Rozpatrywanie skarg indywidualnych z zakresu ubezpieczeń gospodarczych wpływających do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. - PDF\nDownload "Rozpatrywanie skarg indywidualnych z zakresu ubezpieczeń gospodarczych wpływających do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r."\n1 SPIS TREŚCI MU Rozpatrywanie skarg indywidualnych z zakresu ubezpieczeń gospodarczych wpływających do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. 2. Prawa i obowiązki poszkodowanego w toku postępowania likwidacyjnego część 1 3. Dzwoni poszkodowany do Rzecznika Ubezpieczonych 4. Obrona przed egzekucją opartą na niedoręczonym nakazie zapłaty 5. Pełnomocnictwo w postępowaniu odszkodowawczym 6. Projekt wytycznych KNF w sprawie likwidacji szkód z ubezpieczeń komunikacyjnych 7. Utrata wartości handlowej pojazdu 8. Zwrot wszelkich kosztów związanych z wypadkiem 9. Opłaty likwidacyjne w umowach ubezpieczenia na życie powiązanych z UFK w świetle orzecznictwa SOKiK część Podział i dziedziczenie środków zgromadzonych w kapitałowej części systemu emerytalnego 11. Kalendarium\n2 Rozpatrywanie skarg indywidualnych z zakresu ubezpieczeń gospodarczych wpływających do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. W okresie III kwartałów 2014 r. Rzecznik Ubezpieczonych otrzymał pisemnych skarg zgłaszanych w indywidualnych sprawach z zakresu problematyki ubezpieczeń gospodarczych (Tabela nr 1, Wykres nr 1). Dla porównania w okresie III kwartałów 2013 r. odnotowano skarg co oznacza, iż nastąpił spadek o 7,9%. W ocenie Rzecznika Ubezpieczonych nie oznacza to jednak, iż sytuacja na rynku ubezpieczeniowym uległa poprawie. Analizując pisemne skargi kierowane do Biura Rzecznika w indywidualnych sprawach nadal można zaobserwować pewne patologie występujące na rynku ubezpieczeniowym. Oznacza to, iż skala nierespektowania prawa przez część podmiotów rynku ubezpieczeniowego względem poszkodowanych jest nadal znacząca. Dodatkowo, zdaniem Rzecznika Ubezpieczonych, spadek liczby pisemnych skarg wynika w szczególności ze spadku liczby kolizji i wypadków drogowych oraz spadku liczby zawieranych umów ubezpieczeń autocasco. Pomimo spadku liczby otrzymanych spraw w przedstawianym okresie sprawozdawczym zaobserwowano jednocześnie wzrost zainteresowania innymi bezpośrednimi formami kontaktów z Biurem Rzecznika Ubezpieczonych (poradnictwo telefoniczne, kontakt za pośrednictwem portalu społecznościowego Facebook). Tabela nr 1 Podział skarg z zakresu ubezpieczeń gospodarczych kierowanych do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. Lp. Podział skarg Liczba % 1. Dział I - Ubezpieczenia na życie ,2 2. Dział II - Pozostałe ubezpieczenia osobowe oraz ubezpieczenia ,5 majątkowe 3. Brak właściwości Rzecznika Ubezpieczonych 39 0,3 4. Ogółem\n3 Wykres nr 1 Podział ryzyka według działów w skargach z zakresu ubezpieczeń gospodarczych kierowanych do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. w porównaniu do III kwartałów 2013 r. 25,2% 74,5% 0,3% 21,9% 77,7% 0,4% Dział I Dział II Brak właściwości RU Skargi kierowane do Rzecznika Ubezpieczonych napływały zarówno bezpośrednio od osób ubezpieczonych, ubezpieczających, uposażonych i uprawnionych z umowy ubezpieczenia 8501 spraw (73,6%), jak też za pośrednictwem pełnomocników i innych podmiotów 3055 spraw (26,4%) (Wykres nr 2). Wykres nr 2 Źródło wpływu skarg z zakresu ubezpieczeń gospodarczych kierowanych do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. 80,0 70,0 60,0 50,0 40,0 73,6% 30,0 20,0 10,0 24,7% 1,7% 0,0 Bezpośrednio od skarżących Za pośrednictwem pełnomocników Za pośrednictwem innych podmiotów\n4 Tematyka skarg z zakresu ubezpieczeń gospodarczych W przedstawianym okresie sprawozdawczym podobnie jak w minionych latach, najliczniejsza grupa skarg, odnosiła się do ubezpieczeń komunikacyjnych 5746 skarg, co stanowiło 49,7% ogółu spraw. Dla porównania, w okresie III kwartałów 2013 r. liczba ta wynosiła 6376 (50,8%). Oznacza to, iż nastąpił spadek udziału grupy skarg dotyczącej problematyki ubezpieczeń komunikacyjnych o 1,1%. W okresie III kwartałów 2014 r. odnotowano wpływ 4621 skarg odnoszących się do obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych. Procentowy udział tych spraw uległ nieznacznemu zmniejszeniu w stosunku do analogicznego okresu minionego roku (0,5%). Najczęściej zgłaszane zastrzeżenia dotyczyły uzyskania pełnej rekompensaty za wynajem pojazdu zastępczego oraz sposobu likwidacji szkody, poprzez nieuprawnione kwalifikowanie jej jako szkody całkowitej. Skarżący wskazywali, iż ubezpieczyciele często zaniżają wartość pojazdu w stanie sprzed szkody, a zawyżają wartość wraku/pozostałości, nie udzielając jednocześnie pomocy w ich zbyciu za ustaloną przez zakład ubezpieczeń cenę. Zgłaszane problemy dotyczyły również m.in. prawa osoby poszkodowanej do decydowania o wyborze części stosowanych do naprawy pojazdu, zasadności stosowania przez ubezpieczycieli amortyzacji części, problematyki wypłaty odszkodowania z tytułu utraty wartości handlowej pojazdu, kosztów związanych z holowaniem i parkowaniem pojazdu, żądania przedstawienia faktur źródłowych stwierdzających rodzaj i źródło nabycia części zamiennych stosowanych przy naprawie pojazdu oraz obniżania przez zakład ubezpieczeń stawek za roboczogodziny. Liczna grupa spraw dotyczyła oceny stanu faktycznego, którego Rzecznik Ubezpieczonych nie ma możliwości ustalenia. Natomiast w odniesieniu do szkód na osobie najczęściej pojawiały się zarzuty dotyczące ustalania na zbyt niskim poziomie świadczeń odszkodowawczych, dochodzonych w ramach obowiązkowego ubezpieczenia OC sprawcy szkody w tym mieszczą się zarówno zarzuty dotyczące zaniżenia procentu uszczerbku na zdrowiu, zbyt niskiej kwoty zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz zaniżenia stosownego odszkodowania w przypadku znacznego pogorszenia sytuacji życiowej po śmierci osoby najbliższej. Pomimo spadku liczby spraw odnoszących się do ubezpieczeń autocasco (o 1,45% w stosunku do analogicznego okresu sprawozdawczego ubiegłego roku) w okresie III kwartałów 2014 r. nadal zajmowały one wysoką pozycję w zakresie liczebności skarg w grupie ubezpieczeń komunikacyjnych (805 spraw 7,0%). Najczęściej podnoszone zarzuty w skargach dotyczyły sporu co do wysokości przyznanego odszkodowania, zapisów o.w.u. skutkujących całkowitą odmową wypłaty odszkodowania oraz interpretacji przepisów ubezpieczeniowych. Sprawy z tego zakresu odnosiły się także do problemów związanych z likwidacją skutków zdarzenia metodą szkody całkowitej, które\n5 często wynikały z mało starannego i profesjonalnego określenia wartości pojazdu przy zawieraniu umowy ubezpieczenia i przy likwidacji szkody. Ponadto część skarg dotyczyła Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, w tym najczęściej odmowy uznania w całości lub w części zasadności zgłaszanych roszczeń odszkodowawczych 69 skarg (0,6%) oraz nakładania opłat tytułem niedopełnienia obowiązku zawarcia umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych (49 skarg 0,4%). Łącznie procentowy udział tej grupy skarg w porównaniu do III kwartałów 2013 r. wzrósł o 0,5%. Kolejne miejsce w grupie ubezpieczeń komunikacyjnych z uwagi na liczbę spraw zajmowały skargi dotyczące roszczeń regresowych zakładów ubezpieczeń 92 skargi (0,8%) oraz ubezpieczeń następstw nieszczęśliwych wypadków kierowcy i pasażerów 58 skarg (0,5%). Pozostałe wystąpienia skarżących w grupie ubezpieczeń komunikacyjnych dotyczyły ubezpieczeń assistance 26 skarg (0,2%), ubezpieczeń Zielonej Karty 11 skarg (0,1%), ubezpieczeń szyb samochodowych 10 skarg (0,1%) oraz ubezpieczeń kosztów naprawy pojazdu 5 skarg (Tabela nr 2). Tabela nr 2 Tematyka skarg z zakresu ubezpieczeń gospodarczych wpływających do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. Tematyka skarg Liczba % DZIAŁ I Ubezpieczenia na życie ,2 Ubezpieczenia zawarte przed 1989 r. (tzw. stary portfel) Ubezpieczenia zawarte po 1989 r.: ,1 25,1 - Ubezpieczenia wypadkowe i chorobowe (z opcją NNW) - Ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym - Ubezpieczenia na życie - Ubezpieczenia posagowe, zaopatrzenia dzieci - Ubezpieczenia rentowe - Brak danych Dział II Pozostałe ubezpieczenia osobowe oraz ubezpieczenia majątkowe Ubezpieczenia komunikacyjne: - OC - AC - NNW kierowcy i pasażerów - Assistance - Zielona Karta - Ubezpieczenia szyb samochodowych - Ubezpieczenia kosztów naprawy pojazdu - Regres (dot. szkód komunikacyjnych) - UFG (dot. likwidacji szkód) - UFG (kary i regres) ,0 9,6 5,2 0,1 0,0 0, , ,7 40,0 7,0 0,5 0,2 0,1 0,1 0,0 0,8 0,6 0,4\n6 Ubezpieczenia OC (pozostałe): - OC przedsiębiorcy - OC w życiu prywatnym - OC wykonywanego zawodu - OC przewoźnika Ubezpieczenia mienia: - Ubezpieczenia mienia osób fizycznych - Ubezpieczenia mienia przedsiębiorstw - Assistance - Ubezpieczenia cargo mienie w transporcie Ubezpieczenia NNW: - Ubezpieczenia NNW - Ubezpieczenia NNW młodzieży szkolnej Ubezpieczenia rolne: - OC rolników - Obowiązkowe ubezpieczenia budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego - Ubezpieczenia upraw - Ubezpieczenia mienia w gospodarstwach rolnych - Ubezpieczenia maszyn rolniczych - Ubezpieczenia zwierząt w gospodarstwach rolnych - UFG (dot. likwidacji szkód) - UFG (kary i regres) ,0 8,6 0,9 0,3 0,2 4,9 3,9 0,9 0,1 0,0 2,4 1,8 0,6 1,7 0,8 0, ,1 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 Ubezpieczenia sprzętu gospodarstwa domowego i nowo zakupionego sprzętu 165 1,4 Ubezpieczenia turystyczne: - Ubezpieczenia kosztów leczenia podczas pobytu za granicą - Ubezpieczenia kosztów rezygnacji z podróży - Ubezpieczenia bagażu - Assistance Ubezpieczenia kredytu i innych produktów bankowych: - Ubezpieczenia kredytu - Ubezpieczenia kart płatniczych i kont osobistych Ubezpieczenia ryzyk finansowych 22 0,2 Gwarancje ubezpieczeniowe 14 0,1 Regresy (dot. pozostałych szkód) 11 0,1 Ubezpieczenia ochrony prawnej 8 0,1 Ubezpieczenia dziennego pobytu szpitalnego 7 0,1 Ubezpieczenia zdrowotne 6 0,1 Ubezpieczenia maszyn budowlanych 6 0,1 Assistance (dot. pozostałych ubezpieczeń) 3 0,0 Ubezpieczenia operacji 2 0,0 Casco statków powietrznych i morskich 2 0,0 Ubezpieczenia ryzyk budowlanych 1 0,0 Ubezpieczenia krótkoterminowych należności eksportowych 1 0,0 Brak danych 232 2,0 Brak właściwości Rzecznika Ubezpieczonych 39 0,3 Ogółem ,9 0,5 0,2 0,1 0,0 0,6 0,6 0,0\n7 W omawianej grupie ubezpieczeń znacząca liczba skarg odnosiła się do składek ubezpieczeniowych 778 skarg (6,7%) (Tabela nr 3), co wskazuje na spadek o 0,4% w odniesieniu do III kwartałów 2013 r. Ubezpieczający skarżyli się przede wszystkim na: występowanie tzw. podwójnego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych; wezwanie do zapłaty przez zakład ubezpieczeń składek powstałych na skutek ponownej kalkulacji, jak również przedawnionych składek ubezpieczeniowych lub ich rat wraz z odsetkami za zwłokę; problemy z uzyskaniem zwrotu niewykorzystanej części składki za ubezpieczenie OC posiadaczy pojazdów mechanicznych w następstwie zbycia pojazdu; wysokość składek, w tym na konstrukcję taryf składek. W okresie III kwartałów 2014 r. w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego odnotowano nieznaczny spadek o 0,1% skarg związanych z tzw. podwójnym ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych (w okresie III kwartałów 2013 r. 2,8%, w okresie III kwartałów 2014 r. 2,7%). W przedstawianym okresie sprawozdawczym na drugim miejscu, pod względem liczebności znajdowały się skargi dotyczące ubezpieczeń na życie łącznie 2912 spraw, co stanowiło 25,2% wszystkich spraw z zakresu ubezpieczeń gospodarczych, które w tym okresie wpłynęły do Biura Rzecznika Ubezpieczonych. W porównaniu do III kwartałów 2013 r. w tej grupie spraw nastąpił wzrost o 3,3% (Wykres nr 1). W ramach tych skarg wyróżniamy umowy zawarte przed 1989 r. przez Państwowy Zakład Ubezpieczeń a realizowane obecnie przez Powszechny Zakład Ubezpieczeń na Życie S.A. (tzw. stary portfel), których problematyka wiąże się ze zbyt niską kwotą ustalonego świadczenia z tytułu ubezpieczenia zaopatrzenia dzieci (tzw. ubezpieczenia posagowe) lub ubezpieczenia renty odroczonej. W niniejszej grupie skarg w okresie III kwartałów 2014 r. takich spraw odnotowano 16 (0,1%). Drugi rodzaj umów z zakresu skarg dotyczących ubezpieczeń na życie to umowy zawarte po 1989 r. łącznie takich skarg odnotowano 2896 (25,1%). Najliczniejsza grupa spraw z omawianego zakresu dotyczyła ubezpieczeń wypadkowych i chorobowych będących uzupełnieniem ubezpieczeń na życie 1160 spraw (10,0%). Wysoka