idhikeeli: ރިޔާސީ ނިޒާމް\nލިޔުނީ: އަބްދުﷲ ޝިނާން، ޝާއިއުކުރީ: އައްޑުވަސް 2007\nރިޔާސީ ނިޒާމަކީ އެ ނިޒާމެއްގައި ރައްޔިތުން އިންތިހާބްކުރާ (ސީދާ ގޮތުން ވިޔަސް އަދި ނުސީދާ ގޮތުން ވިޔަސް) ރައީސަކު ދައުލަތުގެ ވެރިއެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން ، ކަނޑައެޅިފައިވާ މުއްދަތެއްގެތެރޭ ވެރިކަމުގެ އެންމެހައި ބާރުތައް މިލްކުރައްވައިގެން ހިންގަވާ ވެރިކަމުގެ ނިޒާމެކެވެ. މަތީގައި ބަޔާން ކުރެވިފައިވާ ފަދަ ފުރިހަމަ ރިޔާސީ ނިޒާމެއްގެ އަސްލު ބިނާވެފައި އޮންނާނީ މަޝްހޫރު ފިލޯސަފަރ މޮންޓެސްކޫގެ ތިންބާރު ވަކިކުރާ ނަޒަރިއްޔާ (ސެޕަރޭޝަން އޮފް ޕަވަރސް)ގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައެވެ. ހަމަ އެއާއިއެކު ދައުލަތުގެ އެންމެ އިސްވެރިޔާ އާއި އެ ބޭފުޅާގެ ވަޒީރުން ހުރިހާކަމެއްގައި ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލީހަށް ކިޔަމަންވެ ބަރޯސާވާކަށް ނުޖެހެއެވެ. މި ނިޒާމަކީ ދުނިޔޭގެ ވަރަށް ގިނަ ގައުމުތަކުގައި ތަޖުރިބާ ކުރަމުން އަންނަ ވެރިކަމުގެ ނިޒާމެކެވެ. މި ގައުމުތަކުގެ ތެރޭގައި ބްރެޒިލް، އާރޖެންޓީނާ، ޗިލީ، މެކްސިކޯ، ފިލިޕީންސް އަދި ސައުތު ކޮރެޔާ ހިމެނެއެވެ. ނަމަވެސް މިއަދުގެ ސުޕަރ ޕަވަރ އެމެރިކާ ބެލެވިފައިވަނީ މި ނިޒާމް ގާއިމްކޮށް މި ނިޒާމްގެ ސިފަތައް ދިރުވާ އާލާކުރުމަށް އެންމެ ބާރުއަޅާ ގައުމުކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން މި ނިޒާމް އެންމެ ފުރިހަމައަށް ޤާއިމްކޮށް އޭގެ ފައިދާއާއި މަންފާ އެޤައުމުގެ ރައްޔިތުންނަށް އެންމެ ފުރިހަމައަށް ލިބެމުންދާކަން އެމެރިކާ މިއަދު އެދަނީ ދުނިޔެއަށް ހާމަކޮށްދެމުންނެވެ.\nފުރިހަމަ ރިޔާސީ ނިޒާމެއްގައި ހުންނަންޖެހޭ މުހިއްމު އަސާސީ ސިފަތަކަކީ:\n1 - ރައީސްގެ ހަޤީޤީ ބާރު\nމި ނިޒާމުގައި ޤައުމުގެ ވެރިކަމުގެ ހުންގާނުގައި ނުވަތަ ވެރިކަމުގެ ދާއިރާގައި (އެގްޒެކެޓިވް) ކަނޑައެޅިފައިވާ ވަކިމުއްދަތެއް ހަމަވަންދެން، ފުރިހަމަ ބާރާއެކު ދައުލަތުގެ އަދި ސަރުކާރުގެ އިސްވެރިއެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން ހަރަކާތްތެރިވާނީ ރައްޔިތުން އިންތިހާބްކޮށްފައިވާ އެބައިމީހުންގެ ރައީސްއެވެ. މިސާލަކަށް އެމެރިކާގައި ނަމަ ރައްޔިތުން އެބައިމީހުންގެ ރައީސް ކޮންމެ4އަހަރަކުން އެއްފަހަރު އިންތިހާބް ކުރެއެވެ. މިގޮތަށް ރައީސް އިންތިހާބް ކުރާއިރު އެ މީހަކަށް އެންމެ ގިނަވެގެން ރައީސް ކަން ކުރެވޭނެ މުއްދަތެއް އޮންނާނީ ޤާނޫނު އަސާސީގައި ބަޔާންކުރެވިފައެވެ. މިސާލަކަށް އެމެރިކާގައި އެންމެ ދިގުމުއްދަތަކަށް ރައީސްކަން ކުރެވޭނީ4އަހަރުގެ2 ދައުރެވެ. ޖުމްލަ 8 އަހަރެވެ.\nމިނިޒާމުގައި ރައީސަށް އޭނައަށް ލިބިފައިވާ ބާރުތަކުގެ މަތިން އޭނާގެ ވަޒީރުން އެއްމަގާމުން އަނެއް މަގާމަށް ބަދަލުކުރުމާއި އަދި ވަޒީރުން ވަޒީރުކަމަށްއައްޔަން ކުރުމާއި ވަޒީރުން ވަޒީރުކަމުން ވަކިކުރުން ހިމެނެއެވެ. އަދި ޤައުމީ ސިޔާސަތު އެކުލަވާލުމާއި ހަނގުރާމަ އިއުލާން ކުރުމާއި ޤައުމުގައި ކުއްލިހާލަތު އިޢުލާންކުރުމާއި އަދި ޤާނޫނާއި ގަވާއިދު ހިފަހައްޓަން ކުރަންޖެހޭ ހުރިހާކަމެއް ކުރުމުގެ ފުރިހަމަ ބާރު އޮންނާނީ ރައީސްގެ އަތްމަތީގައެވެ.\n2 - ވެރިކަން ހިންގާބާރާއި (އެގްޒެކެޓިވް) ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލިސް (ލެޖިސްލޭޗަރ) ވަކިވެ މިނިވަންވެފައި އޮތުން\nމިނިޒާމުގައި ރައީސާއި ވަޒީރުން ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލިހުގެ މެންބަރުންގެ ގޮތުގައެއް ނުތިއްބެވޭނެއެވެ. މިގޮތުން ރައީސް ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލީހުގެ މެންބަރަކަށް ވަޒީރުކަން ދެއްވައިފިނަމަ އެބޭފުޅަކު ޖެހިވަޑައިގަންނަވާނީ ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލީހުގެ ގޮނޑި ދޫކޮށްލައްވާށެވެ. މިސަބަބާހުރެ ރައީސް އާއި އޭނާގެ ވަޒީރުން ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލީހުގައި ހިނގާ ބަހުސްތަކުގައި ބައިވެރިއެއް ނުވާނެއެވެ. އަދި ނުވެސް ވެވޭނެއެވެ. ނަމަވެސް ބައެއްކަހަލަ މުހިއްމު މައްސަލަތަކުގައި ރައީސް ޤާނޫނު ހަދާމަޖްލީހުގައި ތަގުރީރު ކުރައްވައެވެ. އަދި ހަމައެހެންމެ އަނެއްބައި ފަހަރުތަކުގައި ރައީސް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހަށް ހާޒިރުނުވެ އެމައްސަލައަކާއި ގުޅޭ "ބަޔާނެއް" ނުވަތަ 'ލިޔުމެއް" ވެސް ހުށަހަޅާފާނެއެވެ. މިގޮތަށް ރައީސް ފޮނުއްވަވާ "ބަޔާންތައް" ބަލައިގަތުމާއި ނުގަތުން ބިނާވެފައި އޮންނާނީ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ މެންބަރުންގެ އަތްމަތީގައެވެ. ބައެއްހާލަތުތަކުގައި ވަޒީރުންވެސް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގައި ބައިވެރިވެ ވަޑައިގަންނަވައެވެ. ނަމަވެސް މިއިން އެއްވެސް ވަޒީރަކަށް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގައި ވޯޓު ދިނުމުގެ ހައްގެއް ނޯންނާނެއެވެ. އަހަރީ ބަޖެޓް ކަނޑައަޅައި ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހަށް ހުށަހަޅާނީ ސީދާ ރައީސްއެވެ. ނަމަވެސް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހަށް ފެންނަ ހިދެއްގައި އެއިން ބައިބައި އުނިކުރުމުގެ އިހްތިޔާރު އޮވެއެވެ. ހަމަ މިގޮތަށް ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލީހުން ފާސްކުރާ ބިލާ ދެކޮޅަށް ވީޓޯ ކުރުމުގެ ބާރު ރައީސަށް އޮވެއެވެ. މިގޮތުން ރައީސް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުން ފާސްކުރާ ބިލަކާ ދެކޮޅަށް ވީޓޯގެ ބާރު ބޭނުން ކުރައްވައިފިއްޔާ އަލުން އެބިލް އަނބުރާ ގެންގޮސް އިސްލާހު ކުރުމަށްފަހު ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ ހާއްސަ އަޣުލަބިއްޔަތަކުން ފާސްކުރެވިދާނެއެވެ. އެހެންކަމުން މިފަދަ ނިޒާމެއްގައި ވެރިކަން ހިންގާފަރާތާއި ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލިސް އޮންނާނީ މުޅިން މިނިވަންވެފައެވެ.\n3- ޗެކް އެންޑް ބެލެންސް ސިސްޓަމް (އެއްބާރު އަނެއްބާރަށް ފާރަލާ ބެލުން)\nރައީސް އޭނާއަށް ލިބިފައިވާ ބާރު ބޭނުން ކުރައްވައި "ހުދްމުހްތާރު" ސިޔާސަތެއް ގެންގުޅުއްވާނަމަ އެކަންބަލާ ހުއްޓުވޭނެ ފަދަ ނިޒާމެއް ގާއިމްވެފައި އޮތުން މުހިއްމެވެ. މިގޮތުން ޗެކް އެންޑް ބެލެންސް ސިސްޓަމަކީ (އެއްބާރު އަނެއްބާރަށް ފާރަލާ ބެލުން) މިފަދަ ކަންކަން ބެލުމަށް އޮތް ވަރަށް ރަގަޅު ހައްލެކެވެ. މި ނިޒާމުގައި މައިގަޑު ތިންބާރު ކަމުގައިވާ ސަރުކާރު ހިންގުމުގެ ބާރާއި ޤާނޫނު ހާދާ މަޖްލީހުގެބާރާއި އަދި އަދުލްއިންސާފް ޤާއިމްކުރުމުގެ (ޝަރުޢީ އިދާރާ) ބާރުން އެއްބާރު އަނެއްބާރަށް ފާރަލާ ބަލާ ޗެކްކުރެވޭނެއެވެ. މިސާލަކަށް އެމެރިކާގައި ރައީސް މަގާމްތަކަށް އައްޔަން ކުރައްވާ ބޭފުޅުންނާއި، ޤައުމުތަކުގެ މެދުގައި ކުރެވޭ މުޢާހަދާތަކުގައި ސޮއިކުރެވޭނީ ސެނެޓުގެ(މަޖްލީހުން) ތާއީދުލިބިގެންނެވެ. އަދި ހަމައެކަނި ރައީސް އެފަދަ އެއްބަސްވުމެއްގައި ސޮއިކުރަން ބޭނުންވިކަމުގައި ވިޔަސް ސެނެޓުގެ ރުހުމާއިނުލާ އެ މަޤްޞަދް ހާސިލެއްނުވާނެއެވެ. އަދި ކޮންގްރެސުން (ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލިސް) ފާސްވާ ބިލްތައް ތަސްދީގު ކުރެވޭނީ ރައީސްގެ ހުއްދައާއި އެކުއެވެ. އަދި ހަމަ ކޮންގްރެސުން ބިލެއް ފާސްކުރިކަމުގައި ވިޔަސް އެއާއި ދެކޮޅަށް ވީޓޯ ކުރުމުގެ ބާރު ރައީސްއަށް ލިބިގެންވެއެވެ. ކޮންގްރެސުން ފާސްކުރާ ޤާނޫނަކީ ނުވަތަ ރައީސް ނެރުއްވާ ޤަރާރަކީ ޤާނޫނު އަސާސީއާއި ފުށުއަރާ އެއްޗެއްކަމަށް ވަނީނަމަ އެފަދަ ޤާނޫނުތަކާއި ނުވަތަ ޤަރާރުތައް ހުއްޓުވައި އެކަމާދެކޮޅަށް އަޑުއުފުލުމުގެ އިހުތިޔާރު އަދުލްއިންސާފު ޤާއިމްކުރާ އިދާރާއަށް ލިބިގެންވެއެވެ. ނަމަވެސް މިފަދަ ނިޒާމެއް ކާމިޔާބު ކަމާއެކު މަސައްކަތްކުރާނީ ފިސާރި މިނިވަންކަމާއިއެކު ތިން ބާރު ވަކިކުރެވިފައިވާނަމައެވެ.\n4 – ރައީސްކަމުން ވަކިކުރުން\nމިނިޒާމުގައި ރައީސް، ރައީސްކަމުގެ މަޤާމުން ، އޭނާގެ ވެރިކަމުގެ ދައުރު ހަމަވުމުގެ ކުރިން ބޭލޭނެ ގޮތަކީ ގާނޫނާއި ގަވާއިދުތައް މުގުރާ މަޤާމުގެ ހުވަޔާ ހިލާފްވުމެވެ. މިގޮތުން ރައީސްކަމުގެ ހުވާގައި ތިމަންނަ (ރައީސް) ދައުލަތުގެ ޤާނޫނު އަސާސީއަށް ރައްކާތެރިވެ އެ ޤާނޫނު އަސާސީ ދިފާއުކޮށް ހިމާޔަތްކުރާނޭކަމަށް ބުނެއެވެ. މި ހުވަޔާ ހިލާފުވެއްޖެ ހިނދެއްގައި ރައީސް، ރައީސްކަމުން ވަކިކުރުމަށް ޤާނޫނު އަސާސީ ގައި ކަޑައެޅިފައިވާ އުސޫލްތަކުގެ މަތިން މަސައްކަތް ކުރިޔަށް ގެންދެވޭނެއެވެ. މިސާލަކަށް އެމެރިކާގައި ރައީސް، ރައީސްކަމުގެ މަޤާމުގައި ހުންނަވައިގެން މަގާމްގެ ހުވަޔާ ހިލާފްވިތޯ ނުވަތަ ނޫންތޯ ނިންމަނީ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުންނެވެ. ނަމަވެސް ރައީސް މަޤާމްގެ ހުވަޔާ ހިލާފްވިތޯ ނުވަތަ ނޫންތޯ ބަލަންކުރާ މަސައްކަތް ފައްޓާ ހުށަހަޅާނީ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ ތިރިގެ ކަމުގައިވާ ހައުސް އޮފް ރެޕްރެޒެންޓޭޓިވްސްއެވެ. މި މައްސަލާގައި ރައީސްގެ މައްޗަށް ކުރާ ހުރިހާ ދައުވާއެއް ހުށަހަޅާނީ ހައުސް އޮފް ރެޕްރެޒެންޓޭޓިވްސް އިންނެވެ. މިދަޢުވާއަށް ރައްދުދީ ރައީސް ވާހަކަދައްކާނެއެވެ. މިވާހަކަތައް އަޑުއެހުމަށްފަހު މައްސަލަ ވަކި ގޮތަކަށް ނިންމުމަށް ސެނެޓުގެ 3/2 އަޣުލަބިއްޔަތު ބޭނުންވާނެއެވެ.\nމިނިވަން ވަކީލެއް ކަމުގައިވާ ކެނެތު ސްޓާރ 1998 އަހަރު ރައީސް ބިލް ކްލިންޓަން ރައީސް ކަމުގައި ހުންނަވައިގެން ރައީސް ކަމުގެ ހުވަޔާއި ހިލާފަށް މޯނިކާ ލުވިންސްކީގެ މައްސަލާގައި އިތުރުފުޅު ހައްދަވާފައިވާކަމަށް ސާބިތުވާކަމަށާއި މީގެ ދަށުން ރައީސް މަގާމުން ދުރުކުރެވިދާނެ ކަމަށް ބުނެ ވަރަށް ދިގު ރިޕޯޓެއް ހާމަކުރިއެވެ. ކެނެތު ސްޓަރގެ ރިޕޯޓްގައި ހުވަޔާ ހިލާފްވުމުގެ ސަބަބުން 11 މައްސަލަ ކްލިންޓަންގެ މައްޗަށް ހުށަހަޅާފައިވެއެވެ. މިގޮތުން މަގާމްގެ ހުވަޔާ ހިލާފްވެ އިތުރުފުޅު ހެއްދެވުން، ބާރުގެ ބޭނުން ކުރެއްވުން، މައްސަލައިގެ އަސްލު ހާމަކުރުމަށް ކުރެވުނު މަސައްކަތަށް ހުރަސްއެޅުން ހިމެނެއެވެ. ނަމަވެސް އެމެރިކާގެ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ ތިރިގެއިން (ހައުސް އޮފް ރެޕްރެޒެންޓޭޓިވްސް) ފާސްވީ ކްލިންޓަންގެ ދެ މައްސަލައެއް ބެލުމަށެވެ. އެއީ ރައީސް ކަމުގެ ހުވާކުރައްވައިގެން ހުރެ އިތުރުފުޅު ހެއްދެވުމާއި މައްސަލައިގެ އަސްލު ހާމަކުރުމަށް ކުރެވުނު މަސައްކަތަށް ހުރަސްއެޅުމެވެ. މި މައްސަލަ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ މަތިގެއަށް (ސެނެޓަށް) ހުށަހެޅި އެކަމަށް ބަހުސްކުރެވި އެ ދެމައްސަލައިގައި މެންބަރުން ނިންމެވީ: ރައީސް މަގާމުގެ ހުވާ ކުރައްވައިގެން ހުރެ އިތުރު ފުޅު ހެއްދެވިކަމަށް ނެގުނު ވޯޓުގެ ނަތީޖާއަކީ 45 މެންބަރުން ފެންނަކަމަށް 55 މެންބަރުން ނުފެންނަކަމަށެވެ. މައްސަލައިގެ އަސްލު ހާމަކުރުމަށް ކުރެވުނު މަސައްކަތަށް ރައީސް ހުރަސްއެޅުއްވި ކަމަށް ނެގުނު ވޯޓުގެ ނަތީޖާއަކީ 50 މެންބަރުން ފެންނަކަމަށް 50 މެންބަރުން ނުފެންނަކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އެއިން އެއްވެސް ކަމެއް ކްލިންޓަންގެ މައްޗަށް ފާސްކުރުމަށް ބޭނުންވާ 67 ވޯޓްގެ އަޣުލަބިއްޔަތެއް ނުލިބެއެވެ. ސެނެޓްގައި ރައީސްގެ މައްޗަށް މައްސަލައެއްގައި ކަމެއް ފާސްކުރުމަށް ސެނެޓުގެ 100 މެންބަރުންގެ ތެރެއިން 67 މެންބަރުންގެ ތާއީދު ހޯދަންޖެހެއެވެ. އެއީ ސެނެޓުގެ 3/2 ތާއިދެވެ.\nއެމެރިކާގެ 37 ވަނަ ރައީސް ރިޗަރޑް ނިކްސަން މަޝްހޫރު "ވޯޓަރ ގޭޓް" މައްސަލަގައި ބައިވެރިވެޑައިގަތް ކަން އެގުމާއިއެކު އެމެރިކާގެ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ ތިރިގެ ކަމުގައިވާ ހައުސް އޮފް ރެޕްރެޒެންޓޭޓިވްސްއިން3މައްސަލައެއް ނިކްސަންގެ މައްޗަށް ހުށަހެޅުނެވެ. އެއީ ޤާނޫނާއި ހިލާފަށް ރައީސް ކަމުގެ ބާރު ބޭނުންކުރެއްވުމާއި މައްސަލައިގެ އަސްލު ދެނެގަތުމަށް ކުރެވުނު މަސައްކަތަށް ހުރަސްއެޅުމާއި މަޖިލީހުގެ ކުރިމައްޗަށް ހާޒިރުވުމަށް ކުރެއްވި އަމުރުތަކަށް ނުކިޔަމަންތެރިކަން ދެއްކުމެވެ. މި މައްސަލަތައް ތިރިގޭގެ ޖުޑީޝަލް ކޮމެޓީން ބަލައިގަތުމާއިއެކު ޖެހިގެން އައި މަހު އެމެރިކާގެ ގަދަފަދަ ރައީސް ނިކްސަން މަގާމުން އިސްތިއުފާދެއްވިއެވެ. މައްސަލަ މަތިގެއަށް (ސެނެޓް) ހުށަހަޅައި ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުން ގޮތެއް ނިންމެވުމުގެ ކުރިން ނިކްސަން އިސްތިއުފާ ދެއްވުމުން އެގެނީ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގައި އެބޭފުޅާ ދިފާއުކޮށް ވާހަކަދެއްކުމަށް ގިނަ މެންބަރުން ތާއީދު ނުކުރައްވާކަމާއި އެބޭފުޅާ ނިސްބަތްވާ ރިފަބްލިކަން ޕާޓީގެ މެންބަރުންނާއި އިދިކޮޅު ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީގެ މެންބަރުންވެސް އެބޭފުޅާގެ މައްޗަށް އުފުލިފައިވާ މައްސަލައަކީ ރަގަޅު މައްސަލައެއްކަމަށް ބަލާ އެއުފުލިފައިވާ މައްސަލައާއި އެއްކޮޅަށް ވޯޓުދެއްވާނެކަން ޔަޤީންވީމައެވެ.\n5 - ވަޒީރުން ޖަވާބްދާރީ ވާންޖެހުން\nފުރިހަމަ ތިންބާރު ވަކިކުރެވިފައިވާ ރިޔާސީ ނިޒާމެއްގައި ވަޒީރުންނަށް މަޖްލީހުގައި ދައުރެއް ނޯވެއެވެ. އެހެންކަމުން އެފަދަ ނިޒާމެއްގައި ވަޒީރުން ހާޒިރުކުރެވޭނީ މަޖްލީހުން އެކުލަވާލާފައިވާ ކޮމެޓީއެއްގެ ކުރިމައްޗަށެވެ. މި ކޮމިޓީތަކުގެ ބޭފުޅުންނަކީ އެ ކޮމިޓީގެ ދާއިރާ ފިޔަވައި އެހެން ދާއިރާގެ ކަންކަން ބަލާ ބޭފުޅުންނެއްނޫނެވެ. މިސާލަކަށް މިހާރުގެ އެމެރިކާގެ ހާރިޖީ ވަޒީރު މަގާމަށް އައްޔަނުކުރުމުގެ ކުރިން ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ ސެނެޓް ފޮރިން ރިލޭޝަންސް ކޮމިޓީގެ ކުރިމައްޗަށް ހާޒިރުކުރެވި ހާރިޖީ ދާއިރާގެ ތަޖުރިބާއާއި މައުލޫމާތު އެކަމަނާއަށް ލިބިލައްވާފައިވަނީ ކިހާވަރަކަށްތޯ އެބޭފުޅުން ބައްލަވާ ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ. މިސާލަކަށް މިހާރުގެ އެޓާނީ މައްސަލަ ބޮޑު ބުޝްގެ ތާއީދު އޮތް އެޓާނީ ޖެނެރަލް ރޮބަރޓޯ ގޮންޒާލެސް ސެނެޓް ޖުޑީޝަލް ކޮމެޓީއަށް ހާޒިރުކުރެވި ސަރުކާރުން ހިންގާ "ސިއްރު ފޯންކޯލްތައް އަޑުއެހުމުގެ ޕްރޮގްރާމް" ބެހޭ ގޮތުން ސުވާލުކޮށް އެކަމުގައި ހޯދަންޖެހޭ ޤާނޫނީ ހުއްދައާއި މެދު ސުވާލު އުފައްދާފައި ވެއެވެ. ސެނެޓް ޖުޑީޝަލް ކޮމެޓީން 27 ޖޫން 2007 ވަނަ ދުވަހު ވަނީ ޖަސްޓިސް ޑިޕާޓްމަންޓަށާއި ވައިޓް ހައުސް އަދި ނައިބު ރައީސް ޑިކް ޗޭނީއަށް އެ ޕްރޮގްރާމާއި ބެހޭ ހުރިހާ މައުލޫމާތަކާއި އެ ޕްރޮގްރާމްގެ ދަށުން ނާސާ އާއި ވެވިފައިވާ އެއްބަސްވުމާއި ބެހޭ ހުރިހާ މައުލޫމާތެއް ކޮމެޓީއަށް ހުށަހެޅުމަށް އަމުރު ނެރެފައެވެ. މައްސަލަ މި ހިސާބުގައި އޮތްއިރު ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީއަށާއި ރިޕަބްލިކަން ޕާޓީއަށް ނިސްބަތްވާ މެންބަރުން ތަކެއް މިހާރު ވަނީ އެޓާނީ ޖެނެރަލް އިސްތިއުފާ ދެއްވުމަށް ގޮވާލާފައެވެ. މިފަދަ ނިޒާމެއްގައި މިފަދަ ކޮމެޓީތަކަށް ވަރަށް ބޮޑެތި ބާރުތަކެއް ލިބިގެންވެއެވެ.\nރިޔާސީ ނިޒާމުގައި ކަންކަން މިހިނގަނީ ބަރުލަމާނީ ނިޒާމުގައި ކަންކަން ހިގާގޮތާއި މުޅީން ދިމާ އިދިކޮޅަށެވެ. އެހެންކަމުން މީގެތެރެއިން އެއްނިޒާމުގެ މޮޅުކަންތައްތަކަކީ (އެޑްވާންޓޭޖަސް) އަނެއްނިޒާމުގެ ބަލިފައި (ޑިސްއެޑްވާންޓޭޖަސް) ތަކެވެ. މީގެތެރެއިން ކޮންމެ ނިޒާމެއް އޮތްކަމުގައި ވިޔަސް އެ ނިޒާމެއް ބިނާވެފައި އޮންނަންވާނީ އެބައެއްގެ ސިޔާސީ އާދަކާދައާއި ސިޔާސީ ކުރިމަގުގެ މައްޗަށް ބަލާފައެވެ.\nރިޔާސީ ނިޒާމުގައިވެސް އެ ނިޒާމުގެ މޮޅުކަންތައްތައް ހުންނަ ބީދައިން ބަލިފައިތަކެއް ހުރެއެވެ. މިތާގައި މިގެނެސްދެނީ ރިޔާސީ ނިޒާމުގައި ހުރި މޮޅުކަންތައްތަކެވެ.\n1 – ރައީސްކަމުގެ ދައުރު ހަމަ ކުރުން\nރައީސް އިންތިހާބް ކުރެވިފައި ހުންނާނީ ކަނޑައެޅިފައި އޮންނަ ވަކި މުއްދަތަކަށެވެ. ރައީސް ކަމުގައި ދެމިހުރުމުގެ ދައުރު ޤާނޫނު އަސާސީގައި އޮންނާނީ ކަނޑައެޅިގެން ބަޔާންކޮށްފައެވެ. ގިނަ ގައުމުތަކުގައި އެއީ4ނުވަތަ5އަހަރުގެ ދެދައުރެވެ. އޭގެކުރިން ރައީސް މަގާމުން ދުރުކުރުމަކީ އެހާމެ ދިގު އަދި އުދަގޫ މަސައްކަތެކެވެ. އަދި ރައީސް ކަމުގައި ދެމިހުރުމަށްޓަކައި ކޮންމެހެން ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ ރުހުމާއި މަގުބޫލުކަން ހޯދާކަށް ނުޖެހެއެވެ. އެހެންކަމުން ސަރުކާރު ހިންގުމުގައި ރައީސަށް އެއްވެސް ކަހަލަ ހީނަރުކަމަކާއި ކުރިމަތިލާކަށް ނުޖެހޭނެއެވެ. ސަރުކާރު ގެ ސިޔާސަތު ހަރުދަނާކަންމަތީ ދެމެހެއްޓޭނޭ ކަމުގެ ޔަޤީންކަން އޮންނާނެއެވެ. މަޖިލީހަށް އަންނަ ބަދަލަކުން ސަރުކާރު ހިންގުމަކަށް އެއްވެސް ބުރުލެއްނާރާނެއެވެ.\n2 – ބައެއްކަހަލަ ހާލަތުތަކުގައި ރައްޔިތުންގެ ހައްގުގައި ކަންކަން އަވަސްކޮށް ނިންމުމަށް ރައީސްއަށް ލިބިފައިވާ ބާރުގެ ބޭނުން ކުރެއްވުން\nޤައުމަށްދިމާވާ ބޮޑެތި މުސީބާތްތަކުގައި އެންމެ އެދެވޭ ގޮތައް ކަންކްހިންގާ އެކަންކަމާއި އަވަހައް ކުރިމަތިލުމުގެ އިޙްތިޔާރު ރައީސަށް ލިބިގެންވެއެވެ. މިކަންތައްތައް ހައްލުކުރުމުގައި ރައީސް ކޮންމެހެން ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލިހުގެ ބަހަކަށް ބަލާކަށް ނުޖެހެއެވެ. ހަމަ އެހެންމެ ކެބިނެޓް މެންބަރުންގެ (ވަޒީރުން) ބަހަކަށްވެސް ބަލާކަށްނުޖެހެއެވެ. ރައީސްގެ މަސްއޫލިޔަތަކަށް ވާންވާނީ ވީހާވެސް އަވަހަކަށް އަދި ވީއެންމެ ރަގަޅަކަށް ރައްޔިތުންގެ ކަންކަން ހަމަޖައްސައިދިނުމެވެ. މިކަމުގެ އެންމެ ފުރިހަމަ މިސާލަކީ 1930 ވަނަ އަހަރުގައި އެމެރިކާއަށް ކުރިމަތިވި ބޮޑު އިޤްތިޞާދީ މުސީބާތާއިގުޅިގެން (ދި ގްރޭޓް އިކޮނޮމިކް ޑިޕްރެޝަން) އޭރު އެމެރިކާގެ ރައީސަކަށް ހުންނެވި ރޫޒްވެލްޓް އެޅުއްވި ފިޔަވަޅުތަކެވެ.\n3 – ރައީސަށް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހަށް ދަނޑިބޭނުމުގެ ފުރުސަތު ނުލިބުން\nފުރިހަމަ ރިޔާސީ ނިޒާމެއް ބިނާވެފައި އޮންނާނީ ތިންބާރު ވަކިކުރެވިފައިވާ ނަޒަރިއްޔާގެ މައްޗަށް ކަމަށްވާތީ ރައީސަށް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހަށް ދަނޑި ބޭނުމުގެ ފުރުސަތެއް ނޯންނާނެއެވެ. އަދި ރައީސަށް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ މެންބަރުންގެ މައްޗަށް ނުފޫޒްފޯރުވުމުގެ ބާރެއްވެސް ނޯންނާނެއެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ ފުރިހަމަ ރިޔާސީ ނިޒާމެއްގައި ރައީސަށް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގައި އެއްވެސް ބާރެއް ލިބިގެންނެއް ނުވެއެވެ. މިސާލަކަށް އެމެރިކާގެ ރައީސް ޖޯޖް ބުޝް ނިސްބަތްވާ ރިފަބްލިކަން ޕާޓީއަށް ނިސްބަތްވާ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ ދެމެންބަރުން ކަމުގައިވާ ޖޯން ވޯނާރ އާއި ރިޗަޑް ލުގަރ ވަނީ ރައީސް ބުޝް އިރާޤްގައި ގެންގުޅޭ ސިޔާސަތާއި ދެކޮޅަށް ބިލެއް ޑްރާފްޓްކޮށް ހުށަހަޅާފައެވެ. ކުރީގެ ރައީސް ބިލް ކްލިންޓަން އަދި އެންޑްރޫ ޖޯންސަންއާއި ދެކޮޅަށް މިދެބޭފޫޅުން ނިސްބަތްވާ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުން ވަނީ ވޯޓްދެއްވާފައެވެ. މިކަމުން އެގެނީ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ މެންބަރުންނަކީ ރައީސްގެ ނުފޫޒުން އެއްކިބާވެފައިވާ ބައެއްކަމެވެ.\n4 – ވަޒީރުންނަށް ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލީހުގައި ރޯލެއް ނެތުމުން އޭގެ ފައިދާ ރައްޔިތުންނަށް\nހަޤީގަތުގައި ރައީސާއި އޭނާގެ ވަޒީރުންނަށް ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގައި ނުތިބެވޭގޮތަށް އޮތް އޮތުން އެއީ ސަރުކާރުގެ އިދާރާތައް ރަގަޅަށް ހިންގުމަށް ލިބޭފުރުސަތެކެވެ. އޭރުން ވަޒީރުންނަށް އެމީހުންނާ ހަވާލްކުރާ ވުޒާރާއެއް ހިންގާކުރިއަރުވަން އެމީހުންނަށް ލިބިފައިހުރި ހުރިހާ ވަގުތަކާއި ތަޖްރިބާއެއް ބޭނުންކުރެވޭނެއެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި މަޖްލީހުގެ ގޭގައި ގިނަވަގުތުތަކެއް ރައީސާއި ވަޒީރުން ހޭދަކުރާނަމަ ސަރުކާރުގެ ވުޒާރާތައް އެންމެ އެދެވޭ ގޮތަށް ހިންގުމުގައި ދަތިތަކަކާއި ކުރިމަތިވާނެއެވެ.\n5 – ވެރިކަން ހިންގުމުގެ ދާއިރާގެ ތެރޭ ރައީސްއަށް ލިބިފައިވާ މިނިވަންކަން އިތުރުވުން\nޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުން ރައީސް ޤާނޫނާއި ގަވާއިދުގެ މަތިން ކަންކަން ރާވާ ގެންދާ ހިނދެއްގައި ރައީސްގެ މަސައްކަތްތަކަށް ހުރަސްއަޅާ ހުއްޓުވަން މަސައްކަތެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. މިގޮތުން ރައީސް މަސައްކަތް ކުރާނީ ވަރަށް މިނިވަންކަމާއެކީ ގައެވެ. ހަމަ މިއާއި އެކު ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ މެންބަރުންވެސް އެމީހުންގެ މަސައްކަތްތައް ކުރިޔަށް ގެންދާނީ ވަރަށް ހުޅުވާލެވިފައިވާ މިނިވަން ޖައްވެއްގައެވެ.\n6 - ޕާޓީގެ ރައީސްކަމަށް އާދެވޭނީ އާންމު މެންބަރުންގެ ވޯޓު ކާމިޔާބު ކުރައްވައިގެން\nފުރިހަމަ ރިޔާސީ ނިޒާމެއްގައި ޕާޓީގެ ރައީސްކަމަށް ކުރިމަތިލައްވާ ބޭފުޅާއަށް ވެސް ޖެހިވަޑައިގަންނަވާނީ ޕާޓީން ކުރިމަތިލައްވާ މެންބަރުންނާއި ކުރިމަތި ލައްވައިގެން ޕާޓީގެ މެންބަރުންގެ ސީދާ ވޯޓަކުން އިންތިހާބްވާށެވެ. މިސާލަކަށް އެމެރިކާގައި މިހާރު އެދަނީ އެއިންތިހާބް ކުރިއަށެވެ. 2008 ވަނަ އަހަރު އެމެރިކާގެ ރިޔާސީ އިންތިހާބްގައި ޑިމޮކްރެޓުންނާއި ރިޕަބްލިކަން ޕާޓީގެ ފަރާތުން ތަމްސީލްކުރާނީ ކޮންބޭފުޅެއްތޯ ބެލުމަށް މިހާރުދަނީ ދެޕާޓީންވެސް ކުރިމަތިލެއްވި މެންބަރުންގެ މެދުގައި ވާދަވެރި ކެންޕެއިންތައް ހިގަމުންނެވެ. ޑިމޮކްރަޓިކް ޕާޓީގެ ކުރިމަތިލީ ކެންޑިޑޭޓުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ކުރީގައި އުޅުއްވާ ދެބޭފުޅުންނަކީ ހިލަރީ އާއި އޮބާމާއެވެ. ރިޕަބްލިކަނުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ކުރީގައި އުޅުއްވަނީ ޖޫލިއާނީ އާއި ޖޯން މެކެއިންއެވެ. މީގެ ތެރެއިން ޕާޓީގެ ރައީސްކަމަށް އަންނާނީ ސީދާ ޕާޓީގެ މެންބަރުން ނަގާ ވޯޓަކުން އެއްވަނަޔަށް އަންނަ ބޭފުޅެކެވެ.\n7 - ރައީސް ކަމަށް ކުރިމަތިލުމުގެ ފުރުސަތު ކޮންމެ ރައްޔިތަކަށްވެސް އޮތުން\nމިފަދަ ނިޒާމެއްގައި ޤާނޫނު އަސާސީ ބުނާފަދަ ސިފަތައް ފުރިހަމަވާ ކޮންމެ ބޭފުޅަކަށްވެސް ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި ވާދަކުރުމުގެ ފުރުސަތު އޮވެއެވެ. އަޅުގަނޑަށްވެސް ތިބޭފުޅާއަށްވެސް މިފަދަ ނިޒާމެއްގައި ގައުމުގެ ރައީސްކަމާއި ކުރިމަތިލާ ސީދާ ރައްޔިތުން ލާ ވޯޓުގައި ވާދަ ކުރުމުގެ ފުރުސަތު ލިބެއެވެ. މިސާލަކަށް 2001 އަހަރު މިނިވަން ކެންޑިޑޭޓެއްގެ ގޮތުގައި ރަލްފް ނާޑަރ ރިފަބްލިކަން ކެންޑިޑޭޓް ޖޯޖް ބުޝް (މިހާރުގެ ރައީސް) އަދި ޑިމޮކްރެޓިކް ކެންޑިޑޭޓް އަލް ގޯ އާއި ވާދަކުރެއްވިއެވެ. ބައެއް ސިޔާސީ މުހައްލިލުން ދެކިލައްވާ ގޮތުގައި މިއިންތިހާބުގައި ނާޑަރ ގެ ސަބަބުން އަލް ގޯއަށް ވަރަށްބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހުނެވެ. އެއީ ނާޑަރ ރައީސް ކަމަށް ކުރިމަތި ނުލެއްވިނަމަ ނާޑަރގެ ވަރަށް ގިނަ ސަޕޯޓަރުން ތިބީ އަލްގޯއަށް ވޯޓް ދެއްވާ ގޮތަށެވެ.\nރިޔާސީ ނިޒާމުގައި ހުރި އުނިކަންތައްތައް\n1 - ރައީސަށް ލިބިފައިވާ ބާރުގެ ސަބަބުން ހުދުމުހުތާރު ވެރިކަމަކަށް މަގުފަހިވުން\nމި ނިޒާމުގައި ވެރިކަން ހިންގާފަރާތަށް (ރައީސް) ލިބިފައިވާ ވެރިކަން ހިންގުމުގެ ފުރިހަމަބާރުގެ (އެބްސޮލިއުޓް ޕަވަރ) ސަބަބުން ވެރިކަމުގައި ހުންނަވާ ބޭފުޅާއަށް ހުދްމުހްތާރު ސިޔާސަތެއް ދެމެހެއްޓުމަށް މަގުފަހިވެއެވެ. އެހެނީ ވެރިކަމުގައި ހުންނަވާ ބޭފުޅާއަކީ ވަކި މުއްދަތެއް ކަނޑައަޅާ ރައްޔިތުން އިންތިހާބް ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅަކަށްވުމެވެ. ބޮޑުވަޒީރަކާއި ހިލާފަށް ރައީސަށް ޕާލިމަންޓުގައި އިތުބާރު ނެތްކަމުގެ ވޯޓެއް ނަގާ ވެރިކަމުން ދުރުކޮށްފާނެ ކަމުގެ ބިރެއް ނޯންނާނެއެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ އެބޭފުޅާ އެބޭފުޅާގެ ހުވަޔާ ހިލާފްނުވާހާ ހިނދަކު ދައުރު ހަމަވަންދެން ވެރިކަމުގައި ދެމިހުންނާނެއެވެ.\n2- ބާރުތަކުގެ މެދުގައި ގުޅުން ގޯސްވުން\nމިނިޒާމް ބިނާވެފައި އޮންނަނީ ތިންބާރު ވަކިކުރެވިފައިވާ (ސެޕަރޭޝަން އޮފް ޕަވާރސް) ނަޒަރިއްޔާތުގެ މައްޗަށް ކަމަށްވާތީ ރައީސާއި ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހާ ދެމެދު ބޮޑެތި ހިލާފްތައް އުފެދި ދެ އިދާރާގެ ގުޅުން ހޫނުވުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑެވެ. ހާއްސަކޮށް ދެ އިދާރާ (ސަރުކާރު ހިންގުމުގެ އިދާރާއާއި ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ އިދާރާ)ގެ އަޣުލަބިއްޔަތު ދެ ޕާޓީ އަކަށް ލިބިއްޖެ ހިނދެއްގައެވެ. މިސާލަކަށް އެމެރިކާގައި މިހާރު އެ އޮތް ގޮތަށް ވެރިކަން ހިންގުމުގެ ބާރު ރިޕަބްލިކަނުންގެ އަތުގައި އޮވެފައި ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލީހުގެ ބާރު ޑިމޮކްރެޓުންގެ އަތުގައި އޮތުމެވެ.\n3- ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ މެންބަރުންގެ ކިބައިން ޒިންމާދާރުކަން ކުޑަ އަމަލްތައް ފާހަގަވުން\nމި ނިޒާމުގައި ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހަކީ މުޅިން މިނިވަން މުސްތަޤިއްލު އިދާރާއެކެވެ. އެހެންކަމުން ޤާނޫނުހަދާ މަޖްލީހުގެ މެންބަރުންގެ ފަރާތުން ޒިންމާދާރުކަން ކުޑަ އަމަލްތައް ފެނެއެވެ. އަދި މެންބަރުން ކިބާގައި ހުންނަންޖެހޭ އަހުލާޤީ ސުލޫކީ މިންގަނޑުން ނެއްޓި އެބައިމީހުން އިންތިހާބްކޮށްފައިވާ މަޤްސަދު ހަނދާންނައްތާލައި ފައިސާވެރި މުއްސަނދި ޖަމާއަތްތަކުގެ މަސްލަހަތަށް ވަކާލާތުކުރާތަން އާދެއެވެ. މިސާލަކަށް އެމެރިކާގެ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހަށް އެންމެ ވަރުގަދަޔަށް ނުފޫޒް ފޯރުވާބަޔަކީ އެތަނުގެ ލޮބީ ގުރޫޕްތަކެވެ.\n4- ބައެއްކަހަލަ ހާލަތުތަކުގައި އުދަގޫ އަދި ޖެއްސުން ބޮޑު ނިޒާމެއް\nމިއީ ބައެއްކަހަލަ ހާލަތުތަކުގައި ވަރަށް އުދަގޫ އެހާމެ ޖެއްސުން ބޮޑު ނިޒާމެކެވެ. މިސާލަކަށް ޤައުމަށް ދިމާވާ ބޮޑު މުސީބާތެއްގެ ވަގުތުގައި ބައެއްކަހަލަ އުދަގޫތަކާއި ރައީސަށް ކުރިމަތިލާން ޖެހެއެވެ. އެހެންވަނީ މިނިޒާމުގައި ރައީސަށް ޤާނުނު ހަދާ މަޖްލީހުގައި ކަންކަން އަވަހަށް ނިންމުމަށް ކުރެވޭނޭ މާބޮޑުކަމެއް ނެތީމައެވެ. މުސީބާތާއި ނުވަތަ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކާއި ގުޅިގެން މަޖްލީހުން އަވަހަށް ނިންމަންޖެހޭ ކަންކަން ނިންމޭނެ ގޮތެއް ހަމަޖެހިފައި ނޯންނާތީއެވެ. ގިނަފަހަރަށް މިގޮތަށް ކަންކަން ނުނިމި ދިގުލަނީ ސަރުކާރާއި ޤާނޫނު ހައްދަވާ މަޖްލީހުގެ ބޭފުޅުންނާއި ހިޔާލު ތަފާތުވާތީއެވެ. މިސާލަކަށް ދެވަނަ ބޮޑުހަނގުރާމައިގެ ދުވަސްވަރު އިގިރޭސި ބޮޑުވަޒީރު ވިންސްޓަން ޗާރޗިލް އިންތިހާބް ކަނޑައެޅިފައި އޮތް ތާރީހަށްވުރެ ފަސްކުރެއްވިއެވެ. ނަމަވެސް އެމެރިކާގެ ރައީސްއަކަށް އެކަމެއް އެގޮތަކަށް ނުކުރެއްވުނެވެ. އެހެންކަމުން އެއުދަގޫ ހާލަތުގައިވެސް އެމެރިކާގައި ޖެހުނީ އިންތިހާބު ބާއްވާށެވެ. އެއީ 1940 ގައާއި 1944 ގައެވެ.\n5- ވަކިވަކި މެންބަރުންގެ މައްޗަށް ނުފޫޒް ފޯރުވުން\nމިފަދަ ނިޒާމެއްގައި ވަކިވަކި މުއްސަދި ފައިސާވެރި އަދި ބޮޑެތި ވަރުގަދަ ޖަމާއަތްތަކުގެ (ޓްރޭޑް ޔޫނިއަންސް) ނުފޫޒް ނުސީދާގޮތުން ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލީހުގެ ވަކިވަކި މެންބަރުންގެ މައްޗަށް ފޯރުވާނެއެވެ. މިހެން ދިމާވާންޖެހޭ އެންމެ ބޮޑު އެއް ސަބަބަކީ ޤާނޫނު ހަދާ މަޖްލިހުގެ މެންބަރުންނަކީ ރައްޔިތުން އިންތިހާބް ކޮށްފައިވާ ސަރުކާރުގެ ސިޔާސަތާއި އެއްވެސް ގުޅުމެއްނެތް ބައެއްކަމުން ސަރުކާރު ސިޔާސަތް ދަމަހައްޓައި ކުރިއެރުވުމަކީ ކޮންމެހެން މުހިއްމު ކަމެއްކަމުގައި ނުދެކުމެވެ.\nމަތީގައި ބަޔާން ކުރެވިފައިއެވަނީ ފުރިހަމަ ރިޔާސީ ނިޒާމެއްގައި ހުންނަންޖެހޭނެ މައިގަނޑު އަސާސީ ސިފަތަކާއި އެ ނިޒާމުގައި ހުރި މޮޅު އަދި ދެރަ ކަންތައްތަކެވެ. އަޅުގަނޑުމެން އެންމެބޭފުޅުންވެސް މިލިޔުން ކިޔަމުންދާއިރު ރަގަޅަށް ހަނދުމަފުޅު ބަހައްޓަވަންވާނެ ކަމަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގައި ޒަމާނުއްސުރެ މިކުރެވެމުންދާ ވެރިކަމުގެ ނިޒާމަކީ ރިޔާސީ ނިޒާމެއް ނޫންކަމެވެ. އަދި އަޅުގަޑު ހިތުން މިހާރު ތިޔަބޭފުޅުންނަށް މިދެ ނިޒާމުގެ ފަރަގު އެގިވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށް އުންމީދު ކުރަމެވެ. އަދި ތިޔަބޭފުޅުންގެ ހިތުގައި މި ދެނިޒާމާއިމެދު އުފެދިފައިވާ ގިނަ ސުވާލުތަކެއްގެ ޖަވާބު ދެވިއްޖެކަމަށް އުންމީދު ކުރަމެވެ. އަޅުގަނޑުގެ އެދުމަކީ ތިޔަބޭފުޅުން ގޮތެއް ނިންމަވާއިރު ރަގަޅަށް މި ދެނިޒާމާއި މެދު ވަރަށް ފުންކޮށް ވިސްނަވައި ތިބޭފުޅާއަށް ފެނިވަޑައިގަންނަވާ ރަގަޅުގޮތަކަށް ނިންމެވުމެވެ. ނަމަވެސް ވަކިބަޔަކު ބުނީތީ އެގޮތަށް ނިންމައިގެން ފަހުން އެކަމާއި ހިތާމަކުރަން ޖެހޭތަން އަތުވެދާނެއެވެ. މިއަދު މިގައުމުގެ އިހުލާސްތެރިންނާއި ހަތުރުންގެ ތެރޭގައިވެސް މިއެބުރެނީ އެއް ހިޔާލެކެވެ. މަކަރާއި ހީލަތާއި އޮޅުވާލައިގެން ނަމަވެސް "މަ ބޭނުންވާ ގޮތް" ހާސިލްކުރުމުގެ އޮއިވަރެވެ. ރައްޔިތުން މި އޮއިވަރުން ސަލާމަތްވެ ތިބުމަށް އަޅުގަނޑު ގޮވާލަމެވެ.\nPosted by idhikeeli at 3:41 AM\nthidhen evves thaakun thhalu nujehey vaahaka ennu. munjey nukiya madun thibey


