BREAKING|Covid-19: Uk In Aumun Quarantine Kurumah Fahu Dhookolli Meehaku Fassi Vehjje - Vaguthu\nކޮވިޑަށް މަޑުޖެހުމެއް ނެތް، އާއްމުންނަށް ބިރެއް ނެތް! - 8 މިނެޓް ކުރިން\nއިނގިރޭސިވިލާތުން އައުމުން ކަރަންޓީން ކުރުމަށްފަހު ދޫކޮށްލި މީހަކު ފައްސި ވެއްޖެ\nއިނގިރޭސިވިލާތުން އައުމުން ކަރަންޓީން ކުރުމަށްފަހު ދޫކޮށްލި މީހަކު ކޮވިޑް-19 އަށް ފައްސިވެފައިވާކަމަށް ސަރުކާރުން ހާމަކޮށްފިއެވެ.\nސަރުކާރުން އެކަން ހާމަކޮށްފައި ވަނީ މިހާރު ކުރިއަށްދާ ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމުގައެވެ.\nއެ ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމުގައި ނޫސްވެރިއަކު ކުރި ސުވާލަކަށް ޖަވާބުދެމުން ޑރ. ނަޒްލާ ރަފީގު ވިދާޅުވީ، އެ މިހާއަކީ މާރިޗް 23 ވަނަ ދުވަހު އިނގިރޭސިވިލާތުން ރާއްޖެ އައި މީހެއް ކަމަށާއި، އޭނާ ރާއްޖެ އައުމުން އެ މަހުގެ 28 ވަނަ ދުވަހު އޭނާ ކޮވިޑް-19 އަށް ޓެސްޓު ކުރި ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އެ ދުވަހު އޭނާގެ ޓެސްޓު ނަތީޖާ ނައްސިވެފައިވާ ކަަމަށާއި، އަދި އޭނާ ކަރަންޓީން އިން ދޫކޮށްލި ދުވަހުވެސް ހެދި ޓެސްޓުގެ ނަތީޖާ ނައްސިވެފައިވާ ކަމަށް ޑރ. ނަޒްލާ ވިދާޅުވިއެވެ.\nއޭނާ ކަރަންޓީނުން ދޫކޮށްލީ އޭޕްރިލް ހަ ވަނަ ދުވަހުއެވެ.\nއޭނާ ފަހުން ކޮވިޑް-19 އަށް ފައްސިވެފައި ވަނީ، މާލެ އިން ކޮވިޑް-19 އަށް ފައްސިވި މީހަކާއި ކޮންޓެކްޓް ވެގެން ކަމަށް ޑރ. ނަޒްލާ ވިދާޅުވިއެވެ.\n"އޭނާ އެންމެ ފުރަތަމަ ކޮންޓެކްޓް ޓްރޭސިންގގެ ތެރެއިން އައިޑެންޓިފައި ވީމަވެސް އަޅުގަނޑުމެން ޗެކް ކުރިން އަޅުގަނޑުމެންގެ ކޯޑްސްއިން ފެސިލިޓީއަށް ގެންގޮސްފައި ޓެސްޓު ކުރެވިފައި ތޯ ހުރީ، އޭނާގެ ހުރީ ދެ ފަހަރު ޓެސްޓު ކުރެވިފައި، ގެނައި އިރު އަދި ދޫކޮށްލުމުގެ ކުރިންވެސް އެބަ ހުރި ދެ ޓެސްޓުވެސް ނެގެޓިވް، ކަން ދިމާ ކުރި ގޮތުން އޭނާ މިވީ ޕޮޒިޓިވް ކޭސްއެއްގެ ވަރަށް ކްލޯސް ކޮންޓެކްޓަކަށް، އެހެންވީމަ ފަހުން އޭނާއަށް ބަލި އަރާފައި މިހާރު ޕޮޒިޓިވް". ޑރ. ނަޒްލާ ވިދާޅުވިއެވެ.\nނަޒްލާ ވިދާޅުވީ، އޭނާގެ ގައިން ބަލި ފެނުނީ ހައިރިސްކް ކޮންޓެކްޓްއަކާއި، ކޮންޓެކްޓް ވެގެން އައިސޮލޭޓްކޮށްފައި ހުއްޓާ، އޭނާގެ ގައިން ބަލީގެ އަލާމަތްތައް ފެނި ހެދި ޓެސްޓުތަކުން ކަމަށެވެ.\n"އަޅުގަނޑުމެންނަކަށް ލަފައެއް ނުކުރެވޭ އޭނާ ބޭރުން އައިސް ޕޮޒިޓިވްވެފައި މިޔޮށް ހުރިހާ ދުވަހު ހުރީ ކަަމަކަށް، އަޅުގަނޑުމެންްނަށް ބެލެވެނީ އޭނާއާ ކޮންޓެކްޓްވި ފަރާތަކަށް ކޮންމެވެސް އެހެން ގޮތަކުން ބަލި އަރާފައި، އޭނާގެ ފަރާތުން މީނައަށް ބަލި ޖެހުނު ކަމަށް އަޅުގަނޑުމެންްނަށް ލަފާ ކުރެވުނީ" ނަޒްލާ ވިދާޅުވިއެވެ.\nއޭނާ ފައްސިވެފައި ވަނީ 21 އޭޕްރޮލް ވަނަ ދުވަހުއެވެ.\nރާއްޖެ އިން މިހާތަނަށް 108 މީހަކު ވަނީ ކޮވިޑް-19 އަށް ފައްސި (ޕޮޒިޓިވް) ވެފައެވެ.\nއޭޕްރީލް 23, 2020 21:52\nރާއްޖެއަށް އެންމެ ފުރަތަމަ ކޮވިޑްނަވާރަ ގެނައީ އިނގިރޭސިވިލާތުން\nއޭޕްރީލް 23, 2020 22:19\nއިންޑެކްސް ކޭސް އަށް މަގެއް!!\nކަރަންޓީނު ކުރާ މުއްދަތު 28ދުވަހަށް ބަދަލު ކުރާނަމަ އިގުތިސޯދަށް މާ ފައިދާ ކުރާނެ. މީ ވަރަށް ވާހަކަ.\nއޭޕްރީލް 23, 2020 23:36\nމި ކޭސްގައި މި ބުނާ މީހާ 14 ދުވަހުގެ މޭންޑޭޓަރީ ކަރަންޓީން ފުރިހަމަނުވާކަން ފާހަގަކޮށްލަން.\nއިނގިރޭސިވިލާތުން ރާއްޖެއައީ މާޗް 23 ވަނަދުވަހު.\n5 ދުވަސް ފަހުން ޓސްޓްކުރިއިރު ނެގެޓިވް\nކަރަންޓީނުން ދޫކޮށްލީ އެޕްރީލް6ވަނަދުވަހު.\nހަމަ އެދުވަހު ހެދިޓެސްޓް ނެގެޓިވް. 23 އިން6އަށް ވަނީ 13 ދުވަސް\nއޭޕްރީލް 24, 2020 03:08\nތިވަރުވެސް އެ ބީތާ އިންނައް ނުއެނގެ (އިންޕޯރޓް ކުރި ކޮވިޑް)\nއޭޕްރީލް 24, 2020 03:36\nހިސާބް އަކުން ފާސް ނުވޭ ދޯ މާރޗް 23،24،25،26،27،28،29،30،31 އޭޕްރިލް 1،2،3،4،5،6 ގުނާބަލަ 14 ހަމަ ނުވޭތޯ\nއޭޕްރީލް 23, 2020 23:51\nތީއަނެއްކާ އެނިފެނިގެން އުޅޭ ޒީރޯތޯ ވިދާޅުވެވޭއެއްޗެއް ވިސްނާފަ ވިދާޅުވުން މުހިންމު ޖަޒުބާތުގަ ޖެހިގެން މޫސް ކޮންފުރެސް ދިނުން ރަގަޅެއް ނޫނެއްނޫންތޯ\nއޭޕްރީލް 24, 2020 01:48\nހުސް ދޮގު މޮޅު ވާހަކަދައްކާނެކަމެއްނެތް\nއޭޕްރީލް 24, 2020 02:02\nއިގިރޭސި ވިލާތުން ކުޅ ކުޅެންގޮސްތިބި މީހުންތައް ގެނަސް ދޫކޮއްލީ ކަރަންޓީނުގަ ހުރިމީހަކުވެސް މާގިނަފުވަހަކު ނުބަހައްޓަ\nއޭޕްރީލް 24, 2020 03:10\nވަރައްބޮޑު ތެދުފުޅެއް މުޅިންހެން ބޮޑުންގެ އާއިލާ\nއޭޕްރީލް 24, 2020 04:58\nބޮޑުން ގެ ދަރިން ގެންނަން ކުރި މަސައްކަތް (1) އިނގިރޭސި ވިލާތުން މީހުން ގަނައި. (2) އިންޑިއާ ގެ ކޮޝިން އިން ޗާޓަރު ފްލައިޓް (3) މެލޭޝިއާ އިން ޗާޓަރު ފްލައިޓް (4) ލަންކާ އިން ޗާޓަރ ފްލައިޓް. ދަރިންނާއި ތިމާގެ މީހުން އެކަނި ގެނެސްފި ނަމަ ފަޅާ އަރާފާނެތީ "އެ ގައުމުތަކުގައި ތިބި ބޭސްކުރަން ގޮސް ތިބި ދިވެހިން" ގެނައީ ކަމަށް ހަދާލީ. މިހާވަރަށް ބޭރުން މީހުން ގެނައިމާ ކޯވިޑު ފެތުރޭނެ ވަރު ސަރުކާރަށް އިނގިހުރެ ދަރިން ގެންނަން ޖެހޭތީ މިކަން ކުރީ ގަސްތުގައި. (5) ލަންކާ ގައި 14 ދުވަހަށް ބަހައްޓާ ފައިދޫކޮށްލި މީހަކަށް ޖެހުނު ފަހުން މިހާރު ލަންކާ ގައި ކަރަންޓީން ކުރަނީ 14 ދުވަހަށް.\nއޭޕްރީލް 24, 2020 02:47\nއެންމެފުރަތަމަ ޔޫކޭންއައިމީހުން ޖަރީމާގޭގަޕާޓީ ބޭއްވިހިސާބުންމިކަންފެށުނީވެސް އެޕާޓީއައް ސަރުކާރުގެބޮޑުންވެސް ހާޒިރުވި މާލެތެރެއިން ފެންނައްފެށީ އެހިސާބުން އެކަމުއެވާހަކަ ނަޒްލާމެންނަކަށް ނުދެއްކުނު މިހާރުދެންކީއްކުރަންދައްކާވާހަކައެއް\nއޭޕްރީލް 24, 2020 03:06\nއަދިވެސް ދޮގުތަ ހަދަންވީ ތީ އެންމެން ދަންނަ ބޮޑު ސިއްރެއް ގެނޭގޮތާއި ދޫކޮއްލިގޮތް ވަރައް ސަލާން ހީކުރަން އެއްޗެއް ވިސްނޭނެ ކަމައް\nއޭޕްރީލް 24, 2020 04:46\nކޭސް ޒީރޯ ފެނުނީ..... ހުސް ދޮގު ހެދީ މިއޮންހާދުވަހު\nއޭޕްރީލް 24, 2020 04:48\nއެންމެ ފުރަތަމަ ކޮވިޑްނަވާރަ މާލެ ގެނައީ ތީނަ...ޖަރީމާގެއަށް\nއޭޕްރީލް 24, 2020 06:17\n“އަޅުގަނޑުމެންނަކަށް ލަފައެއް ނުކުރެވޭ އޭނާ ބޭރުން އައިސް ޕޮޒިޓިވްވެފައި މިޔޮށް ހުރިހާ ދުވަހު ހުރީ ކަަމަކަށް، އަޅުގަނޑުމެންްނަށް ބެލެވެނީ އޭނާއާ ކޮންޓެކްޓްވި ފަރާތަކަށް ކޮންމެވެސް އެހެން ގޮތަކުން ބަލި އަރާފައި، އޭނާގެ ފަރާތުން މީނައަށް ބަލި ޖެހުނު ކަމަށް އަޅުގަނޑުމެންްނަށް ލަފާ ކުރެވުނީ" ނަޒްލާ ވިދާޅުވިއެވެ.\nޑރ.ނަޒްލާ އަށް އިހުތިރާމާއި އާދޭހާއެކު ދަންނަވަމެވެ. ދުނިޔޭގެ އެކި ހިސާބުތަކުންވެސް ކަރަންޓީނު މުއްދަތު ނިންމުމަށްފަހު ދޫކޮށްލުމުން އޭގެ ފަހުން ޕޮޒިޓިވްވާ ވާހަކައަކީ މިހާރު މިބަލީގައި އާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އަދި ކިހިނެއްތޯ ލަފާކުރެވެނީ ކްލޯޒް ކޮންޓެކްޓު ފަރާތުން އޭނައަށް އެރީ ކަމެއް ނުވަތަ އޭނަގެ ފަރާތުން ކްލޯޒް ކޮންޓެކްޓަށް އެރީ ކަމެއް؟ މި ބަލި ފުރަތަމަ އެތަނުން ޖެހިފައި ހުރީ ކާކު ގައިގައި ކަމެއް ދެނެގަނެވޭނެ އެއްވެސް ގޮތެއް އޮވޭތޯ؟ ނެތްކަމުގައި ވަނީނަމަ ކީއްވެތޯ ލަފާނުކުރެނީ އެފަރާތުން ކްލޯޒް ކޮންޓެކްޓަށް އެރި ކަމަށް ؟ މިކަމުން ވެސް ފިލާވަޅު ލިބިގަނެ ކަރަންޓީނު މުއްދަތު އިތުރުކުރަން ފެނިނުލައްވާތޯ؟ މި ކޭސް އާ ގުޅިގެން ތިޔަ ދެއްކެވި ވާހަކަ އަޅުގަނޑުގެ ސިކުނޑިއަށް ޖހަމަ އުޅެ އުޅެ ފަހުމު ވާގޮތެެެއް ނުވި. ފުނި ޖެހެނީ ސުވާލުތަކެއް ... ކޮންމެވެސް ކުއްޖަކު މި ސުވާލު އަޅެ ކުރާނެ ނަމައޭވެސް ހިތަށް އަރާ ...\nޑރ.ނަޒްލާ އަށް އިހުތިރާމާއި އާދޭހާއެކު ދަންނަވަމެވެ. ދުނިޔޭގެ އެކި ހިސާބުތަކުންވެސް ކަރަންޓީނު މުއްދަތު ނިންމުމަށްފަހު ދޫކޮށްލުމުން އޭގެ ފަހުން ޕޮޒިޓިވްވާ ވާހަކައަކީ މިހާރު މިބަލީގައި އާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އަދި ކިހިނެއްތޯ ލަފާކުރެވެނީ ކްލޯޒް ކޮންޓެކްޓު ފަރާތުން އޭނައަށް އެރީ ކަމެއް ނުވަތަ އޭނަގެ ފަރާތުން ކްލޯޒް ކޮންޓެކްޓަށް އެރީ ކަމެއް؟ މި ބަލި ފުރަތަމަ އެތަނުން ޖެހިފައި ހުރީ ކާކު ގައިގައި ކަމެއް ދެނެގަނެވޭނެ އެއްވެސް ގޮތެއް އޮވޭތޯ؟ ނެތްކަމުގައި ވަނީނަމަ ކީއްވެތޯ ލަފާނުކުރެނީ އެފަރާތުން ކްލޯޒް ކޮންޓެކްޓަށް އެރި ކަމަށް ؟ މިކަމުން ވެސް ފިލާވަޅު ލިބިގަނެ ކަރަންޓީނު މުއްދަތު އިތުރުކުރަން ފެނިނުލައްވާތޯ؟ މި ކޭސް އާ ގުޅިގެން ތިޔަ ދެއްކެވި ވާހަކަ އަޅުގަނޑުގެ ސިކުނޑިއަށް އުޅެ އުޅެ ފަހުމު ވާގޮތެެެއް ނުވި. ފުނި ޖެހެނީ ސުވާލުތަކެއް ... ކޮންމެވެސް ކުއްޖަކު މި ސުވާލު އަޅެ ކުރާނެ ނަމައޭވެސް ހިތަށް އަރާ ...\nއޭޕްރީލް 24, 2020 10:22\nސަރުކާރުގެ މަތީފަންތީގެމީހުންގެ ވާހަކަ ނުދައްކާތި އެއީސިއްރެއް ރައްޔިތުންނަށް މިސަރުކާރަކުން އަޅައެއްނުލި މުޅިސަރުކާރުގެ ހުރިހާފައިސާއެއްހުސްވި އިރުގަވެސް ރައްޔިތަކަށް ދިއްކޮށްލި ހަމަ އެކައްޗެއްވެސް ނެތް\nއޭޕްރީލް 24, 2020 13:35\nބަލަންވާ ވަރަށް ނުބަލާ ބަޔަކު ދޫކޮށްލުކިގެ ސަަބަބުން މިޙާލަތަށްދާން މިޖެހުނީ.\nއޭޕްރީލް 24, 2020 20:06\nދިވެހި ޤައުމުގެ ދޮރޯށިތައް ބަންދުކުރަން ގޮވަގޮވާ ތިއްބާ ބީރުކަންފަތެއްދީ އެކަން ނުކުރި މީހަކު ދިވެއްސެއް ދެކެ ކުލުނެއް ނުހުންނާނެއެވެ. ސަލާމަތީ ބާރުތަކުން އެމީހާ ހައްޔަރު ކުރަން ނުވޭތޯއެވެ. ސަލާމަތީ ބާރުތަކުގެ ބޭކަލުން މިހާރު ތިޔަވަނީ ތިޔަބަލީގެ ޝިކާރައަކަށް ވަމުންނެވެ. ވިސްނަވާ ދިވެހި ޤައުމު ހަމަޔަކަށް އެޅުވޭނީ މިދަނޑިވަޅުގައި ތިޔަބޭކަލުންނަށެވެ. ޤާނޫނު އަސާސީއާއި މާތްﷲ ގަންދީ ކުރެއްވި ހުވަޔާއި ޚިލާފަށް ބޯޑަރު ބަންދު ނުކޮށް ކޮވިޑް - 19 މިބިމަށް ގެނައުމަށް މަގުފަހިކޮށްދިން ބަޔަކު ހިފާ ހައްޔަރުކޮށް ޤާނޫނުގެ ޙުކޫމަތު ޤާއިމް ކޮށްދެއްވުމަށް ސަލާމަތީ ބާރުތަކަށް ވަރަށް އާދޭހާއި އަދަބުވެރިކަމާއެކު ގޮވާލަމެވެ.


މި ވަތަނެއް ބަނޑަކަށް ނުޖެހޭނެއެވެ! އިން ޝާ ﷲ!\nކޮވިޑް 19 ދިގުލައިގެން ގޮއްސި ނަމަ ދިވެހި ރާއްޖެ އަށް ބޮޑު ތަދުމަޑުކަމަކާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހޭނެކަން ޤަބޫލުކުރަންވާނެ އެވެ. އެފަދަ ޙާލަތުގައި މާލޭގައި ކުއްޔަށް އުޅޭ އަތޮޅު ތެރޭ މީހުން އަނބުރާ އެމީހެއްގެ ރަށަށް ދާން ޖެހޭނެ އެވެ. ގިނަ މީހުން ރަށުގައި ވަންނާނެ ގެދޮރެއް ވެސް ނުހުންނާނެއެވެ. އެމީހުން މުޅި އުމުރު ކުރި މަސައްކަތުން ލިބުނު ފައިސާއިން ކުލި ދައްކާލަދައްކާލަ ތިބީ މާލޭގައެވެ. މި ފަދަ ނިކަމެތި ދުވަހެއް އަންނާނެ ކަމަކަށް އެއްވެސް މީހަކު ހިތަށްވެސް ނާރައެވެ.\nދެން މި ދަތިން އަރައިގަތުމަށްޓަކައި މިހާރުއްސުރެއްވެސް މީހުން އުޅޭ ކޮންމެ ރަށެއްގައި ޙާއްސަ ސަރަހައްދެއްގައި މި ދަންނަވާ ގަސްތައް (ބަނބުކެޔޮ، ކަށިކެޔޮ، ކަނޑޫ، ރަނޑޫ، ބޮޑަވަކި، ބިންބި، ދޮނަޅަ، ޒުވާރި) އިންދުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭނެކަމެކެވެ. ރާއްޖޭގެ ފުޑް ސެކިއުރިޓީގެ ގޮތުގައި މި ދެންނެވި ގަސްތަކުން ލިބޭ ކާނާ ފުދެއެވެ. ފުޑް ސެކިއުރިޓީއޭ މިބުނީ ގިނަ ދުވަހަށް ހަލާކު ނުވެ ރައްކާތެރި ކަމާއެކީ ގެންގުޅެވޭ ޒާތުގެ ކާނާއަށްށެވެ. އެބައަކު ދިރިއުޅޭ ރަށެއްގައި ހުސްބިން އޮތްނަމަ ވީހާވެސް ގިނައިން އަވަހަށް ރުށް އިންދަންވީއެވެ.\nމި ދުނިޔެއަށް އަންނަ އިގްތިޞާދީ ހީނަރު ކަމުން ރާއްޖެއަށްވެސް އެކަމުގެ އަސަރު ދަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ކުރަމުންނެވެ. އެތައް ބައެއްގެ ވަޒީފާ ގެއްލި، އެތައް އިގްތިޞާދީ މަސައްކަތްތައްވަނީ ހުއްޓިފައެވެ. މީވާ ހަމައެކަނި ޓުއަރިޒަމް އަށް ބަރޯސާ ވެގެން އޮވެވޭކަށްނެތެވެ. ބޭރު ފައިސާ ލިބޭނެ އެހެން ގޮތްތައްވެސް ހޯދަން ޖެހެއެވެ.\nކުރިއަށް އޮތްތަނުގައި އިގްތިޞާދު އަނބުރާ ކޮޅަށް ޖެހުމަށްޓަކައި މި ދަންނަވާ ކަންތައްތައް:\n1. ޤައުމީ ޝިޕިން ލައިންއެއް އުފެއްދުން. ޤައުމީ ޝިޕިން ލައިންއެއް އުފެއްދިއްޖެނަމަ، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ވިޔަފާރިވެރިން ބޭރު ޝިޕިން ކުންފުނިތަކަށް ކޮންމެ ކޮންޓެއިނާއަކަށް އެ ދޭ ބޭރު ފައިސާ ރާއްޖޭގެ އިގްތިޞާދުތެރެއަށް ވަދެ ހުންނާނެ އެވެ.\n2. ބޯޓު ތަކާއި ކުރޫޒްލައިނާ ތަކުން ރާއްޖޭގެ ސީމަނުންނަށް ވަޒީފާ ހޯދައިދިނުން. އަޅުގަނޑު މިހެންމިބުނީ ދިވެހި ސީމަނުންގެ މުސާރަ އަނބުރާ އަންނާނީ ދިވެހި ރާއްޖޭގެ ބޭންކް ތަކަށެވެ. ބޭންކްތަކުން އެ ފައިސާ އިގްތިޞާދުގެ ތެރެއަށް ދައުރުވާނެ އެވެ.\n3. ދިވެހި ރާއްޖެ އިން ކަނޑުމަހާއި، ފަރުމަހާއި، ދިރޭ ކުދި މަސް އެކްސްޕޯޓު ކުރެވޭނެ އާ މާކެޓެއް ހޯދާ އެކަން ފެށުން.\n4. އެންމެ ފަހުކަމަކަށް ދެމެހެއްޓެނިވި ފަތުރުވެރިކަމެއް ދިވެހިންގެ އިސްލާމީވަންތަކަން ނުގެއްލޭނެ ގޮތަށް މުޅި ރާއްޖެއަށް ފަތުރާލުން.\n(މިއީ މިއަދުނޫހުގެ ކިޔުންތެރިއަކު ފޮނުއްވާފައިވާ އޭނާގެ ޚިޔާލެވެ!)


