Mat 20 | `USA | STEP | Îtuma óq-aimma tiráiye: “Áánûqtuma yabíkái-qtataaqa mirá-uraiye. móra-nakoma anó-marama makáinikaa uráiye. ánibo aabáyaanapimma min-nákómá uréna wení wááéni-yopi mayaímá mayaí-wáyúkámá ko yiwíkaiye.\nwááéni-yopi mayaímá mayaí-wáyúkámá\n1 Îtuma óq-aimma tiráiye: “Áánûqtuma yabíkái-qtataaqa mirá-uraiye. móra-nakoma anó-marama makáinikaa uráiye. ánibo aabáyaanapimma min-nákómá uréna wení wááéni-yopi mayaímá mayaí-wáyúkámá ko yiwíkaiye. 2 min-nákómá yaímma-mayai-wayukate aamá téite umátuweta móra-iyakaq maréta mayaírákémá ‘tiyááka-tiyaaka umá móneqa (1 kína) mayánúnataae’ tirááe. ánibo mirá-timatuweta wááéni-yopitaa mi-máyáí-wáyúkámá timáyíkaraiye. 3 miráuma aabaúgómmá aabayaaráq uyáwitana (9 kíróki) kawáá-nákómá ko aónaimma yaímma paá-wayukama paá itó-uma máákéti-marupitaa mááwana yimónaraiye. 4 ánibo min-nákómá mi-káyúkámá timá yímikaiye: “kanaaráq keráwákáráq wááéni-yopi mayaímá ko kémayaiyaq meyámmá arútâma timénúne.” 5 titata yemá urááe. móraiq umá wágááwabi énaikaqa (miráuma 12 kírókigaraq 3 kírókigaraq) wemá uráiye. 6 ánibo énaikaq (aabaúgómá 5 kíróki) keqnáámmá ko aónaimma yaímma-wayukama paá itó-uma mááwana min-nákómá timá yímikaiye: “nôraq itaráq íbêq-wagaama paámá itó-uma mááo?” 7 téna titata mi-káyúkámá timá ámikaae: “móra-nakoma móra-mayaima íma kétimitaqtaae.” téta tirááe. ánibo min-nákómá timá yímikaiye: “keráwákáráq wááéni-yopi mayaímá ko máyáaro.” téna tiráiye.\n8 aabaúgómá énaikariq itana wááéni-yokoni aboámá wení mayaíráq-káwáá-náqá timá ámikaiye: “emá mayaíráq-wáyúkámá yááyare meyámmá yimiyo. emá anaaékaq mayaí ya matáiya-kayukarake áaimma átáma meyámmá yímike áqnáabaq-wayukaraq waao.” téna tiráiye. 9 ánibo énaikaqa (5 kíróki) mayaímá áaimma átáma máyáa-kayukagaraq iréta meyámmá móneqa tiyááka-tiyaaka umá matááe. 10 áqnáabaq áaimma átáma mayaímá matáá-kayukama iréta ‘ketáámá anó-moneqa mayánúnataae’ téta yúyánápí tirááe. miráimanibo ímiye. yegáráq meyámmá tiyááka-tiyaaka umá móraiq umá matááe. 11 yemá miráuma meyámmá maméta yókóní aboámmá awáágúraae. 12 yemá mirá-tiraae: “mi-káyúkámá yinaaémo mayaí máyáa-kayukama yemá pááqya-kanaama mayaí matááe. miráuraawaa emá yemmá móraiq umá ketááí meyákáá umá kéyimene. ánibo ketáámá ayáqtáá-kanaama anó-naqa kaikáq ummaa-máyáímá kémayetaa aaqá káutaune.” téta tirááe. 13 mirá-timatuwaawana yókóní aboámá yeqtí aúkáapike móra-nakomma timá ámikaiye: “ketí aanábó-nákô, emmá íma mamá táíq umákaraune. meyámmá móneqa tiyáákama mayáánayaba íyaq aamá timá móra-tiyakaq makáúyô? 14 máqtemma keráwáqá paá mamé kóoro! kemá meyámmá keráwáqá timúnna-meyakaa umá móraiq umá tinaaémo íya-kayukama meyámmá yiménúne. 15 nôraq inábiyo? ketí móneqnapo nôrabi ónááqa paá miráonu íyabiyo? kemá yemmá íráqô-qtataariq kéumayikaunaraq minnáyaba kárún-aaimma kéteo?” téna yókóní aboámá tiráiye. 16 miráuma anaaékaqo iráa-kayukama anó-nakoma uyátá-maqma anómma yímikaiye. áqnáabaqo iráa-kayukama anó-nakoma yemmá márû mikákáá pááqyamma yímikaiye. miráitaq kemá kétune. anaaékaq iráiya-kayukama áqnáabaq wíyata ánibo áqnáabaq iráiya-kayukama aqtóúrákáq wínóe.” téna Îtuma tiráiye.\nÎtuma kaumobáq téna “puyéq itó-onune” tiráiye.\n17 Îtuma Yérútáárebaq uwíné kéena wení tiyááka umá kaayaq-íyápó-ánnámá yiwíq-mayaitata wetê kóuraae. ánibo yemá aapaq kéweta Îtuma maará téna timá yímikaiye: 18 “ítáaro. íbêqa ketáá Yérútáárebaq uyónúnatae. mikáqá kemmá Waayúkagoni Áráaqa yemá uyátá-maqma anó-monoq-wayukagaraq ámáan-aimma yirááti-wayukagaraq yeqtí iyáápi maráiyata yemá aabi matikéta tíkamma puí-áímmá téite éta yawááq-umatikanoe. 19 mirá éta yemá kemmá káqon-anna-wayukama Yéqtaaeo-wayukama yimíyata akáyáámmá timátiketa tebûqa timéta kaapaq-yátáq tíkamma ítikanoe. miráiyaq pukéq kaumo-kánáámá ánatainaq pukáanabike itó-uma paá mánune.” téna Îtuma tiráiye.\nYêmitiyaa Yóáanema anómma mayéta urááye.\n20 Yéberima áanikokaratama yinóama yiwíqmena Îtunopaq iráiye. min-íníkómá Îtuni aítaupi araayutaúmmá aténa móra-yataaqtaba Îtukaq akoqnáá umá ítama aónaraiye. 21 Îtuma timá ámikaiye: “emmá nóiqtabaq kákaiyo?” téna ítáitana min-íníkómá wemmá timá ámikaiye: “emá anaaékaqa anó-kinimma máinona-kanaaraqa ketí maa-kááyáq-íyápógórátámá enamakaq mááyoye. té minnáyaba akoqnáá umá timá-timiyo.” 22 mirá téna timátúwáitana Îtuma yauwéqma maará-tiraiye: “emá akoqnáá umá ítama aónáána-yataaqtabama íitaraane. káápuma awaaméqá tú-tiqa éna ummaa ôriq umá yáni-kaapubikema kanaaráq náyóyô?” téna titata yenákámá yauwéqma tirááye: “mipíké kerátá kanaaráq nayúye.” téta tirááye. 23 ánibo Îtuma kaayaq-nákámá timá yímikaiye: “áraine. kenákámá ketí káápubike aíqa í-yátááqá nayóye. miráimanibo náawaq kanaaráq ketimakaq mániyo? maamin-áímmá kennámá íma wáiye. ímiye. min-ábíqtátámá yaímma-wayukayaba ketibomá Áánûqtuma yokaa umáyíkaraiye.” téna Îtuma tiráiye.\n24 iyápó-annabike tiyááka-wayukama min-áímmá ítátuweta kaayaq-wátámá Yêmitiyaa Yóáanema yiwáágúraae. 25 ánibo Îtuma iyápó-annama máqtemma yááyarena timá yímikaiye: “keráwáqá káonaawata waayúkati kíni-kayukama yemmá mamá márúte yuwéta anómma máeta kéyabiqyikaae. ánibo yemá anó-kayukama akoqnáá umá aarawaayábá yeqtáama itaígáae kéte. 26 miráimanibo mirán-ááímmá keráwápimmá íma waíno. ímiye. keráwáqtí aúkáapike móra-nakoma anómma uyátá-maqma mánaae ténama wemá kanaaráq mayaí-nákáá umá máena keráwáqá tíwáqnaa íno. 27 móra-nakoma keráwáqtí áqnáabaq-naqa mánaae ténama wemá kanaaráq paá keráwáqtí kaqtó-nakaa umá maíno. 28 kemá Waayúkagoni Áráakoma móraiq kéune. kemmá waayúkama mamá tíwáqnaa ígáae téq íkukaune. ímiye. kemá yekáq mayaímá mayéq yíwáqnaa kéeq netuqyaa-káyúkámá ketúnapo yemmá meyánîq umá yauwéqma yiwiránáá kukáune.” téna Îtuma tiráiye.\nkaayaqá yúramma karoparái-nakama Îtuma mamá atóbamayikaraiye.\n29 yemá Yérikoqa yuwéta kóuraae. ánibo taíbaq-wayukama Îtun anaaé wakááe. 30 kaayaqá yúramma karoparái-nakorata aanáwábaq máeta Îtuqtaba kéiye-aimma ítátuweta yenákámá ááyama tirááye: “umaataráána-nako, emá Tébitin-annabike-nako, kekárátámá arummá umátikaao.” téta tirááye. 31 ánibo aarawaamá ‘páátí máákao’ téta tirááe. miráimanibo yenákámá uyátá-maqma anókaq ááyama tirááye: “umaataráána-nako, Tébitin-annabike-nako, kekárátá arummá umátikaao.” téta tirááye. 32 ánibo Îtuma mikáq kepágurena min-nákámá yááyama tiráiye: “kenákámá nôraq umátikaikaae téka kéteyo?” téna tiráiye. 33 ánibo min-nákórátá Îtumma timá ámikaaye: “umaataráána-nako, emá kerátáí túramma mamá kabári-tikaikaae téka kétuye.” téta tirááye. 34 ánibo Îtuma min-nákámá arummá umáyikena min-nákátí yúrapi ayáánapo yínékuitana é mikáq yúramma aónaraaye. miráitata yenákámá Îtun anaaé waqméta urááye.


Áshįįh bibąąh dijádídlǫ́ʼí - Wikiibíídiiya\nÁshįįh bibąąh dijádídlǫ́ʼí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Tsiiʼyishbizhí Dineʼé Bikéyahdi dóó Chʼah Diʼilii Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Alaudala cheleensis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 5–7di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bizééʼ dóó bitéél dóó binátsʼiin éí łigai; bidaaʼ éí diniltso.\nÁshįįh bibąąh dijádídlǫ́ʼí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Łóóʼtʼą́hí - Wikiibíídiiya\nŁóóʼtʼą́hí éí nahasdzáán bikáaʼgi 400go daatsʼí ałʼąą ádaatʼé; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Pleuronectiformes" deiłníigo deiyózhí.\nŁóóʼtʼą́hí bitsiiʼ éélkid\nŁóóʼtʼą́hí éí tónteel biyiʼ dahináa łeh; Eʼeʼaahjí tónteel biyiʼ éí tʼóó ahayóí. Łaʼ éí tó ńlį́į́h dóó beʼekʼid biyiʼ dahólǫ́ ałdóʼ.\nŁóóʼtʼą́hí bitsʼíís éí hashtłʼish dóó łeezh nahalingo naashchʼąąʼ łeh, áko éí doo nizhónígo yitʼį́į da. Łaʼ éí dantsaa (tseebíidi adéesʼeez ádaníłnééz), nánánáłaʼ éí tʼóó tʼáá díkwíidi asdzoh[?] ádaníłtso.\nŁóóʼtʼą́hí éí chʼosh deildeeł dóó łóóʼ yázhí deilghał.


Tó Oostsʼąʼdi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi - Wikiibíídiiya\nTó Oostsʼąʼdi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi\n32°09′59″ NHK dóó 110°52′59″ EʼE-gi bił hazʼą́\nTó Oostsʼąʼdi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí Hoozdo Hahoodzo biyiʼdi bił hazʼą́.\nDíí chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí 400 náhásdzo hayázhí dikʼą́ągo[?] áníłtso áádóó éí tónteel bikááʼdóó deigo 2,704 adéesʼeez.\nTó Oostsʼąʼdi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi biníłchʼi naaltsoos(Bilagáanakʼehjí)\n^ Tó Oostsʼąʼdi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi (FAA)\nHoozdo Hahoodzodi chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi\nAchʼįʼ Náhiłtį́į́ · Béésh Sinil · Bidááʼ Haʼaztʼiʼ Tsékooh · Bikooh Hayázhí · Dziłtsį́įdi Beʼekʼid · Haʼałtsédii Bigiizh · Hoozdo (dóó Náhookǫsjí Hoozdo dóó Haʼaʼaahjí Hoozdo dóó Eʼeʼaahjí Hoozdo) · Kinłání Cháʼoł Ląʼí Biyaagi · Kinłání Dookʼoʼoosłííd Biyaagi · Kinłání Tólą́ Dootłʼizhí Bibąąhgi · Naʼníʼá Hótsaa · Naʼníʼá Hatsoh · Náshdóí Bikooh · Ndzistsooí · Táyiʼdę́ę́ʼ Tsétsoh · Tó Ntsʼósíkooh Biih Yílį́ · Tó Oostsʼąʼ (siláołtsooí) · Tʼiisbáí Ííʼáhí · Tséʼnaa Béésh Áłtsʼíísí Bił Hahoodzo · Tsé Náhootʼoodii · Tsé Noodǫ́ǫ́z · Tsézhin Deezʼáhí · Tsin Béelʼáhí · Tʼiisyaakin · Yoołgai


Eʼeʼaahdę́ę́ʼ jádídlǫ́ʼii - Wikiibíídiiya\nEʼeʼaahdę́ę́ʼ jádídlǫ́ʼii éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Eʼeʼaah dóó Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Troglodytes pacificus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–5di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; binátsʼiin éí dinilgai; bitʼaʼ éí dinilzhingo noodǫ́ǫ́z; bidaaʼ éí diłhił.\nEʼeʼaahdę́ę́ʼ jádídlǫ́ʼii éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; dzidzé dóó chʼil binááʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.\nDíí naaltsoos 14 Yaʼiishjáástsoh 2021 yoołkáłę́ędą́ą́ʼ łahgo ályaa.


Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ naaʼahóóhaiłbáhí dibéłchíʼígíí - Wikiibíídiiya\nNahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ naaʼahóóhaiłbáhí dibéłchíʼígíí\nNahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ naaʼahóóhaiłbáhí dibéłchíʼígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cinclosoma cinnamomeum" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 7–8di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibáago dibéłchíʼí; bitéél dóó bizééʼ dóó biwos éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; binátsʼiin éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.\nNahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ naaʼahóóhaiłbáhí dibéłchíʼígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí yildeeł.