TC gai madukuran Kiran ninmaifi\nކުޅިވަރު - ކިރަން ޓީސީގައި މަޑުކުރަން ނިންމުން\nޓީސީގައި މަޑުކުރަން ކިރަން ނިންމައިފި\nކިރަން މަޑުކުރަން ނިންމީ އިތުރު އެއް އަހަރަށް\nކ. މާލެ 10 އޭޕުރިލް 2019 | ބުދަ 17:02 2,187\nޓީސީގެ ކީޕަރ ކިރަން - ގޯލް.ކޮމް\nކުރިޔަށް އޮތް ސީޒަނުގައި ވެސް ޓީސީ ސްޕޯޓްސް ކްލަބަށް ކުޅެން ނޭޕާލް ގައުމީ ޓީމުގެ ކީޕަރ ކިރަން ޝެމްޝޮން ނިންމައިފިއެވެ.\nރާއްޖެއެމްވީއަށް މައުލޫމާތު ދެއްވަމުން ޓީސީގެ އޮފިޝަލަކު ވިދާޅުވީ، ކުރިޔަށް އޮތް ސީޒަނުގައި ވެސް ކިރަން ފެންނާނީ ޓީސީން ކަމަށާއި، އޭނާގެ އެއްބަސްވުން އެއް އަހަރަށް އިތުރުކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ.\nމިދިޔަ އަހަރު މޯލްޑިވްސް ފުޓްބޯލް އެވޯޑްސްގައި ހޮވި އަހަރުގެ އެންމެ މޮޅު ކީޕަރުގެ އެވޯޑާއި ދިރާގު ދިވެހި ޕްރިމިއާ ލީގުގެ އެންމެ މޮޅު ކީޕަރުގެ މަގާމު ހޯދި ކިރަން ފުރަތަމަ ޓީސީއާ ގުޅުނީ 2017 ވަނަ އަހަރު އެވެ. އެ ފަހަރު އޭނާ ވަނީ އެ ޓީމުން އެ އަހަރު ބަންގްލަދޭޝްގައި އޮތް ޝެއިހް ކަމާލް ކަޕް ކާމިޔާބުކުރިއިރު، މޮޅު ކުޅުމެއް ދައްކައިފައެވެ.\nއުމުރުން 29 އަހަރުގެ ކިރަން މިދިޔަ ސީޒަނުގެ ފުރަތަމަ ކޮޅު ކުޅުނީ އިންޑިއާގެ އައި ލީގުގެ މިނެރްވާ ޕަންޖާބަށެވެ. އެ ޓީމާ އެކު އޭނާ ވަނީ އިންޑިއާގެ އައި ލީގު ކާމިޔާބު ކޮށްފަ އެވެ. ކިރަން ޓީސީ އަށް ބަދަލުވީ ޖޫން މަހުގެ ޓްރާންސްފާގަ އެވެ.\nނޭޕާލު ގައުމީ ޓީމަށް 50 އަށް ވުރެ ގިނަ މެޗު ކުޅެދީފައިވާ ކިރަންއަކީ ފާއިތުވި ސާފް ޗެމްޕިއަންޝިޕް މުބާރާތްތަކުގެ އިތުރުން ނޭޕާލް ކުޅުނު އެހެން ބައިނަލްއަގްވާމީ މުބާރާތްތަކުގައި މޮޅު ކުޅުމެއް ދެއްކި ކީޕަރެކެވެ.\nކިރަން ވަނީ ނޭޕާލްގެ ތުރީ ސްޓާ ކްލަބާ އެކު ގިނަ ކާމިޔާބީތަކެއް ހޯދައިފަ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ބްރިޓިޝް ގުރްކާ ކަޕާއި ގޯލްޑް ކަޕް ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތް ކާމިޔާބު ކުރުން ހިމެނެ އެވެ.\nރާއްޖޭގެ ކީޕަރުންނަށް ފުރުސަތު އިތުރުކުރުމުގެ ގޮތުން އެފްއޭއެމުން ވަނީ 2020 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ބިދޭސީ ކީޕަރުން ނުގެނެވޭ ގޮތަށް ހަދަން ނިންމާފައެވެ. އެގޮތުން މި ސީޒަނަކީ ބިދޭސީ ގޯލްކީޕަރުން ލައިގެން ކުޅެވޭނެ ފަހު އަހަރެވެ.


ފުވައްމުލައް ސިޓީގައި އޮތީ ކޮވިޑް-19ގެ3ކްލަސްޓާ – Mikal News\nރޭ ބޭއްވި ފުވައްމުލައް ސިޓީ އީއޯސީ އިން ބޭއްވި 12 ވަނަ ޕްރެސް\nފުވައްމުލައް ސިޓީއިން މިހާތަނަށް ކޮވިޑް-19 އަށް ޕޮޒިޓިވްވެފައިވާ 39 މީހުންނަކީ ޖުމްލަ3ކްލަސްޓާގެ މީހުންކަމަށް ފުވައްމުލައް ސިޓީ އީއޯސީން ހާމަކުރެއެވެ. އެއީ ކްލަސްޓާ 1 ރޭއްޖެއިން ބޭރުން އައި މީހަކާއި ގުޅޭ ކްލަސްޓާ އަކާއި އައްޑޫއިން އައި އަންހެނާކާއި ގުޅުން އޮތް ކްލަސްޓާ އަކާއި ނާލު ބޯޓާއި ގުޅުން އޮތް ކްލަސްޓާއެކެވެ.\nއިއްޔެ ފުވައްމުލައް ސިޓީ އިން ކޮވިޑް-19އަށް އެއްވެސް މީހަކު ބައްޔަށް ޕޮޒިޓިވެ ވެފައެއް ނުވެއެވެ. ރެއާއި އެއިގެ ކުރީ ރޭ ގެ މީޑިއާ ބްރީފިންގައި ފުވައްމުލަކު ހޮސްޕިޓަލުގެ ފަރާތުން އަލުން ބައިވެރިވާން ފަށާފައި ވެއެވެ. އެގޮތުން އިއްޔެ ރޭ ބައިވެރިވީ ހޮސްޕިޓަލުގެ މެނޭޖަރު އަހުމަދު ސައީދެވެ. ރޭގެ މީޑީއާ ބްރީފިންގައި ބައިވެރިވީ ސީނިއާ ޕަބްލިކް ހެލްތު އޮފިސަރ އާމިނަތު އަހުމަދުއެވެ.\nމިހާތަނަށް ފުވައްމުލައް ސިޓީއިން ކޮވިޑް-19އަށް ޕޮޒިޓިވް ވެފައިވާ ޖުމްލަ އަދަދަކީ 39 ގައި ހުރިއިރު އެކްޓިވް ކޭސްގެ ގޮތުގައި ފުވައްމުލައް ސިޓީގައި ތިބި އަދަދަކީ 31 މީހުންނެވެ. ބަލީގެ އެކަކު ވަނީ އައްޑޫ ސިޓީއަށް ބަދަލުކުރެވިފައެވެ. އަދި7މީހަކު ވަނީ ބަލިން ރަނގަޅުވެފައެވެ.\nފުވައްމުލައް ސިޓީ ކޮވިޑް-19 އަޕްޑޭޓްސް. ސިޓީ ކައުންސިލް\nމިހާތަނަށް ފުވައްމުލަކު ހޮސްޕިޓަލުން ނަގާފައިވާ ޖުމްލަ 4646 ނަގާފައިވާ އިރު އިއްޔެ ނެގި ޖުމްލަ ސާމްޕަލްގެ އަދަދަކީ 161، އިއްޔެގެ ޓެސްޓް ނުކުރެވޭ ސާމްޕަލް 276 ސާމްޕަލް އެބަހުއްޓެވެ. އަދި 89 ސާމްޕަލެއްގެ ނަތީޖާ ވަނީ ލިބިފައެވެ.\nފްލޫ ކްލިނިކް 23\nކޮންޓެކްޓް ޓްރޭސިން ގެ 12\nހޯމްކަރަންޓީނުގެ 40 ސާމްޕަލް\nމިހާތަނަށް ޖުމްލަ 760 ކޮންޓެކްޓްސް ފާހަގަ ކުރެވިފައި ވެއެވެ. މި މީހުންގެ ތެރޭގައި ހައިރިސްކް 45 މީހުނާއި ބަލީގެ އަލާމަތް ހުރި 12 މީހަކު ހިމެނެކަމަށް ޑީޖީ ނިޖާހު ފާހަކުރެއްވިއެވެ.\nފުވައްމުލައް ސިޓީ އީއޯސީއަށް ހައިވޭ29 ގެ އެހީއެއް\nއިއްޔެ ވެކްސިން ޖެހިފައިވަނީ 96 މީހުން (އެއީ 60 އަހަރުން މަތީގެ 12، އިސްސަފުގެ މަސައްކަތް ތެރިން 68، ދާންމަތިވެފައިވާ5އަދި އެހެނިހެން މީހުން 11)\nމިހާތަނަށް ފުވައްމުލައް ސިޓީއިން ވެވެކްސިން ޖެހިފައި ވަނީ ޖުމްލަ 1258 މީހަކަށެވެ. މިހަފުތާ ތެރޭގައި އިތުރު ވެކްސިން ލިބޭނެ ކަމަށް މެޔާ ފަލާހު ވިދާޅުވިއެވެ.\nވިޔަފާރިތައް މިއަދު އެއްވެސް ވިޔަފާރިއަކަށް ފިޔަވަޅު އެޅިފައެއް ނުވެއެވެ.\nކާފިއު އާއި ޚިލާފުވުމުން އާއްމު ފަރާތްތަކުގެ ތެރެއިން 12 މީހަކު ޖޫރިމާނާ ކުރެވިފައި ވާއިރު 1 ވިޔަފާރިއެއް ވެސް ޖޫރިމާނާ ކުރެވިފައެވެ.\nގުޅުންހުރި މައުލޫތައް:ކޯވިޑް19, ވެކްސިން ދިނުން\nފާއިތުވި 10 ދުވަހު ހޯމްކަރަންޓީނުގެ ކުރެވުނު ގެތައް ވީ މަދު\nކޮވިޑް ވެކްސިން ޖަހަން ފުވައްމުލައް ސިޓީ ހޮސްޕިޓަލް ތައްޔާރުވެއްޖެ\n‘ސިނޮވެކް’ ވެކްސިންގައި އޫރުގެ ބައެއް ނެތް- ސިނޮފާމް


