Wielkopolska Rozwój gospodarczy i klimat inwestycyjny regionu - PDF\nWielkopolska Rozwój gospodarczy i klimat inwestycyjny regionu\nDownload "Wielkopolska Rozwój gospodarczy i klimat inwestycyjny regionu"\n1 Wielkopolska Rozwój gospodarczy i klimat inwestycyjny regionu I. Wprowadzenie II. Charakterystyka gospodarcza regionu III. Bieżąca strategia rozwoju województwa wielkopolskiego oraz założenia nowej IV. Poznań centrum życia gospodarczego regionu V. Kierunku rozwoju regionu i priorytetowe sektory dla gospodarki lokalnej VI. Podsumowanie I. Wprowadzenie Gospodarka Wielkopolski odznacza się dużą równowagą strukturalną na tle innych regionów Polski. Podział administracyjny dzieli Wielkopolskę na 226 gmin i 36 powiatów. Region ten zamieszkuje 3,5 miliona osób, co stanowi prawie 9 procent ludności kraju. Produkcja sprzedana przemysłu tego obszaru wynosi prawie 10% całej produkcji przemysłowej kraju. Dominuje tu przemysł miasta Poznania. Znaczącymi ośrodkami przemysłu regionu są też Kalisz, Koniński Okręg Przemysłowy oraz Leszno i Piła. W przemyśle Wielkopolski pracuje 9% kadry przemysłowej całego kraju. Dominują przedsiębiorstwa małe i średnie umiejące łatwiej dostosować się do wymogów rynku. Z wydajnym i w ostatnich latach dynamicznie rozwijającym się przemysłem harmonizuje w regionie rolnictwo, osiągające przodujące w kraju rezultaty gospodarowania. Mieszkańcy Wielkopolski odznaczają się wysokim stopniem przedsiębiorczości oraz wyższą niż w wielu innych regionach skłonnością do oszczędzania. Te cechy w powiązaniu z opisaną powyżej strukturą gospodarki przemysłowej regionu i jego korzystnym położeniem w strukturze przestrzennej gospodarki całego kraju spowodowały, że Wielkopolska szybko zdołała przekształcić się i rozwijać w rynkowym systemie gospodarczym. Dowody na to są szczególnie widoczne w procesach prywatyzacyjnych, przyciąganiu kapitału zagranicznego i rozwoju przedsiębiorstw z jego udziałem oraz w dynamicznym rozwoju tego co składa się na otoczenie biznesu. II. Charakterystyka gospodarcza regionu Podstawowym elementem gospodarki województwa jest silnie rozwinięty i zróżnicowany gałęziowo przemysł, efektywne i wysokotowarowe rolnictwo oraz dynamicznie rozwijający się sektor usług bankowych i finansowych. Ponadto występuje tu znaczący potencjał specjalistycznych przedsiębiorstw budowlanych, zdolnych do konkurowania z firmami zagranicznymi. Gospodarka regionalna 1\n2 charakteryzuje się wysokim stopniem uprzemysłowienia oraz otwartością na rynki zewnętrzne. Wielkopolska, osiągając wskaźniki ekonomiczne wyższe niż średnie krajowe, zaliczana jest do najsilniejszych gospodarczo regionów w Polsce. Wzrost Produktu Krajowego Brutto (PKB) wyniósł tutaj w ciągu roku 13%, podczas gdy średni wzrost dla Polski to 11,4%. W Wielkopolsce wytwarzane jest ponad 9% Produktu Krajowego Brutto, co daje trzecią pozycję w kraju. W tworzeniu wartości dodanej brutto najwyższy udział mają usługi rynkowe - 47%, a następnie przemysł i budownictwo 35,5%, usługi nierynkowe 11,7%. Coraz mniejszy udział w tworzeniu wartości dodanej brutto ma sektor rolniczy, którego jednostki wytworzyły 5,7% wartości dodanej brutto w województwie. Przeciętnie jeden mieszkaniec województwa wytwarza wartość PKB wyższą o 6,6% od wskaźnika uzyskanego w kraju. Rozwój gospodarczy Wielkopolski jest zróżnicowany w ujęciu terytorialnym. Największy udział w tworzeniu PKB (34,1%) ma Poznań (3,2%) krajowej wielkości PKB). Aglomeracja poznańska dominująca w sferze produkcyjnej, usługowej, instytucji otoczenia biznesu oraz nauki i kultury, stanowi wyraźny biegun wzrostu gospodarczego. Na obszarze południowej i południowo-wschodniej części regionu rozwinięty jest przemysł spożywczy, włókienniczy i odzieżowy, jak również elektromaszynowy. Najwyższa jest także produkcja i wydajność w rolnictwie. Ważne funkcje gospodarcze i społeczne pełnią tu Kalisz, Ostrów Wielkopolski i Leszno. Wschodnia część województwa, z głównym ośrodkiem w Koninie, to prężny kompleks paliwowo-energetyczny z wydobyciem węgla brunatnego i produkcją energii elektrycznej i hutnictwa aluminium. W północnej części Wielkopolski, jakkolwiek wyróżniającej się walorami krajobrazowymi i przyrodniczymi, w największym ośrodku gospodarczym w Pile zlokalizowane są zakłady wytwarzające szereg wyrobów znanych w Europie i kraju (Philips Lighting Poland). Istotnym elementem świadczącym o potencjale ekonomicznym regionu są zlokalizowane na tym obszarze podmioty gospodarcze. W końcu 2003 roku zarejestrowanych było 335,6 tyś. podmiotów gospodarki narodowej, tj. niespełna 10% wszystkich podmiotów w kraju (3 miejsce). W Wielkopolsce zarejestrowanych jest 4409 firm z kapitałem zagranicznym. Najwięcej jednostek koncentruje się wokół Poznania oraz większych miastach województwa. Sektor prywatny skupiał około 97% ogółu jednostek. Wśród zarejestrowanych podmiotów dominują jednostki handlowe, znaczny udział mają podmioty związane z obsługą nieruchomości i firm, a także zakłady przemysłowe. Ponad 30 firm wielkopolskich trafiło na listę 500 największych przedsiębiorstw w Polsce. Biorąc pod uwagę kryterium zatrudnienia, największe firmy z tej grupy zatrudniały miedzy 0,1 tys., a ponad 8 tys. osób. Województwo wielkopolskie zaliczane jest przez ekspertów do grupy regionów w Polsce o najwyższej atrakcyjności inwestowania. Potwierdzają to przeprowadzone przez Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową i Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych Uniwersytetu Warszawskiego systematyczne rankingi w grupach miast (stolice regionów, powiatów i mniejszych miast). 2\n3 Czynniki stanowiące o atrakcyjności wpływają na decyzję inwestorów przy wyborze lokalizacji na działalność gospodarczą, i w zakresie stopnia inwestowania. Wśród plasujących się na najwyższych pozycjach (klasa A i B) w województwie występują: Poznań, Leszno, Piła, Gniezno, Koło, Ostrów Wielkopolski, Kalisz, Szamotuły, Września, Kościan, Chodzież, Słupca, Turek, Gostyń, Krotoszyn, Ostrzeszów, Charakterystyka inwestowania w Wielkopolsce według wybranych wskaźników: - udział w wartości inwestycji krajowych - 9,5 %, - wartość inwestycji na 1 mieszkańca wyższa niż w kraju - o 9,1 %, - udział inwestycji dużych przedsiębiorstw - prawie 50 %, - udział inwestycji przemysłowych - 35 %, - udział inwestorów zagranicznych - około 20 %. W okresie transformacji gospodarczej kraju, w Wielkopolsce zrealizowano wiele dużych inwestycji, które umocniły i zwiększyły pozycję gospodarczą regionu. W strukturze wartości inwestycji największy udział miały inwestycje przemysłowe (przeciętnie w 35% w skali rocznej), w realizacji których uczestniczyły również renomowane, światowe koncerny. Przykładem największych inwestycji są: fabryka w Pile - największe na świecie centrum produkcyjno-logistyczne koncernu Philips Lighting, fabryka baterii w Gnieźnie międzynarodowej grupy Philips-Matsushita, wytwórnia opon koło Poznania grupy Bridgestone/Friestone, najnowocześniejsze i jedne z największych w Europie browary Kompanii Piwowarskiej w Poznaniu i Tychach, aktualnie będące częścią międzynarodowego koncernu SABMiller, Zakłady Mięsne w Gądkach koło Poznania, fabryka papierosów w Jankowicach koło Poznania, której inwestorem jest Reemtsma Cigarettenfabriken GmbH, Zakłady Samochodów Volkswagen i Skoda w Poznaniu, dwie fabryki autobusów firmy MAN i SOLARIS w Tarnowie Podgórnym i Bolechowie koło Poznania oraz wiele innych. Dla rozwoju regionu istotne znaczenie odgrywają inwestycje w zakresie infrastruktury komunikacyjnej. Strategiczne znaczenie ma budowa autostrady A-2, której pierwsze odcinki zostały już zrealizowane. Trasa między Poznaniem a przejściem granicznym z Niemcami w Świecku przewidziana jest do zakończenia w 2006 roku. Na trasie autostrady zlokalizowane zostaną centra przeładunku i magazynowania towarów. W 2003 roku rozpoczęła się budowa Wielkopolskiego Centrum Logistycznego pod Koninem. W Poznaniu prowadzone są końcowe działania do przygotowania lokalizacji pod budowę kombiterminalu. Należy podkreślić, że w strefach 14 węzłów przyautostradowych na terenie 14 gmin województwa wielkopolskiego istnieją potencjalne możliwości zagospodarowania 5000 ha terenów pod atrakcyjne inwestycje. Znaczenie Poznania i Wielkopolski w kontaktach ze światem podkreśla obecność lotniska, na którym wybudowany został terminal pasażerski. Rozwój komunikacji lotniczej jest jednym z ważniejszych priorytetów strategii rozwoju województwa, dlatego dla zwiększenia możliwości międzynarodowych przewozów pasażerskich i towarowych przewidywana jest dalsza rozbudowa infrastruktury z tym związanej. Kluczowi inwestorzy zagraniczni w Poznaniu i Wielkopolsce (alfabetycznie): ALCATEL (F) ALLIED IRISH BANK (IRL) 3\n4 BEIERSDORF (D) BERTELSMANN (D) BRIDGESTONE (JAP) EXXON (USA) EXIDE (USA) GLAXOSmithKline (GB) INTERMARSCH (F) MAN (D) MATSUSHITO (JAP) PRATT & WHITNEY (C) PHILIPS (NL) PERNOD RICARD (F) REEMTSMA (D) SAB (RPA) SKF (S) STOLLWERCK (D) UNILEVER (Int.) VOLKSWAGEN (D) VON DEN HEYDEN GROUP (Int.) WRIGLEY (USA) III. Bieżąca strategia rozwoju województwa wielkopolskiego oraz założenia nowej A. Obraz wielkopolskiej gospodarki w bieżącej strategii województwa W opracowanej w 2000 roku strategii rozwoju województwa nakreślono zbiór stron silnych i słabych stron gospodarki lokalnej. Między innymi na tej podstawie określa się przyszły profil gospodarki województwa. Do silnych stron gospodarki zaliczono m.in.: - względnie wysoka aktywność gospodarcza, - dobra opinia o gospodarności wielkopolskiej, - potencjał intelektualny atrakcyjny na tle kraju - stosunkowo duży udział nakładów na innowacje, - występowanie obszarów względnie równoważnego rynku pracy, - duży potencjał produkcyjny, - stosunkowo wysoki poziom i dynamika PKB, - stosunkowo wysoka wydajność produkcji, - wysoka atrakcyjność inwestycyjna wielu obszarów, - wysoki udział kapitału zagranicznego, - zróżnicowana struktura gałęziowa i wielkościowa, - duży udział sektora prywatnego, - dobry rozwój instytucji otoczenia biznesu, - największy w kraju areał terenów rolniczych, - ponadprzeciętna intensywność i efektywność produkcji rolnej, Negatywnie scharakteryzowano: - niski przyrost naturalny, - stosunkowo niski poziom płac, 4\n5 - słaba międzynarodowa konkurencyjność potencjału intelektualnego, - słabe wykorzystanie nauki w gospodarce, - niekorzystna pozycja przetargowa regionu w ubieganiu się o środki z UE, - niska mobilność zawodowa i przestrzenna, - niski udział sektorów wysokiej szansy (innowacyjnych), - liczne obszary o niskim potencjale gospodarczym, - duży deficyt handlu zagranicznego, - marginalizacja gospodarcza znacznej części obszaru, - duży udział obszarów o niskim poziomie rolnictwa, - duże rozdrobnienie gospodarstw, - duży odsetek gospodarstw słabo wyposażonych, - trudna sytuacja przemysłu przetwórczego, Przestrzeń województwa charakteryzuje się tym, że działalność gospodarcza jest skupiona w Poznaniu na terenach otaczających, zaś relatywnie najsłabiej pod tym względem rozwinięte są tereny północne i południowe. Korzystniejszym wielofunkcyjnym charakterem wyróżnia się centralna i południowo zachodnia część województwa. Istniejąca infrastruktura transportowa nie pozwala na pełne wykorzystanie szansy, jaką jest dogodne położenie wielkopolski na obszarze Polski i Europy. Skuteczne działanie tego czynnika jest uwarunkowane rozbudową i modernizacją sieci komunikacyjnej i to nie tylko w centralnej części województwa. Z obrazu potrzeb jakie zgłaszają podmioty gospodarcze wyłaniają się takie problemy jak: - system ułatwień i zachęt, - pomoc w dostosowaniu przedsiębiorstw do norm i standardów Unii Europejskiej, - respektowanie zasad wzajemności i równych szans dla polskich firm i ochronę celną krajowych produktów, - podjęcie działań ułatwiających pozyskanie gruntów pod inwestycje oraz wspieranie inwestycji małych i średnich przedsiębiorstw. W ramach strategii rozwoju województwa przyjęto, że przyszły profil gospodarki regionu będzie rozwijał się dwutorowo i dotyczył dwóch profili działalności: 1. Zachowanie dotychczasowych funkcji przewodnich, charakterystycznych dla Wielkopolski i nadających jej znaczną role w gospodarce kraju i kontaktach międzynarodowych; 2. Tworzenie nowych ogniw rozwoju w formie przedsięwzięć innowacyjnych (stanowiących wyznacznik gospodarki) i unowocześnienie jej struktury Według strategii rozwoju województwa na uwagę zasługują w Wielkopolsce takie gałęzie przemysłu jak: - rolno spożywczy - elektromaszynowy, - metalowy, - odzieżowy, - tekstylny, - drzewny, - chemiczny, - paliwowo energetyczny. 5\n6 Ramowe zasady rozwoju przemysłu w Wielkopolsce. Zasady te formułują się następująco: Pożądany jest rozwój przemysłu, który pozwoli wykorzystywać (racjonalnie, efektywnie i zgodnie z zasadami ochrony środowiska) istniejące w województwie zasoby, takie jak gaz ziemny, sól kamienna, kreda jeziorna, kruszywa i surowce ceramiczne, złoża geotermalne, węgiel brunatny. Niedopuszczalny jest rozwój przemysłu zagrażający środowisku przyrodniczemu i rozwojowi innych dziedzin gospodarki; chodzi tu na przykład o byłą koncepcję Rowu Poznańskiego - powrót. do tej koncepcji i jej realizacja byłaby dla naszego województwa katastrofą. Istotny jest rozwój tych dziedzin przemysłu, które są zintegrowane z rolnictwem (chodzi o tzw. integrację pionową, tzn. wiążącą działalność od surowca do produktu gotowego). W Wielkopolsce ten przemysł rozwinięty jest relatywnie dobrze (przetwórstwo mięsa, mleka, zbóż, wytwarzanie pasz, przetwórstwo owoców i warzyw) i należałoby nadal poświęcać mu uwagę, modernizując istniejące przedsiębiorstwa i tworząc nowe, zwłaszcza w małych miastach otoczonych obszarami wiejskimi, wymagającymi aktywizacji gospodarczej. Większą uwagę należy poświęcić przemysłom innowacyjnym, generalnie uważanym za nośniki postępu, do których zalicza się przemysły: elektroniczny, telekomunikacyjny, farmaceutyczny oparty na biotechnologii, produkcję aparatury naukowo-badawczej, obrabiarek automatycznych, chemikaliów opartych na zaawansowanych technologiach. Warunkiem rozwoju tych przemysłów jest ścisła współpraca ze sferą naukowo-badawczą. Przemysły te nie rozwiązują w istotnym stopniu problemów bezrobocia. Są jednak bardzo ważne dla gospodarczej rangi ośrodków miejskich, dają asumpt. do rozwoju nauki, edukacji i kontaktów międzynarodowych. Trzeba liczyć się z tym, iż w rozwoju przemysłu będziemy podlegać w dalszym ciągu i chyba w coraz większym stopniu procesowi globalizacji gospodarki. Proces ten (umiędzynarodowienie przemysłu) daje szanse wybranym częściom regionu, ale równocześnie rodzi niebezpieczeństwo marginalizacji dużych obszarów słabiej rozwiniętych (kapitał zewnętrzny z reguły omija tereny słabo rozwinięte, a kapitału własnego tam brak). Trzeba przeciwdziałać niebezpieczeństwu marginalizacji, przede wszystkim przez rozwój małych i średnich przedsiębiorstw, jednak wymaga to nakładów (zwłaszcza na infrastrukturę) dla wzrostu konkurencyjności obszarów biedniejszych. Dla tych obszarów przede wszystkim potrzebne są zewnętrzne środki pomocowe. Przede wszystkim obszary wschodniej i północnowschodniej Wielkopolski wymagają szczególnej troski w tworzeniu tzw. korzyści zewnętrznych, które mogą sprzyjać napływowi kapitału (zainteresowanie infrastrukturalne, przygotowana kadra, sprawny system obsługi biznesu). Niestety, wszystko to z reguły trafia na bariery finansowe, a także organizacyjne, więc efekty są oddalone w czasie. Propozycje rozwiązań wymagają działań na wielu odcinkach. Nie ma podstaw do wskazywania w strategii wojewódzkiej rozwiązań systemu własności, form organizacyjnych czy skali przemysłu, a tym bardziej nie ma podstaw do przyjmowania jednego modelu tych rozwiązań. Liczą się jednak cele rozwoju województwa, którym pośrednio służą wszystkie podmioty gospodarcze. I dlatego - jak dowodzi praktyka - bardziej pożądana jest 6\n7 większa liczebność mniejszych firm niż jeden potentat na lokalnym rynku pracy. Dla rozwoju województwa istotne znaczenie mają procesy restrukturyzacji przemysłu. W największej skali będzie to dotyczyć konińskiego okręgu przemysłowego, który zostanie poddany rosnącej presji rynku energii elektrycznej. Niezbędne na tym terenie nowe miejsca pracy powstać w wyniku stworzenia korzystnych warunków do lokalizowania inwestycji o dużym zapotrzebowaniu na energie, które jednocześnie nie wpływają w sposób szkodliwy na zdrowie ludzi. Inny problem to niebezpieczeństwo upadłości przedsiębiorstw na obszarach gospodarczo słabszych, gdzie zagrożone przedsiębiorstwa pełnią ważne zadanie na lokalnym rynku pracy. Dlatego postulujemy stworzenie powiatowych programów uzdrawiania rynku pracy na terenach największego bezrobocia i zagrożeń jego wzrostu. Z programów tych powinny wynikać informacje o nadwyżkach zasobów pracy, dla których nie ma szans zatrudnienia na miejscu; informacje te mogą być podstawą do programowania wewnątrzwojewódzkich migracji ludności. B. Założenia strategii Władze województwa wielkopolskie zwróciły uwagę na specyficzne warunki, w jakich tworzono i realizowano obowiązującą strategię. Były to: brak wystarczającej wiedzy o nowym obszarze wyznaczonym reformą administracyjną, brak wzorów, jednolitej metodyki opracowania strategii rozwoju regionu i brak instrumentów realizacji strategii. Na potrzeby nowego dokumentu przygotowano analizę SWOT potencjału wewnętrznego i otoczenia województwa. Zawarto w niej opis silnych i słabych stron przestrzeni, środowiska przyrodniczego, zasobów ludzkich, gospodarki oraz infrastruktury. Dodatkowymi opracowaniami tworzącymi bazę do prac nad nową strategią są: diagnoza społeczno gospodarcza województwa oraz wstępny projekt Narodowego Planu Rozwoju na lata Z analizy dostępnych materiałów wynika, że przyszła strategia rozwoju województwa bazować będzie na możliwościach pozyskiwania środków przeznaczonych z puli Funduszy Strukturalnych UE. Obecnie tworzy się zespół, którego zadaniem będzie przygotowanie projektu. IV. Poznań centrum życia gospodarczego regionu 1. GOSPODARKA Poznań wraz z sąsiadującymi gminami reprezentuje typ gospodarki zróżnicowanej strukturalnie, dobrze rozwiniętej gałęziowo. Zróżnicowany przemysł, dynamicznie rozwijający się sektor usług handlowych i finansowych, znaczny potencjał specjalistycznych przedsiębiorstw budowlanych, zdolnych do konkurowania z firmami zagranicznymi tej branży, powoduje iż Poznań zaliczany jest do ścisłej krajowej czołówki miast dobrze rozwiniętych gospodarczo. 2. PRZEMYSŁ W gospodarce Poznania, ważną pozycję zajmuje przemysł. Stanowi on źródło utrzymania dla 22,2% ogółu pracujących. Przychody ze sprzedaży wyrobów i usług uzyskane w 2002 roku przez przedsiębiorstwa przemysłowe Poznania, zamknęły się kwotą ,1 mln zł (w bieżących cenach). W strukturze przemysłu Poznania dominowało 9 działów, z których sprzedaż w 2002 roku stanowiła 85,8% ogólnej wartości sprzedanej. Są to: - produkcja artykułów spożywczych i napojów 7\n8 - produkcja pojazdów mechanicznych, przyczep i naczep - produkcja wyrobów chemicznych - wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz i wodę - produkcja wyrobów z gumy i tworzyw sztucznych - produkcja celulozowo-papiernicza - produkcja maszyn i urządzeń - produkcja maszyn i aparatury elektrycznej - produkcja wydawnicza i poligraficzna. Produkcja artykułów spożywczych od lat stanowi największy udział produkcji przemysłowej, dzięki doskonałej bazie surowcowej wielkopolskiego rolnictwa, które dostarcza surowca m. in. dla przemysłu mleczarskiego, spirytusowego, koncentratów spożywczych. W ostatnich latach produkcja pojazdów mechanicznych zwiększała znacznie swój udział w strukturze produkcji sprzedanej. W 2003 roku sektor prywatny w Poznaniu wytworzył 86,5% produkcji przemysłowej i zatrudniał 83,6% ogółu pracujących w przemyśle. Wielkie zmiany w przemyśle poznańskim nastąpiły po 1990 roku. Przeważająca część fabryk została sprywatyzowana, stając się własnością spółek pracowniczych, spółek z udziałem firm zagranicznych lub spółkami Skarbu Państwa. Właścicielami lub udziałowcami poznańskich firm stały się wielkie koncerny światowe, m.in.: Alcatel, Exide, Volkswagen, GlaxoSmithKline, Beiersdorf, Wrigley, Pernod Ricard, Kimball Electronics. 3. HANDEL Szacuje się, że całkowita powierzchnia sprzedaży w Poznaniu wynosi od 710 do 740 tys. m2, czyli 1,24 do 1,29 m2 na mieszkańca. W wielkości tej udział małych obiektów handlowych (do 400 m2) wynosi od 25 do 30%. Handel jest tradycyjnie jednym z istotniejszych czynników rozwojowych centrum miasta. W marcu br. otwarte zostanie największe w Poznaniu centrum handlowe (Kingcross) o łącznej powierzchni m2, a pod koniec roku w innej części miasta działalność rozpocznie centrum handlowo rozrywkowe. 4. OTOCZENIE BIZNESU Gospodarka Poznania posiada rozbudowaną sieć instytucji stanowiących tzw. "otoczenie biznesu", które tworzą instytucje obrotu towarowego i kapitałowego, tj.: banki, instytucje ubezpieczeniowe, instytucje leasingowe, giełdy oraz firmy konsultingowe, agencje, izby gospodarcze, fundacje i stowarzyszenia, placówki projektowo - badawcze. Wykreowane zostały one przez przemiany ustrojowe i procesy gospodarcze zachodzące w latach 90. Głównym celem izb jest reprezentowanie i ochrona interesów jej członków, propagowanie i wspieranie przedsiębiorczości, współdziałanie z organami państwowymi i samorządowymi, popieranie inicjatyw gospodarczych. Fundacje i stowarzyszenia inspirują, wspierają, organizują i finansują działania zmierzające do poprawy życia i pracy, oferują pomoc w unowocześnianiu i rozwoju małych i średnich firm, biorą udział w tworzeniu programów gospodarczych. Do wiodących organizacji działających w Poznaniu należą m.in.: Wielkopolska Izba Przemysłowo - Handlowa, Izba Rzemieślnicza, Wielkopolska Izba Budowlana, Wielkopolska Izba Rolnicza, Wielkopolska Izba Turystyczna, Wielkopolski Klub Kapitału, Wielkopolska Fundacja Żywnościowa, Stowarzyszenie im. Eugeniusza Kwiatkowskiego. 