pozycja w tej grupie skarg dotyczyła ubezpieczeń na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym 1110 spraw (9,6%). Kolejne miejsce zajęły skargi dotyczące ubezpieczeń na życie 603 sprawy (5,2%), ubezpieczeń posagowych, zaopatrzenia dzieci 6 spraw (0,1%) oraz ubezpieczeń rentowych 5 spraw. W ostatnich latach odnotowujemy znaczną tendencję wzrostową w grupie skarg dotyczących ubezpieczeń na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, w szczególności oferowanych kanałem bankowym i przez pośredników finansowych produktów de facto inwestycyjnych, obarczonych znacznym stopniem ryzyka\n8 inwestycyjnego, lecz opakowanych w terminową umowę ubezpieczenia na życie które mimo swej specyfiki sprzedaje się osobom, do których nie są adresowane. Znaczny stopień skomplikowania tego rodzaju produktów powoduje również, że konsument mniej zorientowany (na ogół starszy wiekiem), nie jest w stanie dostrzec jakiej natury produkt nabył, często lokując w ten ryzykowny sposób oszczędności życia, a następnie czuje się oszukany, gdy na skutek różnych zdarzeń losowych dochodzi do rozwiązania umowy przed terminem w niej przewidzianym, co skutkuje z reguły utratą znacznej części wpłaconych składek w postaci wysokiej, mającej charakter kary finansowej, opłaty likwidacyjnej. W omawianym okresie sprawozdawczym w tej grupie skarg odnotowano wzrost o 2,2% w stosunku do III kwartałów 2013 r. Dla porównania, liczba skarg dotyczących ubezpieczeń na życie z funduszem kapitałowym w okresie III kwartałów 2013 r. wynosiła 926 (7,4%), natomiast w okresie III kwartałów 2014 r (9,6%). Spory w grupie spraw ubezpieczeń działu I dotyczyły również odmowy uznania roszczenia przez zakład ubezpieczeń, gdy zdarzenie ubezpieczeniowe nie mieściło się w granicach ochrony gwarantowanej umową (np. nie wystąpił nieszczęśliwy wypadek wg definicji określonej w o.w.u.) lub z powodu zatajenia lub podania przez ubezpieczonego nieprawdziwych bądź niepełnych informacji o stanie jego zdrowia przed zawarciem umowy ubezpieczenia. Pozostałe zarzuty podnoszone pod adresem zakładów ubezpieczeń odnosiły się m.in. do: wysokości świadczenia w tym zaniżenia procentu uszczerbku na zdrowiu; zbyt niskiej wobec oczekiwań ubezpieczonego bądź całkowitej odmowy wypłaty tzw. wartości wykupu polisy, proponowanej osobom wypowiadającym umowy w czasie jej trwania (tzw. wykup polisy) czy sporów wynikających z okoliczności towarzyszących zawarciu umowy ubezpieczenia, dotyczących przeważnie niewłaściwej oceny produktu przez ubezpieczających. Kolejne miejsce w badanym okresie sprawozdawczym, pod względem liczby skarg zajmowały sprawy odnoszące się do ubezpieczenia OC 1161 skarg (10,0%), w tym: OC z tytułu wykonywanej działalności i posiadanego mienia, OC w życiu prywatnym, OC z tytułu wykonywania zawodu oraz OC przewoźnika. Łącznie procentowy ich udział w ogólnej liczbie skarg w stosunku do III kwartałów ubiegłego roku uległ zmniejszeniu o 0,6%. W skargach tych podnoszone były najczęściej zarzuty dotyczące odmowy wypłaty odszkodowania, motywowanej przez zakład ubezpieczeń brakiem ochrony ubezpieczeniowej wynikającej z zakresu zawartej umowy oraz zbyt niskiej kwoty ustalonego odszkodowania, wynikającej zdaniem skarżących z braku staranności w określaniu zakresu szkody, a także ze zbyt niskiej sumy gwarancyjnej.\n9 Następna grupa skarg w okresie III kwartałów 2014 r. zawierała zarzuty odnoszące się do ubezpieczenia mienia na wypadek kradzieży z włamaniem, od ognia i innych zdarzeń losowych 567 skarg (4,9%). Procentowy udział tych spraw uległ zmniejszeniu w stosunku do analogicznego okresu sprawozdawczego ubiegłego roku o 0,7%. Znaczna liczba tych spraw odnosiła się do nieprawidłowości w działaniach zakładów ubezpieczeń w sprawie likwidacji szkód spowodowanych silnym wiatrem, intensywnymi opadami atmosferycznymi, a także szkód powstałych w okresie zimowym. Przyczyną odmowy wypłaty odszkodowania przez zakład ubezpieczeń były najczęściej: brak ochrony ubezpieczeniowej będący konsekwencją zakresu ochrony wynikającej z zawartej umowy, wobec zdarzenia stanowiącego podstawę roszczenia oraz ustalenie przez zakład ubezpieczeń nieadekwatnej do rozmiaru szkody wysokości odszkodowania, co zdaniem skarżących wynikało z braku staranności w określaniu zakresu szkody. Kolejna grupa skarg dotyczyła ubezpieczeń następstw nieszczęśliwych wypadków łącznie 279 spraw (2,4%), w tym 66 spraw (0,6%) odnosiło się do ubezpieczeń następstw nieszczęśliwych wypadków młodzieży szkolnej. W porównaniu do III kwartałów 2013 r. procentowy udział w niniejszej grupie spraw nieznacznie wzrósł o 0,1%. Przyczyną tych skarg były najczęściej problemy dotyczące odmowy przyznania świadczenia z powodu braku odpowiedzialności za zdarzenie, gdy zdaniem zakładu ubezpieczeń nie mieści się ono w granicach określonych warunkami umowy ubezpieczenia oraz sporów o wysokość świadczenia w tym zarzuty dotyczące zaniżenia rozmiaru procentowego uszczerbku na zdrowiu, jak też zbyt niskiej kwoty przyznanego świadczenia. W omawianym okresie sprawozdawczym odnotowano 196 spraw (1,7%) odnoszących się do problematyki ubezpieczeń rolnych. W porównaniu do analogicznego okresu sprawozdawczego minionego roku odnotowano nieznaczny spadek tych spraw o 0,1%. Wśród nich najwięcej skarg dotyczyło umów obowiązkowego ubezpieczenia OC rolników z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego 90 spraw (0,8%) wzrost o 0,1% w stosunku do III kwartałów 2013 r. Pozostałe wystąpienia skarżących w zakresie ubezpieczeń rolnych dotyczyły: obowiązkowego ubezpieczenia budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego 76 skarg (0,7%) spadek o 0,2% w stosunku do analogicznego okresu ubiegłego roku; ubezpieczeń upraw 15 skarg (0,1%) w porównaniu do III kwartałów 2013 r. procentowy udział tej grupy skarg utrzymał się na tym samym poziomie; ubezpieczeń mienia w gospodarstwach rolnych 6 skarg, ubezpieczeń maszyn rolniczych 3 skargi oraz ubezpieczeń zwierząt w gospodarstwach rolnych 2 skargi. Podobnie jak w przypadku skarg dotyczących ubezpieczenia mienia od kradzieży z włamaniem, od ognia i innych zdarzeń losowych, skargi w tej grupie spraw dotyczyły m.in. nieprawidłowości w działaniach zakładu ubezpieczeń w odniesieniu do szkód\n10 spowodowanych silnym wiatrem oraz intensywnymi opadami atmosferycznymi, a także szkód powstałych w okresie zimowym. Pozostałe 4 skargi z zakresu ubezpieczeń rolnych dotyczyły Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, w tym odmowy uznania w całości lub w części zasadności zgłaszanych roszczeń odszkodowawczych 2 skargi oraz nakładania opłat tytułem niedopełnienia obowiązku zawarcia umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC rolników z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego i ubezpieczenia budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego 2 skargi. Kolejną grupę skarg stanowiły ubezpieczenia sprzętu gospodarstwa domowego i nowo zakupionego sprzętu 165 spraw (1,4%). W porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego nastąpił wzrost spraw z tego zakresu (o 0,8%). Najczęściej podnoszone zarzuty dotyczyły odmowy uznania roszczenia przez zakład ubezpieczeń z uwagi na brak wystąpienia okoliczności objętych ochroną ubezpieczeniową (w szczególności w sytuacji, gdy zaistniałe zdarzenie nie spełniało definicji nieszczęśliwego wypadku zawartej w o.w.u.). Pozostałe grupy skarg nie przekroczyły 1% ogółu spraw, które wpłynęły do Biura Rzecznika Ubezpieczonych w omawianym okresie sprawozdawczym (szczegółowe dane przedstawia Tabela nr 2). Zarzuty zawarte w skargach z zakresu ubezpieczeń gospodarczych W okresie III kwartałów 2014 r., podobnie jak w minionych latach, zdecydowanie dominowały zarzuty zawarte w poniższych grupach (Tabela nr 3): oddalenie roszczenia zgłaszanego z tytułu umowy ubezpieczenia 4538 skarg (39,2%). W porównaniu do III kwartałów 2013 r. liczba skarg w tym zakresie wzrosła o 0,9%; spór co do wysokości przyznanego odszkodowania lub świadczenia 3559 skarg (30,8%). W tej grupie skarg w porównaniu do III kwartałów ubiegłego roku odnotowano spadek o 0,2%; sposób kształtowania taryf składek oraz zawartych w nich systemów zniżek i zwyżek (bonus/malus) zarówno w ubezpieczeniach obowiązkowych jak i dobrowolnych; rozliczenia tytułem zwrotu niewykorzystanych części składek; wezwania do zapłaty przez zakład ubezpieczeń składek powstałych na skutek ponownej kalkulacji, występowanie tzw. podwójnego ubezpieczenia w odniesieniu do ubezpieczeń OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, jak również przedawnionych składek ubezpieczeniowych lub ich rat wraz z odsetkami za zwłokę oraz dodatkowo w odniesieniu do umów ubezpieczeń na życie w szczególności z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym zwrot zainwestowanych środków pieniężnych, bez\n11 potrącania jakichkolwiek opłat łącznie 1870 skarg (16,2%). W porównaniu do III kwartałów 2013 r. procentowy udział skarg w tym zakresie wzrósł o 2,2%; opieszałość w postępowaniu odszkodowawczym 752 skargi (6,5%). W porównaniu do III kwartałów 2013 r. odnotowano spadek o 2,3%.\n12 Tabela nr 3 Zarzuty zawarte w skargach z zakresu ubezpieczeń gospodarczych wpływających do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. Lp. Przyczyna skargi Liczba % 1. Zaniżona wartość wykupu polisy Dział I 2. Nieprawidłowe zarządzanie polisą Dział I 3. Odmowa wykupu wartości polisy Dział I 4. Opieszałość w wykupie polisy Dział I 5. Oddalenie roszczenia Dział I Dział II 6. Spór co do wysokości przyznanego odszkodowania lub świadczenia Dział I Dział II 7. Opieszałość w postępowaniu odszkodowawczym Dział I Dział II 8. Składki: Dział I - wysokość, zwrot, wezwanie do zapłaty, odmowa przejęcia opłacania składek Dział II - podwójne ubezpieczenie (dot. OC posiadaczy pojazdów mechanicznych) - wysokość, zwrot, wezwanie do zapłaty składki (dot. ubezpieczeń komunikacyjnych) - wysokość, zwrot, wezwanie do zapłaty składki (dot. pozostałych ubezpieczeń) 9. Odmowa kontynuacji ubezpieczenia Dział I Dział II 10. Interpretacja przepisów ubezpieczeniowych Dział I Dział II 11. Procedury stosowane przez zakład ubezpieczeń Dział I Dział II 12. Odmowa wglądu w akta Dział I Dział II 13. Zmiana o.w.u. w trakcie trwania umowy Dział I Dział II 14. Zmiana sumy ubezpieczenia Dział I Dział II 15. Brak wyraźnej przyczyny skargi Dział I Dział II 16. Inne przyczyny skargi Dział I Dział II 17. Odmowa anulowania, zmniejszenia lub rozłożenia na raty kar i należności regresowych Dział II 82 0,7 21 0,2 9 0,1 2 0, ,2 10,8 28,4 30,8 3,0 27,8 6,5 0,5 6,0 16,2 8,9 7,3 2,7 4,0 0,6 0,2 0,1 0,1 0,8 0,3 0,5 1,9 0,3 1,6 1,0 0,2 0,8 0,1 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,4 0,1 0,3 0,3 0,05 0, ,3\n13 18. Brak właściwości Rzecznika Ubezpieczonych 39 0,3 19. Ogółem Tryb rozpatrywania skarg z zakresu ubezpieczeń gospodarczych i wyniki interwencji W okresie III kwartałów 2014 r. w większości spraw kierowanych do urzędu tj. w 9752 sprawach (84,4%) Rzecznik Ubezpieczonych podjął interwencję (Wykres nr 3). Procentowy ich udział w ogólnej liczbie skarg wzrósł o 1,7% w stosunku do III kwartałów ubiegłego roku sprawozdawczego. Podjęcie interwencji w danej sprawie miało miejsce wówczas, gdy z posiadanego materiału wynikało, iż naruszone zostało prawo lub interes osób ubezpieczających, ubezpieczonych, uposażonych lub uprawnionych z umów ubezpieczenia. Rzecznik Ubezpieczonych odmówił podjęcia interwencji w 1227 przypadkach, co stanowiło 10,6% wszystkich skarg z zakresu ubezpieczeń gospodarczych (w porównaniu do III kwartałów 2013 r. nastąpił spadek o 0,5%). Podstawową przyczyną niepodjęcia interwencji było kierowanie do Rzecznika spraw jako do kolejnego adresata ( do wiadomości ), gdyż ich autorzy wyraźnie zaznaczali, iż chodzi im jedynie o zapoznanie Rzecznika z daną sprawą. Znaczna grupa spraw wymagała uzupełnienia o dodatkowe informacje, bez których dalsze badanie jej było niemożliwe. Nie podejmowano również interwencji w sprawach, w których stwierdzono, iż analiza posiadanych dokumentów nie wskazuje na naruszenia prawa bądź interesów osób, które Rzecznik Ubezpieczonych reprezentuje. Do zakresu spraw, w których nie podjęto interwencji zaliczono również przypadki braku właściwości Rzecznika Ubezpieczonych, wycofania skargi przez skarżącego, sprawy w których toczy się postępowanie przed sądem, zapadły już wyroki sądowe lub zawarto ugodę z zakładem ubezpieczeń, która zawierała zrzeczenie się przez skarżącego dalszych roszczeń. Wobec 5,0% skarg kierowanych do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r., nie dokonano jeszcze ostatecznej oceny w postępowaniu wewnętrznym. Dopiero jego zakończenie pozwoli na podjęcie decyzji w sprawie dalszego postępowania.