Dhonveli negumuge evves hudhaeh nudhen: Ministry – adduLIVE\nދޮޮންވެލި ނެގުމުގެ އެއްވެސް ހުއްދައެއް ނުދެން: މިނިސްޓްރީ\nMay 24, 2019, 21:51 މުހައްމަދު އައިމަން\nމާލެއިން ދުބާއިއަށް ދޮންވެލި ބަރުކޮށްގެން ދިޔަ ބޯޓު -\nމާލެއިން ދުބާއީއަށް ދޮންވެލި ލައިގެން ދަތުރުކުރަމުންދިޔަ ބޯޓެއްގެ ވާހަކަ ފެންމަތިވެފައިވާއިރު، އެކަމުގެ ސަބަބުން ސަރުކާރަށް ވަރަށް ބޮޑެތި ފާޑުކިޔުންތައް އަމާޒުވާން ފަށައިފިއެވެ.\nއެންވަޔަރަމަންޓް މިނިސްޓްރީން ކުރެއްވި ޓްވީޓެއްގައި ބުނެފައި ވަނީ، އެ މިނިސްޓްރީގެ ފަރާތުން ދޮންވެލި ނެގުމުގެ އެއްވެސް ހުއްދައެއް އެއްވެސް ފަރާތަކަށް ދީފައިނުވާކަމަށާއި، އެ މައްސަލަ އިތުރަށް ތަޙްގީގުކުރަމުންދާ ކަމަށެވެ.\nވެލި ނަގައިގެން ގޮސްފައިވާ ބޯޓު ފެނިފައިވަނީ ލ. ހިތަދޫ ބޭރުންނެވެ. އެންވަޔަރަމަންޓް މިނިސްޓްރީން ބުނީ އެމިނިސްޓްރީން އެ މައްސަލަ އިތުރަށް ތަޙްގީގުކުރަމުންދާ ކަމަށާއި، އެއީ ގާނޫނާއި ޚިލާފަށް ކޮށްފައިވާކަމެއްނަމަ އެ ކަމަށް އަޅަންޖެހޭ ފިޔަވަޅު މިނިސްޓްރީން އަޅާނެކަމަށެވެ.\ntweet from environment ministry-\nޓުވިޓާއިން އާންމުވި ވީޑިއޯއެއްގައި ފެންނަނީ ބޮޑު ބާޖެއްގައި ދޮންވެލި ލައިގެން ދަތުރުކުރާ ތަނެވެ. އާންމު ރައްޔިތަކު އާންމުކުރި ވީޑިއޯގައި ބޯޓުގައި ތިބި ފަޅުވެރިންނާ ހަވާލާދީ ބުނެފައިވަނީ، އެ ވެއްޔަކީ ސިނަމާލެ ބްރިޖު މަޝްރޫއުގައި ޗައިނާއާ ދިވެހި ސަރުކާރާ ދެމެދު ވެވުނު އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ގެންދާ އެއްޗެއް ކަމަށެވެ.މާ


Hageegee vaahaka: Hithuge Aadheys (part-2) - vNews.mv\nހަގީގީ ވާހަކަ: ހިތުގެ އާދޭސް (ޕާޓް-2)\nއައިޝަތު އިބްރާހީމް 09 February 2021, 16:33\nއަހަރެން ސްކޫލްގައި ކިޔަވަން އުޅުނު ދުވަސްވަރު ފިލާވަޅު ދަސްނުކޮށްގެން ފިލާވަޅު ދަސްނުކުރާ ކުދިންނާއެކު އެއްދުވަހަކު ސްކޫލު ނިމުމުން އަހަރެން ސްކޫލްގައި ކޮޅަށް ބެހެއްޓި. އަދި އަހަރެންގެ މަންމައަށްގުޅައި އެއްދުވަހުވެސް ދޭ ފިލާވަޅު ޓީޗަރަށް ނުކިޔައިދޭކަމަށް ބުނެ ބައްދަލުކުރުމަށް އެދުނު. އެއީ އަހަރެމެން ރަށު ޓީޗަރެއް. އޭރުވެސް ޓީޗަރަކަށް އަހަރެންނަކީ މަންމަން ކުއްޖެއްކަމެއް ނޭނގެ. ޓީޗަރަށް މިވާހަކަތައް ކިޔައިދޭނެ ގޮތެއްވެސް އަހަރެންނަކަށް ނޭގުނު. އަހަރެން ވަރަށް ދެރަވި\n(2 ފެބްރުއަރީ 2021 އާ ގުޅޭ)\nމަންމަ ފެނުމާއެކު އަހަރެންނަށް ރޮވުނެވެ. ނަމަވެސް ކުރާނެކަމެއް ނެތެވެ. ޓީޗަރަށް ނޭގުނަސް މަންމައަށް އަހަރެންގެ ހުރިހާ އިހްސާސެއްވެސް އެނގޭނެއެވެ. އެހެންކަމުން މަންމަގޮސް ޓީޗަރާއި ބައްދަލުކޮށް އަހަރެންނަކަށް ޓީޗަރަކަށް ދުވަހަކުވެސް ފިލާވަޅެއް ނުކިޔައިދެވޭނެ ކަމަށާއި، އަހަރެންނަކީ މަންމަން ކުއްޖެއްކަމަށް ބުންޏެވެ. އަދި މިކަން ސްކޫލަށްވެސް އެނގޭނެ ކަމަށާއި، ޓީޗަރަށް ނޭގުމުން އެކަމާ ހިތާމަކުރާ ކަމަށްވެސް ބުންޏެވެ.\nމިވާހަކަތައް މަންމަ ޓީޗަރަށް ކިޔައިދިނުމާއެކު ޓީޗަރު ހައިރާންވެ އިނދެ މަންމައާއި ދިމާލަށް ބަލާލިއެވެ. އަދި ބުންޏެވެ. މިވީހާދުވަސް ވީއިރުވެސް އަހަރެންނަކަށް އެއީ މަންމަން ކުއްޖެއްކަމެއް ނޭނގެއެވެ. މަޢާފްކުރާށެވެ. އަދި އަހަރެން މަންމައާއެކު ގެއަށް ފޮނުވާލިއެވެ. އެދުވަހަށްފަހު ޓީޗަރު އަހަރެންނަށް ވަރަށް ރަނގަޅެވެ. ކަމޭހިތައެވެ. އެހެން ކުދިންނާއި އަހަރެންނާއި ދެމެދު ތަފާތު ކުރުމެއް ނުބާއްވައެވެ.\nމިގޮތުގައި ދުވަސްތައް ފާއިތުވަމުން ދިޔައެވެ. ގްރޭޑަކަށްފަހު ގްރޭޑެއް ގިރާކުރަމުން އަހަރެންނަށް ގްރޭޑް7ގައި ތިން އަހަރު ރިޕީޓްވާން ޖެހިއްޖެއެވެ. އެއަށްވުރެ މައްޗަށް އަހަރެންނަށް ދެވޭކަށެއް ނެތެވެ. ސްކޫލުން ބުނަމުންދިޔައީ އަހަރެންނަކީ މަންމަން ކުއްޖަކަށްވުމުން އެންމެ މައްޗަކަށްވެސް ގެންދެވެން އޮތީ ގްރޭޑް7އާއި ހަމައަށް ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އަހަރެންނަށް ޖެހުނީ ގްރޭޑް7ނިންމާ ސްކޫލުން ވަކިވާށެވެ. އެދުވަހު އަހަރެން ވަރަށް ދެރަވިއެވެ. ވަރަށް ރޮއެ ހިތާމަކުރީމެވެ. އެއީ އެހެން ކުދިންފަދައިން އަހަރެންވެސް ކިޔަވަން ބޭނުންވާތީއެވެ. ނަމަވެސް އޭރަކު ނުކުޅެދޭ ކުދިންނަށް ވަކި ކުލާހެއް ހެދިފައެއް ނެތެވެ. ކުރާނީ ކީއްތޯއެވެ. ކިތަންމެ ކިޔަވާ ހިތްވިޔަސް މިއަދު ޖެހުނީ ކިޔެވުމުގެ މަރުހަލާ ވަކި ހިސާބަކުން ނިންމާލާފަ ގޭގަ ހުންނާށެވެ.\nނަމަވެސް އަހަރެންނަކީ މުރާލި މީހެއްކަމުން މަންމަމެންނާއި ރައްޓެހިންވެސް އަހަރެންނަށް ވަރަށް ކަމޭ ހިތައެވެ. ވަރަސް ރަނގަޅެވެ. އެއީ ގޭގައި ކުރާ ހުރިހާ މަސައްކަތެއްހެން އަހަރެން އަމިއްލައަށް ފެނިގެން ކުރާތީއެވެ. އަދި އާއިލާގެ އެހެން ކުދިންވެސް އަހަރެންނަށް ވަރަށް އޯގާތެރިއެވެ. އެހެންކަމުން ރަށުގެ ބަޔަކު މެދުވެރިވެގެން އަހަރެންފަދަ ނުކުޅެދޭ މީހުންނަށް އެހީވާ ޖަމިއްޔާއަކުން އަހަރެންނަށް ފަހާފޮށްޓެއް ހަދިޔާކުރިއެވެ. އަދި އަހަރެން ރަށުގައި ހިންގި ފަހަން ދަސްކޮށްދޭ ކޯހެއްގައި ބައިވެރިވެ ފަހަން ދަސްކޮށް އާއިލާކުދިންނާއި ރައްޓެހިންގެ ހެދުން ފަހައިދޭން ފެށީމެވެ. އަދި ރަށުގައި ކުޅޭ ސަޤާފީ ކުޅިވަރުތަކުގައި އެހެން އަންހެން ކުދިންނެކޭ އެއްގޮތަށް އަހަރެވެސް ހަރަކާތްތެރިވާން ފެށީމެވެ. އެހެން މީހުންނެކޭ އެއްފަދައިން ބެރަށް ފައިހަމަކޮށް ނަށަމެވެ. ބަލާމީހަކަށް އަހަރެންނަކީ އަޑުނީވޭ މީހެއްކަމުގެ އިހްސާސެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. އެހާ ފުރިހަމައަށެވެ. ހަމައެހެންމެ މިފަދަ ކަންކަމުގައި ރަށުގެ ރައްޔިތުންވެސް އަހަރެން ބާކީއެއް ނުކުރެއެވެ. ވަރަށް ރަނގަޅެވެ. ރަށުގެ އަންހެނުން އިސްނަގައިގެން ކުރާ ކޮންމެ ކަމެއްގައިވެސް އަހަރެން ބައިވެރި ކުރުވައެވެ.\nނަމަވެސް އަބަދަކު އަހަރެންގެ ކައިރިއަކު އެކުޅުނު ރައްޓެހިންނެސްވެސް ނުތިބޭނެއެވެ. އެމީހުންވެސް ޒަވާޖީ ހަޔާތެއް ފަށާނެއެވެ. ކޮންމެ މީހަކަށްވެސް މިދުވަސް އަންނާނެއެވެ. އެ އުފާވެރި ދިރިއުޅުން އުޅެން ބޭނުންވާނެއެވެ.\nއަހަރެންނާއި އެއްފުރައިގެ ކުދިންނާއި އަދި އަހަރެންނަށްވުރެ އުމުރުން ހަގު ކުދިން ޒަވާޖީ ހަޔާތެއްފަށައި ދަރިން ލިބުމުން އަހަރެން ވަރަށް ދެރަވެއެވެ. ހިތަށް އަރައެވެ. އަހަރެންނަށްވެސް މިދުވަސް އަންނާނެ ނަމައެވެ. އެހެން ނަމަވެސް އާއިލާއާއި ރައްޓެހިންނާއި އަދި ރަށުގެ އެންމެހާ ރައްޔިތުންގެ ކިބައިންވެސް އޯގާތެރިކަމާއި ހަމްދަރުދީ އަބަދުވެސް އަހަރެންނަށް ލިބޭކަމުގެ އިހްސާސް ކުރެވެއެވެ. އެއްބަނޑު އެއްބަފާ ކަމެވެ. ނަމަވެސް އަހަރެން މިވަރަކުން ހިތްހަމައެއް ނުޖެހުނެވެ. އެހެން މީހުންނެކޭ އެއްފަދައިން މިއަދު ހެޔޮލަފާ ފިރިއަކާއެކު އަހަރެންވެސް އުފާވެރި ދިރިއުޅުމެއް އުޅެން ބޭނުމެވެ. ނަމަވެސް އަހަރެންނާއި ރައްޓެހިވަނީ މުޅިންވެސް ތާކުންތާކުނުޖެހޭ މީހުންނެވެ. މިގޮތުން ދެފަހަރެއްގެ މަތިން އަހަރެން ދެމީހަކާއި ރައްޓެހިވީމެވެ. ނަމަވެސް އެއިން އެކަކަށްވެސް އަހަރެންގެ އާއިލާ ޤަބޫލެއް ނުވިއެވެ. އެއީ އެމީހުން އަހަރެން ބާކީކުރަން ބޭނުންނުވާތީއެވެ. ސަބަބެއް ވެއެވެ. އެއިން އެކަކީ މަސްތުވާތަކެތީގެ ޝިކާރައަކަށްވެ ނިމިފައިވާ އަހަރެމެންގެ އަތޮޅާއި މާ ދުރު އަތޮޅެއްގެ މީހެކެވެ. އަނެއް މީހަކީ އަހަރެންނަށްވުރެ މާދޮށި އަހަރެންގެ މަންމަ އުމުރުފުރައިގެ މީހެކެވެ. އަހަރެން ވަރުގެ ކުދިންވެސް އެމީހާގެ ތިބެއެވެ.\nއަހަރެން އެމީހާގެ އެދުމަށް އެމީހާއާއި އިންނަން ބޭނުންވިއެވެ. ނަމަވެސް އެކަމާ އަހަރެންގެ މައިންބަފައިން ރުޅިއައެވެ. އެކަމާ ނުގަބޫލުވިއެވެ. އަދި އެކަން ނުކުރެވޭނެ ކަމަށާއި އެއީވެސް އުޅުން ރަނގަޅު މީހެއް ނޫންކަމަށް އާއިލާއިން ބުނަމުން ދިޔައެވެ. އަދި ބުންޏެވެ. ކޮންމެވެސް ދުވަހަކުން ރަނގަޅު މީހަކު ލިބިދާނެއެވެ. ނަމަވެސް އަހަރެން އުޅެންޖެހޭނީ މަންމަމެން ކައިރީ ހަމަ މިގޭގައެވެ. އާއެކެވެ. އަހަރެންގެ މައިން ބަފައިން އަހަރެންނަށް ވަރަށް ކަމޭހިތައެވެ. އެއްވެސް މަޔަކު އަދި ބަފަޔަކު އެމީހެެއްގެ ދަރިއެއް އަދި އަނމުދުން ނުކުޅެދޭ ކުއްޖަކު އެމީހުންގެ ލޯމަތިން ގެއްލިގެންދާކަށް ބޭނުމެއް ނުވާނެއެވެ. ގޮސްފިނަމަ ގެއްލުނީއެވެ. ވާހަކަ ދެއްކޭނެގޮތެއް ނެތެވެ. ހާލު ބަލާލެވޭނެގޮތެއް ނެތެވެ. އަޑެއް ނީވެއެވެ.\nއަހަރެން މިއަދު މި އިންތިޒާރުކުރަމުން މިދަނީ އަހަރެންނަށް އުފާވެރި ޒަވާޖީ ހަޔާތެއް ފެށޭނެ ދުވަހަކަށެވެ. އަހަރެން ގޮވައިގެން މައިންބަފައިންގެ ގޭގައި އުޅެވޭނެ ހެޔޮލަފާ ރަނގަޅު ފިރިއަކަށެވެ. މިއީ މިއަދު އަހަރެންނަށް ކުރެވޭ އެންމެ ބޮޑު އިހްސާސެވެ. މަންމަނެއްކަމަކު ކުރާ ހިތުގެ އާދޭހެކެވެ. (ނިމުނީ)\nއަނެއް ޕާޓް ކޮން ދުވަހަކު ނުކުންނާނީ\nމި ޓީޗަރަށް ކުއްޖާގެ ހާލަތު ނޭނގޭ ކަމީ ޓީޗަރުގެ ޕްރޮފެޝަނަލް ކަން ނެއްކަމުގެ ހެއްކެއް. ވަރަށް ދެރަ މީ ހަގީގަތެއް ވިއްޔަ\nނާފިއު ތަންކޮޅެއް ދިގުވާހަކައެއް ލިޔަންވީނު.މި މި ވާހަކަ ރީތި އަސްލު އިނގޭ


Israel ah thafaathu kuraathee kamah bune UNESCO in America vakivanee | Mihaaru\nޔުނެސްކޯގެ ސެކްރެޓަރީ ޖެނެރަލް އިރިނާ ބޮކޮވޯ: އެމެރިކާ ވަކިވުމަކީ ހިތާމައެއް. --ފޮޓޯ:ރޮއިޓާސް\nއިޒްރޭލަށް ތަފާތު ކުރާ ކަމަށް ބުނެ ޔުނެސްކޯ އިން އެމެރިކާ ވަކިވަނީ\n12 އޮކްޓޯބަރ 2017 - 21:357comments\nއެމެރިކާގެ ސްޓޭޓް ޑިޕާޓްމަންޓުން ބުނީ ޔުނެސްކޯ އަށް ދިމާވެފައިވާ މާލީ މައްސަލަތަކަކީ ވެސް ބޮޑު ކަންބޮޑުވުމެއް ކަމަށާއި އެ ޖަމާއަތް އަލުން ރިފޯމް ކުރަންޖެހޭ ކަމަށެވެ.\nޔުނެސްކޯގެ ސެކްރެޓަރީ ޖެނެރަލް އިރިނާ ބޮކޮވޯ ވިދާޅުވީ އެ ޖަމާއަތުން އެމެރިކާ ވަކިވުމަކީ ބޮޑު ހިތާމައެއް ކަމަށެވެ.\nއެމެރިކާގެ ރައީސް ކަމަށް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ވަޑައިގެންނެވި ފަހުން ޔުނެސްކޯ އަށް އަމާޒުކޮށް ބަހުގެ ހަމަލާތައް ދެއްވައިފައިވެ އެވެ. އަދި ޔުނެސްކޯގެ ބައެއް ނިންމުންތަކަށް އެމެރިކާ އާއި އިޒްރޭލުން ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ނުރުހުން ފާޅުކޮށްފަ އެވެ. ފަލަސްތީނަށް ފުރިހަމަ މެންބަރުކަން ދިނުމާ ގުޅިގެން އެކަމުގެ ރުޅީގައި އެމެރިކާ އިން 2011 ވަނަ އަހަރު ވަނީ ޔުނެސްކޯ އަށް ދޭ އެހީގެ ބޮޑު ބައެއް ކަނޑާލައިފަ އެވެ. ގުދުސްގެ މުގައްދަސް ތަންތަނާ އިޒްރޭލާ ގުޅުމެއް ނެތް ކަމަށް ބުނެ ޔުނެސްކޯ އިން ގަރާރެއް ފާސް ކުރުމުން އިޒްރޭލުން މިދިޔަ އަހަރު ވަނީ ޔުނެސްކޯ އަށް އެއްބާރުލުން ދިނުން ހުއްޓާލައިފަ އެވެ. އަދި ހުޅަނގު އައްސޭރީގެ ހިބްރޮން ސިޓީ އަކީ ފަލަސްތީނުގެ ވޯލްޑް ހެރިޓޭޖް ސައިޓެއްގެ ގޮތުގައި ޔުނެސްކޯ އިން މި އަހަރު ހަމަޖެއްސުމުން އިޒްރޭލުގެ ބޮޑު ވަޒީރު ބެންޖަމިން ނަތަންޔާހޫ ވަނީ ފާޑު ވިދާޅުވެފަ އެވެ.\nއިތުރު ލިޔުންތައް އ.ދ. އިޒްރޭލް ޔުނެސްކޯ އެމެރިކާ


Raees Yameen ge ''Baarugadha'' Verikan Nimun: Iburai Haasil Kurey!\nރައީސް ޔާމީން މަޖިލީހުގައި.-- ފައިލް ފޮޓޯ\n31 ޑިސެންބަރ 20182ކޮމެންޓް\n2018: ރައީސް ޔާމީނުގެ "ބާރުގަދަ" ވެރިކަން ނިމުން، އިބްރަތް ހާސިލް ކުރޭ!\nރާއްޖޭގެ ސުލްހަވެރި މާހައުލު، ބިރުވެރި ކޮށްލި ވެރިކަމެކެވެ. އިދިކޮޅަށް އެއްޗެއް ބުނެފި ނަމަ ވަޒީފާ އިން ވަކިކޮށްލައި، އެތައް ބަޔަކު ބިކަ ކޮށްލި އެވެ. އިދިކޮޅު ހުރިހާ ލީޑަރުން ހައްޔަރު ކުރި އެވެ. މިނިވަން މުވައްސަސާލަތުގެ ބާރު ކަނޑުވާލާ، އެ ތަންތަން "ނިންދަވާލި" އެވެ.\nތިން ބާރު ވަކިވެފައިވާ ދައުލަތުގެ އަނެއް ދެ ބާރުގެ "ކޮންޓްރޯލް" ވެސް ހޯއްދެވި އެވެ. ސަރުކާރުން ބޭނުންވާ ގޮތްތަކަށް، ބޭނުންވާ އިރަކު، އެ ބޭނުންވާ ބޭނުމަކަށް، ހެޔޮވަރުވާނެ ގޮތަކަށް ގާނޫނުތައް "ކޮށާ ކުދިކޮށްލީ" އެވެ. ސަރުކާރުން ބޭނުންވާ އިރަކު ގާނޫނު ހެދުމުގެ ބާރު ކަމުގައިވާ މަޖިލީހުގެ ޖަލްސާތައް ބާއްވައި އެ ތަނުގެ ތެރޭގައި ވެސް އެތައް "ހަޑިއެއް ހޭވީ" އެވެ.\nކޯޓުތައް ވެސް ސަރުކާރުގެ "ބާރުގެ ދަށަށް" ގެންދެވީ އެވެ. ސަރުކާރުން ބޭނުންވާ ގޮތަކަށް ހުކުމްތައް ނެރޭ ތަނަކަށް އެ ތަންތަން ބަދަލު ކޮށްލުމުގެ ތުހުމަތު ކުރެވެން ފެށި އެވެ. އެންމެ ފަހުން ފެނިގެން ދިޔައީ އެންމެ މަތީ ކޯޓުން ނެރުނު އަމުރަކާ އެކު އެ ކޯޓު ގޯސްވެ، ކޯޓުގައި އިންނަވަނިކޮށް އުއްތަމަ ފަނޑިޔާރާއި، އިތުރު އެހެން ފަނޑިޔާރަކު ކޯޓުގެ "ތަޅުންގަނޑު މަތީގައި ދަމާފައި" ގެންގޮސް ޖަލަށްލާ، ހައްޔަރު ކުރި މަންޒަރެވެ.\nއެވަރުން ހުއްޓާލެއްވީއެއް ނޫނެވެ، ސަރުކާރާ ކިރިޔާ ވެސް ދެކޮޅު އެއްޗެއް މީޑިއާ އަށް ތިލަކޮށްލައިފި ނަމަ އެ މީޑިއާ އެއްގެ "ދުވަސް ދުއްވާލަ" އެވެ. ނުވަތަ އެތައް މިލިޔަން ރުފިޔާ އަކުން އެ ތަނެއް ޖޫރިމަނާކޮށް، ބަނގުރޫޓު ކޮށްލަން މަސައްކަތް ކުރި އެވެ. އަދި ބައެއް މީޑިއާ ތަކަށް ސަރުކާރުގެ ކުންފުނިތަކުން ބޮޑެތި އަދަދުތަކުން އިސްތިހާރު ދީގެން، ސަރުކާރުގެ ނުފޫޒު އެ ތަންތަނުގައި ފަތުރަން މަސައްކަތް ވެސް ކުރި އެވެ.\nއެ ހުރިހާ ކަމެއްގެ މަތިން ރައްޔިތުން ހަނދާން ނައްތާލުމަށް ދެއްކީ، ތަރައްގީގެ ބިޔަ މަޝްރޫއު ތަކެކެވެ. ނަމަވެސް، ޗައިނާ އިން ބޮޑެތި ލޯނުތަކެއް ނަގައިގެން ކުރިއަށް ގެންދިޔަ އެ މަޝްރޫއުތަކުގެ ފަހަތުގައި ވެސް އޮތީ ކޮރަޕްޝަނާއި، ވައްކަމުގެ ވާހަކަތަކެވެ.\nމަތީގައި އެ ވަނީ، ސެޕްޓެމްބަރު 23 ވަނަ ދުވަހު ބޭއްވި ރިޔާސީ އިންތިހާބުން ނާކާމިޔާބުވެ ވަޑައިގެންނެވި، ކުރީގެ "ބާރުގަދަ" ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީނުގެ ވެރިކަމުގެ ކުޑަ މިންވަރެއްގެ ވާހަކަ އެވެ.\nސަރުކާރުގެ މުވައްޒަފުންނާއި، ކުންފުނިތަކުގެ ވަސީލަތްތައް ބޭނުން ކޮށްގެން ފާޅުގައި ކެމްޕޭން ކުރެއްވި އެވެ. ނަމަވެސް އާހިރުގައި ކަން ހިނގީ ރައީސް ޔާމީނު ބޭނުންފުޅުވި މަގުންނެއް ނޫނެވެ. ރައްޔިތުން ނިކުމެ އެ މަނިކުފާނަށް ނޫނެކޭ ބުނީ އެވެ.\nއެތައް ހިސާބެއް ޖައްސަވައި، "ސައިޒް ދައްކާލަން" ބޭއްވި ބޮޑު ޖަލްސާ ވެސް ވީ ބޭކާރެވެ. އަދި ދިވެހި ތާރީހުގައި އެ މަނިކުފާނު ފާހަގަ ކުރެވިގެން ދާނީ، ހުރިހާ ބާރަކާ އެކު ރާއްޖޭގެ ޅަ ޑިމޮކްރަޓިކް ނިޒާމު "ފުނޑާލުމަށް" މަސައްކަތް ކުރެއްވި ހަރުކަށި ވެރިއެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ.\nދިވެހި ގިނަ ރައްޔިތުން ނިކުމެ، ރައީސް ޔާމީނަށް ނޫނެކޭ ބުނުމުން ވަރަށް ގިނަ ކަންތައްތަކެއް ދޭހަވެ އެވެ. އެ މަނިކުފާނަށް ރައްޔިތުން ދަސް ނުވި ކަމަށް ފަހުން އަމިއްލަ ފުޅަށް ވިދާޅުވީ ވެސް އެ ސަބަބާ ހުރެ ކަމަށް ވެދާނެ އެވެ.\nއެގޮތުން ރިޔާސީ އިންތިހާބުގެ ނަތީޖާ އިން ސާބިތު ކޮށްދިނީ ދިވެހިން ބޭނުންވަނީ ހަމައެކަނި "ކޮންކްރީޓް ތަރައްގީ" ނޫން ކަމެވެ. ހިޔާނާތާ ދެކޮޅު ކަމެވެ. ފެނިގެން ދިޔައީ އަނިޔާވެރި ކަމަށް ނޫނެކޭ ބުނި މަންޒަރެވެ. ހާމަކޮށްދިނީ ހަރުކަށި ކަމަށް ދެކޮޅު ކަމެވެ.\nމިއީ ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި ވެރިކަން ކުރައްވާނެ ވެރިންނަށް އެތައް އިބްރަތަކާއި، ފިލާވަޅުތަކެއް ލިބިގެންދާނެ ކަންކަމެވެ. ރިޔާސީ އިންތިހާބުގެ ނަތީޖާ އިން، ދިވެހިންނަކީ އަބަދު ވެސް ނާޖާއިޒް ބާރުގެ މައްޗަށް ގަދަކޮށް، އުންމީދު ގެނުވާ ބައެއްކަން، އިތުރަށް ސާބިތު ކޮށްދީފި އެވެ.\nމިނިވަން މުއައްސަސާ މަޖިލިސް ކޯޓް ކޮރަޕްޝަން ޕީޕީއެމް ވެރިކަން ރިޔާސީ އިންތިހާބު 2018 ރައީސް ޔާމީން ސްޕްރީމް ކޯޓް\nބަލަ ކީއްވެތަ ގަންޖާބޯ ވެރިކަމުގެ3އަހަރު ދައުލަތުގެ ހަޒާނާ ދަވާލި ވާހަކަ ނުލިޔަނީ؟ އެ ނުވޭތަ ވައްކަމަކަށް؟ ކޮބާ ޖީ.އެމް.އާރަށް އެއާޕޯރޓު ވިއްކާފަ ކައްވާލި މިލިއަން ޑޮލަރުތަށް،؟ ކޮބައިތަ ލާދިނިއްޔަތު ފަތުރަން، ފައްޅި އަޅާ ދޭނަމޭ ކިޔާ ކުރިސްޓިއަން ޖަމާއަތްތަކުގެ އަތުން ހޯދި ޑޮލަރު ތަކުގެ ބަދަލުގައި ރައްޔިތުންގެ ހަޒާނާއިން އެނީހުނަށް ދިން ފައިސާތައް.ކޮބާތަ އޭރު ވަޒީރުންނަށް ތިބި ގަންޖާބޯގެ ގާތް މީހުނަށް ބަޙާލި މިލިއަން ޑޮލަރުތައް؟ ކޮބާ މެންބަރުން ގަންނަށް ދައުލަތުގެ ހަޒާނާއިން ކައްވާލި ލާރިތައް؟ މިހެން ގޮސް ބައިވަރު. ސިވިލް ސާވަންޓުންނަށް މުސާރަ ދޭނެ ފައިސާ ދައުލަތުގެ ހަޒާނާގެ ނެތި ހުސްވި ވާހަކަ. މާ ތާހިރުވާނެ އެވާހަަކަތައް ވެސް ލިޔުނިއްޔާ.ގުދޯ ގުދޯ ނުގޮވާ\nޙުސް ބަހަނާ، ޔާމީންގެ ވެރިކަމުގައި ގޮންޖަހާ ސަރުކާރާ ދެކޮޅަށް އަޅުގަޑު ވޯޓް ދިނިން، މިހާރު އަދި ކިރިޔާ މި އެގެނީ ޔާމީން ސިޔާސީގޮތުން އެއްވެސް ގޯސް ފިޔަވަޅެއް ސިޔާސީ މީހުނަށް ނާޅާކަން، އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތަކަކީ ހަމަ ކުއްކޮއްގެން އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތަޢް


މާބަނޑުދުވަސްވަރު ބައެއް ވައްތަރުގެ މަސް ކެއުން ވަރަށް ނުރައްކާތެރި | Jazeera\tމާބަނޑުދުވަސްވަރު ބައެއް ވައްތަރުގެ މަސް ކެއުން ވަރަށް ނުރައްކާތެރި - Jazeera\nމާބަނޑުދުވަސްވަރު ބައެއް ވައްތަރުގެ މަސް ކެއުން ވަރަށް ނުރައްކާތެރި\nއާމިނަތު އަޙުމާ April 24, 2019 258 views0\nމާބަނޑުވުމަކީ ކޮންމެ އަންހެނަކުގެ ވެސް މުޅި ހަޔާތް ބަދަލުކޮށްލާ ކަމެކެވެ. ހަމައެކަނި މީހާގެ ހަށިގަނޑެއް ނޫނެވެ. މީހާ ގަޔާވާ ކަންތައްތަކާއި އުޅޭ އުޅުން ވެސް މުޅިން ބަދަލުކުރަން މަޖުބޫރުވެގެން ދެއެވެ. މިއީ ދަރިފުޅުގެ ހައްގުގައި މައިމީހާ ވާ ގުރުބާނާތުގެ ތެރެއިން މަދު މިންވަރެކެވެ. މިފަދަ އެތަކެއް ގުނާ އަދަދު ނުކުރެވޭ، އަގު އަދާ ނުކުރެވޭނެ ގުރުބާނީ މައިމީހާވާކަމަށް ފާހަގަކުރެވެއެވެ.\nމިގޮތުން ހަށިގަނޑަށް އެތެރެ ކުރާ ކާނާއަށްވެސް ބަދަލު ގެންނަން ޖެހޭކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. ސބަބަކީ، މާބަނޑުދުވަސްރަކީ އަންހެނުންގެ ހަށިގަނޑުގެ ނިޒާމުތައް އެންމެ ނާޒުކު ދުވަސްވަރަށް ވާތީއެވެ. މިގޮތުން މާބަނޑުދުވަސްވަރު ދުރުވާން ވީ ބައެއް ކާނާ ބަޔާންކޮށްލަމެވެ.\nމާކިއުރީއަކީ ވަރަށް ވިހަގަދަ އެލެމެންޓެކެވެ. ގިނައިން މިފަދަ މާއްދާއެކުލެވޭ ކާނާ ކެއުމުގެ ސަބަބުން ނާރުގެ ނިޒާމުތަކަށް، ދިފާއީ ނިޒާމަށް އަދި ކިޑްނީގެ ނިޒާމަށް ހުރަސްއެޅުން އެކަށީގެންވެއެވެ. އަދި ކުޑަކުދިންގެ ހެދިބޮޑުވުމަށް ބޮޑު އުނިކަމެއް ލިބުމުގެ ފުރުސަތު ވަރަށް ބޮޑެވެ. މާކިއުރީއަކީ ޕޮލިއުޓެޑް ފެންގަނޑުތަކުގައި ޢާންމުކޮށް އެކުލެވިގެންްވާ ނުރައްކާތެރި މާއްދާއެކެވެ. އެހެންކަމުން އެފަދަ ކަނޑުތަކުގައި ނުވަތަ ފެނުގައި އުޅޭ މަސްތައް ކެއުމަކީ ނުރައްކާތެރިކަމެކެވެ. އޭގެ ބައެއް މިސާލުތަކުގެ ތެރޭގައި މިޔަރުމަސް، ހިބަރު މަސް، ތޮޅިމަސް، (ބްލެކްފިން ޓޫނާ).\nކޮންމެ ކަނޑުމަހަކީ ވިހަގަދަމަހަކަށް ނުވަތަ މާބަނޑުދުވަސްވަރުގައި ކާންނުވާ މަހަކަށް ނުވެއެވެ. އަހަރެމެންގެ ދިވެހިންގެ ތެރޭގައި ކަނޑުމަސް އެއްވެސް ވަރަކަށް ނުކައި އުޅުންވާނީ ވަރަށް ދަތިވެގެންދާނެ ކަމަކަށެވެ. ހާސްވާކަށް ނުޖެހެއެވެ. ކަނޑުގައި ދިރިއުޅޭ މަސްތަކުގެ ތެރެއިން ކެއުމާއި ދުރުވާން ޖެހޭނީ ނުވަތަ ކެއުން މަދު ކުރަން ޖެހޭނީ މަދު ބާވަތެއްގެ މަހެކެވެ. އިސްވެ ބަޔާން ކުރެވުނު މަސްތައް ކެއުމުން ދުރުވުން މުހިންމެވެ.\nމާކިއުރީ މަދުން އެކުލެވިގެންވާ ކަނޑުމަސް މާބަނޑުދުވަސްވަރުގައި ކެއުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ. އެއީ ކުއްޖާގެ ހެދިބޮޑުވުމަށް ބޭނުންވާ މުހިންމު މާއްދާއެއް ކަމަށްވާ، އޮމެގަ-3 ފެޓީ އެސިޑް އެކުލެވިގެންވާތީއެވެ.\nރޯ ނުފިލާ މަސް ނުވަތަ ރޯމަސް އެއްވެސް ވަރަކަށް މާބަނޑު ދުވަސްވަރުގައި ބޭނުން ނުކުރުން ވަރަށް އެދެވިގެންވެއެވެ. ރޯ މަހަކީ ދިވެހިން ޢާންމުކޮށް ކައި އުޅޭ އެއްޗެއް ކަމަށް ނުވި ނަމަވެސް ބައެއް ފަހަރު ދިވެހިންނަށް ކެއްކިފައި ހުންނަ މަސް އެއްކޮށް ރޯނުފިލާ ހުންނަ ހާލަތްތައް އާދެއެވެ. އެފަދައިން މުޅިން ރޯ ނުފިލާ މަސް ކެއުމުންވެސް ދުރުވާންޖެހެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ރޯ ބިސްވެސް ހިމެނެއެވެ. އޭގެ ފަހަތުގައިވާ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ، ރޯމަހުގައި ބެކްޓީރިއާ ފަދަ ދަރިފުޅަށް ނުރައްކާތެރި ޖަރާސީމުތައް އެކުލެވިފައިވުމުން، އެ ނައްތާލުމެވެ.


(28 މެއި 2020 އާ ގުޅޭ)\nމިފްރާހަށް ފުންނޭވާއެއް ދޫކޮށްލެވުމާއެކު ނިތްކުރިއާއި ނޭފަތާ ގުޅުނު ހިސާބުގައި ދެއިނގިލި ކުރިން ހިފަހައްޓާލަމުން ލޯ މަރާލިއެވެ. މިފްރާހު އަނގައިން ނުބުނެ ގިނައިރުވާން ފެށުމުން ވިޔާމް ގޮވާލިއެވެ. ތުނބުޅީގައި އަތްތިލަ ހިންގާލާފައި ކުޑަދޮރުގެ އަރިމަތީ ދާރާގައި މިފްރާހު އަތްވިދެލަމުން ވިޔާމަށް ހޫން ލައްވާލިއެވެ. މިފްރާހު ބޭނުންވާ އިތުރުކަމެއް އޮތްތޯ ވިޔާމް ސުވާލު ކުރިއެވެ.\n"އިތުރުކަމެއްނެތް، އޭނާއަށް ވިޔާމް ފާހަގަވިޔަ ނުދޭތި، ދުރުމިން ބަހައްޓާތި، ފޮޓޯތައް އަހަންނަށް ލިބިއްޖެކަން އެންގުމުން ހުރިހާ ކޮޕީސްތައް ނައްތާލާތި، އެއްވެސް މީހެއްގެ އަތަށް އެތަނުން ފޮޓޯއެއް އަރައިގެން ނުވާނެ، މިސްޓޭކެއް ނުހަދާތި" މިފްރާހުގެ އަޑުގައިވީ ސީރިއަސްކަމެވެ. ވެރިޔަކު އޭނާގެ ދަށުން މަސައްކަތްކުރާ މުވައްޒަފަކާ ވާހަކަދެއްކި ފަދައެވެ.\nވިޔާމް ހާމަނުކުރި ނަމަވެސް މިފްރާހާ ކުރަން ބޭނުންވާ ސުވާލުތައް އެބަހުއްޓެވެ. ހަޤީޤަތުގައި އޭނާ ހާމަނުކުރަނީއެއްނޫނެވެ. އެއްވެސް ސުވާލެއް ކުރުމުގެ ހުއްދަ ވިޔާމަށް ނެތީއެވެ. އެ ދެމެދުގައި ވެވުނު އެއްބަސްވުން ވިޔާމަށް އެތައްކަމެއް މަނާކުރެއެވެ.\nކިޔަވައިގެން ހުއްޓެއްކަމަކު ވިޔާމަށް ރަނގަޅުވަޒީފާއެއް ނުލިބުނެވެ. މިހާރު ވެސް ދެތިން ތަނަކަށް ލާފައި އޮތް ފޯމުގެ ޖަވާބު ނުލިބި ވެއެވެ. އައިޓީ ދާއިރާއިން ޑިޕްލޮމާ ހެދީ ހަމައެކަނި ސެޓްފިކެޓުގެ ބޭނުމުގައެވެ. އޭގެ މާކުރިން ވެސް ވިޔާމަކީ ކޮމްޕިއުޓަރާ ގުޅުންހުރި ކަންކަމަށް ފަރިތަ ޒުވާނެކެވެ. ވިޔާނުދާވެގެން ނޫޅުނަސް އޭނާގެ ރައްޓެހިންގެ ތެރޭގައި އެފަދަ ޒުވާނުން މަދެއްނޫނެވެ. މިފްރާހާ ބައްދަލުވީ އެފަދަ ރައްޓެއްސެއްގެ، ގުރޫޕުގަނޑާއެކު ކޮފީ މޭޒުދޮށަށް ވިޔާމް އެރި ދުވަހެއްގައެވެ. މިފްރާހާ ބައްދަލުވީތީ މިއަދު އޭނާއަށް ޢާމްދަނީ ލިބޭ މަގެއް ފަހިވެއްޖެއެވެ. ކުރަންޖެހެނީ ބުރަ މަސައްކަތެއް ވެސް ނޫނެވެ. އެއްތަނެއްގައި ގޮނޑި ހޫނުކުރަން އިންނާކަށް ވެސް ނުޖެހެއެވެ. މަސައްކަތާ ހަވާލުވި ދުވަހު އޭނާއަށް އެންމެ ފަހުގެ ލެޕްޓޮޕަކާއި ފޯނެއް ލިބުނެވެ. އެހެންވިޔަސް މަސައްކަތުގައި އުޅޭން ފެށުމުން ތަފާތު ސުވާލުތައް ހިތާއި ސިކުނޑިއަށް ވެރިވާން ފެށީ ގަސްދަކާނުލައެވެ.\nފާރަލުމަކީ ރަނގަޅުކަމެއްނޫންކަން ވިޔާމަށް އެނގެއެވެ. އެހެންވިޔަސް ތިންމަސް ދުވަހަށް އެއީ އޭނާގެ ވަޒީފާއެވެ. ސުވާލު އުފެދެނީ އޭނާ ފާރަލާން ޖެހިފައިވާ އަންހެންކުއްޖާއާ މިފްރާހާ އޮތް ގުޅުމެއް ނޭނގޭތީއެވެ. އެގޭގައި އުޅޭ އަންހެންކުއްޖާއާ މިފްރާހު ލޯބީގެ ގޮތުން ނުގުޅޭނެއޭ ފުރަތަމަ ދުވަހު ވެސް ވިޔާމް ނިންމިއެވެ. އެއީ މިފްރާހުގެ ފުށުން ފެނުނު ކަންކަމަށް ބިނާކޮށް އޭނާ ނިންމި ނިންމުކެވެ. ދެން އެހެންވީރު މިފްރާހު އެ އަންހެންކުއްޖާއަށް އެހާބޮޑު ސަމާލުކަމެއް ދޭންވީ ކޮން ސަބަބަކާ ހުރެ ހެއްޔެވެ. އެގޭގައި މިވަގުތަށް އުޅެނީ އެ އަންހެންކުއްޖާއާއި އޭނާގެ ބައްޕަ އެކަންޏެވެ. އެ ބައްޕައަކީ ކިހާވަރެއްގެ ކާކުކަން ޚުދު ވިޔާމަށް ވެސް އެނގެއެވެ. ވިޔާނުދާ ޢަމަލެއް މިހާތަނަށް ވިޔާމު ނުހިންގި ނަމަވެސް އެމާޙައުލަކީ އޭނާއަށް ބީރަށްޓެހި މާޙައުލެއްނޫނެވެ. ކަންކަން ހިނގާ ގޮތުގެ މަންޒަރުތައް އޭނާ ދުށްޓެވެ. ހަމަހޭވެރިކަމެއްނެތި ބިތްޖެހިފައިވާ އެކުވެރީން ވެސް ދުށްޓެވެ. ވިޔާމު ސަމާލުކަމެއް ދޭން ބޭނުންވާ ކަމަކަށް އެކަންކަން ނުވަނީއެވެ. އެމީހުންނާއެކު އޭނާ ބައިވެރިވާ ހަމައެކަނި ޢަމަލަކީ ސިނގިރޭޓެއް ބޯލުމެވެ. މިހުރިހާކަމަކަށް އޭނާ ލޯހުޅުވިފައިވާއިރު، މިފްރާހު ނިންމާ ނިންމުންތަކުން އޭނާ އެ އަންހެންކުއްޖާ ވަރަށް ބޮޑަށް ރައްކާތެރިކުރަން ބޭނުންވަނީއޭ ވިޔާމަށް ޤަބޫލުކުރެވެއެވެ. އަނެއްބައިފަހަރު އެއީ ލޯތްބަށް ވެދާނޭތޯ ވިޔާމަށް ސުވާލުކުރެވެއެވެ. އެހެންވިޔަސް އެއްވެސް ކަމެއް ޔަގީނެއް ނުކުރެވެއެވެ. ވިޔާމް އެންމެ ބޮޑަށް މިފްރާހާ ކުރަން ބޭނުންވާ ސުވާލަކީ، އެ އަންހެންކުއްޖާއަކީ މިފްރާހުގެ ކާކު ހެއްޔެވެ؟.\nފޯނުގައި ހުރެ ލައިރާ ދެއްކީ ކޮންވާހައެއްކަމެއް ކެންޒާއަކަށް ނޭނގެއެވެ. އެހެންވިޔަސް އެކުވެރިޔާގެ މޫނު މިލައިގެން ދިޔަތަން ކެންޒާ ދުށްޓެވެ. ލައިރާގެ އަޑު ސާފުވާވަރަށްވުރެ އޭނާ ގޮސް ހުރީ ދުރުގައެވެ. ފަހަރެއްގައި އެ ކޯލުގައި ހުރެ ލައިރާ ދައްކާ ވާހަކަ ކެންޒާއަށް އިވެން ނޭދެނީކަމަށް ވެދާނެއެވެ. ގުޅައިގެން ހުރީ ލައިރާގެ ފިރިމީހާއަށްކަން ކެންޒާއަށް އެނގެއެވެ. އެހެންވީމަ ދެމަފިރިންގެ ދެމެދުގައި އެއްވެސް މީހަކަށް އަންގަން ބޭނުންނުވާ ސިއްރުތައް ހުންނާނޭ ކެންޒާގެ ޟަމީރު ވެސް އެއްބަސްވެއެވެ.\nބަދިގޭ އައިލެންޑް މަތި ފުރިފައިވަނީ ކެންޒާ ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ތަށިތަކުންނެވެ. މެންދުރު އައިގޮތަށް އޭނާ އަދިވެސް އެއުޅެނީ އެގޭގައެވެ. ހަވީރު ހަތަރުގަޑި ބައިގަ އޮތް "ޓީ ޕާޓީ"އަށް ތަށިތައް ތައްޔާރުކުރުމުގައެވެ. ކުޑަކުދީންނަށް ކަމުދާނޭ ފަދަ ތަފާތު ތަށިތައް ހުއްޓެވެ. ބައެއް ބާވަތްތަކަކީ ހެނދުނު ތައްޔާރުކޮށް ފިނިކުރަން ލާފައި ހުރި ތަށިތަކެވެ. އަދި ކުރީބައިގަ ފުށްގަނޑު ނޫނީ ކުރީމުގަނޑު ތައްޔާރުކުރަން ޖެހޭ ބާވަތްތަކެވެ.\nކުޑަކުދީންގެ އެ ޙަފުލާ އޮތީ ހަތަރުވަނަ ފަންގިފިލާގައެވެ. ތަނުގެ އެތުރުންތަކަށް ބަދަލު ގެނެސް ޙަފުލާއަށް ތަން ތައްޔާރުކުރުމަށް ބަޔަކު ގެނެވުނެވެ. ހަތަރެއް ޖެހިއިރު އެމީހުންގެ މަސައްކަތްތައް ނިންމާފައި ހިނގައްޖެއެވެ. އެންމެންނަށް ކަމުދިޔަ ނަމަވެސް އިލިޔާނާއަށް ޙަފުލާ ބޭއްވޭތަން ކަމަކުނުދިޔައެވެ. އެކުއްޖާ ބޭނުންވަނީ ލައިރާގެ އެޕާޓްމެންޓުގައި ޙަފުލާ ބާއްވާށެވެ. ޓީވީ ބެލުމާއި ކުޅިވަރުތައް ކުޅުމުގެ އިތުރުން އިލިޔާނާގެ ހުރިހާ ކުޅޭއެއްޗެއް އެކުވެރީންނަށް ދައްކަން އެކުއްޖާ ބޭނުންވެއެވެ. އެ ޙަފުލާއަށް އަންނަ ހުރިހާ ކުދީންނަކީ އިލިޔާނާ ފަދައިން އެދޭ ހުރިހާ އެއްޗެއް ލިބުމުގެ ތަނަވަސްކަން ހުރި ކުދީންނެއްނޫނެވެ. ލައިރާއަކީ އެއްވެސް އިރަކު ދެއްކުންތެރި އަންހެނެއްނޫނެވެ. ވަރަށް އާދައިގެ ދިރިއުޅުމެއް އުޅޭ ސާދާ އަންހެންކުއްޖެއް ފަދައެވެ. ދަރިފުޅަށް ވެސް ލައިރާ ދޭން ބޭނުންވަނީ އެފަދަ ތަރުބިއްޔަތެވެ. ދެއްކުންތެރިކަމެއްނުވާ އެހެންމީހުންގެ ހާލާމެދު ވިސްނާ ދަރިއަކަށް އިލިޔާނާ ވުމެވެ. އެކަންކަމުގެ މުރާދު ވިސްނޭވަރަށްވުރެ ދަރިފުޅު ޅަކަން އެނގެއެވެ. އެހެންވިޔަސް ޅައުމުރުގައި އެފަދަ ކަންކަމަށް ހޭނުވުން މުހިންމެވެ. ފިރިމީހާއަށް ލައިރާ ގުޅީ އެ ބައްޕަ ބުނުމުން އިލިޔާނާ އެކަމާ މެދު ވިސްނާ ޤަބޫލުކުރާނެކަން އެނގޭތީއެވެ. ވީ ވެސް އެހެންނެވެ. ޒުބިންގެ އަޑު އިވުމާއެކު އިލިޔާނާގެ ޠަބީޢަތް މުޅިން ބަދަލުވެއްޖެއެވެ. ނަޞޭޙަތް އެހުމުގައި އެ ދަރިފުޅުގެ ފުށުން ކެތްތެރިކަން ފާޅުވެއެވެ.\nމަރިއްޔާގެ އިރުޝާދާއެކު ކާތަކެތި އުފުލާ ޓްރޯލީގައި ތަށިތައް އަތުރައި ހަތަރުވަނަ ފަންގިފިލާއަށް އެތަށިތައް ގެންދިއުމުގައި ޚާދިމުންގެ ބަޔަކު ހަރަކާތްތެރިވަމުންދިޔައެވެ. އެކުގައި ބަހައްޓަންވީ ތަށިތަކާއި ވަކިން ހުންނަންޖެހޭ ތަށިތައް މަރިއްޔާއަށް ބުނެދެނީ ކެންޒާއެވެ.\n"ކެން! ނިމުނީތަ؟ ފިފްޓީން މިނެޓްސް ދެން އޮތީ" ފޯނުކޯލު ނިންމާލާފައި ކެންޒާގެ ގާތަށް އައި ލައިރާ އަހާލިއެވެ. އެއާއެކު ބޮޑުވައި އިނގިލި އަރުވާލަމުން ކެންޒާ ނިމިއްޖެކަން އަންގާލިއެވެ.\n"ޗޭންޖުވާން ހެދުމެއް ގެނައިންތަ؟ އަވަހަކަށް ކެން ފޮނުވުމުގެ ވިސްނުމެއް އަހަރެންގެ ނެތް އިނގޭ" ލައިރާ ބުނެލިއެވެ.\n"އިއްޔެ އެހެން ބުނީމަ ހިފައިގެން އައީ... ޑަޒާޓް ޓޭބަލްގަ މި ކޭކު ބައިންދާފަ ރެޑީވާން ދާނަން" މިހެންބުނެ ޓްރޭއާއެކު ކޭކު ކެންޒާ ނެގިއެވެ. ލައިރާ ވެސް އޭނާއާއެކު ހިނގައިގަތީއެވެ. އިލިޔާނާގެ އެކުވެރި ކުދީން އަންނަން ވާއިރަށް އިންތިޒާމުތައް ހަމަޖެހިފައި ހުރި ގޮތް ފަހުފަހަރަށް ބަލާލުމަށް ލައިރާ ގަސްދުކުރިއެވެ.\nކެންޒާ ތައްޔާރުވެގެން އާދެވުނުއިރު އިލިޔާނާގެ އެކުވެރިންގެ ތެރެއިން ހަތްވަރަށް ކުދީން އައިސް އުޅެއެވެ. ލައިރާ ހުރީ އެ ކުދީން ގޮވައިގެން އައިސް ތިބި ބެލެނިވެރީންގެ ގާތުގައެވެ. އަތުރާފައި ހުރި ގޮނޑިތަކަށް ބަލާލުމަށްފަހު ކެންޒާ އެތަނުން ގޮނޑިއެއްގައި އިށީނެވެ. ސަރަފީނާއާއި ފަރުޒީނާއެކު ކަސްތޫރީ އެތަނަށް އައީ އެވަގުތެވެ. ކެންޒާ އަވަސްއަވަހަށް ތެދުވުމުން އޭނާގެ ކޮނޑުގައި ކަސްތޫރީ އަތްޖައްސާލައި އިށީނުމަށް އަންގާލީ ހިނިތުންވުމަކުންނެވެ.\n"އެއްޗެއް ގެނެސްދެންތޯ" ކެންޒާ އަހާލިއެވެ. ކަސްތޫރީގެ އިތުރުން ދެން ތިބި ދެ އަންހެނުން ވެސް ނޫނެކޭ ބުނެލިއެވެ.\n"ލައިރާއާ ހެދި ކެންޒާއަށް ގެއަށް ނުދެވިފަ ދޯ ތީނީ" ސަރަފީނާ އަހާލިއެވެ.\n"މިއަދު ހުކުރު ދުވަސްވީމަ ކުރާނެކަމެއް މާގިނަ ކަންތައްތަކެއްނެތް، ކުރީބައިގަ ލައި ބުނެފަ އޮތީމަ، ރެޑީވެގެން ހުރީ" ކެންޒާ ހިނިތުންވެލިއެވެ.\nލައިރާއަށް މަންމައާއި ބޮޑުދައިތައާއި މާމަ ފެނުމުން އަވަހަށް އެމީހުންގެ ގާތަށް އައެވެ. އެމީހުން އައީ ޚަފުލާ ކުރިއަށްދާ ގޮތް ބަލާލުމަށްކަމުގައި ސަރަފީނާ ބުންޏެވެ. އިތުރު ކުދީންނާއި ބެލެނިވެރީން އަންނަން ފެށުމުން އެތަނުގައި މަޑުކުރާކަށް އެމީހުން ގަސްދެއް ނުކުރިއެވެ. ކުދީންނާއެކު އިލިޔާނާގެ ކަންކަމުގައި އުޅޭ ޚާދިމާ، ސަމަންތާ އުޅޭތަން ފެނެއެވެ. ސަރަފީނާ އެނބުރި ދިއުމުގެ ކުރީން ދަރިފުޅުގެ ގާތުން އެދުނީ ސަމަންތާ ހުއްޓެއްކަމަކު ކުދީން އުޅޭ ގޮތަށް ލައިރާ ވެސް ސަމާލުކަން ދިނުމަށެވެ.\nކުރިއަށްދިޔަ ޙަފުލާ ނިމި ކެންޒާއާއެކު ލައިރާ ވެސް އިނީ ބަދިގެ ތެރޭގައެވެ. ލައިރާ ގެނައި ދެ ތަށި ކޮފީ ބުއިމުގައެވެ. އެމީހުންނާ ބައިވެރިވީ އެތަނަށް ވަން ސެހްރާނެވެ. ލައިރާ ނުބުނެގެން އޭނާ ހުރި ކަހަލައެވެ. އަވަހަށް އައިސް އެ ދެ އަންހެންކުދީންގެ މޫނު ފެންނާނޭހެން އައިލެންޑް ދޮށުގައި އިށީނދެއްޖެއެވެ.\n"ލައިތު ނެތީތަ، އެނބުރެމުން މިތަނަށް ތިވަނީ" ލައިރާ އަހާލިއެވެ. އޭރު ކެންޒާ ވެސް އިނީ ސެހްރާނު ފެނުމުން ލައިތުވީ ހިސާބެއް އެނގެން ބޭނުންވެފައެވެ. އޭނާގެ ނަޒަރު ސެހްރާނަށް ހުއްޓުނީ ލައިރާގެ ސުވާލަށް ދޭނެ ޖަވާބެއް އަޑުއެހުމަށް ޝައުގުވެރިވެފައި އިންވަރުންނެވެ.\n"އޮފީހުން އައިގޮތަށް ނިދާފަ އެބައޮތް... ދެންމެ ގޮސް ގޮވީމަ ވެސް ނުތެދުވި، މަންމަ ފެނިގެން ދޮން ކޮބާތޯ އެހީމަ ބުނެފި، ބަދިގެއަށް ދިޔައީހެން ހީވެޔޯ" ސެހްރާނު ނިކަން ތަފްސީލުކޮށް ބުނެލިއެވެ.\n"ދެން އުޅޭ ދެ ބްރަދާސް ކޮބާ" ކެންޒާ އަހާލިއެވެ.\n"ނާނު ކުޅެ ނިންމާފަ އާންނާނީ އިރުއޮއްސޭއިރު، ދެން ހުރި މީހާ ޓޯޓަލް އައިސޮލޭޝަންގަ އުޅޭހިތްވާ މީހެއް" ސެހްރާނު ބުނެލި ރާގުން ލައިރާ ހީނލިއެވެ.\n"އެ ދޮގެއް، ޔާދިންއަކީ ވަރަށް ސީރިއަސްމީހެއް، ބޭރުގައި ވެސް ގޭގައި ވެސް... އެކަމަކު ލައިތުއާ ދެމީހުންގެ ކޮމްޕެޓިޝަން ވަރަށް ބޮޑުވާނެ، ނާނު އެންމެ ކުޑަވީމަ ކަންނޭނގެ، ހީ ހޭސް ނޯ އައިޑިއާ މިގޭގަ ވާކަންކަމުގެ... އޭނާއަށް އެއްވެސް ކަމެއް މުހިންމު ހެނެއް ހިޔެއްނުވޭ، ކަމެއް ބޭނުންވެއްޖެއްޔާ ދުވާނެ އެންމެންގެ ގާތަށް، އަހަރެމެން ކުދީންގެ ތެރެއިން އެއްވެސް ކަމަކާ ބެހެން ބޭނުންނުވާ މީހަކީ ލައިތު، އޭނާއަށް ވަންޏާ އޮފީހަކަށް ވެސް ނުދާނެ، ގޭގެ އެއްކަމެއްގައި ވެސް ބައިވެރިނުވާނެ، މަންމަމެން ފުރަތަމަ ހީކުރީ މިކޮޅަށް ބަދަލުވާން ޖެހުނީމަ ލައިތަށް އުޅެން އުނދަގުލީ ކަމަށް" ލައިރާ ބުންޏެވެ.\n"ހީ އިޒް ސްޓަބަން" ދެއަތުން ކޮފީ ޖޯޑު ތުނބާ ހަމައަށް ހިއްލާލައިގެން އިނދެ ސެހްރާނު ބުނެލިއެވެ.\n"ޑަޒް ހީ ސްޕީކް އަދާ ލެންގުއެޖް" ކެންޒާގެ އަޑުގައި މިފަހަރު ޖެހިލުންވުން ހުއްޓެވެ. ސެހްރާނު މާނަވީ ގޮތަކަށް ކެންޒާއަށް ބަލާލިއެވެ. އަދި އޭނާ ހޭންފެށިއެވެ. ލައިރާ ވެސް އިނީ ހިނިތުންވެލައިގެންނެވެ.\n"އޭނާ އެއްޗެކޭ ބުނީތަ؟" ހުނުންގަނޑު މައިތިރިކުރަމުން ސެހްރާނު އެއްސެވެ. ކެންޒާ ދެ ޚިޔާލެއްގައި އިނދެފައި މަޑުމަޑުން ބޯޖަހާލިއެވެ.\n"ކޮންބަހަކުން ބުނީ؟" ސެހްރާނު މިހެން އަހާލަންވާއިރަށް، ކީކޭތޯ ލައިތު ބުނީ ލައިރާ އަހާލައިފިއެވެ.\n"އައި ޑޯންޓް ނޯ... އިނގިރޭސިއަކުންނޫން ބުނީ" ކެންޒާ ބުންޏެވެ.\n"ކިޔަވަން އުޅުންއިރު އޭނާ އަބަދުވެސް ފުންނާނީ ހެޑްސެޓް ޖަހާލައިގެން ހުންނަތަން، އަހަރެންނަށް އޭރު ހީކުރެވުނީ އޭނާ ލަވާއަޑުއަހަނީ ކަމަށް، އެހެން މީހުން ހުސްވަގުތު ހޭދަކުރާ ގޮތާއި ލައިތު އެވަގުތުތައް ދުއްވާލާ ގޮތް ތަފާތު، އޭނާ ތަފާތު ލެންގުއެޖް ދަސްކުރަން ލޯބިކުރޭ، ފުރަތަމަ ދަސްކުރީ އިޓަލީ ބަސް، އޭނާ އެންމެ ފަރިތަކޮށް ވާހަކަދައްކާނީ ވެސް އެބަހުން، ސްޕެނިޝްއާއި ފްރެންޗު ވެސް އެނގޭނެ، ފަހުން މެންޑަރިން ޗައިނީޒް ދަސްކުރަން އުޅެފައި ނޭނގެ ވީގޮތެއް، އެ ކުލާސް އެއްކޮށް ފުރިހަމައެއް ނުކުރޭ، ދެން އޭނާގެ އިންޓްރެސްޓް އެނބުރުނީ ޑިޖިޓަލް އާޓްސްއަށް، ކިޔަވަން އެހާ އިންޓްރެސްޓް ހުންނަ މީހަކު އަހަރެން ނުދެކެން، ބައި ދި ވޭ، ހީ އިޒް އަ ބުކްވޯމް... އެންމެ ރަނގަޅުވާނީ އޭނާ ބުނީ ކީކޭތޯ ނުބެލިއްޔާ، ރަނގަޅު އެއްޗެއް ނުބުނާނެ" ސެހްރާނުގެ ވާހަކައިން އޭނާ ލައިތުއާ މެދު ފަޚުރުވެރިވާކަން އެނގެއެވެ.\n"މިގޭގަ ސެޓްފިކެޓް އެންމެ ގިނަ މީހަކީ އެއީ، އެންމެ ބޯހަރީ ވެސް އޭނާ، އެއްވެސް ކުއްޖަކަށް ބައްޕައާ ފައިޓްކުރާކަށް ނުކެރޭނެ ލައިތު ނޫނީ" ލައިރާ ދެފަރާތަށް ބޯހޫރާލިއެވެ. ކެންޒާގެ ތުންފަތުގައިވީ ލުއި ހިނިތުންވުމެކެވެ. އަދި ވެސް ލައިތުއާ ބެހޭ ގޮތުން އެނގެން އޭނާގެ ހިތް އެދެއެވެ.\n"އޭތް! އަންހެން ކުދީން މިހެން ތިބޭއިރު ދައްކަނީ ކޮންކަހަލަ ވާހަކަތަކެއްތަ؟ ތެދެއް! ވަރަށް ގޮސިޕް ކުރޭތަ؟" ސެހްރާނުގެ ރާގު ކުއްލިއަކަށް ބަދަލުވެލައިފިއެވެ.\n"އަހަރެމެން ގޮސިޕްކުރަންތަ؟، ނޫން ދޯ" ލައިރާ ބަލާލީ ކެންޒާއަށެވެ. އޭނާގެ ބުނުމަށް ކެންޒާ ވެސް އެއްބަސްވެލިއެވެ.\n"ކެން ހީވަނީ ވަރަށް ވަރުބަލިވެފައި ހުރިހެން" ކޮފީތަށްޓަށް ކެންޒާ ބަލަން އިން ގޮތް ފެނި ސެހްރާނު ބުންޏެވެ. އެވަގުތު ވެސް ކެންޒާ އޭނީ ލައިތުގެ ޚިޔާލުގައި ކަމެއް އެކަކަށް ވެސް ނޭނގެއެވެ.\n"ހުރިހާކަމެއް ނިމުނީމަ އަދިތު ކައިރީ ބުނާނަން ކެން ގެއަށް ލާދޭން" ލައިރާ އަވަސްއަވަހަށް ބުނެލިއެވެ.\n"ކޮންތާކު ގެ ހުންނަނީ؟" ސެހްރާނު އަހާލިއެވެ. އެއާއެކު ގަލޮޅުގައޭ ކެންޒާ ބުނެލިއެވެ.\n"ކެން، ގެއަށް ލައިދޭންތަ ތިއަހަނީ؟" ލައިރާ ބުންޏެވެ.\n"އާން! އެއީ އެހާވަރުކަމެއްނޫނެންނު، އެހެންނޫނަސް މިރޭ ބޭރަށް ނުކަންނަ ހަމަޖެހިފަ އޮތީ، އަނެއްކާ ކެންއަށް އޯކޭތަ؟" ސެހްރާނު ބަލާލީ ކެންޒާގެ ޚިޔާލަށް ބޭނުންވެގެންނެވެ. އެއްޗެއް ބުނަން ނޭނގިފައި ކެންޒާ ބަލާލީ ލައިރާއަށެވެ.\n"ކެން ސަލާމަތުން ގެންގޮސްދޭނަމޭ، އެހެންނޫނީ ދޮން އަހަރެން މަރާނު... ތީ މިހާރު ދޮންގެ ނިއު ބެސްޓް ފްރެންޑްވިއްޔާ" ސެހްރާނު ހީނގަތެވެ. ހިނިތުންވުމެއް ދިން ކެންޒާ ބޯޖަހާލިއެވެ. އެގޭތެރެއިން އޭނާ ދުށް ގޮތުގައި އެންމެ ހަމަޖެހޭ ދެ ޒުވާނުންނަކީ ޖިނާނާއި ސެހްރާނެވެ.\n"ދެން ކައްކަން ދޯ އުޅޭނީ، ނިމުނީމަ އާދޭ އިނގޭ އަހަރެންގެ ބަޔަށް، ސެހެރް އަންނާނެ ދާންވީމަ... އަހަރެން ވެސް މިދަނީ އިލީ ކޮބާތޯ ބަލާލަން، އެ އުޅޭ އިސްކަންދަރު ދޫލާއިރު ވެސް އިނދެދާނެ އަޅާވެސް ނުލާ ދީގެން، އަދި އެޔެއްނޫން ކަމަކީ، މާމަގެ އެންމެ ލޯބިވާ ބީފާނު ފިތާލަފާނެތީ ވެސް ބިރުން ހަލާކުވާވަރުވޭ" ލައިރާ ތެދުވަމުން ވާހަކަދެއްކިއެވެ.\nލައިރާ ނުކުމެގެން ދިޔަތާ ގިނައިރެއްނުވެ ސެހްރާނު ވެސް ދާން ގަސްދުކުރިއެވެ. ކޮފީޖޯޑުތައް ނަގަން ކެންޒާ އުޅުމުން ސެހްރާނު ނުކުމެނުކުމެ ހުރެފައި ވެސް އެނބުރި އައެވެ. ކެންޒާ ނެގިޔަ ނުދީ އޭނާ ކޮފީޖޯޑުތައް ހިފައިގެން އައިސް ތަށިދޮންނަ މެޝިނަށް ލައިފިއެވެ. ނުކުމެގެން ދަމުން، ކެންޒާ ދޮންނާނީ ކައްކާއިރު ހަޑިވާ ތަށިތައްކަމަށް ސެހްރާނު ބުނެލީ އެއްލޯ މަރާލަމުންނެވެ.\nބަދިގޭގައި އެކަނިވުމާއެކު އޭނާ ނުކުތީ ކަސްތޫރީއާ ބައްދަލުކުރާށެވެ. ނަމަވެސް ބަދިއާ ދުރަށް ނާދެވެނީސް އެތަނަށް މަރިއްޔާ އަންނަތަން ފެނުނެވެ. އޭނާގެ އަތުގައި ރޭގަނޑުގެ ކެއުމުގެ ލިސްޓު އޮތެވެ. އެހެންވެ މަރިއްޔާއާ ވާހަކަދައްކަމުން ދެމީހުން އައިސް ބަދިގެއަށް ވަނެވެ.\nމަސައްކަތްތައް ނިންމާލާފައި ލައިރާ އެދުނު ފަދައިން ކެންޒާ އެބަޔަށް އައެވެ. ރޭގަނޑުގެ ކެއުމުގައި ބައިވެރިވުމަށް ލައިރާ އައީ ކެންޒާ އެޕާޓްމެންޓުގައި ބައިންދާފައެވެ. ކެއުމުގެ ކަންކަން ނިމި އެނބުރި އެޕާޓްމެންޓަށް އޭނާ އައިއިރު ސެހްރާނު ވެސް ހުއްޓެވެ. ހިނގާށޭ ދާން ސެހްރާނު ބުނެލުމާއެކު ކެންޒާ ސޯފާއިން ތެދުވިއެވެ. ކެންޒާ ގެއަށް ލާފައި ނޫނީ އެއްވެސް ތަނަކަށް ގޮސްގެން ނުވާނެކަމުގައި ލައިރާ ބުންޏެވެ. ކެންޒާއާއެކު އެޕާޓްމެންޓުގެ ދޮރާ ހަމައަށް ލައިރާ ނުކުމެފައި އެކުވެރިޔާގެ ގައިގާ ބައްދާލިއެވެ. ގެއަށް ގޮސް އަރާމުކޮށްލަން ބުންޏެވެ.\nގެޔާ މާ ދުރުނޫން ހިސާބުގައި ސިގްނަލް ޖައްސައިގެން އޮތް ކާރަށް ސެހްރާން އިޝާރާތްކޮށްލިއެވެ. ކާރާ ހަމައަށް އާދެވުނު އިރު ބިއްލޫރީގެ ގޮތުން އެތެރޭގައި އިން މީހަކު ނުފެނެއެވެ. ސެހްރާނު ފަހަތު ދޮރުފަތް ހުޅުވާލުމާއެކު ކާރުގެ އެތެރެއިން ބޮކިދިއްލުނެވެ. ދުއްވަން އިނީ ލައިތުކަން އެނގުނީ ކެންޒާ ކާރަށް އެރިފަހުންނެވެ. ކުރިމަތީގައިވާ ލޯގަނޑުކޮޅު ލައިތު ރަނގަޅުކޮށްލުމާއެކު ފަހަތުގައި އިން ކެންޒާއަށް ބަލާލިއެވެ. ދެ މީހުންގެ ނަޒަރު ސީދާވެލިއެވެ. މިއަދު އެހާ ގިނައިރު އޭނާ އެގޭގައި އުޅުނުއިރު ވެސް ލައިތު ލޮލަށް ފެނުނީ އަދިކިރިޔާއެވެ. އޭނާ ދުށުމަށް ކެންޒާގެ ހިތް ކިތަންމެ ފަހަރަކު ގޮވާލިއެވެ. ނަމަވެސް މީހެއް ގާތު އަހާލަން ނުކެރިފައި ހުރީއެވެ.\n"ކިހާ ހިސާބެއް އެއީ" ލައިތުއާ ޖެހިގެން ހުރި ސީޓުގައި ހަމަޖެހިލި ސެހްރާނު އަހާލިއެވެ. އެއާއެކު ކެންޒާ ގެއަށްދާންވީ މަގުތައް ކިޔާދިނެވެ. ލައިތު އިނީ މުޅިން އެހެން ޚިޔާލެއްގައެވެ. ކެންޒާ ދާން ބުނާ ސަރަޙައްދަކީ މި މާލެއިން އޭނާ އަރަން ބޭނުންނުވާ ހިސާބެވެ.\nދުއްވަމުން އައި ކާރު މަޑުކުރަން ކެންޒާ ބުނުމުން މަގަށް ވަދެ ފާރު ކައިރީ ޕާކުކޮށްލިއެވެ. އޭރު ލައިތުގެ ހިތުގެ ހިނގުން އަވަސްވެއްޖެއެވެ. ސެހްރާނު އެއްޗެކޭ ބުނަން އުޅުނު ހިނދު އޭނާއަށްވުރެ ކުރީން ލައިތު ވާހަކަދެއްކިއެވެ. އެމަގުން ގެ ކޮބާތޯ ލައިތު އެއްސެވެ. ކަންމައްޗަށް ވާހެން ހުރި ގެއަށް ކެންޒާ އިޝާރާތްކޮށްލިއެވެ. އެއީ ގެ ކަމުގައި ބުންޏެވެ. ކާރުން ފައިބަން ކެންޒާ އުޅުނެވެ.\n"ވެއިޓް..." ކުއްލިއަކަށް ލައިތު ބުންޏެވެ.


