NA LAKO YANI 40 FOV - A sa vosa vei Mosese ko Jiova, ka - Bible Search\nNA LAKO YANI 39 NA VUNAU NI SORO int\nNA LAKO YANI 40\nSa vakaduri na vale ni Kalou, 1-8, ka sa lumuti, 9-11. Sa buli ko Eroni kei iratou na luvena, 12-15. Sa cakava vakadodonu na ka kecega ko Mosese, 16-33. Sa qai ubia na Vale tabu na o, 34-38.\n1A sa vosa vei Mosese ko Jiova, ka kaya, 2E nai matai ni siga e nai matai ni vula mo vakaduria na vale ni Kalou na vale ni veitavaki. 3Ia mo kauta kina na kato ni vunau, ka tabonaka na kato e nai lati. 4Mo kauta talega na tepeli, ka vakatura vakavinaka na ka sa lesi me tu e delana; mo kauta talega nai tutu-ni-cina, ka tutuvaka na kena cina. 5Ia mo tokara nai cabocabo koula ni ka boi vinaka me vakamai e na mata ni kato ni vunau, ka rubeca nai sogo ni katuba ni vale ni Kalou. 6Ia mo vakatura nai cabocabo-ni-soro kama e na mata ni katuba ni vale ni Kalou na vale ni veitavaki. 7Ia mo vakatura na taqi e na maliwa ni vale ni veitavaki kei nai cabocabo-ni-soro, ka sova kina na wai. 8Ia mo viria na bai ni rara me volita, ka rubeca nai sogo ni katuba ni rara sa vakabai. 9Ia mo qai kauta na waiwai mei lumu, ka lumuta na vale ni Kalou, kei na ka kecega sa tu kina, ka vakatabuya, kei na kenai yaya kecega: ia ena qai tabu tikoga. 10Mo lumuta talega nai cabocabo-ni-soro kama, kei na kenai yaya kecega, ka vakatabuya nai cabocabo-ni-soro: ia ena qai tabu sara nai cabocabo-ni-soro. 11Ia mo lumuta na taqi kei na kenai tutu, ka vakatabuya.\n12Ia mo kauti Eroni kei iratou na luvena ki na katuba ni vale ni veitavaki, ka vakasilimi iratou e na wai. 13Mo qai vakaisulutaki Eroni e nai sulu tabu, ka lumuti koya, ka buli koya, me bete vei au ko koya. 14Mo qai kauti iratou na luvena, ka vakaisulutaka e nai curucuru balavu: 15ia mo lumuti iratou, me vaka ko a lumuta na tamadratou, me ratou bete vei au: ia na nodra lumuti sa kenai vakadinadina ni ra na bete tawa mudu kina e na nodra veitabatamata.\n16A sa cakava ko Mosese: io me vaka na ka kecega sa vakarota vua ko Jiova, sa cakacaka vakakina ko koya. 17A sa yaco e nai matai ni vula e na kenai karua ni yabaki, e nai matai ni siga ni vula, sa vakaduri cake na vale ni Kalou. 18A sa vakaduria na vale ni Kalou ko Mosese, ka vakataudeitaka e na kena qara, ka vakaduria na kena papa, ka daramaka na kenai kolokolo, ka vakaduria na kena duru. 19A sa tevuka yani nai ubi me ubia na vale ni Kalou, ka tevuka talega nai ubi e delana e cake; me vaka ka vakarota vei Mosese ko Jiova.\n20A sa taura ko koya na vunau, ka virinoca ki na kato, ka vauca nai vua ki na kato, ka vakataqara nai cabocabo-ni-bulubulu me tu e dela ni kato: 21a sa kauta na kato ki loma ni vale ni Kalou, ka rubeca nai lati me rube, ka tabonaka na kato ni vunau; me vaka ka vakarota vei Mosese ko Jiova.\n22A sa kauta ko koya na tepeli ki na vale ni veitavaki, ki na yasa ni vale ni Kalou sa donuya na tokalau, e taudaku ni lati. 23A sa vakatura vinaka na madrai e delana e na mata i Jiova; me vaka ka vakarota vei Mosese ko Jiova.\n24A sa kauta ko koya nai tutu-ni-cina ki loma ni vale ni veitavaki, me donuya na tepeli, ki na yasa ni vale ni Kalou sa donuya na ceva. 25A sa tutuvaka na cina e na mata i Jiova; me vaka ka vakarota vei Mosese ko Jiova.\n26A sa kauta ko koya nai cabocabo-ni-soro koula ki loma ni vale ni veitavaki e na mata ni lati: 27a sa vakama e delana na kau boi vinaka; me vaka ka vakarota vei Mosese ko Jiova.\n28A sa rubeca ko koya nai sogo ni katuba ni vale ni Kalou. 29A sa vakatura nai cabocabo-ni-soro kama me voleka ki na katuba ni vale ni Kalou na vale ni veitavaki, ka cabora e delana nai soro kama kei nai madrali laukana; me vaka ka vakarota vei Mosese ko Jiova.\n30A sa viritura ko koya na taqi me tu e na maliwa ni vale ni veitavaki kei nai cabocabo-ni-soro, ka sova kina na wai, me vuivui kina. 31Ia ko Mosese, kei Eroni, kei iratou na luvena, eratou a dauvuluvulu kina ka vuya kina na yavadratou: 32ni ratou sa curuma na vale ni veitavaki, se torova nai cabocabo-ni-soro, eratou sa qai vuluvulu ka vui; me vaka ka vakarota vei Mosese ko Jiova.\n33A sa vakaduria ko koya na bai ni rara me volita na vale ni Kalou kei nai cabocabo-ni-soro, ka rubeca nai sogo ni katuba ni rara sa vakabai. A sa vakaotia na cakacaka ko Mosese.\n34Sa qai ubia na vale ni veitavaki na o, a sa vakasinaita na vale ni Kalou na serau i Jiova. 35A sa sega ni curuma rawa na vale ni veitavaki, ko Mosese e na vuku ni sa tiko e delana na o, a sa vakasinaita na vale ni Kalou na serau i Jiova. 36Ia ni sa kau cake na o mai dela ni vale ni Kalou, era sa qai cavu tu me lako yani ko ira na Isireli: 37ia kevaka sa sega ni kau cake na o, era sa sega ni lako yani, ka yacova na siga sa kau cake kina. 38Ni sa tiko na o i Jiova e na dela ni vale ni Kalou e na siga, ka sa tiko kina na bukawaqa e na bogi, e na matadra kecega na Isireli, e na nodra i lakolako kecega.


