Jraayn - Wikipidia\nJraayn a faam a vijual aat we smadi kiah yuuz difrah-difrah jraayn inschrument fi maak-maak piepa ar wah nex tuu-dimenshanal midiom. Inschrument ingkluud grafait pensl, pen ah ingk, ingk brosh, wax kola pensl, krayan, chaakuol, saidwaak chaak, pastel, difrah-difrah kain a roba, maaka, stailos, difrah-difrah metal (laka silvapaint) ah ilekchanik jraayn.\nPen ah wash layan bai Rembrant ina di Luuv\nDi jraayn inschrument riliis wah sumaal amount a matiirial pan a soerfis, lef wah visibl maak. Di muos kaman supuot fi jraayn a piepa, alduo adaels matiirial, laka kiaadbuod, plastik, leda, kianvas, ah buod, kiah yuuz. Tempareri jraayn kiah mek pah blakbuod ar waitbuod ar akchuali liklmuos eniting. Di midiom a eba papila ah fondamental miinz a poblik expreshan rait chuu yuuman ischri. A wan a di simplis ah muos ifishent miinz fi komiunikiet vijual aidie. Di hiizi avielobiliti a jraayn inschrument mek jraayn wan a di muos kaman aatistik aktiviti.\nSmadi a-jraa di Baabariini Faan ina Miunik\nIn adishan tu di muo aatistik faam, jraayn noftaim yuuz ina komoershal iloschrieshan, animieshan, aachitecha, injinierin ah teknikal jraayn. Kuik, friyan jraayn, yuujali no inten az finish wok, sohtaim kaal skech. Aatis uu praktis ar wok ina teknikal jraayn kiah kaal jraafta, ar jraafsman.\n↑ Module 6: Media for 2-D Art, Saylor.org, akses 2 April 2012\nDi las' time da page yah change a 01:55 pon 28 July 2016.


Bizniz - Wikipidia\nEni bizniz (we dem kaal entapraiz aar form somtaim) a wahn aaganaizieshan dizain fi provaid gudz, sorvis, aar di tuu a dem tu kansyuuma. Bizniz de bout nofnof ina di kiapitalis iikanamidem, we muos a dem av praivit uona an set op fi mek prafit fi bil op di welt a dem uona. Bizniz kiahn aal bi nat-fi-prafit aar bilang tu govament. Eni bizniz we uon bai muor dan wan sumadi dem kaal it kompini alduo da torm ya av a muor egzak miinin dahn dis.\nDi etimaliji a "bizniz" tai tu di stiet we onggl wan sumadi aar di uol sosayati bizi a du wok we praktical, we mek moni pan di maakit ahn we prafitebl. Di torm "bizniz" av at liis chrii wie we it kiahn yuuz, bot it depen pan di skuop – dat a definetli wan wie fi yuuz it fi taak bout wan speshal aaganaizieshan; di jenaralaiz wie fi yuuz it fi taak bout wan speshal maakit sekta, "di myuuzik bizniz" an kompoun faam, laka agribizniz; an di braadis miinin we kova aal a di aktivitidem we di gudz ahn sorvis komyuuniti soplayadem du. Bot, di egzak definishan a bizniz, laka eniting els ina di filasafi a bizniz, ha fi du wid dibiet ahn di kompleksiti a difrentdifrent miinin.\n1 Som biesik faam a uonaship\n4 Stiet Entapraiz aanda Rifaam\nSom biesik faam a uonaship[change up | change up di source]\nAlduo di difrentdifrent faam a bizniz uonaship dipen pahn jurisdikshan, dem av a fyuu kaman faam:\nSuol proprayataship: Suol proprayataship a wahn prafit-mekin bizniz we bilang tu onggl wan sumadi. Di uona maita apariet pan im uon aar maita emplai ada piipl. Di uol a di layabiliti fi aal a di detdem we di bizniz inkyor faal pan di uona a di bizniz.\nPaadnaship: Paadnaship a wahn prafit-mekin bizniz we bilang tu tuu aar muor piipl. Ina muos faam a paadnaship, iich a di paadnadem av anlimitid layabiliti fi di detdem we di bizniz inkyor op. Di chrii tipikal klasifikieshan a paadnaship a jenaral paadnaship, limitid paadnaship, ahn limitid layabiliti paadnaship.\nKaaparieshan: Kaaparieshan a wahn limitid layabiliti bizniz we gat wahn separet liigal porsnaliti fram fiit membadem. Kaaparieshan kiahn aida bi govament-uon aar praivit-uon, ahn praivit-uon kaaparieshan kiahn set op fi mek prafit aar fi no mek prafit. Prafit-mekin kaaparieshan uon bai di shieruoldadem we ilek wahn buoad a dairekta fi dairek di kaaparieshan an haya manijiirial staaf fi it. Prafit-mekin kaaparieshan kiahn aida uon bai praivit sumadi aar bai govament.\nKaaparietiv: Kaaparietiv, we dem aafn kaal “co-op”, a wahn limitid layabiliti bizniz we kian set op fi mek prafit aar fi no mek prafit. Bot, it difrent fram prafit-mekin kaaparieshan kaa it av membaz insteda shieruoldada, uu shier di aatarati fi mek disijan. Kaaparietiv tipikali klasifai az aida kansiuuma kaaparietiv, aar worka kaaparietiv. Kaaparietiv fondamental tu di aidialaji a iikanamik demokrasi.\nKlasifikieshan[change up | change up di source]\nAgrikolcha ahn mainin bizniz ha fi du wid di prodokshan a raa matiirial, laik plaant aar minaral.\nFainanshal bizniz inkluud bank an ada kompini we jenariet prafit chuu di invesment ahn manijment a kiapital.\nInfamieshan bizniz jenariet prafit basikali fram di riisiel a intalekchal prapati an inkluud muuvi schuudio, poblisha ahn pakij saafwier kompini.\nManifakchara mek prodok frahn raa matiirial aar kompuonent paats, we dem sel aaf lietaraan fi mek prafit. Dehn kaal kompini we mek fizikal guds, laik aal kiaar aar paip manifakchara tu.\nRiil estiet bizniz jenariet prafit frahm di selin, rentin, ahn divelopment a parpati, ous, ahn bildin.\nRitielaz ahn dischribiutaz ak az miglman fi chanspuot di gudzdem we di manifakcharadem mek tu di intendid kansiuumadem ahn jenariet prafi we kom frahn sielz ahn distribiush sorvisiz.Muos kansiuuma-orientid stuor ahn kiatalag kompini a dischribiuuta aar ritiela dem.\nSorvis bizniz afa intanjibl gudz ahn sorvisiz ahn tipikali jenariet prafit bai a chaaj fi lieba aar ada sorvis we renda tu govament, ada bizniz aar kansiuuma. Aaganaizieshan we de rienj frhn ous dekarieta tu kansoltin form, restarant, ahn aal entatiena a som a di taip a sorvis biznizdem.\nChanspotieshan bizniz diliva gudz ahn piipl frahm plies tu plies, so jenariet prafit pahn di chanspotieshan kaas.\nYuutiliti projuus poblik sorvis, laik ilekchrisiti aar suwij chriitment, naamali aanda som govament chaata.\nUol iip a ada divijan ahn sobdivijan a bizniz de. Di afishal lis a bizniz taip fi Naat Amorka a jenarali di Naat Amorkan Indoschri Klasifikieshan Sistim (North American Industry Classification System), aar NAICS. Di ikwivalent Yuuropian Yuunian lis a di Statistical Klasifikieshan a Iikanamik Aktiviti ina di Yuuropian Komiuuniti (Classification of Economic Activities in the European Community).\nManijment[change up | change up di source]\nDi ifishent en ifektiv aparieshan a wahn bizniz ahn di stodi a de sobjek ya niem manijment. Di mien branchdem a manijment a fainanshal manijment, maakitin manijment, yuuman risuos manijment, schratiijik manijment, prodokshan manijment, aparieshans manijment, sorvis manijment an infamieshan teknalaji manijment.\nStiet Entapraiz aanda Rifaam[change up | change up di source]\nIna riisent dekied, aset ahn entapraiz we ron bai difrentdifrent stiet magl aaftabizniz entapraiz. Ina 2003, di Piiplz Ripoblik a Chaina rifaa 80% a dem entapraiz we bilang tu di konchri ahn magl dem pahn wahn kompini taip a manijment sistim. Uol iip a stiet instichuushan ahn entapraiz ina Chaina ahn Rosha chansfaam ina jaint-stak kompini wid paat a dem shier listid pahn poblik stak maakit.\nDi las' time da page yah change a 17:07 pon 1 June 2021.


“Mi Faada gi mi evriting. A onggl di Faada wan riili nuo di Bwai Pikni. An nobadi no riili nuo di Faada, onggl di Bwai Pikni wan an enibadi els we di pikni waahn fi mek nuo di Faada. “Aal a unu we taiyad an bordn dong unu kom tu mi an mi wi mek unu get fi res. Jos laka ou di kou tek di wudn yuok pan dem shuolda, a so unu fi tek op di sitn dem we mi tel unu fi du, an tek iin wa mi a tiich, kaa mi wi tek taim wid unu, an mi riili ombl, an unu wi get fi res unu suol. Kaaz di sitn dem we mi a tel unu fi du, dem iizi an di luod we mi de gi unu — lait.”\n Di Spirit a wa gi piipl riil laif. Piipl no wot notn; dem kyaahn dwi’it. A di Spirit mek mi se wa mi de se tu unu, an we di Spirit se kaaz piipl fi av laif. Bot, som a unu no biliiv.” (Jiizas se dem sitn ya, kaa fram di staat, im did nuo di wan dem we neehn chos iina im, plos di wan we did a-go ton im uova tu im enimi dem.) So pan tap a dat im se, “A dat mek mi tel unu se nobadi kyaahn kom tu mi ef mi Faada no gi’im di chaans.”\n“Aal a unu we taiyad an bordn dong unu kom tu mi an mi wi mek unu get fi res.\n Unu oul ipokrit unu! Di prafit, Aizaiya, did rait wen im se, “‘Aal dem set a piipl ya du a tek dem mout big mi op, bot iina dem aat dem no waahn av notn fi du wid mi. An it no mek sens dem worship mi, wen dem a tiich man-mek ruul laik se dat a fi mi ruul.’ ”\n Som piipl did bring dem pikni tu Jiizas fi im toch dem. Bot Jiizas speshal falara dem staat tel aaf di piipl dem we bring di pikni dem kom an staat ron dem. Wen Jiizas si dis, im get beks an se, “Lou di pikni dem mek dem kom! No chrai tap dem, kaaz Gad kindom a fi piipl we komiin laik dem likl pikni ya. Mi a tel unu dis ya, an a chuu mi a taak, enibadi we no chos iina Gad an fala im laik wan likl pikni naa go kyan go iina Gad kindom.” Den Jiizas tek di pikni dem, put im an pan dem an bles dem.\n Bot muo dan notn els, Gad gud an kain tu wi. A dat mek Gad wod se, “Gad kaaz buosi piipl plan fi mash op bot im gud an kain tu piipl we ombl demself.” So ton tu Gad an no du notn we di devl waahn unu fi du. Tan op chrang chrang gens im, an im wi ron we fram unu. Jraa nier Gad, an Gad wi jraa nier unu. Sina kliin op unu laif. An unu we kyaahn mek op unu main, kliin op fi unu aat tu.\n2 Korintiyan 5:17\nWen sumadi biliiv iina Krais Jiizas, dem ton wan nyuu sumadi. Dem tap liv di wie dem yuus tu liv bifuo dem biliiv an staat liv difrant.\n“Mi a tel unu fi chuu chuu, di die an taim a kom — matarafak, it de ya aredi — wen ded piipl gweehn ier Gad Bwai Pikni vais an di wan dem we ier an du wa im se gweehn liv fi eva.\n So den breda an sista, sins Gad gud an kain tu unu nof nof, mi a beg unu du, gi op unu laif tu Gad laik wan sakrifais — wan sakrifais we alaiv, we de de fi sorv Gad an we Gad kyan api wid. Dat a ou unu fi worship Gad. No mek di piipl we de iina di worl tel unu ou fi liv. Insted-a dat mek Gad chienj di wie ou unu tingk so dat im kyan chienj di wie ou unu a liv. Da wie de unu wi nuo aal a wa Gad waahn unu fi du — unu wi nuo we rait, unu wi nuo wa mek Gad api an unu wi nuo ou im waahn unu fi liv.\nSo laik ou wan kroud a piipl de aal bout roun wi, an dem shuo wi aredi ou fi chos iina Gad, wi afi dash aaf evriting we a sluo wi dong iina da ries ya. Di sin we tai op wi fut iizi iizi, wi afi dash dem aaf man, an ron di ries we de infronta wi an no wier out pan di wie.\n“Mi naa luk fi get big op fram piipl.\n “Sumadi kyan onggl kom tu mi ef a di Faada jraa dem kom, an mi a mek dem kom bak alaiv pan di laas die. Wan a di prafit dem rait iina Gad wod se, ‘Gad a-go tiich aal a dem.’ Evribadi we lisn tu di Faada an tek iin wa im se kom tu mi.\n Pan di laas an bigis die a di Ot Alidie, Jiizas get op an baal out pan tap a im vais, “Ef nobadi torsti, mek dem kom tu mi fi sitn fi jringk. Wa Gad wod se gweehn apm tu di piipl we biliiv iina mi. It se, ‘Som riva wid waata we gi laif a-go ron outa dem.’ ” (Nou, wen im se dat de, im did a taak bout di Spirit we di piipl dem we chos iina im wuda get lietaraan. Kaa op tu da taim de, nobadi neva get di Spirit, kaa Jiizas neehn get big op yet.)\n Wi av wan liida fi di priis dem we a di bigis wan outa aal a di liida dem fi priis. Im go we Gad de — dat a Jiizas, Gad Bwai Pikni. So laik ou im a fi wi liida fi priis, di uol a wi we se wi biliiv iina im fi uol aan chrang chrang an gwaan biliiv siem wie. Kaaz wi no av wan liida fi di priis dem we kyaahn andastan we wi a go chuu, an we no nuo se wi no so chrang wen wi fies notn we wi kaaz wi fi sin. Insted-a dat wi av wan we did get presha fi du aal kain-a rang sitn tu, siem laka wi — bot im neehn sin. So mek wi go tu di wan we shuo wi lov iivn duo wi no dizorv it, an no bada if-an-bot an galang laik wi fried, so im we gud an kain, wi kain tu wi an shuo wi lov iivn duo wi no dizorv it an elp wi enitaim wi niid di elp.\n Bot di piipl dem we mek demself doti wid aal kain-a naasinis kyaahn go iina di siti: piipl we wok uobiya, du aal kain-a seks sin, kil piipl, worship faalz gad, an piipl we lov fi tel lai, non a dem kyaahn go iina di siti. “A mi, Jiizas, sen mi ienjel kom tel yu dem sitn ya fi tel di choch dem. Mi a di wan we kom fram King Dievid fambili — Mi a di wan we komiin laik di brait staar we shain wen di son a kom op a maanin taim.”\nEvribadi we di Faada gi mi a-go kom tu mi, an mi naa go ron dem.\n“A mi, Jiizas, sen mi ienjel kom tel yu dem sitn ya fi tel di choch dem. Mi a di wan we kom fram King Dievid fambili — Mi a di wan we komiin laik di brait staar we shain wen di son a kom op a maanin taim.”\nDi powaful jragan — di uol siniek we did de bout fram wie bak wen, we dem kaal di devl, ar sietan, we chrik di uol worl fi sin gens Gad, im an im ienjel dem get fling dong a ort.\nSo mi nuo dis fi shuor se a Gad imself staat op da gud wok ya iina unu, an im naa go tap nou. Im a-go gwaan du we im a du iina unu laif, til Jiizas Krais kom baka ort.\nAn mi did ier wan loud vais fram di chuon a se, “Fram nou aan Gad yaad a-go de mongks piipl. Im a-go liv wid dem an dem a-go bi fi’im piipl. Gad imself a-go de wid dem an im a-go bi fi dem Gad.\n So mi breda an sista, laik ou wi frii fi go iina di Uoliyis Plies siek-a Jiizas blod, kaaz im go sakrifais im badi we komiin laka di kortn we put op iina Gad ous fi kova di plies we Gad de; an di sakrifais im go sakrifais im badi, dat uopm op wan nyuu wie fi wi, wan wie we gi laif — wan wie we liid tu Gad. Plos wi av wan priis we a wan a di bigis wan eva, an a im ruul uova Gad ous. So siek-a aal a dem sitn de, kom mek wi jraa kluos tu Gad an no fried. Bot mek wi go tu im an riili chos im wid aal a wi aat. Kaaz Jiizas blod don kliin wi aat so wi kanchens frii, an wi badi don wash iina kliin waata tu.