Tsinlátah naʼashǫ́ʼii bitʼaʼ hólóní diłhiłígíí - Wikiibíídiiya\nTsinltah naʼashǫ́ʼii bitʼaʼ hólóní diłhiłígíí éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Naakaii Bikéyahdi dóó kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Corytophanes cristatus" deiłníigo dayózhí.\nDíí naʼashǫ́ʼii éí 4–10di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí diłhiłgo dinilzhin; bitłʼaaʼ éí dinilgai; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí łitso.\nTsinlátah naʼashǫ́ʼii bitʼaʼ hólóní diłhiłígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; chʼał dóó łóóʼ yázhí dóó dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Beʼekʼid Halchííʼ (tááʼ naaznilí) - Wikiibíídiiya\nBeʼekʼid Halchííʼ (tááʼ naaznilí)\nDíí kweʼé naaltsoos bikáaʼgi saad shijaaʼígíí éí Beʼekʼid Halchííʼ (tááʼ naaznilí) yaa halneʼ dooleeł. Beʼekʼid Halchííʼ náánáłaʼígíí ałdóʼ baa yídíiłtah shį́į́.\nAlą́ąjįʼ dah Sidáhígíí: Arval T. McCabe\nAłkééʼ dah Sidáhígíí: Pauline J. Garnenez\nNaaltsoos Ííłʼíní: Loberta Redhouse\nBeʼekʼid Halchííʼ éí Diné Bikéyah bikáaʼdi áhootʼéego bił hazʼą́; Tséhootsooí Bił Hahoodzo biyiʼdi éí kin dah shijaaʼ. Tááʼ naaznilí bighan áadi siʼą́.\nBeʼekʼid Halchííʼ éí 35°53′01″ NHK dóó 109°02′18″ EʼE-gi bił hazʼą́. Beʼekʼid Halchííʼ éí tónteel bikááʼdóó deigo 7,116 adéesʼeez.GNIS\nBeʼekʼid Halchíiʼdi tááʼ naazniil biníłchʼi naaltsoos (Bilagáanakʼehjí)


Mar 12 | `USA | STEP | timátuwena waéqma itaí-áímmá timá yímikaiye: “móra-nakoma yómmá uqtékáán-áráqtómmá yoqmakéna kurumá umá ikútena arammá igáriq í-máíqá ukéna yawáákaa-namma tarôq umákena yabi-í-wáyúkámá yabi-ígáae téna yímikaiye. yímituwena óq-marupaqa kóuraitana\nuqtékáán-áráqtókóní kawáá-nákóní waéqma itaí-áímmá\n1 timátuwena waéqma itaí-áímmá timá yímikaiye: “móra-nakoma yómmá uqtékáán-áráqtómmá yoqmakéna kurumá umá ikútena arammá igáriq í-máíqá ukéna yawáákaa-namma tarôq umákena yabi-í-wáyúkámá yabi-ígáae téna yímikaiye. yímituwena óq-marupaqa kóuraitana 2 arammá ábûma kaitana kuqtí-kánááráqá wemá wení maqné-kánókómá timákáitana tébakaq-aramma yabi-í-wáyúkáráké mamé kóuraiye. 3 kóuraitata yabi-í-wáyúkámá maqné-nákómá yáqtoqma ikámma waqtúwáawana yauweréna arammá ímayena paá kóuraiye. 4 ááqibo yókóní aboámá káqo-maqne-nakomma uréna mó-timaanikitana iráitata yabi-í-wáyúkámá aqnókáq kéikameta timákaawana kóuraitana ááqibo 5 yókóní aboámá káqo-maqne-nakomma timákáitana kóurena iráitata yemá arááqa ikámôwana pukáiye. miráuma keqnáámmá káqomma timá ámikaitata kóuraawata tébakaqa yikákaawata pukááe. 6 ááqibo yókóní aboámá kímora-aanikoma márainanama aboámá aúyánámmá ítarena ‘yemá ketáanikomma íma ikamínóe’ téna ítarena wemá írêkaqa wenáanikoma timá ámikaitana kóurena iráitata 7 yabi-í-wááyúkámá tirááe: ‘minnâ yókóní aboáni áanikoma ínataama ikámónanataa puínataa ketáámá yómmá mayánúnatae.’ téta 8 ikámôwana púítata arááq-auma yónaaumepaqa yaúma iyaabótukaae. 9 ááqibo yókóní aboámá nôraq íníyô? wemá yabi-í-wáyúkámá yíkaminata pukíyana wemá káqomma yabi-í-wáyúkámá yómmá yimínye.” ááqibo téna 10 Îtuma mirá-timatuwena ítama yimónaraiye: “Áánûqtuni agamatán-áípí íyaq yoráutaao? mirá kétiye.\n‘óqtakaraqa naammá taróq urááwana móra-oqtamma taróq kéo-kayukama maqné téta ayúkaawana mi-máqné-óqtákómmá mú mikákáá uyátárain-oqtamma aúkáitana\n11 maannâ anón-uyatarai-nakonopake kéitataa káonaunataama ketúrakaq átê kéiye.’”\ntitata 12 anó-kayukama waéqma itaígóní áaimma ítareta yeqtábámá tiráitata ánnáma amíyataba maqmá aónaraamanibo waabáqtábámá yáaqa kégaitata paá ayuwéta kóuraae.\nóqtamma amíyaqtabama ítama aónaraae.\n13 tébakaq Pérati-wayukama Érôtini waayúkagaraqa timáyímikaawata Îtumma wenáayaba waakápi akánéta irááe. 14 wenôpaqa iréta timá ámikaae: “yirááti-nako, emá kateko umá máanaqtaa ítaraunataama emá waayúkayatabama áaqa íkégaitaa Áánûqtuni aammá áraimma káraatiye. ááqibo waayúkama káqo-yuyaba yúyánámmá itánôqtaba emá paá abarokáq umá áraimma kétene. miráuma kéyenataa ketáámá ítama káonaunatae. ‘Arómani-kamaani-nakomma óqtamma kanaaráq aménúnataabiyo?’” tewana 15 aménúnataabi íyaq aménúnataabiyo?” téta tirááe. Îtuma yeqtí yáaimma ítarena tiráiye: “nôraq itaráq waakápi mó-tikaneraq kéoo? móra-oqtamma mamé íyaraq kemá aónaano.” titata 16 maméta má ámikaawana ítama aónaraiye: “óqtakaqa náawani amammá áwîkaraqa wáiyo?” titata yauwéqma tirááe: “mú mikákáá anó-kamaani-nakonae.” tewana 17 Îtuma tiráiye: “kámááni-nakon-nama kámááni-nakomma áméro! ááqibo Áánûqtun-nama Áánûqtumma áméro!” titata weqtábámá yáaqa karáiye.\npukuráipike itó-uiniqtabama tiráiye.\n18 tébakaqa Táátûti-wayukama Îtunopaqa iréta mi-káyúkámá yúyánánóbáqá tirááe: “waayúkama pukuráapike íma kéitoe.” téta Îtumma ítama aónareta tirááe: 19 “yirááti-nako, Móteti aúbama agamátíkarena tiráiye. ‘ááqibo móra-nakoma puínanama wenánáakoma paá máena iyápóma ímo máinanama min-nákóní ábâkoma ánáakoma mayaíno! awaaóqtábámá iyápóma marakaíno!’ ááqiye téna 20 móra-taoqa abapaké kaayaq-wátámá máqe-uraae. máqe-uraawana áqnáabaqa yiwaaómá aaramá maténa iyápóma ímarakena pukuráiye. 21 pukuráitana ábâkoma min-ínímmá mayákarena iyápóma ímarakena pukitana wenanaaéken-aoma keqnáámmá ánáakoma maténa iyápóma ímarakena pukuráiye. 22 tébakaq-watama keqnáánîq urááe. ye-wátámá máqtemma min-ínímmá mayákareta iyápóma íma marakéta pukurááe. ááqibo pukowana írêqa min-íníkómá pukuráiye. 23 pukuráiyapike itó-i-kanaama min-ínímmá náawani ánáako aurániyo? yé abapaké kaayaq-wátámá matááe!” tewana 24 Îtu yauwéqma tiráiye: “keráwáqá íarutain-aimma kétee. monoq-áúbámá íkéiteta Áánuqtuni akoqnáágoma íma ítaraae. 25 ááqibo pukuráipike itó-iyamma Áánûtuni kaqtó-wayuka auránoe. awaikómá ánáakoma mórabi íma mánoe. paá aokaq-aokaq mánoe. 26 ááqibo pukuráipike itó-iyabama Mótetini aúbabi íyaq yoráutaao? wemá abamá móra-yaa-wannama kaipáq máitana Áánûqtu timá ámikaiye. ‘kemá Áabaraama Ááítekima Yáakobouyaati manikómá máune.’ téna 27 wemá íma pukurái-kayukagoni maníkómá máibo wemá paá mái-kayukagoni maníkómá máiye. keráwáqá arábaguraae.” téna Îtuma tiráiye.\nmú mikákáá yaaguyabí-áímmá\n28 móra-aapinaa-nakoma máena mi-kátáá-wataa ítarena Îtuni kateko-áímmá abarokáq timá ítaraiye. iténa ítama aónaraiye: “nóin-aare-aimma mú mikákáámmá yaaguyabí-áínábiyo?” titana 29 Îtu tiráiye: “minnáma Ítíráaeo-wayukaao! ítáaro! Áánûqtu ketááí manikómá wenamáa anómma utái-nakoma máiye. 30 Áánûqtu keráwáqtí maníkóqtábámá tikaíno! wenôpaqa túyánámmá koíno! tirupikékáráqá taákogaraqa akoqnáágoraraqa máqtekaraqa weqtábámá tuyánámmá itaíyana tikaíno!’ maannâ áqnáaen-aare-aimma 31 ááqibo keqnáámmá mórama kétiye. keráwáqtí waaqókáq-nákómá keqtábáráá umá tikaíno!’ mi-kááyáq-ámáán-áíkárátámá mú mikákáámmá wáitana maannáratati mú mikákáámmá yaaguyabí-áímmá íma wáiye.” titana 32 aapinaa-nákómá tiráiye: “yirááti-nako, téna emá áraimma kétene. Áánûqtu wenamáa anómma utái-manikoma káqo-manikoma íma máitana wenamáa máiye. 33 máinana wenôpaqa aúyánámmá kóinana arupikékáráqá aágogaraqa akoqnáágogaraqa akáina ení waaqókáq-nákóqtábámá enamáárîq akáiniq umá minnáyaba Áánûqtu ôriq umá amuqá kémaraiye. kéqokeq-wamma mamá irabí agamá Áánûqtuma ámînanama maannâ maqné-yátáápóana maaminnáyaba Áánûqtu pááqyan amuqá kémaraiye.” titana 34 Îtuma wení kateko-áíqtábámá ítarena tiráiye: “emá Áánûqtuma kawáá kéi-marukaqa waaqókáqá máane.” titana máqte-kayukama yáaqa karáitata móragaraqa íma ítama aónaraae.\nMetáíyaqtabama ítama aónaraiye.\n35 monoq-náúpáqá aapinaammá kétena Îtuma ítama aónaraiye: “náaraq umá aapinaa-káyúkámá Metáíyaqtabama kéteo ‘wemá Tébitini áanikoe’? kétewana 36 ááqibo Áánuqtuni Aágoma timá ámikaitana Tébiti tiráiye!\n‘anómma utái-nakoma ketí utái-nakokaq timá ámikaiye ketukápáqá maraq máao!\nmaínaq ení namurommá enaítaukaqa akánúne.’\n37 keqnáámmá Tébiti ‘utái-nakoe’ téna yaráinapoana náaraq umá Metáíya Tébitini áanikoabiyo?” téna tiráiye. waabámmá yimuqá kémareta ítaraae.\naapinaa-kááyúkáyáqtáb*** kékén-áímmá kétiye.\nwaabámmá anómma áíkuteta Îtun-aama ítátuweta yimuqá marákáraae. 38 ááqibo wemá timá yímikaiye: “aapinaa-kááyúkáyáqtábámá yabíqma akoqnáá oro! yemá ayáqtááq-unaakaqtogaraqa uréire íyábá kéyikainata meyánîq í-márúpáqá kaayonéma umáyîkaayaba kéyikainata 39 aapinaa-náúpáqá mú mikákáá íráqôn-abiqtatamma kémayeta ónikaqa mú mikákáá íráqôpoaqa kémayeta 40 keqtoq-nóínítí naammá moyámmá kémayeta ayáqtááq-nunamumma awaaméq-núnámúmmá kéteta yeqtí anónnáma mú mikákáá anómma yíkaraqa íniye.” téna tiráiye.\n41 monoq-náúpáqá Îtuma óqtakoni yawáákaqa maraq máqe-uraitata waayúkama yeqtí ámikaan-oqtamma yáwáápi kémaraawana karáqma aónaraiye. taíbaq-wayukama taíbaq-oqtamma wái-kayukama taíbaq-oqtamma yawáápi makááwana 42 ááqibo móra-keqtoq-inikoma iréna kímora karogaron-óqtámá yawáápi makáitana 43 Îtuma wení iyápó-annama timá yímikaiye: “aónaaro! kín-inima oótamma íma wáin-inimma keqtoq-íníkómá wemá mú mikákáá anómma ámikaitata 44 tébakaq-wayukama taíbaq-otapike ámikaawana wemá íma wáipike mútûqa ámikena máqte-qtaqtaaqa ámikena nóikararaq paámá mániyo?” téna tiráiye.


Jáádtsʼósí łizhin dóó łigaaígíí - Wikiibíídiiya\nJáádtsʼósí łizhin dóó łigaaígíí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Tsídii Tsídii ndaatʼáʼii Yótʼáahdi tsídii Tónteel dóó Tábąąh Tsídii Jáádtsʼósí\nJáádtsʼósí łizhin dóó łigaaígíí éí tónteel dóó tábąąh tsídii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Recurvirostra avosetta" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 16–18di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łigai; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigai; bitsiitʼáád éí łizhin; bijáád éí łibá dóó nineez; bidaaʼ éí nineez dóó shiyish.\nJáádtsʼósí łizhin dóó łigaaígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.


Atʼąątah chʼał bikeeʼ łikizhígíí - Wikiibíídiiya\nAtʼąątah chʼał bikeeʼ łikizhígíí\nAtʼąątah chʼał bikeeʼ łikizhígíí éí tsinlátah chʼał dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Phasmahyla cochranae" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 2–2.5di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh; bitéél éí dinilgai; bikeeʼ éí dinilzhingo łikizh; binááʼ éí łigai.\nAtʼąątah chʼał bikeeʼ łikizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.


Góóól! 2. - A valóra vált álom teljes film adatlap - Filmek, film adatlapok magyarul


Chʼał bizaʼazis hólóní noodǫ́zígíí - Wikiibíídiiya\nChʼał bizaʼazis hólóní noodǫ́zígíí\nChʼał bizaʼazis hólóní noodǫ́zígíí éí tsinlátah chʼał dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Gastrotheca dunni" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 1–2.2di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí dóó dinilzhingo noodǫ́ǫ́z; binááʼ éí diłhiłgo łitsxo.\nChʼał bizaʼazis hólóní noodǫ́zígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.


Tsiinoodǫ́ǫzii bitéél łitsxooígíí - Wikiibíídiiya\nTsiinoodǫ́ǫzii bitéél łitsxooígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah naaʼeełí léiʼ bikáaʼgi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Spindalis zena" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá; bitsiiʼ éí łizhin dóó łigaigo noodǫ́ǫ́z; bitéél dóó bitsiiyah éí łitsxo; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí diłhił.\nTsiinoodǫ́ǫzii bitéél łitsxooígíí éí tsin bineestʼąʼ dóó dzidzé yiłchozh; naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Haʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ deenééz - Wikiibíídiiya\nHaʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ deenééz\nHaʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ deenééz éí Naaldlooshii Bikéshgaan Dahólónígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Beʼekʼid Honeezítsoh Bibąąhgi Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dóó Dził Dah Gai Biyaagi Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Oryx beisa" deiłníigo dayózhí.\nDíí naaldlooshii éí 2.5–3di adéesʼeez[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitsiitsʼiin éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bikʼiiz éí dah jíjin; bitéél dóó bijáád éí łigai; bideeʼ éí nineez.\nHaʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ deenééz éí chʼil bitʼąąʼ dóó tłʼoh yiłchozh dóó náʼátʼaał.


Dahsání éí tsin deigházhíjiʼ atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Kéyah dah siʼánígíí tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí éí "Erethizon dorsatum" deiłníigo dayózhí.\nDahsání, Montreal BioDome danélʼínídi éélkid (Deeteel Bikéyahdi).\nDahsání éí tsin yigházhí ntsaa: 3go da adéesʼeez[?] áníłnééz dóó 30 dahidídloʼ áníłdáas łeh. (Chaaʼ dóó Dlǫ́ǫ́ʼ Ntsxaaígíí tʼéiyá dahsání yilááh áníłtso). Díí naaldlooshii éí dibéłchíʼí dóó łizhingo ndaashchʼąąʼ áádóó bitsʼosígíí éí łigaii.\nDahsání éí ałchozhgo naaghá: shį́įgo chʼil, dóó tłʼoh, dóó chʼil bikétłʼóól yiłchozh, dóó dzidzé yildeeł; haigo neeshchʼííʼ yildeeł dóó tsin bitáshtʼóózh yiłchozh. Dahsání éí doo naʼalkʼaash da áádóó éí jį́įgo tsinlátahgi ałhosh łeh; tłʼéeʼgo naaghá.\nAłkʼidą́ą́ʼ Deeteel Bikéyahdi bitsįʼ yishtłizhii kéédahatʼínígíí éí dahsání bitsʼą́ą́dóó chʼiyáán ádeiłʼį́; dahsání bitsįʼ éí atsʼíís bá yáʼátʼééh.\n^ Erethizon dorsatum. Animal Diversity Web. 18 Yas Niłtʼees 2010.