VAR ge nimunthah alun balan Liverpool edhijje\nވީއޭއާރްގެ ނިންމުންތައް އަލުން ބަލަން އެދިއްޖެ\nލިވަޕޫލްގެ ކެޕްޓަން އާއި މެޗުގެ ރެފްރީ\nއެވަޓަން އާ ދެކޮޅަށް ލިވަޕޫލް އިއްޔެ ކުޅުނު މެޗުގައި ވީއޭއާރުން ނިންމި ނިންމުންތައް އަލުން ބަލައިދޭން ލިވަޕޫލުން އެދިއްޖެ އެވެ.\nވީއޭއާރްގެ ނިންމުންތަކުން ލިވަޕޫލުން ބަލައިދޭން އެދުނީ މައިގަނޑު ދެ މައްސަލައެކެވެ. އޭގެ ތެރެއިން ވެސް ހާއްސަކޮށް މެޗުގެ 92 ވަނަ މިނެޓްގައި އެ ޓީމުގެ ކެޕްޓަން ޖޯޑަން ހެންޑަސަން ކާމިޔާބު ކުރި ލަނޑު ބަލައި ނުގަތް މައްސަލަ ހިމެނެ އެވެ.\nއަނެއް މައްސަލައަކީ، ފުރަތަމަ ހާފުގައި ލިވަޕޫލްގެ ޑިފެންޑަރު ވާޖިލް ވެންޑައިކް އަށް އެވަޓަންގެ ކީޕަރު ޖޯޑަން ޕިކްފޯޑް ކުރި ޗެލެންޖުގައި ޕިކްފޯޑްގެ ގޯހެއް ނެތް ކަމަށް ނިންމި މައްސަލަ އެވެ. ޕިކްފޯޑްގެ ޗެލެންޖާ ގުޅިގެން ވެންޑައިކްގެ ކަކުލަށް އަނިޔާވެ އޭނާ އަށް ކުޅުން ކުރިއަށް ގެންދެވޭ ގޮތެއް ނުވި އެވެ. ބެލެވޭ ގޮތުގައި ގިނަ ދުވަސްތަކަކަށް އޭނާ ކުޅުމާ ދުރައް ދާން ޖެހޭނެ އެވެ.\nހެންޑަސަން ލަނޑު ކާމިޔާބު ކުރީ ސެޑިއޯ މާނޭ ހުރަސް ކޮށްދިން ބޯޅައިންނެވެ. ލިވަޕޫލްގެ ކުޅުންތެރިން އުފާފާޅު ކުރި ނަމަވެސް އެ ލަނޑު ވީއޭއާރް ޓީމުގެ ސަމާލު ކަމަށް އައެވެ. އެވަޓަންގެ ހާފުގެ މެދެއްހާ ހިސާބުން ތިއާގޯ، މާނޭއަށް ބޯޅަ ދިން އިރު، އޭނާ ހުރީ އެވަޓަންގެ އޭރިއާ ތެރޭގަ އެވެ. މާނޭއަށް ބޯޅަ ލިބުނު އިރުވެސް އޭނާ އޮފްސައިޑްވެފައިވާ ކަމަށް ވީއޭއާރް މެދުވެރިކޮށް ރެފްރީ ނިންމި އެވެ. އެ ލަނޑު ގަބޫލު ނުކުރުމުން މެޗުގެ ނިމުނީ 2-2 ން އެއްވަރު ވެގެންނެވެ.\nލިވަޕޫލުން، ޕްރިމިއާ ލީގަށް ހުށަހަޅާފައި ވަނީ، ވެންޑައިކަށް ޕިކްފޯޑް ކުރި ޗެލެންޖް އެކަށީގެންވާ ވަރަށް ބަލާފައި ނުވާ މައްސަލަ އެވެ. އަދި މާނޭ އޮފްސައިޑް ވެފައިވާ ކަމަށް ވީއޭއާރު މެދުވެރިކޮށް ނިންމިއިރު އޮފްސައިޑް ވެފައި ވަނީ މާނޭގެ ހަށިގަނޑުގެ ކޮން ހިސާބެއް ކަން ސާފު ކޮށްދިނުމަށްވެސް ލިވަޕޫލުން ވަނީ ހުށަހަޅާފަ އެވެ.\nމެޗަށް ފަހު ވާހަކަ ދައްކަމުން ލިވަޕޫލްގެ ކޯޗް ޔާގަން ކްލޮޕް ބުނީ، މެޗު ނިންމާފައި އޭނާ ޗޭންޖިން ރޫމަށް ދިޔައިރު ޓީމުގެ އޮފިޝަލުންނާ ކުޅުންތެރިން ތިބީ ވީޑިއޯއިން ހެންޑަސަންގެ ގޯލް ރިޕްލައިން ބަލަން ކަމަށެވެ. އަދި އޭނާވެސް އެ ވީޑިއޯތަށް ބެލުމުން އޮފްސައިޑް ވެފައިވާކަން ފާހަގަ ނުކުރެވޭ ކަމަށެވެ.\n"އަހަންނަކީ ވީއޭއާރްގެ ހަގިގީ ސަޕޯޓަރެއް އެކަމަކު އެއް މަންޒަރުން އަހަންނަށް ފެންނަނީ (މާނޭ) އޮފްސައިޑް ނުވާކަން. އޭގެ ފަހުން އަހަންނާ ދިހަ މީހުން ބައްދަލު ވެއްޖެ ކޮންމެ މީހަކުވެސް ބުނަނީ އެއީ އޮފްސައިޑެއް ނޫނޭ. އޭގެ ސަބަބުން އަހަރެންގެ މޫޑް އިތުރަށް ރަނގަޅުވީކީ ނޫން،" ކްލޮޕް ވާހަކަ ދެއްކި އެވެ. "އަހަރެމެންނަށް އެއް ކުޅުންތެރިޔަކު ގެއްލުނީ ވީއޭއާރުން ބަލައިފައި ނުވުމުން. ހީވަނީ ވާޖިލްއަށް ކުރި ޗެލެންޖަކީ ރަތް ކާޑު ދައްކަން ޖެހޭ ހާލަތެއް ހެން. އަދި އަހަރެމެން ޖެހީ ސައްހަ ގޯލެއް. އެކަމަކު ބަލައި ނުގަތް. އެއީ އަހަރެމެންގެ ދުވަހެއް ނޫން ނަމަވެސް ކުޅުންތެރިންގެ ފަރާތުން ފެނުނު ކުޅުމަކީ އަހަރެން ދެކެން ބޭނުންވި ކުޅުން."\nސީޒަންގެ ބޮޑުބައެއް ވެންޑައިކަށް ގެއްލޭނެ


Fiyavalhu alhan nukulhedhifaivun balaeh nuganevey: Dr. jameel\nފިޔަވަޅު އަޅަން ސަރުކާރު ނުކުޅެދިފައިވުން ބަލައެއް ނުގަނެވޭ\nކުރީގެ ނާއިބް ރައީސް ޑރ މުހައްމަދު ޖަމީލް\nލާދީނީ ފިކުރު ފަތުރަން ހިތްވަރުދީ މަސައްކަތްކުރާ ނެޓްވޯކްތަކުގެ މައްސަލަ ތަހުގީގުކޮށް ފިޔަވަޅު އަޅަން ސަރުކާރު ނުކުޅެދިފައިވުން ބަލައި ނުގަނެވޭނެ ކަމަށް ކުރީގެ ނައިބު ރައީސް ޑރ. މުހައްމަދު ޖަމީލް އަހުމަދު ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.\nރާއްޖޭގައި އިސްލާމްދީން އޮތް ގޮތުގެ މައްޗަށް ކަމަށް ބުނެ، މޯލްޑިވިއަން ޑިމޮކްރެޓިކް ނެޓްވޯކް (އެމްޑީއެން) އިން ނެރުނު ރިޕޯޓްގައި އިސްލާމްދީނާއި މާތް ރަސޫލަށް ނިސްބަތްކޮށް ފުރައްސާރަ ކޮށްފައި ވެއެވެ. އެކަމާ ގުޅިގެން އެ ޖަމިއްޔާ އުވާލުމަށް ވަރަށް ގިނަ ބަޔަކު ދަނީ ގޮވާލަމުންނެވެ. މި މައްސަލަ ތަހުގީގު ކުރަން އިސްލާމިކް މިނިސްޓްރީން ވަނީ ފުލުހުންގެ އިދާރާއަށް ހުށައަޅާފަ އެވެ.\nއެމްޑީއެންގެ ރިޕޯޓާމެދު ވަރަށް ބޮޑަށް ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކޮށް އަދި ރިޕޯޓް ކުށްވެރިކުރައްވާ ޖަމީލް ވިދާޅުވީ ކޮންމެ ފަހަރަކު ބުރަ މަސައްކަތުން ސަރުކާރު ގެންނަނީ "ހެޔޮ ގޮތް" ހޯދަން ކަމަށާ އެ ގޮތް އޮތީ އިސްލާމް ދީނުގައި ކަމަށެވެ.\nނަމަވެސް ލާދީނީ ފިކުރު ފަތުރަން ހިތްވަރުދީ މަސައްކަތްކުރާ ނެޓްވޯކްތައް ތަހުގީގުކޮށް ފިޔަވަޅު އަޅަން ސަރުކާރު ނުކުޅެދިފައިވުން ބަލައެއް ނުގަނެވޭނެ ކަމަށެވެ. ޖަމީލް ވަނީ ސަރުކާރުން ފިޔަވަޅު ނޭޅިނަމަވެސް ދީނުގެ ދިފާއުގައި ދިވެހިން ތެދުވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވެފަ އެވެ.\n"ލާދީނީ ފިކުރު ފަތުރަން ހިތްވަރުދީ މަސައްކަތްކުރާ ނެޓްވޯކްތައް ތަހުގީގުކޮށް ފިޔަވަޅު އަޅަން ސަރުކާރު ނުކުޅެދިފައިވުން ބަލައެއް ނުގަނެވޭނެ. ދީނުގެ ދިފާއުގައި ދިވެހިން ތެދުވާނެ،" ޖަމީލް ވިދާޅުވިއެވެ.\nއިންސާނީ ހައްގުތަކަށް މަސައްކަތް ކުރުމުގެ ނަމުގައި އުފައްދާފައިވާ އެމްޑީއެންއިން ނެރުނު ރިޕޯޓްގައި އިސްލާމްދީނުގެ އަސާސްތަކާއި ޚިލާފު ވާހަކަތައް ހިމަނާފައި ވެއެވެ. އަދި މާތް ރަސޫލާއަށް ނިސްބަތްކޮށް ބޭ އަދަބީ ބަސްތައް ބޭނުން ކޮށްފައި ވެއެވެ. އެގޮތުން "ކީރިތި ރަސޫލާ ވަނީ އެކަލޭގެފާނުގެ ދީނީ ރައުޔު ނޫން ރައުޔަކަށް އުޅޭ މީހަކީ ހައްދުފަހަނަ އަޅާފައިވާ މީހެއް ގޮތުގައި ކަނޑައަޅާފައި" ކަމަށް އެ ރިޕޯޓްގައި ބުނެފައި ވެއެވެ. އަދި އެއީ ހަރުކަށި ފިކުރުގެ މީހުންގެ ފަރާތުން ވެސް ފެންނަ ކަމެއް ކަމަށް ބުނެފައި ވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން އިސްރާޢާ މިއުރާޒުގެ މާތް ދަތުރުފުޅާ ގުޅޭގޮތުން ވެސް އަސާސެއް ނެތް ވާހަކަތައް އެ ރިޕޯޓްގައި ހިމަނާފައި ވެއެވެ.\nއެމްޑީއެންގެ ރިޕޯޓާއި ގުޅިގެން ދީނީ އިލްމުވެރިންނާއި ސިޔާސީ ބައެއް ބޭފުޅުންނާއި އާންމުން ވެސް ގެންދަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ކަންބޮޑުވުން ފާޅު ކުރަމުންނެވެ.