Aks 6 | Bible.is\n1Iina dem die de, di gruup a piipl we biliiv iina Jiizas did a gruo muo an muo. Di uman dem we a Juu an we taak di Griik langwij uufa ozban dem did ded, staat mombl anda di kwaiyat gens di uman dem we a Juu we onggl taak di Juu langwij an uufa ozban dem did ded tu. Dem did a mombl se dem neva did a get fi dem shier a di moni an fuud we dem fi get a die taim. 2So di twelv apasl dem kaal wan miitn wid aal a di piipl we biliiv iina Jiizas fi saat out di mata. Dem se tu dem se “It wudn rait fi wi tap pred Gad mesij bout Jiizas fi go shier op moni an fuud fi di uman dem we ozban ded. 3So breda an sista unu pik sevn man fram mongks unu. Evribadi mos nuo se di dem mek di Uoli Spirit kanchuol dem laif an nuo se dem wel waiz. Wi wi put dem inchaaj a da wok ya, 4an fi wi wok wi bi fi prie an pred Gad mesij bout Jiizas.\n5Aal a di piipl dem we did biliiv iina Jiizas did api fi du wa di apasl dem did se dem fi du. So dem pik Stiivn, wan man we biliiv iina Gad nof nof an we di Uoli Spirit kanchuol. An dem pik Filip, Prakoros, Nekenor, Timon, Paaminas, an Nikolas we did ton wan Juu an we did kom fram Antiyak. 6Dem put dem man ya fi tan op infronta di apasl dem an dem put dem an pan dem ed an prie fi dem.\n7Gad mesij bout Jiizas pred muo an muo, an muo an muo piipl biliiv iina Jiizas an wan uol iip a di priis dem biliiv di Gud Nyuuz tu.\n8Stiivn a did wan man we Gad did a yuuz fi du som powaful mirikl an sain mongks di piipl. 9Bot yu did av som man we kom fram di Choch fi di Piipl we get Frii (kaaz a so dem kaal demself). Som a dem kom fram Sairiin, Aligzanjriya, Silisiya an Iezha. Dem man ya staat fi aagyu wid Stiivn, 10bot dem fain se dem kudn manij im kaaz di Spirit did mek im wel waiz an tel im aal wa im fi se.\n11So anda di kwaiyat dem get som man fi tel lai pan Stiivn se, “Wi ier da man ya se som torbl sitn bout Muoziz an bout Gad.”\n12So dem rail op di piipl, di elda dem an di Laa tiicha dem. Dem ron dong pan Stiivn, grab im an jrag im go a di plies we di liida dem miit an mek dem tan op infronta dem. 13Dem kyari iin som man fi tel lai pan Stiivn. Dem se “Da man ya no tap taak torbl sitn gens da plies ya we uoli, an gens di Laa we Gad gi Muoziz fi gi wi. 14Wi ier im se di wan Jiizas we kom fram Nazaret ago mash dong da plies ya an mek wi liv difrant fram ou Muoziz tel wi faada faada dem fi liv.”\n15Evribadi we did a sidong iina di plies we dem miit faasn dem yai pan Stiivn an si se im fies did a shain laik wan ienjel.\nContinue to Aks 7 »


Jan 20 - Holy Bible [Jamaican Bible]\nOrli Sonde maanin, di fos die a di wiik, wen it did stil daak, Mieri Magdaliin go a di tuum an si se di stuon we did a kova di fronta di tuum did ruol we.\nSo shi ron go a Saiman Piita an di ada falara we Jiizas did lov, an se tu dem se, “Dem tek di Laad outa di tuum, an wi no nuo we paat dem put im!”\nSo Piita an di ada falara lef go a di tuum.\nDi tuu a dem did a ron, bot di wan we Jiizas did lov ron lef Piita an riich a di tuum fos.\nIm ben dong an luk iina di tuum an si di linin klaat dem we did rap roun Jiizas badi, bot im neehn go iin de.\nDen Saiman Piita we did a kom baka im, riich an go chriet iina di tuum. Im si di linin klaat dem,\nplos di beriyin klaat we did rap roun Jiizas ed pudong iin de. Di ed klaat did fuol op an put wan said. It neva de we di linin klaat dem did de.\nAfta dat, di ada falara, we riich di tuum fos go iin tu. Im si an im biliiv se Jiizas did riili kom bak alaiv.\n(Yu si, aal nou dem neehn get we Gad wod se bout ou Jiizas did afi kom bak alaiv.)\nAfta dat di tuu falara dem go baka dem yaad.\nBot Mieri did tan op outa duor siem wie a baal, an ben dong a luk iina di tuum.\nShi si tuu ienjel iina wait kluoz sidong wich paat Jiizas badi did de — wan we im ed did de an di ada wan we im fut did de.\nDem aks ar se, “Uman, wa mek yu a baal?” “Dem tek we mi Laad,” shi se tu dem, “an mi no nuo we paat dem put im.”\nWen shi se dat de, shi ton roun an si sumadi tan op neks tu ar — a did Jiizas — bot shi neehn si se a im.\n“Uman,” im se tu ar, “wa mek yu a baal? A uu yu a luk fa?” Chuu Mieri did tingk se a wan gyaadna a taak tu ar, shi se tu im se, “Sar, ef a yu tek im we, tel mi wich paat im de, so mi kyan go fi’im.”\nDen Jiizas se tu ar se, “Mieri!” Shi ton fi fies im an baal out iina di Iibruu langwij, “Rabonai!” (dat miin “Tiicha”).\nJiizas se, “No uol aan pan mi, kaa mi no gaan baka mi Faada yet. Go tel yu breda dem se mi se, ‘Mi a go baka mi Faada an fi unu Faada, mi a go baka mi Gad an fi unu Gad.’”\nMieri Magdaliin fain Jiizas falara dem an tel dem se, “Mi si di Laad!” An shi tel dem aal a wa Jiizas tel ar.\nDa sed Sonde de, Jiizas falara dem miit op tugeda iina di iivnin. Dem lak di duor dem kaa dem did fried a di Juu liida dem. Jiizas kom iina di ruum an tan op wid dem an se, “Piis!”\nWen taim im se dat de, im shuo dem im an dem an im said. An dem did glad kyaahn don wen dem si di Laad.\nSo Jiizas se tu dem wan neks taim se, “Piis! Siem laka ou di Faada sen mi iina di worl, a siem wie so mi a sen unu iin de.”\nAfta im se dat im bluo pan dem an se, “Mek di Uoli Spirit kom iina unu laif.\nEf unu paadn sumadi fi di rang we dem du, Gad a-go paadn dem; ef unu no paadn dem, Gad naa go paadn dem niida.”\nNou, Tamas (we dem kaal Didimos), wan a Jiizas twelv falara dem neehn iina di ruum wid di ada falara dem wen taim Jiizas did kom iin de.\nSo di ada falara dem se tu im se, “Wi si di Laad!” Bot im se tu dem se, “Ef mi no si di niel uol dem iina im an dem an get fi put mi fingga iina dem, an ef mi no get fi put fi mi an iina im said, den mi naa go biliiv se a chuu unu a taak.”\nIet die afta dat, Jiizas falara dem did iina di sed ous, an Tamas did de de wid dem da taim ya. Iivn duo di duor dem did lak, Jiizas kom iin kom tan op mongks dem sed wie an se, “Piis!”\nDen im se tu Tamas se, “Put yu fingga ya-so an luk pan mi an dem. Chrech out yu an an put it iina mi said. Tap if-an-bot, an biliiv wa yu si.”\nDen Tamas se tu im se, “Yu a mi Laad an mi Gad!”\nSo Jiizas se tu im se, “A chuu yu si mi mek yu biliiv se a mi? Gad bles di piipl dem we no si mi bot biliiv iina mi siem wie.”\nJiizas du nof muo powaful sitn infronta im falara dem, we no rait dong iina da buk ya.\nBot dem ya rait dong so unu mait-a biliiv se Jiizas a di Krais, Gad Bwai Pikni, an dat wen unu biliiv iina im, unu kyan av laif we laas fi eva.


Aajentiina, ofishali niem di Aajentiin Ripoblik, a di sekan bigis konchri ina Sout Amoerka, an a wah fedarieshan a 23 pravins an wah aatanamos siti, Buenos Airiz. Aajentiina a di iet-bigis konchri ina di wol bai lan ieria ah di bigis outa aal a di konchridem we ab Panish az ofishal languij, alduo Mexiko, Kolombia ah Spien ab muo piipl.\nDi Kamanwelt a Aschrielia a wahn konchri ina di Sodorn Emisfier we mek op a di Aschrielian kantinent, di ailan niem Tazmienia, an nof ada likla ailan ina di Indian an Pasifik Uoshan. Di papyulieshan a 24 milian.\nDi Ripoblik a Chrinidad ah Tubiego a wah aachipelajik stiet ina di sodan Kiaribiyan, naatiis a di Sout Amoerkan stiet a Venizuela ah sout a Grinieda ina di Lesa Antiliiz. Azwel ishier maritaim bongjri wid Baabiedoz tu di naatiis ah Gayana tu di soutiis. Di konchri kova wah ieria a 5,128 skwier kilamita (1,979 sk ml) ah kansis a tuu mien ailan, Chrinidad ah Tubiego, ah nof sumaal lanfaam. Chrinidad a di laaja ah muo papilos ah a di mien ailan; Tubiego moch sumaala, kompraiz bout 6% a di tuotal ieria ah 4% a di papilieshan. Di nieshan de houtsaida di orikien belt.\nDi Ripoblik a di Filipiinz a wahn konchri ina Soutiis Iezha. Di Filippinz av bout 105 milian piipl, an dat miin se pan di lis a konchri wid di muos piipl i kom twelft.\nGrinieda a wah ailan nieshan we hingkluud di sodan paat a di Grenidiinz ina di soutiis Kiaribiyan Sii. Grinieda de tu di naat a Chrinidad ah Tubiego ah Venizuela, ah sout a Sin Vinsn ah di Grenidiinz. Di nashinal bod a di Grinieda Dov, uufa spiishiz aamuos dedout so ide pah di lis a indienja spiishiz.\nDi Ripoblik a Kyuuba (IPA: /ˈkjuːbə/, Panish: Cuba), kansis a di ailan a Kyuuba (di laajis ah sekan-muos papilos ailan a di Grieta hAntiliiz), Isla de la Huventud ah sebral ajiesent sumaal ailan. Kyuuba lokiet ina di nadan Kiaribiyan a di kanfluens a di Kiaribiyan Sii, di Golf a Mexico ah di hAtlantik Uoshan. Kyuuba de sout a di hiistan Yunaitid Stiet ah di Ba'aamaz, wes a di Toerx ah Kiekos Ailanz ah Ieti, ah hiis a Mexiko. Di Kieman Ailanz ah Jumieka de tu di sout. Di nashinal flowaz a di flor de mariposa (botaflai flowaz) ah di nashinal bud a di Tokororo ar Kyuuban Chrogon.