Chʼizhaazhiitsoh bitsiitʼáád yistłʼinígíí - Wikiibíídiiya\nChʼizhaazhiitsoh bitsiitʼáád yistłʼinígíí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Tsídii Tsídii ndaatʼáʼii Yótʼáahdi tsídii Tsídii tsídígíí Táshchozhii dóó Dijádídlǫ́ʼí dóó bikʼéí Tsídiidlohí dóó bikʼéí Chʼizhaazhiitsoh\nChʼizhaazhiitsoh bitsiitʼáád yistłʼinígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Turdoides hartlaubii" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 9–12di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá; bitsiitʼáád dóó bizééʼ dóó bitéél éí dinilgai dóó diłhiłgo yistłʼin; bitłʼaakááʼ éí łigai; binákʼee éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.\nChʼizhaazhiitsoh bitsiitʼáád yistłʼinígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii yázhí éí yilghał; dzidzé dóó chʼil binááʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Nátsʼiingoʼí bitłʼaaʼ łigaaígíí - Wikiibíídiiya\nNátsʼiingoʼí bitłʼaaʼ łigaaígíí\nNátsʼiingoʼí bitłʼaaʼ łigaaígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Platysteira castanea" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 5–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitłʼaaʼ éí łigai; bitsiiʼ éí łibá; binátsʼiingoʼ éí łichxííʼ; bidaaʼ éí diłhił.\nNátsʼiingoʼí bitłʼaaʼ łigaaígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Yadiizį́įgo ayání - Wikiibíídiiya\nYadiizį́įgo ayání éí Haʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Litocranius walleri" deiłníigo dayózhí.\nDíí naaldlooshii éí ndahóółtseiigóó dóó tłʼoh naazkaadgi naakai, áádóó éí jį́įgo yikááʼ naakai łeh.\nÁnoolinígíí dóó bichʼíyą́Edit\nYadiizį́įgo ayání éí ashdlaʼgo da adéesʼeez[?] áníłtso, áádóó éí bikʼos dóó bijáád danineez (tsin yilátah ayání nahalingo); nááná éí bitsiiʼ áłtsʼíísí dóó bijaaʼ ntsaa. Bitsʼíís éí dibélchíʼíigo naashchʼąąʼ; biteeldę́ę́ʼ éí łigai. Bikąʼígíí éí bideeʼ naaki.\nDíí naaldlooshii éí tsin bitʼąąʼ deiłchozh; tó doo deidlą́ą da łeh.


Tó sidooíyiʼ wónitłʼizí - Wikiibíídiiya\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bíígháán Ádaadinígíí Chʼosh Bikágí yiiʼ Hańdaaʼnahii Chʼosh bijáád dahólónígíí Chʼosh bikágí dantłʼizí Wónitłʼizí\nTó sidooíyiʼ wónitłʼizí éí chʼosh bikágí dantłʼizí dah yikahjí atah daasdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Thermosphaeroma" deiłníigo dayózhí. Tó sidooíyiʼ wónitłʼizí éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dahólǫ́; adóó éí 8 ałʼąą ádaatʼé. Ałkʼidą́ą́ʼ éí tʼóó ahayóí ńtʼę́ę́ʼ, dííshjį́įdi éí noonéeł ndi.\nDíí wónitłʼizí éí tʼáá díkwíí mm ádaníłtso; bideeʼ éí naaki. Dííłdzid dóó chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ.


Bilagáana kin baa naháłnii’go neeznáá nááhaijį’ bik’é na’iishłée dooleełgo bił ’ahadi’nisht’ą́.\nwhiteman house 3-from 3-1-buy.P-GO ten years-up.to 3-for 1-pay.X fut-GO 3-with sup-1-agree.P\nWhen I bought a house from a whiteman I entered into a ten-year payment contract with him. (YM 1987:37)\n-k’é for, in compensation for


Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ choozhghalii - Wikiibíídiiya\nBiʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ choozhghalii\nBiʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ choozhghalii éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdi dóó Shádiʼááhjí Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Oriolus kundoo" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 9–11di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bitʼaʼ dóó binákʼee éí łizhin; bidaaʼ éí dinilchííʼ.\nBiʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ choozhghalii éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí yildeeł, dóó chʼil bijeeh yidlą́; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Tsídiiłchííʼ bítááʼ halzhin dóó halchxíʼígíí - Wikiibíídiiya\nTsídiiłchííʼ bítááʼ halzhin dóó halchxíʼígíí\nbítááʼ halzhin dóó halchxíʼígíí\nTsídiiłchííʼ bítááʼ halzhin dóó halchxíʼígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Coryphospingus cucullatus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 5–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łichííʼ; bítááʼ halzhin dóó halchxííʼ; bidaaʼ éí dinilbá.\nTsídiiłchííʼ bítááʼ halzhin dóó halchxíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; tsin bineestʼąʼ dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


2Cor 8 | `USA | STEP | ketááí tíbâqawaayuo, ketáámá Áánûqtuni íráqô-qtataakoma wení waayúkama maakáq Maateróniabaq áíkuyo-yuraq miráiqtaba timá-timenaqtaa kéunatae.\n1 ketááí tíbâqawaayuo, ketáámá Áánûqtuni íráqô-qtataakoma wení waayúkama maakáq Maateróniabaq áíkuyo-yuraq miráiqtaba timá-timenaqtaa kéunatae. 2 mi-káyúkámá yemá anómma makatí-yátááqá mayéta yútiq-yataaqa taíganimma matááe. miráimanibo yemá Îtuqtabama yimuq-yatááqá ógiqma kémayaae. yemá ôriq umá áwáyoqa máqe-uraamanibo yemá aáwarabi unáákáqtôma íma makáawata ítaretaboata yíwáqnaa í-yátááqá áwáyoq-wayukama Yérútáárebaq máa-yubaq yúwáawana uráiye. 3 yeqtí oótapikemma taíbaq kéyime. mirá kéeta ketáá yemmá yimónáúnataama yemá aqtórárîq o-qtátáákáráq kéyime. minnárakemma yemá anónnáma yauwéqma íma mayaígónîq umá kéyime. 4 áraimma yemá yeqtí mónerabi oótamma Yérútáárebaq áwáyoq-wayukama yimíyábámá keqtááráq inaa téta ítama aónaraae. 5 ááqibo yemá taíbaqo yímêmma ketáámá íma yimónaraunatae. áqnáabaqa yemá yenamáárîq yetábá uyátárai-nakomma ámîqtuweta mikákémmá yenamáárîq yetábá Áánûqtuma akáinaiq íyábá keqtáámá tímikaae. Tááítatima wemá keráwáqá koma kétimonenama keráwápíkémmá keráwáqtí amí-yátááqá Áánûqtuni waayúkayaba Yérútáárebaq máa-yuyaba wemá áaimma átáma áíkaiye. íbêqa maamin-áúbámá keráwáqtôpaq maména kéwiye. miráuma maami-máyáímá mamá ánataikaae téqtaa timá ámikaunatae. miráuma wemá keráwáqtí amí-yátááqá mamá yorupáina-waigoma keráwáqtí amí-yátáákómá keráwáqtí tirukaráq kéyime téna yiráátiniye. 7 keráwáqtí íráqôn-aimma anóne. ánibo Îtukaq itáíq-itaiq umá kéyaqtoraae. íráqôn-aimma kétewana keráwáqtí itaí-yátáákómá anóne. keráwáqá tirummá keqtáá tímêqtababoaq arútái-qtataariq ínéq kéoe. keráwáqá taíbaq matáawaqtaa keráwáqtí paru-yátáápíké uyátá-maqma yimígáae téqtaa kétunatae.\n8 minnáyaba kemá keráwáqá íma kéwakutunamanibo kemá máqtemma Áánûqtuni waayúkama maakáq paá yimónáunama taígani-qtataaqa miráuma kéyimewaq kemá keráwáqá tirummá yimíyábá makáqma kétimonaune. 9 Îtu Káríqtoma keráwáqtábá arummá tímîmma káonaae. wemá máqte-qtataaqa makáimanibo keráwáqá mamá íráqôniq umátikaniqtabama wemá áwáyoq-naqa maa-márábímmá aúkáiye.\n10 írêq-karitimaatiraqa keráwáqá áqnáabariq umá Îtukaq itáíq-itaiq o-káyúkámá Yérútáárebaq máa-yuma yíwáqnaa ínéq túyánámmá ítaraae. miráitaq yetôpaqa aáwakaraq mónekaraq yúwáawana uráiye. miráitaq íbêqa maará kétune. 11 nóinawabi áaimma átáreq mamá ánataraaqtabama taákaq máráaro. minnâ íráqô-qtataare. miráinaq nôraq umáwaq kanaaráq keráwáqá yimínô? mútûq yímero. 12 waayúkama náaraq umáwabi mútûq yímêmma minnâ íráqône. ketáámá nôraq umáwabi matoráunataama Áánûqtuma káonena íma matoráuna-yataaqtabataama minnâ “yímero” téna íketiye.\n13 maamin-áímmá tennayábá keráwáqá taíbaq yimíyatawaq tébakaq Áánûqtuni waayúkama pááqyamma yimínoe téq íma kétune. 14 ímiye. máqte-kayukama náaraq umáwabi mútûq yimínêtama yímero maa-kánááráqá keráwáqá Korítianibaq-wayukama taíbaq kématoraamanibo Áánûqtuni waayúkama Maateróniabaq máa-yuma yemá yenamáárîq aáwaqtababi móneqtaba kéoe. anaaékaqa yemá taíbaq mayaíyaqa keráwáqá tíwáqnaa íyábá íyatama yemá keráwáqá tíwáqnaa ínoe. miráráa umá keráwáqá wenáwáqnaa-wanawaqnaa oro. 15 Áánûqtuni agamatá-kánnáábí maará téna kétiye:\n“min-nákómá náawabi taíbaq mamá áíkui-waigoma mórama áábátákárîq íkéitana min-nákómá náawabi pááqyamma mamá áíkui-waigoma umaatamá kémaiyaiye.\nténa mirá kétiye. 16 Áánûqtuma Tááítatimma mamá keráwáqtábá arummá timí-náqá aúrákaraiye. minnáyaba kemá Áánûqtukaq timuqá kémaraune. 17 ketáámá Tááítatiqtaba maamin-áúbámá maména keráwáqtôpaq wíkáae téqtaa kétunanataa wemá ôriq umá kákaiye.\n18 ketáámá Tááítatite yagaroqtamá móra tíbâqawaaraa-naqa timákaunanataa mibáq kéwiye. wemá Áánûqtuni átê-wataama waabá-káyúkáráq kétitataboata taígani Áánûqtuni waayúkabikemma wemmá wenóíkaq káonaae. 19 Îtukaq itáíq-itaiq o-káyúkámá yemá wemmá ketáátê wíyábámá taígani-kayukabike aúyarakaraae. wemá áwáyoq-wayukama itáíq-itaiq kéo-yuma Yérútáárebaq máa-yuyaba amí-yátááqá yorupaíyábámá wemá Tááítatima áwáqnaa íniye. miráinata óq-wayukama Áánûqtuni waayúkama wenáwáqnaa-wenawaqnaa ínéta aónéta Áánûqtun-awiqa múte yauwínoe.\n20 kaayaq-nákórátá yagaroqtamá mamé kéwiyatama waayúkama téta “maami-táíbáq-mónéqá yuwáunanataa wimmá íarutainiq únnatae” téta kanaaráq ítinoe. 21 Áánûqtun-aurakakaraq waayúkati yúrakakaraq arútáiniq ónáqtaa kéunatae. miráitaqtaa maami-kááyáq-nákátê yagaroqtamá wínîmma káqomma móra-naqa ketáámá kétimakaunatae. taígani-taoqa wemmá makáqma aónáunataama wemá aati-aatimá yíwáqnaa íyábámá ôriq umá kákaiye. íbêqa wemá keráwáqtábá kamuqá kéitenaboana uyátá-maqma yíwáqnaa íyábá kákaiye.\n23 Tááítatima ketíbárawaama keráwáqá tíwáqnaa íyábá ketê mayaímá yagaroqtamá kémayaiye. ánibo káqomma maa-kááyáqá tíbâqawaaraa-nakama yenákámá Áánûqtuni waayúkama áíkuyo-yuma timáyikaayata kéoye. min-nákámá miráuma Îtu Káríqtoni tágama-yataakoni amammóye. 24 yemmá keqtirummá yimígónîq umá yímero. mirámô íyatama máqtemma keráwátábátáá túma maméqtaa uyúnnataama minnâ “áraine” téta tínoe.


Dloziłgaii íiyisígíí - Wikiibíídiiya\nDloziłgaii íiyisígíí éí Tsin Deigházhígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Tamiasciurus hudsonicus" deiłníigo dayózhí.\nDíí hazéí éí 10–15di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dibéłchíʼíigo naashchʼąąʼ; bitéél dóó bizééʼ éí łigai; binákʼee éí łigai ałdóʼ; bitseeʼ éí nineez dóó ditłʼo.\nDloziłgaii íiyisígíí éí neeshchʼííʼ dóó chʼil binááʼ yildeeł łeh; dzidzé dóó ábíshjaaʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.\nLast edited on 5 Atsá Biyáázh 2022, at 07:25


Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsétah naʼashǫ́ʼii - Wikiibíídiiya\nBilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsétah naʼashǫ́ʼii\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Naaldlooshii dadichʼízhii Ndaaʼnaʼii Naʼashǫ́ʼii Tó wónaanídę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii ndaashchʼąąʼígíí dóó bikʼéí Tó wónaanídę́ę́ʼ tsétah naʼashǫ́ʼii\nBilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ\nBilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsétah naʼashǫ́ʼii éí naʼashǫ́ʼii ndaashchʼąąʼígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Laudakia lehmanni" deiłníigo dayózhí.\nDíí naʼashǫ́ʼii éí 2–4di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí łibá dóó niłhingo naashchʼąąʼ dóó yistłʼin; bizééʼ dóó bitéél éí łigai; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí diłhił.\nBilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsétah naʼashǫ́ʼii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsétah naʼashǫ́ʼii


Dáátánii bidaaʼ dilkǫǫhígíí - Wikiibíídiiya\nDáátánii bidaaʼ dilkǫǫhígíí\nDáátánii bidaaʼ dilkǫǫhígíí éí naatsédlózii dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Crotophaga ani" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 12–14di asdzoh[?] áníłtso, adóó éí zhį́ʼii nahalin: bitsʼíís éí łizhin; bitsiiyah éí tʼóó bíyó diwozh; bidaaʼ éí łizhin dóó ditą́.\nDáátánii bidaaʼ dilkǫǫhígíí éí chʼosh deildeeł dóó chʼał dóó naʼashǫ́ʼii deilghał.


Shádiʼááhdę́ę́ʼ chʼał yázhí bitłʼaaʼ halkizhígíí - Wikiibíídiiya\nShádiʼááhdę́ę́ʼ chʼał yázhí bitłʼaaʼ halkizhígíí\nShádiʼááhdę́ę́ʼ chʼał yázhí bitłʼaaʼ halkizhígíí éí tsinlátah chʼał dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Táłkááʼ Bighan Dineʼé Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Anomaloglossus rufulus" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 0.6–1di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bitéél dóó bitłʼaaʼ éí łigaigo halkizh; binááʼ éí diłhił.\nShádiʼááhdę́ę́ʼ chʼał yázhí bitłʼaaʼ halkizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.


Naʼashǫ́ʼii kááʼtsʼinígíí - Wikiibíídiiya\nNaʼashǫ́ʼii kááʼtsʼinígíí éí naʼashǫ́ʼii diwozhígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cordylus" deiłníigo dayózhí. Naʼashǫ́ʼii kááʼtsʼinígíí éí 38 ałʼąą ádaatʼé.\nDíí naʼashǫ́ʼii éí 4–8di asdzoh[?] ádaníłnééz. Bitsʼíís éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ łeh (łaʼ éí daalzhin); bitseeʼ éí nineez dóó dichʼíízh; binááʼ éí diłhił.\nNaʼashǫ́ʼii kááʼtsʼinígíí éí chéłchaaʼ dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii deildeeł.


Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ hodíłchʼiltah chʼał yishtłizhígíí - Wikiibíídiiya\nKéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ hodíłchʼiltah chʼał yishtłizhígíí\nKéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ hodíłchʼiltah chʼał yishtłizhígíí éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Polypedates otilophus" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 2–4di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo diniltso; bitéél éí łigai; binááʼ éí ntsaa.\nKéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ hodíłchʼiltah chʼał yishtłizhígíí éí chʼil bitʼąąʼ dóó dláád yiłchozh; chʼosh yázhí éí yildeeł ałdóʼ.