Me tekivu mai na tauyavutaki ni noda kabani, Eda sa saga tiko me rawati na ivoli era sa vakacegu kina na kasitama ena. E dau taleitaka na neitou kabani na irogorogo vinaka ka sa soli vei ira e vuqa na sitivikiti ka solia na komiti iyaya me vaka na TUV, LRQA，ASTM,EU,kei. Kevaka e rawa, keimami nuitaka ni rawa talega mo ni dua vei ira na neimami clients e balavu sara na vosa ni cakacaka ni bisinisi vata kei keimami.\nMatailalai ni ivoli Nanuma oqo\nVanua me tekivutaki kina Guangdong, Jaina(Levu)\nVeivakadeitaki ISO TUV LRQA\nIvakatagedegede AISI, ASTM, TIKO, GB\nRawati ni igu 100Ton/Tons per day stainless steel welded pipes\nPakete vakamatailalai Na bitu vakatagi yadua e solegi tu ena dua na kato poly se vakarawarawataka\nLevu(Wavokita na) 8-325SS VV\nLevu(Square&Rectangle) 10*10-200*200SS VV&20*10-200*100SS VV\nVavaku 0.4-5.5SS VV\nBalavu 6m se vakarawarawataka\nNa vosota na vavaku 0.4-0.5SS VV:± 0.02 SS VV;0.6-0.9SS VV:± 0.03 SS VV;1.05-1.9SS VV:± 0.05 SS VV;2.4-2.9SS VV:±0.08mm;3.4-4.0mm±0.1mm;4.5-5.5mm±0.15mm\nIwalewale ni iwalewale Nabavuni ni vosa,annealed na nitrogen ni veitaqomaki,ultrasonic,veika vakaikoya,Polished and\nVakacavari E dua:sanded B:400#-600# mirror C:hairline brushed D:TIN titanlum\nE:HL seruta & iloilo (e rua na mataqali vakacavari ni dua na bitu vakatagi)\nItukutuku V Ni SI Mn T S Cr Ni\nVakaraitaki ni ivoli\nNeitou kabani, Foshan Jinsuiying Stainless sitila na co., Ltd, a tauyavutaki ena Janueri ni,2014. Oqo e dua na kabani e volau ni nona ka specializes ena manufacture ni stainless sitila welded paipo oka kina na rectangle paipo, paipo na kena paipo kei na kena e duidui. Kovuta e dua na iwasewase ni 20 eka, na noda volau ni nona e sega ni tiko ena sega. 89, West Gaoming sala, Mingcheng tauni, Gaoming tikina, Foshan City, Guangdong na yasana. Ena veivula e rawa ni da rawata na volau ni nona 5000 me 6000 tani ni paipo.\nNi iyaya&Ni veivotai\nKena gauna: 20-25ni oti na risiti ni vakacuru ilavo\nPackage: Poly na kato kei na kato ni veika ni ra\nQ: O sa dua na kabani vutina se manufacturer?\nE dua: Eda sa dua na manufacturer dokai ni stainless sitila welded paipo. Tauyavutaki e Foshan,Jaina ena 2004, na noda volau ni nona e levu sara na veika eda sotava ena kena vakarautaki vei ira.\nQ: O dau vakarautaka vei au e so na sabolo me 'u dikeva na kena vinaka?\nE dua: E dina sara, ia e dodonu mo sauma na freight.\nQ: Na cava na nomu volau ni nona ni ivoli?\nE dua: Eda specializes ena manufacture ni stainless sitila welded paipo oka kina na paipo,square pipes and rectangle pipes.\nQ: Me 'u na biuta vakacava e dua na ota vei kemuni?\nE dua: Yalovinaka vakauta mai vei keitou na nomu volivoli se vakatataro vakatabakidua ena i-meli, Wechat, se WhatsApp. Ena qai vakau lesu tale mai vei iko na proforma ni inivosi me vaka na veika e gadrevi. Oqo na itukutuku ena gadrevi:\n1. Itukutuku ni Tabaivola: Gacagaca oka kina na iyaya, diameter e tautuba, vavaku, balavu. Na tikina o gadreva me baleta na specification yadua se na bibi ni paipo o vinakata\n2. Kena gauna & ni iyaya e gadrevi;\n3. Vakauyaya itukutuku: yaca ni kabani, vosa, naba ni talevoni, icavacava ni waqa;\nIsaunitaro e loma 24 auwa:\nSusan Xu: Talevoni veikauyaki: +86-13690200006\nIvakatakilakila：201 stainless steel pipe manufacturer & supplier, 201 Stainless sitila Welded kena taleitaki paipo, Stainless steel oval tube, Stainless sitila bitu vakatagi, Stainless Steel Slot Tube, Stainless sitila ilumu, Stainless sitila Welded paipo


Vakamolimoli Vei Jiova ena iSoqosoqo Levu — Watchtower LAIBRI ENA INTERNET\nkm 7/05 t. 3-4\nVakamolimoli Vei Jiova ena iSoqosoqo Levu\nKa me Nanumi ena Soqo ni Tikina\nMeda Waraki Jiova Tiko Ga\nGauna Marautaki ni Kana Vakayalo\n1 Na noda soqo ni tikina ena veiyabaki e dau gauna vinaka meda vakacaucautaki Jiova kina. E tautauvata noda rai kei na rai i Tevita ena nona lagata: “Au na vakamolimoli vei kemuni e nai soqosoqo levu; ka’u na vakavinavinaka vei kemuni e na kedra maliwa na lewe vuqa.” (Same 35:18) Eda na vakaraitaka vakacava ena Soqo ni Tikina “Talairawarawa Vua na Kalou” sa roro mai na noda na duavata ena vakacaucautaki Jiova?\n2 Dua na sala e rawa ni raici kina na noda vakacaucautaki Jiova oya ena noda itovo. E kaya e dua na vakailesilesi ena dua na vanua e caka kina na soqo ni tikina: “Ena vuku ni ka e dau yaco ena nomuni soqo, keitou sa tukuna vei ira na isoqosoqo ni lotu tale e so era via vakayagataka na vanua oqo mera mai raica mada na nomuni cicivaka na iVakadinadina i Jiova na nomuni soqo, ni dau tuvai vakamatau.” Ena keda irairai, noda duavata, kei na noda itovo, eda sa vakaraitaka yadudua sara tiko ga kina na veivakacaucautaki e dodonu me caka vua na Kalou.—1 Pita 2:12.