Jan 8 | Bible.is\n1Bot Jiizas neehn go a fi im yaad. Im go op a Mount Aliv. 2Orli di neda maanin, im go baka di yaad we Gad ous de. Wen im riich de, uol iip a piipl bongl roun im, an im sidong an staat tiich dem. 3Nou di Laa tiicha dem an di Farisii dem kyari iin wan uman we dem kech a sliip wid wan man we a no ar ozban. An dem mek ar tan op infronta di kroud a piipl. 4Ier dem tu Jiizas, “Tiicha, da uman ya get kech a sliip wid man we a no ar ozban. 5Iina di Laa, Muoziz tel wi se wi fi stuon uman laka dis ya. So, we yu se nou?” 6(Dem aks im dat de kaa dem did wan fi chrik im, so dat dem kuda av sitn fi lak im op fa.) Jiizas ben dong an staat rait iina di grong wid im fingga. 7Bot wen dem kip aan a push an a push im fi ansa dem, im tan op chriet an se tu dem se, “Eni wan a unu we neva sin yet, fling di fos stuon aafa ar!” 8Den im ben dong wan neks taim an staat rait iina di grong.\n9Wen dem ier we Jiizas se, dem lef go we wan afta di ada. Di uolis wan dem go we fos, an dem gwaan lef til a Jiizas wan did tan op de wid di uman. 10Jiizas get op an se tu ar se, “Liedi, we dem de? Nobadi neva se yu fi ded sieka wa yu du?”\n11“No iivn a suol, sar,” shi se. “Den mi naa go se yu fi ded sieka we yu du niida,” Jiizas se tu ar. “Gwaan nou, an no sin no muor.”]]\n12Jiizas staat taak tu di piipl dem agen an se, “Mi a di wan we lait op di worl. Enibadi we fala mi naa go waak iina di daak, bot dem ago av di lait we gi piipl laif.” 13Di Farisii dem se tu im se, “Si, yu a taak bout yuself an nobadi no de bout fi bak wa yu a se. So we yu a se kyan neva chuu.” 14So Jiizas se tu dem se, “Aal ef mi did a taak bout miself, we mi a se chuu, kaa mi nuo we mi kom fram an mi nuo we paat mi a go. Bot unu no nuo we mi kom fram, an unu no nuo we paat mi a go. 15Unu joj bies pan we unu kyan si. Mi no dwi'it di wie unu dwi'it. 16Bot ef mi did fi joj nobadi, ou mi joj dem wuda rait, kaaz a no mi wan a dwi'it. Mi dwi'it wid mi Faada, di wan we sen mi kom ya. 17It rait dong iina fu'unu uona Laa se dat ef tuu sumadi se di siem ting bout sitn, den we dem se a chuu. 18Mi a di wan we taak bout miself, an mi faada we sen mi taak bout mi tu.”\n19“So den, we paat yu Faada de?” di Farisii dem aks im.\n20(Jiizas se dem sitn ya wen im did a tiich iina di yaad we Gad ous de, nier wich paat piipl jrap dem aafrin. An nobadi neehn uol im fi lak im op, kaa im taim neehn kom yet.)\n21Den Jiizas se tu dem agen se, “Mi a go we, an unu gweehn luk fi mi, bot unu gweehn ded iina unu sin. Unu kyaahn kom we paat mi a go.”\n22Wa im se mek di Juu liida dem staat aks, “A kil im gweehn kil imself, mek im a se ‘We paat mi a go unu kyaahn kom’?”\n23Bot Jiizas gwaan taak an im se tu dem se, “Unu kom fram dong a batam ya; mi kom fram evn op a tap. Unu kom fram da worl ya; mi no kom fram ya. 24A dat mek mi se tu unu se unu gweehn ded iina unu sin dem. Kaa ef unu no biliiv uu mi se mi bi, unu ago ded iina unu sin dem.”\n25So dem aks, “A uu yu?”\n26Mi av nof ada sitn fi se an fi joj unu fa, bot di Faada we sen mi taak di chuut, an a wa mi ier im se mi tel di piipl dem iina di worl.”\n27(Bot dem neehn andastan wa im did a tel dem se bout im Faada.) 28So Jiizas se, “Wen unu lif op di Man we Gad Pik pan di kraas, a dem taim de unu gweehn nuo se mi a uu mi se mi bi, an dat mi no du notn pan mi uon bot dat mi taak onggl wa mi Faada tiich mi. 29Di wan we sen mi tan wid mi. Im neehn mek mi tan pan mi uon, kaa mi eva a du wa mek im api.”\n30Siem taim im a taak bout dem sitn ya, nof piipl staat biliiv iina im. 31Jiizas se tu di Juu dem we kom fram Jeruusilem an we chos iina im se, “Ef unu gwaan du di sitn dem we mi tiich, unu a mi falara dem fi chuu. 32Unu gweehn nuo di chuut, an di chuut gweehn frii unu.”\n33Dem ansa im an se, “Wi a Iebriyam pikni an wi neehn a nobadi sliev bifuo. So, ou kom yu fi a se, ‘Di chuut gweehn frii unu’?”\n34Jiizas ansa dem an se, “Mi a tel unu fi chuu chuu, evribadi we sin, a sin sliev. 35Wan sliev no tan iina wan fambili fi eva, bot wan bwai pikni a aalwiez paat a im fambili. 36So ef di Bwai Pikni frii unu, unu frii fi chuu. 37Mi nuo se unu a Iebriyam pikni. Bot iivn duo unu a Iebriyam pikni, unu stil waahn fi kil mi, kaa wa mi a tiich unu se no toch unu aat. 38Mi a tel unu we mi si wen mi de roun di Faada; bot unu, du wa unu ier di Faada se!”\n39“Iebriyam a fi wi faada,” dem se tu Jiizas.\n40Bot nou, unu a chrai fi kil mi, sumadi we taak di chuu sitn dem we im ier Gad taak bout. Iebriyam neehn du notn laka dat de. 41Unu a du di sitn dem we unu uona faada du.” “Wi a no baastad pikni,” di piipl dem shout bak an se tu im. “A Gad imself a di onggl faada wi av.”\n42Bot Jiizas se tu dem se, “Ef Gad did a unu Faada fi chuu, unu wuda lov mi, kaa mi kom fram Gad an nou mi de ya. Mi no kom ya pan mi uon; a im sen mi ya. 43Wa mek unu no andastan wa mi a se? A chuu unu kyaahn riili si chuu wa mi a tel unu se. 44Unu bilang tu unu faada, di devl, an unu waahn fi du di sitn dem we unu faada wan unu fi du. Im did a mordara fram di staat, an na'av notn fi du wid di chuut, kaa im no se ar av notn fi du wid di chuut. Wen im tel lai, im jos a taak ou im tan, kaa im a laiyad an im a di faada fi aal lai. 45Bot chuu mi tel unu di chuut, unu no biliiv iina mi. 46Wich wan outa aal a unu kyan shuo se mi gilti a no sin? Ef mi de tel unu di chuut, wa mek unu no biliiv mi? 47Dem we bilang tu Gad ier wa Gad se. Unu kyaahn si chuu we mi a se, kaa unu no bilang tu Gad.”\n48Di Juu piipl dem fram Jeruusilem ansa im se, “No chuut wi a taak wen wi se yu a wan Samaritan an yu av diiman iina yu?”\n49“Mi no av no diiman iina mi,” Jiizas se. “Mi rispek mi Faada, bot unu no shuo mi no rispek. 50Mi naa chrai fi mek piipl big big mi op. Bot yu av sumadi we waahn piipl fi big mi op, an im a di joj. 51Mi a tel unu fi chuu chuu, enibadi we du wa mi tiich naa go ded.”\n52Wen di Juu piipl dem fram Jeruusilem ier dis ya, ier dem, “A nou wi nuo se yu av diiman iina yu! Iebriyam an di prafit dem ded, an yu a se, ‘Enibadi we du wa mi tiich naa go ded’! 53Yu no biga dan wi faada Iebriyam we ded? Di prafit dem ded tu. A uu yu se yu bi?”\n54Jiizas ansa dem se, “Ef mi big op miself, dat de big op de no wot wan ting. Fi mi Faada, di wan we unu se a fu'unu Gad, a im a di wan we big mi op. 55Unu no nuo im, bot mi nuo im. Ef mi did fi se mi no nuo im, mi wuda lai laik unu. Bot mi nuo im, an mi du wa im se. 56Unu faada Iebriyam did glad wen im si fi mi die an iej. Im si'it an did glad bout wa im si.”\n57“Yu no iivn riich fifti yet,” di Juu dem se tu im, “an yu a taak bout yu si Iebriyam!”\n58So Jiizas se tu dem se, “Mi de tel unu fi chuu chuu se bifuo Iebriyam did baan, mi de bout!”\n59Wen dem ier dis, dem pik op rakstuon fi fling aafa im, bot im aid we an go we fram we Gad ous did de.\nContinue to Jan 9 »


Matyu 26 | Bible.is\n1Wen Jiizas don se aal a dem sitn ya, im se tu im speshal falara dem se, 2“Unu nuo se tuu die fram nou di Paasuova alidie we piipl nyam bred widout yiis a kom, an dem ago an uova di Man we Gad Pik so dem kyan kil im pan di kraas.”\n3Den di ed priis an di Juu elda dem miit op wich paat di liida fi di priis dem liv — di liida fi di priis dem did niem Kaiyafas. 4Di gruup a dem plan ou dem wuda fain som chrikifai wie an uol aan pan Jiizas so dem kuda kil im. 5Bot dem se, “Mek wi no dwi'it pan di Paasuova alidie, kaa di piipl dem maita kaaz el-an-pouda-ous!”\n6Jiizas did de a Betani, a Saiman yaad. Saiman a wan a dem we did av di siknis we mek yu skin fasi-fasi. 7Nou wen Jiizas did de de-so, wan uman kom tu im wid wan dier porfyuum iina wan likl stuon jaar. Jiizas did de roun di tiebl wen shi tek di stuon jaar an chuo out di porfyuum pan im ed.\n8Wen im falara dem si dis ya, dem beks so til dem bout fi bos, ier dem no, “We shi wies di porfyuum so fa? 9It kuda did sel fi uol iip, an tek di moni gi puo piipl!”\n10Jiizas did don nuo wa dem did a se, so im se tu dem se, “We unu a bada di uman fa? A sitn gud shi du tu mi. 11Kaaz unu ago eva av puo piipl roun unu, bot unu naa go av mi roun ya wid unu fi eva. 12Wen shi chuo di porfyuum pan mi badi, shi a get mi redi fi wen dem ago beri mi. 13Ier mi no, an a chuu mi a taak, enitaim piipl priich da Gud Nyuuz ya roun di worl, dem ago memba ar an taak bout wa shi du.\n14Den wan a Jiizas twelv falara dem, di wan we niem Juudas Iskyariyat, lef go wich paat di ed priis dem de. 15Ier im tu dem no, “Wa unu wi gi mi, ef mi elp unu ares Jiizas?” So dem kount out toti silva kain an se a dat im wi get. 16Fram da taim de Juudas staat luk fi wan chaans fi sel out Jiizas.\n17Nou di alidie wen piipl nyam bred widout yiis did kom. Pan di fos die a da alidie de, Jiizas speshal falara dem kom tu im an se, “We yu waahn wi fi luk aafa di Paasuova fuud fi yu nyam?”\n18So Jiizas se, “Go tu suo-an-so iina di toun an tel im dis, ‘Di Tiicha se, “Mi taim suun kom. Mi ago nyam di Paasuova fuud wid mi speshal falara dem a fi yu ous.” 19Im falara dem du wa im tel dem fi du, an dem luk bout di Paasuova fuud.\n20Wen iivnin kom, im go sidong a di tiebl wid im twelv falara dem. 21An wen dem de de a nyam a gwaan, im se tu dem se, “Mi tel unu dis, an a chuu mi a taak, wan a unu ago sel mi out.”\n22Dem aat get evi, an evri wan a dem staat se tu im se, “A kyaahn mi, Laad?”\n23Jiizas ansa bak, “Di wan we dip im an iina di boul wid mi, a im ago sel mi out. 24Di Man we Gad Pik mos go siem ou Gad wod se im ago go, bot yu si di man we sel im out — chobl fi'im mi tel yu! Im wuda betaraaf ef im neehn baan.”\n25Den Juudas, di sed wan we did ago sel out Jiizas, ier im no, “A kyaahn mi, Tiicha?” Jiizas se, “Yu se so yuself.”\n26Wen taim dem de de a nyam, Jiizas tek di bred, gi tangks an brok it gi im falara dem. Im se, “Tek dis an nyam it. Dis a mi badi.”\n27Den afta im tek di kop an gi tangks, im gi dem an se, “Aal a unu, jringk fram it. 28Kaaz dis a mi blod. A da blod ya yuuz fi set op di nyuu plan we Gad mek wid unu. A da blod ya ron fi evribadi, so dem kyan get paadn fi dem sin. 29Ier wa mi a se, mi naa jringk no muo wain til da die de kom wen mi jringk it wid unu wan nyuu wie iina mi Faada Kindom.”\n30Afta dem sing wan im don, dem lef go a Mount Aliv.\n31Den Jiizas se tu dem se, “Tinait, tinait, di uol a unu ago ron we lef mi sieka wa ago apm tu mi, kaa it rait dong iina Gad wod se: “‘Mi ago lik dong di shepad, an aal a di shiip dem ago ron aal bout di plies.’ 32Bot afta mi kom bak alaiv, mi ago go iina Gyalalii bifuo unu.”\n33Piita se, “Aal ef di uol a dem ron we gaan sieka wa ago apm tu yu, mi naa go no we!”\n34Jiizas se tu im se, “Mi a tel yu dis an a chuu mi a taak, tinait tinait, bifuo di ruusta kruo, yu ago se yu no nuo mi, chrii taim.”\n35So Piita se, “Aal ef dem afi kil mi wid yu, mi wi neva se mi no nuo yu.” An aal a im speshal falara dem se di siem ting.\n36Den Jiizas an im falara dem lef go wan plies we niem Getsemini, an im se tu dem se, “Sidong ya-so wail mi go uova de-so go prie.” 37Im tek Piita an Zebidii tu bwai dem wid im. Im did wel sad. Im aat did evi. 38Den im se tu dem se, “Mi aat evi so til mi fiil laik da presha ya ago kil mi. Tan ya-so an no bada go sliip pan mi.”\n39Jiizas go out likl forda an dash imself a grong, ton dong im fies an im prie. Im se, “Mi Faada, ef yu kyan dwi'it, du, tek da kop ya fram mi! Bot a no wa mi waahn stil, a wa yu waahn.”\n40Den im kom bak tu im falara dem an kom fain dem a sliip. Im se tu Piita se, “So unu kudn tan wid mi an kip wach fi wan owa — unu gaan gaan sliip? 41No sliip. Kip wach an prie so unu no fies notn we wi kaaz unu fi sin. Kaaz iina unu aat unu waahn du wa rait, bot unu a jos piipl an dat mek unu wiik.”\n42Im go we wan sekan taim go prie. Im se, “Mi Faada, ef dis a di onggl wie, an mi afi jringk fram da kop ya, den mi afi du wa yu waahn.”\n43Im kom bak agen an kom kech dem a sliip. Dem kudn kip op. Sliip did a kil dem; dem yai did evi. 44So im lef dem agen an go we go prie wan tord taim. Im se di sed ting agen.\n45Den im kom bak tu im speshal falara dem an se, “Unu stil a sliip an a res? Si ya, di taim a kom nou wen dem sel out di Man we Gad Pik an an im uova tu di wikid piipl dem. 46Git op! Mek wi go nou! Si ya no! Di wan we sel mi out kom nou!”\n47Wen Jiizas did stil de de a taak, Juudas, wan a im twelv speshal falara dem, kom. Wan bag a piipl kom wid im. Dem did kom wid suod an big tik, an a di ed priis an Juu liida dem did sen dem. 48(Nou di wan we sel out Jiizas did gi dem wan sain. Im se, “Di wan we mi kis, a im a di man. Ares im!”) 49So siem taim im go op tu Jiizas an se, “Oudi Tiicha,” an kis im.\n50Jiizas se tu im se, “Fren, du wa yu kom ya fi du.” Den dem kom kom uol aan pan Jiizas an ares im. 51Bot wan a Jiizas falara dem grab im suod an tek it chap aaf di iez a di sorvant fi di liida fi di priis dem.\n52Den Jiizas se tu im se, “Put op bak yu suod! Kaaz enibadi we tek op suod fait, a suod ago kil dem. 53Ar a tingk unu tingk se mi kyaahn kaal pan mi Faada? An im wudn sen wan baga ienjel kom elp mi rait ya nou — muo dan twelv big gruup a dem. 54Bot ef mi du dat, ou wa rait dong iina Gad wod, we se a so it fi go, wuda kom chuu, iihn?”\n55Da taim de, Jiizas se tu di kroud a piipl se, “A kom unu kom wid suod an big tik fi ares mi laik se mi a oul tiif an mordara?” Die iin die out unu si mi iina di yaad we Gad ous de a tiich, an unu no ares mi. 56Bot dis ya apm so wa di prafit dem se iina Gad wod kyan kom chuu.” Den aal a im speshal falara dem ron we lef im.\n57Nou di piipl dem we ares Jiizas, tek im kyari im go a Kaiyafas. Im did a di liida fi di priis dem, an a fi im ous di Laa tiicha an elda dem did gyada op. 58Bot Piita did de likl forda aaf a fala Jiizas. Im fala im go aal di wie tu wich paat di liida fi di priis dem liv. Im go iin de an go sidong out iina di yaad wid di gyaad dem fi si wa ago apm tu Jiizas.\n59Di ed priis an aal a di Juu liida dem did a chrai kom op wid aal kaina lai fi tel pan Jiizas so dem kuda kil im. 60Bot dem kudn fain notn fi yuuz kil im, iivn duo wan baga piipl kom op kom tel lai pan im. Den tuu piipl kom op. 61Ier dem no, “Da man ya se, ‘Mi kyan mash op Gad ous an bil it bak iina chrii die.’ ”\n62So di liida fi di priis dem tan op an se tu Jiizas se, “Yu naa notn fi se? A wa kaina sitn dem ya, dem a se bout yu?” 63Bot Jiizas no se notn. Di liida fi di priis dem se tu im se, “Infronta di Gad we liv, mi de kaal pan yu fi taak chuut, yu a di Krais, Gad Pikni?”\n64So Jiizas se tu im se, “Yu se it yuself. Bot ier mi no, fram nou aan yu ago si di Man we Gad Pik a sidong a di rait an a di wan we powaful, an a kom dong pan kloud we kom outa evn. ”\n65Wen di liida fi di priis dem ier dat de, im tier im kluoz an se, “Im tingk se im an Gad a wan! Im disrispek Gad! Wa wi waahn muo piipl fi pruuv notn fa? Unu ier im a dis op Gad! 66Wa di kuot se?” Dem se, “Im gilti. A ded im fi ded.”\n67Den dem pit iina im fies an tomp im op. An som a dem slap im op 68an se, “Yu no prafit? Iihn Krais Jiizas? So tel wi a uu lik yu!”\n69Nou Piita did a sidong out iina di yaad we di liida fi di priis dem liv. Wan sliev gyal kom op tu im an se, “Di man fram Gyalalii, Jiizas, yu did de mongks im tu.”\n70Bot Piita se a lai shi a tel infronta aal a dem: “Mi no nuo we ya'a chat se!”\n71Wen im go out a di giet wan neda sliev gyal si im an se tu di piipl dem we did out de se, “Da man ya did de mongks Jiizas we kom fram Nazaret.”\n72Im se a lai shi did a tel tu. Da taim ya im swier. Ier im no, “Mi? Nuo sa! Mi swier se mi no nuo di man!”\n73Likl lieta, di piipl dem we tan op de kom tu Piita an se, “Yu a riili wan a dem tu — aal ou yu chat gi yu we man, yu soun laik dem!”\n74Piita staat kos an kaal dong aal kaina kraasiz pan imself. An im swier an se, “Mi no nuo di man!” Sed taim wan kak kruo. 75Den Piita memba we Jiizas did se: “Bifuo di ruusta kruo, yu ago se yu no nuo mi, chrii taim.” Piita go outsaid an im baal, an im baal, an im baal so til.\nContinue to Matyu 27 »