Téél halkizhii dibéłchíʼígíí - Wikiibíídiiya\nTéél halkizhii dibéłchíʼígíí\nTéél halkizhii dibéłchíʼígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah naaʼeełí léiʼ bikáaʼgi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Turdus eremita" deiłníigo dayózhí ("Nesocichla eremita" deiłníí ńtʼę́ę́ʼ).\nDíí tsídii éí 8–10di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitéél éí łigaigo halkizh; bidaaʼ éí łibá.\nTéél halkizhii dibéłchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó tąądee naagháhii dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Náhookǫs biyaadę́ę́ʼ tsinlátah yádíłtihii - Wikiibíídiiya\nNáhookǫs biyaadę́ę́ʼ tsinlátah yádíłtihii\nNáhookǫs biyaadę́ę́ʼ tsinlátah yádíłtihii éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cardellina canadensis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí diłhiłgo łiba; bizééʼ dóó bitłʼaaʼ éí łitso; bitéél éí łitso dóó łizhingo halkizh; bidaaʼ éí diłhił.\nNáhookǫs biyaadę́ę́ʼ tsinlátah yádíłtihii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Shádiʼááhdę́ę́ʼ niłchiis - Wikiibíídiiya\nDíí kweʼé naaltsoos bikáaʼgi saad shijaaʼígíí éí Shádiʼááhdę́ę́ʼ niłchiis yaa halneʼ dooleeł. Niłchiis ałdóʼ baa yídíiłtah shį́į́.\nShádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikáaʼgi niłchiis hólónígíí éí "Galictis" wolyé, ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhiikʼehjí, áádóó éí naaki ałʼąą átʼé.\nDíí naaldlooshii éí tsintahgi dóó halgaiigi naakai; deesdoigi dóó ayóo ndahałtingóó éí dahólǫ́ ałdóʼ; nááná éí abínígo dóó hííłchʼįʼgo naakai łeh, áádóó éí nihookááʼ dóó tsinlátah ndaaldeeh; tó ńlį́į́h dóó beʼekʼid yiyiʼ éí ndaʼałkǫ́ǫ́ʼ ałdóʼ. Tłʼéeʼgo éí tsin binástáán yiiʼ daʼałhosh łeh; łahda éí nahashchʼidí átʼéegi baʼáán ádeilééh.\nDíí naaldlooshii éí łigai dóó łizhingo ndaashchʼąąʼ. Bitsʼíís éí 18–21di asdzoh[?] áníłtso; bitseeʼ éí 5.5–8di asdzoh[?] áníłnééz; 3–4.5 dahidídloʼ ádaníłdáas łeh.\nShádiʼáádę́ę́ʼ niłchiis éí biniiʼnoodǫ́zí dóó łéʼétsoh bitseeʼ ádinígíí dóó dlǫ́ǫ́ʼ bitseetłʼooígíí haalzheego naaghá; tsídii biyęęzhii dóó tsin bineestʼąʼ yildeeł ałdóʼ.


Ásáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ séítah tłʼiish łikizhígíí - Wikiibíídiiya\nÁsáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ séítah tłʼiish łikizhígíí\nséítah tłʼiish łikizhígíí\nÁsáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ séítah tłʼiish łikizhígíí éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Ásáí Dineʼé Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Lytorhynchus diadema" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 15–20di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí diniltsogo naashchʼąąʼ dóó dinilzhingo łikizh łeh.\nÁsáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ séítah tłʼiish łikizhígíí éí naʼashǫ́ʼii yilghał łeh; chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Naalʼeełí bitsiiʼ halzhinígíí - Wikiibíídiiya\nNaalʼeełí bitsiiʼ halzhinígíí éí naalʼeełí bitseeʼ ntłʼizígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Heteronetta atricapilla" deiłníigo dayózhí.\nNaalʼeełí bitsiiʼ halzhinígíí nahoditsʼǫʼ dóó beʼekʼid bibąąhgi naakai.\nDíí naalʼeełí bikąʼígíí éí diłhiłgo naashchʼąąʼ; bitsiiʼ éí łizhin. Bitsʼíís éí 1–1.3 adéesʼeez[?] áníłtso, 1.1–1.3 dahidídloʼ áníłdáas łeh. Baʼáádígíí éí dibéłchíʼí.\nNaalʼeełí bitsiiʼ halzhinígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí deildeeł.


Tsétah gah bijaaʼ ntsaaígíí - Wikiibíídiiya\nTsétah gah bijaaʼ ntsaaígíí éí gah dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Eʼeʼaahjí Tsiiʼyishbizhí Dineʼé Bikéyahdi dóó Atsá Yee Ndaalzheehii Bikéyahdi dóó Dziłghą́ąʼdi Naakaii Dootłʼizhí Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Ochotona macrotis" deiłníigo dayózhí.\nDíí naaldlooshii éí 6–9di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilbá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bijaaʼ éí ntsaa dóó doo nineez da.\nTsétah gah bijaaʼ ntsaaígíí éí chʼil bikʼǫ́ǫ́ʼ dóó tłʼoh dóó niʼ hadláád dóó chʼil bilátah hózhóón yiłchozh.


Naakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼéeʼgo naʼashǫ́ʼii niłhinígíí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼéeʼgo naʼashǫ́ʼii niłhinígíí\ntłʼéeʼgo naʼashǫ́ʼii niłhinígíí\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼéeʼgo naʼashǫ́ʼii niłhinígíí éí tłʼéeʼgo naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Xantusia bolsonae" deiłníigo dayózhí.\nDíí naʼashǫ́ʼii éí 2–4di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí niłhingo naashchʼąąʼ dóó diłhiłgo yistłʼin; bitseeʼ éí nineez.\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼéeʼgo naʼashǫ́ʼii niłhinígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.


Chʼał bizéétsʼósí łizhin dóó łitsxooígíí - Wikiibíídiiya\nChʼał bizéétsʼósí łizhin dóó łitsxooígíí éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Mantophryne insignis" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 1–1.4di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin dóó łitsxogo naashchʼąąʼ łeh; bitéél éí dinilbá dah daalzhin; binááʼ éí diłhił.\nChʼał bizéétsʼósí łizhin dóó łitsxooígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil bitʼąąʼ łaʼ dóó tąądee naagháhii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Ásáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ táyiʼ chʼał - Wikiibíídiiya\nÁsáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ táyiʼ chʼał\nÁsáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ táyiʼ chʼał éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Eʼeʼaahjí Ásáí Dineʼé Bikéyahdi dóó Ghą́ą́ʼaskʼidii Biłikahii Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Pelophylax saharicus" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 3–4di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo dootłʼizh dóó dinilzhingo łikizh; bijáád éí noodǫ́ǫz łeh; bizééʼ dóó bitéél éí łigai; binááʼ éí ntsaa.\nÁsáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ táyiʼ chʼał éí chʼosh dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ yaadaaʼnézí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ yaadaaʼnézí éí tónteel tsídii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Rynchops albicollis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 16–17di asdzoh[?] áníłtso. Biyaadaaʼ éí nineez; bitʼaʼ dóó bitsiitʼáád éí łizhin; biteel dóó bizééʼ éí łigai; bidaaʼ éí łitsxo. Binááʼ éí mósí binááʼ nahalin: binázhiin ałníiʼdiʼígíí doo nímaz da.\nNaakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ yaadaaʼnézí éí łóóʼ tʼéiyá deilghał


Chʼilátah wálázhinígi átʼéhígíí - Wikiibíídiiya\nChʼilátah wálázhinígi átʼéhígíí\nChʼilátah wálázhinígi átʼéhígíí éí chéłchaaʼ dah yikahjí atah daasdzoh; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Anthicidae" deiłníigo deiyózhí. Chʼilátah wálázhinígi átʼéhígíí éí nahasdzáán bikáaʼgi 3,000 ałʼąą ádaatʼéego dahólǫ́.\nDíí chʼosh éí 2–20 mm ádaníłtso; áádóó éí wálázhiní nahalingo łizhin dóó diłhiłgo ndaashchʼąąʼ łeh. Chʼosh yázhí dóó chʼil bijeeh dóó tádídíín éí bichʼiyąʼ.\nÁsaaʼ neiyéhii · Ásaaʼ neiyéhiigi átʼéhígíí · Beʼekʼid bichʼosh · Chąąneiłhizii · Chéłchaaʼ bikeeʼí · Chéłchaaʼ bikǫʼí · Chéłchaaʼ bitʼaʼ abaní · Chéłchaaʼ bitʼaʼ łichíʼí · Chéłchaaʼ bitsahígíí · Chéłchaachilí · Chéłchaaʼ diʼilígíí · Chéłchaaʼ dilwolígíí · Chéłchaaʼ disxǫsígíí · Chéłchaaʼ łichíʼígíí · Chéłchaaʼ nahashchʼidígíí · Chéłchaatʼą́hí nineezígíí · Chʼilátah chéłchaaʼ · Chʼilátah wálázhinígi átʼéhígíí · Chʼosh ałchozhii · Chʼosh bikǫʼí · Chʼosh łitsxooí · Chʼosh naʼałkǫ́ʼí · Dííłdzidtah chéłchaaʼ nímazígíí · Dííłdzid yiyání · Gadtah wóbitsʼaʼí · Kʼíneedlíshii adiłhashígíí · Kʼíneedlíshii łikizhígíí · Mąʼiichaan · Ndíyíliitsoh bichʼosh · Níłtsą́goʼ · Níłtsą́goʼgi átʼéhígíí · Séítah chéłchaaʼ · Tábąąh wóbitsʼaʼíchilí · Táłkááʼ wóbitsʼaʼíchilí · Táłtłʼááh sindáo · Táłtłʼááh wóbitsʼaʼíchilí · Tó sidooí bichʼosh · Tsin bichʼosh · Tsinaaʼeeł bichʼosh · Tsinyiʼ wálázhinígi átʼéhígíí · Wóbitsʼaʼíchilí bikʼos dichʼízhígíí · Wóbitsʼaʼí dijoolígíí · Wóbitsʼaʼí nineezígíí · Wóbitsʼaʼí yázhí · Wóbitsʼaʼí yilzhólígíí · Wóbichʼahí · Wóónałchídii · Wóónałchídii yił aheełtʼéhígíí\nNíłtsą́goʼ / Wóódilníhii\nHaʼałtsédii bichʼosh · Hosh yiyání · Jiłhazhí bichʼosh · Kʼish bichʼosh · Níłtsą́goʼ łichííʼígíí · Níłtsą́goʼtsoh · Tʼiis bichʼosh\n[Chéłchaaʼ bideeʼ nteelígíí] · [Chéłchaaʼ naalzheehígíí] · [Kʼíneedlíshii diłhiłígíí] · [Tádídíín deiyání] · [Tsé neiʼáhí]


Daatsohí bitsiiyah halzhinígíí - Wikiibíídiiya\nDaatsohí bitsiiyah halzhinígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Naakaii Bikéyahdi dóó Tsinłánítah Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Coccothraustes abeillei" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 7–9di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bítááʼ óó bitsiiyah dóó binághah éí halzhin; bitʼaʼ éí kʼíjíjin; bidaaʼ éí łibá.\nDaatsohí bitsiiyah halzhinígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.


Dǫ́ʼiiyiyiitsahí łibáhígíí - Wikiibíídiiya\nDǫ́ʼiiyiyiitsahí łibáhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Melanodryas vittata" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 5–7di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bidaaʼ éí diłhił.\nDǫ́ʼiiyiyiitsahí łibáhígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Náshdóí łikizhígíí - Wikiibíídiiya\nNáshdóí łikizhígíí éí naaldlooshii daʼalghałígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dóó Naakaii Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́; ałkʼidą́ą́ʼ éí Hoozdo Hahoodzo dóó Akałii Bikéyahdi ałdóʼ hólǫ́ǫ́ ńtʼę́éʼ. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Leopardus pardalis" deiłníigo deiyózhí.\nNáshdóí łikizhígíí éí tsintahgi dóó hodíłchʼilgi naakai, áádóó éí tłʼéeʼgo tʼéiyá naakai; jį́įgo éí tainlátahgi daʼałhosh.\nDíí naaldlooshii éí mósí ndahalin dóó mósígi ádaníłtso — bitsʼíís éí 1.5–3di adéesʼeez[?] áníłnéez łeh; bitseeʼ éí 10–18di asdzoh[?] áníłnééz, áádóó éí 25–35 dahidídloʼ áníłdáás. Łaʼ éí dibéłchíʼí dóó łizhingo daalkizh, náánáłaʼ éí łibá dóó łizhingo daalkizh; bitseeʼ éí noodǫ́ǫ́z.\nNáshdóí łikizhígíí éí daʼalghałgo naakai — naʼastsʼǫǫsí dóó łéʼétsoh dóó naʼashǫ́ʼii hadaalzheehgo naakai.


Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼał dichʼízhí yázhí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼał dichʼízhí yázhí éí tsinlátah chʼał dóó bikʼéí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi tʼéiyá dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Poyntonophrynus" deiłníigo deiyózhí. Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼał dichʼízhí yázhí éí 11 ałʼąą ádaatʼé.\nDíí chʼał éí 0.5–1.5di asdzoh[?] áníłtso, áádóó éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii deildeeł.