\n14 Wykres nr 3 Tryb rozpatrywania skarg z zakresu ubezpieczeń gospodarczych wpływających do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. 90,0 80,0 70,0 60,0 50,0 40,0 84,4% 30,0 20,0 10,0 10,6% 5,0% 0,0 Podjęcie interwencji Niepodjęcie interwencji Brak ostatecznej oceny w postępowaniu wewnętrznym W wyniku interwencji Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. łącznie w odniesieniu do 2015 skarg nastąpiła zmiana stanowiska na korzyść skarżącego, co stanowiło 28,3% wszystkich spraw zakończonych, w tym 64 sprawy zostały uznane w drodze wyjątku (0,9%). W porównaniu do III kwartałów 2013 r. skuteczność interwencji (efektywność) Rzecznika Ubezpieczonych uległa zmniejszeniu o 6,4%. Dokonując oceny wyniku interwencji Rzecznika, pomimo spadku w stosunku do III kwartałów ubiegłego roku, należy stwierdzić, iż jest on nadal wysoki. Szczególnie w sytuacji, gdy interwencje Rzecznika Ubezpieczonych mają zasadniczo charakter mediacyjny oraz, że Rzecznik nie prowadzi odrębnego badania stanu faktycznego, który stanowi podstawową przyczynę coraz liczniejszej grupy skarg. Dodatkowo, w ocenie Rzecznika skuteczność interwencji uległa zmniejszeniu z powodu zaostrzenia polityki finansowej niektórych podmiotów rynku ubezpieczeniowego polegającej na maksymalnym ograniczaniu wysokości odszkodowań i świadczeń poprzez permanentne nierespektowanie przepisów prawa ubezpieczeniowego oraz ugruntowanej linii orzecznictwa. W okresie III kwartałów 2014 r spraw zostało zakończonych wynikiem negatywnym, co stanowiło 71,7% wszystkich skarg, w których Rzecznik Ubezpieczonych zakończył postępowanie interwencyjne (Wykres nr 4).\n15 Wykres nr 4 Wynik interwencji w sprawach z zakresu ubezpieczeń gospodarczych zakończonych w okresie III kwartałów 2014 r. 80,0 70,0 60,0 50,0 40,0 71,7% 30,0 20,0 10,0 27,4% 0,9% 0,0 Uznanie zasadności skargi Uznanie w drodze wyjątku Wynik negatywny Liczba skarg z zakresu ubezpieczeń gospodarczych kierowanych na poszczególne zakłady ubezpieczeń W omawianym okresie do Biura Rzecznika Ubezpieczonych wpłynęło łącznie 2912 skarg odnoszących się do nieprawidłowości w dziale I, co stanowiło 25,2% wszystkich spraw. W porównaniu do III kwartałów ubiegłego roku sprawozdawczego, w którym wpłynęło 2745 skarg (21,9%), nastąpił wzrost o 3,3%. Na funkcjonowanie określonych zakładów ubezpieczeń działu I odnotowano 2856 wystąpień. W 34 przypadkach sprawy odnosiły się do funkcjonowania zagranicznych podmiotów, w 15 sprawach brak było wskazania nazwy zakładu ubezpieczeń na życie, którego dotyczyła skarga oraz 7 spraw dotyczyło Oddziałów zagranicznych zakładów ubezpieczeń w Polsce (Tabela nr 4). W okresie III kwartałów 2014 r. odnotowano łącznie 8605 skarg odnoszących się do nieprawidłowości w dziale II, co stanowiło 74,5% wszystkich spraw. W porównaniu do analogicznego okresu ubiegłego roku w którym wpłynęło 9750 skarg (77,7%), nastąpił procentowy ich spadek o 3,2%.\n16 Na działalność poszczególnych zakładów ubezpieczeń działu II wpłynęło 7466 skarg. W odniesieniu do 55 wniosków skarżący nie określili nazwy zakładu ubezpieczeń działu II będącego podmiotem skargi; 851 spraw odnosiło się do działalności Oddziałów zagranicznych zakładów ubezpieczeń w Polsce; 122 skargi dotyczyły Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego; 52 skargi odnotowano na działalność zagranicznych zakładów ubezpieczeń; w 58 przypadkach wystąpienia skarżących odnosiły się do funkcjonowania podmiotów ustanowionych przez zagraniczne zakłady ubezpieczeń jako reprezentantów do spraw roszczeń na terenie Polski nie będących zakładami ubezpieczeń oraz 1 sprawa dotyczyła działalności Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Tabela nr 5). W pozostałych 39 sprawach brak było właściwości Rzecznika Ubezpieczonych (Tabela nr 1, Wykres nr 1).\n17 Tabela nr 4 Liczba skarg kierowanych do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. w związku z działalnością poszczególnych zakładów ubezpieczeń działu I - w porównaniu do ich udziału w rynku (stan na r.)* Lp. Zakłady ubezpieczeń dział I Liczba skarg % ogólnej liczby skarg Udział zakładu ubezpieczeń w rynku działu I w % (stan na r.)* 1. AEGON TU na Życie S.A. 58 1,992 3, TU Allianz Życie Polska S.A ,319 2, AVIVA TU na Życie S.A. 54 1,854 6, AXA ŻYCIE TU S.A ,537 4, BENEFIA TU na Życie S.A. Vienna Insurance Group 24 0,824 5, BZ WBK AVIVA TU na Życie S.A. 4 0,137 1, TU na Życie Cardif Polska S.A. 19 0,652 0, TU na Życie Compensa S.A. Vienna Insurance Group 57 1,957 1, WTUŻiR Concordia Capital S.A. 10 0,343 0, STU na Życie Ergo Hestia S.A. 83 2,850 4, TU na Życie Europa S.A ,234 3, Generali Życie TU S.A ,567 3, ING TU na Życie S.A. 53 1,820 5, TU INTER ŻYCIE Polska S.A. 2 0,069 0, MACIF Życie TUW 1 0,034 0,057\n18 Lp. Zakłady ubezpieczeń dział I Liczba skarg % ogólnej liczby skarg Udział zakładu ubezpieczeń w rynku działu I w % (stan na r.)* 16. METLIFE TUnŻiR S.A. (poprzednia nazwa PAPTUnŻiR Amplico Life S.A.) 60 2,060 7, Open Life TU Życie S.A ,290 8, PKO ŻYCIE TU S.A. (poprzednia nazwa Nordea Polska TU na Życie S.A.) 56 1,923 2, Polisa Życie TU S.A. Vienna Insurance Group 47 1,614 0, PRAMERICA Życie TUiR S.A. 7 0,240 0, PZU Życie S.A. Ub. zawarte przed 1989 r. (tzw. stary portfel) Ub. na życie zawarte po 1989 r ,993 0,549 34, TUW Rejent - Life 1 0,034 0, Signal Iduna Życie Polska TU S.A. 6 0,206 0, Skandia Życie TU S.A. 43 1,477 1, TU SKOK Życie S.A. 15 0,515 0, UNIQA TU na Życie S.A. 23 0,790 0, TUnŻ WARTA S.A. (W dniu r. nastąpiło połączenie HDI-GERLING Życie 109 3,743 3,850 TU S.A. z TUnŻ WARTA S.A. pod nazwą TUnŻ WARTA S.A. spółką przejmującą jest HDI- GERLING Życie TU S.A.) 28. SOGECAP S.A. Oddział w Polsce 6 0, CALI Europe S.A. Oddział w Polsce 1 0, Zagraniczne zakłady ubezpieczeń 34 1,168 - * Udział w rynku mierzony składką przypisaną brutto w dziale I, za: Biuletyn kwartalny. Rynek ubezpieczeń 2/2014, 29,399\n19 Wykres nr 10b Tabela nr 5 Liczba skarg kierowanych do Rzecznika Ubezpieczonych w okresie III kwartałów 2014 r. w związku z działalnością poszczególnych zakładów ubezpieczeń działu II w porównaniu do ich udziału w rynku (stan na r.)* Lp. Zakłady ubezpieczeń dział II Liczba skarg (ogółem) Liczba skarg Liczba skarg (ubezpieczenia komunikacyjne) % ogólnej liczby skarg Udział zakładu ubezpieczeń w rynku działu II w % (stan na r.)* 1. TUiR Allianz Polska S.A ,242 6, AVIVA TU Ogólnych S.A ,150 1, AXA TUiR S.A ,302 0, BENEFIA TU S.A. Vienna Insurance Group ,162 0, BRE Ubezpieczenia TUiR S.A ,058 0, BZ WBK AVIVA TU Ogólnych S.A. 27-0,314 0, TU Compensa S.A. Vienna Insurance Group ,963 4, D.A.S. TU Ochrony Prawnej S.A. 5-0,058 0, STU Ergo Hestia S.A ,856 10, TU Euler Hermes S.A. 4-0,046 1, TU Europa S.A ,523 2, Generali TU S.A ,427 3, Gothaer TU S.A ,464 2, TU INTER Polska S.A. 23-0,267 0,463\n20 Lp. Zakłady ubezpieczeń dział II Liczba skarg (ogółem) Liczba skarg Liczba skarg (ubezpieczenia komunikacyjne) % ogólnej liczby skarg Udział zakładu ubezpieczeń w rynku działu II w % (stan na r.)* 15. TU INTERRISK S.A. Vienna Insurance Group ,775 4, KUKE S.A , Link 4 TU S.A ,150 1, MTU Moje TU S.A ,812 2, TUiR Partner S.A. 1-0,012 0, PTR S.A , PZU S.A ,707 31, Signal Iduna Polska TU S.A. 40-0,465 0, UNIQA TU S.A ,056 4, TUiR WARTA S.A ,284 13, TU ZDROWIE S.A. 5-0,058 0, Concordia Polska TUW ,442 0, TUW Cuprum 1-0,012 0, Pocztowe TUW ,488 0, TUW SKOK 49-0,569 0, TUW TUW ,394 1, TUW TUZ ,708 1,017\n21 Lp. Zakłady ubezpieczeń dział II Liczba skarg (ogółem) Liczba skarg Liczba skarg (ubezpieczenia komunikacyjne) % ogólnej liczby skarg Udział zakładu ubezpieczeń w rynku działu II w % (stan na r.)* 32. Oddziały zagranicznych zakładów ubezpieczeń w Polsce: , Ceska Pojistovna S.A. Oddział w Polsce (PROAMA) ,346 - Avanssur S.A. Oddział w Polsce (AXA Direct) ,161 - Liberty Seguros S.A. Oddział w Polsce (Liberty Direct) ,581 - AIG Europe Ltd Sp. z o.o. Oddział w Polsce ,232 - Europäische Reiseversicherung AG Oddział w Polsce 14-0,163 - Cardif-Assurances Risques Divers S.A. Oddział w Polsce ,116 - AGA International S.A. Oddział w Polsce 10-0,116 - ACE European Group Ltd Sp. z o.o. Oddział w Polsce 7-0,081 - Inter Partner Assistance S.A. Oddział w Polsce 4 1 0,046 - BTA Insurance Company SE Oddział w Polsce 2 2 0,023 - SOGECAP S.A. Oddział w Polsce 1-0,012 - AEGON Ubezpieczenia Majątkowe, Oddział Zakładu 1-0,012 Hungary Composite Insurance Ltd. Oddział w Polsce 33. Zagraniczne zakłady ubezpieczeń , Reprezentanci do spraw roszczeń na terenie Polski nie będący ZU ,674 - * Udział w rynku mierzony składką przypisaną brutto w dziale II, za: Biuletyn kwartalny. Rynek ubezpieczeń 2/2014,\n22 Mateusz Kościelniak starszy specjalista w Biurze Rzecznika Ubezpieczonych Prawa i obowiązki poszkodowanego w toku postępowania likwidacyjnego część 1 Definicja postępowania likwidacyjnego Mianem postępowania likwidacyjnego prowadzonego przez ubezpieczyciela można określić zespół czynności faktycznych i prawnych podejmowanych w celu ustalenia odpowiedzialności cywilnej sprawcy, okoliczności faktycznych zdarzenia, odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciela oraz wypłaty odszkodowań należnych osobie poszkodowanej. Postępowanie likwidacyjne podlega oczywiście regulacji ustawowej przewidzianej w przepisach ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 392 z późn. zm.) oraz ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 950). Przepisy określające z kolei miernik staranności ubezpieczyciela w toku prowadzonego postępowania likwidacyjnego to art k.c., który statuuje stopień należytej staranności dłużnika przy wykonywaniu zobowiązania, oraz art k.c., który stanowi, że dłużnik powinien wykonywać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno-gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w tym zakresie ustalone zwyczaje także w sposób odpowiadający tym zwyczajom. Warto przytoczyć w tym miejscu orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 13 sierpnia 2014 r. (sygn. akt I ACa 233/14), gdzie wskazano, że każdemu zakładowi ubezpieczeń, jako profesjonaliście mającemu odpowiednie doświadczenie w swojej branży, dysponującemu fachową obsługą oraz łatwiejszym dostępem do opinii rzeczoznawców i innych specjalistów w danej dziedzinie, stawia się wymóg przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego starannie i bez nieuzasadnionej zwłoki oraz z uwzględnieniem interesu wierzyciela. Również w art. 17 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 672 z późn. zm.) wprowadzono zasadę prowadzenia działalności gospodarczej na zasadach uczciwej konkurencji oraz poszanowania dobrych obyczajów i słusznych interesów konsumentów. Norma ta oznacza, iż ubezpieczyciel przeprowadzający postępowanie likwidacyjne powinien mieć na uwadze standardy etyczne,\n23 moralne oraz szeroko pojęty interes prawny i majątkowy osób poszkodowanych. Jak wskazuje się w judykaturze, dobre obyczaje to pozaprawne normy postępowania, którymi winni kierować się przedsiębiorcy; ich treści nie da się wyrazić w sposób wyczerpujący, gdyż kształtowane są przez ludzkie postawy warunkowane przyjmowanymi wartościami moralnymi, celami ekonomicznymi oraz praktykami życia gospodarczego, a także podlegają one zmianom wraz ze zmiennymi ideologiami politycznymi, społeczno-gospodarczymi i moralnymi (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 13 lutego 2008 r., sygn. akt V ACa 256/07, LEX nr ). Omawiając rolę i funkcję postępowania likwidacyjnego, należy w sposób szczególny podkreślić zasady i zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela. Jak wskazuje się w wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 10 kwietnia 2013 r. (sygn. akt I ACa 1354/12, LEX nr ) odpowiedzialność ubezpieczyciela ma charakter akcesoryjny ubezpieczyciel ponosi odpowiedzialność tylko wtedy i tylko w takim zakresie, w jakim odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczony sprawca. Nie oznacza to jednak, że między zakresem odpowiedzialności cywilnej ubezpieczonego sprawcy a odpowiedzialnością ubezpieczyciela można postawić znak równości. Odpowiedzialność ubezpieczonego sprawcy musi mieścić się w granicach ochrony udzielanej przez ubezpieczyciela, a poza tym musi wystąpić wypadek ubezpieczeniowy, czyli zdarzenie, które strony w umowie ubezpieczenia określiły jako przyczynę uzasadniającą odpowiedzialność ubezpieczyciela. Zakres ochrony ubezpieczeniowej wyznacza