Taitos 1 | Bible.is\n1Taitos, dis a Paal, wan sliev fi Gad an wan a Jiizas apasl. Gad sen mi fi tiich im piipl dem ou fi biliiv iina im muor an fi elp dem andastan Gad wod beta. Im waahn mi fi tiich dem di chuut so dat dem wi liv ou im waahn dem fi liv. 2An wen dem andastan Gad wod it wi gi dem sopm fi luk faawod tu. Dem wi luk fi si an nuo fi shuor se Gad wi mek dem liv fi eva. Kaaz lang bifuo di worl did mek Gad pramis fi mek wi liv fi eva, an Gad no lai. 3Wen di taim did rait, di Gad we siev wi, mek mi nuo bout da pramis ya an im sen mi fi go tel evribadi bout it.\n4Taitos chuu mi an yu biliiv iina Jiizas, it komiin laik se yu a fi mi pikni. Mi prie se Faada Gad an wi Laad Jiizas wi bles an kip yu. Mi prie se dem wi gi yu piis.\n5Taitos, mi lef yu a Kriit so yu kuda saat out aal di sitn dem we did lef fi du, an fi pik elda put iina evri toun, laik mi did se. 6Wan elda mos liv im laif so dat nobadi kyan se notn bad bout im. Im mos onggl av wan waif an im pikni dem fi biliiv iina Jiizas. Im pikni dem no fi wail ar go gens wa dem mada an faada se bot mos aalwiez shuo dem rispek. 7Sins di elda ago inchaaj a Gad wok, im afi bi sumadi we di piipl dem kyan rispek an no av notn bad fi se bout. Im no fi ful-a imself, kwik fi get beks an im no fi lov waar niida. Im no fi lov jringk tu moch an im no fi lov ron dong moni. 8Insteda dat, di elda mos uopm op im ous tu piipl, lov du gud sitn an im aat mos kliin. Im mos fier tu evribadi an im mos nuo ou fi kanchuol imself an du we im nuo iina im main rait an no fala wa im badi waahn fi du. 9Di elda mos uol aan chrang pan di riil mesij bout Jiizas, we wi tiich. Im afi du dis so im kyan tiich piipl di rait sitn an karek di wan dem we a tiich di rang sitn.\n10Kaaz nof piipl de bout we naa no rispek fi dem we iina powa. Dem de piipl de lov taak fuulinish an chrai fi mek piipl biliiv wa dem se, an a di Juu dem gwaan so di muos. 11Yu mos shot dem op; tap dem fram taak fuulinish. Kaaz dem a kaaz aal wan uol a fambili fi ton we fram di chuut sieka di sitn dem we dem a tiich. Dem a tiich tingz we dem no fi tiich an dem a du it so dem kyan mek moni. 12Iivn wan a dem uona prafit dem taak bad bout dem. Im se, “Di Kriitan dem eva a tel lai. Dem liezi an krabit laik. Dem gwaan laik se dem a som wikid wail animal.” 13Im neva did a lai wen im se so. Dat miin se yu afi set dem chriet an karek dem aad aad, so dat dem wi biliiv iina di chuut 14an no fala di mek op tuori we di Juu dem av, ar fala bak a piipl we go gens Gad wod. 15Evriting kliin fi di piipl we aat kliin an uufa main no ful-a sin. Bot notn no kliin fi di wan dem we mek sin ruul dem an we no biliiv. Fi dem aat an main doti. 16Dem se dem nuo Gad, bot dem no gwaan laik se dem nuo im. Dem de kaina piipl de sik Gad tumok. Dem no du wa im se an dem so wotlis dat dem kyaahn du notn gud.\nContinue to Taitos 2 »


Maak 13 - Holy Bible [Jamaican Bible]\nJiizas did a lef di yaad we Gad ous de wen wan a im falara dem se tu im se, “Tiicha, luk! Yu si ou dem bildin ya big an priti! An luk ou dem stuon ya we dem tek bil dem big!”\nJiizas ansa im se, “Yu si dem big priti bildin ya? Evri wan a dem a-go get tier dong. No iivn wan a dem stuon ya a-go lef pan tap a dem wan aneda. Di uol a dem a-go lik dong!”\nSo wen Jiizas did a sidong pan Mount Aliv kraas fram Gad ous, Piita, Jiemz, Jan an Anju kom tu im wan a wie an aks im se,\n“Tel wi, a wen aal dem sitn ya a-go apm? An wa sain wi kyan luk fa fi nuo se dem a-go apm?”\nJiizas se tu dem se, “Wach out, no mek nobadi fuul unu op.\nKaaz a uol iip a piipl a-go kom yuuz op yuuz op mi niem, an a se, ‘Mi a Krais, a mi Gad sen fi siev piipl,’ an dem a-go fuul op nof piipl.\nWen unu ier bout waar nier an faar, no bada mek dem sitn de fraitn unu. Dem sitn de boun fi apm, bot dat no miin se a don di worl a don.\nKaaz wan set a piipl a-go waar gens wan neks set a piipl, an wan kindom a-go fait gens wan neda kindom. Ortkwiek a-go apm iina nof nof plies. Fuud a-go shaat an nof nof piipl a-go staav. An di wie piipl a-go sofa, it a-go komiin laik di fos pien we lik wan uman we tek iin fi av Biebi.\n“Wach out. Chobl a-go riich unu. Dem a-go tek unu an ton unu uova tu di liida dem fi di Juu dem choch, an dem a-go biit unu iina dem choch. An kaaz unu fala mi, unu wi get fi tan op infronta ruula an king an tel dem bout mi.\nBot di Gud Nyuuz afi priich tu di uol worl fos bifuo dem sitn de apm.\nWen dem ares unu an ton unu uova tu di joj, no bada fret bout wa unu a-go se ar ou unu a-go se it. Jos se we Gad tel unu fi se da taim de, kaaz a no unu a taak, a di Uoli Spirit a taak chuu unu.\n“Breda an sista a-go infaam pan dem uona breda an sista dem an mek di piipl dem we a ruul kil dem. A siem so, wan faada a-go an uova im uona pikni. Pikni a-go ton gens dem faada an mada an mek di ruula dem kil dem.\nAn evribadi a-go iet unu kaaz unu fala mi. Bot enibadi we uol aan tait an tan op chrang til di sofarieshan don, Gad a-go siev dem piipl de.\nUu de pan ruuf tap, no fi kom dong ar go bak iina di ous fi notn.\nNobadi we de a dem bush, no fi go bak fi get im jakit.\nWat a sitn iina dem taim de fi uman we av biebi iina beli an fi mada we av yong biebi!\nPrie se dem sopm de no apm wen staam a kom ar wen a rieni taim.\nKaaz di wie piipl gweehn sofa iina dem taim de, nobadi neva sofa so fram di taim Gad mek di worl. An nobadi naa go eva sofa so agen.\nAn nobadi wuda neva get siev ef di Laad neva shaatn dem die de. Bot siek-a im speshal piipl dem we im pik, im shaatn di die dem.\nSo ef sumadi se tu yu, ‘Luk, si Krais ya!’ ar ‘Luk, si im de!’ No biliiv im.\nKaaz piipl a-go kom kom se dem a di wan we Gad sen fi siev piipl, wen notn no go so. An som faalz prafit a-go shuo op tu. Dem piipl de a-go wok aal kain-a mirikl an shuo aal kain-a sain fi chrik op piipl, dong tu aal di piipl dem we Gad pik dem wi chrik op ef dem get di chaans.\nBot wach unuself! Mi a tel unu aal dem sitn ya bifuo dem apm.\n“Bot iina dem die de, rait afta di torbl sofarieshan, “ ‘Di son a-go daak op, an di muun a-go tap shain;\nDi staar dem a-go jrap outa di skai, an evriting iina di skai a-go get shiek outa dem plies.’\n“Den evribadi wi si di Man we Gad Pik a kom iina di kloud dem an im a-go av powa an wan brait brait lait a shain roun im.\nDen im wi sen im ienjel dem fi gyada op di piipl we im pik fram naat, sout, iis an wes, fram evri kribis an kaana a di ort.\n“Nou lorn sopm fram di fig chrii. Wen taim unu si dem branch get wel saaf an griin an dem staat sen out nyuu liif, unu nuo se soma suun kom.\nA siem so wen unu si aal dem sitn ya a apm, unu wi nuo se di Man we Gad sen fi siev piipl suun kom; a laik se im de rait outsaida unu duor.\nMi a tel unu dis an a chuu mi a taak, di piipl we a liv iina dem taim ya naa go ded til aal a dem sitn ya apm.\nEvn an ort naa go de bout fi eva, bot fi mi wod a-go laas fi eva.\n“Nobadi no nuo di die ar di taim wen aal a dem sitn de a-go apm, no iivn di ienjel dem iina evn ar di Faada Bwai Pikni nuo, a onggl Faada Gad wan nuo dat.\nSo wach out! An kip gyaad kaaz unu no nuo wen di taim a kom.\nDa taim de komiin laik wan man we a go we pan wan chrip. Im lef im sorvant dem inchaaj a im ous an gi evri wan a dem di wok we dem fi du. An im tel di wan we a gyaad di duor fi kip wach.\n“So kip wach den, kaaz unu no nuo wen di baas a kom bak — weda iina di iivnin, migl nait, wen di kak kruo, ar wen die a lait —\nkaaz im mait kom bak wen unu naa luk fi’im kom an im kom fain unu a sliip.\nWa mi se tu unu, mi a se tu evribadi: ‘Kip wach!’ ”


Jan 1 Di Jamiekan Nyuu Testiment | The New Bible.com\n1Jiizas a di Wod we Gi Laif 1Wen taim did staat, di Wod did de bout, an di Wod did de de wid Gad. Matarafak, di Wod a did Gad. 2Di Wod did de bout wid Gad fram bifuo di worl kom bout. 3Gad kaaz di wan we a di Wod fi mek evriting. Notn no de we im neehn mek. 4Im a di wan we mek evriting liv, an a im kyari lait kom gi piipl so dem kyan si. 5Im shain an lait op di daak an di daak kudn tap di lait fram shain! 6Nou, yu did av wan man we Gad did sen kom. Im niem Jan. 7Gad did sen Jan fi tel piipl bout di wan we a di lait, so dem kuda biliiv we Jan se. 8Jan a neehn di lait. Im did onggl kom fi tel piipl bout di lait. 9Da lait de a di riil lait an im kom iina di worl an mek evribadi nuo im. 10A im mek di worl an im kom liv iina it, bot di piipl dem iina di worl neehn nuo a uu im. 11Im kom tu im uona konchri an im uona piipl dem ton dem bak pan im. 12Bot az fi aal a dem we welkom im — dat fi se, dem we chos iina im an im niem, im gi dem di rait fi ton Gad pikni. 13Bot dem no baan iina Gad fambili laka ou naamal pikni baan wid mada an faada, ar kaaz sumadi did fiil fi av seks, ar kaaz wan ozban mek op im main se im waahn pikni. Nuo! A Gad imself mek dem baan. 14Nou, di wan we a di Wod ton man, im kom kom liv mongks wi, an wi si ou im big an powaful. Im a Faada Gad wan an onggl dege-dege Bwai Pikni. Faada Gad sen im kom an a di Faada mek im so big an powaful. Di Bwai Pikni shuo wi nof nof lov iivn duo wi no dizorv it, an a bier chuu sitn im shuo wi bout Gad. 15Jan kom an im tel piipl bout im. Im baal out an tel dem se, “Da wan ya, a im mi did a taak bout wen mi tel unu se, ‘Di sumadi we de kom afta mi, im wie wie biga an beta dan mi, kaaz im did de bout fram lang bifuo mi baan.’ ” 16Siek-a ou im lov wi so moch an tel wi bier chuu sitn bout Gad, wi get muo lov fram im pan tap a di lov we wi did a get aredi. 17Kaaz, yu si, Gad gi Muoziz di Laa fi gi wi, bot im yuuz Jiizas fi mek wi nuo wa chuu, an siek-a Jiizas, im shuo wi lov we wi no dizorv. 18Nobadi neva eva si Gad yet. Di onggl sumadi we eva si im a di wan dege-dege Bwai Pikni, we a Gad imself. Im wel kluos tu di Faada, an a im mek wi nuo wa di Faada komiin laik.Jan Get Tingz Redi fi Jiizas(Matyu 3.1-12; Maak 1.2-8; Luuk 3.15-17) 19Wan taim, di Juu liida dem sen som priis an som a dem we elp tek kier a Gad ous fram outa Jeruusilem fi kwestiyan Jan. Dem sen dem fi aks im se, “A uu yu?” Wen Jan a ansa dem kwestiyan, im tek di chaans fi tel dem bout Gad Bwai Pikni. 20Im no uol bak di chuut, bot tel dem plien an chriet se, “Mi a no di Krais.” 21So dem aks im se, “Den a uu yu den? Ilaija?”Jan se, “Nuo, mi a no Ilaija!”“So, yu a di prafit?”Bot Jan tel dem se, “Nuo!” 22“So a uu yu den?” dem aks. “Jos tel wi so wi kyan get fi tel di piipl dem we sen wi fi kom fain out. A uu yu se yu bi?” 23So Jan yuuz sopm we prafit Aizaiya se, fi tel dem a uu im bi. Im se, “Mi a di sumadi we a shout iina di dezot, ‘Mek di chrak we im fi waak pan chriet.’ ” 24Nou, di Farisii dem did sen som a fi dem uona piipl fi kwestiyan Jan tu. 25Ier wa dem se tu im, “So, ef yu a no di Krais, an ef yu a no Ilaija ar di Prafit, a wa mek yu a baptaiz piipl den?” 26So, Jan ansa dem se, “Mi baptaiz unu iina waata, bot sumadi de mongks unu we unu no nuo bout. 27Mi no iivn gud inof fi pul di chrap dem pan im slipaz. Im a-go pik op afta mi lef an gaan.” 28Nou, aal a dem sitn ya apm wich paat Jan did a baptaiz piipl. Di plies did niem Betani, an it did de pan di iis said a Riva Jaadn.Jiizas a Gad Biebi Shiip 29Di neks die, Jan si Jiizas a waak kom wich paat im de. Im si im an se, “Unu luk! Si Gad Biebi Shiip de! A im a di wan we a-go mash op an tek we sin fram outa di worl! 30A im sed wan mi did a taak bout wen unu did ier mi se, ‘Wan man a kom afta mi, im wie biga an beta dan mi, kaa im did de bout fram wie bifuo mi baan.’ 31Mi neehn nuo a uu da sumadi de wuda bi. Mi onggl kom ya a baptaiz piipl, so dat dem we iina Izrel kuda get fi si an nuo a uu im.” 32Den Jan staat taak an tel di piipl dem se, “Mi si di Spirit kom dong outa evn jos laka wan dov, an it lan pan im. 33Az mi did se, mi neehn nuo uu di sumadi wuda did bi. Bot, yu si di wan we sen mi fi baptaiz piipl, im did tel mi se, ‘Di sumadi we yu baptaiz an we yu si di Spirit kom dong an lan pan, a im a di wan we gweehn baptaiz piipl iina di Uoli Spirit.’ 34Mi si dis ya apm wid mi uona tuu yai dem, an mi a tel unu se da man ya, a im a Gad Bwai Pikni.”Jiizas Kaal im fos Set a Falara Dem 35Di neks die, Jan did de a di sed plies wid tuu a im falara dem. 36Nou, Jiizas did a waak paas, an Jan si im an shout out, “Unu luk! Si Gad Biebi Shiip de!” 37Az Jan se so, im tuu falara dem staat fala baka Jiizas. 38Wen Jiizas ton roun an si dem, im aks dem se, “A wa unu waahn?”So dem ansa im an se, “Rabai, we yu liv?” (Rabai iina fi dem langwij miin Tiicha.) 39“Kom,” Jiizas se, “unu kom, an unu wi si wich paat mi stie” (a did bout fuo aklak iina di iivnin).So dem go an si wich paat im did a liv an dem tan a im yaad fi di res a di die. 40Saiman Piita did av wan breda niem Anju. Nou, Anju a did wan a Jan tuu falara dem we did fala Jiizas afta dem ier wa Jan did se bout im. 41Di fos ting Anju du afta im miit Jiizas a fain im breda, Saiman, an tel im se, “Wi fain di Mesaiya” (Iina fi dem langwij dat miin Krais). 42An im kyari Saiman go wich paat Jiizas did de.Wen Jiizas si Saiman, im luk pan im an se, “Yu a Saiman, Jan bwai pikni. Fram nou aan, yu niem Siifas” (iina fi dem langwij, dat de a di niem fi Piita).Filip an Nataniyel Staat Fala Jiizas 43Di neks die, Jiizas mek op im main fi lef go a Gyalalii. Im fain wan man we niem Filip an se tu im se, “Fala baka mi.” 44Filip did kom fram wan toun niem Betsieda, di sed plies Anju an Piita kom fram. 45Afta Jiizas fain im, Filip fain Nataniyel an tel im se, “Wi fain di sumadi we Muoziz rait bout iina di Laa, di sed wan di prafit dem rait bout tu. Im niem Jiizas an im kom fram Nazaret. Im a Juozif bwai pikni.” 46Bot Nataniyel se tu Filip se, “Nazaret? Notn gud kyan kom outa dat de plies de?”So Filip se tu im se, “Kom kom si fi yuself.” 47Wen taim Jiizas si Nataniyel a kom wich paat im de, dis a wa im se bout im, “Ku ya! Da man ya a wan Izrelait fi chuu! Da man ya no tel no lai.” 48Nataniyel se tu im se, “Ou kom yu nuo mi?”Jiizas ansa im an se, “Mi si yu fram wen yu did anda di fig chrii, bifuo Filip kaal yu.” 49Wen Nataniyel ier Jiizas se dat de, im se, “Rabai! Tiicha! Yu a Gad Bwai Pikni fi chuu! Yu a di King we ruul uova Izrel!” 50So Jiizas se tu im se, “Yu biliiv iina mi kaa mi tel yu se mi did si yu anda di fig chrii? Yu gweehn si biga sitn dan dat.” 51Den im se, “Mi a tel unu fi chuu chuu se unu gweehn si di skai uopm op, an unu a-go si Gad ienjel dem a go op iina evn an a kom dong pan di ort tu di Man we Gad Pik.”