Łeʼígéédí dinilbáhígíí - Wikiibíídiiya\nŁeʼígéédí dinilbáhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Geositta maritima" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 6–7di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bizééʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.\nŁeʼígéédí dinilbáhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Luk 22 | `AUY | STEP | Naaófáꞌá Maníkó Yúndaa-waasi tíyótaimo í-tánómbá ímbo intóráín-tantaaꞌwara-pereti agáún-kanaa kárikaꞌa túwasa\nYúndasi Ísuni pintaruꞌó maiyáin-aai.\nMátíyu 26:1-5,14-16, Mááka 14:1-2,10-11, Yóni 11:45-53\n1 Naaófáꞌá Maníkó Yúndaa-waasi tíyótaimo\ní-tánómbá ímbo intóráín-tantaaꞌwara-pereti agáún-kanaa kárikaꞌa túwasa 2 óraaꞌ-amaan-kisau-waasiye ámáámbo sun-kwáásíyé Ísumbo tufíyan-aai suwaná úwoi-waasisafena tááꞌa úwasa ímba aforatá taꞌótoranaumne siyáawe.\n3 Suwaná Ísuni kísau-waasi sísamaifakemba kaeꞌá kumbaimái-waasifinkemba moóráwigon-awiꞌa Yúndasi moórá-awiꞌa Ísakerioti éna waántáwanko wenarumpimbá koména imáyáa amúwana 4 óraaꞌ-amaan-kisau-waasifaꞌe ámáán-dakaꞌo káráwirowifaꞌe wéna séna túwaꞌnai onaꞌá Ísumba taꞌótoranaawe súwasa 5 isésa aamoí ésa sésa miyámó inda-méyámbá óntanta aménaumne suwaná 6 Yúndasi ewé séna ímbo waásimo mépaꞌo éꞌa nóraumaiya Ísumba aráátíménasawa taꞌótoranaao-imayaa ómbarena\nTíyótaimo í-tánómbó kauráan-aai.\nMátíyu 26:17-25, Mááka 14:12-21, Yóni 13:21-30\n7 Yúndaa-waasi ímbo intóráín-tantaaꞌwara-pereti agáún-kanaa túntemba tíyótaimo í-tánón-kánáá sipisípi-araaꞌa tufúꞌmai káúfúnkaꞌa 8 Ísu Pítaante Yóninteꞌa tiꞌmaréna séna tíyótaimo í-tánómbá kowégaufiyata komandaanó súwasarai 9 mindárai sésarai nááfara kogaufóyauyo suyaná 10 Ísu séna Yérúsaremu-naopaꞌa wíyana moóráwigo nonánámó maimaé wíndawimba arááíwáékaiyo. Wemó naaúmpaꞌo iyíndafaꞌo 11 naankón-afowámó mérainakai kosimámekai óraako áísai ena séna kesí kísau-waasiseꞌa náán-aempara tíyótaimo í-tánómbá nánaumno wésiye kosimámékaiyo. 12 Wemá afófumayaaꞌ-nankoni óraaꞌ-aempaꞌa aráátiminiye. Kúfuꞌo uwándáíyan-tantaaꞌa mimpímbá wéraiye. Seyaafá-tántááꞌá toꞌmayaa úmarekai minkáꞌá kausínkáakaiyo súwasarai 13 mindárai isésarai Yérúsaremu-naopaꞌa wésarai Ísumo sún-tantaaꞌa wérowasarai minkáꞌá tanómba kauwánkaraaye.\nÍsu wení kísau-waasi tómbó tímakain-aai.\nMátíyu 26:26-30, Mááka 14:22-26, 1 Kórinti 11:23-25\n14 Tanómbo náíyan-kanaa túwasa Ísuwe wení aantá-waasiye tómbó náíyapaꞌa komérowana 15 Ísu simátimena séna kárikaꞌa síꞌo índa-iꞌa uwásinkaiyan-kanaa ímbo tiyáinaꞌa ááéma tíyótaimo í-tánómbá kembiwíséꞌa nánaumne-imayaa úmae iyáunda káféꞌa minkánáá paápé imbá póta nánaumne. 16 Simátime súne. Marapáꞌá maantánómbá ímba anekaꞌá nánaumpo Maníkó wení waásimo kawáánipaꞌa maantánónkóní áwáuma aforaꞌá wérainaꞌa nánaumne séna 17 ándá-aran-dombo wéron-anafeumba maisoréna Maníkómpá súwiyo séna maimái moórá-mora úmai naaró. 18 Simátime súne. Ándá-aran-domba ímba nánaumpo Maníkó wení waásimo kawáánipaꞌa méꞌa anekaꞌá nánaumne séna 19 péréti maisoréna Maníkómpá súwiyo séna tafánkena tiména séna mindá kesún-ifo kembiwísáféꞌa ísámai kesú tuwánáúmne. Miyáumai kentáféꞌa imáyáa éꞌa námae íyóro súwasa 20 tómbá násúwówana ándá-aran-dombo wéron-anafeumba maisoréna pérétimo timúntemba miyáumai ándá-aran-domba tiména séna mindá kesí naaén-iye kesí naaemá kembiwísáféna kumínda póna Maníkó séna keséꞌa kááísamai méraiwae séna mináú-ááí símai kááísamakaisaꞌa miyáumai kentáféꞌa imáyáa éꞌa námae íyóro.\n21 Kembá namuro-wáásímó aráátimindawi keséta ména tómbá wénaiye. 22 Naaófáꞌá Maníkó séna waási úranko puwíníyemo siyáintemba póꞌa púwónana namuro-wáásímó aráátimindawi sáwí-meyamba máíníye Ísu súwasa 23 wení kísau-waasi keáímbá sésa nááwa miyá ínísanawa síyó siyáawe.\nNááwa íyáákaiyomo siyáan-aai.\n24 Ísuni kísau-waasi mósimesi-aai sésa kentááfínkémbá nááwa wéiyaakaiyo suwaná 25 Ísu séna marapáꞌ-órááꞌ-wáásísómbá íyáákamai fasiꞌaén-ááí simáti-simati uwasá wenkóyááka-tayaaka ésa sésa kentáásí óraaꞌ-waasi kaweꞌá wéowe siyáawe. 26 Kembiwí miyáumaimo óraaꞌ-waasimo ontembá ímba miyán-oro. Kempínkémbá óraaꞌo ménae síyawi seyaafáꞌ-wáásítí kísau túwaꞌnai oro. Íyáákanaemo síyawi fíꞌowiti wayóꞌá maénááwe. 27 Marapáꞌ-wáásífínkémbá tómbó ménamo wénaiwai óraaꞌ-waasin-ifo kúfuꞌo uwámíwai káriꞌ-waasi imbánifo kemá kentí óraako ímba miyá éꞌa kentí wayókóráámbá wéune.\n28 Miyá únaꞌa kembó sáwíꞌo uwásínkáanka keséꞌa méꞌa ímba síyukaawe. 29 Kesifo kentáféna séna waási kawáánuwo siyáintemba kembiwísáféꞌa miyán-ááí simátimenaumne. 30 Waási kawáámó ondaráꞌá méꞌa tómbá wéneꞌa kawáámó ondaráꞌá méꞌa Ísarerin-áánintomba sísamaifakemba kaeꞌá kumbaimái-aanintonti minándáfákén-kwáásí-taai iséꞌa\ntuwínkaaꞌa ónááwe Ísu siyáiye.\nPítaa ánaaeniꞌa uwásinkainiyemo siyáin-aai.\nMátíyu 26:31-35, Mááka 14:27-31, Yóni 13:36-38\n31 Ísu Sáímonimba arumbá uwánkena séna Sáímoniyo isaaó. Owáí toꞌmáímo tufimpí owanamó arúꞌó marapá kúmísasamo anónkaꞌo mósá máéntemba kawe-tántááꞌá mósá maéꞌa sáwí-tantaaꞌa úwoimo wéraindasafena waántáwanko tísai úmai isánae sínaꞌa 32 mindásafe Maníkómpáꞌá inaí séꞌa keséꞌo kááísamaimo méraanda siyuwáánafo séꞌa inaí siyáumne. Emá siyuwé kouweré kesí waási fasiꞌátinkaao Ísu súwana 33 Pítaa séna Fasiꞌaénkóo ándáfaꞌo áíꞌmae wíyaꞌo éꞌa keséꞌa kóyauye. Tufuwíyamo puwínaꞌo éꞌa keséꞌa puwóyauye Pítaa súwana 34 Ísu séna Pítaao simáme súne. Káféꞌa kokórigo ímbo áái siyáindaraꞌa emá kaumbo-íkáꞌá kentáfé sé ímbo awánáúnda-waasiye sínone Ísu Pítaantafena siyáiye.\n35 Ísu simásuwena wení kísau-waasisafena séna ááéma tiꞌmaré séꞌa óntambo inai-inaimó sí-únámbá ímba maéꞌa tón-únámbá ímba maimaé wéꞌa tísamai ánáamba ímba maimaé koró. Minááí ááéma séꞌa tiꞌmákaunda moórá-tantaatafeꞌa aáfáán-tukáanaꞌiyo súwasa miwí sésa ímbaniye suwaná 36 Ísu séna káféꞌa óntan-unambo makáiyawi minúnámbá maimaésa koró. Tón-únámbó makáiyawi minúnámbá maimaésa koró. Paepáéꞌa ímbo makáiyawi miwítí paákákén-únánkwátói fíꞌowi timésa óntamba maiyésa paepáéꞌa méyánuresa koró. 37 Simátime súne. Naaófáꞌá Maníkón-aai aúfáífimba Áísáya agaimaréna séna\náíꞌmaesa sáwíꞌa uráan-kwaasimo\nmépaꞌa móankaraawe agaimaréna siyáimba kentáfénamo siyáimba póna paápé íníye Ísu súwasa 38 wení kísau-waasi sésa Fasiꞌaénkóo kae-páépáéꞌa makáumne suwaná wemó sún-aaigoni áwáu ímba ísóntafena séna éꞌaniye\nÍsu Kétésémánifaꞌa inaimó siyáin-aai.\nMátíyu 26:36-46, Mááka 14:32-42\n39 Ísu simátimena máápaꞌa kuména Órífi-omapaꞌa imaéꞌmae úntemba iyúwasa wení kísau-waasi arááíwaꞌmaesa 40 íyúwana Ísu simátimena séna waántáwanko tísai úmai isánae-aai kempáꞌá sifáínifo Maníkómpá inaí seró séna 41 tiyuwéna ewaaꞌá wéna Maníkó óraakon-iye séna maraꞌá kumbéna inaifínkémbá 42 séna kesifóo emó kanaán-iye sémo e maanúmbáí-tántááꞌó kempáꞌó tínda maisiyuwé énifo ímba kesí imáyáan-ifo ení imáyáa arááíwáéno súwana 43 Maníkóní kísau-waasigo wíyómpakewi paápé éna fasiꞌánkowana 44 arunkó óraaꞌ-umbai tówana Maníkómpáꞌá inaí fasiꞌámai súwana umuꞌnáámba naaeráámbá marapáꞌá kumúwana 45 inaí simásuwena íyáfasinena wení kísau-waasiyaufaꞌa téna tatuwánómba tirunkó umbaí tówasa tún-kwaigurówana 46 tatúséna tasimátimena séna túmó wéraamba íyáfasineꞌa inaí seró. Waántáwanko tísai úmai isánae-aai kempáꞌá sifáínifo Maníkómpáꞌá inaí seró Ísu siyáiye.\nMátíyu 26:47-56, Mááka 14:43-50, Yóni 18:3-12\n47 Ísu minááí wésuwana sáwífaꞌ-waasi wétuwana Ísuni kísau-waasi sísamaifakemba kaeꞌá kumbaimái-waasifinkemba moóráwigon-awiꞌa Yúndasi misáwífáꞌ-wáásífímbá aifaꞌá téna Ísumba aaweyáámó uwánkaindasafena Ísuni ewaaꞌá téna 48 aasásóíꞌá úntafena Ísu séna Yúndasiyo kemá waási úrankomba kesí namuro-wáásímó aráátímíndasafe aaweyáá uwásinkaane súwasa 49 Ísuweꞌo mérowi moórá-tantaaꞌo paápé índa-imayaa ésa sésa Fasiꞌaénkóo paepáétanta karánaumno suwaná 50 Ísuni kísau-waasifinkemba moóráwigo paepáéꞌa maimaéna aifaꞌ-ámáán-káwáágóní kísau-waasigon-ááꞌa fagáúsuwowana 51 Ísu étuwaao séna minkwáásígón-áákaꞌa taꞌótorena ááꞌa kaweꞌá uwánkaraiye.\n52 Kaweꞌá uwánkowasa óraaꞌ-amaan-kisau-waasiye ámáán-danka-kawaa-waasiye óraaꞌ-waasiye Ísumbo taꞌótoraiyanesa tamérowana Ísu simátimena séna kentáféꞌa umén-kwáásín-iye séꞌa póꞌa taánáínkwara paepáéꞌwaraꞌa maimaé kembá taꞌótoranae séꞌa wétewe. 53 Sáwífa-kanaa óraaꞌ-amaan-daumpaꞌa keséꞌo méraundaraꞌa ímba kembá taꞌótokaawe. Káféꞌa kentí kanaamá isaꞌá kumeukóní fasiꞌaémbá íyáákaisaꞌa kembá taꞌótórááwe Ísu siyáiye.\nPítaa ímba awánáúnda-waasin-iyemo siyáin-aai.\nMátíyu 26:57-58,69-75, Mááka 14:53-54,66-72, Yóni 18:12-18,25-27\n54 Súwasa Ísumba taꞌótoꞌmaesa aifaꞌ-ámáán-káwáágóní naaúmpaꞌa móankowana Pítaa tínaaemba nénkaꞌo témomba 55 mindánkóní naamaáífa iyamá agaimarésa mérowana Pítaa miwísé maraꞌá tamérowana 56 iyamó wégonkaꞌa moórá-kisau-arasigo téna Pítaamba takarákéna séna minkwáásígó weséꞌo máíwain-iye súwana 57 Pítaa séna ímbanifo kemá ímbo awánáúnda-waasin-iye súwana 58 kárikaꞌa moóráwigo Pítaamba taawánéna séna wení waásifinkewi óne súwana Pítaa séna kemá ímbaniye súwana 59 kárikaꞌa moóráwigo Pítaantafena óraaka séna éraiꞌa súne. Kárírifakewi éna wení kísau-waasifinkewin-iye súwana 60 Pítaa séna emó sénda-aai ímba isáúmne súwana kokórigo áái súwana 61 Fasiꞌaénkó waeréna Pítaamba awánówana Pítaa Fasiꞌaénkó simámakon-aai áákaꞌ-maréna miyá siyónkaꞌa káféꞌo kokórigo ááimo ímbo siyáindaraꞌa emá kaumbo-íkáꞌá kentáfé sé ímbo awánáúnda-waasin-iye sínone siyónkaꞌa minááí áákaꞌ-maréna 62 máápaꞌa kuména áfááraumai ifiꞌá taráiye.\nÍsumba karaánááꞌo ánkaraan-aai.\nMátíyu 26:67-68, Mááka 14:65\n63 Pítaa ifiꞌá tówasa Ísunkaꞌo káráwirowi karaánááꞌa ankésa tufuwésa 64 aúrampaꞌa ampantasámbá káátamakesa wétufuwesa sésa esáfé sé Maníkómó íyáfasisinkaraiwai únemo séndawi ómpo kemá nááwa tufúnái simásimiyo wésesa 65 fíꞌo-fiꞌon-aai símai\nÁmáán-oraaꞌ-waasifaꞌa Ísumbo áíꞌmae kuráan-aai.\nMátíyu 26:59-66, Mááka 14:55-64, Yóni 18:19-24\n66 Aafáúmó íyáúsunkaꞌa Yúndaa-waasiti óraaꞌ-waasiye óraaꞌ-amaan-kisau-waasiye ámáámbo sun-kwáásíyé túwaandu urówasa Ísumba áíꞌmaesa íyúwasa 67 sésa Maníkómó íyáfasinankaraiwai Káráísitiyaꞌonai simásimiyo suwaná séna simátíménaꞌo éꞌa ímba kaweꞌ-úmai isánááwe. 68 Moórá-aaimo tísai onaꞌó éꞌa ímba simásimenaawe. 69 Kemá waási úranko Maníkó fasiꞌaénkón-ayáánúrapaꞌa fasiꞌaén-áémpáꞌá iménaumne súwasa 70 seyaafáꞌnánká sésa ewá séwa Maníkón-ááninko úne sénó suwaná Ísu séna éꞌa sewé súwasa 71 miwí sésa wesáféna sifó minááísáféta aaifintá maenkéta fíꞌon-aaimo simánkáámba saafá únda póta ifátá tuwánáúmne siyáawe.


Ghą́ą́ʼaskʼidii Biłikahii Bikéyahdę́ę́ʼ séítah tłʼiish bichóhí - Wikiibíídiiya\nGhą́ą́ʼaskʼidii Biłikahii Bikéyahdę́ę́ʼ séítah tłʼiish bichóhí éí tłʼiish íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Ghą́ą́ʼaskʼidii Biłikahii Bikéyah dóó Eʼeʼaahjí Ásáí Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cerastes vipera" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 10–14di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ.\nGhą́ą́ʼaskʼidii Biłikahii Bikéyahdę́ę́ʼ séítah tłʼiish bichóhí éí naʼastsʼǫǫsí dóó naʼashǫ́ʼii dóó chʼał yilghał łeh.


Táłtłʼááh naatʼáʼii - Wikiibíídiiya\nTáłtłʼááh naatʼáʼii éí łóóʼ ádaatʼé. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí Dactylopteridae deiłníigo dayózhí. Łaʼ ndaʼałkaahí ádaaníigo díí łóóʼ éí táłtłʼááh łį́į́ʼ dahyikahjįʼ atah yisdzoh daaní, náánáłaʼ éí díí łóóʼ éí łóóʼ dichʼízhí atah yisdzoh daaní.\nTáłtłʼááh naatʼáʼii éí Bitsįʼ Yishtłʼizhii Tónteeldi dóó Eʼeʼaahjí Tónteeldi dahólǫ́, áádóó éí tsostsʼid ałʼąą ádaatʼé.\nDíí łóóʼ éí bitʼaʼ ayóo danineez dóó danteel; tsídii nahalingo táłtłʼááh "ndaatʼá." Bitsʼíís éí daalkizh, áádóó éí 15–20di asdzoh[?] ádaníłnééz.\nTáłtłʼááh naatʼáʼii éí chʼosh yázhí dóó bíígháán ádaadinígíí deildeeł.


Tsinlátah tąądee naagháhii yiyání dah daalzhinígíí - Wikiibíídiiya\nTsinlátah tąądee naagháhii yiyání dah daalzhinígíí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Naaldlooshii dadichʼízhii Ndaaʼnaʼii Tłʼiish Tłʼiish íiyisígíí Nihookááʼ tłʼiish dóó bikʼéí Shádiʼááhdę́ę́ʼ tąądee naagháhii deiyání dóó bikʼéí Tsinlátah tąądee naagháhii deiyání\nTsinlátah tąądee naagháhii yiyání dah daalzhinígíí éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Dipsas catesbyi" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 20–25di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dibéłchíʼíigo naashchʼąąʼ dóó dah daalzhin.\nTsinlátah tąądee naagháhii yiyání dah daalzhinígíí éí tąądee naagháhii yilghał łeh.\nShádiʼááhdę́ę́ʼ tąądee naagháhii deiyání dóó bikʼéí\nAhééháshį́į́hdę́ę́ʼ tłʼiish bitseeʼ deekʼínígíí · Chxiin yiyání łizhígíí · Ńdíshchíitah tłʼiish bizábąąh łitsooígíí · Tsinyiʼ tłʼiish bitsiiyah halxchíʼígíí\nHalgaii Hóteeldę́ę́ʼ łeeyiʼ chʼosh yiyání · Haʼaʼaahdę́ę́ʼ łeeyiʼ chʼosh yiyání · Łeeyiʼ chʼosh yiyání bitsiiyah łitsxooígíí · Naakaii Bikéyahdę́ę́ʼ łeeyiʼ chʼosh yiyání dinilzhinígíí\nÁhí dah oojołítah\nÁhí dah oojołítah tąądee naagháhii yiyání áłtśózígíí · Áhí dah oojołítah tąądee naagháhii yiyání dinilzhinígíí · Áhí dah oojołítah tąądee naagháhii yiyání łibáhígíí · Áhí dah oojołítah tąądee naagháhii yiyání noodǫ́zígíí · Áhí dah oojołítah tąądee naagháhii yiyání yishtłizhígíí · Tąądee naagháhii yiyáníchilí\nNaʼashǫ́ʼii łóóʼ hadaalzheehii\nNaʼashǫ́ʼii łóóʼ haalzheehii diłhiłígíí · Naʼashǫ́ʼii łóóʼ haalzheehii naashchʼąąʼígíí\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tąądee naagháhii yiyání łitsogo noodǫ́zígíí · Naakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tąądee naagháhii yiyání łizhin dóó łigaaígíí\nAkałii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish mósíyilnááʼí · Naakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiish mósíyilnááʼí · Tsintah tłʼiish mósíyilnááʼí · Tłʼiish mósíyilnááʼí noodǫ́zígíí\nTsinlátah tąądee naagháhii yiyání dah daalzhinígíí · Tsinlátah tąądee naagháhii yiyání łizhin dóó łibáhígíí · Tsinlátah tąądee naagháhii yiyání łizhin dóó łigaaígíí · Tsinlátah tąądee naagháhii yiyání naashchʼąąʼígíí · Tsinlátah tąądee naagháhii yiyání niłhinígíí · Tsinlátah tąądee naagháhii yiyání nizhónígíí · Tsinlátah tąądee naagháhii yiyání yishtłizhígíí\nTsintah łeeyiʼ chʼosh deiyání\nKintaaʼanéhé Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ łeeyiʼ chʼosh yiyání · Łeeyiʼ chʼosh yiyání bitsiiyah łigaaígíí · Łeeyiʼ chʼosh yiyání dah daaltsooígíí · Łeeyiʼ chʼosh yiyání dibéłchíʼígíí · Łeeyiʼ chʼosh yiyání diłhiłgo noodǫ́zígíí · Łeeyiʼ chʼosh yiyání łibáhígíí · Łeeyiʼ chʼosh yiyání łichíiʼgo noodǫ́zígíí · Łeeyiʼ chʼosh yiyání yishtłizhígíí · Táłkááʼ Bighan Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ łeeyiʼ chʼosh yiyání\nAhééháshį́į́hdę́ę́ʼ tłʼééʼtłʼiish · Akałii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼééʼtłʼiish · Tłʼééʼtłʼiish (íiyisígíí)\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiistsʼózí naʼatłʼoʼii · Tłʼiistsʼózí naʼatłʼoʼii łibáhígíí · Tłʼiistsʼózí naʼatłʼoʼii łikizhígíí · Tłʼiistsʼózí naʼatłʼoʼii niłhinígíí · Tłʼiistsʼózí naʼatłʼoʼii noodǫ́zígíí\nTłʼiish bisóodichį́į́hí dibéłchíʼígíí · Tłʼiish bisóodichį́į́hí naashchʼąąʼígíí · Tłʼiish bisóodichį́į́hí yishtłizhígíí ·\nDziłtah tłʼiish yiijį́į́ʼí · Hodíłchʼiltah tłʼiish yiijį́į́ʼí · Tábąąh tłʼiish yiijį́į́ʼí · Tłʼiish yiijį́į́ʼí naashchʼąąʼígíí · Tsintah tłʼiish yiijį́į́ʼí\nTłʼiish gohwééłchíʼí bitsiiyah halchxíʼígíí · Tłʼiish gohwééłchíʼí diłhiłígíí · Tsintah tłʼiish gohwééłchíʼí\n[Shádiʼááhdę́ę́ʼ chʼał hadaalzheehii dóó bikʼéí]\nTsinlátah tąądee naagháhii deiyání\nDíí naaltsoos 29 Tʼą́ą́chil 2021 yoołkáłę́ędą́ą́ʼ łahgo ályaa.