ސޫރަތުލް ޙުޖުރާތުގެ ތަފްސީރު\nއެބައިމީހުންނީ އީމާންކަމުގެ ފޮނި ލިބިފައިވާ މީހުން ކަމުގައިވުން. ރަސޫލުﷲ- ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (ثَلَاثَةٌ مَنْ كُنَّ فِيْهِ وَجَدَ بِهِنَّ حَلَاوَةَ الْإِيْمَانِ: أَنْ يَكُوْنَ اللهَ وَرَسُوْلَهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا، وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلّه، وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُوْدَ إِلَى الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللهُ مِنْهُ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ) މާނައަކީ: “ތިންކަމެއް ފުރިހަމަވެއްޖެމީހާ އީމާންކަމުގެ ފޮނިކަން ޙާޞިލްކޮށްފިއެވެ. ﷲ އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ އެހެން ކޮންމެ އެއްޗަކަށްވުރެބޮޑަށް އެމީހެއްގެ ކިބައަށް ލޯބުވެތިކަންބޮޑުވެއްޖެމީހާ، އަދި މީހަކުދެކެ ލޯބިވަނީ ހަމައެކަނި ﷲ އަށް ޓަކައި ކަމުގައި ހަދައިފިމީހާ އާއި، ނަރަކައިގެ އަލިފާންގަނޑުގެތެރެއަށް ވެއްޓިގަތުމަށް ނޭދޭފަދައިން ކުފުރުވެރިކަމުން ސަލާމަތްކުރެއްވުމަށްފަހު އެޔަށް އެނބުރި ދިޔުމަށް ނޭދޭމީހާ އެވެ.\nއެބައިމީހުންނީ ﷲ ގެ ލޯތްބާއި ޢަރްޝީގެ ހިޔާވަހިކަން ލިބިގެންވާ މީހުންކަމުގައި ވުން. ﷲ ތަޢާލާ ގިޔާމަތްދުވަހުން ބަސްވަޙީ ކުރައްވާނެއެވެ. (أَيْنَ الْمُتَحَابُّوْنَ بِجَلَالِيْ، اَلْيَوْمَ أُظِلُّهُمْ فِيْ ظِلِّيْ يَوْمَ لَا ظِلَّ إِلَّا ظِلِّيْ) މާނައަކީ: “ﷲ ތަޢާލާ ވަޙީ ކުރައްވާނެއެވެ. ތިމަން ﷲ ގެ ޖަލާލުވަންތަކަމަށްޓަކައި ލޯބިވީމީހުންކޮބައިހެއްޔެވެ؟ ތިމަން ﷲ ގެ ހިޔާވަހިކަންފިޔަވާ އެހެންހިޔާވަހި ކަމެއް ނުވާ މިއަދުގައި އެބައިމީހުންނަށް ހިޔާވަހިކަން ދެއްވާނަމެވެ”.\nއަދިވެސް އެކަލޭގެފާނު ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (سَبْعَةٌ يُظِلُّهُمُ اللهُ فِيْ ظِلِّهِ يَوْمَ لَا ظِلَّ إِلَّا ظِلُّهُ”. مِنْهُمْ “… وَرَجُلَانِ تَحَابَّا فِيْ اللهِ اجْتَمَعَا عَلَيْهِ وَتَفَرَّقَا عَلَيْهِ) މާނައަކީ: “ތިމަން ﷲ ގެ ހިޔާވަހިކަންފިޔަވާ އެހެން ހިޔާވަހިކަމެއް ނުވާ ދުވަހުގައި ހަތްމީހަކަށް ހިޔާވަހިކަން ދެއްވާނަމެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ﷲ އަށް ޓަކައި ލޯބިވެ ގުޅުންބަދަހިކޮށް، އަދި ﷲ އަށް ޓަކައި ވަކިވާ މީހުންވެއެވެ”.\nއަދިވެސް ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (إِنَّ رَجُلاً زَارَ أَخًا لَهُ فِيْ قَرْيَةٍ أُخْرَى، فَأَرْصَدَ اللهُ تَعَالَى عَلَى مَدْرَجَتِهِ مَلَكًا، فَلَمَّا أَتَى عَلَيْهِ، قَالَ: أَيْنَ تُرِيْدُ؟ قَالَ: أُرِيْدُ أَخًا لِيْ فِيْ هَذِهِ الْقَرْيَةِ، قَالَ: هَلْ لَكَ مِنْ نِعْمَةٍ تَرُبُّهَا عَلَيْهِ؟ قَالَ: لَا، غَيْرَ أَنَّنِيْ أَحْبَبْتُهُ فِيْ اللهِ تَعَالَى، قَالَ: فَإِنِّيْ رَسُوْلُ اللهِ إِلَيْكَ أُخْبِرُكَ بِأَنَّ اللهَ قَدْ أَحَبَّكَ كَمَا أَحْبَبْتَهُ فِيْهِ) މާނައަކީ: “މީހަކު އޭނާގެ އަޚަކަށް ޒިޔާރަތްކުރުމަށް ޓަކައި އަޚާގެ ރަށަށް ދަތުރުކުރިއެވެ. އޭނާގެ ދަތުރުގެ މަގުމަތީގައި މަލާއިކަތްބޭކަލަކާއި ބައްދަލުވިއެވެ. މަލާއިކަތާ ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ. ތިޔަދަނީ ކޮންތަނަކަށް ހެއްޔެވެ؟ ޖަވާބުގައި ބުންޔެވެ. މި ރަށުގައި އުޅޭ އަހަރެންގެ އަޚަކަށް ޒިޔާރަތް ކުރާށެވެ. މަލާއިކަތާ ދެންނެވިއެވެ. “އޭނާގެ ކިބައިން އެއްވެސް ކަމެއް ބޭނުންވެފައި އެބައޮތްހެއްޔެވެ؟ އޭނާ ޖަވާބުގައި ބުންޔެވެ. ނޫނެކެވެ. ހަމައެކަނި ﷲ އަށް ޓަކައި އޭނާ ދެކެލޯބިވާތީވެއެވެ. މަލާއިކަތާ ދެންނެވިއެވެ. “އަހުރެންނީ ކަލޭގެ ގާތަށް މާތް ﷲ ފޮނުއްވި ރަސޫލު ބޭކަލަކީމެވެ. ﷲ އަށް ޓަކައި ތިބާގެ އަޚާ ދެކެ ލޯބިވީ ފަދައިން ﷲ ތިބާ ދެކެ ލޯބިވެވަޑައިގެންފިކަމުގެ ޚަބަރު ތިބާ އަށް ދިނުމަށް ޓަކައެވެ”.\nއެބައިމީހުންނީ ގިޔާމަތް ދުވަހުން ސުވަރުގޭގެ އަހްލުވެރިން ކަމުގައި ވާނޭކަން. ރަސޫލު ﷲ- ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (مَنْ عَادَ مَرِيْضاً نَادَى مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ ، طِبْتَ وَطَابَ مَمْشَاكَ وَتَبَوَّأْتَ مِنَ الْجَنَّةِ مَنْزِلًا) މާނައަކީ: “ބަލިމީހަކަށް ޒިޔާރަތްކޮށްފިނަމަ އުޑުން ގޮވާލައްވާ ބޭކަލަކު ގޮވާލައްވާނެއެވެ. ކަލޭ ތިޔަކުރީ ވަރަށް ހެޔޮ ރަގަޅު ކަމެކެވެ. ތިކަމަށްޓަކައި ކަލޭ އެޅި ކޮންމެ ފިޔަވަޅަކީ ވެސް ވަރަށް ރަގަޅު ހެޔޮ ކަމެކެވެ. ކަލޭ ސުވަރުގެއިން ގަނޑުވަރެއް ތައްޔާރުކޮށްފިއެވެ”.\nއެކަމަކީ ﷲ އަށް ކުއްތަންވަންތަ ވުމުގެ ގޮތުން ކުރެވޭނެ އެންމެ ހެޔޮކަންތައް ކަމުގައިވުން. އެންމެ ފުރިހަމަ އީމާން ކަމަކީ ކޮބައިތޯ ސުވާލު ކުރެވުމުން ކީރިތި ރަސޫލުﷲ- ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (أَنْ تُحِبَّ لِلّهِ وَتُبْغِضَ لِلّهِ…”. قِيْلَ: وَمَاذَا يَا رَسُوْلَ اللهِ؟ فَقَالَ: “وَأَنْ تُحِبَّ لِلنَّاسِ مَا تُحِبُّ لِنَفْسِكَ، وَتَكْرَهُ لَهُمْ مَا تَكْرَهُ لِنَفْسِكَ) ﷲ އަށް ޓަކައި ލޯބިވާށެވެ. އަދި ﷲ އަށް ޓަކައި ރުޅިވާށެވެ. ދެންނެވުނެވެ. ﷲ ގެ ރަސޫލާއެވެ. ދެން ކޮންކަމެއްތޯއެވެ؟ ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. “ތިބާގެ އަމިއްލަ ނަފްސަށް ކުރާ ލޯބި މީސްތަކުންނަށްވެސް ކުރުމެވެ. އަދި ތިބާގެ އަމިއްލަ ނަފްސަށް ނޭދޭކަންތައް އަނެކުންނާއި މެދުވެސް ނޭދުމެވެ”.\n5. އުޚުއްވަތްތެރިކަމުގެ ސަބަބުން މާތް ﷲ އެބައިމީހުންގެ ފާފަ ފުއްސަވާނެކަން. ކީރިތި ރަސޫލާ-ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (مَا مِنْ مُسْلِمَيْنِ يَلْتَقِيَانِ يَتَصَافَحَانِ إِلَّا غُفِرَ لَهُمَا قَبْلَ أَنْ يَتَفَرَّقَا) މާނައަކީ: “ދެމުސްލިމަކު އެއްވެ އަތާ އަތްޖޯޑުކޮށް ސަލާމްކޮށްފިނަމަ އެދެމީހުން ވަކިވެގެން ދިޔުމުގެ ކުރިން މާތް ﷲ އެދެމީހުންގެ ފާފަ ފުއްސަވާ ދެއްވާނެއެވެ”.\nއިސްލާމީ އުޚުއްވަތްތެރިކަމުގެ ޝަރުޠުތައް:\nއުޚުއްވަތްތެރިކަން ބާއްވަނީ ﷲ އަށް ޓަކައި ކަމުގައިވުން. އަދި ﷲ ގެ ރުއްސެވުން ހޯދުމަށްޓަކައި ކަމުގައިވުން. ދުނިޔަވީ މަޞްލަޙަތެއް، ފައިދާއެއް އެކަމުގެ ފަހަތުގައި ނުވުން. މި އުޚުއްވަތްތެރިކަމުގެ ހުރިހާވެސް ބޭނުމަކީ އަދި މަގްޞަދަކީ ﷲ ތަޢާލާގެ ރުއްސެވުމާއި ލޯބި ޙާޞިލް ކުރުން ކަމުގައި ވުން. ރަސޫލު ﷲ- ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (إنما الأعمال بالنيات) މާނައަކީ: “ހަމަކަށަވަރުން ޢަމަލުތައްވަނީ ނިޔަތާއި އެއްގޮތަށެވެ”.\nކޮންމެ ޙާލަތެއްގައިވެސް އުޚުއްވަތްތެރިކަން ބޭއްވުން. މޫސާ ޢަލައިހިއްސަލާމް ﷲ ތަޢާލާގެ ޙަޟްރަތުން އެދި ދެންނެވިއެވެ. އެކަލޭގެފާނާއި ހަވާލު ކުރެވުނު ރިސާލަތު މީސްތަކުންނަށް ފޯރުކޮށްދިނުމަށްޓަކައި އެހީތެރިއެއް ކަމުގައި ހާރޫން ޢަލައިހިއްސަލާމް ހަމަޖައްސަވައި ދެއްވާށެވެ. ޠާހާ ސޫރަތުގެ 29 އިން 35 އަށް މާތް ﷲ ވަޙީ ކުރައްވާފައިވެއެވެ. (وَاجْعَلْ لِي وَزِيرًا مِنْ أَهْلِي (29) هَارُونَ أَخِي (30) اشْدُدْ بِهِ أَزْرِي (31) وَأَشْرِكْهُ فِي أَمْرِي (32) كَيْ نُسَبِّحَكَ كَثِيرًا (33) وَنَذْكُرَكَ كَثِيرًا (34) إِنَّكَ كُنْتَ بِنَا بَصِيرًا) މާނައަކީ: “މޫސާ ޢަލައިހިއްސަލާމް ދުޢާގައި ވިދާޅުވިއެވެ. މިއަޅާގެ މަސައްކަތުގައި އެހީވާނެ މީހަކު މިއަޅާގެ ޢާއިލާގެ ތެރެއިން ދެއްވާފާންދޭވެ. އެމީހަކު އަޅުގެ އަޚް ޙާރޫން ކަމުގައި ހަމަޖައްސަވައިދެއްވާފާންދޭވެ. އޭނާ މެދުވެރިކުރައްވާ އަޅުގެ ބާރު ގަދަކުރައްވާފާންދޭވެ. އަދި އޭނާ އަޅުގެ މަސައްކަތުގައި ބައިވެރިކުރައްވާފާންދޭވެ. އަޅަމެން އިބަ ﷲ ގެ ހުސްޠާހިރުވަންތަކަމަށް ހެކިވެ، ގިނަގިނައިން ޘަނާ އާއި ޝުކުރު ދެންނެވުމަށްޓަކައެވެ. އަދި އަޅަމެން ގިނަގިނައިން އިބަ ﷲ ގެ މަތިން ހަދުމަ ކުރުމަށްޓަކައެވެ. ހަމަކަށަވަރުން އިބަ ﷲ އަޅަމެންގެ ޙާލު ދެނެވޮޑިގެންވަމެވެ”.\nރަސޫލު ﷲ- ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (ما نفعني مالُ أحدٍ قطّ مَا نفعني مالُ أبي بكر) މާނައަކީ: “އަބޫބަކުރުގެފާނުގެ މުދަލުން ތިމަންކަލޭގެފާނަށް ފައިދާކުރިވަރަށް އެހެންމީހެއްގެ މުދަލުން ތިމަންކަލޭގެފާނަށް ފައިދާ އެއް ނުކުރެއެވެ”.\nއިސްލާމްދީނުގައި އެއް މުސްލިކަމު އަނެއް މުސްލިމެއްގެ މައްޗަށް ދެއްވާފައިވާ ޢާއްމު ޙައްގުތައް ދިނުން. ރަސޫލު ﷲ -ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. (حق المسلم على المسلم ست: إذا لقيه سلَّم عليه، وإذا عطس أن يشمِّته، وإذا مرض أن يعُوده، وإذا مات أن يشيعه، وإذا أقسم عليه أن يبرَّه، وإذا دعاك فأجِبْه) މާނައަކީ: “އެއްމުސްލިމަކު އަނެއް މުސްލިމެއްގެ މައްޗަށްވާ ޙައްގުތައް ހަޔެކެވެ. ބައްދަލުވެއްޖެނަމަ ސަލާމް ކުރާށެވެ. ކިނބިހި އަޅައި، އަލްޙަމްދު لله ކިޔައިފިނަމަ “ޔަރްޙަމުކަﷲ” އޭ ބުނާށެވެ، ބަލިވެއްޖެނަމަ ޒިޔާރަތްކުރާށެވެ، މަރުވެއްޖެނަމަ ޖަނާޒާގައި ބައިވެރިވާށެވެ، ހުވައެއްކޮށްފިނަމަ ނުވަތަ ވަޢުދެއްވެއްޖެނަމަ އެވަޢުދެއްފުއްދައިދޭށެވެ، ދަޢްވަތެއް ދީފިނަމަ އެޔަށް އިޖާބަ ދޭށެވެ”.\nއިސްލާމީ އުޚުއްވަތްތެރިކަމުގެ ރިވެތި ނަމޫނާތައް:\nމުހާޖިރުންނާއި އަންޞާރުން އަޚް ކުރެއްވުން. އަދި އައުސްވަންހަ އާއި ޚަޒްރަޖް ވަންހައިގެ މީހުން އަޚް ކުރެއްވުން. ރަސޫލުﷲ-ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- މުހާޖިރިއްޔަ ބޭކަލެއްގެ އަތްޕުޅުގައްޔާއި އަންޞާރިއްޔަ ބޭކަލެއްގެ އަތްޕުޅުގައި ހިއްޕަވާ ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. ﷲ އަށް ޓަކައި ދެމީހުން ދެމީހުންނަށް (މުހާޖިރީ އަކާއި އަންޞާރީ އެއް) އަޚުންކަމުގައިވާށެވެ”. ސަޢުދު ބިން ރަބީޢާ އާއި ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޢައުފު އަޚް ކުރެއްވި ހިނދު ސަޢުދު ކަންތައްކުރެއްވިގޮތަކީ އެކަލޭގެފާނުގެ މުދަލުގެ ދެބައިކުޅައެއްބައި ޢަބްދުއްރަޙްމާނަށް ހަދިޔާ ކުރެއްވިއެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ ދެގެއިންކުރެ އެއްގެ ޢަބްދުއްރަޙްމާނަށް ހަދިޔާ ކުރެއްވިއެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ އަނބީންގެ ތެރެއިން ޢަބްދުއްރަޙްމާނަށް ކަމުދާ ބޭކަނބަލަކު ވަރިކުރައްވާ ޢިއްދާ ހަމަވުމުން ކައިވެނިކޮށްދެއްވިއެވެ.\nނަމަވެސް މުހާޖިރުން އިޚްތިޔާރު ކުރެއްވީ ޢިއްފަތްތެރިކަމެވެ. ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޢައުފް- ރަޟިޔަﷲ ޢަންހު- ވިދާޅުވިއެވެ. “ކަލޭގެފާނުގެ މުދަލާއި އަނބިން އަދި ގޯތި ހުރިގޮތަށް ބަހައްޓާށެވެ. ތިމަންކަލޭގެފާނަށް ބާޒާރު ހުންނަ ތަން ބުނެދޭށެވެ. ދެން ސަޢުދު ބިން ރަބީޢާ އަތުން ދަރަންޔަށް ފައިސާކޮޅެއް ނަންގަވައިގެން ވިޔަފާރި އެއް ފެއްޓެވިއެވެ. މާތް ﷲ ރިޒްގުގެ މަގުތައް ތަނަވަސްކޮށްދެއްވިއެވެ. މާތް ﷲ އަލްޙަޝްރު ސޫރަތުގެ 8 ވަނަ އާޔަތާއި9ވަނަ އާޔަތުގައި ވަޙީ ކުރެއްވިއެވެ. (لِلْفُقَرَاءِ الْمُهَاجِرِينَ الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيارِهِمْ وَأَمْوَالِهِمْ يَبْتَغُونَ فَضْلاً مِنْ اللهِ وَرِضْوَانًا وَيَنْصُرُونَ اللهَ وَرَسُولَهُ أُوْلَئِكَ هُمْ الصَّادِقُونَ (8) وَالَّذِينَ تَبَوَّءُوا الدَّارَ وَالإِيمَانَ مِنْ قَبْلِهِمْ يُحِبُّونَ مَنْ هَاجَرَ إِلَيْهِمْ وَلا يَجِدُونَ فِي صُدُورِهِمْ حَاجَةً مِمَّا أُوتُوا وَيُؤْثِرُونَ عَلَى أَنْفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌ وَمَنْ يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُوْلَئِكَ هُمْ الْمُفْلِحُونَ(9)) މާނައަކީ: “އެއުރެންގެ ގެދޮރުންނާއި، އެއުރެންގެ މުދަލުން ނެރެލާފައިވާ فقير مهاجر ންނަށް (އެ فَىء މުދަލުގައި) حق އެއްވެއެވެ. އެއުރެންނީ اللَّه ގެ حضرة ން فضل ވަންތަވެރިކަމާއި، ރުހިވޮޑިގަތުން އެދޭ މީހުންނެވެ. އަދި اللَّه އަށާއި، އެކަލާނގެ رسول އާއަށް نصر ދޭ މީހުންނެވެ. އެއުރެންނީ ހަމަ ތެދުވެރިންނެވެ.”\nބަދުރު ހަނގުރާމައިގެ ދުވަހުގައި މުޝްރިކުންގެ ހަތްދިހަ މީހުން އަސީރުކުރެވުނެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި މުޞްޢަބް ބިން ޢުމައިރު ގެ އަޚް ޢަޒީޒުވެސް ހިމެނުނެވެ. އެތަން މުޞްޢަބަށް ފެނިވަޑައިގަތުމުން އޭނާގެ މުސްލިމް އަޚާ އަށް ދެންނެވިއެވެ. “ތިބާގެ ތިޔަ އަސީރުގެ މައްޗަށް ހަރުކަށިވެ ރައްކާތެރިވާށެވެ. އަދި އޭނާގެ ކބައިން ތިބާ ބޭނުންވަރަކަށް ފައިސާ އަށް އެދޭށެވެ. ހަމަކަށަވަރުން އޭނާގެ މަންމަ އަކީ މުދާވެރިއެކެވެ. އެހިނދު ޢަޒީޒު ވިދާޅުވިއެވެ. “ތިޔައީ ތިބާގެ އަޚާ އާއި މެދުގައި ކަންކުރަން އެންމެ ރަގަޅު ގޮތް ހެއްޔެވެ؟”، އެހިނދު މުޞްޢަބް ވިދާޅުވިއެވެ. “ތިޔައީ އަހަރެންގެ އަޚެއް ނޫނެވެ. އަހަރެންގެ އަޚަކީ މިހުރީއެވެ. މިހެންވިދާޅުވެ މުސްލިމް އަޚާ އަށް އިޝާރާތް ކުރެއްވިއެވެ.\nމިއިން އެގެނީ ނަސަބު ގެ އަޚްވަންތަ ކަމަށްވުރެ ދީނުގެ ގޮތުން އޮންނަ އަޚްވަންތަކަން ވަރުގަދަ ކަމެވެ.\n(فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ ) ތިޔަބައިމީހުންގެ އެއްބަނޑު އެއްބަފާ އަޚުންގެ މެދުގައި މައްސަލަ ޖެހުމުން، އެކަން ޙައްލުކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރާ ފަދައިން، މުސްލިމް އަޚުންގެ މެދުގައި މައްސަލަ ޖެހުމުންވެސް އެކަން ޞުލްޙަވެރި ކުރުވުމަށް މަސައްކަތް ކުރާށެވެ.\n(وَاتَّقُوا اللَّـهَ) އަދި ތިޔަބައިމީހުން މާތް ﷲ އަށް ތަގްވާވެރިވާށެވެ. ތަގްވާގެ މާނަ އާއި އޭގެ މޭވާގެ ވާހަކަ އިސްވެގޮސްފިއެވެ. މުރާޖަޢާ ކުރައްވާށެވެ.\n(لَعَلَّكُمْ تُرْ‌حَمُونَ) ތިޔަބައިމީހުން ﷲ އަށް ތަގްވާވެރިވެއްޖެނަމަ، ﷲ ތިޔަބައިމީހުންނަށް ރަޙްމަތް ލައްވާނެތެވެ. އެހެންކަމުން، ﷲ ގެ ރަޙްމަތް ޙާޞީލު ކުރުމަށް ޓަކައި، ﷲ އަށް ތަގްވާވެރިވާށެވެ.\nމުއިމިނުންނަށް ރިވެތި އަޚްލާގު ދަސްކޮށްދެއްވަމުން ވަޙީ ކުރައްވަނީ (يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا يَسْخَرْ قَوْمٌ مِّن قَوْمٍ عَسَىٰ أَن يَكُونُوا خَيْرً‌ا مِّنْهُمْ وَلَا نِسَاءٌ مِّن نِّسَاءٍ عَسَىٰ أَن يَكُنَّ خَيْرً‌ا مِّنْهُنَّ ۖ وَلَا تَلْمِزُوا أَنفُسَكُمْ وَلَا تَنَابَزُوا بِالْأَلْقَابِ ۖ بِئْسَ الِاسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِيمَانِ ۚ وَمَن لَّمْ يَتُبْ فَأُولَـٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ )\n(لَا يَسْخَرْ) ސުޚްރިޔާ އަކީ މަލާމާތްކޮށް ފުރައްސާރަކޮށް ހެދުމެވެ. މިދުނިޔެމަތީގައި މާތް ﷲ އެކި އިންސާނުން ލައްވާފައިވަނީ އެކި ދަރަޖަތަކުގެ މައްޗަށެވެ. މާތް ﷲ ވަޙީ ކުރައްވައެވެ. (أَهُمْ يَقْسِمُونَ رَ‌حْمَتَ رَ‌بِّكَ ۚ نَحْنُ قَسَمْنَا بَيْنَهُم مَّعِيشَتَهُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا ۚ وَرَ‌فَعْنَا بَعْضَهُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَ‌جَاتٍ لِّيَتَّخِذَ بَعْضُهُم بَعْضًا سُخْرِ‌يًّا ۗ وَرَ‌حْمَتُ رَ‌بِّكَ خَيْرٌ مِّمَّا يَجْمَعُونَ) މާނައަކީ: ” ކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ رحمة ބަހައިދެނީ އެއުރެން ހެއްޔެވެ؟ (އެބަހީ: އެއުރެން ބޭނުން މީހަކަށް ނަބީކަންދެނީ އެއުރެން ހެއްޔެވެ؟) ދުނިޔޭގެ ދިރިއުޅުމުގައި އެއުރެންގެމެދުގައި ދިރިއުޅުމުގެ ކަންތައްތައް ބެއްސެވީ ތިމަންރަސްކަލާނގެއެވެ. އަދި ތިމަންރަސްކަލާނގެ އެއުރެންކުރެ ބައެއްމީހުން، އަނެއްބައިމީހުންގެ މައްޗަށް ދަރަޖަތަކަކަށް އުފުއްލެވީމެވެ. (އެއީ) އެއުރެންކުރެ އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔެއްގެ خدمة ތެރިކަން ހިފުމަށްޓަކައެވެ. އަދި ކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ رحمة އެއުރެން އެއްކުރާތަކެއްޗަށްވުރެ ހެޔޮކަން ބޮޑެވެ.”\nއަދިވެސް ވަޙީ ކުރައްވައެވެ. (انظُرْ كَيْفَ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ ۚ وَلَلْآخِرَ‌ةُ أَكْبَرُ دَرَ‌جَاتٍ وَأَكْبَرُ تَفْضِيلًا ) މާނައަކީ: “ތިމަންރަސްކަލާނގެ އެއުރެންކުރެ އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔަކަށްވުރެ މާތްކުރައްވާފައިވަނީ، ކޮންފަދައަކުންކަން ކަލޭގެފާނު ދެކެވަޑައިގަންނަވާށެވެ! އަދި ހަމަކަށަވަރުން، ދަރަޖައިގެގޮތުން آخرة މާބޮޑެވެ. އަދި މާތްކުރެއްވުމުގެ ގޮތުންވެސް މާބޮޑުމެއެވެ.”\nމާތް ﷲ އެކި އިންސާނުން އަނެއްބައި އިންސާނުންގެ މައްޗަށް ތަފާތު ގޮތްތަކުން މާތް ކުރައްވާފައިވެއެވެ. އެގޮތުން، ޢިލްމުގެ ރޮގުން ތަފާތު ކުރައްވާފައިވެއެވެ. އެއްބަޔަކު އަނެއް ބަޔަކަށް ވުރެ ޝަރްޢީ ޢިލްމުގެ ގޮތުން މަތިވެރިއެވެ. ބައެއް މީހުންނަށް ރިޒްގުގެ ގޮތުން ތަނަވަސްކޮށް ދެއްވާފައިވެއެވެ. އަނެއްބައިމީހުންނަށް އެކަން ނުދެއްވައެވެ. ބައެއް މީހުންނަކީ މަތިވެރި އަޚްލާގެއްގެ ބަޔަކު ކަމުގައި ލެއްވިއެވެ. އަނެއްބަޔަކީ އެފެންވަރުގެ ބަޔަކަށް ނުވެދާނެއެވެ.\nމިހުރިހާ ކަމެއްވެސް ތިމާ އަށް ދެއްވީ ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ކަމުން، ތިމާ އަށް ވުރެ ވަކި ކަމެއްގައި ދަށުދަރަޖައިގެ މީހުންގެ މައްޗަށް ބޮޑާވެގަނެ، ފުރައްސާރަކޮށް މަލާމާތްކޮށް ނުހެދުމަށް މިއާޔަތުގައި މިވަނީ އަންގަވާފައެވެ. ސަބަބަކީ އަނެކާ އަށް ވުރެ ވަކި ކަމެއްގައި ތިބާ ކުރިއަރާ ގޮސްފައިވަނީ ﷲ ގެ ބެއްސެވުމާއި އެއްގޮތަށެވެ. ﷲ އެގޮތަށް އެކަން މެދުވެރިކޮށްދެއްވީމައެވެ. ތިމާ އަށް ލިބިފައިވާ ނިޢުމަތެއްގެ ސަބަބުން އެހެން މީހުންނަށް ފުރައްސާރަކޮށް މަލާމާތްކޮށް ހަދާނަމަ، ޙަގީގަތުގައި އެމަލާމާތް ރައްދުކުރެވެނީ ﷲ އަށެވެ. އެހެނީ، ތިމާ އަށް ދެއްވި ނިޢުމަތް އަނެކާ އަށް ދެއްވާފައި ނުވާތީވެއެވެ.\n(عَسَىٰ أَن يَكُونُوا خَيْرً‌ا مِّنْهُمْ) މިއަދު ނިކަމެތިވެފައިވާ މީހާ މާދަމާ ވަރުގަދަވެފައި ހުރެދާނެއެވެ. މިއަދު މީހަކާ ދިމާލަށް އޭނާގެ ނިކަމެތި ކަމުގެވާހަކަ ދައްކާ ފުރައްސާރަކޮށް ހަދައިފިނަމަ، މާދަމާ ތިބާ ހުރި މަގާމަށް އޭނާގޮސް، އޭނާ ހުރި މަގާމަށް ތިބާ އަށް ދާންޖެހިދަނެއެވެ. އެހެނީ މިހުރިހާ ކަމަކީ ﷲ ގެ ތަދްބީރެވެ. ތިމާގެ އެއްވެސް އާރެއް ބާރެއްގެ ދަށުން ހިނގާކަންތަކެއް ނޫނެވެ.\n(وَلَا نِسَاءٌ مِّن نِّسَاءٍ عَسَىٰ أَن يَكُنَّ خَيْرً‌ا مِّنْهُنَّ ) އަންހެނުންނާއި ފިރިހެނުންގެ ވާހަކަ ވަކިވަކިން ގެންނަވާފައި ވުމުގެ ބޭނުމަކީ މިޙުކުމަކީ (އެއްބަޔަކު އަނެއް ބަޔަކަށް ފުރައްސާރަ ނުކުރުމަށް އަންގަވާފައިވާ އެންގެވުމަކީ) ވަކި ޖިންސަކަށް ޚާއްޞަ ކަމަކަށް ނުވުމެވެ. އަދި މިފަދައިން ބަޔަކު މީހުން އުފައްދަފާނެ ޝުބްހާ އަކުން ދުރުހެލި ކުރެއްވުމަށެވެ.\nގުރްއާނުގައި “ގައުމު” އަދި “ނިސާ” އެކުގައި އަތުވެއްޖެނަމަ، “ގައުމު” އަކީ ފިރިހެނުންނެވެ. އަދި “ނިސާ” އަކީ އަންހެނުންނެވެ.\n“ގައުމު” އެކަނި ޛިކްރު ކުރެވިފައިވާނަމަ އެއީ ފިރިހެނުންނާއި އަންހެނުންނެވެ. މިޘާލަކަށް ރަސޫލު ބޭކަލުންގެ ވާހަކަ އަންނަ އިރުގައި އެބޭކަލުން ފޮނުއްވުނީ އެބޭކަލެއްގެ ގައުމުގެ މީހުންގެ ގާތަށޭ އޮތުމުން ދޭހަވަނީ އެބޭކަލެއްގެ ގައުމުގެ ފިރިހެނުންނާއި އަންހެނުންގެ ގާތަށް ކަމެވެ. ވަކި ޖިންސަކަށް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، “ގައުމު” އާއި “ނިސާ” މި ދެލަފްޡު އެއްކޮށް އަތުވެއްޖެނަމަ، “ގައުމު” އަކީ ފިރިހެނުންނެވެ. އަދި “ނިސާ” އަކީ އަންހެނުންނެވެ.\n(وَلَا تَلْمِزُوا أَنفُسَكُمْ ) “ލަމްޒު” އަކީ ޢައިބު ކިޔުމެވެ. މިވެނި މީހަކީ ދިގުމީހެކޭ، ނުވަތަ ކުރުމީހެކޭ، ކަޅުމީހެކޭ ނުވަތަ ދޮންމީހެކޭ، ނުވަތަ އެނޫންވެސް މީހެއްގެ ކިބައިގާ ހުރި ޢައިބު ޞިފަ އެއްގެ ވާހަކަ ދެއްކުމެވެ.\n(وَلَا تَلْمِزُوا) މިބައި ދެގޮތަކަށް ތަފްސީރު ކުރެވެއެވެ. އެއީ:\nތިޔަބައިމީހުން އެކަކު އަނެކަކަށް ޢައިބު ކިޔާ ނުހަދާށެވެ. ސަބަބަކީ އަނެއް އަޚާ އަކީ ތިމާފަދަ އިންސާނެއް ކަމުން އޭނާ އަށް ޢައިބު ކިޔުމަކީ ތިމާގެ ނަފްސަށް ޢައިބު ކިޔުން ފަދަ ކަމަކަށް ވުމެވެ.\nތިބާގެ އަޚާގެ ޢައިބު ނުކިޔާށެވެ. އެހެނީ ތިބާގެ އަޚާގެ ޢައިބު ކިޔައިފިނަމަ، ތިބާގެ އަޚާ ތިބާ އަށް ޢައިބު ކިޔާނެތެވެ. އެހެންކަމުން، ތިބާގެ އަޚާގެ ޢައިބު ކިޔުމުގެ ސަބަބުން، ތިބާގެ އަޚާ ތިބާއަށް ޢައިބު ކިޔައެވެ. އާޚިރު ނަތީޖާ އަކީ ތިބާ އަމިއްލަ އަށް ޢައިބު ކިޔުން ފަދަ ކަމަކަށް ވުމެވެ. ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ އަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރައްވާފައިވެއެވެ. (إِنَّ أَكْبَرَ الْكَبَائِرِ أَنْ يَلْعَنَ الرَّجُلُ وَالِدَيْهِ ، قِيلَ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، وَكَيْفَ يَلْعَنُ وَالِدَيْهِ ؟ قَالَ : يَسُبُّ أَبَا الرَّجُلِ فَيَسُبُّ أَبَاهُ ، وَيَسُبُّ أُمَّهُ فَيَسُبُّ أُمَّهُ) މާނައަކީ: “އެންމެ ބޮޑެތި ފާފަތަކުގެ ތެރޭގައި މީހަކު އޭނާގެ މައިންބަފައިންނަށް ލަޢުނަތް ދިނުން ހިމެނިގެންވެއެވެ”. ޞަޙާބީން ދެންނެވިއެވެ. ﷲ ގެ ރަސޫލާ އެވެ. “މީހަކު އޭނާގެ އަމިއްލަ މައިންބަފައިންނަށް ލަޢުނަތްދޭނީ ކިހިނަކުންތޯއެވެ؟” ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. “މީހަކު އަނެކާގެ ބައްޕަ އަށް ހަޑިހުތުރު އެއްޗެހި ބުނުމުން އޭގެ ރައްދުގައި އަނެކާވެސް އެބަސް ބުނި މީހާގެ ބައްޕަ އަށް ހަޑިހުތުރު ބަސް ބުނެއެވެ. އަދި މީހަކު އަނެކާގެ މަންމަ އަށް ހަޑިހުތުރު ބަސް ބުނުމުން، ރައްދުގައި އަނެކާވެސް އެބަސް ބުނި މީހާގެ މަންމަ އަށް އެފަދަ ހަޑިހުތުރު ބަހެއް ބުނެއެވެ.”\nވީމާ، އެކަކު އަނެކަކަށް ޢައިބު ކިޔާ ހެދުމަކީ އިސްލާމްދީން ހުއްދަ ކުރާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ޚަލްގީ ނުވަތަ ޚުލުގީ ޢައިބެއް ކަމުގައިވީނަމަވެސް އެވެ. ޚަލްގީ ޢައިބަކީ އުފެދުމުގައި ހުރި ޢައިބެވެ. މިފަދަ ކަންތަކަށް ޢައިބު ކިޔުމަކީ ޚާލުގުވަންތަ ﷲ އަށް ޢައިބު ކިޔުމެވެ. އެހެނީ، އެމީހަކު އެފަދަ ގޮތަކަށް އުފެއްދެވީ ﷲ އެވެ.\nޚުލުގީ ޢައިބަކީ ރުޅިގަދަވުން، ދޫހުތުރުވުން، ފަދަ ކަންތަކެވެ. މިފަދަ ކަމެއް މީހެއްގެ ކިބައިން ފެނުނު ނަމަވެސް އެމީހަކަށް ޢައިބު ކިޔައިގެން ނުވާނެއެވެ. އެހެނީ، މީހަކަށް ޢައިބު ކިޔަންވެއްޖެނަމަ ގިނަފަހަރަށް އެމީހަކަށް އެކަމެއް ލައިގަނެއެވެ. ވީމާ، މިފަދަ ނޭދެވޭ ޞިފައެއް މީހެއްގެ ކިބައިން ފެނިއްޖެނަމަ، އަޅުގަޑުމެންގެ މައްޗަށް ވާޖިބުވެގެންވަނީ އެމީހަކަށް ނަޞޭޙަތްދީ އިޞްލާޙު ކުރެވޭތޯ މަސައްކަތް ކުރުމެވެ. ރަސޫލުﷲ-ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ- ގެ ކިބައިން ވާރިދުވެފައިވެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. “ދީނަކީ ނަޞޭޙަތެކެވެ”، މިގޮތަށް ތިންފަހަރު ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. ދެންނެވުނެވެ. އޭ ﷲ ގެ ރަސޫލާއެވެ. “ކާކަށްތޯއެވެ؟” ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. “ﷲ އަށާއި އެކަލާނގެ ފޮތަށާއި، އެކަލާނގެ ރަސޫލާ އަށާއި މުސްލިމުންގެ ވެރިންނަށާއި ޢާއްމުންނަށެވެ”. މި ޙަދީޘުން ދޭހަވަނީ މުޅި ދީން ބިނާވެފައިވަނީ ނަޞޭޙަތުގެ މައްޗަށް ކަމެވެ. ޙައްޖަކީ ޢަރަފާތް ކަމުގައި ލެއްވި ފަދައިން ދީނަކީ ނަޞޭޙަތް ކަމުގައި މިވަނީ ލައްވާފައެވެ. މިއިން ދޭހަވަނީ ނަޞޭޙަތުގެ މަތިވެރި ކަމެވެ. ނަޞޭޙަތަކީ ރަސޫލު ބޭކަލުންގެ ވަޡީފާ އެވެ. ނަބީބޭކަލުން އެބޭކަލުންގެ ގައުމުގެ މީހުންނަށް ﷲ ގެ ކޯފާ އާއި ޢަޛާބަށް ބިރުވެތިވުމަށް އިންޛާރު ދެއްވުމަށްފަހު، ﷲ އެއްކައުވަންތަކޮށް، އެކަލާންގެ އަށް އަޅުކަން ޚާލިޞް ކުރުމަށް ގޮވާލެއްވިއެވެ. ނޫޙް ޢަލައިހިއްސަލާމް އެކަލޭގެފާނުގެ ގައުމުގެ މީހުންގެ ގާތުގައި ވިދާޅުވިއެވެ. (أُبَلِّغُكُمْ رِ‌سَالَاتِ رَ‌بِّي وَأَنصَحُ لَكُمْ وَأَعْلَمُ مِنَ اللَّـهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ) މާނައަކީ: ” އަހުރެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ رسول ކަން ތިޔަބައިމީހުންނަށް އަހުރެން އިއްވަމެވެ. އަދި ތިޔަބައިމީހުންނަށް نصيحة ތެރިވަމެވެ. އަދި ތިޔަބައިމީހުންނަށް ނޭނގޭ ކަންތައްތައް اللَّه ގެ حضرة ން އަހުރެންނަށް އެނގެއެވެ.” ހޫދު ޢަލައިހިއްސަލާމް އެކަލޭގެފާނުގެ ގައުމުގެ މީހުންގެ ގާތުގައި ވިދާޅުވިއެވެ. (أُبَلِّغُكُمْ رِ‌سَالَاتِ رَ‌بِّي وَأَنَا لَكُمْ نَاصِحٌ أَمِينٌ) މާނައަކީ: ” އަހުރެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ رسول ކަން ތިޔަބައިމީހުންނަށް އަހުރެން އިއްވަމެވެ. އަދި އަހުރެންނީ، ތިޔަބައިމީހުންނަށްވާ أمانة ތެރި نصيحة ތެރިޔަކީމެވެ.” (ނުނިމޭ)\nމަންދު ކޮލެޖުން ސެޕްޓެމްބަރު އިންޓޭކަށް ހުޅުވާލައިފި\n5 އޮގަސްޓު 2021\n4 އޭޕްރީލް 2021