\n3 Keda iRairai: Nida vakaisulu da qai sauni keda me vakacaucautaki kina o Jiova ena gadrevi meda yalolokomi. (1 Tim. 2:9) E kaya na ivola Vuli Vunau, tabana 132: “Na tamata e lokomi ena sega ni malewa na nona itovo, ena sega tale ga ni cakava na ka me saravi kina.” Sa takalevu tu ena vuqa na vanua na isulusulu e sega ni rakorako. Ia, e marautaka o Jiova na noda dau saga meda matataki koya vakavinaka. (Caka. 15:14) Dina ni na vakayagataki beka na rara ni qito me caka kina na soqo ni tikina, ia ena yaco na vanua oqori me vaka e noda “[i]soqosoqo levu” se ivavakoso levu ena siga tolu eda na vakayagataka tiko kina. O koya gona, nida na soqoni ena mata i Jiova, e dodonu meda tokara na isulu e veiganiti kei na Kalou cecere duadua ni lomalagi kei vuravura.—1 Vei. 29:11.\n4 Meda kauaitaka tale ga na keda irairai ni oti na soqo e veisiga. De dua eda na via tokara e so na isulu ni gade nida lai kana e valenikana, ia e se bibi tiko ga me kilikili na keda irairai kei na ka eda tokara, me ganiti ira “era sa lotu.” (1 Tim. 2:10) E sega ni vakatau na isulu e kilikili ena isulu e sa ciqomi raraba tu e vuravura. (1 Joni 2:16, 17) Era tu ena noda ivola na itaba ni isulusulu e kilikili mera tokara na tagane kei na yalewa ena veigauna e so. Na noda dau tokara tale ga na noda ivakatakilakila ena korolevu e caka kina na soqo ni tikina ena dei tiko kina vei keda nida italatala lotu Vakarisito ena veigauna kece.—2 Kor. 6:3, 4.\n5 Doka na Kakana Vakayalo e Vakarautaka o Jiova: Sa vakarautaka tu vei keda na Turaga Cecere ni lomalagi kei vuravura e dua na magiti. (Aisea 25:6; 1 Kor. 10:21) Ke bibi vei keda na noda lai kania na kakana vakayalo e vakarautaka o Jiova, eda na saga meda tiko ena siga tolutolu ni soqo ni tikina. Vakacava, o sa veivosakitaka na vanua mo na vakaicili kina, nomu sala ni veitosoyaki kei na nomu na vagalalataki mai na nomu cakacaka? Sa veirauti beka na gauna mo vakarau kina kei na nomu yaco totolo yani ena vanua ni soqo mo lai raica na nomu idabedabe, o veimaliwai kei ira na tacimu, qai tokoni ira ena lagati ni sere ni vakavinavinaka vei Jiova kei na masu e tekivutaki kina na soqo?—Same 147:1.\n6 Noda doka na kakana e vakarautaki ena teveli i Jiova ena uqeti keda meda rogoca matua na porokaramu, da kua ni veitalanoa, kana, se veilakoyaki voli ena pasese. Sa vakarautaka tu o Jiova na keda kakana vakayalo ena gauna oqo ni vakayagataka na dauveiqaravi yalodina ka vuku. (Maciu 24:45, VV) Meda kua ni calata e dua mada ga na porokaramu oqori. Mera dabe vata na itubutubu kei na luvedra, ra qai vukei luvedra me yaga vei ira na ka e tukuni tiko mai.—Vkru. 31:12.\n7 E kerei meda kauta ga mai na keda ivaqa, meda kua ni biuta na vanua ni soqo meda lai vaqara keda ivakasigalevu. E vakavinavinakataki ni levu era muria na veidusimaki oqo ena soqo ni tikina ena yabaki sa oti. Sa na bau totoka dina ke muri tale ena yabaki oqo! (Iper. 13:17) Ni muri na ituvatuva oqori eda na marautaka kina noda veimaliwai kei ira na tacida, da vukea tale ga na kena vakilai na duavata kei na lomavakacegu e dokai kina o Jiova.—Same 133:1.\n8 Vunau Tawalokuci: E levu na sala eda rawa ni vakacaucautaki Jiova kina nida lako tiko ina vanua ni soqo vaka kina nida sa lesu tiko mai. (Iper. 13:15) Se da kana tiko ena valenikana se da veivosaki tiko kei ira na cakacaka ena otela, meda qara mada ga na sala meda vunau kina vei ira. Ena tawa vinaka na noda vakasama kei na lomada ena veika vakayalo eda vulica ena soqo ni tikina. Meda wasea gona na veika vinaka oqori ena noda vunau tawalokuci.—1 Pita 3:15.\n9 Sega ni vakabekataki nida sa vakanamata sara tu ga oqo ena gauna meda na lai vakavinavinaka kina vei Jiova “e nai soqosoqo” levu. (Same 26:12) Meda na qai duavata mada ga ni vakamolimoli vei Jiova ena Soqo ni Tikina “Talairawarawa Vua na Kalou.”\n1, 2. Na cava eda rawa ni cakava ena soqo ni tikina? Eda na cakava vakacava?\n3, 4. Ena vukei keda vakacava na yalolokomi meda vakaisulu me ganiti ira na italatala lotu Vakarisito ena soqo ni tikina vaka kina ni oti na soqo e veisiga?\n5, 6. Eda na vakaraitaka vakacava nida doka na kakana vakayalo e vakarautaki ena teveli i Jiova?\n7. Na cava e kerei meda cakava me baleta na gauna ni vakasigalevu, na cava na vuna?\n8, 9. Eda na vakavinavinakataki Jiova vakacava ena soqo ni tikina?\n◼ Vanua kei na Tikinisiga ni Soqo: Ena vakayacori tiko na soqo ena yabaki oqo ena National Stadium, e Suva, ena 14-16 ni Okotova, vaka kina ena Churchill Park, e Lautoka, ena 21-23 ni Okotova. Ena rogoci na porokaramu taucoko e caka e Suva ena vosa vakavalagi kei na vosa vakaviti. Mai Lautoka ena rogoci kina na porokaramu taucoko ena vosa vakaviti kei na vosa vakaidia.\n◼ Porokaramu ni Soqo: Ena tekivu tiko na porokaramu ni soqo siga tolu oqo ena 9:30 ena veimataka. Sa na dola na matamata ena 8:00 ena mataka. Ni vo e vica na miniti me tekivu na porokaramu sa na rogo mai na ivakatagi, sa na dabe tale tu ga ena buturara na jeameni. Ena gauna oqori e dodonu meda sa dabe kece kina me rawa ni tekivu vinaka na porokaramu. Ena cava tiko na porokaramu ena 5:05 ena yakavi ni Vakaraubuka kei na Vakarauwai, ia ena Sigatabu ena cava ena 4:10 ena yakavi.