިއުން\n- އަބަދު ކަރުހިއްކާފައި ހުރުން\n- ގަވައިދުން ކެޔަސް އަބަދު ބަނޑުހައިވުން\n- ވަރަށް ބޮޑަށް ވަރުބަލިވުން\n- ލޮލުގެ ފެނުން ފުސްވުން\n- ކުދި ޒަހަމްތައް ވެސް ރަނގަޅުވާން ގިނަ ދުވަސް ނެގުން\n- ގަވާއިދުން ކެޔަސް ބަރުދަން ލުއިވުން (ޓައިޕް ވަން ޑައެބެޓީސް)\n- އަތް، ފައި އައްސިވުން (ޓައިޕް ޓޫ ޑައެބީޓީސް)\nހަކުރު ބައްޔަށް ފަރުވާ ނުކުރެވިއްޖެ ނަމަ ކިޑްނީ ފެއިލްވެ ލޮލުގެ ފެނުން ގެއްލި އަދި އަތްފައި ބުރިކޮށްލަން ޖެހޭ ހިސާބަށް ވެސް ހިނގައިދާނެ އެވެ.\nHakurubaleege gaumee program ifthithaahukoffi\nމިދިޔަ މާޗު މަހު ހެލްތު މިނިސްޓްރީން ވަނީ ހަކުރު ބަލީގެ ގައުމީ ޕްރޮގްރާމެއް އިފްތިތާހުކޮށްފަ އެވެ. އެ ޕްރޮގްރާމުގެ ދަށުން ހަކުރު ބައްޔާ ދިވެހިން ދުރުކުރަން މަސައްކަތްތަކެއް ކުރާނެ ކަމަށް ހެލްތު މިނިސްޓަރު އަބްދުﷲ އަމީން ވިދާޅުވި އެވެ. ކޮންމެ 100 ދިވެހިންގެ ތެރެއިން އަށް މީހުންނަކީ ހަކުރު ބައްޔަށް ފަރުވާ ހޯދާ މީހުންނެވެ.\nއިތުރު ލިޔުންތައް އެސްޓީއޯ އައިޖީއެމްއެޗު ހަކުރު ބަލި ހެލްތު މިނިސްޓްރީ\nއެންމެ ކުޑަ އަގު މެޑްޓެކުން، ބޮޑު އަގު އެސްޓީއޯއިން\nހަކުރު ބަލީގެ ދުވަސް ފާހަގަ ކުރަން ގިނަ ހަރަކާތްތަކެއް\n"ނާގިން 4" ދެން ނާންނާނެ، ދެން އޮތީ "ނާގިން 5"


Bodu fee akaaeku Rhea Chakraborty "Bigg Boss 15" ah!\nބޮޑު ފީއަކާއެކު ރިއާ ޗަކްރަބަތީ "ބިގް ބޮސް 15" އަށް\nބޮލީވުޑް ބަތަލާ ރިއާ ޗަކްރަބަތީ އަކީ ކުރިން މީހުން އެހާ ދަންނަ އެކްޓަރެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް އެކްޓަރު ސުޝާންތު ސިންގް ރާޖްޕޫތު މަރުވިއިރު އޭނާ ރައްޓެހި ވެގެން އުޅުނީ ރިއާ އާ ކަމަށް ވެފައި ސުޝާންތުގެ މަރުގެ މައްސަލައިގައި ރިއާއަށް ކުރެވުނު ބޮޑެތި ތުހުމަތުތަކަކާއެކު ރިއާއަކީ މާ މަޝްހޫރު މީހަކަށްވީ އެވެ.\nހަބަރުތައް ބުނާ ގޮތުގައި ސަލްމާން ޚާން ހޯސްޓް ކުރާ ކަލާޒް ޗެނަލްގެ ރިއަލިޓީ ޝޯ "ބިގް ބޮސް 15" ގައި ރިއާ ބައިވެރި ކުރަން ޝޯ އުފައްދާ ފަރާތުން ދަނީ މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ. އަދި ރިއާ ޝޯގައި ބައިވެރިވާ މަތިން ވަރަށް ބޮޑު ފީއެއް އޭނާއަށް ހުށަހަޅާފައިވާ ކަމަށް ވެއެވެ.\nރިއާ "ބިގް ބޮސް 15" ގައި ބައިވެރިވާ ކަމުގެ އަޑު ގަދަވީ މި ސީޒަންގައި ބިގް ބޮސްގެ ގެއަށް ވަންނާނެކަން މިހާރު ޔަގީން ކުރެވިފައިވާ ތޭޖާސްވީ ޕްރަކާޝް އާއި ދަލްޖީތު ކޯރުއާއެކު ރިއާ ވެސް ބިގް ބޮސްގެ ގެ ހުންނަ ސްޓޫޑިއޯ އަށް ވަންނަނިކޮށް ފެނިގެނެވެ.\nއަންނަ ހޮނިހިރު ދުވަހު ފަށަން ހަމަޖެހިފައިވާ މި އާ ސިޒަންގައި ރިއާ ބައިވެރި ވަނީ ހައުސްމޭޓެއްގެ ގޮތުގައި ކަމެއް ނުވަތަ ޝޯ ލޯންޗު ކުރާ ރޭގައި އޭނާގެ ޚާއްސަ ޕާފޯމަންސެއް އޮތީ ކަމެއް އަދި ޔަގީނެއް ނޫނެވެ.\nބޮލީވުޑް ޚަބަރުތައް ގެނެސްދޭ ބައެއް ނޫސްތަކުން ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި "ޗެހެރޭ" ގެ ބަތަލާއަށް "ބިގް ބޮސް" ގައި ބައިވެރިވާނަމަ ކޮންމެ ހަފުތާއަކަށް 35 ލައްކަ ރުޕީސް ޝޯ އިންތިޒާމްކުރާ ފަރާތުން މިހާރު ވަނީ ހުށަހަޅާފަ އެވެ. ނަމަވެސް މި ޚަބަރުތައް އަދި އެއްވެސް ފަރާތަކުން ޔަގީންކޮށެއް ނުދެ އެވެ.\n"ބިގް ބޮސް" ގެ އެންމެ ފަހުން ދެއްކި ސީޒަންގެ އެއްވަނައަށް ދިޔައީ ދާދިފަހުން މަރުވެފައިވާ ޓީވީ އަދި ފިލްމު އެކްޓަރު ސިދާރްތު ޝުކްލާ އެވެ. ސިދާރްތު އަށް އޭނާ ބިގް ބޮސްގެ ގޭގައި ހުރި އެންމެ ފަހު ދެ ހަފުތާގައި ހަފުތާއަކަށް 35-40 ލައްކަ ރުޕީސް ދީފައި ވެއެވެ.\nސަލްމާން ހާން ޓީވީ ސީރީޒް ރެއާ ޗަކްރަބަތީ