Milano-Bicocca Magoodhoo ge ranbis alhaa campus\nރިޕޯޓު - މިލާނޯ-ބިކޯކާ\nމިލާނޯ-ބިކޯކާ: މަގޫދޫގެ 'ރަންބިސް އަޅާ ކެމްޕަސް'\nމިލާނޯ-ބިކޯކާ ގާއިމްކޮށްފައި ވަނީ މީގެ 10 އަހަރު ކުރިން\nމަގޫދޫގެ ތަރައްޤީ ގުޅިފައިވަނީ އެ ކެމްޕަހާ\nކ. މާލެ 12 ފެބުރުއަރީ 2019 | އަންގާރަ 17:59 5,349\nމިލާނޯ-ބިކޯކާ އިން ލިބުނު މަންފާއިން އަޅާފައިވާ ރައްޔިތުންގެ ފިހާރަ - ރާއްޖެއެމްވީ\nއިޓަލީގެ މިލާންގައި 1998 ވަނަ އަހަރު ޤާއިމްކުރި ޔުނިވާސީޓީ އޮފް މިލާނޯ–ބިކޯކާއަކީ ދުނިޔޭގެ އެންމެ ފެންވަރު ރަނގަޅު 100 ޔުނިވަރސިޓީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ޔުނިވަރސިޓީއެކެވެ. ޖުމްލަ އަށް ފެކަލްޓީއެއް ހިމެނޭ މި ޔުނިވަރސީޓީގައި 30،000 އަށް ވުރެ ގިނަ ދަރިވަރުން ތައުލީމް ހާސިލްކުރެއެވެ. އެ ޔުނިވާސިޓީގެ ފެކަލްޓީތަކުގައި ކިޔަވައިދޭ މާއްދާތަކަކީ، އިކޮނޮމިކްސް، ސައިންސް އެންޑް އެޑިއުކޭޝަން، ލޯ، ފިޒިކްސް، މެޑިސިން އަދި ސޯޝިއޮލޮޖީއެވެ. ޔުނިވާސީޓީގެ ރެކްޓާއަކީ ޕޮރްފެސަރ މާރިޔާ ކްރިސްޓީނާ މެއްސާއެވެ.\nމިލާނޯ-ބިކޯކާ ޔުނިވާސިޓީގެ ކެމްޕަހެއް ފ. މަގޫދޫގައި ޤާއިމްކުރުމާ ބެހޭ ގޮތުން އެންމެ ފުރަތަމަ މަޝްވަރާތަކެއް ކުރެވުނީ ކުރީގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދުގެ ވެރިކަމުގައި އެމަނިކުފާނު އިޓަލީގެ މިލާނަށް ކުރެއްވި ދަތުރުފުޅެއްގައެވެ. ރާއްޖޭގެ ފަރުތަކާއި، ކަނޑާ ބެހޭ ތަޙުލީލްކުރުމުގެ މުހިންމުކަން އެމަނިކުފާނު އެ ޔުނިވަރސިޓީގެ ސަމާލުކަމަށް ގެނެސްދެއްވައި ހުށަހެޅުއްވި ހުށަހެޅުއްވުމަކަށް އިޖާބަދީ ފ. މަގޫދޫގައި އެ ޔުނިވަރސިޓީގެ އައުޓްޕޯސްޓެއް ނުވަތަ ކެމްޕަހެއް ގާއިމް ކުރުމަށް ނިންމިއެވެ. އެ ކެމްޕަސް ޤާއިމްކުރެވިގެން ދިޔައީ 2011 ވަނަ އަހަރުއެވެ.\nފ. މަގޫދޫގައި ހުންނަ މިލާނޯ-ބިކޯކާގެ ކެމްޕަސް/ފޮޓޯ - ރާއްޖެ.އެމްވީ\nމި ކެމްޕަހުގައި މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ތަޙުލީލް ކުރަނީ ރާއްޖޭގެ ފަރުތަކާއި، ކަނޑުގެ ދިރުންތަކެވެ. އިޓަލީގައި މެރިން ބައިލޮޖީ ކިޔަވާ ދަރިވަރުން ކޮންމެ އަހަރަކު ވެސް އެ ކެމްޕަހަށް ޒިޔާރަތްކޮށް ދިރާސާ ކުރުމުގައި ބައިވެރިވެއެވެ.\nކެމްޕަހުގައި ކިޔަވާ ދަރިވަރުންތަކެއް/ ފޮޓޯ - ރާއްޖެ.އެމްވީ\nކޮންމެ ދަރިވަރަކު ވެސް އެންމެ މަދުވެގެން ނުވަ ދުވަހު އެ ރަށުގައި ހޭދަކުރެއެވެ. އެ ދުވަސްތަކުގެ ތެރޭގައި ރަށުގެ މޫދާއި، ކަނޑާ ބެހޭ ތަޙުލީލްތަކެއް ހަދައެވެ. އަދި މީގެ އިތުރުން ރާއްޖޭގެ ގައުމީ ޔުނިވާސިޓީ އާއި މިލާނޯ ޔުނިވާސިޓީއާ އެކު ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ރާއްޖޭގެ ދަރިވަރުން ވެސް އެ ތަނުގައި ހިންގާ ޕްރޮގްރާމްތަކުގައި ބައިވެރިވެއެވެ.\nމިލާނޯ-ބިކޯކާއިން މަގޫދޫއަށް ކުރަނީ ކޮން ފައިދާއެއް؟\nރާއްޖޭގެ ގިނަ ރަށްތަކަކީ ގެސްޓް ހައުސް ވިޔަފާރި އާއި މަސްވެރިކަމުން ލިބޭ މަންފާ އިން ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތުންތަކެއް އުޅޭ ރަށްތަކެކެވެ. އެހެން ނަމަވެސް އާބާދީގައި 700 މީހުން ދިރިއުޅޭ މަގޫދޫގެ ރައްޔިތުންނަށް މަންފާ ލިބެނީ އެރަށުގައި ހުންނަ މިލާނޯ-ބިކޯކާގެ ކެމްޕަހުންނެވެ. އެ ރަށުގައި ޤާއިމްކޮށްފައިވާ ކެމްޕަހުން ކޮންމެ މަހަކު ސަރވިސް ފީގެ ގޮތުގައި ކައުންސިލަށް 2100 ޑޮލަރު (32،382ރ.) ލިބެއެވެ. މަގޫދޫގައި ހުންނަ މިލާނޯ-ބިކޯކާގެ ކެމްޕަހުގައި އެރަށަށް ނިސްބަތްވާ ދިވެހި ފަސް މުވައްޒަފުން މަސައްކަތް ކުރާއިރު މީގެ ތެރެއިން ތިން މުވައްޒަފުންނަކީ ދާއިމީ މުވައްޒަފުންނެވެ. އެހެންކަމުން ވަޒީފާގެ ގޮތުން ވެސް އެ ރަށުގެ ފަސް އާއިލާއަކަށް ފައިދާ ކުރެއެވެ.\nމަގޫދޫގެ ބޮޑު މަގު / ފޮޓޯ - ރާއްޖެ.އެމްވީ\nކެމްޕަސް ބެލެހެއްޓުމަށް މިލާނޯ-ބިކޯކާ އާއި މަގުދޫ ކައުންސިލާ ދެމެދު ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން އެ ކެމްޕަހަށް ޒިޔާރަތްކުރާ ދަރިވަރުންގެ ކެއިންބުއިމުގެ ފީއެއްގެ ގޮތުގައި ކޮންމެ ކުއްޖެއްގެ އަތުން ދުވާލަކު 35 ޑޮލަރު ނަގައެވެ. އާންމުކޮށް އަހަރަކު 400 ދަރިވަރުން މި ކެމްޕަހަށް ޒިޔާރަތް ކުރާއިރު، އެއީ އެވްރެޖުކޮށް އަހަރަކު 126،000 ޑޮލަރު (1.94 މިލިއަން ރުފިޔާ) އެވެ. އެއީ ރަށު ފެންވަރުން ބަލާއިރު ފުދޭ ވަރެއްގެ އާމްދަނީއެކެވެ. ކައުންސިލްގެ ވިސްނުން ބައްޓަންކޮށްފައި ވަނީ އެ ފައިސާ އިންވެސްޓްކޮށް ރައްޔިތުންނަށް ލިބޭ މަންފާ އިތުރުކުރުމަށެވެ. އެެގޮތުން މަގޫދޫގައި ހުރި ކެމްޕަހުން އެ ރަށަށް ލިބުނު ފައިދާ އިން ރަށު ކައުންސިލުން މިހާރު ވަނީ ރަށުގައި ގެސްޓްހައުސްއެއް އަޅައި، ރައްޔިތުންނަށް ހެޔޮ އަގުގައި މުދާ ލިބޭނެ ގޮތަށް ރަށުގައި ހާޑްވެއާރ ފިހާރައެއް ވެސް ހުޅުވާފައެވެ.\nމަގޫދޫ ރައްޔިތުންގެ ފިހާރަ / ފޮޓޯ - ރާއްޖެ.އެމްވީ\nމަގޫދޫ ކައުންސިލްގެ ރައީސް ޢަބްދުﷲ ވަޙީދު ވިދާޅުވީ، އެ ރަށުގައި ހުރި މިލާނޯ-ބިކޯކާގެ ކެމްޕަހަށް 10 އަހަރު ފުރިގެންދާއިރު، ރަށުގެ ތަރައްޤީ ގުޅިފައިވަނީ އެ ކެމްޕަހާ ކަމަށެވެ. މިލާނޯ-ބިކޯކާ އިން ވަނީ މަގޫދޫގެ އިޖްތިމާއި ކަންތައްތަކުގެ އިތުރުން އެރަށު ތައުލީމީ ދާއިރާ އަށް ވެސް ގިނަ ޚިދުމަތްތަކެއް ކޮށްފައެވެ. އެގޮތުން މި އަހަރުގެ ކިޔެވުން ފެށުމުގެ ކުރިން ރަށު ސްކޫލްގެ އެދުމަކަށް ދަރިވަރުންނަށް ބޯފެން ފިލްޓަރަކާއި ރަނގަޅު ފެންވަރުގެ އެލްމެނިއަމް ފެންފުޅި އެ ކެމްޕަހުގެ ފަރާތުން ހޯދައިދީފައިވާކަން ވަޙީދު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.\nމަގޫދޫ ކައުންސިލްގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ވަހީދު\nމީގެ އިތުރުން ރައްޔިތުންނަށް އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތަ އުފެއްދޭނެ މަގު ފަހިކުރުމަށް އެ ކެމްޕަހުން ރަށު ކައުންސިލް އިދާރާގެ ފުރާޅުގައި 24 ކިލޯވޯޓްގެ ކަރަންޓު އުފެއްދޭނެ ސޯލާ ޕަވަރ ސިސްޓަމެއް ހަރުކޮށްދީފައިވާ ކަން ވެސް އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އިޖުތިމާއީ ކަންކަމުގެ އިތުރުން ޒުވާނުންނާއި ގުޅުން ހުރި އެކި މަސައްކަތްތަކަށް ވެސް މިލާނޯ-ބިކޯކާގެ ކެމްޕަހުން ވަނީ އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދީފައެވެ. އެގޮތުން ކުޅިވަރުގެ ދާއިރާއިން ޒުވާނުން ތަމްރީނު ކުރުމަށް، ބޭރުގެ ތަޖުރިބާކާރުން ގެނެސްގެން ވޮލީ އަދި ފުޓުބޯޅަ ކޯޗިންގ ކޯސްތައް އެ ރަށުގައި ވަނީ ހިންގާފައެވެ.\nރަށުގެ ރައްޔިތުން ބޭނުންވާ އެކި ކަންކަން ކޮށްދިނުމުގައި މިލާނޯ-ބިކާކޯ މަގޫދޫ ކެމްޕަހުން އިސް ދައުރެއް އަދާކޮށްފައިވާއިރު، މިލާނޯ-ބިކޯކާއާ އެކު އެ ރަށުގެ ރައްޔިތުން ވޭތުވެދިޔަ 10 އަހަރު ސިފަކުރަނީ އިންތިހާއަށް ކާމިޔާބީތައް ހޯދުނު އަހަރުތަކެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ކާމިޔާބުކަމާ އެކު ދިހަ އަހަރު ހޭދަކުރުމަށް ފަހު އެރަށާއި ޔުނިވާސިޓީގެ ގުޅުން އެ ގޮތުގައި ބޭއްވުމަށް އެއްބަސްވުން ވަނީ ކުރިއަށް އޮތް 10 އަހަރަށް އާކޮށްފައެވެ. ރައްޔިތުންގެ އުންމީދަކީ އެ ކެމްޕަހުގެ ސަބަބުން ރަށަށް ލިބޭ ފައިދާ މިހާރަށް ވުރެ ވެސް އިތުރުވެ ކެމްޕަސް އިތުރަށް ތަރައްގީވުމެވެ. އެއީ ރަށުގެ ރައްޔިތުންނާއި ރަށުގެ ޒުވާނުންނަށް ވެސް އިތުރު ފުރުސަތުތައް ތަނަވަސްވެގެންދާނެ މަގެއް ކަމަށް އެ ރަށު ރައްޔިތުން ގަބޫލުކުރެއެވެ.


Majileehuge raees kanda alhan MDP in vote nagaane gothakaa medhu bahusakah | Mihaaru\nޚަބަރު / އެމްޑީޕީ\nމަޖިލިހުގެ ރައީސް ކަނޑައަޅަން އެމްޑީޕީން ވޯޓު ނަގާނެ ގޮތަކާ މެދު ބަހުސަކަށް\nމަޖިލިހުގެ ރައީސް ކަމަށް ޝައުގުވެރިކަން ފާޅުކުރެއްވި (ކ-ވ) އައްޑޫ މީދޫ ދާއިރާގެ މެމްބަރު ރޮޒެއިނާ އާދަމް، ހިތަދޫ އުތުރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު މުހައްމަދު އަސްލަމް، ވިލުފުށީ ދާއިރާގެ އިންތިހާބީ މެމްބަރު ހަސަން އަފީފް، މެދުހެންވޭރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު އަލީ އާޒިމް، ކާށިދޫ ދާއިރާގެ ގޮނޑި ކާމިޔާބު ކުރެއްވި އަބްދުﷲ ޖާބިރު އަދި މަރަދޫ ދާއިރާގެ މެމްބަރު އިބްރާހިމް ޝަރީފް. --- ފޮޓޯ: މިހާރު\n17 އެޕްރީލް 2019\nރައްޔިތުންގެ މަޖިލިހުގެ ރައީސަކު ކަނޑައަޅަން އެމްޑީޕީ ޕާލަމެންޓްރީ ގްރޫޕްގައި ނަގަން ޖެހޭނީ ސިއްރު ވޯޓެއް ކަމަށް އައްޑޫ މީދޫ ދާއިރާގެ މެމްބަރު ރޮޒެއިނާ އާދަމް ވިދާޅުވި ވާހަކައާ ގުޅިގެން އެ ޕާޓީގެ އެހެން ބައެއް މެމްބަރުންގެ މެދުގައި ހިޔާލު ތަފާތުވުން އުފެދި ހޫނު ބަހުސަކަށް ހިނގައްޖެ އެވެ.\nއާންމު އިންތިޚާބުގައި އެމްޑީޕީން 65 ގޮނޑިއާ އެކު ބޮޑު އަޣުލަބިއްޔަތެއް ހޯދި މަޖިލިހުގެ ރައީސްކަމަށް ވާދަކުރެއްވުމުގެ ޝައުގުވެރިކަން ފާޅުކުރެއްވީ އެމްޑީޕީގެ ފަސް ބޭފުޅެކެވެ. އެއީ ރޮޒެއިނާގެ އިތުރުން އެމްޑީޕީގެ ޕާލަމެންޓްރީ ގްރޫޕްގެ ލީޑަރު ހިތަދޫ އުތުރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު މުހައްމަދު އަސްލަމާއި ވިލުފުށީ ދާއިރާގެ އިންތިޚާބީ މެމްބަރު ހަސަން އަފީފާއި މެދުހެންވޭރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު އަލީ އާޒިމެވެ.\nމި ފަސް ބޭފުޅުންގެ އިތުރުން އަމިއްލަ ގޮތުން ކާށިދޫ ދާއިރާގެ ގޮނޑި ކާމިޔާބު ކުރެއްވި ވިޔަފާރިވެރިޔާ އަބްދުﷲ ޖާބިރު ވަނީ މަޖިލިހުގެ ރައީސް ކަމަށް ޝައުގުވެރިކަން ފާޅުކުރައްވައިފަ އެވެ.\nމަޖިލިހުގެ ރައީސް އާއި ނައިބު ރައީސް ކަމަށް އެމްޑީޕީގެ ޕާލަމެންޓްރީ ގްރޫޕުން ކަނޑައަޅާނީ މެމްބަރުންގެ މެދުގައި ނަގާ ވޯޓަކުންނެވެ. އެއް ބަޔަކު ގަބޫލު ކުރާ ގޮތުގައި އެ ވޯޓަކީ ސިއްރު ވޯޓަކަށް ވާން ޖެހޭނެ އެވެ. އެކަމަކު، އަނެއް ބަޔަކު ބުނަނީ އެ ވޯޓު ސިއްރު ވޯޓަކަށް ހަދަން ނުޖެހޭ ކަމަށެވެ.\nރައްޔިތުން މަޖިލިސް އިންތިހާބުގައި އެމްޑީޕީއަށް ތަފާތު ބޮޑު ކާމިޔާބީއެއް ލިބުމުގެ އުފަލުގައި ރާޅުގަނޑު ސަރަހައްދުގައި ކުރިއަށްދާ ހަރަކާތުގައި އެމްޑީޕީގެ ޓިކެޓުގައި ބައިވެރިވެ ކާމިޔާބު ކުރެއްވި ކެންޑިޑޭޓުންނާއި ކުރީގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު އުފާ ފާޅުކުރައްވަނީ.-- ފޮޓޯ: ހުސެން ވަހީދު /މިހާރު\nއެމްޑީޕީގެ ޕާލަމެންޓްރީ ގްރޫޕްގެ ތެރޭގައި ވޯޓު ނަގާނެ ގޮތެއް އަދި ނުނިންމަ އެވެ. މީގެކުރިން، މަޖިލިހުގެ ބޮޑު އަޣުލަބިއްޔަތެއް އެމްޑީޕީ އަށް ލިބިފައި ނުވާތީ، އެ ޕާޓީގެ ތެރެއިން މަޖިލިހުގެ ރައީސް ނުވަތަ ނައިބު ރައީސަކު ކަނޑައަޅަން މެމްބަރުންގެ މެދުގައި ވޯޓަކަށް ގޮސްފައެއް ނުވެ އެވެ.\nQaumuge mathee maqaam thakah anna meehun hovan nagaa vote thah sirru kuraa sababaky nufoozun ekkibaave hure vote lumuge furusathu dhinumah. Hovey meeha, vote nudhey meehunnah thafaathukurumuge furusathu nudhinumah.\n— 𝐌𝐏 𝐑𝐨𝐳𝐚𝐢𝐧𝐚 𝐀𝐝𝐚𝐦 🎈 (@Roxeyna) April 17, 2019\nރޮޒެއިނާ ކުރެއްވި ޓުވީޓު.\nރޮޒެއިނާ ވިދާޅުވީ މަޖިލީހުގެ ރައީސް ކަމަށް ޝައުގުވެރިކަން ފާޅުކުރި މެމްބަރުންގެ މެދުގައި އެމްޑީޕީ ޕީޖީން ނަގަން ޖެހޭނީ ސިއްރު ވޯޓެއް ކަމަށެވެ. ރޮޒެއިނާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި އެމްޑީޕީގެ ޕީޖީ ލީޑަރާއި ޑެޕިއުޓީ ލީޑަރުން ވެސް ކަނޑައަޅަނީ މެމްބަރުންގެ މެދުގައި ނަގާ ސިއްރު ވޯޓަކުންނެވެ.\n"މަޖިލިހުގެ ރައީސް ކަމުގެ ވާދަވެރިކަން ވަރަށް ބޮޑުވެފައި މިވަނީ. އެހެންވީމަ، އަޅުގަނޑު ގަބޫލު ކުރަނީ ޕީޖީގެ ތެރޭގައި ސިއްރު ވޯޓަކަށް މިކަމުގައި ދާން،" ރޮޒެއިނާ ވިދާޅުވި އެވެ.\nރޮޒެއިނާ ކުރެއްވި ޓުވީޓެއްގައި ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ގައުމީ މަތީ މަގާމުތަކަށް އަންނަ މީހުން ހޮވަން ނަގާ ވޯޓުތައް ސިއްރު ކުރާ ސަބަބަކީ ނުފޫޒުން އެއްކިބާވެ، ހުރެ ވޯޓުލުމުގެ ފުރުސަތު ދިނުމަށެވެ. އެއީ ހޮވޭ މީހާ، ވޯޓު ނުދޭ މީހުންނަށް ތަފާތު ކުރުމުގެ ފުރުސަތު ނުދިނުމަށް ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.\nބައްދަލުވުމެއްގައި ގަލޮޅު އުތުރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު އީވާ އާއި މާލޭގެ މޭޔަރު ޝިފާ. --- ފޮޓޯ: މިހާރު\nMDP PG in meege kurin kuri kameh ves noon e’ee Majilis Speaker kamah nameh propose kurumahtakai PG gai sirru vote negun. We should NOT let vote selling begin early in the day!\n— 𝐈𝐦𝐭𝐡𝐢𝐲𝐚𝐳 𝐅𝐚𝐡𝐦𝐲 (@Imthiyazfahmy) April 17, 2019\nއިންތި ކުރެއްވި ޓުވީޓު.\nރޮޒެއިނާގެ ވާހަކަތަކާ ދެކޮޅު ހައްދަވައި، މާފަންނު އުތުރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު އިމްތިޔާޒް ފަހުމީ (އިންތި) ވިދާޅުވީ މަޖިލިހުގެ ރައީސް ކަމަށް ނަމެއް ކަނޑައެޅުމަށް ޕީޖީގައި ސިއްރު ވޯޓެއް ނެގުމަކީ ކުރި ކަމެއް ނޫން ކަމަށެވެ. ސިއްރު ވޯޓު ނެގުމަކީ ވޯޓު ވިއްކަން ހުޅުވާލެވޭ ފުރުސަތެއް ކަމަށާއި އެމްޑީޕީގެ ޕީޖީގައި އެކަމަށް ޖާގަ ދިނުމަށް އެއްވެސް މަސައްކަތެއް ކުރައްވައިގެން ނުވާނެ ކަމަށް އިންތި ވިދާޅުވި އެވެ.\nގަލޮޅު އުތުރު ދާއިރާގެ މެމްބަރު އީވާ އަބްދުﷲ ވިދާޅުވީ އެމްޑީޕީން އެކުލަވައިލި "އެޖެންޑާ 19" އަންގައި ދެނީ ވީހާ ވެސް ހާމަކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި ކަންކަން ކުރުމަށް ކަމަށެވެ. އެހެންވެ، އެމްޑީޕީން މަޖިލިހުގެ ރައީސްއަކާއި ނައިބު ރައީސަކު ކަނޑައަޅަން ވާނީ ހާމަކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި ކަމަށް ވިދާޅުވި އެވެ.\nNazaahaaiytheri majlis eh ufedhdhumah alhuganduge vote dheynee sirrakun noon. faalhuga. Raees kamah @aslamdp adhi Naib raees kamah @evattey #Majlis19 pic.twitter.com/v7AMdrhBEL\n— Waddey (@waddey_) April 17, 2019\nވައްޑެ ކުރެއްވި ޓުވީޓު.\n"މިދިޔަ 10 އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެމްޑީޕީގެ މެމްބަރެއްގެ ގޮތުގައި ހުރީ. މަޖިލިހުގައި ކަމެއް ފާސް ކުރުމުގެ ކުރިން (އެމްޑީޕީ ތެރޭގައި) ސިއްރު ވޯޓެއް ދުވަހަކު ވެސް ނުނަގާ،" އީވާ ވިދާޅުވި އެވެ.\nއިނގުރައިދޫ ދާއިރާގެ އިންތިޚާބީ މެމްބަރު މުހައްމަދު ވަހީދު (ވައްޑެ) ވެސް ވިދާޅުވީ ނަޒާހަތްތެރި މަޖިލިހެއް އުފެއްދުމަށް އޭނާ ވޯޓު ދެއްވާނީ ސިއްރުން ނޫން ކަމަށެވެ. އަދި ފާޅުގައި މަޖިލިހުގެ ރައީސް ކަމަށް އަސްލަމް އަދި ނައިބު ރައީސް ކަމަށް އީވާ އަށް ވޯޓު ދެއްވާނެ ކަމަށް ވައްޑެ ވިދާޅުވި އެވެ.\nއެމްޑީޕީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް މަޖިލީހުގެ މެމްބަރުން މެމްބަރު އަލީ އާޒިމް މެމްބަރު އަބްދުﷲ ޖާބިރު (ކާށިދޫ) މެމްބަރު ރޮޒައިނާ އާދަމް (އައްޑޫ މީދޫ) މެމްބަރު އިބްރާހިމް ޝަރީފް (މަރަދޫ) މެމްބަރު މުހައްމަދު އަސްލަމް (ހިތަދޫ އުތުރު) އެމްޑީޕީ ޕާލަމެންޓްރީ ގްރޫޕް\n92 ކޮމެންޓް, 73 ރިއެކްޝަންސް\nގާސިމުގެ ވާހަކަ ދެއްކީ ތިޔަތާ ތިބި މީހުންގާގައި އެވަރުގެ މުރާލި ކަމާއި ކުލަދާނަ ކަމާއި އުރައްޕެއް ވެސް ނެތީމަ. ގާސިމަކީ ހޮނަސް ޑޮކްޓަރޭޓެއް. އަސާސީ އޭކިޔަން އެގުނީ ގާސިމު މެން ކަހަލަ ބޭފުޅުންގެ ހީވާގި ޚިދުމަތުގެ ސަބަބިން ލަދު ކޮބާ\nމިހައްތާވެސް ވެރިކަމައް ފާނަގާމީހުން ކުރިއައް ރައީސްގެނަން\nއެކަމް މުޅި ޓްވިޓަރުގަ އޮންނަނީ އަަސްލަމް އައް ރައީސްކަން ދީފައި..\nރޮޒޭ އަދިވެސް މިހުންނަނީ ބޯދާ ޑީއާރުޕީ ހިޔާލު. މީނަޔަކީ މައުމޫނު މަޖިލީހައް ވެއްދި މައުމޫނުގެ މެމްބަރެއް. އެއްމެ ފަހުން މައުމޫނައް ދޯކާ ދީފަ އެޕާޓީ އިން މި ޕާޓީ އައް ބަދަލު ވަމުން ގޮއްސަ އެމްޑީޕީ އާ ގުޅުނު މީހެއް. އިހުލާސް ތެރި ކަމެއް ނެތް. އަސްލަމަކީ ފެށުނީއްސުރެ އެމްޑީޕީ ގެ މުގުލެއް. ހޔތ ކޑ ކަމުން އަސްލަމް އާ ނަޝީދާ މީނަ ޗެލެންޖު ކުރަނީ.\nކަލޭމެންނަށް ކެރޭނެތަ ލިއަން\nގާސިމް ބުނީމަ މީޙަކު ހޮވުމެކޭ އަންނި ބުނީމަ ހޮވުމެކޭ ޔާމީނު ބުނީމަ ހޮވުމެކޭ ކޮބާ ތަފާތެއް. އަދިވެސް ދިވެހި ސިޔާސީ މީހުން މި ރުހާނީ ލީޑަރުންްގެ ކިބައިން މިނިވަނެއް ނުވޭދޯ. ހޮވަނީ 88 މީހުން. މިނިވަން 88 މީހުންކަަމަށް ބަލއިގެން. އެކަމަކކު މިމީޙުން އެބުރެން މިޖެހެނީ މާލެ2ބޭފުޅޫންނާ ބޮޑު މުއްސައްޖެއްގެ ވަށައިގެން. ހައިކޮމާންޑުން އާންމު މެމްބަރުންގެ ވިސްނުންތަކަށް ނުބަލާ މިއީ މަށަށް ފެންނަ މީހާ ކިޔާ ދެއްކުން ފުރަތަމަވެސް ގޯސް. ގާސިމް ނަންވަނީ\nޕާޓީ ސިސްޓަމް ވޯކު ކުރާ ގޮތް ބުރޯ އަކައް ނޭގޭ ދޯ. އައްނިޔަކީ ރައްޔިތުން ބަލާގެންފަވާ ރައްޔިތުންގެ ލީޑަރު. އަނެއްކޮޅުން އެއީވެސް ހަމަ އާދައިގެ އިންސާނެއް. އޭނަވެސް ކޮންމެސް އެކަކައް ސަޕޯޓު ކުރާނެ ހަމަ ބުރޯ ފަދައިން. ޔާމީނާ ތަފާތަކީ ނަޝީދު އެއްވެސް މީހަކައް މަޖުބޫރު ނުކުރާނެ ވަކި މީހަކައް ވޯޓު ލާން ޔާމީނު ހެދި ގޮތައް ހުރިހާ މެމްބަރުން ކޮޓަރިއަކައްލާ ތަޅުލާގެން. އިހުލާސް ތެރި ކަމާ އެއްކޮއް އެދޭނީ. އެމީހެއްގެ ކަމެއް ދިނުމާ ނުދިނުން. ތަފާތު ދަސްކުރޭ\nމަށަކާއި ވާބެހޭކަމެއް ނޫން! އެކަމަކު ރޮޒއިނާ އެ ދައްކާވާހަކަ ގަބޫލުކުރޭ.\nކުދިންނޭ، ޑިމޮކްރަސީއަކީ އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔަކާއި ޒުވާބުކޮށް މަސްލަހަތު ނަގާލުމެއް ނޫން. އެންމެންގެ ޚިޔާލާއި މަޝްވަރާއަށްވެސް ފުރުޞަތު އޮންނަންވާނެ. ސިއްރުވޯޓަކަށް ދާން ބޭނުންވާބަޔަކު ތިބި ނަމަ އެކަމާއިމެދުވެސް ވޯޓެއް ނަގަންވީ ނޫންތޯ. އޭރުން އެއޮތީ މައްސަލަ ހައްލުވެފައިތާދޯ.\nތިޔަ ދައްކަނީ ޕާޓީތެރޭގައި ތިޔަ މީހަކު ހޮވާނެ ގޮތެވެ. މަޖިލީހުގެ ރައީސް ހޮވާނެގޮތް ޤާނޫނުއަސާސީގައި ސާފުކޮށް ބަޔާންކޮށްފައި އެބައޮތެވެ. އެއީ ސިއްރު ވޯޓެކެވެ. ޝުކުރިއްޔާ!\nރ ނަޝީދުު ވަކިބޭފުޅަކު އެއްމެ ރަގަޅުކަމަށްް ވިިދާޅުވުމަކީ ވޯޓު ސިއްރުކުރަންޖެހޭ ބޮޑުސަބަބު.. މަޖިލީސްްތެރޭ ނަގާ މިޒާތުގެ ވޯޓުތައް ސިއްރުކުރުމުގަ އެމްޑީޕީ ވ އަވަދިިނެތިއުޅެ،،، ހާއަސަކޮށްް އެކަމުގަ ތި އީވާގެ ދައއުރު ބޮޑު..