przewidziana w umowie suma gwarancyjna, stanowiąca górną granicę odpowiedzialności ubezpieczyciela. Z chwilą wystąpienia wypadku ubezpieczeniowego poszkodowanemu przysługuje roszczenie prawno-ubezpieczeniowe skierowane bezpośrednio przeciwko ubezpieczycielowi, które w doktrynie kwalifikowane jest jako specyficzna figura prawna niepodlegająca zaliczeniu do tradycyjnej konstrukcji roszczenia deliktowego czy kontraktowego (actio directa). Do relacji ubezpieczyciel poszkodowany mają zastosowanie zarówno przepisy prawa ubezpieczeń, jak i przepisy prawa cywilnego dotyczące obowiązku naprawienia szkody. Poszkodowany zajmuje na gruncie tych zasad szczególną pozycję prawną, ponieważ przysługują mu dwa odrębne roszczenia. Zachodzi między nimi ścisła współzależność polegająca na tym, że oba roszczenia istnieją obok siebie dopóty, dopóki jedno z nich nie zostanie zaspokojone. Poszkodowany nie może uzyskać dwóch odszkodowań, a o tym, w jaki sposób i w jakiej kolejności nastąpi realizacja przysługującego mu odszkodowania, decyduje on sam, kierując żądanie naprawienia szkody albo przeciwko\n24 ubezpieczonemu, albo ubezpieczycielowi, albo przeciwko obu nim równocześnie. W razie pozwania obu wymienionych podmiotów nie ma podstaw do przyjęcia solidarnej odpowiedzialności sprawcy szkody i ubezpieczyciela. W sytuacji, w której dwaj dłużnicy na podstawie różnych stosunków prawnych łączących ich z wierzycielem mają spełnić na jego rzecz to samo świadczenie, może być wykorzystana konstrukcja odpowiedzialności in solidum. Powyższe normy wyznaczają standardy oraz reguły należytego i profesjonalnego przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego w zakresie likwidacji szkód. Standardy te powinny obowiązywać szczególnie w relacjach między ubezpieczycielem a podmiotami zgłaszającymi roszczenia odszkodowawcze. Cechy postępowania likwidacyjnego Postępowanie likwidacyjne wyróżnia się pewnymi specyficznymi cechami odróżniającymi je w sposób istotny od procedur: administracyjnej, karnej czy cywilnej, które są wyczerpująco określone w regulacjach kodeksowych. Po pierwsze, najważniejszą cechą wpływająca na zakres uprawnień uczestników postępowania likwidacyjnego jest brak równości stron postępowania. Nie powinno budzić wątpliwości, że pozycja korporacyjnego ubezpieczyciela i poszkodowanego (w przeważającej liczbie skarg kierowanych do Rzecznik Ubezpieczonych poszkodowani to osoby fizyczne, które nie posiadają odpowiedniej wiedzy prawniczej) w toku likwidacji szkody są nierównoważne. W praktyce poszkodowany jest w stanie w pewnym zakresie współpracować z zakładem ubezpieczeń (np. przedstawić określone dokumenty), nie ma on natomiast żadnych wiążących i skutecznych instrumentów prawnych, które pozwoliłyby mu wpłynąć na stanowisko ubezpieczyciela. Poszkodowany nie ma realnego wpływu na zakres ustaleń faktycznych w przedmiocie odpowiedzialności ubezpieczyciela oraz wysokości szkody. Ubezpieczyciel sam decyduje o tym, jakie dokumenty będą niezbędne do przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, jakie dokumenty należy uznać za wiarygodne bądź niewiarygodne. Ubezpieczyciel więc w sposób jednostronny dokonuje większości ustaleń faktycznych i prawnych w toku postępowania likwidacyjnego. Po drugie, brak jest przepisów prawnych, które regulowałyby zasady i warunki postępowania likwidacyjnego albo wyraźnie normowałyby ścieżkę odwoławczą bądź reklamacyjną. Po analizie przepisów określających zasady prowadzonego postępowania\n25 likwidacyjnego nasuwa się wniosek o ewidentnym braku precyzyjnych i wyraźnych norm przewidujących tryb i określających zasady wniesienia odwołania (reklamacji) przez poszkodowanego, który nie zgadza się z ustaleniami ubezpieczyciela. Obecnie obowiązujące przepisy nie przewidują żadnej procedury oraz nie określają warunków i terminów złożenia odwołania bądź reklamacji od stanowiska ubezpieczyciela. Jedyna regulacja w tym zakresie zamieszona jest w Zasadach Dobrych Praktyk przyjętych i opracowanym przez Polską Izbę Ubezpieczeń w 2009 r. W pkt 9 przedmiotowego uregulowania wskazano, że: Zakłady ubezpieczeń skargi na swoją działalność rozpoznają bez zbędnej zwłoki, rzetelnie i w dobrej wierze, odpowiadając na stawiane im zarzuty. Zakłady ubezpieczeń zmierzają do tego, by termin udzielenia odpowiedzi na skargę nie był dłuższy niż jeden miesiąc. Jednakże powyższy dokument ma charakter soft law, a w związku z tym jego moc prawna jest ograniczona do roli niewiążącego zalecenia czy instrukcji; dokument taki nie stanowi w żadnej mierze źródła powszechnie obowiązującego prawa. Nie budzi wątpliwości, że poszkodowani na masową skalę kierują do ubezpieczycieli dokumenty w postaci wezwań do zapłaty lub odwołań, jednakże brak jest przepisów regulujących tryb i zasady rozpatrywania tych środków odwoławczych przez ubezpieczycieli w ramach postępowania o charakterze wewnątrzzakładowym. Po trzecie, w toku postępowania likwidacyjnego odmiennie kształtuje się ciężar dowodu oraz postępowanie to ma charakter niesporny. Ogólna zasada dotycząca ciężaru dowodzenia na gruncie sporów cywilnoprawnych wyrażona jest w treści art. 6 k.c. Przepis ten mówi, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Natomiast jak wskazuje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego postępowanie likwidacyjne nie jest z założenia postępowaniem spornym, w jakim mógłby funkcjonować ciężar dowodu w rozumieniu art. 6 k.c. Poszkodowany ma niewielkie obowiązki proceduralne, do których należy oprócz wystąpienia z wnioskiem przede wszystkim udokumentowanie szkody powstałej na skutek wypadku ubezpieczeniowego, natomiast zasadniczy ciężar postępowania spoczywa na zakładzie ubezpieczeń. Wymogi postępowania likwidacyjnego w zakresie ciężaru dowodu odbiegają od wymogów dowodowych procesu cywilnego. Zakład ubezpieczeń powinien natomiast udowodnić fakty, które wpływają na wyłączenie bądź ograniczenie jego odpowiedzialności, jak również fakt naruszenia obowiązków przez osobę zgłaszającą roszczenie, co uzasadniałoby odmowę lub zmniejszenie świadczenia (por. M. Surdek, M. Przywara, Podstawowe zasady postępowania\n26 likwidacyjnego, Dziennik Ubezpieczeniowy z 19 sierpnia 2011 r.). Oznacza to, iż główny ciężar dowodowy w zakresie ustalenia odpowiedzialności, wysokości szkody i okoliczności zdarzenia leży po stronie ubezpieczyciela. Również wszelkie okoliczności wpływające na zmniejszenie bądź odmowę wypłaty świadczenia ubezpieczyciel powinien udowodnić i przedstawić osobie zgłaszającej roszczenie. Po czwarte, należy mieć na uwadze, że ubezpieczyciel jest dłużnikiem, od którego wymagana jest należyta, zawodowa staranność, a także profesjonalnym podmiotem zaufania publicznego. Oznacza to, iż ubezpieczyciele powinni w zakresie obsługi roszczeń odszkodowawczych spełniać dodatkowe, ponadnormatywne kryteria oraz kierować się wysokim poziomem jakości świadczonych usług. Wymóg staranności w zakresie realizacji obowiązków wynikających z prowadzonego postępowania likwidacyjnego powinien być dla ubezpieczycieli podwyższony i oceniany z uwzględnieniem zawodowego charakteru tej działalności (art k.c.). Prowadzona przez ubezpieczycieli działalność ma charakter masowy. Obecność ubezpieczycieli w środkach masowego przekazu powinna skłaniać zakłady ubezpieczeń do dbałości o jakość w sferze likwidacji szkód oraz o wizerunek przedsiębiorcy profesjonalisty. Zgłoszenie szkody Zgłoszenie szkody jest czynnością, której co do zasady dokonuje samodzielnie osoba poszkodowana. Oczywiście szkodę może zgłosić również osoba trzecia, np. pełnomocnik, który został należycie umocowany w treści dokumentu pełnomocnictwa. Jeżeli chodzi o samo zgłoszenie szkody, to może mieć ono formę telefoniczną, elektroniczną bądź pisemną. Przepisy prawa nie regulują w sposób wiążący sposobu dokonania tej czynności. Nie określają również, w jakiej formie powinno toczyć się postępowanie likwidacyjne. Przykładowo brak jest przepisu, który stanowiłby, iż postępowanie likwidacyjne winno toczyć się w formie pisemnej lub też ustnej. Dlatego też należy przyjąć, iż strony postępowania likwidacyjnego powinny ustalić między sobą, w jakiej formie będą przesyłane wzajemnie oświadczenia w toku prowadzonego postępowania. Strony powinny zatem same określić sposób kontaktu w toku likwidacji szkody. Ustawodawca nie nakłada na strony postępowania likwidacyjnego żadnego przymusu co do formy prowadzonej likwidacji. W praktyce postępowania likwidacyjne prowadzone są w trybie mieszanym, tzn. część oświadczeń wysyłanych jest pomiędzy stronami w drodze elektronicznej (np. udzielenie dodatkowych informacji,\n27 wyjaśnień przez poszkodowanego lub udzielenie informacji o stanie sprawy), a część w postaci pisemnej (np. odwołanie lub stanowisko ubezpieczyciela). Niejednokrotnie wymiana informacji i ustaleń następuje w drodze telefonicznej (np. ustalenie terminu i miejsca oględzin z likwidatorem zakładu ubezpieczeń). Warto również zwrócić uwagę na to, jaką treść powinno zawierać oświadczenie o zgłoszeniu szkody. W praktyce zakłady ubezpieczeń umieszczają na swoich stronach internetowych gotowe formularze, które osoba zgłaszająca powinna pobrać i wypełnić, jeżeli wyraża wolę zgłoszenia szkody w tej formie. Zgłaszając szkodę, należy podać wszelkie niezbędne dane, o które zapytuje zakład ubezpieczeń. Dane te dotyczą m.in. identyfikacji osoby zgłaszającej szkodę (imię, nazwisko, adres zamieszkania, płeć, wiek, PESEL), rodzaju szkody, daty powstania szkody, numeru polisy, z której szkoda jest zgłaszana, miejsca powstania szkody i numeru rachunku bankowego, na który świadczenie powinno zostać wypłacone. W zgłoszeniu podawany jest również krótki opis szkody. Również tutaj brak jest regulacji ustawowej mówiącej o jakichkolwiek wymogach formalnych czy merytorycznych dotyczących oświadczenia zgłoszenia szkody. Wymogi te są regulowane wewnętrznymi procedurami danego zakładu ubezpieczeń. W zgłoszeniu szkody poszkodowany może również wskazać roszczenia, których spełnienia domaga się od zakładu ubezpieczeń. W takim przypadku można wskazać wysokość poszczególnych roszczeń oraz załączyć już na tym etapie dokumentację potwierdzającą zasadność i wysokość zgłaszanych roszczeń. W praktyce najczęściej zgłoszenie szkody wraz z żądaniami wypłaty sprecyzowanych kwot pieniężnych następuje podczas zgłoszenia szkody osobowej z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej danego podmiotu. W takich sytuacjach katalog roszczeń poszkodowanego może być szeroki, a wysokość i rodzaj roszczeń odszkodowawczych są powiązane z okolicznościami faktycznymi danej sprawy. Zgłoszenie szkody inicjuje zatem postępowanie likwidacyjne. Jest to pierwsza czynność podejmowana przez zgłaszającego, która obliguje ubezpieczyciela do podjęcia dalszych działań celem ustalenia istotnych okoliczności faktycznych decydujących o odpowiedzialności ubezpieczyciela oraz wysokości roszczeń. Z punktu widzenia prawa cywilnego zgłoszenie szkody jest jednostronnym oświadczeniem woli. Należałoby również zastanowić się, czy oświadczenie to jest czynnością wyłącznie faktyczną, tj. nierodzącą skutków prawnych (ma charakter wyłącznie faktyczny i nie oddziałuje w sferze prawnej), czy też czynnością prawną, tj. taką, której podjęcie wywołuje określony skutek prawny. Należy\n28 przychylić się do stanowiska, że zgłoszenie szkody jest czynnością prawną, bowiem wywołuje ono skutek prawny w postaci powstanie po stronie ubezpieczyciela obowiązku wszczęcia postępowania likwidacyjnego. A więc dokonanie takiego oświadczenia rozpoczyna proces likwidacji szkody. Po przyjęciu zgłoszenia zakład ubezpieczeń powinien zarejestrować szkodę w swoim systemie (co jest czynnością o charakterze stricte faktycznym i technicznym) oraz podjąć dalsze działania o charakterze czynności prawnych, tj. przeanalizować treść zgłoszenia oraz wystąpić do zgłaszającego z prośbą o przedstawienie dokumentacji niezbędnej do ustalenia odpowiedzialności lub wysokości świadczenia. Z uwagi na obszerność poruszanej tematyki artykuł został podzielony na części. W kolejnych częściach niniejszego opracowania zostaną przedstawione zagadnienia związane z ciężarem dowodu w postępowaniu likwidacyjnym, dopuszczalnością żądania przez ubezpieczyciela dostarczenia dokumentacji przez zgłaszającego roszczenia, zasadami rozliczenia szkody, terminami prowadzonego postępowania, zakresem współdziałania dłużnika z wierzycielem, a także z kwestiami rozpatrywania sporów z ubezpieczycielem na etapie postępowania przedsądowego oraz instrumentami prawnymi przysługującymi poszkodowanemu.