Yak'usda Ooghuni 2 Thessalonica Whut'enne 1\nPaul Thessalonica Whut'enne Whulh Nat Buts'ó K'eyanguz-i\nThessalonica whut'enne Paul hadih ubulhni\n1 Wheni tane ts'inli Paul, Sylvanus, Timothy, nohni keyoh Thessalonica ts'e Yak'usda neBá 'ink'ez Sizi Gri neMoodihti ba 'ilhunaoodulhne, hadih nohts'utni.\n2 Ye unzoo-i 'ink'ez nohdzi dóghel, 'et Yak'usda neBá 'ink'ez neMoodihti Sizi Gri oots'u hayúkat-i, 'i nohbulh óot'e'.\nYak'usda 'udek'ez neba nahutiyeh 'ink'ez yé dizti'-i\n3 Ooba 'alha' hoont'oh-i, 'i lhk'uz te aht'i 'ink'ez 'ilhoghun ahli lhan'un te lhk'ehtsi'. 'Et huwa neulhutsinke 'ahoolhyiz Yak'usda ts'un nohba musi uzdóni' huba' hoont'oh.\n4 'Et huwa 'onghohne Yak'usda ba 'ilhunaoodulhne, 'et huwun 'uk'enus nohba ts'uhóont'i' nohni nohghun. Dune dzoh nunohulhdeh 'ink'ez howa whulna'-un nohghá whunkat-un, 'et hoonts'i ooba 'alha' hoont'oh-i, 'i be ndai la be nohba whuts'ulhdáhni whe whulh nudulhya.\n5 'Inka ts'iyanne t'ehininzun Yak'usda ts'ih'un nahiyilh-un 'unt'oh. 'Et huwa nts'e la whe Yak'usda lerwe unli, 'et la soo 'úlhdzoo' oole' ook'élh'otih'alh. 'Et huba 'andit dzoh nahde.\n6 Mbene la dzoh nunóhulhdehne, 'enne Yak'usda buk'elha whutilhtselh. Yak'usda ts'ih'un un'a ne'ut'en-un 'unt'oh 'et huwa.\n7 'Ink'ez nohni dzoh nudehne nebulh nátilhyis. Whuz un'a neba k'elha whutilhtselh. Ndet la neMoodihti Sizi Gri 'ink'ez oolizas ulhtusne bulh, 'et yak'uz ts'e bube hóodutaltsilh.\n8 'Et 'oh de de mbene la Yak'usda t'enuszunne 'ink'ez neMoodihti Sizi Gri ooghuni unzoo-i k'únulhe'ust'enne, 'enne kwun tluk be buba k'elha whutaleh. 'Et whuz un'a 'enne buts'un k'utitnelh.\n9 NeMoodihti 'ink'ez 'uk'enus ye dizti'-i, 'i 'ilhiz wheni yuch'a nabutálelh. 'Et 'ilhiz wheni hiye dzoh nutideh 'ink'ez 'aw buba oolatoh nalhuhóo'oh. 'Et whuz buba k'elha whutilhtselh.\n10 'Et dzin whusanája de, 'et nduwhutanelh. 'Et dzin, Yak'usda ooch'e' unline, 'enne ts'iyawh buba whudutálhti'. 'Ink'ez ndunne buba 'alha' hoont'ohne, 'enne buba hooncha tileh. Wheni neghuni gha nohba 'alha' hoont'ohne, nohni cha bubulh 'útiht'elh.\n11 'Et huwa 'alhoolhyiz Yak'usda ts'un nohba tenazdudli. Yak'usda dutihjih ha nohka' dani', 'et whe soo 'úlhzoo' nohulhtsi. Ts'iyaitsuk unzoo-i yughunli, 'ink'ez 'ut'en 'ulh'en-i, be 'alha' hoont'oh-i be 'ulh'íh-i, 'i ts'iyawh ye úlhtus-i bulh 'únt'oh, 'et ts'iyawh lhaóodutihleh.\n12 'Et whuz un'a neMoodihti Sizi Gri boozi', nohni nohgha dutáti'. 'Ink'ez nohni cha 'en gha ahcha tileh. Yak'usda 'ink'ez Sizi Gri ye unzoo-i, 'i gha nduwhutanelh.


Niʼgóó nákʼeehiłii - Wikiibíídiiya\nNiʼgóó nákʼeehiłii éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Lanioturdus torquatus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 5–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łigai; bitéél dóó binághah éí halbá; bitsiitʼáád éí halzhin; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; binákʼee éí diłhił; binááʼ éí łitsxo; bidaaʼ éí diłhił.\nNiʼgóó nákʼeehiłii éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Tábąąh táshchozhii dinilbáhígíí - Wikiibíídiiya\nTábąąh táshchozhii dinilbáhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó Tsiiʼyishbizhí Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Riparia diluta" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá; bizééʼ dóó bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí łizhin.\nTábąąh táshchozhii dinilbáhígíí éí naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.


Naʼashǫ́ʼii bitʼaʼ hólóní ntsaaígíí - Wikiibíídiiya\nNaʼashǫ́ʼii bitʼaʼ hólóní ntsaaígíí éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Basiliscus basiliscus" deiłníigo dayózhí.\nDíí naʼashǫ́ʼii éí 30–45di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilzhin; bizábaąąh éí łigai; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí łitso.\nNaʼashǫ́ʼii bitʼaʼ hólóní ntsaaígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; chʼał dóó łóóʼ yázhí dóó dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Shádiʼááhdę́ę́ʼ dziłtah tsídii bitłʼaaʼ dibéłchíʼígíí - Wikiibíídiiya\nShádiʼááhdę́ę́ʼ dziłtah tsídii bitłʼaaʼ dibéłchíʼígíí\nShádiʼááhdę́ę́ʼ dziłtah tsídii\nShádiʼááhdę́ę́ʼ dziłtah tsídii bitłʼaaʼ dibéłchíʼígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Pseudosaltator rufiventris" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 6–8di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí diłhił; bitłʼaaʼ éí dibéłchíʼí; binátsʼiin éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.\nShádiʼááhdę́ę́ʼ dziłtah tsídii bitłʼaaʼ dibéłchíʼígíí éí tsin bineestʼąʼ dóó dzidzé yiłchozh; chʼil bijeeh dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Tsídiiłbáhí bitsiiyah dootłʼizhígíí - Wikiibíídiiya\nTsídiiłbáhí bitsiiyah dootłʼizhígíí\nTsídiiłbáhí bitsiiyah dootłʼizhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Eʼeʼaahjí Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó Dziłkʼi Dah Názʼéelii Dineʼé Bikéyahdi dóó Tsiikʼi Déíbaalí Bikéyahdi dóó Naashchʼąąʼ Bidiyogíihnii Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Fringilla coelebs" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 5–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bikąʼígíí éí bitsiiyah dóó bitsiitʼáád dootłʼizh; bitéél dóó binághah éí dibéłchíʼí; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí łibá.\nTsídiiłbáhí bitsiiyah dootłʼizhígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.\nLast edited on 18 Atsá Biyáázh 2022, at 05:25


Binááʼádaałtsʼózí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ łéʼétsoh haalzheehii noodǫ́zígíí - Wikiibíídiiya\nBinááʼádaałtsʼózí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ łéʼétsoh haalzheehii noodǫ́zígíí\nłéʼétsoh haalzheehii noodǫ́zígíí\nBinááʼádaałtsʼózí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ łéʼétsoh haalzheehii noodǫ́zígíí éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Binááʼádaałtsʼózí Dineʼé Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Elaphe quadrivirgata" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 50–60di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí diłhił dóó yishtłizhgo noodǫ́ǫ́z.\nBinááʼádaałtsʼózí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ łéʼétsoh haalzheehii noodǫ́zígíí éí łéʼétsoh dóó naʼastsʼǫǫsí dóó hazéí dóó tsídii yázhí yilghał łeh.


Dził Daantsaaítah Bilagáana Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiishkʼaaʼchilí - Wikiibíídiiya\nDził Daantsaaítah Bilagáana Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiishkʼaaʼchilí\nDził Daantsaaítah Bilagáana Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiishkʼaaʼchilí éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Dził Daantsaaítah Bilagáana Bikéyahdi dóó Haʼaʼaahjí Bichʼah Łichíiʼii Bikéyahdi dóó Tsiikʼi Déíbaalí Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Eirenis collaris" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 8–12di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí yishtłizh dóó dinilgaigo naashchʼąąʼ; bikʼos éí diłhił.\nDził Daantsaaítah Bilagáana Bikéyahdę́ę́ʼ tłʼiishkʼaaʼchilí éí chʼosh yázhí dóó jááłánii yildeeł.


Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsinyiʼ néʼéshjaaʼ - Wikiibíídiiya\nShádiʼááhdę́ę́ʼ tsinyiʼ néʼéshjaaʼ éí yótʼáahdi tsídii dah yikahjí atah yisdzoh. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Strix hylophila" deiłníigo dayózhí. Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsinyiʼ néʼéshjaaʼ éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́.\nDíí néʼéshjaaʼ éí 13–15di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó łigaigo łikizh; bitéél éí łigai dóó diłhiłgo noodǫ́ǫ́z; binááʼ éí łitso.\nShádiʼááhdę́ę́ʼ tsinyiʼ néʼéshjaaʼ éí naʼashǫ́ʼii dóó łeeyiʼ bitiiní deilghał; tsídii yázhí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Fireman197928 livejasmin HotCleopatraXIsabelePervQueen livejasmin AshleeJadeMarinaXXX livejasmin DixxonBobyMorticiaFemDom livejasmin CharlenaAhardchubby livejasmin sweetcoralinexfyrecat livejasmin Miguelitou\nAnnaRaven livejasmin BunetteHotsDancerofsexxx livejasmin CurlyKittykatCandyXHott livejasmin SkarlynHotAngelinaAhromina livejasmin JosephHugeCocksweetcoralinex livejasmin SofaLinnDixxonBoby livejasmin JhonyStark\nKateyAndLora . Zamanntha. SharonDesire. PrettySakurraX.\nMiguelitouIsabelePervQueenHUGeTRANsPRINCESBurnerBoy .SkarlynHotEmmaSophiasexypameforuMilanaCharm .SadeeaAngelinaAhrominaxxxNICOLE21xxxSOFYAA2 .Xcited2FuckSkarlynHotXcited2FuckBillPassionX .YirineXTaraKimBurnerBoyJessyDD .ZANDALECPLtsHUGeTRANsPRINCESCurlyKittykat .sweetcoralinexNissyHUGeTRANsPRINCES00Afrodithe .EvonyhothotAnnaRavenPrettySakurraXRealPassion69 .AshleeJadefoxybunnyBilJuliebellabooo .RealPassion69JhonyStarkBurnerBoyBillPassionX .CurlyKittykatKATTIEHOTSQUIRT3LetteyPaigeSpins .\nCharlenaA Videohotbodiesx VideoScarlethSmoon93 VideoNikkiMysterious VideoMyaGrace VideoA1HotBody4 Video\nFireman197928 VideoScarlethSmoon93 VideoNinaLadyDance VideoCandyXHott VideoNinaLadyDance VideoxxJhodie29 Video\nmagnatSofaLinnBunetteHotsAshleeJade .XQueenJoyXSofaLinn02wilb1tchdolltsMorticiaFemDom .DixxonBobyCandyXHottCarlaDiamondChrispMishel1990 .NissyKarmadevaAmanda96ChrispMishel1990 .FrankTraceMarinaXXXMyaGraceMyaGrace .CristinaStarAndyDrakeBurnerBoyEmmaSophia .magnatMilanaCharmCurlyKittykatCurlyKittykat .xxJhodie29xxxNICOLE21xxxEvonyhothotCandyXHott .Ellen22DHEAdBomb2MilenaSilverOctavianlove .SeductiveSubmagnatAngelinaAhrominaFireman197928 .69SlaveDianaEllen22BillPassionXJosephHugeCock .


Chʼizhaazhii yázhí bitéél yishtłizhígíí - Wikiibíídiiya\nChʼizhaazhii yázhí bitéél yishtłizhígíí\nChʼizhaazhii yázhí bitéél yishtłizhígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Spelaeornis longicaudatus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 3–4di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitéél éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; binákʼee éí halbá; bidaaʼ éí diłhił.\nChʼizhaazhii yázhí bitéél yishtłizhígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Łeeyiʼtóhíidi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi - Wikiibíídiiya\nŁeeyiʼtóhíidi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi\n36°15′38″ NHK dóó 119°53′31″ EʼE-gi bił hazʼą́\n1. 13,500 adéeʼeez\n2. 13,497 adéesʼeez\nŁeeyiʼtóhíidi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí Ahééháshį́į́h Hahoodzodi áhootʼéego bił hazʼą́; áádóó éí bílaʼashdlaʼii náóltahígíí biniiyé náhásdzo. Chéchʼiltah Ałtsʼádaazlį́ Áłtsʼíísí Bił Hahoodzo biyiʼdi éí kin dah shijaaʼ.\nDíí chidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí tónteel bikááʼdóó deigo 232 adéesʼeez.\nŁeeyiʼtóhíidi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi éí 4.2 tsinsitą́ dikʼą́ągo[?] áníłtso, áádóó áadi 7,438 ánéelą́ąʼgo bílaʼashdlaʼii kéédahatʼį́ (díí éí 2010góó yihah yę́ędą́ą́ʼ diné daóltaʼ).DÍNE WÓLTAʼ\n^ Łeeyiʼtóhíidi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi (FAA)\nChéchʼiltah Ałtsʼádaazlį́ Áłtsʼíísí Bił Hahoodzodi kin naaznilígíí\nkin haalʼá/kinłání Béésh Iʼdiitiin · Diichiłí Nílį́ · Łeeyiʼtó · Tłʼoh Hazteel\nbílaʼashdlaʼii náóltahígíí biniiyé náhásdzo Ałníígháʼáztiin · Dibé Dah Daazkʼid · Łeeyiʼtóhíidi siláołtsooí bichidí naatʼaʼí ńdinibįįhígi


Ayááshiłtsoii bidaaʼ shiyishígíí - Wikiibíídiiya\nAyááshiłtsoii bidaaʼ shiyishígíí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Tsídii Tsídii ndaatʼáʼii Yótʼáahdi tsídii Tsídii tsídígíí Chʼiyíítʼogii dóó bikʼéí Mágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii ndaashchʼąąʼígíí Ayáásh bidaaʼ shiyishígíí\nAyááshiłtsoii bidaaʼ shiyishígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Mágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Neodrepanis hypoxantha" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 3–4di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bitʼaʼ éí dootłʼizh dóó łizhingo naashchʼąąʼ; binákʼee éí yágo dootłʼizh; bitseeʼ éí doo nineez da; bidaaʼ éí diłhił dóó shiyish.\nAyááshiłtsoii bidaaʼ shiyishígíí éí dahiitį́hiigi átʼéego chʼil bijeeh yidlą́.\nMágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii ndaashchʼąąʼígíí


Zhį́ʼii dootłʼizhí bitłʼaaʼ diniltsooígíí - Wikiibíídiiya\nZhį́ʼii dootłʼizhí bitłʼaaʼ diniltsooígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Cyanocorax caeruleus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 11–14di asdzoh[?] áníłtso. Bitsiiʼ dóó bitéél éí łizhin; bitłʼaaʼ éí diniltso; bitʼaʼ dóó binághah dóó bitseeʼ éí chʼilgo dootłʼizh; bítááʼ dóó bináyaah éí yágo dootłʼizh; bidaaʼ éí diłhił.\nZhį́ʼii dootłʼizhí bitłʼaaʼ diniltsooígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí yilghał ałdóʼ.