Jan 6 - Holy Bible [Jamaican Bible]\nAfta dis, Jiizas lef go uova tu di ada saida Gyalalii Sii wid im falara dem. (Dem kaal it Taibiiriyos Sii tu.)\nWan big kroud a piipl fala baka im, kaa dem si di powaful mirikl dem im did a wok an mek sik piipl get beta.\nSo, Jiizas go op pan wan il-said an sidong op de wid im falara dem.\n(Nou, a did nieli taim fi di Juu dem Paasuova alidie.)\nWen Jiizas luk roun an si di big kroud a piipl we did a kom tu im, im se tu Filip, “Wich paat wi kyan bai fuud fi gi dem piipl ya?”\n(Jiizas did nuo we im did a-go du aredi, bot im se dat tu Filip kaa im did waahn fi fain out wa im wuda se.)\nFilip ansa im an se, “No iivn iet mont wot a pie wuda inof fi bai fuud fi mek non a dem piipl ya get iivn wan likl tups a fuud.”\nDen wan a im ada falara dem, Anju, Saiman Piita breda, se tu im se,\n“Si wan lili bwai ya wid faiv likl wiit bred an tuu likl fish, bot a ou dem a-go sorv fi so moch piipl?”\nJiizas se, “Mek di piipl dem sidong.” (Nou nof graas did de bout di plies.) Di piipl dem sidong an di nomba a di man dem ad op tu bout faiv touzn.\nSo Jiizas tek di fuud, gi Gad tangks fi it an shier gi aal a di piipl dem. Dem get az moch az dem waahn. Afta dat, im tek di fish dem an du di siem ting.\nAfta evribadi beli ful op, Jiizas se tu im falara dem se, “Tek op aal a wa lef uova, so dat notn no wies.”\nSo dem tek op di lef-uova fuud an ful op twelv baaskit wid wa dem fain.\nWen di piipl dem si di powaful sitn we Jiizas du, dem staat se tu dem wan aneda, “A di Prafit we did fi kom iina di worl dis fi chuu!”\nNou, chuu Jiizas did nuo se dem did waahn fi fuos im fi ton dem king, im lef de-so an go bak op iina di il.\nWen iivnin kom, Jiizas speshal falara dem go dong a di liek,\nan dem go iina wan buot fi go a Kyaporniyom. (Bai da taim de, it did daak, an Jiizas neehn de wich paat dem did de yet.)\nWen dem did a kraas di liek, wan chrang chrang piis a briiz staat bluo an di waata staat get wel rof.\nAfta dem ruo an ruo fi bout chrii ar fuo mail, dem si Jiizas a waak pan di waata a kom a di buot. An dem kech dem fried!\nBot im se tu dem, “A mi, man! No bada fried!”\nDem did glad fi tek im iina di buot an siem taim di buot riich di plies we paat dem did mek fi go.\nDi neda die, di kroud a piipl we did uova di ada said a di liek si se a did onggl wan buot uova de an dat Jiizas neehn go iina it wid im falara dem, bot dem did go we lef im.\nDen nou, som buot komiin fram Taibiiriyos an sekl saida wich paat di piipl dem nyam di fuud afta di Laad did gi tangks fi it.\nSo, wen di piipl dem si se Jiizas an im falara dem neehn de de, dem go iina di buot dem an go a Kyaporniyom fi luk fi Jiizas.\nWen dem fain im pan di ada said a di liek, dem se tu im se, “Tiicha, a wen yu riich uova ya-so?”\nSo, Jiizas ansa dem an se, “Mi a-go tel unu sitn we chuu chuu: unu naa luk fi mi chuu unu si di big an powaful mirikl dem we unu si mi du. Nuo! Unu de luk fi mi kaa unu get fuud fi nyam unu beli ful.\nNo wok fi fuud we kyan pwail an we naa go laas no taim. Wok fi di kain-a fuud we a-go mek unu liv fi eva, a dat de fuud di Man we Gad Pik gweehn gi unu. Faada Gad put im speshal maak pan im fi shuo se im av di rait fi du we im du.”\nSo, dem aks im se, “Wa wi mos du, so wi kyan du wa Gad waahn wi fi du?”\nJiizas ansa dem an se, “A dis Gad waahn unu fi du: im waahn unu fi chos iina di wan we im sen kom.”\nSo, dem aks im se, “Wa kain-a powaful mirikl yu gweehn du fi wi so wi kyan si’it an biliiv iina yu? Wa yu a-go du?\nWi faada faada dem did nyam mana iina di dezot. It rait dong iina Gad wod se, ‘Im gi dem fuud fram outa evn fi nyam.’”\nSo Jiizas se tu dem se, “Mi a tel unu fi chuu chuu: a no bred we kom fram outa evn Muoziz gi unu. Mi Faada a di wan we de gi unu di riil fuud fram outa evn.\nKaa, di sumadi we kom dong fram outa evn an we gi laif tu di piipl dem we de iina di worl a im a di fuud we Gad gi.”\n“So, sar,” dem se tu im, “gi wi da fuud de an no tap gi wi it.”\nDen Jiizas se tu dem se, “A mi a di bred we gi laif. Di sumadi we kom tu mi naa go onggri agen. Di sumadi we chos iina mi naa go torsti agen.\nBot, laik mi tel unu aredi, unu si mi an stil unu no chos iina mi.\nKaa mi kom dong fram outa evn fi du wa Gad waahn mi fi du, no fi du mi uona ting.\nAn a dis di wan we sen mi waahn: im waahn mi fi no mek non a di piipl dem we im gi mi laas; im waahn mi fi mek dem kom bak alaiv pan di laas die.\nKaa mi Faada waahn evribadi we si di Bwai Pikni fi uu im riili bi an we chos iina im fi liv fi eva, an a mi a-go mek dem kom bak alaiv pan di laas die.”\nDi Juu piipl dem nou staat grombl chuu im se, “Mi a di fuud we kom fram outa evn.”\nDem se tu dem wan aneda se, “A no Jiizas, Juozif bwai pikni, dis ya? A no fi’im mada an faada wi nuo? So ou den im a taak bout se, ‘Mi kom dong fram outa evn’?”\n“Unu tap grombl grombl mongks unu wan aneda,” Jiizas ansa dem.\n“Sumadi kyan onggl kom tu mi ef a di Faada jraa dem kom, an mi a mek dem kom bak alaiv pan di laas die.\nWan a di prafit dem rait iina Gad wod se, ‘Gad a-go tiich aal a dem.’ Evribadi we lisn tu di Faada an tek iin wa im se kom tu mi.\nA no se nobadi eva si di Faada yet. Nuo! Di onggl sumadi we eva si’im a di wan we Gad sen kom. A onggl im wan eva si di Faada.\nMi a tel unu fi chuu chuu: enibadi we chos iina mi gweehn liv fi eva.\nMi a di fuud we kaaz piipl fi liv.\nUnu faada faada nyam mana iina di dezot, an dem stil ded.\nBot si di fuud ya we kom fram outa evn! Enibadi we nyam it naa go ded.\nMi a di fuud we gi laif, an we kom dong fram outa evn. Ef enibadi nyam dis ya fuud ya, dem a-go liv fi eva. Mi uona badi a di fuud we mi gweehn gi so di piipl dem iina di worl kyan liv.”\nDen di Juu dem staat kos an galang mongks dem wan aneda siek-a wa im se. Ier dem, “A ou da man ya kyan a gi wi im badi fi nyam?”\nSo Jiizas se tu dem se, “Mi a tel unu fi chuu chuu: ef unu no nyam di Man we Gad Pik badi an ef unu no jringk fi’im blod, unu naa go liv fi eva.\nKaa fi mi badi a di riil fuud an fi mi blod a di riil jringks.\nEnibadi we nyam mi badi an we jringk mi blod kluos tu mi, an mi kluos tu dem.\nJos laik ou di Faada we gi laif sen mi an mek mi liv, a siem so mi a-go mek di sumadi we nyam mi liv.\nA dis a di fuud we kom dong fram outa evn. It no komiin laka di fuud we unu faada faada dem did nyam an stil ded. Di sumadi we nyam da fuud ya a-go liv fi eva.”\nNou, Jiizas se dem sitn ya wen im did a tiich a di Juu dem miitn ous iina Kyaporniyom.\nAfta nof a Jiizas falara dem ier aal a we im did av fi se, dem se, “It no iizi fi tek iin wa im a tiich se. A wan aad sitn im a tiich. Uu kyan andastan wa im a se?”\nBot chuu Jiizas did nuo se im falara dem did a se dem sitn de, im se tu dem se, “Wa apm, wa mi se a bada unu?\nDen a wa gweehn apm ef unu si di Man we Gad Pik go bak we im did de bifuo!\nDi Spirit a wa gi piipl riil laif. Piipl no wot notn; dem kyaahn dwi’it. A di Spirit mek mi se wa mi de se tu unu, an we di Spirit se kaaz piipl fi av laif.\nBot, som a unu no biliiv.” (Jiizas se dem sitn ya, kaa fram di staat, im did nuo di wan dem we neehn chos iina im, plos di wan we did a-go ton im uova tu im enimi dem.)\nSo pan tap a dat im se, “A dat mek mi tel unu se nobadi kyaahn kom tu mi ef mi Faada no gi’im di chaans.”\n“Unu no waahn lef tu?”\nSaiman Piita ansa im an se, “Laad, a uu els wi mos go tu? A yu av di mesij we kaaz piipl fi liv fi eva.\nWi biliiv an nuo se yu a di Uoli Wan we Gad sen kom.”\nDen Jiizas ansa bak an se, “No twelv a unu mi pik? An stil wan a unu a di devl uona self.”\n(Nou, im did a taak bout Juudas, Saiman Iskyariyat bwai pikni, uu im nuo se did a-go ton im uova tu im enimi dem.)


