Act 24 | `AWB | STEP | Manikáne ehweh mibeq mahbeq arítáh kéné wahnah wenáwíq Ánáníásie. Moberíáh wéhékáh parabagútaq wereq táhmaro Asiu kené aboawah wehreqka peh morá págegeue ehweh aritahráhi aní wenáwíq Tétúra meqmera túwe. Sega Aroma kené anotah kamáhní ání Péríki Pora éhweh teawanehe úwe.\nAsiu kegá Pora ehweh ató ehwehne.\n1 Manikáne ehweh mibeq mahbeq arítáh kéné wahnah wenáwíq Ánáníásie. Moberíáh wéhékáh parabagútaq wereq táhmaro Asiu kené aboawah wehreqka peh morá págegeue ehweh aritahráhi aní wenáwíq Tétúra meqmera túwe. Sega Aroma kené anotah kamáhní ání Péríki Pora éhweh teawanehe úwe.\n2 Péríkiga, Pora meqmeq sero úwara meqmera móátówe. Móátówana Tétúraga mahraréna, Péríkio, are anotah kawéq wáhnáh ání móne. Arega wahnahnónayabé ite Asiu ke pehwehrue mía míaorahúne. Arega kawerue iwíáhónawe séhréh aitaníe é itene marakó kaweraitahne. 3 Minayabe itega iwíáh íwíáh ateq kaweróne atone úwe.\n4 Tétúraga mó mahraréna, Áhnte ehwéh íre irarinie. Pehgáriq ehwéh teawiníboq iro. 5 Ite iwíáhúnawe mah anímé ahbabáq aruqaruri aníne. Wega mah marákó márákóípéq mó ke suwahpeq mó ke suwahperue Asiu keyábé pagu pagunurairara áhnte kegá tobehéra ebehowe. Wega itene sánsá suena Néhsara suwahpeqte áníné sánsá meyáh ké wahnahnire. 6 Wahnahnéna wega Manikánsabe iwíáh íwíáh atáh náhtápéq íre kawerina uraitaq itega táhtotiaraune. Itene sánsá anterutainsabé ehweh ateq parabaruanehe íwíáhuraune.\n7 Iwíáhuraunaraq itega Pora ehweh atanéhe uraunaraq sóntía kené wahnah wenáwíq Árísíásarehga tuera ite págegeue iubera Pora meqmera móbeq móátárówe. Árísíásaga itensabé, Pora ehweh atagéhboq anotah aní míéhrabeq pokue mitaq ehweh atáhro uraire. 8 Moke ehweh atéhra ehwéhnsábé wewega teawinkéhboq kaseninanao úwe. 9 Úwara moke wereq su Asíú kégá wega irarú ehwéhnsábé kowe atera mi ehwéh aiq pútaq ehwéhne atówe.\nPoraga Péríkinsabé we éhweh teawu ehwehne.\n10 Poraga ehwehninkeheéna anotah kamáhní ánínká ayahnkaratáté saiqnówe. Saiqnówana Poraga wensabé, Itene marakórapeq arega áhnte opéq wahnahnurone. Mina tagaríónsábé pahsuqme teawiníe. 11 Ínéga Sarúsarama suwahpeq Manikánsabe iwíáh íwíáh atanieéna kowíaraugana peh airápété téhtaré wéhékáh parabaguraire. Mó kegá mi ehwéh aiq pútaq ehwéhne teawigéhboq kaseninanao. 12 Mi ke suwahpeq íné íre ehwehéna mó ke íre pagu pagunurauge. Manikánsabe iwíáh íwíáh atáh náhúpéqkákáq Asiu kené momiwí nahtápéqkákáq máhpeqkakáq peh túbáh agurauge. 13 Sega ehweh aintáhnsábé íre sokigi aintahráhowe.\n14 Pahsuqme teawiníboq írátíahno. Sega Sísane sánsámé íre suwahbeh puara áwáhnáh sánsáne ewe. Mi sansámé ínéga sehgíúge. Miraunsabé itereq itene igaqnaréhreqne Manikánsabe iwíáh íwíáh atóge. Mósísine ehwehnkakáq Manikáne ehweh iraru kené ehwehnkakáqsábé aiq pútare arítóge. 15 Mókake Manikánka moke pusa kéwé kaweq kereq ahbabáq kereq iriritankéhe. Ehweh aintáh kéreq ínéreqka minayabe iwíáhue áwénunúne. 16 Íné kaweqtaq méyabe nuwahbehre. Manikánseq ómi wehukéreqsabé íné íre ahbabárarítónsábé nirupipeq eyoyóire úwe.\n17 Poraga mó mahraréna, Táhmaro opéq nahnso kené marakórapeq ména nánuwahrahba seuwekurauge. Tabonah Asiu ke móne nárinieéna seuwekéna Manikánsabe iwíáh íwíáhue nawinieéna seuwekurauge. 18 Itega sosueq mirauraunaraq sega Manikánsabe iwíáh íwíáh atáh náhtápéq ite tagarowe. Íre áhnte ke ínéba míarowana pehwehribeq míaraugara 19 Esia marákórápéqté Asiu kegá tagarowe. Tagarowana ínéga ahbabárurautaq tahirí sega aneqsabé areba íre séra ehweh aintáh iripo?\n20 Ínéga kaunsíri ke ehwéh teríátáugara areba suro kegá írátíarowe. Ahbabárurautaq tahirí sega teawé irino. 21 Se momiwíurorabeq peh morá éhwéh iraruraunsabé sega, Íné ahbabáruraire íwíáhurowamo. Mi tanáhráq ínéga anotah ehwéhnue mahraréna, Manikánka pusa ké iriritankéhe. Ínéga mira íwíáhunsabé ibora itega ehweh aintáhwe urauge úwe.\n22 Úwana Péríkiga irena Sísansabé aiq pútare atáh kéné sánsá ahtebonsabé, Pehitare aritowe. Pehitare aritena sensabé, Anotah sontíá kéné wahnah aní Árísíásaga mahtaq tuinaraq itene koti ehwéhnsábé iwíáhue teiníe úwe. 23 Teiníe éna wene kíápéténinsabé, Pora kawerue wahnahnato. Pehwehrue wahnahnúno. Wene iyahnabo anímárínká séhréh ataneheéra ménsámehnsánkakaq túírataq íre ahqáho arito úwe.\nPora téhtaré ópéq karábúsiipéq mío ehwéhne.\n24 Táhmaro mó wehekáh parabagúwana Péríkiga wene ahre wenáwíq Tárúsíra meqmena súwe. Wene ahre Asiu iní míowe. Wega, Pora meqme súno atowana móatowana Poraga Sísansabé aiq pútare ate ehwéh teriuwe. 25 Poraga kaweqtaq méyabewé tabasíwe méyabewé Manikánka mókake ómi kehinánsábé ehweh aritahnayabéwé irarúwe. Irarútaq Péríkiga áhre agéna mahraréna, Pehitare. Amahnága pokúno. Mókake ahwimi íre kahnaraq mó áhrabinie úwe.\n26 Péríkiga iwíáhéna, Pugeq auwahnana Poraga móne náninabomo íwíáhúwe. Mira íwíáhúnsabé wega mó wehekáh mó wehekáhnue Pora meqme súno atowana Pora weba súwe. Wereq Porareqka ehwehnaruqaruruye.\n27 Asiu kegá wensabé kaweróne atageheéna Péríkiga Pora íre pugeq auwowana peh téhtaré ópéq karábúsiipéq míowe. Mi tanáhráq parabagúwana mó anínká Péríkine wahnah árámbéhrí meyowe. Mi aní wenáwíqtare Pósíúsa Pésátae.


Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsídii yáłtiʼí bizééʼ dinilzhinígíí - Wikiibíídiiya\nShádiʼááhdę́ę́ʼ tsídii yáłtiʼí bizééʼ dinilzhinígíí éí tsídii yádaałtiʼí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Táłkááʼ Bighan Dineʼé Bikéyahdi dóó Tółáníinii Bikéyahdi dóó Náhookǫsjí Kintaaʼanéhé Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Eupsittula pertinax" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 9–10di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh; bizééʼ éí dinilzhin łeh (łaʼ éí bizééʼ daaltsxo) bítááʼ éí łigai; bidaaʼ éí łibá dóó tʼóó bíyó ditą́ dóó shiyish.\nShádiʼááhdę́ę́ʼ tsídii yáłtiʼí bizééʼ dinilzhinígíí éí chʼil binááʼ deildeeł dóó tsin bineestʼąʼ deiłchozh.\nTsídii yáłtiʼí bizééʼ dinilzhinígíí


Ghą́ą́ʼaskʼidii diʼilígíí - Wikiibíídiiya\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Bidił Daazdoígíí dóó Daʼałtʼoʼígíí Biishchʼid Dahólónígíí Náhookǫs biyaadi Hadahóólįįdígíí Bikéshgaan Naaki dóó Bikéshgaan Dį́įʼii Bikétłʼááh Hoolzhólígíí Ghą́ą́ʼaskʼidii\n(Chʼah Diʼilii Bikéyahdę́ę́ʼ ghą́ą́ʼaskʼidii)\nGhą́ą́ʼaskʼidii diʼilígíí éí Naaldlooshii Bikéshgaan Dahólónígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chʼah Diʼilii Bikéyahdi dóó Tsiiʼyishbizhí Dineʼé Bikéyahdi dóó Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Camelus bactrianus" deiłníigo dayózhí. Chʼah Diʼilii Bikéyahdę́ę́ʼ ghą́ą́ʼaskʼidii bee wójí ałdóʼ.\nDíí naaldlooshii éí 5–6di adéesʼeez[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhingo naashchʼąąʼ; haigo éí diʼil.\nGhą́ą́ʼaskʼidii diʼilígíí éí tłʼoh dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.


Naakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii yáłtiʼí bitsiiʼ łitsooígíí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii yáłtiʼí bitsiiʼ łitsooígíí éí tsídii yádaałtiʼí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Bikéyahdi dóó kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Amazona oratrix" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 15–17di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh; bitsiiʼ éí łitso; biwos éí dinilchíiʼ łeh; bidaaʼ éí dinilgai dóó tʼóó bíyó ditą́ dóó shiyish.\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii yáłtiʼí bitsiiʼ łitsooígíí éí chʼil binááʼ deildeeł dóó tsin bineestʼąʼ deiłchozh.


Tiníléítsoh - Wikiibíídiiya\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Naaldlooshii dadichʼízhii Ndaaʼnaʼii Naʼashǫ́ʼii Tiníléí dóó bikʼéí\nNaakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ tiníléítsoh łibáhígíí\nNaakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ tiníléítsoh łitsooígíí\nNáátsʼózídę́ę́ʼ tsinlátah tiníléítsoh\nNáátsʼózídę́ę́ʼ tiníléítsoh diłhiłígíí\nTiníléítsoh bibid dinilgaaígíí\nChooyééł Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tiníléítsoh dootłʼizhígíí\nTiníléítsoh bizééʼ diniltsxooígíí\nTiníléítsoh bikʼos halkizhígíí\nTiníléítsoh łitsogo yistłʼinígíí\nTiníléítsoh diłhiłgo dootłʼizhígíí\nAtʼaʼ yiltʼąąʼítah tiníléítsoh\nTiníléítsoh bitseeʼ noodǫ́zígíí\nTsétah tiníléítsoh yishtłizhígíí\nTsétah tiníléítsoh dibéłchíʼígíí\nTsétah tiníléítsoh niłhinígíí\nNahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ tábąąh tiníléítsoh\nTsétah tiníléítsoh łibáhígíí\nTiníléítsoh bíchį́į́h dikʼání\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ tábąąh tiníléítsoh\nTiníléítsoh bitsiitsʼiin łitsooígíí\nTábąąh tiníléítsoh yistłʼinígíí\nKéyah Dańlínídę́ę́ʼ tábąąh tiníléítsoh\nTiníléítsoh bitłʼaaʼ łitsooígíí\nNahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ tiníléítsoh diłhiłígíí\nTiníléítsoh łizhin dóó łigaaígíí\nTiníléítsoh éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi dóó Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi dóó Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dóó Naakaii Łizhini dóó Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Varanus" deiłníigo deiyózhí. Tiníléítsoh éí 86 ałʼąą ádaatʼé.\nTiníléítsoh éí hazéí yázhí dóó naʼastsʼǫǫsí dóó łéʼétsoh dóó chʼał deilghał łeh; chʼosh dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Entry # 352 has returned 1 entry\nT’áá ní’áłtsé hoghandi nánísdzá.\nthus you first home-at 1-arrived.Rev. P\nI got home before you did.


Mátíyu 3 KZENT - minkánáávímbá moóráwai áwí'a Yóni ména - Bible Search\nMátíyu 2 Mátíyu 4\nMááka 1:2-8, Árúku 3:1-18, Yóni 1:19-28\n1minkánáávímbá moóráwai áwí'a Yóni ména nombá pétinkowai póna Yútiyaa-marava'a kúmba kavóná-marava'a koména simátimena séna 2Áánútu kwená kwaási kawááimba ááimba kwéasaivo kentí sáwí-imayaa tuwé'a Áánútumpa'a teró simátíma'mae iráiye. 3naaóvá'á Yóni íma máyonka'a Áánútun-aai simátímakowai áwí'a Áísáya Yónimo paárinintavena imáyáa éna agaimaréna séna\nmoóráwai kavóná-marava'a ména aayamáírakemba séna Ísóigona aambá kwirankánááomba kwená aambá arupí íyana minámpá'á kwíno\nÁísáya agaimaréna sirónka'a póna Yóni paárúwana mináímbá paáruraiye.\n4Yóni póígo áwí'a káámeri kwená áyáú-kwatoi iréna aúwarasinei ámúranda uréna a'nóríné kwantáámíkóná aúwé mintóné su'mai kwénena 5aaí simátíma'mae iyúwasa Yérúsaremu-naopaken-kwaasiye Yútiyaa-ayampaken-kwaasiye Yóntáni-nonkona menávápákéné maanávápákén-kwáásíyé miráumai kwaási tóyo ésa 6sáwí'o uráamba paárumai avora'á simámúwana Yóni Yóntáni-nompimba nombá pétinkaraiye.\n7Yóni nombá pétinkena awánómba ámáán-kawaa-kwaasiye Sátúsi-monor-aimbo sun-kwáásíyé sáwíva'a nombó pétinkanintavesa kwenópa'a tóyo uwaná simátimena séna iyánkó póígon-araa'an-owe. Áánútu kentí sáwí-meyamba timínívo nááwa simátímísara iséra inkaiséra kwéteo. 8kentí sáwí-mayai tuwé'o Áánútumpa'o té'o é'a kawe'-máyáí máyéwa'a tuwánanaumne. 9Ááváramu kentáá síkwá'ná imbá póta Áánútuna kawe-kwáásíyá úne sé'a mirán-ímáyáá íma oró. Áánútu Ááváramu aísaavutantamba ónááowe sénaraankasi maanóntámpínkémbá kanaám-po'a kwaási aúráaro sisa'á aúráasino. Ááváramu aísaavutantamba uráundawai póta kawe-kwáásíyá úne sé'a mirán-ímáyáá íma oró. 10íma kawer-árámbá íyain-taima ááimpimba kwéayaisuwesa iravímbó agaisúwáantemba Áánútu miráumai kentí sáwí-meyamba timíníye Yóni siráiye.\n11Yóni simásuwena séna kentí sáwí-imayaa tuwé'a Áánútumpa'a tewáí nombá kwévetinkaundanivo kesínaaemba tíníwai Áánútun-amankomba ai'maráínana kuména keinárawapimba anómba umátinkaniye. iramó agáyáantemba íníye. kwemá anóndakoma kembá usáyaaitaraimba pó'a kwemó aaimó síndavimba kemá aaimá sendamá uwóví'a ónaumne. 12aawinkwínaumo sípétivimbo mósá makésamo iyaavumásúwááwanamo anómbo marapá'ó kúmísanamo ásima úndáomo tútúwaisasamo kaíkai'o ínín-iravimbo kwiyúmaimo agaisuwésamo anómbo naaúmpa'o mósá máráantemba kwaási miráráámbá íníye Yóni siráiye.\nMááka 1:9-11, Árúku 3:21-22\n13minkánáá Ísu Káríri-ayampakemba Yóntáni-nompa'a téna Yóni nombá pésinkainkwae séna túwana 14Yóni séna ímanivo emó nombó pésinkaniyonda kanaán-ivo kentáváí se nombá pésinkaao kwésene súwana 15Ísu séna ivátuke súndantemba mirá uwo. mirámó ékaimo ékai Áánútu siráini'a óyauye súwana owé séna 16nombá pérankowana nompínkémbá usásinowana sokón-tawaai taaínkaar-úwana Yóni awánómba Áánútun-amanko mááiraamba úmaena Ísu ane'á kumbáyowana 17aaigówé su'mai kwíyómpakemba séna maawámá kesáánimba isa'á kwená imáyáa kwée'a ávááraumai aamoí umánkaumne siráiye.


Táshchozhii yił aheełtʼéhé - Wikiibíídiiya\nTáshchozhii yił aheełtʼéhé éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Tersina viridis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–5di asdzoh[?] áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís dootłʼizh; binákʼee dóó bizééʼ éí halzhin; bitłʼaaʼ éí łigai; bitʼaʼ éí kʼíjíjin; bidaaʼ éí diłhił. Baʼáádígíí éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ.\nTáshchozhii yił aheełtʼéhé éí chʼosh yázhí yildeeł; tsin bineestʼąʼ dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Tsédááʼgóó naʼashǫ́ʼii chį́į́shkį́hí - Wikiibíídiiya\nTsédááʼgóó naʼashǫ́ʼii chį́į́shkį́hí\nTsédááʼgóó naʼashǫ́ʼii chį́į́shkį́hí éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Nátʼohí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Anolis lucius" deiłníigo dayózhí.\nDíí naʼashǫ́ʼii éí 6–8di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó dinilbáago naashchʼąąʼ; bizééʼ éí łigai; bíchį́į́h éí deekį́; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí diłhił.\nTsédááʼgóó naʼashǫ́ʼii chį́į́shkį́hí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.