\n◼ iDabedabe: Me maroroi ga na idabedabe me baleti ira eda vodo mai ena dua ga na motoka se o ira eda tiko vata mai vale.\n◼ Cau: Dau gadrevi na ilavo ena kena tuvanaki e dua na soqo ni tikina. Eda rawa ni vakaraitaka na noda vakavinavinaka ena noda dau cau ena Kingdom Hall se nida tiko ena soqo ni tikina. Ke vakayagataki na jeke ena cau ina soqo ni tikina me qai volai na jeke ina “Jehovah’s Witnesses of Fiji.”\n◼ Vakasigalevu: Yalovinaka kauta ga mai na kemu ivaqa, kua ni biuta na vanua ni soqo mo lai vaqara kemu ivakasigalevu. Ena vinaka me vakayagataki na katoniwaililiwa lalai e rawa ni biu toka ga ena ruku ni idabedabe. E sega ni vakatarai ena vanua ni soqo na bola ni kakana lelevu e dau vakayagataki ena vakatakakana, na bilo se itawatawa ni kakana lase se iloilo, na yaqona ni valagi kei na yaqona ni viti.\n◼ Katokatoni: E rawa ni o kauta tiko mai na nomu misini ni katokatoni ia me kua ni vakacobari ena isucusucu ni livaliva se ina iyaya ni kakaburaki, me kua kina ni vakacaraka na vakarorogo.\n◼ Veitaba: Ke o veitaba ena gauna e caka tiko kina na vunau, me kua ni vakayagataki na cina ni itaba.\n◼ Pager kei na Mobile Phone: Me qarauni oqo me kua ni veivakasosataki.\n◼ Vakacalaka kei na Leqa Tubukoso: Ke mani yaco e dua na vakacalaka ena soqo ni tikina, sa kerei mo ni tukutuku vua e dua na dauveivukei e tu voleka, ena qai raici iratou sara vakatotolo na tabana ni First Aid o koya, me dua na kenadau e mai dikeva na leqa kei na veiqaravi ena rawa ni caka kina.\n◼ Otela: (1) Kerea ga na iwiliwili dina ni rumu o via vakayagataka, me kua ni sivia na tamata era tiko ena nomu rumu. (2) Ke o via vakasuka na nomu icili, tukuna tale ina otela ena kena gauna totolo duadua. (3) Kua ni vakasaqa ena rumu e tabu kina na vakasaqa. (4) Dau veinanumi vei ira na veiqaravi ena otela kei ira na cakacaka kina ena veisiga. (5) Ke vakarautaki na ikatalau sega ni saumi, na kofi, se veika batabata vei ira na vulagi ena otela, vakayagataka vakayalomatua. (6) Vakaraitaka na vua ni yalo tabu ni o veitaratara tiko kei ira na cakacaka ena otela, vakauasivi ena gauna osooso nira yaco tiko yani na vulagi se nira biubiu.


The Fiji Times » Tekivu vakavatukana na yalayala\nTekivu vakavatukana na yalayala\nENA kena sa toso tiko na veika e mai yaco e na 2014, sa tekivu meu raica lesu tale na i lakolako makawa kau laki tao sara ena vula o Maji ni 2011 e na veika e a cauraka toka e dua na turaga ni Narokorokoyawa, Naitasiri ka kilai e na yaca buli o Double G e na dua na veitalanoa mai Savusavu ka a vakaitikotiko voli kina.\nNa turaga oqo ka vakatokai tiko e na yaca buli oqo e a vakadewataka ki vua na i solisoli o Apolosi R. Nawai e na valenibula mai Waiyevo, Taveuni e na gauna e se cauravou lailai kina ka dau gade voli ki vua e dua na tamana lailai ka cakacaka voli mai kina.\nKaya o koya ni a dua na siga e a mani kerei tamana lailai o Apolosi ke rawa ni kauta voli yani ki valenibula na cauravou lailai ka tiko e na nona vale.\nE sega vakadua ni kila o Double G, ni siga kadua e sa laki vakadewataki vua e dua nai solisoli ka vakavuna me cauraka kina e vica na yalayala ka sa vakavatukanataki oti mai e na 2011 me yacova mai na 2014 kei na kena e se bera ni yaco. Vica na vosa yalayala e a cauraka e na dua na veitalanoa ka dodonu me na raici lesu me lewe ni noke e na cavuikalawa vou eda sa vakanamata yani kina oqo.\nDua e kaya kina o koya na duidui ni sau ni bula ena gauna e liu e na kena se sau vinaka me vaka na suka, falawa, sucu, bisikete kei na vuqa tale.\nGauna oqo e sa tosocake na i sau ni veika kecega.\nMe baleti keda na i Taukei, e kaya o koya, kevaka eda na yalomatua ena vakayagataki qele eda na lamata cake.\nSa na dua na ka na levu ni noda i lavo,\nE na sega tale ni dua na ka e na rawa ni raici cake kina e dua na tamata vakavo ga ke vakayacori na teitei, e kaya o koya e na nona vosa ka tabaki e na i ka 12 ni Me ni 2011.\nE tomana ka qase ni vasu ki na koro o Loa oqo e Buca ni teitei ga e na vakavuna me na tamata liga kaukauwa kina e dua na lewenivanua.\nMe baleta na i yaubula e na laurai ka na tiko mai Bua, dua e tiko e na ulunivanua o Kasi ka vaka kina mai Dakuniba.\nNa noqu vosa ni yalayala na rara ni waqavuka e Savusavu e na toso tale vaka ki waitui ka na bulu yani ki wai.\nE na yaco na gauna me na ta kina na delana e Savusavu me bulu yani na waitui ena kena vakarabailevutaki na rara ni waqavuka.\nE vakatalega kina na tauni o Savusavu ka na vakarabailevutaki ka donumaka e dua na delana ka gole vaka ki Labasa ka yacana o Waisali.\nKuria ka kaya ni na vakavinakataki na wavu e Savusavu ka vaka kina na wavu mai Taveuni.\nNi gauna sa na caka oti kina na na wavu, e sa na tosocake na i sau ni yaqona e Savusavu.\nMai na $30 ena gauna oqo, e na laki yacova sara tiko na $70 dua na kilo.\nE na vakatalega kina na vua ni jaina dreu veimama e na gadrevi me na volitaki ka vakavodoki ka kau ki valagi.\nOqo na noqu vosa ni yalayala, e a vakadeitaka o koya e na yabaki 2011.