Matyu 23 | Bible.is\n1Den Jiizas ton tu di kroud an tu im speshal falara dem tu. Ier im no: 2“Di Laa tiicha an di Farisii dem sidong iina Muoziz siit. 3So unu fi lisn dem an du aal we dem tel unu fi du. Bot no du wa dem du, kaa dem no du wa dem priich se. 4Dem tai aan evi luod pan piipl shuolda we aad fi kyari, bot dem no iivn waahn lif op wan fingga fi elp dem.\n5“Dem jos shuo aaf! Dem du aal we dem du fi mek piipl si dem. Unu si ou dem mek fi dem leda baks wid difrant difrant vors outa Gad wod wel big, ye, di siem wan we dem tai aan pan dem ed an dem an. An luk pan dem tasl, luk ou lang it bi! 6A bier impuotant siit dem lov sidong iina wen dem go a big dina an iina dem choch. 7Dem lov wen piipl gi dem speshal oudi wen dem go a maakit, an wen dem kaal dem, ‘Tiicha’.\n8“Bot nobadi no fi kaal unu, ‘tiicha,’ kaa a onggl wan Tiicha de bout, plos di uol a unu a breda an sista; nobadi no aiya dan nobadi. 9An unu no fi kaal nobadi ya-so pan ort unu ‘faada,’ kaa a onggl wan Faada de bout an im de a evn. 10An mi se, nobadi no fi kaal unu ‘tiicha,’ kaa a onggl wan Tiicha unu av an dat a di wan we Gad sen fi siev piipl, di Krais. 11Di wan mongks unu we a di muos impuotant sumadi, a dem ago sorv unu. 12An enibadi we kom kom a big op demself, dem ago get sitn fi kwaiyat dem. An di wan dem we ombl demself, a dem Gad ago big op.\n13“Bot yu si aal dem Laa tiicha ya an di Farisii piipl dem, chobl fu'unu! Uol ipokrit! Unu shot Gad kindom iina piipl fies! Unu no go iin de, an unu naa lou piipl we a chrai fi go iin de, fi go iin.\n15“Mi se di Laa tiicha an Farisii piipl dem chobl fu'unu! Unu ipokrit unu! Unu kraas uova lan an sii fi chrai chienj wan sumadi fi go fu'unu wie, an wen da wan sumadi de staat worship Gad fu'unu wie, unu mek dem fit fi go el tuu taim muo dan unu!\n16“Chobl fu'unu we a liid piipl an kyaahn si wan ting. Bout unu a se, ‘Ef nobadi swier pan Gad ous dat no mata, bot ef dem swier pan di guol fi Gad ous — a dat mata.’ 17Unu blain fuul unu! A wich wan muo impuotant, iihn? Di guol? Ar Gad ous? No kaa a Gad ous di guol yuuz fa iina di fos plies mek it komiin so impuotant? 18Ier dis tu no, unu se, ‘Enibadi we swier pan di alta, ef dem no du wa dem swier fi du, it no mata, bot ef dem swier pan di aafrin we sumadi bring go a di alta dem afi du wa dem pramis fi du.’ 19Unu blain sa! Wich wan muo impuotant? Di aafrin, ar di alta we mek di aafrin wot sitn? 20So enibadi we swier pan di alta swier pan it an pan evriting we de pan it. 21An enibadi we swier pan Gad ous, swier pan it an swier pan Gad we liv iin de tu. 22An ef nobadi a swier an kaal evn niem, dem a swier pan Gad chuon an pan di wan we sidong pan di chuon tu.\n23“A se chobl fu'unu Laa tiicha, an aal unu Farisii — chobl! Ipokrit! Unu gi Gad wan out a evri ten mint, spais laik dil, an ada siiznin laik kyuumin, bot di sitn dem we muo impuotant iina Gad Laa unu no bizniz wid dem de. Im se unu fi chriit piipl fier, unu fi gud an kain tu dem an fi mek shuor se im kyan chos unu kaa unu du wa im se unu fi du, bot unu no bizniz bout dem paat a di Laa de. A dem paat a di Laa de unu fi fala, bot unu fi stil memba fi du di ada wan dem tu. 24Unu blain no bat, bout unu a liid piipl! Unu chrien out evriting we unu jringk fi mek shuor se no iivn wan lili flai no iin de, bot unu siem wan swala wan uola kyamil an no iivn nuo!\n25“Yu si aal dem Laa tiicha ya, an di Farisii piipl dem, chobl fu'unu! Uol Ipokrit! Unu wash outsaida kop an pliet kliin kliin, bot wa unu put iina dem doti, kaaz a griidi unu griidi. Unu yuuz wikidnis an tek dem fram piipl. Unu jos bizniz bout unuself wan. 26Blain Farisii! Kliin insaida di kop fos, so di outsaid paat kyan kliin op tu!\n27“A se, yu si unu Laa tiicha an Farisii — chobl fu'unu! Set a ipokrit unu! Unu tan laik tuum we dem pient wait a ier taim — priti pan di outsaid bot insaida dem ful op a ded man buon an aal kaina doti, ratn sitn. 28A siem so pan di outsaida unu luk laik gud gud piipl we du evriting we mek Gad api, bot iina unu aat unu a big big ipokrit — wikid an ful op a sin!\n29“A se chobl fu'unu Laa tiicha an Farisii piipl, unu set a ipokrit unu! Unu bil op tuum fi di prafit dem. An di piipl dem we did liv gud iina Gad yai, unu priti op dem griev. 30An ier unu no, ‘Ef wi did liv iina wi faada faada dem taim wi wuda neva ron wid dem go kil aaf di prafit dem.’ 31Bot wen unu se dem sitn de, a taak unu taak gens unuself, an a pruuv unu a pruuv se unu riili kom fram piipl we did kil di prafit dem. 32So gwaan go don wa unu piipl dem wehn staat.\n33“Unu set a siniek an siniek pikni unu! Ou unu fi eva get we, an no get ponish dong a el, iihn? 34A dat mek mi ago sen prafit tu unu, mi ago sen som man we waiz kom, an som piipl we tiich Gad wie, som a dem unu ago kil an niel pan di kraas, an som, unu ago biit dem iina di Juu dem choch an ron dem dong fram toun tu toun laik wail animal. 35So aal a di piipl dem we did a liv rait iina Gad yai an unu kil dem, fi dem blod ago de pan fu'unu shuolda. Fram Iebl we did a liv rait iina Gad yai, tu Zakaraiya — Barakiya bwai pikni. A im unu kil aaf bitwiin Gad ous an di alta wich paat dem bon sakrifais. 36A tel unu dis ya, an a chuu mi a taak, da set a piipl ya, we a liv iina da taim ya, a unu ago pie fi aal a dem sitn ya!\n37“Ai Jeruusilem, Jeruusilem, yu we kil di prafit dem an stuon di wan dem we Gad sen tu unu, mi lang fi gyada yu piipl roun mi, laik ou foul gyada fi ar pikini dem anda ar wing, bot unu neva waahn mi fi dwi'it! 38Bot luk ya, Gad tek we im ous fram mongks unu. So wa unu bil op an kaal Gad ous, im no de de no muo. 39Mi a tel unu dis, unu naa si mi agen til unu se, ‘Gad bles di wan we im sen.’ ”\nContinue to Matyu 24 »


Iityuopian Zayan Kaptik Choch - Wikipidia\nIityuopian Zayan Kaptik Choch\nDi Iityuopian Zayan Kaptik Chochwe florish ina Jumieka ah weh ingkaapariet ina Flarida ina 1975. Memba a di muuvment se ibies pah Maakos Gyaavi tiichin ah deh se deh yuuz gianja az di Rastafarai sakriment.\nIna 1979 di gruup eh-akiuz, chrai, ah kanvik fi smogl waga-waga amount a puotent kianabis frah Jumieka tu Mayami ina hakshan we ena-kip di Jumiekan ikanami a-fluot daa deked. Di den Jumiekan Praim Minista Edwad Siaga tel wah U.S. intavyuu "A jos likl sinsimiila waa kip di konchri a-gwaan rait nou". Di Kaptikdem poblish wah frii nyuuzpiepa fi promuot Gyaaviizim ah di dikriminalizieshan a mariwaana. Deh weh aalso fiicha pah wah sinsieshanal episuod a 60 Minit pah 28 Aktuoba 1979. Di gruup liida wena Tamas Raili (Thomas Reilly), aalso nuo az Breda Lov. Ina 1986 di aaganizieshan patisipiet ina di Jogz Infuosment Adminischrieshan ierin pah kianabis rishediulin ina di Yunaitid Stiet.\nPah 8 Aagos 1994 Jim Chranma (Jim Tranmer), wah faama memba a di group, eh-rait wah leta tu Kaal Uolsn (Carl Olsen) wails ih de-meditiet pan ih 35-ier prizn sentans an ih dipaacha frah di EZCC "malishos airaaki". Uolsn eh-ron fi Gobna ina Aiowa, az a Libatierian, ina 1994 ah fi di U.S. Ous a Riprizentitiv, agen az Libatierian, ina 1996. Korantli im a priis ina di Iityuopian Zayan Kaptik Choch, ah rizaid ina Aiowa.\nDi EZCC no asosiet wid di Kaptik Aatadax Choch nar di Kaptik Kiaklik Choch, buot bies ina Iijip. Di Kaptik Aatadax Choch ab wah Iityuopian sista choch, we aalso anrilietid.\nDi Zayan Kaptik Choch eh-fiicha ina di 2011 Bili Kaaben (Billy Corben) dakiumenchri Skwier Gruupa: Di Gadfaadadem a Gianja, we di fos sekshan kansoern di gruup ah fiicha intavyuu wid soh faama memba.\n↑ Ganja ah di Baibl\nRilijan ina Jumieka\nDi las' time da page yah change a 14:12 pon 25 April 2021.


