(#187) Czy esperanto rzeczywiście ma 16 reguł?\nPrawdą jest, że potrzeba przyswoić sobie 16 reguł, aby mówić językiem esperanto na podstawowym poziomie, lecz jest to jeszcze bardzo odległe od poziomu eksperta. Celem ćwiczeń ("La Ekzercaro") jest umożliwienie ci zrozumienia nieco pobieżnych reguł. Na ich podstawie powinno ci się samemu udać odkryć te reguły. To najbardziej naturalny sposób nauki języka.\nWiększość ludzi nie lubi gramatyki, a pisanie gramatyki języka jest szczególnie trudne, gdy ta gramatyka musi być rozumiana przez wszystkich ludzi na tej planecie. Złożoność problemu nie pochodzi od języka docelowego, lecz od źródłowego.\nPodsumowując, gramatyka esperanto napisana po angielsku jest zupełnie prosta, lecz napisana w esperanto dla wszystkich możliwych języków jest ogromna.\nZobacz na witrynę http://www.bertilow.com/pmeg/.\nMożesz się sprawdzić ze znajomości gramatyki na //http:remush.be/memoru/fundamento/en/index.html (witryna jest wciąż w trakcie budowy – testowano ją w przeglądarce Mozilla/Firefox).\n(#151) Esperanto ma skomplikowaną gramatykę\nPo co komu biernik? Po co komu końcówki liczby mnogiej? Po co komu zgodność przymiotników z rzeczownikami w liczbie i przypadku?\nKto naprawdę potrzebuje czasów? Jeśli ważny jest czas jakiegoś zdarzenie, czemu nie użyć przysłówków?\nAby zrozumieć zalety biernika (końcówka -n dodana do dopełnienia bez przyimka), zgodności przymiotników w liczbie i przypadku, czasów, musisz nauczyć się esperanto i zacząć tłumaczyć z angielskiego (dotyczy dowolnego języka) na esperanto. Wtedy zdasz sobie sprawę, że te cechy mogą być użyte do uniknięcia dwuznaczności bardziej efektywnie niż w angielskim, który potrzebuje więcej słów, aby dokonać tego samego.\nTłumaczenie na esperanto tekstu angielskiego jest krótsze od oryginału. Czytaj dalej...\n(#162) Te reguły mówiące, że wszystkie rzeczowniki, przykładowo, kończą się na -o a wszystkie czasowniki na -i. Co za śmieszny pomysł lub tak jest łatwiej zapamiętać różnice pomiędzy czasownikami a rzeczownikami, co pomagałoby ludziom z ograniczoną inteligencją.\nCzy mógłbym wtrącić, że większość języków rozróżnia czasowniki od rzeczowników, przymiotniki od przysłówków za pomocą ich końcówek, ale wg ciebie prawdopodobnie spowodowane to jest niższą inteligencją użytkowników tych języków od mówiącego językiem angielskim. Zauważ, że w angielskim też czasami jest potrzebna pomoc.\nPorównaj pary rzeczownik/czasownik: advice/advise, device/devise, record/record.\n(#035) Chciałbym się więcej dowiedzieć o gramatyce esperanto. Gdzie mogę kupic o niej książkę?\nNie ma potrzeby kupować książki z jedną kartką. Podstawowe zasady są tutaj: La Fundamento – Gramatyka. Gramatykę uzupełnia podstawowe słownictwo oraz zbiór ćwiczeń i przykładów.\nAby tworzyć poprawne zdania, potrzeba nieco zdrowego rozsądku. Zadziwi cię, ile zrozumiesz w trakcie zwykłej rozmowy i ile będziesz w stanie zapisać.\nJeśli w obecności 100 osób zechcesz zrobić prezentację i odpowiadać na ich pytania w celu rozwiania ich wątpliwości, będziesz musiał osiągnąć następny poziom.\nTo zajmie ci tyle ile zajęło w angielskim (przynajmniej 6 miesięcy).\nAby zostać ekspertem w esperanto i rozumieć czemu coś jest takie jakie jest, mógłbyś przeczytać "Plena analiza gramatiko de Esperanto".\nWłaściwie bardzo niewielu esperantystów czyta tę książkę, lecz jeśli chcesz uczyć esperanto na uniwersytecie lub robić inteligentne uwagi na temat tego języka, to będzie ona bardzo wartościowa, nawet jeśli z pewnymi jej aspektami się nie zgadzasz. Zanim nie przeczytasz tej książki, nie mów o reformowaniu esperanto, bo to żałosne.\n(#021) Według jakiej zasady postępował Zamenhof przy definiowaniu gramatyki esperanto?\nReguły gramatyczne są zbudowane wg następującej zasady:\nJeśli jakiś język naturalny używa pewnej prostej struktury gramatycznej, to dowodzi to jej poprawności i staje się ona możliwym kandydatem dla języka planowego.\nNa przykład: angielski dowodzi, że nie ma potrzeby różnicować czasownik zgodnie z osobą (I can, you can, he can lub may, must itd... Takiego przykładu nie znajdziemy we francuskim, polskim, itd...).\nGdyby językowi angielskiemu pozwolono rozwijać się naturalnie, to dodana końcówka -s w "he walks" z pewnością by zniknęła. Wielu obcokrajowców zapomina o niej. Czas przeszły w angielskim jest w większości regularny. esperanto uogólnia to na wszystkie czasy bez żadnych wyjątków. To, co się dzieje w większości języków, nie jest ważne dla struktur gramatycznych, ważne jest tylko dla nowych słów.\n(#022) Nigdzie się nie mówi, jak tworzyć pytania i zdania podrzędne, jak używać dużych liter oraz innych znaków interpunkcji, itd.; masz to już wiedzieć na podstawie swojej intuicji (a może podstawowego wykształcenia?).\nZamenhof nie rozważył właściwie tego ważnego zagadnienia.\nJeszcze raz przeczytaj "La Fundamento". Są tam przykłady i ćwiczenia uzupełniające gramatykę.\nJeszcze lepiej przeczytaj "Ekzercaro", które bez zastrzeżeń definiuje i opisuje takie sprawy, jak pytania i zdania podrzędne.\nDuże litery oraz interpunkcja nie jest częścią języka, lecz częścią systemu zapisu związanego z tym językiem, a więc właściwie jest nieistotna (ponownie Zamenhof, w przeciwieństwie do innych twórców, zmierzał w kierunku języka mówionego).\nSzesnaście reguł jest minimum, które muszą przestrzegać mówiący tym językiem. Zatem możesz zdecydować (jak jeden japoński esperantysta już to zrobili) nie używać dużych liter; twój tekst (jak i jego) będzie wciąż zrozumiały w zapisie, jak i w mowie.\nPomysł Zamenhofa opierał się na tym, iż to było dobrą bazą wyjściową.\nUfał, że pierwsi użytkownicy tego języka lepiej zdefiniują to, co on pozostawił nierozstrzygnięte. To właśnie nazywam naprawdę genialną częścią jego dzieła, a czego nie rozumieli inni twórcy sztucznych języków: użytkownicy również mogą decydować.\nZamenhof pozostawił pewną ilość prac do kontynuowania.\nDzisiaj masz do dyspozycji olbrzymią ilość dobrze napisanych książek, które mógłbyś czytać, nie tylko te Zamenhofa.\nCzytaj książki dobrych autorów. Ale kto właściwie nauczył się języka przez studiowanie samej gramatyki?\nCzy Luter napisał wstęp do swojej Biblii wyjaśniający reguły gramatyki stworzonego przez siebie języka? Stworzył nowoczesny język niemiecki na podstawie kilku znanych mu dialektów, bez uczucia konieczności nawet wyjaśnienia tego, co robił.\nZamenhof mógł postąpić podobnie. Po prostu opublikować tłumaczenie Biblii i nam pozostawić sprawę znalezienia reguł. Ale on zdecydował się nam trochę pomóc i dał 16 reguł, które stanowią szkielet języka esperanto.\nWięc Zamenhof rozważył tę sprawę właściwie, prawdziwym pytaniem jest: dlaczego tak nie powiedział w swojej gramatyce?\nMyślę, że udzieliłem na to odpowiedzi.\n(#026) Gramatyka esperancka zawiera wiele przykładów jej użycia, które nie są oczywiste, nie są opisane, są niespójne lub nielogiczne.\nDaje to pole do powstania mnóstwa dwuznaczności lub niepotrzebnie wyrafinowanych subtelności w znaczeniu, a są dziedziny gramatyki, co do których sami esperantyści nie mają jednomyślności.\nPewnie mógłbym dać więcej przykładów zdań dwuznacznych w angielskim niż w esperanto. Również francuski jest mniej dwuznaczny od angielskiego. Przez długi czas stosowany był w dyplomacji ze względu na swą dokładność. Jednakże każdy, kto opanuje swój język ojczysty na wysokim poziomie, jest w stanie wyrażać się jednoznacznie, jeśli będzie tego chciał.\nGdy uczysz się esperanto, zdobywasz inny punkt widzenia na to, co jest lub nie jest logiczne w języku. W porównaniu do esperanto języki naturalne są kompletnie nielogiczne. esperanto jest bardzo logiczne w stosunku do języków indoeuropejskich. Zawiera wystarczającą ilość cech i konstrukcji, aby usunąć niepożądaną dwuznaczność, gdy chcesz wyrażać się precyzyjnie.\nPodaj mi zdanie w dowolnym języku, które jest dwuznaczne. Pewny jestem, że ktoś jest w stanie uczynić je jednoznacznym. Na przykład, zdanie angielskie "I saw the girl with binoculars." Można je przetłumaczyć na kilka sposobów:\nI saw the girl with binoculars – widziałem tę dziewczynę w okularach.\nI saw the girl with binoculars – widziałem tę dziewczynę za pomocą okularów.\nI saw the girl with binoculars – tnę (piłą) tę dziewczynę w okularach.\nI saw the girl with binoculars – przecinam tę dziewczynę za pomocą okularów.\nOczywiście dwa ostatnie znaczenia można łatwo odrzucić, ale np. komputer miałby z tym niejakie kłopoty. Zwróć uwagę, że język polski w tego typu sytuacjach jest mniej podatny na wieloznaczność dzięki odmianie rzeczowników przez przypadki.\nChciałbym wiedzieć, jak często dwuznaczność jest znajdowana w dokumentach angielskich w trakcie procesu tłumaczenia i jak często oryginalny tekst musi być poprawiany. A jak często zdarza się to we francuskim, niemieckim, polskim?\nNie należy mylić języka z umiejętnościami posługującej się nim osoby.\n(#051) Biernik jest niewątpliwie najmniej konieczną cechą w esperanto,\nI stąd najbardziej ostro krytykowany. Wydaje się on istnieć głównie jako ustępstwo w stronę gramatyki klasycznej (oraz zwiększenia wiarygodności Zamenhofa w dziewiętnastowiecznym środowisku akademickim?), lecz język byłby dużo lepszy bez niego. Ma on w założeniu dawać swobodny szyk wyrazów, co zgodnie z apologetami jest ważne w poezji i literaturze, ale z pewnością podstawowa łatwość porozumiewania się, bez konieczności martwienia się o górnolotne względy gramatyczne, czyż nie ma większego znaczenia? Wyraźne formy biernikowe zniknęły z wielu języków już w przeszłości, nawet w niemieckim mają je tylko rzeczowniki męskie w liczbie pojedynczej; a bez nich nie pojawiły się żadne problemy zarówno u poetów chińskich jak i u Szekspira.\nRzeczywiście był krytykowany, a mimo to utrzymał się. Teraz bardziej interesujące jest przeanalizować, dlaczego został zachowany, pomimo wszystkich ataków, niż dlaczego miałby być usunięty. To koniec tej dyskusji.\nKlasyczna gramatyka nie ma z nim nic wspólnego. Wątpię, czy wiarygodność była jedną z trosk Zamenhofa. To nie poparta żadnymi dowodami spekulacja, co dobrze wskazuje znak zapytania.\nNa temat swobodnego szyku wyrazów: hundo mordis viron (pies ugryzł mężczyznę). Oczywiście można usunąć końcówkę -n.\nJeśli ktoś musi powiedzieć: Viro mordas hundon, to końcówkę -n też można usunąć. Hundon mordas viro: tutaj -n jest obowiązkowe. Nie mów, że ten przykład jest głupi, w holenderskiej telewizji jest pewien program pełen dziwnych rzeczy takich jak to (Man bijt hond).\nZatem nową regułą byłoby: gdy dopełnienie bliższe jest przed podmiotem (lub gdy podmiot został opuszczony), musisz położyć -n, w przeciwnym razie robisz co chcesz. Przypomina mi to taką jedną regułę we francuskim, gdy dopełnienie bliższe jest po tym to a po tym, musisz zrobić jedno, a gdy jest przed, musisz zrobić coś innego.\nNie widzę tu żadnego uproszczenia w porównaniu z: zawsze musisz zrobić to a to.\nSwobodny szyk wyrazów jest istotny. Język taki jak holenderski jest trudny, ponieważ kolejność wyrazów nie jest w nim taka sama jak w angielskim. Jeśli ułożysz wyrazy w jakimś innym porządku niż w angielskim, to wciąż jest mało prawdopodobne, że twoje zdanie będzie poprawne.\nKolejność wyrazów w esperanto nie jest całkowicie swobodna, ale można ją w dużym zakresie zmieniać, głównie z powodu tego -n. Mówiący może rozpocząć zdanie jak chce, a następnie wstawiać wyrazy w miarę potrzeb. Aby porządek był całkowicie swobodny, potrzeba przypadków. Ten wybór Zamenhof odrzucił. Zatem w esperanto nie ma przypadków.\n-N jest tylko znakiem dopełnienia bez przyimka. Ludzie znający łacinę, grekę, polski, rosyjski, niemiecki, itd., nazywają to -n: biernikiem, ale on wcale nie jest używany w taki sposób jak w tych językach.