Vaahaka – moya hii magey (21)\nވާހަކަ – މޮޔަ ހިތް މަގޭ (21)\nއޯގަސްޓް 28 ވަނަ ދުވަހުގެ ބަޔާ ގުޅޭ\nރާކިންއަށް އޮފީހަށް ވަދެލެވުނުއިރު މެންދުރުފަސް ވެއްޖެއެވެ. އޭނާގެ ހަމައެކަނި މަޤްސަދަކަށް ވީ އާރިއާ ކޮބައިތޯ ބެލުމެވެ. ހެނދުނު ބޭރަށް ދިޔަގޮތަށް އާރިއާގެ ޚަބަރެއް ނުވާކަމުގައި އޭނާގެ ޕީއޭ ބުންޏެވެ. ފޯނަށްގުޅާލިއިރު ނިއްވާލައިފައެވެ. ހަޤީޤަތް ސާފުކޮށްދޭން ކިތަންމެ ބޭނުންވެފައި ހުރިނަމަވެސް ގެއަށްދާކަށް ރާކިންއަކަށް ނުފެނުނެވެ. އާރިއާ ހުންނާނީ މިވަގުތު ނުހަނު ރުޅިގަދަވެފައެވެ. ދައްކާވާހަކަ އަޑުއަހާނެ ކަމެއްވެސް ނޭނގެއެވެ. އަނެއްކޮޅުން އެހާ ގޮތްދޫނުކުރާނެއެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި އާރިއާ ރުޅިމަޑުވާންދެން ބައްދަލުނުކުރިއްޔާ މައްސަލަ ހައްލުކުރަންވެސް ފަސޭހަވާނެއެވެ.\nއަނެއްކާވެސް ހަފްތާއެއް ފާއިތުވެގެން ދިޔައެވެ. ރާކިންއަށް އާރިއާ ފެންނަގޮތެއް ނުވިއެވެ. އޭނާ އޮފީހަކަށް ނާދެއެވެ. ފޯން އޮންނަނީ ނިއްވައިލާފައެވެ. އަނެއްކޮޅުން މިސްކު އާއި ޒާނައެވެ. ހަނީފާ ފާރަނުލާނެ ކަމަށް ޒާނައަށް ފިޔަވަޅެއްވެސް ނޭޅެއެވެ. މަންމަދެކެ ބިރުން ޒާނަ ގިނަފަހަރު ކޮޓަރިންވެސް ނުނިކުމެއެވެ. މިސްކުގެ ދުރުކަން އަދި އިހުނަށްވުރެވެސް ބޮޑެވެ. އެދޮގު ޚަބަރު ލިބުނުފަހުން މިސްކު ޒާނައަށް ބަލައިލާންވެސް ބޭނުންނުވާ ކަހަލައެވެ. މިސްކުގެ އެފަރުވާ ކުޑަކަމުން ޒާނަގެ ހިތަށް ތަދުވެއެވެ. އެކަމަކު އޭނާއަށް އެނޫންގޮތެއް ނެތެވެ. މަންމަ ރުޅިއައިސްގެން މިސްކުގެ ވާހަކަ ބުނެފިއްޔާ ރާކިން ކަންތައްކުރާނީ ކިހިނެތްކަމެއް ނޭނގެއެވެ. އޭނާގެ ސަބަބުން މިސްކުގެ ހިޔާވަހިކަން ގެއްލި ކިޔެވުން ހުއްޓިއްޖެނަމަ އަމިއްލަ ނަފްސަށް މާފެއްނެތެވެ.\nއާދުވަހެކެވެ. އާދައިގެމަތިން ރާކިން ތައްޔާރުވެގެން އައިސް ސައިމޭޒު ދޮށުގައި އިށީންދެއްޖެއެވެ. އެއަށްފަހު ޒާނަގެ ފަހަތުން ހަނީފާއެވެ. ރޫބީ ތަށިތައް ކައިރިކޮށްދީފައި ދުރުގައި ހުއްޓިލިއެވެ.\n“ކޮބާ މިސްކު؟ އޭނަ ކޮލެޖަށް ނުދާދުވަހަކީތަ؟” ރާކިން ދޮރާއި ދިމާއަށް ކަޅިއެއް އެއްލިއެވެ. ޒާނަވެސް މެއެވެ. އެވަގުތު ދޮރުމައްޗަށް އައިސް ހުއްޓިލި މިސްކު ދެކެފައި އެންމެން ސިހުނެވެ. މިސްކުގެ ކޮނޑުގައި އޮތް ދަބަހަށް ބަލާލުމުން އޭނާ ދާންއެއުޅެނީ ކޮލެޖަށް ހެނެއް ހިއެއްނުވެއެވެ.\n“ރާކިން. އަހަރެން އެހެން ގެއަކަށް ބަދަލުވަނީ.” މިސްކު ވަދެގެން އައިސް މޭޒުމަތީ ތަޅުދަނޑި ބާއްވާލިއެވެ.\nރާކިން އަނގަޔަށް ލާންވެގެން ނެގި ސަމުސާ ތަށިތެރެއަށް ދޫކޮށްލާފައި ފުންމައިގެން ތެދުވެއްޖެއެވެ. ޒާނައާއި ރޫބީވެސް ދެލޯބޮޑުކޮށްގެން މިސްކުއަށް ބަލަންފެށިއެވެ. ހަމަޖެހިގެން އިނީ ހަމައެކަނި ހަނީފާއެވެ. އޭނާގެ މޫނުން ކަމެއްވާހެންވެސް ހީނުވެއެވެ.\n“ކީއްވެގެން އެހެން ގެއަކަށް ބަދަލުވަނީ؟” ހިތްހަމަނުޖެހޭ ކަމެއްވަންޏާ އަހަރެން ކައިރީ ބުނޭ. އަހަރެން އެކަމެއް ރަނގަޅުކޮށްދޭނަން.” ރާކިން އަވަސްއަވަހަށް ވާހަކަދެއްކިއެވެ.\n“ނޫނޭ. އެކަހަލަ ކަމެއްވެގެނެއް ނޫން. ގާތްއެކުވެރިޔަކު ކޮޓަރިއެއް ކުއްޔަށް ނަގަންވެގެން އަހަރެން ކައިރީ އެދުނީ އޭނައާއި ބައިވެރިވާން. ކުލިވެސް މާބޮޑެއް ނޫން. ދެން ދެމީހުންވެގެން ދައްކަންޏާ އެނުވާނެ މާބޮޑު އެއްޗަކަށް.” މިސްކު ކިޔައިދިނެވެ.\n“ކުލި ބޮޑުނޫނަކަސް ކެއުންބުއިމާއި އެހެން ހުރިހާ ޚަރަދެއް އަތުން ކުރަންޖެހުނީމަ އޮންނާނީ ނުވެފަ. މާލޭގައި ދިރިއުޅުމަކީ ފަސޭހަކަމެއް ނޫން. ކިހިނެތް އެހެންނޫނަސް މަންމަމެނަށް ލިބޭ މަދު ރުފިޔާކޮޅު މިސްކުއަށް ފޮނުވައިގެން އުޅޭނީ؟” ރާކިން ކަންބޮޑުވެފައި މިސްކުގެ ކޮނޑުގައި ހިފަހައްޓާލިއެވެ.\n“ރަށުން ފޮނުވާކަށް ނުޖައްސާނަން. އަހަރެން ވަޒީފާއަކަށް ދާން ފަށާނީ. މިބުނާތަން ކޮލެޖާއިވެސް އެހާކައިރި. ސޮރީ ރާކިން. އަހަރެން ގަސްތުކޮށްފިން އެގޮތަށް. މަންމަވެސް ޤަބޫލު.” މިސްކުގެ އަޒުމް ވަރުގަދައެވެ. އެނިންމުން ބަދަލުކުރާކަށް އޭނާ ބޭނުމެއް ނުވެއެވެ.\n“އަހަރެން މަޖުބޫރެއް ނުކުރާނަން. އެކަމަކު އަހަރެންގެ އެދުމެއް އެބައޮތް. މިސްކު ވަޒީފާ އަދާކުރަން އަންނާނީ އަހަރެންގެ އޮފީހަށް. އަހަރެން ރަނގަޅު ވަޒީފާއެއް ހަމަޖައްސައިދޭނަން.” ރާކިން ބުނެލިއެވެ.\nމިސްކު ހުރީ ފުރަތަމަ ވިސްނަންވެގެންނެވެ. އޭނާ އެއްބަސްވީ ކުޑައިރުކޮޅެއް ފަހުންނެވެ. “އެންމެ ރަނގަޅު.” ރާކިން އަނެއްކާ އިށީންދެފައި ރޫބީ ކައިރީ މިސްކުގެ ފޮށިތައް ކާރާއި ހަމައަށް ގެންގޮސްދޭން އަންގާލިއެވެ.\n“އަހަރެން އެބަ އަންނަން.” މިސްކުގެ ފަހަތުން ރޫބީ ގޮސް އެތަނުން ނިކުތްތަނާ ޒާނަ ތެދުވެގެން ދިޔައެވެ. އެދިމާއަށް ބަލާލާފައިވެސް ހަނީފާ އަނެއްކާ ހަމަޖެހިގެން ސައިބޯންފެށިއެވެ.\nދޮރުން ނިކުމެފައި ޒާނަ ދުއްވައިގަތެވެ. ގޭގެ ދޮރުން ނިކުމެވުނުއިރު މިސްކު އާއި ރޫބީ ކާރާއި ދިމާއަށް ދަނީއެވެ. ޒާނަ ކުރިއަށްވުރެވެސް ދުވެލި ބާރުކޮށްލާފައި ގޮސް މިސްކުގެ ފަހަތުގައި ހުއްޓިއްޖެއެވެ. އޭރު ރޫބީ ޑިކީ ހުޅުވައިގެން ފޮށްޓާއި ދަބަސް އެތެރެއަށް ލަނީއެވެ.\n“ހޭ! ވަކިވެގެންދަމުން ސަލާމެއްވެސް ނުކުރާނަންތަ؟” ރޫބީއަށް ބަލަންހުރެގެން ޒާނަ ސަލާމަށް އަތްދިއްކޮށްލިއެވެ. އެއަޑު އިވިގެން އެނބުރި ބަލާލި މިސްކުގެ މޫނުމަތީގައި އެއްވެސް އަސަރެއްނެތެވެ. ޒާނަ އިންތިޒާރުކުރީ ރޫބީ ދާންދެންނެވެ. މިސްކު ބަލަހައްޓައިގެން ހުއްޓާ ކުއްލިއަކަށް އޭނާގެ އަތުގައި ދެއަތުންހިފާ ބާރުކޮށްލާފައި ޒާނަ އާދޭސްކުރަން ފެށިއެވެ. އޭނާގެ ދެލޯ ވަނީ ފެންކަޅިވެފައެވެ.\n“މިސްކު ޕްލީޒް. ނުދޭ. އައި ވިލް މިސް ޔޫ. އަހަރެން މިހާރުވެސް ނުކުރަމެއްނު އުދަނގުލެއް. ދެންވެސް ނުކުރާނަން. ނުދާނަން ތިކޮޓަރިއަކަށް. ވާހަކަ ދައްކާކަށްވެސް މަސައްކަތެއް ނުކުރާނަން. އެކަމަކު ހެޔޮނުވާނެ ތިގޮތަށް މިގެއިން ނިކުމެގެން ނުދޭކޮންމެ ދުވަހަކު މިގޭތެރެއިން މިސްކު ދެކިލަން ލިބުންވެސް އެއީ އަހަރެންނަށް ލިބޭ ނަސީބެއް..” ޒާނަގެ ދެލޮލަށް ކަރުނަތައް ޖަމާވާންފެށުމުން އިސްޖެހިއެވެ. މިސްކު ހުރީ އަދިވެސް ބަލަހައްޓައިގެންނެވެ. ޒާނަގެ އެކަރުނަތަކުން މިސްކުގެ ހިތަށް އެއްވެސް އަސަރެއްނުކުރާ ކަހަލައެވެ.\n“އެހެންވެގެން އަހަރެން މިދަނީ. އަހަރެން މިގޭގައި ޒާނަގެ ކުރިމަތީގައި އުޅޭހާ ދުވަހަކު ތިހިތް ބަދަލެއްނުވާނެ. އެއީ އަހަރެން ބޭނުންވާގޮތެއް ނޫން. އަހަރެން ބޭނުންވަނީ އަހަރެން ދިއުމަށްފަހު ޒާނަ ރާކިންއާއި ގުޅެން. އަހަރެން ބޭނުމީ ޒާނަ އަހަރެންގެ މަތިން ހަނދާންނައްތާލަން.” ޒާނަގެ އަތް ފޮޅުވާލާފައި މިސްކު ކާރަށް އަރައި ދޮރުޖަހާލިއެވެ. ދާދި މަދުސިކުންތު ކޮޅެއްގެތެރޭގައި އެކާރު ދުވެ ގޮސް ލޯމަތިން ގެއްލުނެވެ.\nމާޔޫސްވެފައިވާ ޒާނައަށް ޖެހުނީ ހުސްއަތައި ގެއަށް ވަންނާށެވެ. އޮޅިގަނޑުން އެތެރެއަށް އެއްފިޔަވަޅު އަޅަން އުޅެފައި އިސްއުފުލާލުމާއެކު އެގެ މިއަދު އޭނާއަށް ސިފަކޮށްލެވުނީ މުޅިން ތަފާތުތަނެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ކައިވެނިކޮށްގެން އެއޮޅިގަނޑު އޭނާ ހުރަސްކުރީ އޭގެ ފަހަތުގައިވާ މުއްސަދި ކަމާއި އަރާމު ދިރިއުޅުމަށް ފެންބޮވައިގެންފައި ހުރެ ނުހަނު އުފަލުންނެވެ. އެކަމަކު މިއަދު އެ މުއްސަދިކަމާއި އަރާމު އެއީ ޒާނަގެ ހަމަޖެހުމާއި އުފާވެރިކަމަށް އެޅިގެން ދިޔަ ހުރަހަކަށް ވެނިމިއްޖެއެވެ.\nއެތައް އިރަކު ވިސްނާފައި ރާކިން ގޮތެއް ނިންމިއެވެ. އޭނާ އާރިއާގެ ގެއަށް ދާން ގަސްތުކޮށްގެން ގެއިން ނިކުތްއިރު ރޭގަނޑު ދިހައެއް ޖަހަން ކައިރިވެއްޖެއެވެ. އާދައިގެމަތިން ދޮރުހުޅުވީ ގޭގައި ގެންގުޅޭމީހާއެވެ. އިއްތިފާޤުން އާރިއާވެސް އެވަގުތު ކޮޓަރިން ނިކުންނަނީއެވެ. ރާކިން ފެނިފައި އާރިއާގެ މޫނުގެ ކުލަވަރު މުޅިން ބަދަލުވެގެން ދިޔައެވެ. ވަށައިގެން ހޯދާލިގޮތުން އެގޭގައި އިތުރުމީހަކު އުޅެނީކަހަލައެވެ.\n“އާރިއާ!” ރާކިން ގޮވާލިއެވެ. އެވަގުތު އާރިއާ ކުއްލިއަކަށް އަމިއްލައަށް ތުންފަތުގައި ޝަހާދަތް އިނގިލި ޖައްސާލާފައި ހިމޭންވުމަށް އަންގާލިއެވެ.\n“އަޑުއަހާބަލަ. އަހަރެން މިއައީ އެއްޗެއް އޮޅުންފިލުވައި ދޭން.” ރާކިން އެކަމަށް އިޖާބައެއްނުދިނެވެ. ވާހަކަދައްކަމުން ކައިރިއަށް އަންނަން ފެށުމާއެކު އާރިއާ އަނެއްކާ ވަށައިގެން ހޯދާލިއެވެ.\n“ކާކަށް ފެނިދާނެތީތަ ބިރުން ތިއުޅެނީ؟” ރާކިންއަށް އާރިއާގެ ހަރަކާތްތަކުން އެއްޗެއް ވިސްނުނެވެ.\n“މަންމަ އާއި…”އާރިއާ ޖުމްލަ ފުރިހަމަނުކޮށް ހުއްޓާލިއެވެ. ކަންބޮޑުގެން އޭނާ ބަލަންފެށިގޮތުން ފަހަތުގައި މީހަކު ހުރީކަން ރާކިންއަށް އެނގިއްޖެއެވެ. ލަސްލަހުން އެނބުރި ބަލާލިއިރު އެއީ އާރިއާގެ ބައްޕަ ތައުފީޤެވެ. ރާކިންގެ މޫނުން ހައިރާންކަން ފެނިގެން ދިޔައެވެ. ވާހަކަދައްކަން ވެގެން އޭނާ ތުންތަޅުވާލިތަނާ ތައުފީޤް އަތްއުފުލާލާފައި އެކަން މަނާކޮށްފިއެވެ.\nބޮލުގައި ހުދު އިސްތަށި ގިނައަދަދަކަށް ފެންނަން ހުއްޓަސް ތައުފީޤްގެ ޝަހުސިއްޔަތު ވަރުގަދަކަމުން ފެންނަމީހުން ޖެހިލުންވެއެވެ. އިސްކޮޅުން ދިގުވެފައި ހަށިގަނޑު ބޮޑުމީކެވެ. ތައުފީޤްގެ ސީރިއަސް މިޒާޖުގެ ސަބަބުން މޫނުމަތިން ހިނިތުންވުމެއް ފެންނާނީ މަދުފަހަރަކުއެވެ. ދުރުގައި ހުންނައިރު ކޮންމެ އެއްޗެއްކިޔަސް ކުރިމަތިން ފެނުމުން އާރިއާވެސް ބައްޕަދެކެ ޖެހިލުންވެއެވެ.\n“އާރިއާ އެތެރެއަށް ވަދޭ!” ތައުފީޤް ހަރުކަށިއަޑުން އަމުރުކޮށްލިއެވެ.\n“އަހަރެން އާރިއާ އާއި ވާހަކައެއް ދައްކާލަން ބޭނުން.” ރާކިން އަވަސްއަވަހަށް އެހެން ބުނެފައި އަނެއްކާ ކުރިއަށް ފިޔަވަޅެއް އަޅާލިއެވެ.\n“މިބުނީނު އެތެރެއަށް ވަންނާށޭ. އާރިއާ ވާހަކަދައްކަން ޖެހޭ މީހަކު މިތާކު ނެތް. އޭނާ ކައިރީބުނޭ ދަރިފުޅާއި ބައްދަލުކުރަން އަންނައިރު ގަޑިންވީވަރެއް ބަލާލާށޭ.” ތައުފީޤް ލޯއަޅާލިތަން ފެނިފައި އާރިއާ ކޮޓަރި އެތެރެއަށް ދެމިގެންފައި ދޮރުލައްޕާލިއެވެ.\nފުރަތަމަ ފަހަރަށް އެހެން އިންސާނެއްގެ ކުރިމަތީގައި ރާކިން ބަލިވި ފަހަރަކީ މިއީއެވެ. ކިތަންމެ ބޭނުންވިއަސް އޭނާއަށް ތައުފީޤްގެ މައްޗަށް ކުރިހޯދޭކަށް ނެތެވެ. އާރިއާގެ މައްޗަށް އެއްވެސް ހައްޤެއްނެތެވެ. އެހައްޤު ވަނީ އޭނާ މާކުރިން ދޫކޮށްލައިފައެވެ. ރާކިން އެކަނި ދޫކޮށްލާފައި ތައުފީޤްވެސް އެހެން ކޮޓަރިއަކަށް ވަނުމުން ރާކިންއަށް ޖެހުނީ ދެރަ ޤަބޫލުކޮށްގެން އެގެއިން ނިކުންނާށެވެ. ކޮންފަދަ ނިކަމެތި ކަމެއްހެއްޔެވެ؟\nއިރެއްގައި ރާކިންގެ މުށުތެރޭގައި މުޅިދުނިޔެ ވިއެވެ. އެކަމަކު މިއަދު އޭނާއަކީ ބާރެއްނެތް މީހަކު ކަމުގައި ޤަބޫލުކުރަން މަޖުބޫރުވެއްޖެއެވެ.\nއިތުރަށް ދެމަސް ވޭތުވެގެން ދިޔައެވެ. އެދެމަސް ތެރޭގައި ޒާނައަށް މިސްކުއެއް ނުފެނެއެވެ. އާރިއާ މެލޭޝިޔާއަށް ދިއުމާއެކު ރާކިންއާއި ބައްދަލުވުމުގެ މަގުބަންދުވީއެވެ. ފޯންކުރިއަސް ޔޫންގެ އަޑު ނޫން އަޑެއް ނީވެއެވެ. ހަނީފާ ރަށަށް ދިއުމާއެކު ނިދާތަން ދެތަނަކަށް ބަދަލުވި ގޮތަށް ރާކިންއާއި ޒާނަގެ ދެމެދުގައިވި ގުޅުން ކުރިއަށް ވުރެވެސް ދުރުވެގެން ދިޔައެވެ. ހަފްތާއެއް ވެގެންދާއިރު އެކަކަށް އަނެކަކުގެ މޫނު ނުފެނި ހުރެދެއެވެ. ކޮންމެމީހަކަށްވެސް ކުށްވެރިކުރެވުނީ ކައިވެންޏެވެ. ވަކި މަޤްސަދެއްގައި ކުރެވުނު އެކައިވެންޏަކީ ބޭނުންނެތް ބޭކާރު ގުޅުމެއްކަމުގައި ދެމީހުންނަށްވެސް މިހާރު ޤަބޫލުކުރެވެއެވެ. ރާކިންއަށް ޒާނަ ވަރިކުރަން ނުކެރިފައި ހުންނަނީ ޒާނައަށް އެކަމުން ލިބިދާނެ ދެރައަކަށް ވިސްނާފައެވެ. ޒާނައަށް ވަރިއަށް އެދެން ނުކެރެނީ އެއީ ރާކިން އެދިގެން ކުރި ކައިވެންޏަކަށް ވެފައި ރާކިން ބޭނުންނުވާހާ ހިނދަކު އަމިއްލައަށް އެގުޅުން ކަނޑާލަން ނުކެރިގެންނެވެ.\nއެންމެ ބޮޑު ބަދަލަކަށްވީ އެދެމީހުންގެ މިޒާޖަށް އައި ތަފާތެވެ. ޅަކުއްޖެއްފަދައިން ހީސަމާސާ ކުރުމާއި އެކި އެކި ކޫސަނި ކަންތައް ކުރުމުގައި ހޭދަވި ޒާނަގެ ދުވަސްތައް މިހާރު ނިމިގެން ދަނީ ހިމޭންކަމުގައެވެ. އެ މުއްސަދި ގަނޑުވަރުގެ ހަތަރުފާރު ތެރޭގައި ޒާނަ ނޭވާ ހާސްވެއެވެ. ނިދާ ހޭލެވޭ ކޮންމެ ދުވަހަކު އެތަނުން ނިކުމެގެން ދިއުމަށް ހިތް އެދެންފަށައެވެ. ލޮލުން ކަރުނަ ނުއޮހޮރުވިއަސް ޒާނަގެ ހިތް ވަނީ ހިތާމައިން ފޯވެފައެވެ. ދުވަހެއްގެ ކޮޅުންވެސް އޭނާގެ ހިތުގެވެރިޔާ ނުލިބޭނެކަން ހިތަށްއަރާ ކޮންމެފަހަރަކު ވޭނުން ހިތްހަލާކުވެއެވެ.\nދެން ރާކިންއެވެ. މަޑުމަޑުން އޭނާގެ ހަރުކަށިކަން މަޑުމައިތިރިކަމަށް ބަދަލުވާން ފެށިއެވެ. މަސައްކަތަށް މީގެކުރިން ހުރި ޝައުޤުވެރިކަމެއް ނެތެވެ. ވިސްނާ ފިކުރުކުރުމުގައި އޭނާ ވަގުތު ހޭދަކުރާލެއް ގިނައެވެ. އަމިއްލަ ކުށަށް އިއުތިރާފް ވެވުނީ އެހިސާބުންނެވެ. އެއްޗެއްގެ އަގު އެގޭނީ އެއެއްޗެއް ގެއްލިދިއުމުންނެވެ. ރާކިންއަށްވެސް މިއަދު އެކަން އިހްސާސްކުރެވެއެވެ. އާރިއާއި ވަކިން އޭނާއަށް އުފަލެއް ނެތެވެ. ގޮތްދޫނުކޮށް ހުރެގެން އޭނާއަށް ލިބުނު މޮޅެއް ނެތެވެ. ކުށްކުރެވުނީ އޭނާއަށެވެ. އަދި އޭގެ ސަޒާވެސް ލިބިއްޖެއެވެ.\nރޭގަނޑުގެ ވަގުތެވެ. ކުލާސް ނިންމާފައި މަގުމައްޗަށް ނިކުތް ޒާނަ ކާރަށް އަރަންވެގެން ދިޔައެވެ. ފަހަތުން އާތިފާ ގޮވާއަޑަށް ޒާނަ ހުއްޓިފައި ބަލާލިއެވެ. ހިނިއައިސްފައި ހުރެ އާތިފާ ދުވެފައި އައެވެ. ފަހަކަށް އައިސް ޒާނަ އާތިފާ އާއި އެހާ ވާހަކައެއް ނުދައްކައެވެ. އާތިފާގެ ދުލުން މިސްކުގެ ނަން އިވޭ ކޮންމެފަހަރަކު އޭނާގެ ހިތަށް ލިބޭ ވޭނުން އަހަން ބޭނުން ނުވަނީއެވެ.\n“ސޭ ކޮންގްރޭޓްސް.” އާތިފާ ތަންމިނަށް ހިނިތުންވެފައި ބުނެލިއެވެ. ޒާނަ ހުރީ ވާނުވާ ނޭނގިފައެވެ.\n“ނުބުނާނަންތަ؟ ހެހެ…އޯކޭ މިވާހަކަ ބުނީމަ ބުނަން ހުރޭ. ގެސް ވަޓް؟ މިސްކު އަހަރެން ކައިރީ އިންނަން އަހައިފި.” އާތިފާ ޒާނަގެ ގައިގައި އޮޅުލައިގަތެވެ. އުފަލުން އޭނާ މޮޔަވަނީއެވެ. ލޮލުން އައި ފޮނި ކަރުނަތައް ކޯތާފަތަށް ފެތުރިގެންފިއެވެ. ޒާނަގެ ހާލަކީތޯއެވެ. އޭނާއަށް ހީވީ ފެންއެއްޗެއްގެ ތެރެއަށް މުޅިމީހާ ގެނބިގެން ދިޔަ ހެންނެވެ. ލޮލަށް ޖަމާވިކަރުނަތައް ހިފަހައްޓައެއް ނުލެވުނެވެ. އަނގައިން އަޑުބޭރުނުވީ އާތިފާގެ ކޮނޑުގައި މޫނުޖައްސާ ބާރުކޮށްލެވުނު ކަމުންނެވެ.\n“ކީކޭ ބުނަނީ؟ އުފާވެރި ޚަބަރެއްދޯ މިގެނެވުނީ.” އާތިފާ ދުރަށް ޖެހިލަން އުޅުނުވަގުތު ޒާނަ އަވަސްއަވަހަށް ލޯފުހެލިއެވެ.\n“ހޫމވަރަށް އުފާވެއްޖެ. މަރުހަބާ.” ޒާނަ ހީގަތެވެ. އާތިފާ އޭރުވެސް ހުނުން ހުއްޓައެއްނުލައެވެ. ޒާނަގެ ލޮލުތެރޭގައި ވިދަމުންދިޔަ ކަރުނަތައް އޭނާއަށް ފާހަގަ ނުކުރެވުނީ ލިބިފައިވާ އުފާވެރިކަމެއްގެ ބޮޑުކަމުންނެވެ.\n“އޭ ދެން ދަނީ އިނގޭ. ވާރޭވެސް ވެހެން އެބައުޅޭ.” އާތިފާ ގޮސް އެހެން ގޯޅިއަކުން އަޅާލުމާއެކު ކާރަށް އަރަން ޒާނަ ދިޔައީ ދުވެފައެވެ. އަރާ އިށީންދެވުނު ހެނެއްހިއެއްނުވެ އަނެއްކާ ދެލޯފުރިގެން ބަންޑުންވެއްޖެއެވެ. އުނގުމަތީގައި ބޯއަޅާލަމުން ޒާނަރޮއިގަތެވެ. އެރުއިމުގެ އަޑު، ބޯކޮށް އައި ވާރޭގެ އަޑާއި ކާރުގައި ޖަހާފައިވާ ލަވައިގެ އަޑާއި އެކުވެގެން ދިޔައެވެ.