Wb/jam/Ischri a Jumieka/British ruul (1655–1962) - Wikimedia Incubator\nToggle 17t senchri subsection\n1.3Ous a Asembli\nToggle 18t senchri subsection\n2.1Jumieka shuga buum\n2.2Fos Maruun Waar\n2.4Sekan Maruun Waar\nToggle 19t senchri subsection\n3.3Morant Bie Ribeliyan\n3.4Diklain a shuga indoschri\n3.5Jumieka az Krong Kalani\n3.7Kinston, di nyuu kiapital\n4Hoerli 20t senchri\nToggle Hoerli 20t senchri subsection\n4.3Di Griet Dipreshan ah woka pruotes\n4.4Nyuu yuunian ah paati\nWb/jam/Ischri a Jumieka/British ruul (1655–1962)\n< Wb | jam | Ischri a JumiekaWb > jam > Ischri a Jumieka > British ruul (1655–1962)\n1 17t senchri\n1.1 Ingglish kangkues\n1.2 British kalanizieshan\n1.3 Ous a Asembli\n1.4 Jumieka pairet\n2 18t senchri\n2.1 Jumieka shuga buum\n2.2 Fos Maruun Waar\n2.3 Taki Waar\n2.4 Sekan Maruun Waar\n3 19t senchri\n3.1 Baptis Waar\n3.3 Morant Bie Ribeliyan\n3.4 Diklain a shuga indoschri\n3.5 Jumieka az Krong Kalani\n3.7 Kinston, di nyuu kiapital\n4 Hoerli 20t senchri\n4.1 Maakos Gyaavi\n4.2 Rastafarai muuvment\n4.3 Di Griet Dipreshan ah woka pruotes\n4.4 Nyuu yuunian ah paati\n17t senchri[edit | edit source]\nIngglish kangkues[edit | edit source]\nIna liet 1654, Ingglish liida Aliva Kramwel laanch di Westan Dizain aamaada gens Spien kalanidem ina di Kiaribiyan. Ina Iepril 1655, Jinaral Raboert Venablz liid di aamaada ina wah atak pah Spien fuot a Santo Dominggo, Ispanyuola. Afta di Panish ripols dis puoli exikyuut atak, di Ingglish fuos den siel fi Jumieka, di onggl Panish Wes Indiiz ailan we neh ab no nyuu difensiv wok. Ina Mie 1655, bout 7,000 Ingglish suoja lan nier Jumieka Panish Tong kiapital ah kuiktaim uovapowa di sumaal nomba a Panish chuup (a di taim, di wuola Jumieka papilieshan eh onggl nomba rong 2,500). Spien neba rikiapcha Jumieka agen, afta deh don luuz di Bakl a Uochi Rayos ina 1657 ah di Bakl a Rio Nuevo ina 1658. Fi Ingglan, Jumieka weh fi bi di 'daga paint a di aat a di Panish Empaya,' alduo a weh riili wah pozeshan we neh ab no moch ikanamik valiu dehtaih de. Ingglan gien faamal pozeshan a Jumieka frah Spien ina 1670 chuu di Chriiti a Majrid. Deh weh don-rimuuv di presin niid fi kanstant difens gens Panish atak, dis chienj saab az insentiv fi plaah.\nBritish kalanizieshan[edit | edit source]\nKramwel ingkriis di ailan Yuropiyan papilieshan bai sen indencha saabant ah prizna gaa Jumieka. Juu tu ou waar eh-de a Airilan deh taim de tuu-tod a dis 17t senchri Yuropiyan papilieshan eh Airish. Bot chrapikal diziiz kip di nomba a Yuropiyan anda 10,000 antel bout 1740. Alduo di Afrikan sliev papilieshan ina di 1670z ah 1680z neba exiid 10,000, bai di hen a di sebmtiint senchri impuot a sliev ingkriis di blak papilieshan tu akliis faib taim di nomba a wait. Afta dat, Jumieka Afrikan papilieshan no ingkriis signifikantli ina nomba antel wel ina di ietiint senchri, paatli bikaa ship we kom frah di wes kuos a Afrika prefa fi anluod pah di ailandem ina di Iistan Kiaribiyan. A di bignin a di ietiint senchri, di nomba a sliev ina Jumieka neh exiid 45,000, bot bai 1800 iweh-ingkriis tu uoba 300,000.\nOus a Asembli[edit | edit source]\nBignin wen di Styuat manaaki apaint wah sivl gobna fi Jumieka ina 1661, palitikal patan extablish we laas wel ina di tuentiet senchri. Di sekan gobna, Laad Winza, bring wid im ina 1662 wah proklamieshan frah di king we gi Jumieka nan-sliev papiles di raits we Ingglish sitizn eh-ab, ingkluudn di rait fi mek deh uona laa. Alduo ih pen onggl ten wiik a Jumieka, Laad Winza lie di fongdieshan fi wah gobanin sistim we wuda laas fi tuu senchri: wah gobna we di krong apaint ah uu hak wid di advais a wah naminietid kongsl ina di lejisliecha. Di lejisliecha kansis a di gobna ah wah ilek bot nontaal riprizentitiv Ous a Asembli. Ier afta ier, di plantadem ou daminiet di Jumieka Ous a Asembli weh ina kantinyual kanflik wid di vierios gobna ah di Styuat kingdem; aalso nof kantenshos fakshan eh-de ina di Asembli iself. Fi moch a di 1670z ah 1680z, Chaalz II ah Jiemz II ah di Asembli kantenshan uoba soch mataz laka di poerches a sliev frah ship we no ron bai di rayal Ingglish chriedin kompini. Di laas Styuat gobna, di Dyuuk a Albimaal, uu weh muo inchestid ina chreja ontin dah ina plaantin, ton di plaanta aligaaki outa afis. Afta di dyuuk det ina 1688, di plaantadem, uu eh-flai lef Jumieka gaa Landan, soxiid fi labi Jiemz II fi aada di ritoern tu di prii-Albimaal palitikal arienjment (luokal kanchuol bai Jumiekan plaantadem we bilangx tu di Asembli).\nJumieka pairet[edit | edit source]\nEnri Maagan (Henry Morgan), Gobna fi Jumieka.\nAfta di 1655 kangkues, Spien atemp-atemp fi rikiapcha Jumieka. Sieka dat, ina 1657, Gobna Eduad Daili invait di Brejrin a di Kuos fi kom a Puot Rayal ah meki deh bies puot. D Brejrindem eh mekop a wah gruup a pairet uu eh-disen frah kiakl-onta “boucaniers” (lieta nuo az bokanier), uu eh ton tu pairesi afta di Panish rab dem (ah sobsikuent chuo dem outa Ispanyuola). Demya pairet Christiansen deh atak pah Panish shipin, uufa inchres eh-kansida az di mieja chret tu di tong. Demya pairet eh lieta fi bikomz liigal Ingglish praivitier uu Jumieka gobna gi “letters of marque,” di rait fi siiz di henimi moerchant shipdem. Rong di siem taim wen deh invait pairet fi kom a Puot Rayal, Ingglan laanch siiriz a atak gens Panish shipin vesl ah kuostal tong. Bai sen di nyuu-nyuu apaint praivitierdem afta Panish ship ah seklment, Ingglan setop soxesful sistim fi difen Puot Rayal. Jumieka eh-ton ievn fi praivitier, bokanier, ah wan-wan outrait pairet: Krixtifa Mingz (Christopher Myngs), Eduad Manzvelt (Edward Mansvelt), ah di muos fiemos a dem, Enri Maagan (Henry Morgan).\nIngglan gien faamal pozeshan a Jumieka frah Spien ina 1670 chuu di Chriiti a Majrid. Sens di presin niid fi kanstant difens gens Panish atak rimuuv, dis chienj saab az insentiv fi plaant. Dis seklment aalso impruuv di soplai a sliev ah rizolt ina muo protekshan, ingkluudn milichri supuot, fi di plantadem gens farin kampitishan. Sieka dis, di shuga monokolcha ah sliev-lieba plantieshan sasayati pred kraas Jumieka raichuu di ietiint senchri, so dikriis Jumieka dipendans pah praivitier fi protekshan ah fonz.\nWaneda bluo tu Jumieka paadnaship wid praivitier wena di voilent oertkwiek we dischrai nof a Puot Rayal pah 7 Juun 1692. Tuu-tod a di tong singk ina di sii imidietli afta di mien shak. Afta di oertkwiek, di tong eh paashali ribil bot di koluonial gobament rilokiet tu Panish Tong, we ena di kiapital anda Panish ruul. Puot Rayal eh forda divastiet bai faya ina 1703 ah orikien ina 1722. Muos a di sii chried muuv gaa Kinston. Bai di liet 18t senchri, Puot Rayal muosli abandan.\n18t senchri[edit | edit source]\nJumieka shuga buum[edit | edit source]\nYuropiyan kalani ina 18t senchri Kiaribiyan.\nIna di mid-17t senchri, di Doch kyaa shugakien kom a di British Wes Indiiz frah Brazil. Frah deh lan ina Jumieka ah di eda ailandem, deh kuiktaim oerj luokal gruowa fi chienj deh mien krap frah katn ah tubako tu shugakien. Wid di prais a katn ah tubako dipres, juu mienli tu tif kampitishan frah di Naat Amoerkan kalanidem, di faamadem suich, we liid tu buum ina di Kiaribiyan ikanamidem. Kien shuga eh kuik-kuik snapop bai di British, uu yuuzi ina kiek ah fi swiitn tii. Ina di ietiint senchri, shuga riplies pairesi az Jumieka mien suos a ingkom. Di shuga indoschri weh lieba-intensiv si di Ingglish bring onjrid a touzn insliev Afrikan kom a Jumieka. Bai 1832, di midian-saiz plantieshan ina Jumieka eh-ab bout 150 sliev, ah nieli wan outa ebri fuo banzman lib pan yuunit we eh-ab akliis 250 sliev. Afta slievri abalish ina 1834, shugakien plantieshan yuuz difrah-difrah faam a lieba ingkluudn woka impuot frah India ah Chaina anda kanchak a indencha.\nFos Maruun Waar[edit | edit source]\nWen di British kiapcha Jumieka ina 1655, di Panish kalanisdem ronwe lef wuoliip a hAfrikan sliev. Demaya fostaim Panish sliev kriet chrii Palengke, ar seklment. Fostaim sliev aaganaiz anda di liidaship a Juan de Serras alai wid di Panish geriladem pah di westan hen a di Kakpit Konchri, wails demde anda Juan de Bolas extablish dehself ina tide-die Klarindan Parish ah saab az wah "blak milisha" fi di Ingglish. Di tod chuuz fi jain dem uu eh priivosli exkiep frah di Panish fi go lib ah intamarid wid di Taino piipl. Ebri gruup a Maruun extablish distingk indipendant komiuniti ina di mountinos intiiria a Jumieka. Deh sovaiv bai sobsistans faamin ah piiriadik ried pah plantieshan. Uoba taim, di Maruundem kom fi kanchuol bofoto ieria a di Jumiekan intiiria. Hoerli ina di ietiint senchri, di Maruundem waipout nof a di British chuup so deh sen out luokal milisha gens dem ina di intiiria, ina wa kom fi nuo az di Fos Maruun Waar.\nDi Fos Maruun Waar kom tu a hen wid di 1739–40 griiment bitwiin di Maruundem ah di British gobament. Di Maruundem eh fi tan ina deh faib mien tong (Akompong, Chrilaani Tong, Muor Tong, Skats Paas, Nani Tong), ah lib anda deh uona ruula ah wah British syuupavaiza. Ina exchienj, deh ax dem fi grii no fi aaba no nyuu sliev we ronwe, bot reda fi elp kech dem. Dis laas klaaz ina di chriiti nachrali kaaz split bitwiin di Maruundem ah di res a di blak papilieshan, alduo frah taim tu taim sliev we ronwe frah plantieshan stil fain deh wie gaa Maruun seklment. Waneda provijan a di griiment eh-se dat di Maruundem uda saab fi protek di ailan frah invieda. Dis a chuu ou di British riet di Maruundem az skilful waria. Di poersn rispans fi di kampramaiz wid di British ena di Liiwad Maruun liida, Kojo, wah shaat, donggruo man uu fi ierz eh-fait skilful ah briev fi mentien ih piipl indipendans. Az ih get uola, ousomeba, Kojo get ingkriisinli disiluujan. Ih get ina kantenshan wid ih leftenantdem ah wid deh ada Maruun gruup. Ih eh-fiil se di onggl uop fi di fyuucha ena anarebl piis wid di henimi, siem ting we di British ena-tingk. Di 1739 chriiti shuda si ina dis lait. Wan ier lieta, di nof muo ribelios Winwad Maruun frah Chrilaani Tong azwel grii fi sain chriiti anda presha frah buot wait Jumiekan ah di Liiwad Maruundem.\nTaki Waar[edit | edit source]\nIna Mie 1760, Taki, wah sliev busha pah di Frontier plantieshan ina Sin Mieri Parish, liid wah gruup a insliev Afrikan fi tek uoba di Frontier ah Chriniti plantieshandem wails deh kilaaf deh sliev maastadem. Den deh maach gaa di stuoruum a Fuot Aldien, we di miunishandem kip fi difen di tong a Puot Maraya. Afta deh kil di stuorkipa, Taki an ih mandem tiif nieli 4 baril a gonpouda ah 40 fayahaam wid shat, bifuo deh maach aan fi uovaron di plantieshandem a Iewud Aal ah Esha. Bai dielait, onjrid a muo sliev eh-jainop wid Taki an ih falaradem. A Baladz Vali, di rebldem tap fi rijais ina deh soxes. Wah sliev frah Esha disaid se fi slip we ah soun alaam. Obiamandem (Jumiekan shaman) kuiktaim soerkiuliet rong di kiamp a-pringkl-pringkl pouda we deh kliem uda protek di mandem frah injri ina bakl ah deh loud-loud prokliem se Obiaman kudn get kil. Kanfidens eh ai. Suuntaim 70 tu 80 mountid milisha mek deh wie wid soh Maruun frah Skats Aal, uu eh-boun bai chriiti fi sopres soch ribelian. Wen di milisha ie bout di Obiamandem buos bout deh kyaah get kill, deh kiapcha wah Obiama, kil im ah eng im wid ih maask, aanamentdem mekout a tiit ah buon ah feda chriminz, a wah praminent plies vizibl frah di rebl inkiampment. Nof a di rebldem kanfidens get shiek, so deh ritoern bak a deh plantieshan. Taki ah 25 ar so man disaid fi gwaan fait. Taki an ih mandem chrai mek a ron chuu di bush bot di Maruundem chies dem wid deh lejinderi maaxman, Dievi. Wails im a-ron ful spiid, Dievi shuut Taki ah kotaaf ih ed az evidens a wa ih du, fi wa deh riwaad im rich-rich. Taki ed eh-displie lieta pah waa puol ina Panish Tong tel wan a ih folara teki dong ina migl nait. Deh fain di res a Taki mandem ded ina wah kiev nier Taki Faalz, we deh eh-komit suisaid reda dah gubak ina slievri.\nSekan Maruun Waar[edit | edit source]\nIna 1795, di Sekan Maruun Waar eh-instigiet wen tuu Maruun get flag bai wah blak sliev fi alejidli tiif tuu ag. Wen six Maruun liida go fi prizent deh griivans to di British, di British ton rong tek dem az prizna. Dis spaak wah iet-mont kanflik, sporaan bai di fak se di Maruundem eh-fiil se deh eh-get mischriit anda di toermz a Kojo Chriiti a 1739, we eh-hen di Fos Maruun Waar. Di waar laas fi faib mont ina blodop stielmiet. Di British 5,000 chuup ah milisha outnomba di Maruundem ten tu wan, bot di mountinos ah faris-faris tapagrafi a Jumieka pruuv aidiil fi gerila waarfier. Di Maruundem sorenda ina Disemba 1795. Di chriiti sain ina Disemba bitwiin Mieja Jinaral Jaaj Waalpuol (George Walpole) ah di Maruun liidadem extablish se di Maruundem uda beg pah deh nii fi di King fagivnis, ritoern aal sliev we eh-ronwe, ah bi rilokiet elswe ina Jumieka. Di gobna a Jumieka ratifai di chriiti, bot gi di Maruundem onggl chrii die fi prizent dehself fi beg fagivnis pah 1 Janiweri 1796. Deh sospishos a British intenshan, so muos a di Maruundem neh sorenda tel mid-Maach. Di British yuuz di kanchraiv briich a chriiti az priitex fi dipuot di wuola Chrilaani Tong Maruundem tu Nuova Skuosha. Afta fyuu ier deh dipuot di Maruundem agen tu di nyuu British seklment a [Siera Lyuon] ina Wes Afrika.\n19t senchri[edit | edit source]\nBaptis Waar[edit | edit source]\nIna 1831, insliev Baptis priicha Samyuel Shaap liid wah schraik mongx di sliev fi dimaan muo friidom ah wiejiz fi wok a "aaf di korant wiejiz riet." Wen deh dimaan rifyuuz, di schraik exkaliet ina ful-ful ribelian. Di Baptis Waar, az deh kaali, tonout fi bi di muos aastierin sliev opraizin ina di British Wes Indiiz, igwaan fi 10 die ah mobilaiz az moch az 60,000 outa Jumieka 300,000 sliev papilieshan. Di ribelian get sopres bai British fuos anda di kanchuol a Sir Willoughby Cotton. Di riakshan a di Jumiekan Gobament ah plantakrasi eh nof muo bruutal. Apraximetli faib onjrid sliev deh kil ina tuotal: 207 juurin di rivuolt ah somwe ina di rienj bitwiin 310 ah 340 sliev get kil chuu "vierios faam a judishal exikyuushan" afta di ribelian eh-kangkluud, muo taim fi likl maina ofens (wan rekaadid exikyuushan indikiet se di kraim ena fi tiif wah ag; waneda, wah kou). Wah 1853 akount bai Henry Bleby diskraib ou chrii ar fuo saimiultienos exikyuushan weh kaman fi abzoerv; di badidem uda lou fi pailop tel di wokous niegadem kyaat we di badidem a nait ah beri dem ina mas griev outsaida di tong. Di bruutaliti a di plantakrasi juurin di rivuolt prabli axalariet di pruoses a imansipieshan, wid ou inishal mejadem bigin ina 1833.\nImansipieshan[edit | edit source]\nSieka di laas a prapati ah laif ina di 1831 Baptis Waar ribelian, di British Paaliment uol tuu ingkuayri. Deh ripuot pah kandishan kanchibyuut wuoliip tu di abalishan muuvment ah paasin a di 1833 laa fi abalish slievri wid ifek frah 1 Aagos 1834, raichuu di British Empaya. Di Jumiekan slievdem eh-boun (indencha) tu deh faama uona saabis, alduo wid giarantii a raits, tel 1838 anda wa deh kaal di Prentisship Sistim.\nWid di abalishan a di sliev chried ina 1808 ah slievri iself ina 1834, ousomeba, di ailan shuga- ah sliev-bies ikanami faalta. Di piiriad afta imansipieshan ina 1834 inishali eh-maak bai kanflik bitwiin di plantakrasi ah soertn eliment ina di Koluonial Afis uoba di extent tu we indivijal friidam shuda kopl wid palitikal patisipieshan fi blak piipl. Ina 1840 di asembli chienj di vuotin kualifikieshan ina wie we iniebl di majariti a blak ah mix-ries piipl (brounin ar mulato) fi vuot. Bot naida chienj ina di palitikal sistim, nar abalishan a slievri chienj di plaantadem chiif inchres, we ena fi kantiniu di prafitabiliti a deh istiet, ah deh kantiniu fi daminiet di iliitis asembli. Nondiles, a di hen a di ietiint senchri ah ina di hoerli ierdem a di naintiint senchri, di kroun bigin lou som Jumiekan – muosli luokal moerchant, oerban profeshanal, ah aatizan—pah di apaintid kongsldem.\nMorant Bie Ribeliyan[edit | edit source]\nTenshan bilop ah rizolt ina di Aktuoba 1865 Morant Bie ribelian liid bai Paal Buogl. Di ribelian eh- spaak pah 7 Aktuoba, wen deh put wah blak man pah chrayal ah imprizn im fi alejidli chrespas pah wah plantieshan we abandan langtaim. Juurin di prosiidn, Jiemz Jioyigan (James Geoghegon), wah blak spektieta, disrop di chrayal, an ina poliis atemp fi siiz im ah rimuuv im frah di kuotous, fait brokout bitwiin di poliis ah adaels spektieta. Wails dem a-poersyuu Jioyigan, di tuu poliisman get biitn wid tik ah tuon. Di falarin Monde deh ishu ares warant fi nof man fi rayat, rizis ares, ah fi asaalt poliis. Baptis priich Paal Buogl eh mongx dem. Fyuu die lieta pah 11 Aktuoba, Misa Paal Buogl im maach wid gruup a protesta gaa Morant Bie. Wen di gruup kech a di kuotous deh miitop wah sumaal ah inexpiirians valintier milisha. Di kroud taat fi fling tik ah tuon pah di milisha, ah di milisha opm faya pah di gruup, kilaaf sebm blak protesta bifuo deh richriit.\nGobna Jan Ier (John Eyre) sen gobament chuup, anda Brigadier-Jinaral Aligzanda Nelsn (Alexander Nelson), fi ontdong di puoli aam rebldem ah bring bak Paal Buogl a Morant Bie fi chrai. Di chuupdem no miit no aaganaiz rizistans, bot rigyaadlis deh kilaaf blak piipl indiscriminetli, muos a uu neh invalv ina di rayat ar ribelian: askaadn tu wan suoja, "wi slaata di wuola dem… man ar uman ar pitni". Ina di hen, 439 blak Jumiekan kil dairekli bai di suojadem, ah 354 muo (ingkluudn Paal Buogl) get ares ah lieta exikyuut, som a dem widoutn no prapa chrayal. Paal Buogl exikyuut "aida di siem iivlin ih chrai ar di nex maanin." Adaels ponishment ingkluud flagin fi uoba 600 man ah uman (ingkluudn som prignant uman), ah lang prizn sentans, wid touzn a uom we bilangx tu blak Jumiekan bondong widoutn no jostifayebl riizn.\nJaaj Wiliam Gaadn (George William Gordon), wah Jumiekan biznizman ah palitishan, uu eh kritikal a Gobna Jan Ier an ih palisidem, lieta get ares bai Gobna Jan Ier uu biliiv se ih weh rispans fi di ribelian. No mata se ih neh ab moch fi du widi, deh exikyuut Gaadn ivenchali. Alduo deh ares im a Kinston, Ier chansfor im gaa Morant Bie, we deh kuda chrai im anda mashalaa. Di exikyuushan ah chrayal a Gaadn vaya mashalaa riez soh kanstityuushanal ishu bak ina Britn, we kansoern imoerj bout weda British dipendansi shuda ruul anda gobament a laa, ar chuu milichri laisn. Di spiidi chrayal kaaz Gaadn fi eng pah 23 Aktuoba, dis tuu die afta ih chrayal eh bigin. Im ah Wiliam Buogl, fi Paal breda, "eh buot chrai tigeda, ah exikyuut sieh taim".\nDiklain a shuga indoschri[edit | edit source]\nJumieka az Krong Kalani[edit | edit source]\nIna 1846 di Jumiekan plaantadem afek bad-bad chuu di laas a sliev lieba. Deh foerda get bluo we krosh dem wen Britn paas di Shuga Dyuuti Ak we iliminiet fi Jumieka chadishanal fieva stietos az di praimeri soplaya a shuga. Di Jumieka Ous a Asembli tombl-tombl frah wan kraisis to di nex antel di shuga chried kalaps, wen rieshal ah rilijos tenshan bosout juurin di Morant Bie Ribelian ina 1865. Aldou deh chrai sopresi, sivier ryatin alaam di plaantadem sumoch sotel di tuu-senchri-uol asembli vuot fi abalish iself ah deh ax fi di extablishment a dairek British ruul. Ina 1866 di nyuu krong kalani gobament kansis a di Lejisliev Kongsl ah di egzekitiv Privi Kongsl we kantien memba a buot chiemba a di Ous a Asembli, bot di Koluonial Afis exasaiz ifektiv powa chuu di prizaidin British gobna. Di kongsl eh-ingkluud wan-ah-tuu anpik praminent Jumiekan onggl fi gi apierans. Ina liet 19t senchri, krong kalani ruul eh-madifai; riprizentieshan ah limitid self-ruul eh grajali inchajuus tu Jumieka afta 1884. Fi di kalani liigal chrokcha get rifaam fi fala Ingglish kaman laa ah kounti kuot, ah deh extablish wah kanstabileri fuos. Di simuud woerkin a di krong kalani sistim eh dipen pah gud andastandin ah aidentiti a inchres bitwiin di gobanin ofishaldem, uu weh British, ah muos a di di nanafishal, naminietid membadem a di Lejislietiv Kongsl, uu wena Jumiekan. Di ilektid membadem a dis badi weh ina poermanent mainariti ah widoutn no influens ar adminischrietiv powa. Di anstietid alayans – bies pah shier kola, atityuud, ah inchres – bitwiin di British ofishaldem ah di Jumiekan opa klaas eh-riinfuos ina Landan, we di Wes India Komitii labi fi Jumieka inchres. Jumieka wait ar nier-wait prapati klaas kantiniu fi huol di daminant pozishan ina ebri rispek; di vaas majariti a di blak papilieshan rimien puor ah anenfranchaiz siem wie.\nRilijan[edit | edit source]\nOptel idisextablish ina 1870, di Choch a Ingglan ina Jumieka, adawaiz nuo az di Angglikan Choch, wena di extablish choch. Iweh riprizent di wait Ingglish komiuniti. Irisiiv fondin frah di koluonial gobament, an deh giit rispans fi provaid rilijos inchokshan tu di slievdem. Iweh chalinj bai Metodis mishineridem frah Ingglan, ah deh tonrong dinouns di Metodisdem az choblmeka. Adi Choch a Ingglan ina Jumieka we eh-extablish di Jumieka Uom ah Farin Mishineri Sasayati ina 1861; fii mishan stieshandem moltiplai, wid finanshal elp frah soh rilijos aaganizieshan a Landan. Di Sasayati aal sen iwuona mishineri gaa Wes Afrika. Baptis mishandem eh-gruo pah di rapid, tengkx tu mishineri frah Ingglan ah di Yunaitid Stiet, an ibikomz di laajis dinaminieshan bai 1900. Di Baptis mishineridem dinouns di prentis sistim az nex faam a slievri. Ina di 1870z ah 1880z di Metodisdem opm ai skuul ah wah tialajikal kalij. Adaels Pratistant gruup ingkluud di Morieviandem, Prezbitiirian, Kanggrigieshanalis, Sebm-die Adventis, Choch a Gad, ah soch. Deh ab sebral touzn Ruoman Kiaklik. Di papilieshan ena muosli Kristian bai 1900, ah muos fambili eh-lingk wid choch ar Sonde Skuul. Chadishanal piegan praktis poersis ina anaaganaiz fashin, soch az obia, kumina, pukumina ah mayal.\nKinston, di nyuu kiapital[edit | edit source]\nIna 1872, di gobament paas wah hak fi chansfor gobament afis frah Panish Tong tu Kinston. Kinston eh-foundid az refiuj fi sovaiva a di 1692 oertkwiek wa eh-dischrai Puot Rayal. Di tong neh bigin gruo tel afta di foerda dischokshan a Puot Rayal bai faya ina 1703. Sorvyea Jan Gaaf (John Goffe) jraa di plan fi di tong bies pah wah grid bong bai Naat, Iis, Wes ah Aaba Schriit. Bai 1716 igruo fi bikomps fi bigis tong ah di senta a chried fi Jumieka. Di gobament sel lan tu piipl pah kandishan se deh no poerches no muo dah di amount a lan deh weh-uon a Puot Rayal, ah onggl lan pah di siisaid. Grajali di welti moerchantdem bigin muuv deh rezidens frah opstiez deh bizniz tu di faam lan tu di naat a Liganii Plien.\nIna 1755 fi gobna, Sar Chaalz Nuolz (Charles Knowles), eh-disaid fi chransfor di gobament afisdem frah Panish Tong tu Kinston. Som piipl eh-tingk di lokieshan ansuutebl fi di Asembli ina tomoch praximiti tu di maral dischrakshandem a Kinston, ah di nex gobna risin di Ak. Ousomeba, bai 1780 di papilieshan a Kinston ena 11,000, ah di moerchantdem bigin labi fi di adminischrietiv kiapital fi chansfor frah Panish Tong, we bai dat taim eh-iklips bai komoershal aktiviti ina Kinston. Di 1907 Kinston oertkwiek eh-dischrai wuoliip a di siti. Nof raita frah deh taim de kansida se a weh wan a di dedlies oertkwiek in di wol, we rizolt ina di det a uoba iet onjrid Jumiekan ah dischrai ous ah yaad fi uoba ten touzn muo.\nHoerli 20t senchri[edit | edit source]\nMaakos Gyaavi[edit | edit source]\nMaakos Mozaya Gyaavi, wah blak aktivis ah Chried Yuunianis, foundid di Yunivoersal Nigro Impruuvment Asosieshan ah Afrikan Komiuniti Liig ina 1914, wan a Jumieka fos palitikal paati ina 1929, ah wah woka asosieshan ina di hoerli 1930z. Gyaavi azwel promuot di Bak-tu-hAfrika muuvment, we kaal fi dem wid Afrikan disent fi ritoern bak a di uomlan a deh ansistadem. Gyaavi chrai-chrai, widoutn no sokses, fi beg di koluonial gobament fi impruuv libm kandishan fi indijinos piipl ina di Wes Indiiz. Gyaavi, wah kanchovoershal figa frah maanin, ena di taagit a wah fuo-ier investigieshan bai fi Yunaitid Stiet gobament. Ih get kanvik a miel fraad ina 1923 ah eh-saab muos a ih faib-ier toerm ina penitenshri a Atlanta wen deh dipuot im bak a Jumieka ina 1927. Gyaavi lef di kalani ina 1935 fi lib ina di Yunaitid Kindom, we ih ded faib ier lieta ina wuoliip a det. Deh prokliem im Jumieka fos nashinal iir ina di 1960z afta Eduad P. G. Siaga, dat taim wah gobament minista, arienj fi di ritoern a ih rimienz baka Jumieka. Ina 1987 Jumieka pitishan di Yunaitid Stiet Kanggres fi paadn Gyaavi pah di biesis se di fedaral chaajdem bring gens im eh ansobstanshiet ah anjos.\nRastafarai muuvment[edit | edit source]\nDi Rastafarai muuvment, wah nyuu rilijan, imoerj ina Jumieka ina di 1930z, ah pred tu di Wes Indiiz ah tu Wes Afrika. Fii Afrosenchrik aidialaji eh muosli riakshan gens Jumieka deh taih de daminant British koluonial kolcha. Iweh influens bai buot Iityuopianizim ah di Bak-tu-Afrika muuvment promuot bai blak nashinalis figa laka Maakos Gyaavi. Di muuvment divelop afta nof Kristian paasn, muos nuotebl Lenaad Owil (Leonard Howell), prokliem se di kroun deh kroun Aili Silasi (Haile Selassie) az Empara a Iityuopia ina 1930 fulfil Biblikal prafisi. Bai di 1950z, fi Rastafarai kounta-kolcharal stans bring di muuvment ina kanflik wid di waida Jumiekan sasayati, ingkluudn soh vayalent klash wid laa infuosment. Ina di 1960z ah 1970z igien ingkriis rispektibiliti widin Jumieka ah grieta vizibiliti a farin chuu di papilariti a Rasta-inspaya rege myuuzishan laka Bab Maali. Intuuziazim fi Rastafarai diklain ina di1980z, afta di det a Aili Silasi ah Maali.\nDi Griet Dipreshan ah woka pruotes[edit | edit source]\nDi Griet Dipreshan kaaz shuga prais fi slomp ina 1929 an iliid tu di ritoern a nof Jumiekan. Ikanamik stagnieshan, diskantent wid animplaiment, luo wiejiz, ai prais, ah puo libm kandishan kaaz suoshal anres ina di 1930z. Opraizn ina Jumieka bigin pah di Fruom Shuga Estiet ina di westan parish a Wesmolan ah kuiktaim pred iis gaa Kinston. Jumieka, in potikiula, set di pies fi di riijan ina fii dimaan fi ikanamik divelopment frah British koluonial ruul.\nSieka distoerbans ina Jumieka ah di res a di riijan, di British ina 1938 apaint di Moin Komishan (Moyne Commission). Di imidiet rizolt a di Komishan ena di Koluonial Divelopment Welfier Ak, we provaid fi di expendicha a apraximetli Ł1 milian a ier fi tuenti ier pah kwaadinietid divelopment ina di British Wes Indiz. Kangkriit akshan, ousomeba, neba get impliment fi diil wid Jumieka masiv chokcharal prablemdem.\nNyuu yuunian ah paati[edit | edit source]\nDi raiz a nashinalizam, distingk frah ailan aidentifikieshan ar dizaya fi self-ditoerminieshan, jinarali diet tu di 1938 lieba rayatdem we afek buot Jumieka ah di ailandem a di Iistan Kiaribiyan. Wiliam Aligzanda Bostamanti (William Alexander Bustamante), wah monilenda ina di kiapital siti a Kinston uu eh-faam di Jumieka Chried Woka ah Chriedzman Yuunian (JTWTU) chrii ier hoerlia, kiapcha di imajinieshan a di blak masiv wid ih misayanik poersonaliti, iibm duo im ihself eh ab ai-kola, eh afluent, ah risto. Bostamanti himoerj frah di 1938 chraikdem ah adaels distoerbans az wah papiulis liida ah di prinsipal spuokspoersn fi di militant oerban wokin klaas, ah ina dat siem ier, ih yuuz di JTWTU az stepin stuon, fi foun di Bostamanti Indoschrial Chried Yuunian (BITU), we inaagiuriet di Jumieka woka muuvment.\nRetrieved from "https://incubator.wikimedia.org/w/index.php?title=Wb/jam/Ischri_a_Jumieka/British_ruul_(1655–1962)&oldid=4398420"\nThis page was last edited on 24 September 2018, at 10:52.