\nKońcówka -N (która jest czymś dużo więcej od zwykłego biernika w łacinie) jest jedną z cech esperanto najbardziej krytykowaną przez początkujących oraz przez tych, którzy nawet nie zaczęli nauki. Jednakże jej rola w ciągu ponad stu lat obecności języka rozszerzyła się poprzez prostą ewolucję (tj. dzisiaj mówimy "paŝon post paŝo" gdzie Zamenhof powiedziałby "paŝo post paŝo"); znajdziesz ją również po przyimkach "krom" i "anstataŭ", czego Zamenhof nigdy by nie zrobił – przynajmniej w tych przypadkach, gdzie rzeczywiście funkcjonują one raczej jako spójniki współrzędne niż przyimki.\nWidocznie mówiącym po esperancku to się podoba. A tylko to się liczy.\n(#052) Jakie są te "inne przypadki", do których odwołuje się reguła nr 2, jak się ich używa i dlaczego są na tyle ważne, aby je wspomnieć?\nTypowa odpowiedź ("dopełniacz jest wyrażany za pomocą de", itp.) zdradza dziewiętnastowieczne założenie, że gramatyka klasyczna jest raczej ciałem stałym niż płynem oraz mniej lub bardziej konwencją przypadkową; przypadki gramatyczne są nie bardziej potrzebne od rodzajów.\n"Przypadek" okazuje się podstawowym opisem użycia rzeczowników. Jak się go wyraża gramatycznie, to coś innego. W angielskim używamy metody języka esperantodla kilku naszych zaimków w bierniku oraz ustalonego szyku wyrazów dla rzeczowników; w innych przypadkach – podobnie jak w esperanto – używamy przyimków.\nReguła nr 2:\nRzeczowniki są tworzone przez dodanie końcówki -o do rdzenia. W liczbie mnogiej dodajemy literę j do liczby pojedynczej. Istnieją dwa przypadki: mianownik i biernik. Korzeń z dodaną końcówką -o jest mianownikiem, w bierniku dodajemy -n za o. Inne przypadki tworzy się przy pomocy przyimków; stąd dopełniacz tworzony jest za pomocą de, celownik za pomocą al, narzędnik za pomocą kun lub innych przyimków zgodnie z wymaganym znaczeniem. Np.\nla patr'o ojciec (mianownik)\nla patr'o'n ojca (biernik)\nde la patr'o ojca (dopełniacz)\nal la patr'o ojcu (celownik)\nkun la patr'o z ojcem (narzędnik)\nla patr'o'j ojcowie\nla patr'o'j'n ojców (biernik)\npor la patr'o'j dla ojców\npri la patr'o'j o ojcach, itd.\nW czasie pisania swojej książki Zamenhof zakładał, że wykształceni ludzie będą w stanie zrozumieć tę regułę. W tamtych czasach łacina była wciąż ważna. Zatem odwołania do przypadków miały na celu jedynie ułatwienie zrozumienia. Dzisiaj musielibyśmy przepisać tę regułę tak, aby wszyscy mogli ją zrozumieć. Nie ma sensu mówić o przypadkach, ponieważ właśnie tego Zamenhof chciał uniknąć.\nMógłbym powiedzieć, że w esperanto nie ma przypadków, ale wtedy ludzie zaczęliby się zastanawiać, czym są te przypadki. Mógłbym wyjaśnić, że w angielskim w zdaniu takim jak I gave him (lub her) a book, him/her jest przypadkiem zaimków he/she. Nie mogę powiedzieć I gave he a book, aby ludziom to uzmysłowić. Czemu nie możesz? Bo nie i już.\nDzisiaj moglibyśmy powiedzieć, że w esperanto gdy w dopełnieniu nie ma przyimka, to musi być dodana końcówka -n. Aby zapobiec zamieszaniu, można mieć tylko jedno takie dopełnienie.\nInnymi słowy: W esperanto wszystkie dopełnienia muszą być poprzedzone przyimkiem. Możesz tylko jeden opuścić (jeśli znaczenie jest wystarczająco jasne bez niego), ale wtedy musisz dodać końcówkę -n do dopełnienia. Czemu? Bo tak! Zrozumiesz jak dorośniesz!\nDałem mu książkę: mi donis je libro al li; mi donis libron al li; mi donis lin je libro. Nie zapomnij o je lub o -n albo o innych przyimkach i utrzymuj ten sam szyk wyrazów co w angielskim (lub we francuskim).\nMysz skoczyła na stole. La muso saltis sur la tablo (ona już była na tym stole). Nie wolno usunąć sur, bo ludzie by źle zrozumieli.\nMysz skoczyła na stół. La muso saltis al sur la tablo; la muso saltis sur la tablon (z ziemi w kierunku stołu, z ruchem w kierunku stołu). Zwróć uwagę, że w tym przykładzie al zostało zastąpione przez -n a znaczenie jest wciąż jasne (a tak nie byłoby w przypadku angielskiego).\n(#053) Reguła nr 13 byłaby zbędna, gdyby zastosowania przyimków zostały lepiej przemyślane\nZobacz na poprzednią odpowiedź: Jakie są te inne przypadki\nReguła nr 13:\nW zdaniach odpowiadających na pytanie "gdzie?" (oznaczające kierunek) słowa przybierają końcówkę biernika; np. kie'n vi ir'as? „gdzie idziesz?”; dom'o'n, „do domu”; London'o'n, „do Londynu”, itd.\n-N po prostu pokazuje cel działania lub kierunek ruchu. Gdy dodaje się -N do rzeczownika po przyimku (miejsca), pokazuje się po prostu, że ta fraza określa już miejsca, gdzie coś się dzieje, lecz miejsce, w kierunku którego jest skierowana dana akcja. Nic nie może być prostsze.\nKońcówka -n zastępuje al: mi iras al la domo (po francusku: je vais à la maison), mi iras al Londono (je vais à Londres).\nZauważ, że we francuskim i tak jak w esperanto domo (maison) oznacza budynek (po hiszpańsku casa), ale jeśli nie określono inaczej, oznacza w tym kontekście dom rodzinny.\nLepszym słowem byłoby hejmo.\nWięc: mi iras hejmon jest bardziej zrozumiałe.\nAlbo nawet mi iras hejmen, mi hejmen iras, mi hejmeniras (to dla języków, gdzie ta idea jest wyrażana jednym słowem).\n(#054) Nie możesz powiedzieć la domo brulas "dom się pali" i mi brulas la domon "ja palę dom",\nponieważ ten czasownik nie jest przechodni (tj. nie przyjmuje dopełnienia) w pierwszym zdaniu, ale w drugim już jest przechodni. Zamiast tego, skoro korzeń brul- jest nieprzechodni, musimy uczynić go przechodnim dodając przyrostek -ig- bez względu na fakt, że sama obecność dopełnienia – zaznaczonego co więcej obowiązkowym przyrostkiem biernika – robi po prostu to samo: mi bruligas la domon.\nDokładnie, tak musisz to powiedzieć. Zawsze powinieneś robić to, co mówi ci dobry nauczyciel w czasie nauki, później zrozumiesz dlaczego.\nPóźniej napiszesz bajkę dla dzieci, w której przedmioty mówią i mają osobowość. Również opanujesz to, co teraz nie rozumiesz zbyt dobrze: "biernik" (usuwający przyimek).\nChwilowo stosuj się do tej reguły a nie wpadniesz w kłopoty.\nZwróć uwagę, że lepiej dla ciebie byłoby nie używać słowa biernik, skoro nie czujesz go zbyt dobrze (prawdopodobnie z powodu swojego wykształcenia klasycznego): po prostu używaj przyrostek gramatyczny -n. On nie ma nic wspólnego z dopełnieniem bliższym.\nPowodem tej skargi jest to, że w angielskim (i w kilku innych językach) wiele słów posiada dwa znaczenia, jedno przechodnie i jedno nieprzechodnie. Jeśli uczeń nauczy się, że "bruli" oznacza "palić się", to zaraz założy, że oba przytoczone zdania powinny być poprawne i że jest coś nie tak w esperanto, bo tam jedno z nich jest złe. (Jeśli, oczywiście, nauczy się on prawdziwego znaczenia czasownika bruli, tj.. "stanie się substancją gazową w wyniku utlenienia", to problem powstanie z mniejszym prawdopodobieństwem.)\n"Sama obecność dopełnienia"? Nie ma żadnej znanej mi reguły, która mówi, że dopełnienie musi nawet być obecne. "Kion vi ŝatas fari en la vespero?" "Mi bruligas." Jeśli dopełnienia brak, nie możesz dodać do niego -N ...\nAngielski jest bardzo niespójny w przypadku używania w nim czasowników o podwójnym znaczeniu. Można powiedzieć "The wood burns" (drewno się pali) i "I burn the wood" (ja palę drewno) lub "The cats drowned" (koty się utopiły) i "I drowned the cats" (ja utopiłem koty), lecz nie możesz wtedy mówić "The cats died" (koty umarły) "I died the cats" (zdanie bez sensu) lub "The tree falls" (drzewo upada) i "I fall the tree" (chociaż możesz powiedzieć "I fell the tree" w czasie teraźniejszym -- "fell" jest pewnego rodzaju przechodnim odpowiednikiem dla "fall", użytecznym w pewnych sytuacjach).\n(#055) Mi blankas la domon jest doskonale zrozumiałe w takiej formie jak jest; dlaczego muszę powiedzieć mi blankigas la domon?\nJaka jest różnica pomiędzy blanki, blankiĝi i blankigi?\nLiaj haroj blankas = liaj haroj estas blankaj: jego włosy są białe.\nLiaj haroj blankiĝas : jego włosy bieleją (przyrostek -iĝ oznacza stawać się)\nLi blankigas siajn harojn : on bieli swoje włosy. (przyrostek -ig oznacza robić)\nRdzeń bardzo często wskazuje, co dokładnie znaczy dane słowo, lecz w pewnych przypadkach (zależnych od twojego języka) możesz źle zgadnąć. Zatem powinieneś uczyć się znaczenia tych trzech form (jeśli istnieją) dla każdego słowa. To największa trudność w esperanto. Uważaj, niektóre słowniki nie podają tego.\naer/o (powietrze); aeri: pompować powietrze do (np. dętki)\nag/i (czynić); agigi : zmuszać (kogoś) do działania.\nfum/o : dym; fumi : palić papierosy lub dymić; fumiĝi : zacząć dymić (wypuszczać dym).\naktiv/a : aktywny; aktivi: być aktywnym; aktiviĝi: stać się aktywnym.\nakv/o (woda), akvi: dawać wodę.\nali/a (inny) : alii: być innym; aliigi=zmienić (zmodyfikować, uczynić innym); aliiĝi: zmienić się (stać się innym)\nProblem, ponownie, dotyczy nauki równoważnych słów języka narodowego zamiast znaczeń. Gdy już nauczysz się, że "ag'" odnosi się do jakiegoś działania, że "aer'", "fum'" i "akv'" są rzeczami, a "aktiv'" i "ali'" opisują te rzeczy, nie powinieneś mieć żadnego problemu.\n(#058) Jaka jest poprawna kolejność słów w esperanto?\nNie ma poprawnej kolejności słów, lecz najbardziej powszechna kolejność słów.\npodmiot czasownik dopełnienia.\ndopełnienia = dopełnienie z przyimkiem, dopełnienia z przyimkami\nprzymiotnik przed rzeczownikami.\nprzysłówek przed czasownikami\npodmioty, czasowniki, dopełnienia, przymiotniki, przysłówki są opcjonalne.\nInne porządki są zupełnie dozwolone i często stosowane. Również przymiotniki mogą zarówno poprzedzać jak i występować za rzeczownikami lub (głównie w poezji) być oddzielone od nich przez inne słowa.\nMógłbym dalej szczegółowo opisywać typowe kolejności słów i jakie jeszcze inne porządki są możliwe, lecz przykłady są łatwiejsze do zapamiętania i stosowania. Dokładnie tak Zamenhof zdecydował się to zrobić, a patrząc na wyniki, wygląda to na wystarczające.\nPrzeczytaj "La Fundamento."\n(#059) Co znaczy malamikoj de la urbo : "wrogowie miasta" czy "wrogowie z miasta"?\nBez kontekstu nie da się na to odpowiedzieć. Może być i tak, że wrogowie miasta pochodzą również z jego wnętrza. Nie wiadomo też, czy wrogowie są wrogami wszystkich żyjących w tym samym mieście, czy razem są wrogami tego samego miasta. Ani nie mówi się ilu ich jest. Lub czy są to mężczyźni, kobiety lub płci obojga. Zatem jest to zupełnie nieprecyzyjne.\nKontekst wymusiłby jedną interpretację. Jeśli chcemy być zrozumiali, musimy używać właściwych słów.\nDwuznaczności często pojawiają się przy tłumaczeniach. Zwykle przetłumaczony tekst jest dłuższy od oryginału.\nMalamikoj venante el la urbo lub po prostu malamikoj el la urbo to jedna z możliwości.\nDrugą jest Malamikoj al la urbo, jeśli cię te dwie wersję zadowolą.\n(#060) Co oznacza la amo de Dio? Czy jest to "miłość Boga" lub "miłość jakiejś istoty do Boga"?\nMógłbyś użyć: la Dia amo (Boża miłość) i la amo al Dio (miłość do Boga).\nChyba nikt nie próbował la amo Dion (miłość ku Bogu). To interesujące użycie końcówki -n jako celownika (dla tych dziwaków, którzy wiedzą co to jest). To wyrażenie nie posiada praw autorskich.\nNie tak dobrze jak la Dia amo mógłbyś powiedzieć la amo fare de Dio. Dosłownie znaczyłoby to "miłość czyniona przez Boga", "miłość w imieniu Boga". Wyrażenie fare de jest coraz częściej skracane do far : la amo far Dio. Jest to wsteczne tworzenie nieistniejącego wcześniej przyimka z rdzenia czasownikowego. Nie jest to sprzeczne z żadną regułą w "La Fundamento".\nZauważ, że la amo de Dio al Liaj kreaĵoj (miłość Boga do jego stworzeń) i la amo de Dio far Liaj kreaĵoj (miłość Boga od jego stworzeń) nie są dwuznaczne z powodu kontekstu.