Tééh łééchąąʼí ditsʼozígíí - Wikiibíídiiya\nTééh łééchąąʼí ditsʼozígíí éí naaldlooshii daʼalghałígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Naakaii Łizhinii Bikéyah Shádiʼááhjí Siʼánígíí bikááʼgóó dóó Séí Dah Daaskʼidtah Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dóó Halchíítah Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Hyaena brunnea" deiłníigo dayózhí.\nDíí tééh łééchąąʼí éí séígi dóó doo ndahałtingóó naakai.\nTééh łééchąąʼí ditsʼozígíí éí tááłáʼígo da ádéesʼeez[?] áníłtso, dóó 80–110 dahidídloʼ áníłdáas łeh. Bitsʼíís dibéłchíʼíigo naashchʼąąʼ; bitsiiʼ éí łibáa łeh; bijáád éí łizhin dóó łigaigo noodǫ́ǫ́z.\nTééh łééchąąʼí ditsʼozígíí éí doo naaldlooshii haalzheehgo nagháa da łeh — dííłdzid yilghał łeh. Łahda naʼastsʼǫǫsí dóó chʼał yilghał ałdóʼ.


Rom 5 | `KZE | STEP | Ísu Káráísitin-aaiyaveta áraire súndayavenaya Áánútu kwenaúrankaꞋa arupíya umásínkarenaya Ísóigo Ísu Káráísitina mayáímá imáyáa éna paru kwéumasinkaisata mimbóráíꞋa umái kwémaumne.\nÁánútu arupíya umásínkáin-kwasai.\n1 Ísu Káráísitin-aaiyaveta áraire súndayavenaya Áánútu kwenaúrankaꞋa arupíya umásínkarenaya Ísóigo Ísu Káráísitina mayáímá imáyáa éna paru kwéumasinkaisata mimbóráíꞋa umái kwémaumne. 2 Ísu Káráísitin-aaiyaveta áraire súndayavenaya Áánútu úwoi kwésuwaꞋnaa-ipata mósinkaraisata méta Áánútuwe ságayan-ayampata ménaundayaveta amuꞋmaréta máyaunanaya sirunkóyá aamoí kwéiye. 3 umbai-yántááꞋó kesópata kwáyáimba sirunkóyá aamoí isatá minúmbáí-yántááꞋá kwáyáintaveta asiramái méta íma sívón-káínta 4 mindáyavena Áánútu séna kaweꞋá umái máyáawe sisatá mindáyaveta kwesé ménaundayaveta amuꞋmaréta máyaunana sirunkóyá aamoí kwéiye. 5 kwesé ménaundayaveta amuꞋmaréta máyaundaya kentááyávéna íma awinkánímba póna íma sigaeyá íníye. Áánútu kwenamankómbá aiꞋmarówana keséya kumbéna Áánútumo kentááyávénamo anón-imayaamo imbá kwéagaraasinkaimba póta kwesémo ménaundayaveta amuꞋmaréta máyaunanaya póna íma sigaeyá kwéiye.\n6 kesáá íma asiramái máyaawananaya Áánútumo siráin-kanaamo tiráimba kesáámó sáwíꞋo umáíyaamo máyaundavinkembo kusúwaꞋnaa índayavenaya Ísu Káráísiti kumpukáiye. 7 arupí-kwaasigombo áwaꞋnaa ónaundayaveꞋa puwónáe senkákáí umbaí taisinó. kawe-kwáásígómbó áwaꞋnaa ónaundayaveꞋa kwená anondá puwónáe sésa púwósino. íya púwósino. íma isáúmne. 8 ánivo kesáámó sáwítaamo umáíyaamo máyaundaya súwaꞋnaa índayavenaya Ísu Káráísiti kumpukáiye. Ísu Káráísiti pukáimpinkemba Áánútu arumbó símímba mindá kwéagaraasinkaintaawe. 9 Ísu Káráísiti kentááyávéna imáyáa éna pukáintavena Áánútu aúrankaꞋa arupí umásínkarainta pónaya Káráísiti áraiꞋa kentáásí sáwí-meyamba maisíyukaintavenaya Áánútu íma áwááꞋa siyíníye. 10 kesáá Áánútumbo síyámba umánkaraundaya kwenááninko kentááyávéna imáyáa éna pukáimba póta Áánútuwe mimbórá-ímáyáávátá máyaundaya miráumai Ísu Káráísiti úwoi ména póna áraiꞋa kawer-ámpáꞋó kwégundayavenaya kwégarakwiyiye. 11 íma mináíné suꞋmainivo maarán-áínkwáráꞋán-iye. Ísóigo Ísu Káráísiti Áánútunte mimbóráíꞋa umásínkáísanaya póna Áánútuntavena kesirunkóyá aamoí kwéiye.\nÁándamunte Ísuntei kwaasái.\n12 maarán-áímbá ísáaro. aiva-kwáásígó Áánútun-aai arááíraimba póna sáwíꞋo kwéon-amba paáruraiye. sáwíꞋa uráimba póna púwón-amba paáruraiye. amáparawai sáwíꞋa kwéomba pósa púwón-ampaꞋa kwégowe. 13 Áánútumo Mósesimbo ámáámbo ímo simámakonkaꞋa kwaási sáwíꞋa uráamba isaná Áánútu misáwíꞋó uráan-aimba íma agaimakáiye. 14 aivaꞋá Áándamu máyowasa matinka-matinka úmaesa tunkaꞋá Mósesi usá máúnka-kwaasiyomba pukáawe. Áándamu Áánútun-aai arááírowasa kwempínkén-kwáásí évakarawai íma mirá umbá sáwíꞋa umbá pósa pukáawe.\nÁándamu naaémbo paáriniwaimo ínínteniꞋa éna Káráísitimo évaka-tantaaꞋo ínínteniꞋa íma uráivo 15 sáwíꞋa uráimbanivo Áánútu úwoi kwésuwaꞋnaa-intaawe. Áándamu Áánútun-aai arááíraimba pósa amáparawai puꞋmaé kwéiyomba árair-aimban-ivo Áánútu amáparawai úwoi túwaꞋnaa íníntavena moóráwaimba Ísu Káráísitimba aiꞋmarówana kuména kaweꞋá umátínkávaꞋa kwéiyimba minánkó usáyaaitaraiye. 16 Áándamu aiva-kwáásígó sáwíꞋa uráinkakemba amáparawaiya sáwíꞋa úmae kwéiyunanaya Áánútu íma mirá éna kaweꞋá kwéumasinkaintaawe. aiva-táwai aiva-kwáásígó Áánútun-aai arááírowana Áánútu séna sáwíꞋa ónda po puwíníyone séna naaémba sáwíva-kwaasi sáwíꞋa uwaná séna úwoi túwaꞋnaa eꞋa kesúrankaꞋa arupí umátinkanaumne siráiye. 17 Áándamu aiva-kwáásígó sáwíꞋa uráinkakemba amáparawai puwí-ámpáꞋá kwégwaraawana minánkó tátokaivo moóráwai Ísu Káráísiti maarán-ánón-káwéꞋ-máyáí mairáiye. Áánútuntavesa súwaꞋnaa uwo sewáí úwoi kaweꞋá umái kwétuwaꞋnaa-ena kwenaúrankaꞋa arupí umái kwéumatinkaisana Káráísiti túwaꞋnaa isasá asiramái mésa sáwí-mayaigomba kwéusayaaitaawe.\n18 ánivo mináínkóná ááimba maarán-áímbán-iye. aiva-kwáásígó sáwíꞋa urónkakemba Áánútu amáparawaiyavena séna sáwíꞋa kwéesa puwónááowe siráimba póna moóráwai Ísu Káráísiti kaweꞋá urónkakemba sáwíꞋo uráampinkemba iyátinkena aúnáiꞋo umáímo maíꞋmaiꞋo ónááoniꞋa kwéumatinkaiye. 19 aiva-kwáásígó Áánútun-aai arááíronkakemba amáparawai sáwíꞋa uráambanivo moóráwai Ísu Káráísiti Áánútu siráiniꞋa urónkakemba Áánútu kwenaúrankaꞋa sáwívarawai arupí kwéumatinkaiye.\n20 sáwíꞋa umbá Áánútu kwená ámáámba Mósesimba simámakomba mindáyavena miwítí sáwí-mayaigo anómba uráiye. mirá umbánivo Áánútu arumbá umátínkámae iyúwana anómba uráiye. 21 ááéma sáwíꞋo urón-imayaago tátokowasa pósa puwí-ámbá kwakáawe. mirá uráambanivo ívéꞋa Áánútumo arumbó kwéumasinkaiwaiya tátoraisata kwenaúrankaꞋa arupí umáíya máyaundaya kentáásí Ísóigo Ísu Káráísiti aúnáitaamo umáíya maíꞋmaiꞋo ónaunda-ita kwéumasinkaiye.


Joh 5 | `KZE | STEP | aáno Yútaa-kwaasi monotávésa tanómba kaumakónkaꞋa Ísu Yérúsaremu-naopaꞋa kurái.\nnonkwaaúmpáꞋá Ísu moóráwaimba asóvamankarain-kwasai.\n1 aáno Yútaa-kwaasi monotávésa tanómba kaumakónkaꞋa Ísu Yérúsaremu-naopaꞋa kurái. 2 Yérúsaremu-naokona óntan-kurivaꞋa ontamá kwáyomba áwíꞋa sipisípigona ontamá miwáná egwaaꞋá nonkwaaúmbá áwíꞋa Pétéséta-nonkwaaumba kwáyowana 3 mindónkón-awampaꞋa kwááyu-namba évaꞋaasei-namba kwáyowasa mindáúmpátá tíꞋa ún-kwaasiyomba évakaꞋa túgavitan-kwaasiyonte tíyayaamba kararón-kwaasiyonte mésa\n[ nonkómó pívíꞋnamaemo kúmba amuꞋmarésa máyówana 4 moórá-mora-tawai kwíyómpakewaima nompímbá kumúwana nonkómá pívíꞋnamae kúwana aivaꞋá nompímbá kumúwaimba áíꞋa éránkaraiye.] 5 tíꞋo ún-kwaasiyompimba moóráwai ména ayáátáákaꞋa 38 iraꞋa áíꞋa kwéun-kwaasi máyowana 6 Ísu awánéna ayáátáákaꞋa áíꞋa kwéiye-imayaama éna áísaa ena séna embá asóvaiyavai kwéankaiyo súwana 7 séna nonkómá pívíꞋnamae kwíndaraꞋa síꞋmaimo nompímbó sinkáníwaima íma máyáiye. kemá kumónáeꞋa úndanivo moóráwai kembá kumáyaaitena nompímbá aivaꞋá kúmísana kesíꞋa úwoi kwáyáiye súwana 8 Ísu séna usásinaao. ená tuvaiꞋá maimaé kwaaó súwana 9 avekáán-umai áíꞋa érankowana kwená tuvaiꞋá maimaéna kuráiye.\nYútaa-kwaasi monor-áímbá kwéison-kanaaraꞋa mirá úwasa 10 Yútaa-kawaa-kwaasi asóvamankon-kwaasiyavesa sésa ívéꞋa agándaan-kanaama po ená tuvaiꞋá maimaé kwégonda aambá áúmbakaawe suwaná 11 séna asóvamasinkaraiwaima séna ená tuvaiꞋá maimaé kwaaó siráiye súwasa 12 miwí áísaa esa sésa ená tuvaiꞋá maimaé kwaaómó siráiwai nááwaꞋiyo suwaná 13 sáwíva-kwaasivimba Ísuma áúyokuwana póna asóvamankarowai séna áwíꞋa íma isáúnda-kwaasiman-iye siráiye.\n14 simásuwena aáno anóm-bonoꞋ-naumpaꞋa iyúmba Ísuma avakáá-umai awánéna séna áíꞋa éránkáimba po sáwíyamba sínkáivo se sáwí-imayaa ivátuwaao súwana 15 iséna Yútaa-kawaa-kwaasi kosimátimena séna asóvamasinkaraiwaima Ísuman-iye súwasa 16 Yútaa-kwaasi monor-áímbá kwéison-kanaaraꞋa Ísuma asóvamankarontavesa Yútaa-kawaa-kwaasi Ísumba sáwíꞋa umánkámae íyúwana 17 Ísu séna kesivo aasiyaasi-táwai mayáímá kwémayaimba póꞋa miráráán-umai mayáímá mayánaumne súwasa 18 agándon-kanaaraꞋa asóvamankarontavaigwara Áánútuma kesivomán-iye siróntavaigwaraꞋa pósa Yútaa-kawaa-kwaasi sésa tuvuwónáe síma simaꞋa umbá Áánútuma kesivomán-iye sirónten-umai Áánútuwe kesé mimbóráíꞋa umái máyauye siráimba pósa Yútaa-kawaa-kwaasi sésa tuvuwónáe siráawe.\navowáná kwaasái Ísu siráin-kwasai.\n19 suwaná Ísu simátimena séna áraiꞋa simátimeꞋa séꞋa ááninkoma póꞋa íma kesí imáyáavinkemba únda kesivomó imbá awánéꞋa mirá kwéune. kesivomó intembá ááninko kwéune. 20 kesivo ááninkomba arumbá siména amápa-tantaaꞋo kwéimba kwéagaraasinkaiye. usáyaaitanim-bayai agaráásinkainaꞋa mimbáyáí máyáanaꞋa táátavai ónááowe. 21 kesivomá pukáampinkembo usásintinkaintemba ááninko kesí imáyáavinkemba usásintinkanaeꞋa kwéune. 22 kesivo séna íma aaivimbá maitinkánaumpo aaivimbó maitinkáním-bayai kesááninkomba ámakaumne siráiye. 23 aaivimbó maitínkáanda-mayai símakaimba pósa kesivo áwíꞋo mósá máráantemba ááninko súwíꞋa mósá maránááowe. kesúwíꞋo ímo mósá maráíyawaimo ésa kesivomá siꞋmákaiwai áwíꞋa íma mósá maránááowe.\n24 áraiꞋa simátimeꞋa séꞋa kesááimo isésamo áraiꞋa aiꞋmákaiwaima Áánútuma iyémó kwésiyawaima áꞋa ááimba ásámai aúnáiꞋa umái maíꞋmaiꞋa kwéowe. kwaási máyáawaina ááimba Áánútuna némpaꞋa kwaémáyaimba Áánútuna egwaaꞋá tamáyáamba póꞋa íma aaivimbá maitinkánaumne. 25 áraiꞋa simátimeꞋa séꞋa moórá-kanaa kwétinasa pukáiyan-kwaasi Áánútu ááninko-saai isánááowe. isáíyawaima usásinesa maíꞋmaiꞋa ónááowe. 26 kesivomá kwaási máyáawaina ááimban-iye. asirayámbá siména séna mirámó úndantemba kwaási máyáawaina ááimba óne siráiye. 27 kemá kwíyómpakemba kwaási úrandaꞋa kumpaáruraundawai únana póna kesivo kentávéna séna aaivimbó maitinkáníyonda-mayai amúne siráiye. 28 mináíntávéna íma tááꞋa kaíno. moórá-kanaamo tínímba utamátínkaren-kwaasi amápaꞋa kesáái isésa 29 utamátínkarepakemba usásinanaaowe. kaweꞋó uréwaimo usásinesa aúnáiꞋa umái maíꞋmaiꞋa ónááowe. sáwíꞋo uréwaimo usásinaiyaꞋa aaivimbá maitinkánaumne. mináíntávéna íma tááꞋa kaíno Ísu siráiye.\nÍsumba kwená ááin-kwasai.\n30 Ísu simásuwena séna íma kesí imáyáavinkemba úndanivo siꞋmákaiwaima simásímakaintemba mirá kwéune. íma kesí imáyáavinkemba úndayaveꞋa arupí umái aaivimbá maitinkánaumne. kesivo simásímakainten-umai aaivimbá maitinkánaumne. 31 keyáámo kesáváímó súndarakai kamparé sesinó. 32 moóráwaigwaraꞋo kentávénamo kwésimba áraiꞋa kwésiye. 33 keinárawaꞋa évakarawai tiꞋmárówasa Yóni nombá pétinkaiwaimba koáísaa uwaná Yóni kentávéna séna árai-kwaasiman-iye. kosimátíméro siráiye. 34 kesí ááimbo sénááontavai íma anón-imayaa úndanivo Yóni kentáváí siráin-aintavai áraire síyaꞋa sáwíꞋo umáímo máyáampinkemba kawer-ámpáꞋá métinkanae-imayaa kwéeꞋa mináímbá kwésimatimune. 35 oómbó aampaꞋó kúraꞋmae konten-umái Yóni kentí aampaꞋó kúratinkowaꞋa sáwíyankaꞋa aamoí uráawe. 36 moórá-yantaakoma Yónima kentávéna siráin-ainkomba usáyaaitaraiye. kesivomó simásímakaim-bayaima kwémayaunana mimbáyáígómá kesí ááimba kwévaariye. kesivomó siménamo siꞋmákaim-bayai kwémayaunasa kesí ááimba kwéawanaawe. mintántáákómá Yónima kentávéna siráin-ainkomba usáyaaitaraiye. 37 kesivo siꞋmákaiwaima kwegwáráꞋá kentávéna simbánivo kwenáái ísámai íma kaweꞋá éꞋa kwenaneꞋá íma awánaraawe. 38 siꞋmarówaꞋo kunkáundayaveꞋa íma áraire kwésemba póna Áánútun-aai íma tirumpimbá kwáyáiye. 39 keinárawaꞋa séꞋa aúnáiꞋa umái maíꞋmaiꞋa ónaumne séꞋa Áánútun-aai aúváívimba awána-awana kwéowe. mináúváívímbá kesí ááimba agaimárówaꞋanivo íma kaweꞋá umái ísaraawe. 40 kaweꞋó umáímo iséꞋo kesópaꞋo tékaankasi aúnáiꞋa umái maíꞋmaiꞋa osino.\n41 kwaási kesúwíꞋa anómba umásinkanaaowe-imayaa íma kwéune. 42 Áánútumbo ímo tirumbó áménkaꞋa kwétuwanaumne. 43 kesivomá simásímakaintaveꞋa kunkáundanivo íma kaweꞋá umásínkaraawe. ánivo moóráwaimbo kesivomó ímo simámakaindawaimo tínaꞋo éꞋa kaweꞋá umánkanaaowe. 44 keinárawaꞋa séꞋa kwaási kentáá súwíꞋa anómba umásinkanaaowe séꞋa póꞋa kesáái íma áraire kwésewe. Áánútuma kentáá súwíꞋa anómba umásinkaniye sékaankasi kentávéꞋa áraire sesinó. 45 kesivo aúrankaꞋa íma aaivimbá maitinkánaunda póna Mósesi naaóváꞋá ámáán-aimba agaimakáiwai aaivimbá maitinkáníye. Mósesi kwésuwaꞋnaa iyémó sewáímó éna kwemá aaivimbá maitinkáníye. 46 Mósesi kesáái agaimarómba póꞋa Mósesin-aaiyaveꞋo árairemo kwésekaai kesááiyaveꞋa áraire sesinó. 47 Mósesimo agaimakáin-aintaveꞋa íma áraire kwésemba póꞋa kesááiyaveꞋa íma áraire kwésewe Ísu siráiye.