22 ޖެނުއަރީ 2020 - 09:03 15 comments\nކިރިޔާ ވެސް އަހަރެންގެ މިޒާޖަށް ބަދަލެއް އަތުވެއްޖެއްޔާ އާސިމްގެ "ހެޔޮކަން" ރޮކެޓެއްހެން މައްޗަށް ދެއެވެ. ދެން އޮންނާނީ ކަންދެއްކުމެވެ. ކުރިން އަހަރެން ހީކުރަނީ އެއީ ހާލިސް ލޯބިކަމަށެވެ. އެއަށް ދޭންވީ އަސްލު ނަން އެނގުނީ ފަހުންނެވެ. އެ ނަމަކީ، ގިރިޓީ ލޯތްބެވެ. އަހަރެން ހިތަށްއެރިއެވެ. އާސިމް އެ އުޅެނީ އަހަންނަށް ކޮންމެވެސް ކަމެއްކުރާށެވެ. ބޮނޑިއެއް ދޭށެވެ. އިރުއިރުކޮޅާ އާސިމް ގެންނަ ޗޮކުލެޓާއި، އައިސްކިރިމާއި، ސަބްމެރީންތަކުން އަހަރެން ޖެހޭނީ ސަލާމަތްވާށެވެ. ވިހައެއް ނުދޭނެކަން އަހަންނަށް ޔަގީނެއް ނޫނެވެ. ދުވަސްކޮޅެއް ވަންދެން އަހަރެން ވަރަށް މޮޅަށް އެކަން ކުރީމެވެ. އެހެންނަމަވެސް ފަޅާއަރާކަށް މާ ގިނަ ދުވަހެއް ނުނެގިއެވެ. ވާނީ ވެސް އެހެންނެވެ. އެއިން އެއްޗެއް އަހަރެން ކާތަނެއް އާސިމަކަށް ނުފެނެއެވެ. އެކަމަކު އެ އެއްޗެހިތައް ފަހުން ފެންނާކަށް ނުހުރެއެވެ.\n"އަސްލު ކިހިނެއްވެގެން މިއުޅެނީ؟" އެންމެ ފަހުން އާސިމް ސުވާލުކުރިއެވެ. "ނާނާ މިހާރު އަހަންނަށް ޝައްކުކުރަނީތަ؟"\n"އާސިމް ގެންނަ އެއްޗެހި ކާކަށް މިހާރު ހިތްހަމައެއްނުޖެހޭ!" އަހަރެން ބުނީ ތެދަށެވެ. "އާސިމަކަށް މިހާރަކު ޓްރަސްޓެއް ނުކުރެވޭ! އަހަންނަށް ހީވަނީ އަހަރެން ޔޫސްކުރާހެން."\n"ވައީ؟" ފަހަތު އަކުރަށް ދަމައިލައިފައި އާސިމް އެހެން ބުނިއިރު ހީވަނީ ހަމަ ނޭނގިގެން އެހިހެންނެވެ. "ދުވަހަކު ވެސް ނާނާ ދެރަވާ ކަހަލަ ކަމެއް އަހަރެން ކުރިންތަ؟ މިހާ ރަނގަޅަށް އަހަރެން އުޅެނިކޮށް ތިހެން ކަންތައް ކޮށްގެން ނުވާނެ. ތީ އެއްވެސް ގޮތެއް ނޫން. ކީއްވެގެންތަ އެންމެން އަހަންނަށް ތިހެން ކަންތައްކުރަނީ؟ ވައިފް ދެކެ ލޯބިވުމަކީ ކުށެއްތަ؟ މީހަކަށް ނައިސްކޮށް ކަންތައްކުރުމަކީ ފާފައެއްތަ؟ އަހަރެންގެ ފެމެލީއަށް ވުރެ ބޮޑަށް ނާނާ ދެކެ އަހަރެން ލޯބިވީ. އަހަރެން އުޅެނީ އަނބިދަށުވެގެންނޭ ކިޔާފަ ފްރެންޑްސްން ދިމާކުރާއިރު ވެސް އެ އަޑެއް ނާހަން. ނާނާއަށް އަހަރެންގެ ހަންރެޑް ޕަސަންޓް ދީގެން މިއުޅުނީ."\n"މިހާ ލޯބިވާ މީހެއް ނާނާއަކަށް ނުލިބޭނެ،" އާސިމް ވަރަށް ޔަގީންކަމާ އެކީގައި ބުންޏެވެ. "ވެދާނެ އަހަންނޭ ކިޔައިގެން މީހަކު ކޮންމެވެސް އެއްޗެކޭ ކިއީކަމަށް. ނާނާއޭ ކިޔައިގެން މީހުން ދައްކާ ވާހަކަ މަދެއް ނޫނޭ. އެކަމަކު ލާހިކެއް ނޫން އެއިން އެއްވެސް ވާހަކައެއް އަހަރެން ލައްވާ ގަބޫލުކުރުވާކަށް. އެޔެއް ނޫންތަ ލޯތްބަކީ؟"\nއަހަރެން މާފަށްއެދުނީމެވެ. ހިތާ ދެކޮޅަށެވެ. ހެދުނު ގޯސްތައް ވިސްނުނީ ފަހުންނެވެ. އާސިމެކޭ ޖާދޫގަރެކޭ އެއްގޮތެވެ. ކުރިމަތީގައި ހުރެފައި ހަދާ މޮޅެތި އުކުޅުތައް އެއީ މަކަރެއްކަން އެނގޭއިރު ވެސް ގަބޫލުކުރަން ހާދަހާ ފަސޭހައެވެ. އެ ކަހަލަ ފިރިންނަކީ ވަރަށް ނުރައްކާތެރި ބަޔެކެވެ. ޖިސްމާނީ އަނިޔާކުރާ މީހަކަށް ވުރެ ބިރުވެރިއެވެ. ސަބަބަކީ، ލިބޭ އަނިޔާ ސާބިތުކޮށް ނުދެއްކޭނެތީއެވެ. ބޭރުފުށުން ކޫރެއްއެޅިފައި ހުއްޓަސް ކޮންމެ މީހަކަށް ވެސް ގަބޫލުކުރެވޭނެއެވެ. އެތެރެއެތެރެއިން ހަފުސްވިޔަސް އެއްވެސް މީހަކަށް ނޭނގޭނެއެވެ. އަހަންނަށް ވިސްނައިލެވުނު ނަމައެވެ. ކުއްލިމަރު ގިނަވެގެން މިއުޅެނީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟ ވަލުތެރެޔާއި، ފަޅުތެރެޔާއި، ގޭތެރޭގައި މީހުން މަރުވެފައިތިއްބާ ފެންނަނީ ކީއްވެެގެން ހެއްޔެވެ؟ ނުރައްކާތެރި ހާދިސާއެއް ހިނގަނީ، ރައްކާތެރި އެތައް ފިޔަވަޅުތަކަކަށް ފަރުވާކުޑަ ކުރެވިގެންނެވެ. ކަމެއް ހިނގުމުގެ ކުރިން އިންޒާރުގެ ރަތް ސިގުނަލު ދައްކާނެއެވެ. ބެލުމާއި ނުބެލުން އެއީ މުޅީން އެހެން ކަމެކެވެ. އާސިމް ގެންނަ ކާއެއްޗެހި އަހަރެން މަދުމަދުން ކަމެވެ. ގިނަ ފަހަރަށް އުކައިލަނީއެވެ. އެ ކައިގެން އަހަރެން މަރެއްނުވެއެވެ. އެހެން ކަމެއް ނުވާކަމެއް ނޭނގެއެވެ. އަހަރެން ސަލާމަތުންހުރީ އާސިމްގެ އޯގާވެރިކަމުންނެވެ. ނުވަތަ އަހަރެން ހުސިޔާރުވީމައެވެ. އެ އަހަރު ލިބުނު ބޮޑު ޗުއްޓީގައި ކޮންމެވެސް ތާކަށް ޖައްސާލަން އާސިމް ބޭނުންވިއެވެ. އަހަރެން ވެސް ހުރީ ބޭނުންވެފައެވެ. އަހަރެން ދާން ބޭނުންވީ އިންޑިޔާއަށެވެ. އާސިމް ދާން ބޭނުންވީ މެލޭޝިޔާއަށެވެ. މީހަކު ބުނެފާނެއެވެ. އާސިމްގެ ނިންމުން މާ ރަނގަޅެވެ. އޭނަގެ ބޭނުމަކީ ވީހާ ވެސް ރަނގަޅު ތަނަކަށް އަހަރެން ގެންދިޔުމެވެ. އަންނައުނު ހޯދުމުގައި އަހަރެން ބޭނުންވަނީ މާލެއިން ހެދުން ފަހާށެވެ. އާސިމް ހެދުން ގެނެސްދެނީ ރާއްޖެއިން ބޭރުންނެވެ. އަހަންނަށް ރީތި ފެހީގެ ކުލަތަކާއި ނުލުގެ ކުލަތަކެވެ. އާސިމަށް ކަމުދަނީ ރަތުގެ ކުލަތަކާއި ދަނބުގެ ކުލަތަކެވެ. އާސިމް ގެންނަނީ ވެސް އެ ކުލަތަކެވެ. އިސްތަށިގަނޑު ވީހާ ވެސް ދިގުކޮށް ބަހައްޓަން އަހަރެން ބޭނުމެވެ. އާސިމަށް ކަމުދަނީ ކޮނޑާ ހަމަޔަށް ހުރެފައި، މުށިކުލަ ޖެއްސީމައެވެ. އެ ކަން ވެސް އޮންނަނީ އެހެންނެވެ. ގިނަ ކަންތައް އާސިމް ކޮށްދެނީ އަހަރެން ބޭނުންވާ ވަރަށް ވުރެ ރަނގަޅަށެވެ. މީހުންނަށް ފެންނާނީ އެ މަންޒަރެވެ. އާސިމަށް އަހަރެން ކަމުދަނީ އަހަރެންގެ ގޮތުގައެއް ނޫނެވެ. އާސިމަށް ކަމުދާ ކޮންމެވެސް އެހެން އަންހެނެއްގެ ގޮތުގައެވެ. އެއީ އާސިމަށް ކާމިޔާބު ނުވި ލޯތްބެކެވެ. ނުވަތަ ކޮންމެވެސް ގައުމެއްގެ ފިލްމީތަރިޔެކެވެ. އޭގެ ހަގީގަތެއް އަހަންނަކަށް ނޭނގެއެވެ. އެނގޭކަމަކީ، އަހަރެން ކޮންމެވެސް އެހެން މީހަކަށް ހަދަން އާސިމް ބޭނުންވާކަމެވެ. ހުރިހާ ކަމެއްގައި ވެސް އާސިމް ބޭނުންވާ ގޮތް އިސްކުރާ ފަދައިންނެވެ. އަހަރެން ބޭނުންވާ ގޮތް މުހިންމެއް ނޫނެވެ. އަހަންނަކީ ނެތް މީހެކެވެ.


Drug Operationthakehgai7Meehun Hayyaru Koffi - Vaguthu\nހދ.ކުޅުދުއްފުއްޓާއި ނ.ވެލިދޫ އަދި ރ.އިނުގުރައިދޫ ގައި ފުލުހުން ކުރިއަށް ގެންދިޔަ މަސްތުވާތަކެތީގެ އޮޕަރޭޝަންތަކެއްގައި ހަތް މީހަކު ހައްޔަރުކޮށްފިއެވެ.\nފުލުހުން ވިދާޅުވީ، މަސްތުވާތަކެއްޗާއި ދެކޮޅަށް ކުރިއަށް ގެންދާ އޮޕަރޭޝަންތަކުގެ ތެރެއިން ފުލުހުންގެ އިންޓެލިޖެންސާ އަތޮޅުތެރޭގައި މަސައްކަތްކުރާ ފުލުހުން ގުޅިގެން ހިންގި އޮޕަރޭޝަންތަކެއްގައި މަސްތުވާތަކެއްޗާއެކު ހަތް މީހަކު ހައްތަރުކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ.\nއޮޕަރޭޝަންތައް ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ތިން ރަށުގެ ތެރެއިން ކުޅުދުއްފުށީގައި ތިން އޮޕަރޭޝަނެއް ހިންގާފައި ވެއެވެ. މިތިން އޮޕަރޭޝަނަކީވެސް ފުލުހުންގެ އިންޓެލިޖެންސާއި ކުޅުދުއްފުށި ޕޮލިސް ސްޓޭޝަނުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފުލުހުން ގުޅިގެން ހިންގި އޮޕަރޭޝަނެކެވެ.\nއެގޮތުން ހިންގި ފުރަތަމަ އޮޕަރޭޝަނަކީ ކުޅުދުއްފުށިން ހއ. އަތޮޅަށް މަސްތުވާތަކެތި ގެންދަން އުޅޭކަމަށް ލިބުނު މައުލޫމާތަކާ ގުޅިގެން ހިންގި އޮޕަރޭޝަނެއް ކަމަށާއި މިމަހުުގެ ދެ ވަނަ ދުވަހު ހިންގި އެ އޮޕަރޭޝަނުގައި އެރަށު ބަނދަރުމަތިން 35 އަހަރުގެ މީހަކު ހުއްޓުވަން އުޅުނު ވަގުތު ބިންމައްޗަށް އެއްޗެއް ވައްޓާލި މަންޒަރު ފެނުމުން ފުލުހުން އޭނާގެ ހާޟިރުގައި އެއެތި ނަގައި ބަލައިފާސްކުރިއިރު މަސްތުވާތަކެތިކަމަށް ޝައްކުކުރެވޭ އެއްޗެއް ހުރި 11 ސެލޯފިންކޮޅު ފެނިފައިވާ ކަމަށް ފުލުހުން ވިދާޅުވިއެވެ.\nދެވަނަ އޮޕަރޭޝަނަކީ އެރަށުގައި މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅެ އެތަކެތީގެ ވިޔަފާރިކުރާކަމަށް ލިބުނު މައުލޫމާތަކާ ގުޅިގެން ހިންގި އޮޕަރޭޝަނެކެވެ. މި މަހުގެ އެއް ވަނަ ދުވަހު ހިންގި އެ އޮޕަރޭޝަނުގައި 47 އަހަރުގެ ދިވެހި ފިރިހެނެއް ހައްޔަރުކޮށްފައިވެއެވެ. ކޯޓުއަމުރެއްގެ ދަށުން އޭނާ ހައްޔަރުކޮށް އޭނާ ދިރިއުޅޭ ގެ ބަލައިފާސްކުރިއިރު މަސްތުވާ އެއްޗެއް ހުރި ބްލެޓް ސައިޒްގެ 13 ރަބަރު ޕެކެޓް ފެނިފައިވާ ކަމަށް ފުލުހުން ވަނީ ހާމަކޮށްފައެވެ.\nކުޅުދުއްފުށީގައި ހިންގި ތިން ވަނަ އޮޕަރޭޝަނަކީވެސް އެރަށުގައި މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅެ އެތަކެތީގެ ވިޔަފާރިކުރާކަމަށް ލިބުނު މައުލޫމާތަކާއި ގުޅިގެން ހިންގި އޮޕަރޭޝަނެކެވެ. މިދިޔަ ޑިސެމްބަރު މަހުގެ 31 ވަނަ ދުވަހު ހިންގި އެ އޮޕަރޭޝަނުގައި 42 އަހަރުގެ ދިވެހި ފިރިހެނެއް ހައްޔަރުކޮށްފައިވެއެވެ. އޭނާ ހައްޔަރުކޮށް ބަލައިފާސްކުރިއިރު މަސްތުވާތަކެތި ހުރި ބްލެޓް ސައިޒްގެ ތިން ރަބަރު ޕެކެޓާއި، ތިން ސެލޯފިންކޮޅު ފެނިފައިވެއެވެ.\nއިނގުރައިދޫގައި ހިންގި އޮޕަރޭޝަނަކީ އެރަށުގައި މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅޭކަމަށް ލިބުނު މައުލޫމާތަކާ ގުޅިގެން އެރަށު ޕޮލިސް ސްޓޭޝަނުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފުލުހުން ގުޅިގެން ޖެނުއަރީ މަހުގެ2ވަނަ ދުވަހު ހިންގި އޮޕަރޭޝަނެކެވެ. މި އޮޕަރޭޝަނުގައި 38 އަހަރުގެ ފިރިހެނަކާއި 33 އަހަރުގެ ފިރިހެނަކު ހައްޔަރުކޮށްފައިވާއިރު އެދެމީހުން ހައްޔަރުކޮށް ބަލައި ފާސްކުރިއިރު މަސްތުވާތަކެތިކަމަށް ޝައްކުކުރެވޭ އެއްޗެއް ހުރި ފަސް ކަރުދާސްކޮޅު ފެނިފައިވާ ކަމަށް ފުލުހުން ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ.\nވެލިދޫގައި ހިންގި އޮޕަރޭޝަނަކީ އެރަށުގައި މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅެ އެތަކެތީގެ ވިޔަފާރިކުރާކަމަށް ފުލުހުންގެ އިންޓެލިޖެންސަށް ލިބުނު މައުލޫމާތަކާ ގުޅިގެން މިދިޔަ ޑިސެމްބަރު މަހުގެ 31 ވަނަ ދުވަހުހިންގި އޮޕަރޭޝަނެކެވެ. މި އޮޕަރޭޝަނުގައި 26 އަހަރުގެ ފިރިހެނަކާއި 27 އަހަރުގެ ފިރިހެނަކު ހައްޔަރުކޮށްފައިވެއެވެ. އެދެމީހުން މަގުމަތިން ހުއްޓުވައި ބަލައިފާސްކުރިއިރު މަސްތުވާ އެއްޗެއް ހުރި 20 ރަބަރު ޕެކެޓް ފެނިފައިވާ ކަަމަށް ފުލުހުން ވިދާޅުވިިއެވެ.


Mashroouthah hingun budhdhiveryerasheh ge meehun: Nasheed\nމަޝްރޫއުތައް ހިންގުން ބުއްދިވެރީ އެ ރަށެއްގެ މީހުން: ނަޝީދު\nހއ. ކެލާގައި ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަނީ -- ފޮޓޯ: އެމްޑީޕީ\nރަށްރަށުގައި ހިންގާ އުމްރާނީ ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތަކާއި އިގްތިސާދީ ހަރަކާތްތައް ހިންގަން ކުރިއަށް ގެންދާ މަޝްރޫއުތައް ހިންގުން ބުއްދިވެރި ގޮތަކީ ރަށުން ބޭރު ނުވަތަ ގައުމުން ބޭރުގެ ބަޔަކާ ހަވާލު ކުރުމުގެ ބަދަލުގައި އެ ރަށެއްގެ ބަޔަކާ ހަވާލު ކޮށްގެން ކުރިއަށް ގެންދިއުން ކަމަށް އެމްޑީޕީގެ ރައީސް އަދި މަޖިލީހުގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު މިއަދު ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.\nލޯކަލް ކައުންސިލްތަކުގެ އިންތިހާބުގެ ކެމްޕޭނަށް ހއ. ކެލައަށް ވަޑައިގެން ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުން ރައީސް ނަޝީދު ވިދާޅުވީ އެމްޑީޕީގެ ފުރަތަމަ ސަރުކާރުގައި ތައާރަފު ކުރި ޓެކްސްގެ ނިޒާމާއެކު ދައުލަތުގެ އާމްދަނީ އިތުރުވެ ސަރުކާރުން ރަށްރަށުގައި ހިންގާ އުމްރާނީ މަސައްކަތްތައް އިތުރުވެގެން ގޮސްފައިވާ ކަމަށެވެ.\nއެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވީ ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި ވެސް ސަރުކާރުތަކުން މަސައްކަތް ކުރެވޭ ވަރު ވެފައިވާ ކަމަށާއި މިއަދު ވިސްނަންވީ ކަމަކީ ރަށްރަށުގައި ހިންގާ މަޝްރޫއުތަކުން ލިބެން އޮތް ފައިސާއާއި ފައިދާތައް އެ ރަށެއްގައި ހިފެހެއްޓޭނެ ގޮތެއް ހޯދުން ކަމަށެވެ. ކައުންސިލް އިންތިހާބަށް އެމްޑީޕީން ހުށަހަޅާނީ އެ ކަންކަން ހަމަޖެހޭނެ ގޮތްތަކުގެ ވައުދުތައް ކަމަށެވެ.\nއެ ގޮތުން ފަސް މިލިއަން ރުފިޔާއާ ހަމައަށް އަގު ހުންނަ މަޝްރޫއުތައް ކައުންސިލާ ހަވާލު ކުރުމަށް ގާނޫނަށް ގެނައި އިސްލާހު ފާހަގަ ކުރެއްވި އެވެ. އަދި ސަރުކާރުން އެދޭ އެއަށްވުރެ ވެސް ބޮޑެތި މަޝްރޫއުތައް ކައުންސިލްތަކަށް ހަވާލު ކުރެވޭނެ އިންތިޒާމު ފަހިވެފައިވާ ކަމަށް އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވި އެވެ.\n"އެމްޑީޕީގެ މި ފަަހަރުގެ ވައުދަކީ ރަށުގެ މަސައްކަތް ކުރަނީ އެ ރަށެއްގެ ރައްޔިތުންނޭ އަދި އެ މަސައްކަތުގެ މަންފާ ހޯދޭނީ އެ ރަށެއްގެ ރައްޔިތުން ކަމުގައި ހެދުން، އެ ޓެންޑަރުގެ އުސޫލުން މަޝްރޫއުތައް ރަށުގައި ހިންގުން،" ރައީސް ނަޝީދު ވިދާޅުވި އެވެ.\nކެލައިން މިސާލު ނަންގަވަމުން ރައީސް ނަޝީދު ވިދާޅުވީ ކެލާއަކީ އިމާރާތް ކުރުމުގެ ދާއިރާގެ މަސައްކަތުގައި އިސްކޮށް އުޅޭ ވަރަށް ގިނަ ބަޔަކު އުޅޭ ރަށެއް ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އެ ރަށުގައި ހިންގާ އުމްރާނީ މަސައްކަތްތައް ކުރުމަށް އެ ރަށުގެ މީހުން ނުލިބި ނުދާނެ ކަމަށް އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވި އެވެ.\n"މި ތަނުގައި މަދަރުސާގައި ހަދާ ހޯލެއް ވެސް ހެދުން ބުއްދިވެރީ މި ރަށުގެ ރައްޔިތުން. މި ރަށުގައި އޮންނަ ކޮންސްޓްރަކްޝަން ކުންފުންޏަކުން އެ މަސައްކަތްތައް ކުރެވޭނެ ގޮތަކަށް. މުޅި ރާއްޖޭގެ އެންމެ ބޮޑު ކޮންސްޓްރަކްޝަން މީހުނަކީ ކެލާ މީހުން. އެހެންވީމާ މި ރަށުގައި ހަދާ ހޯލެއް އިމާރާތް ކުރާނެ ކެލާ މީހުން ނެތިއެއް ނުދާނެ،" ރައީސް ނަޝީދު ވިދާޅުވި އެވެ.\nކެލައަކީ ދަނޑުވެރިކަން ވެސް ކުރާ ރަށަކަށްވާތީ އެ ދާއިރާގެ ތެރެއިން ވެސް ކައުންސިލުން ކުރެވިދާނެ ކަންކަން ނަޝީދު ފާހަގަ ކުރެއްވި އެވެ. އެ ގޮތުން ކެލާގައި ހައްދާ މޭވާ ފަދަ ތަކެތި ދަޅުގައި ބަންދުކުރެވޭނެ ގޮތެއް ނުވަތަ ޖޫސް ފުޅި ހަދައިގެން ވިއްކޭނެ ގޮތްތައް ކައުންސިލްތަކުން ކޮށްދޭން ޖެހޭ ކަމަށެވެ.\nކެލާގައި ވެސް ވާހަކަ ދައްކަވަމުން ރައީސް ނަޝީދު ދެން ވިދާޅުވީ ލާމަރުކަޒީ ނިޒާމުގެ ތެރެއިން އެކަންކަން ކުރަން އެނގޭނެ ޕާޓީއަކީ އެމްޑީޕީ އެކަނި ކަމަށެވެ. އެއީ އެމްޑީޕީގެ ވިސްނުމެއް ކަމަށާއި އެހެން ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުގައި އެ ކަން ކުރާނެ ގޮތުގެ ވިސްނުމެއް ވެސް ނޯންނާނެ ކަމަށެވެ.\nއެމްޑީޕީ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު ލޯކަލް ކައުންސިލްތަކުގެ އިންތިހާބު + ހއ. ކެލާ


