Cunlluniau cyflogaeth y llywodraeth - Home\nCunlluniau cyflogaeth y llywodraeth\nTabl cynnwysHelp i ddod o hyd i waithCynlluniau gorfodolCynlluniau 'Gweithio am eich budd-dal' - Cynllun Gweithgareddau Gwaith GorfodolCynlluniau gwirfoddolHelp gyda dod yn hunan-gyflogedigCynlluniau hyfforddiMathau eraill o helpHelp ariannol o fath arallHelp i ddod o hyd i waith\nMae’r wybodaeth yma’n disgrifio prif gynlluniau cyflogaeth y Llywodraeth. Darperir mwyafrif y cynlluniau trwy swyddfeydd y Ganolfan Byd Gwaith, ble gallwch ddod o hyd i fwy o wybodaeth. Mae rhai cynlluniau cyflogaeth yn orfodol ar gyfer pobl sy’n hawlio Lwfans Ceisio Gwaith (JSA) tra bod eraill yn wirfoddol. Hefyd, mae mwy o wybodaeth yma ynglyn â chynlluniau cyflogaeth ar gyfer yr hunan-gyflogedig, cynlluniau hyfforddi a mathau eraill o gymorth sydd ar gael.\nHelp i bobl anabl\nMae gan bob un o swyddfeydd y Ganolfan Byd Gwaith Gynghorydd Cyflogaeth yr Anabl (CCA) sy'n gysylltiedig â’r swyddfa ac sy'n darparu cyngor arbenigol ar gyfer pobl anabl a chyflogwyr neu gyflogwyr potensial. Gall y CCA roi cyngor ar ddod o hyd i waith, cadw swydd a chael help ymarferol trwy gynllun Mynediad i Waith a chyflogaeth â chefnogaeth.\nOs ydych yn hawlio Lwfans Ceisio Gwaith, mae'n rhaid i chi gymryd rhan mewn cynlluniau penodol os cewch eich cynghori i wneud hynny gan gynghorydd personol. Efallai y caiff eich budd-dâl ei effeithio os ydych yn gwrthod gwneud hyn neu'n gadael cynllun cyn ei gwblhau. Mae’r rhaglen Profiad Gwaith yn wahanol, yn yr ystyr eich bod yn gwirfoddoli i’w dilyn, ond mae’n dod yn orfodol wedi i chi dderbyn cynnig o le.\nOs ydych yn gwrthod cymryd rhan mewn cynllun gorfodol, neu'n gadael cynllun gorfodol, cyn ei gwblhau, gellir sancsiynu eich budd-dâl. Mae hyn yn golygu y bydd y Ganolfan Byd Gwaith yn atal eich Lwfans Ceisio Gwaith, neu, mewn rhai achosion, yn ei ostwng, am gyfnod penodol.\nAm fwy o wybodaeth ynglyn â sancsiynau, gweler Budd-daliadau i bobl sy’n chwilio am waith\nCytundeb ceisio gwaith\nOs ydych yn mynd i swyddfa’r Ganolfan Byd Gwaith i ddod o hyd i waith, byddwch yn cael cyfweliad gan gynghorydd personol a fydd yn eich helpu i lunio cytundeb ceisio gwaith. Mae hyn yn restru'r camau y dylech eu cymryd er mwyn dod o hyd i waith ac mae'n ffurfio sylfaen eich cyfweliadau gyda’r cynghorydd personol.\nOs nad ydych wedi dod o hyd i waith wedi 13 wythnos, bydd eich cynghorydd personol yn adolygu'r sefyllfa gyda chi. Gallai'r cyfweliad gymryd lle ar ddiwrnod heblaw'r diwrnod arferol y mae'r person di-waith yn mynychu'r ganolfan waith. Mae'n rhaid i chi fynychu'r cyfweliad.\nFel canlyniad i'r adolygiad 13-wythnos, efallai y cewch:\neich rhoi mewn cysylltiad â chyflogwyr sydd â swydd i'w gynnig\nadolygiad i'ch cytundeb ceisio gwaith i adlewyrchu'r ffaith y byddwch yn ehangu'r amrediad o swyddi y byddwch yn ceisio amdanynt\ncyfarwyddyd wedi'i anelu at wella eich gobaith o gael gwaith\neich cyfeirio at gynllun neu raglen.\nOs nad ydych yn mynychu'r adolygiad 13-wythnos, neu os nad ydych yn gweithredu ar awgrymiadau eich cynghorydd personol, gellir cosbi eich budd-dâl.\nOs ydych yn dal i fod yn ddi-waith wedi 26 wythnos, gofynnir i chi fynychu Cyfweliad Ail-gychwyn gyda chynghorydd personol Swyddfa’r Ganolfan Byd Gwaith. Mae'n rhaid mynychu'r cyfweliad, a gallai methu â mynychu'r cyfweliad effeithio'ch budd-dâl.\nY rhaglen Profiad Gwaith\nMae’r rhaglen Profiad Gwaith i bobl ifanc 16 i 24 oed, er, mae’r Ganolfan Byd Gwaith yn medru derbyn pobl sy’n 25 neu’n hŷn mewn amgylchiadau eithriadol. Ei nod yw rhoi profiad o amgylchedd gwaith i chi ac, fel arfer, mae’n para rhwng pythefnos ac wyth wythnos.\nOs ydych eisoes yn hawlio Lwfans Ceisio Gwaith ac yn cymryd rhan yn y rhaglen, fe fyddwch chi’n dal i gael Lwfans Ceisio Gwaith a rhaid i chi barhau i chwilio am waith yn ôl yr arfer.\nEr eich bod yn gwirfoddoli i ymuno â’r rhaglen Profiad Gwaith, unwaith fyddwch chi wedi derbyn lle mae’n dod yn orfodol. Os ydych yn 18 neu’n hŷn, mae hyn yn golygu, os digwydd i chi golli eich lleoliad oherwydd camymddwyn difrifol, gellir atal eich Lwfans Ceisio Gwaith.\nCynlluniau 'Gweithio am eich budd-dal' - Cynllun Gweithgareddau Gwaith Gorfodol\nMae’r Cynllun Gweithgareddau Gwaith Gorfodol yn gynllun 'Gweithio am eich budd-dal' i bobl sy’n hawlio Lwfans Ceisio Gwaith ac sy’n 18 neu’n hŷn. Mae wedi’i anelu at bobl sydd angen cymorth ychwanegol i chwilio am swyddi ac i ennill sgiliau sy’n gysylltiedig â gwaith. Mae’r Ganolfan Byd Gwaith yn medru penderfynu a oes rhaid i chi gymryd rhan yn y cynllun.\nNod y cynllun hwn yw darparu gwaith neu weithgareddau sy’n gysylltiedig â gwaith am hyd at 30 awr yr wythnos dros gyfnod o bedair wythnos i’ch helpu i wella eich siawns o gael gwaith. Er mwyn bod ar y cynllun, rhaid eich bod ar gael i weithio ac yn chwilio am waith, a rhaid eich bod wedi cytuno i gytundeb ceisio gwaith.\nOs oes gofyn i chi gymryd rhan yn y cynllun, ond nid ydych yn gwneud hynny ac nid oes rheswm da iawn gennych dros beidio â chymryd rhan, fe fyddwch yn cael eich sancsiynu. Mae hyn yn golygu y bydd eich Lwfans Ceisio Gwaith yn cael ei ostwng neu stopio am gyfnod penodol. Ond, efallai y byddwch yn medru herio penderfyniad i’ch sancsiynu.\nAm wybodaeth bellach ar sut i herio sancsiwn Lwfans Ceisio Gwaith, gweler Budd-daliadau i bobl sy’n chwilio am waith.\nCynlluniau 'Gweithio am eich budd-dal' - Cynlluniau eraill\nMae yna gynllunaiu ‘gweithio am eich budd-dal’ eraill, sef:\nY Rhaglen Waith\nLwfans Mentrau Newydd\nAcademïau Gwaith Sector-seiliedig Skills Conditionality yn Lloegr\nBeth yw’r Rhaglen Waith?\nNod y Rhaglen Waith yw cael pobl sy’n hawlio budd-daliadau penodol i weithio mewn swydd barhaus. Mae yna sawl cynllun hwnt ac yma ar draws y Deyrnas Unedig, ac maen nhw’n cael eu rhedeg gan fudiadau gwahanol ar gyfer y Ganolfan Byd Gwaith. Caiff y mudiadau eu talu yn ôl eu canlyniadau. Po fwyaf o bobl y maen nhw’n eu helpu i ddod o hyd i waith, y mwyaf y cânt eu talu.\nMae’n rhaid i fudiadau sy’n rhedeg y Rhaglen Waith gynnig gwasanaeth sy’n uwch na lefel benodol. Ond, maen nhw’n rhydd i osod rheolau eu cynlluniau eu hunain ar sail amodau cyflogaeth ac economaidd lleol. Mae hyn yn golygu bod y rheolau cymhwysedd ar gyfer y rheiny sydd am gymryd rhan yn y Rhaglen Waith yn medru amrywio o ardal i ardal. Pwy sy’n gorfod cymryd rhan yn y Rhaglen Waith Fe fydd yn rhaid i chi gymryd rhan yn y Rhaglen Waith os ydych yn perthyn i unrhyw un/rai o’r grwpiau canlynol o bobl:\n·rydych chi rhwng 18 a 24 ac wedi hawlio lwfans ceisio gwaith ers naw mis\n·rydych chi’n 25 oed neu’n hyn ac wedi hawlio lwfans ceisio gwaith ers 12 mis ·rydych chi o dan anfantais ddifrifol yn y farchnad lafur, er enghraifft oherwydd mae anabledd wedi ei gwneud yn anodd i chi ddod o hyd i waith. Mae’r adeg y byddwch chi’n gymwys, a ph’un ai y medrwch chi ddewis cymryd rhan, yn dibynnu ym mha ardal yr ydych chi’n byw a beth yw eich amgylchiadau\n·yn ddiweddar, rydych chi wedi hawlio budd-dal analluogrwydd ar ôl hawlio lwfans ceisio gwaith ers tri mis\n·rydych chi’n hawlio lwfans cyflogaeth a chymorth sy’n gysylltiedig ag incwm, yn y grwp gweithgarwch sy’n gysylltiedig â gwaith, ac mae digwyl i chi fod yn ddigon iach i weithio o fewn deuddeg mis.\nPwy sy’n medru dewis cymryd rhan yn y Rhaglen Waith\nRydych yn medru gwirfoddoli i gymryd rhan yn y Rhaglen Waith ar unrhyw adeg os ydych yn perthyn i un o’r grwpiau canlynol o bobl:\n·rydych chi’n hawlio lwfans cyflogaeth a chymorth ond nid oes angen i chi gymryd rhan\nrydych yn cael credyd pensiwn\n·yn Lloegr, rydych chi’n cael cymhorthdal incwm neu fudd-dal analluogrwydd.\nSancsiynau ar fudd-daliadau ar gyfer y Rhaglen Waith\nOs nad ydych yn cymryd rhan\nOs nad oes rheswm da gennych, os ydych yn methu â chymryd rhan yn y Rhaglen Waith efallai y caiff eich Lwfans Ceisio Gwaith ei atal neu ei dorri.\nOs ydych wedi camymddwyn yn ddifrifol\nOnd, os ydych ar leoliad profiad gwaith ar y Rhaglen Waith, yr unig adeg y gellir atal eich budd-dal neu ei dorri yw os ydych yn euog o gamymddwyn difrifol.\nEfallai y byddwch yn medru herio penderfyniad i atal eich budd-dal neu ei dorri.\nAm fwy o wybodaeth ynghylch sut i herio sancsiwn ar eich Lwfans Ceisio Gwaith, gweler Budd-daliadau i bobl sy’n chwilio am waith.\nCwynion am y Rhaglen Waith\nMae’n rhaid fod gan y mudiad sy’n rhedeg y Rhaglen Waith weithdrefn gwyno, a rhaid i’r mudiad ddweud wrthych beth ydyw. Os ydych yn cwyno, ac nid yw’r mudiad yn medru datrys y gwyn, fe fyddwch yn medru anfon eich cwyn at yr Archwilydd Achosion Annibynnol. Mae’r Archwilydd Achosion Annibynnol yn delio â chwynion heb eu datrys ar ran yr Adran Gwaith a Phensiynau. Academïau Gwaith Sector-seiliedig Beth yw Academïau Gwaith Sector-seiliedig Mae Academi Gwaith Sector-seiliedig yn fenter gan y llywodraeth i’ch helpu i gael gwaith. Mae’n para hyd at chwe wythnos ac, fel arfer, mae’n cynnwys:-\nmewn rhai achosion, y posibilrwydd o gyflawni unedau tuag at gymhwyster\ngwarant o gyfweliad am swydd.\nMae cyflogwyr, colegau a darparwyr hyfforddiant amrywiol mewn gwahanol rannau o’r Deyrnas Unedig yn rhedeg Academïau Gwaith Sector-seiliedig ar gyfer y Ganolfan Byd Gwaith. Mae hyn yn golygu y gallai’r camau y mae disgwyl i chi eu cymryd i gymryd rhan mewn Academi Gwaith Sector-seiliedig amrywio o ardal i ardal ac yn ôl eich amgylchiadau.\nPwy sy’n cymryd rhan mewn Academi Gwaith Sector-seiliedig Gallwch gymryd rhan mewn Academi Gwaith Sector-seiliedig os ydych yn 18 neu’n hyn ac yn hawlio Lwfans Ceisio Gwaith. Gallwch hefyd gymryd rhan os ydych yn hawlio Lwfans Cyflogaeth a Chymorth ac yn y grwp gweithgaredd sy’n gysylltiedig â gwaith. Mae i fyny i chi a ydych chi am gymryd rhan, ond unwaith fyddwch chi’n derbyn lleoliad mae’n rhaid i chi gymryd rhan. Mae hyn yn golygu y gallech gael eich sancisynu os ydych yn methu â chymryd rhan mewn Academi Gwaith Sector-seiliedig unwaith fyddwch chi wedi derbyn lleoliad.\nSancsiynau ar fudd-daliadau ar gyfer Academïau Gwaith Sector-seiliedig\nOs nad oes rheswm da gennych, os ydych yn methu â chymryd rhan mewn Academi Gwaith Sector-seiliedig efallai y caiff eich Lwfans Ceisio Gwaith ei atal neu ei dorri.\nOnd, os ydych ar leoliad profiad gwaith mewn Academi Gwaith Sector-seiliedig, yr unig adeg y gellir atal eich budd-dal neu ei dorri yw os ydych yn euog o gamymddwyn difrifol.\nMai rhai o gynlluniau'r llywodraeth yn rai gwirfoddol a gallwch ofyn i’ch cynghorydd personol am gyngor ynglyn ag ymuno ag un.