\nZatem, jeśli dobrze zrozumiałem, to la amo de Dio al Liaj kreaĵoj musi być przetłumaczone jako: "Miłość Boga do Jego stworzeń", a la amo de Dio far Liaj kreaĵoj musi być przetłumaczone jako "miłość Jego stworzeń do Boga".\n(#061) Propaganda języka esperantoi przewodniki w nauce uważają za niezmiernie ważną zasadę oznaczania części mowy za pomocą ich końcówek,\nnawet jeśli nie stosuje się tego konsekwentnie; na przykład, liczby i przyimki nie posiadają jednorodnych końcówek, natomiast zaimki osobowe przybieraja takie same końcówki jak bezokolicznik, a zaimki względne posiadają swój własny system końcówek.\nNie należy mylić Ido z esperanto. W esperanto nie ma "zasady odwracalności" i takowej nigdy nie będzie. To znaczy, że reguły działają tylko w jedną stronę, a nie w drugą.\nw słowniku jest czasownik "tranĉ/i (przechodni) oznaczający ciąć". To musisz zapamiętać, aby tworzyć takie słowa jak tranĉilo, -ilo oznacza narzędzie do cięcia, np. nóż lub coś podobnego.\n" komb/i (przechodni) oznaczający czesać"; combilo będzie oznaczało grzebień, czesadło lub coś podobnego.\n" raz/i (przechodni) oznaczający golić"; razilo oznacza brzytwę, golarkę, itp.\n" paf/i (przechodni) : strzelać"; pafilo oznacza strzelbę, karabin.\n" bros/o : oznacza szczotkę"; brosilo jest pleonazmem, ponieważ pojęcie broso już zawiera ideę narzędzia; nie byłbym zaszokowany, gdybyś użył brosilo, ale ja sam bym tak nie powiedział ani większość mówiących po esperancku.\nReguły (ponieważ niektórzy ludzie lubią reguły, nawet gdy są zbędne):\nJest reguła, która mówi jak przyrostek -ilo zmienia znaczenie korzenia. (La Fundamento)\nNie ma reguły mówiącej, że wszystkie narzędzia muszą koniecznie kończyć się na -ilo.\nNie ma reguły, która mówi, że wszystkie słowa zakończone na -ilo są koniecznie narzędziami.\nJest ukryta reguła, która mówi, że powinieneś uczynić znaczenie słowa jasnym przez dodanie przyrostków, przedrostków lub połączenie rdzeni.\nJest ukryta reguła, która mówi, że wszyscy są leniwi i nie ma żadnego zysku przez dodanie więcej niż potrzeba do uczynienia słowa jasnym, jedynym ryzykiem jest błąd w pisowni.\nPrzyrostek -i oraz wszystkie pozostałe działają w ten sam sposób, w jednym kierunku; więc nigdzie się nie mówi, że wszystkie słowa zakończone na -i są bezokolicznikami. To samo dotyczy przyrostków takich jak -in, -ul, -et, -eg, -ec, itd...\nLiczby, zaimki, zaimki względne są traktowane w ten sam sposób jak każdy korzeń: możesz zmienić ich znaczenie za pomocą tych samych narzędzi.\n"Końcówki" odnoszą się szczególnie do rzeczowników, przymiotników, czasowników i przysłówków. Liczebniki, zaimki względne i przyimki są oddzielnymi podsystemami, które wykorzystują niektóre z tych końcówek w "rozsądny" sposób, ale nie muszą ich imitować. Zauważ: -i przy zaimkach nie jest końcówką (jak to jest u czasowników), lecz po prostu samogłoską wstawioną w to miejsce, aby zaimek dał się wymówić. Jest mała możliwość pomyłki, ponieważ gdy wszystkie czasowniki kończące się na -i są wielosylabowe, to wszystkie zaimki z wyjątkiem dwóch są jednosylabowe. (teoretycznie można by mylić "ili" i "oni" z czasownikami, gdyby nie istniało coś takiego jak kontekst.)\nPrzyimki są partykułami, które same z siebie nie posiadają końcówek, lecz mogą przyjąć zwykłe końcówki, gdy są zamieniane na rzeczowniki, przymiotniki, przysłówki, czy nawet czasowniki.\nSystem zaimków względnych jest umiarkowanie dopasowany do systemu rzeczowników, czasowników, przymiotników i przysłówków, skoro -O odnosi się do nazwy czegoś (rzeczownika), -A odnosi się do opisu czegoś (przymiotnika). Niestety (lub szczęśliwie) gdy chodzi o przysłówki, to zaimki względne posiadają więcej odcieni znaczeniowych niż zwykłe przysłówki, zatem oprócz końcówki -E (przysłówek lub miejsce jako zaimek względny), mamy -EL (sposób), -AL (powód), -OM (ilość), -AM (czas).\n(#068) Słownik Millidge'a twierdzi, że "użycie przedimka określonego jest takie samo jak w innych językach", co jest czystą bzdurą, ponieważ użycie przedimków określonych różni się z języka na język.\nNie koniecznie. Trzeba być ostrożnym, twierdząc, że to lub tamto jest bzdurą, gdy mówi się o językach.\nNie mam dokładnego tekstu słownika Millidge'a. Powinien on brzmieć mniej więcej tak: jeśli stosujesz przedimek określony tak jak zwykle w swoim języku, to jest w porządku. Wiem, że używa się go tak jak w angielskim, francuskim i holenderskim. Język polski nie używa przedimków.\nZamenhof jawnie pozwala ignorować go początkującym z krajów, gdzie przedimka się nie używa. Dodatkowo pamiętaj, że słownik Millidge'a był skierowany do mówiących po angielsku (precyzyjniej, mówiących po angielsku w Anglii), więc gdy mówi "tak samo jak w innych językach", to w rzeczywistości mówi czytelnikom "tak samo jak w angielskim" (co również nie jest całkiem poprawne).\nNie można oczywiście winić języka za to, co mają ochotę napisać o nim jego użytkownicy.\n(#069) Przedimki są właściwie rzadkością w językach na świecie.\nAby wymienić tylko kilka: fiński, suahili, japoński, chiński i większość języków słowiańskich sobie bez nich radzi.\nTo interesująca uwaga. Skoro Zamenhof znał rosyjski i polski, to rzeczywiście zadziwiające, że zdecydował się użyć przedimka określonego, natomiast zrezygnował z przedimka nieokreślonego.\nGdyby zastosował swój system, to uniknąłby wszystkich przedimków, tak przynajmniej się zdaje. Jest prawdopodobne, że uznał przedimek określony za najbardziej elegancki sposób osiągnięcia klarowności.\nCzym był jego system jest wyjaśnione w Według jakiej zasady postępował Zamenhof przy definiowaniu gramatyki esperanto?\nCzy ktoś zna jakieś poważne badania na temat sposobów, w jakich inne języki unikają przedimka określonego wciąż zachowując to same znaczenie?\nPrzedimek jest względnie nowym wynalazkiem, który ma zwyczaj wchodzenia do języków go nie posiadających.\nW języku rosyjskim określoność jest wskazywana przez kolejność wyrazów. W japońskim, o ile dobrze pamiętam, rozróżnienie to wykonywane jest za pomocą partykuł "ga" i "wa".\n(#070) Zanotowano, że nawet taki autorytet jak Zamenhof przyznawał, iż zgodność przymiotnika z rzeczownikiem nie jest koniczna\n("dodatkowy balast" to jego własne słowa w 1894), a rzeczywiście nie ma dobrego powodu, aby mówić grandaj hundoj "duże psy", la hundoj estas grandaj "te psy są duże" i mi vidas la grandajn hundojn "widzę te duże psy".\nJesteś dobrze poinformowany. Zamenhof znał wystarczająco język angielski, aby wiedzieć, że można tego uniknąć. Chciałbym wiedzieć dlaczego najpierw zdecydował się to zrobić i dlaczego jego propozycja usunięcia tej reguły została odrzucona (jeśli rzeczywiście tak proponował). Czy ktoś ma odpowiedź? Wiem, że wiele zdań jest bardziej zrozumiałych dzięki tej regule, lecz nie wygląda to na zadowalające wyjaśnienie. Mam uczucie, że -aj mogłoby być usunięte, ale -an już nie tak prosto. Myślę, że Zamenhof zdecydował najpierw, iż przypadki będą takie same jak w rzeczownikach, lecz zdecydował później, iż zgodność co do liczby i przypadku będzie łatwiejsza w użyciu. Poszukam to w moich materiałach.\nTeraz już za późno to zmienić.\nReguła nr 3:\nPrzymiotniki tworzy się dodając a do korzenia. Liczby i przypadki są takie same jak przy rzeczownikach. Stopień wyższy tworzy się przez poprzedzenie za pomocą pli (bardziej); stopień najwyższy przez plej (najbardziej). Słowo „niż” tłumaczy się przez ol, np.. pli blanka ol neĝo, „bielszy niż śnieg”.\nUwagi Zamenhofa w owym czasie były związane z proponowaną "reformą" języka esperantow 1894, którą wymyślił (i publicznie wspierał) pod presją finansową; jego prywatne listy wskazują, że nie miał ani wielkiej wiary w proponowane zmiany ani ochoty ich wprowadzać. Jeśli chodzi o język angielski, brak zgodności przymiotnikowej jest w dużej mierze rekompensowany przez rozróżnienie pomiędzy trzecia osobą liczby pojedynczej i mnogiej w czasownikach w czasie teraźniejszym, co dodaje pewną ilość nadmiarowości do języka, któremu brak zgodności rzeczowników z przymiotnikami. W rzeczy samej niektórzy autorzy eksperymentowali z usunięciem zgodności przymiotnikowej z zaimków dzierżawczych, używając odpowiadającej temu końcówki -ES zamiast końcówki przymiotnikowej -A dla zaimków dzierżawczych; wynik jednakże nie był specjalnie popularny wśród mówiących tym językiem. (Swobodny szyk wyrazów również staje na przeszkodzie takim zmianom; np. zdanie takie jak "Mies gepatroj donis al fratino mies monon" byłoby zupełnie, i być może boleśnie, dwuznaczne przy drugim "mies".)\n(#071) Do której dokładnie części mowy należą liczby?\nNależą do liczebników głównych. A czemu pytasz?\nReguła nr 4:\nLiczebniki główne nie zmieniają swojej postaci przy różnych przypadkach. Oto one: unu (1), du (2), tri (3), kvar (4), kvin (5), ses (6), sep (7), ok (8), naŭ (9), dek (10), cent (100), mil (1000). Dziesiątki i setki tworzy się przez proste połączenie liczebników, np. 533 = kvin'cent tri'dek tri. Liczebniki porządkowe tworzy się przez dodanie końcówki przymiotnikowej -a do liczebnika głównego, np. unu'a, „pierwszy”; du'a, „drugi”, itd. Przy liczebnikach wielorakich dodajemy -obl-, np. tri'obl'a, „potrójny”. Liczebniki ułamkowe tworzymy dodając -on-, jak du'on'o, „połowa”; kvar'on'o, „ćwierć”. Liczebniki zbiorowe tworzymy dodając -op-, np. kvar'op'e, „we czterech”. Liczebniki podziałowe tworzy się za pomocą wyrazu po, np. po kvin, „po pięć”. Liczebniki przysłówkowe otrzymują końcówkę -e, np. unu'e, „po pierwsze”, itp.\n(#073) Liczby do tysięcy są liczbami. Później stają się rzeczownikami. Bez żadnego rozsądnego powodu składnia liczb pozwala na niespójność przy mil bestoj – "tysiąc zmierząt" ale miliono da bestoj – "milion zwierząt".\nDzieje się tak dlatego, że Zamenhof nigdy się nie zdecydował, czy liczby powinny być rzeczownikami, przymiotnikami lub jeszcze czymś innym.\nW języku angielskim nie możesz powiedzieć "a ten animals", ale możesz powiedzieć "a hundred animals". Zauważ różnicę w znaczeniu "I have thousand cows" i "I have a thousand cows".\nW esperanto można powiedzieć: deko da bestoj lub dek bestoj; cent bestoj, cento da bestoj, mil bestoj, milo da bestoj: znaczenie nie jest takie samo; może znaczyć: mam dokładnie tyle lub mam około tyle.\nModele Zamenhofa, które działają w jednym języku, zgodnie z zasadą powinny również działać w esperanto. On nie brał reguł z powietrza.\nW tym przypadku skorzystał z francuskiego. Jeśli znasz francuski, to dalej nie muszę wyjaśniać. Jeśli nie znasz francuskiego, to twój pech, bo ktoś ci to będzie musiał wyjaśnić.\nNie sądzę, aby ktoś narzekał, gdy powiesz dumilion tricent kvardek kvinmil sescent septdek ok bestoj (2345678). Se jes, korektu min.\nTiu ĉi urbo havas milionon da loĝantoj, przy okazji, nie oznacza, że w mieście mieszka dokładnie 106 mieszkańców, może być plus minus np. 10 tysięcy.\nmiliono = 106\nitd...aż do dekiliono=1060. Jeśli to mało, użyj zapisu typu dek al sepdek du=1072.\nitd... aż do dekmiliardo=1063 Nawet jeśli Zamenhof nie zdecydował się co do tego, to nigdy nie czuł się zobowiązany stworzyć określone znaczenie dla wszystkiego, ponieważ mógł zawierzyć społeczności esperantystów. Przestań winić biednego faceta za całe zło na świecie, wiń te 8 milionów (plus minus jeden milion), którzy za nim poszli. Wszyscy jesteśmy żołnierzami.\nW rzeczywistości spowodowane to jest tym, iż Zamenhof wzorował się na systemach zachodnich, w których liczby są również niespójne. Oczywiście w angielskim niespójność pojawia się po 99 a nie po 999999; "hundred", "thousand", itp. są rzeczownikami a wszystkie liczby przed sto są liczebnikami (dlatego mówi się "ten", lecz trzeba powiedzieć "a hundred"). Niektórzy autorzy esperanccy proponowali liczebnik "meg" w zastępstwie rzeczownika "miliono", ale to nie chwyciło; w każdym razie niespójność dalej by została, tyle że nieco na wyższym poziomie.