France Raees Ge Kankashimatheegai Jehi Meeha4Mahah Jalah - Vaguthu\nފްރާންސް ރައީސްގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޖެހި މީހާ ހަތަރު މަހަށް ޖަލަށް\n10 ގަޑިއިރު ކުރިން ( ޖޫން 11, 2021 )\nފްރާންސްގެ ރައީސް މެކްރޮންގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޖެހި މީހާ ހަތަރު މަހަށް ޖަލަށް ލާން ހުކުމްކޮށްފި އެވެ.\nފްރާންސްގެ ރައީސް އެމާނުއެލް މެކްރޮންގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޖަހާފައި ވަނީ ފްރާންސްގެ ރައްޔިތެއް ކަމަށްވާ ޑޭމިއެން ޓެރަލް އެވެ. ރައީސް މެކްރޮންގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޓެރަލް ޖަހާފައިވަނީ ދެކުނު ހުޅަނގު ފްރާންސްގެ ޑްރޯމްގައި އެޤައުމުގެ ރައްޔިތުންނާއި ބައްދަލުކުރައްވަމުން ދަނިކޮށެވެ.\nމި މައްސަލަ އާއި ގުޅިގެން ޓެރަލް ކޯޓަށް ގެންދިއުމުން އޭނާ ބުނީ ރައީސްގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޖެހީ ގަސްދުގައި ނޫންކަމަށެވެ. ނަމަވެސް މީސްމީޑިޔާގައި އާންމުވެފައިވާ ވީޑިއޯގައި ފްރާންސްގެ ރައީސްގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޓެރަލް ޖަހާ މަންޒަރު ފެނެ އެވެ. އަދި ފުލުހުން އެކަން ހުއްޓުވާ މަންޒަރުވެސް ފެނެ އެވެ.\nރައީސްގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޖެހި މަންޒަރު ވީޑިއޯކޮށްފައިވާ މީހާއާއި މެދުވެސް ވަނީ ފިޔަވަޅު އަޅާފަ އެވެ. އޭނާ އާއި މެދު ފިޔަވަޅު އެޅީ އެ މަންޒަރު ވީޑިއޯ ކުރުމުގައި ބައިވެރި ވުމުންނެވެ.\n28 އަހަރުގެ ޓެރަލް ކޯޓުގައި ބުނެފައިވާގޮތުގައި އޭނާ އަސްލު އުޅުނީ ފްރާންސްގެ ރައީސްގެ ބޮލަށް ބިހެއް ތަޅާށެވެ. ނުވަތަ ކްރީމް ކޭކެއް ޖަހައި ފާހަގަ ކުރެވޭވަރުގެ ކަމެއް ކުރަން ކަމަށް އޭނާ ބުންޏެވެ.\nރައީސް މެކްރޮންގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޖެހި މައްސަލަ އެޤައުމުގެ ސިޔާސީ ފަރާތްތަކުން ދަނީ ކުއްވެރި ކުރަމުންނެވެ. މިމައްސަލައާއި ގުޅިގެން މެކްރޮން ބުނީ އަނިޔާވެރިކަމާއި ނަފްރަތް އުފެއްދުމަކީ ޑިމޮކްރަސީއަށް އެޅޭ ހުރަހެއް ކަމަށެވެ.\nމެކްރޮންގެ ކަންކަށިމަތީގައި ޖަހައި ހިނގި މި އަމަލު ހިނގާފައި މިވަނީ އެޤައުމުގައި ކުރިޔަށް އޮތް ރިޔާސީ އިންތިހާބަށް މެކްރޯން ވެސް ތައްޔާރުވަމުން ދަނިކޮށެވެ.\nފްރާންސް ރައީސްގެ ކަންކަށިމަތީގައި މީހަކު ޖަހައިފި\nފަލަސްތީނުގެ ދިފާއުގައި ފްރާންސްގައި ބޭއްވި އެއްވުން އަނިޔާވެރިކަމާއެކު ރޫޅާލައިފި\nއިންޑިޔާގައި ފެތުރޭ ކޮވިޑުގެ އާ ވޭރިއެންޓް ފްރާންސުން ފެނިއްޖެ\nޖޫން 11, 2021 12:02\nތި ހީވަނީ ލޯބީގެ މައްސަލައެއްހެން.\nޖޫން 11, 2021 13:42\nއަދި ތިން ހަތަރު ބުރު ޖަހާލިނަމަ\nޖޫން 11, 2021 16:43\nމިޤައުމުގާނަމަ ތަހުޤީޤުވެސް ނިމޭނީ4މަސްފަހުން.


Turkey sifain Baghdadi dhatha hayyaru kohfi\nބަޣުދާދީގެ އާއި އޭނާގެ ދައްތަ ރަސްމިއްޔާ އަވާދް\nމަރާލާފައިވާ އައިއެސްގެ ލީޑަރު އަބޫ ބަކުރު އަލް ބަޣުދާދީގެ ދައްތަ ރަސްމިއްޔާ އަވާދް ތުރުކީ ސިފައިން ހައްޔަރު ކޮށްފި އެވެ.\nތުރުކީގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ބުނީ، ރަސްމިއްޔާ ހައްޔަރު ކޮށްފައި ވަނީ ސީރިއާގެ އުތުރު ބޯޑަރު ކައިރިން ކަމަށެވެ. މި ސަރަހައްދުގައި ތުރުކީން ދަނީ ހާއްސަ އަސްކަރީ އޮޕަރޭޝަންތަކެއް ވެސް ހިންގަމުންނެވެ.\nތުރުކީގެ އަސްކަރިއްޔާއިން މައުލޫމާތު ދޭ ގޮތުގައި ރަސްމިއްޔާ ހައްޔަރުކުރި އިރު، އޭނާގެ ފިރިމީހާ އާއި ފަސް ކުދިން ވެސް ތިއްބެވެ. އެ މީހުން ދިރިއުޅެމުން ދިޔައީ މުދާ އުފުލަން ބޭނުންކުރާ ކޮންޓެއިނާ އެއްގެ ތެރޭގަ އެވެ. ރަސްމިއްޔާގެ އުމުރަކީ 65 އަހަރު ކަމަށްވެސް ތުރުކީ ސިފައިން ވަނީ ބުނެފަ އެވެ.\nރަސްމިއްޔާ ހައްޔަރު ކޮށްފައި ވަނީ ތުރުކީ ސިފައިން ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ސިއްރު އޮޕަރޭޝަނެއްގަ އެވެ. ރަސްމިއްޔާއަކީ އައިއެސްގެ އިސް ސަފުގެ މީހުންގެ މައުލޫމާތާއި އެ ޖަމާއަތުގެ ސިއްރުތައް ރަނގަޅަށް ދަންނަ މީހެކެވެ. ތުރުކީ ސިފައިން މިހާރު ދަނީ ރަސްމިއްޔާއާ ސުވާލުތައް ކުރަމުންނެވެ.\nރަސްމިއްޔާ ހުރީ ތުރުކީގެ ސިފައިންނަށް އެއްބާރުލުން ދޭން ގޮތަށެވެ. ރަސްމިއްޔާ ހައްޔަރު ކުރި ނަމަވެސް އޭނާގެ ފިރިމީހާ އާއި ފަސް ދަރިން ހައްުޔަރު ކުރި ކަމެއް އަދި ސާފެއް ނުވެ އެވެ. މީޑިއާ ރިޕޯޓްތައް ބުނާ ގޮތުގައި ރަސްމިއްޔާގެ އާއިލާ ވަނީ ސީރިއާގެ ކޭމްޕަކަށް ފޮނުވާފަ އެވެ.


Vehicle thah arai reethi Hulhumale hifaifi - One Online\nވެހިކަލްތައް އަރައި ރީތި ހުޅުމާލެ ހިފައިފި\nތޮއްޖެހިފައިވާ އަދި ހާސްކަން ބޮޑު މާލެއިން ހުޅުމާލެއަށް ދިއުމުން ހަގީގަތުވެސް ހިތަށް ބޮޑު ހިތްހަމަ ޖެހުމެއް ލިބިގެންދެ އެވެ. ފުރަތަމަ ވެސް އެ ފެންނަ، ފުޅާމަގުތަކާއި ހިނގާލަން ފަސޭހަ ޕޭވްމަންޓްތަކާއި ހުސް ޖާގައިގެ ސަބަބުންނެވެ. ނަމަވެސް މަޑުމަޑުން ގޮސް އެ ހިތްގައިމުކަން މިވަނީ ގެއްލެން ފަށައިފަ އެވެ. އޭގެ މައިގަނޑު އެއް ސަބަބަކީ މާލެއަށް ވެސް ދިމާވެފައިވާ އެއް މައްސަލަ އެވެ. މަގުތައް ޕާކިން ޒޯންތަކަކަށްވެ އެ ރީތި އަވަށުގެ ހިތްގައިމުކަން ވެސް ގެއްލުވާލަނީ އެވެ.\nމީގެ ދެ އަހަރު ކުރިން ސިނަމާލެ ބްރިޖު ހުޅުވުމާއެކު މާލެއިން ހުޅުމާލެއަށް ދިއުމަކީ ވަރަށް ވެސް ފަސޭހަ ކަމެކެވެ. އެއާއެކު ތޮއްޖެހިފައިވާ މި މާލެ ދޫކޮށް އެތައް ބަޔަކު ދިރިއުޅުން ހުޅުމާލެއަށް ބަދަލުކުރި އެވެ. ހިތް ފަސޭހަ އެ އަވަށުގެ އާބާދީ ކުއްލިއަކަށް ބޮޑުވެގެން ދިޔަ އެވެ. ހަމައެކަނި މީހުންނެއް ނޫނެވެ. މާލޭގައި ދުއްވާ ވެހިކަލްތައް ވެސް ޕާކް ކުރާ ޒޯނަކަށް ހުޅުމާލެ މިވަނީ ބަދަލުވެފަ އެވެ. އަމިއްލަ ވެހިކަލްތަކުގެ އިތުރުން ގިނަ ޓެކްސީތަކެއް ވެސް ޕާކް ކުރާ ޒޯނަކީ މިހާރު ހުޅުމާލެ އެވެ.\n"މާލޭގައި ކޮންތަނެއްގައި ކާރު ބާއްވާނީ؟ ގެ އެއް ކައިރި ބާއްވައިފިއްޔާ އެ ގޭ ދޮށުގައި ސައިކަލް ބަހައްޓަން އަންނަ މީހުންނަށް ޖާގަ ނުލިބޭތީ ކާރަށް ގެއްލުން އެބަ ދޭ. އެހެންވެ ކާރު ހުޅުމާލޭގައި ބާއްވާފައި ސައިކަލްގައި މާލެ އަންނަނީ. އެތާ ބޭއްވިޔަސް ގެއްލުން ދޭ. އެކަމަކު މާލެ ވަރެއް ނޫން،" ހުޅުމާލޭގައި ޓެކްސީ ޕާކް ކުރާ ސަބަބު ކިޔައިދެމުން ޓެކްސީ ކުރާތާ 20 އަހަރަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަސްވީ މީހަކު ނަން ނުޖަހަން ޝަރުތުކޮށް ބުންޏެވެ.\nހުޅުމާލޭގައި ޕާކް ކުރަން މަނާ ސަރަހައްދެއްގައި ޓެކްސީއެއް ޕާކް ކޮށްފައި: މާލޭގައި ދުއްވާ ޓެކްސީތައް މާކް ކުރަން ދާ އަވަށަކަށް ހުޅުމާލެ މިވަނީ ހަދައިފައި-- ވަން ފޮޓޯ: މުހައްމަދު އައުޒަމް\nކުރިންސުރެވެސް ހުޅުމާލޭ އިންޑަސްޓްރިއަލް ސަރަހައްދުގައި ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ބޭނުން ނުކުރާ އުޅަނދު ޕާކްކޮށްފައި ހުރެ އެވެ. މިހާރު ހަމައެކަނި އެ ސަރަހައްދެއް ނޫނެވެ. މީހުން އުޅޭ ސަރަހައްދުގެ މަގުތައްވެސް ޕާކިން ޒޯނަކަށް ހަދައިފި އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ހަވާލުވެ ނުދުއްވޭ ހާލަތުގައި ހުރި ވެހިކަލްތަކާއި ރާއްޖެ އެތެރެކޮށް ރަޖިސްޓްރީ ނުކޮށް ހުރި ވެހިކަލްތައް ވެސް ހިމެނެ އެވެ. އަދި ބާވެފައިވާ ޕިކަޕާއި ވޭން ފަދަ ތަކެތި މަގުތަކުގައި ބާއްވައިގެން އެތަކެތީގައި މުދާ ބަހައްޓައިގެން އުޅުމަކީ ވެސް އާއްމު ކަމެކެވެ. ހަތަރު ފުރޮޅުލީ އެއްގަމު އުޅަނދުތަކުގެ އިތުރުން މޫދުކުޅިވަރު ތަކުގައި ބޭނުންކުރާ އުޅަނދުތައްވެސް މަގުތަކުގައި ބަހައްޓާފައި އެބަހުއްޓެވެ.\nރަޖިސްޓްރީ ނުކޮށް ހުރި އުޅަނދު ފަހަރާއި ބާވެ ނުދުއްވޭ ހާލަތުގައި ހުރި އުޅަނދުތައް ހުޅުމާލޭ މަގުތަކަށް ގިނަވި އަނެއް ސަބަބަކީ މާލޭ އިންޑަސްޓްރިއަލް ޒޯންގައި އެ ވެހިކަލްތައް ޕާކްކޮށްފައި ހުއްޓާ އެތަކެތި ނަގަން އިއުލާން ކުރުމެވެ. ނޫންނަމަ އެތަކެތި ނައްތާލަފާނެ ކަމުގެ ބިރަށް ހުރިހާ ވެހިކަލެއް މިސްރާބު ޖެހީ ހުޅުމާލެ އަށެވެ. އޭގެ ސަބަބުން އެ އަވަށް އެވަނީ ޕާކިން ޒޯނަކަށް ބަދަލުވެފަ އެވެ.\n"ކުރިން ވަރަށް ފަސޭހަ ޕާކް ކުރަން، މަގު ހުރަސް ކޮށް އުޅެން ވެސް. ދެން އެނގޭ ބްރިޖާއެކު އެކަން އެގޮތަށް ނޯންނާނެކަން ވެސް. އެކަމަކު މިހާރު މިއޮތީ ހައްދުން ނައްޓާފައި. ހަމައެއް ލަމައެއް ނެތް. މަގުތައް ގަރާޖުތަކަކަށް ހަދައިފި،" ހުޅުމާލޭގައި ދިރިއުޅޭތާ ހަތް އަހަރު ވެފައިވާ އަލީ ހުސައިން ކަންބޮޑުވުން ހިއްސާ ކުރަމުން ބުންޏެވެ.\nހުޅުމާލޭގައި ގަވައިދާ ހިލާފަށް ޕިކަޕެއް ޕާކް ކޮށްފައި-- އެ އަވަށް ވަނީ ބާ އުޅަނދުތަކާއި ރަޖިސްޓްރީ ނުކުރާ އުޅަނދުތަކުގެ ޒޯނަކަށް ހަދައިފައި-- ވަން ފޮޓޯ: މުހައްމަދު އައުޒަމް\nހުޅުމާލޭގައި ހަތަރު ފުރޮޅުލީ އުޅަނދުތަކަށް ރަޖިސްޓްރީ ކުރެވޭނީ ފްލެޓުތަކާއި ރޯހައުސް ނުވަތަ ބިންތަކުގެ ވެރިފަރާތަށް އެކަނި ކަމަށް، ހައުސިން ޑިވޮލަޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަން (އެޗްޑީސީ) އިން ކުރިން އޮތީ ކަނޑައަޅައިފަ އެވެ. އޭގެ ނާޖާއިޒު ފައިދާ ނަގައި މާލޭގައި ދުއްވަން ގެންނަ ވެހިކަލްތައް ހުޅުމާލޭގައި ރަޖިސްޓްރީ ކުރަން ފެށި އެވެ. މާލޭގައި ގަރާޖެއް ނެތް ނަމަ ރަޖިސްޓްރީ ނުކޮށްދޭތީ އެވެ. އެޗްޑީސީއިން ފަހުން އެ ގަވައިދު އިސްހާލުކޮށް މިހާރު އެއަވަށުގައި ހަތަރު ފުރޮޅުލީ އުޅަނދެއް ރަޖިސްޓްރީ ކޮށްދެނީ ގަރާޖެއް ދެއްކުމުންނެވެ.\nނަމަވެސް އެކަން މޮނީޓާ ކުރެވޭނެ ރަނގަޅު އުސޫލެއް ނެތެވެ. އެހެންކަމުން އެ އަވަށުގެ މަގުތަކުގައި ދާއިމީކޮށް އެ ޕާކްކުރަނީ މާލޭގައި ރަޖިސްޓްރީ ކޮށްފައިވާ ވެހިކަލްތަކެއްތޯ ނުވަތަ އެ އަވަށުގައި ރަޖިސްޓްރީ ކޮށްފައިވާ ބެލޭނެ ފަސޭހަ އިންތިޒާމެއް އަދި ނެތެވެ. ނަންބަރު ބޯޑުން ވެސް ތަފާތެއް ނުފެނެ އެވެ.\nޕާކިންއަށް ފައިސާ ނަގަނީ\nއެޗްޑީސީގެ މެނޭޖިން ޑިރެކްޓަރު ސުހައިލް އަހުމަދު ވިދާޅުވިގޮތުގައި އެ އަވަށުގެ މަގުތައް ޕާކިން ޒޯންތަކަކަށް ހެދުމުގެ ސަބަބުން އެތައް ދަތިތަކަކާ ކުރިމަތިވާ ކަމަށެވެ. މާލެގައި ދުއްވަން ރަޖިސްޓްރީ ކޮށްފައިވާ އުޅަނދުތައް ހުޅުމާލޭގައި ޕާކް ކޮށްފައި ބެހެއްޓުމަކީ ހިތްވަރު ދޭ ކަމެއް ނޫން ކަމަށް ސުހައިލް ވިދާޅުވި އެވެ.\nއެފަދަ ވެހިކަލްތައް ނަގަން ބޭނުންވިޔަސް އެއީ އެޗްޑީސީގެ މެންޑޭޓްގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަމަކަށް ނުވާތީ އެ މައްސަލަ ހައްލު ކުރަން ފުލުހުންނާ މަޝްވަރާ ކުރަމުން އަންނަ ކަމަށް ސުހައިލް ވިދާޅުވި އެވެ.\nހުޅުމާލޭ މަގުތަކުގައި ގިނަ އިރުތަކަށް ޕާކް ކުރުމަށް އަގެއް ދޭން ޖެހޭ ގޮތަށާއި ފައިސާ ދީގެން ރައްކާތެރިކަމާއެކު ޕާކް ކުރުމަށް ޕާކިން ބިލްޑިންތަކެއް ހެދުމުގެ ވިސްނުން މިހާރު ގެންގުޅުއްވާ ކަމަށް ސުހައިލް ވިދާޅުވި އެވެ.\nހުޅުމާލޭގައި ގަވައިދާ ހިލާފަށް އުޅަނދުތަކެއް ޕާކް ކޮށްފައި-- އެ އަވަށް ވަނީ ބާ އުޅަނދުތަކާއި ރަޖިސްޓްރީ ނުކުރާ އުޅަނދުތަކުގެ ޒޯނަކަށް ހަދައިފައި-- ވަން ފޮޓޯ: މުހައްމަދު އައުޒަމް\n"ހިލޭ މަގުތަކުގައި ޕާކިން ލިބޭތީ ގޭގައި ގަރާޖު ހަދާ ޖާގައިގައި ފިހާރަ ނަމަވެސް ތަނެއް މި ހަދަނީ. އެހެން ހެދުމުން ރަނގަޅު ގޮތުގައި ޖާގަ ބޭނުންވާ މީހުންނަށް އެ ފުރުސަތު އެބަ ގެއްލޭ. އެހެންވެ މަގުތަކުގައި ވެސް ޕާކް ކުރެވޭނީ އަގެއް ކަނޑައަޅައިގެން ކަމަށް އުސޫލު ބަދަލު ކުރުމުގެ މަސައްކަތް މިހާރު ކުރަމުން މިއަންނަނީ. އެކަމަށް ކުރަން ޖެހޭ މަޝްވަރާތައް ޓްރާންސްޕޯޓް މިނިސްޓްރީއާއެކު ފަށައިފައި މިވަނީ،" ސުހައިލް ވިދާޅުވި އެވެ.\nމާލެއަށް ކެރިކުޅަދާނަ ނުވާވަރަށް ވެހިކަލްތައް ރަޖިސްޓްރީ ކޮށްފައި އެބަހުއްޓެވެ. އޭގެ ސަބަބުން މާލެ ތޮއްޖެހި ހިތްގައިމުކަން ގެއްލިފައިވާތާ އެތައް އަހަރެއް ވެއްޖެ އެވެ. އުޅަނދުތަކުގެ ސަބަބުން ހުޅުމާލޭގެ ހިތްގައިމުކަން ވެސް މިވަނީ ގެއްލެން ފަށައިފަ އެވެ. ވެހިކަލްތަކުން ހުޅުމާލެ ހިފައިފި އެވެ.\nގުޅޭ ޓެގު އެޗްޑީސީ ހުޅުމާލެ ޕާކިން މައްސަލަތައް އެއްގަމު އުޅަނދު މިނިސްޓްރީ އޮފް ޓްރާސްޕޯޓް އެންޑް ސިވިލްއޭވިއޭޝަން މޯލްޑިވްސް ޓްރާންސްޕޯޓް އޮތޯރިޓީ


BREKING NEWS: Bridge Traffic Light Ah Madunukoh Dhiya Cycleh Accidentve2Meehakah Aniyaavejje - Vaguthu\nބުރިޖު ޓްރެފިކް ލައިޓަށް މަޑުނުކޮށް ދިޔަ ސައިކަލެއް އެކްސިޑެންޓްވެ ދެމީހަކަށް އަނިޔާވެއްޖެ\nސިނަމާލެ ބްރިޖު. --- ވަގުތު އިމޭޖަސް: މުހައްމަދު އަފްޒަލް\nސިނަމާލެ ބުރިޖުން ދަތުރު ކުރި ސައިކަލެއް، ޓްރެފިކް ލައިޓަށް މަޑުކޮށް ދިޔަ ސައިކަލެއްގައި ޖެހި އެކްސިޑެންޓެއް ހިނގައި ދެމީހަކަށް އަނިޔާވެއްޖެއެވެ.\nފުލުހުން ވިދާޅުވީ ބުރިޖުގެ ހުޅުލޭ ޓްރެފިކް ލައިޓް ކައިރީގައި ދެސައިކަލެއް ޖެހި އެކްސިޑެންޓެއް ހިނގާފައިވާ ކަމަށް ރޭ 00:45 ކަންހާއިރު ފުލުހުންނަށް ރިޕޯޓް ކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ.\nމިއެކްސިޑެންޓްގައި ސައިކަލް ދުއްވި ދެމީހުންނަށް އަނިޔާވެފައިވެއެވެ. އަނިޔާވި އެކަކަށް ޓްރީޓޮޕް ހޮސްޕިޓަލަށް އަދި އަނެއް މީހާ ހުޅުމާލެ ހޮސްޕިޓަލަށް ވަނީ ގެންގޮސްފައެވެ. އެމީހުންގެ ހާލަތާއި ގުޅޭ އިތުރު ތަފްސީލެއް އަދި ނުލިބެއެވެ.\nއެކްސިޑެންޓްވި އެއްސައިކަލް ދުއްވީ 31 އަަހރުގެ މީހެކެވެ. އޭނާ އަކީ އެއްގަމު އުޅަނދު ދުއްވުމުގެ ލައިސަންސް އޮންނަ މީހެއް ނޫނެވެ. ދެވަނަ މީހަކީ 24 އަހަރުގެ މީހެކެވެ. އޭނާގެ އަތުގައި އެއްގަމު އުޅަނދު ދުއްވުމުގެ ލައިސަންސް އޮވެއެވެ.\nއެކްސިޑެންޓް ހިނގާފައި ވަނީ ޓްރެފިކް ލައިޓް ރަތްވެފައި ހުއްޓާ އެތަނުން އެއްސައިކަލް ލައިޓަށް މަޑުނުކޮށް ދިއުމުން ހުޅުމާލެ އިން އެއާޕޯޓަށް ދިޔަ ސައިކަލެއްގައި ޖެހިގެންކަން ފުލުހުން މިހާތަނަށް ބެލިބެލުމުން އެނގިފައިވާ ކަމަށް ފުލުހުން ވިދާޅުވިއެވެ.\nއެކްސިޑެންޓްވި ދެސައިކަލް ވެސް ފުލުހުން މިހާރު ވަނީ ޓޯ ކޮށްފައެވެ.\nފުލުހުން ވިދާޅުވީ މިމައްސަލަ ފުލުހުން އިތުރަށް ތަހްގީގު ކުރަމުން ގެންދާ ކަމަށެވެ.\nގަމުގައި ނުރައްކާތެރި އެކްސިޑެންޓެއް، މީހަކަށް ސީރިއަސް އަނިޔާތަކެއް ވެއްޖެ\nހުޅުމާލޭގައި ހިނގި ނުރައްކާތެރި އެކްސިޑެންޓެއްގައި މީހަކަށް އަނިޔާވެއްޖެ\nވެލާނާ އެއާޕޯޓުގައި ހިނގި އެކްސިޑެންޓްގައި ދިޔަވަރުބަލާ ސްޓޭޝަނަށް ގެއްލުން ވެއްޖެ\nސެޕްޓެމްބަރު 9, 2021 09:54\nކޮންމެ ފަހަރަކުވެސް މިފަދަ އަނިޔާވެރި ކަންތައްތައް ހިނގަނީ ކޮންމެވެސް އެއްފަރާތަކުން ޤަވާޢިދާ ޚިލާފް ވެގެންނެވެ. އާދޭސްކޮށްފައި ބުނަމެވެ. ޤަވާޢިދަށް ޙުރުމަތްތެރިކޮށް ހިތަން އާދަކުރާށެވެ.