Na Cava au Tavalaki au Kina? | Ra Taroga na iTabagone\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Arabic (Lebanon) Armenian Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Ewe Finnish French Georgian German Greek Haitian Creole Hebrew Hiligaynon Hungarian Iban Icelandic Iloko Indonesian Italian Japanese Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Korean Latvian Lithuanian Macedonian Malagasy Malay Malayalam Myanmar Norwegian Nzema Oromo Ossetian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Romanian Russian Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Sinhala Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Telugu Thai Tsonga Turkish Ukrainian Umbundu Vietnamese Xhosa Zulu vakaViti\nNa cava na ibalebale ni nona tavalaki koya e dua?\nNa cava era cakava kina qori eso?\nKe o dau cakava, o na walia vakacava?\nTaro mo vakasamataka\nNoqu ivola ni tikinivolatabu\nQo na nona vakamavoataki koya ga e dua ni vakayagataka na isele gata. Qo e dua na kena iwalewale. E tiko tale eso na iwalewale me vaka na nona vakamai koya, yacaraka, se mokulaka na yagona. Na ulutaga qo e vakatabakidua ga ena nona tavalaki koya e dua, na kena ivakavuvuli e vauca eso tale na iwalewale.\nKilakila mada: Dina se Lasu.\nO ira ga na goneyalewa era dau tavalaka na yagodra.\nO koya e tavalaka na yagona e beca na ivakaro ni iVolatabu ena Vunau ni Soro 19:28, e kaya: “Ni kua ni tavalaka na yagomuni.”\nLasu. Dau matau vei ira na goneyalewa mera tavalaka na yagodra, ia eso tale ga na cauravou era dau tavalaki ira se vakamavoataki ira nira muria eso tale na iwalewale.\nLasu. Na ka e tukuni ena Vunau ni Soro 19:28 e dusia na ivakarau butobuto ena gauna makawa, e sega ni dusia na tikina e vakamacalataki ena ulutaga qo. Io, e tiko gona na vuna vinaka e sega ni vinakata kina na Dauveibuli dauloloma meda vakamavoataki keda ga.—1 Korinica 6:12; 2 Korinica 7:1; 1 Joni 4:8.\nKilakila mada: Na iyatuvosa cava o nanuma ni donu?\nEra tavalaki ira eso . . .\nmera vosota kina na nodra rarawa.\nnira via vakamatei ira ga.\nKena isau: A. Levu era tavalaki ira era sega ni via mate. Era via vakaceguya ga na nodra yalolailai.\nRogoca mada na ka era tukuna eso na itabagone me baleta na nodra tavalaki ira.\nCelia: “E vakacegui au sara ga.”\nTamara: “E vaka me noqu icegucegu. E vinaka me mosi na yagoqu, me kua ga ni mosi na yaloqu.”\nCarrie: “Au sega ni vinakata meu rarawa. Niu tavalaki au e vakaseavutaka na noqu rarawa, au qai vakila ga na mosi ni yagoqu.”\nJerrine: “Na gauna kece au tavalaki au kina, e vaka ga meu sega ni vakila na ka e yaco wavokiti au tiko, au guilecava vakadua na noqu leqa. Au ciqoma na veisau.”\nE dua na kena iwali vinaka, mo masu vua na Kalou o Jiova. E kaya na iVolatabu: “Moni biuta vua na nomuni lomaocaoca kece, ni kauaitaki kemuni o koya.”—1 Pita 5:7.\nVakatutu: Mo masu ga vakalekaleka, o rawa ni tukuna vei Jiova, “Au vinakata moni vukei au.” Toso na gauna, o na qai talaucaka na lomamu vua “na Kalou e dau vakacegui keda ena ka kece.”—2 Korinica 1:3, 4.\nNa masu e sega wale ga ni vakacegui iko, o sa veivosaki sara tiko ga kei na Tamamu vakalomalagi, e yalataka: “Au na vukei iko, au na tokoni iko ena ligaqu imatau daudina.”—Aisea 41:10.\nEra vakacegui e levu e nodra malumalumu mera tavalaki ira nira vosa vua e dua na itubutubu, se dua e qase cake era nuitaka. Rogoca mada qo na ka eratou tukuna e tolu na goneyalewa eratou cakava qori.\nDiana, yabaki 21\nKathy, yabaki 15\nLorena, yabaki 17\nO sa yabaki vica ena gauna o tekivu tavalaki iko kina?\nLorena: Au tekivu niu sa rairai yabaki 14.\nDiana: Niu yabaki 18, dau veisau na gauna au cakava kina. Au na tavalaki au e veisiga me dua na macawa se rua, oti au cegu tu me dua na vula.\nKathy: Au tekivu niu yabaki 14. Ena so na gauna se tiko ga na noqu malumalumu.\nNa cava o via vakamavoataki iko kina?\nKathy: Dau noqu ivakarau meu sevaki au ga. Au dau nanuma ni sega ni dua e via noqu itokani.\nDiana: Ena so na gauna e vuki na noqu rarawa meu cudru, e vuki na noqu cudru meu yalolailai. Au yalolailai tiko me yacova niu sa sega ni cakava rawa e dua na ka. E vaka e dua na manumanu levu e tiko e lomaqu, niu tavalaki au gona e vaka meu kauta tani mai.\nLorena: Au lomabibi vakalevu, au cudru, au beci au. Au nanuma ni sega na betequ, au via vakaseavutaka na ivakarau ni yalo kece qori. Ena so na gauna, au nanuma ni vinaka ga meu vakila na mosi ni yago.\nO bau vakacegu ni o vakamavoataki iko?\nDiana: Io. E vaka ga e taluva vei au e dua na icolacola, e mamada sara ga.\nKathy: E via vaka ga na tagi. Era dau vakacegu eso nira tagi, qori tale ga na ka au vakila niu tavalaka na yagoqu.\nLorena: Niu vakamavoataki au e via vaka noqu tonoka na polo. Ena sega ni kacabote, ia na qara ya ena lako tani vakamalua kina na cagi ni rai cala.\nO rere ni tukuna na ka o cakava tiko?\nLorena: Io. Au rere niu nanuma nira na kaya na kila niu duatani. Au sega tale ga ni vinakata me dua e kila na ka me baleti au.\nDiana: Era dau tukuna vei au eso niu kaukaua, au vinakata me va tiko ga qori nodra rai me baleti au. Noqu rai, niu kere veivuke e ivakaraitaki niu malumalumu.