Rinbudhoo Art Scene in bodu Hibareh!\nރިނބިދޫގެ އިބްރާހިމީ މަަގުގައި ދިވެހި އާޓިސްޓުންތަކެއް ގެނެސްދީފައިވާ ހިބަރުގެ ކުރެހުން -- ފޮޓޯ: ޝަޒީލް\nމީގެ ފަސް އަހަރެއްހާ ދުވަސް ކުރިން އޮސްޓްރޭލިޔާގެ މެލްބަންގައި އަހަރެއްހާ ދުވަސް ހޭދަ ކުރީމެވެ. މިއަދާއި ހަމައަށްވެސް އެދުވަސްތައް އެއީ ވަރަށް ބޮޑަށް ހަނދާނުގައި ހުންނަ ދުވަސްތަކަކަށްވެފައި ވެއެވެ. މެލްބަން ސިޓީ އަކީ ވަރަށް ތަފާތު ވަރަށް ހިތްގައިމު ތަނެކެވެ. ދުނިޔޭގެ ނިސްބަތުން ބަލާއިރު ދިރިއުޅުމަށް އެންމެ ކަމުދާ ސިޓީއަށް މެލްބަން ވެފައި އޮންނަނީ ވެސް ކަމެއް ވެގެނެވެ. އެހެން ގިނަ މީހުނެކޭ އެއް ގޮތަށް މެލްބަންގެ ޖާދޫގައި އަހަރެންގެ ހިތް ވެސް ރަނގަޅަށް އޮތީ ޖެހިފަ އެވެ.\nއޮސްޓްރޭލިޔާގެ މެލްބަންގެ ހޯޒިއާ ލޭންގައި ހުރި ކުރެހުމެއް\nނޫސްވެރިޔާ އީމާންގެ ދަރިފުޅު މެލްބަންގެ ސްޓްރީޓް އާޓް ފެންނަ މަގެއްގައި\nދުވަސްތައް މެލްބަންގައި ހޭދަ ކުރިއިރު އެ ސިޓީ ތެރެއިން ކޮންމެވެސް ތަފާތު އާދަޔާހިލާފު ކަމެއް ދިމާ ނުވެ ދާނީ ހާލަކުން ދުވަހަކު އެވެ. ފަހަރުގައި އެއީ ރީތި ކޮސްޓިއުމެއް ލައިގެން ހިނގާލާފައި ދާ މީހެއް ނުވަތަ ހަރީފު މޫސުމާއެކު ހުރިހާ ގަހެއްގެ ފަތްތައް ބިމަށް ފާބައިފައި އޮންނަ މަންޒަރެވެ. ނޫނީ ދަރިފުޅާއެކު ޓްރޭމަށް އަރަން އޫޅޭ އިރު ކޮތަޅުތަކާއި ދަރިފުޅުގެ ސްޓްރޯލާ ޓްރޭމަށް އަރުވައިދިނުމަށް ބަހުގައި ހަމަޖެހިގެން އިށީނދެ އިންނަ ފަސިންންޖަރު ފައިބައިގެން އައިސް އެހީތެރިވެލައި ދިނުން ކަމުގައި ވިއަސް މެއެވެ. އެކަހަަލަ ވެސް ބައިވަރެކެވެ. އެހެންވެ މި ވާހަކަ މި ފެށީ މެލްބަންއާ ހަމައިންނެވެ.\nނޫސްވެރިޔާ އީމާންގެ ދަރިފުޅު މެލްބަންގެ ސްޓްރީޓް އާޓް ހިމެނޭ މަގެއްގައި\nމެލްބަން މަޝްހޫރުކަން ހޯދާފައި ވަނީ މުޅީން ކުދިކުދި ކެފޭތަކާއި ސްޓްރީޓް އާޓުންނެވެ. އެ ސިޓީތެރެއިން ވަރަށް އާދަޔާ ހިލާފު މަގެއް ބަލައިލާން ވެސް ދެވުނެވެ. އެއީ ހޯޒިއާ ލޭން އެވެ. އެ މުޅި މަަގުގައި ހުރިއްޔާ ހުރި އިމާރާތެއްގެ ހުރިހާ ސާފޭސްއެއްގައި ހުންނަނީ ގްރެފިޓީ އާޓިސްޓުންގެ ރީތި ކުރެހުންތަކެވެ. އެންމެ ތަންކޮޅެއް ވެސް ހުހަކަށް ނޯވެ އެވެ. އަދި އެ ކުރެހުންތައް ދުވަސް ދުވަސް ކޮޅުން ބަދަލު ވެއެވެ.\nމެލްބަންގެ ހޯޒިއާ ލޭން\nސްޕްރޭ ޕެއިންޓާއި އެހެން ވެސް ޕެއިންޓްތަކާއި އެކި ކުލަކުލައިން މުޅި މަގު އޮންނަނީ ފަވާލާފަ އެވެ. އެ މަގަކީ މެލްބަންގެ އާޓް ސީންގެ ހިތެވެ. އެ މަގުގެ ކުލަ ގަދަކަމާއި "ކޫލް" ކަން ބަލަން ގިނަ ބަޔަކު ގޮސް ހުއްޓި އާޝޯހުވެފައި ތިބެ އެވެ. އަދި ޓޫރިސްޓުންގެ އެންމެ މުހިންމު ފޮޓޯ ސްޕޮޓަކަށް އެ މަގު އޮންނަނީ ވެފަ އެވެ. ދެން މެލްބަންގެ ވާހަކަ ބާއްވާފައި ރާއްޖޭގެ ދ. އަތޮޅު ރިނބުދޫއަށް ޖައްސާލަމާ ހިނގާށެވެ.\nރިނބުދޫ ހިބަރުގެ ޚަބަރު\nސޯޝަލް މީޑިއާގައި މިދުވަސްކޮޅު މަޝްހޫރުކަން ހޯދައިގެން އުޅޭ ހިބަރު ފެނިއްޖެ ހެއްޔެވެ؟ އެއީ މި ދިވެހިރާއްޖޭގެ ދާލު އަތޮޅު ރިނބުދޫން ބޭރުވެ މާ މަޝްހޫރު ވެގެން އުޅޭ ބޮޑު ބިޔަ ހިބަރެކެވެ. މާ ވަރުގަދަ ހިބަރެއްގެ ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ވައިރަލްވެ، ބާރަށް ދުވާތީ އަހަރެންގެ ލޮލުގައި ވެސް އަޅައިގެންފި އެވެ. އެކަމަކު މި ހިބަރަކީ މަސްވެރިއަކު ކެޔޮޅު ކަމުގައި ގޮސް ބާނައިގެން އުޅޭ ހިބަރެއް ނޫނެވެ. މިއީ އާޓިސްޓުންތަކެއް އެކުވެގެން ރިނބުދޫގެ އިމާރާތެއްގައި ރީއްޗަށް ކުރަހާލާފައިވާ މަސް ފަލަ ހިބަރެކެވެ.\nމި ހިބަރު ފުރިހަމަކޮށް ކުރަހާލާފައި ވަނީ މޯލްޑިވިއަން އާޓް ކޮމިއުނިޓީގެ ތިން އާޓިސްޓެއް ކަމަށްވާ ރާއިފް ސިރާޖާއި މުސްތޮފާ މުހައްމަދު އަދި އަހުމަދު އިހުސާނެވެ. ތިން އާޓިސްޓުން ކުރަހައިދިން ހިބަރު ކައިރީ ހުރެ ވަކި އޭންގަލްއެއްގައި ފޮޓޯއެއް ނަގާއިރު އެއީ ތްރީޑީ ހިބަރެއްހެން ހީވާ ގޮތަށް ފެނެ އެވެ. އެ ކުރެހުން ފުރިހަމަކޮށްފައި ވަނީ ހިބަރުގެ ހިޔަންޏާއި ވެސް އެއްކޮށްށެވެ. ހިބަރެއް ބާނާ ގޮތަށް ނަނެއް ވިޔަސް ދޮއްޓެއް ވިޔަސް ހިފައިގެން ފޮޓޯ ނަގަން ހުއްޓޭން ވެސް މިވަރެއް ނެތޭވެސް ބުނެވިދާނެ އެވެ.\nދިވެހި އާޓިސްޓުންގެ ހިތްގައިމު މި މަސައްކަތާއެކު ތިލޭރު ކަމުން ނަން ޖަރީވެފައިވާ ރިނބުދޫ އެހެން ކުލަވަރަކުން ވެސް ޖަރީވެ މަޝްހޫރުވީ އެވެ. މި ބޮޑު ހިބަރުގެ އިތުރުން ވެސް ރިނބިދޫގައި ވޯލްއާޓް މިއުރަލްތަކުން ރަށުތެރެ ވަނީ އެއްކޮށް ކުލަޖައްސާފަ އެވެ. ދުވަހަކު މަހަށް ނުދިޔައަސް އަދި މާކެޔޮޅަކަށް ނުވިޔަސް، ހިބަރެއް ނުބާނާ މީހަކަށް ވެސް މި ހިބަރާއެކު ހިބަރު ބާނަ ފޮޓޯ ނެގިދާނެ އެވެ.\nރިނބުދޫ ކައުންސިލްގެ ރައީސް ހާތިމް އިބްރާހިމް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި އެ ހިބަރަކީ އެ ރަށުގެ ހުރަސް މަގު ނުވަތަ އިބްރާހީމީ މަގުގައި ކުރިން ސްކޫލް ހިންގި އިމާރާތުގައި ޒުވާން އާޓިސްޓުންތަކެއް ކޮށްފައިވާ މަސައްކަތެކެވެ.\n"އެއީ ސާޅީހަކަށް އަހަރުވެފައިވާ އިމާރާތެއް. ބޭނުމަކަށްވީ ބާވެ ވީރާނާވާން ކައިރިވެފައިވާ އިމާރާތްތައް ރީތި ކޮށްލުން. ރަށުގެ އިރުމަތީ ފަޅީގެ ގިނަ ފާރުތައް ހުންނަނީ ޒަމާނީ ގޮތަކަށް ކުރަހާ ދިވެހިންގެ ރަށްފުށު ސާދާ ދިރިއުޅުމާއި ރަށާއި ގުޅޭ ހާއްސަކަން ކަން އާޓުން ކިޔައިދީފައި. ދިވެހިބަހުން އަދި އިނގިރޭސިން ތަފްސީލުކޮށްފައި ހުންނާނެ. ހިބަރަކީ ކޮވިޑްގެ ކުރިން އާޓިސްޓުން ކުރި މަސައްކަތްތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ފަހު މަސައްކަތް. އެހެންވީމާ މާ ގިނަ ބަޔަކަށް ނުފެނި އަދި ކިރިޔާ މި ހިބަރު މަޝްހޫރުކަން ހޯދައިގެން މިއުޅެނީ." އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.\nރަށްފުށު ދިރިއުޅުން ޓުއަރިސްޓުންނަށް\nރިނބިދޫގެ ކުލަގަދަ އިމާރާތްތަކެއް ބަލާލަން ގޮސްތިބި ފަތުރުވެރިންތަކެއް. -- ފޮޓޯ: ރިނބިދޫ ކައުންސިލް\nހިބަރު ކުރަހާފައިވާ އިމާރާތުގެ އެހެން ފާރުތަކުގައި ވެސް ކަނޑުގެ ދިރުން ދައްކުވާ ވޯލްއާޓް މިއުރަލްތަކެއް ހަދާފައި ވެއެވެ. މިގޮތުން މަޑި އައި ބޯވަ އާއި ރިނބުދޫގެ ފޯކްލޯރެއް ކަމަށްވާ "ރޮދުއައްޔަ" ގެ ވާހަކަ ކިޔައިދޭ މަންޒަރެއް ވެސް ހިމެނެ އެވެ. ރޮދުއައްޔަގެ ވާހަކަ، ސުރުހީ އާޅާލާފައި ނިންމާލާ ވަރަށް ވުރެ ތަންކޮޅެއް ޝައުގުވެރި އެވެ.\nރިނބިދޫއަށް ދިޔަ މީހަކު ބުރުނު ނަކަތުގެ ހުކުރު ދުވަހަކު ދޯނިގައި ނައްޓާލަން އުޅުމުން ރަށު މީހުން އެ ދަތުރު ނުކުރަން އެދުނެވެ. ޖަވާބުގައި ރޮދުއައްޔަ ބުނިކަމަށް ވަނީ "ބުރުނު ނަކަތއިގައި ދަތް ހުރޭ ހެއްޔޭ" އެވެ. އެ ޖަދަލާއެކު އޭނާ ފުރައިގެން ދިޔައީ އެވެ. އޭގެ ފަހަށް އައްޔަ އާއި އޭނާ ދަތުރުކުރި އޮޑި ގެެއްލުނީ އެވެ. އެ ފަހަށް ރިނބުދޫ ކައިރި ކަނޑުތެރެއިން ފެންނަ އަލިގުޅައަކަށް ރޮދުއައްޔަގެ ނަމުން ނަންދީފައި ވެއެވެ. އެ ފޯކްލޯރަށް ވޯލް އާޓްގައި އަލިއަޅުވާލާފައި ވެއެވެ. ފުރިހަމައަށެވެ.\n"މަގުސަދަކީ މިއިން ކޮންމެ އާޓް ވޯކަކުން ވެސް ރާއްޖެ އާއި ގުޅޭ ތާރީހީ ވާހަކައެއް ކިޔައި ދިނުން. ހިބަރެއް ކުރަހަން ނިންމީ މި ދުވަސްކޮޅުގެ ޓްރެންޑަކަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ވެފައި މިއޮތީ ގޭމް ފިޝިންގް. ހިބަރު ބޭނުމާއި ކުރުމަސް ބޭނުން ވައިގައި ހިފައިގެން އުޅޭ ދުވަސްކޮޅެއް ވީމަ. ވަރަށް ގިނަ ޓުއަރިސްޓުން މި ރަށަަށް އައި ކޮވިޑްގެ ކުރިން މިއުރަލްތައް ބެހެއްޓި ފަހުން މި ރަށް ބަލާލައި ފޮޓޯ ނަގަން. ކައިރި ރިސޯޓްތަކުންނާއި ދުރުން ވެސް އައި. ޓުއަރިސްޓުންގެ އިތުރުން ދިވެހިން ވެސް މި ރަށަށް ޒިޔާރަތް ކުރި. މި މަަގަކީ މި ރިނބިދޫގެ މައި ހަބަށް ހެދުން ކައުންސިލް ޕްލޭނަކީ. އަދި މި ރަށުގައި ހުރި ގެސްޓް ހައުސް ޑިސެމްބަރުގައި ހުޅުވުމުން މި ހިބަރު އިތުރަށް މަޝްހޫރު ވެގެން ދާނެ"\nރިނބިދޫ އިބްރާހީމީ މަގު\nރަންރިހީގެ މަސައްކަތުން ކުރިއަރައި އޭގެ ދެވަނައެއް ނެތް ރިނބުދޫ މި އަންނަނީ އެހެން ބޮޑު މަޝްހޫރުކަމެއް ހޯދަމުންނެވެ. އޮސްޓްރޭލިއާގެ މެލްބަންގެ ހޯޒިއާ ލޭން ގޮތަށް ދުވަސްކޮޅަކުން ޓުއަރިސްޓުންނާއި އާއްމުން ކެތްމަދު ވާނީ ރިނބުދޫގެ މި އާޓްސީން ބަލާށެވެ. ރަށަށް ޒިޔާރަތް ކުރާ މީހުން ގިނަވެ އާއްމުންގެ ކުދި ވިޔަފާރިތައް ފުޅާވެ ބޮޑެތި ވިޔަފާރިތަކަށް ބަދަލުވެ ފުދުންތެރިކަމާއި މަސައްކަތްތެރި ކަމާއެކު އާމްދަނީ އިތުރުވެ ތަނަވަސް ތާހިރު ދިރިއުޅުމެއް މެލްބަންއެކޭ އެއްގޮތަށް ރާއްޖޭގައި ދިރިއުޅެން އެންމެ ފަސޭހަ ރަށަށް ރިނބުދޫ ނުވާނެ ސަބަބެއް ވެސް ނެތެވެ. މި ލައިވް އާޓް އެކްޒިބިޝަން ބަލައިލަން މެލްބަން އެކޭ އެއްގޮތަށް ރިނިބުދޫއަށް ވެސް އަހަރެންގެ ހިތް މިހާރު ކިޔައެވެ. ދެން މިހާރު ކެތްމަދުވެފައި މި އިންނަނީ ރިނބިދޫ ބަލާލަން ދާށެވެ... ސީޔާ ރިނބިދޫ!\nރިނބުދޫ ސަގާފަތް ފަންނު


Ali Waheed ge isthiunaaf sharee'aiy cancel\nއަލީގެ އިސްތިއުނާފް ޝަރީއަތް ކެންސަލް\nކުރީގެ ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓަރު އަލީ ވަހީދުގެ މައްޗަށް ދައުލަތުން އުފުލާފައިވާ ޖިންސީ ގޯނާގެ ދައުވާތަކާ ގުޅިގެން ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އޭނާގެ ޝަރީއަތް ވީޑިއޯ ކޮންފަރެންސް މެދުވެރިކޮށް ކުރިއަށް ގެންދަން ނިންމި މައްސަލައިގައި ހައިކޯޓުން މިއަދު ތާވަލުކުރި ޝަރީއަތް ކެންސަލް ކޮށްފި އެވެ.\nހައިކޯޓުން މިއަދު އަލީގެ ޝަރީއަތް ތާވަލުކޮށްފައި ވަނީ މެންދުރުފަހު 3:15 އަށެވެ. ނަމަވެސް އަޑުއެހުން ނުފެށި ދިގުލައިގެން ދާތީ ހައިކޯޓުން ފުރަތަމަ ބުނީ އިދާރީ މައްސަލައެއް އުޅޭތީ ނުފެށީ ލަސްވަނީ ކަމަށެވެ. އޭގެ ފަހުން ޝަރީއަތް ކެންސަލް ކަމަށް އެންގީ 4:30 ހާއިރު އެވެ.\nމި މައްސަލަ ޕްރޮސެކިއުޓާ ޖެނެރަލް އޮފީހުގެ ފަރާތުން ހައިކޯޓުގައި އިސްތިއުނާފްކޮށްފައި ވަނީ މިދިޔަ މަހުގެ 25 ވަނަ ދުވަހު އެވެ.\nމިދިޔަ މަހުގެ 21 ވަނަ ދުވަހު އަލީގެ ޝަރީއަތުގެ އަޑުއެހުމެއް ކްރިމިނަލް ކޯޓުގައި ވަނީ ބާއްވާފަ އެވެ. އަލީ ވަހީދު ޝަރީއަތަށް ހާޒިރުވީ ކޮން ތަނެއްގައި ހުރެގެން ކަން ނޭނގޭ ކަމަށާއި އޭނާ ހުރީ ރާއްޖޭގެ އިހްތިސޯސުން ބޭރުގައި ކަމުން، އެކަމާ ދެކޮޅު ހަދައި އެކަން ހިނގާފައިވާ ގޮތާއި މެދު ޝަރީއަތުގައި ސުވާލުކުރި ކަމަށް ޕީޖީ އޮފީހުން ވަނީ ބުނެފަ އެވެ.\nޕީޖީ އޮފީހުން ބުނެފައި ވަނީ މިއީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގާނޫނުގައި އޮންނަ ކަމެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އެހެންވެ މައްސަލަ ހައިކޯޓުގައި އިސްތިއުނާފް ކުރީ ކަމަށެވެ.\nރާއްޖޭގެ ގާނޫނު ނުހިނގާ ތަނެއްގައި ހުރި މީހެއްގެ މައްޗަށް ވީޑިއޯ ކޮންފަރެންސް މެދުވެރިކޮށް ޖިނާއީ މައްސަލައެއްގެ ޝަރީއަތުގެ އަޑުއެހުމެއް ބޭއްވި މިއީ ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ. މިއީ ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އަމަލުކުރާ އާންމު އުސޫލެއް ވެސް ނޫނެވެެ. އަދި މިއީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގާނޫނުގައި އޮންނަ ކަމެއް ވެސް ނޫނެވެ.\nކޮވިޑް-19ގެ ބަލިމަޑުކަމާއި ގުޅިގެން ވީޑިއޯ ކޮންފަރެންސް މެދުވެރިކޮށް ޝަރީއަތް ބޭއްވޭނެ 12 ގޮތެއް ކަނޑައަޅާފައިވީ ނަމަވެސް އަލީގެ މައްސަލަ އެތަނުން އެއްވެސް ހާލަތަކަށް ފެތޭ ކަމަކަށް ޕީޖީ އޮފީހުން ގބޫލެއް ވެސް ނުކުރެ އެވެ.\nޕްރޮސެކިއުޓާ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ހައިކޯޓް އަލީ ވަހީދު\nއަޑުބަރޭއަށް ފިޔަވަޅު އަޅަންޖެހޭ: ހުކުމް\nހުށަހެޅީ ބާތިލުކޮށްފައި އޮތް ޕާސްޕޯޓެއް ހިފަހައްޓަން\nއަލީގެ ޕާސްޕޯޓް މައްސަލަ ހައިކޯޓުގައި ފަށަނީ


Leakvi Audio Akaai Gulhigen Fuluhun Kankan Saafukuranee - Vaguthu\nބައެއް ގައުމުތަކުގެ ހާލަތު ރަނގަޅު ވެދާނެ ކަމުގެ އުއްމީދު އާވިއިރު އެމެރިކާގެ ހާލަތު އިތުރަށް ގޯސް - 55 މިނެޓް ކުރިން\nލީކްވި އޯޑިއޯތަކުގެ ތެރެއިން އޯޑިއޯއެއްގައި ޖިނާޢީ ކުށުގެ އަމަލެއް ހިމެނޭ ފަދަ އޯޑިއޯއެއް ފާހަގަ ކުރެވިފައި ވާތީ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކާއި ގުޅިގެން އެއޯޑިއޯއާއި ގުޅޭ ކަންކަން އިތުރަށް ސާފުކުރަމުންދާ ކަމަށް ފުލުހުން ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.\nފުލުހުން ދެންމެ ވިދާޅުވީ ލީކްވެގެން އުޅޭ އޯޑިއޯތަކާއި ގުޅޭގޮތުން ފުލުހުންނަށް މައްސަލައެއް ހުށަހަޅާފައި ނެތް ކަމަށެވެ.\n"ނަމަވެސް އޯޑިއޯތަކުގެ ތެރޭގައި ޖިނާޢީ ކުށުގެ އަމަލެއް ހިމެނޭ ފަދަ އޯޑިއޯއެއް ފާހަގަ ކުރެވިފައި ވާތީ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކާއި ގުޅިގެން އެއޯޑިއޯއާއި ގުޅޭ ކަންކަން އިތުރަށް ސާފު ކުރަމުން ދަނީ." ފުލުހުން ވިދާޅުވިއެވެ.\nފުލުހުން ސާފުކުރަމުން ގެންދަނީ ކޮން އޯޑިއޯތަކެއްގެ ތެރެއިން ފާހަގަ ކުރެވުނު އޯޑިއޯއެއްގައި ހިމެނޭ ކަންތައްތަކެއް ކަމެއް ވިދާޅެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް ބެލެވޭ ގޮތުގައި ފުލުހުން އިޝާރާތް ކޮށްފައި ވަނީ ޓްއަރިޒަމް މިނިސްޓަރ އަލީ ވަހީދު އެހެން ބަޔަކާއި ވާހަކަދައްކާ އަޑު އިވޭކަމަށް ބުނާ އޯޑިއޯތަކަށެވެ.\nއެއޯޑިއޯތަކަކީ ސައްހަ އޯޑިއޯތަކެއް ނޫންކަމަށް މިނިސްޓަރ އަލީ ވަހީދު ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ.\nފެބުރުއަރީ 17, 2020 22:45\nރައިސްޔާމީން ބޮލަށް ކަނޑާލާ ތިވާނީ ކުރީސަރުކާރުން ކަންކުރިގޮތުން ހަޑިފިލުވަންއުޅުމުގެ ތެރޭގައި ވީކަމެއްކަމަށް ނޫންބާ؟\nއެންމެ ފަހުން ހައްޔަރު ކުރަނީ އޯޑިއޯ ލީކު ކޮށްލި ކުއްޖާއެވެ، އަދީ ތަހުޤީގުން އެއީ ފިޔާތޮށި ޕާރޓީ ކުއްޖެއްކަން ސާބިތުކުރާނެއެވެ، މައްސަލަ ނިމުނީއެވެ، އަލީ ވަހީދަށް ޗުއްޕުއޭ ވެސް ނުބުނާނެއެވެ.


ޖަރމަން ކަޕުން އެންމެ ފަހުގެ ޗެމްޕިއަން ބަޔާން މުބާރާތުން ކަޓައިފި ޖަރމަން ކަޕުން އެންމެ ފަހުގެ ޗެމްޕިއަން ބަޔާން މުބާރާތުން ކަޓައިފި\nޖަރމަން ކަޕުން އެންމެ ފަހުގެ ޗެމްޕިއަން ބަޔާން މުބާރާތުން ކަޓައިފި\nޖަރމަން ކަޕްގައި އެންމެ ފަހުގެ ޗެމްޕިއަން ބަޔާން މިޔުނިކް، ދެވަނަ ޑިވިޜަންގެ ހޯލްސްޓަން ކިއެލްއާ ބައްދަލުކުރިމެޗުން ބަލިވެ ބަޔާން މިމުބާރާތުން ކަޓައިފިއެވެ. މިމެޗް ކިއެލް ކާމިޔާބުކުރީ ފުރިހަމަ ވަގުތު ހަމަވިއިރު2ލަނޑު2ލަނޑުން ދެޓީމް އެއްވަރު ވުމުން ޕެނަލްޓީ ޖަހައިގެން6ލަނޑު5ލަނޑުންނެވެ.\nކިއެލްގެ ދަނޑުގައި ކުޅުނު މިމެޗްގެ ފުރަތަމަ ލަނޑު މެޗްގެ 14 ވަނަ މިނެޓްގައި ޖަހައިދިނީ ސަރޖޭ ގްނެބްރީއެވެ. ނަމަވެސް ކިއެލްގެ ފިން ބާޓެލްސް ވަނީ މެޗްގެ 37 ވަނަ މިނެޓްގައި މެޗްގެ ނަތީޖާ ހަމަހަމަ ކޮށްފައެވެ. މިމެޗުގައި ބަޔާންއިން ދެވަނަ ފަހަރަށް ލީޑު ނެގީ ލިރޯއި ސާނޭ 47 ވަނަ މިނެޓްގައި ކާމިޔާބުކުރި ހިލޭ ޖެހުމަކުންނެވެ. މި ނަތީޖާގައި އޮވެ ބަޔާން މޮޅުވާން ދަނިކޮށް މެޗްގެ އިތުރުވަގުތުގެ ފަސްވަނަ މިނެޓްގައި ކިއެލްއަށް މެޗްގެ ނަތީޖާ ދެވަނަ ފަހަރަށް ހަމަހަމަ ކޮށްދިނީ ހައުކަރ ވާލްއެވެ.\nމިމެޗްގެ ޕެނަލްޓީ ޝޫޓް އައުޓްގައި ދެޓީމުންވެސް ވަނީ ފުރަތަމަ ފަސް ޕެނަލްޓީ ކާމިޔާބުކޮށްފައެވެ. ނަމަވެސް ބަޔާންގެ ހަވަނަ ޕެނަލްޓީ ވަނީ ކިއެލްގެ ކީޕަރ ލޮއަނިސް ގެލީއޯސް މަތަކޮށްފައެވެ. އަދި ކިއެލް މިމެޗުން މޮޅު ކޮށްދިން ޕެނަލްޓީ ޖަހާދިނީ މިމެޗްގައި އެޓީމްގެ ފުރަތަމަ ލަނޑުވެސް ޖަހާދިން ބާޓެލްސްއެވެ.\nމިއީ ޖަރމަން ކަޕްގައި 2004 ވަނަ އަހަރަށްފަހު ދަށް ޑިވިޜަނަކަށް ނިސްބަތްވާ ޓީމެއް އަތުން ބަޔާން ބަލި ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ. އަދި ވޭތުވެދިޔަ 12 އަހަރުގެ ތެރޭގައި މިމުބާރާތުގެ ސެމީ ފައިނަލަށް ނުގޮސް ކެޓި ފުރަތަމަ ފަހަރުވެސްމެއެވެ. ކިއެލްއަކީ ޖަރުމަން ޗެމްޕިއަންކަން 1912 ވަނަ އަހަރު ހޯދާފައިވާ ޓީމެކެވެ. ނަމަވެސް މީހާރުގެ ފޯމެޓަށް ބުންޑަސްލީގާ ކުޅެން ފެށިފަހުން އެޓީމް ބުންޑަސްލީގާއާ ހަމައަށް އާދެވޭގޮތްވަނީ ނުވެފައެވެ.