5. MIĘDZYNARODOWE TARGI POZNAŃSKIE Wśród instytucji kreujących wizerunek Poznania szczególną pozycję zajmują Międzynarodowe Targi Poznańskie, które stanowią istotny czynnik dla rozwoju 8\n9 miasta i województwa. Dokonane przemiany gospodarcze w naszym kraju, spowodowały utratę przez MTP pozycji monopolisty i wymusiły zmiany organizacyjne, modernizację i rozbudowę bazy wystawienniczej oraz infrastruktury technicznej i organizacyjnej świadczonych usług. Efektem tych działań jest modernizacja istniejącej infrastruktury oraz inwestowanie w nowe przedsięwzięcia. W 2002 r. rozpoczęto prace nad budową reprezentacyjnego wejścia na tereny targowe od ul. Głogowskiej. W 2003 roku MTP zorganizowały 45 imprez o charakterze międzynarodowym. W rankingu polskich wystawców Międzynarodowe Targi Poznańskie są wciąż niekwestionowanym liderem. Biorąc pod uwagę powierzchnię targową należy do nich więcej niż połowa krajowego rynku (56,4%). Zajmują również pierwsze miejsce pod względem liczby wystawców (41,2% ogółu). W krajowym rankingu imprez wg sprzedanej powierzchni targowej netto, pierwsze osiem miejsc przypadło imprezom organizowanym przez MTP. Obok podstawowej imprezy czerwcowej, renomę zdobyły międzynarodowe targi, m.in.: Międzynarodowe Targi "Polagra Farm i Polagra Food", "Budma", "Poznań Motor Show", "Tour Salon", "Poleko", Meble i Taropak. W roku 2003 na MTP swe produkty i usługi prezentowało około wystawców z kraju i zagranicy (z 63 krajów świata). 6. INSTYTUCJE BANKOWE I UBEZPIECZENIOWE Najważniejszym elementem sfery instytucjonalnego wspierania działalności podmiotów gospodarczych oraz rozwoju gospodarki rynkowej jest system bankowy. Nowe prawo bankowe i rozwój gospodarczy regionu sprawiły, że Poznań jest ważnym ośrodkiem bankowości w Polsce. W końcu 2003 roku w Poznaniu działało 8 central bankowych i 80 oddziałów banków. Duża liczba placówek bankowych sprawia, że Poznań jest atrakcyjnym miastem w kraju pod względem dostępności usług bankowych. Zakres i jakość wykonywanych usług finansowych zbliżona jest do standardów obowiązujących w krajach Unii Europejskiej. Większość banków ma status banków dewizowych, uprawnionych do prowadzenia operacji zagranicznych i umożliwia swobodny dostęp do krajowych i zagranicznych sieci bankowych. Oferują też pełną obsługę transakcji w handlu krajowym i zagranicznym, rozliczenia płatności, kredyty i gwarancje zagraniczne. Największy udział w sieci placówek bankowych w mieście ma PKO Bank Polski S. A., obejmujący ponad 23% poznańskich placówek bankowych. Drugim potentatem pod względem rozwiniętej sieci placówek jest Bank Zachodni WBK S. A. W dalszej kolejności wymienić należy Pekao S A. W oparciu o banki działa na rynku finansowym szereg instytucji leasingowych. Bogata jest również oferta firm ubezpieczeniowych, co pozwala wybrać najbardziej korzystną formę ubezpieczenia. W ostatnich kilku latach liczba firm ubezpieczeniowych stale rośnie, a ostra konkurencja między nimi w ofercie usług stwarza możliwości ubezpieczenia od prawie każdego ryzyka. Na rynku działają sprawdzone firmy krajowe: m.in. PZU, Warta, Filar, TUK. Pojawiły się również w ostatnich latach firmy zagraniczne, zwłaszcza oferujące ubezpieczenia na życie i fundusze emerytalno rentowe. Na rynku finansowym działają liczne firmy brokerskie, audytorskie i consultingowe (około 250 w roku 2003). 7. RYNEK PRACY Według stanu na roku w Poznaniu pracowało 213,7 tys. osób, z tego 61% w sektorze prywatnym, a 49% w sektorze publicznym. W ostatnich 9\n10 latach, m.in. na skutek spowolnienia gospodarki, notuje się spadek liczby pracujących. Od 1994 roku w strukturze pracujących nastąpiły przesunięcia branżowe. Rozwinął się rynek usług, w tym: handel i naprawy, obsługa nieruchomości i firm, hotele i restauracje, zmniejszyła się natomiast liczba pracujących w przemyśle, ochronie zdrowia i opiece socjalnej. Najwięcej osób nadal pracuje w przemyśle, handlu i naprawach, edukacji, obsłudze nieruchomości i firm Szczególnie wysoki jest udział pracujących w sekcjach: - obsługa nieruchomości i firm (51,5%) - hotele i restauracje (48,4%) - pośrednictwo finansowe (46,4%) - handel i naprawy (42,7%) - ochrona zdrowia (32,4%) - edukacja (33,0%) co potwierdza znaczącą rolę Poznania jako ważnego centrum instytucji finansowo kredytowych, centrum zdrowia z klinikami Akademii Medycznej i specjalistycznymi oddziałami szpitalnymi oraz ośrodka nauki i szkolnictwa wyższego. 8. OCENY ZEWNĘTRZNE POZNANIA - RATING POZNANIA Od maja 2001 r. Poznań posiada ocenę wiarygodności kredytowej (rating) nadany przez niezależnie działającą agencję ratingową Moody s Investors Service. Ocena ratingowa10 Baa1 z prognozą stabilną jest najwyższą spośród dużych polskich miast, posiadających taką ocenę. Oznacza ona, że miasto posiada wysoką zdolność do wywiązywania się z zaciąganych zobowiązań finansowych. Poznań jest jednym z ośmiu miast w Polsce, wraz z Bydgoszczą, Gdańskiem, Katowicami, Krakowem, Łodzią, Szczecinem i Wrocławiem, posiadającym rating nadany przez jedną z trzech (pozostałe to Standard & Poor s oraz Fitch Ratings) najbardziej renomowanych agencji ratingowych na świecie oraz pierwszym miastem w Polsce ocenianym przez agencję Moody s. Oprócz Poznania tak wysoką ocenę posiadają jedynie Katowice (BBB+ prognoza stabilna według agencji Fitch Ratings, co odpowiada ocenie Baa1 według agencji Moody s). Niższą ocenę posiada Kraków (BBB+ prognoza negatywna według agencji Standard & Poor s). Pozostałe wymienione miasta uzyskały oceny na jeszcze niższym poziomie. Od maja 2001 r. ocena ratingowa Poznania podlega stałemu monitorowaniu przez agencję. W październiku 2002 r. rating Poznania został podtrzymany. 9. ATRAKCYJNOŚĆ INWESTYCYJNA POZNANIA Według prowadzonego od 1997 r. przez niezależny Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową corocznego rankingu klimatu inwestycyjnego miast Polski, Poznań jest niezmiennie kwalifikowany w ścisłej czołówce wśród miast wojewódzkich i jest zaliczany do najwyższej klasy A, oznaczającej ponadprzeciętną atrakcyjność dla inwestorów. Obecnie jest jednym z czterech miast wojewódzkich charakteryzujących się najwyższą atrakcyjnością inwestycyjną i najniższym stopniem ryzyka inwestycyjnego. Główne atuty Poznania to: duży potencjał rynku lokalnego, jakość siły roboczej, korzystny klimat społeczny i rozbudowywana infrastruktura techniczna. Ważna jest także dostępność komunikacyjna, szczególnie połączenia lotnicze i bliskość granicy zachodniej, oraz zaawansowane procesy transformacji gospodarczej. Wysoko jest oceniana aktywność marketingowa władz lokalnych. W dwóch ostatnich 10\n11 rankingach miast wojewódzkich (styczeń 2002 i luty 2003) do najwyższej klasy A wraz z Poznaniem zostały zakwalifikowane jedynie trzy inne miasta: Warszawa, Kraków i Wrocław. Poznań uplasował się na wysokiej 2. pozycji (za Warszawą). W stosunku do pierwszego rankingu z 1997 r. Poznań poprawił swoje notowania o trzy pozycje. W badaniach Instytutu podkreślono, że na podejmowane przez inwestorów decyzje lokalizacyjne decydujący wpływ ma: jakość rynku pracy, przychylny klimat społeczny oraz chłonność rynku lokalnego. Są to elementy, których zmiany są możliwe w dłuższym przedziale czasowym i ich wysoki poziom jest czynnikiem wysokostabilnym dla gospodarki miasta. W Poznaniu te trzy czynniki zostały zakwalifikowane do najwyższej klasy A we wszystkich dotąd przeprowadzonych rankingach klimatu inwestycyjnego. 10. RANKING ROZWOJU REGIONALNEGO Według opublikowanego w 2002 r. przez warszawskie Centrum Badań Regionalnych corocznego rankingu potencjału rozwojowego 65 powiatów grodzkich, Poznań jest klasyfikowany w ścisłej czołówce rankingu i jest zaliczany do najwyższej ekstraklasy ocenianych powiatów zajmując 2 miejsce (za Sopotem i przed Krakowem). Główne atuty Poznania to: aktywność gospodarcza i społeczna mieszkańców, duży potencjał rynku lokalnego, jakość siły roboczej, korzystny klimat społeczny i rozbudowywana infrastruktura techniczna. Szczególne znaczenie ma rozwój prywatnego sektora usług, zwłaszcza otoczenia biznesu jak również aktywność mieszkańców, mierzona liczbą organizacji nonprofit oraz frekwencją wyborczą, co wskazuje na stopień zintegrowania lokalnej społeczności i wywiera wpływ na funkcjonowanie lokalnej gospodarki. Oceniane jest także zaangażowanie władz miejskich w sprawę lokalnego rozwoju (np. wielkość inwestycji w zakresie lokalnej infrastruktury). 11. INWESTYCJE Nakłady inwestycyjne poniesione w latach wyniosły ogółem 26 mld zł, a liczone na mieszkańca średnio 4,5 tys. zł. Duże zainteresowanie Poznaniem przez kapitał zagraniczny zaowocowało wzrostem nakładów na inwestycje zagraniczne, a ich udział w inwestycjach ogółem wyniósł średnio 26%. W latach wartość inwestycji zagranicznych zrealizowanych w Poznaniu wyniosła ponad 2,6 mld USD i jego udział w inwestycjach zagranicznych Polski wyniósł 4%. Od 1997 roku Poznań zajmuje II pozycję po Warszawie w wielkości inwestycji zagranicznych na mieszkańca w Polsce. Procesy zachodzące w gospodarce od 1990 roku spowodowały także zmiany w strukturze inwestycji. Nastąpił spadek nakładów na przemysł, pomimo zachowania przez tą branżę dominującego udziału w inwestycjach (33%). W Poznaniu nakłady o wysokości ponad 1 mln USD zainwestowało dotąd ponad 100 firm zagranicznych, najwięcej w Polsce (po Warszawie), z tego aż 11 zaangażowało kapitał powyżej 50 mln USD, przede wszystkim w poważne przedsięwzięcia produkcyjne. Większość inwestorów zagranicznych pochodzi z 8 krajów: Niemiec, Wielkiej Brytanii, USA, Francji, Irlandii,Japonii, Szwecji i Szwajcarii, część reprezentuje kapitał międzynarodowy. W Poznaniu inwestują zarówno wielkie międzynarodowe korporacje finansowe, zagraniczne koncerny o zasięgu światowym, jak i mniejsze firmy o zasięgu lokalnym, dla których realizacja przedsięwzięcia w Polsce jest często pierwszą próbą wejścia na rynki międzynarodowe. Główne kierunki ich działalności to przemysł: spożywczy, farmaceutyczny, tytoniowy i motoryzacyjny oraz inwestycje w zakresie finansów, handlu i gastronomii. 12. SZKOŁY WYŻSZE 11\n12 Poznań jest siedzibą 21 szkół wyższych, wśród nich jest: 8 uczelni państwowych i 13 niepaństwowych. Dla porównania w 1990 roku na ogólną liczbę 9 uczelni tylko jedna była niepaństwową. Pod względem liczby szkół wyższych Poznań zajmuje II miejsce w kraju (razem z Wrocławiem) po Warszawie, a przed Krakowem. Każdego roku na poznańskich uczelniach kształci się ponad studentów. V. Kierunku rozwoju regionu i priorytetowe sektory dla gospodarki lokalnej A. SEKTOR MOTORYZACYJNY Wśród największych inwestorów znajduje się sporo przedsiębiorstw z nie posiadającego dotąd długiej historii w naszym regionie sektora motoryzacyjnego. Bez wątpienia flagowym producentem jest w Wielkopolsce VOLKSWAGFEN. Ta zatrudniająca około 7000 osób fabryka powstała w miejscu wcześniejszej montowni tarpanów Honker, Audi A6 i Skody. Obecnie na jej terenie dokonywany jest pełny proces produkcji dwóch modeli aut dostawczych: T5 i Caddy. Dla tego drugiego modelu jest to jedyne miejsce produkcji na świecie. Poza VW do podstawowych graczy z branży auto moto należy japoński BRIDGESTONE, posiadający dwie fabryki w naszym regionie oraz polski potentat obić tapicerskich do foteli firma AUTO GROCKLIN. Wielkopolska stała się zagłębiem produkcji autobusów miejskich i autokarów wycieczkowych. W bliskiej odległości od Poznania produkowane są pojazdy marki MAN, NEOPLAN i SOLARIS. Budowa samochodów jest procesem złożonym wymagającym szerokiej bazy poddostawców i skrupulatnej polityki logistycznej. Obecnie większość podzespołów dla zagranicznych producentów importowana jest spoza granic naszego kraju. Zmiany w tym zakresie rozpoczął VOLKSWAGEN próbując zachęcić poddostawców do lokalizowania zakładów produkcyjnych w okolicy poznańskiej fabryki. W tym celu zorganizowano konferencje poddostawców, w której prócz władz województwa i licznych przedsiębiorstw, udział wziął PAIiIZ i Wielkopolskie COI. Lokalizacja fabryki VW tuż przy trasie Poznań Warszawa umożliwia dobre połączenie z wieloma lokalizacjami na terenie Wielkopolski. Połączenie z A2 i koleją dodatkowo ułatwiają dotarcie do fabryki. Przykładem pierwszej z takich udanych inwestycji może być GESTAMP AUTOMOTION (200 miejsc pracy, m2 pod dachem, 40 mln euro), który ulokował swoją działalność (tłocznia blach aluminiowych) we Wrześni i stamtąd dostarcza części do oddalonej o 40 km fabryki VW. Cały czas pozostaje szeroki wachlarz możliwości w zakresie dostarczania części i usług dla dużych koncernów motoryzacyjnych. W załączeniu dostępny jest przykład oferty inwestycyjnej dla tego sektora 12\n13 B. SEKTOR LOGISTYCZNY Najpopularniejszym środkiem służącym transportowi dóbr w Polsce jest spedycja samochodowa. Region Wielkopolska leży u zbiegu dwóch szlaków komunikacyjnych wschód zachód (Berlin Moskwa) i północ południe (Gdańsk Katowice). Pierwszy określa trasa A2, czyli droga szybkiego ruchu oraz autostrada (pełny odcinek realizowany w Wielkopolsce będzie ukończony na przełomie lat 2006/2007). Cały czas trwają pracę nad modernizacją istniejących tras, budową obwodnic miast i dostosowywaniem mostów do potrzeb ciężkiego transportu. Ponadto Wielkopolska posiada dobrze rozwiniętą sieć kolejową. Na terenie regionu działa kilka lotnisk w tym nowoczesny terminal pasażersko towarowy Ławica w Poznaniu. Za korzystnym klimatem w zakresie inwestycji w logistykę przemawiają nie tylko liczby, ale również obecność inwestorów w tej branży. W podpoznańskich Gądkach zlokalizował swoją siedzibę holenderski RABEN potentat w tej dziedzinie. Z uwagi na dynamikę gospodarki lokalnej oraz bliskość granicy z Niemcami, w Wielkopolsce działają zarówno liczące się w świecie koncerny jak i lokalne firmy spedycyjne. Cały czas jest jednak zapotrzebowanie na miejsca kompleksowej obsługi z zakresu tego sektora. Centra logistyczne (z własnymi magazynami, urzędami celnymi, firmami transportu drogowego i kolejowego) mogą zostać uruchomione zarówno wokół Poznania jak i w innych miejscach regionu. W projekty tworzenia takich miejsc chętnie włączają się wielkopolskie samorządy. Istnieje kilka projektów z terenami zlokalizowanymi wokół węzłów autostradowych, z przygotowanymi przez samorządy terenami. W załączeniu dostępny jest przykład oferty inwestycyjnej dla tego sektora C. SEKTOR BPO i R&D Potencjał sektora B+R uzależniony jest przede wszystkim od jakości kadry naukowo technicznej, stanu jej wiedzy i doświadczenia zawodowego. W 2003 roku wielkość nakładów na działalność B+R wyniosła w Wielkopolsce w cenach bieżących 358,2 mln zł (106,6 zł/na 1 mieszkańca, w Polsce 119,4zł/na 1 mieszkańca). Wartość ta stanowiła prawie 8 % nakładów ogółem na ten sektor w Polsce. Mimo, że nominalny spadek nakładów na ten sektor w województwie odnotowano po roku 2001, to w relacji do produktu krajowego brutto systematyczny spadek ma miejsce już od roku 2001, podobnie jak w kraju. W roku 2002 wskaźnik ten dla województwa wynosił 0,46% (Polska 0,59%) i był niższy od wskaźnika z roku 1995, który stanowił 0,5 % PKB (Polska 0,69%). Jest to zjawisko bardzo niepokojące, biorąc pod uwagę fakt, że działalność B+R traktowana jest obecnie jako jeden z trzech najważniejszych, obok kapitału i pracy, determinantów wzrostu i rozwoju gospodarczego. Obecnie w Unii europejskiej wskaźnik ten wynosi nieco poniżej 2%, ale w Szwecji przekracza już 3,5%. Założenia realizowanej przez UE Strategii Lizbońskiej, a więc obowiązującej także nasz kraj, mówią, że do 2010 roku nakłady na sektor B+R powinny w Unii osiągnąć pułap 3% PKB, przy udziale sektora prywatnego na poziomie 2/3. 13\n14 Od kilku lat region uczestniczy w programie Innowacyjna Wielkopolska Celem projektu Innowacyjna Wielkopolska jest budowa strategii innowacyjnej dla naszego regionu przy użyciu sprawdzonej w krajach Unii Europejskiej metodologii RIS/RITTS. Opiera się ona na oddolnym procesie współpracy między różnymi podmiotami systemu innowacji: przedsiębiorstwami, uczelniami, instytucjami badawczymi, dostawcami usług finansowych i doradczych, władzami samorządowymi oraz instytucjami użyteczności publicznej. W budowie strategii wykorzystywane są profesjonalne ekspertyzy potrzeb gospodarki w zakresie innowacji oraz budowy narzędzi dostosowujących podaż ze strony nauki i instytucji wspomagających. Cele projektu zakładają: - Promocję innowacji wśród przedsiębiorstw Wielkopolski, podniesienie świadomości innowacyjnej firm i zbadanie stanu przedsiębiorstw, ich potrzeb w dziedzinie innowacji, zdiagnozowanie barier rozwoju i przygotowanie instrumentów naprawczych. - Uczynienie wielkiego potencjału naukowego regionu zdolnym do służenia potrzebom społecznym i gospodarczym Wielkopolski, zdiagnozowanie przyczyn słabych więzi z gospodarką oraz opracowanie środków ich wzmocnienia. - Uruchomienie procesu innowacyjnego w słabiej rozwiniętych częściach regionu, zdiagnozowanie źródeł niedorozwoju, podjęcie akcji dla wzmocnienia kohezji regionu. - Zbudowanie otoczenia sprzyjającego innowacjom, analiza systemu podaży innowacji oraz jego zdolność odpowiedzi na potrzeby przedsiębiorstw. Uzupełnienie brakujących elementów systemu. - Rozwój współpracy z regionami partnerskimi. Na podstawie porównania strategii poszczególnych regionów partnerskich (Wielkopolska, Brandenburgia, Marche) wyznaczenie obiecujących pól współpracy do wykorzystania w przyszłości. Z licznych analiz gospodarki regionu oraz z faktu zainteresowania zagranicznych inwestorów wnioskować można, że Wielkopolska (głównie Poznań) ma wszelkie pozytywne cechy determinujące lokalizowanie inwestycji typu BPO na tym terenie. Dostępność do bardzo dobrze wykształconej kadry naukowej, dzięki której powstaje również wykwalifikowana młoda siła robocza, działalność Poznańskiego Parku Naukowo Technologicznego, determinuje powstawanie inwestycji charakteryzujących się innowacyjnością (R&D), czyli miejsce nie tylko produkowania, a potocznie mówią również wymyślania nowych technologii, produktów itd. Duża liczba uniwersytetów, dobra znajomość języków obcych w tej grupie oraz możliwości lokalowe pozwalają przypuszczać, że nasz region, a w zasadzie jego stolica staną się również miejscem inwestycji typu call center. Prócz odpowiedniej siły roboczej, region dysponuje rozwiniętą infrastrukturą IT oraz lokalizacjami zgodnymi z pożądanym standardem. Doświadczeni fachowcy typu white collar mogą zasilić główne siedziby firm lub przedstawicielstwa. Dobry klimat inwestycyjny, otoczenie okołobiznesowe oraz 14\n15 możliwości lokalowe to wszystko determinuje Poznań jak miejsce inwestycji typu headquoters. W załączeniu dostępny jest przykład oferty inwestycyjnej dla tego sektora. VI. Podsumowanie Województwo wielkopolskie nastawione jest wybitnie proinwestycyjnie, czego przykładem i potwierdzeniem jest stan i dynamika rozwoju gospodarki regionu. Od wieków już Wielkopolska gospodarka kojarzona była głównie z przemysłem i rolnictwem - i to te gałęzie ciągle odgrywają znaczną roje w rozwoju regionu. W pierwszej z wymienionych dziedzin silnie obecny jest sektor motoryzacyjny (zarówno całe samochody jak i wszelki części potrzebne do ich produkcji), spożywczy. W sferze rolniczej Wielkopolska odgrywa znaczącą role w przetwórstwie żywca oraz owocowo warzywnym, do niedawna silnie działał również sektor cukierniczy. Na koniec jeszcze jedna uwaga. Żadna inwestycja nie powstanie bez udziału - pomocy władz regionalnych. Doświadczenie wielu istniejących firm, a także prowadzonego przez nas Centrum Obsługi Inwestora pozwala stwierdzić, że w naszym regionie wszyscy potencjalni inwestorzy znajdą we władzach zarówno malutkiej gminy jak i dużego miasta rzetelnego i konkretnego partnera, który z przyjemnością ułatwi proces osiedlania się firmy na ich terenie. Powszechnym procederem jest również udzielanie pełnej dopuszczalnej prawem pomocy publicznej zainteresowanym firmom. Wielkopolskie Centrum Obsługi Inwestora, dzięki bliskim kontaktom z samorządami oraz niezależną od władz strukturą działania, posiada pełną informację o dostępnych terenach inwestycyjnych, zachętach oraz klimacie gospodarczym każdej gminy. ZAPRASZAMY DO WIELKOPOLSKI! Źródła: 1. Strategia rozwoju województwa wielkopolskiego 2. Wydawnictwo Wielkopolska Gospodarka (Wielkopolski Urząd Marszałkowski) 3. Wydawnictwo Wielkopolska w drodze do przyszłości (prof. Bohdan Gruchman, wyd. Stowarzyszenie gmin i Powiatów Wielkopolski) 4. Broszura Województwo Wielkopolskie 2004 (Urząd Statystyczny w Poznaniu) 5. Prezentacja Województwo Wielkopolskie (Wielkopolski Urząd Marszałkowski) 6. Raport o stanie miasta, Poznań 2002 (Urząd Miasta Poznania) 7. Wydawnictwo Wielkopolska (Wielkopolska Izba Przemysłowo Handlowa ) 8. Materiały promocyjne biura promocji inwestycji miasta Poznania 9. Materiały promocyjne wybranych gmin województwa wielkopolskiego 10. Internet 11. Materiały Wielkopolskiego Centrum Obsługi Inwestora 15\n16 Przygotowali: Łukasz Filipiak Konsultant Centrum Obsługi Inwestora przy Stowarzyszeniu Gmin i Powiatów Wielkopolski Tomasz Telesiński Konsultant Centrum Obsługi Inwestora przy Stowarzyszeniu Gmin i Powiatów Wielkopolski Kontakt: Stowarzyszenie Gmin i Powiatów Wielkopolski Al. Niepodległości 16/ Poznań tel kom (Łukasz Filipiak) (Tomasz Telesiński) web: Załączniki: 1. Propozycja lokalizacji sektor motoryzacyjny - Września 2. Propozycja lokalizacji sektor logistyczny Stare Miasto 3. Propozycja lokalizacji sektor BPO - Komorniki 16