\nJest również taka sprawa, że dla większych, mniej powszechnie używanych liczb użycie systemu rzeczownikowego pozwala na nieco regularności (zgodnie z NPIV powszechnym sposobem wyrażania tych większych liczb jest użycie liczebników z nieoficjalnymi przyrostkami -ILION- i -ILIARD-, np. "kvariliono", "kvariliardo"). Liczebniki byłyby tworzone dużo mniej regularnie.\n(#075) System czasownikowy może wyglądać prosto, ale gramatyka nie wspomina, że mozna utworzyć nie mniej niż 36 czasów złożonych przy pomocy różnych czasów esti "być" i imiesłowów.\nTo o wiele za dużo.\nReguła nr 6:\nCzasownik nie zmienia swojej postaci przy odmianie przez osoby, np. mi far'as, „ja robię”; la patr'o far'as, „ojciec robi”; ili far'as, „oni robią”.\nCzas teraźniejszy kończy się na -as, np. mi far'as, „ja robię”.\nCzas przeszły kończy się na -is, np. li far'is, „on robił”.\nCzas przyszły kończy się na -os, np. ili far'os, „oni zrobią”.\nTryb warunkowy kończy się na -us, np. ŝi far'us, „ona zrobiłaby”.\nTryb rozkazujący kończy się na -u, np. ni far'u, „zróbmy”.\nBezokolicznik kończy się na -i, np. far'i, „robić”.\nW języku międzynarodowym są dwie formy imiesłowu: czynna i bierna.\nImiesłów czynny czasu teraźniejszego kończy się na -ant-, np. far'ant'a, „robiący”; far'ant'e, „robiąc”.\nImiesłów czynny czasu przeszłego kończy się na -int-, np. far'int'a, „był robiący”; far'int'e, „zrobiwszy”.\nImiesłów czynny czasu przyszłego kończy się na -ont-, np. far'ont'a, „mający być zrobionym”; far'ont'e, „mając być zrobionym”.\nImiesłów bierny czasu teraźniejszego kończy się na -at-, np. far'at'e, „będąc robionym”.\nImiesłów bierny czasu przeszłego kończy się na -it-, np. far'it'a, „zrobiony”; far'it'e, „będąc zrobionym”.\nImiesłów bierny czasu przyszłego kończy się na -ot-, np. far'ot'a, „do zrobienia”; far'ot'e, „mając być zrobionym”.\nWszystkie formy bierne są tworzone przez odpowiednie formy czasownika est- (być) i imiesłów bierny pożądanego czasownika; używanym przyimkiem jest de "przez". Np. ŝi est'as am'at'a de ĉiu'j, „ona jest kochana przez wszystkich”.\nJeśli dodasz pozostałe 6 form, to otrzymasz 41 możliwości.\nW esperanto są tylko trzy "czasy": -IS, -AS, -OS.\nEuropejczykowi, opętanemu na punkcie raczej osobliwego systemu czasowników występującego w językach zachodnioeuropejskich (a właśnie dla Europejczyków Zamenhof napisał powyższe opisy), może się wydawać, że w esperanto jest dużo czasów. Tak wcale nie jest. W językach zachodnich takie "czasowniki złożone" stosują czasownik posiłkowy (np. w angielskim to be lub to have) + pewną formę czasownika (imiesłów). W esperanto "czasowniki złożone" nie są w rzeczywistości wcale żadnymi czasownikami: są czasownikiem "esti", po którym występuje przymiotnik (esperanckie imiesłowy są w rzeczywistości przymiotnikami utworzonymi z korzeni o znaczeniu akcji, działania). Jeśli zrozumiesz (regularne) znaczenie afiksów wykorzystywanych do ich utworzenia, to po prostu będziesz je stosował tak jak stosujesz każdy inny przymiotnik:\nGeorgo Vaŝingtono estis alta, blankhara, lingodenta, kaj naskita.\nNawiasem mówiąc, to dlatego esperanto nie używa "havi" z imiesłowami, co również jest źródłem pomyłek dla niektórych Europejczyków.\n(#076) Rozważ zdanie estas ŝtelata la hundo de la viro, dosłownie "jest skradziony pies [przez?] tego człowieka". Znaczenie przyimka de jest nie tylko dwuznaczne na kilka sposobów [TYE 176], ale nie ma pewności, czy pierwsze dwa słowa znaczą "jest skradziony", czy "został skradziony i wciąż jest". W takim razie to niewinnie wyglądające zdanie może przyjąć sześć kompletnie różnych od siebie znaczeń.\nMylisz estas ŝtelata z estas ŝtelita.\nestas ŝtelata: jest kradziony (teraz, w tej chwili)\nestas ŝtelita: został skradziony i wciąż jest\nestis ŝtelata: był kradziony w omawianym czasie\nestis ŝtelita: był skradziony w omawianym czasie (ale do teraz mógł się znaleźć)\nPowszechny szyk wyrazów jest następujący: La hundo de la viro estas ŝtelita. Albo la hundo estas ŝtelita de la viro.\nAby uniknąć zamieszania, mógłbyś powiedzieć: La viro ŝtelis la hundon lub, jeśli wolisz mówić zgodnie z porządkiem wyrazów w swoim języku ojczystym: ŝtelita hundo-la far de la viro estas (masz baaardzo poetycki język!).\nZaglądnij na http://www.akademio-de-esperanto.org/decidoj/participoj.html\n(#078) Jeśli tryby łączne, czasy przyszłe i imiesłowy faktycznie są konieczne, to dlaczego nie ma "imiesłowów warunkowych" jak vidunta? A czy jest to tryb łączący, tryb warunkowy, czy jeszcze c\n-as -is -os -u -us -i -ant -int -ont -at -it -ot są konieczne i wystarczające. Dowód: funkcjonują dobrze już od ponad stu lat. Zadziwiające co można z nimi dokonać.\nNie ma trybu łącznego w esperanto: myślisz o trybie warunkowym (-US: coś co mogłoby się zdarzyć, ale pewnie się nie zdarzy). "Imiesłowy warunkowe" były wynajdywane od nowa przez pisarzy pewnie z tysiąc razy w ciągu ostatniego stulecia, lecz niestety nikt nie czyje ich wyraźnej potrzeby.\n(#079) W holenderskim i niemieckim radzą sobie zupełnie dobrze bez rozróżniania przymiotników i przysłówków.\nReguła nr 7:\nPrzysłówki tworzy się dodając końcówkę -e do korzenia. Stopnie porównawcze są takie same jak dla przymiotników,\nnp. mi'a frat'o kant'as pli bon'e ol mi, „mój brat śpiewa lepiej niż ja”.\nNiemiecki i holenderski rozróżniają przymiotniki i przysłówki. Wygląda tak, jakby miały tę samą formę, lecz przymiotniki się odmieniają a przysłówki nie.\nNp.: Hij rijdt snel. Het rijdt met een snel voertuig. Hij is een snelle rijder.\n(#080) W esperanto jest kilka afiksów o koniecznie bałamutnych znaczeniach\n-ar- tworzy arb'ar'o co znaczy "las" ("zbiór drzew"), co mogłoby również znaczyć rząd czarnych topoli włoskich. Mniej wybaczalne jest bałamutne słowo ov'ar'o "zbiór jaj", które bez celu duplikuje znaczenie słowa nesto "gniazdo".\nprzepraszam bardzo, ale "nesto" nie jest zbiorem jaj, lecz zbiorem gałązek zlepionych razem w celu utworzenia zbiornika na jaja oraz miejsca utrzymującego ciepło brzucha ptaka.\n-uj- "pojemnik" naprawdę nie powinien być uzywany do tworzenia nazw państw takich jak Skot'ujo "Szkocja", ani również -ej- "miejsce" nie powinno się znaleźć w słowach takich jak lern'ejo "szkoła" i pregh'ejo "kościół". Te ostatnie dwa słowa znaczą dosłownie "miejsce nauki" i "miejsce modlitwy", co jest zbyt ogólne w znaczeniu; mogą się one zupełnie prawnie odwoływać do wielu innych rzeczy jak "sala szkolna" i "sala modlitwy" w budynku szkolnym.\nZnów (jak z "pafilo"), te słowa kończące się przyrostkiem -EJ- zwykle wystarczają. Ponieważ czasem tak nie jest, to pojawiły się słowa (nieoficjalnie) w esperanto takie jak "kirko", "katedralo", "kapelo", "templo", "sinagogo", "moskeo", nie wspominając bardziej oficjalnych możliwości jak "predikejo" (gdzie możesz spać, jeśli masz ochotę), "adorejo", itp.\n-aĵ-, "coś zrobionego z danej rzeczy lub coś posiadające jej cechę" jest prawdopodobnie najmniej jasne; daje całą gamę idiomatycznych osobliwości takich jak akr'aĵo "krawędź" z akra "ostry", ov'aĵo "omlet", ter'aĵo "grunt" z tero "Ziemia", korp'aĵo "mięso" z korpo "ciało" i wiele innych w [TYE 77-8]. Tworzy również pary słów, które udają takie same znaczenia, lecz go nie mają; i tak zarówno kava jak i kav'aĵa są podane w moim słowniku jako "zagłębiony".\n"krawędź" to "rando"; "omlet" to "omleto"; "grunt" to "grundo"; "mięso" to "karno". Podane przez ciebie słowa mogłyby być użyte w specjalnych przypadkach (np. "Aĉulo, mi disskulptos vin per la akraĵo de mia klingo!", gdzie mówiący chce scharakteryzować "krawędź" głównie przez jej ostrość), ale zwykle się ich nie używa.\nCzy jesteś pewien, że słowo "kavaĵa" to nie jest "kavaĵo" (coś zagłębionego, zagłębienie)?\nJakie afiksy posiadają koniecznie bałamutne znaczenie?\nJako wykwalifikowany lingwista nie słyszałeś o teorii elastyczności słów? Co o niej sądzisz?\nSłowa są elastyczne. Wypełniają miejsca pomiędzy innymi słowami. Przyrostki takie jak -ar -uj -ej -aĵ dodają nieco więcej elastyczności do korzenia w jednym kierunku.\nPodstawowym problemem w nauce języka jest wiedza o tym, do jakiego punktu może się dane słowo rozciągnąć.\nGdy mówisz jakimś językiem od wczesnych lat życia, nie zdajesz sobie z tego sprawy. Wyobrażasz sobie, że wszystkie słowa posiadają bardzo ścisłe i ustalone znaczenie, że pokrywają bardzo ścisłą dziedzinę. A tak nie jest, nie robią tego w żadnym z języków (być może z wyjątkiem JAVA?).\nWyobraźmy sobie poniższą sytuację:\nMusisz przebyć górską rzekę. Tu i tam są kamienie, których możesz użyć. Musisz rozplanować skoki, aby przejść na drugi brzeg. Może nie uda ci się wybrać najłatwiejszej drogi i upadniesz na środku rzeki.\nCzłowiek żyjący w górach wie, gdzie zacząć i jak wygląda prawidłowa droga. W niektórych miejscach skacze na ukos i wstecz, aby wybrać bezpieczniejsze przejście. On pokona tę rzekę bez zastanowienia, jakby tam był solidny most. Dla niego kamienie stykają się ze sobą. Dla niego kamienie są elastyczne.\nSą eksperci w przechodzeniu przez rzeki. To zadziwiające co oni robią; skaczą w sposób niemożliwy dla ciebie do powtórzenia. Są utalentowanymi poetami w skakaniu. Doceniasz ich wyniki, robią to efektywnie i zgrabnie.\nW każdym słowniku, a szczególnie w esperanckim, opisywana jest jedynie powierzchnia znaczeń słów, to co one pokrywają, lecz bez współczynnika elastyczności. Znaczenie słowa zależy od kontekstu oraz umiejętności autora, który sprawia, że zdanie wygląda jak bulwar. Punktem zwrotnym jest miejsce, w którym słuchacz przestaje rozumieć, do tego miejsca możesz rozciągać znaczenie słowa. Musisz nauczyć się mówić tak, jak dobry przewodnik pozwoliłby ci przejść przez rzekę. W niektórych miejscach zatrzymałby się, przerwał na chwilę, abyś mógł złapać oddech i iść dalej. Łatwo za nim podążać. Mówienie językiem jest uczeniem się bycia przewodnikiem, a nie mierzeniem powierzchni znaczeń zakrywanych przez słowa.\nAby docenić tę historię, lepiej mieć jakieś doświadczenie w takiej sytuacji.\nJeśli to nie jest zrozumiałe, to nie ma celu odpowiadać bardziej szczegółowo na resztę komentarzy. Jeśli rozumiesz, możesz odpowiedzieć sobie samemu.\nInny przykład dla tych, którzy znają C++. Jest kilka znaczeń operatorów * i &. Czy język jest przez to wieloznaczny? Nie, ponieważ kontekst jednoznacznie definiuje ich konkretne znaczenie. Możesz nawet tym znakom nadać dodatkowe znaczenia. Ale nie powinny one leżeć zbyt daleko od znaczenia pierwotnego, inaczej czytelnik może się pogubić.\nDałem ten przykład w celu pokazania, że nawet w językach komputerowych, które są uważane za sedno logiki, istnieją dla początkującego programisty zapisy wieloznaczne.\nPrawdziwym pytaniem jest teraz: jak długo będziesz początkującym w C++, Java, esperanto, kiedy będziesz mógł powiedzieć: znam ten język – za 2 lata, wtedy pomyślisz i zaczniesz mówić tym językiem.\nJeśli powiesz, że w języku x szło ci lepiej, to jest to spowodowane tylko lepszą znajomością słów przez ciebie niż przez mnie.\nNic nie jest jednoznaczne. W rzeczywistości nauki esperanto nigdy nie skończysz, aby być szczerym. To zależy od tego co chcesz z nim osiągnąć.\n(#081) Słownictwo języka esperantoodzwierciedla w całym rozkwicie dziewiętnastowieczną, mechanistyczną ideologię.