Tó wónaanídę́ę́ʼ táyiʼ chʼał - Wikiibíídiiya\nDíí kweʼé naaltsoos bikáaʼgi saad shijaaʼígíí éí tó wónaanídę́ę́ʼ táyiʼ chʼał yaa halneʼ dooleeł. Shádiʼááhdę́ę́ʼ táyiʼ chʼał ałdóʼ baa yídíiłtah shį́į́.\nBéésh Łichíiʼii Bikéyahdę́ę́ʼ táyiʼ chʼał\nTó wónaanídę́ę́ʼ táyiʼ chʼał éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Binááʼádaałtsʼózíidi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Pelophylax" deiłníigo deiyózhí. Tó wónaanídę́ę́ʼ táyiʼ chʼał éí 25 ałʼąą ádaatʼé.\nDíí chʼał éí 1.5–4di asdzoh[?] ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh dóó yishtłizhgo łikizh łeh; bijáád éí noodǫ́ǫz łeh; binááʼ éí ntsaa.\nTó wónaanídę́ę́ʼ táyiʼ chʼał éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.


Tó wónaanídę́ę́ʼ dziłtah tsxilghááh binághahgoʼ hólóní - Wikiibíídiiya\nTó wónaanídę́ę́ʼ dziłtah tsxilghááh binághahgoʼ hólóní éí tsxilghááh íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tó Wónaanídi Bilagáana Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Triturus macedonicus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsxilghááh éí 5–6.5di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó łitsogo yistłʼin; bikąʼígíí éí binághahgoʼ hólǫ́ǫ łeh; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí diłhił.\nTó wónaanídę́ę́ʼ dziłtah tsxilghááh binághahgoʼ hólóní éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.


Mat 17 | `AWB | STEP | Sísaga síwáhnorúwana abapete morá wéhékáh parabagúwana wega Sémísireq Sónireq mi abárahré mó aní Pítarerue meriqmena anotah sawéhrápéq kiuwe.\n(Máhka 9.2-13, Árúka 9.28-36)\n1 Sísaga síwáhnorúwana abapete morá wéhékáh parabagúwana wega Sémísireq Sónireq mi abárahré mó aní Pítarerue meriqmena anotah sawéhrápéq kiuwe. 2 Kiuwara sega tagotaq Sísane auranabiah mó kugú kaweq kugú agúwe. Wene auranabiah patahga tahnsa agúwana wene korósi anotah tabérábé téhreh tahnsá úkúwe. 3 Téhreh tahnsá úkúwara Mósísireq Éráísareqka íópeqté tunse ábóraragéra Sísareq ehwehnuwe. 4 Ehwehnuwana Pítaga Sísansabé, Itene Wahnahno, ite mahtaq míonayabé aiq kawerire. Are awahbáhnaraqmé ínéga apahtáró úqná pearaníe. Arene morá Mósísine morá Éráísane moráue pearaníe úwe.\n5 Pearaníe útaq anotah tabérábé írábúyánká seubítíowana mipéqté éhwéhnká mahraréna,\nMah anímé niruní nénáhní míre. Íné wensabé anotah nuwahbehre. Wene ehweh íráhro úwe.\n6 Úwara Sísa kéró anítógá anotah ahrééra sirehunseraráq méra siuranabiah marakóiperatíówana 7 Sísaga seba séna se táhtotawéna sensabé, Íre áhreoro. Irigoro úwara 8 sega awahnkanéra mó ke íre tagéra peh morá Sísa webataq tagowe.\n9 Sáwéhrapeqté tuegutaq Sísaga sensabé, Iteiyuwanka tageh naneq amahnága mó ke teríyeho. Íné wehukení úku aní pukéna iriwe oga úkonaraq terigéhe úwe.\n10 Úwara we kéró anítógá Sísansabé kasenéra, Mósísine ehweh síwáhnoro kegá, Éráísa ebeq sínaraq anehe Manikánka omaq ato aní anehe sinae eme aneqsabé irareo uwe.\n11 Uwana Sísaga sensabé, Éráísaga moke náneq kaweratanieéna suraire. 12 Ínéga teiníboq írátíáhro. Éráísawe aiq suraire. Wega suraitaq we tagaro kegá, We Éráísa wire íre iwíáhia peh seye suwahbarai sansánurowe. Seye suwahbarai sansánéra we íre kaweratárówe. Sega we áwíoqnaronserah íné wehukení úku aní moq níwíoqnagehe 13 úwara we kéró anítógá ahtebéra, Sísaga irarime Sóni wání meri merini anínsábé irarire uwe.\n(Máhka 9.14-29, Árúka 9.37-42)\n14 Sega áhnte ke míópi tueguwana mó anínká Sísaba séna we áhtónsabe arehunseraráq ména wensabé, 15 Anotah aníno, nénahninsábé arutaboirate séhréh ato. We uwoyansanéna iraipéq tabiqme tabiqmeéna anotah erirana wánípipeq aguaguire. 16 Meqmena are kéráh kébá móátóge. Móátógarawe sega íre kaweratahráhowe úwe.\n17 Íre kaweratahráhowe úwana Sísaga míó keyabé, Ite íre aiq pútare ainteq saiyo ke wóe. Iteba mía míaume ahkake awehraq kanabo? Itega miraonsabé nirupipeq umehime ahkake parabaginabo? Ahkake parabaginabo éna abowansabé, Arenahni ínéba meqme súno úwana meqmena súwana 18 Sísaga owainawansabé, We auwe pokúno atowana auwena pokútaq mi aní kaweragúwe.\n19 Ite we kérahwána kegá itebataq Sísaba séq wensabé, Itewe árahinsabé owainawa íre kaqsuahráhuno kasenowane.\n20 Kasenowanana itensabé, Itega pehgáritaq aiq pútare aintáh púaq íre kaqsuahráhowe. Teiníboq írátíáhro. Manikánka séhréh aitahnaga miraorahúne íwíáhirataq wega séhréh aitéhnká miraorahowe. Téhwe mi iwíáh pehgáriq awánká ayu tahnsá kahnaraq itega sáwéhyabe, Móberagúno atéhrataq mirainawire. Mira íwíáhirataq áhnte pagégé sánsá miraorahowe. 21 [Ínéga kaqauwó ówáínáwá wehukega pehipi íre kaqsuahráhowe. Táhutahuq awehriéq púrerareq mina tahnsa owáínáwámárí kaqsuahráhowe úwe.]\n(Máhka 9.30-32, Árúka 9.43-45)\n22 Sísareq ite we kérahwána kereqka Kehrari marákórápéq nowánaraq wega itensabé, Sega íné wehukení úku aní móintehrara nubiq suaneherawoe. 23 Nubiq suehrana íné pukéna apahtáró wéhékáhtáq iriwe oga úkinauge úwaq ite we kérahwána kené irupipeq umehagúwe.\nSísaga, Táhkísi moné awo ú ehwehne.\n24 Sísareq itereqka kure Kápénéáma suwahpeq kowanaraq Asiu kené momiwí nahtápéqté wáhnáhnká Pítaba séna wensabé, Ite íwáhnori anínká momiwí nahtápéq táhkísi moné awinkéhbo úwana 25 kowe úwe. Kowe éna nahupeq kibekúwana Sísaga wensabé ebeq kasenéna, Sáímónio, mah marákóípéqté wáhnáh kégá inseréhne táhkísi moné meyaho? Sensuwahrahne móne meyaho? Mó kahnáhné móne meyaho? Inseréhne meyáhwe íwíáhono úwana 26 Pítaga wensabé, Mó kahnáhné móne meyáhwe úwana Sísaga wensabé, Minayabe ite Maniká kahnah míoya puata wene momiwí nahtápéq kawerinkeheéta táhkísi moné íre náwéyataq tahirí aiq kaweri irino. 27 Sega itensabé abiahnsa aitéhboq pehipi aweyéhe. Mi tahkísí móné meyankéhboq arega wání káwehutapeq pokue úku wánípipeq tuparuqme tagehnana téh pariahna pahné áwéhipeq tagé mipéq ebah moné tagankehe. Minawé arereq ínéreqne táhkísi moné awehraq kanae. Mina mewe táhkísi moné meyéh ání móawo úwe.


Dǫ́ʼiiyiyiitsahí nizhóonii bitsiiʼ łizhinígíí - Wikiibíídiiya\nDǫ́ʼiiyiyiitsahí nizhóonii bitsiiʼ łizhinígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dóó Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Terpsiphone rufiventer" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 6–7di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitsiiʼ dóó bitʼaʼ éí łizhin; bidaaʼ éí diłhił.\nDǫ́ʼiiyiyiitsahí nizhóonii bitsiiʼ łizhinígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; łahda dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.


Dáázhahii łizhinígíí - Wikiibíídiiya\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Tsídii Tsídii ndaatʼáʼii Yótʼáahdi tsídii Tsídii bichʼahtsohí dóó Ǫǫbǫʼii dóó bikʼéí Dáázhahii\nDáázhahii łizhinígíí éí tsídii bichʼahtsohí dóó ǫǫbǫʼii dah yikahjí atah yisdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Rhinopomastus aterrimus" deiłníigo dayózhí. Dáázhahii bidaaʼ łichíʼígíí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́.\nDíí tsídii éí 8–9di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łizhingo naashchʼąąʼ dóó dootłʼizhgo disxǫs; bitseeʼ éí nineez; bidaaʼ éí diłhił.\nDáázhahii łizhinígíí éí chʼosh (wáláchííʼ dóó tsinaʼayąʼii) deildeeł.\nDáázhahii bidaaʼ łichíʼígíí · Dáázhahii bidaaʼ łitsooígíí · Dáázhahii dootłʼizhígíí · Dáázhahii łizhinígíí