Gorzowski Bieg Gwiazdkowy dla Domu Dziecka\nOpublikowane w śr., 17/12/2014 - 16:27\nGotowość do rozpoczęcia świąt Bożego Narodzenia zgłaszają uczestnicy Gorzowskiego Biegu Gwiazdkowego. Robiąc coś dla ciała zrobią też coś dla ducha i wspomogą miejscowy dom dziecka.\nJest to dopiero drugi Bieg Gwiazdkowy (czy szerzej - bożonarodzeniowy), który odbędzie się w Gorzowie Wielkopolskim. Impreza już spodobała się mieszkańcom miasta i zajęła ważne miejsce w kalendarzu wydarzeń sportowych. Na dowód frekwencja - w zeszłym roku zawody ukończyło 180 biegaczy, póki co zgłoszeń na ten rok jest ponad 220.\n– Jesteśmy mile zaskoczeni wzrostem popularności biegu. Pokazuje to, że jest zapotrzebowanie na biegi naszym mieście. Myślę, że w naszym przypadku duże znaczenie ma również to, że opłata startowa jest przekazywana do Domu Dziecka – mówi Piotr Wilczewski, organizator zawodów. –Początkowo przygotowywaliśmy na 250 osób, bo tyle mamy koszulek startowych. Jednak pewnie limit zostanie wyczerpany. Na szczęście czapeczek św. Mikołajów i dzwoneczków mamy 300 – dodaje.\nBędzie to już trzecia sportowa zbiórka pieniędzy na rzecz Gorzowskiego Domu Dziecka przy ul. Kazimierza Wielkiego. Poprzednia dwie miały miejsce podczas pierwszego Biegu Gwiazdkowego i Biegu Wielkanocnego.\n– Oba biegu organizujemy w grupie przyjaciół. Od początku uważaliśmy, że warto komuś pomóc przy okazji tych wydarzeń. Mieliśmy kilka propozycji, postawiliśmy na miejscowy Dom Dziecka. Jesteśmy zadowoleni ze współpracy, dzieci zawsze do nas przychodzą i pomagają w organizacji biegu. Są wolontariuszami na trasie, dopingują biegaczy. Bieg zawsze jest dla nas wyzwaniem, ale później jest wielka radość, gdy widzi się szczęście najmłodszych – wskazuje Piotr Wilczewski.\nDodaje, że spotyka się z zarzutami, że zarabia na imprezie. – Już się przyzwyczailiśmy. Ludzie bywają zazdrośni o to, że ktoś coś robi i że mu się to udaje. My wybraliśmy ten Dom Dziecka, bo uważaliśmy, że warto im pomóc. Pieniądze idą na wakacje, na rowery, wszystko to, by dzieci mogły aktywnie spędzać czas. W zamian od nich też dostajemy wielką pomoc – mówi Piotr Wilczewski\nBieg odbędzie się Parku Kopernika, gdzie wyznaczono 5-kilometrową trasę. Ta układa się w koniczynę. Jak to w Gorzowie, mieście znanym z żużla, do którego w tym sezonie trafił tytuł mistrza Polski, podczas biegu zakręcać się będzie tylko w lewą stronę.\n– Nie było żadnego podtekstu w przypadku układaniu trasy. Po prostu szukaliśmy jak najlepszych i najciekawszych warunków dla naszych uczestników. Z tego powodu zdecydowaliśmy się na wyznaczenie dwóch pętli po 2,5 km. Trasa nie ma atestu, ale mniej więcej liczy sobie 5 km. Bieg prowadzi m.in. przez mostek, co jest bardzo widowiskową częścią. Wszyscy startować będą w czapkach św Mikołaja i z dzwoneczkami. Efekt powinien być niesamowity – przewiduje organizator.\nBieg zaplanowano na sobotę 20 grudnia. Biuro zawodów działać będzie od godziny 9:00 do 11:45 w klubie studenckim Świstak przy ul. Sułkowskiego 7. Początek zabawy o godz. 12:00. Zmagania na głównym dystansie poprzedzi bieg dla 6-latków.\nGorzowski Bieg Gwiazdkowy w naszym KALENDARZU IMPREZ.