\nPierwotnym założeniem – zaczerpniętym z języka Volapük – poprzednika esperanto, co Zamenhof otwarcie przyznawał – jest to, że każde słowo kiedykolwiek wymówione w każdym języku może zostać zamienione na jednoznaczną i unikalną kombinację "rdzeni", które wyrażają podstawowe znaczenia, i "afiksów", które je modyfikują; a utrzymując liczbę rdzeni na minimalnym poziomie zmniejsza się obciążenie pamięci, co rekompensuje staranny dobór afiksów, dodając potęgi ekspresji temu systemowi. Jednakże ani Zamenhof, ani twórca języka Volapük nie docenili, że znaczenie – podobnie jak gramatyka – jest w praktyce płynne i w dużej części nieprzewidywalne, nie nadając się do wcisnięcia w taki skostniały system. Na przykład angielskie słowa "silly" (głupi) i "villain" (łajdak) kiedyś odpowiednio oznaczały "szczęśliwy" i "parobek".\nNie rozumiem co chcesz powiedzieć przez dziewiętnastowieczną, mechanistyczną ideologię. Proszę, wyjaśnij to.\nTo co piszesz dalej wygląda w większości poprawnie. Jednakże poczytaj o elastyczności słów.\nZwróć uwagę, że słowom pozwolono rozwijać się nieprzewidywalnie w czasach, gdy nie było pism, słowników, książek z gramatyką, edukacji.\nPowiedz mi, kiedy -s zniknie z he speaks (jak to się już stało w he can, he must, he may)?\n(#082) Problemem z systemem afiksów języka esperantojest to, iż, podobnie jak wybór części mowy i korzeni, jest o oparty w głównej mierze na dowolnym zbiorze zasad.\nMożna się spierać, czy jest możliwe wybranie powszechnie użytecznego zbioru afiksów na podstawie zupełnie obiektywnych założeń; afiksy Zamenhofa są ekscentryczne i wszystkie dyskusyjne w ten czy inny sposób. Co więcej, logiczny system wywodzenia słów przez dodawanie przyrostków jest w rzeczywistości możliwy jedynie dla czasowników, gdy tymczasem większość afiksów esperanckich jest głównie rzeczownikowa.\nO wszystko można się spierać, wszystko kwestionować albo wszystko może być mniej lub bardziej logiczne. Fakt, że esperanto funkcjonuje, dowodzi bezcelowości tego typu dyskusji. Jest to sposób rozumowania podobny do tego:\nŁodzie z drewna mogą pływać, bo drewno pływa.\nŁodzie z cynku nie mogą pływać, bo cynk tonie.\nWystarczy raz być na łodzi z metalu, aby wiedzieć, że w tym rozumowaniu musi być jakiś błąd. Wtedy łatwo znaleźć lepsze wyjaśnienie.\nEsperanto pływa przez ponad 100 lat i nie zatonęło pomimo wszystkich sztormów przeciw niemu.\n(#083) Istnieje fundamentalny problem z takim systemem budowy słownictwa: każdy potencjalny zysk w zmniejszeniu obciążenia pamięci jest równoważony koniecznością odgadywania co mają znaczyć dane słowa, nawet bez brania pod uwagę wszystkich wyjątków, nieregularności i dziwactw\nWymiana postów na liście pocztowej auxlang do ucznia: "Nie ucz się korzeni, ucz się słów". Okaże się w praniu, jak mówią...\nTo jest punkt widzenia adepta Ido. Język Ido był próbą pójścia dalej niż esperanto w logice języka. Dużą różnicą pomiędzy Ido i esperanto jest zasada odwracalności.\nTak, Ido wygląda bardziej logicznie od esperanto. A esperanto jest bardziej logiczne niż język angielski (i mnóstwo innych)\nMożliwe jest, że esperanto zwycięża Ido z powodu tego, że nasze mózgi lubią trochę elastyczności, nieco niedokładności, nieco wieloznaczności. Lubimy bawić się słowami i podwójnymi znaczeniami.\nEsperanto z pewnością nie byłoby bardziej atrakcyjne, gdyby zostało ujarzmione przez więcej reguł. Jeśli Ido jest lepsze od esperanto, to jak to się stało, że ma mniej mówiących nim niż mówiących esperanto?\nLogiczny umysł, jeśli go zainteresowało to pytanie, spróbowałby znaleźć wyjaśnienie tego paradoksu. Niestety, wszystkich nas ponoszą pasje i używamy logiki do wzmocnienia dla już posiadanych przez nas uprzedzeń.\nTwoje odwołanie do listy pocztowej auxlang jest zbyt niejasne. Nie mogę sprawdzić co tam powiedziano.\nMoja rada dla szybkiej nauki: nie ucz się słów, ucz się całych zdań. Czego to dowodzi?\nNie pamiętam, żebym czytał ten konkretny fragment porady na liście Auxlang, ale przecież nie czytam tam każdej wiadomości. Na pewno takiej porady ja bym nie udzielił.\nZgodnie z moim doświadczeniem nauka korzeni i afiksów – i, oczywiście, jak ich używać – poszerza niesamowicie słownictwo ucznia. Jest to godny uwagi fakt, że esperanto, w przeciwieństwie do innych "obcych" (tzn. nie ojczystych) języków, może potencjalnie dać mówcy większe aktywne słownictwo, niż ma je w swoim własnym języku, chociaż osiągnięcie tego punktu może zająć trochę czasu. Dlatego, nawiasem mówiąc, tak wiele osób stwierdza, że łatwiej im tłumaczyć ze swojego języka ojczystego na esperanto niż w kierunku przeciwnym, co jest sytuacją zupełnie przeciwną do tej, która występuje przy innych językach.\nOdp. na opinię idysty: wydaje się ona być oparta na tym samym co myślał Couturat, tj. że system słowotwórczy w esperanto właściwie nie posiada żadnego systemu – w Ido starał się usunąć ten brak. Pech chciał, że de Saussure pokazał, iż esperanto w rzeczy samej posiada bardzo funkcjonalny system; on po prostu nie został dobrze skodyfikowany. Ta sytuacja przypomina coś jak sytuację z prądem elektrycznym; de Saussure grał rolę Jamesa Clerka Maxwella, lecz to nie powstrzymało Bena Franklina (Zamenhof) od uzyskania iskier elektrycznych z latawca podczas burzy wiele lat wcześniej.\n(#084) Virgulino oznacza dziewkę, lecz posiada kilka innych nieprawidłowych znaczeń\ntakich jak samiec gulino (przez analogię do virbovo "buhaj" lub obojnak gulo. W rzeczywistości składa się z przymiotnika virga "dziewiczy" – który, przykładowo, również jest używany w znaczeniu nieorane pole.\nvirg/a : pierwsze znaczenie: dziewiczy (człowiek); nieorany (pole), niezbadany (ląd)\nvirg'ulo : virga viro.\nvirg'ul'ino : virga virino.\ngulo : mały niedźwiedź żyjący na Arktyce\nvir'gulo : vira gulo (samiec gulo)\ngul'ino : ina gulo (samica gulo)\nvir'gul'ino wg mojej wiedzy nie posiada żadnego znaczenia, ale jakiś artysta prawdopodobnie mógłby coś takiego namalować.\nvirgino mogłoby być używane zamiast virg'ul'ino, ponieważ -ino już zawiera w sobie pojęcie -ulo.\nZatem vir'gulo i virg'ulo są bez kontekstu dwuznaczne.\nCo należy zrobić, aby u nich usunąć dwuznaczność?\nW pismie vir'gulo, virg'ulo\nw mowie: vira gulo, virga ulo.\nIstnieje niewiele podobnych przykładów rozwiązanych w ten sam sposób.\nJeśli interesuje cię taka gra słów, to powinieneś poczytać Raymonda Schwatza. Tworzy on sytuacje, gdzie słowa można zrozumieć na dwa sposoby. To nie jest łatwe.\nZwróć uwagę, że na przecinek mówi się w esperanto komo (a nie virgulo jak myślą niektórzy Francuzi)\nW esperanto istnieje dosyć sporo takich możliwych "dwuznaczności"; pamiętam pewną dyskusję na Auxlang lata temu na temat słowa "sakstrato", które mogłoby być ślepym zaułkiem ("sak'strat'o") lub rachunkiem dostarczonym pod twoje drzwi przez faceta z długą blond brodą i hełmem z rogami ("saks'trat'o"). To żart słowny.\nNiestety, wciąż musisz się naprawdę napracować, aby stworzyć kalambur ze słów takich jak "virgulino", ponieważ "vir'gul'in'o" ma małe szansę kiedykolwiek wystąpić w zwykłej, czy nawet literackiej dyskusji, natomiast "virg'ul'in'o" jest całkiem na czasie.\n(Inna wymiana wiadomości, prawdopodobnie z innej listy, zawierała pewien argument od zwolennika języka Interlingua dotyczący słowa "insulino", które wg niego mogło być "insulin'o", "insul'in'o" lub "ins'ul'in'o". Jeszcze jeden twardziel kalamburów się znalazł, ponieważ nie istnieje korzeń "ins", a wcale nie jest jasne jakim rodzajem insulo (wyspa) miałoby być "insul'in'o".)\nZnów okazuje się, że ten rodzaj krytyki jest czymś, co ktoś po prostu sobie wymyślił, aby zaatakować esperanto, a co nie ma żadnego odniesienia do rzeczywistości.\n(#086) Słowniki podają wiele słów, które nie są wcale utworzone z esperanckich korzeni; wiele tych słów są złożeniami słów łacińskich i greckich z elementami bardziej rozpoznawalnymi od ich esperanckich odpowiedników.\nI tak "astronomia" to astronomio – postać zupełnie oczywista dla każdego – a nie raczej brzydkie złożenie esperanckie stelscienco,\nNiestety, obecna tendencja idzie w kierunku słów takich jak steloscienco. To z powodu naszych chińskich przyjaciół. Dla Chińczyków (i wielu innych) steloscienco nie jest brzydkie.\nto jest toczący się argument w świecie języka esperanto. Pojawia się sporadyczna tendencja w kierunku regularności jako opozycja dla historyczności; np. "lingviko" Akiko Woessink-Nagataseems'a staje się bardziej popularne od "międzynarodowego" słowa "lingvistiko" (będącego poprawniej częścią składową psychologii studiowanej przez lingwistów). Jednakże argumentem tutaj jest to, że już istnieje międzynarodowa terminologia naukowa (chociaż w rzeczywistości "międzynarodowa" zwykle znaczy "europejska" lub "ja mówię po angielsku") i że esperanto powinno ją wykorzystywać, aby w pełni akredytowani naukowcy (z których większość ma to gdzieś) mogli czytać artykuły napisane w esperanto.\nZgodnie z niedawną audycją BBC, zjawisko meteorologiczne znane pod nazwą "jet stream" (strumień odrzutowy) zostało odkryte w latach trzydziestych przez chińskiego naukowca, który napisał o tym artykuł w języku esperanto nie czytany przez nikogo i tak właściwe odkrycie zostało odłożone do lat czterdziestych, gdy Japończycy "odkryli" je i wykorzystali, tj. do przelotu balonów z ładunkiem zapalającym poprzez Ocean Spokojny do mojego rodzinnego stanu Oregon. Jednakże mogą pojawić się pewne wskazówki, iż podczas gdy zachodni naukowcy tego czasu ignorowali prace w esperanto, to Japończycy mogli nie być tak wybredni i że ich "odkrycie" strumieni odrzutowych mogło być oparte na tej pracy...\nW każdym razie sprawdź aktualnie dostępny słownik fizyczny esperanto. Posiada on hasła po esperancku, po angielsku i po japońsku, a jeśli przyjrzysz się japońskim odpowiednikom różnych terminów używanych w fizyce, to zobaczysz jak faktycznie "międzynarodowa" jest terminologia naukowa...


Ukrainiec grzmi po decyzji ATP. Obwinił organizację o wsparcie „najeźdźców i morderców” – Tenis – Sport Wprost\nWojna Rosja – UkrainaTenisWPROST.plSport\nDodano: 21 maja 2022, 20:35 0\nSerhij Stachowski Źródło: Newspix.pl / ZUMA\nSerhij Stachowski jest mocno zawiedziony decyzją ATP o pozbawieniu Wimbledonu punktacji liczącej się do światowych rankingów. Ukrainiec opublikował wpis, w którym oskarża organizację o stanięcie po stronie Władimira Putina.\nWydarzenia związane z Wimbledonem mają charakter łańcuchowy. Najpierw organizatorzy wielkoszlemowego turnieju na trawie postanowili nie dopuścić do udziału tenisistów z Rosji i Białorusi. Organizacje ATP i WTA mocno się temu sprzeciwiły, ponieważ same wcześniej dopuszczały zawodników z tych krajów do gry, ale pod neutralną flagą.\nOdpowiedzią światowych organizacji tenisowych była decyzja o pozbawieniu Wimbledonu punktacji rankingowej, co w sumie oznacza, że tenisiści będą grali tam turniej pokazowy, po którym nie będzie nawet śladu w układzie rankingów WTA i ATP. To nie spodobało się Serhijowi Satchowskiemu, byłemu tenisiście, który obecnie walczy na wojnie.\nStachowski: Dzień wstydu w tenisie\n„Stwierdzenie, że jestem rozczarowany ATP byłoby niedopowiedzeniem.. Nigdy nie spodziewałbym się, że ktokolwiek może stanąć po stronie najeźdźców i morderców… ale wydaje mi się, że nawet moi koledzy współgrają z najeźdźcami i kolaborantami z rus/blr. Gracze, którzy w ciągu 85 dni nie byli w stanie przedstawić żadnego wyraźnego komunikatu potępienia inwazji na Ukrainę. Dzień wstydu w tenisie – napisał na Twitterze Stachowski.\nWładze Wimbledonu zdążyły już odpowiedzieć organizacjom tenisowym. „Biorąc pod uwagę stanowisko przyjęte przez rząd Wielkiej Brytanii w celu ograniczenia globalnych wpływów Rosji oraz powszechną reakcję rządu, przemysłu, sportu i instytucji twórczych, nadal uważamy, że podjęliśmy jedyną słuszną decyzję dla Wimbledonu jako imprezy sportowej o światowej renomie i instytucji brytyjskiej, i podtrzymujemy ją” – napisano w oficjalnym komunikacie na stronie turnieju.