Act 13 | `AWB | STEP | Ántíóka suwahpeq Sísa tagaríáh ké míórabeq Manikáne ehweh iraru kereq síwáhnoru kereq míówe. Mi anímárí síwíqmé Páhnábása, Símíóni we mó awíq Naisa, Sáíríni marákórápéqté ání Árúsía, Sora, Mánái miraue míówe. Mánáireq anotah wahnáh ání Érótireq animairare míóyataq motakakiah áníté míóye.\nPorareq Páhnábásareq eqmaq súó ehwehne.\n1 Ántíóka suwahpeq Sísa tagaríáh ké míórabeq Manikáne ehweh iraru kereq síwáhnoru kereq míówe. Mi anímárí síwíqmé Páhnábása, Símíóni we mó awíq Naisa, Sáíríni marákórápéqté ání Árúsía, Sora, Mánái miraue míówe. Mánáireq anotah wahnáh ání Érótireq animairare míóyataq motakakiah áníté míóye. 2 Sega kawerue púreroneheéra táhutahuq awehriuwe. Mi tanáhráq sega Manikánsabe iwíáh íwíáh atótaq Manikáne Awanka sensabé, Páhnábásareq Sorareqka teriena arámbéhrí miraigehboq eqmaq súáhro úwe. 3 Úwara sega táhutahuq awehriéra púreréra mi aniténé sinonka táhtoqme púreraritera eqmaq súówe.\nAhgora aníné aura pigú ehwehne.\n4 Manikáne Awanka siqmarowara Sorareq Páhnábásareqka pokue Sérúsía suwahpeq túye. Mitaq suera sípi kéwewera kure Sáípára marákórápéq pokuye. 5 Pokéra Sárámísi suwahpeq sutaq sega Asiu kené momiwí nahmárítápéq Manikáne ehweh teri terinuyana Máhkaga seba ména séhréh aritowe. Máhkawe mó awíq Sónie.\n6 Sega moke Sáípára marákórápéq nogera Pápósa suwahpeq suwe. Mitaqté ání wenáwíq Páhsísae. We Asiu aní ména ahgora aní míowe. Wega, Íné Manikáne ehweh iraru aní múge úmé péhepehenúwe. 7 Wega Pápósa suwahpeqte wáhnáh áníbá míowe. Mi wahnáhné áwíqtare Ségía Pórásae. We áhnte ahtébíá ání ména Manikáne ehweh irankeheéna Sorararéyábé mahbeq sewéta Manikáne ehweh teníétao úwe. 8 Mi ahgórá ání áwíq mó awíqmé Erimae. Erimaga Sorararéné ehwehme abehq éhwéhne aritowe. Mitaqté wáhnáh ánínká Sísane ehwehnsabé aiq pútare inehoéna wega Sorararéné ehwehnsabé abehq éhwéhne aritowe.\n9 Sorawe we mó awíq Porae. Manikáne Awanka we págege atena séhréh atowana wega Erima págegeue ebitáwéna wensabé, 10 Are owainawane ani móne. Are kaweqtaq méyabe awahrieh aní móne. Are péhe ánímé ahbabáqsabe áwí ání móne. Arega Manikáne ehweh íre tábúsoqme teriasa aeqme síwáhnoróne. 11 Írátíahno. Manikánka amahnága kamah awinah are aura pira ání míankehe. Áhnte wehekáh téhreh íre tagahrahóne úwana wene aura apubúue pigúwana we íre tagahrahúwe. Íre tagahrahúnsabe mó anínká wene ayahnkaratáq ahmboqme ah sokigi aninkeheéna kabaq kabarúwe. 12 Wahnah anínká mina tagéna Sísane ehwehnsabé áhtenu puana aiq pútare atowe.\nPorareq Páhnábásareqka Ántíóka suwahpeq teríúya ehwehne.\n13 Porarehga Pápósa suwahpeq suera sípi kéwewera kure Péríga suwahpeq Pámbíría marákórápéq kuwe. Mitaq Máhkaga Porareh suena wenawahpeq Sarúsarama suwahpeq seuwekúwe. 14 Seuwekúwara Porarehga Péríga suwahpeq suera Ántíóka suwahpeq Písíría marákórápéq kuwe. Mitaq kéra ahrena ahrena wehekáh Asiu kené momiwí nahtápéq kire tútuue míówe. 15 Tútuue míówara mibeqté wáhnáh kégá Mósísiga sehgíóro ú sehirankákáq Manikáne ehweh iraru kené sehirankakaq sáhnsahera sega Porarehyabe, Itene irupipeq séhréhorahi ehwéh kahnaraqmé teiéro uwe.\n16 Uwana Poraga irigéna se túbáh agigeheéna ayahnka saiqnéna mahraréna, Ísara kereq Manikánsabe áhteno kerero, írátíáhro. 17 Maniká Iteribo ite Ísara kené Manikáne. Wega itene igaqnaréh omaq sitena séhréhúnsabe sega Ísípi marákórápéq íregáritaq aguwe. Manikánka págegeue séhréh aritena Ísípi marákórápéqté meriqmena móbeq móritowe.\n18 Sega 40 opéq abataq marákórápéq míówe. Míówana mi tanáhráq Manikánka se peh áwéragówe. 19 We abapete téhtaré Kénáni marákóráq míó kehiná kaqsuowe. Kaqsuo kene marakó itene igaqnaréh eqsitowe. 20 Mi arámbéhrí miraúmé peh íregáritaq opéq 450 opéq sótaikúwe. Sotaikúwana wega ehweh kaweraritageheéna wahnah ke omaq sitowe. Anehe Sáhmúéri wene ehweh irari aní omaq atowe úwe.\n21 Poraga mó mahraréna, Itene igaqnaréhga Manikánsabe, Íregáritaq wahnáh kéyábé iuwahriehre. Peh morá anotah págege wahnáh ánínká ite wahnahnaitankeheé omaq ato uwe. Uwana Manikánka Pénsámíni kahnáh ání Kisine ahninkáwá wenáwíq Sora omaq atena itene igaqnaréh wahnahnarito atowe. Soraga 40 opéq wahnahnúwe. 22 Wahnahnúwana Manikánka Soransabé, Arega wahnahnurona tanáhráq aiq parabagire éna Tébíti sene anotah wahnáh ání míankeheéna omaq atowe. Omaq atena mahraréna, Sésine ahninkáwá tagaríóge. We niruní ání míre. Wega moke nuwahbeh sánsá mirainkehe úwe.\n23 Manikánka irarúnserah Tébítine anahwagá ite Ísara ke kaweraitankeheéna Manikánka omaq atowana aiq tutaire. Tutai ani wenáwiq Sísae.\n24 Sísaga tuina uraitaq Sóniga Ísara keyábé mahraréna, Itene ahbabáq sansa sueq kaweqtaq míéhrataqmé wání meiníe uraire. 25 Sóniga wene arambehri parabaruana uraitaq wega mó mahraréna, Íné inse wíre íwíáhoo? Íné ite áwénunúna anímé íre we úge. Írátíáhro. Íné inehe si aníné súu nahníáq pugereyabe íre awehrari aní múge uraire úwe. ▼\n▼ Máhka 1.7 aigárápéqté éhwéh tagáhno.\n26 Poraga mó mahraréna, Nánuwahraho, Ébáráhma kahnáhné animárínseq Manikánsabe áhteno kerero, írátíáhro. Itega oga mía míaonayabé mi ehwéh Manikánka aiq teíre. 27 Sarúsarama suwahpeqte kéreq sene wahnah anímárínseqka Sísa tunsabe we íre siahtabarowe. Sega ahrena ahrena wehekáh Manikáne ehweh iraru kené sehira sáhnsahwe taga tagaéra mi ehwéhnsábé íre kawerue iwíáhurowe. Íre kawerue iwíáhéra Manikáne ehweh iraru kegá sehiranunserah sega Sísa ehweh atera subiq suanéhe atówe.\n28 Sega, Sísa áhnte ahbabáruraire íre irarerahéra sega pehipi Páhírátinsabé, Subiq suo ato ue teawátówe. 29 Manikáne sehiranka irarúnserah sega subiq sutowe. Subiq sutowara awanká soriwe táhparó ani sehgiwera maisé onápípéq mómaisarówe. 30 Mómaisarówana Manikánka iriatena oganúq atáráire. 31 Oganúq atáráirana Kehrari marákórápéqté Sarúsarama suwahpeq we kétó keba suraire. Surairara sega áhnte wehekáh we taga tagauronsabé sega amahnága mó ke teri terinowe úwe.\n32 Poraga mó mahraréna, Anotah kawéq éhwéh mahrarue teiune. Manikánka itene igaqnaréhyabe, Kaweraitahna aní iteba eqmaraníe aiq irarúwe. 33 Eqmaraníe aiq iraréna Sísa iriatena oganúq atáráinsabé wega irarú ehweh aiq pútaraguraire. Itene igaqnaréhne animárínká aiq tagariaraune. Wega iriatena oganúq atáráinsabé Buk Songipeqté éhwéhnká mahraréna,\nAre nénahni móne.\nÍné Arenabo uge ire.\n34 Manikánka iriatena oganúq ato puana wene anonka mókake marakóipeq íre karekorahire. Minayabe Manikáne ehwehnka mahraréna,\nÍnéga Tébíti omasa éhwéh teawúnserah mókake ite kawerarena áhnte kaweq naneq iníe ire.\n35 Manikáne ehweh mó mahraréna,\nArega miraónayabé arene arambehri miraéyabe omaq ato aníné anonka íre karekinawire ire.\n36 Tébítiga oga mío tanáhráq Manikáne arambehri kawerue miraéna wene arambehri parabaruotaq putiowara itene igaqnaréh maisarórabeq maisarówe. Maisarówana Tébítine anonka kárékúwana 37 Manikánka iriatena oganúq atárái aníné anonka íre kárékuraire. 38 Minayabe teiníboq írátíáhro. Sísaga miraurainsabé itene ahbabáq kaqiuwahráhire. 39 Mósísiga sehgíóro ú ehwehnká itene ahbabáq íre kaqiuwahráhire. Sísansabé aiq pútare atonayabé itene ahbabáq moke kaqiuwahráhire úwe.\n40 Poraga mó mahraréna, Naho sáíyó ké tahnsa míyehboq néne ehweh kawerue írátíáhro. Mi keyábé Manikáne ehweh irarú aninká naho sehiranue mahraréna,\n41 Íre aiq pútare ainteq peh niwirého keo, tagaríáhro. Ite áhtenéq pukoneheqmóe. Ite míéhra tanáhráq anotah pagégé árámbéhrí mirainauge. Wehukega mi arámbéhrí teiétáq tahirímé itega sensabé íre aiq pútare arítáh irino úwe teriuwe.\n42 Porane ehweh parabagútaq wereq Páhnábásareqka Asiu kené momiwí nahtápéqté tueyokuye. Tueyokuyara mibeqté kégá sensabé, Mó ahrena ahrena wehekáh arega teiena ehwéh mahtaq mónkakáq sereiyo uwe. 43 Momiwí nahtápéqté kégá abae agutaq áhnte Asiu kereq Asiu kené sánsá mirau kereqka Porareq Páhnábásareq kérírówe. Kérírówara Porararégá ehweh teriera, Manikánka ite séhréh aitankeheéq wene sánsá kawerue sehgíóro uye.\nAsiu ke suera nahnso ke koreríúya ehwehne.\n44 Mó ahrena ahrena wehekáh mi ke suwahpeqte ké peh íregáritaq kegá Manikáne ehweh iraneheéra momiwíuríówe. 45 Sísansabé íre aiq pútare atáh Ásíú kégá áhnte wehekéq momiwíuríówara tagotaq sene sirupipeq págegeéra abiahnsanuwe. Minayabe sega Poransabé awiréh atera, Arega iraréna ehwéh íre aiq pútaq ehwéhne atówe. 46 Atówara Porareq Páhnábásareqka íre áhreia peh pahsuqme teríúye. Teriera, Itega Asiu ke míáh púata téh itega teiuye. Itega, Manikáne ehwehnsabé iuwahriehre éq oga mérapeqsábé íre iuwahbehnsabé ite iwueta mó ke nahnso ke korerieyéhe. 47 Manikáne ehwehnka irarinserahnue mahraréna,\nNahnso ke sunkíkírirabeq kawerue nogigéhboq kánéq keráhnserahnue itega kaweq ehwéh koreríéro. Mah kehiná kéhíná irageheéna eqmaróge ire uye.\n48 Uyara nahnso kegá mi ehwéh írótaq iwíáh íwíáhéra, Manikáne ehweh aiq kaweq ehwéhne íwíáhuwe. Oga mía míaigeheéna Manikánka omaq sito kega Sísansabé aiq pútare atówe. 49 Sísansabé aiq pútare ató kega mitaq teri mahtaq terinuwara áhnte mibeqté kégá írówe.\n50 Mibeqté Asiu kegá Porararéyábé abiahnsanéra kaweq abóáwáh ínínseq mi ke suwahpeqte ábóáwáh wéhreq eqmaq súówe. Eqmaq súówara sega Porareq Páhnábásareq síwíoqnéra sensuwahpeqte káqsúówara 51 Porararégá sene sigárátáté tánáhúq aiyápóranirue poruaruóye. Itega aiq teriuyansabé amahnága mirao sansá seyene ahbabáre íwíáhéra sene sigárátáté tánáhúq poruaruera Áíkónía suwahpeq pokuye. 52 Pokuyana Manikáne Awanka mitaq Sísa tagaríáh kéné sirupipeq ména séhréh aritowara sega iwíáh íwíáhuwe.


Tó wónaanídę́ę́ʼ dziłtah chʼał dichʼízhí noodǫ́zígíí - Wikiibíídiiya\nTó wónaanídę́ę́ʼ dziłtah chʼał dichʼízhí noodǫ́zígíí\ndziłtah chʼał dichʼízhí noodǫ́zígíí\nTó wónaanídę́ę́ʼ dziłtah chʼał dichʼízhí noodǫ́zígíí éí tsinlátah chʼał dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Bufotes latastii" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 2–2.5di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó diłhiłgo noodǫ́ǫ́z; binááʼ éí diłhił.\nTó wónaanídę́ę́ʼ dziłtah chʼał dichʼízhí noodǫ́zígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.


Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ łéʼétsoh dóó bikʼéí - Wikiibíídiiya\nŁéʼétsoh gah yiljaaʼígíí\nŁéʼétsoh biniitsįʼtsohí łibáhígíí\nŁéʼétsoh biniitsįʼtsohí ntsaaígíí\nTsinlátah naʼastsʼǫǫsí yishtłizhígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ łéʼétsoh dóó bikʼéí éí Tsin Deigházhígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dóó Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Nesomyidae" deiłníigo deiyózhí. Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ łéʼétsoh dóó bikʼéí éí 68 ałʼąą ádaatʼé.\nDáʼákʼehtah naʼastsʼǫǫsí éí chʼil binááʼ dóó azeeʼ dóó tsin bineestʼąʼ deildeeł.


Hodíłchʼiltah gáagii łibáhígíí - Wikiibíídiiya\nHodíłchʼiltah gáagii łibáhígíí\nHodíłchʼiltah gáagii łibáhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Zavattariornis stresemanni" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 10–11di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí łizhin; binákʼee éí dootłʼizh; bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.\nHodíłchʼiltah gáagii łibáhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; naʼashǫ́ʼii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.\nLast edited on 3 Biniʼantʼą́ą́tsoh 2019, at 06:34


Nahakʼíziitsoh - Wikiibíídiiya\nNahakʼíziitsoh éí chʼosh bijáád hastáníjí atah daasdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyah dóó Shádiʼááhjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi 205 ałʼąą ádaatʼéego dahólǫ́; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Anostostomatidae" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼosh éí tsinyiʼ dóó dziłtah dóó hodíłchʼiltah dahináa łeh. Bitsʼíís éí 1–4di asdzoh[?] áníłnééz, áádóó éí diłhił dóó yishtłizhgo ndaashchʼąąʼ łeh; łaʼ éí daalchííʼ.


Haʼaʼaahjí Tónteeldę́ę́ʼ tłʼiish ntsaaí dootłʼizhígíí - Wikiibíídiiya\ntłʼiish ntsaaí dootłʼizhígíí\nHaʼaʼaahjí Tónteeldę́ę́ʼ tłʼiish ntsaaí dootłʼizhígíí éí tłʼiish daantsaaígíí dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah naaʼeełí léiʼ bikáaʼgi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Chilabothrus exsul" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 1–2di adéesʼeez[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí łibáago dootłʼizh dóó yishtłizhgo łikizh.\nHaʼaʼaahjí Tónteeldę́ę́ʼ tłʼiish ntsaaí dootłʼizhígíí éí naʼastsʼǫǫsí dóó tsídii yilghał łeh; naʼashǫ́ʼii dóó chʼał éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.\nLast edited on 13 Ghąąjįʼ 2021, at 20:44


Dijádídlǫ́ʼí łizhinígíí - Wikiibíídiiya\nDijádídlǫ́ʼí łizhinígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Naakaii Łizhinii Bikéyah Shádiʼááhjí Siʼánígíí bikááʼgóó dóó Séí Dah Daaskʼidtah Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Eremopterix australis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 6–8di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin dóó diłhiłgo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí dinilbá.\nDijádídlǫ́ʼí łizhinígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Hazéí bitsiiʼ halchíiʼii - Wikiibíídiiya\nHazéí bitsiiʼ halchíiʼii\nHazéí bitsiiʼ halchíiʼii éí Tsin Deigházhígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Callospermophilus lateralis" deiłníigo dayózhí ("Spermophilus lateralis" deiłníí ńtʼę́ę́ʼ).\nDíí hazéí éí 8–12di asdzoh[?] áníłnééz; bitseeʼ éí 2–3di asdzoh áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ dóó łigaigo noodǫ́ǫ́z; bitsiitsʼiin éí dibéłchíʼíi łeh; bitéél éí dinilgai; bijaaʼ éí áłtsʼíísí.\nHazéí bitsiiʼ halchíiʼii éí tłʼoh dóó azeeʼ yiłchozh; dzidzé dóó chʼil bikétłʼóól éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.\nDíí naaltsoos 20 Níłchʼitsoh 2021 yoołkáłę́ędą́ą́ʼ łahgo ályaa.


Náátsʼózídę́ę́ʼ tsintah naaʼahóóhaiłbáhí - Wikiibíídiiya\nNáátsʼózídę́ę́ʼ tsintah naaʼahóóhaiłbáhí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Tsídii Tsídii ndaatʼáʼii Tązhii dóó Naaʼahóóhai Ndahalinígíí Naaʼahóóhaiłbáhí Náátsʼózídę́ę́ naaʼahóóhaiłbáhí\nNáátsʼózídę́ę́ʼ tsintah naaʼahóóhaiłbáhí éí tązhii dóó naaʼahóóhai dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Binááʼádaałtsʼózíidi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Arborophila brunneopectus" deiłníigo dayózhí.\nDíí naaʼahóóhaiłbáhí éí bitsʼíís łibá dóó binághah dibéłchíʼí dóó diłhiłgo łikizh; bikʼiiz éí łigaigo łikizh; bizééʼ éí łizhin; bikąʼígíí éí bitéél yishtłizhgo naashchʼąąʼ. Bitsʼíís éí 0.8–1.2 adéesʼeez[?] áníłtso.\nNáátsʼózídę́ę́ʼ tsintah naaʼahóóhaiłbáhí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí deildeeł.\nLast edited on 8 Níłchʼitsoh 2020, at 20:29


Tsin yąąh dzootʼihí bizééʼ łibáago halchíʼígíí - Wikiibíídiiya\nTsin yąąh dzootʼihí bizééʼ łibáago halchíʼígíí\nbizééʼ łibáago halchíʼígíí\nTsin yąąh dzootʼihí bizééʼ łibáago halchíʼígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Dendrexetastes rufigula" deiłníigo dayózhí (tʼáá díí tʼéiyá tsídii "Dendrexetastes"-jí atah yisdzoh).\nDíí tsídii éí 8–11di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bizééʼ éí łibáago halchííʼ; bidaaʼ éí łibá.\nTsin yąąh dzootʼihí bizééʼ łibáago halchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.


Tsintah dahiitį́hii bizééʼ łibáhí - Wikiibíídiiya\nTsintah dahiitį́hii bizééʼ łibáhí éí yótʼáahdi tsídii dóó tsintah dahiitį́hii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Phaethornis squalidus" deiłníigo dayózhí.\nDíí dahiitį́hii éí 3–4di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizh; bitʼaʼ éí diłhił; bitéél éí dinilbáago yishtłizh; bidaaʼ éí tʼóó bíyó shiyish.\nTsintah dahiitį́hii bizééʼ łibáhí éí chʼil bijeeh deidlą́.


Título Swim! Swim!\nAgregar etiquetas para "Swim! Swim!".\nbeing alone (por 1 persona)\nfishes (por 1 persona)\n1 materiales etiquetados conbeing alone