Meera akee aailaage hovumeh: Shahid Kapoor | Mihaaru\nމީރާ އާއި ޝާހިދު "ކޮފީ ވިތު ކަރަން" ގައި ބައިވެރިވަނީ\nމީރާ އަކީ އާއިލާގެ ހޮވުމެއް: ޝާހިދު ކަޕޫރު\n10 ޖެނުއަރީ 2017 - 06:307comments\nޝާހިދު ކަޕޫރާއި އަންހެނުން މީރާ ރާޖްޕޫތު ވަނީ ސްޓާއިން ދައްކާ ސެލެބްރިޓީ ޓޯކް ޝޯ "ކޮފީ ވިތު ކަރަން"ގެ މިފަހަރުގެ ސީޒަންގެ އެޕިސޯޑެއްގައި ބައިވެރިވެފަ އެވެ. މިއީ ޓީވީ ޝޯއެއްގައި މީރާ އާއި ޝާހިދު އެކުގައި ބައިވެރިވި ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ.\nނަމަވެސް މި ޝޯގައި ޝާހިދު ހިއްސާކުރި ވާހަކަތަކަށް ފަހު ސޯޝަލް މީޑިއާގައި އޭނާއަށް ގިނަ ބަޔެއްގެ ފާޑުކިޔުންތައް ވަނީ އަމާޒުވެފަ އެވެ. އެއް ބަޔަކު ތުހުމަތުކުރަނީ "އެރޭންޖްޑް މެރިޖް" ޕްރޮމޯޓްކުރަން ޝާހިދު މަސައްކަތްކުރާ ކަމަށެވެ. އަނެއް ބަޔަކަށް މައްސަލައަކަށްވީ އުމުރުން މާ ހަގު މީހަކާ އޭނާ ކައިވެނި ކޮށްގެންނެވެ. މީރާއަށް ވެސް ބައެއް މީހުން ފާޑުކި އެވެ. އޭނާ ޝާހިދުއާ ކައިވެނިކުރީ ކަމެއް ނުކޮށް ގޭގައި އިނދެވޭނެ ގޮތެއް ހޯދަން ވެގެން ކަމަށް ބުނެ އެވެ.\nމި ވާހަކަތަކަށް ޖަވާބު ދެމުން ޝާހިދު ބުނީ އޭނާ ކަހަލަ، އެންމެން ދަންނަ ފިލްމު އެކްޓަރަކު އާއިލާއިން ދެއްކި މީހަކާ ކައިވެނި ކުރުމަކީ ވަރަށް އާދަޔާޚިލާފު ކަމެއް ކަމަށް ގަބޫލުކުރާ ކަމަށެވެ. ސަބަބަކީ އޭނާއާ ބެހޭ ގޮތުން އަބަދުވެސް ތަފާތު ވާހަކަތައް ނޫސްތަކުގައި ހަދަހަދައިގެންނާއި ބައެއް ފަހަރު ހަގީގަތް ވެސް ހިމެނޭ ގޮތަށް ލިޔަމުން ދާތީ އެއްވެސް މީހަކަށް އޭނާގެ އެއްވެސް ކަމެއް ސިއްރު ވެފައި ނެތީމަ އެވެ.\nކަރަންގެ ޝޯގައި ޝާހިދު ބުނީ މީރާގެ ކައިވެނި ހަމަޖައްސައިދިނީ މައިންބަފައިން ކަމަށާއި މީރާއާ ފުރަތަމަ ބައްދަލުކުރަން ދިއްލީ އަށް ދިޔައިރު ވެސް އެއީ އޭނާއާ ކައިވެނިކުރަން އަންނަ މީހެއްކަމެއް މީރާ ވެސް ނުދެނަހުރި ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ދެމީހުންގެ ފުރަތަމަ ބައްދަލުވުމުގައި ވެސް އެކަކު އަނެކަކާ ހިތްހަމަޖެހޭ ގިނަ ސިފަތަކެއް ފާހަގަކުރެވުނުކަން ޝާހިދު އާއި މީރާ މި ޝޯގައި ހާމަކުރި އެވެ.\nމީރާ އާއި ޝާހިދު ކައިވެނީގެ ހެދުމުގައި\n"ފުރަތަމަ ބައްދަލުވި ފަހަރުވެސް އަހަރެމެން ހަތް ގަޑިއިރު ވަންދެން ވާހަކަ ދައްކަން ތިބިން. އެހާ ގިނަ ވަގުތު ހޭދަވީ ކަމެއް ދެ މީހުންނަކަށް އިހްސާސެއް ވެސް ނުވި. އެ ބައްދަލުވުމަށްފަހު އެނބުރި މުމްބައި އަށް ގޮސް ވިސްނާލުމުން އަދި އިތުރު ބައްދަލުވުމެއް ބޭއްވުމަށް ހިތް އެދުނު. އެގޮތުން ކައިވެނިކުރީގެ ކުރިން މީރާއާ ބައްދަލުކުރީ އެންމެ ހަތް ފަހަރު. ނަމަވެސް މިހާރު ކައިވެންޏަށް އަހަރަކަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަސްވެ ދެ މީހުންނަށް ދަރިއަކުވެސް ލިބިފައިވާއިރު މީރާ އާ ކައިވެނި ކުރަން ނިންމި ނިންމުމަކީ ވަރަށް ރަނގަޅު ނިންމުމެއް ކަމަށް ގަބޫލު ކުރެވޭ،" ޝާހިދު ބުނެފައިވެ އެވެ.\nޝާހިދު ބުނި ގޮތުގައި އޭނާ ކުރިން ވަނީ ވަރަށް ސީރިއަސްކޮށް ދެތިން މީހަކާ ރައްޓެހިވެގެން ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ހޭދަކޮށްފަ އެވެ. ޝާހިދު ނުބުންޏަސް، އެތަނުން އެކަކީ ކަރީނާ ކަޕޫރު ކަން އެންމެންނަށް ވެސް އެނގެ އެވެ. އަނެކަކީ ޕްރިޔަންކާ ޗޯޕްރާ އެވެ. ނަމަވެސް އެއްވެސް މީހަކާ އެކު ދިރިއުޅުމެއް ނުހޯދުނެވެ. ޝާހިދު ބުނީ މީރާއާ ބައްދަލުވީ އެއްވެސް މީހަކާ ރައްޓެހި ނުވެ ހުންނަތާ ހަތަރު ވަރަކަށް އަހަރު ފަހުން ކަމަށާއި އޭރު އޭނާ އުޅެމުންދިޔައީ ވަރަށް އެކަނިވެރި ދިރިއުޅުމެއް ކަމަށެވެ.\n"...މީރާ އަކީ ވަރަށް އާދައިގެ މީހެއް. ފިލްމު އިންޑަސްޓްރީގެ މީހުންނާ ވަރަށް ތަފާތު ގޮތެއް އޭނާގެ ހުރީ. ދެ މީހުންގެ މެދުގައި އެންމެ ބޮޑު މައްސަލައަކަށް ދިމާވީ އުމުރުގެ ތަފާތު. ނަމަވެސް މީރާ އަށް އޭނާއަށް ވުރެ ބާރަ އަހަރު ދޮށީ މީހަކާ ކައިވެނިކުރަން މައްސަލައެއް ނެތް. އެހެންވީމަ އެހެން މީހުން އެކަމާ ކަންބޮޑުވާކަށް ނުޖެހޭ،" ޝާހިދު ބުންޏެވެ.\nޝާހިދާއި މީރާ ވެސް އެއްބަސްވި ގޮތުގައި އާއިލާއިން ހޯދަިދޭ ނުވެސް ދަންނަ މީހަކާ ކައިވެނި ކޮށްގެން އެކުގައި ދިރިއުޅެން ފެށުމުން ފުރަތަމަ ކޮޅު ދެމީހުންނަށް ވެސް އެކަކު އަނެކަކަށް ހޭނުމުގައި ދަތިތަކެއް ދިމާވި އެވެ. ނަމަވެސް ކައިވެނި ކުރިތާ މާ ގިނަ ދުވަހެއް ނުވެ މީރާ ބަލިވެ އިނުން ވެގެން ދިޔައީ އެ ދެމަފިރިންގެ ގުޅުން އިތުރަށް ބަދަހިވި ސަބަބަކަށެވެ. އަދި އެކަކު އަނެކަކު ދެކެ ލޯބި ވެވިއްޖެކަން އެމީހުންނަށް އިހްސާސް ކުރެވުނީ ވެސް މީރާ ބަލިވެ އިންކަން އެނގުމަށް ފަހު ކަމަށް ޝާހިދު ބުނެފައިވެ އެވެ.


ރައީސް ނަޝީދު ދެކުނު މަހާސިންތާއަށް ވަޑައިގެންނެވި މައްސަލައެއް އޭސީސީއަށް!\nކުރީގެ ރައީސް އަދި މިހާރުގެ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިހުގެ ރައީސް މުޙައްމަދު ނަޝީދު ދެކުނު މަހާސިންތާގައި ބައިވެރިވުމަށް ގއ. ވިލިނގިއްޔަށް ކުރެއްވި ދަތުރުފުޅެއްގެ މައްސަލައެއް އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން (އޭސީސީ) އިން ބަލަން ފަށައިފިއެވެ.\nއޭސީސީން ބަލަމުން ދަނީ މިއަހަރުގެ އޮގަސްޓު މަހުގެ ތެރޭގައި ގއ. ވިލިނިގިލީގައި ބޭއްވި ދެކުނު މަހާސިންތާގައި ބައިވެރިވުމަށް ރައީސް ނަޝީދު އެރަށަށް ކުރެއްވި ދަތުރުފުޅުގެ ޓިކެޓު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިދާރާގެ ހަރަދުގައި ނަންގަވާފައިވާ ކަމަށް ބުނާ މައްސަލައެކެވެ.\nދެކުނު މަހާސިންތާއަކީ ހުވަދޫ، އައްޑޫ އަދި ފުވައްމުލަކު ކައުންސިލްތަކުން ގުޅިގެން ބާއްވަމުން އަންނަ ސިލްސިލާ މަހާސިންތާ އެކެވެ. ރައީސް ނަޝީދު ވަނީ މަހާސިންތާގައި ބައިވެރިވެވަޑައިގަތުމަށް ފަހު ފުވައްމުލަކާއި އައްޑޫއަށް ވެސް ވަޑައިގެންފައެވެ.


COVID-19 Vaccine ge Salaamathee Mingandu Bond ge Filmeh fadha - vNews.mv\nކޮވިޑް-19: ވެކްސިންގެ ސަލާތީ މިންގަނޑު ޖޭމްސްބޮންޑުގެ ފިލްމެއްފަދަ\nޖާދުﷲ ސައީދު 23 March 2021, 02:02\nދުނިޔެއަށް ފެތުރިފައިވާ ޢާލަމީ ވަބާއިން ރައްކާތެރިވުމަށްޓަކައި ވެކްސިނެއް އުފެއްދުމާއިއެކު ފެށިގެންދިޔަ ރޭހުގައި މިހާރުވަނީ އެތައް ވެކްސިނެއް އުފެއްދިފައެވެ. ނަމަވެސް ކުރިއަށް އޮތް މަސްތައް ފެނިގެންދާނީ މިވެކްސިން ސަލާމަތްކަމާއި ރައްކާތެރިކަމުގައި ޤައުމުތަކަށް ފޯރުކޮށްދެވޭތޯ ކުރާ ބުރަ މަސައްކަތްތަކެވެ.\nދުނިޔޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކަށް ވެކްސިން ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ބޮޑެތި ލޮރީތަކާއި މަތިންދާ ބޯޓާއި ނާލު ބޯޓުފަހަރާއި ރޭލުތަކުގައި ހޮސްޕިޓަލުތަކާއި ކްލިނިކްތަކަށް އަދި ފާމަސީތަކަށް ފޮނުވެން ފަށާނެއެވެ. މިހާރުވެސް ވެކްސިންގެ އެތައް މިލިއަނެއް އެކި ޤައުމުތަކަށްވަނީ ފޮނުވިފައެވެ.\nއެތައް ބިލިއަން ޑޮލަރެއްގެ އަގުހުރި މިވެކްސިނަކީ ހަމައެކަނި އޭގެ އަގުން ވަޒަންކުރެވޭނެ އެއްޗެއްނޫނެވެ. އޭގެ އަގު އިންސާނިއްޔަތާއި ޞިއްޙީ ވަޒަނުންވެސް ކިރައިލެވޭނެއެވެ. އެހެންވީމާ 70 މިލިއަނާއި 80 މިލިއަން ޑޮލަރަށްވުރެ އަގުބޮޑު ވެކްސިން ޝިޕްމަންޓުތައް ދުނިޔޭގެ އެކި ތަންތަނަށް އުފުލަން ފަށާއިރު އެއްކަމަކަށް ވެގެންދާނީ ވަގުންގެ ލޯތަށް އެއާއި ދިމާއަށް ހުއްޓިގެންދާތަނެވެ. މިވެކްސިން ގަދަބާރުން ފޭރިގަނެވޭތޯ ކުށްވެރީން މަސައްކަތް ކުރާނެއެވެ.\nމިހެން މިކަން އޮންނާނެކަމަށް ލަފާކުރެވިފައި ވާއިރު ފްރެއިޓަރުން ނުވަތަ އުފުލައިދިނުމަށް އުޅަނދު ބޭނުންކުރާ ފަރާތްތަކަށް ކުރިމަތިވާނެ އެންމެ ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކީ ޖީލެއްގައި ކުރިމަތިވާނެ އެންމެ ބޮޑު ސަލާމަތީ ބިރެވެ.\nޔޫރަޕުގައި އަގުހުރި އަގު ވަޒަންވެސް ނުކުރެވޭ މުދާ އުފުލާ ކުންފުނިތަށްކަމަށްވާ ޓްރާންސްޕޯރޓް އެސެޓް ޕްރޮޓެކްޝަންގެ ޗީފް އެގްޒެކެޓިވް އޮފިސަރ ތޯރސްޓަން ނިއުމަންވެސް ވިދާޅުވަނީ ހަމަ މިފަދައިންނެވެ. ޤައުމުތަކުން ވެކްސިން ޖަހައިދީގެން ރައްޔިތުން ސަލާމަތް ކުރުމަށްޓަކައި ގުދާރު ބިދެންދެން ރެއާއި ދުވާލު ޞިއްޙީ އެހީތެރީން ލައްވައި މަސައްކަތް ކުރުވަމުން ދާއިރު އޮތް އެންމެ ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކީ ރައްކާތެރިކަމާއި ސަލާމަތާއި އެކު ވެކްސިން ފޯރުކޮށެދިނުމަށް އޮތް ގޮންޖެހުން ކަމުގައެވެ.\nވަގުންގެ ވަށިބަންނަން ފަށައިފައިވާކަމަށް ފާއިތުވި އަހަރުގެ ޑިސެމްބަރުމަހު އިންޓަރޕޯލުންވަނީ އޮރެންޖު އިންޒާރެއް ނެރެފައެވެ. އެ އިންޒާރުގައި ބުނެފައިވަނީ ހަތިޔާރުއެޅި ވަގުން، ވެކްސިން ޝިޕްމަންޓުތައް ފޭރިގަންނަން އުޅޭކަމުގެ މަޢުލޫމާތު ލިބިފައިވާ ކަމުގައެވެ. އަދި އެކަން ކުރުމަށް މަސައްކަތްކުރާ މިންވަރު ފާހަގަކޮށްލެވޭ ވަރަށް އިތުރުވެފައިވާ ކަމުގައެވެ. މީގެ އިތުރުން ބައެއް ހަނގުރާމަވެރީންނަށް ވެކްސިން ފޭރިގަތުމަށް ނުކުޅެދިއްޖެނަމަ އެތަކެތި ހަލާކުކޮށް ނައްތައިލުމަށްވެސް މަސައްކަތް ކޮށްފާނެ ކަމުގައެވެ.\nމިއަދުވެސް ކަޅުބާޒާރުގައި މިސާލަކަށް ކެންސަރާއި އާރތުރައިޓިސްގެ ވިޔަފާރި ހިނގަމުންދާއިރު ކޮވިޑް ވެކްސިން މިގޮތަށް ދަމައިގަތުމަކީ އެމީހުނަށް މާ އުނދަގޫ ކަމަކަށް ނުވެދާނެއެވެ. އަދި އަނދިރި ވިއުގައެގެތެރޭގައި މިހާރުވެސް އޭގެ އަޞްލު ނޭނގޭ އަދި އެއީ ރަނގަޅު ނުރަނގަޅުވެސް ބަލައިނުލެވޭ ކޮވިޑް-19 ގެ ވެކްސިނެއް ގެންދަނީ 200 ޑޮލަރަށް ޑޯޒެއް ވިއްކަމުންކަމަށް އިންޓަރޕޯލުންވަނީ ބުނެފައެވެ.\nއެހެންވީމާ ނާލު އުފުލާ ކުންފުނިތަކުން ގެންދަނީ އަހަރަކު 40 ބިލިއަންޑޮލަރުގެ އަގުހުރި 5ޖީ ފޯނާއި 500 ޑޮލަރަށް ގަންނަަންލިބޭ ބޫޓާއި 500 ޑޮލަރަށް ވިއްކާ އަތްދަބަސްފަދަ ވިޔަފާރިމުދާ ރައްކަތެރިކަމާއިއެކު ތަންތަނަށް ގެންދާ ފަދައިން ކޮވިޑް ވެކްސިންވެސް އުފުލޭތޯ މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ. އެގޮތުން މީހުން އިތުރުކުރުމާއި އެކު 007 ގެ ޒަމާނީ ޖާސޫސީ އުޅަނދުތައްވެސް މިކަމުގެ ތެރެއަށް ގެންނަމުންނެވެ.\nމިޢާލަމީ ވަބާ އައުމާއިއެކު ވައްކަންވަނީ އިތުރުވެފައެވެ. މަދަނީ ވައްކަންތަކާއި ބައިނަލްއަޤުވާމީ ވައްކަންތަކެވެ. އަދި އަގުބޮޑު މުދަލާއި އެފަދަ އެތައް މުދަލެއްގެ ބޮޑތި ޝިޕްމަންޓުތައް ލޫޓުވައިލައިގެން އަތުލައިގެންފައިވެއެވެ.\nފާއިތުވި އަހަރު ކެންޔާގެ ވައިގެ މަރުކަޒަކުން ވަނީ ޞިއްޙީ ޚިދުމަތުގައި ބޭނުންކުރާ އެތައް މިލިއަން މާސްކުތަކެއްގެ ޝިޕްމަންޓެއް ކެންޔާގެ ވައިގެ މަރުކަޒަކުން އަތުލައިގެންފައެވެ. އަދި އެއްމިލިއަން ޑޮލަރުގެ އަގުހުރި މިފަދަ އަންގީގެ ޝިޕްމަންޓެއް ފްލޮރިޑާގައި ކޮންޓެއިނަރެްގެ ތެރޭގައިވަނިކޮށް އަތުލައިގެންފައެވެ. އަދި ކޮލަމްބިއާއަށް ގެންދަން ދަތުރުކުރި 200 ރެސޕިރޭޓަރ ވަނީ ގެއްލިފައެވެ.\nހަމައެކަނި މިބާވަތުގެ ތަކެއްޗެއްވެސް ނޫނެވެ. ޓޮއިލެޓް ކަރުދާސްވެސް ވަގުންގެ އަތްދަށުން ސަލާމަތެއް ނުވެއެވެ. ކޮވިޑް-19 ގެ ވަބާގެ ތެރޭގައި 2020 ވަނަ އަހަރު ކަޅާކުރަމުން ދިޔައިރު އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ބޮޑުބަދިގެ ލޮރީއަކުން 1 ލައްކަ 30 ހާސް ޓޮއިލެޓް ކަރުދާސް ރޯލުވަނީ ފުލުހުން އަތުލައިގެންފައެވެ.\nހޮލެންޑުގެ އެޗް އެސާރސް ނަމަކަށްކިޔާ ބައެއް ފަހަރު، ނާޒުކު ރަމްޒީ މުދަލުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ފައިސާއާއި ކުރެހުންފަދަ ތަކެތިއުފުލާ ކުންފުނިން ވަނީ އެމީހުންގެ މުއައްޒަފުންގެ ތެރެއިން ތަޖުރިބާގެގޮތުން އެންމެ މަތީ ދަރަޖަ ހޯދައިފައިވާ 600 ޑްރައިވަރުން ހަމައެކަނި ވެކްސިން އުފުލުމަށް ހޮވައިފައެވެ. މި މީހުންނަކީ ބެލްޖިއަމްގައި ހުންނަ ޔޫރަޕުގެ ފައިޒަރ ބަޔޯޓެކް ކޮވިޑް-19 ވެކްސިން ޔޫރަޕުގެ އެކި ހިސާބުތަކަށް ގެންދިއުމަށް ޢައްޔަންކޮށްފައިތިބި ޑްރައިވަރުންނެވެ.\nމިމީހުންގެ ތެރެއިން 250 ޑްރައިވަރުންނަކީ އެކުންފުނީގައި 10 އަހަރަށްވުރެ ގިނަދުވަހު ލޮރީ ދުއްވަން އުޅުނު މީހުން ކަމަށްވިޔަސް އެމީހުންނަކީވެސް ފަސްފަހަތް ބެލޭ މީހުންގެތެރޭގައިވާ ބައެކެވެ. އެމީހުން ދުއްވާ ލޮރީތަކުގައި ހުންނަ ދޮރުތަކުގައި ޑިޖިޓަލް ތަޅު ހުންނަނީ ހަރުކޮށްފައެވެ. އެތަޅުތައް ހުޅުވޭނީ ލޮރީގެ ބޭރުން ނުވަތަ އޭގައި އަތްވެސް ޖައްސައިނުލައެވެ. އަދި އެމީހުނަށްވަނީ ވެކްސިން ނާލަށް އަތުވެދާނެ ޙަމަލާއެއްގެ ޙާލަތުގައި ކުރިމަތިލާނެގޮތުގެ ތަމްރީނުވެސް ދެވިފައެވެ. އެހެންނަމަވެސް ސަލާމަތީ ސަބަބުތަކަކަށްޓަކައި އެކުންފުނިން މި ތަމްރީނުތަކުގެ ތަފްޞީލު ދީފައެއް ނުވެއެވެ.\nކުންފުނީގެ ސަލާމަތީ ކަންކަމާއި ޙަވާލުވެ ހުންނެވި އިސްވެރިއާ ރޮން ވޭން ހޮލާންޑް ވިދާޅުވީ އެއީ ސަލާމަތީ ގޮތުން ބަލާއިރު އެންމެ މަތީ ފެންވަރުގެ ތަމްރީނު ކަމުގައެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ ކޮންމެ ލޮރީއަކީ ތިޖޫރީއެއް ކަމުގައެވެ. ނުވަތަ އެއީ ފުރޮޅުމަތީގައި ދުވާ ތިޖޫރީއެއް ކަމުގައެވެ.\nސްވިޓޒްރަލޭންޑުގެ ޞިއްޙީ ސާމާނު އެއްތަނުން އަނެއްތަނަށް އުފުލުމުގެ ކަންކަން ބަލަހައްޓާ އެންމެ ބޮޑު އެއްކުންފުނި ކަމަށްވާ ކޫނާ + ނޭގަލްގެ ރޮބަރޓް ކޮއިލް ވިދާޅުވީ އެކުންފުންޏަކީ މޮޑާރނާއާއި ސައިނޮވެކް ވެކްސިނާއި އޭގެ ޕެލެޓުތައް އެއްތަނުން އަނެއްތަނަށް ގެންގޮސްދޭ ބައެއްަމުގައެވެ. ނަމަވެސް މިތަކެތި އުފުލަނީ ސަލާމަތީ ސަބަބުތަކަށްޓަކައި އެއްވެސް ކަހަލަ ނިޝާނެއް ނެތި ކަމުގައެވެ. އަދި އެތަކެތި ގެންދާއިރު ހަތިޔާރުއެޅި ފާރަވެރީން ބައެއް ހިސާބުތަކަށް ދެއެވެ. އަދި އެތަކެތި ގެންދެވޭ ހިސާބާއި މަގުތައް ބެލެހެއްޓެމުން ދެއެވެ.\nކުންފުނީގެ ކޮވިޑް-19 ގެ ޕްރީމިއަމް ޚިދުމަތުގެ ނަމުގައި އޮންނަ ޓީމަކުން ޓްރެކިންގ ޓެކްނޮލޮޖީގެ ޒަރީޢާއިން 24 ގަޑިއިރު އެތަކެތި ދަތުރުކުރާ މަގުތަކާއި ތަންތަން ބަލަމުން ގެންދެއެވެ. އަދި އެއްވެސް މައްސަލައެއް ނުވަތަ ކަމެއް ދިމާވިނަމަ އެމީހުން އެތަކެތި ގެންގޮސްދޭ ފަރާތްތަކާއި އެކު ވާހަކަދައްކަމުން ގެންދެއެވެ.\nކޯއިލް ވިދާޅުވީ އެއިން ލޮރީއެއްގެ ދޮރެއް ހުޅުވިއްޖެނަމަ ނުވަތަ ލޮރީއެއް މަޑުޖެހި، ހުއްޓިއްޖެނަމަވެސް އެކަން އެނގޭނެ ކަމުގައެވެ. އަދި ލޮރީ ހުއްޓި މަޑުކުރީ ކިހާއިރެއް ވަންދެންކަމާ ލޮރީގައި ތިބޭ މީހުނަށް ނުވަތަ އެއާއި އެކު ދަތުރުކުރާ މީހުނަށް ހުސްވަގުތު ނެގޭ މިންވަރުވެސް ބެލޭ ކަމުގައެވެ. އަދި އެ ހުސްވަގުތަށް ދެވޭވަރަށްވުރެ އިތުރަށް އެމީހުން ވަގުތު ހޭދަކުރާނަމަވެސް އެކަން އެނގޭނެ ކަމުގައެވެ.\nއަގުބޮޑު އަގު ނުކުރެވޭ މުދާއުފުލުމަށް ޚާއްޞަ ޖަރުމަނުގެ ވައިގެ ފްރެއިޓް ކުންފުންޏެއް ކަމަށްވާ ޖީއެމްބީއެޗުން ބުނެފައިވަނީ އެމީހުން ވެކްސިން އުފުލުމަށް ނުވަތަ މަތިންދާ ބޯޓާއި ހިސާބަށް ވެކްސިން ގެންދިއުމަށްޓަކައި އުޅަނދަކަށް ދަތުރަކަށް3ލައްކަ ޑޮލަރަށް މާރސީޑިސްއާއި ސްކޭނިއާ ލޮރީ ކުއްޔަށް ނަގައިފައިވާ ކަމުގައެވެ. އަދި ވެކްސިން ކޮށާރުގެ ދޮރުތަކުގައި ރަނގަބީލާއި ޑަނޑޫރަ ހަރުކުރެވިފައިވާނެ ކަމުގައެވެ. އިން ރަނގަބީލެއްގެ އަޑު 90 ޑެސިބަލް (އަޑުގެ ބާރު، ގަދަ މިންވަރު މިނެކިރާ މިންގަނޑު) ގައި ހުންނާނެ ކަމުގައެވެ. މިއީ ކުޑަކުޑަ ޖަނަރޭޓަރެއް ނުވަތަ ވައިދަމާ އެއްޗެއްގެ އަޑާއި އެއްވަރުގެ އަޑެކެވެ. އެއީ ދޮރެއް ހުޅުވިއްޖެނަމަ މި ރަނގަބީލު ޖަހަން ފަށާނެއެވެ.\nމީގެ އިތުރުން އިންޒާރު ފިތެއް ލޮރީގެ ޑޭޝް ބޯޑުގައި ހުންނާނެ ކަމަށާ ކަމެއް ދިމާވެއްޖެނަމަ ވަގުތުން ކުންފުންޏަށް އެކަން އެންގޭ ފިތެއްގެ ގޮތުގައި ލޮރީގެ މީޓަރުތައް ފެންނަ ފަދައިން ފެންނަން ހުންނާނެ ކަމަށް ކުންފުނިން ބުނެއެވެ. އަދި ލޮރީ ރަހީނުކޮށްފިނަމަ އިންޖީނު މުޅީން ހުއްޓުމަކަށް ގެނެސް އިންޖީނުވެސް ނުހިންގޭގޮތަށް ނިއްވައިލާ ސްވިޗެއް ލޮރީގައި ހުރެއެވެ.\nއެއްގަމުން އެއްތަނުން އަނެއްތަނަށް ވެކްސިން އުފުލާ އުޅަނދުތައް ދަތުރުކުރަނީ ހަރުދަނާ ކުރެވިފައިވާ އެންމެ މަތީ ފެންވަރުގައި ޖިސްމާނީ އަދި ފިޠުރަތީ ސަލާމީ މިންގަނޑުތަކުގެ މަތީގައެވެ. އަދި ކުރީން ކަނޑައެޅިފައިވާ ވަކި ހިސާބުތަކަކުން ލޮރީތައް ހުއްޓުވައި ޗެކްކުރެވެއެވެ.\nމީގެ އިތުރުން 10 މިލިއަން ޑޮލަރަށްވުރެ އަގުބޮޑު ވެކްސިން ޝިޕްމަންޓެއް ގެންދާނަމަ ޤާފިލާއެއްގެ ގޮތުގައި ފުލުހުންވެސް އެތަކެއްޗާއި ދަތުރުކުރާއިރު ޢާންމު އާދައިގެ މަދަނީންގެ ހެދުމުގައި ފާރަވެރީންގެ ކާރެއްވެސް ދަތުރުކުރެއެވެ. އެއީ ހައިވޭފަދަ މަގުތަކުގައި ދަތުރުކުރާއިރު ޣައިރު ޤާނޫނީ އަމަލުތައްކުރާ މީހުންފަދަ ވަގުންނާއި ފޭރޭމީހުން ލޮރީއެއްގެ ދޮރު ގޮއްވައިލައިގެން ހުޅުވައި ވެކްސިން ވަގަށް ގެންދިއުމުން ރައްކާތެރިކުރުމަށެވެ. މިބާވަތުގެ ޢަމަލު ތަކަކީ އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ގޭންގުތަކުން ކުރާ ކަންކަމަށްވާތީ މިއީ ޖޭމްސްބޮންޑުގެ ފިލްމަކާއި ތަފާތެއްނެތް ފަދަ ކަމެއް ކަމަށް އެއަރ ކާރގޯ ޓްރާންސްޕޯރޓުގެ މެނޭޖަރު ހޮއެސްޓް ބޯޑިކަރ ވިދާޅުވިއެވެ.\nއެކި ގޮތްގޮތަށް ވެކްސިން އުފުލޭއިރު ވެކްސިން ޝިޕްމަންޓުގެ ފޮށިގަނޑުތަކުގައި ސެންސަރެއް ހަރުކުރެވިފައި ހުރެއެވެ. އެއީ އޭގެ ފިނިހޫނުމިނަށް ބަދަލެއް އަތުވެއްޖެނަމަ އެކަންވެސް އެނގޭނެ ގޮތުގެ މަތީންނެވެ އަދި ކޮށާރުގެ ތެރޭގައި އަލި ނުވަތަ ދަތުރުކުރާ މަގު ނޫން އެހެން މަގަކަށް އެނބުރިއްޖެނަމަ ނުވަތަ ބަޔަކު ފޭރިގެންފިނަމަވެސް އެކަން އިޝާރާތްތަކުން އަންގައިދޭ ނިޒާމު ހަރުކުރެވިފައިވެއެވެ. އެގޮތުން މި ނިޒާމުގައި ވެކްސިން ހުރީ ހުންނަންވާ ފިނި ހޫނު މިނާއި ރައްކާތެރި ކަމުގައިތޯ ކަށަވަރު ކުރެވިގެންދެއެވެ. ބަދަހި އެމުނި އެކުލެވުމަކުން މުޅި ނިޒާމު ގުޅުވައިލެވިފައިވެއެވެ.\nމިހުރިހާ ރައްކާތެރި ސަލާމަތީ މިންގަނޑުތަކާއި އެކުވެސް ކުޑަކުޑަ ގެއްލުމަކުން ވެކްސިންގެ މުޅި ޝިޕްމަންޓު ޚަރާބުވެދާނެއެވެ. އޭގެ މާނައަކީ ހަމައެކަނި ފޭރި ގަތުމަކަށް ލޮރީ ހުއްޓުވުން އެކަންޏެއްނޫނެވެ. ވެކްސިނާއި އޭގެ ރައްކާތެރިކަމުގެ ނިޒާމަށް އޮންނަ ކޮންމެ ލޮޅުމެއްއެއީ ނުރައްކަލެއްކަމުގައި ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރު ކުރުމުގެ އިރުޝަދުދޭ ޓީޓީ ކްލަބްގެ ޕްރިވެންޝަން ޑިޕާރޓްމަންޓުގެ ވެރިއާ މައިކް ޔާރވުޑް ވިދާޅުވިއެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ އަގުބޮޑު މުދާތަކެއް އުފުލަމުންދާއިރު ބަޔަކު މީހުން ލޮރީއަކަށް ނުވަތަ އެ މުދަލެއް އުފުލާ ކޮށާރެއް ހަލާކުކޮށްލައިގެން އޭގެ ތެރެއިން 10 ވަރަކަށް ހާސް ލެޕްޓޮޕް ގެންދިޔަނަމަވެސް އެހެން މުދާ ހުންނާނީ ރަނގަޅަށް ކަމުގައެވެ.\nނަމަވެސް އެއާއި ޚިލާފަށް ވެކްސިން ގެންދިއުމުގެ މަގަށް އެޅިދާހުރަހަކީ އެތަކެތި ނައްތައިލަންވެސް ޖެހިދާނެ ސަބަބެކެވެ. އެހެންވީމާ މިބާވަތުގެ މުދަލާއި ނާލު އުފުލުމުގެ ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިކުރީ ޚިޔާލާއި ބުއްދީގެ ބޭނުން މުޅީން އެހެން ގޮތަކަށް ގެންގުޅެންވަނީ ޖެހިފައެވެ.