Dębowe spinki do mankietów Ząb dla dentysty - Spinki do mankietów - Akcesoria\n> Akcesoria > Spinki do mankietów > Dębowe spinki do mankietów Ząb dla dentysty\nEkologiczne, eleganckie nietypowe spinki do mankietów wykonane z drewna dębowego. Na spinkach grawer przedstawiający ząb. Idealne na prezent dla dentysty. Średnica spinek to 2cm, grubość drewnianej warstwy wynosi 4,5mm. Spinki idealne jako prezent, zapakowane w ekologiczne tekturowe pudełeczko. Nasi klienci dokonują u nas zakupów od 2006 roku. Każdy z nich ma prawo do zwrotu w ciągu 14 od dnia otrzymania przesyłki.\nspinki do mankietów, ząb, prezent, dentysta, drewniane


Set narciarski Atomic 2422 Vantage 75 C M - Skiteam.pl\nSet narciarski Atomic 2422 Vantage 75 C M\nAtomic Vantage 75 C to wszechstronne narty dzięki, którym poczujesz się pewnie na stoku. Są częścią wyjątkowo lekkiej linii Vantage, stworzonej na trasy narciarskie — ale sprawdzą się w każdych warunkach. Carbon Tank Mesh to warstwa tkanej siatki, która wzmacnia narty, jednocześnie zmniejszając ich wagę. Całkowici nowicjusze, ale też narciarze średnio zaawansowani mogą po prostu iść do sklepu i od razu cieszyć się węższymi, 75-milimetrowymi nartami idealnymi na ubity śnieg, a przy tym oferującymi doskonałą kontrolę krawędzi nawet na oblodzonych stokach. Stoki już na nas czekają.\nAtomic Vantage 75 C to wszechstronne narty dzięki, którym poczujesz się pewnie na stoku. Są częścią wyjątkowo lekkiej linii Vantage, stworzonej na trasy narciarskie — ale sprawdzą się w każdych war


Tomorrow When The War Began Gosiarella Gosiarella\nPo zrecenzowaniu Jutra Johna Marsdena tknęło mnie, że nadszedł czas na obejrzenie filmu. Film rozpoczyna się dokładnie tak jak książka z tym, że zamiast pisać Ellie nagrywa swoją historię. Właściwie Ellie trochę mnie zaskoczyła, ponieważ Caitlin Stasey ucharakteryzowana na Ellie, jest o wiele ładniejsza niż Ellie, którą sobie wyobrażałam. Z Corrie było odwrotnie. Homer, Kevin i Lee mieszczą się w normie, a Fi była genialnie przedstawiona. Tylko z Robyn miałam problem, bo moje wyobrażenie o niej było zupełnie inne. W trakcie czytania Robyn w mojej głowie była wysportowaną, wysoką i piękną dziewczyną.\nZasadniczym plusem filmu jest trzymanie się oryginału. Pierwsza połowa praktycznie niczym nie różni się od książki, a późniejsze zmiany są po pierwsze subtelne, a po drugie, gdyby nie one scenariusz, jako skrócona wersja książki raczej nie miał by sensu. Niemal za każdym razem, gdy oglądam ekranizacje książki - zawodzę się. Biegające na ekranie postacie odgrywają zupełnie inną historię. W tym przypadku naprawdę nie mogłam się nadziwic, jak wiernie jest wszystko przedstawione. DUŻY PLUS. Nie mogę się już doczekać kontynuacji, która pojawi się w 2012 r.\nZdzisław Wrona 18 maja 2015 08:05\nPadło pierwsze startowe zdjęcie tego artykułu, albo tylko u mnie się nie wyświetla?