Mar 1 | `KZE | STEP | Áánútu ááninko Ísu Káráísiti kwená áséi-kwasai maarámán-iye.\n1 Áánútu ááninko Ísu Káráísiti kwená áséi-kwasai maarámán-iye. 2 naaóváꞋá moóráwai áwíꞋa Yóni íma máyonkaꞋa Áánútun-aai simátímakowai áwíꞋa Áísáya Yónin-aai simái agaimaréna séna\nÁánútu séna isaaó. moóráwaimba aiꞋmáráanana kesáái maimaéna ená aivaꞋá kwéna ená aambá kwirankéna\n3 kavóná-maravaꞋa ména aayamáírakemba séna ísóigona aambá kwirankánááomba kwená aambá arupí íyana minámpáꞋá kwíno Áánútu siráiye Áísáya agaimaréna sirónkaꞋa Yóni paárúwana mináímbá paáruraiye. 4 Yóni nombá pétinkowai kavóná-maravaꞋa komáyowasa Yútiyaa-ayampake Yérúsaremu-naopaken-kwaasi amápaꞋa YóninopaꞋa tuwaná simátimena séna kentí sáwí-imayaa tuwéꞋa ÁánútumpaꞋa tíyana sáwí-imayaa maitiyuwáínaꞋa nombá pétinkanaumne súwasa sáwíꞋo uráamba paárumai avoraꞋá simámúwana Yóni Yótáni-nompimba nombá pétinkaraiye.\n6 Yóni póígo áwíꞋa káámeri kwená áyáu-kwatoi iréna aúwarasinei ámúr-anda uréna aꞋnóríné kwantáámíkóná aúwé mintóné suꞋmai kwénena 7 simátimena séna moóráwai kesínaaemba tíníwai kwemá anóndakoma kembá usáyaaitaraimba póꞋa kwemó aaimó síndavimba kemá aaimá sendamá uvóvíꞋa ónaumne. 8 kemá nombá pétinkaundanivo kwemá Áánútu amankómbá aiꞋmaráínana kuména keinárawapimba anómba umátinkaniye siráiye.\n9 minkánáá Káríri-ayampakemba Násáreti-naopakemba Ísu túwana Yótáni-nompimba Yóni kwembá nombá pérankowana 10 Ísu nompínkémbá usásinowana sokón-tawaai taaínkar-úwana Yóni awánómba Áánútun-amanko mááiraamba úmaena Ísu aneꞋá kumbáyowana 11 kwíyómpakemba aaigówé suꞋmai séna emá kesááninko ónaꞋa ená imáyáa kwéeꞋa ávááraumai aamoí umánkaumne siráiye.\n12 súwana Áánútun-amankoma Ísumba simámuwana kavóná-maravaꞋa komáyowana 13 kae-kwááí aíyayaan-doꞋwaamba 40 noꞋwaamba komáyowana Sáátáánigo Ísu sáwíꞋo índa awánanae séna óꞋon-oꞋon-aimba súwana Ísu íma sáwíꞋa éna aváá-kwánkáán-umai máyowasa kwíyómpakemba Áánútuna kwayóꞋnárawaꞋa kumbésa áwaꞋnaa umánkaraawe.\n14 naaémba Yóni Káríri-marara-kawaanako áwíꞋa Érótintavena séna sáwíꞋa uráiye siróntavena Yónimba ándávaꞋa máankowana máyowana Ísu Káríri-ayampaꞋa kwéna Áánútuna áséi-kwasai simátimena séna 15 Áánútu kwená kwaásiraꞋo kawááimba ááimba kwéasaivo kentí sáwí-imayaa tuwéꞋa Áánútuna áséi-aintaveꞋa áraire seró siráiye.\n16 mináímbá simásuwena Káríri-kwaaunkon-awampakavamba kúmba kae-kwáásíráí mésarai awaaó áwíꞋa Sáímoni úwana áváko áwíꞋa Éndaru umái mésarai miwítí mayáímá pósarai noyááꞋa toꞋmái tímapaꞋa kwénaaesarai kwase-únámbá nompí tukóyana 17 Ísu simátimena séna kesé tekaiyó. noyááꞋo toꞋmáímo tímapaꞋo kwénaaoyantemba aúná-mayai tíménakai kwénaaekai kesáái simátímapaꞋa kwénaaiyasa kesópaꞋa teró súwasarai 18 minkwásé-únámbá tuwésarai kwesé kurááiye.\n19 kwesé kuyaná Ísu sáwíyankaꞋa kúmba kae-kwáásíráí mésarai Sépéti ááninkai awaaó áwíꞋa Yémési úwana áváko áwíꞋa Yóniye nompí-sípívímbá mésarai kwase-únámbá toꞋmayaa kwéuyana 20 Ísu tuwánéna tááyowasarai mindómpí-sípívímbá tivowáné kwená mayáí-kwáásíyé tiyuwésarai Ísuwe kurááiye.\n21 Kápénéamu-naopaꞋa komáyómba Yútaa-kwaasi monor-áímbó kwéison-kanaa túwana Ísu monoꞋ-náúmpáꞋá uména kwenáái simátimuwasa 22 isésa asiramái súntavesa sésa ámáámba sentenkááníꞋa íma kwésivo anón-kwaasigoraamba kwésiye sésa táátavai uráawe.\n23 táátavai uwaná mimbónóꞋ-náúmpáꞋá moóráwai kwenarumpimbá taraváá-kwámbá máyon-kwaasigo ména 24 anónkaꞋa séna Ísu Násáretivakewaima óne. kentáá nóra taéwa tasínkambaiya ánásaniyono. embá awánáúndawai Áánútuna kawe-kwáyóꞋnáꞋá óne súwana 25 Ísu taraváá-kwántánéna asiramái séna aaiseré minkwáásí tiyuwé kóaao súwana 26 mintáráváá-kwánkó minkwáásí tokáꞋmái tuvámbarowana aíyayaanko sápísimaguwana kwááꞋa túmaena arumpinkémbá kóúwasa 27 awánésa táátavai ésa keáímbá sésa mindóraꞋiyo. aúnáiꞋan-iye. kwemá taraváá-kwántávéna asiramái kwésisasa sintembá kwéowe suwaná 28 mirá úwasa Káríri-ayampaꞋa Ísun-aai kóyáwé úwasa ísaraawe.\nÍsu tíꞋo ún-kwaasi asóvatinkarain-kwasai.\n29 ísówasa monoꞋ-náúmpáꞋá tuwésa Sáímoninte Éndaruntei mindáraiti naaúmpaꞋa íyúmba Yémésiye Yóniye Ísuwe umái íyúmba 30 Sáímoni aísáankomba kokotámba kwéankowana máyowasa Ísumba simámúwana 31 iséna kwenópaꞋa téna ayáánkaꞋa tátoꞋmai usásinankowana kokotámba ánásowana usásinkwena toómbá agaimái tímakaiye.\n32 toómbá agai-timúwasa enónkaꞋa tíꞋo ún-kwaasiyonkwara taraváá-kwámbó tirumpimbó máyón-kwaasiyonkwaraꞋa tíꞋmaesa ÍsunopaꞋa mátínkówasa 33 mindáópaken-kwaasiyomba amápaꞋa ontaráꞋá torupowaná 34 Ísu óꞋon-oꞋon-tiꞋo ún-kwaasiyomba asóvamatinkena taraváá-kwámbá tirumpinkémbá maituyuwówasa mintáráváá-kwántómbá Ísuntavesa Áánútu ááninkoman-iye sésa kwembá awánontavena aaiséráaro Ísu súwasa kóuraawe.\nÍsu KárírivaꞋa simátímakain-kwasai.\n35 kóuwana irataróꞋá Ísu usásinena mindáópaꞋa tuwéna námúnaa síndayavena íma kwaási máyópaꞋa koména námúnaa kwésena máyowana 36 Sáímoni kwená kwaásiye Ísumba avakáá-umai 37 awánésa sésa amápa-kwaasi embá kwéavakaa-owe suwaná 38 Ísu séna óꞋon-daopimpakwarata kwénaaeta kesáái simátímapaꞋa koónaumne. mirá ónaundayaveꞋa túne séna 39 Káríri-ayampaꞋa monoꞋ-náúmpímpáꞋá kosimátímapaꞋa kwénaaena tirumpinkémbá taraváá-kwámbá maitiyuwówasa kóuraawe.\n40 moórá-tawai ÍsunopaꞋa áúma karón-kwaasigo téna anóndakoman-iye séna aísamaivimba takívairena séna kentávénamo ankáínamo e kanaán-umai aúnáiꞋa umásinkaniyono súwana 41 Ísu arumbá úwana ayáándei aneꞋá tátorena séna mirá ónaumpo enáúraꞋa karevúꞋa kawáúgwiye séna 42 avekáámbá kaweꞋá umánkowana kawáúguwana 43 Ísu asiramái séna enáúraꞋa kawáúgwimba po Mósesimo siráintemba monoꞋ-máyáí-kwáásítópaꞋa kwéma enáúma máagaraatinke póíma tímínasa Áánútuntavesa ísámai tuvúꞋmái agayáíyasa amáparawai awánésa áúrakemba kawáúgwiye sénááowe. ánivo enáúraꞋo umánkaunda-aimba simátimunavo se kwaaó Ísu súwana 45 minkwáásígó ivátuwena kaweꞋá umánkon-aimba simátímaꞋmae iyúwana mináínkó kóyáwé úwasa sáwívarawai Ísu tíníye sésa kentí naaópimpaꞋa torupamái máyówana mindáyavena Ísu íma naaóꞋ-naoꞋa kúmba kwaási íma máyónkavamba máyowasa naaóꞋ-naoken-kwaasi kwenópaꞋa tóyo uráawe.


First Blog Entry by Zunneh-bah Martin – Next Generation Leadership Network\nFirst Blog Entry by Zunneh-bah Martin\nJuly 13, 2017 Zunneh-bah Martin\nFirst Blog Prompt: A lot of you arrived not knowing a whole lot about what you were getting into. What have you learned so far about why we’ve gathered here now and what we’re going to do?\nYá’át’ééh shik’éí dóó shidine’é! Shí éí Zunneh-bah yinishyé. Tsénahabiłnii nishłį́, naakaii báshíshchiin, tábąąhá dashinalí, ‘adoo ał a dine’é dashicheii. Ákót’éego éí asdzáání nishłį́. Tohłakai déé’ naashá.\n(All is good/Hello my friends, my relatives, and my people! I am old and wise woman warrior. I am of the Sleeping Rock Clan, born for Mexican, Aztec and Mayan ancestry, my paternal grandfather is of the Edge Water Clan and my late maternal grandfather is of the Modoc Tribe. In this way, I am a Diné/Navajo woman. I am from Tohłakai (white water), New Mexico, which is located on the Navajo reservation.)\nWhat I have learned so far about why we have gathered here at the Middlebury Bread Loaf School of English (BLSE) in Ripton, Vermont is that we are going to be part of a project, the Next Generation Leadership Network (NGLN), that is under the Bread Loaf Teacher Network (BLTN). This project consists of six social action teams which include youth from:\nAllendale/Aiken, South Carolina\nThe Navajo Nation (also known as the Diné/Navajo reservation)\nWe are going to do many wonderful things within our own social action teams as well as with the other social action teams to make positive changes and impacts in all of our communities. We will be creating cross-site teams to help us stay in contact and work together with other social action teams when we return back to our homes. Each of the six groups has received their own media filming kit so we can make documentaries/films about what each of our groups are doing in our own communities as well as what all six of our groups are doing together as the Next Generation Leadership Network (NGLN). We also have this website where we are able to share our writings in blog posts.\nToday? How Bout’ Fry-Day\nHózhó Hane’ Writing Conference Begins\nOne Response to “First Blog Entry by Zunneh-bah Martin”


Táshchozhii jáádnézí dóó Tsídii dilwoʼí - Wikiibíídiiya\nTáshchozhii jáádnézí dóó tsídii dilwoʼí éí tónteel dóó tábąąh tsídii dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí tó wónaanídi tʼéiyá dahólǫ́, kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó éí ádaadin. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Glareolidae" deiłníigo deiyózhí. Díí tsídii éí 15 ałʼąą ádaatʼé.\nDíí tsídii éí 6–12di asdzoh[?] ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí yishtłizh dóó łibáago naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí łizhin dóó tʼóó bíyó shiyish; bijáád éí áłtsʼóózí dóó nineez.\nTáshchozhii jáádnézí dóó tsídii dilwoʼí éí chʼosh deildeeł.


Gógooʼii łibáhígíí - Wikiibíídiiya\nGógooʼii łibáhígíí éí naatsédlózii dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Binááʼádaałtsʼózíidi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cuculus canorus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 12–13di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitłʼaaʼ éí dinilgai dóó łizhingo noodǫ́ǫ́z; binákʼee éí łitso.\nGógooʼii łibáhígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł dóó tsin bineestʼąʼ deiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii yázhí deilghał ałdóʼ.


Biibii bitéél noodǫ́zígíí - Wikiibíídiiya\nBiibii bitéél noodǫ́zígíí\nBiibii bitéél noodǫ́zígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Anthus sokokensis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 7–8di asdzoh[?] áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitéél éí łigai dóó diłhiłgo noodǫ́ǫ́z; bidaaʼ éí łibá. Baʼáádígíí éí bikąʼígíí yił aheełtʼé.\nBiibii bitéél noodǫ́zígíí éí tąądee naagháhii dóó naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí yildeeł.


Dahchʼilyiʼ chʼał binákʼeeh náʼijiní - Wikiibíídiiya\nDahchʼilyiʼ chʼał binákʼeeh náʼijiní éí tsinlátah chʼał dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kintaaʼanéhé Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Phyllodytes maculosus" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 2–3di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí diniltso; binákʼee éí dah náʼijiní; binááʼ éí diniltso.\nDahchʼilyiʼ chʼał binákʼeeh náʼijiní éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.


Mágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsinyiʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí - Wikiibíídiiya\nMágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsinyiʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí\ntsinyiʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí\nMágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsinyiʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Mágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Gephyromantis pseudoasper" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 1–1.5di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ dóó tʼóó bíyó dichʼíízh; bijáád éí noodǫ́ǫz łeh; bitéél éí dinilgai; binááʼ éí ntsaa.\nMágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsinyiʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil bitʼąąʼ łaʼ dóó tąądee naagháhii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Tsísʼná yiyání bizééʼ łigaaígíí - Wikiibíídiiya\nTsísʼná yiyání bizééʼ łigaaígíí\n(Tsísʼná yildeełí bizééʼ łigaaígíí)\nTsísʼná yiyání bizééʼ łigaaígíí (éí doodaiiʼ Tsísʼná yildeełí bizééʼ łigaaígíí) éí yótʼáahdi tsídii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyah beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Merops albicollis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 7–9di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh; bizééʼ dóó bítááʼ éí łigai; bitéél éí diniltsxo łeh; binákʼee dóó bitsiitʼáád éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.\nTsísʼná yiyání bizééʼ łigaaígíí éí tsísʼná dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.


Yak'usda Ooghuni Galatia Whut'enne 1\nPaul, Galatia Whut'enne Buts'ó K'eyanguz-i\nYak'usda ba 'ilhunaoodulhne, Galatia yun k'ut dilhts'ine, 'enne Paul hadih ubulhni\n1 Si Paul whel'a'-un usdli. 'Aw dunene, 'enne bugha iloh 'usja, k'us 'ilhoghun dune za iloh gha 'usja. 'Et hoonts'i Sizi Gri 'ink'ez Yak'usda neBá, 'en 'unt'oh Sizi yaidlanne butoh dunaidilhti, 'ink'ez 'en gha whel'a'-un 'ust'oh.\n2 'Ink'ez neulhutsinke mbene la szih dilhts'ine, 'enne ts'iyawh nohni yun k'ut Galatia ts'e Yak'usda ba 'ilhunaoodulhne ahli, nohni ts'iyawh hadih nohts'utni.\n3 Yak'usda neBá 'ink'ez Sizi Gri neMoodihti, 'en ye unzoo-i 'ink'ez nohdzi dingel-un, nohgha óonin'ai, 'i ts'iyawh 'i bulh 'óoht'e'.\n4 'En 'uja nelubeshi gha huwa' dudulti. 'Et whe ndi yun k'ut ntsi'-i yuch'a naneuzdla. Yak'usda neBá, 'et whuz un'a hukwa' ninzun.\n5 'Ilhiz wheni ooba ts'odílhti', 'et ndo honeh.\n'Aw 'uyoo khuni unzoo-i hooloh\n6 Tube sba hooncha whe aht'en. Christ ye unzoo-i, 'i be dutihjih ha nohka' dani', 'et hoonts'i 'en 'ahoh ooch'az násulhya 'ink'ez 'uyoo khuni unzoo-i nahzun, 'i ts'u násulhya.\n7 'Et hoonts'i 'aw 'uyoo khuni unzoo-i hooloh. Whulohne dune nohba lhtanahuhólelh hukwa' hut'en. Christ ooghuni unzoo-i 'uts'un un'a nohba na'huyooleh hukwa' hut'en.\n8 'Et hoonts'i wheni k'us yak'uz whulizas 'en hoonts'i, ndi khuni unzoo-i nohts'udani' 'ink'ez doo cha za ndai la 'uts'un un'a 'unt'oh-i, 'i be nohbulh yats'ulhduk de, 'et de mbe hoonts'i 'utni-un, Yak'usda hoontsi' ts'e yulh ni untizulh.\n9 Nts'en'a la nohts'udáni', 'et doo cha za nohts'utni, ndi khuni unzoo-i 'uda' ulhchoot, 'ink'ez mbe la 'uts'un un'a nohulhni de, mbe hoonts'i 'utni-un, Yak'usda hoontsi' ts'e yulh ni untizulh.\n10 Daja nuhzun? Yak'usda tilah k'us dune tilah ba whudósti'? Soo cho whunulh'en, dune ba uszoo na'duduz'i de, 'et de Christ be 'ulhna-un tisdleh, 'aw oosdle' ait'oh.\nYak'usda 'utahásalhti 'en ba whel'a'-un tisdleh\n11 'Et sulhutsinke njan nohdúsni' t'eoonóhzin ha ndi khuni unzoo-i be nohbulh yasduk, 'aw dune ghuni be lhe'duzusnih.\n12 'Et 'aw ndi dune ts'un uschoot iloh, 'ink'ez 'aw dune whusodalh'e' cha iloh, Sizi Gri 'en whusunilhtan.\n13 'Et 'oh da' nts'en'a la si lizwifne bube 'ut'en k'oh-un huwasna inle', 'et ts'iyawh whulh 'udahts'o. Yak'usda ba 'ilhunaoodulhne, 'enne tube dzoh nubusdeh 'ink'ez musai ubooselh hukwa' 'ust'en.\n14 'Ink'ez stso da'ne dahánt'e' la 'et ts'iyawh soo cho hostun hukwa' 'ist'en. 'Et whe la ndi lizwifne bube 'ut'en k'oh-un huwun, ndunne sulh didowhne, mbene la sundult'ohne, 'et hoonts'i ts'iyawh buba nus unzoo-un susdli'.\n15 'Et 'awhuz chadusda da', 'et Yak'usda ba hoonzoo whe 'utahasálhti 'ink'ez ye unzoo-i be dutisjih ha ska' dani',\n16 'ink'ez duYe' yusunilhtan. 'Et la 'en ghun 'udun yun k'ut whut'enne, 'enne ndi khuni unzoo-i be bubulh yátisduk ha. 'Et 'oh da' sulh 'et dúhooja whe 'et 'awhuz huwu yalhtúzusdih whe\n17 ndo Jerusalem ts'e hoonts'i lhtúsyal whe ndunne, mbene la stso whel'a' unline, 'enne bubulh yalhusdih. 'Et hoonts'i yun k'ut Arabia whuz nususya. 'Et hukw'elh'az doo cha za keyoh Damascus ts'e naoozusja.\nNts'en'a la dat'en keyoh whuti Jerusalem ts'e\n18 'Et tat yus k'ut hukw'elh'az, 'et ndo Jerusalem ts'e whesya. Peter 'en oozih tisdalh hukwa' nuszun 'ink'ez whunizyat 'on 'at kwulat dzin oozih usda.\n19 'Et 'onghohne whel'a'ne, 'enne 'aw lhubus'el. NeMoodihti bulhutsin James, 'en za us'en.\n20 'Ink'ez ndi nohts'o k'esges-i, Yak'usda nalh 'unohdúsni, 'aw lhozusts'it.\n21 'Ink'ez 'et hukw'elh'az yun k'ut Syria 'ink'ez Cilicia, n'oh ho nususya.\n22 'Et Judea yun k'ut ts'e, mbene la Christ ba 'ilhunaoodulhne, 'enne 'awhuz sulh lhuhis'en.\n23 'Ants'i sulh 'uhudants'o. Ndiz un'a hodants'o, “Ndun mbe la 'oh da dzoh nuneulhdzut inle'-un, 'en 'awet ndi be 'alha' hoont'oh-i ghun, ts'iyanne khuni unzoo-i be bubulh yalhduk suli', 'uda' musai yoolhtselh hukwa' yalh'en hoonts'i.”\n24 'Ink'ez si sgha Yak'usda hudílhti'.