Czy franczyza się opłaca? Poznaj wady i zalety franczyzy | Pakersi.pl\nOpublikowane w dniu 03.09.2020r.\nElementy oferty franczyzowej\nFranczyza to coraz bardziej popularny sposób na rozpoczęcie własnej działalności. Kusi ona początkujących przedsiębiorców możliwością uruchomienia firmy pod skrzydłami doświadczonego partnera biznesowego, a co za tym idzie mniejszym ryzykiem niepowodzenia. Jednak, czy rzeczywiście franczyza się opłaca? Jakie są wady i zalety franczyzy? Przeczytaj i poznaj odpowiedzi na powyższe pytania.\nPrzedsiębiorcy w Polsce mają do wyboru ponad 1300 marek franczyzowych – dla porównania w 2008 roku było ich około 500. Co więcej, ich liczba stale rośnie, a koncept franczyzowy uważany jest za jedno z najbezpieczniejszych rozwiązań w dziedzinie biznesu. Co takiego sprawia, że inwestują w niego tysiące osób?\nZnana marka i sprawdzony sposób na biznes\nGłównym powodem popularności systemów franczyzowych, a zarazem jedną z ich zalet, jest brak konieczności rozpoczynania biznesu od zera. Od samego początku korzystasz z rozpoznawalności marki, która przez lata działania na rynku utrwaliła się w świadomości ludzi i zdobyła ich zaufanie. Dzięki temu łatwiej zdobywasz Klientów i szybciej zaczynasz zarabiać.\nCo więcej, podpisując umowę z franczyzodawcą, otrzymujesz:\n• licencję umożliwiającą korzystanie ze znaku towarowego marki oraz innych elementów brandingowych, a także\n• podręcznik operacyjny, w którym znajdziesz szczegółowe opisy dotyczące metod skutecznego prowadzenia swojej nowej działalności.\nWszystko to sprawia, że unikasz błędów i czasami kosztownych w skutkach pomyłek, które bardzo często popełniają początkujący przedsiębiorcy (jak na przykład dobranie złej strategii biznesowej, czy nieodpowiedni dobór lokalizacji, przez co znalezienie Klientów staje się nie lada wyzwaniem). Kupując franczyzę, tak naprawdę kupujesz gotowy sposób na biznes. Korzystasz z doświadczenia franczyzodawcy i pomysłu, który okazał się sukcesem. Dzięki temu zmniejszasz ryzyko niepowodzenia inwestycji.\nZaletą dobrej oferty franczyzowej jest przede wszystkim stałe wsparcie. Co to znaczy? Najłatwiej będzie nam opisać to na przykładzie franczyzy sieci Punktów Kurierskich Pakersi. Pomagamy naszym Partnerom biznesowym już na samym początku – wykonujemy wspólnie analizę biznesową, wybieramy najlepszą lokalizację na otwarcie placówki i pomagamy w założeniu działalności gospodarczej – za darmo i przez Internet. Franczyzobiorca dostaje także kontakt do Opiekuna Wdrożenia, a w późniejszym okresie do całego zespołu Opiekunów, którzy służą mu pomocą zarówno w kwestiach formalnych, jak i merytorycznych, czy organizacyjnych.\nWażne jest również dokładne zapoznanie się z branżą. Właśnie dlatego powinieneś szukać franczyzy, oferującej cykl szkoleń, który od podstaw wprowadzi Cię w branżę, w której będziesz działał. W sieci Punktów Kurierskich Pakersi szkolenia to bardzo ważny element składający się nie tylko z teorii, lecz również z praktyki.\nCo więcej, w ramach pakietu startowego otrzymujesz dostęp do 30-dniowego treningu sprzedażowego przez Internet – nauczysz się na nim, jak skutecznie pozyskiwać klientów biznesowych.\nKorzystasz z siły sieci\nFranczyza daje Ci siłę grupy. Jeśli dana sieć ma w swoich szeregach 50, 100 lub 200 placówek, to jej pozycja negocjacyjna z kontrahentami jest 50, 100 lub 200 razy większa. Dołączając do sieci, korzystasz więc z atrakcyjnych rabatów i specjalnych cen, których nie mógłbyś uzyskać jako samodzielny przedsiębiorca. Bardzo często bycie w sieci wiąże się również z posiadaniem statusu VIP u dostawców usług – oznacza to na przykład dostęp do indywidualnego Opiekuna, czy szybsze rozpatrywanie reklamacji.\nNie jesteś sam z działaniami reklamowymi\nZakładając swoją firmę, musisz samodzielnie zadbać o każdy aspekt jej funkcjonowania – również o prowadzone działania marketingowe. W końcu nawet najlepszy pomysł na biznes się nie sprawdzi, jeśli nie zostanie odpowiednio zareklamowany. Co musiałbyś zrobić, aby o Twoich usługach lub produktach dowiedzieli się potencjalni Klienci? Z pewnością zlecić wykonanie strony internetowej oraz jej pozycjonowanie. Przydałaby się również poczta we własnej domenie, fanpage na Facebooku, wizytówka w Google, projekty wyklejki na witrynę, wizytówki czy tablice reklamowe.\nZaletą franczyzy jest to, że wybierając odpowiednią ofertę, otrzymujesz wszystkie powyższe elementy już na starcie. Co więcej, jeśli dany franczyzodawca posiada w swojej Centrali dział marketingowy, to możesz liczyć na stałe wsparcie osób w nim pracujących, a także na efekty realizowanych na skalę ogólnokrajową kampanii reklamowych – takich jak reklamy wyświetlane na portalu YouTube.\nTak duże wsparcie marketingowe daje na przykład sieć Punktów Kurierskich Pakersi. Co ważne, większość z nich znajduje się w Pakiecie Startowym – nie musisz więc martwić się dodatkowymi opłatami.\nKażdy medal ma dwie strony – franczyza nie jest w tym przypadku wyjątkiem. Na szczęście związanych z nią wad możesz łatwo uniknąć, robiąc dokładną analizę i porównując oferty różnych franczyz. Poniżej przedstawiamy elementy, których powinieneś się wystrzegać.\nBrak swobody w podejmowaniu decyzji biznesowych\nDecydując się na franczyzę, musisz mieć świadomość, że będziesz musiał prowadzić swoją firmę zgodnie z wytycznymi. Jest to oczywiście zrozumiałe, ponieważ w większości przypadków wytyczne te są dla Ciebie korzystne – dotyczą najlepszych sposobów pozyskiwania klientów, prowadzenia z nimi rozmów czy rozmieszczenia elementów w placówce, w taki sposób, aby przyciągały uwagę.\nProblem pojawia się wtedy, gdy franczyzodawca swoimi decyzjami blokuje Ci rozwój i możliwość maksymalizacji zysków. Przykładem może być narzucenie jednolitego cennika dla wszystkich osób zrzeszonych w sieci. Jeśli w Twojej okolicy nie ma żadnej konkurencji, to możesz podnieść ceny. Z kolei, jeśli w pobliżu znajdują się dwie podobne placówki – na przykład punktów kurierskich, to, ustalając niższe ceny, możesz przejąć klientów konkurencji, a nawet sprawić, że zamknie ona swoją działalność.\nNa taką swobodę działania pozwala Otwarty Model Franczyzowy stosowany między innymi w sieci Punktów Kurierskich Pakersi. Traktujemy swoich franczyzobiorców na zasadach partnerskich i chcemy, aby prowadzenie firmy przynosiło im radość oraz maksymalny zarobek. Właśnie dlatego dajemy im możliwość działania na terenie całego kraju, uczestnictwa w przetargach, czy ustalania własnych cen i rabatów.\nUtrata zaufania klientów z przyczyn niezależnych od franczyzobiorcy\nDziałając w sieci każdy błąd – czy to właściciela franczyzy, czy innego franczyzobiorcy – może skutkować utratą zaufania wśród klientów i wpłynąć znacząco na Twoje zyski. Jeśli na przykład we franczyzowym salonie kosmetycznym w Trzebnicy usługa będzie źle wykonana, to taka osoba nie pójdzie do salonu tej samej marki w Opolu i nie poleci jej znajomym. Sytuacje takie jednak są rzadkie, a większość franczyzodawców ma stały kontakt ze swoimi franczyzobiorcami – dzięki temu są w stanie szybko i na bieżąco reagować w razie pojawienia się nieprawidłowości.\nWydaje Ci się, że najważniejszym elementem oferty franczyzowej jest jej cena? Nic bardziej mylnego! Budżet, jakim dysponujesz, jest ważny, jednak co z tego, że za franczyzę zapłacisz na przykład 4000 zł, jeśli w zamian oprócz koniecznego minimum w postaci know-how i licencji nie dostaniesz nic więcej? Niestety nadal pojawiają się franczyzodawcy, którzy oferują tanią franczyzę, ale za wydane pieniądze nie dostajesz prawie nic. W skrajnych przypadkach franczyzodawca nawet nie umieści informacji na swojej stronie, że Twój lokal istnieje. Zawsze porównuj to, co dostajesz w ramach opłaty franczyzowej z jej wysokością.\nWybierając franczyzę, zwróć uwagę, aby kontakt z franczyzodawcą nie zakończył się w momencie wpłacenia pieniędzy. Dobra oferta franczyzy powinna zapewniać swoim Partnerom biznesowym stałe wsparcie w postaci szkoleń, czy dostępu do zespołu Opiekunów.\nO ile część kosztów można podzielić na franczyzobiorców, to np. towar trzeba kupić dla każdego lokalu osobno. Również każdy lokal trzeba odnowić i to nie zależy w dużym stopniu od wielkości sieci. Uważaj więc na ukryte koszty. Jeśli franczyza jest podejrzanie tania i np. za 10 000 zł. dostajesz gotowy lokal i towar wart 200 000 zł, zachowaj szczególną czujność.\nDecydując się na franczyzę, musisz ponieść opłaty wstępne i nie ma w tym nic dziwnego. Muszą one pokryć między innymi wyposażenie lokalu, licencję czy materiały marketingowe. Później dochodzą również bieżące opłaty franczyzowe oraz inne koszty związane z prowadzeniem własnej działalności – czynsz, telefon, Internet, ZUS czy wynagrodzenie dla pracownika.\nDuże koszty generuje również zatowarowanie, którego trzeba dokonać w przypadku franczyzy sklepu spożywczego czy restauracji. Koszty takiej inwestycji mogą sięgać wtedy nawet kilkuset tysięcy złotych. Sytuacja wygląda zupełnie inaczej, jeśli wybierzesz franczyzę usługową – na przykład Punktu Kurierskiego. Nie będziesz musiał martwić się zatowarowaniem lokalu, a w przypadku sieci Pakersi dodatkowo koszty założenia firmy, będziesz mógł wrzucić „w koszty”, obniżając podstawę opodatkowania.\nFranczyza to idealne rozwiązanie dla każdej osoby, która boi się zaryzykować inwestycji w biznes budowany od zera lub nie ma pomysłu na własną działalność, a chciałaby uwolnić się od etatu i stać się własnym szefem. Kupując franczyzę, unikasz błędów, dzielisz koszty na całą sieć, korzystasz z siły marki i już na samym starcie posiadasz silniejszą pozycję negocjacyjną z kontrahentami. A co z wymienionymi wyżej wadami franczyzy? Kluczem do sukcesu jest dobry research i porównanie dostępnych na rynku ofert. Pamiętaj, że dobra franczyza to taka, która daje Ci stałe wsparcie merytoryczne, organizacyjne i marketingowe, inwestuje czas w szkolenie Ciebie oraz Twoich pracowników, a także daje Ci swobodę w podejmowaniu decyzji biznesowych mających na celu zwiększenie Twoich zarobków.


Garnek wysoki z pokrywką KORKMAZ STEAMA 1,6 l | Garneczki.pl\nEAN 8691607019902 |\nKorpus naczyń oraz ich powłoka wewnętrzna naczynia wykonana została ze szlachetnej stali nierdzewnej 18/10. Niesłychanie szybka przewodność ciepłapozwoli nagrzać naczynie w bardzo szybkim tempie do wysokich temperatur jak również szybko schłodzić, co nie tylko pozwoli zaoszczędzić pieniądze ale również i czas.\nNajlepsze garnki, jakie mam i miałam. Grube, porządne dno. Aby przypalić w nich coś, trzeba się starać. Ten mały garnuszek jest świetny w szczególności do gotowania ryżu i kasz, bez użycia woreczków. Wystarczy zalać odpowiednią ilością wody, przykryć i nie podnosząc pokrywki (aby nie wypuszczać pary) gotować na małym grzaniu odpowiednią ilość czasu - bez mieszania i pilnowania. Nic sie nie przypali, a ryż/kasza ugotują się pięknie na sypko. Poza tym garnki z tej linii są mega pr


– Ta młodzież ma zazwyczaj demolować pociągi, którymi jeździ. Kluby sportowe czasami sobie wynajmują pociągi na mecz, ale jakże Juras ma sobie wynająć, skoro na jego działalność to państwo ma zapłacić, bo to jest świecki święty. Ja go rozumiem, że się oburza. Facet zbudował majątek niewiarygodny. Samo logo WOŚP podobno jest warte około miliarda złotych\n– mówił publicysta "Do Rzeczy".\n– Słowa złego nie można powiedzieć, bo to jest ostatnia świętość, jaka została. To złośliwe państwo pisowskie nie chce sfinansować prywatnej firmie, która robi koncert rockowy, pociągów i ochrony. A oni jeszcze mówią, że to impreza o podwyższonym ryzyku. No kamień obrazy\nPublicyści komentowali także najnowszy sondaż prezydencki, w którym znalazł się także Jerzy Owsiak. Rafał Ziemkiewicz ocenił, że takie sygnały świadczą jedynie o poziomie desperacji opozycji.