19.06.2017 16:59 #11\nzagwarantujcie wieze w byku po pewnej ilosci przygod , lodowa w wiki itp itd , non sens\ntam mowa jedynie o tym że bedzie Gwarantowany Manuskrypt, Tom i Receptura: Kodeks.\nGwarantowany Manuskrypt, Tom i Receptura: Kodeks, będą gwarantowane po pewnej liczbie prób. Poprzednie próby będą brane pod uwagę. Nie ma mowy o tym zże bedzie to dotyczylo innych rzeczy tj. budynkow , dropienia przygod itd...\n19.06.2017 17:10 #12\nnareszcie, dotychczas można nigdy nie trafić receptury. Ilość prób powinna być podana.\n19.06.2017 17:38 #13\nZapewne w tej ostatniej próbie będzie się trafiać\n19.06.2017 18:15 #14\nciekawe ile tych prob bedzie zanim osiagne 100% trafienia BB_Penelopa wyjasni jak to ma byc liczone?\n19.06.2017 18:24 #15\n"Przyznawana liczba gwiezdnych monet z umiejętności "Łowca nagród" odpowiada ilości punktów doświadczenia zainwestowanych w umiejętność generała".-co to dokładnie oznacza , może to ktoś rozwinąć??\n19.06.2017 18:27 #16\nRównież popieram pomysł z kolejką w introligatorze\n19.06.2017 18:52 #17\nA ja chciałbym skrócenia czasu produkcji wojska w elitarnych koszarach, w tej chwili to jest absurd że mimo używania skunksa czas na odbudowę woja po przygodze gdzie ginie minimum 1000 konnych zbrojnych to kilka dni\n19.06.2017 19:17 #18\nWow..w końcu może uda mi się trafić jakąś recepturę. Do tej pory mogłem się tylko pocieszyć śmieszną ilością klejek...a listów zrobiłem dziesiątki, gdzie co poniektórzy dostali receptury już po kilku razach..To nie było sprawiedliwe..mam nadzieję, że teraz będzie..\n19.06.2017 19:25 #19\nGwarantowany Manuskrypt, Tom i Receptura: Kodeks, będą gwarantowane po pewnej liczbie prób. Poprzednie próby będą brane pod uwagę.\nZ góry przepraszam za caps lock, ale muszę to napisać. NO W KOŃCU!!! Długo trzeba było czekać na tą funkcję. No ale w końcu się zlitowaliście nad graczami. Bo zaczynało to być po prostu wkurzające. Większość osób recepturę manuskryptu zdobyło za maks 5 próbą, inni musieli się męczyć dłużej, a jeszcze inni (w tym ja) po zrobienie dobre ponad 40+ prób (bo w którymś momencie przestałem liczyć) nadal nie mogą doczekać się tego manuskryptu. Gdybym wierzył w teorie spiskowe to napisałbym, że to jakiś spisek iluminatów z masonami. Bo w którymś momencie po prostu człowieka szlak trafia. Masa graczy przez te parę miesięcy naprodukowała sobie manuskryptów pod korek a inni do dziś żyłują z produkcją jedynie u introligatora. Także jeśli ta funkcja będzie sensownie napisana to przyklasnę wam w podzięce i wystawie dużego plusa. Jeśli zaś to tylko zwykły pic na wodę to nie chciałbym być w waszej skórze. Nie zepsujcie tego.\n19.06.2017 19:38 #20\nPodpisuję się pod powyższym wszystkimi łapami. Od miesięcy klepie długie listy i nic...


Czeska rodzina plastyków każde wakacje od lat spędza na Wyspie Sobieszewskiej. To nasz drugi dom\nRodzina Czechów przyjeżdża tu od lat '70 ubiegłego wieku. Spędza na Wyspie Sobieszewskiej każde wakacje. Teraz to już jest kolejne pokolenie. Ona jest znana jako Kosmo Nauty - tworzy kolaże z tego co znajdzie na plaży. On Martin Šárovec jest portrecistą. Niedawno na Wyspie Sobieszewskiej w Gdańskim Archipelagu Kultury "Wyspa Skarbów" odbył się wernisaż ich wystawy zatytułowanej "Powroty".\nAudycja to rozmowy z Czechami i swego rodzaju rodzinne obrazki z wystawy "Powroty"\nArtystyczny mini album rodzinny ze zdjęciami z Wyspy Sobieszewskiej sprzed lat, eksponat na wystawie "Powroty". Fot.RG\nWarsztat Kosmo Nauty zaaaranżowany na wystawie "Powroty". Fot.RG\nWystawa "Powroty" i prezentacja portretów, których autorem jest Martin Šárovec. Fot.RG\nCzescy plastycy na wernisażu. Fot.RG\nTeatry, kina i muzea za darmo dla seniorów. Akcja "60+ kultura" w Słupsku


Pożyczka - opinie - Strona 3 - Klub\nJeśli chcesz wziąć pożyczkę pozabankową zajrzyj na https://wygodnepozyczki.pl/ Widziałam, że oferta tej firmy jest bardzo atrakcyjna a pożyczki są przyznawane na bardzo dobrych warunkach. Sama myślę o pożyczce na remont domu. Jeszcze w tym roku chcielibyśmy wyremontować m.in łazienki i kuchnię.\nWystarczy internet przejrzeć, żeby się przekonać ile jest teraz ofert jeśli o pożyczki chodzi. Takie są o wiele bardziej dostępne. Z tym, że zanim już się coś konkretnego wybierze, zawsze lepiej najpierw zgłębić temat. Dużo cennych informacji na http://chwilowkidodomu.pl/ znajdziecie. Przydadzą się z pewnością.\nJa mogę Ci polecić pomoc specjalistów z Habza Finanse w tych sprawach. Pomagają uzyskać pożyczki na naprawdę dobrych warunkach - zobacz tu.\nSwietną chwilówkę na świetnych zasadach i bez zbędnych formalności znalazłam tutaj https://provemacredit.pl/?7483f2 . Korzystałam z provemy i jestem zadowolona, raty mogłam rozłożyć na 6 miesięcy co bardzo ułatwiło mi jej spłatę, na pewno skorzystam jeszcze raz w razie potrzeby\nSłuchajcie, macie swoje jakieś typy jeśli chodzi o pożyczki chwilowki, uważacie,że konkretne chwilowki są dużo lepsze od innych? Pytam Was o to, ponieważ chwilówki są tematem, w ktorym kompletnie się nie orientuje a potrzebuje szybko pieniędzy i wydaje mi się, że chwilówka byłaby najlepszą opcją w moim przypadku. Udało mi się znaleźć sporo informacji o chwilówkach na tym blogu http://finansowysukces.pl/ , ale chcętnie dowiem się od Was czegos istotnego o nich.\nZ reguły bardzo trudno znaleźć pożyczkę, która będzie miała idealne warunki, ale wszystko jest możliwe, jeśli tylko dobrze się poszuka. Ze swojej strony mogę polecić Wam np. pożyczki, które znajdziecie na stronie https://concash.pl/ Macie możliwość wyboru tej idealnej pożyczki, więc korzystajcie.\nWyślij prywatną wiadomość (PM) do użytkownika oewonga\nPożyczki to na pewno najłatwiejszy sposób na szybkie pozyskanie gotówki, jednak liczyć się trzeba również z czarnym scenariuszem, czyli z brakiem możliwości spłaty chwilówki w terminie. Jeśli tak się zdarzy, to odsetki mogą być ogromne. Najczęściej ludzie wtedy biorą kolejną chwilówkę, by spłacić te poprzednią i tak właśnie powstaje pętla chwilówek. Jeśli chodzi o wyjście z tej sytuacji, to polecam ten artykuł https://www.bankier.pl/wiadomosc/Jak...k-7786478.html\nJak już brać pożyczkę, to dobrze jest przynajmniej porównać sobie poszczególne oferty https://www.expander.pl/porownywarka/\nNajlepiej to zerknąć sobie tutaj https://pozyczkaposzukiwana.pl/oferty/produkty-bankowe/ . Jest tam nie tylko wiele ofert, jeśli chodzi o pożyczki, ale też sporo przydatnych i przede wszystkim praktycznych informacji. Można się tam sporo dowiedzieć i niewątpliwe wybrać najlepsze rozwiązanie dopasowane do konkretnych potrzeb.


Opłaty za badania techniczne pojazdów - czy trzeba je podnieść? Ankieta. - MotoFocus.pl\nStrona główna > Ankiety > Opłaty za badania techniczne pojazdów – czy trzeba je podnieść? Ankieta.\nRedakcja https://motofocus.pl/ , 20 kwietnia 2022, 15:19\nPodniesienie opłat za badania techniczne – za czy przeciw?\nObecnie przegląd samochodu, niewyposażonego w instalację LPG, kosztuje mniej niż 100 zł. Opłata nie zmieniła się od 2004 r., a więc już od 18 lat. Właściciele stacji kontroli pojazdów oraz przedstawiciele stowarzyszeń motoryzacyjnych alarmują, że przez ten czas znacznie wzrosły koszty prowadzenia działalności. Koszty rosną nadal, co jest szczególnie odczuwalne w ostatnich miesiącach. Obecnie prowadzenie SKP może być działaniem na pograniczu opłacalności.\nCzy jednak podniesienie opłat to konieczność? Na rynku nie brakuje przeciwników tej tezy. Twierdzą oni, że system badań technicznych wymaga gruntownej reformy, a podniesienie opłat tylko ośmieli przedsiębiorców do otwierania nowych SKP, zaś rosnąca konkurencja zmniejszy wzrosty przychodów aktualnie działających stacji.\nCzy prowadzisz działalność powiązaną z badaniami technicznymi pojazdów? Jeśli tak, weź udział w naszej ankiecie i wskaż, która z powyższych opinii jest Ci bliższa? Zapraszamy do udziału.\nCzy masz własne pomysły na poprawę sytuacji stacji kontroli pojazdów lub reformę systemu badań technicznych? Koniecznie podziel się nimi w komentarzach pod artykułem.\nbatman511, 16 kwietnia 2022, 11:38 5 -5\nBadanie jest obowiązkowe a stawka nie jest wolnorynkowa tylko urzędowa, więc jest to podatek. Jak można mówić że warsztaty działają na pograniczu opłacalności. Takie badanie trwa 20 min., więc zakład ma przychód 300 zł/h. To wyższa stawka za roboczo godzinę niż serwisy autoryzowane OE. Mogą powiedzieć że nie mają 3 klientów na godzinę... OK tzn. że SKP jest za dużo. Serwisy mają stawkę około 160-220 zł/h i są przepełnione.\nCała branża napraw samochodów zarówno OE jak i Aftermarket przeżywa wielkie BUM. Brakuje mechaników, stanowisk, wszystkiego. Na naprawę samochodu czeka się tygodniami. Natomiast w dobrze wyposażonym SKP, wykwalifikowani mechanicy siedzą i niewiele robią, wykrzykując bzdury, że trzeba podnieść opłaty. Każdy chciałby pracy niebrudzącej rąk i warsztatu do którego każdy musi (nie może, czy chce) przyjechać i zapłacić stawkę urzędową, a nie wolnorynkową.\nWolny rynek to weryfikuje i należałoby się przebranżowić na inną działalność jeśli prowadzenie SKP się nie opłaca. Na rynku brakuje warsztatów i fachowców, więc przestawienie 20-30% SKP na warsztaty niezależne będzie plusem dla klientów i dla branży. Kierowcom zwiększy się liczba miejsc naprawy, a pozostałym SKP ilość przeglądów.\ncluster, 20 kwietnia 2022, 17:17 6 -4\nNie po to człowiek buduje/wyposaża SKP i zatrudnia uprawnionych diagnostów aby później zmieniać profil działalności... Jako diagnosta napiszę, że ceny za badanie w stosunku do nakładu pracy wykonanej podczas badania technicznego są wg mnie poprawnie ustalone. Jedno małe ALE - niech te 99 zł będzie tyle samo "warte" w sklepie\n(np. spożywczym) co 18 lat wcześniej...\nLukasz_92, 21 kwietnia 2022, 9:30 2 -2\nA Pan jest diagnostą czy stawiał od podstaw za własne pieniądze?\nCluster, 21 kwietnia 2022, 20:30 2 0\nI to i to. Pozdrawiam wszystkich zainteresowanych tematem.\nJaaaaaa, 22 kwietnia 2022, 13:12 1 -3\n20minut przegląd haha za 20minut to może lekarz bierze 200zł.Więc chłopcze zastanów się co bredzisz!!! Widac że nie masz wogóle pojęcia wiec sie nie wypowiadaj!!\nRobert, 21 kwietnia 2022, 8:16 5 0\nJa oni razu nie miałem sprawdzanego w okresie zimowym płynu do spryskiwacza szyb ,analizy spalin ,ciśnienia w kołach nawet sygnału dżwiękowego a diagnosta nie widzi samochodu tylko 99 zł Jak by sprawdzali to połowa samochodów to złom -\nRumcajs, 21 kwietnia 2022, 8:49 5 -1\nSkoro dalej funkcjonują ,, gratisy ,, to cena za badanie nie jest za niska .\nPrzedsiębiorca już upadający. Adam, 21 kwietnia 2022, 9:10 2 0\nMam pomysł aby stawki za badania techniczne wzrastały tak jak % wzrost średniej krajowej lub najniższej ogłaszanej w D.U.\nNie będzie tak, że rządzący zapominają lub lekceważą grupę zawodową bo jest za mała.\nLukasz_92, 21 kwietnia 2022, 9:20 9 0\nTak mam poprawę. Aby rząd tym się zajął a nie wy wypisując głupoty jako dziennikarze. Czy któryś z was miał w ręku dziennik ustaw i prowadził stacje diagnostyczną ? Nie ! Z waszej sytuacji jest wszystko fajnie, natomiast kto nie miał z tym styczności od strony prawnej czy finansowej w ogóle nie powinien się wypowiadać. Zapraszam podczas kontroli stacji diagnostycznej sprawdzenia kosztów urządzeń i coraz większych zmian.\nHirek, 21 kwietnia 2022, 9:42 9 0\nZ boku fajnie to wygląda. 99 zł. Ale jak policzysz 23% VAT, podatek dochodowy i składka zdrowotna do tego koszt utrzymania stacji, pensje pracowników, którzy też wymagają podwyżek, prąd, ogrzewanie to tak różowo nie jest. Warsztaty podniosły ceny usług a i tak dużo działa częściowo w szarej strefie. SKP mają od 18 lat ceny usług te same a tutaj nikt do szarej strefy nie ucieknie. Poza tym stacja ma zarobić na siebie, przynieść zysk i zapewnić możliwość wymiany sprzętu, który też się zużywa. Kiedyś, jak klient nie naprawił usterek wykrytych na badaniu technicznym w ciągu 14 dni i musiał zapłacić po tym czasie pełną opłatę za kolejne badanie skręcał się z bólu. Dzisiaj jak spóźnią się z naprawą usterek płacą bez problemu, nawet nie utyskując, bo dziś 99 zł żaden pieniądz. Doszło już do takiej sytuacji, że klienci sami dziwią się, że badanie nie podrożało. Gdyby SKP były państwowe, możecie być pewni, że badanie kosztowałoby już 200 zł brutto.\nprywat, 21 kwietnia 2022, 9:46 3 0\nJak tak dalej będzie to fikcja będzie dalej napędzana.Wymogi widać że są wysokie to sobie trzeba odbić na czym innym np. czy paczka masła jest za tą samą cene taka sama jak 18 lat temu? myślę że trzeba sobie zadać pytanie ile jest masła w maśle.tak samo z badaniami.Niech zaczną słuchać co proponują i od lat proponowali diagności a będzie to na pewno lepsze i bardziej pomocne niż to co robią posłowie i w dodatku tacy co nie mają żadnego pojęcia o tym co robią.\nStanis, 21 kwietnia 2022, 9:47 2 -2\nAnkieta z czapy bo wiadomo, że przeciętny człowiek nie chce za nic płacić więcej, więc podniesienie stawek za badania techniczne zawsze będzie przez zwykłego obywatela krytykowane. Obudzi się jak tak ze 20% stacji zniknie i będzie musiał odstać 3 godziny w kolejce do badania jak w latach 70-tych.\nDolejlama, 24 kwietnia 2022, 10:11 0 0\nNie z czapy, bo to jednak portal branżowy, a nie dla przeciętnego człowieka.\ndo Szanownego Pana Stanisława, 12 maja 2022, 9:40 0 0\nBzdury Szanowny Pan Stanisław bagrze. Klienci dziwią się, ze cena jest ta sama. Pytanie: "jak to, nic nie urosło???" jest nagminne, Szanowny Panie. Inna sprawa, czy Klienci się z tego cieszą, czy nie. Oczywiście, że się cieszą, bo kto by się martwił, że przez 18 lat płaci nieprzerwanie tyle samo za cokolwiek. Ja to rozumiem, nie dziwię się i nie potępiam. Bo gdybym dzisiaj w sklepie za bułki i wędliny płacił tyle samo, co 18 lat temu, też wcale bym się nie martwił. Jednak to również by mnie, jak moich klientów, zastanawiało i dziwiło...\nRozumie Szanowny Pan teraz?\nAnonim, 21 kwietnia 2022, 10:48 4 0\nWykonanie badania okresowego przez 20 minut, zgodnie z procedurą przeprowadzania badań jest niemożliwy. Jeśli są takie stacje które w ciągu 1 godziny wykonują 3 badania i mają tylu zainteresowanych klientów tego typu szybkimi przeglądami to mogą sobie pozwolić na gratisy. Rzetelne podejście do przeprowadzania badań, tylko jest w stanie zwiększać stan bezpieczeństwa, a to jest niestety czasochłonne. Jak czasami dowiadujemy się że Policja wykryła praktyki potwierdzania badań bez pojazdu, to za postawienie tylko pieczątki cena jest OK, tylko czy jak niesprawny pojazd doprowadza do tragedii to też jest OK?. Niskie ceny za badanie techniczne powodują iż stacje w obawie przed utratą klienta i ciągłego obniżania przychodu w moim przekonaniu będą się posuwać do niekonwencjonalnych zasad ich przeprowadzania, co mija się z wyznaczonym celem. Może zmienić przepisy i zaniechać tego obowiązku wówczas problem zmiany cen za badania zniknie.\nWUWA, 21 kwietnia 2022, 12:11 1 -2\nPowinien być podany minimalny czas trwania badania np. 45 min i za ten czas opłata min 180 zł.\nByła by wtedy nadzieja, że badania były by przeprowadzane poprawnie.\nTeraz to zależy od kolejki. Jak czeka parę samochodów to badanie trwa 5 min czyli go nie ma.\nStacje które mają mało negatywów więcej kontrolować. Na pewno nie mamy samochodów sprawniejszych niż np. w Niemczech.\nWAWU, 12 maja 2022, 9:45 1 0\nw podanym przykładzie należy sobie samemu zadać pytanie: jadę po pieczątkę, żeby mieć spokój i czyste sumienie, czy weryfikację stanu pojazdu, aby mieć pewność i bezpieczeństwo? jeśli odpowiedź nr 1, czekasz w dalej w kolejce do nierzetelnego przzeglądu. jeżeli wybierasz wariant 2- odwijasz i jedziesz na SKP, które rzetelnie wykonuje pracę, za którą (bardzo mało) płacisz.\nw ten sposób sami mogą dokonać weryfikacji. to Twoja decyzja, czy chcesz, żebyś Ty sam i Twoja rodzina wsiedli do sprawnego auta.\nto ZAWSZE jest Twój wybór.\nasdf, 21 kwietnia 2022, 12:23 2 -1\n18 lat .. co to jest przy cenie za litr mleka w skupie który jest na tym samym poziome od lat 30\nAnonim, 21 kwietnia 2022, 15:35 2 -2\nA dopłaty Unijne to pies ?\nmario, 22 kwietnia 2022, 12:17 2 -1\nnie wszyscy dostają dopłaty unijne ,\na jak chcesz się czepiac , to ile SKP jest zbudowanych z pomocą programów unijnych ?\nfundusze unijne, 12 maja 2022, 9:47 1 0\nod przynajmniej 10 lat żadna, bo od tylu lat nie ma programów, z których można budować lub wyposażać SKP\nMechanik, 21 kwietnia 2022, 18:55 3 0\nCzy podniesc ceny za przeglad obowiazkowy. Oczywiscie ze tak w oparciu o zakres czynnosci zawarty w dzienniku ustaw. Czy osiem godzin na wykonanie jednego przegladu wystarczy.Odpowiedz zostawiam diagnostom.\nSYLWESTER, 22 kwietnia 2022, 8:40 1 0\nLUDZIE CENA ZA PRZEGLĄD NIE JEST ADEKWATNA DO KOSZTÓW UTRZYMANIA STACJI ,A CO DO DIAGNOSTÓW WYNIK BADANIA ZALEŻY OD DIAGNOSTY ALE CZY WŁAŚCICIEL POJAZDU NIE JEST ZOBOWIĄZANY DO PILNOWANIA POJAZDU ABY BYŁ SPRAWNY I CZY KIEROWCA POWINIEN BYĆ TRZEŻWY??????????.\nAnonim, 23 kwietnia 2022, 7:05 0 -3\nJa jestem za uwolnieniem cen . Wtedy wygra jakość świadczonych usług\nDolejlama, 24 kwietnia 2022, 10:08 0 0\nOczywiście z góry powinno się odpuścić dyskusje z tymi co twierdzą, że 99 zł to zarobek na czysto (na SKP nawet manometr trzeba co roku legalizować), ale są paradoksy do poprawienia np. badanie LPG (dodatkowe 60 zł) to na niektórych SKP jedynie wklejanie numeru homologacji zbiornika ze świadectwa do komputera.\nAnonim, 27 kwietnia 2022, 11:50 3 0\nniech państwo odkupi stacje od prywatnych właścicieli po cenach rynkowych i wtedy mogą nie podwyższać cen za badanie; tylko nie bardzo w to wierzę ,że cena za badanie nie wzrośnie o 100procent !\npaństwowy Urząd dozoru technicznego 15 lat temu za odbiór podnośnika brał 150pln, teraz to koszt 330pln ,a cały proces odbioru jednego podnośnika to 10min -więc niech nie opowiadają bzdur ludzie oceniający pracę diagnosty !