\nMewn rhai achosion, fodd bynnag, gallai fod yn rhaid i chi fynychu'r cynllun os yw’r cynghorydd personol yn teimlo y byddech yn elwa ohono. Yn yr achos yma, byddwch yn cael eich cyfeirio trwy gyfarwyddyd ceisio gwaith. Os ydych yn cael cyfarwyddyd ceisio gwaith i fynychu unrhyw rai 'r cynlluniau isod, byddai methu ag ufuddhau neu adael cyn cwblhau'r cynllun yn gallu arwain at sancsiynu eich budd-dâl.\n‘Training for Work’ yn yr Alban\nMae Training for Work yn raglen hyfforddiant ar gyfer oedolion yn yr Alban sy’n 18 neu’n hŷn, ac sydd wedi bod yn ddiwaith am gyfnod hir. Cysylltwch â’ch swyddfa Canolfan Byd Gwaith am fwy o wybodaeth. Mae yna wybodaeth ynghylch Training for Work ar wefan Scottish Enterprise hefyd, sef: www.scottish-enterprise.com.\nMae Community Jobs Scotland (CJS) yn gynllun gan Lywodraeth yr Alban sy’n helpu pobl ifanc 16-24 oed i gael swydd â thâl yn y sector gwirfoddol. Mae angen i chi fod wedi bod yn ddi-waith ers chwe mis, o leiaf, cyn iddyn nhw eich ystyried. Os ydych chi dros 25, fe fyddwch yn medru ceisio os ydych yn byw mewn ardal benodol ble mae diweithdra’n uchel, ac os ydych hefyd wedi bod yn ddiwaith ers o leiaf chwe mis. Rhaid bod holl swyddi CJS am o leiaf 25 awr yr wythnos a rhaid iddynt bara am o leiaf 26 wythnos, neu 39 wythnos os ydych yn 16 neu’n 17. Telir yr isafswm cyflog cenedlaethol, neu fwy, am bob swydd.\nFe fydd angen i’ch cynghorydd yn y Ganolfan Byd Gwaith eich cyfeirio chi at y cynllun hwn os ydych dros 18. Os ydych yn 16 neu’n 17, fe fydd angen i chi gysylltu â’ch cyngorydd Skills Development Scotland am wybodaeth ac i gael eich cyfeirio at y cynllun CJS.\nAm wybodaeth bellach am y cynllun hwn, rhowch glic ar wefan SCVO (Scottish Council for Voluntary Organisations) yn www.scvo.org.uk.\nCanolfannau Rhaglen (gan gynnwys Clwb Gwaith)\nCaiff Canolfannau Rhaglen eu gweithredu ar ran y Ganolfan Byd Gwaith gan amrywiaeth o ddarparwyr o'r sectorau cyhoeddus, preifat a gwirfoddol. Mae gan bob Canolfan Raglen gytundeb gyda'r Ganolfan Byd Gwaith i ddarparu rhaglenni chwilio am waith a rhaglenni arweiniad penodol, a elwir weithiau'n Glybiau Gwaith. Maen nhw'n gallu helpu gyda thechnegau cyfweld, er enghraifft, a pharatoi CV.\nMae Canolfannau Rhaglen yn rhoi cymorth i bobl di-waith sy'n 25 neu'n hyn ac sydd wedi bod allan o waith ac yn hawlio budd-daliadau am chwech mis neu fwy. Rydych yn gymwys fel person sydd wedi hawlio budd-daliadau os bu eich partner yn derbyn budd-daliadau ar eich rhan. Mewn rhai ardaloedd, mae gan geiswyr gwaith sydd rhwng 18 a 24 mlwydd oed fynediad at y rhaglen. Mae staff y Ganolfan Byd Gwaith yn medru dweud wrthych os yw hyn ar gael yn eich hardal chi.\nEfallai bod rhai categorïau arbennig o geiswyr gwaith yn medru cael mynediad at Ganolfannau Rhaglen ar unwaith. Mae'r rhain yn cynnwys, er enghraifft, pobl sydd ag anableddau, pobl sydd â phroblemau llythrennedd/rhifedd, y rheiny sy'n ddi-gartref, yn gyn-droseddwyr neu bobl sy'n dychwelyd i'r gwaith ar ôl bod yn gofalu am deulu.\nOs ydych yn dymuno ymuno â Chanolfan Rhaglen, mae'n rhaid i chi:\nfod yn chwilio am waith, yn hytrach na bod yn hyfforddi neu'n cymryd rhan mewn cynllun neu raglen arall; a\nbod yn barod i fynychu'n rheolaidd. Mae Canolfannau Rhaglen yn cynnig help ar ffurf sesiynau hyfforddiant sy'n ceisio gwella technegau chwilio am waith a, lle bod angen, adfer hunan-hyder. Bydd yna gyfleusterau ar gael i chi hefyd i'ch helpu i ddod o hyd i swydd, fel y defnydd o ddesg, ffôn, prosesydd geiriau, papurau newydd, llyfrau ffôn, stampiau, papurach a chyfleusterau llungopïo.\nEfallai y bydd yn rhaid i chi gytuno gyda'r Ganolfan sawl trywydd swydd y byddwch yn eu dilyn bob diwrnod.\nTra'n mynychu'r Ganolfan Rhaglen, byddwch yn derbyn eich budd-daliadau arferol, a thelir am eich costau. Mae mwy o fanylion ar gael o swyddfa leol eich Canolfan Byd Gwaith.\nPobl sydd ag anawsterau llythrennedd\nMewn rhai ardaloedd, mae yna ddarpariaeth ar gyfer pobl sydd ag anawsterau llythrennedd difrifol neu bobl nad eu hiaith gyntaf yw Saesneg. Mae mwy o wybodaeth ynglyn â chyfleusterau arbennig ar gael o’ch swyddfa Canolfan Byd Gwaith leol.\nOs ydych yn anabl, rydych yn gymwys i wneud cais am gymorth arbenigol i'ch helpu i ddefnyddio cyfleusterau Canolfannau Rhaglen. Gall hyn gynnwys cymhorthion ffôn, dyfeisiadau braille, cadeiriau arbennig, darllenydd os ydych yn ddall neu'n rhannol ddall, neu gyfathrebydd os oes gennych anawsterau gyda'ch clyw. Mewn rhai ardaloedd, efallai bod yna Ganolfan sydd a chyfleusterau arbennig ar gyfer pobl sydd â phroblemau anabledd neu un sy'n darparu cyfleusterau, er enghraifft, ar gyfer grwp o bobl sydd â nam ar eu clyw. Mae gwybodaeth bellach ynglyn â chyfleusterau arbennig ar gyfer pobl anabl ar gael o’r Ganolfan Byd Gwaith.\nOs ydych wedi ceisio am swydd ac wedi cael ei chynnig, mae Treialon Gwaith yn eich galluogi i roi tro ar y swydd tra’n dal i gael budd-daliadau. Mae hefyd yn galluogi’r cyflogwr i weld sut yr ydych chi’n dod ymlaen yn y swydd cyn penderfynu os yw am eich cyflogi’n barhaol. Mae mwyafrif y Treialon Gwaith yn para ychydig ddiwrnodau yn unig.\nEr mwyn caniatau Treial Gwaith, rhaid bod y canlynol yn wir:\n·rhaid bod gan y cyflogwr Gytundeb Treialon Gwaith gyda’r Ganolfan Byd Gwaith\n·rhaid eich bod yn gymwys (gweler isod) ac yn fodlon cymryd rhan\n·rhaid i’ch cynghorydd yn y Ganolfan Byd Gwaith gytuno bod y treialon yn addas\n·rhaid bod y swydd am fwy nag 16 awr yr wythnos a rhaid bod disgwyl iddi bara o leiaf tri mis.\nFe fyddwch yn gymwys i gael Treial Gwaith yn awtomatig os ydych yn 18 neu’n hyn ac yn cael un o’r budd-daliadau canlynol:\n·Lwfans Ceisio Gwaith ers chwe mis neu fwy\n·Lwfans Cyflogaeth a Chymorth\n·Lwfans Anabledd Difrifol\nMae rhai pobl eraill sy’n ddiwaith hefyd yn gymwys i gael Treial Gwaith, ac felly os ydych am geisio, dylech holi’ch Cynghorydd yn y Ganolfan Waith ynglyn â hyn.\nFe fydd y cyflogwr yn gwarantu eich ystyried ar gyfer swydd barhaol os ydych yn addas, ond fe all y cyflogwr ddiweddu’r treial ar unrhyw adeg. Ni fydd eich budd-dal yn dioddef os ydych chi neu’r cyflogwr yn penderfynu peidio â pharhau gyda’r treial.\nAr Dreialon Gwaith, fe fyddwch yn parhau i gael eich budd-dal arferol a hefyd yn medru hawlio costau teithio.\nOs cewch gynnig swydd ar ddiwedd y Treial Gwaith, ond rydych yn penderfynu peidio â’i derbyn, ni fyddwch yn dioddef cosb trwy eich budd-dal. Os na chewch gynnig swydd, fe fydd y Ganolfan Byd Gwaith yn gofyn i’r cyflogwr ac i chi am adborth. Fe fydd eich cynghorydd personol yn medru defnyddio’r wybodaeth a geir yn yr adborth wrth ystyried sut ddylech chi barhau i chwilio am waith.\nMae mwy o wybodaeth ynghylch Treialon Gwaith, a sut i drefnu un, ar wefan Directgov.\nTwf Swyddi Cymru Mae Twf Swyddi Cymru yn rhaglen gan Lywodraeth Cymru, a ddechreuodd ym mis Ebrill 2012, sy’n rhoi cyfle i bobl ifanc ddiwaith 16-24 oed sy’n cael eu gweld fel rhai sy’n ‘barod am waith’ i gael swydd am chwe mis. Mae’r rheiny sy’n gadael yr ysgol yn gymwys os nad ydynt mewn addysg, cyflogaeth neu hyfforddiant.\nFe fydd y gwaith am:-\ndâl ar yr Isafswm Cyflog Cenedlaethol, neu’n uwch; ac\no leiaf 25 awr yr wythnos; ac\no leiaf 6 mis.\nNid cynllun hyfforddiant yw Twf Swyddi Cymru. Fe fydd pobl ifanc sy’n rhan o’r rhaglen yn cael contract cyflogaeth ac felly byddant yn gyflogedig. Gall bobl ifanc ddewis a ydyn nhw am ymuno â’r cynllun ai peidio. Gan mai cynllun cyflogaeth â thâl ydyw, os yw person ifanc yn gwrthod derbyn cynnig o swydd neu, wedi dechrau, mae’n rhoi’r gorau i’r swydd, neu’n cael ei ddiswyddo, efallai y bydd sancsiynau ar fudd-daliadau os yw’n ceisio hawlio Lwfans Ceisio Gwaith. Gellir cyfeirio pobl ifanc at y swyddi o’r Ganolfan Byd Gwaith neu Gyrfa Cymru.\nAm fwy o wybodaeth ar sut i herio sanciswn ar Lwfans Ceisio Gwaith, gweler Budd-daliadau i bobl sy’n chwilio am waith.\nHelp gyda dod yn hunan-gyflogedig\nWeithiau, mae Canolfannau Byd Gwaith yn hysbysebu manylion ynglyn â phosibiliadau hunan-gyflogaeth ar gyfer pobl di-waith, gan gynnwys gwaith contract a swyddi comisiwn-yn-unig gwag. Efallai y byddant hefyd yn medru rhoi gwybodaeth i chi ar gychwyn busnes bach neu drefnu etholfraint. Os ydych am gael gwybodaeth, dylech siarad â'ch cynghorydd personol.\nMae Canolfannau Byd Gwaith hefyd yn medru eich cyfeirio chi at eich Clwb Menter lleol. Mae Clybiau Menter yn cael eu rhedeg gan fusnesau lleol ac yn gallu rhoi cyngor a chymorth i bobl ddi-waith sydd am ddechrau eu busnes eu hunain. Mae mwy o wybodaeth ynghylch y Clybiau Menter ar wefan yr Adran Gwaith a Phensiyanu yn: www.dwp.gov.uk.\nOs ydych yn ddiwaith, efallai y byddwch yn medru hawlio Lwfans Mentrau Newydd i’ch helpu i ddechrau busnes.\nYn Lloegr, mae gwybodaeth ar help i bobl ddi-waith sydd am gychwyn busnes ar gael ar wefan Gov.uk ar www.gov.uk.\nYng Nghymru, mae busnes.cymru.gov.uk yn rhaglen gan Lywodraeth Cymru a gynlluniwyd i helpu pobl sydd am ddechrau busnes, cynnal busnes neu ehangu busnes yng Nghymru. Fe allwch gysylltu â’u llinell gymorth ar 03000 6 03000. Dyma gyfeiriad eu gwefan: www.business-support-wales.gov.uk.\nYn yr Alban, mae help ar gael i bobl ddiwaith sydd am ddechrau eu busnes eu hunain trwy Business Gateway. Fe allwch gysylltu â’u llinell gymorth ar 0845 609 6611, neu minicom 0800 023 2071. Dyma gyfeiriad eu gwefan: www.bgateway.com.\nOs ydych rhwng 18 a 30 oed ac mae gennych syniad ar gyfer busnes, efallai y bydd Prince's Trust yn medru helpu gyda chyngor a nawdd. Cyfeiriad y wefan yw: www.princes-trust.org.uk Am wybodaeth gyffredinol ynglyn â dod yn hunan-gyflogedig, gweler Hunan-gyflogaeth: rhestr wirio.\nCamau at Waith(Cymru)\nMae Camau at Waith wedi ei anelu at bobl sy’n 18 neu’n hyn. Ei nod yw helpu oedolion diwaith i gael cyfleoedd hyfforddiant a phrofiad gwaith i baratoi ar gyfer cyflogaeth neu ddysgu pellach.\nMae staff y Ganolfan Byd Gwaith yn chwarae rhan bwysig wrth gyfeirio dysgwyr at Camau at Waith.Fe fydd angen i chi gael gwiriad cyn-cymhwysedd gyda’r Ganolfan Byd Gwaith cyn mynd ar y rhaglen.\nMae gwybodaeth gellach ar wefan Llywodraeth Cymru ar http://wales.gov.uk/topics/educationandskills/skillsandtraining/stepstoemployment/?skip=1&lang=cy\nGet ready for work (Yr Alban yn unig)\nYn yr Alban, mae cynllun Get ready for work wedi’i anelu at bobl ifanc rhwng 16 a 19 oed sydd ddim mewn addysg lawn amser, addysg bellach nac addysg uwch. Mae gwybodaeth bellach ar wefan Skills Development Scotland ar www.skillsdevelopmentscotland.co.uk.\nMae prentisiaethau’n darparu hyfforddiant yn y gwaith i bobl ifanc ac oedolion sydd am ddysgu sgiliau newydd ac ennill cymwysterau tra’n gweithio.\nAm fwy o wybodaeth ar raglenni prentisiaeth yn Lloegr, ewch at: www.apprenticeships.org.uk.\nAm fwy o wybodaeth ar raglenni prentisiaeth yng Nghymru, ewch at www.careerswales.com, neu ffoniwch Learn Direct ar 0800 100 900.