ދަރިފުޅުގެ "ޖީނޭކީ ވަޖާ'' ލަވައާއެކު ކުރެވުނު ތުހުމަތުތަކަށް މަހްލޫފާއި ނަޒޫ ރައްދު ދެއްވައިފި - DhiDaily\nދަރިފުޅުގެ ”ޖީނޭކީ ވަޖާ“ ލަވައާއެކު ކުރެވުނު ތުހުމަތުތަކަށް މަހްލޫފާއި ނަޒޫ ރައްދު ދެއްވައިފި\nދަރިފުޅު ލައިބާ އަޙްމަދު މަހްލޫފް(އެލީ) ގެ ޙައްޤުގައި ޔޫތު މިނިސްޓަރު އަޙްމަދު މަހްލޫފާއި، ނަޒްރާ ނަސީމް(ނަޒޫ) ވާހަކަދައްކަވައިފިއެވެ.\nޔޫތު މިނިސްޓަރު މަޙްލޫފުގެ ދަރިފުޅު އެލީއަކީ ވަރަށް ތުއްތު އިރުއްސުރެ ލަވަކިޔުމަށް ޝައުޤުވެރިކަން ހުންނަ ކުއްޖެކެވެ. ސޯޝަލް މީޑިއާގައި އެލީގެ ބައެއް ލަވަތައް ހިއްސާކޮށްފައިވާއިރު، އެލީގެ ލަވަތަކަށް ގިނަ ބަޔަކު އަންނަނީ ތަޢުރީފުކުރަމުންނެވެ.\nމިނިސްޓަރު މަހްލޫފު މިރޭ ކުރެއްވި ޓްވީޓެއްގައިވަނީ ދަރިފުޅު އެލީގެ އެންމެ ފުރަތަމަ ހިންދީ ލަވަ “ޖީނޭކީ ވަޖާ“ ރިލީޒްކުރަން އުޅޭތީ އެކަމާ ވަރަށް އުފާވާކަމަށެވެ. މި ލަވައަކީ ހިންދީ ލަވަކިޔުންތެރިޔާ ޢަލީ ޖާވިދާއެކު އެލީ ކިޔާފައިވާ ލަވައެކެވެ.\nމީގެ އިތުރުން މަހްލޫފު ވިދާޅުވީ ޢުމުރުން ތިން އަހަރުގައި އެލީ ހިންދީ ބަހުން ވާހަކަދައްކަން ފަށައިފިކަމަށާއި، ބޮލީވުޑްގެ ފިލްމުތަކާއި ލަވަތަކަށް އެލީ ވަރަށް ޝައުޤުވެރިވާ ކަމަށެވެ.\nމަހްލޫފުގެ މި ޓްވީޓަށް ރިޕްލައިކުރި މީހަކު ވަނީ މިނިސްޓަރު މަހްލޫފް ބާރާއި ނުފޫޒުގެ ބޭނުންކޮށްގެން ކަންކަން ކުރައްވަމުން ގެންދަވާކަމަށް ބުނެފައެވެ.\n”އެލީގެ ކުރިއެރުމަށް ބައްޕަ މަސައްކަތް ކުރުމަކީ ޒިންމާއެއް. އަމިއްލަ ކަމަކަށް ދައުލަތުގެ ފައިސާއެއް މަޤާމުގެ ނުފޫޒެއް ބޭނުން ނުކުރަން. ނުކުރާނަން. އައިއައިއެފްއޭ 2014 އިން ފެށިގެން މުމްބާއީގައި ރައްޓެހިން ތިބޭ. އެންމެންނަށް ވެސް ފުރުސަތު އެބައޮތް. އެކަމަކު މަސައްކަތް/ޚަރަދުކުރަންޖެހޭ. ނިންމާނީ ބެލެނިވެރިޔާ.“ ތުހުމަތުކުރާ ކަންކަމަށް މަހްލޫފު ޖަވާބުދެއްވިއެވެ.\nމިކަމާއި ގުޅިގެން އެލީގެ މަންމަ ނަޒޫ ވެސް ވަނީ ވާހަކަ ދައްކަވާފައެވެ.\n”ކޮންމެ މީހަކަށް ވެސް އެ މީހެއްގެ ދަރިއެއްގެ ގައިގަހުރި ހުނަރެއް ކުރިއެރުވުމުގެ ފުރުސަތު އޮންނާނެ. ވަރަށް މަސައްކަތްކުރަންޖެހޭ. ވަގުތު ދޭންޖެހޭ. ނަމުގެ ފަހަތަށް ދައުލަތުގެ މަޤާމެއްގަ ހުންނަ މީހެއްގެ ނަން އައުމަކީ ކުއްޖާއަށް ޙައްޤު ގޮތުގަ ލިބެން އޮންނަ ފުރުސަތުން މަޙްރޫމް ވާންޖެހޭ ކަމެއްްނޫން.“ ނަޒޫ ބުނުއްވިއެވެ.\nރަނގަޅުވާހަކައެއް ހައްގުއޮންނަންޖެހޭ އޮންނާނެ އެކަމަކު ރަނގަޅަށް ހަގީގަތް ހާމަވާއިރު ނުހައްގު ނުފޫޒާއި ބާރުގެ ބޭނުންކުރެވިފަ ހުންނާނީ\nވަރަށް ފުރިހަމަ ރައްދެ…ހައްޤު އޮނަޖެހޭނެއް


ކޮވިޑް 19 – ހުޅުދޫއާއި މީދުން ޕޮޒިޓިވްވި މީހުންގެ ތެރެއިން 27 މީހަކު ބަލިން ރަގަޅުވެގެން ދޫކޮށްލައިފި – އިބްރާހިމް ޒުބައިރު - Voice of Meedhoo\nކޮވިޑް 19 – ހުޅުދޫއާއި މީދުން ...\nފްލައިން ސްކޫލްގެ ހެޑް އޮފް ޓްރެއިނިން ...\nހުޅުދޫއާއި މީދުން ކޮވިޑް 19 ބަލި ޖެހުނު 74 މީހުންގެ ތެރެއިން މިހާތަނަށް 27 މީހަކު ބަލިން ރަގަޅުވެގެން ދޫކޮށްލާފައިވާކަމަށް ހުޅުމީދޫ ސިއްހީމަރުކަޒުން ހާމަކޮށްފިއެވެ.\nހުޅުމީދޫ ސިއްހީމަރުކަޒު ހިންގުމާ ހަވާލްވެ ހުންނެވި އިބްރާހިމް ޒުބައިރު ވިދާޅުވީ ހުޅުދޫއާއި މީދުން ބަލިޖެހުނު 74 މީހުންގެ ތެރެއިން ބަލިން ރަގަޅުވެގެން ބަލަންޖެހޭ ބެލުންތައް ބެލުމަށްފަހު ދޫކޮށްލާފައިވަނީ ހުޅުދޫ 22 މީހުންނާއި މީދޫގެ5މީހުންކަމަށެވެ.\nކޮވިޑް 19 އާއި ގުޅިގެން ހުޅުދޫއާއި މީދުން 74 ގެއެއް ކަރަންޓީން ކުރެވުނުކަމަށާ އެއީ ހުޅުދޫގެ 41 ގެއާއި މީދުން 33 ގޭކަމަށްވެސް އިބްރާހިމް ޒުބައިރު ވިދާޅުވިއެވެ. އިބްރާހިމް ޒުބައިރު ވިދާޅުވީ ކަރަންޓީނު ކުރެވުނު 74 ގެއިން 267 މީހަކު ކަރަންޓީނު ކުރެވުނުކަމަށެވެ.\nއެހެންނަމަވެސް އެމީހުންގެ ތެރެއިން ކަރަންޓީނު މުއްދަތު ހަމަވެގެން ބަލަންޖެހޭ ބެލުންތައް ބެލުމަށްފަހު މިހާތަނަށް 84 މީހަކު ދޫކޮށްލެވިފައިވާކަމަށާ މިހާރު ކަރަންޓީނުގައި ތިބޭނީ 183 މީހުންކަމަށްވެސް އިބްރާހިމް ޒުބައިރު ވިދާޅުވިއެވެ.\nހުޅުދޫއާއި މީދުން ކޮވިޑަށް ޕޮޒިޓިވްވި 74 މީހުންގެ ތެރެއިން ހުޅުދޫން 67 މީހުން ޕޮޒިޓިވްވެފައިވާއިރު މީދުން ޕޮޒިޓިވްވީ7މީހުން ކަމަށްވެސް އިބްރާހިމް ޒުބައިރު މިއަދު ދެއްވި މައުލޫމާތުގައި ވިދާޅުވިއެވެ.


Kuda kujjege aadeys dhuniyege leaderuna!\nރިޕޯޓު - ލަންކާ ބޮންގޮއްވުން\nއޭނާގެ މި ސިޓީ ވަނީ މީސްމީޑިޔާގެ ސަމާލުކަން ހޯދާފައި\nއޭނާގެ ސިޓީގައި ދުނިޔޭގެ ލީޑަރުންނަށް މާނަ ފުން މެސެޖްތަކެއް ދީފައި\nކ. މާލެ 24 އޭޕުރިލް 2019 | ބުދަ 15:32 11,217\nމިޝްއާލް އޭނާ ލިޔުނު ސިޓީއާ އެކު - ރާއްޖެއެމްވީ\nމިޝްއާލް ދުނިޔޭގެ ލީޑަރުންނަށް ލިޔުނު ސިޓީ\nޓެރަރިޒަމް ހުއްޓުވުމަށް މުޅި ދުނިޔެވެ ސް ދަނީ މަސައްކަތް ކުރަމުންނެއެވެ. އަދި އެކަމާ ދެކޮޅަށް ދަނީ ކެނޑިނޭޅި އަޑުއުފުލަމުންނެވެ. މި ފަދަ އަމަލުތައް ދުނިޔޭގެ ހުރިހާ ގައުމެއްގެ މީހުން ވެސް ކުށްވެރިކުރެއެވެ. މި ކަން ހުއްޓުވުމަށް ދުނިޔޭގެ ހުރިހާ ގައުމެއް އަތުކުރި އޮޅާލައިގެން ނިކުމެފައިވާއިރު، އަދިވެސް މި ކަމަށް ހުއްޓުމެއް ނާދެއެވެ.\nޓެރަރިޒަމްގެ ހަމަލާތައް ކުށްވެރިކޮށް ދުނިޔޭގެ ގައުމުގެތަކުގެ މީހުން އެ މީހުންގެ ޝުއޫރުތައް ފާޅުކުރަން އެންމެ ގިނަ މީހުން ބޭނުންކުރަމުން އަންނަ ޕްލެޓްފޯމްއަކީ މީސް މީޑިޔާއެވެ. މީސް މީޑިޔާ މެދުވެރިކޮށް ވަކި ނަސްލަކަށް ކުލައަކަށް ބެލުމެއް ނެތި އެ މީހުންގެ މެސެޖްތައް މުޅި ދުނިޔެއަށް އެ މީހުން އަންނަނީ ދެމުނެވެ. އަދި މި ޕްލެޓްފޯމް މެދުވެރިކޮށް އެ މީހުންގެ ދުނިޔޭގެ ގައުމުގެތަކުގެ ލީޑަރުންނަށް މި ކަމާއި ގުޅިގެން ދޭން ބޭނުންވާ މެސެޖްތައް ވެސް ދަނީ ދެމުންނެވެ. މި ދިޔަ އާދީއްތަ ދުވަހު ސްރީލަންކާއަށް ދިން ބޮމުގެ ޓެރަރިސްޓް ހަމަލާތައް މުޅި ދުނިޔެ ކުށްވެރިކުރަމުންދާއިރު، އެ ހަމަލާތަކުގެ ސަބަބުން ފުން އަސަރުތަކެއް ކުރި ތުއްތު ކުއްޖަކު ވަނީ ދުނިޔޭގެ ގައުމުތަކުގެ ހުރިހާ ލީޑަރުންނަށް އެޑްރެސްކޮށް ސިޓީއެއް ލިޔެފައެވެ. އޭނާގެ މި ސިޓީ ވަނީ މީސްމީޑިޔާގެ ސަމާލުކަން ހޯދާފައެވެ. މި ސިޓީއިން އެތައް ބައެއްގެ ހިތްތައް ރޮއްވާލާފައިވާއިރު، އޭގެ ތެރޭގައި ސްރީލަންކާގެ ނޫސްވެރިން ވެސް ހިމެނެއެވެ.\nސްރީލަންކާގައި ދިރިއުޅެމުންދާ ދިވެހިރާއްޖެއަށް ނިސްބަތްވާ ތުއްތު އިސްމާއިލް މިޝްއާލް މުހައްމަދު ސަމާހު ލިޔުނު ސިޓީގައި ބުނެފައި ވަނީ އޭނާ ހާސްވެ ކަންބޮޑުވެ ބިރުގެންފައިވާ ކަމަށާއި، އެކަކު އަނެކަކުގެ ލޭ އޮހުރުވަމުން ދަނީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ. އެންމެން އެކަކު އަނެކަކަށް ހެޔޮ ނޭދި މީހުން މަރަމުން ލޭ އޮހޮރުވަމުން ދަނީ ކީއްވެގެންތޯ ބުނެ، އޭނާ ވަނީ ގިނަ ސުވާލުތަކެއް ކޮށްފައެވެ.\n"ކީއްވެތަ ކުދިން ސްކޫލަށް ނުފޮނުވަނީ؟ އެކަކު އަނެކަކަށް ރަނގަޅަށް ނުހިތަނީ ކީއްވެ؟ އެކަކު އަނެކަކުގެ ލޭ އޮހުރުވާ، ހަނގުރާމަކޮށް، އަމިއްލަ ގައުމު ހަލާކުކޮށްލަނީ ކީއްވެ؟ ކީއްވެ؟ ކީއްވެ؟ ކީއްވެ؟" މިޝްއާލް އޭނާގެ ސިޓީގައި ލިޔެފައި ވެއެވެ.\nދުނިޔޭގެ ހުރިހާ އެންމެނަށް ދޭ މެސެޖެއް ކަމަށް ބުނެ އޭނާގެ ސިޓީގައި އާދޭހާއި އެކުގައި އެދިފައި ވަނީ މީހުން މެރުން ހުއްޓާލުމަށާއި، އެކަކު އަނެކެކެއްގެ ލޭ އޮހުރުވުން ހުއްޓާލުމަށެވެ.\n"މީހުން މެރުން ހުއްޓާލަފާނަންތަ؟އެކަކު އަނެކެއްގެ ލޭ އޮހުރުވުން ހުއްޓާލަފާނަންތަ؟ އަމިއްލަ ގައުމާއި، ގައުމުގައި ހަދާފައި ހުރި އިމާރާތްތައް ހަލާކުކުރުން ހުއްޓާލަފާނަންތަ؟" މިޝްއާލް ބުނެފައި ވެއެވެ.\nމި ފަދަ ހަމަލާތަކުގެ ސަބަބުން ކުޑަކުދިންގެ ޅަ ސިކުނޑިއަށް ކުރަމުންދާ އަސަރު ވަރަށް ރަނގަޅަށް މި ސިޓީ ކިޔާލުމުން ދޭހަވެއެވެ. ލަންކާގައި ދިން ޓެރަރިސްޓް ހަމަލާގެ ސަބަބުން ބިރުގަނެ ކަންބޮޑުވެފައިވާ މިޝްއާލް އޭނާ އާއި އެއް އުމުރެއްގެ ކުދިންގެ އިހްސާސްތައް ސިޓީގައި ބަންޑުންކުރަމުން ބުނެފައިވަނީ ތިމަންނަމެން ސްކޫލަށް ދާން ބޭނުންވާ ކަމަށާއި، އަދި ރައްޓެހިންނާއި އާއިލާއާ އެކު ކުޅެން ޕާކަށްދާން ބޭނުންވާ ކަމަށެވެ.\n"އަހަރެމެން އެންމެނަކީ ވެސް އިންސާނުން، އަހަރެމެންނަށް ތަދު އިހްސާސްވޭ. އަހަރެމެން ސްކޫލަށް ދާން ބޭނުންވޭ. އަހަރެމެން ރައްޓެހިންނާއި، އާއިލާ އާއި އެކު ޕާކަށްދާން ބޭނުންވޭ،"މިޝްއާލް ބުނެފައިވެއެވެ.\nފަހުގެ ތާރީޚެއްގައި ލަންކާގައި ދެވުނު އެންމެ ބޮޑު ޓެރަރިސްޓް ހަމަލާގައި 45 ކުދިން ވަނީ މަރުވެފައެވެ. އަދި ޒަހަމްވި މީހުންގެ ތެރޭގައި ކުޑަކުދިން ހިމެނެއެވެ.\nޓެރަރިސްޓް ހަމަލާގައި 45 ކުދިން ވަނީ މަރުވެފައި\nމައިންނާއި، ބަފައިން އެ މީހުންގެ ދަރިން އެ މީހުންނާއި ވަކިވެ ދިއުމުގެ ހިތާމަ ކުރަމުންދާ މި ދަނޑިވަޅުގައި މިޝްއާލް ދުނިޔޭގެ ލީޑަރުންނަށް ލިޔުނު ސިޓީގައި އޭނާ ވަނީ އާދޭހާއި އެކު އަމާން އުފާވެރި މާހައުލެއްގައި އެ ކުދިންނަށް އުޅެވޭނެ ގޮތް ހަދައިދިނުމަށް އާދޭހާ އެކު އެދިފައެވެ.\n"އަހަރެމެންނަށް އުފާވެރި އަމާން މާހައުލެއް ހޯދައިދީ. މިއަދުވެސް މާދަންވެސް އަހަރެމެން ބިރު ގަންނާނެ ގޮތްތައް ނަހަދާ" މިޝްއާލް ބުނެފައިވެއެވެ.\nދީނީ ތަފާތު ކުރުންތަކާއި، ނަސްލީ ތަފާތު ކުރުންތައް ގިނަވެފައިވާ މި ދުނިޔޭގެ ލީޑަރުންނަށް މި ކަންތައް ހައްލުކޮށް ދިނުމަށް މިޝްއާލް ވަނީ އޭނާގެ ސިޓީގައި އާދޭހާ އެކު އެދިފައެވެ.\n"ޕްލީޒް އެކަކު އަނެކަކަށް ރަނގަޅަށް ކަންތައް ކުރޭ. ކޮންމެ ދީނެއްގެ މީހެއް ވިޔަސް، މުއްސަންޖަކަށް ވިޔަސް، ފަގީރަކަށް ވިޔަސް، ކޮންމެ ގައުމަކަށް ނިސްބަތް ވިޔަސް، ކަޅު މީހަކު ކަމުގައިވިޔަސް، ދޮން މީހަކު ކަމުގައިވިޔަސް، ޕްލީޒް އެކަކު އަނެކަކަށް ރަނގަޅަށް ކަންތައް ކުރޭ"\nތިމާގެ ގައުމާއި އަދި އެ ގައުމުގެ މީހުންނާއި، ދިދައަށް ގަދަރު ކުރުމަށް އޭނާ ވަނީ އެދިފައެވެ.\nއާދީއްތަ ދުވަހު ސްރީލަންކާއަށް ދިން ބޮމުގެ ޓެރަރިސްޓް ހަމަލާތަކުގައި މުޅި ގައުމު ނާމާންވެ ބިރުވެރިކަމެއްގެ ތެރޭގައިވާއިރު، މި ހަމަލާގައި 321 މީހުން މަރުވެ، 400 އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުންވަނީ ޒަހަމްވެފައެވެ. މި ހަމަލާގެ ސަބަބުން މިޝްއާލް ފަދަ އެތައް ކުއްޖަކު މި ވަނީ ނަފްސާނީ ބިރުވެރިކަމެއްގެ ތެރޭގައެވެ. އެކުދިންވެސް ދުނިޔޭގެ ލީޑަރުންގެ އަރިހުން އެދެނީ އެ ކުދިންނަށް ބިރުވެރިކަމެއް ނެތި އަމާންކަމާ އެކު ދިރިއުޅެވޭނެ މަގު މި ދުނިޔޭގައި ހޯދައިދިނުމަށެވެ.