Chʼał diłhiłí bítááʼ łitsooígíí - Wikiibíídiiya\nChʼał diłhiłí bítááʼ łitsooígíí\nChʼał diłhiłí bítááʼ łitsooígíí éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Nyctibatrachus minimus" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 0.4–0.7di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bítááʼ éí łitso; bijáád éí diniltsxogo noodǫ́ǫ́z; binááʼ éí ntsaa.\nChʼał diłhiłí bítááʼ łitsooígíí éí wóláchííʼ dóó tsinaʼayąʼii dóó tąądee naagháhii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil bitʼąąʼ łaʼ éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Shádiʼááhdę́ę́ʼ chʼałtʼą́ʼí naashchʼąąʼígíí - Wikiibíídiiya\nShádiʼááhdę́ę́ʼ chʼałtʼą́ʼí naashchʼąąʼígíí\nShádiʼááhdę́ę́ʼ chʼałtʼą́ʼí naashchʼąąʼígíí éí tsinlátah chʼał dóó bikʼéí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Atelopus varius" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 1.4–2di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh dóó łizhingo naashchʼąąʼ; binááʼ éí diłhił.\nShádiʼááhdę́ę́ʼ chʼałtʼą́ʼí naashchʼąąʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó tąądee naagháhii yildeeł.


Náshdóí łibáhígíí - Wikiibíídiiya\n(saad "Náshdóí" hasínítą́ą́ʼ)\nDíí kweʼé naaltsoos bikáaʼgi saad shijaaʼígíí éí náshdóí łibáhígíí yaa halneʼ dooleeł. Ałʼąą náshdóí dahólónígíí ałdóʼ baa yídíiłtah shį́į́.\nNáshdóí łibáhígíí *\nNáshdóí łibáhígíí (tʼóó "Náshdóí" jiníi łeh) éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí tʼéiyá hólǫ́; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Lynx rufus" deiłníigo dayózhí.\nNáshdóí éí gah deilghał łeh\nNáshdóí łibáhígíí éí tsintahgi (cháʼoł dóó ńdíshchííʼ dahólǫ́ǫgi) naakai łeh; nááná tʼáá díí tʼéiyá náshdóí tábąąhgi dóó nahoditsʼǫʼ dahólǫ́ǫgi (hoditłʼéegi) naakai ałdóʼ — hakʼaz náshdóí (Deeteel Bikéyahdę́ę́ʼígíí) dóó Tó wónaanídę́ę́ʼ náshdóí éí tsintahgi tʼéiyá naakai.\nNáshdóí łibáhígíí éí mósí naakidi yilááh ánáníłtso (26–43di asdzoh[?] áníłnééz; 8–34 dahidídloʼ áníłdáás).\nNáshdóí łibáhígíí éí gah haalzheehgo naagháa łeh; łah bįįh dóó nahatʼeʼii yilghał, dóó chʼosh yildeeł ałdóʼ.


Tsįįłkaałii tááʼyaʼniiltʼóshí bitłʼaaʼ łitsooígíí - Wikiibíídiiya\nTsįįłkaałii tááʼyaʼniiltʼóshí bitłʼaaʼ łitsooígíí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Tsídii Tsídii ndaatʼáʼii Yótʼáahdi tsídii Tsin yiłkaałii Tsįįłkaałii tááʼyaʼniiltʼóshí\nTsįįłkaałii tááʼyaʼniiltʼóshí bitłʼaaʼ łitsooígíí éí yótʼáahdi tsídii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kintaaʼanéhé Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Celeus obrieni" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsįįłkaałii éí 8–12di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí diniltso; bitéél éí halzhin; bitsiiʼ éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitłʼaaʼ éí łitso; bitseeʼ éí łizhin; bidaaʼ éí dinilbá.\nTsįįłkaałii tááʼyaʼniiltʼóshí bitłʼaaʼ łitsooígíí éí chʼosh (wáláchííʼ dóó tsinaʼayąʼii) deildeeł; tsin dóó chʼil bijééh dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Tsin bineestʼąʼ yiníłʼíní - Wikiibíídiiya\nTsin bineestʼąʼ yiníłʼíní éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Chlamydochaera jefferyi" deiłníigo dayózhí (tʼáá díí tʼéiyá tsídii "Chlamydochaera"-jí atah yisdzoh).\nDíí tsídii éí 8–10di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; binákʼee dóó bitéél éí halzhin; bizééʼ dóó bítááʼ éí łitsxo; bitʼaʼ éí łizhin; bidaaʼ éí diłhił.\nTsin bineestʼąʼ yiníłʼíní éí dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.


--- Цитата: mrEasyskanker от 2014-10-09 13:10:54 ---Хотелось бы небольшой текст с транскрипцией.\n--- Цитата: Vibrio cholerae от 2014-10-09 13:29:14 ---Bilagáana hastiin ání, Diné bizaad bíhooshʼaah doo ńtʼę́ę́ʼ. Ákondi ayóo nantłʼah biniinaa chʼééh éí baa naashá, ní.


Kéyah dah ndaaʼeełídę́ę́ʼ chʼiyíítʼogii dibéłchíʼígíí - Wikiibíídiiya\nKéyah dah ndaaʼeełídę́ę́ʼ chʼiyíítʼogii dibéłchíʼígíí\nKéyah dah ndaaʼeełídę́ę́ʼ\nKéyah dah ndaaʼeełídę́ę́ʼ chʼiyíítʼogii dibéłchíʼígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah ndaaʼeełí léiʼ bikáaʼgi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Elaenia martinica" deiłníigo dayózhí.\nKéyah dah ndaaʼeełídę́ę́ʼ chʼiyíítʼogii dibéłchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil binááʼ dóó dzidzé éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Goditání (tsídii) - Wikiibíídiiya\nDibénééz Bikéyahdę́ę́ʼ goditání\nTó wónaanídę́ę́ʼ goditání\nNaakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ goditání\nGoditání éí tónteel dóó tábąąh tsídii dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí nahasdzáán tʼáá siʼą́ą́ ńtʼę́ę́ʼ bikáaʼgi dahólǫ́, tʼáá hazhóʼó Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Burhinidae" deiłníigo deiyózhí. Goditání éí 10 ałʼąą ádaatʼé.\nDíí tsídii éí 15–25di asdzoh[?] ádaníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ łeh; binááʼ éí łitso; bijáád éí nineez.\nGoditání éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.


Séíyiʼ tłʼiish łigaigo noodǫ́zígíí - Wikiibíídiiya\nSéíyiʼ tłʼiish łigaigo noodǫ́zígíí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Naaldlooshii dadichʼízhii Ndaaʼnaʼii Tłʼiish Tłʼiish íiyisígíí Nihookááʼ tłʼiish dóó bikʼéí Nihookááʼ tłʼiish Nihookááʼ tłʼiish íiyisígíí Séíyiʼ tłʼiish\nSéíyiʼ tłʼiish łigaigo noodǫ́zígíí éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Eʼeʼaah dóó Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Sonora occipitalis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 10–15di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilgai dóó łizhingo noodǫ́ǫ́z.\nSéíyiʼ tłʼiish łigaigo noodǫ́zígíí éí chʼosh dóó naʼashjéʼii dóó séigoʼ dóó jááłánii yildeeł.\nDíí naaltsoos 12 Atsá Biyáázh 2021 yoołkáłę́ędą́ą́ʼ łahgo ályaa.


Náátsʼózídę́ę́ʼ tsineeshbízhii - Wikiibíídiiya\nNáátsʼózídę́ę́ʼ tsineeshbízhii éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Binááʼádaałtsʼózíidi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Certhia manipurensis" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4.5–5.5di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼíigo naashchʼąąʼ dóó łigai dóó diniltsogo łikizh; bitéél dóó bitłʼaaʼ éí dinilbá; binátsʼiin éí łigai; bidaaʼ éí tʼóó bíyó shiyish.\nNáátsʼózídę́ę́ʼ tsineeshbízhii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.


Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii bijáád ádiní dinilchíʼígíí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii bijáád ádiní dinilchíʼígíí\nnaʼashǫ́ʼii bijáád ádiní dinilchíʼígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii bijáád ádiní dinilchíʼígíí éí naʼashǫ́ʼii dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Naakaii Łizhiní Bikéyah tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Chirindia langi" deiłníigo dayózhí.\nDíí naʼashǫ́ʼii éí 8–12di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí dinilchíiʼ łeh; bitseeʼ éí nineez; binááʼ éí áłtsʼíísí.\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ naʼashǫ́ʼii bijáád ádiní dinilchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.


KIT Hírlevél: Mozgáááás! - Az aerob- vagy az erőedzések segítik jobban az olvasást?\nMozgáááás! - Az aerob- vagy az erőedzések segítik jobban az olvasást?


Aʼlá binéami nipo echi Biblia\nOselí japi binepo echoná napawíliwachi Nokiboa japi riká isili Cristo | Octubre 2017\nLEERI JAPI RIKÁ ANÍ abua abui acholi afrikáans albanés alemán aluro amárico armenio armenio occidental asamés ateso aucano aymara ayá azerí azerí (alfabeto cirílico) bajo alemán bambara bashkir bassa de camerún batak simalunguno batako karo batako toba baulé becol bengalí biak birmano bislama boulou búlgaro caboverdiano camboyano catalán cebuano chabacano changana (mozambique) checo chichewa chin haka chino cantonés (simplificado) chino cantonés (tradicional) chino mandarín (simplificado) chino mandarín (tradicional) chitonga chitonga de Zimbabue chitumbuka chiyao chokue chol chuabo chuvash cibemba cinamwanga cingalés citonga congo coreano criollo de las seychelles criollo guineano criollo haitiano criollo inglés de Belice criollo mauriciano croata dangme danés dayaco engayú digor diula duala edo efik embunda endebele endebele de zimbabue endonga endáu enzema eslovaco esloveno español estonio ewé feroés finlandés fiyiano fon francés ga gallego galés garífuna georgiano gokana griego groenlandés guaraní gujarati gun hausa hebreo herero hiligaynon hindi hmong (blanco) holandés húngaro iban ibanag ibinda ibo ilocano indonesio inglés ishan islandés isoko italiano japonés javanés kabiye kachin kannada kaonde kayin sgaw kazajo kekchí khana kikamba kikongo kikuyu kiluba kimbundu kiniaruanda kipende kirguís kiribatiano kirundi kisi kisonge konkani (alfabeto latino) krío kurdo kurdo (alfabeto latino) kurdo kurmanyí del Cáucaso kwangalí kwanyama kyangonde lao lenguaje de señas brasileño lenie letón lhukonzo lifu lingala lituano lomue luganda lunda luo luvale macedonio macua malayo malayálam malgache maltés mam mambue-lungu mapudungún maratí maya mazateco de huautla mendé mingreliano mixe mixteco de guerrero mizo mongol more motu navajo nepalés ngäbere (o guaymí) nias niueano noruego nyaneka nyungwe náhuatl de guerrero náhuatl de la huasteca náhuatl del centro náhuatl del norte de puebla okpe oriyá oromo osético otetela otomí del valle del Mezquital pangasinán panjabí papiamento de curazao persa pidgin camerunés pidgin de las islas salomón pidgin nigeriano polaco ponapés portugués portugués de Portugal purépecha quechua ancashino quechua ayacuchano quechua boliviano quechua cuzqueño quichua de Chimborazo quichua de Imbabura quiché ralámuli rarotongués romaní de Macedonia (alfabeto cirílico) romaní de Serbia romaní de macedonia romaní del sur de Grecia rumano runyankore ruso rutoro samoano sango sanguir saramacano sena senga sepedi serbio serbio (alfabeto latino) sesoto de Lesoto sesoto de Sudáfrica setsuana shona sidama silozi sranangtongo suajili suajili del congo suati sueco sundanés tagalo tahitiano tai tamil tandroy tankarana tayik telugu tetun dili tigriña tivo tlapaneco tojolabal tok pisin tongano totonaco tseltal tshiluba tsonga tsotsil turco turcomano tuvaluano twi tártaro ucraniano uhobo uigur (alfabeto cirílico) umbundú urdu uruund uzbeko valenciano vascuence vendal vezo vietnamita wallisiano waray-waray wayuunaiki wolaita xhosa xitshwa yoruba zandé zapoteco de lachiguiri zapoteco del istmo zulú árabe ñanya ñemba\nJapalí mi risoa nilisa, ¿chúriká mi aʼlá nijéwami nima Jeobá japi riká isili Daniel? Daniel ko sinibí aʼlá binéami nili Jeobá raʼicháala, echi ko we aʼlá bineli chu aniyá echi profecías (Da 9:2). ¿Chúsiá mi we aʼlá binésaré echi Biblia jiti mi nijéwami nima Jeobá? Ami binésaká ami we aʼlá bichíwima suwaba namuti japi isímaré Jeobá pe aminánami (Jos 23:14). Ami we nakisáaká Onorúami ami ke isima japi Jeobá kichí (Sl 97:10). ¿Piri mi binema? Jenaʼí timí ruyepo.\n¿Piri mi binema? Sinibí mi tarali binema japi aniwá echoná napawíliwachi. Ami aama texto japi mi ke moʼali japalí mi leérili echi Biblia; aminabi mi we machimea. Jarecho ko biné japi aní echi profecías, jaré ko biné japi chúriká aʼlá nokimea japi riká isimí Jeobá, jarecho ko biné kumi iyénila Pablo alí biné suwaba namuti japi Jeobá niwali. Natasa mi bilé versículo japi aní echi Biblia japi mi ke moʼali, osá jiti mi che siné binema.\n¿Kumi mi leérima jiti mi che machimea japi mi binénali? Ami che machimea ineka video Japi nirú jiti mi binema we natéami namuti japi aní echi Biblia. Jiti mi che aama japi aní echi Biblia, biné piri aniwáami ju echi namuti japi aní Daniel 7 alí aa chu iyiri país we omérami ka nulayá.\n¿Chu ikílipi ni binema echi Biblia? Jeobá mi amígówala nínalaká ami sinibí rawé binésaré echi Biblia. Ikírisami binea kuaabi niraa biné alí che siné ko mi wiká binémampa. Binewa echi Biblia, mujé ko isimí japi riká ko mi aa bilé namuti japi chiná atí, ma mi wiká riwisáa minabi mi che aama (Pr 2:3-6). We mi simá nílima binea echi Onorúami raʼíchala, tasi mi ku riwénilima binea echi Biblia sinibí mi binénilima (1Pe 2:2).\nJiti mi che machimea chúriká mi kanilia binema, leeri ¡Despertad! febrero 2012, páginas 18-20.\n¿PIRI ANIWÁAMI JU ECHI NAMUTI JAPI ANÍ DANIEL 7?\n¿Achi cho echi riká ikili japi aní Daniel 7:8, 24? ¿Chu ikili?\nCHE WE BINÉ:\n¿Piri aniwáami ju echi namuti japi aní Apocalipsis 13?\nJuulí Juulí Aʼlá binéami nipo echi Biblia\n2-8 inárachi octubre\nWE NATÉAMI NAMUTI ANÍ ECHI BIBLIA Daniel ko anili japi nawama riweli Mesías\nCHUTI RIKÁ NOKIBOA JAPI RIKÁ CRISTO Aʼlá binéami nipo echi Biblia\n9-15 inárachi octubre\nWE NATÉAMI NAMUTI ANÍ ECHI BIBLIA Jeobá ko ma machili japi chu nokimea echi isélikami\n16-22 inárachi octubre\nWE NATÉAMI NAMUTI ANÍ ECHI BIBLIA Jeobá nakí japi tamujé sinibí echi nalí nakiboa, ¿ami echi riká isimí?\n23-29 inárachi octubre\nWE NATÉAMI NAMUTI ANÍ ECHI BIBLIA Né iwérika isí nijewia Jeobá\nCHUTI RIKÁ NOKIBOA JAPI RIKÁ CRISTO “Kanílitipo Jeobá”\n30 inárachi octubre–5 inárachi noviembre\nWE NATÉAMI NAMUTI ANÍ ECHI BIBLIA “Echi nolá alí echi malala profetas nima”\nDescargari Echi oserúami electrónico japi mi inema computadorachi japi descargarwa OSELÍ JAPI BINEPO ECHONÁ NAPAWÍLIWACHI NOKIBOA JAPI RIKÁ ISILI CRISTO Octubre 2017\nJuulí Juulí OSELÍ JAPI BINEPO ECHONÁ NAPAWÍLIWACHI NOKIBOA JAPI RIKÁ ISILI CRISTO Octubre 2017\nOSELÍ JAPI BINEPO ECHONÁ NAPAWÍLIWACHI NOKIBOA JAPI RIKÁ ISILI CRISTO Octubre 2017


Mágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsinyiʼ chʼał yishtłizhígíí - Wikiibíídiiya\nMágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsinyiʼ chʼał yishtłizhígíí éí chʼał íiyisígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Mágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Gephyromantis enki" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼał éí 1–1.5di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; binákʼee éí dinilzhin; bitéél éí dinilgai; binááʼ éí ntsaa.\nMágí Bitseeʼ Noodǫ́zí Bikéyahdę́ę́ʼ tsinyiʼ chʼał yishtłizhígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł; chʼil bitʼąąʼ łaʼ dóó tąądee naagháhii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.