\nAm fwy o wybodaeth ar brentisiaethau yn yr Alban, ewch at www.skillsdevelopmentscotland.co.uk, neu ffoniwch y llinell gymorth ar 0845 8 502 502.\nMae mathau eraill o help ar gael ar gyfer pobl di-waith sy'n chwilio am waith neu sydd wedi dod o hyd i waith ond sydd angen help i gychwyn.\nGwefan gan y llywodraeth yw Universal Jobmatch i helpu pobl i ddod o hyd i swyddi. Gallwch ei defnyddio i:\ngreu eich CV a’i uwchlwytho\ngael neges e-bost ynglŷn â swyddi newydd\ngeisio am swyddi ar-lein\ngadw cofnod o’ch gweithgarwch chwilio swyddi.\nGallwch ddod o hyd i Universal Jobmatch trwy wefan Gov.Uk ar www.gov.uk/jobs-jobsearch. I ddefnyddio rhai o’r gwasanaethau fe fydd angen i chi gofrestru i gael cyfrif porth y llywodraeth.\nGwaith ar Brawf\nO dan y cynllun Gwaith ar Brawf, os oeddech yn arfer bod yn ddi-waith, fe fyddwch yn medru trïo swydd heb y perygl o golli budd-dâl os ydych yn gadael, tra'ch bod chi'n gadael y swydd o'ch gwirfodd a ddim yn colli'r swydd am i chi gamymddwyn. Os ydych yn gwrthod cymryd swydd addas, gallai hyn effeithio ar eich Lwfans Ceisio Gwaith.\nNi fydd hyn yn effeithio ar eich Lwfans Ceisio Gwaith os:\nnad ydych wedi gwneud unrhyw waith o gwbl am o leiaf 13 wythnos yn union cyn i chi gychwyn y gyflogaeth (nid oes rhaid i chi fod wedi hawlio budd-dâl) ac heb fod mewn addysg llawn amser; a\nrydych weid gweithio o leiaf 16 awr yr wythnos yn y swydd perthnasol; a\nrydych wedi gadael y swydd wedi pedair wythnos (hynny yw, mae'n rhaid eich bod wedi dechrau'r pumed wythnos o waith) ond heb fod yn hwyrach na diwedd y 12 fed wythnos (heb gynnwys diwrnodau salwch, gwyliau, gwasanaeth rheithgor, hunan-gyflogaeth ac unrhyw wythnosau pan nad oeddech yn gweithio).\nNi fyddwch yn gymwys ar gyfer Gwaith ar Brawf, hyd yn oed os ydych yn ddi-waith, os buoch yn gweithio'n rhan-amser ar unrhyw rai o'r 13-wythnos. Mae yna rai eithriadau ar gyfer gwaith a wneir ar gyfer y gwasanaethau brys.\nMae'r canlynol yn cyfrif tuag at y cyfnod cymhwyso o 13-wythnos:\ncyfnodau o hyfforddiant galwedigaethol, fel Dysgu yn Seiliedig ar Waith i Oedolion\namser a dreuliwyd ar Hyfforddiant yn Seiliedig ar waith i Bobl Ifanc tra bod y person o dan hyfforddiant ac nid yn gyflogedig\namser pan dderbynioch Lwfans Ail-sefydlu Cyflogaeth\namser a dreuliwyd yn astudio/mewn addysg rhan-amser\ncyfnodau o salwch pan dderbynioch naill ai dâl salwch statudol, budd-dâl analluogrwydd neu dâl mamolaeth statudol\nOs ydych am ddychwelyd at fudd-daliadau neu hawlio budd-daliadau wedi Gwaith ar Brawf, sicrhewch a ydych yn bodloni'r holl amodau cyn eich bod yn gadael y swydd.\nOs ydych yn gwsmer i’r Ganolfan Byd Gwaith, efallai y byddwch yn medru cael taliad gan y Gronfa Cymorth Hyblyg i dalu am unrhyw dreuliau sy’n codi tra’ch bod yn cymryd gwaith neu hyfforddiant. Ond, mae i fyny i’ch Canolfan Byd Gwaith leol i benderfynu a fydd yn talu’r costau hyn, nid oes hawl gennych i’w hawlio.\nEfallai y byddwch yn gymwys i gael help o dan y Gronfa os nad ydych yn y Rhaglen Waith. Mae’r Rhaglen Waith yn gynllun gan y llywodraeth i gael pobl i weithio.\nI ddarganfod pa help sy’n debygol o fod ar gael i chi, holwch eich cynghorydd personol yn eich Canolfan Byd Gwaith.\nCredyd Dychwelyd i'r Gwaith\nOs ydych yn hawlio Budd-dal Analluogrwydd, Cymhorthdal Incwm oherwydd analluedd neu Lwfans Cyflogaeth a Chymorth, ac rydych yn cymryd swydd ble rydych yn gweithio o leiaf 16 awr yr wythnos, efallai y byddwch yn medru cael credyd dychwelyd i'r gwaith gwerth £40 yr wythnos. Rydych ond yn ei gael os yw'ch enillion yn llai na £15,000 y flwyddyn ac mae disgwyl i'ch swydd barhau am o leiaf pum wythnos. Holwch yn eich Canolfan Byd Gwaith am fanylion pellach.\nMae Credyd Dychwelyd i’r Gwaith yn dod i ben, felly ni fyddwch yn medru dechrau ei gael ar ôl 30 Medi 2013. Er mwyn i chi ei gael cyn hynny, rhaid bod eich cais am fudd-dal yn dechrau cyn 2 Gorffennaf 2013.\nCredyd mewn gwaith\nOs ydych yn rhiant unigol sy'n hawlio Cymhorthdal Incwm neu Lwfans Ceisio Gwaith ac yn derbyn swydd ble rydych yn gweithio o leiaf 16 awr yr wythnos, efallai y byddwch yn medru cael credyd mewn gwaith sy'n werth £40 yr wythnos, neu £60 os ydych yn byw yn Llundain. Mewn rhai rhannau o'r wlad, mae credyd mewn gwaith ar gael i bob rhiant sy'n gyfrifol am blentyn dan 16, nid dim ond rhieni unigol. Rydych yn medru ei gael am hyd at 52 wythnos. Holwch yn eich Canolfan Byd Gwaith leol am fanylion pellach.\nMae credyd mewn gwaith yn dod i ben ac felly ni fyddwch yn medru dechrau ei gael ar ôl 30 Medi 2013. Er mwyn i chi ei gael cyn hynny, rhaid bod eich cais am fudd-dal yn dechrau cyn 2 Hydref 2012.\nCronfa Ddewisol Frys i’r rheiny sy’n Gweithio\nEfallai y bydd rhieni sengl sy’n dod oddi ar fudd-daliadau ac yn mynd i weithio angen arian i ynmdopi gyda thrafferthion ariannol annisgwyl sy’n medru eu stopio rhag parhau i weithio. Os ydych yn y sefyllfa yma, rydych yn medru cyflwyno cais i gronfa o’r enw In-work Emergency Discretion Fund. Mewn rhai ardaliedd, mae pob rhiant yn gymwys. Rhaid bod plentyn dibynnol gennych yn byw yn eich cartref a rhaid eich bod yn gweithio o leiaf 16 awr yr wythnos. Rhaid bod disgwyl i’ch swydd bara o leiaf 26 wythnos a rhaid eich bod wedi bod yn y swydd am lai na 26 wythnos. Rydych yn medru cael taliad o hyd at £300. Mae’r gronfa hon ond yn gwneud taliadau dewisol, a’ch cynghorydd personol yn y Ganolfan Byd Gwaith sy’n penderfynu a ddylech chi gael yr arian. Holwch yn eich swyddfa Canolfan Byd Gwaith leol am fanylion pellach.\nY Gwasanaeth Gyrfaoedd Cenedlaethol (Lloegr)\nMae’r Gwasanaeth Gyrfaoedd Cenedlaethol (National Careers Service) yn rhoi cyngor, gwybodaeth ac arweiniad cyfrinachol a diduedd i’ch helpu i wneud penderfyniadau ynglŷn â dysgu, hyfforddiant a chyfleoedd gwaith.\nGallwch gysylltu â’r gwasanaeth dros y ffôn, trwy neges testun, e-bost a gwesgwrsio rhwng 8.00yb a 10.00yh, saith niwrnod yr wythnos. Mae’r manylion cyswllt ar www.nationalcareersservice.direct.gov.uk\nPrifysgol Diwydiant (UFI) (ar gyfer pobl sy'n 19 neu'n hŷn)\nMae'r UFI yn hybu hyfforddiant ymhlith busnesau ac unigolion mewn sectorau galwedigaethol lle mae yna brinder sgiliau, ac yn annog oedolion sydd â sgiliau llythrennedd neu rifedd isel i gael hyfforddiant i wella'r sgiliau yma.\nMae busnesau sy'n ymuno â'r cynllun aelodaeth gorfforaethol gyda'r UFI yn gymwys i dderbyn cymorth ariannol gan yr UFI fel y gallant ddarparu hyfforddiant ar gyfer eu staff. Ni fydd UFI yn darparu hyfforddiant yn uniongyrchol i'r busnes neu'r unigolyn ond bydd yn cyfeirio pobl at hyfforddiant sydd eisoes ar gael neu'n annog creu darpariaethau hyfforddiant newydd.\nOs oes gennych ddiddordeb mewn cael hyfforddiant drwy'r UFI, cysylltwch â'ch swyddfa Canolfan Byd Gwaith leol neu wefan cyswllt dysgu, sef: www.learndirect.co.uk.\nMae Individual Learning Accounts Scotland (ILA Scotland) yn gynllun gan Lywodraeth yr Alban ar gyfer pobl sy'n 16 neu'n hŷn, yn byw yn yr Alban, heb fod mewn addysg neu hyfforddiant ar y pryd ac heb ennill gradd neu gymhwyster ôl-radd yn flaenorol. Os ydych yn ennill £22,000 y flwyddyn, neu lai, neu ar fudd-daliadau, fe fyddwch yn medru ceisio am gyfrif ILA a fydd yn rhoi hyd at £200 y flwyddyn i chi tuag at amrywiaeth eang o gyrsiau gan ddarparwyr addysg ledled yr Alban.\nGellir cael mwy o wybodaeth am gynllun ILA Scotland oddi ar wefan ILA Scotland yn: www.ilascotland.org.uk neu ar radffôn 0800 100 1090.\nMae gwefan y llywodraeth, GOV.UK, yn darparu llawer o wybodaeth ar gyfer pobl sy’n chwilio am waith. Gwaith yn Ewrop\nMae swyddi gwag a gwybodaeth ar amodau byw a gweithio ar draws Ewrop ar gael ar wefan EURES yn www.ec.europa.eu.\nMae EURES yn dalfyriad o enw mudiad o’r enw European Employment Services, sy’n fudiad o gyrff llywodraethu’r Undeb Ewropeaidd.\nHelp ariannol o fath arall\nEfallai eich bod yn gymwys i dderbyn help ariannol o fath arall o ganlyniad i gychwyn gwaith a dod oddi ar fudd-daliadau, er enghraifft:-\ntaliad estynedig Budd-dâl Tai neu Ostyngiadau’r Dreth Gyngor\ntaliadau ar log morgais, os ydych wedi bod yn cael rhai budd-daliadau sy’n ddarostyngedig i brawf modd\nAm fwy o wybodaeth ar unrhyw un o'r uchod, dylech gysylltu â chynghorydd profiadol, er enghraifft eich Canolfan Cynghori. I chwilio am fanylion ynglyn â'ch Canolfan Cynghori agosaf, gan gynnwys y rhai sy'n medru rhoi cyngor drwy'r e-bost, cliciwch ar CAB agosaf.\nGwaith\tSelf-employed or looking for work\nRhestr wirio hunan-gyflogaeth


Beth mae PRTU yn ei olygu? -PRTU diffiniadau | Talfyriad chwiliwr\nHafan › Llythyrau 4 › PRTU\nBeth mae PRTU yn ei olygu?\nYdych chi'n chwilio am ystyron PRTU? Ar y ddelwedd ganlynol, gallwch weld diffiniadau mawr o PRTU. Os ydych chi eisiau, gallwch hefyd lawrlwytho ffeil delwedd i'w hargraffu, neu gallwch ei rhannu gyda'ch ffrind drwy Facebook, Twitter, Pinterest, Google, ac ati. I weld yr holl ystyron o PRTU, sgroliwch i lawr. Dangosir y rhestr lawn o ddiffiniadau yn y tabl isod yn nhrefn yr wyddor.\nYstyriaethau Mawr PRTU\nMae'r ddelwedd ganlynol yn cyflwyno'r ystyron a ddefnyddir amlaf o PRTU. Gallwch lawr y ffeil ddelwedd ar ffurf PNG ar gyfer defnydd all-lein neu ei hanfon i'ch ffrindiau drwy e-bost.Os ydych chi'n wefeistr ar wefan anfasnachol, mae croeso i chi gyhoeddi'r ddelwedd o ddiffiniadau PRTU ar eich gwefan.\nPob diffiniad o PRTU\nFel y soniwyd uchod, fe welwch bob ystyr o PRTU yn y tabl canlynol. Cofiwch fod yr holl ddiffiniadau wedi'u rhestru yn nhrefn yr wyddor.Gallwch glicio dolenni ar y dde i weld gwybodaeth fanwl o bob diffiniad, gan gynnwys diffiniadau yn Saesneg a'ch iaith leol.\nPRTU Blaengar cydnabod Undeb athrawon\nBeth mae PRTU yn sefyll amdano yn y testun\nYn sum, mae PRTU yn acronym neu'n air byrfodd sy'n cael ei ddiffinio mewn iaith syml. Mae'r dudalen hon yn dangos sut mae PRTU yn cael ei ddefnyddio mewn fforymau negeseua a sgwrsio, yn ogystal â meddalwedd rhwydweithio cymdeithasol fel VK, Instagram, Whatsapp, a Snapchat. O'r tabl uchod, gallwch weld yr holl ystyron o PRTU: Mae rhai yn dermau addysgol, a'r llall yn dermau meddygol, a hyd yn oed telerau cyfrifiadurol. Os ydych yn gwybod am ddiffiniad arall o PRTU, cysylltwch â ni. Byddwn yn ei gynnwys yn ystod y diweddariad nesaf o'n cronfa ddata. Fe'ch hysbysir bod rhai o'n acronymau a'u diffiniadau yn cael eu creu gan ein hymwelwyr. Felly, mae croeso mawr i'ch awgrym o acronymau newydd! Fel dychwelyd, rydym wedi cyfieithu'r acronym o PRTU i Sbaeneg, Ffrangeg, Tsieinëeg, Portiwgaleg, Rwsieg, ac ati. Gallwch sgrolio ymhellach i lawr a chlicio'r ddewislen iaith i ddod o hyd i ystyron PRTU mewn ieithoedd 42 eraill.