STABILO - TAKE IT EASY - Mama Kubusia\nSTABILO – TAKE IT EASY\n28 lipca, 2017 28 lipca, 2017 Mama Kubusia9 comments1945 views\nNie wiem jak Wam, ale mnie do niedawna marka STABILO kojarzyła się wyłącznie z produktami dla dzieci – kredki, pisaki, flamastry, długopisy. Dziś przypnę do tego tematu swoje “pięć groszy” i razem z Kubą pokażemy Wam, co najbardziej przypadło nam do gustu.\nOdkąd Kuba poznał możliwości “Woody 3 in 1” – reszta jego kredek przestała istnieć. Tymi kredkami może rysować po kartkach, okiennych szybach, po meblach – a wszystko czyści się z łatwością. Jeśli dziecko rysuje kredką bez nacisku – wypada jak normalna kredka, z kolei kiedy mocniej przyciśnie – reaguje jak kredka pastelowa. Dodatkowo, kiedy dziecko zrobi jakiś rysunek, może dotknąć go pędzelkiem z wodą – a kredka zachowa się jak farba akwarelowa. Uważam, że jest to świetne rozwiązanie.\nDrodzy rodzice – proszę, przyznajcie się bez bicia, ile razy przeklinaliście w myślach, kiedy dziecko po raz enty zgubiło zatyczkę od flamastra czy pisaka? Od razu mówię – ja wielokrotnie załamywałam ręce, ale… nie takie akcje z Cappi! Dzięki specjalnemu łącznikowi, wszystkie zatyczki możemy złączyć razem i moim zdaniem ma to dwa plusy. Po pierwsze – dziecko nie zgubi żadnego z pisaków, po drugie – nigdy nie zgubi jego zatyczki, ponieważ wszystkie są spięte. Dodatkowo, kolory są bardzo intensywne.\nNa rynku dostępnych jest wiele rodzajów kredek. Tradycyjne i o różnych kształtach. U nas najlepiej sprawdzają się kredki o lekkim kształcie trójkąta – ponieważ takie najwygodniej i najprzyjemniej jest utrzymać w dłoni kilkulatka. Kredki mają wysoką odporność na łamanie i świetnie służą wszystkim kolorowankom.\nW poprzednim wpisie pokazywałam Wam mój ołówek dostosowany do potrzeb osób leworęcznych (widać go nawet na zdjęciach). STABILO stawia na różnorodność w pisaniu i kolorowaniu. Z racji tego, że Kuba jest praworęczny ma kredki dostosowane do prawej ręki. Uwierzcie mi, te wgłębienia naprawdę pomagają nie tylko w utrzymaniu kredki, ale i uwydatniają czas rysowania, ponieważ ta mała rączka męczy się dużo wolniej.\nDrodzy rodzice, kolejne pytanie – ile razy Wasze dziecko wcisnęło pisak do środka? U nas działo się tak wiele razy i zdawać by się mogło, że to właśnie na przeciw nam (jak i oczywiście wielu innym rodzicom) – marka STABILO wypuściła linię Trio Scribbi. Pisaki można wciskać i dociskać do woli – one po prostu się chowają i pojawią ponownie. Nie ma mowy, aby maluch wcisnął je na amen.\nO Kubulkowe pióro pytaliście i na Facebooku i w wiadomościach prywatnych. Kuba ma tę opcję dla osób praworęcznych. Dlaczego ściska? Bo to dla niego nowość – Kuba mocniej trzyma wszelkiego rodzaju artykuły piśmiennicze i dopiero po czasie reguluje swój uścisk względem danego pisadła. Co ważne – pióro ma wymienne wkłady, nie pozostawia śladów – jest idealnie dla początkujących pisarzy.\nWiele z Was pytało też o szablony, które widać poniżej – stworzyłam je sama i planuję w najbliższym czasie opublikować je na blogu.\nJuż teraz zapraszam Was do wzięcia udziału w dniu 3 sierpnia, kiedy to blog skończy oficjalnie 4 lata – nagrodami będą produkty STABILO. ;)\nMama Kubusia 28 lipca, 2017\nCZY TWÓRCA JAMESA BONDA SPRAWDZIŁ SIĘ JAKO AUTOR KSIĄŻKI DLA DZIECI?\n28 lipca, 2017 o 12:20\nTo bardzo dobra marka. Cienkopisy i mazaki często stosowalam w pracy. I zawsze byłam zadowolona. Szybko schły i nie rozmazywaly się. A kredki zarówno cienkie jak i grube są rewelacyjne dla dzieciaków.\n28 lipca, 2017 o 13:11\nJestem pisakową maniaczką. Uwielbiam długopisy, cienkopisy, flamastry, kredki, wszystko. Moim dziewczynom przypadły do gustu grube kredki i te trójkątne. Jeśli dobrze pamięram są zalecane dzieciom, które mają problemy z właściwym trzymaniem pisaków. Opcja z wciskanymi i wysuwajacymi się końcówkami bajeczna.\n28 lipca, 2017 o 13:47\nAleż fajne produkty! Szczególnie te pierwsze kredkopastele <3 No cudo! Muszę wypróbować. co do pisaczków, cienkopisów, flamastrów – no cóż – woda na mój młyn :)\n28 lipca, 2017 o 17:32\nTeż lubię produkt Stabilo – i wcale nie traktuję ich jako wyłącznie dziecięce gadżety, bo sama również często sięgam po kolorowanki, a niedawno zaczęłam przygodę z bullet journal :)\n28 lipca, 2017 o 17:57\nO produktach “dla dorosłych” pisałam kilka dni temu. ;)\n28 lipca, 2017 o 19:56\nWiekszość tego, co pokazałaś kupiłam dla Meli. Jest leworęczna i pisaki, kredki oraz pióro sa dla niej idealne.\n29 lipca, 2017 o 22:55\nkredki, które omawiasz w pierwszej kolejności to marzenie. są rewelacyjne. Lubię wolny czas spędzać z córką na rysowaniu i lubię kreatywne rozwiązania, których nie było, kiedy sama byłam dzieckiem.\n31 lipca, 2017 o 12:58\nJa z taką niecierpliwością czekam aż moje dziecko będzie na etapie malowania!napewno wezmę pod uwagę pozytywne opinie o Stabilo. I biorę udzial w konkursie:)


Cowzdrowiu - Medycy na granicy - kto spuścił powietrze z kół ambulansu? O co apelują do MON?\nMedycy na granicy apelują do MON o wyjaśnienie incydentu\n„Medycy na granicy” apelują do Ministra Obrony Narodowej by ten pilnie wyjaśnił incydent, którego sprawcami mieli być żołnierze. Chodzi o spuszczenie powietrza z kół karetki, którą wykorzystują do niesienia pomocy.\nMedycy na granicy to grupa wolontariuszy ratowników medycznych, lekarzy, którzy niosą pomoc głównie migrantom w strefie przy granicy polsko-białoruskiej w związku z kryzysem humanitarnym. Swoją działalność prowadzą po pracy.\nCo przydarzyło się medykom w lesie?\nDo incydentu miało dojść wczoraj. Jak opisują w swojej relacji w mediach społecznościowych, medycy wracali z lasu z akcji ratunkowej i zastali przy ambulansie uzbrojone osoby w mundurach. „Nasz ambulans miał spuszczone powietrze z opon. Uzbrojeni mężczyźni i kobieta oddalili się od niego, gdy nas zobaczyli. Rejestracja ich samochodu zaczynała się od liter „UA" - to tablice, których używa Wojsko Polskie” - piszą w relacji. Medycy informują, że zespół rano udzielał pomocy ośmioosobowej grupie, w której była kobieta z urazem ręki. Ze względu na warunki terenowe nie mogli na miejsce dojechać ambulansem. Zostawili go więc przy wjeździe do lasu i do pacjentów dojechali samochodem terenowym. Po udzieleniu pomocy wrócili tym samochodem do miejsca, gdzie pozostawili karetkę. „Okazało się, że w trzech z czterech opon naszej karetki spuszczone jest powietrze. Na miejscu obecny był pojazd - oliwkowy volkswagen, którego numery rejestracyjne zaczynały się od "UA" - to oznaczenie pojazdów Wojska Polskiego. Uzbrojony w broń długą mężczyzna w mundurze przebywał na zewnątrz. W środku znajdowała się umundurowana kobieta i kolejny umundurowany mężczyzna. Członkowie naszej grupy próbowali nawiązać kontakt z funkcjonariuszami - ci jednak nie odpowiedzieli na nasze "dzień dobry". Nie przedstawili się. Na ich twarzach zobaczyliśmy jednak dyskretny uśmiech. Uzbrojony mężczyzna wsiadł do volkswagena. Wojskowy samochód odjechał” - opisują zajście medycy.\nO sytuacji powiadomili policję. Wezwali na miejsce pomoc drogową. Stwierdzono, że opony nie były przebite, a spuszczono z nich powietrze. „Cała sytuacja wskazuje na coś, co wydawało nam się do tej pory niewyobrażalne - funkcjonariusze Wojska Polskiego prawdopodobnie spuścili powietrze z kół ambulansu grupy osób z wykształceniem medycznym, których jedynym celem jest udzielanie pomocy medycznej potrzebującym ludziom. Funkcjonariusze państwowi nie przedstawili się, nie posiadali oznaczeń świadczących o ich funkcji. Jesteśmy oburzeni i wstrząśnięci. Do tej pory wszelcy funkcjonariusze państwowi zachowywali wobec nas neutralność. Zachowanie niezidentyfikowanych osób w mundurze poruszających się pojazdem należącym do Wojska Polskiego było ewidentnie wrogie wobec nas. Apelujemy do Ministra Obrony Narodowej o pilne wyjaśnienie tego karygodnego incydentu” - piszą wolontariusze. Podkreślają, że to wszystko wydarzyło się w samym środku największego kryzysu humanitarnego, z jakim Polska mierzy się od lat oraz w samym środku pandemii. „Tym samym ambulansem dwa dni wcześniej przewoziliśmy do szpitala duszącego się pacjenta (obywatela polskiego - co dla nas, jako medyków, nie ma żadnego znaczenia) z rozpoznanym zakażeniem COVID-19” - przekazują.\nCo odpowiedział MON?\nMedycy na granicy poinformowali, że MON odpowiedział im w tej sprawie, ale odpowiedź pozostawia wiele do życzenia. Jak informują w mediach społecznościowych, Ministerstwo zaprzeczyło, jakoby sprawcami wczorajszego uszkodzenia karetki byli żołnierze. "Z tej odpowiedzi wynika, że po terenie przygranicznym, samochodem z wojskową rejestracją, poruszają się uzbrojone osoby, a wojsko – licznie w tej chwili obecne na tym obszarze, nic o tym nie wie.\nAlbo, że sabotaż naszej pracy był inicjatywą samych sprawców, a ich dowódcy nic o tym nie wiedzą i nie są w stanie przeprowadzić dochodzenia, które wyjaśniałoby tę karygodną sytuację. Oba te warianty budzą nasz najwyższy niepokój i troskę o bezpieczeństwo – zarówno naszych zespołów, jak i mieszkańców oraz obcokrajowców przebywających na terenie przygranicznym" - czytamy we wpisie.\nMedycy uważają, że również w interesie Wojska Polskiego jest wyjaśnienie tego typu incydentów, które kładą się cieniem na wizerunku służb mundurowych i sprawiają, że gorzej odbierani są również ci wojskowi, którzy swoje zadania wykonują rzetelnie i z poszanowaniem prawa.\n"Czwarta fala Covid-19 sprawia, że silniki karetek w tym regionie nie stygną. My mamy prywatną, wynajętą i wyposażoną dzięki hojności osób, które wzięły udział w zbiórce publicznej, karetkę, którą prawdopodobnie osoby z bronią i w wojskowym samochodzie unieruchomiły na kilka godzin.\nTo skandal, który powinien budzić sprzeciw niezależnie od tego, którą stronę sceny politycznej się reprezentuje" - stwierdzają.\nMovember - listopad miesiącem świadomości „męskich nowotworów”\nMZ szykuje szpitale na szczyt obłożenia. Ten będzie w grudniu\n#Medycynagranicy #incydent #MON #WojskoPolskie #ambulans #powietrze #koła #pomoc #wolontariusze #apel


Bukowski na celowniku trzech czołowych klubów PHL. GKS Tychy na prowadzeniu w wyścigu po podpis – ZKlepy.pl\nBukowski na celowniku trzech czołowych klubów PHL. GKS Tychy na prowadzeniu w wyścigu po podpis\nJedną z największych niespodzianek minionego sezonu Polskiej Hokej Ligi jest fakt, iż po koronę króla strzelców sięgnął 21-letni wychowanek Ciarko STS-u Sanok – Jakub Bukowski. Nic zatem dziwnego, iż po utalentowanego napastnika już ustawiła się kolejka chętnych.\nJakub Bukowski już w swym debiutanckim sezonie pokazał, iż dysponuje niemałym potencjałem, który pokazał w minionych rozgrywkach. 27 goli zdobytych w 40 meczach sezonu zasadniczego zapewniło mu tytuł króla strzelców. Do swego dorobku, młody sanoczanin dorzucił jeszcze 15 asyst. W 5 meczach fazy play-off zapisał kolejne 2 trafienia, lecz ekipa z grodu Grzegorza szybko została odprawiona z kwitkiem po Re-Plast Unię Oświęcim.\nŚwietne występy zawodnika, który hokejowego rzemiosła uczył się między innymi w Szwajcarii sprawiły, iż jego nazwisko jest obecnie jednym z najgorętszych kąsków na rynku transferowym. Bukowskiego w swych szeregach chętnie widziałyby JKH GKS Jastrzębie oraz Comarch Cracovia.\nWedług naszych informacji, na prowadzeniu w wyścigu po podpis króla strzelców PHL są działacze GKS-u Tychy. Choć trójkolorowi zakończyli minione rozgrywki bez medalu, to w piwnym mieście wierzą mocno w filozofię trenera Andrieja Sidorienki. Wtłoczenie świeżej krwi do szatni miałoby pomóc tyskiemu klubowi w walce o najwyższe cele.\nPowiązane tematyCiarko STS SanokJakub BukowskiPHLPolska Hokej Ligatransferzainteresowanie\nNietypowy prezentu urodzinowy Mateusza Studzińskiego\nKolejny kontrakt w piwnym mieście. Fučík wciąż będzie strzegł tyskiej bramki


Dziś Dzień Ratownictwa Medycznego. Ratownik opowiada o swojej pracy w czasach epidemii - Portal asta24.pl - Piła - informacje i wydarzenia\nDziś Dzień Ratownictwa Medycznego. Ratownik opowiada o swojej pracy w czasach epidemii\n13.10.2020 Autor: Redakcja\nDziś obchodzimy Dzień Ratownictwa Medycznego. To stosunkowe nowe święto, bo obchodzone od 2006 roku. Dziś jednak, w ten szczególny czas panującej epidemii, warto przypomnieć o tej grupie zawodowej.\nW poniedziałek gościem Otwartej Anteny był pilanin Jan Świtała - ratownik medyczny z wrocławskiego szpitala. Michalinie Pieczyńskiej-Chamczyk opowiadał o swojej pracy i o tym jak ona wygląda teraz. Mówił też o chorych na covid-19.\nPrzeczytaj więcej o: Dziś Dzień Ratownictwa Medycznego, Ratownik opowiada o swojej pracy w czasach epidemii , Otwarta antena, jan świtała, michalina pieczyńska-chamczyk,\nBrat Maciej z Wałcza buduje studnię w Afryce


Klub miłośników turystyki kamperowej - CamperTeam :: Zobacz temat - butle z gazem\nKlub miłośników turystyki kamperowej - CamperTeam » Podróże. » Zagraniczne » Bułgaria » butle z gazem Poprzedni temat «» Następny temat\nWysłany: 2017-07-13, 08:31 butle z gazem\nCzy w Bułgarii i Rumunii wymienię nasze polskie butle na stacji? 10 lat temu widziałem, że tam napełniają. Czy nadal to się odbywa? Proszę o wszelakie informacje.\nTwój sprzęt: Chevy G30 5,7l V8\nNazwa załogi: wikked\nSkąd: KR/ OP/ WO/ SC\nWysłany: 2017-07-13, 17:12\nwidziałem na stacji boxy z 11-tkami. Jak sa boxy to wymienić chyba się da.\nWysłany: 2017-07-13, 18:17\nW Danii na stacji benzynowej też butle były ale z innymi króćcami\nWysłany: 2017-07-13, 21:59\no ile mnie pamięć nie myli to mają inne odprowadzenie.\nNiebawem sprawdzę i podam\nWysłany: 2018-03-14, 21:46\nMoże komuś się przyda. Będąc w Bułgari w 2016 roku zabrakło mi gazu w polskiej butli 11kg. Wymienić się nie dało bo oni mają inne końcówki. Ale w miejscowości Kavarna na pn. wybrzeżu na stacji benzynowej z sieci Romoil (w samym mieście przy głównej drodze) Pan z obsługi napełnił mi moją butlę przy pomocy przejściówki którą miał na wyposażeniu. Zapytał ile sobie życzę kilogramów LPG i stawiając butlę na wadze zatankował z dystrybutora samochodowego. Czyli zrobił to samo co jeszcze kilka lat temu było możliwe w naszym kraju. Zapłaciłem i tyle. I uratował nam wyjazd\nKlub miłośników turystyki kamperowej - CamperTeam » Podróże. » Zagraniczne » Bułgaria » butle z gazem


Uroczystość otwarcia Drogowej Trasy Średnicowej w Zabrzu - 8 sierpnia - WP Moto\nUroczystość otwarcia Drogowej Trasy Średnicowej w Zabrzu - 8 sierpnia\nNa 8 sierpnia zaplanowano uroczystość otwarcia ostatnich odcinków Drogowej Trasy Średnicowej (DTŚ) w Zabrzu - od centrum do granicy z Gliwicami. Nie wiadomo jednak jeszcze, czy tego dnia pojadą tamtędy samochody.\nJak poinformował PAP we wtorek Sławomir Gruszka z zabrzańskiego magistratu, tego dnia prowadzone były procedury odbioru trasy, które mają potrwać jeszcze trzy dni. Miasto nie ma więc na razie oficjalnego potwierdzenia, że 8 sierpnia trasę będzie można otworzyć dla ruchu. Mimo to samorząd Zabrza ogłosił już, że tego dnia odbędą się tam imprezy związane z otwarciem DTŚ - Rajd Rowerowy i Piknik Rowerowy.\nW większości trzypasmowa, bezkolizyjna trasa docelowo ma prowadzić z Katowic do skrzyżowania z drogą nr 88 w Gliwicach. Obecnie dostępny jest liczący 20,3 km odcinek od węzła z trasą S-86 w Katowicach do centrum Zabrza (pierwsze odcinki w tym mieście - Z1 i Z2 - oddano w czerwcu 2011 r.).\nBudowa liczących łącznie ok. 3 km tzw. odcinków Z3 i Z4 z centrum Zabrza do granicy z Gliwicami trwała od czerwca 2012 r. Cały ten fragment kończy się bezkolizyjnym węzłem i łącznikiem prowadzącym do ronda na styku zabrzańskiej ul. Roosevelta i gliwickiej ul. Sikorskiego.\nZanim ten fragment DTŚ, który m.in. odciąży zatłoczone dziś ul. de Gaulle'a i Roosevelta, zostanie otwarty dla ruchu, 8 sierpnia od godz. 17. w Zabrzu zaplanowano współorganizowane z woj. śląskim imprezy dla mieszkańców - Rajd Rowerowy nowym odcinkiem trasy, a po nim Piknik Rowerowy, który odbędzie się w pobliżu węzła de Gaulle'a, przy hali Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji.\nOdcinki DTŚ od centrum Zabrza do granicy z Gliwicami zbudowało konsorcjum firm Eurovia Polska i Przedsiębiorstwo Remontów Ulic i Mostów z Gliwic. Umowa opiewała na 184,1 mln zł.\nRównolegle powstają oba planowane odcinki DTŚ w Gliwicach. Budowa liczącego 2,8 km odcinka G1, który obejmuje m.in. węzeł z autostradą A1, postępuje planowo. Wskutek przerwy w płatnościach na rzecz wykonawcy opóźniony jest natomiast odcinek G2 przebiegający przez centrum Gliwic (ponad 5 km).\nWykonawca G2 (konsorcjum Eurovia Polska i Bilfinger Berger Budownictwo) z początkiem czerwca br. rozwiązał umowy z podwykonawcami, a potem sam prowadził już tylko prace konieczne ze względów technologicznych. W ostatnich dniach robotnicy zaczęli wracać na budowę. Było to możliwe dzięki tzw. faktoringowi, czyli zapłacie zaległych faktur przez bank - w zamian za odsetki.\nKontynuacja budowy DTŚ w Zabrzu i Gliwicach to jeden z największych projektów samorządu woj. śląskiego. Województwo koordynuje (razem z DTŚ SA) tą gminną inwestycję na podstawie umowy z 1999 r. Miasta przejęły budowę trasy po zmianie prawa, uniemożliwiającej jej kontynuowanie jako inwestycji centralnej.\nZawirowania przy G2 to efekt wyższych niż zakładano kosztów budowy DTŚ w Zabrzu i Gliwicach. Według obecnych planów lukę wypełnić ma "przeniesienie" finansowania tego odcinka z RPO do krajowego Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko (POIiŚ), co ma zapewnić dodatkowe ponad 460 mln zł. Operacja ta oznacza jednak, że odpowiedzialność za budowę G2 będą musiały przejąć od woj. śląskiego władze Gliwic. Uzgodnienia w tej sprawie przeciągają się.\nUmowa faktoringu, która doraźnie ma zabezpieczać środki na kontynuowanie budowy G2, ma obowiązywać do końca listopada br.\nDTŚ to najważniejsza, obok odcinka autostrady A4, arteria drogowa w aglomeracji katowickiej. Wytyczona możliwie w pobliżu centrów miast obsługuje ruch lokalny. Uzupełnia tym samym równoległą autostradę A4, przeznaczoną dla ruchu tranzytowego.