Chʼosh ditłʼooí haalzheehii łichxíʼígíí - Wikiibíídiiya\nChʼosh ditłʼooí haalzheehii łichxíʼígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi dóó Shádiʼááhjí Binááʼádaałtsʼózíidi dóó Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Pericrocotus speciosus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 7–9di asdzoh[?] áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís łizhin; bitéél éí halchxíí; bitʼaʼ éí łizhin dóó łichixíiʼgo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí łizhin. Baʼáádígíí éí bitéél łitsxo; bitʼaʼ éí łizhin dóó łitso.\nChʼosh ditłʼooí haalzheehii łichxíʼígíí éí chʼosh yázhí yildeeł; chʼosh ditłʼooí ayóo yildeeł.


Daałbáhí bitsiiʼ łibáhígíí - Wikiibíídiiya\nDaałbáhí bitsiiʼ łibáhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Lonchura caniceps" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitsii éí łibá; bidaaʼ éí diłhiłgo łibá.\nDaałbáhí bitsiiʼ łibáhígíí éí chʼil binááʼ yildeeł.


Naʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii ndaashchʼąąʼígíí - Wikiibíídiiya\nnaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii dootłʼizhígíí\nnaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii łikizhígíí\nnaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii yistłinígíí\nbikʼiiz dah dzígaaígíí\nnaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii noodǫ́zígíí\nnaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii dichʼízhígíí\nnaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii naashchʼąąʼígíí\natʼąątah naʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii\nnaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii bizábąąh łigaaígíí\nNaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii ndaashchʼąąʼígíí éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Magí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Furcifer" deiłníigo deiyózhí.\nNaʼashǫ́ʼii łahgo aníʼdoolníiłii ndaashchʼąąʼígíí dóó bikʼéí éí 24 ałʼąą ádaatʼé.


2Cor 10 | `KZE | STEP | keinárawapinkemba évakarawai kentávésa sésa Póro keséya taména paru umái aaí siráivo némpaꞋo máínkaꞋa asirayán-áíntá kwésimasimintaawe kwésewe. Ísu Káráísiti marapáꞋó máyonkaꞋa paru umái ména íma aaisambá siráintaveꞋa imáyáa éꞋa asiramái simátimune.\nPóro kwená mayáíyáváí simátímakain-kwasai.\n1 keinárawapinkemba évakarawai kentávésa sésa Póro keséya taména paru umái aaí siráivo némpaꞋo máínkaꞋa asirayán-áíntá kwésimasimintaawe kwésewe. Ísu Káráísiti marapáꞋó máyonkaꞋa paru umái ména íma aaisambá siráintaveꞋa imáyáa éꞋa asiramái simátimune. 2 kentópaꞋo kondá íma asiramái sénáe súndanivo imáyáa éꞋa keinárawapinkemba évakarawai kentááyávésa kampaꞋá sésa marará-kwáásíti ááimba kwégwaraawemo kwésentaveꞋa asiramái simátimenaumpo kárákwiyoro. 3 marapáꞋó máyaundaya namuro-kwáásí usáyaaitanae sésamo ááiꞋo tíyáantemba íma mirá éta marapá-sáwí-yántááꞋá usáyaaitanae séta Áánútuna mayáí kwémayaumne. 4 taáné iwevóíyé úmakesamo ááiꞋo tiyamáímo usáyaaitanaesamo ontembá íma mirá éta Áánútu asirayámbá símakaisata óꞋon-oꞋo-sawi-asirayamba kwéusayaaitaundayaawe. 5 kentáá sááiyavesa kampar-áínéímó kwésewai tááigomba kesááigoya kwéusayaaitaiye. évakarawai miwí túwíꞋa mósá marésa Áánútun-aai ísáavo sésa simái aambá áúmbaraawata aambó áúmbaraan-aimba usáyaaiteta kentáásí imáyáago Ísu Káráísitin-aai isáínkwáe símae kwéiyundayaawe. 6 kentáá sááiya isáígwáe séta timuꞋmaréta máyaunaꞋa mirá íyata tuwánéta kentáá sáái íma kwéisaawai sáwí-meyamba timénaumne.\n7 keinárawaꞋo máyáawaina ááimba imáyáa oró. keinárawapinkemba évakarawai sésa áraiꞋa Ísu Káráísitina kwaásiya úne sentembá kesáágwáráꞋá Ísu Káráísitina kwaásiya úmpo mindáyaveꞋa imáyáa oró. 8 Ísóigo asirayámbá siménaya keinárawaꞋa íma sáwíꞋa umátinkanaumpo kentí imáyáa asiramátinkanaundayavenaya minásíráyámbá símakaiye. minásíráyámbó símakaimbo simátímaꞋmae iyúnda-aimba mindá árair-aimba isatá póta minásíráyámbó símakaimbo simátímaꞋmae iyúndaya mindáyaveta íma sigaeyávéta kwéune. 9 aúvái agaimáímo timúnda íma maarán-ímáyáá éꞋa inkáíséro sénaya maanáúváí agaimái kwésimiye sevó-ímáyáá kwéeꞋa kwéagayaumne. 10 évakarawai kentávésa sésa aúváímba asirayán-áímbá simásimenaya ááéma keséya taména aamoisayán-kwáásí ména úwoi-aimba simásímakaiye kwésewai 11 miwí maarán-áímbá imáyáa oró. kentí némpaꞋa máyaunda póta aúváívimbo simátimunda-ainta kentópaꞋo kwéta mimbórá-áímbá póta kosimátimenaundayaaniye.\n12 kentávésa mirán-áímbó kwésewai miwí túwíꞋa mósá marésa anón-kwaasiya úne sewatá íma mimbórá-kwáásíráántá umái méta miwímó máyáawaina ááimba awánéta kesáá máyaundawaina ááinta íma taainéta séta kaweꞋá umáíya máyaumne. sáwíꞋa umáíya máyaumne séta íya taainánaumne. miwí moórá-morawaimo máyáawaina ááimba tuwánésa miwítí imáyáavinkemba sésa máyaundawaina ááinta kaweꞋán-iye kwésewe. mirámó kwéomba sáwí-imayaavinkemba kwéowe. 13 keinárawapimba Áánútumo símakainda-mayai-aimba sénaumpo ímo símakainda-aimba íma sénaumne. 14 keinárawaꞋo máyáapaꞋa Áánútu íma aambá aunéna úwoi kesáái kosimátíméro simásímakaisata úwoiya Ísu Káráísitina áséi-kwasai kosimátímakaumne. mirámó uráunda Áánútu íma aambá áúnkaisata úwoiya kosimátímakaumne. 15 Áánútumo aambó áúsinkaraim-bayaiyaveta óꞋon-kwaasimo mairáam-bayaiyaveta kesáá mairáumne íma séta kentáá súya maé kwéiyune. Ísu Káráísitin-aaiyaveꞋa áraire séꞋa asiramái imáyáa úmae iyónááomba timuꞋmaréta máyaunda póꞋa mirámó íyata ávááraumai túwaꞋnaa ónaundayaawe. 16 mirámó íyata kanaám-póta tiyuwéta óꞋon-oꞋom-baravaꞋa Ísu Káráísitin-aai simátímaꞋmaeta naaónaumne. óꞋowimo Ísu Káráísitin-aaimo simátímaken-ayampaꞋa íma kométa kampaꞋá séta kesáá simátímakaumne séta kentáá súya maé iyónaumne.\n17 naaóváꞋá Áánútun-aai aúváívimba agaimaréna séna\nmiwí kesáváí mayáíyávésa íma túwíꞋa mósá marésa Ísóigona mayáíyávésa kwenáwíꞋa mósá máráaro\nagaimaréna siráiye. 18 kwaási kesáváí kawe-kwáásímá úne kwésemba ímanivo Ísóigo kawe-kwáásímán-owe kwésiwai mindá Áánútu aúrankaꞋa kawe-kwáásímán-owe.


Waalibéí dinéʼiʼ - Wikiibíídiiya\nBilagáana bizaadjí éí “Hualapai (Walapai)” wolyé.\nDíí kweʼé naaltsoos bikáaʼgi saad shijaaʼígíí éí waalibéí dinéʼiʼ yaa halneʼ dooleeł. Góóhníinii aldóʼ baa yídíiłtah shį́į́.\nGóóhníinii bikéyah, Hoozdoh Hahoodzodi kéédahatį́\nWaalibéí dineʼé éí Bidaʼháʼaaztʼiʼ tsékoh bidahgoná kédahotʼiʼ (Shádiʼááhjígo), Hoozdoh hahoodzo biiyiʼ. Waalibéí dineʼé biWááshindoon éí Peach Springs hoolyéedi bił hazʼąąʼ. Áádóó díí kin daʼshijááʼígíí éí atiin iildleezh Route 66 bąąhgo. Waalibéí binahasdzo éí 100 tsin sitʼąʼ aniiłtsoʼ (160 km) Bidááʼ Haʼaztʼiʼ Tsékooh bidááʼ goná (Shádiʼááhjígo). Naabeehó bikéyah Big Boquillas Ranch wolyéígíí (Eʼeʼaahjígo) bitsį́į́hgo áádóó atiin iidléézh 66 beeʼwoozhíʼígíí bitsį́į́hgo (Náhookǫsjígo) Waalibéí dineʼé daʼbikéyah hoodzo.\nWaalibéí bikéyah bikáágo éí Waalibéí bisiláo bílaʼashdlaʼí yaʼadaholyąąʼ (Hualapai Nation Tribal Police Department), 2002 yihah yę́ędą́ą́ʼ díí siláo alyáá. Siláo éí binaatʼaanii hólǫ́ (Chief of Police), akéé góneʼ daʼsidaʼígíí (Deputy chief), siláo yaʼnaʼałkaaʼiʼ (criminal investigator), áádóó 11 siláo nidaalnishígíí dóó Hoozdoh hahoodzojiʼ ałdóʼ binaaltsoos daʼhólǫ́. Áádóó Naatʼáániishchíín (BIA) éí kǫ́ʼ déíʼniiłtseesjiʼ yiʼniidaalnish, áádóó Indian Health Service ałdóʼ hólǫ́ Peach Springsdi.\nDíí tsé bikʼiʼ naʼasdzoígíí éí Kingman (Camp Beale Spring), Hoozdoh hahoodzodi éélkid.\nWaalibéí táádaʼdi nééhígíí[łahgo áshłééh | edit source]\nWaalibéí bitaagiʼ Anaaʼ hazlį́į́h[łahgo áshłééh | edit source]\nBilagáana Akééháshį́į́h Hahoodzogo déínééhígíí Waalibéí bikéyah bikáá goná atiin-Fort Mohave-Precott Toll adaʼyiilá. Áádóó díí atiin biniiná tʼaa yéigo basaad hólǫ́go hózą́ą́h haslį́į́h (Waalibéí dineʼé tʼaadoo yéílą́ daʼ aslį́į́hdaʼ). Díí éí bilagáana déínééhígíí bilį́į́ daʼałchʼoozhgo áádóó adooléʼé choodéí dooʼį́į́łígíí ałtsó adéíłdį́į́hgo biniiná saad hólǫ́ hazlį́į́h. Tʼáá doo honaasgo tʼaa saad hólǫ́go 1865 biyihah yę́ędą́ą́ʼ Waalibéí dineʼé biNaatʼaanii Anasa wolyé nitʼę́ę́hígíí seesyį Camp Willow Grove hólyéédiʼ. Íisyįʼígíí éí bilagáana Hastiin Hundertinark wolyé nitʼę́ę́h. 1866 biyihah yę́ędą́ą́ʼ éí anaaʼ hózlį́į́hgo bilagáana Hastiin Clower wolyéego seesyį. Tʼaadoo atiin doo chooʼį́į́hgo naʼhónaadiʼ, anaaʼ hózlį́į́hígíí biniiná. Áádóó naas nahódéíshzhíízhgo bilagáana Hastiin W.H. Hardy wolyéego Waalibéí diné yiił ałchʼį́ʼ daʼdinéézbiin Beale Springs hólyéʼdi áádóó aadi ałhaʼdeetʼaah doo anaaʼ ałchʼį́ʼ hólǫ́ʼdaʼ doolę́ę́ł biniiyé ałhaʼdeetʼaah. Díí ałhaʼdeetʼaahígíí éí nahastʼé nidéízidijiʼ tʼéiyá doo ałchʼį́ʼ anaaʼ hólǫ́go naʼhólzhiizh, tʼaa doo éí Waalibéí biNaatʼaanii Wabyuma wolyéego naaseesyįgo; biniiná anaaʼ naházdlį́į́h. Díí éí bilagáana Walker party wolyéego yiinééłígíí daʼiisyį. Éí akwiidaʼ hótʼį́į́hdi doo bikʼíʼjiʼ anaaʼ nádaʼ hózdlį́į́h, díí éí bilagáana Béésh háʼyiiłʼééłígíí áádóó háʼdaʼyiigéédígíí yiikʼiʼdaʼ hiizná áádóó bilagáana Waalibé bikéyah bikáaʼgi bighan adaʼyiiláʼígíí ałdóʼ yiikʼiʼdaʼ hiizná. Áádóó Wááshindoon bisiláołtsooí Waalibéí bichʼį́ʼ yiiláád, díí éí Siláołtsooí bikin-Fort Mojave wolyéédę́ę́ʼ yiikai. Áádóó Moháábii dineʼé ałdóʼ Wááshindoon bisiláołtsooí yiikááʼiijééh (nidaʼakégo nidaʼałkááʼiʼ daʼnilį́į́hgo binaanish adaʼyiilá). Áádóó Waalibéí dineʼé bikéyah bikáágo tʼáá yéigo anaaʼ hózlį́į́h. Naasgo Waalibéí bikéyah bikáágo tahoniigááh-whooping cough wolyéígíí naasnį́į́h, áádóó díí bitsʼą́ą́ʼ doo ákwiishį́į́h Waalibéí dineʼé adéín nidaʼhazlį́į́h (nidaʼbiseed). Waalibéí dineʼé biNaatʼaanii Leve Leve wolyéígíí Wááshindoon bisiláołtsooí yiichʼį́ʼ ááhooshtʼįįh (Naatʼaanii Leve Leve éí Dilzhʼíʼ dineʼé nilį́į́hgo Waalibéí yiitahgiʼ Naatʼaanii nilį́į́h nitʼę́ę́h). 1870 biyihah yę́ędą́ą́ʼ Waalibéí bikéyah bitaago anaaʼniʼ kwiidzá, díí éí Waalibéí Hastiin Sherum (Naabaahii nilį́į́hgo Waalibéí yiichʼą́ą́h naayá) wolyéígíí akéídiʼ Wááshindoon bisiláołtsooí yiichʼį́ ááhooshtʼįįh. Nitʼą́ą́ naneelį́į́hgo 1/3 anééhlą́ą́hgo Waalibéí dineʼé adéín nidaʼhazlį́į́h, díí éí tahoniigááh bitsʼą́ą́dę́ę́ʼ áádóó nidastseedígíí.\nWaalibéí bizaad[łahgo áshłééh | edit source]\nWaalibéí dinéʼiʼ beʼelyaaígíí Wikimedia Commonsdi dahólǫ́ǫ́ shį́į́.\nWaalibéí dineʼé biweb site (Bilagáanakʼehjí)\nNaaltsoos biiʼ sinilí: Bitsįʼ yishtłizhiiNaaltsoos biiʼ sinilí (doo yitʼínii): Ałtsʼáʼáztiin yázhí\tNavigation menu\nEnglishEspañolCatalàDanskDeutschFrançaisGaeilgeHrvatskiItalianoעבריתРусскийСрпски / srpskiSrpskohrvatski / српскохрватски\tyitsʼádaanítiʼí łahgo áshłééh\tDíí naaltsoos 29 Yas Niłtʼees 2016 yoołkáłę́ędą́ą́ʼ łahgo ályaa.


Atʼąąʼ yiníłʼíní binátsʼiin dinilbáhígíí - Wikiibíídiiya\nAtʼąąʼ yiníłʼíní binátsʼiin dinilbáhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Syndactyla rufosuperciliata" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 6–7di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; binátsʼiin éí dinilbá; bitéél éí łigai dóó diłhiłgo halkizh; bidaaʼ éí łibá.\nAtʼąąʼ yiníłʼíní binátsʼiin dinilbáhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Naakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish diniltsooígíí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish diniltsooígíí\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish diniltsooígíí éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Symphimus mayae" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 30–35di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí diniltso dóó łigaigo naashchʼąąʼ.\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish diniltsooígíí éí nahachagii dóó nahakʼízii yildeeł łeh.