Szara torba odblaskowa CARGO by OWEE\n»Torba REFLECTIVE print SMALL\nTorba REFLECTIVE print SMALL\n”To już trzeci produkt od Cargo by owee i dalej jestem pod wrażeniem jakości.Torby są użytkowane codziennie. Aktualnie prym wiedzie torba Reflective black small, z racji aktualnej pory roku. Dojeżdżam do pracy rowerem, i dodatkowe oświetlenie (o poranku i wieczorem) w tym wypadku odblask jest atutem. Wielkość torby jest idealna na codzienne sprawunki. Deszcz jej nie straszny, jest łatwa w pielęgnacji. Przegródka w środku daje szybki dostęp do portfela i telefonu. W moim przypadku sprawdza się idealnie" - Agnieszka G\n356.30zł 509.00 zł\nMała, odblaskowa torba z oryginalnej CORDURY® z którą bezpiecznie przemieścisz się po zmroku. Unikatowy nadruk odblasku sprawia, że torba oświetlona przez\nnadjeżdżający samochód widoczna jest dla kierowcy z odległości 150m. Produkowana w polskiej szwalni specjalizującej się w produkcji dla wojska. Odporna na przetarcia i łatwo zmywalna. Pojemna i wyjątkowo praktyczna, zamykana na suwak, z zapinaną wewnętrzną kieszenią na drobiazgi. Złapiesz ją za uszy, założysz lub przerzucisz przez ramię.\nTorba doceniona została nagrodami Red Dot Award Product Design - Honourable Mention i MUST HAVE 2016.\nSPRAWDŹ INNE DOSTĘPNE ROZMIARY TOREB ODBLASKOWYCH:\n► torby medium\nTorba REFLECTIVE black SMALL\n509.00 356.30 zł\n189.00 132.30 zł


Cobi Little Live Pets Smok Niespodzianka | Sklep Gandalf.com.pl\nCobi Little Live Pets Smok Niespodzianka - opis produktu:\nKolejne niespodzianki w kolekcji Little Live Pets - Smoki, które jak się wyklują to podskakują.\nZaproś do zabawy te słodkie smoczki, a pokażą Ci bajkowy świat.\nPostaw je na stole lub podłodze i podziwiaj jak podskakują i uczą się latać machając skrzydełkami.\nUwielbiają też być głaskane o czym poinformują cię wydając dźwięki zadowolenia.\nDostępne 4 rodzaje: Plusk, Mrozek, Gwiazdeczka i Stokrotka (przed wykluciem nie wiadomo jaki smok jest w środku).\nA może uda Ci się znaleźć smoka z limitowanej edycji - Rubinka?\nProdukt wysyłany losowo ze względu na formę zabawki.\nHasbro Littlest Pet Shop Zabawkowy domek dla zwierząt 91.86 zł\nNumer producenta: 630996286432\n-34% Cobi Little Live Pets Smok Niespodzianka gry / zabawki\nPrzy zakupie 3 szt. Cena hurtowa: 58,71 zł


KLUCZ PRZEKŁADNIOWY DO KÓŁ 1:78 PLANETARNY 7800 Nm + 2 NASADKI\nKlucz planetarny (przekładniowy) z przełożeniem 1:78, generuje moment 7800Nm.\nKlucz jest profesjonalnym, niezawodnym narzędziem, niezbędnym wszędzie tam, gdzie mamy do czynienia z silnie dokręconymi śrubami mocującymi, których odkręcenie do tej pory wiązało się z użyciem niemobilnych kluczy pneumatycznych lub nieporęcznych przedłużek.\nTrzpień 1" jest kompatybilny z wszystkimi nasadkami 1" stosowanymi w innych narzędziach. Wystarczy nałożyć jedną z dwóch dostępnych nasadek 32mm lub 33mm, poluzować śrubę kluczem, następnie użyć dołączonej przedłużki, aby błyskawicznie odkręcić każdą śrubę.\nKlucz umieszczony jest w solidnej walizce zapewniającej wygodny i bezpieczny transport.\nKlucz jest na łożyskach co gwarantuje jego długą żywotność.\nKlucz planetarny 7800Nm


Sesje zdjęciowe ze ślubu\nZastanawiasz się, który fotograf ślubny w Poznaniu zapewni Tobie najlepsze i najkorzystniejsze warunki współpracy? Naszą odpowiedzią jest Michał Kalet - profesjonalista, który specjalizuje się w fotografii ślubnej oraz biznesowej. Tylko tutaj tak korzystne ceny, fachowe doradztwo oraz najlepsze rozwiązania. Zapoznaj się z jego ofertą już dziś. Serdecznie zapraszamy wszystkie, zainteresowane osoby do odwiedzenia strony internetowej oraz obejrzenia portfolio. Zachęcamy również do kontaktu, w celu zapoznania się ze szczegółami propozycji! Plakaty, obrazy i fotoobrazy\nZachęcamy do zapoznania się z ofertą naszej internetowej galerii BOSZart, która prowadzi sprzedaż ozdób na ścianę. Wśród naszego asortymentu znajdują się reprodukcje obrazów, plakaty, grafiki oraz wiele innych elementów dekoracyjnych, które pozwolą na stworzenie niezwykle korzystnej i unikalnej aranżacji wnętrza. Fotograf Paweł Borówka\nSerdecznie polecam Państwu wyjątkowe zdjęcia ślubne. Kraków to miasto, w którym kompleksowo realizuję scenariusz, według którego powstają zdjęcia na sesjach plenerowych, w Kościele, czy Urzędzie Stanu Cywilnego. Jako profesjonalny i niedrogi fotograf wykonuję zdjęcia ślubne w Warszawie na najwyższym poziomie i w rozsądnej cenie. Niepowtarzalne zdjęcia weselne\nNajlepszy fotograf ślubny czeka właśnie na Ciebie! Propozycja zdjęć najwyższej jakości, atrakcyjnych warunków współpracy oraz pozytywnej energii - to właśnie podstawa tej oferty. Aby dowiedzieć się czegoś więcej na temat usług wykonywanych przez Agencję Fotograficzną SNAPshot - odwiedź oficjalną stronę internetową i zapoznaj się ze szczegółami na niej zawartymi! Zachęcamy również do obejrzenia gotowego już portfolio oraz do kontaktu. Serdecznie polecamy te usługi - zgłoś się do SNAPshot już dziś! Lista kategorii


Gronkowiec - przyczyny, objawy zakażenia\nGronkowce należą do bakterii, które bardzo często zakażają człowieka. Obecnie znane są trzy rodzaje gronkowców, z których gronkowiec złocisty - Staphylococcus aureus jest najbardziej patogenny dla zwierząt i człowieka. Pozostałe dwa szczepy gronkowca, mimo, że nie są chorobotwórcze dla człowieka, to mogą wywołać zakażenia ran na skórze, układu moczowego, a czasami zapalenie wsierdzia.\nDo zakażenia gronkowcami chorobotwórczymi dochodzi drogą kropelkową oraz przez kontakt z zakażonymi przedmiotami. Człowiek jest narażony na obecność tych bakterii w otaczającym środowisku. Stafylokoki występują właściwie wszędzie: w zanieczyszczonym powietrzu, głównie w dużych miastach, w brudnej wodzie, piwnicach, niewietrzonych codziennie mieszkaniach, na brudnej podłodze, brudnych ścianach. Źródłem tych bakterii może być także człowiek, który jest ich nosicielem. U nosicieli nie występują żadne niepokojące objawy.\nStaphylococcus aureus jest bardzo niebezpieczny dla zdrowia człowieka. Po dostaniu się do organizmu, bakterie wytwarzają toksyny, a wśród nich koagulazę, hialuronidazę i enterotoksyny. Wytwarzane związki chronią bakterie przed ich zniszczeniem, a dodatkowo powodują spustoszenie w organizmie człowieka.\nBakterie te mogą wywołać u człowieka bardzo poważne choroby, które są trudne do leczenia. Wśród schorzeń, których przyczyną może być zakażenie Staphylococcus aureus, wyróżniamy: zapalenie płuc, oskrzeli, gardła, zakażenia układu oddechowego, moczowo-płciowego, zakażenia skóry, błon śluzowych, narządu wzroku, słuchu. Należy tutaj także grypa, jęczmień, schorzenia węzłów chłonnych, szpiku, posocznice.\nBakterie te najczęściej dotykają osoby z osłabioną odpornością, noworodki, dzieci, osoby chore. Do zakażenia dochodzi przez skórę, na której bytują kolonie stafylokoków. Po uszkodzeniu bariery skórnej (skaleczenie) bakterie wnikają do organizmu. Także poprzez uszkodzoną błonę śluzową jamy ustnej. Innym źródłem zakażenia mogą być zatrucia pokarmowe, kontakt z osobą chorą lub z nosicielem.\nDo pierwszych objawów zatrucia gronkowcem zaliczamy biegunki, nudności, wymioty, obniżenie ciśnienia tętniczego krwi. W skrajnych przypadkach może dojść do zapaści, a nawet śmierci.\nPodejrzewacie u siebie zakażenie gronkowcem? Jakie objawy Was niepokoją? Dajcie znać.