\nKathy: Au rere de ra nanuma eso niu rarawa, qori ena vakavuna tale meu sevaki au ga. Io au nanuma ni sa rauti au vinaka na ka au cakava tiko.\nE qai wali vakacava nomu leqa?\nLorena: Au tukuna vei Na na ka au dau cakava. E vukei au tale ga o vuniwai me seavu kina na noqu lomaleqa. Se tiko ga eso na noqu malumalumu lalai, ia e yaga dina niu vakavinakataka noqu ituvatuva ni vuli iVolatabu. Au ogaoga tale ga ena cakacaka vakaitalatala. Ena so na gauna, au na rawa ni valuta na rai ni sega na kequ yaga, ia ni basika na rai qori au na saga me kua ni lewai au.\nKathy: Dua na tacida yalewa e qase sara vei au ena tini beka na yabaki e rawa ni kila na ka e leqa vei au, au mani talaucaka vua na lomaqu. Au kurabui ni nona malumalumu tale ga ena dua na gauna me tavalaki koya. Au sega ni madua na vosa vua ni kila vinaka na leqa qo. E vukei au tale ga e dua na vuniwai, e vukei rau tale ga na noqu itubutubu me rau kila na kequ ituvaki.\nDiana: Dua na bogi au tiko ena nodrau vale e dua na veiwatini au dau nuitaka, e raica rawa o tagane ni dua na ka e leqa vei au. E uqeti au ena yalovinaka meu tukuna na noqu leqa. E tauri au o yalewa qai kurei au toka me vaka ga e dau cakava o Na niu se goneyalewa lailai. Au mani tagi, e tagi tale ga o koya. E dredre meu tukuna na ka au dau cakava, ia au marau niu vakaraitaka.\nE bau yaga vei iko na iVolatabu?\nDiana: E vakaraitaka vei au na iVolatabu niu na sega ni walia rawa noqu leqa ena noqu kaukaua ga. E vinakati me vukei au na Kalou.—Vosa Vakaibalebale 3:5, 6.\nKathy: E vakacegui au sara ga niu wilika na iVolatabu, au qai kila ni vakavuna na Kalou na itukutuku e tu kina!—2 Timoci 3:16.\nLorena: Niu wilika eso na tikinivolatabu e tarai au, au vola sara ena dua na ivola meu qai vakasamataka ena dua tale na gauna.—1 Timoci 4:15.\nE tiko e dua na tikinivolatabu e tarai iko sara ga?\nDiana: E kaya na Vosa Vakaibalebale 18:1: “Na tamata e tawasei koya e qara ga na ka e baleti koya, e saqata na vuku kece.” Ena so na gauna e dredre vei au meu veimaliwai, ia na tikinivolatabu qo e uqeti au meu kila ni rerevaki meu tawasei au.\nKathy: Au taleitaka e rua na tikinivolatabu qo, na Maciu 10:29 kei na 31, e kaya o Jisu ni sega mada ga ni guilecava o Jiova e dua na siparo e mate. E tomana: ‘Dou kua ni rere, dou talei sara vei ira na siparo.” Ena gauna mada ga qo niu wilika na tikinivolatabu qori, au raica niu se yaga tiko ga ena mata i Jiova.\nLorena: Au taleitaka na tikinivolatabu ena Aisea 41:9, 10, ni kaya o Jiova vei ira na nona tamata: “Au sega ni biuti iko. Mo kua ni rere niu tokoni iko. . . . Au na vakaukauataki iko.” Niu vakasamataka e dua na ka e vakaukauataki, au nanuma e dua na ka kaukaua me vaka na baivatu. E dau vakaukauataki au na tikinivolatabu qo meu kila ni lomani au o Jiova, ena tiko ga e yasaqu.\nNi o qara veivuke, o cei mo vakaraitaka vua?\nNa cava mo tukuna vei Jiova ni o masulaka na tikina qori?\nO rawa ni tukuna e rua na iwalewale (e sega ni veivakamavoataki) mo vakayagataka me seavu kina nomu nuiqawaqawa?\nVakatutu: Ni o wilika e dua na tikinivolatabu e vakadeitaka ni lomani iko o Jiova, se uqeti iko mo bucina na rai donu me baleti iko kei na nomu malumalumu, vola na tikinivolatabu qori ena dua na ivola. Vola tale ga na vuna e vakaibalebale kina vei iko na tikinivolatabu qori ena dua se rua na iyatuvosa. Qo e vica na tikinivolatabu e yaga vei Diana, Kathy, kei Lorena, mo tekivu kina.\nRoma 8:38, 39\n“E vakaraitaka na rua na tikinivolatabu qo ni lomani au o Jiova, keu nanuma mada ga ni na ca sara na kequ ituvaki.”—Diana.\n“E vakadeitaka vei au na tikinivolatabu qo niu sega ni tiko taudua. E vaka ga e toka volekati au o Jiova.”—Kathy.\n“Eda na sega ni vakacegui vakasauri, eda na rarawa mada “vakalekaleka.” Io, o Jiova ena vakaukauataki keda meda vosota.”—Lorena.\nEso tale na tikinivolatabu mo wilika\nMaciu 11:28, 29\nVulica na ka mo cakava ni o rarawa.\niMeli iMeli Na Cava au Tavalaki au Kina?\nijwyp wase 19


O se Nanuma Tiko?—June 2018\nO bau wilika vinaka na itabataba ni Vale ni Vakatawa se qai tabaki oti ga? Raica mada ke o rawa ni sauma e vica na taro qo:\nNa cava na va na ka meda cakava me vinaka kina noda lagasere?\nDuri vakadodonu qai taura cake noda ivolanisere. Meda cegu vinaka. Meda dalaga nida lagasere, ena rogo levu kina na noda lagasere.—w17.11, t. 5.\nNa cava eda qoroya me baleta na vanua e tiko kina na koro ni idrodro e Isireli kei na kedra gaunisala?\nE ono na kena koro ni idrodro, e vinaka tale ga na kena gaunisala. Ena rawa ni raica totolo e dua, e vanua veiganiti tale ga.—w17.11, t. 14.\nNa cava e iloloma vinaka duadua kina ni Kalou vei keda na ivoli i Jisu?\nE vakaceguya na noda gagadre meda bula tiko ga, eda rawa ni sereki kina mai na ivalavala ca kei na mate. Ni lomani keda na kawa i Atama na Kalou, e soli Jisu kina ena vukuda nida se valavala ca.—wp17.6, para. 6-7.\nE dusia vakacava na vakaturi i Jisu na Same 118:22?