Strona Mirosława Dakowskiego - Dramat współczesnej kobiety\nS T A R T Kościół Fundamenty Dramat współczesnej kobiety\nWednesday 04 August 2021 02:38:48.40.\nWpisał: Carol Jackson\nCarol Jackson Zawsze wierni, nr. 1 (179) 2014\nNatura kobiety jest przedmiotem rozważań filozoficznych i duchowych. By jednak dowiedzieć się, w jakim celu została ona stworzona, nie potrzeba sondaży przeprowadzonych przez Instytut Gallupa. W istocie nie byłyby nam one nawet w tym zbyt pomocne. Kobiety, podobnie jak wszystkie istoty ludzkie, stworzone zostały dla Boga, zarówno w tym życiu, jak i w wieczności. Szczególne ich powołanie polega jednak na tym, by kochać i służyć, by kochać Boga i służyć Mu zazwyczaj w innym człowieku. Można powiedzieć, że kluczem do zrozumienia natury każdej kobiety - oraz jej szczęścia czy tragedii - jest odkrycie, kogo ona kocha. Tymczasem mężczyzna, pomimo iż posiada to samo ostateczne przeznaczenie, często potrafi zakochać się w jachcie, samochodzie czy korporacji.\nRozważając kwestię uczuć kobiety, powiedzieć trzeba, że może być szczęśliwą jedynie wówczas, gdy te uczucia będą właściwie ukierunkowane i odwzajemnione. Właściwe ukierunkowanie oznacza, że głównym podmiotem jej miłości powinien być Bóg. Zaś wszystkie inne osoby, które obdarzy ona swą miłością, winy być przez nią kochane w Chrystusie. Jeśli przyjrzymy się sytuacji współczesnej kobiety w tym właśnie świetle, zrozumiemy, iż społeczeństwo nasze zdradziło ją na każdej płaszczyźnie.\nTragedia zmarnowanej ofiary\nDramat dojrzałej, współczesnej kobiety, posiadającej dorosłe już dzieci, jest dramatem zmarnowanej ofiary. W planie Bożym małżeństwo jest dla większości kobiet drogą do uświęcenia, ołtarzem dla składania każdego dnia ofiar miłości i poświęcenia.\nDo tego stopnia pomaga ono w wykorzenianiu egoizmu, że nawet obecnie rzadkością jest widok kobiety samolubnej, chyba że stosując antykoncepcję odmówiła ona zgody na przyjęcie potomstwa, będącego naturalnym owocem małżeństwa. Macierzyństwo automatycznie przydaje kobiecie godności i dostojeństwa, które wzrastają wraz ze zwiększaniem się liczebności rodziny oraz ilości\nNormalna kobieta, chrześcijanka czy poganka, troszczy się przede wszystkim o swe dzieci, dając im pierwszeństwo przed sobą. Zapewnia im porządne ubrania, sama zadowalając się byle czym, umożliwia im edukację, wyrzekając się nowych mebli czy perfum. Normalna kobieta nie zauważa nawet swych poświęceń, ponieważ kocha swe dzieci i ma świadomość jak bardzo one jej potrzebują. Wszystko to należy do Bożego planu i stanowi preludium do wiecznego szczęścia. Jest niejako dla życia duchowego etapem czyśćcowym, stanowiącym przygotowanie do radości ze zjednoczenia z Bogiem. Chrześcijańska kobieta, kochając swego męża oraz dzieci, powinna nieustannie rozwijać w sobie tęsknotę za tym, co współczesna psychologia określa okresem "pustego gniazda", kiedy dzieci ostatecznie opuszczają dom, udając się na studia lub zakładając własne rodziny. Powinna za nim tęsknić, ponieważ mogąc poświęcić więcej czasu na osobistą modlitwę, będzie wówczas skuteczniej mogła wyzbyć się miłości własnej i poczynić postęp w życiu duchowym. Powinna być już dostatecznie dojrzała duchowo, by postrzegać minione wyrzeczenia jako drobnostki i mieć nadzieję, że będzie mogła wkrótce prowadzić życie bardziej skromne, proste i kontemplacyjne, niż to było możliwe w otoczeniu dorastających dzieci. Podobnie jak święte królowe, powinna planować zawczasu posługi, jakie będzie mogła świadczyć chorym lub potrzebującym, gdy ręce jej będą już mogły okazać miłość najmniejszym z umiłowanych przez Chrystusa.\nOkrutne kłamstwa na temat kobiet\nTragedia kobiet w średnim wieku, którym Bóg dał ten czas właśnie dla ich uświęcenia, staje się dla nas oczywista, jeśli przysłuchamy się pierwszemu lepszemu konkursowi radiowemu, w którym odsłaniają one kulisy swego prywatnego życia. Audycje te są wyjątkowo odrażające i wulgarne, słuchając ich nie sposób jednak nie zauważyć, że dramat ten dotyka również pozornie bardziej kulturalne mieszkanki dzielnic podmiejskich, które marnują ostatnie lata swego życia na brydża, podróże oraz plotki. Wszyscy wydają się współpracować, by minione lata wyrzeczeń nie przyniosły oczekiwanych przez Boga owoców.\n"Teraz wreszcie możecie mieć nowy samochód, wybrać się na Bermudy, mieć elegancką fryzurę, najnowszą zmywarkę i modne ciuchy" - krzyczą reklamy, którym dzielnie sekunduje opinia publiczna. W rzeczywistości przekaz ten oznacza: "Teraz, gdy choć w pewnym stopniu zdołałaś wyzbyć się miłości własnej, możesz nauczyć się znów kochać jedynie samą siebie, tak że ostatecznie stracisz swą duszę. A jeśli jej nawet nie stracisz, będziesz musiała przejść oczyszczenie jeszcze raz, i to w sposób znacznie bardziej bolesny - w czyśćcu".\nMężowie ze swej strony powiększają jedynie tę tragedię, choć z różnych powodów. Zgodnie z wypaczoną ideą miłości małżeńskiej (więcej na ten temat napiszemy dalej), uważa się obecnie, że kobieta musi podtrzymywać miłość swego męża poprzez atrakcyjność fizyczną. Jakże okrutna jest droga świata w porównaniu do drogi Bożej! W Bożym planie mężczyzna i jego żona przed osiągnięciem wieku średniego wzrastają w duchowej jedności do tego stopnia, że najpiękniejsza nawet osiemnastoletnia sekretarka, pomimo całego swego czaru, nie będzie zdolna zdobyć zainteresowania męża.\nPonadto, zgodnie z filozofią tego świata, miłość nigdy się nie pogłębia - jest zawsze powierzchowna i fizyczna. Skazuje to na tortury kobiety usiłujące rozpaczliwie i bez powodzenia zachować młodzieńczą figurę wyglądając w wyniku tych zabiegów coraz bardziej żałośnie. Zawsze muszą stosować jakąś dietę, podczas gdy w istocie powinny pościć, usiłując zbliżyć się do ideału świętości. Ponieważ nie akceptują cierpienia, dlatego cierpią podwójnie. Stają się nieskończenie bardziej samotne, odwracając się od samotności. Diabeł jest okrutnym panem.\nDramat połowicznej ofiary\nDramat połowicznej ofiary dotyczy niezamężnych kobiet, które nie są zakonnicami. Być może najlepszym sposobem na zrozumienie ich losu jest spojrzenie na to zagadnienie z perspektywy historycznej. Stan wolny - mówiąc ściśle - jest nienaturalny. Jest tolerowany i dopuszczany jedynie w kontekście chrześcijańskim, w którym może mu zostać nadana rola nadprzyrodzona. Społeczeństwa pogańskie nigdy nie tolerowały bezżeństwa kobiet (poza wyjątkami), popychając je ku konkubinatowi lub prostytucji.\nJednym z najdonioślejszych społecznych skutków chrześcijaństwa był fakt, iż nadało ono niezamężnym kobietom osobny status oraz funkcję. Mogły one stać się "oblubienicami Chrystusa", kobietami, które były zbyt niecierpliwe, by dochodzić do miłości Bożej poprzez pośrednictwo człowieka i wybierały bezpośrednią drogę natychmiastowego i całkowitego ofiarowania się Stwórcy: albo w życiu pozbawionym wszystkiego - poza tym co niezbędne do kontemplacji, albo w ramach zgromadzenia zakonnego oddanego dziełom miłosierdzia. Jako oblubienice Chrystusa kobiety te były w stanie kochać w sposób najpełniejszy i miłość ich wypełniała całą Europę w służbie ubogich i chorych, bezdomnych, trędowatych i prostaczków. Oblicza ich cechowała radość i spokój, a ludzie mówili o nich, jak to czynią do dziś:\n"Nigdy nie wiadomo, ile lat ma zakonnica - one zawsze wyglądają młodo".\nReformacja protestancka zniszczyła życie zakonne, w niektórych krajach całkowicie, w innych zaś częściowo. Protestantyzm nie był jednak w stanie wymazać z pamięci prawa do nie wchodzenia w związek małżeński, ani ideału służby w dziełach miłosierdzia. Ostatnich kilka stuleci było świadkami postępującej deprecjacji statusu niezamężnej kobiety, w miarę jak odchodziła ona stopniowo od swej roli oblubienicy Chrystusa.\nDo dziś pozostał nam z tego okresu relikt w postaci określenia "stara panna", który kojarzony jest nierozerwalnie ze szlachetną filantropią. Nazwy potoczne mają w sobie z reguły coś z prawdy, nawet jeśli jest to prawda okrutna. Nikt nigdy nie nazywał zakonnicy "starą panną". To żyjące w świecie "stare panny" były zgorzkniałe, ponieważ nie mogły kochać w pełni i ofiarować się w sposób całkowity.\nObecnie wydaje się, iż owo połowiczne wyrzeczenie przestaje już kobiety satysfakcjonować. Nauczycielki, pielęgniarki i pracownice socjalne, poza wyjątkowymi sytuacjami, nie kierujące się miłością Chrystusową, mają dość połowicznych ofiar oraz prowadzenia samotnego choć użytecznego życia. I zaczynają koncentrować się na sobie. Domagają się więcej pieniędzy, nie zdając sobie sprawy z faktu, iż ich frustracja ma całkowicie inne źródło i że od poczucia rozczarowania uciekają w ruinę moralną.\nKobiety wybierające karierę\nInne zagadnienie stanowi problem kobiet wybierających karierę zawodową, co jest pośrednim skutkiem emancypacji. Nie analizując szczegółowo genezy tego zjawiska, przyjrzyjmy się bliżej ich obecnemu położeniu. Nie ulega dyskusji, że kobieta robiąca karierę zawodową nie może być szczęśliwa. Może jednak odczuwać częściowe spełnienie, gdy dzięki tej pracy pomóc może wiekowej matce lub bratu przygotowującemu się do kapłaństwa, albo gdy pracuje jedynie chwilowo i uważa to za coś ekscytującego. Powód tego jest bardzo prosty. Wystarczy zadać sobie pytanie: kogo kocha kobieta poświęcająca się karierze zawodowej?\nZe swej natury musi ona kochać kogoś całą swą istotą. Nie kocha ona Boga, a przynajmniej nie kocha Go dostatecznie. Jest to oczywiste z samej definicji. Zazwyczaj próbuje sił w biznesie, przyjmuje posadę państwową, oddaje się sztuce - innymi słowy podejmuje jakiś rodzaj działalności świeckiej. Wyklucza w ten sposób motyw nadprzyrodzony - nie uznaje więc Boga za Pana swego życia. Większość robiących karierę kobiet usiłuje postępować wbrew swej naturze. Udają one, że potrafią upodobnić się do mężczyzn, postępować rzeczowo i obiektywnie, że są zadowolone ze swego losu. Jeśli wikłają się w romanse, usiłują nadać im pozory doraźnego związku, sprawiając wrażenie, że nie angażują się uczuciowo.\nIm bardziej błyskotliwa jest ich kariera (w oczach świata), tym większą wykazują skłonność do zaburzeń emocjonalnych i ulegania neurozom. Istnieje też cała rzesza pracujących zawodowo kobiet, które kochają się w swych szefach, świadomie lub nieświadomie, angażujących się niekiedy w niemoralne związki i rozbijających własne rodziny.\nKobieta nie jest w stanie poświęcić się całkowicie Amalganted Pickle Company czy National Horseshoes Inc., nie angażując się równocześnie osobiście. Biznes wykorzystuje ten fakt, ponieważ w interesie firmy leży posiadanie w pełni oddanych pracownic, a jeśli często trzeba nakłaniać je do pozostawania w pracy po godzinach, dobrze jest mieć przystojnego kadrowego. Dotyczy to zwłaszcza sekretarek, które trafnie określa się niekiedy mianem "biurowych żon". W dziesiątkach tysięcy biur na terenie całego kraju "ważny pan Jones" opuszcza biuro wcześnie, udając się na partię golfa, a później na drinka i obiad, podczas gdy "Mary Jane Smith" pracuje do ósmej wieczór, porządkując korespondencję. Często sama nie wie, dlaczego tak postępuje, zaś "pan Jones" jest najczęściej wystarczająco tępy, by przyjąć jej ofiarę, nie zastanawiając się nad skutkami, jakie to ma dla jej prywatnego życia.