2 Plethwaith Compuer Papur Gweithgynhyrchwyr a Chyflenwyr - Customized Products Price - Papur Guanhua\n1) Enw'r Cynnyrch: Papur 2 ply cyfrifiadur, papur cyfrifiadurol ply dwbl, ffurf gyfrifiadurol 2 ply, 2 ply ffurflen cyfrifiadur parhaus, 2 ply ffurflen parhaus, 2 ply papur cyfrifiadurol carbonless, 2 ply bapur cyfrifiadurol parhaus;\n2) Deunydd: papur carbonless, CB / CF;\n5) Papur lliw: gwyn / gwyn, gwyn / melyn, gwyn / pinc;\n7) Pwysau: 48gsm, 55gsm, ac ati\n8) Pecyn: Pecyn blwch gyda bag poly, 500/1000 setiau / blwch;\nPapur Guanhua cael ei adnabod fel un o'r 2 ply gweithgynhyrchwyr a chyflenwyr papur compuer profiadol ac yn ddibynadwy. Mae gennym symiau mawr o gynhyrchion mewn stoc. Gallwch deimlo'n rhydd i brynu disgownt a phapur compuer 2 ply rhad am bris isel gyda ni.\nHot Tags: 2 ply gweithgynhyrchwyr papur compuer, cyflenwyr, addasu, mewn stoc, prynu, rhad, disgownt, pris, Papur ply dwbl cyfrifiadur, ffurf gyfrifiadurol 2 ply, 2 ply ffurflen cyfrifiadur parhaus, 2 ply bapur cyfrifiadur carbonless, 2 ply bapur cyfrifiadurol di-dor\nTop Papur Haenedig Thermol


John Elias\nJohn Elias 1774-1841\ngyda diolch i Mr Glyndwr Thomas\nMae'r wybodaeth wedi'i drefnu mewn pedwar rhan, hynny yw stori'r pedair carreg.\nCliciwch ar bob llun i'w gweld yn fwy\nCarreg Tre'r Gof Uchaf\nMae’r garreg hon yn y wal o flaen Tre’r Gof Uchaf.\nDyma lun mwy ei faint, a rhwbiad ohoni. Blaen-llythrennau enwau Richard Broadhead a’i wraig Martha (Williams, cyn priodi, a merch Pensarn, Llanfachraeth). Roedd gan Martha ewythr a modrybedd yn byw yn Neuadd, Cemlyn, y fo yn offeiriad Llanfflewyn. Arwyddocâd 1773 yw i’r ddau ddod yn ôl i Gemaes y flwyddyn honno o’u lle yn Nhir Mynach, Bodorgan. Mae disgrifiad ar gael ô’r ddeuddyn, y fo yn ŵr golygus, gwallt gwinau, yn gwisgo côt o liw glas - brenhinol, a les ar ei arddyrnau; les yn grafat am ei wddw, a gwasgod goch hefo botymau pres, dillad nodweddiadol o sgweier cysurus ei fyd. Am Martha, dywed ei hŵyr, na fu gwraig brysurach na hi; wrthi haf a gaeaf hefo’i throell fach.\nMab oedd Richard Broadhead i William a Catherine Broadhead, Cromlech. Roedd Catherine yn brif-forwyn Brynddu. Teulu a hanodd flynyddoedd ynghynt o’r Alban oedd y Broadheads, a bu gan un ohonyn nhw rywbeth i’w wneud â chastell Biwmares. Etifeddodd Richard diroedd, yn Nwygyfylchi; cylch Llangaffo; Gwenynog; ac yng Nghemaes, y ddwy Dre’r Gof a’r ddau Wyddelyn, Ynys Castell; Tyddyn William Prees ap Huw; Cae Bryn Eithin; a Cochcolyn. Bu Richard, felly, yn ŵr o safiad yn y sir, ond aeth i drafferthion ariannol, yn bennaf, meddai ei ŵyr, oblegid y ddiod. Roedd ganddo hefyd naw o blant, wyth ohonyn nhw yn enethod, a chafodd y naw addysg dda, y mab yn cael ei hyfforddi i fod yn gyfreithiwr ym Miwmares, hefo Mr Poole, a’r genethod mewn ysgolion preswyl ym mherfeddion Lloegr. Elizabeth oedd y plentyn hynaf, a hi a ddaeth yn wraig i John Elias, er mawr wrthwynebiad ei rhieni na fynnai weld eu merch yn priodi pregethwr Methodist tlawd. Serch hynny, daethant ymhen amser i’w barchu, ac ni hoffai Martha glywed neb yn ei gollfarnu.\nDyma feddau'r ddau yn eglwys Llanbadrig, carreg fedd Richard yn pwyso ar y wal ar y chwith wrth fynd i mewn i’r eglwys, a beddgist Martha yn y fynwent ger wal yr Eglwys a’i relins wedi rhydu. Mae’n anodd heddiw darllen yr arysgrif, ond o graffu, gwelir enw ‘Martha’ .\nCofadail i Shadrach a Catherine Williams\nDyma ddarlun nodweddiadol o Eglwys Llanrhwydrus wedi ei hamgylchu â wal yn ymyl y môr. Tu mewn i'r Eglwys mae cofeb i Shadrach a Catherine Williams, Catherine Broadhead cyn priodi, a modryb i Elizabeth Broadhead, gan ei bod yn chwaer i Richard. Disgrifiwyd Shadrach fel 'shipowner and a great improver'. Roedd yn byw yn y Fronddu, ac yn berchen y Storws, ar drwyn Cemlyn, lle cafodd les sawl oes gan Owen Putland Meyrick, Bodorgan. Yma, allforid ceirch ffermwyr y cylch, a mewnforio glo o Fflint, a halen o Lerpwl.\nDyma beth mae mab John Elias yn ei ddweud am y lle -\n'Mae yno adeilad o ystordai, wedi eu gwneyd yn un pwrpas at ystorio ŷd prynedig, gyda thŷ annedd yn un pen i deulu fyw ynddo, ac i ofalu am yr ŷd, gan fod yr adeilad yn lled pell oddiwrth dai eraill; ac y mae yno hefyd yard fawr i werthu glô, gan fod Rhagluniaeth wedi gwneyd yno borthladd hynod gyfleus. Prynodd teulu y Fron-ddu filoedd o beceidiau o geirch; ac ni byddai un amheuaeth yn meddwl y gwerthwr na chai efe dâl am bob ceirchen i’r ddimai. Byddai pob un yn dawel ei feddwl, ar ôl dyrnu ei ŷd, i fyned â hwnnw i Gemlyn.'\nMethodistiaid gwresog oedd teulu’r Fronddu, a byddai pregethwyr teithiol yn cael gwadd i bregethu yno.\nRoedd Shadrach wedi cael les gan yr Arglwydd Bulkeley i godi tŷ carreg ar y sgwâr yn Llanfechell- dyddiad y ddogfen, 12 Tachwedd 1776.\n‘Erect building Compleat (sic) and finished in a workmanlike manner with suitable lime, morter (sic), a good stone house of Dimensions and to be filled and made up in manner hereinafter mentioned etc.’\nBwriadai Shadrach i un o’i deulu fyw yn y lle, ond pan ddeallodd rhieni Elizabeth Broadhead, a'i theulu yn Neuadd, Cemlyn, ac yn Nhre’rgo, Cemaes, ei bod yn mynd i dai gwerinwyr o Fethodistiaid yn y cylch, ac i gyfarfodydd yn y Fronddu, bu ffrwgwd, a’r diwedd fu iddi gael ei diarddel ganddynt. Tosturiodd Shadrach wrthi, a gadael iddi gael hanner y tŷ yn Llanfechell i fyw a chadw siop. Ar ôl priodi, cafodd y lle i gyd.\nDiddorol ydy’r copi o ewyllys Catherine Broadhead, neu weddw Shadrach Williams, sy’n dangos gwerth y busnes ar drwyn Cemlyn a’r Fronddu - gwerth tua mil o bunnoedd, a chyfrif arian wedi eu benthyca i hwn a’r llall. Roedd John Elias wedi benthyca £200 ar ran Methodistiaid Trefdraeth, i godi capel, a benthycodd ei fab ganddo pan ddaeth gofynwyr i alw am rai o’r dyledion a adawodd ei daid.\nMap o Lanfechell 1805\nMap o Lanfechell 1865\nPriododd John Elias yn 1799, a ganwyd John, ei fab yn 1800, felly mae'r map o 1805 yn addas iawn i'r stori.\nMan lle safai'r groes\n'Braich' y groes\nGanwyd mab John Elias yn 1800, felly mae’r map yn gwbl berthnasol i’r hanes yma. Yn ei atgofion, a ysgrifennwyd flwyddyn cyn ei farw, dywed y mab.\n'Y mae yma graig led uchel, yr hon y pryd hwnw yr oedd croes ar ei phen; ac yr oedd meinciau o geryg mawrion oddiamgylch, ar y rhai y byddai y rhai a farchnatäent yn eistedd, ac yn rhoddi eu basgedau a’u sachau. Yr oedd yn ngwaelod y graig le gwastad iddynt. Gelwir y lle hyd heddyw yn Penygroes. Y mae carreg y groes yn awr yn front. Bodelwyn, ffermdŷ yn agos i’r pentref. Beth oedd yr achos o’i symud yno, nis gallaf ddywedyd.'\nDyma’r graig, lle safai’r groes, yng nghefn Penygroes ger y man lle safodd Peter Williams, cyhoeddwr yr argraffiad enwog o'r Beibl. Mae rhai yn dweud mai Bryn Y Groes oedd yr enw ar Benygroes ar un adeg. Adeiladwyd tŷ Penygroes gan y saer o Fethodist, William Parry ac ymgorfforodd y cerrig a safodd Peter Williams arnynt yn yr adeilad. Cynhaliai William Parry wasanaethau yn ei weithdy. O weithdy William Parry yr aeth llawer o seiri i Lerpwl ac aeth rhai ohonynt yn arch-adeiladwyr, fel Owen Elias, o Creigiau Llanbadrig, ‘Brenin Everton’ fel ei alwyd a oedd yn Fethodist ffyddlon a blaenor yn y ddinas.\nRoedd llafn y groes ym Modelwyn hyd at y 70’au, ac mae’r fraich bellach yn y fynwent. Gwelir y fraich yn syth ar y dde ar ôl mynd drwy’r giât, ac ôl y deial haul a fu arni, (fel y sylwodd Nesta Wyn Evans yn un o’i llyfrau.)\nMap of Lanfechell 1865\nLle safai'r tai ar un adeg\nAr fap 1805 roedd tri tŷ yn sefyll wrth yr Eglwys.\nY tŷ agosaf i borth y fynwent oedd tŷ Jane Owen Edwards, tŷ bychan to gwellt, a dim ond lle i’r gwely, a’i droed yn estyn at y drws. Roedd ynddo fwrdd crwn, y droell fach; stôl (dim cadair)un silff, a phlât a phowlen a llwy ynddi. Doedd Jane ddim yn lân iawn, chwaith, a defnyddiai snwff. Byddi wrthi ddydd ar ôl dydd hefo’i throell, yn nyddu edafedd pacio i Elizabeth Broadhead, ar gyfer y siop. Annibynwraig oedd Ann, a’r hyn sy’n syfrdanol amdani yw ei bod yn cerdded bob Sul i Borth Amlwch i’r gwasanaeth.\nWilliam Owen, y teiliwr, oedd yn yr ail dŷ, ac yr oedd llofft i’r tŷ hwn - tŷ glanwaith, tra gwahanol i eiddo Jane Owen druan; canys un glân oedd William, ac Elizabeth, ei wraig. Gallai William, yn wahanol i’w gymdogion, ddeall ac ysgrifennu Saesneg, ac roedd ganddo, wats ‘Fletcher-Clock & Watchmaker, Chester’, na fyddai byth yn blino ei brolio. Byddai bechgyn y pentref yn ei herio trwy ddiraddio’r wats, a gyrru’r teiliwr yn gandryll.\nY trydydd tŷ oedd yr hen 'Hall Gig', o'r amser gynt pan oedd marchnad yn Llanfechell. Roedd y farchnad wedi peidio â bod ar ôl agor gwaith Mynydd Parys. Hugh Pritchard, labrwr, a gweithiwr caled, gonest oedd yn byw yma, ac yr oedd wedi priodi merch i William Owen teiliwr. Dywed mab John Elias fod ganddynt griw o blant, un yr un oed ag ef ac mai gwraig Hugh oedd ei laethfam.\n'Yn y Tŷ Hall hwn, ganwyd a magwyd amryw o blant i un ohonynt tua’r un amser ag y ganwyd finnau; a bu yn dda cael tipyn o laeth mam y bachgen hwnw tuag at fy magu innau’\nNid oes sôn am y tai ar fap 1865. Bu dadleu rhwng y plwyfolion ac awdurdodau’r eglwys ynglŷn â pherchnogaeth y tir yma, a’r gerddi yn ymestyn tua’r fynwent; y naill ochr fel y llall yn eu hawlio. Y mae’n amlwg mai’r eglwys a enillodd ac erbyn 1865, y mai’r tai wedi diflannu, a’r fynwent, yn ôl pob golwg, wedi ei ehangu.\nGelwir Y Post, yn Hen Siop yn amser John Elias, er nad oedd Siop yno mwy. Yr oedd llofft wag yno a phenderfynodd William Parry, y Saer, a’i gyfeillion ei addasu i gapel ac agorwyd Ysgol Sul yno. Llwyddodd yr ysgol yn gyflym. Adeiladodd William Parry bulpud yno er mwyn i John Elias a phregethwyr eraill bregethu yno.\nTrwydded ar gyfer tafarn\nTŷ’r Breretons oedd y Plas. Roedd yno dafarn a bragdy a lle i gadw ceffylau teithwyr. Roedd Andrew Brereton, yr hynaf, yn ŵr dysgedig, yn cadw ysgol, ac yn bencampwr ar lunio ewyllysiau a gweithredoedd. Priododd ei wyres ag Owain Jones Tŷ Mawr, Amlwch, a daeth hwnnw i fyw i Lanfechell. Eu mab nhw oedd Andrew Brereton Jones. Dysgwyd ef yn ysgol ei daid hefo mab John Elias. Aeth Andrew wedyn i ysgol John Owen, Llanfechell a godwyd gan y saer, William Parry a John Elias II, yna i ysgol yn Abergele, ac wedyn i ysgol yng Nghaer, i ddysgu Saesneg. Cafodd Phoebe, ei chwaer, ysgol breswyl yn Lloegr, fel ei mam. Edrydd John stori am y cyfnod-\n‘Yr oedd hen ferch serchog, o’r enw Margaret Williams, yn byw gydai thad mewn hen dŷ, y naill ochr i’r egwlys; ac yno yr aethum i y tro hwnw, ac yr arosais, yn lle myned i’r ysgol. Pan ddaeth y plant allan, aethum innau i’w canol, a dyna lle yr oeddwn yn cymeryd arnaf fwmial canu; ond yr oedd fy nhad wedi fy ngweld yn dyfod o dŷ Margaret Williams. Wele fi, ar ôl myned adref, o flaen y barnwr, a’r ddedfryd oedd fy nhaflu i garchar. Lle y carchar oedd y parlwr bach, ac yr oedd fy nhraed i fod yn y cyffion mewn llyffethair dafad, a minnau i sefyll felly ar waelod y ffenestr. Nid oedd bara na dwfr i’w cael yn y carchar; ac felly yr oedd yn waeth ynddo nag yn ngharchar y sir yn Beaumaris. Ond nid oedd John Elias bach i fod heb ei borthi, hyd yn nôd y tro hwn. Daeth Mary Jones y Bwlch i’r pentref, a chlybu hi rywfodd am y carchariad; ac mewn tŷ yn y pentref, cafodd fara ac ymenyn, ac nid wyf yn sicr nad oedd siwgr hefyd wedi ei roddi ar wyneb yr ymenyn; a chan agor y ffenestr, hi a estynodd i mi yr anrheg ddymunol ac amserol. Mae yn debyg nad oedd un clause yn nghyfraith y parlwr bach yn erbyn agor y ffenestr;ac nid hawdd yw bod yn ddigon manwl i wneyd cyfraith heb fod rhyw fwlch ynddi.’