Hurtownia elektryczna modlińskaKoszty, które ponosimy na energię elektryczną rosną z każdym rokiem. Nie powinno w następstwie tego nikogo dziwić, że wielu z nas wypatruje alternatywnych, a przez to tańszych rozstrzygnięć, to właśnie dzięki jakim udałoby się co trochę zaoszczędzić oraz znacznie więcej zostawić w domowym budżecie. Rozwiązań, które mają do wyboru wszyscy, którzy chcieliby choć…\nBiżuteria bijouJedną z części osobowości człowieka jest jego gust, innymi słowy preferencje estetyczne. Przejawiają się one w sposobie urządzenia lokalu mieszkalnego, ubiorze, wyborze i zamiłowaniu do dekoracji. Są figury, a zwłaszcza kobiety, które nie wyobrażają sobie poruszania się po realności bez całej masy ozdób i biżuterii, inne z kolei całkowicie obywają się bez niej. Niemniej…\nFryzura dla yorkaMake-up to niesłychanie solidny kompan każdej damy, niemniej jednak najprawidłowiej, jeśli jest on prawie niewidoczny. Kobieta, która patrzy na inną damę od razu widzi kiedy druga kobieta ma na sobie make-up a kiedy nie. Mężczyźni nie zawsze mają taki dar, ale po prostu sugerują, że kobieta wygląda wspaniale lub też nie. Wskutek tego…\n12 lutego 2020 By admin Off 2\nZarabianie w InternecieProjektem na interes ma okazję być rzeczowa aktywności internetowa. W obecnych czasach Internet jest nadzwyczaj powszechny, a interesy wykonywane za jego pomocą są niezmiernie zyskowne. Wszystko jak najbardziej można dopasować do tego. Z pewnością dużo osób ma rozmaitego typu pomysły na biznes. Można w głównej mierze przez to rozumieć takie aspekty jak założenie…\nSpedycja niesłychanie ściśle związana jest z transportem. Każdy transport, w głównej mierze ten na rozległą skalę musi być gruntownie zaplanowany i opracowany. A takim planowaniem zajmuje się właśnie spedycja i logistyka – zapraszamy na stronę ocp przewoźnika. W gigantycznych firmach transportowych z całą pewnością są działy spedycyjne oraz logistyczne, w których pracobiorcy ustalają szczegóły takiej…\nBędąc posiadaczem znacznej kolekcji starych monet nie zawsze zdajemy sobie sprawę z tego czy tak na dobrą sprawę są coś warte. Wtedy warto jest się zagłębić w tę dziedzinę. Jednak nie zawsze wiemy jaka dziedzina się tym absorbuje a jest nią numizmatyka. Okazów takich jest w istocie masa oraz warto udać się do właściwej osoby,…\nLudzie uwielbiają produkować fotki, nie ma w tym nic ciekawego, bowiem fotki to cudowny sposób na zachowanie pięknych wspomnień z różnych okazji. Nie ma się zatem czemu dziwić, że ludzie niezwykle się też radują, gdy dostają w prezencie piękne zdjęcia. Dzisiaj jest mnóstwo upominków, które można komuś podarować, a które mają zdjęcie. Współcześnie prezent ze…\nCoraz więcej osób obecnie wyjeżdża w tej chwili za granicę. Nie ma w tym nic dziwnego, za granicą często czeka lepsza propozycja szkoły czy nauki. Można też dzięki temu dojrzeć spory kawałek świata i nabyć nowe znajomości. Wolno się stąd przeprowadzić w dowolne miejsce na świecie, w zależności od swoich potrzeb oraz oczekiwań, za granicą…\nLudzie często fantazjują o osiągnięciu w życiu sukcesu. Spełniają się oni w wielorakich fachach, ważne by w pacy władała pasja i przekonanie o tym co się robi. Nie ma się w takim przypadku co dziwować, że coraz więcej ludzi decyduje się na rozpoczęcie kariery pisarskiej. Wobec tego też agencja wydawnicza warszawa cieszy się niebywałą wziętością….\nPracodawca jest odpowiedzialny za swoich pracowników, bez względu od tego, jak dużo ich ma. Stąd musi im obwarować wyśmienite warunki do roboty, a zwłaszcza postarać się o to, aby te warunki były w pełni pewne. Wielką famą raduje się BHP Opole, ponieważ firma jaka je oferuje, prezentuje okazały zakres usług połączonych z bezpieczeństwem w miejscu…\nMęskie fajne koszulki chyba najporządniej pozostają uwarunkowane do pragnień mężczyzn. Panowie zdecydowanie znacznie więcej uwagi zwracają na komfort noszenia swoich ubrań. Szablonowe koszuli t-shirt są przez nich zazwyczaj użytkowane. Stają się bardzo przydatne, profesjonalne a też porządnie zaadaptowane. Nadają się na dużo okazji. Wybitnie porządnie prezentują się z jeansami, z krótszymi spodenkami, jednak także, jako…\nKażdy jeden marzy o pracy, jaka będzie go satysfakcjonować. Będzie mu przynosić istotne korzyści materialne, jednak będzie mu również sprawiała wiele uciechy. Na nieszczęście w naszym kraju nie zawsze można odnaleźć pracę, jaka odpowiadałaby naszym wyczekiwaniom. Nie można z tej przyczyny się dziwić sytuacji, że mnóstwo osób poszukuje pracy zarobkowej za granicami naszego kraju. To…\nWybór mamy niesłychanie okazały, albowiem możemy pozostać adwokatami, sędziami, notariuszami, prokuratorami lub kuratorami sądowymi. Nas czasem interesuje w głównej mierze zawód radca prawny. Chcemy pozostać radcą oraz chcemy wykonywać swój zawód jak najporządniej jest to dopuszczalne. Wyśmienicie wiemy, jak skomplikowanym zawodem jest zawód radca prawny świdnica. Jesteśmy tego świadomi, jesteśmy przygotowani na wszelakie wyzwania. A…\nKażdy kto decyduje się na zawarcie związku małżeńskiego z dziewczyną czy z ukochanym myśli o tym żeby ten dzień był jak najlepszy by poprawnie było go wspominać przed długie lata. Jednak aby to uczynić wypada się trochę przed ślubem postarać aby dobrze to zorganizować a przede wszystkim wybrać jak optymalne firmy usługowe rodzaju fotografia ślubna…\nCs go turnieje Na pewno niejeden postanawia zapoznać tajniki fotografii ślubnej. Co możemy o niej oznajmić? Ta forma fotografowania prawdopodobnie nie należy do najprostszych. Z jakiego powodu jesteśmy w stanie tak oznajmić? Przede wszystkim, właśnie dlatego, że taka fotografia żąda sprzętu z najwyższej półki- jest to w zasadzie związane ze względu na skomplikowane warunki oświetleniowe….\nOczywistością jest, że niemalże każdy pragnąłby być właścicielem bajecznie urządzonego mieszkania. Niekiedy jednak pomocna jest odrobina wysiłku, żeby móc pochwalić się aranżacją wnętrza według własnego pomysłu. Nim wobec tego przystąpimy do prac remontowych należałoby zastanowić się nad tym, w jakim stylu ma być urządzony dom. Na pewno znaczący jest nie tylko wybór odcieni ścian, materiałów…\n10 lutego 2020 By admin Off 2\nObecnie kiedy jesteśmy w bezustannym biegu za sprawami dnia codziennego, w wielu przypadkach będąc poza domem z trudem obejść się bez telefonu. Za jego wsparciem nie będziemy musieli iść w ciemno na przykład w odwiedziny do kolegów. Wystarczy jedynie przecież zatelefonować oraz dowiedzieć się czy rzeczową jednostka jest w tym czasie w domu. W szeregu…\nTrudno jest wskazać przyszłość stworzonego przez nas świata. Trudno jest również naświetlić przyszłość multimedialną, jaka dotyczy form medialnych. Dostrzega się jednakże, że tablica interaktywna cena to stały rozwój. Nie wiemy, jak za kilka bądź też nawet kilkanaście lat będzie brzmiała muzyka. Nie wiemy też, jak możemy ingerować w miarodajne sprawy, które dotyczą wideo. Nie wiemy…\nWiększa część sprzętów ma wyznaczoną żywotność. Niestety powinniśmy się z tym liczyć, pomimo kłopotliwej sytuacji pieniężnej w kraju. Należałoby w związku z tym już od pierwszych wypłat oszczędzać finanse, albowiem dopuszczalne, że przybędzie nam zrealizować wizytę w serwisach. Dzisiaj dość znany jest na rynku naprawa apple. Bez dwóch stwierdzeń wynajdziemy tam wsparcie w trudnej sytuacji….\nPrzedsięwzięcia promocyjne można dziś odnaleźć w każdym sklepie. Jesteśmy w stanie się w takim razie z nimi zetknąć już nie tylko w tych największych centrach handlowych, jednak też oraz w tych nieco mniejszych, osiedlowych punktach sprzedaży. W głównej mierze każdy z nas musi wiedzieć, że tego rodzaju działania mają na celu głównie skłanianie ewentualnych klientów…\nDługo wyczekujemy na wakacje, to właśnie dzięki któremu będziemy w stanie odpocząć od pracy oraz naładować nasze wewnętrzne baterie na kolejny rok. Jednakże niejednokrotnie w wyborze miejsca na nocleg oraz jego jakości popełniamy błąd, którego później bardzo żałujemy. W czasie urlopu nastawiamy się na wypoczynek i zwiedzanie, wędrowanie po górach. A mimo to decydujemy się…\n9 lutego 2020 By admin Off 19\nStrony internetowe stały się nadzwyczaj legendarne. Stało się tak ze względu na ich liczbę i różnorodność. Każdego dnia tworzonych jest tysiące interesujących witryn. W Internecie można odnaleźć w istocie mnóstwo wiadomości i to na każdy temat. Jest tam niemalże wszystko czego pożądamy i o czym pragnęlibyśmy się dowiedzieć – ciekawe wiadomości. Zaczynając od poszukiwania adresu…\nPoprawnie zaprezentowane szkolne trofea sportowe i szkolne zawsze motywują uczniów do pracy. Nowoczesne i interesujące gabloty dostępne na stronie internetowej sklepu z pewnością dodadzą wdzięku każdemu wnętrzu. I przyciągną uwagę każdego przechodzącego obok człowieka. Ostatnimi czasy w szkołach widać pokaźniejsze przywiązanie do wystroju wnętrz. Pojawiają się nowsze i przestronniejsze gabloty na puchary za sportowe czy…\nMiliony ludzi na globie funkcjonuje w przeróżnych firmach, wstają na co dzień rano, jedzą śniadanie, wykonują wszelkie rytuały, jakie akompaniują każdorazowej pielęgnacji. Rzecz jasna następnie udają się w miejsce, gdzie wytwarzają zyski wymagane do utrzymania domu oraz wszystkich rozrywek, jak choćby fifa world coins. Po odbębnieniu kilku godzin – najczęściej ośmiu – powracają do domu,…\nZ pewnością obrabiarka to kosztowne narzędzie. To sprawia, iż w absolutnie każdym przypadku czymś niesamowicie istotnym jest to by bardzo umiejętnie obchodzić się z nią. Dzięki właśnie dbaniu o obrabiarkę, najzwyczajniej będzie ona sporo dłużej należycie się sprawowała. Jednakowoż fakty są takie, że ciężko jest w zasadzie dbać o obrabiarkę, ponieważ to specyficzne narzędzie, z…\n7 lutego 2020 By admin Off 6\nGdy do naszego kraju nareszcie przychodzi wiosna, to niewątpliwie ogrody są nareszcie tak piękne, jak tak naprawdę powinny być przez większą część roku. Jednakże trudno w jakiś sposób zakładać, że ładna pogoda będzie u nas przez cały rok. Dobrze, lecz przecież nie ma sensu rozmawiać o pogodzie. Prawda jest taka, iż bardzo często ludzie nie…\nCcc kolekcje, jest okazja aktualnie znaleźć oczywiście w salonach ccc, ale też na stronie internetowej, jaką prowadzi sklep ccc. Witryna ta udostępnia wszelkie produkty, które dostępne są w sklepach, ale także realizuje sprzedaż online, co zdecydowanie jest wyjątkowo dogodnym rozwiązaniem, pozwalającym w pełni docierać do wszystkich klientów. Obecnie ccc kolekcje, to głównie obuwie letnie, które…\nZapewne nie ma na świecie osoby, która choć raz w trakcie życia nie miewała kłopotów ze snem. Jednak jeśli ciągle nie możemy zasnąć, ciągle się budzimy, to musimy coś z tym fantem zrobić. Dobrze, lecz co w takim razie? Rewelacyjnym rozwiązaniem są zioła ajurwedyjskie, bo powodują one, iż możemy o wiele lepiej poradzić sobie ze…\nEdukacja w naszym kraju od wielu lat jest na imponująco dobrym poziomie. Zdecydowanie jest to wyjątkowo dobre z takiego względu, że osoby uczęszczające do różnych szkół i uczelni wyższych, mają możliwość po zakończeniu edukacji posiadać bardzo dużą wiedzę teoretyczną, jak też umiejętności praktyczne, dlatego że w wielu dziedzinach w ramach zajęć prowadzone są też szkolenia…\n5 lutego 2020 By admin Off 3\nEdukacja, realizuje wyjątkowo istotną rolę w kształtowaniu się każdego człowieka, gdyż dzięki niej już od najmłodszych lat posiadamy możliwość pozyskiwać wiedzę i udoskonalać umiejętności naukowe, które zezwalają nam w dorosłym życiu wyjątkowo dobrze funkcjonować. Obecnie w naszym kraju wdrażane są dosyć istotne zmiany, odnośnie edukacji, zwłaszcza małych dzieci. Ta dziedzina jak najbardziej powinna być wdrażana…\nFakty są takie, iż o własną edukację trzeba zadbać od najmłodszych lat. A więc to oznacza, że bardzo dużą rolę w edukacji ludzi tak naprawdę odgrywają jego rodzice – zasadniczo młodzi ludzie zaczynają sensownie myśleć o swojej przyszłości wtedy kiedy kończy się im Gimnazjum, a rozpoczyna szkoła średnia. No dobrze, ale w jaki sposób wybrać…\nW wyniku nieustannego postępu technologicznego, ukazują się dużo nowsze i lepsze komputery i pozostałe multimedia, na których jest opcja grania. Gry komputerowe, są aktualnie na szczególnie wysokim poziomie pod kątem poziomu wyprodukowania, grafiki, autentyczności i też interesującej fabuły. Ukazują się gry najbardziej powszechne w nowych wersjach i to one zdobywają największe uznanie graczy, bo posiadają…\nJeżeli poszukujesz dla siebie takich kosmetyków, które są świetne pod wszelkimi względami, lecz nie chcesz wydawać wielu pieniędzy, z całą pewnością powinieneś pamiętać, że czymś bardzo istotnym jest to by np. kupić kosmetyki ajurwedyjskie. Przecież tego typu kosmetyki w przeważającej większości charakteryzują się porządnymi cenami. Na dodatek nie można zapominać, że kosmetyki naturalne – cosmoveda…\nMożna śmiało powiedzieć, że archiwizowanie istotnych dokumentów to nic łatwego. Jednakże czy również można rzec, że jeżeli w odpowiedni sposób do tego podejdziemy, będziemy mieć jakiś kłopot. Weźmy choćby w rachubę to, aby bardzo dokładnie pomyśleć czy może bardzo dobrym pomysłem nie byłoby to by korzystać z usługi archiwizacji dokumentów. Należy zwrócić większą uwagę, że…\nMówi się, że nie ma ideału. To twierdzenie godne uwagi. Jednak tak czy siak warto warto poszukiwać takich łazienek, które są maksymalnie zbliżone do perfekcji. Na przykład godne większego zainteresowania są fachowe strony internetowe, na których poruszane są wszelkiego rodzaju zagadnienia dot. łazienek. Na przykład będziesz miał możliwość przekonać się, które bidety – np. BDS…\nChcesz sensownie zająć swój czas wolny? W takim razie musisz wiedzieć, że w naprawdę wszystkich przypadkach doskonałym rozwiązaniem są gry komputerowe. Chociaż pewnie bardzo dużo ludzi myśli, że gry komputerowe są najzwyklejszą stratą czasu, to przecież ciężko się z tym zgodzić. Szczera prawda jest taka, że jeżeli chcielibyśmy najzwyczajniej mieć okazję zapomnieć o wszelkich kłopotach,…\nW wielu przypadkach sytuacja jest taka, że student, który powinien napisać pracę licencjacką, najzwyczajniej nie ma najmniejszego pojęcia, w jaki sposób do tego trzeba podejść. A przecież chyba nie jest większą tajemnicą, że jeśli w rachubę wchodzą prace licencjackie, to w każdym przypadku powinny być one w umiejętny sposób wykonane. Jeśli niestety tak nie będzie,…\n2 lutego 2020 By admin Off 3\nWszyscy dobrze zdajemy sobie sprawę, iż czymś niesamowicie ważnym jest to by umiejętnie zadbać o własną cerę. W zasadzie panie nie mają z tym większych problemów – większy kłopot może być z mężczyznami. A w końcu to żaden sekret, iż nawet panowie powinni umiejętnie dbać o swoją cerę. Szczególnie mowa w tym momencie o twarzy….\nZara kolekcje, które aktualnie znajdują się w sklepach, są oczywiście szczególnie ciekawymi kolekcjami, które dają okazję zarówno osobom młodym, jak i starszym dobierać ubrania odpowiednio do swojego gustu i wieku. To szczególny atut tej kolekcji, bo daje szansę ona każdemu przez właściwy dobór ubrań, czuć się jak najbardziej korzystnie. Co istotne, kolekcja zara, która dostępna…\n2 lutego 2020 By admin Off 1\nMożna śmiało powiedzieć, że choć edukacja w naszym kraju jest w istocie darmowa, to prawda jest taka, iż tak czy siak wszyscy rodzice są zobowiązani nieustannie ponosić duże koszty. Weźmy choćby w rachubę książki do szkoły. Nie jest większą tajemnicą, że jeżeli poważnie podchodzimy do edukacji swojego dziecka, a pewnie tak właśnie jest, to czymś…\n1 lutego 2020 By admin Off 4\nOstatnio grafik komputerowy ogólnie nie musi za bardzo narzekać na pracę – zwłaszcza jeśli jest dobrym grafikiem. I właśnie z tej przyczyny na rynku oprogramowania pojawia się coraz więcej programów dla osób zajmujących się grafiką. Jednakowoż akurat teraz lepiej skupić się na amatorach, osobach dopiero zaczynających przygodę z projektowaniem grafiki. Weźmy chociażby w rachubę program…\nZałóżmy, że może jesteś osobą, która trudni się sprzedażą ubezpieczeń. Najzwyczajniej posiadasz biuro w mieście, do którego zaglądają ludzie chcący się ubezpieczyć. Jednakże należy także wiedzieć, że w końcu przydałoby się poszukiwać klientów na własną rękę. W jaki sposób? A chociażby rozdając ludziom wizytówki. Jeśli rozdamy tych wizytówek bardzo dużo, to nawet jeżeli bardzo duża…\n31 stycznia 2020 By admin Off 2\nChciałabyś poprawić sobie humor? Cóż, prawda jest taka, że można wymienić bardzo dużo takich rozwiązań, dzięki to którym w istocie będziesz miała lepszy humor. A więc co może zrobić taka kobieta, która chciałaby najzwyczajniej mieć nieustannie dobry humor? Cóż, akurat w tym momencie może nieco się skupmy na tym by bardzo dokładnie pomyśleć, czy dbamy…\nNależy mieć na uwadze, że jeżeli w istocie jesteś fanem gier komputerowych, to chociaż być może nie masz o tym pojęcia, najzwyczajniej znacząco rozwijasz swój umysł. Naturalnie mowa tutaj o jakichś sensownych grach, a nie tych, które na spokojnie mógłby przejść kilkulatek. Gdy wchodzą w grę gry komputerowe, czymś niesamowicie ważnym jest to, aby dokładnie…\nZagadnienia motoryzacyjne to przede wszystkim pojazdy\nOd zdolności kierowców poruszających się urzędowymi drogami zależy obronność wszystkich innych w tym samym ruchu. To przykre w wielu przypadkach kierowcy zapominają o zasadzie ograniczonego zaufania, która powinna towarzyszyć nawet pieszym. Nawet przestrzegając wszystkich akceptowalnych zasad, bez ustanku narażeni jesteśmy na to, że inny kierowca nie będzie ich szanował oraz w istocie stanowić będzie dla…\n30 stycznia 2020 By admin Off 6\nParkiet jest punktem, na jakim rozgrywane są mecze koszykówki. Na wstępie należy wytłumaczyć, przynajmniej bardzo ogólnie, czym cechuje się mecz koszykówki i jakie są reguły gry w ten niezmiernie słynny na całym globie sport. Fundamentalną zasadą związaną z tym sportem jest rzucanie do kosza charakteryzującego się precyzyjnie wyznaczoną średnicą obręczy, zawieszonego na dogłębnie wymierzonej wysokości….\nChciałabyś podobać się mężczyznom? Cóż, pewnie feministki mocno sprzeciwiają się tego typu pragnieniom, lecz to przecież coś zrozumiałego, że znaczna część pań chciałaby podobać się dla panów. Dobrze, ale co w takim razie tak naprawdę można polecić takiej kobiecie, która po prostu chciałaby atrakcyjniej wyglądać? Fantastycznym wyjściem jest chociażby wizyta na solarium. W końcu Polska…\nInflacja nie spada, więc to oznacza, że w dalszym ciągu podręczniki do szkoły drożeją. To źle, bo w końcu zarobki w zasadzie nie rosną. Co zatem powinna robić ta osoba, która na przykład podręczniki gimnazjum chce zakupić za mniejsze pieniądze? Dobrym rozwiązaniem jest to, aby trochę się rozejrzeć za podręcznikami do szkoły na różnego rodzaju…\nPrawda jest taka, że choć gołym okiem możemy dostrzec korelację między wysoką inteligencją, a mądrością, to jednak nikt nie urodził się mądry. Najzwyczajniej w świecie ci ludzie, którzy w towarzystwie dzielą się dziesiątkami różnego rodzaju ciekawostek, sentencji, itp., nie wyssali ich z mlekiem własnej matki, lecz przyswajali je sobie – głównie z literatury, czasopism, internetu…\n28 stycznia 2020 By admin Off 3\nNaprawdę wszyscy zainteresowani tym, aby zakupić telefon komórkowy muszą mieć na uwadze, że najważniejsze jest to, aby zawsze brać pod uwagę takie telefony, które najzwyczajniej są oparte o system android. A dlaczego właśnie Android jest warty naszej uwagi? Cóż, weźmy choćby pod uwagę to, że przecież ze wszech miar ważne jest to, aby w naprawdę…