\nJedynym sposobem, by pragnąca zrobić karierę kobieta mogła ustrzec się przed zaburzeniami emocjonalnymi, jest w tej sytuacji skierowanie całej jej miłości na kogoś, kogo interesy są tożsame z jej własnymi interesami, to jest na nią samą. Nie trzeba dodawać, że musi to ostatecznie doprowadzić do katastrofy, daje jednak złudną nadzieję, że nie zostanie się zranionym przez innych (osoba, którą się kocha, zawsze może nas zranić).\nSkoro jednak robiąca karierę zawodową kobieta "uwalnia się" od tego niebezpieczeństwa, skierowując swą miłość na siebie samą, staje się istotą bezwzględną, napełniającą lękiem całe swe otoczenie. W przeciwieństwie do niej\nuganiający się za pieniędzmi czy władzą mężczyzna potrafi być niekiedy ciepły i ludzki. Nie trzeba dodawać, że kobieta taka znajduje się w znacznie poważniejszym niebezpieczeństwie duchowym niż sekretarka, na której ktoś się wyżywa czy buchalterka, która potajemnie kocha się w głównym księgowym.\nSamotna kobieta musi na powrót zwrócić się ku Chrystusowi, ofiarując Mu całą swą miłość i przywiązanie. Łatwo jest powiedzieć, że powinna wyjść za mąż lub wstąpić do zakonu. Często nie jest to jednak możliwe.\nWyjściem nie jest również kontynuowanie świeckiego trybu życia i równoczesne odprawianie nowenn na wzór zakonnic. Obecnie najlepszym rozwiązaniem problemu samotnych kobiet wydaje się być świecki apostolat, jakiś rodzaj Akcji Katolickiej, który pozwala skoncentrować życie na Chrystusie i zarazem odegrać bardzo ważną rolę we współczesnym świecie. Gdziekolwiek dziewczęta zwróciły się ku jakiejś poważnej formie apostolatu, widoczne u nich wcześniej oznaki frustracji, neurozy, osamotnienia i zagubienia, zaczęły zanikać. Życie nie wydaje się im już tak trudne. Ścieżki Pańskie są łatwe i dostępne dla każdego.\nDramat powierzchownego związku\nPoszukując źródła tragedii współczesnych zamężnych kobiet, nietrudno jest odkryć, że jest nim błąd co do natury ludzkiej miłości. Kościół uczy nas, że zostaliśmy stworzeni na obraz i podobieństwo Boga. Współczesny świat to neguje, twierdząc, iż stworzeni zostaliśmy na obraz i podobieństwo zwierząt. Związek kobiety i mężczyzny w małżeństwie - uczy Kościół - stanowi odzwierciedlenie związku Chrystusa i Jego Kościoła. I może być zrozumiały jedynie w tym świetle. Jest to związek duchowy, którego wyraz stanowi zjednoczenie ciał.\nŚwiat natomiast przekonuje nas, iż zjednoczenie mężczyzny i kobiety w małżeństwie przypomina gody zwierząt, różniąc się od nich jedynie tym, iż towarzyszy mu pewna doza uczuciowości i świadomości, jako że rodzaj ludzki stanowi wyższy rodzaj zwierząt. Tak więc świat przygotowuje młodych ludzi do małżeństwa, nauczając ich "filozofii świata" i technik miłości fizycznej (wyposażając ich w środki antykoncepcyjne), przez co zawierają oni związki fizycznie dojrzali, lecz duchowo zupełnie infantylni. W miarę jak relacje małżeńskie stają się (w sposób nieunikniony) stopniowo coraz bardziej złożone i wymagające, wydawcy zarzucają rynek górą publikacji zawierających instrukcje dotyczące urozmaicenia życia seksualnego.\nDoprowadza to zranionych małżonków na kozetkę psychologów i do spraw rozwodowych. W rzeczywistości nie ma czegoś takiego, jak niezgodność charakterów. Problemem jest brak duchowej harmonii, za którą kryje się brak rozwoju duchowego lub całkowity zanik życia nadprzyrodzonego. Czyż w takich warunkach małżeństwo mogłoby przetrwać?\nPowróćmy jednak do zamężnej kobiety. Ze swej natury musi ona kochać kogoś całą swą istotą. Kogo więc kocha? Powinna, oczywiście, kochać Boga oraz swego męża, jako pośrednika pomiędzy nią a Chrystusem. Jednak w większości przypadków wcale tak nie jest.\nKobieta posiada naturalną skłonność do kochania swego męża, jak gdyby był on Bogiem, jej prawdziwym celem ostatecznym. Potrzeba kochania i ofiarowania się w całości należy do jej natury. Prowadzić to jednak może również do katastrofy: jeśli mąż staje się jej bogiem, zaczyna mu być ona podporządkowana w sposób nieuchronnie prowadzący do tragedii. Postępowanie męża staje się dla niej normą moralną: dobre jest to, co mu sprawia przyjemność, a złe to, co mu się nie podoba, podczas gdy zgodnie z Bożym planem ma być ona członkiem rodziny, który przestrzega i przekazuje normy moralne otrzymane od Boga. Kiedy całe doczesne szczęście kobiety zależy od męża, on zaś jest częstokroć dość marnym wzorem do naśladowania, staje się zazdrosna i stopniowo zaczyna wymagać od niego więcej uwagi i czasu, niż jest skłonny jej poświęcić. Ostatecznie mąż nie będzie już w stanie znieść tego nienaturalnego kultu, któremu towarzyszą zazwyczaj łzy i wybuchy emocji, kobieta zaś doprowadzona zostanie na skraj załamania nerwowego. Może ona wówczas odkryć, iż jej mąż jest w istocie glinianym bożkiem i wskutek tego rozczarowania może go znienawidzić.\nJeśli kobieta nie kocha nade wszystko Boga i nie ma "kultu" swego męża - boga, to zawsze istnieje niebezpieczeństwo, iż przesadnie przywiąże się do swoich dzieci. Pod płaszczykiem matczynej troskliwości mnóstwo kobiet poszukuje w swych dzieciach samozadowolenia, uzależniając od siebie synów i okradając córki z ich własnego życia. Przykłady tego znaleźć możemy praktycznie wszędzie.\nMoże się również zdarzyć, że zamężne kobiety, podobnie jak kobiety samotne, zwrócą swą miłość ku sobie samym. Wszelka miłość sprowadza się ostatecznie albo do miłości własnej albo do umiłowania Boga. Ci jednak, którzy kochają kogoś innego poza sobą, nie są jeszcze bezwzględnymi egoistami, nawet jeśli ich miłość do Boga pozostaje bardzo niedoskonała. Zdecydowana, świadoma miłość własna, jak u świeżo poślubionej żony, która kocha się w strojach i nie chce mieć dzieci, oznacza poczynienie ostatecznego wyboru na samym progu życia - wyboru pomiędzy Bogiem a sobą samą.\nPoniżanie kobiet u pogan i współcześnie\nCechą charakterystyczną cywilizacji pogańskich było nieodmiennie poniżanie kobiety. Zarówno w cywilizowanych Atenach, hinduistycznych Indiach czy we współczesnych Chinach na próżno doszukiwać się można szacunku dla kobiet, jaki cechuje chrześcijańskie społeczeństwo Zachodu. Poniżanie to może przyjmować dwie formy: kobiety redukowane są do roli niewolnic oraz stają się obiektami służącymi do zaspakajania przyjemności. Społeczeństwo nasze wielkimi krokami powraca do pogaństwa, przywracając obie te formy upodlenia kobiety.\nOstatecznym rezultatem ruchu emancypacyjnego stało się niewolnictwo kobiet. Tysiące z nich, pracujących w biurach i fabrykach, których każdy gest ujęty jest regulaminem, stały się uprzedmiotowione, tworzą prawdziwe armie niewolnic, na których budowana jest nowa pogańska cywilizacja. Nie wszyscy to dostrzegają, gdyż chwilowo przynajmniej zachęcamy nasze nowe niewolnice, by ubierały się jak "gwiazdy" Hollywood i zaspakajamy ich głód życia jego namiastką w postaci filmów, telewizji i romansideł. Płacimy im nawet dobrze, jednak już ćwierć wieku temu Belloc przypominał nam, że niewolnictwo jest nadal niewolnictwem, nawet jeśli jest dobrze opłacane - i łagodzone telewizją oraz deserami czekoladowymi.\nUpadek moralny w połączeniu z plagą rozwodów, kontrolą urodzeń oraz innymi "zdobyczami cywilizacji" zredukowały status kobiety do rangi para-prostytucji. Tą właśnie postchrześcijańską atmosferą oddychają obecnie kobiety, począwszy od wieku dojrzewania. Praca na rzecz prawdziwej emancypacji, którą przyniósł im Chrystus, będzie dla nich jak rozpoczynanie wszystkiego od początku. Nie mogą już zadowalać się resztkami godności, stanowiącymi pozostałość po cywilizacji chrześcijańskiej. Będą musiały wytyczyć całkowicie nową drogę - jak św. Agata i św. Agnieszka.\nNie może to być jednak droga identyczna, ponieważ wspomniane święte były samotnymi męczennicami, przeciwstawiającymi się woli swych ziemskich rodziców i pogańskiego społeczeństwa.\nWspółczesne katolickie dziewczęta mają sposobność do łączenia się z innymi w świeckim apostolacie, nie tyle po to, by opierać się władzy i ponosić śmierć, lecz by wykorzystać pozostałą jeszcze wolność do niesienia Chrystusa, czystości i szczęścia młodszemu pokoleniu, któremu rodzice nie uznali za stosowne przekazać nawet szczątkowej formy chrześcijaństwa. Podobnie jednak jak męczennice pierwszych wieków, i one mogą I zostać odrzucone przez swych pogrążonych w materializmie rodziców.\nNie mniej miłości, ale więcej\nIstnieje tylko jedno lekarstwo na tragedię kobiet, która czyni dzisiejsze społeczeństwo dosłownie doliną łez: jest nim właściwe ukierunkowanie i postęp w miłości. Przygnębieniem napełniają pseudo-rozwiązania podsuwane przez kolorowe magazyny kobietom. których problemy widzą często bardzo wyraźnie i których nieszczęście z pewnością nie uchodzi ich uwadze. Czyż mogą one sugerować rozwiązania inne niż powierzchowne? Czyż mogą proponować coś poza tym, co mogłoby złagodzić ich ból? Brydż nie jest żadnym lekarstwem, nie jest kluczem do szczęścia. Nie da go również nowa sukienka, romans, rejs czy dobra książka.\nW przeciwieństwie do obojętnych mężów, Chrystus przyjmuje z radością miłość oraz całkowite oddanie - i wynagradza je tysiąckrotnie. W przeciwieństwie do dzieci, zawsze oczekuje On czułości z naszej strony. W przeciwieństwie do świata, przebacza nam, niezależnie od tego, jak nisko upadliśmy. Może uzdrowić nieczystego, podobnie jak skierował na drogę cnoty kobietę pochwyconą na cudzołóstwie.\nZasadnicze znaczenie ma tu fakt, iż kobieta musi kochać w sposób całkowity i że istnieje tylko jedna Osoba, którą może ona obdarzyć miłością w sposób bezpieczny i dający jej satysfakcję. To Jezus Chrystus. A im bardziej nieuporządkowane są jej obecne miłości, tym bardziej pełne będzie musiało być nawrócenie do miłości Chrystusa. Poza Chrystusem nie ma lekarstwa na dramat współczesnej kobiety. A skoro tylko miłość jej zostanie ukierunkowana na Niego, wszelkie relacje między ludzkie zostaną automatycznie uzdrowione i umocnione.


Sezon w pełni lecz żeby spędzić go komfortowo i bezpiecznie warto dozbroić sie w odpowiedni rynsztunek. Doskonałą okazją ku temu będą dni otwarte Salonu Modeka we Wrocławiu.\nW świetnie zaopatrzonym sklepie oprócz flagowej Modeki znajdziecie DANE - markę premium z membranami Gore-Tex, wysokiej jakości kurtki i kombinezony skórzane Dainese, kaski mi.in. Shoei, Schuberth, AGV, Scorpion, a do tego ogromny wybór wszelkich akcesoriów, takich jak rękawice, buty (m.in. nowoczesne trampki motocyklowe włoskiej marki Stylmartin), plecaki i torby bagażowe oraz nawigacje i systemy komunikacji, czy technika i części eksploatacyjne do motocykli.\n- porady przedstawiciela Wilczynski.pl – studio pielęgnacji samochodów i motocykli