\nTan Y Fynwent\nTŷ arall oedd Tan y Fynwent (lle’r oedd Robert Edward y gof yn byw). Ei ŵyr, Robert Edwards a ysgrifennodd y llyfr ‘Hanes Crefydd Llanfechell, a’r Cylch’. Ef fyddai yn pedoli ceffylau John Elias ar gyfer ei deithiau marathon a diddiwedd a chawsai John Elias y flaenoriaeth bob amser. Gallai’r teithiau fod yn llawn peryglon fel y dengys yr hanes hwn:\n‘ Yr ydym yn cael hanes am un tro hynod a gymerodd le, wrth iddo groesi afon Menai o Sir Fôn, ym mhorth Bol-don. Yr oedd y ceffyl ag oedd gydag ef ar y pryd yn y cwch a lled ofnus, ac wrth iddynt gychwyn, dymunodd ar y cychwyr beidio codi yr hwyl, rhag i hyny ddychrynu ei anifail, ac felly rhoddi eu bywydau oll mewn perygl. Er hyny, wedi iddynt fyned encyd oddiwrth y lan, codasant yr hwyl i fynu; a’r canlyniad fu i’r ceffyl frawychu, a neidio dros y cwch i’r môr, gan wthio Mr. Elias o’i flaen i’r dwfr! Neidiod un o’r dynion ar ei ol yn ddioed: ond yr oedd Mr. Elias i fynu yn fuan, gan nofio yn esmwyth ar ei gefn ar y dyfroedd, a chyfodwyd ef i’r cwch yn ebrwydd. Diangodd ef a’r ceffyl heb ychwaneg o niwed na’r dychryn â’r drochfa. Dywedir ddarfod iddo bregethu yn rymus iawn y noson hono yng Nghaernarfon.’\nCynhelid pregethau gan y Methodistiaid cynnar o flaen Siop Newydd, cyn codi Penygroes.\nY SIOP FAWR!\nY tŷ pwysicaf i'n stori ni yw'r Siop Fawr, cartref John Elias.\nCartref John Elias' a Chofeb, Llanfechell\nDyma hanes 5 gŵr diddorol a fyddai yn mynychu Siop a chartref Elizabeth Elias:-\n1 Rees Jones\nGof oedd Rees Jones, a’i efail yn sefyll lle mae Capel Cemlyn heddiw. Dysgodd ddiwinyddiaeth trwy help John Elias, a byddai'n ymweld yn aml a'r Siop Fawr i gael cymorth gan Elizabeth i ddysgu Saesneg. Aeth yn weinidog i Benclawdd, Penrhyn Gŵyr.\nTŷ Capel Cemlyn\n2. Captain Thomas Owen\nTroes yn Fethodist dan ddylanwad John Elias, ac mae’n debyg iddo briodi un o deulu Shadrach Williams. Gwrthgiliodd oddiwrth grefydd fodd bynnag. Fe’i cymerwyd ef a’i griw a’i long ‘Eleanor’ yn garcharorion gan y Ffrancwyr yn ystod Rhyfel Napoleon, ac anfonwyd ef i garchar Verdun. Anfonai John Elias lythyrau ato, a chasglu arian i’w gynorthwyo. Ar ôl y rhyfel, fe ddychwelodd i Gemlyn ond bu farw yn ifanc o effeithiau ei garchariad.\nBeddfaen Thomas Owen\n3 Andrew Brereton, Plas.\nDaeth yn brentis i’r siop at Elizabeth Elias ar ôl mynychu'r ysgol o dan John Owen mewn ysgol a adeiladwyd gan William Parry (lle mae Libanus heddiw), Wedyn, aeth i Lerpwl ac yna’r Wyddgrug lle daeth yn berchennog bragdy llwyddiannus. Roedd yn fardd a llenor, a mabwysiadodd yr enw ANDREAS O FÔN, Gwelir englyn o’i waith ar fedd Neli, un o forynion John Elias, ym mynwent Bethesda.\nYn ddillyn forwyn hon fu – ofalus\nHefo Elias Cymru,\nDuwioldeb, cywirdeb cu\nYn ei gwyneb yn gwenu.\nFe ddaeth yn ôl i Eisteddfod Môn Llanfechell, 1877, yn un o feirniaid y farddoniaeth. Hefyd fe gyfranodd arian tuag at ysgoloriaeth i Brifysgol Aberystwyth.\nO Dyddyn Gyrfa, Cemaes, ac wedi cael addysg yn Llanfechell. Daeth yntau yn brentis i’r siop at John Elias, y mab, ac wedi hynny, daeth yn farsiandwr blawd cyfoethog iawn ym Mangor. Roedd yn teithio’r byd, a chafodd y llysenw Thomas Palesteina Lewis. Daeth hefyd yn aelod Seneddol Rhyddfrydol Sir Fôn 1886-1894. Ei fab, Syr Henry Lewis, roes y tir i godi Coleg Bangor.\n5. Hugh Jones\nDaeth yntau, hefyd yn brentis i’r Siop Fawr, at fab John Elias. Y Parch Hugh Jones, Lerpwl oedd o wedyn, a’i orchestwaith o oedd sgwennu Cofiant William Roberts, Amlwch, hen-daid Saunders Lewis, a sail i nofel Saunders Lewis, ‘Merch Gwern Hywel’.\nJohn Elias yn Llanfechell\nTrwy hap a damwain y daeth John Elias i Fôn. Rhywsut neu'i gilydd cyfarfu ef ag Elizabeth Broadhead, ac fe’u priodwyd Chwefror 22, 1799 yn eglwys Llanfechell, gan y ciwrad John Jenkins, gŵr o’r de, a Richard Jones, Coed Cae Du, Eifionydd, cyfaill John Elias, yn was priodas. Pregethodd Richard Jones wedyn tu allan i’r Siop Fawr, ar y testun - ‘Ac Adda a adnabu Efa, ei wraig’. Yn y Siop Fawr, fel yr oedd hi’n cael ei galw, yr oedden nhw’n byw.\nEnw Elizabeth oedd ar y siop, er bod dogfen ar gael yn cyfeirio at John Elias fel ‘grocer’. Byddai weithiau yn helpu i dwtio’r silffoedd yn y siop, ond yn ei stydi'r treuliau lawer o’i amser. Pan yn Llundain, helpai mewn modd arall ar ambell achlysur:-\n‘After long waiting for that Laceman from Northhampton, and waiting in vain – today I took Mrs. Davies my Land Lady with me who is a good judge of such things, we went to the cheapest place that we could find in London and I bought worth £8:4:4 of the best Laces and the best patern according to our fancies and I think them very good for the prices.\nI will buy the worth of the remainder of the money before my Departure from here. I have kept some money in hand on purpose to expect that Lace Man from the country.\nI will send the Laces, in a small parcel with the Mail tonight to Mr. Owen Holyhead and I’ll pay the carriage here.’\nO’r dechrau un, roedd gan John Elias ddau gyfaill neilltuol, y bu i brofiadau amrywiol bywyd, eu tynnu yn glos at ei gilydd. Dyna Richard Lloyd, Biwmares, pregethwr Methodist fel yntau, cyfaill pennaf John Elias. Cafodd y ddau brofiad go chwerw o gael eu cyhuddo o bregethu teyrnfradwriaeth i’r milwyr Cymreig yn Nulyn, yn dilyn y gwrthryfel aflwyddiannus yn yr Iwerddon yn 1799 - cyhuddiadau cwbl ddi-sail.\nCyfaill agos arall oedd William Roberts Amlwch, pregethwr Methodist a oedd yn cadw siop gyda'i wraig newydd ym Mhorth Amlwch. Roedd Elizabeth Elias a William wedi buddsoddi cryn dipyn o arian i brynu nwyddau i’w siopau, ond collwyd y cyfan pan aeth y llong, Marchioness of Anglesey yn erbyn Ynys Dulas mewn storm. Ni allai William Roberts, oedd newydd briodi, dderbyn y fath ergyd, a bu rhaid i John Elias ei gocsio o’i bruddglwydd rhag ofn iddo 'ladd ei wraig newydd, dyner a thirion.'\nMae’r stori sut y cafodd William Roberts ‘ei wraig newydd, dyner, a thirion’ yn un enwog yn hanes carwriaethau rhamantus Cymru (fel un John Elias, a dweud y gwir). Syrthiodd Williams Roberts mewn cariad hefo Sarah Jones, fferm helaeth Gwern Hywel, yn Sir Ddinbych, ond roedd y teulu yn erbyn unrhyw briodas. Fodd bynnag, yn gynnar un bore, dringodd Sarah allan drwy ffenest, i freichiau William Roberts, ac fe’i cludwyd ar ei geffyl i Lanfechell, lle cawsant groeso a lloches gan John ac Elizabeth Elias, a chael cyfle i gael eu traed danyn, cyn codi’r siop ym Mhorth Amlwch.\nRoedd Elizabeth Elias yn wraig arwrol, hunanaberthol, a roddodd y cyfle i John Elias gysegru ei oes i bregethu, heb fod arno’r gofal o orfod cynnal teulu na rhedeg siop. Cafodd bedwar o blant, John a Phoebe, a dau arall, a fu farw un eu babandod. Achosodd colled y Marchioness of Anglesey flynyddoedd o drafferthion a dyddiau caled - meddai ei mab:-\n'Yr oedd fy mam yn ymladd yn fawr â’r byd a’i helbulon, heb ond ychydig o gyfoeth wrth gefn.'\nSerch hynny, byddai Elizabeth yn mynd i’r capel yn Llanrhuddlad, lle’r oedd y meddyg esgyrn enwog, Evan Thomas, yn aelod, a byddai yn mynd ar geffyl a roes ffermwr caredig yn fenthyg iddi. Enw’r benthyciwr oedd Richard Hughes, Bodorwedd; clochydd eglwys Llanfechell. Byddai hefyd yn cau’r siop ddwywaith y dydd, er mwyn cynnal y ddyletswydd deuluaidd, er nad oedd Elizabeth yn alluog iawn fel gweddiwraig - Mary, un o’r morynion fyddai'r orau - Mary, a fyddai’n codi fel ostler ganol nos, i ofalu am geffyl John Elias pan ddychwelai o’i deithiau ar bob tywydd. Ond, fe ddaeth rhyw ddiacon o Annibynnwr heibio i geisio serch Mary, ac ar ddydd ei phriodas, roedd John Elias bach yn beichio crio.\nAr ôl gadael Llanfechell aeth John i ysgol yn Abergele ac yna i Gaer i ddysgu Saesneg. Pan oedd John wedi bod yn yr ysgol yng Nghaer am gyfnod go hir erfyniodd ei dad ar iddo ddod adref. (Roedd John yn anfodlon dod gartref gan ei fod yn mwynhau'r bywyd gyda gŵyr ifanc Caer, yn yfed gwin coch). Erfyniodd ei dad arno iddo ddod adref er mwyn ei fam-\n'Nis gallaf feddwl ei bod yn sefull trwy’r dydd yn y Siop, a cherdded i Gwyddelyn.\nLlafuriodd lawer dros 21 mlynedd i’ch dwyn i fyny.' (Roeddent yn meddwl symud o Lanfechell i Wyddelyn)\nY mae’n canmol pa mor dda yr oedd Phoebe yn y siop, ac yn erfyn, 'Nid gormod anrhydedd i Dad a Man a fuasai i ti aros gyda ni ddwy neu dair blynedd.'\nY gwir oedd, fod y busnes bellach yn ffynnu yn rhagorol. Cais John Elias ddenu ei fab –\n'Y mae yna fenn (cart) newydd odiaeth, a sadler yma yn awr, a ‘drexs’ (sic) gwych i’w rhoi ar y ceffylau, a dy enw ar y ffrwynau'\nAdra y daeth John. Ar ben hynny, gan fod John mor anfedrus yn dewis gwraig, dewisodd ei dad un ar ei ran, Harriet Morris, un o deulu Methodistaidd o Sir Fflint! Stori arall yw honno.\nBu farw Elizabeth Elias yn 1828, yn 59 mlwydd oed, rhyw chwech i saith mlynedd ar ôl i John ddod adref. Llwyddodd y busnes fwyfwy, fel y dengys un llyfr banc o’i eiddo. Ddwy flynedd ar ôl marw ei wraig, roedd John Elias wedi ail-briodi, heb ddweud gair wrth ei blant, nac wrth ei gyfaill penna’ Richard Lloyd, nac wrth arweinyddion Methodistiaid Môn.\nRoedd yn adnabod ei ail wraig ers blynyddoedd. Ann Bulkeley oedd hi erbyn hynny, merch gyffredin o Aberffraw, a oedd wedi bod yn forwyn yn Presaddfed, Bodedern, ond gofynnodd Syr John Bulkeley iddi ei briodi, ac felly y bu. Ond bu ei gŵr farw yn ifanc, a cheir llythyrau yn dangos sut yr oedd ei blant o’i briodas gyntaf yn cynllunio sut i gael meddiant o Bresaddfed. Margaret Emma oedd un, gwraig i James Ring, Meistr y Seremonïau yng Nghaerfaddon (Bath) ac mae’n ysgrifennu yn bur sarrug am Ann. How to get the little lady from there. Cytunodd Ann i adael y lle ar yr amod ei bod yn cael digon i’w chadw yn gysurus am weddill ei hoes. Daeth hi a John Elias i ail-gyffyrddiad â’i gilydd yn Dronwy, Llanfechell.\nChwefror 18. 