Drukowanie raportów generowanych przez sterownik Horner za pomocą drukarki GC420d - Katalog Automatyka przemysłowa - Control Engineering Polska\nSzczegóły produktu « poprzedni ( 218 / 2395 ) następny »\nDrukowanie raportów generowanych przez sterownik Horner za pomocą drukarki GC420d\nwww produktu: https://www.astor.com.pl/poradnikautomatyka/dru...\n• Automatyka przemysłowa » Systemy sterowania » Sterowniki PLC » Sterowniki PLC zintegrowane z panelem operatorskim\nBezpośrednia komunikacja drukarki i sterownika daje możliwość automatycznego drukowania raportów. Jest to wygodny sposób dokumentowania pracy systemu. Raport może dostarczyć Ci szeregu ważnych informacji, takich jak:\nstan pracy sterownika,\nstan pracy pozostałych urządzeń biorących udział w procesie,\nwartość danych obiektów (wartości adresów),\ndobowe podsumowanie procesu.\nDrukarka Zebra GC420d obsługuje wyłącznie komendy języka ZPL(Zebra Programming Language). Z racji na to ograniczenie, nie jest możliwy standardowy sposób generowania raportów przewidziany w tutorialu do programu Cscape. Rozwiązaniem tego problemu jest bezpośrednie wpisywanie komend języka ZPL, zgodnie z jego składnią do generatora raportów.\nTreść wygenerowanego raportu zależy w pełni od potrzeb użytkownika.\nKrok 1: Fizyczne połączenie drukarki Zebra GC420d ze sterownikiem Horner\nPodłączenie drukarki do sterownika odbywa za pomocą standardu RS-232. Na rysunku przedstawiono opis wyprowadzeń portu szeregowego drukarki.\nW przypadku łączenia drukarki ze sterownikiem Horner, użyj kabla prostego (RJ45<->DB-9M).\nKrok 2: Konfiguracja raportów w środowisku Cscape\nWybierz z paska menu zakładkę “Program” i opcję “Report Editor”.\nW nowym oknie przejdź do zakładki “File”, a następnie: “Configure Printer”.\nNastępnie w oknie “Configure Printer” ustaw parametry konfiguracyjne zgodnie z poniższym rysunkiem.\nOstatnim krokiem jest ustawienie rejestru statusowego dla drukarki oraz bitu wyzwalającego drukowanie.\nWybierz “File” -> “Control Register” oraz poszczególne bity.\nKrok 3: Tworzenie raportu\nKażdy raport powinien zaczynać się od komendy ^XA oraz kończyć komendą ^XZ. Istotnym elementem w budowie programu jest komenda ^LLx, która definiuje długość wydrukowanego raportu. Tworzenie linii tekstu rozpocznij komendą ^FOx,y, a zakończ ^FS.\nParametry x,y odpowiadają kolejno za odległość od lewego marginesu oraz od góry dokumentu. Kolejną komendą jest ^ADN,x,y. Odpowiada ona za wielkość używanej czcionki w linii – odpowiednio wysokość czcionki oraz jej szerokość. Za treść raportu odpowiedzialna jest komenda ^FDxxx, gdzie xxx stanowi tekst.\nOptymalną wartość parametru komendy ^LL oblicza się jako sumę drugiego parametru komendy ^FO ostatniej linii tekstu oraz wysokości czcionki w niej zastosowanej.\nDodatkowo warto pamiętać, by drugi parametr komendy ^FO pierwszej linii tekstu nie był równy 0, co ułatwi odrywanie wydruku.\nKrok 4: Tworzenie przykładowego programu wyzwalającego\nPoniżej zapoznaj się z przykładem programu wykorzystującego mechanizm raportów w sterowniku Horner. Wykorzystuje on Timer oraz wbudowany przycisk F1.\nBitem wyzwalającym raport jest w tym przypadku bit o adresie %M1. Po 3-sekundowym wciśnięciu przycisku F1, raport jest jednokrotnie generowany i drukowany przez drukarkę GC420d.\nW przypadku gdy decydujesz się na kupno drukarki do drukowania raportów z oprogramowania Cscape, warto zainwestować w modele umożliwiające łatwiejszą komunikację od tej związanej ze znajomością języka ZPL. Jeżeli posiadasz już przedstawione w tym artykule urządzenie, mamy nadzieję, że nasza instrukcja okaże się przejrzysta i pomocna. W razie problemów zachęcamy do kontaktu z Działem Pomocy Technicznej.\nSterowniki Horner należą do rodziny sterowników kompaktowych, wykorzystywanych w małych i średnich układach automatyki.\nPosiadają wbudowany panel operatorski, gniazda wejść/wyjść oraz zaawansowane możliwości komunikacyjne. Do ich konfiguracji służy oprogramowanie Cscape. Możesz je pobrać bezpłatnie na www.astor.com.pl/wsparcie.\nhttp://labelary.com/viewer.html Internetowy kompilator języka ZPL.\nhttps://www.servopack.de/support/zebra/ZPLII-Prog.pdf Opis języka ZPL.\nhttps://www.zebra.com/content/dam/zebra/manuals/printers/common/programming/zpl-zbi2-pm-en.pdf Podręcznik języka ZPL.\nData wprowadzenia: 2019/10/09 12:12:12 Data ost. modyfikacji: 2019/10/09 12:14:31\nTory jezdne dla robotów przemysłowych, czyli jak zwiększyć elastyczność przestrzeni...\n-POSITAL FRABA - MCD-S101B-1212-H140-2AW magnetyczny enkoder absolutny\nMiernik wibracji do analizy stanu silników i innych urządzeń rotacyjnych\nCo to jest switch zarządzalny? Możliwości konfiguracyjne i funkcjonalności | Kurs podstawowej...\n- AP AUTOMATYKA - Oprogramowanie LDMTOOL ASTECH


Już jest ''Gazeta Powiat Strzelecki''\nŻywo interesujesz się sprawami Powiatu Strzeleckiego? Chciałbyś wiedzieć co słychać w poszczególnych jednostkach powiatowych? Lubisz czytać o sprawach naszej lokalnej społeczności? Nie lubisz reklam w gazecie, które zajmują prawie każde wolne miejsce? Dobrze trafiłeś!\nData publikacji: 11-08-2020 10:04\nData publikacji: 11-08-2020 07:03\nData publikacji: 10-08-2020 12:01\nData publikacji: 10-08-2020 09:02\nData publikacji: 07-08-2020 11:32\nPożyczki dla mikroprzedsiębiorców i NGO\nPożyczka ulega umorzeniu pod warunkiem, że przedmiot będzie prowadził działalność przez 3 miesiące od dnia udzielenia wsparcia.\nData publikacji: 06-08-2020 08:50\nDotacje do 8500 zł na działania z młodzieżą czekają!\nRusza nabór wniosków w Regionalnym Konkursie Grantowym Programu Równać Szanse 2020! Od 4 sierpnia lokalne organizacje pozarządowe, domy kultury i biblioteki oraz nieformalne grupy dorosłych z małych miejscowości mogą składać wnioski o dotację do 8 500 zł na półroczne działania z młodzieżą!\nData publikacji: 06-08-2020 08:27\nPolski Bon Turystyczny dla dzieci w pieczy zastępczej\nDzieci w pieczy zastępczej, na które pobierany jest dodatek wychowawczy 500 + objęte są wsparciem w postaci Polskiego Bonu Turystycznego.\nData publikacji: 04-08-2020 14:44\nChciałbyś być jednym z policjantów Komendy Powiatowej Policji w Strzelcach Opolskich? Teraz masz szansę na zrealizowanie swojej zawodowej przyszłości. Szczegóły w treści informacji oraz na https://strzelce-opolskie.policja.gov.pl/ost/kpp-strzelce-opolskie/aktualnosci/20956,Zostan-jednym-z-nas.html\nData publikacji: 03-08-2020 11:13\n90. URODZINY ANNY JEZIOROWSKIEJ\nData publikacji: 03-08-2020 10:36\nw tym miesiącu: 67723


Kocioł z paleniem kroczącym - temperatura na piecu a minimalna moc kotła - 3\nSstalone 08 Lut 2018 19:24 9594 113\n#61 08 Lut 2018 19:24\nJeżeli nie ma błędu przy pomiarze lub obliczeniach to zawartość CO z dużym zapasem mieści się w 5-tej klasie\nNie wiedziałem, że określenie czy mieści się w normie to takie skomplikowane.\nMam zawartość CO, ale nie mierzyłem O2.\nJeden pomiar był 330 ppm CO przy granicznej zawartości tlenu w palenisku, bo to było na podtrzymaniu, bez pracy wentylatora, ile wtedy było tlenu, nie wiem, ale strzelam że do 10%, temperatura spalin w miejscu pomiaru 50 stopni, pewnie było w spalinach trochę pary, ale nie wiem ile, załóżmy że tyle ile zmieści się w powietrzu czyli 100% przy temperaturze 20 stopni.\nDrugi pomiar w trakcie załączenia wentylatora zawartość CO 250 ppm przy temp. spalin 75, załóżmy że zawartość tlenu wynosiła 12%.\nJak uwzględnić parę wodną i temperaturę w obliczeniach?\n#62 08 Lut 2018 19:44\nNorma uwzgledniająca emisję w odniesieniu do zawartości w spalinach ma wiele wad, choćby nie można bezpośrednio porównywać różnych paliw. Chyba prościej i lepiej byłoby uwzgledniać emisję w ppm w odniesieniu do kWh wyprodukowanego ciepła (choćby brutto). Ale skoro jest jak jest trzeba sobie z tym jakoś radzić. W sumie można użyć jednego wzoru gdzie w/w elementy są wstawnione na stałe, ja liczę krok po kroku więc sprawa sie komplikuje. Parę wodną przy 0 stopni można pominąć bo jest jej mało, a przy masie molowej 18g kompensuje się z innymi niewielkimi zanieczyszczeniami o większej masie (SO2, węglowodory itp) dając średnią w okolicy 24-32g (zakres azot-tlen). Przy wyższych temp. w warunkach domowych chyba jedyna metoda to robić pomiary gdy został sam żar bo wtedy spaliny będą suche. A wpływ temperatury i ciśnienia na objętość molową można obliczyć w/g wzorów, dostępne nawet na wiki:\n#63 08 Lut 2018 21:16\nSkorzystałem z propozycji kolegi gaz4 i trochę policzyłem.\nWychodzi mi, że im wyższa temperatura pomiarów, a spaliny z natury są gorące, tym wyniki w ppm i jednostkach wagowych mniej się różnią, np. przy temperaturze 91 stopni, są podobne. Nie mniej 250 ppm CO przy 75 stopniach to 336 mg/m3 przy 0 stopni, a 330 ppm CO przy 50 stopniach, to 444 mg/m3 przy 0 stopniach.\nOba wyniki by się mieściły w normie dla 5 klasy dla zasypowca (700 mg/m3).\n#64 12 Lut 2018 20:51\n@tob53 Wykorzystałem patent kolegi z tekturą do ograniczenia spadania miału przez ruszt (bardzo mało go spadało, ale jednak), a także w ten sposób uzyskałem wpływ na ilość i miejsce dawkowania powietrza przez ruszt.\nZmieniłem sterownik kotła, na razie jest w fazie testów...\n#65 13 Lut 2018 09:17\nSterownik do kotła zasypowego? Opłaca się to? A coś więcej o nim możesz napisać?\n#66 13 Lut 2018 10:05\nPrzeanalizowałem kilkanaście sterowników do kotłów zasypowych, znalazłem jeden który częściowo odpowiada moim wymaganiom w przystępnym zakresie cenowym.\nDla mnie kocioł powinien działać automatycznie, od rozpalenia do wygaszenia, więc nie jest to kwestia opłacalności ale użyteczności.\nPo pierwszych testach mogę powiedzieć, że przy pracy kotła z dmuchawą na miale da się osiągnąć taką samą efektywność (temperatura spalin - temperatura zasilania) co przy naturalnym ciągu, przy pracy dmuchawy od rozpalenia do wygaszenia bez wyłączenia, przy tym warunku dmuchawa daje większą stabilność procesu spalania i nie ma pracy zero-jedynkowej.\nTestowany sterownik oprócz zalet, ma jeszcze wady. Mam zamiar rozmawiać z producentem, dopiero po ich efekcie, może coś napisze.\n#67 13 Lut 2018 10:46\nA jakież to przewagi automatyczności daje ten sterownik nad miarkownikiem w zwykłym zasypowcu?\nOczywiście pomijam kwestię miału, bo do niego zazwyczaj dmuchawa potrzebna więc i sterownik też.\n#68 13 Lut 2018 15:48\nJakie przewagi, nie wiem, bo nigdy nie miałem miarkownika ciągu, choć kocioł przez jakiś czas pracował na naturalnym ciągu, na stałej szczelinie.\nGeneralnie, szukam metody pogodzenia stałości procesu spalania z dawkowaniem powietrza. Moje obserwacje wskazują, że moc dmuchawy czy wielkość szczeliny w trakcie procesu spalania w zasypowcu odniesiona do temperatury na kotle musi być zmienna, czego nie da się osiągnąć na miarkowniku analogowym. Zamknięcie szczeliny przez miarkownik czy wyłączenie dmuchawy nie zapewnia warunków dla poprawności procesu spalania.\n#69 16 Lut 2018 17:10\nTrwają testy sterownika, jestem średnio zadowolony, na razie nie pozwala na właściwe ustawienie parametrów pracy dmuchawy, tak aby uzyskać idealny przebieg procesu. Dostępne algorytmy powodują oscylację procesu i osiąganej temperatury w stosunku do wartości zadanej. Na wykresie przedstawiłem przebieg procesu spalania przy sterowaniu półatomatycznym, tzn. w dwóch momentach wchodziłem na ręczne sterowanie i stosowałem obroty zgodnie z wyliczonym przez siebie zakresem. Proces przebiegał przy ciągłej pracy dmuchawy.\nNa podstawie doświadczeń można uzyskać rzeczywistą temperaturę zasilania w stosunku do temperatury zadanej +-1 stopień, przy 50% czasu przy całkowitej zgodności. Na wykresie ta odchyłka jest większa, gdyż należałoby zmniejszyć moc minimalna dmuchawy przy zastosowanie przesłony.\nDla zainteresowanych przedstawiam przykład jak wyglądała faza rozpalania, czy najpierw praca prawie na pełnej mocy i następnie zejście do poniżej połowy mocy. Taki proces da się zaprogramować w sterowniku.\n#70 20 Lut 2018 20:07\nDziś wyczyściłem wymiennik po trzech tygodniach, było około 3 mm pyłu, rezultat znowu wróciłem do 130 stopni dla spalin, czyli te 3 mm oznaczały 30 stopni więcej na wyjściu z kotła (wyglądałoby na to, że mm pyłu na wymienniku oznacza 10 stopni więcej w kominie). Jednak czysty wymiennik ma zaletę, bo szybciej odbierane jest ciepło z kotła i dzięki temu pozwala to zmniejszyć oscylację procesu spalania przez wentylator.\nTeraz po temperaturze spalin podczas rozpalania mogę się zorientować, ile mam pyłu na wymienniku...\n#71 23 Lut 2018 09:17\nZacząłem myśleć nad automatycznym rozpalaniem w kotle.