\nA cati o Jisu ni Mesaia qai vakamatei. Me rawa ni “vatu ni ivakadei ena tutunivale,” ena vinakati me vakaturi.—w17.12, para. 9-10.\nVakacava e basika na Mesaia ena iyatukawa ni ulumatua?\nEna so na gauna ena donuya na ulumatua na iyatukawa i Jisu, so tale na gauna ena sega. O Tevita e sega ni ulumatua nei Jese, ia e qai basika na Mesaia ena nona iyatukawa.—w17.12, para. 14-15.\nNa cava eso na ivakavuvuli vakavuniwai e laurai ena iVolatabu?\nE tukuni ena Lawa, mera tiko vakatikitiki o ira na tauvi ira eso na mate. O ira na tara na yagonimate mera dau vuluvulu. E tukuni ena Lawa me bulu na valelailai. E vinaka me caka ena ikawalu ni siga na cili ni rawa ni cevata na dra.—wp18.1, t. 7.\nNa cava e sega ni cala kina meda dau lomani keda na lotu vaKarisito?\nMeda lomana na kainoda me vaka ga noda lomani keda. (Mari. 12:31) O ira na tagane vakawati mera “lomani watidra me vaka ga na nodra lomana na yagodra.” (Efeso 5:28) E macala ni rawa ni laurai tale ga na yalo ni nanumi keda ga.—w18.01, t. 23.\nNa cava mo cakava mo toso kina vakayalo?\nE vinakati mo vulica na Vosa ni Kalou, vakasamataka vakatitobu qai muria na ka eda vulica. Me uqeta tale ga nomu vakasama kei na lomamu na yalo tabu, muria nodra ivakasala eso tale.—w18.02, t. 26.\nNa cava era sega ni nuitaki kina na dauraikalokalo kei na daurairai ena kena kilai na gauna se bera mai?\nE levu tu na vuna, ia na vuna levu duadua ni vakacala na iVolatabu na rua na ivalavala qori.—wp18.2, para. 4-5.\nMe vakacava noda rai nida vakadonuya na veisureti ina kana?\nKe da vakadonuya e dua na veisureti, meda dina ena noda vosa. (Same 15:4) Meda kua ni vakadaroya tu ga qai sega na kena yavu. De dua sa vakavakarau vinaka sara tu ga o koya e veisureti.—w18.03, t. 18.\nNa cava era vulica vei Timoci na tagane era lesi?\nE dau veikauaitaki o Timoci, dau vakaliuca na veika vakayalo. E gumatua ena veiqaravi tabu, e vakayagataka na veika e vulica. E dau vakarautaki koya, e nuitaka tale ga na veitokoni ni yalo tabu i Jiova. Rawa nida vuli kece ena nona ivakaraitaki, bau kina o ira na qase ni ivavakoso.—w18.04, para. 13-14.


1 Korinica 15 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\niMatai ni iVola Vei Ira mai Korinia 15:1-58\nVakaturi o Karisito (1-11)\nYavu ni vakabauta na veivakaturi (12-19)\nVeivakadeitaki ni vakaturi o Karisito (20-34)\nYago vakayago, yago vakayalo (35-49)\nTawamate, tawavuca (50-57)\nVakaitavi vakalevu ena cakacaka ni Turaga (58)\n15 Ia qo raveitacini, au via vakaraitaka tale vei kemuni na itukutuku vinaka au a tukuna vei kemuni,+ oni a ciqoma, oni tudei tale ga kina. 2 Na itukutuku vinaka oni rogoca qo vei au oni sa na vakabulai tiko kina ke oni taura matua. Ke sega ena sega ni yaga na nomuni vakabauta. 3 E dua vei ira na ka bibi au vakadewataka vei kemuni, au a ciqoma tale ga, oya ni mate na Karisito ena vuku ni noda ivalavala ca me vaka e kaya na iVolatabu,+ 4 e bulu,+ io, e vakaturi+ ena ikatolu ni siga+ me vaka e kaya na iVolatabu,+ 5 e rairai sara vei Kifa*+ qai tarava vei ratou na le Tinikarua.+ 6 Oti ya sa qai rairai vei ira na 500 vakacaca na veitacini ena dua ga na gauna,+ e levu vei ira oya era se bula tiko qo, ia eso era sa moce, oya era sa mate. 7 Oti sa qai rairai vei Jemesa,+ tarava sara vei ratou kece na yapositolo.+ 8 Kena iotioti, e qai rairai vei au+ me vaka ga au sucudole. 9 O yau na imurimuri sara ni yapositolo, e sega mada ga ni ganita meu vakatokai meu yapositolo niu dau vakacacana na ivavakoso ni Kalou.+ 10 Ia ena loloma soli wale ga ni Kalou, au mai yacova kina na vanua au sa tu kina qo. E sega tale ga ni maumau na nona loloma soli wale vei au, niu ogaoga sara vakalevu vei ira kece, ia e sega ni o yau, na loloma soli wale ga ni Kalou vei au. 11 O koya gona seu vunau o yau se o ira, qo na sala keimami vunau kina, qo tale ga na ivakarau ni nomuni vakabauta. 12 Ke vunautaki ni sa vakaturi mai na mate o Karisito,+ era qai tukuna vakacava eso vei kemuni nira sega ni vakaturi na mate? 13 Ke ra sega dina ni vakaturi na mate, kena ibalebale ni a sega ni vakaturi na Karisito. 14 Ia ke sega ni vakaturi na Karisito, sa tawayaga na noda vunau, sa tawayaga tale ga na noda vakabauta. 15 Kena ikuri, ke ra sega dina ni vakaturi na mate, eda sa na wili tale ga meda ivakadinadina lasu ni Kalou,+ nida vunautaka tiko ni sa vakaturi Karisito na Kalou,+ ia a sega ni vakaturi koya na Kalou. 16 O koya gona, ke ra sega ni vakaturi na mate, a sega tale ga ni vakaturi na Karisito. 17 Kena ikuri, ke sega ni vakaturi na Karisito, e sa tawayaga na nomuni vakabauta, oni se okati tiko ga moni valavala ca.+ 18 O ira tale ga na tisaipeli i Karisito era moce tu, oya nira sa mate, era sa na yali vakadua.+ 19 Ke da vakanuinui tiko vei Karisito ena bula ga qo, eda sa tamata vakaloloma dina. 20 Ia qo sa vakaturi mai na mate na Karisito me kedra isevu na moce tu, oya o ira na mate.+ 21 Ni vakavuna na mate e dua na tamata,+ na nodra vakaturi tale ga na mate e rawati ena vuku ni dua na tamata.+ 22 Era mate tiko na tamata kece ena vuku i Atama,+ ena bula vaka kina na tamata kece ena vuku i Karisito.