1830\nFy Anwyl Fab,\nYr ydwyf yn teimlo fy hun yn anesmwyth eisiau ysgrifennu atat ti a’th chwaer, a byddai yn dda iawn gennyf gael clywed oddiwrthych. Byddai dim newydd tymhorol yn mwy hyfryd imi na chlywed eich bod yn iach a chysurus. Buaswn yn ysgrifennu i chwi eich dau ynghyd pe buaswn yn meddwl y buasai fy annwyl ferch Phoebe yn caru ac yn dyoddef hyny. Nid yw newidiad yn fy sefyllfa yn newid dim ar fy mherthynas a chwi, nac yn oeri fy serch atoch, nac yn lleihau fy ngofal amdanoch. Fe allai bod yn anhawdd genych chwi fy nghoelio yn awr. Yr ydwyf yn ysgrifennu hyn ger bron adnabyddwr calonau. Cewch chwithau weled ryw bryd fy mod yn dywedyd y gwir. Y mae eich lles a’ch dedwydwch tymhorol a thragwyddol yn agos iawn at fy nghalon.\nNid wyf etto yn gallu meddwl ein bod wedi anfoddloni Duw yn y newidiad hwn yn ein sefyllfa. Dymunwn i chwithau, anwyl blant, beidio barnu rhy gryf yr ochr arall ond gadael i’r Arglwydd egluro pob peth.\nCymerodd gamau cyfreithiol i drosglwyddo popeth ynglŷn â’r siop â’r tai yn enw ei blant. Ysgrifennodd hefyd lythyr at ei hen gyfaill, Richard Lloyd. Aeth y par priod i fyw i’r FRON, tŷ mawr yn Llangefni, ac ymhen amser, meiriolodd yr oerineb. Daeth John Elias a’i wraig newydd ar ymweliad a Llanfechell, ac enillodd personoliaeth Ann John o leiaf - a stori arall ydy honno hefyd.\nBedd Elizabeth, Eglwys Llanfechell\nBeddfaen mab John Elias, Eglwys Llanfechell\nUn tro, fe ofynnodd pregethwr ifanc i hen flaenor o’r enw Robert Williams o Lanfechell, un yn cofio John Elias yn dda, a fyddai yn cael yr un effaith pe tai’n fyw'r dydd hwnnw, a’r ateb oedd, ŵr ifanc - Medrai John Elias gael mwy o ddylanwad ar gynulleidfa wrth dynnu ei het na phregethwyr eraill gyda’u pregethau gorau.\nA dyna fel mae hi! Does ganddom ni ddim modd darganfod sut un oedd o ond trwy dystiolaeth ei gydoeswyr. Wedi’r cwbl! Doedd yna ddim peiriant recordio. Dibynnwn ar eiriau'r sawl a’i clywodd. Doedd yna ddim camera. Dibynnwn ar argraffiadau arlunydd. Er iddo adael dros ddwy fil o bregethau - nid ydynt yr un fath. Dyw o ddim yn eu llefaru - er y gellid cael syniad o’u heffaith trwyddyn -nhw. A’r hyn sy’n taro rhywun trwy ddarllen barn trawsdoriad o wahanol bobl amdano ydy, eu bod i gyd yn cydnabod aruthredd ei ddawn. Meddai un gweinidog, Cydnabyddir John Elias fel prif areithiwr (sic) Cymru; mae un ysgrifennydd dienw yn dweud yn Y Drysorfa.\nAr ddiwedd y dymhestl o fellt a tharanau, disgynai cawod o’r glaw graslawn i waered; cliriai y cymylau, gloëwai yr awyr, a thywynai haul cyfiawnder yn ei nerth ar eneidiau.’\nCyfeiria Dr Lewis Edwards, prifathro cyntaf Coleg y Bala, nad oedd yn edmygu popeth amdano ar y cychwyn, ond iddo yn sydyn weld ei fawredd, pan ddaeth ‘y bersonoliaeth hardd yma’ meddai, ‘i mewn i’r Capel ar ddechrau oedfa’\nA dyna ni’n dod i’n dyddiau ni ‘Pregethwr mwyaf grymus ei genhedlaeth meddai’r Gwyddoniadur’. Ac yr oedd ganddo ‘bresenoldeb’ wrth wynebu cynulleidfa. Safai yn hollol syth, nes y byddai angerdd yn ei orchfygu. Pum troedfedd deng modfedd o daldra, ond yn ymddangos yn dalach am ei fod yn denau. Yr oedd ôl y frech wen ar ei wyneb. Pan yn ifanc, bu yn ymarfer defnyddio un o’i fysedd yn effeithiol o flaen drych - ond nid actor mewn theatr oedd o - roedd pawb o’i gyfoeswyr yn datgan ei ddiffuantrwydd. Ac roedd ganddo’r llais pwerus yn arf rhyfeddol. Llais yn ôl llawer allai beri i ddynion cryfion siglo o’i flaen fel ymchwydd tonnau’r môr ac yr oedd bob amser mewn perffaith reolaeth o’i feddwl, a’i frawddegau, a’i baragraff - gosod maen ar ôl maen yn ôl y cynllun a saernïwyd ganddo i godi muriau ei genadwri. Rhesymu ar dân!\nEngrhaifft o bregeth\nCyhuddwyd ef o fod yn Uchel - Galfinaidd gan rai a gred fod Duw wedi ethol rhai i’w hachub, ac nad oedd bwrpas pregethu i’r lleill. Thraddododd o erioed bregeth heb ei gwneud yn glir i’w gynulleidfa fod dihangfa i’w chael yng ngras Duw. Yn ei eiriau o ei hun mewn llythyr at ei fab, oedd yn ansicr o’i gred: Mae’n dweud -\n‘Disgwyl wrth yr Arglwydd, estyn dy law allan, er ei bod wedi gwywo; cyfod fel yr afradlon er ei fod mewn gwlad bell, ac yn marw o newyn – rhed y Tad i’th gyfarfod. Cais, ti a gei. Cura, fe agorir iti .....’\nY diweddar Dr R Tudur Jones oedd un o’r awdurdodau pennaf ar hanes pregethu’r Efengyl yng Nghymru yn arbennig y traddodiad Piwritanaidd yr oedd John Elias yn rhan ohono. Y mae’n dweud-\n‘Yr oedd Elias yn gallu cymryd argyfwng dyn o ddifrif. I bobl yng ngafaelion alcoholiaeth, bryntni buchedd, trachwantau treisgar a gwacter ystyr (i ddefnyddio term Modern), yr oedd yn llawenydd gwrando dyn oedd yn gallu cymryd eu trafferthion o ddifrif calon. Nis oes dim yn dyfnhau ing pobl sy’n dioddef gan eu pechod fel clywed arweinyddion crefyddol yn trin y peth fel jôc neu fel mân lithriadau y gellir gydag ychydig ymdrech gael eu gwared. Nid oedd perygl i unrhyw ddioddefwr ysbrydol gael ei drin fel hyn gan Elias. Gallai for yn onest ei ymagwedd’\nDaeth dylanwad John Elias yn aruthrol - yma ym Môn. Ym Môn, taranai yn erbyn torri’r Sabath, yn erbyn gweithio melinau ar y Sul; chwarae anterliwtiau; ysbeilio llongddrylliadau; meddwdod ayyb. Mynnai gael ei ffordd yn y Sasiynau a’r Gymdeithasfa - Roedd yn erbyn Deddf Diwygio’r Senedd 1832, deddf a estynnodd yr hawl i bleidleisio o 435 o filoedd i 652 filoedd, ac ni fynnai i Fethodistiaid ddringo i lwyfannau gwleidyddol y Radicaliaid. Condemniai bobol am herio’r drefn, a’u fflangellau am honni mai'r un peth oedd llais y bobl â llais Duw. Gelwid ef ‘Y Pab o Fôn’, a’r ‘Hen Jim Cro yn ei het ddu’\nCeidwadwr mawr oedd o. Gwrthwynebai’r Mesur i Ryddfreinio’r Pabyddion pan oedd ralïau mawr Daniel O’Connell yn creu cyffro yn yr Iwerddon, gan ofni y byddai hynny yn arwain unwaith eto at losgi Protestaniaid wrth y stanc fel yn nyddiau Mari’r 1af. Pan glywodd i nifer o ŵyr ifanc deallus o eglwys Jewin, Llundain, anfon Anerchiad at y Senedd yn cymell ar iddynt ganiatáu’r bleidlais i Babyddion, aeth yn gandryll. Ymhlith y gwŷr yma yr oedd Arfonwyson a oedd yn gweithio yn yr Arsyllfa yn Greenwich, a Chaerfallwch y geiriadurwr, a mynnodd John Elias fod yr eglwys yn eu diarddel.\nUn esboniad, yn sicr, ar ei geidwadaeth lem oedd ei bod yn nodweddiadol o’i genhedlaeth, o bobl fel Thomas Charles a Thomas Jones cymhellwyr Tawelyddiaeth a Dim - ymyrraeth. Carai hefyd, o hyd, yr Eglwys. Teg dweud, hefyd, ei fod yn condemnio caethwasiaeth, ac am i eglwysi Lerpwl, lle’r oedd aelodau meddai, ‘yn llunio cadwynau a gefeiliau i’r fasnach felltigedig hon’, dorri’r rhain allan o’i heglwysi.\nOs oedd llawer yn dyheu am weld cefn John Elias, fe gawsant eu dymuniad. Pan oedd gyda chyfaill yn ardal y Bala, cafodd ei luchio o gerbyd wrth i geffyl godi pan dorrodd un o’r llorpiau. Trawodd ei ben, ac yn ystod y blynyddoedd yn dilyn hynny byddai’n gorfod gorffwyso mwy. Datblygodd ddolur ar ei droed. Gwaethygodd hwnnw, a bu farw yn Y Fron, Llangefni yn 1841.\nBedd John Elias\nRhaid cofio am ei allu - yng ngeiriau’r Dr Tudur eto ‘\nY gallu areithyddol prin hwnnw i wneud teimlad angerddol yn wydr tryloyw i ganfod y gwirionedd trwyddo, fel bod y gwirionedd yn bopeth i’r gwrandäwr, a’r cyfrwng yn ddim. Dyma gyfrinach areithwyr mwyaf y byd ym mhob oes’\nDydd ei angladd, cychwynnodd yr orymdaith o’r Fron Llangefni, pellter o thua 12 milltir. Pam i Lanfaes - er mwyn bod wrth ochr ei ffrind, Richard Lloyd. O flaen yr elor gludydd, â’i nifer o gerbydau yn cario nifer o weinidogion a meddygon. Wedyn yr elor gludydd, ac yna, cerbydau'r perthnasau; ar ôl hynny, 40 o weinidogion yn marchogaeth bob yn ddau; tua deugain o gerbydau wedyn; yna cant a hanner o wŷr ar feirch, bob yn ddau; a thyrfa fawr ar draed bob yn bedwar. Yr oedd yr orymdaith yn lluosog ar hyd y ffordd, ac erbyn cyrraedd Biwmares, yr oedd yn filltir a hanner o hyd, ac yr oedd, ar amcan, ddeng mil o bobl wedi ymuno â hi.\nA defnyddio iaith yr oes honno, felly yr aeth gŵr mawr yn Israel i dŷ ei hir gartref.\nDiolch i Mr Mike Harris am gymorth gyda'r lluniau ac i’r Athro Robin Grove White, Brynddu, am y mapiau 1805 a 1865 o Lanfechell.\nMab John Elias


Ebost: Cliciwch yma i gysylltu\nPost: Priory Hill House, 9 Priory Hill, Aberhonddu, Powys, Cymru, LD3 9DH\nAr gyfer lluniau cyhoeddusrwydd fel y rhain a dynnwyd gan John Briggs yn 2019, ar gyfer rhaglenni ayyb, anfonwch ebost.\nGeiriau ar gyfer cerddoriaeth\nRhif y P.R.S. 1074583054\nRydych chi'n ysgrifennu yn Gymraeg ac yn Saesneg - pa un sy'n dod gyntaf?\nCefais fy magu yn ddwyieithog. Cymry Cymraeg oedd fy rhieni, ac er mai'r Saesneg oedd prif iaith y cartref a'r gymuned, fe ddefnyddiwyd y Gymraeg hefyd, a'r Gymraeg oedd iaith fy addysg o wyth tan un ar bymtheg oed. Yn y Gymraeg y dysgais i farddoni gynta, a hi oedd unig iaith fy ngwaith creadigol tan 1999, pan ddechreuais dderbyn ceisiadau i gyfieithu fy ngwaith yn dilyn cyhoeddi fy llyfr cyntaf, Adennill Tir, yn 1997. Arweiniodd hynny yn gynyddol at gyfansoddi yn wreiddiol yn Saesneg. Bellach, fe ddefnyddiaf y ddwy iaith. O ran pa iaith ddaw gyntaf, mae hynny'n dibynnu weithiau ar ba gynulleidfa sydd gennyf mewn golwg, neu ba gomisiwn neu achlysur sydd dan sylw. Weithiau, y mae'n dibynnu ym mha iaith y daw'r llinellau cyntaf ata' i. Weithiau byddaf yn ysgrifennu cerdd yn y ddwy iaith yn yr un eisteddiad; maen nhw wedi eu clymu â'i gilydd.\nBle fedra' i brynu eich llyfrau?\nNid yw pob un o fy llyfrau mewn print bellach, ond gellir prynu'r rhai sydd ar gael yn syth oddi wrth y cyhoeddwyr, Seren, Gomer a Barddas, neu oddi ar wefan Cyngor Llyfrau Cymru, Gwales, neu, wrth gwrs, oddi ar Amazon.\nMae gen i awydd ysgrifennu - wnewch chi helpu?\nRhaid imi fod yn ofalus faint o waith rwy'n cymryd ymlaen, wrth gwrs, ond cysylltwch fel y gallwn drafod.\nRydyn ni angen beirniad ar gyfer cystadleuaeth lenyddol - ydych chi ar gael?\nYr wyf wedi beirniadu llawer o gystadlaethau llenyddol, ym amrywio o rai mawr lle mae angen bron i flwyddyn i ddarllen y llyfrau i gyd, i rai bach gyda dim ond llond llaw o gerddi. Gadewch imi wybod beth sydd gennych mewn golwg ac fe gawn ni drafod beth sy'n bosibl.\nRydych chi wedi ysgrifennu llawer am bynciau Iddewig - ydych chi eich hun yn Iddewig?\nNac ydw, mae arna' i ofn. Nid oes gennyf unrhyw gefndir teuluol Iddewig. Dechreuais ymddiddori mewn pethau Iddewig yn y 90au cynnar pan oeddwn yn astudio ar gyfer fy noethuriaeth. Un o'r llenorion yr oeddwn yn eu hastudio oedd yr athronydd Ffrengig Simone Weil, a oedd yn Iddewes, ac wrth geisio deall ei safbwyntiau hi yn well fe ddechreuais i astudio Iddewiaeth. Arweiniodd hynny, yn 2002, at gyhoeddi llyfr, The Chosen People, am berthynas Cymru a'r Iddewon; arweiniodd hefyd at dri ymweliad ag Israel a Phalesteina, ac at lu o gysylltiadau, cyfeillion a diddordebau yn y byd Iddewig.\nSut ddechreuodd eich diddordeb mewn Islam?\nTyfodd y diddordeb hwn allan o fy astudiaethau Iddewig. Wrth deithio i Israel a Phalesteina, deuthum i gysylltiad â Mwslimiaid, ac fe ddeuthum yn ymwybodol o gyfeiriadau at Islam yn llenyddiaeth Cymru. Arweiniodd yr ymchwil hwn at lyfr arall am berthynas Cymru ag Islam, sef The Dragon and the Crescent, a gyhoeddwyd yn 2011; ac unwaith eto, cefais lu o ffrindiau a chysylltiadau o ganlyniad i'r gwaith ymchwil.