\n"Jak ktoś ma już automatyczne rozpalania u siebie zrobione, jestem bardzo zainteresowany rozwiązaniem... Jak ktoś ma wiedzę na temat rodzaju grzałek, wdzięczny byłbym gdyby się nią podzielił..."\nMuszę obliczyć potrzebną moc grzałki. Czynnikiem na to wpływającym będzie docelowa temperatura powietrza i jego ilość przepływająca w jednostce czasu. Załóżmy że chcę mieć 400 stopni. Generalnie chodzi tu pewnie o podgrzanie powietrza. Jak to wyliczyć?\n#72 23 Lut 2018 09:37\nSą kotły na ekogroszek z zapalarkami. Podpatrz tamtejsze rozwiązania.\nMuszę obliczyć potrzebną moc grzałki.\nPewnie koło kilowata będzie trzeba:\n#73 23 Lut 2018 11:22\nBiorąc dane dla opalarek,\nna podstawie proporcji wyszło mi 1354W dla 400 stopni i przepływu powietrza 24 m3/h. Powstaje kłopot z określeniem przepływu powietrza, chyba trzeba to robić eksperymentalnie.\n#74 23 Lut 2018 18:50\nMożna to wyliczyć ale jest sporo zmiennych - masa zasypu, ilość ogrzewanego powietrza, kontakt paliwa z grzałką, nierównomierna temperatura grzałki, temperatura zapłonu paliwa... Gdy znajomy robił generator holzgazu wstawił tam grzałkę (o ile dobrze pamietam) 3 kW by uniknąć jego rozpalania ale tam były inne warunki niż w przypadku węgla. Eksperymentalny dobór będzie lepszy tyle tylko, że wystarczy zmiana parametrów węgla i może przestać działać.\n#75 06 Mar 2018 11:15\nDosyć dawno nie przeglądałem wątków w tym temacie a widzę, że sporo zmian nastąpiło w sposobie spalania i korzystania z kotła\n- czyżby choć trochę przyczyniłem się do tego sukcesu..?\nJak z trwałością wykonanych elementów szamotowych?\nDo chwili obecnej jest w miarę ok - formy jeszcze się trzymają. Być może w przyszłym sezonie trzeba będzie wymienić ale to się jeszcze zobaczy.\nWprowadziłem kolejną modyfikację w kotle, tzn. dodałem kolejną przegrodę wydłużając w ten sposób drogę spalin oraz zmniejszając komorę zasypową, do pracy kotła w trybie górnego spalania. Efekt, komora zasypowa mieści 17 kg miału, kocioł pracuje z wentylatorem z mocą około 9 kW i temperaturze zasilania CO 72 stopnie, temperatura spalin od 85 do 95 stopni. Sukces i masakra, bo tak niska temperatura spalin!!! Jak się pali miał, można obejrzeć na filmie.\nNie wiem dokładnie jak wykonałeś tą dodatkową komorę ale jeśli tak jak myślę (dodatkowa ścianka z szamotu tworząca za nią dodatkowy kanał, górny prześwit zamknięty a dolny spowrotem otwarty) to przerabiałem ten temat - póki co jednak wróciłem do poprzedniej wersji - m.in. dlatego, że tempertaura spalin na czopuchu również była bardzo niska, oraz wystąpił podobny problem jak u ciebie:\nZnacie jakiś pomysł, jak poradzić sobie z lokalnym przegrzewaniem rusztu wodnego, a jednocześnie żeby nie zablokować dopływu powietrza od dołu?\ni tu pytanie - czy jesteś pewny, że to przegrzewa sie ruszt wodny? Pytam bo u mnie to raczej wyglądało na nadmierne grzanie wody w miejscu gdzie jest najwększy płomień u góry - tam gdzie zawija do pierwszej komory spalin - wg. mnie tam robiło się coś w rodzaju palnika i w tym miejscu przegrzewało kocioł. Sprawdź kiedy dokładnie to występuje - u mnie było tak gdy kocioł juz był nieco rozgrzany a wentylaor zaczął chodzić na wysokich obrotach dając większy płomień co powodowało wg mnie dużą różnicę temperatury między wodą w tym miejscu a wodą na powrocie do kotła lub w innym jego miejscu. Nie twierdzę, że u ciebie jest tak samo ale warto to sprawdzić (raz analizując kiedy dokładnie sie to dzieje - czy cały czas czy tylko gdy wentylator zwiększa obroty, dwa zwiększając prześwit spalin z komory paleniskowej do komory spalin - u mnie to wtedy pomogło).\nIdealnie się spala miał, emisja pyłów bardzo mała, nawet podczas rozpalania zero dymu (wykorzystuje szufelkę peletu),\nże tak stwierdzę - a nie mówiełem\nPalenie od góry jest w miarę czyste, nie smoli się komora spalania, kanały i komin. Takie rezultaty przy dolnym spalaniu mozna uzyskać ale jeśli kocioł ma dobry palnik a w komorze zasypowej i tak smolenie będzie występować (mimo stosowania rur wezyra itp..) - taki jest urok DS. Nie chcę zachwaląc nadmiernie spalania od góry ale w przypadku naszych kotłów to chyba najlepsze rozwiązanie.\nPalenie od góry z wentylatorem u mnie nie nadaje się do większego asortymentu węgla, bo szybko cała komora się zapala, tak jakbym rozpalał od dołu.\nJa przesypuję węgiel warstwami groszku (w ubiegłym sezonie miału) - dzięki temu powyższy problem się niweluje, nie ma obawy o szybkie zapalanie całej komory. Można też na sam dół dać węgiel a później resztę miału.\nŻeby palić czysto i efektywnie, to albo dolne spalanie albo inny sposób który ja określam jako "palenie od góry do dołu". Aby coś takiego uzyskać, to trzeba mieć odpowiednio ukształtowaną komorę spalania oraz odpowiednio dawkować powietrze. Niestety Ogniwo takiej komory nie ma, choć przyszedł mi do głowy pomysł jak tą komorę zmodyfikować, jak jesteś zainteresowany eksperymentami to napisz na PW.\nMożesz napisac coś więcej o modyfikacji tej komory?\nI jeszcze jedno patanie - z czego zbudowałeś ściankę tworzącą pierwszy kanał? cegła szamot czy cos innego? jakieg grubości?\n#76 06 Mar 2018 11:51\nW jakimś sensie tak, bo rozważałem taki sposób jak u Ciebie, ale wydał mi się nie praktyczny.\nGeneralnie, opracowałem trzy palniki, całkowicie inne od fabrycznego, dwa do dolnego spalania i jeden do górnego spalania, wszystkie wymienne, wystarczy przezbroić kocioł do innego paliwa w ciągu 10 minut. Ten do górnego spalania przerósł moje oczekiwania. Obecnie jest jego trzecia wersja. Na razie nie udostępniam rozwiązania... Jego wykonanie wymagało rozwiązania problemów technologicznych, sporo mi czasu zajęło. Ścianka wykonana z metalu, jeżeli ktoś chciałby coś takiego wykonać musi rozwiązać problem jego rozszerzalności.\nPrzegrzewanie rusztu wodnego obecnie jest już mniejsze, kocioł pracuje na temperaturze zasilania 75 stopni, przy tej nie występuje, czasami pojawia się gdy wsypię wysokokalorycznego miału 30 MJ/kg.\n#77 06 Mar 2018 12:19\nwysokokalorycznego miału 30 MJ/kg.\nMiał 30 MJ/kg? Masz jakiś papier na taką kaloryczność? Większość wzbogaconego węgla grubszych sortymentów nie ma takiej kaloryczności...\n#78 06 Mar 2018 13:05\nNie mam papieru. Ten miał to odsiewka z węgla grubego. Na pewno jego kaloryczność jest większa od 27 MJ/kg. Nie było tego dużo... Przy Tobie muszę być precyzyjny, powinienem napisać "miału powyżej 27 MJ/kg"...\n#79 21 Mar 2018 23:25\nMój kocioł nominalnie pod względem emisji CO należy do 3 klasy, czyli do 5000 mg/m3. Po przeróbkach poziom emisji CO podczas spalania miału jest poniżej 1200 mg/m3, a przy bardzo starannym prowadzeniu procesu spalania poziom emisji spada poniżej 700 mg/m3. Wynika z tego, że w istniejących kotłach wystarczy zmienić kilka elementów, by zmniejszyć emisję.\nPoniżej przedstawiam film z fazy palenia, kiedy uzyskuje się najniższe poziomy emisji CO.\n#80 20 Kwi 2018 21:28\nCechy idealnego kotła zasypowego górnego spalania?\na) na jednym zasypie i rozpaleniu powinien ogrzać dom przez dobę,\nb) takie same parametry spalin i sprawności spalania >80% od samego rozpalenia przy różnym poziomie załadunku komory spalania,\nc) codzienna obsługa kotła ograniczona do jego jednorazowego opróżnienia z popiołu i ponownego załadunku paliwa oraz ewentualnego rozpalenia lub przygotowania do rozpalenia,\nd) możliwość automatycznego rozpalenia kotła.\ne) brak przegrzewania rusztu.\nf) modulacja mocy kotła dostosowana do pojemności cieplnej instalacji grzewczej.\nPoniżej przedstawiłem wykres obrazujący zapotrzebowanie na moc do ogrzewania domu 200 m kw. na podstawie danych z sezonu grzewczego 2015-2016.\nU mnie po modyfikacjach kocioł na miale spełnia punkty a i b w zakresie 120-30 kWh, przy stałopalności 7h dla 120 kWh. Na podstawie rozkładu zapotrzebowania na energię do ogrzewania, mogę powiedzieć, że przez 1/10 sezonu grzewczego występuje konieczność dwukrotnego załadunku i rozpalenia kotła. Przez 1/10 sezonu występuje zbyt małe zapotrzebowanie na energię w ciągu doby (poniżej 30 kWh, 5 kg miału), aby punkt b był spełniony przy codziennej pracy kotła. Myślę nad innym źródłem ciepła w tym okresie.\nPunkt d jeszcze nie zrealizowany, czekałem aż skończy się sezon grzewczy, zanim zaingeruje w budowę kotła.\nPunkt e nie w pełni spełniony.\nPunkt f. Praca w zakresie mocy 20-8 kW, praca z mocą maksymalną na początku palenia, aby zapobiec kondensacji spalin w kotle i kominie, kosztem stałopalności.\nZ rozkładu wynika, że wprowadzenie w instalacji dodatkowego bufora o pojemności 60 kWh, pozwoliłoby zmniejszyć ilość cyklów palenia w sezonie o około 30 szt. co nie stanowi dużej zachęty.\n#81 22 Kwi 2018 22:15\nOstatnie 0,5t węgla w tym sezonie spaliłem od góry, przeglądając Twoje propozycje cech idealnego kotła GS, z żalem stwierdzam, że w\naktualnej sytuacji, czyli z obecnymi parametrami cieplnymi budynku, rozwiązaniami instalacji, nie spełniam żadnego z tych punktów.\nFaza rozpalania metodą GS to dla mnie moment bardzo absorbujący czasowo, więc pkt4 jest na pewno tym który muszę w jakimś stopniu\nwdrożyć, oczywiście nie wersji jak dla peleciaka, lecz okrojony wyłącznie do sterowania. Pełna automatyka to byłoby coś, na teraz muszę\nusprawnić to co jest, obecnie posiadany czujnik temp. spalin i program sterowania nie mogą obsłużyć w całości tej metody palenia, paląc GS\nzanim oddam nadzór sterownikowi muszę w początkowym okresie poświęcać sporo czasu na doglądania kotła.\nMyślę, że po wprowadzeniu zmian będę częściej stosował ten sposób palenia, a przynajmniej tak rozpoczynał kolejne rozpalania i przepalania.\n#82 23 Kwi 2018 13:11\nFaza rozpalania metodą GS to dla mnie moment bardzo absorbujący czasowo\nWedług mnie jest to podstawowa wada kotła zasypowego w stosunku do kotła podajnikowego. Niestety większość kotłów podajnikowych musi pracować ciągle, co przy zapotrzebowaniu na ciepło w domach średnioocieplonych przez większość sezonu grzewczego zmusza je do pracy na niskich mocach i temperaturach spalin.\nFaza rozpalania w kotle DS też jest absorbująca czasowo, bo zasyp paliwa następuje po rozpaleniu. Ciężko też jest uzyskać czyste spalanie od samego początku podczas rozpalania w dolniaku, a przy spalaniu tak małej dawki paliwa - 5 kg dolniak faktycznie będzie pracował jak górniak.\nA co jeżeli załadowany kocioł zasypowy rozpaliłby się sam w zaprogramowanym czasie lub przy spełnieniu określonego warunku? Po prostu, taki załadowany kocioł stałby się dodatkowym buforem ciepła.\n#83 05 Maj 2018 21:38\nPraktycznie przez miesiąc czasu nie było palone w kotle. Dziś go wyczyściłem. Nie wiem, czy warto to robić, bo wszystkich zakamarków nie da się zabezpieczyć.\n#84 05 Maj 2018 21:58\nNie wiem, czy warto to robić, bo wszystkich zakamarków nie da się zabezpieczyć.\nLepiej zabezpieczyć to co można niż nie zabezpieczać nic. Tak mnie się wydaje.\n#85 10 Sty 2019 12:49\nKonserwacja olejem spełniła swoje zadanie, choć być może przyczyniła się do szybszego ujawnienia przecieku w kotle. Na moim kanale w YT zamieściłem film jak wyglądał wymiennik 5 miesięcy po malowaniu olejem.\nObecnie kocioł pracuje w trybie dolnego spalania, z własnej roboty palnikiem, a wygląda to mniej więcej tak (najlepiej oglądać w najlepszej jakości):\n#86 11 Sty 2019 07:07\nByć może robię źle, ale nigdy nie smarowałem kotła olejem.\nNajpierw miałem "kopciucha", teraz kocioł z podajnikiem - jak to wcześniej zauważono, mi też się "wydaje", że odpowiednia wentylacja pieca powinna wystarczyć. Wszystkich zakamarków nie byłbym wstanie przesmarować, i pytanie, co się potem dzieje z tym olejem przy pierwszym paleniu?\n#87 11 Sty 2019 09:00\ni pytanie, co się potem dzieje z tym olejem przy pierwszym paleniu?\nPewnie się wypali.\n#88 11 Sty 2019 09:38\nA z jakim efektem? Rozumiem, że w wysokiej temperaturze, spalając się "na czysto" - ewentualne produkty "ciężkie" osadzą się na wymienniku i zostaną zutylizowane w odpowiedni sposób\n. Może przesadzam, ale jakoś nie leży mi palenie olejem w piecu\n#89 11 Sty 2019 10:37\nRozumiem, że w wysokiej temperaturze, spalając się "na czysto"\nWątpie. Za niska temperatura na tych blachach jest, żeby to się na czysto spaliło.\nMoże przesadzam, ale jakoś nie leży mi palenie olejem w piecu\nMnie też. Dlatego należy użyć odpowiedniego oleju. Zamiast przepału z silnika, wystarczyłby do tego celu zwykły olej roślinny - parę miesięcy wytrzyma, a wypali sie później bez toksycznych produktów spalania.\n#90 11 Sty 2019 13:47\nDo tej pory nie konserwowałem wymiennika, to był pierwszy rok i chciałem zobaczyć jaki będzie efekt. Generalnie jak wyczyszczę wymiennik do czystego metalu, to nie chcę mieć kolejnej rdzy na początku palenia. Teraz w trakcie sezonu grzewczego tylko omiatam wymiennik zmiotką, ponieważ nie chcę nadmiernie obniżać temperatury spalin, a gdy kocioł pracuje na 8-9 kW to mam na wyjściu 80-90 stopni.\nZakamarków nie da się nasmarować, ale olej ścieka i w te zakamarki i bardzo ładnie później wszystko od wymiennika odstaje. Czy olej się wypali? Też tak myślałem. Nie wypala się, bo temperatura blachy wymiennika jest nawet niższa od temperatury jego parowania. Co z tego wynika, można obejrzeć na zamieszczonym filmie, tylko proszę włączyć napisy, w których zawarty jest mój komentarz.\nPodobne tematy Kocioł z paleniem kroczącym - temperatura na piecu a minimalna moc kotła\nWitam mam piec gazowy dwu funkcyjny acleis e.l.m.leblanc model: NGVM24-5H, i na minimalnym ustawieniu temperatury ogrzewania grzejników pozycja 1,powi... (10)\nWitam Jestem na etapie zakupu mieszkania 58m2 wykonawca standardowo montuje kotły gazowe dwufunkcyjne dokładnie Immergas Eolo Star 24 3 E. Jest to k... (12)\nDziękuję za wszystkie odpowiedzi i pozdrawiam.,Punkt widzenia zależy od punktu siedzenia. Przecież napisałem "myślę że będziesz zadowolony". Ja bym ... (15)\nKocioł Logano, automatyka R4311 wariująca temperatura kotła.\nWitam!! Mam problem kotłownia stanęła w nocy po restarcie wszystko ok jednak lubi się zawieszać raz na miesiąc. kotłownia temperatura rzeczywist... (1)