Chʼoshtsoh yázhí bíláshgaantsohí - Wikiibíídiiya\nChʼoshtsoh yázhí bíláshgaantsohí éí tónteelgi dahólǫ́, áádóó éí 870go da ałʼąą ádaatʼé; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Galatheidae" deiłníigo dayózjí.\nChʼoshtsoh yázhí bíláshgaantsohí tsékʼi sidá\nDíí chʼoshtsoh bíláshgaantsohí éí tʼóó dį́įʼdi asdzoh[?] ádaníłnéez łeh, áádóó éí tʼáá ałtso daʼalghałgo naaki; łóóʼ yázhí deilghal łeh. Táłtłʼááh gaanłání dóó yilcháazhii dahólǫ́ǫgi naakai.


Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ chʼééh digháhii łizhinígíí - Wikiibíídiiya\nBiʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ chʼééh digháhii łizhinígíí\nDahináanii Naaldeehii Bidoh Dahólónígíí Bikʼiiz Naakiígíí Bííghą́ą́stsʼǫǫd Dahólónígíí Bitsiitsʼiin Dahólónígíí Bíígháán Dahólónígíí Biyaatsʼiin Dahólónígíí Naaldlooshii dadichʼízhii Chʼééh digháhii dóó Tsisteeł Tó wónaanídę́ę́ʼ tábąąh chʼééh digháhii dóó Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsintah chʼééh digháhii Tó wónaanídę́ę́ʼ tábąąh chʼééh digháhii\nchʼééh digháhii łizhinígíí\nBiʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ chʼééh digháhii łizhinígíí éí chʼééh digháhii dóó tsisteeł dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Melanochelys trijuga" deiłníigo dayózhí.\nDíí chʼééh digháhii éí 10–15di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí diniltso dóó diłhiłgo naashchʼąąʼ; bitsʼaʼ éí łibá dóó łizhingo naashchʼąąʼ.\nBiʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ chʼééh digháhii łizhinígíí éí tąądee naagháhii dóó chʼał yázhí yilghał; chʼil bitʼąąʼ dóó chʼosh yázhí éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.\nTó wónaanídę́ę́ʼ tábąąh chʼééh digháhii\nDíí naaltsoos 14 Níłchʼitsoh 2020 yoołkáłę́ędą́ą́ʼ łahgo ályaa.


Naakaii Bikéyahdę́ę́ʼ hodíłchʼiltah tłʼiishkʼaaʼ yistłʼinígíí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ hodíłchʼiltah tłʼiishkʼaaʼ yistłʼinígíí\nhodíłchʼiltah tłʼiishkʼaaʼ yistłʼinígíí\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ hodíłchʼiltah tłʼiishkʼaaʼ yistłʼinígíí éí nihookááʼ tłʼiish dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Bikéyahdi dóó kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Drymobius margaritiferus" deiłníigo dayózhí.\nDíí tłʼiish éí 30–45di asdzoh[?] áníłnééz. Bitsʼíís éí diłhiłgo naashchʼąąʼ dóó łitsogo yistłʼin.\nNaakaii Bikéyahdę́ę́ʼ hodíłchʼiltah tłʼiishkʼaaʼ yistłʼinígíí éí chʼał yilghał łeh.


Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii dadisxǫsígíí - Wikiibíídiiya\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí yázhí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí bitseeʼ yishtłizhígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí baa dzólnígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii chʼilgo dootłʼizhígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí tsédídéhígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí bitseeʼ nteelígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí bitseeʼ nineezígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí bitéél łitsooígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí diłhiłígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ tsintah chʼagii disxǫsígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí bitseeʼ deekínígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí naashchʼąąʼígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí bitłʼaaʼ łitsxooígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii disxǫsí bitłʼaaʼ dibéłchíʼígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii dinilbáhígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii diłhił dóó łigaaígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii dinilzhin dóó łigaaígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii bitsiitʼáád łigaaígíí\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii dadisxǫsígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi tʼéiyá dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Lamprotornis" deiłníigo deiyózhí. Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii dadisxǫsígíí éí 23 ałʼąą ádaatʼé.\nDíí tsídii éí 8–11di asdzoh[?] ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí diłhiłgo dootłʼizh dóó disxǫs łeh; binákʼee éí halzhin łeh.\nNaakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ chʼagii dadisxǫsígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí deildeeł; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii éí deilghał ałdóʼ.


Act 20 | `AWB | STEP | Momiwíurabeqte éhwéh parabagútaq Poraga Sísa tagaríáh ké síáhrabéna, Ínéba sero úwara suwe. Suwana sirupipeq kaweq iwíáh aritanieéna Poraga ehweh teriuwe. Teriena mehweh aritena mitaq suena Másérónía marákórápéq pokúwe.\nPoraga Másérónía marákórápéq pokú ehwehne.\n1 Momiwíurabeqte éhwéh parabagútaq Poraga Sísa tagaríáh ké síáhrabéna, Ínéba sero úwara suwe. Suwana sirupipeq kaweq iwíáh aritanieéna Poraga ehweh teriuwe. Teriena mehweh aritena mitaq suena Másérónía marákórápéq pokúwe. 2 Poraga Másérónía marákórápéq pokue mó mapéq mó mapérue Sísa tagaríáh kégá págegeue kéranéhe íwíáhigeheéna ehweh teriuwe. Teriena Másérónía marákórápéq suena Káríki marákórápéq pokúwe. 3 Káríki marákórápéq kiena apahtáró íó mitaq ména sípi kéwewena Síría marákórápéq pokinaútaq Asiu kegá, Pora suboneheqmúne uwe. Uwana Poraga mó iwíáhéna, Másérónía marákórápéq kouwekinie úwe.\n4 Másérónía marákórápéq kouwekinie úwara mó kegá, Are kéranéhe íwíáhuwe. Pírúsine ahninkáwá Péría suwahpeqte ánínéna wenáwíq Sópátae. Tésárónáíka suwahpeqte áníté sensíwíq Árísátákireq Sékúntareq míóye. Tébi suwahpeqte ání wenáwíq Káíúsi míéhre. Esia marákórápéqté áníté sensíwíq Tíkíkúsireq Tárópímareq míóye. Moke mi kereq Tímótireqka 5 Tóása suwahpeq pokue mitaq itensabé íwénunuwe. 6 Íre muoráhi parétí né tanahráq parabagútaq íné Árúkareq Porareqka Pírípái suwahpeq sueta sípi kéweweta pokowaye. Itaréitaréráq sípiipéq méta moberíáhtáq Tóása suwahpeq íwénunu kebá sewaye. Seba séta abapete téhtaréráq mitaq míahwaye.\nPukú mahbí oga úkú ehwehne.\n7 Mó wikí ebeqte wéhékáh itega táhutahuq keqme moráráq naneheéq momiwíue míahwane. Mi tanáhráq Poraga ehweh teriuwe. Ahbiah pokinie íwíáhéna inokáhnabubu wene ehweh íre parabarusa peh irarúwe. 8 Abobóráhpeqte náhúpéq momiwíue míahwanana áhnte aráhmúgá mitaq téhrówe. 9 Peh morá máhbí wenáwíq Íyútíkae. Wega abobóráhpeqte náh áwáhnkúráq tútuue míowe. Poraga íre wahto ehwéh teriu púana mi mahbí sugekúwe. Sugekú púana máhpeq inahnsubuwara tueyokue tagowe. Tagéra tuiriatómé putiowe.\n10 Putiowana Poraga moq tueyokue tagéna tutaebewe mi mahbí saiqnawe káhkoue míoye. Poraga míó keyabé, Íre ibisahro. We amahnága oga míéhre úwe. 11 Poraga tuekue kiutaq itega táhutahuq keqme moráráq nahwane. Poraga áhnte mó ehwéh teriena tuekutaq ahbiahipeq mitaq suena pokúwe. 12 Oga úkú mahbíné awahrahga we meqmera awaho ani mío púara sirupipeq eyoyóéra sene nahtapeq pokuwe.\nPoraga Tóása suwahpeq suena Mírétúsi suwahpeq pokú ehwehne.\n13 Poraga pokinaútaq itensabé, Ásósa suwahpeq íwénuninauge éna iuwena ahtapeq pokúwe. Pokúwaq itega sípi kéweweq Ásósa suwahpeq Pora sípiipéq koweraneheéq pokowane. 14 Itega Ásósa suwahpeq Porareq piehgiowánaraq sípi kéweweq Mítíríni suwahpeq pokowane. 15 Itega mitaq sueq sípi kéweweq mó wehekáh Kíósa suwahpeq marakó kowaq kótaikowane. Mó wehekáh Sámósa suwahpeq sewane. Mitaq sueq mó wehekáh Mírétúsi suwahpeq sewane.\n16 Asiu kené siahreraq ko tanahráq áwíq Péntíkósie. Poraga iwíáhéna, Péntíkósi tanahráq íné Sarúsarama suwahpeq méyabe nuwahbehre. Minayabe amahnága Esia marákórápéq suena sípi kéwewena apubúue Sarúsarama suwahpeq pokinieéna Épésa suwahpeq íre kowíanauge. Peh kótaikinie íwíáhúwe.\nÉpésa suwahpeqte kéyábé iroro arito ehwehne.\n17 Poraga Mírétúsi suwahpeq míotaq Épésa suwahpeq Sísa tagaríáh ábóáwáh wéh kiwerirankeheéna eqmarowe. 18 Épésa suwahpeqte Sísa tagaríáh ábóáwáh wéhwé Poraba sutaq wega sensabé mahraréna, Íné Esia marákórápéq téh surautaqkákáq amahnágaákáq itereq mía míaugaq néne sánsá tagaríáhwe.\n19 Anotah aní méyabe nuwahriarairana peh Manikáne arambehriéyabe nuwahbarairana mira aruqaruruge. Ite tagaríáhmé Asiu kegá áhntetaq moraénue níwíoqnarutowana áhnte tanáhráq ibisarauge. 20 Wehuke momiwíurotaqkákáq mó natáq mó natárue ite séhréhorahi ehwéh pahsuqme tei teinurauge. 21 Asiu kereq Káríki kereqsabé, Itene ahbabáq sansa sueq Manikánsabe áhraboro. Itene Wahnah Sísa Karáhénsabe aiq pútare atáhro tei teinuraugaq tagaríáhwe úwe.\n22 Poraga mó mahraréna, Manikáne Awanka pokúno aintáráinsabé íné amahnága Sarúsarama suwahpeq pokinie. Mitaq sega nubiq suaneherabowamo. Árahoneherabowapómo. Íné íre tagaríóge. 23 Peh morá íné niahtebome Sarúsarama suwahpeqte kégá níwíoqnéra karábúsiipéq móintagéhe. Mó mapéq mó mapérue séyéurautaq Manikáne Awanka mó ke iwíáh aritowara mira éhwéh teni teninowe.\n24 Sega nubiq súéhransabé íre áhreuge. Minayabe anetaníbo. Itene Wahnah Sísa Karáhéga teníátái arámbéhrí parabarueyabe nuwahbehre. Manikánka ite séhréh aitena kaweraitéh éhwéh teri terinéyabe nuwahbehre úwe.\n25 Poraga mó mahraréna, Manikánka wahnahni ehwéh ite míáhrabeq tei teinurauge. Íné tagaríómé amahnága pokonaraq mókake íné mó íre tagagehe. 26 Ibora pahsuqme teiníboq írátíáhro. Iraipéq pokira kegá ínénsabe íre abiahnsa aintahráhowe. 27 Íné íre túbáh agia Manikáne sansá moke pahsuqme íwáhnorurau puara íre abiahnsa aintahráhowe.\n28 Manikáne Awanka ite omaq itena, Wahnahnúno aitáráire. Wahnahnúno aitárái puaq sipisípiq wahnáhnká wene kamarí wahnahninserah itega moke Sísa tagaríáh ké moq kawerue wahnahnarítáhro. Kawerue wahnahnariteq Sísaga mi kené ahbabáqsabe wene korahqtaté paiqmataire íwíáhoro.\n29 Sísane sánsá íre tábúsoqme miraéra peh mó sansá miraigeheéra íné pokona tanáhráq mó kegá séra péhe éhwéh íwáhnorigehe. Úrinsi iánká sipisípiq subínserah sega ite morábí méra íre kaweraitagéhe. 30 Sísa tagaríáh kégá wehukene sánsá miraigeheéra ite míáhrabeqte kégá moq péhe éhwéh íwáhnorigehe. 31 Minayabe íwéh panatágínaq uqmatíáhro. Apahtáró ópéq wéhékáhnkakaq inokáhpeqkakáq itensabé nirutaboiréna kawerue íwáhno aruqaruruge. Minayabe iahreraq matíáhro úwe.\n32 Poraga mó mahraréna, Manikánka séhréh aitéh éhwéh anotah pagégé éhwéhne. Mi ehwéh íréhrataq itega kaweqtaq míahrahowe. Mi ehwéh íréhrataq itega kaweqtaq méq oga mía míaira kereq moráráq míagehe. Minayabe Manikáne ehweh kawerue ireq wene sánsá miraoro.\n33 Iteba míarau tanáhráq mó aníné korósiakáq móneakáqsábé íre nirutaboirurauge. 34 Ínéreq séhréh aintáh kéreq táhutahuroneheéna ínénéga arambehriurauge. Minayabe tagaríáhwe. 35 Itega mareqmarero ke séhréh aritaneheéq kawerue arambehrioro. Ínéga aiq mira aruqarurunserah arambehrioro. Itene Wahnah Sísaga mahraréna,\nMó anínká are náwí tánáhráq are iwíáh íwíáhóne. Arega mó aní náwena tanáhráq anotah iwíáh íwíáhóne\nuraire. Mi ehwéhnsábé iahreraq matíáhro úwe.\n36 Poraga mi ehwéh aiq teriutaq wereq aboawah wehreqka sirehunseraráq méra púreruwe. 37 Púreq ehwéh parabagútaq sega Pora káhkoue mehwehéra ibisowe. 38 Poraga, Mókake íné mó íre tagagehe únsabe sirutaboiréra ibiséra we sípiipéq meqmera móauwera kowekuwe.


Tó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłbáhí bitsiitʼáád halzhinígíí - Wikiibíídiiya\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłbáhí bitsiitʼáád halzhinígíí\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłbáhí bitsiitʼáád halzhinígíí éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Dahojiyáanii Bikéyahdi dóó Bichʼah Łichíiʼii Bikéyahdi dóó Haʼaʼaahjí Ásáí Dineʼé Bikéyahdi dóó Tsiikʼi Déíbaalí Bikéyahdi dóó Naashchʼąąʼ Bidiyogíihnii Bikéyahdi dóó Dziłkʼi Dah Názʼéelii Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Emberiza melanocephala" deiłníigo dayózhí.\nDíí tsídii éí 4–6di asdzoh[?] áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitʼaʼ dóó binághah éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitéél dóó bizééʼ dóó bitsiiyah éí łitso; bitsiitʼáád dóó binákʼee éí halzhin; bidaaʼ éí dinilbá.\nTó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłbáhí bitsiitʼáád halzhinígíí éí chʼil binááʼ yildeeł; łahda naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí yildeeł ałdóʼ.\nTsídiiłbáhí bitsiitʼáád halzhinígíí\nLast edited on 24 Atsá Biyáázh 2022, at 18:43