Vaahaka – moya hii magey (20)\nވާހަކަ – މޮޔަ ހިތް މަގޭ (20)\nއޯގަސްޓް 21 ވަނަ ދުވަހުގެ ބަޔާ ގުޅޭ\n“ތީދޯ މަނެތިސް ގަންނަ ގަނޑަކީ؟” ރާކިންގެ ޖުމްލައިން އާރިއާ ސިއްސުވާލިއެވެ. އެމޫނަށް އޭނާ ބަލާލީ ޤަބޫލުނުކުރެވޭ ގޮތަށެވެ. ބާރަށް އެއްޗެއްބުނުން އެއްކިބައިގައި އޮތްވައި ރާކިން މިނޫނީ ދުވަހަކު އޭނާއަށް ނުރުހުމުގެ ލޮލަކުން ބަލާނުލައެވެ. ޖަވާބުދޭން އުޅެފައި އާރިއާ މަޑުޖެހިލިއެވެ. އޭނާ ބަލާލީ އާދަމްއަށެވެ. އާދަމްގެ މޫނުމަތިން އޭނާ ކަންބޮޑުވެފައިވާކަން ސާފުކޮށް ފެންނަން ހުއްޓެވެ.\n“އަހަރެންވެސް ކޮންމެވެސް ކަމެއް ކުރަން ޖެހޭނެއެއްނު. ރެއާއިދުވާލު އެކަނިމާއެކަނި ގޭގައި ހުންނަންވީމަ ފޫހިނުވާނީ ކާކު؟” އާރިއާގެ އަޑުގައި ވަނީ ހަމަޖެހުމެވެ.\n“ދެން އަހަރެން މަސައްކަތްނުކޮށްތަ ހުންނަންވީ؟” ރާކިން އެހުރި ފިޔަވަޅުމަތީ ހުރެފައި ކުރިއަށްވުރެ ބާރަށް ބުނެލިއެވެ.\n“ކޮންމެ ކަމެއްގައިވެސް ވަކި ހައްދެއް އޮންނަންވާނެ. ރާކިން ހަނދާންވޭތަ ގޭގައި އަންބަކާއި ދަރިއަކު އިންނަކަން؟” އާރިއާ ބަލާލިތަން ފެނިގެން އާދަމް ދެފަރާތަށް ބޯހޫރުވާލުމުން އާރިއާ ބޮލުގެ އިޝާރާތުން ހާސްނުވުމަށް އަންގާލިއެވެ. ރާކިން އިރުކޮޅަކު ހިމޭނުން ބަލަހައްޓައިގެން ހުރެފައި ބާރުބާރަށް ހިނގާފައި ސިޑިން އަރަން ދިޔައެވެ. އެތަން ފެނިގެން އާދަމް ކައިރިވެލާފައި ސިއްރުން އާރިއާގެ އަތުގައި ކޮށްޓާލިއެވެ.\n“އާރިއާ. ވަޓް ޔޫ ޑުއިން؟ ހަމަހޭގައިތަ ތިހުރީ؟” އާދަމް ވައިއަޑުން ސުވާލުކުރިއެވެ. އޭނާ ހުރީ އާރިއާ ކަންތައްކުރިގޮތުން ޖެހިލުންވެފައެވެ. މިއަދު އެދެމެދުގައި ހައްލުނުކުރެވޭފަދަ މައްސަލައެއް ޖެހިއްޖެނަމަ އޭގެ ޒިންމާ އެޅޭނީ ޚުދު އޭނާގެ ބޮލުގައެވެ.\n“ތިހާ ކަންބޮޑުނުވެބަލަ. އަހަރެން ވަރަށް ރަނގަޅަށް ދަންނަން ރާކިން. އޭނާގެ ރުޅިއަކީ ސިކުންތުކޮޅެއްގެ ކަމެއް. ޖަސްޓް ރިލޭކްސް. އެހެންނޫނަސް މިހާރުވެސް ލަސްވެއްޖެ މިކަހަލަ ފިޔަވަޅެއް އަޅަން.” ސިޑިން އަރަމުންދިޔަ ރާކިންއަށް ބަލަންހުރެ އާރިއާ ވާހަކަދެއްކިއެވެ.\n“އޯކޭ. އަހަރެން މިވަގުތު ގޮސްލަނީ. ކަމެއް ގޯސްވަންޏާ އަންގާލާތި!” އާދަމް ހުއްދަ ހޯދައިގެން އަވަސްއަވަހަށް ގެއިން ނިކުމެގެން ދިޔައެވެ. އާރިއާ ހިނގައިގަތީ އެއަށްފަހުގައެވެ.\nނިކަން ހަމަޖެހިލައިގެން ހުރެ ރާކިންއާއި ކުރިމަތިލުމަށްޓަކައި އާރިއާ ގޮސް ވަންއިރު އޭނާ ކުޑަދޮރާއި ދިމާލުގައި ބޭރުބަލަން ހުއްޓެވެ. ރޫބީ އޭރު ކޮޓަރިން ނިކުންނަނީއެވެ. ރާކިންއަށް ބަލާލާފައި އާރިއާ ހުއްޓުނީ ޔޫން ނިދާފައި އޮތް ކުޑައެނދު ކައިރިއަށެވެ. ރާކިންއަށް އޭނާ ގޮވާލީ ދަރިފުޅުގެ މޫނަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުރެއެވެ.\n“އަހަރެންނަކަށް ގޮވާނެކަމެއްނެތް. ތިމާއުޅޭ ހުރިހާ ގޮތެއް ފަޅާއެރީމަ ދެންކޮން ވާހަކައެއް ދައްކާކަށް. ތީ އަންހެނުންގެ ވައްތަރޭ. އެކަކާއިއެކީ އެއްގޮތުގައި އުޅެން ކަލޭމެންނަށް ވަރަށް އުދަނގޫވާނެ. މީހުން ބުނަނީ ތެދެއް. އަންހެނުންގެ ހިތަކީ އެނބުރޭ ވަހުތާނެއް. ދެދުވަހު އެއްގޮތަކަށް ނޯންނާނެ. ލޯއްބޭ ކިޔައިގެން މިހުރިހާދުވަހު ދެއްކީ އެކްޓް. އެއީވެސް ކުޅޭ ކުޅިވަރެއް. އިއްޔެ އަހަރެންގެ މުއްސަދިކަން ފެނިގެން މަގޭ ލޮލުގައި އަނދުން އަޅުވާފައި މިއަދު ހިތްފުރުނީދޯ އެހެން ފިރިހެނުންގެ ފަހަތުން ދުވަންފެށީ. ބުނަން އާރިއާ. ތިޔަވައްތަރަށް މަށާއި އިނދެގެން ނޫޅެވޭނެ. ތިކަހަލަ ބޭވަފާތެރިންނަށް އަހަރެންގެ ގެއިން ޖާގައެއްނެތް. އައި ތަނަކަށް ނިކުމެގެންދޭ. އެހެރީ ވަންދޮރު. އަދި ބުނަން މިވަގުތުން ފެށިގެން އަހަރެންނާއި ކަލޭގެ މެދުގައި އެއްވެސް ގުޅުމެއް ނޯންނާނެ.” ގަދަ ރުޅީގައި ރާކިންއަށް ކިޔޭނުކިޔޭވެސް އެނގޭހެނެއް ހިއެއްނުވެއެވެ.\nއެއްފައްޗަކަށް އެހުރިހާ ބަހެއް އަމުނާލާފައި އަނެއްފަރާތަށް އެނބުރުނުގޮތަށް އޭނާ ބާރުބާރަށް ހިނގާފައި ގޮސް ކޮޓަރިން ނިކުމެ ދޮރުޖަހާލިއެވެ. ހިލައިގެ ބުދެއްހެން ހުއްޓިފައިވާ އާރިއާއަށް އެސްފިޔަޖަހާލަންވެސް ހަނދާންވީވެސް ދެނެވެ. ދެވަނަ ސިކުންތުގައި އޭނާގެ ދެލޮލަށް ޖަމާވިއެތައް ސަތޭކަ ކަރުނަތިކިތަކުން އެދެލޯ ފުރިގެން ބަންޑުވާންފެށިއެވެ. ދެފައިކޮޅުން ވާގިދޫވެގެން އާރިއާއަށް ތިރިއަށް ވެއްޓިގަނެވުނެވެ. އަޑުބޭރުވީ ތިރީގައި މޫނު ޖެހުނު ފަހުންނެވެ. އެތައް އަހަރެއް ވާންދެން އޭނާ އުޅެމުން އައި އުފާވެރިކަމުގެ ބަގީޗާ ސިކުންތުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި ގެއްލި ހަލާކުވެއްޖެއެވެ.\nރާކިން އެނބުރި އައީ އިރުއޮއްސުނު ފަހުންނެވެ. އާރިއާ އޭރު އިނީ ޔޫން ނިންދަވަންވެގެން އުނގަށްލައިގެންނެވެ. ދޮރުހުޅުވުނު އަޑަށް އޭނާ އިސްއުފުލާލިއިރު ރާކިން ވަންނަނީއެވެ. ޔޫން އެނދުގައި ބާއްވާފައި އާރިއާ އެނބުރި ރާކިންއަށް ބަލާލިއެވެ. ރާކިންގެ އަތުގައި ރޯކޮށްފައި އޮތް ސިގިރެޓެއް ފެނިފައި އޭނާ ސިހުނެވެ.\n“މިހާރު ސިގިރެޓްވެސް ބޯންފެށީތަ؟” އާރިއާއަށް ބުނެލެވުނެވެ. އަމިއްލަ ހާލަށްވުރެ އެވަގުތުވެސް އޭނާއަށް މުހިންމުވީ ރާކިންއެވެ.\n“ދާށޭ ބުނީމައިވެސް އަދިވެސް ހުރީތަ؟” ރާކިންގެ ރުޅިއަށް އަދިވެސް ބަދަލެއް ނާންނަ ކަހަލައެވެ. އެކަމަކު އެމޫނުން އޭނާ އެކަމާއި ހިތާމަކުރާހެން އާރިއާއަށް ހީވީއެވެ. އޭނާ ވާހަކަދައްކަން ފެށީ ރާކިންއަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުރެފައެވެ. އާރިއާ ބަލާކަން އެނގިގެން ރާކިން އަނެއްފަރާތަށް މޫނުއަނބުރާލިއެވެ.\n“ދާން މިއުޅެނީ. ދެން އަހަރެންވެސް ބޭނުމެއްނޫން މިގޭގައި ހުންނާކަށް. އެކަމަކު ދިއުމުގެކުރިން ބުނެލަން ބޭނުން ވާހަކައެއް. ތިގޮތަށް ރެޔާއިދުވާލު މަސައްކަތުގައި އުޅެންވެއްޖެއްޔާ ރާކިންއަށް ދުވަހަކުވެސް ދިރިއުޅުމެއް ނުފެންނާނެ. ދުވަހަކުވެސް ވަފާތެރިޔަކު ނުލިބޭނެ. އަހަރެންގެ ފަހުން ދެން މިގެއަށް އަންނަ އަންހެންކުއްޖާއަށްވެސް އެހެންމީހެއްގެ ފަހަތުން ދާން މަޖުބޫރުވާނެ. އަހަރެން ބަލާނަން ރާކިން އާއި އިންނާނެ އެހެން އަންހެންކުއްޖަކުވޭތޯ. އަހަރެން ބަލާނަން ޝަކުވާއެއްނެތި އެކަނިމާއެކަނި މިގޭގެ ހަތަރުފާރުތެރޭގައި އިންނާނެ ދެވަނަ އަންބަކު ގެނެވޭތޯ. ބަލާނަން ކިހާދުވަހެއް ވާންދެން ރާކިންއާއި އިނދެގެން އެކުއްޖަކަށް އުޅެވޭތޯ.” އާރިއާ އަނެއްކާވެސް އެނދާއި ކައިރިއަށް ޖެހިލާފައި ނިދިފައި އޮތް ދަރިފުޅު އަތުތެރެއަށް ލައިގެން ނިކުންނަން ދިޔައެވެ.\nމާކުރިން ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ދަބަސް ތިރީގައި ހުއްޓެވެ. ޓެކްސީ އައި ވާހަކަ ބުނުމުން ބޭރަށް ނިކުމެފައި އަރާ އިށީންނުމާއެކު ރޫބީ އާރިއާގެ ދަބަސް އެތެރެކޮށްލަދިނެވެ.\nއާރިއާގެ ގިސްލުމުގެ އަޑުން މުޅިތަން ގުގުމާލިއެވެ. އާދަމްއަށް ހުރެވުނީ ބުނާނެ އެއްޗެއް ނޭނގިފައެވެ. މިހުރިހާދުވަހު އާދަމްއަށްވެސް އެނގިފައިވަނީ އެގެއިން އޭނާ ނިކުތުމާއި ހަމައަށް ކަން ހިނގާދިޔަ ގޮތެވެ.\n“އެޑަމް. އަހަރެން ހިއެއްނުކުރަން އަހަރެންނަށް ބުނެވޭ އެންމެ ޖުމްލައެއްގެ ސަބަބުން ހަޔާތުގެ ހައަހަރު ބޭކާރުވެގެން ހިނގައިދާނެ ކަމަކަށް. ރާކިންއަކީ ދުވަހަކުވެސް އެގޮތަށް ވިސްނާނުލައި ބަސްބުނާ މީހެއްނޫން. އެދުވަހު އޭނާއަށް ވެފައިހުރިގޮތެއް އަދި އަދަށްދާންދެންވެސް އަހަރެންނަކަށް ނުވިސްނުނު.” ދެލޯ ފުހެލާފައި އާރިއާ އާދަމްއާއި ހަތަރުކަޅި ހަމަކޮށްލިއެވެ. އެވަގުތު އާދަމް އައިސް ކައިރީގައި އިށީންދެފައި އޭނާއަށް ހިތްވަރުދިނުމުގެ ގޮތުން ކޮނޑުގައި ހިފަހައްޓާލިއެވެ.\n“އަހަރެން… އަހަރެން ހީކުރީ ރާކިން ހިތުގެ އަޑިން ޤަބޫލެއްނުކުރާނެކަމަށް އަހަރެންގެ ވާހަކައެއް. އަދި ޤަބޫލުކުރިކަމަށްވަންޏާ، އަހަރެން ހީކުރީ އެގޮތަށް ވާހަކަދެއްކީމަ ރާކިން ރުޅިއަންނާނީ އެވަގުތަށް ކަމަށް. އެކަމަކު އޭގެ ބަދަލުގައި އޭނާ އަހަރެން އަނބުރާހޯދަން މަސައްކަތްކުރާނެ ކަމަށް. އަމިއްލަ ކުށް އިހްސާސްކޮށް އެކަން އިސްލާހުކުރަން މަސައްކަތް ކުރާނެ ކަމަށް. އެކަމަކު ހާލަތު އެނބުރިގެންދިޔައީ ހީވެސްނުކުރާފަދަ ގޮތަކަށް. އެހުރިހާ ވާހަކައެއް އަހަރެންނާއި ދިމާއަށް ގޮވާލިއިރު ހަމައެންމެ ފުރުސަތެއް ދިންނަމަ. އެންމެ ފަހަރަކު އަހަރެން ކައިރިން އަހާލިނަމަ… ” އާރިއާ މެދުކަނޑާލާފައި ދެންފެށިއިރު މީހާ ހިސާބަކަށް ހަމައަކަށް އެޅިފައި ހުއްޓެވެ.\n“ޖަވާބުދާރީވާން އަހަރެންނަށް ފުރުސަތު ލިބުނުއިރު އިތުރަށް ދައްކާނެ ވާހަކައެއްނެތް. ވާހަކަދައްކައިގެން ހައްލުކުރުމަށްޓަކައި މިދެމެދުގައި އެއްވެސް ގުޅުމެއްނެތް.” އާރިއާ އިރުކޮޅެއް ކޮށްލާފައި ބުނެލިއެވެ.\n“ގެއަށް އައިއިރު ރާކިންގެ މޫޑުހުރީ ކިހިނެތްކަން އަހަރެމެން އެކަކަށްވެސް ނޭނގެ. ވެދާނެ އޭނާ އައީ ކަމަކާއި ހިތްހަމަނުޖެހިފައި ހުރެގެން ކަމަށް. ދެން ފެނުނީ އަހަރެންނާއި އާރިއާގެ ގައިގޯޅި މަންޒަރެއް. އެދުވަސް އެއީ އަހަރެން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ރާކިންއަށް ފެނުނުދުވަސް. އެއަށްފަހު ކުށަށް އާރިއާ އެއްބަސްވިކަން. ވިސްނާލަބަލަ ކިތަންމެ އިތުބާރުކުރިއަސް އެހުރިހާކަމެއް އެކުވީމަ ޤަބޫލުކުރަން ކިހާފަސޭހަވާނެ.” އާދަމް ވިސްނަން އިނދެފައި ވާހަކަދެއްކިއެވެ. ޚުދު އާރިއާއަށްވެސް އެވާހަކައާއި އެއްބަސްވެވުނެވެ.\n“ރާކިންގެ ހުންނާނެ ގޮތްދޫނުކުރާ ސިފައެއް. އޭނާއަށް ބުނެވިއްޖެ އެއްޗެއްވިއްޔާ އަނބުރާ ގެންދިއުމެއް ނޯންނާނެ. އެކަން އެނގޭތީވެ ކަންނޭނގެ އަހަރެންނަށް ހަމަ ހީވަނީ ވެދިޔަތަން ބަދަލުކުރަން ބޭނުންވިއަސް ރާކިން ގޮތްދޫނުކުރަންވެގެންނޭ އެކަމާއި ބެހޭގޮތުން ވާހަކަ ނުދައްކަނީ. ދެން އިވުނީ ރަށަށް ގޮސް ކުއްލިއަކަށް ކައިވެނިކުރި ޚަބަރު. އެދުވަހު އަހަރެންނަށް ވިސްނުނު ރާކިން ކޮންމެފަދަ ކަމެއްވެސް ކޮށްފާނެކަން. އަހަރެންނަށް އެހެން ބުނެވުނީތީ ކައިވެނިވެސް ކުރީ. ޒާނައަކީ ސޯޅައަހަރުގެ ޅަކުއްޖެއް. ރާކިންގެ މަޤްސަދަކީ އަހަރެންނަށް ޖަވާބުދިނުން ކަމަށް ނުވާނަމަ ޒާނަފަދަ ކުއްޖަކާއި އިންނާނެތަ؟ އޮފީހަށް ނިކުންނަން ފެށިފަހުންވެސް ރާކިންގެ ކޮންމެ އަމަލަކުން އަހަރެންނަށް ފެނުނީ އޭނާ އަދިވެސް އަހަރެންދެކެ ލޯބިވާކަން. އެކަމަކު މިއަދު ޒާނައާއި އަހަރެންގެ މެދުގައި އެއްވެސް ތަފާތެއްނެތް. އެޑަމް. ރާކިން އެކްޗުއަލީ މޫވްޑް އޮން. ޒާނަ ބަނޑުބޮޑު.” އާރިއާއަށް ވާހަކަނުދެއްކިގެން ހުއްޓާލިއެވެ. އަދި ސޯފާއިން ތެދުވެގެން ދުވެފައި ގޮސް ކޮޓަރިއާއި އަރާހަމަވުމާއެކު ސިހިގެންދިޔަވަރުން ލޮލުން ފައިބަމުންދިޔަ ކަރުނަތައްވެސް ހުއްޓިގެންދިޔައެވެ.\nކޮޓަރީގެ ދޮރުހުޅުވުނު އަޑަށް ޒާނަ ހިނގުން ހުއްޓާލާފައި ބަލައިލިއެވެ. އެތެރެއަށް ވަނީ ހަނީފާއެވެ. ދުފާ ރަތްކޮށްލައިގެން ހުރެ ކަނާއަތު ޝަހާދަތް އިނގިލީގައި ޖަހާފައިހުރި ހުނިކޮޅު ލޮއެލާފައި އޭނާ ޒާނަގެ ކައިރިއަށްއައެވެ.\n“މަންމާ! ކިހިނެތްވެގެން ތިއުޅެނީ؟ އެވަރުގެ ބޮޑު ދޮގެއް ހެދުމުގެކުރީން އެންމެ ފަހަރަކުވެސް ވިސްނާލިނަމަ. ރާކިން ހިތަށްއަރާނީ ކީކޭ؟” ޒާނަ ނިކަން ބާރަށް އަހާލިއެވެ.\n“ޝޫ..މާބާރަށް ވާހަކަނުދައްކާ. މަބީރެއްނޫން އަދިއެއް. އެހެންނޫނަސް ކޮންދޮގެއްތަ އަހަރެން ހެދީ؟” ދެފަރާތް ބަލާލާފައި ހަނީފާ ޒާނަގެ އަނގަމަތީގައި އަތްއެޅިއެވެ.\n“ކޮންދޮގެއްހޭ؟ އަހަރެން ބަނޑުބޮޑެއް ނޫން. އަހަރެން ބޮލުގައި ރިއްސީ ބަނޑުބޮޑު ވެގެނެއްނޫނޭ. މަށަށްވެސް އެވަރު އެނގޭނެއްނު. މަންމަ އަހަރެންނަށް އޮޅުވާލަން އުޅޭނެކަމެއް ނެތް.” ޒާނަ ހަނީފާގެ އަތް ފޮޅުވާލިއެވެ. އޭގެ ޖަވާބު ޒާނައަށް ލިބުނީ އޭނާގެ ކޯތާފަތަށް އަރައިގެން ދިޔަ ހޫނު އެތިފަހަރަކުންނެވެ.\n“އަހަރެންނަށް މަޖުބޫރުވީ ދޮގުހަދަން. އެނގިއްޖެތަ؟ އެކަން އެގޮތަށް ކޮށްގެންވެސް އެމިސްކު ޒާނަފަހަތުން ނައްޓާތޯ. ޒާނަ ކީކޭ ހިތަށްއަރައިގެންތަ މިސްކުގެ ކޮޓަރިއަށް ވަނީ. އަހަރެން ހިއެއްނުކުރަން ތީ އެވަރުގެ ލަދުހަޔާތްކުޑަ ކުއްޖެއް ކަމަކަށް. ބަލަ އެއީ ރާކިންގެ ކޮއްކޮއެކޭ. ޗީ.” ދެވަނަ ފަހަރަށްވެސް ހަނީފާ ޒާނަގެ މޫނުގައި ޖެހިއެވެ. ނަގައިގަތް ދިލައިން ޒާނަގެ ލޮލުން ކަރުނަ ހިލުނެވެ.\n“ދެން އޭނައާއި އަނގައިން ބުންޏަސް ރާކިންއަށް ހުރިހާ ވާހަކައެއް ކިޔައިދޭނަން. އޭރުން މިސްކު ހުންނަންޖެހޭނީ ވަންނާނެ ހިޔާވައްސެއްވެސް ނެތިފަ.” އިންޒާރުދީފައި މަންމަ ނިކުމެގެން ދިޔަފަހުން ޒާނަ އެނދުމައްޗަށް ވެއްޓިގެންފައި ބާލީހުގައި މޫނުޖަހައިގެން އޮތެވެ. ރާކިން އައީވެސް އޭނާ އެހެން އޮތްވައެވެ.\nކޮޓަރިއަށް މީހަކު ވަންއަޑުއަހާފައި ޒާނަ ހީކުރީ އަނެއްކާވެސް މަންމަ އައީކަމަށެވެ. އަޅާވެސްނުލާ އޭނާ އޮތީ އެހެންވެއެވެ. ދެޖީބަށް އަތްޖަހާލައިގެން ޒާނަގެ ބޯލާކޮޅުގައި ހުއްޓިފައި ރާކިން ވިސްނާލިއެވެ. ޒާނަ އޮތީ ނިދާފައި ކަމުގައިވާނަމަ އުދަނގޫ ކުރާކަށް ބޭނުމެއް ނުވެއެވެ. އެކަމަކު މިވަގުތު ޒާނައާއި ވާހަކަދެއްކުން އެއީ އޭނާއަށް އެންމެ މުހިންމުކަންތަކެވެ.\n“ޒާނަ!” ރާކިން ކިތަންމެ މަޑުން ގޮވާލިނަމަވެސް ޒާނައަށް އެއަޑު އިވިގެން ފުންމައިގެން ތެދުވިއެވެ. އަވަސްއަވަހަށް ބޮލުގެ އިސްތަށިތައް އަތުން ފަހަތަށް ފުނާއަޅާލާފައި އޭނާ ދެފައި ބާލައިގެން އެނދުގައި ހަމަޖެހިލިއެވެ.\n“ކިހިނެތް މިހާރު؟” ރާކިން ކުރަން ބޭނުންވި ސުވާލު މަޑުޖައްސާލިއެވެ. ޒާނަގެ މޫނަށް އޭނާ ބަލަހައްޓައިގެން ހުރިގޮތުން ހިތްވެސް ބޭރަށް ނިކުންނަން އުޅުނުހެން ޒާނައަށް ހީވިއެވެ. ރާކިން އެހާ ސީރިއަސްވެފައި ހުއްޓާ ޒާނަ ދުވަހަކުވެސް ނުދެކެއެވެ.\n“އަހަރެން… އަހަރެން މުޅިން ރަނގަޅު…” ޒާނަގެ އަޑު ނިކުތީ ކެނޑިކެނޑިގެންނެވެ. މާބޮޑަށް ކަރުތެރެ ހިކޭގޮތްވެގެން އިތުރަށް ވާހަކަދައްކަން އުދަނގޫވިއެވެ.\nރާކިން ދެވަނަ ފަހަރަށް ގޮވާލުމުން ދައްކަން އުޅޭ ވާހަކައިގެ ސީރިއަސްކަން ޒާނަ ނަގައިގަނެވުނެވެ. ވާހަކަ ދައްކަން އުޅެފައިވެސް ރާކިން ދުރަށް ގޮސް ފުރަގަސްދީގެން ހުއްޓިއްޖެއެވެ.\n“ޒާނަ. ދުނިޔޭގެ ނަޒަރުގައި ތިކުއްޖާގެ ބައްޕައަކަށް ވާނީ އަހަރެން. އަދި އަހަރެންނަށް ތިކަމުން ފިލޭނެ މަގެއްވެސް ނޯންނާނެ. އެކަމަކު އަހަރެންނަކަށް ހިއެއްނުވޭ ޒާނައާއި އަހަރެންގެ މެދުގައި އެފަދަ އެއްވެސް ގުޅުމެއް ހިނގާފައި ވާހެނެއް.” ރާކިން އެހެން ބުނެފައި ފަސްއެނބުރި ބަލާލުމާއެކު ޒާނަ އެނދުން ފުންމާލައިގެން އަވަސްއަވަހަށް ގޮސް ރާކިންގެ ކައިރިއަށް ހުއްޓުނެވެ.\n“ސޮރީ ރާކިން. އެއީ މަންމައަށް އޮޅިގެން ދެއްކުނުވާހަކައެއް. އަހަރެން މިހުންނަނީ ރާކިންއަށް މިވާހަކަ ކިޔައިދޭނެގޮތެއް ނޭނގިފަ. ހެނދުނުއްސުރެ އަހަރެން ބޮލުގައި ރިއްސާވާހަކަ ބުނީމަ މަންމައަށް ވިސްނުނުގޮތް.” ޒާނަ އަވަސްއަރުވާލާފައި އެއްފައްޗަކަށް އަމުނާލިއެވެ. ރާކިން ހުރީ ފުރަތަމަ އެއްޗެއް ނުބުނެ ބަލަހައްޓައިގެން ނެވެ. ދެވަނަ ސިކުންތުގައި ހިނިތުންވެފައި އެކޮޓަރިން ނިކުންނަން ދަމުން ޒާނަގެ ނޭފަތުގައި ހިފާލިއެވެ.\nރާކިންގެ އެއާދަޔާ ހިލާފް ހަރަކާތުން ޒާނަ ގާތަށްވެސް ހިނިއަންނަ ގޮތްވިއެވެ. ރާކިން ނިކުމެގެން ދިޔަ ދޮރާއި ދިމާއަށް ބަލަން ހުރެގެން އޭނާ އަނގަޔަށް ވައްތަރެއް ޖައްސާލިއެވެ.


SunOnline: Maldivian Idol:3season ge hurihaa judges fenunu episode gai dhebasvunthakeh\nތިން ސީޒަނުގެ ހުރިހާ ޖަޖުން ފެނުނު އެޕިސޯޑުގައި ދެބަސްވުންތަކެއް\nއައިޝަތު ފަރީޙާ 07 Apr 2018, 12:37\nރޭގެ ޝޯގެ ޖަޖުންގެ ޕެނަލް --- ފޮޓޯ: މޯލްޑިވިއަން އައިޑަލް\nމޯލްޑިވިއަން އައިޑަލްގެ ރޭގެ އެޕިސޯޑަކީ ފޯރިގަދަ އެޕިސޯޑެކެވެ. ޖަޖުންގެ ޗޮއިސްގެ ލަވަ ބައިވެރިން ކީ އިރު މުބާރާތުގެ އަށް ބައިވެރިން ވަނީ ހަތަރު ޖަޖުންގެ މެދުގައި ބަހާލައިފައެވެ.\nކޮންމެ ޖަޖަކަށްވެސް ގުރުއަތުން ދިމާވި ދެ ބައިވެރިއަކު އެ ޖަޖަކު ބޭނުންވާ ގޮތަކަށް ޓްރެއިންކޮށް ޖަޖު ބޭނުންވާ ލަވައެއް ކިޔުއްވިއެވެ.\nޖަޖު އުނޫޝާގެ ޓީމުގައި ހިމެނުނީ ޝަހުދާންއާއި ރައިހާނެވެ. ޒާރާއަށް މުނާޒްއާއި މައީޝާ ލިބުނު އިރު އަޒަލްއާއި ތަސްލީމު ލައްވާލީ ޖަޖު އައްމަޑޭއަށެވެ. ޖަޖު އައްފާނަށް ޓްރެއިންކުރަން ލިބުނީ ސައިނާއާއި ނައުޝާދެވެ.\nރޭގެ ޝޯގައި ޖަޖު މަރިޔަމް އުނޫޝާގެެ ޚިޔާލު އެހެން ޖަޖުންގެ ޚިޔާލާ ތަފާތުވެ ބޮޑު ދެބަސްވުމަކަށް ދިޔަތަން ފެނުނެވެ. ބައިވެރިން ލަވަ ނަގާއިރު އިތުރަށް ސަމާލުވެ އެ ބައިވެރިއަކާ އެންމެ ގުޅޭ ލަވައެއް ނެގުމަށް އުނޫޝާ ބުންޏެވެ.\nމޯލްޑިވިއަން އައިޑަލް ސީޒަން3ގެ ގަދަ 8 --- ފޮޓޯ: މޯލްޑިވިއަން އައިޑަލް\nވަކި ބައިވެރިޔަކު މޮޅު ކަމަށް ބުނެ، ދެން ތިބި ބައިވެރިންނަށް އަދި އެވަރަށް ލަވަ ނުކިޔޭނެ ކަމަށް އުނޫޝާ ބުނުމުން ޓްވިޓާގައިވެސް އުނޫޝާއަށް ފާޑުކިޔުން ވަރަށް ބޮޑަށް އަމާޒުވިއެވެ.\nއުނޫޝާގެ ވާހަކަތަކަށް ޖަޖު އައްފާނު ބުނީ، ހުރިހާ ބައިވެރިންނަކީވެސް ހަތަރު ޖަޖުން ތިބެގެން އެ ހިސާބަށް ގެންދިޔަ ކުދިން ކަމަށެވެ. ބައިވެރިންގެ ސްޓައިލުން ބޭރުން ލަވަ ކިއުމަކީ އެމީހުންނަށް ކޮންމެ ކަހަލަ ލަވައެއް ދިނަސް ކިޔޭނެކަން އަންގައިދިނުމަށް ލިބިގެންދާނެ ފުރުސަތެއްކަން ޖަޖު ޒާރާވެސް ފާހަގަކުރިއެވެ.\nއުނޫޝާގެ ވާހަކަތައް ފެށުނީ އޭނާގެ ދެ ބައިވެރިންނަށް ލަވައިގެ ލިރިކްސް އޮޅުނު ހިސާބުންކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ.\nރޭގެ ޝޯއިން އެންމެ ފާހަގަ ކުރެވުނީ އައިޑަލްގެ ތިން ސީޒަނުގެ ހުރިހާ ޖަޖުން ޖަޖިން ޕެނަލް އިން ފެނުނު ތަނެވެ. ކުރީ ދެ ސީޒަނުގެ ޖަޖުންގެ ޕެނަލުގައި ހިމެނުނު އިބްރާހިމް ޒައިދު އަލީ (ކުޑަ އިއްބެ) ގެސްޓު ޖަޖެއްގެ ގޮތުގައި ރޭގެ ޝޯގައި ބައިވެރިވިއެވެ.\nރޭގެ ޝޯ ގިނަ ބަޔަކު ސިފަކުރީ ބޮޑު ޑްރާމާއެއްގެ ގޮތުގައެވެ.\nމިރޭ އޮންނާނީ އެލިމިނޭޝަނެވެ. އައިޑަލްގެ ގަދަ ހަތެއް މިރޭ ކަށަވަރުވާނެއެވެ.\nޕީއެސްއެމުން ޕީޕީއެމަށް ތިން މިލިއަން ރުފިޔާގެ ވަގުތު ހިލޭ ދިން\nޕީއެސްއެމްގެ ބޯޑަށް އިބްރާހިމް ހިލްމީ އަދި މަރިޔަމް ވަހީދާ\nޕީއެސްއެމްއަށް އެއްވެސް ނުފޫޒެއް ނުފޯރުވާނަން: ރައީސް


America ge school ehgai badi jahaifi\nބަޑި ހިފައިގެން ހުރި މީހެއްގެ އަތް --- ފޮޓޯ: ޖެންޑާ ޕޮލިސީ ރިޕޯޓު\n07 މޭ 2021 - 21:03:14\nއެމެރިކާގެ ސްކޫލެއްގައި 11 އާއި 12 އަހާރައި ދެމެދުގެ ކުޑަ އަންހެން ކުއްޖެއް ބަޑި ޖަހައި ތިން މީހަކަށް ހަމަލާ ދީފިއެވެ.\nއެމެރިކާގެ ފުލުހުން ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ވަގުތެއްގައި އެމެރިކާގެ އައިޑަހޯ ސްޓޭޓްގެ ސްކޫލެއްގަ ގްރޭޑް ހައެއްގައި ކިޔަވަމުންދިޔަ ކުއްޖަކު ބަޑި ބޭނުންކޮށްގެން ދެ ކުޑަކުދިންނާއި އެއް ޓީޗަރަކަށް ވަނީ ހަމަލާ ދީފައެވެ.\nޖެފާސަން ކައުންޓީގެ ޝެރިފް ސްޓީވް އެންޑަސަން ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި އެކުއްޖާވަނީ އޭނާގެ ދަބަހުން ކުޑަ ހޭންޑްގަން އެއް ނެގުމަށްފަހު ސްކޫލްގެ އެތެރޭގައި އަދި ބޭރުގައިވެސް ދެތިން ފަހަރު ޖަހާފައެވެ.\nއަދި ޖެފާސަން ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި މިހަމަލާގައި އެއްވެސް މީހެއްގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާ ވެފައެއް ނުވެއެވެ.\nއަދި ޖެފާސަން އިތުރަށް ބުނެފައި ވަނީ، ސްކޫލް ޓީޗަަރަކު އެކުއްޖާގެ އަތުން ބަޑި އަތުލައި ފުލުހުންނަށް އެތަނަށް އާދެވެންދެން އެކުއްޖާ ހިފަހަށްޓައިގެން ހުރިކަމަށެވެ.\nމިހާދިސާ ދަނީ އެފްބީއައި އާއި އެމެރިކާގެ ފުލުހުން ތަހުގީގު ކުރަމުންނެވެ.\nފަހުން އައިސް އެމެރިކާގައި ބަޑީގެ ހަމަލާއަކީ އާންމުވެފައިވާ ކަމެކެވެ. ދާދި ފަހުންވެސް އިންޑިއާނާ ޕޮލިސްގައިވާ ފެޑްއެކްސް ފެސިލިޓީއަކާއި، ކެލިފޯނިއާގައިވާ އޮފިސް އިމާރާތަކާއި، ކޮލޮރާޑޯގެ ކާބޯތަކެތި ވިއްކާ ފިހާރައަކާއި އަދި އެޓްލަންޓާގެ ދެތިން ސްޕާއެއްގައި ވަނީ ބަޑީގެ ހަމަލާތަކެއް ހިނގާފައެވެ.\nއެމެރިކާގެ ރައީސް ޖޯ ބައިޑެން ވަނީ އެމެރިކާގައި މިހިނގަމުންދާ ބަޑީގެ ހަމަލާތަކަކީ ބަލިމަޑުކަމެއް ކަމަށާއި ބައިނަލްއަގްވާމީ ލަދެއްކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.\nމިދިޔަ އަހަރު އެމެރިކާއިން ވަނީ ބަޑީގެ ހަމަލާގެ މައްސަލަތަކުގައި މުޅިއެކު 43،000 މީހުނަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން މަރުވެފައި ކަމަށާއި މީގެ ތެރޭގައި އަމިއްލައަށް މަރުވި މީހުންވެސް ހިމެނޭ ކަމަށް ގަން ވައިލެންސް އާކައިވް ރިޕޯޓު ކޮށްފައިވެއެވެ.