Jesteś tutaj: strona główna > Książ\nTa miejscowość powstała w XV wieku. Pod datą 1448 zanotowano po raz pierwszy istnienie wsi Xsiąsz. Nazwa wsi powstała od słowa „ksiądz”. Wbrew nazwie ta wieś nie stanowiła w średniowieczu własności kościelnej. W tym czasie była to własność szlachecka należąca do braci Wronowskich. Właścicielem wsi był Sędziwój Wronowski. Jego dziedzictwo obejmowało według umowy z 1448 roku: Książ od granic wronowskich do borowskich, kłodnickich i jeżowskich, od pagórka, od Wronowa do Kaleni Sisnowej i stawu Ochodzek.\nKrótki opis Książa zostawił Jan Długosz, napisał, że dziedzicami są rycerze herbu Topór, Dobiesław, Andrzej i Żegota, a dziesięcina z folwarku i łanów kmiecych należała się plebanowi z Kłodnicy. Rycerze herbu Topór dziedziczyli w Książu oraz we Wronowie.\nBył to niewiele znaczący ród w ziemi lubelskiej. Nie zachowały się żadne dokumenty o tych rycerzach z pierwszej połowy XVI wieku. Wiadomo, że Książ i Wronów stanowiły cały czas jeden majątek ziemski, a w drugiej połowie XVI wieku dziedzicem wsi był Andrzej, który przyjął nazwisko Ksiąski herbu Topór. Miał on wielu synów: Stanisława, Krzysztofa, Jana, Jerzego oraz Piotra, który około 1590 roku objęli razem Książ i Wronów. Każdy z nich dostał swoją niewielką część w obydwóch wsiach. Dwaj najstarsi z nich uczestniczyli w wojnie z Rosją z początków XVII wieku i obydwaj zginęli. Z czasem część z nich wyjechała z tej wsi, a niejaki Stanisław Ksiąski syn Wojciecha został nawet pisarzem grodzkim w Nowym Korczynie. W tym samym czasie część Książa kupił wielki magnat, właściciel Bełżyc i wielu okolicznych wsi, Paweł Orzechowski.\nSpis podatkowy z 1626 roku informuje, że miejscowość Xiąz należała do kilku właścicieli. Byli nimi: Paweł Orzechowski (młodszy) posiadający jedną zagrodę z rolą, Anna Wronowska „pozostała małżonka nieboszczyka p. Stanisława Grota Wronowskiego” posiadająca jeden półłanek ziemi oraz 3 zagrody „z rolami”. Trzecimi właścicielami byli Andrzej, Stanisław i Kasper Ksiąscy potomkowie Jana Ksiąskiego. Posiadali oni 1 osiadły półłanek oraz 2 zagrody z rolami.\nW połowie XVII wieku ostatni Ksiąscy wyjechali szukając możliwości zrobienia kariery gdzie indziej. I niektórzy dali się poznać jako dzielni rycerze jak na przykład Mikołaj Ksiąski „dzielny rotmistrz, poseł do Chana Tatarskiego, cześnik krakowski od 1668 roku”.\nW 1655 roku wybuchła wojna ze Szwecją. Wojna podkopała pozycję gospodarczą wielu szlachciców, którzy musieli często wyprzedać swoje wsie bogatszym sąsiadom. W drugiej połowie XVII wieku tą wieś kupili Szaniawscy. Wojna dodatkowo spowodowała wielki ubytek ludności. Być może wojna szczególnie dała się we znaki w tej miejscowości świadczy o tym kolejny spis podatkowy.\nW 1676 roku dziedzicem wsi był Feliks Szaniawski pisarz ziemski lubelski. W tym czasie Książ był już tylko niewielkim folwarkiem, a mieszkało tu zaledwie 13 osób. Tak niski stan ludności w prawie 20 lat po ustaniu działań wojennych świadczy o dużych wojennych zniszczeniach lub jakiejś zarazie, która dotknęła Książ. Książ w tym czasie stał się częścią dóbr wronowskich.\nOd tej pory była to już niewielka osada zagubiona w lasach. Przez cały XVIII wieku Książ nie mógł się odrodzić W 1787 roku w miejscowości Xsiz naliczono zaledwie 33 osoby. W kolejnych latach Książ mógł być zupełnie opuszczoną miejscowością, ponieważ nie wymienia jej wcale Tabella Miast i Wsi Królestwa Polskiego z 1827 roku. Natomiast mapa z 1839 roku pokazuje tylko niewielką osadę folwarczną.\nKsiąż w 1839 roku.\nKsiąż należał do dóbr wronowskich do 1864 roku. Następnie został uwłaszczony i powstała wieś włączono do gminy Godów.\nWieś rozwijała się bardzo powoli i w 1921 roku w tej wsi naliczono zaledwie 24 domy i 146 mieszkańców.


Ciekawe czy będziesz tak śpiewał na łożu śmierci, np taka białaczka, dorosłego człowieka może zabić w przeciągu 2 tyg od pierwszej wizyty u lekarza pierwszego kontaktu. Oj rura by ci zmiękła i prosił byś o spowiedź i sakrament święty.\nWiem, że to trudny temat. Tylko z tego co mi wiadomo Bóg nikogo nie osądza, to już domena ludzi. Niestety straszenie czymś, kimś jakoś tak weszło do użytku i jeszcze idzie na tym zarobić. Karamba.\nPopełźnij dalej .\ndamianzbr dobrze mówisz jaruzelski też wielki ateista i antykatolik a przed śmiercią to co? do spowiedzi.\nbo sa dwie osobowości wewnetrzna i zewnętrzna ukształtowana przez wyścik szczurów /muszę być lepszy bardziej drapieżny mieć wszystkiego więcej BYC BOGATYM i\nEdytowano Styczeń 9, 2016 przez Anetka1\nTeż właśnie o tym mówię, że strach by cię obleciał moment. A czy ktoś by na tym zarobił, nie wiem pewnie firma farmaceutyczna za dawki chemii, pielęgniarka asystująca przy transfuzji, grabarz za trumnę, kościelny dołek oraz ksiądz za pogrzeb. A tak to po za tym same straty bo z naszych podatków większość i to w setkach tysięcy ten 2 tygodniowy maraton obrony przed białaczką.\nTo nie tak, mówisz o białaczce czyli szpik produkuje zbyt dużo czerwonych krwinek, taka nadprodukcja. Problem leży w rodzinie, w skrócie występuje silny konflikt w tejże. Ktoś zbyt emocjonalnie reaguje na słowa drugiej osoby, osób. Mam nadzieję, że nieco pomogłem. Chemia to leczenie skutków.\nProblem to leży w twojej rodzinie że takie coś wyhodowała . O czym ty bredzisz , czy po za tobą samym , Ktoś cię jeszcze rozumie ? Najlepiej nie odpowiadaj tylko weź następną dawkę leku .\nPolska trudna język. Pewnikiem wolisz pobawić się komputerem, aniżeli porozmawiać z osobą niepełnosprawną? W skrócie każda sytuacja stresowa powoduje u każdego z nas różne skutki. Jednego wcale nie wiele ruszy, drugi powie faka-maka, trzeci zachoruje. Każda choroba to już ostania faza sytuacji spowodowanej relacją konfliktową. Pamiętajcie nie przesadzajcie z proszkami.\nNie ważne sprawna , czy niepełnosprawna - gorzej jak niespełna rozumu . nara .