Luuk 21 | Bible.is\n1Jiizas luk op an si di rich piipl dem a put iin fi dem sitn we dem a gi fi aafrin iina di aafrin baks. 2Im si wan puo uman, we ozban ded, a put iin tuu sent tu. 3Jiizas se, “Mi a tel unu di chuut, da puo uman, we ozban ded, put iin muo dan di res a dem. 4Aal a dem ya piipl gi fi dem aafrin outa wa dem av fi spier, bot da uman ya, iivn duo shi puo, shi gi evriting we shi av.”\n5Som piipl did a chat bout di priti stuon dem we priti op Gad ous an di iip a sitn dem we piipl gi Gad fi aafrin, wen Jiizas se, 6“Di taim ago kom wen no iivn wan stuon ago lef pan tap a wan aneda. Aal a dem ago get lik dong.”\n7Dem aks Jiizas se, “Tiicha, a wen aal dem sitn ya ago apm? Wa kaina sain wi fi luk fa fi shuo se dem suun apm?”\n8Jiizas se tu dem se, “Wach out, no mek nobadi fuul unu op. Kaaz uol iip a piipl ago kom yuuz op yuuz op mi niem, an a se, ‘Mi a Krais, a mi Gad sen fi siev piipl’ an, ‘di taim fi Jiizas kom bak de nier.’ No fala dem. 9Enitaim unu ier bout waar an se govament get ton uova, no fraitn. Dem sitn ya av fi gwaan fos, bot di en naa go kom siem taim.”\n10Den Jiizas tel dem se: “Wan set a piipl ago waar gens wan neks set a piipl, an wan kindom ago fait gens wan neda kindom. 11Big ortkwiek go kom, an aal bout, fuud ago shaat an aal kaina siknis ago kil aaf piipl; som torbl sitn ago kom fram evn an piipl ago fried.\n12“Bifuo aal dem sitn ya apm, dem ago grab unu an diil wid unu bad. Dem wi tek unu an an unu uova tu di liida dem fi di Juu dem choch an sen unu go a prizn. Dem ago kyari unu go infronta king an liida, kaaz unu fala mi. 13Dis ago gi unu chaans fi tel dem di gud nyuuz. 14No fret bout ou unu ago ansa. 15Mi wi gi unu di wod dem so unu wi nuo ou fi ansa, so non a unu enimi dem kyaahn tan op gens unu ar se unu rang. 16Aal mada, faada, breda, fambili an fren, ago sel unu out, an dem ago kil som a unu. 17Evribada ago iet unu sieka unu fala mi. 18Bot dem kyaahn toch no iivn wan schraan a ier pan unu ed. 19Uu tan op chrang fi mi no mata wa, wi siev dem laif.\n20“Wen taim unu si se suoja soroun Jeruusilem, unu fi nuo se dischrokshan de nier. 21Evribadi iina Judiya fi ron go op iina di mountn dem. Uu iina di siti fi kom out an uu de iina di konchri no fi kom a di toun. 22Di taim wa rait dong wen Gad ago ponish im piipl wuda don de ya. 23Wat a sitn iina dem taim de uman we av biebi iina beli an fi mada we av yong biebi! Piipl ago sofa bad bad iina di lan, an Gad ago ponish dem piipl ya. 24Dem enimi ago yuuz suod kil aaf som a dem, an tek som a dem ton prizna a farin. Di piipl dem we a no Juu ago ruul uova Jeruusilem an mek dem sofa til fi dem taim don.\n25“Sain ago de iina di son, di muun an di staar dem. Pan di ort, di piipl dem we a no Juu ago twis an ton an no nuo wa fi du wen dem ier di sii a ruor. 26Piipl ago kech dem fried an kin uova kaaz dem ago wanda wa ago apm tu di worl, kaaz evriting we de iina di skai ago get shiek outa dem plies. 27Den dem ago si di Man we Gad Pik a kom iina wan kloud an im ago av powa an wan brait brait lait a shain roun im. 28Wen dem sitn de staat fi apm, tan op chriet an uol op unu ed kaaz di taim fi frii unu suun kom.”\n29Jiizas tel dem dis tu, “Luk pan di fig chrii an aal di ada chrii dem. 30Enitaim dem staat gruo liif, unu nuo se soma suun kom. 31So enitaim unu si se aal dem sitn de a apm, unu nuo se Gad kindom suun kom.\n32“Mi a tel unu dis an a chuu mi a taak, di piipl dem fram da taim ya naa ded til aal a dem sitn ya apm. 33Evn an ort naa go de bout fi eva, bot fi mi wod ago laas fi eva.\n34“Wach out an no spen di uol a unu taim a nyam an jringk, an a fret bout laif, ar da die de ago kriip op an kech unu laik wan chrap. 35It ago kom pan aal we a liv pan di ort. 36Aalwiez a wach, prie se unu wi kyan get we fram aal wa ago apm, an prie se unu kyan tan op infronta di Man we Gad Pik.”\n37Evridie Jiizas tiich iina di yaad we Gad ous de, an a nait taim im go op a Mount Aliv. 38Aal a di piipl dem get op orli a maanin taim fi kom lisn Jiizas a Gad ous.\nContinue to Luuk 22 »