Nduudu nʼdai yeⁿʼe Ndyuūs yeⁿʼe cuicateco yeⁿʼe Tepeuxila HEBREOS 3\nJesucristo ní ch'ɛɛtɛ taavi cá yā nguɛ́ɛ́ ti Moisés\n1 Ndís'tiī, hermanos yeⁿ'ē yú chi Cristo didɛɛvɛ́ yā ní ndís'tiī ntúūⁿ Ndyuūs yaa'ví yā ndís'tiī chi cuuvi yeⁿ'é yā. Maaⁿ ní nadicádíínuuⁿ n'dai nī yeⁿ'e Jesucristo chi apóstol chi dichó'o Ndyuūs ti Jesucristo miiⁿ ní chiiduú ch'ɛɛtɛ cá yeⁿ'é 'iiⁿ'yāⁿ chi i'téénu yā Jesucristo tan'dúúcā s'uuúⁿ. 2 Jesucristo miiⁿ 'áámá caneé yā ndúúcū Ndyuūs ní diíⁿ yā tanducuéⁿ'ē dendu'ū. Ní diíⁿ yā tanducuéⁿ'ē dendu'ū chi Ndyuūs dineⁿ'é yā. Ní tan'dúúcā Moisés din'daacá yā ntiiⁿnyuⁿ chi Ndyuūs ca'a yā, 'tiicá ntúūⁿ Jesucristo din'daacá yā tanducuéⁿ'ē ntiiⁿnyuⁿ yeⁿ'ē va'ai yeⁿ'é Ndyuūs chi Ndyuūs ca'a yā. 3 Ní 'áámá 'iiⁿ'yāⁿ chi din'dái yā 'aama va'āī ní ch'ɛɛtɛ cá yā nguɛ́ɛ́ ti va'āī miiⁿ. 'Tíícā Jesucristo ní ch'ɛɛtɛ taavi cá yā nguɛ́ɛ́ ti Moisés. 4 Deenu yú chi vɛ́ɛ́ 'iiⁿ'yāⁿ chi din'dái yā ca'áámá cā'aama va'āī naati Ndyuūs din'dái yā nducuéⁿ'ē dendu'ū chi vɛ́ɛ́. 5 Moisés miiⁿ dichíí'vɛ yā Ndyuūs ní n'dááca taavi idiiⁿ sa ntiiⁿnyuⁿ yeⁿ'ē vaacu Ndyuūs. Ní Moisés diíⁿ yā ntiiⁿnyuⁿ chi ngaⁿ'a yā nduudu yeⁿ'é Ndyuūs chi Ndyuūs caⁿ'a yā chi caaⁿ'máⁿ yā cuayiivi. 6 Naati Cristo chi daiyá Dendyuūs ni 'áámá diiⁿ yā ntiiⁿnyuⁿ ti 'iiⁿ'yāⁿ ndii tiíⁿ yā yeⁿ'e vaacu Dendyuūs. Ní s'uuúⁿ tan'dúúcā vaacu Ndyuūs 'tíícā s'uuúⁿ nduuti chi canéé diitu yú ndúúcū chi i'teenu yú. Ní yeenu yú ndúúcū chi cuuvi yeⁿ'e yú ndíí tiempo chi 'cuūvi yú.\nVɛ́ɛ́ tiempo chi ntaavi'tuunúūⁿ 'iiⁿ'yāⁿ chi yeⁿ'é Ndyuūs\n7 Ní chuū Espíritu N'dai yeⁿ'é Ndyuūs ngaⁿ'a yā 'túúcā naachi canéé nguūⁿ na libro yeⁿ'é Ndyuūs:\nMaaⁿnguuvi miiⁿ nduuti chi ndís'tiī 'caandiveéⁿ nī nduudu yeⁿ'é Ndyuūs:\n8 Nguɛ́ɛ́ dichɛɛchí nī staava yeⁿ'é nī chí ditaáⁿ nī tan'dúúcā chi diíⁿ 'iiⁿ'yāⁿ tiempo chi 'āā chó'ōo taachi 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ diíⁿ yā n'diichineéⁿ yā Ndyuūs ndúúcū nuuⁿndi chi diíⁿ yā na yáⁿ'āa cuuⁿmáⁿ naachi nguɛ́ɛ́ ch'ɛɛtinéé 'iiⁿ'yāⁿ. 9 Ní Ndyuūs ngaⁿ'á yā ngīi yā 'iiⁿ'yāⁿ:\nTiempo chi chó'ōo na yáⁿ'āa cuuⁿmáⁿ naachi nguɛ́ɛ́ ch'ɛɛtinéé 'iiⁿ'yāⁿ, 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ yeⁿ'ē ndaata yeⁿ'é nī n'diichinééⁿ ntúuⁿ yā 'úú 'áárá chí n'diichí yā nducuéⁿ'ē chi 'úú diíⁿ ndúúcu yā 'naaⁿ chí 'uūvī ngɛɛcu nduuyū.\n10 Ní cáávā chuū 'úú, Ndyuūs, ditaáⁿ ndúúcū 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ. Ní 'túúcā ngaⁿ'á ngīi 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ: Ndis'tiī, nducuéⁿ'ē tiempo nguɛ́ɛ́ n'daacā nadacadíínuuⁿ nī na staava yeⁿ'é nī. Ní nguɛ́ɛ́ n'diichí nī yúúní yeⁿ'é.\n11 Ní cáávā chi diiⁿ 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ 'úú ní nguɛ́ɛ́ canee yiinú yeⁿ'e yā ní caⁿ'a 'túúcā: Cuáácú chí 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ nguɛ́ɛ́ cuuví ndaa yā naachi canéé chí ntaavi'tuunúūⁿ 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e ndaata yeⁿ'é nī.\n12 Maaⁿ ní ndís'tiī, hermanos yeⁿ'é, cundɛ́ɛ nī cuidado chi nguɛ́ɛ́ 'áámá ndís'tiī chi nguɛ́ɛ́ n'daacā staava yeⁿ'é nī chi nguɛ́ɛ́ i'téénu nī ní nguɛ́ɛ́ divíi nī yeⁿ'é Ndyuūs chi canduuchi. 13 Ní ndís'tiī ní yaa'ví nī ví'i nī 'áámá nī taama nī nguuvi nguuvi taachi maaⁿnguuvi ní 'íícú mar 'áámá ndís'tiī nguɛ́ɛ́ dichɛɛchí nī staava yeⁿ'é nī cáávā nuuⁿndi chi nginnche'ēī ndís'tiī. 14 Ní vɛ́ɛ́ 'áámá cuaaⁿ yeⁿ'ē yú ndúúcū Cristo nduuti chi s'uuúⁿ ní 'áámá canee yú ndúúcū chi i'téénu yú vmnááⁿ vmnaaⁿ yeⁿ'e Cristo ndíí tiempo chi 'cuūvi yú.\n15 'Tíícā canéé nguuⁿ na libro yeⁿ'é Ndyuūs:\nNguɛ́ɛ́ dichɛɛchí nī staava yeⁿ'é nī chi ditaáⁿ nī tan'dúúcā chi diiⁿ 'iiⁿ'yāⁿ na yáⁿ'āa cuūⁿmáⁿ naachi nguɛ́ɛ́ ch'ɛɛtinéé 'iiⁿ'yāⁿ tiempo chi chó'ōo taachi n'diichineeⁿ yā 'úú chi Ndyuūs. 16 ¿Du'ú 'iiⁿ'yāⁿ chi ch'iindiveéⁿ yā nduudu yeⁿ'é Ndyuūs ní cuayiivi nduuvitaáⁿ yā? 'Túúcā diiⁿ nducyaaca 'iiⁿ'yāⁿ chi cueⁿ'é yā ndúúcū Moisés yeⁿ'e yáⁿ'āa Egipto. Nducyaacá yā nduuvitaáⁿ yā. 17 ¿Du'ú 'iiⁿ'yāⁿ chi Ndyuūs nguɛ́ɛ́ yiinú yā nduucú yā 'uūvī ngɛɛcu nduuyu? 'Túúcā nguɛɛ yiinú yā ndúúcū 'iiⁿ'yāⁿ chi dinuuⁿndí yā ní ch'īi yā na yáⁿ'āa cuūⁿmáⁿ naachi nguɛ́ɛ́ ch'ɛɛtinéé 'iiⁿ'yāⁿ. 18 ¿Du'ú 'iiⁿ'yāⁿ chi Ndyuūs ngaⁿ'á yā caavā maaⁿ chi duuchí yā chi 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ nguɛ́ɛ́ cuuví cundaa yā lugar naachi ntaavi'tuunúuⁿ 'iiⁿ'yāⁿ yeⁿ'e yā? 'Túúcā ngaⁿ'á yā yeⁿ'e 'iiⁿ'yāⁿ chi nguɛ́ɛ́ n'giindiveéⁿ yā nduudu yeⁿ'e yā. 19 Maaⁿ ní deenu yú ti 'iiⁿ'yāⁿ s'eeⁿ nguɛ́ɛ́ cuuvi cundaa yā lugar yeⁿ'e Ndyuūs ti nguɛ́ɛ́ i'téénu yā Ndyuūs.


Chʼał bigaantsʼózí diniltsooígíí - Wikiibíídiiya\nChʼał bigaantsʼózí diniltsooígíí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Biyáázh Tsʼǫʼasánígíí Chʼał Chʼał íiyisígíí dóó bikʼéí Chʼał bizéétsʼósí Chʼał bigaantsʼózí\nChʼał bigaantsʼózí diniltsooígíí éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Kalophrynus meizon" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 1–2.2di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí diniltso dóó dinilgaigo naashchʼąąʼ; binááʼ éí diłhiłgo łitso.\nChʼał bigaantsʼózí diniltsooígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil bitʼąąʼ łaʼ dóó tąądee naagháhii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Chʼizhaazhiitsoh bitéél noodǫ́zígíí - Wikiibíídiiya\nChʼizhaazhiitsoh bitéél noodǫ́zígíí\nChʼizhaazhiitsoh bitéél noodǫ́zígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Dziłghą́ąʼdi Naakaii Dootłʼizhí Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Turdoides nipalensis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 8–11di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bináyaah éí łigai; bitéél éí łigai dóó diłhiłgo noodǫ́ǫ́z; bidaaʼ éí diłhił.\nChʼizhaazhiitsoh bitéél noodǫ́zígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii yázhí éí yilghał; dzidzé dóó chʼil binááʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Akałii Bikéyahdę́ę́ʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí - Wikiibíídiiya\nAkałii Bikéyahdę́ę́ʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí\nAkałii Bikéyahdę́ę́ʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí éí tsinlátah chʼał dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Akałii Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Anaxyrus houstonensis" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 2–3.5di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ dóó dichʼíízh; binááʼ éí diłhił.\nAkałii Bikéyahdę́ę́ʼ chʼał dichʼízhí dibéłchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yázhí yildeeł.


Haʼaʼaahdę́ę́ʼ chíshii kʼíneeshbizhii - Wikiibíídiiya\nHaʼaʼaahdę́ę́ʼ chíshii kʼíneeshbizhii éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Leiothlypis ruficapilla" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitéél dóó bitłʼaaʼ éí diniltsxo; bidaaʼ éí diłhił.\nHaʼaʼaahdę́ę́ʼ chíshii kʼíneeshbizhii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Náátsʼózídę́ę́ʼ chʼał hataałí nizhónígíí - Wikiibíídiiya\nchʼał hataałí nizhónígíí\nNáátsʼózídę́ę́ʼ chʼał hataałí nizhónígíí éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Binááʼádaałtsʼózíidi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Microhyla pulchra" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 0.8–1.1di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó diłhił dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bikʼaashtʼah éí łitso; binááʼ éí dinilzhin.\nNáátsʼózídę́ę́ʼ chʼał hataałí nizhónígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil bitʼąąʼ łaʼ dóó tąądee naagháhii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Tó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó Jiinííhí dóó bikʼéí - Wikiibíídiiya\ndaatsohí łizhin dóó łitsooígíí\nDaatsohí bitsiiyah halzhinígíí\nTsiiʼyishbizhí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí\n(→ Eʼeʼaahjí Tónteeldę́ę́ʼ tsin yąąh dzootʼihí dóó bikʼéí)\n(→ Tó wónaanídę́ę́ʼ jiinííhí)\nNákʼeeshzhiin daachʼį́dí łibáhígíí\nNákʼeeshzhiin daachʼį́dí bitsiitʼáád halchíʼígíí\nNákʼeeshzhiin daachʼį́dí dibéłchíʼígíí\nNákʼeeshzhiin daachʼį́dí naashchʼąąʼígíí\nGhą́ą́ʼaskʼidii Biłikahii Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dígíí\nÁsáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dígíí\nChʼah Diʼilii Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dígíí\nBiʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ jiinííhí\nNáátsʼózídę́ę́ʼ jiinííhí bitéél diłhiłígíí\n(→ Tsídiishzhiin dinilchíʼígíí)\nTsédeeshzha Dziłtah jiinííhí\nNáhookǫs biyaadę́ę́ʼ jiinííhí\n(→ Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó bikʼéí)\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsidiiłbáhí daachʼį́dígíí\nKʼishchíitah tsídiiłbáhí bítááʼ halchíʼígíí\nHakʼaz tsídiiłbáhí bítááʼ halchíʼígíí\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłbáhí bítááʼ halchíʼígíí\nAłnánoodǫ́ǫ́z Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ\ntsídiiłtsooí bitsiiyah dinilbáhígíí\n(→ Tó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó bikʼéí)\n(→ Tsídiiłtsooí bitʼaʼ łizhinígíí dóó bikʼéí)\n(→ Tłʼaałtsooí dóó bikʼéí)\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó Jiinííhí dóó bikʼéí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí nahasdzáán tʼáá siʼą́ą́ ńtʼę́ę́ʼ bikááʼgóó dahólǫ́, tʼáá hazhóʼó Nahatʼeʼiitsoh Bikéyah dóó Shádiʼááhjí kéyah yistinígíí, ńléidi éí ádaadin. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Fringillidae" deiłníigo deiyózhí. Tó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó jiinííhí dóó bikʼéí éí 183 ałʼąą ádaatʼé.\nTsídiiłtsooí bitʼaʼ łizhinígíí


Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ tsídiiłtsooí bitsiiʼ łizhinígíí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ tsídiiłtsooí bitsiiʼ łizhinígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Serinus nigriceps" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–5di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bitʼaʼ éí dinilgai dóó łizhin; bitsiiʼ éí łizhin; bidaaʼ éí łibá.\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ tsídiiłtsooí bitsiiʼ łizhinígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.\nTsídiiłtsooí bitsiiʼ łizhinígíí


Dǫ́ʼiiyiyiitsahí bitsiitʼáád halbáhígíí - Wikiibíídiiya\nDǫ́ʼiiyiyiitsahí bitsiitʼáád halbáhígíí\nDǫ́ʼiiyiyiitsahí bitsiitʼáád halbáhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Leptopogon superciliaris" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 3–4di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bizééʼ dóó bitéél éí diniltso; bitsiitʼáád éí diłhiłgo halbá; bidaaʼ éí diłhił.\nDǫ́ʼiiyiyiitsahí bitsiitʼáád halbáhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil binááʼ dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