Gwelliannau i’r cartref - Cambrian Credit Union\nHafen » Cofnodion » Gwelliannau i’r cartref\nYn draddodiadol byddwn yn ystyried gwelliannau i’r cartref yn ystod y Gwanwyn. Dyma Ann Francis o Undeb Credyd Cambrian yn egluro sut i ofalu nad ydy gwelliannau i’ch cartref yn gostus.\nMae yna rywbeth am y gwanwyn sy’n gwneud inni i gyd fwrw golwg ar ein cartrefi o’r newydd.\nP’run ai oherwydd yr haul, y teimlad o natur yn bywiogi neu’n syml y dyddiau yn ymestyn, mae’n amser prysur o’r flwyddyn i ganolfannau garddio, siopau DIY ac adeiladwyr.\nRydym heb os yn sylwi ar hyn yma yn Cambrian gan fod aelodau yn mynd ati i ddefnyddio mymryn o’u cynilion a rhai yn ceisio am fenthyciadau er mwyn gwneud gwelliannau i’r cartref.\nGan mai eich cartref, mae’n debyg, ydy’ch ased mwyaf mae’n gwneud synnwyr ichi fuddsoddi ynddo. Fodd bynnag, mae modd i wariant ar eiddo gynyddu’n sylweddol ac yn sydyn, felly gofalwch eich bod yn rheoli’ch costau’n gaeth.\nOs ydych chi’n dymuno prynu planhigion newydd i’r ardd neu gegin newydd sbon, y ffordd orau ichi gadw at gyllideb ydy gosod un!\nMewn byd delfrydol, mi fuasai gan bob un ohonom ni’r arian wedi ei gynilo yn y banc eisoes, ond nid dyma’r gwirionedd bob amser, felly mae sawl opsiwn.\nBenthyciadau ydy’r dewis mwyaf syml ond gofalwch eich bod yn gwirio’r APR (cyfradd ganrannol flynyddol). Yma yn Cambrian, y gyfradd llog rydym yn ei hysbysebu ydy’r gyfradd rydym yn ei gynnig i unrhyw un fydd yn derbyn benthyciad ond dim dyma’r gwir amdani gyda’r rhan fwyaf o fanciau a chymdeithasau tai.\nDydy’r rhan fwyaf o bobl ddim yn ymwybodol fod, yn gyfreithiol, mae’n debyg fod y gyfradd welwch chi ar hysbyseb ond yn berthnasol i 51 y cant o bobl sy’n ceisio. Cofiwch wirio’r union gyfradd llog y byddwch chi’n ei dalu, cost yr ad-daliadau, y cyfnod amser i ad-dalu’r gweddill a’r cyfanswm y byddwch yn ei ad-dalu.\nBydd ad-daliadau benthyciadau misol yn llai dros gyfnod hirach o amser, ond bydd hyn yn cynyddu’r cyfanswm y byddwch yn ei ad-dalu.\nMae nifer o fudiadau sy’n cynnig benthyciadau, gan gynnwys Cambrian, yn cynnig cyfrifiannell ad-daliadau ar eu gwefan i’ch helpu gyda’ch penderfyniad.\nBydd rhai cwmnïau gwelliannau i’r cartref yn cynnig credyd heb log am gyfnod penodol ac mae hyn yn wych os oes modd ichi ad-dalu’r gweddill ymhen y cyfnod hwnnw. Fodd bynnag, os na fyddwch chi’n ad-dalu’r gweddill ymhen y chwech neu 12 mis mae’r benthycwr yn ei ganiatáu, bydd yn rhaid ichi ddechrau talu llog. Cofiwch wirio faint ydy’r gyfradd llog.\nEfallai y byddwch yn ystyried cerdyn credyd. Os felly yna chwiliwch am gynnig cyflwyniadol zero y cant. Fodd bynnag, cofiwch dalu’r gweddill ar amser ac os nad oes modd ichi wirio’r gyfradd llog (gall hyn fod yn fraw annymunol!)\nMae manteision ychwanegol i gardiau credyd o gynnig lefel o ddiogelwch. Os ydy’r gwaith yn ddiffygiol neu os ydy’r cwmni rydych yn eu cyflogi i wneud gwelliannau i’r cartref yn mynd i’r wal, yna mae’n bosib y bydd modd ichi hawlio’r arian yn ôl gan y darparwr cerdyn.\nAr gyfer gwelliannau mwy, mae’n bosib y byddwch yn dymuno ychwanegu cost y gwaith at eich morgais blaenorol.\nBydd defnyddio morgais yn golygu eich bod yn ad-dalu’r swm y byddwch yn ei fenthyg dros ddegawd neu fwy a bydd yr ad-daliadau misol yn lot llai y mis na’ch benthyciad arferol.\nFodd bynnag, cofiwch wirio’r cyfanswm y byddwch yn ei ad-dalu ac os ydy’r gyfradd yn sefydlog neu newidiol er mwyn gofalu fod y cynnig yn gweddu ichi yn y tymor hir. Cofiwch caiff pob morgais ei warantu yn erbyn eich eiddo.


OLAF yn 2013: Cyfaint uwch o waith ymchwilio, hyd byrrach yr ymchwiliadau, mwy o ganlyniadau i drethdalwyr yr UE - Gohebydd yr UE\nOLAF yn 2013: cyfrol Uwch o waith ymchwiliol, hyd byrrach o ymchwiliadau, mwy o ganlyniadau ar gyfer trethdalwyr yr UE\nYn 2013, llwyddodd y Swyddfa Gwrth-Dwyll Ewropeaidd (OLAF) i gynyddu’r frwydr yn erbyn twyll ledled Ewrop. Adroddodd dinasyddion a sefydliadau fwy o wybodaeth o ddiddordeb ymchwilio posibl nag erioed o'r blaen.\nCwblhaodd OLAF y nifer uchaf erioed o ymchwiliadau wrth leihau eu hyd cyffredinol a chyhoeddodd y nifer uchaf o argymhellion mewn pum mlynedd. Argymhellodd OLAF y dylid adfer € 402.8 miliwn i gyllideb yr UE, a fydd yn helpu i ariannu prosiectau eraill a lleddfu'r baich ar drethdalwyr yr UE. Mae'r canlyniadau rhagorol hyn yn dangos bod OLAF wedi dod yn swyddfa gynyddol effeithlon, gan gyflawni'n gyson i ddinasyddion Ewropeaidd.\n“Yn 2013 fe lwyddon ni i foderneiddio OLAF a’i gwneud yn Swyddfa gynyddol hyfedr yn y frwydr yn erbyn twyll a llygredd yn yr UE. Mae ad-drefnu 2012 wedi esgor ar ganlyniadau addawol ac wedi caniatáu inni gynyddu ein hymdrechion ymchwilio, cyfrannu at ffeiliau deddfwriaethol allweddol a dyfnhau ymhellach y cydweithrediad â'n partneriaid gweithredol. Gwnaethpwyd hyn gyda’r bron yr un adnoddau ag mewn blynyddoedd blaenorol sy’n siarad dros ymrwymiad a phroffesiynoldeb ein staff ”, meddai’r Cyfarwyddwr Cyffredinol Giovanni Kessler yn y gynhadledd i’r wasg flynyddol sy’n cyflwyno Adroddiad OLAF 2013. Wrth siarad am y rhagolygon ar gyfer 2014, meddai Ychwanegodd: "Mae OLAF wedi'i gryfhau trwy ddod i mewn i Reoliad OLAF newydd a thrwy fabwysiadu Canllawiau newydd ar Weithdrefnau Ymchwilio ar gyfer staff OLAF. Rydym yn edrych ymlaen at ddilyn ein gwaith ymchwilio da ac at yrru polisi gwrth-dwyll ymhellach. yn parhau i gefnogi cynlluniau'r Comisiwn i sefydlu Swyddfa Erlynydd Cyhoeddus Ewropeaidd. Mae'r prosiect hwn yn rhan allweddol o'n gweledigaeth ar gyfer amddiffyn buddiannau ariannol yr UE yn well. "\nUchafbwyntiau canlyniadau OLAF yn 2013\nDerbyniodd OLAF y nifer uchaf o wybodaeth a ddaeth i mewn o ddiddordeb ymchwiliol posibl ers ei chreu, eitemau 1294. Mae hyn yn golygu bod y Swyddfa yn 2013 wedi derbyn 35% yn fwy o wybodaeth na phum mlynedd yn ôl yn 2009, gan adlewyrchu sylw parhaus dinasyddion yr UE, sefydliadau a phartneriaid eraill ar faterion twyll. Mae'r llif uwch hwn o wybodaeth sy'n dod i mewn yn dangos mwy o hyder yng ngalluoedd ymchwilio OLAF.\nEr gwaethaf y nifer uwch o wybodaeth sy'n dod i mewn, llwyddodd OLAF i barhau i asesu'r wybodaeth hon mewn cyfnod byr - 1.8 mis ar gyfartaledd - cyn penderfynu a ddylid mynd ar drywydd achos ai peidio. Dros y ddwy flynedd ddiwethaf, gostyngodd OLAF hyd y cyfnod dethol hwn dros 70%.\nAgorodd OLAF nifer uchel o ymchwiliadau, 253. Mae hyn yn nodi cynnydd o dros 58% o'i gymharu â 2009.\nCwblhawyd ymchwiliadau 293 hefyd yn 2013. Gostyngodd hyd ymchwiliad ar gyfartaledd i fisoedd 21.8. Dyma hyd cyfartalog byrraf yr ymchwiliadau dros y pum mlynedd diwethaf. Trwy gynnal ymchwiliadau yn fwy effeithlon ac mewn cyfnod byrrach, mae'r siawns i achosion OLAF arwain at ganlyniadau diriaethol ar lawr gwlad.\nCyhoeddodd OLAF argymhellion 353 ar gyfer camau ariannol, barnwrol, gweinyddol neu ddisgyblu i'w cymryd gan yr awdurdodau cymwys. Mae hyn 81% yn fwy o'i gymharu â 2009.\nYn 2013, argymhellodd OLAF hefyd swm uchel o adferiadau i gyllideb yr UE, € 402.8 miliwn.\nCyfraniad OLAF i bolisïau gwrth-dwyll allweddol\nYn 2013, cynorthwyodd OLAF y Comisiwn Ewropeaidd i ddatblygu polisïau a deddfwriaeth gwrth-dwyll. Cyfrannodd y Swyddfa fewnbwn technegol sylweddol ar gyfer cynnig deddfwriaethol y Comisiwn ar sefydlu Swyddfa Erlynydd Cyhoeddus Ewropeaidd (EPPO) ym mis Gorffennaf. Bydd y fenter hon yn helpu i sicrhau bod twyll yn erbyn cyllideb yr UE yn cael ei erlyn yn gyson ledled Ewrop a bod twyllwyr yn cael eu dwyn o flaen eu gwell. Gan fod y fasnach anghyfreithlon mewn cynhyrchion tybaco yn amddifadu cyllidebau'r UE a'r aelod-wladwriaethau o adnoddau sylweddol bob blwyddyn, parhaodd OLAF i wneud y frwydr yn erbyn y ffenomen niweidiol hon yn flaenoriaeth trwy gydol y flwyddyn.\nOherwydd bod achosion twyll cymhleth o ddimensiwn trawsffiniol neu ryngwladol yn fwyfwy aml, yn 2013 mae OLAF wedi ehangu ei allgymorth. Gwnaeth y Swyddfa gyfres o gytundebau cydweithredu â phartneriaid yn Ewrop a thu hwnt. Bydd partneriaethau o'r fath yn cyfrannu at amddiffyn buddiannau ariannol yr UE yn well, er budd trethdalwyr yr UE.\nI ddarllen yr adroddiad llawn, os gwelwch yn dda cliciwch yma (Yn Saesneg yn unig).\nMae cenhadaeth y Swyddfa Gwrth-dwyll Ewropeaidd (OLAF) yn driphlyg: mae'n diogelu buddiannau ariannol yr Undeb Ewropeaidd drwy ymchwilio i dwyll, llygredd ac unrhyw weithgareddau anghyfreithlon eraill; mae'n canfod ac yn ymchwilio i faterion difrifol sy'n ymwneud â chyflawni dyletswyddau proffesiynol gan aelodau a staff sefydliadau a chyrff yr UE a allai arwain at achosion disgyblu neu droseddol; ac mae'n cefnogi sefydliadau'r UE, yn enwedig y Comisiwn Ewropeaidd, wrth ddatblygu a gweithredu deddfwriaeth a pholisïau gwrth-dwyll.\nPynciau cysylltiedig:cyflawni dyletswyddau proffesiynolGwrth-Dwyll Ewropeaidd Swyddfagwybodaethpolisïau gwrth-dwyll allweddolmoderneiddioOLAFdiddordeb ymchwiliol posiblcynhyrchion tybaco\nComisiwn yn croesawu'r breakthrough arwain at lifoedd nwy o Slofacia i Wcráin