Zaginęła 17-letnia Michalina Mielnik - Lidzbark Warmiński\n2017-11-10 12:42:22 (ost. akt: 2017-11-10 12:42:42)\nPolicjanci poszukują 17-letniej Michaliny Mielnik, która 8 listopada br. wyszła z domu i do chwili obecnej nie nawiązała kontaktu z rodziną.\nWszystkie osoby, które posiadają jakiekolwiek informacje w tej sprawie proszone są o kontakt telefoniczny pod numerem 997 lub osobisty z najbliższą jednostką policji.\n17-latka wyszła z domu w Lidzbarku Warmińskim 8 listopada br. w godzinach przedpołudniowych. W chwili zaginięcia ubrana była w bluzę z kapturem koloru czarnego, spodnie jeansowe granatowe z różami na lampasach, czarne adidasy i torebkę na ramię koloru czarnego.\nZaginiona ma około 165 cm wzrostu, jest szczupłej budowy ciała, ma ciemne włosy z szarymi pasemkami, ma w nosie kolczyk.\nOsoby, które widziały Michalinę lub znają jej miejsce pobytu, proszone są o kontakt telefoniczny z oficerem dyżurnym policji pod nr tel.: 997, 112 lub 89 767 72 00 lub osobisty z najbliższą jednostką policji.\nTagi: Lidzbark Wamiński zaginiona\nPolicjanci nadal szukają zaginionej 81-letniej Heleny Milewskiej\nZaginęła 44-letnia Wanda Kiryło\nZaginęła Dominika Wojdat. Pomóż ją odnaleźć\nPolicja ma nowe informacje w sprawie zaginionej Karoliny Sidor


Gmina Muszyna: Trzy osoby trafiły do szpitala po zderzeniu samochodu osobowego z dostawczym! [ZDJĘCIA] - miastoNS.pl\nAutor Agnieszka Michalik\t Z dnia 2018-09-25\nW poniedziałek (24 września) ok. godz. 16:32 w miejscowości Żegiestów w gminie Muszyna doszło do zderzenia samochodu osobowego z dostawczym. W wyniku zaistniałego zdarzenia drogowego trzy osoby zostały poszkodowane i przetransportowane do szpitala.\nCzytaj również: Nowy Sącz: Rozlany płyn chłodniczy na ul. Wąsowiczów stwarzał zagrożenie! [ZDJĘCIA]\n– Po przybyciu na miejsce zdarzenia ustalono, że na drodze wojewódzkiej nr 971 doszło do zderzenia dwóch samochodów, tj. osobowego marki Fiat Punto oraz dostawczego Fiat Ducato. Pojazdami podróżowało łącznie cztery osoby. W wyniku zdarzenia poszkodowane zostały trzy osoby. Wszystkie osoby poszkodowane znajdowały się pod opieką załóg karetek Pogotowia Ratunkowego. Wystąpił wyciek płynów eksploatacyjnych z samochodów. Ruch drogowy został zablokowany w obydwu kierunkach. Działania Straży Pożarnej polegały na zabezpieczeniu miejsca, odpięciu klem z akumulatorów, neutralizacji i sorpcji rozlanych płynów eksploatacyjnych. Z jezdni usunięto rozbite części karoserii. Ruch pojazdów był zablokowany przez Policję do czasu zakończenia czynności dochodzeniowych. Osoby poszkodowane zostały przetransportowane do szpitala – poinformował Marian Marszałek, rzecznik prasowy Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Nowym Sączu.\nNa miejsce zdarzenia zadysponowane zostały zastępy z JRG w Krynicy-Zdroju, OSP Muszyna, Wierchomla oraz OSP Żegiestów. Czynności strażaków trwały trzy godziny.\nSUFIGS Liga Orlika we współpracy z Sandecją Nowy Sącz!\nRafał Kmak\t 2021-10-16 6 761\t0 0\nRafał Kmak\t 2021-10-15 5 557\t0 0


1.Do egzaminu maturalnego w terminie poprawkowym może przystąpić absolwent, który nie zdał egzaminu wyłącznie z jednego przedmiotu obowiązkowego w części ustnej ALBO w części pisemnej, pod warunkiem że:\n2.Absolwent, o którym mowa w pkt 3.8.1., w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników egzaminu maturalnego (nie później niż do 11 lipca 2019 r.) składa przewodniczącemu zespołu egzaminacyjnego pisemne oświadczenie o zamiarze przystąpienia do egzaminu maturalnego zdanego przedmiotu w terminie poprawkowym (załącznik 7a), zgodnie z deklaracją ostateczną.\n3.Oświadczenie absolwenta o zamiarze przystąpienia do egzaminu maturalnego z danego przedmiotu w części ustnej lub części pisemnej w terminie poprawkowym przewodniczący zespołu egzaminacyjnego przesyła w postaci elektronicznej do dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej, nie później niż do15 lipca 2019 r.\n4.Informację o miejscu przeprowadzenia egzaminu maturalnego z danego przedmiotu w części ustnej albo w części pisemnej w terminie poprawkowym dyrektor okręgowej komisji egzaminacyjnej ogłasza na stronie internetowej okręgowej komisji egzaminacyjnej nie później niż do 9 sierpnia 2019 r.\n5.Przewodniczący zespołu egzaminacyjnego powołuje członków zespołu egzaminacyjnego do przeprowadzenia egzaminu maturalnego w szkole w terminie poprawkowym.\n6.Część pisemna egzaminu maturalnego w terminie poprawkowym odbędzie się 20 sierpnia 2019 r.\n7.Część ustna egzaminu maturalnego w terminie poprawkowym z języka polskiego, języków mniejszości narodowych oraz z języków obcych nowożytnych odbędzie się w dniach 20–21sierpnia 2019 r.


Dlaczego PrawosĹawie odrzuca naukÄ o czyĹÄcu? - Monaster w Ujkowicach\nMonaster w Ujkowicach » ArtykuĹy » Dlaczego PrawosĹawie odrzuca naukÄ o czyĹÄcu?\nDlaczego Prawosławie odrzuca naukę o czyśćcu?\nPiłat mając przed sobą Jezusa Chrystusa, jedyną Drogę, Prawdę i Życie, i słysząc od Niego: „Jam się po to narodził i po to przyszedłem na świat, aby dać świadectwo prawdzie. Każdy, kto jest z prawdy, słucha mojego głosu” (J 18:37), zadaje pytanie: „Co to jest Prawda?” I odchodzi nie czekając na odpowiedź. Czy nie tak postępują współcześni chrześcijanie? Coraz częściej rozważają bardzo uczenie i elokwentnie możliwość istnienia Prawdy, a przecież stoją przed Nią twarzą w twarz. Jest to twarz zbitego Człowieka, tak wyraziście przedstawiona w filmie „Pasja” Mela Gibsona, Człowieka który niesprawiedliwie zasądzony został na mękę i śmierć przez własny naród. To twarz Boga, który z miłości do ludzi podjął się dzieła, które szatanowi wydało się niemożliwe do wykonania, bo czyż można takie mnóstwo podłych grzechów wszystkich ludzi przybić do Krzyża? Jest to Prawda zdumiewająca i radosna. Wielu ludzi odczuwając w sercu wielką miłość i mocną wiarę poszło za tą Prawdą, bezkompromisowo odrzucając ten świat, gdyż Chrystus rzekł: „Królestwo moje nie jest z tego świata” (J 18:36).\nOdkrywanie tej radosnej prawdy sprawiało, że miliony ludzi narodziło się powtórnie w wodach chrztu jako chrześcijanie i odzyskało utracony Boży obraz. Jednak współcześnie „oziębła miłość wielu” (Mt 24:12), już nie widzimy tej Prawdy w ten sposób, a umęczona twarz Chrystusa w ciągu wieków wyblakła i pomału znikła z naszej świadomości. Znowu zdajemy się szukać po omacku tego, co nasi przodkowie z taką radością odnaleźli. Utraciliśmy smak tej jedynej Prawdy, już nie jest ona tak zdumiewająca, tak piękna, tak mądra i wspaniała, już nie odkrywamy w niej życia wiecznego i Bożego Miłosierdzia. Znowu wracamy do punktu wyjścia zadając wciąż te same pytania: Czy istnieje jedna i wieczna Prawda? Czy istnieje jedna odpowiedź na pytanie kim jest człowiek, jaki jest sens cierpienia, czym jest czas i wieczność, dlaczego wszyscy musimy umrzeć?\nJeszcze jednym takim ważnym pytaniem jest pytanie o los dusz po śmierci. Prawosławie od samego początku naucza o konieczności przechodzenia duszy po śmierci przed podniebne mytarstwa, przez powietrzne królestwo złych duchów. Nauka ta głosi, że dusza czysta, która kajała się za swoje grzechy podczas życia na ziemi, przechodzi przez mytarstwa i wchodzi do Królestwa Niebieskiego, natomiast dusza grzeszna nie może tam wejść, gdyż drogę zagradzają złośliwe demony, które gdy tylko znajdą w tej duszy coś ze swoich dzieł, uważają ją za swoją własność i ciągną w czeluści piekielne. Świadomość tej trudnej drogi po śmierci obecna była w całym chrześcijańskim świecie, a po rozłamie również w obu tradycjach, wschodniej i zachodniej. Na przykład w katolicyzmie również uznaje się powszechnie, że dusza po śmierci odbywa tę niebezpieczną „podróż”, do której opatrzona winna być „wiatykiem” ostatniego namaszczenia, czyli duchowym zabezpieczeniem na tę drogę. Uważam, że owa podróż jest równoznaczna z prawosławnym rozumieniem mytarstw. Przytoczę teraz kilka tekstów świętych katolickich, które to zobrazują. Na początek „Rozmyślanie o śmierci” św. Franciszka Salezego:


Smażenie - jak z tym jest? - Forum Szafa.pl\n09 sty 2014 - 08:25:33\nMoże któraś z Was będzie w stanie odpowiedzieć na moje pytanie, które nurtuje mnie już od pewnego czasu... Od ponad dwóch miesięcy dbam o siebie, swoje zdrowie i figurę. Dużo ćwiczę,staram się jeść zdrowo. Ale męczy mnie pytanie odnośnie... smażenia!\nZawsze słyszy się, że smażenie jest niezdrowe i przeszkadza w odchudzaniu. Że trzeba unikać jak ognia. A ja się zastanawiam - czemu? Czy taki kurczak usmażony na niewielkiej ilości oliwy z oliwek lub na patelni grillowej jest zły? Jeśli tak, to czemu?\nProszę, wyjaśnijcie mi to, bo ja już sama nie wiem\n09 sty 2014 - 08:42:19\n09 sty 2014 - 08:52:51\nA ja mysle, ze na oliwie mozna smazyc, tylko nie doprowadzac do makimum nagrzania, wtedy dopiero robi sie nieco szkodliwa. Kurczaka wysmarowac oliwa i ziołami i na patelnię.\n09 sty 2014 - 09:09:32\nMam taki spryskiwacz do oliwy/oleju, więc nie leję nigdy łyżki czy dwóch a minimalnie, do natłuszczenia. Jak mam marynatę, to w ogóle nie używam tłuszczu.\nCzyli co, lepiej używać na co dzień zwykły olej słonecznikowy do smażenia?\nOgólnie powiem, że tłuszczu spożywam bardzo mało, nie używam np. masła w ogóle (nie jem chleba, więc masło zostało wyeliminowane).\n09 sty 2014 - 09:43:48\nMyślę że to chodzi o smażenie na głębokim tłuszczu Ja 2-3 raz w tygodniu jem coś smażonego ale to np. na łyżeczce oleju - olej wbrew pozorom też jest organizmowi potrzebny. Zresztą zobacz sobie ile oleju wchłania np. taki schabowy i zobaczysz ile to jest w porównaniu do jednej łyżeczki\n09 sty 2014 - 09:47:56\nSłonecznikowy zamień na rzepakowy.\n09 sty 2014 - 09:49:57\nNa rzepakowy, ok\nCzyli nie popełniam jakiegoś dietetycznego faux pas?\n09 sty 2014 - 10:01:28\npo pierwsze nalezy smazyc na oleju rzepakowym, nie slonecznikowym. Rzepakowy spala sie w wyzszej temp i nie wydziela substancji szkodliwych dla organizmu. jak juz chcesz smazyc to na rzepakowym i nie moze byc tloczony na zimno\n09 sty 2014 - 10:02:38\nJeżeli robisz pierś z kurczaka bez panierki tzn.nie optaczasz jej w bułce tartej i jajku to spokojnie możesz zjeść usmażoną pierś z kurczaka w papirusie lub doprawioną po prostu pieprzem i solą\n09 sty 2014 - 10:04:47\nJem zazwyczaj w kurczaka, nigdy w panierce - albo robię do niego zalewę z ocztu balsamicznego lub jem z warzywami.\nOk, czyli kupię dzisiaj w sklepie olej rzepakowy. Zazwyczaj smażyłam na oliwie z oliwek...\n09 sty 2014 - 10:07:40\nNo czyli spokojnie możesz zjeść taką pierś bo najwięcej kalori ma jeśli jest własnie w panierce i jeżeli chcesz dbać o linie to lepiej jej nie optaczać i zjeść własnie bez tej optoczki jeżeli chcesz podeśle ci na priv pare propozycji jakie możesz jeść żeby to było niskokaloryczne\n09 sty 2014 - 10:14:11\nTy tak serio z tym "optaczaniem" i "optoczką"?\n09 sty 2014 - 10:16:00\n09 sty 2014 - 10:19:12\nNo mnie to nie bawi ani nie zachwyca... No ale, optaczaj sobie dalej.\n09 sty 2014 - 10:20:33\nA czy mnie by to miała bawić ? ;> nie rozumiem o co ci w tym momencie chodzi ;> po prostu odpowiedziałam na pytanie zadane przez szafowiczke to nie rozumiem do czego się przyczepiasz i dlaczego ;]\nZmieniany 1 raz(y). Ostatnia zmiana 2014-01-09 10:21 przez mandzit139.