ATRAXNUU NÁA Acholi Afrikáans Albanés Alemán Amárico Armenio Aucano Aymara Azerí Azerí (alfabeto cirílico) Bashkir Bassa de Camerún Batako karo Batako toba Baulé Becol Biak Birmano Bislama Boulou Búlgaro Camboyano Catalán Cebuano Checo Chichewa Chin haka Chino mandarín (simplificado) Chino mandarín (tradicional) Chitonga Chitumbuka Chiyao Chokue Chol Chuukés Chuvash Cibemba Cingalés Citonga Congo Coreano Criollo de las Seychelles Criollo haitiano Criollo mauriciano Croata Dangme Danés Digor Efik Embunda Endebele Endebele de Zimbabue Endonga Enzema Eslovaco Esloveno Español Estonio Ewé Finlandés Fiyiano Fon Francés Ga Garífuna Georgiano Griego Groenlandés Guaraní Gun Hausa Hebreo Herero Hiligaynon Hindi Hiri motu Hmong (blanco) Holandés Húngaro Iban Ibanag Ibo Ilocano Indonesio Inglés Islandés Isoko Italiano Japonés Javanés Kabiye Kannada Kaonde Kayin sgaw Kazajo Kikamba Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kiniaruanda Kirguís Kiribatiano Kirundi Kisonge Kurdo Kurdo kurmanyí del Cáucaso Kwangalí Kwanyama Lengua de señas chilena Lengua de señas colombiana Lengua de señas mexicana Lengua de señas venezolana Lenguaje de señas alemán Lenguaje de señas americano Lenguaje de señas coreano Lenguaje de señas húngaro Lenguaje de señas italiano Lenguaje de señas japonés Lenguaje de señas polaco Letón Lhukonzo Lifu Lingala Lituano Luganda Lunda Luo Luvale Macedonio Malayo Malayálam Malgache Maltés Mam Mambue-Lungu Mapudungún Marshalés Maya Mazateco de Huautla Mizo Mongol Moré Nepalés Nias Niueano Noruego Nyaneka Náhuatl de Guerrero Náhuatl de la Huasteca Náhuatl del centro Náhuatl del norte de Puebla Oromo Osético Otetela Pangasinán Panjabí Papiamento de Aruba Papiamento de Curazao Persa Pidgin de las islas Salomón Polaco Ponapés Portugués Portugués europeo Quechua ancashino Quechua ayacuchano Quechua boliviano Quechua cuzqueño Quichua de Chimborazo Quichua de Imbabura Rarotongués Rumano Runyankore Ruso Rutoro Samoano Sango Saramacano Sepedi Serbio Serbio (alfabeto latino) Sesoto de Lesoto Sesoto de Sudáfrica Setsuana Shona Sidama Silozi Sranangtongo Suajili Suajili del Congo Suati Sueco Tagalo Tahitiano Tai Tamil Tayik Telugu Tetun Dili Tigriña Tivo Tojolabal Tok pisin Tongano Totonaco Tseltal Tshiluba Tsonga Tsotsil Turco Tuvaluano Twi Tártaro Ucraniano Uhobo Umbundú Uruund Uzbeko Vendal Vietnamita Wallisiano Waray-Waray Wayuunaiki Wolaita Xhosa Xitshwa Yoruba Zandé Zapoteco de Lachiguiri Zapoteco del Istmo Zulú me̱ʼpha̱a̱ Árabe Ñanya Ñemba\nATATSAʼWÁMINAʼ rí ni̱dxu̱ʼ gáta̱ya̱a̱ museo o guʼwá náa naxtagixi̱i̱ rí nirígá wajyúúʼ. Xúgíʼ tima iñúʼ ga̱jma̱a̱ niguuʼ. Tikhuu ndayóoʼ xíʼtóo mba̱a̱. Mú rígá mbá rí kañiʼ. Rí xóo kiʼni nakujmaa xúgíʼ. Ikháánʼ natraxi̱i̱ bi̱ na̱jkha̱ kañán: “Lá itháan nuxi̱ʼ ki xóo i̱ʼwáʼ ráʼ.” “Na̱nguá, nindxu̱u̱ rí itháan wayuu ga̱jma̱a̱ nimbá miʼtsú taguma̱a̱”, eriʼña̱a̱ ikhaa. Ikhú natraxi̱ ikháánʼ: “Lá nixtagixi̱i̱ májánʼ jngóo ráʼ.” Xa̱bu̱ nariʼña̱a̱: “Na̱nguá, rígi̱ nindxu̱u̱ rí niʼngo̱o̱ náa giñánʼ mbiiʼ ga̱jma̱a̱ náa ruʼwa, ga̱jma̱a̱ xa̱bu̱ nindúún muni gámbáa”. Mbáa ikhú ikháánʼ natatsaʼwáminaʼ: “Mú, ndiéjunʼ lá niguma ga̱jma̱a̱ rá.”\nXúʼko̱ má nindxu̱u̱ Biblia. Nindxu̱u̱ mbá libro rí niʼni má rígá, itháan ki xóo i̱ʼwáʼ. Gajkhun má dí rígá i̱ʼwáʼ rí niguma wajyúúʼ, mú ikháá má xóo guádááʼ náa guʼwá náa naxtagixi̱i̱ rí nirígá wajyúúʼ rí niguuʼ, mbaʼa rí ikhaa ni̱jkha̱ raguámbáa índo̱ ninújngoo tsiguʼ. Mbá xkri̱da, rí nithi científicos nákha ginii, ní raʼkháa ikháá xúgi̱ numuu dí rígá ku̱ma̱ nuxi̱ʼ rí nasngájma rí gajkhun nindxu̱u̱. Consejos ndrígóo thana xóo itháan migamíi ki xóo rí mambáyaʼ. Ga̱jma̱a̱ mbaʼa rí nigumaraʼmáʼ nákha ginii i̱ndó naguanúu nguáthá xíʼtóo, numuu rí tikhuu nindáti̱ga̱a̱ o nichúu wéñuʼ.\nBiblia, nindxu̱u̱ mixtiʼkhu wéñuʼ. Gíʼdoo itháan rí 3,500 tsiguʼ rí niguma, mú nda̱a̱ rí nigíʼnuu. Ga̱jma̱a̱, maski ajndu niraʼnuu má xúʼko̱ xkujndu mba̱yu̱ʼ tsiguʼ, nikha̱a̱, túniñanʼ rí muraxnuu ga̱jma̱a̱ nitha numáá wéñuʼ, rí naʼthí niʼngo̱o̱ nikríyaʼ. Táguanúu wayuu maski ajndu rígá wéñuʼ ku̱ma̱ nuxi̱ʼ, náa Biblia nasngájma rí asndu nákha ginii ndaʼyoo rí marigá nda̱wa̱á (atayáá kúgumaʼá “Lá nánguá ejmaa o xóó najmaa dxe̱ʼ”).\nRÍ MÁJÁNʼ RÍ NDAYÚLÚ XÚGI̱\nMaski ajndu xúʼko̱, mbáa ikháánʼ natraximínáʼ: “Lá gajkhun xóó nayambáá consejos ndrígóo Biblia ráʼ.” Mu ma̱ta̱ya̱a̱ rí naxtiʼña̱a̱, atatsaʼwáminaʼ ga̱jma̱a̱ numuu xkujndu gakhi̱i̱ rí kuwa ruraʼníí xa̱bu̱ numbaaʼ. Xú káʼnii nindxu̱u̱ rí itháan migamíi rá. Mbáa ikháánʼ natatsaʼwáminaʼ ga̱jma̱a̱ numuu guerra, rí najnííʼ wéñuʼ gúní, rí nuradímíjná xa̱bu̱ o rí nuni kuʼwáʼ. Rí xúgi̱ atayáá tikhuu kiʼsngáa rí na̱ʼkha̱ náa Biblia ga̱jma̱a̱ atraximínaʼ: “Lá marigá rí májánʼ náa numbaaʼ rígi̱ á mu xúgiáanʼ guʼnimbánii rí májánʼ ráʼ.”\nRÍ MANIGULÚʼ WÉÑUʼ RÍ TSÍMÁÁ\n“Juhua gagui xabo tsi tsinigun xkujndu, numu ri ikin magu mbiʼñu ‹ijin Dios›” (Mateo 5:9). “Á mu nandoo, xó má kaʼnii munila, xákiʼnáanʼ gajmiála xúgínʼ xa̱bu̱” (Romanos 12:18).\nRÍ MAGÁWÍINʼ A̱JKIU̱LÚ GA̱JMA̱A̱ RÍ MUʼNI MBA̱A̱ A̱JKIU̱LÚ\n“Juhua gagui xabo tsi nañahuin akuin-juñu iʼhuin, numu ri xuʼkue mañahuin akuin Dios-jaʼñu manguin” (Mateo 5:7). “Gaʼngo̱o̱ a̱jkia̱la kuyamíjna̱ ga̱jma̱a̱ guni mba̱a̱ a̱jkia̱la kuyamíjna̱ má xúʼko̱ á mu mbáa naxiéʼkhá ga̱jma̱a̱ numuu imba̱a̱. Xó má Jeobá * niʼni mba̱a̱ a̱jkiu̱u̱n kaʼyalá má xúʼko̱, xúʼko̱ má gúni mangáanʼ” (Colosenses 3:13).\nRÍ MAKUWÁANʼ MBÁA KAMBÁXULÚ\nDios “niʼnii mbáwíi xa̱bu̱ rí maruiʼti̱i̱n mbá xúgínʼ xa̱bu̱ mu makuwá náa xúgíʼ tsu̱du̱u̱ ku̱ba̱ʼ” (Hechos 17:26). “Tsi’ne huajin xabo Dios, ri asjndo na numba ri mbaʼo juhua tsi namiñu-juya Dios, jame nuni ri jmbu, tsuʼkue tsi nagruigun Dios” (Hechos 10:34, 35).\nMBUʼYAMAJKUÍÍ KU̱BA̱ʼ NÁA KUWÁANʼ\n“Jeobá Dios nigíwanʼ xa̱biya̱ náa ixi̱ ri̱ʼi̱ Edén mu maʼdu ga̱jma̱a̱ mañewu̱u̱n” (Génesis 2:15). Dios maʼni “gámbíin bi̱ nuni gámbáa ku̱ba̱ʼ” (Revelación [Apocalipsis] 11:18).\nXÁʼNDULÚ MUGUAʼDÁÁ WÉÑUʼ GA̱JMA̱A̱ RÍ MUXUʼDÁMÍJNÁ AʼKHÁ\n“Guyala, guñahuamijnala, maxaniguaʼ güeñaʼla ri maguaʼda-güiñiʼla ri riga. Raʼka numu ri guiʼdo güeño xabo ikajngo guiʼdo ri ndaʼya gajma” (Lucas 12:15). “Ni má xa̱bu̱ bi̱ nubúnʼ gajmiún bi̱ xóo tsediin ma̱ngaa xúgíʼ dí mitsaga wéñuʼ, o rí maʼndala maguaʼdáá wéñuʼ, asndu nditháan xútha rúʼko̱, guni xó má kaʼyoo maʼni mbáa xa̱bu̱ kaʼwii” (Efesios 5:3).\nMUʼTHÁ RÍ GAJKHUN GA̱JMA̱A̱ GUÑAJUNʼ GAKHI̱I̱\n“Nanduxu mutaxu rí gajkhun o munixu rí jmbu náa xúgíʼ” (Hebreos 13:18). “Bi̱ naʼni kúwáʼ, ní xáʼni kúwáʼ itháan, rí phú gíʼmaa maʼni, rí mañajunʼ wéñuʼ” (Efesios 4:28).\nGUMBÁÑUUN BI̱ NDA̱ÑÚNʼ\n“Guthu̱u̱n ajngáa rí maxnún tsiakii bi̱ kuwa gíná, gumbáñuun bi̱ gua̱bi̱nʼ, gaʼngo̱o̱ a̱jkia̱la ku̱ñu̱u̱n xúgínʼ” (1 Tesalonicenses 5:14). Gíʼmáanʼ muñewu̱u̱n “e̱ji̱n xuáʼa̱ ga̱jma̱a̱ gu̱ʼú xuáʼa̱ índo̱ kúwi̱i̱n rumíniʼ” (Santiago 1:27).\nNáa Biblia raʼkháa i̱ndó na̱ʼkha̱ raʼthúlú ndiéjunʼ rí gíʼmaa muʼni, ma̱ngaa naʼsngúlú mangajulú ga̱jma̱a̱ muʼgíʼ muʼni náa vida ndrígúlú. Á mu itháan xa̱bu̱ gúni rí májánʼ náa vida ndrígu̱ún, lá raʼkháa ma̱ngaa mayambáá náa xkujndu rí itháan mba̱ʼu̱ rí naraʼnuu xa̱bu̱ numbaaʼ ráʼ. Gajkhun má rí consejos rí na̱ʼkha̱ náa Biblia nayambáá itháan xúgi̱. Mú, ndiéjunʼ gáʼni Biblia ga̱jma̱a̱ numaaʼ rá.\nXÚ KÁʼNII GAMBAYAAʼ BIBLIA XÚGI̱ RÁ.\nXa̱bu̱ bi̱ itháan najmañuu náa xúgíʼ numbaaʼ niʼthí: “Mú Dios ndaʼyoo rí á mu nuʼni rí jmbu, manindxu̱lúʼ xa̱bu̱ májáánʼ” (Mateo 11:19). Lá ragájkhun rí á mu nandaʼ ma̱ta̱ya̱a̱ á mu mbá consejo nindxu̱u̱ májánʼ o na̱nguá ndayóoʼ matanimbánii mu ma̱ta̱ya̱a̱ káʼnii gárígá ráʼ. Ikha jngó ikháánʼ matraximínaʼ: “Á mu Biblia gajkhun nayambáá, lá xambayuuʼ consejos náa vida ndrígóʼ ráʼ. Lá gajkhun ma̱ndoo mambayuuʼ náa xkujndu rí gúʼdoo xúgi̱ ráʼ.” Guʼyáá mbá xkri̱da.\nDiana * gíʼdoo wéñuʼ ñajunʼ, xtáa tsímáá ga̱jma̱a̱ xtáa májánʼ, mú mbá nacha̱ niriʼkhuu xúgíʼ. Mbaʼa tsingíná niraʼnuu: Wáxioo nikháñuu, niniñamijna̱a̱ ikhaa ga̱jma̱a̱ ajmbio̱o̱ ga̱jma̱a̱ nda̱a̱ mbújkha̱a̱. Ikhaa naʼthí: “Nánguá e̱yo̱o̱ tsáa ni̱ndxu̱ʼ. Ní nda̱wa̱a̱ wáxioʼ, ni má ajmbioʼ ga̱jma̱a̱ nda̱a̱ goʼwóoʼ. Nánguá e̱yo̱o̱ tsáa ni̱ndxu̱ʼ, nándáa tsiakii ga̱jma̱a̱ nándáa rí gúʼthu̱u̱n”.\nIkhú Diana nikro̱ʼo̱o̱ májánʼ ajngáa rígi̱: “Rí makuwáanʼ nindxu̱u̱ 70 tsiguʼ, ga̱jma̱a̱ á mu mbáa gíʼdoo wéñuʼ tsiakii maxtáa mbá 80 tsiguʼ. Mú nuraʼníí gamiéjunʼ ga̱jma̱a̱ gaʼkhu, ga̱jma̱a̱ nacha̱ enújngoo xúgíʼ ga̱jma̱a̱ ní ndawáanʼ” (Salmo 90:10).\nDiana niʼnigajmaa náa Biblia mu maʼngo̱o̱ maraʼnuu xúgíʼ xkujndu rúʼko̱, ga̱jma̱a̱ nimbáyúu wéñuʼ. Xó má gúʼyáá náa ajtsú artículos rí na̱ʼkha̱, mbaʼin xa̱bu̱ nduyáá rí munimbánii consejos rí na̱ʼkha̱ náa Biblia mu munimbánii xkujndu náa vida ndrígu̱ún, ga̱jma̱a̱ ninindxu̱u̱ mbá rí májánʼ rí niraʼwíí muni. Niguánu ndiyáá rí Biblia nindxu̱u̱ xóo rí nigixi̱i̱ náa museo rí niʼthá ga̱jma̱a̱ numuu náa artículo rígi̱. Tsímbriguii ga̱jma̱a̱ nimbá libro rí índo̱ nanújngoo tsiguʼ nánguá ejmaa. Lá, numuu rí Biblia nindxu̱u̱ mbá libro mixtiʼkhu ráʼ. Lá gajkhun rí bi̱ niʼni Biblia nindxu̱u̱ Dios, raʼkhíin xa̱bu̱ ráʼ. (1 Tesalonicenses 2:13.)\nMbáa ikháánʼ mangáán natatsaʼwáminaʼ rí nakuwáanʼ mbá nguáthá mbiʼi ga̱jma̱a̱ rígá wéñuʼ xkujndu. Tsáa tayááʼ mu maʼni̱i̱ a̱jkia̱nʼ, mambáyaʼ ga̱jma̱a̱ maxnáʼ consejo índo̱ naʼni maʼni néʼngaʼ xkujndu rá.\nGuʼyáá ajtsú enii rí xú káʼnii Biblia mambáyaʼ wéñuʼ náa vida ndrígáʼ. Ma̱ndoo maʼsngááʼ:\nMatani gaʼduunʼ xkujndu índo̱ nandoo.\nMatanimbánii xkujndu índo̱ narígá.\nMataʼgíʼ matraʼníí xúgíʼ rí xándoo matriʼkhu̱u̱.\nNáa i̱ʼwáʼ artículo gúʼyáá ajtsú enii rígi̱.\n^ párr. 10 Náa Biblia naʼsngáa rí Dios mbiʼyuu Jeobá (Salmo 83:18).\n^ párr. 24 Náa artículo rígi̱ ga̱jma̱a̱ náa ajtsú rí na̱ʼkha̱ nda̱wa̱á nixtiʼkhu̱u̱ mbiʼñún.\nJesús niʼthí náa numuu rí ndayulu xtángoo ndrígóo Dios ga̱jma̱a̱ xú káʼnii nindxu̱u̱ a̱jma̱ consejo rí gíʼdoo wéñuʼ numuu rí eʼkha̱ raʼthí náa Biblia.


Tábąąstʼagii - Wikiibíídiiya\nTábąąstʼagii éí atsá dóó giní dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Bikéyahdi dóó Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Leptodon cayanensis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 18–21di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łigai; bitsiiʼ éí łibá; bitʼaʼ dóó binághah éí diłhił; bidaaʼ éí łibá.\nTábąąstʼagii éí naʼashǫ́ʼii dóó chʼał haalzheehgo naatʼá.


Tó wónaanídę́ę́ʼ tsin yąąh dzootʼihí - Wikiibíídiiya\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsin yąąh dzootʼihí\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsin yąąh dzootʼihí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Bichʼah Łichíiʼii Bikéyahdi dóó Dziłkʼi Dah Názʼéelii Dineʼé Bikéyahdi dóó Náhookǫsjí Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó Tsiiʼyishbizhí Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Sitta europaea" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 5–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; binákʼee éí halzhin; bitéél éí diniltsxo; bináyaah dóó bizééʼ éí łigai; bidaaʼ éí łizhin.\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsin yąąh dzootʼihí éí chʼosh yázhí dóó chʼil binááʼ yildeeł — shį́įgo éí chʼosh yildeeł, haigo éí tʼóó chʼil binááʼ (neeshchʼíiʼ da) yildeeł łeh.


Tsídii bidaatsoh naashchʼąąʼí yázhí bizééʼ łigaaígíí - Wikiibíídiiya\nTsídii bidaatsoh naashchʼąąʼí yázhí bizééʼ łigaaígíí éí yótʼáahdi tsídii dah yikahjí atah yisdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Aulacorhynchus albivitta" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 12–14di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh; bizééʼ éí łigai łeh (łaʼ éí bizééʼ daalbá); bidaaʼ éí łizhin dóó łitsogo naashchʼąąʼ.\nTsídii bidaatsoh naashchʼąąʼí yázhí bizééʼ łigaaígíí éí tsin bineestʼąʼ deiłchozh.


Wóyiyiitsahíchilí bizééʼ łitsooígíí - Wikiibíídiiya\nWóyiyiitsahíchilí bizééʼ łitsooígíí\nWóyiyiitsahíchilí bizééʼ łitsooígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kintaaʼanéhé Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Todirostrum poliocephalum" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 3–4di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bitsiiʼ éí łibá; bítááʼ éí halzhin; binághah dóó bitsiiyah éí diłhiłgo łitso; bitʼaʼ éí łizhin dóó łitsogo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí diłhił.\nWóyiyiitsahíchilí bizééʼ łitsooígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil binááʼ dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Tsʼahtah diyóósh - Wikiibíídiiya\nTsʼahtah diyóósh éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaah dóó Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Pituophis catenifer deserticola" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 45–60di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí diniltso dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ dóó dinilzhingo łikizh łeh; bibid dóó bitłʼaaʼ éí dinilgai.\nTsʼahtah diyóósh éí naʼatsʼǫǫsí dóó łéʼétsoh dóó chʼał dóó naʼashǫ́ʼii yilghał.


Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii tseechʼį́dí bizééʼ dootłʼizhígíí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii tseechʼį́dí bizééʼ dootłʼizhígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii tseechʼį́dí bizééʼ dootłʼizhígíí éí naʼashǫ́ʼii ndaashchʼąąʼígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Bilį́į́łání Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Xenagama taylori" deiłníigo dayózhí.\nDíí naʼashǫ́ʼii éí 4–5di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bizééʼ éí yágo dootłʼizh łeh; bitseeʼ éí doo nineez da; binááʼ éí diłhił.\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii tseechʼį́dí bizééʼ dootłʼizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó jááłánii yildeeł.