ޔޫރޯ 2020: އޮސްޓްރިއާ ބަލިކޮށް އިޓަލީ ކުއާޓަރ ފައިނަލަށް - Voice of Meedhoo Voice of Meedhoo\nޔޫރޯ 2020: އޮސްޓްރިއާ ބަލިކޮށް އިޓަލީ ...\nޔޫރޯ 2020: ނެދަލެންޑްސް ބަލިކޮށް ޗެކް ...\nޔޫރޯ 2020: އޮސްޓްރިއާ ބަލިކޮށް އިޓަލީ ކުއާޓަރ ފައިނަލަށް\nby vomadmin June 27, 2021\nޔޫރޯ 2020 ގެ ރައުންޑް އޮފް 16 ދެވަނަ މެޗް ކާމިޔާބުކޮށް އިޓަލީ ކުއާޓާފައިނަލަށް ދަތުރުކޮށްފިއެވެ.\nއިޓަލީ ކުއާޓާ ފައިނަލަށް ދަތުރުކޮށްފައިމިވަނީ އިިނގިރޭސިވިލާތުގެ ވެމްބްލީ ސްޓޭޑިއަމުގައި އޮސްޓްރިއާއި ބައްދަލުކޮށް ކުޅުނު މެޗްގެ ފުރިހަމަވަގުތު ހަމަވިއިރު އެއްވެސް ޓީމަކަށް ލަނޑެއް ޖެހިފައިނުވާތީ ކުޅުނު އިތުރުވަގުތުގެ ދެހާފުގެ ތެރޭގައި ދެލަނޑު 1 ލަނޑުން އޮސްޓްރިއާ ބަލިކުރުމަށްފަހުގައެވެ.\nމެޗުގެ ފުރިހަމަ 90 މިނެޓުގެ ތެރޭގައި ދެޓީމުގެ ފަރާތުންވެސް ފެނިގެންދިޔައީ ދާދި ހަމަހަމަ އެހެންނަމަވެސް ވަރަށް ވާދަވެރި މޮޅު ކުޅުމެކެވެ.\nފޯރިގަދަ މި މެޗުގައި ފެނިގެންދިޔަ ފުރަތަމަ ލަނޑު އިޓަލީން ކާމިޔާބުކުރީ އެކްސްޓްރާ ޓައިމްގެ ފުރަތަމަ ހާފުގެ ފަސްވަނަ މިނެޓުގައެވެ. މި ލަނޑު އެޓީމަށް ކާމިޔާބު ކޮށްދިނީ ފެޑެރިކޯ ކިއޭސާ އެވެ. އަދި އިޓަލީން ލީޑު ފުޅާކުރީ އޭގެ ދިހަ މިނެޓުފަހުންނެވެ. މިލަނޑު އެޓީމަށް ކާމިޔާބު ކޮށްދިނީ މެޓިއޯ ޕެސީނާ އެވެ.\nއޮސްޓްރިއާ އިން މެޗުގައި ޖެހި ހަމައެކަނި ލަނޑު ޖެހީ އިތުރުވަގުތުގެ ދެވަނަ ހާފުގެ9ވަނަ މިނެޓުގައެވެ. ކޯނަރަކުން ތަނަވަސްވި ފުރުސަތަކުންނެވެ. މި ލަނޑު އެޓީމަށް ކާމިޔާބު ކޮށްދިނީ ސަސާ ކަލަޖިޗް އެވެ. މިއީ އިޓަލީން އެންމެފަހުން ކުޅުނު 11 މެޗުގެ ތެރެއިން ބައިކޮޅަށް ވަން ފުރަތަމަ ލަނޑުވެސް މެއެވެ\nއޮސްޓްރިއާ ބަލިކޮށް އިޓަލީން ކުއާޓަރ ފައިނަލުން ޖާގަ ހޯދިއިރު އެޓީމު ރައުންޑް އޮފް 16 އިން ޖާގަ ހޯދީ ގްރޫޕް ސްޓޭޖުގައި ކުޅުނު އެއްވެސް މެޗަކުން ބަލލިނުވެ ބައިކޮޅަށް ލަނޑެއްވެސް ނުވަދެއެވެ. އަދި އެޓީމު މިހާތަނަށް ކުޅުނު 27 މެޗުގައި ބަލިވެފައި ނުވާކަންވެސް ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ.\nއިޓަލީން ކުއާޓަރ ފައިނަލުގައި ވާދަކުރަން ޖެހޭނީ ރައުންޑް އޮފް 16 ގައި އެންމެފަހުގެ ޗެމްޕިއަން ޕޯޗުގަލް އާއި ދުނިޔޭގެ ފުޓުބޯޅައިގެ ރޭންކިންގެ އެއްވަނަ ޓީމު ކަމުގައިވާ ބެލްޖިއަމް ކުޅޭ މެޗުން މޮޅުވާ ޓީމަކާއި ދެކޮޅަށެވެ.\nޗެކްރިޕަބްލިކް ބަލިކޮށް ޔުއެފާ ޔޫރޯ ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތުގެ ސެމީފައިނަލުން ޑެންމާކް ޖާގަ ހޯދައިފިއެވެ. ޑެންމާކު ސެމީފައިނަލުން ޖާގަ ހޯދާގައިވަނީ ...\nދުވާފަރުން3މީހުން ކޯވިޑަށް ޕޮޒިޓިވްވެ، ރަށް ލޮކްޑައުން ކޮށްފި\nމާލެއިން ރ. ދުވާފަރަށް ދިޔަ3މީހުން ހޯމް ކަރަންޓީނުން ދޫކޮށްލި ފަހުން ކޯވިޑަށް ޕޮޒިޓިވްވެ، ބަލި ފެތުރުން ...


Anushka Gain Car ge Agu Ingeytha?\n20 ނޮވެންބަރ 20183ކޮމެންޓް\nއަނުޝްކާ ގަތް ކާރުގެ އަގު އެނގޭތަ؟\nބޮލީވުޑް އެކްޓަރ އަނުޝްކާ ޝަރުމާ ވަނީ ދާދި ފަހުން ކާރެއް ގަނެފައެވެ.\nމިއަހަރަކީ އަނުޝްކާއަށް ވަރަށް ހާއްސަ އަހަރެކެވެ. އޭނާގެ ތިން ފިލްމެއް މިއަހަރު ނެރެފައިވާއިރު ހުރިހާ ފިލްމުތަކަށް ވެސް ވަނީ ރަނގަޅު ކާމިޔާބެއް ލިބިފައެވެ. އަނުޝްކާ ދެން ފެނިގެންދާނީ އަނަންދް އެލް ރާއި ޑައިރެކްޓުކޮށް ނެރޭ ފިލްމު 'ޒީރޯ' އިންނެވެ.\nމަތީގައިވާ ފޮޓޯއަކީ އަނުކްޝާ ގަތް ބުރޭންޑުގެ ކާރެއްގެ ފޮޓޯއެވެ.\nގިނަ ބަޔަކު އެފިލްމަށް އިންތިޒާރުކުރަމުން އަންނައިރު ގިނަ ބައެއްގެ ސަމާލުކަމަށް އެންމެ ފަހުން އައީ އަނުޝްކާ ދާދި ފަހުން ގަތް ކާރެށެވެ. 'ރޭންގް ރޮވާ އޮޓޯބަޔޯގުރަފީ' ގެ އެކާރުގެ އަގަކީ ހަތަރު ކަރޯޑެވެ. މިއީ މުމްބާއީގެ ރީތި ގެއެއް ގަނެވޭނެ ފައިސާއަށް ވުރެ ގިނަ އަދަދެއްގެ ފައިސާ ކަމަށް އިންޑިއާގެ ނޫސްތަކުން ވަނީ ބުނެފައެވެ.\nޒީރޯގައި އަނުޝްކާ ފެނިގެންދާނީ ނުކުޅެދޭ ސައިންޓިސްޓެއްގެ ރޯލުންނެވެ. ފިލްމުގައި އަނުޝްކާ އާއެކު ލީޑު ރޯލުން ޝާހު ރުކް ހާނާއި ކެޓްރީނާ ކައިފް ފެނިގެންދާނެއެވެ. ފިލުމު ނެރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ މިއަހަރުގެ ޑިސެމްބަރު މަހުގެ 21 ވަނަ ދުވަހުއެވެ.\nކާރުގެ އަގަކީ ދިވެހި ރުފިޔާ 8،566،658\nކޮބާތަ ތި ކާރުގެ ފޮޓޯ..މަށަށް ހޯދާހޯދާ ނުފެނިގެން މިއުޅެނީ.. 🤔\nޙަތަރު ކަރޯޑް ކޯއްޗެއްތަ. ރުޕީޒްތަ ރުފިޔާތަ ޑޮލަރުތަ.


Kabul Gai Dhin Hamalaagai Maruvi Meehunge Adhadhu 60 Ah – adduLIVE\nކާބުލްގައި ދިން ހަމަލާގައި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު 60 އަށް\nAug 27, 2021, 14:41 ހަސަން ރަޝީދު\nއަފްޣާނިސްތާނުގެ ވެރިރަށް ކާބުލްގައި ޖާނުން ފިދާވެގެން އިއްޔެ ދިން ބޮމުގެ ހަމަލާތަކުގައި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު 60 އަށް އަރައިފިއެވެ.\nބޮމުގެ ހަމަލާތައް ދީފައިވަނީ ކާބުލް އެއާޕޯޓުގެ އަބޭ ގޭޓު ކައިރީގަ އާއި އެ ސަރަހައްދުގައި ހުރި ބޭރޮން ހޮޓަލުގެ ކައިރީގައެވެ. ބޮމުގެ ހަމަލާތަކަށްފަހު ބަޑީގެ ހަމަލާތަކެއް ވެސް ވަނީ ދީފައެވެ. މި ހަމަލާތަކުގެ ޒިންމާ އިސްލާމިކް ސްޓޭޓް (އައިއެސް) ޖަމާއަތުން ވަނީ ރޭ އުފުލާފައެވެ.\nރިޕޯޓުތައް ބުނާގޮތުން މި ހަމަލާގައި އަފްގާންގެ 60 މީހުން މަރުވެފައިވާއިރު އެމެރިކާގެ 13 ސިފައިން ވެސް ވަނީ މަރުވެފައެވެ. އަދި ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކަށް އެކިވަރުގެ ޒަހަމްތައް ވަނީ ލިބިފައެވެ.\nބޮމުގެ ހަމަލާތަކެއް ކާބުލްގައި ދީފައިވާއިރު މިއީ ތާލިބާނުން އަފްގާންގެ ބާރު ހޯދިފަހުން އެގައުމުގައި ދެވުނު މިފަދަ ފުރަތަމަ ހަމަލާ އެވެ.


މި ސަރވިސްގެ ބޭނުމަށް 23 އެއަރ ކޮންޑިޝަން ސިސްޓަމް ގަތުން\nމި ސަރވިސްގެ ބޭނުމަށް 23 އެއަރ ކޮންޑިޝަން ސިސްޓަމް ސަޕްލައިކޮށްދޭނެ ފަރާތެއް ހޯދަން ބޭނުންވެއެވެ. ވީމާ، މި ތަކެއްޗަށް ބީލަން ހުށަހެޅުމުގެ ދަޢުވަތު މިކަމަށް ޝައުޤުވެރިވެލައްވާ އެންމެހާ ފަރާތްތަކަށް ހުޅުވާލަމެވެ.\nބީލަމުގައި ރަޖިސްޓްރީ ވެވޭނެ އެންމެ ފަހު ވަގުތަކީ 2021 ފެބްރުއަރީ 25 ވަނަ ދުވަހުގެ 16:00 އެވެ. ބީލަމަށް ރަޖިސްޓްރީ ކުރަން ދެވިފައިވާ ގަޑީގެ ފަހުން ލިބޭ އެއްވެސް ފޯރމެއް ބަލައި ނުގަނެވޭނެ ވާހަކަ ބީލަންވެރިންގެ މަޢުލޫމާތަށްޓަކައި ދަންނަވަމެވެ.\nބީލަން ހުޅުވުން އޮންނާނީ 2021 މާރިޗް 04 ވާ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ 10:00 ގައި އަމީނީމަގު، އިސްކަންދަރު ކޮށި 1 ގައެވެ. ބީލަންތައް ހުންނަަން ވާނީ ސިޓީއުރައެއްގައި ބަންދުކުރެވިފައެވެ. ބޭރުގައި ބީލަމަށްދެވިފައިވާ ނަން، ހުޅުވަން ކަނޑައެޅިފައިވާ ތާރީޚާއި ވަގުތު އަދި ބީލަން ހުށަހަޅާ ފަރާތުގެ ނަން ލިޔެވިފައި އޮންނަންވާނެއެވެ. ގަޑި ޖެހުމަށްފަހު ހުށަހަޅާ ބީލަންތައް ބަލައި ނުގަނެވޭނެ ވާހަކަ މަޢުލޫމާތަށްޓަކައި ދަންނަވަމެވެ.\nޕްރޮޖެކްޓާއި ގުޅޭ ގޮތުން އެއްވެސް ސުވާލެއް ވާނަމަ 2021 ފެބްރުއަރީ 28 ވާ އާދީއްތަ ދުވަހުގެ މެންދުރު 12:00 ގެ ކުރިން ތިރީގައިވާ އެޑްރެހަށް އީ-މެއިލް ކުރަންވާނެއެވެ.\nސުންގަޑި: 25 ފެބުރުވަރީ 2021 1600


Siyhee nizaamahvee vaudhuvess hama sumakun : Addu rahyyithun\nސިއްޚީ ނިޒާމަށްވީ ވައުދުވެސް ހަމަ ސުމަކުން : އައްޑޫ ރައްޔިތުން\n3 މަސް,2ހަފްތާ,6ދުވަސް,6ގަޑި, 43 މިނެޓް, 45 ސިކުންތު ކުރިން 2030ފާތިމަތު ރިފާއަތު\n- ފޮޓޯ - އައްޑޫ އޮންލައިން\nހިތަދޫ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލާއި ގުޅުން ހުރި 100 އަށް ވުރެ ގިނަ ކަންބޮޑުވުން ހެލްތު މިނިސްޓްރީ އާއި ހިއްސާކޮށްފައިވާ އިރު އެކަންތައްތައް ހައްލު ނުކުރެވޭތީ އައްޑޫ ރައްޔިތުން ކަންބޮޑުވުން ފާޅު ކުރަން ފަށައިފިއެވެ.\nފާއިތުވި ދުވަސްތަކުގައި ހިތަދޫ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލްގެ ޚިދުމަތުގެ ފެންވަރު އިންތިހާއަށް ދަށްވުމާއި ގުޅިގެން އެކަންކަން ރަނގަޅު ކުރުމަށް ހެލްތު މިނިސްޓްރީން އެކަށީގެންވާ މަސައްކަތް ނުކުރާތީ އައްޑޫ ރައްޔިތުން އިންތިހާއަށް ކަންބޮޑުވެ މުޒާހަރާ ކުރާ މަންޒަރުތައް ފެންނަންފަށައިފިއެވެ.\nހޮސްޕިޓަލަށް ބޭނުންވާ ޑޮކްޓަރުންނާއި، މުވައްޒަފުން އަދި ވަސީލަތް ނެތުމުގެ ޝަކުވާ ފާއިތުވި ދުވަސްތަކުގައި ހެލްތު މިނިސްޓްރީއަށް ހޮސްޕިޓަލްގެ ފަރާތުން ހުށަހެޅި ނަމަވެސް އެކަމަށް އެދެވޭ ޖަވާބެއް ނުލިބޭ ކަމަށް މުޒާހަރާ ކުރި ބައިވެރިން ބުންޏެވެ. އަދި ހޮސްޕިޓަލާއި ގުޅޭ ޝަކުވާ އާއްމުން ކުރަން ފެށުމާއި ގުޅިގެން އައްޑޫ ސިޓީ ކައުންސިލުން ވަނީ ހޮސްޕިޓަލްގެ މެނޭޖްމަންޓާވެސް ބައްދަލުކޮށްފައެވެ. އެގޮތުން ހޮސްޕިޓަލްގައި ކަށީގެ ޑޮކްޓަރަކު ނެތްތާ ހަ މަސްވެފައިވާ އިރު ޑޮކްޓަރަކު ހޯދިފައި ނެތުމަކީ ސީރިއަސް މައްސަލައެއްކަމަށް އައްޑޫގެ މޭޔަރ ވަނީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nއަދި ހޮސްޕިޓަލްގެ މައްސަލަ ބޮޑުވެގެން އެތަނަށް ޒިޔާރަތް ކުރުމުގެ ކުރިން ހެލްތު މިނިސްޓަރަށް މެސެޖަކުން ހޮސްޕިޓަލަށް ޒިޔާރަތް ކުރާކަން އެންގެވި ކަމަށްވެސް މޭޔަރ ވިދާޅުވިއެވެ. ނަމަވެސް އަދި މިހާތަނަށް މިނިސްޓަރގެ ޖަވާބެއް ލިބިފައި ނުވާ ކަމަށް އައްޑޫ ސިޓީ ރައްޔިތުން ބުނެއެވެ. އައްޑޫ ސިޓީ ރައްޔިތުންގެ މިކަންބޮޑުވުންތަކާ ގުޅޭގޮތުން އައްޑޫ އޮންލައިންގައި ލޔެފައިވާ ލިޔުމެއްގައި ހޮސްޕިޓަލްގެ އިސް ބޭފުޅަކާ ހަވާލާދީ ވިދާޅުވެފައިވަނީ ހިތަދޫ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލަށް ދިމާވެފައިވާ މައްސަލަތަކުގެ ތަފްސީލް ހެލްތު މިނިސްޓްރީއަށް ސާފުކޮށް އެނގޭނެކަމަށެވެ.\nއެކަން ހައްލު ކުރެވެން އޮތީ މިނިސްޓްރީގެ ޒިންމާ ބަރާބަރަށް އަދާކޮށްގެންކަމަށްވެސް އެ ލިޔުމުގައިވެއެވެ. ކޮންމެއަކަސް ރައީސް އިބްރާހީމް މުހައްމަދު ސާލިހުގެ ސަރުކާރު އައިފަހުން ސިއްހީ ނިޒާމުއެއްކޮށް ފެއިލްވެފައިވާ ކަމަށް އަންނަނީ ބުނަމުންނެވެ. އެގޮތުން ސިއްޚީ މަރުކަޒުތަކާއި އަދި ހޮސްޕިޓަލުތަކުން ލިބެންޖެހޭ ސިއްހީ ހިދުމަތް އޭގެ އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ލިބެން ނުހުންނަކަމުގެ ޝަކުވާއަކީވެސް އިންތިހާއަށް ބޮޑުވެފައިވާ މައްސަލައެކެވެ. އަދި ހޮސްޕިޓަލުތަކުން ކުރިން ލިބެމުން އައި ޙިދުމަތްތައްވެސް މި ހާރު ލިބެން ނުހުންނަ ކަމުގެ ވާހަކަވެސްދަނީ ފެންމަތިވަމުންނެވެ.\nއެގޮތުން އެއް ޚިދުމަތް ފަހިވެފައިވާނަމަ އެނެއް ޚދުމަތަށް ބުރުއަރާކަން ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ. މިސާލަކަށް ބަލާނަމަ ކަށީގެ ޑޮކްޓަރެއް ޚިދުމަތް ލިބޭނަމަ މާބަނޑު މީހާ އަށް ސްކޭން ކުރޭވޭވަރު ނެތުން ފަދަ ކަންތައްތައް ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ. މިއީ ހައްތަހާވެސް އާންމު ރައްޔިތުންގެ ކަންބޮޑުވުންތަކާ ޝަކުވާތައްކަން މީސްމީޑިޔާއަށް ބަލާލުމުން އެނގި ހާމަވެއެވެ. ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހުގެ ސަރުކާރުން ބުނެފައިވަނީ މި ސަރުކާރުން އެންމެ ހާއްސަ އިސްކަމެއްދޭނެ އެއްދާއިރާއަކީ ސިއްހީ ނިޒާމް ހަރުދަނާ ކުރުން ކަމަށެވެ.\nނަމަވެސް މި ސަރުކާރުގެ ހެލްތު މިނިސްޓަރ ފާއިތުވި ފަސް މަސް ދުވަހު ކުރައްވާ މަސައްކަތްތަކަކީ ތަންތަނުގެ ރިބަން ކަނޑުއްވާ ދެއްވުމެވެ. ފާއިތުވި މުއްދަތުގައި ރާއްޖޭގެ ސިއްހީ ނިޒާމަށް އައި ކުރިއެރުމެއް ފެންނާކަށްނެތެވެ. ސަރުކާރަކަށް ފަސް މަސް ފުރިގެންދާ އިރު ރާއްޖޭގެ ދެވަނައަށް އެންމެ ބޮޑު އާބާދީގައި ހުރި އައްޑޫ ސިޓީ ހޮސްޕިޓަލަށް ކަށީގެ ޑޮކްޓަރެއް، ލޮލުގެ ޑޮކްޓަރެއް ގެނެސް ނުދެވުމަކީ މި ސަރުކާރު ބޮޑުތަނުން ފެއިލްވުންކަމަށް އައްޑޫ ރައްޔިތުންބުނެއެވެ.\nއެތައް ބަޔަކު ޝަކުވާ ކުރަމުން އަންނަ އިރު އެއްވެސް ބަދަލެއް ހިތަދޫ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލަށް ހެލްތު މިނިސްޓްރީން ނުގެނެސް ތިބުމަކީ ބޮޑު އިހްމާލެއްކަމަށްވެސް އައްޑޫ ރައްޔިތުން ބުނެއެވެ. އައްޑޫ ރައްޔިތުންގެ އުއްމީދާ އެންމެ ބޮޑަށް ގުޅިފައިވާ އައްޑޫ ކޮންވެންޝަން ސެންޓަރުގައި ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީންގެ ސަރުކާރުން ތަރައްޤީކުރަން ފެއްޓި ޓާޝަރީ ހޮސްޕިޓަލް އަކީ ޒަމާނީ ފެންވަރުގެ ހިދުމަތްތަކެއް އެއްފުރާޅެއްގެ ދަށުން ލިބޭނޭ ތަނެކެވެ.\nމި ސަރުކާރު ވެރިކަމާ ހަވާލުވިއިރު އެ ހޮސްޕިޓަލްގެ އިމާރާތުގެ 99 އިންސައްތަ މަސައްކަތް ނިމިފައިވާ ކަމަށް ކުރީގެ ހެލްތު މިނިސްޓަރ އަބްދުﷲ ނާޒިމް ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ. އަދި މި ސަރުކާރުގެ ހެލްތު މިނިސްޓަރ އަބްދުﷲ އަމީން ވިދާޅުވީ ހޮސްޕިޓަލުގެ ގިނަ މަސައްކަތްތައް މިސަރުކާރު އައިއިރުވެސް ނިމިފައިވާތީ ހޮސްޕިޓަލާމެދު ދެއްކޭނެ މާގިނަ ވާހަކަތަކެއް މިހާރު ނެތްކަމަށެވެ. އެހެންނަމަވެސް މިސަރުކާރުން ކުރަން ފެށި ކަމެއްނަމަ ކޮންވެންޝަން ސެންޓަރުގައި ހޮސްޕިޓަލެއް ނާޅާނެކަމަށްވެސް އަމީން ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ.\nހެލްތު މިނިސްޓަރު ވިދާޅުވީ މިހާރު ކުރިއަށް ދަނީ އިތުރު ކުރަންޖެހޭ ބައެއް ޕްރައިވެޓް ރޫމްތަކެއް އެޅުމުގެ މަސައްކަތް ކަމަށާއި އެހޮސްޕިޓަލް ނިމުމުން އައްޑޫ ސިޓީގެ ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާނެ ސިއްޙީ ޚިދުމަތް ފެންވަރު ރަނގަޅު ޒަމާނީ ވަޞީލަތްތަކެއްގެ ބޭނުންކޮށްގެން ދެވޭނެކަމަށެވެ. މިލިއަނުން ޚަރަދުކޮށްގެން އައްޑޫގައި ކޮންވެންޝަން ސެންޓަރެއް ޤާއިމްކުރީ ކުރީގެ ރައީސް މުޙައްމަދު ނަޝީދުގެ ސަރުކާރުގައި ސާކްސަމިޓު ބޭއްވުމަށް ދެހާސް ނުވަވަނަ އަހަރުގައެވެ.\nސާކް ސަމިޓަށް ބޭނުންކުރުމަށްފަހު އެއިމާރާތް ހަލާކުވަމުން ދާތީ ރައީސް ޔާމީންގެ ސަރުކާރުން ނިންމީ އެތަނުގައި ޒަމާނީ ފެންވަރުގެ ހޮސްޕިޓަލެއް ތަރައްޤީކުރުމަށެވެ. އޭރުވެސް އެމްޑީޕީން ދިޔައީ މިމަޝްރޫޢާމެދު ހިތްހަމަނުޖެހުން ފާޅުކުރަމުންނެވެ. މިއަހަރު ތެރޭގައި އެހޮސްޕިޓަލުގައި ޚިދުމަތް ދޭން ފެށޭވަރު ވާނެކަމަށް މީގެ ކުރިން ރައީސް ޔާމީންވެސް ވަނީ ވިދާޅުފައި. ހެލްތު މިނިސްޓަރު އަމީންވެސް ވިދާޅުވީ އެތަނުގެ މަސައްކަތް ނިމި ވަރަށް އަވަހަށް ޚިދުމަތް ދޭން ފަށާނެކަމަށެވެ.\nނަމަވެސް އެ ހޮސްޕިޓަލުން ރައްޔިތުންނަށް ފަހި ހިދުމަތެއް ފޯރުކޮށްދިނުމަށްޓަކައި ރައީސް ސޯލިހަށް ނުކުޅެދިފައިވާކަން ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ. 19 ވަނަ މަޖިލީހުގައި އައްޑޫ ސިޓީއަށް ނިސްބަތްވާ މެމްބަރުންގެ ތެރެއިން މަޖްލިސްގެ7މެމްބަރުންނަކީ މިހާރު ސަރުކާރު ޕާޓީގެ މެމްބަރުންނެވެ.\nކައުންސިލްގައި ތިއްބެވީ ސަރުކާރު ޕާޓީއަށް ނިސްބަތްވެވަޑައިގަންނަވާ ހަތް ކައުންސިލަރުންނެވެ. ރައީސް ސޯލިހަށް ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި އައްޑޫ ރައްޔިތުން 70 ޕަސެންޓު ވޯޓު ދެއްވިއެވެ. ނަމަވެސް އެންމެ ކުޑަމިނުން އައްޑޫގެ ސިއްހީ ނިޒާމު ހަރުދަނާ ކުރައްވަން ކުރައްވާ މަސައްކަތުގެ އެއްވެސް ތަފްސީލެއް ދެއްވޭ ތަނެެއް ފެނިގެންނުދެއެވެ.\nމުޅި ސަރުކާރު އަދި މިފެންނަނީ ހުރިހާ ބާރެއް އޮވެ ރައްޔިތުންގެ އުންމީދު ހާސިލްކޮށްދިނުމުގައި ނުކުޅެދިފައިވާތަނެވެ.\nއައްޑޫސިޓީ ސިއްޚީ ދާއިރާ ރައީސް ސާލިހިު ފެއިލްވުން\n32 މިނެޓް ކުރިން 32 0\n1 ދުވަސް ކުރިން 176 0\n3 ދުވަސް ކުރިން 374 0\n4 ދުވަސް ކުރިން 155 0