Haroldston Chins i Aberllydan - Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro Haroldston Chins i Aberllydan - Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro\nAdref / Pethau i’w Gwneud / Cerdded yn y Parc / Teithiau Gwe / Haroldston Chins i Aberllydan\nPELLTER/HYD: 1.8 milltir (3.0 km) 1 awr bob ffordd\nCLUDIANT CYHOEDDUS: Bws gwasanaeth Broad Haven 311 (Dydd Llun – Dydd Sadwrn), *Pâl Gwibio 400 (*tymhorol, galw a theithio)\nCYMERIAD: Dim sticlau, ymyl y clogwyn, y 600m cyntaf yn weddol wastad (yn cynnwys llwybr cadair olwyn 400m), Yna, tonnog ysgafn am 500m, mae’r llwybr yn mynd yn fwy serth o Black Point i Aberllydan. Parcio cyfyngedig ym maes parcio Haroldston Chins, wedi’i adeiladu yn ddiweddar gan Awdurdod y Parc Cenedlaethol.\nMae yna arwyneb ar 400m cyntaf y daith hon ar gyfer cadeiriau olwyn. Mae’r llwybr yn parhau i’r de am 2.6 km cyn mynd i lawr tuag at Aberllydan.\nMae’r 600m nesaf yn eithaf gwastad. Yna, mae’r llwybr yn dilyn cyfres o esgyniadau a disgyniadau cymedrol nes iddo gyrraedd Black Point lle mae’r graddiannau yn fwy serth.\nMae Black Point yn gaer bentir sy’n syrthio’n raddol i mewn i’r môr. Ar y daith hon, mae yna olygfeydd gwych o Fae Sain Ffraid lle gellir gweld gwylanwyddau (gannets) yn aml yn plymio i ddal pysgod.\nAr ddiwrnod clir, gallwch weld Ynys Gwales. Mae’r daith yn ymestyn ar hyd clogwyni uchel, er, gan fwyaf, mae’r llwybr ymhell i ffwrdd oddi wrth yr ymyl.\nCyfeirnod Grid: SM860149\nLawrlwythwch Fap Taith Fer Haroldston Chins i Aberllydan


Dywed Gwlad Groeg bod lluoedd y ffin yn effro i osgoi ailadrodd argyfwng mudol 2015 - Gohebydd yr UE\nMae cychod cyflym wedi'u gadael, a ddefnyddir gan ffoaduriaid ac ymfudwyr ers 2015 i groesi rhan o'r Môr Aegean o Dwrci i Wlad Groeg, i'w gweld mewn safle dympio sbwriel ger tref Mithymna (a elwir hefyd yn Molyvos) ar ynys Lesbos, Gwlad Groeg. REUTERS / Alkis Konstantinidis\nMae lluoedd ffin Gwlad Groeg ar eu gwyliadwriaeth i osgoi ailadrodd nifer y mewnfudwyr a brofodd y wlad yn 2015, meddai llefarydd ar ran y llywodraeth yr wythnos diwethaf, yn dilyn dychwelyd y Taliban i rym yn Afghanistan, yn ysgrifennu George Georgiopoulos, Reuters.\nRoedd Gwlad Groeg ar reng flaen argyfwng mudo Ewrop yn 2015, pan laniodd bron i filiwn o bobl sy’n ffoi rhag gwrthdaro yn Syria, Irac ac Affghanistan ar ei hynysoedd.\nFel aelod-wladwriaethau eraill yr Undeb Ewropeaidd, mae Gwlad Groeg yn nerfus y gallai datblygiadau yn Afghanistan sbarduno ailchwarae’r argyfwng hwnnw ac mae wedi ceisio safbwynt cyffredin yr UE ar y mater. darllen mwy\n"Mae'r holl heddluoedd ar eu gwyliadwraeth ar y ffiniau, ni fyddwn yn caniatáu ail-fyw golygfeydd 2015," meddai llefarydd ar ran y llywodraeth, Yannis Economou, wrth gynhadledd newyddion.\nMae gweinidogaeth dramor Gwlad Groeg yn cydlynu gweithredoedd i ddod ag wyth o wladolion Afghanistan a weithiodd gyda’i lluoedd yno yn ôl, ychwanegodd.\n"Ni fyddwn yn stopio nes i ni ddod â nhw yn ôl i'n gwlad," meddai Economou.\nPynciau cysylltiedig:AfghanistaneuSylwGwlad Groegffoaduriaid\nSerbiaMunud 36 yn ôl\nEwrofaromedrOriau 4 yn ôl


Ychydig o bethau y mae angen i chi eu gwybod am Nodwyddau Cerdyn Profi gan y gwneuthurwr Nodwyddau Cerdyn Profi, cyflenwr, cyfanwerthwr, dosbarthwr, a ffatri\nSoar Technology Co., Ltd yw'r prif Taiwan gwneuthurwr, cyflenwr ac allforiwr o Nodwyddau Cerdyn Profi sy'n cael ei peiriannu o'r deunydd crai o safon gorau ac yn cael eu cydnabod am eu hadeiladu cadarn a bywyd gwasanaeth gwydn. Er mwyn sicrhau bod eu bywyd gwasanaeth hirach a'r ansawdd yr ydym yn cynhyrchu cynhyrchion hyn gan ddefnyddio radd uchaf deunydd crai yn unol â'r safonau ansawdd rhyngwladol. Rydym yn cynnig y cynhyrchion hyn yn gyfan gwbl mewn ystod eang o batrymau a meintiau lliwiau bywiog ac maent hefyd yn addasu yn ôl gofynion y cleient. Mae ein cynnyrch yn cael eu enwog am eu ansawdd rhagorol, gwasanaeth prydlon a bris rhesymol.\nI ddod o hyd i'r Nodwyddau Cerdyn Profi gorau a siopa, mae angen i chi wybod am ansawdd uchaf gwneuthurwr Nodwyddau Cerdyn Profi, cyflenwr, cyfanwerthwr, dosbarthwr o ffatri yn Taiwan


Method4 - 15 Rhagfyr 2021\nHelo, fy enw i yw Alys. Rwy'n ddisgybl Blwyddyn 10 yn Ysgol Gyfun Gymraeg Bro Edern yng Nghaerdydd. Rwy'n ysgrifennu'r blog hwn i ddweud wrthych am y gystadleuaeth F1 mewn ysgolion y gwnes i gystadlu ynddi yn ddiweddar gyda fy nhîm ysgol, Astra. Mae F1 mewn ysgolion yn gystadleuaeth fyd-eang lle mae ysgolion ledled y byd yn cystadlu i ddylunio a rasio car.\nYn ogystal â chwblhau portffolio nawdd a marchnata, arddangosid pit a chyflwyniad. Rydym yn hynod ddiolchgar ein bod wedi derbyn cefnogaeth gan Method4 fel ein noddwr Platinwm yn Rownd Genedlaethol y DU 2021. Fe wnaethon ni, tîm Astra, osod yr amser car 6ed cyflymaf yn y DU a gorffen yn y 12fed safle yn y gystadleuaeth. Prif agwedd F1 mewn ysgolion yw dylunio eich car eich hun sy'n fersiwn lai o gar Fformiwla 1 go iawn a'i rasio yn erbyn ysgolion eraill. Rydych chi'n dechrau trwy gystadlu yn eich rhanbarth cartref ac yna os ydych chi'n ennill safle podiwm rydych chi'n ennill y cyfle i rasio yn y Rowndiau Terfynol Cenedlaethol (rydyn ni'n dîm o Dde Cymru, felly, y DU yw ein rowndiau terfynol cenedlaethol). Mae rheolau 2021 yn nodi bod y timau sydd yn gorffen 1af, 2il neu 3ydd yn rowndiau terfynol y DU yn ennill lle yn rowndiau terfynol y byd.\nEin nod ar gyfer 2022 yw bod yn gymwys ar gyfer rowndiau terfynol y DU ac os ydym yn llwyddo i wneud hynny eto byddem wrth ein bodd yn ennill lle yn rownd derfynol y byd, ond yn bwysicach fyth, rydym am ddysgu gyda'n gilydd a chael hwyl! Mae yna lawer o agweddau eraill i'r gystadleuaeth hon fel creu arddangosfa pit, portffolio 10 tudalen, fideo tîm 10 munud a chymaint mwy. Mae Method4 wedi bod yn noddwr mor wych eleni gan gynnig cyngor technegol a llawer mwy o gefnogaeth inni.\nRydyn ni, tîm Astra, yn hynod ddiolchgar am haelioni Method4. Heb gefnogaeth noddwyr, ni fyddem byth yn gallu cystadlu mewn cystadlaethau mor anhygoel.


Ffermwr yn y llys am fethu cadw trefn ar gofnodion\n386 diwrnod yn ôl\nMae ffermwr godro o Sir Gaerfyrddin wedi cael dirwy am fethu cadw trefn ar gofnodion a allai fod wedi cyfrannu at ledaenu twbercwlosis buchol ar ei safle.\nCafodd James Thomas, sy'n berchen Post Uchaf yn Aber-nant, ei orchymyn i dalu £14,000 o gostau a gordal dioddefwyr o £120 yn Llys Ynadon Llanelli ddydd Gwener 19 Gorffennaf.\nMae'n ofynnol yn gyfreithiol i wartheg gael pasbortau anifeiliaid a thagiau ar eu clustiau â rhif adnabod unigryw y mae'n rhaid eu cadw gydol eu hoes.\nOnd yn ystod cyfres o ymweliadau â'i safle rhwng mis Chwefror a mis Hydref yn 2017, canfuwyd bod nifer o'r gwartheg ar fferm Mr Thomas naill ai heb dagiau ar eu clustiau neu heb basbortau, neu nid oeddent ar gofnodion Gwasanaeth Symud Gwartheg Prydain.\nCanfuwyd hefyd fod rhai anifeiliaid wedi symud i'r safle heb ganiatâd tra oedd y fferm dan gyfyngiadau twbercwlosis.\nYn ystod profion twbercwlosis ar y fferm, gwelwyd bod nifer o'r anifeiliaid a oedd wedi'u cofrestru i'r daliad ar goll. Roedd anifeiliaid eraill heb eu cofrestru, ac roedd rhai wedi cael eu symud i'r safle ac oddi arno heb roi gwybod i Wasanaeth Symud Gwartheg Prydain.\nBu i Gyngor Sir Caerfyrddin, drwy weithio'n agos gyda Llywodraeth Cymru a'r Asiantaeth Iechyd Anifeiliaid a Phlanhigion, ddwyn yr erlyniad yn ei erbyn.\nPlediodd Mr Thomas yn euog i droseddau gan gynnwys torri rheoliadau twbercwlosis, a chafodd ddirwy o £2,000 am hynny. Yn ogystal, cafodd ddirwy o £2,200 ar gyfer nifer o droseddau o ran torri rheoliadau adnabod gwartheg.\nYn y datganiad lliniaru, dywedodd cyfreithiwr Mr Thomas wrth y llys fod gweithwyr eraill a oedd yn helpu i redeg y fferm ar yr adeg honno wedi methu â chadw cofnodion yn gyfredol, ond bod Mr Thomas yn ymddiheuro ac yn derbyn y cyfrifoldeb eithaf. Dywedwyd wrth y llys hefyd fod Mr Thomas, sy'n gobeithio ymddeol o ffermio, yn yr ysbyty pan gafodd yr anifeiliaid eu symud i'r safle yn ystod y cyfyngiad twbercwlosis.\nDywedodd y Cynghorydd Phillip Hughes, yr Aelod o Fwrdd Gweithredol Cyngor Sir Caerfyrddin dros Ddiogelu'r Cyhoedd: "Mae'r cyngor yn gweithio'n galed gyda sefydliadau partner i sicrhau bod modd olrhain yr holl gynnyrch a gyflenwir o'n ffermydd, ac mae hyn yn dangos y byddwn yn cymryd camau gweithredu pan fydd diffygion o ran cadw cofnodion yn peryglu iechyd a lles anifeiliaid.\n"Nid yw rheoliadau adnabod gwartheg yn ofyniad cyfreithiol yn unig – mae hefyd yn hanfodol er mwyn atal clefydau anifeiliaid rhag lledaenu, gan helpu ffermwyr i wella cynhyrchiant a phroffidioldeb.\n"Mae cyfraniad busnesau amaethyddol i economi Sir Gaerfyrddin yn cael ei werthfawrogi'n fawr, ond mae'n rhaid i ffermwyr gydymffurfio â deddfwriaeth i gynnal enw da y sir am ei chynnyrch o safon uchel. "