+ 23 Ena veitaravi ga: E isevu o Karisito,+ ra qai tarava yani o ira era nona ena gauna e sa tiko kina.+ 24 Oti ya na icavacava, ni sa vakamalumalumutaka vakadua na matanitu kece, lewa kece, kei na kaukaua kece,+ sa na qai solia lesu na veiliutaki ni Matanitu vua na nona Kalou na Tamana. 25 Ni dodonu me veiliutaki tiko vakatui me yacova nira sa vakamalumalumutaki kece na meca e ruku ni yavana.+ 26 Na iotioti ni meca me vakamalumalumutaki o mate.+ 27 Na Kalou sa “vakamalumalumutaka na ka kece e ruku ni yavana.”+ Ia ni kaya, ‘sa vakamalumalumutaki na ka kece,’+ e macala ga ni sega ni wili eke o koya e vakamalumalumutaka vua na ka kece.+ 28 Ni sa na vakamalumalumutaki na ka kece vua, ena qai vakamalumalumutaki koya tale ga na Luvena vei koya a vakamalumalumutaka na ka kece vua,+ me rawa ni ka kece ga na Kalou vei ira na tamata kece.+ 29 Ke sega, na cava era na cakava o ira na papitaisotaki mera mate?+ Ke ra sega sara ga ni vakaturi na mate, na cava mera papitaisotaki kina mera mate? 30 Na cava meda bolea tiko kina na rarawa e veigauna?+ 31 Au voleka ga ni mate e veisiga. E ivakadei ni ka qo na levu ni noqu marautaki kemuni na taciqu, na noqu marautaki Karisito Jisu tale ga na noda Turaga. 32 Keu vala kei ira na manumanu kila mai Efeso me vaka era cakava eso,*+ na cava na betena vei au? Ke ra na sega ni vakaturi na mate, “meda kana ga, da gunu, nida na mate nimataka.”+ 33 Ni kua ni vakaisini kemuni. Na ilala ca e vakacacana na itovo vinaka.+ 34 Ni yadra mai moni cakava na ka e dodonu, ni kua ni cakava na ka ca nira sega ni kila na Kalou eso. Au kaya qo moni madua kina. 35 Ia ena kaya e dua: “Era na vakaturi vakacava na mate? Na yago cava era na tucake mai kina?”+ 36 O sa leqa sara ga o iko! Na ka o kaburaka ena sega ni tu tu ga e bula, ena mate mada e liu. 37 Me baleta na ka o kaburaka, o sega ni kaburaka na kau,* o kaburaka ga na sorena, na soreniwiti se dua tale na sorenikau, 38 ia na Kalou e solia na yago ni sorenikau yadua me vaka ga na nona lewa, e vakarautaka na yago era dui kilai kina. 39 E duidui na yago, e tiko na yago ni tamata, e duatani na yago ni bulumakau, e duatani tale na yago ni manumanuvuka, e duatani tale ga na yago ni ika. 40 E tiko na yago vakalomalagi,+ e tiko tale ga na yago vakavuravura.+ E duatani na lagilagi ni yago vakalomalagi, e duatani tale ga na lagilagi ni yago vakavuravura. 41 E duatani na lagilagi ni matanisiga, e duatani na lagilagi ni vula,+ e duatani tale ga na lagilagi ni kalokalo. Na kalokalo mada ga era sega ni tautauvata ena kedra lagilagi. 42 E vaka kina nodra vakaturi na mate. E vuca ni tei, ena sega tale ni vuca ni sa vakaturi.+ 43 E beci ni se kaburaki, e lagilagi ni sa vakaturi.+ E malumalumu ni se kaburaki, e kaukaua ni sa vakaturi.+ 44 E kaburaki ena yago vakayago, e vakaturi ena yago vakayalo. Ke sa tiko na yago vakayago, ena tiko tale ga na yago vakayalo. 45 Me vaka ga e volai: “Na imatai ni tamata o Atama e tamata bula.”+ Na iotioti ni Atama e qai yaco me kabula vakayalo, me vu ni bula.+ 46 Ia e sega ni liu na ka vakayalo, na ka vakayago ga, sa qai muri na ka vakayalo. 47 E vu e vuravura na imatai ni tamata, e buli ena kuvuniqele,+ na ikarua ni tamata e vu mai lomalagi.+ 48 O ira era vu e vuravura era vakataki koya ga e buli ena kuvuniqele, o ira era vakalomalagi era vakataki koya ga e vu mai lomalagi.+ 49 Me vaka ga na noda ucui koya e vu mai na kuvuniqele,+ eda na ucui koya tale ga e vu mai lomalagi.+ 50 Ia au kaya vei kemuni raveitacini, na yago kei na dra ena sega ni rawata na matanitu ni Kalou, na ka tale ga e vuca sa na sega tu ga ni rawa ni veisau me tawavuca. 51 Ia ni rogoca meu tukuna vei kemuni e dua na ka vuni tabu: Eda na sega ni moce kece, oya meda mate, ia eda na veisau kece,+ 52 vakasauri me vaka na sauriva ni mata, ni tagi tiko na iotioti ni biukila. Ni sa na rogo na biukila,+ era na qai vakaturi na mate mera tawavuca, eda na veisau tale ga. 53 Na ka e vuca qo e sa na tawavuca,+ na ka e mate qo e sa na tawamate.+ 54 Ia ni sa na vuki na ka vuca qo me tawavuca, me vuki tale ga na ka mate qo me tawamate, sa na qai dina na ka e volai: “Sa na tilomi vakadua o mate.”+ 55 “O iko mate, i vei na nomu qaqa? O iko mate, i vei na nomu bati gaga?”+ 56 Na bati gaga ni mate na ivalavala ca,+ ia na kaukaua ni ivalavala ca e toka sara ga ena Lawa.+ 57 Eda vakavinavinaka vua na Kalou ni vakavuna noda qaqa ena vuku ni noda Turaga o Jisu Karisito!+ 58 O koya gona, kemuni na taciqu lomani, ni tudei,+ kua ni yavala, dau vakaitavi vakalevu+ ena cakacaka ni Turaga ni sega ni ka wale+ na nomuni veiqaravi ena cakacaka ni Turaga.\n^ E kilai tale ga me o Pita.\n^ Se rawa ni, “mai na rai vakatamata.”\n^ Kir., “na yago.”\n1 Korinica 15


Me Savasava na iTovo—Ni Savasava na Kalou | Matanitu ni Kalou\nVeivakavulici na Tui me dokai na ivakatagedegede savasava ni Kalou\nRaitayaloyalotaka ni o sa curuma na matamata ena rara ni valenisoro vakayalo i Jiova\n1. Na cava e raica o Isikeli e vakatubuqoroqoro tale ga vei keda nikua?\nRAITAYALOYALOTAKA mada ni o raica na ka vakatubuqoroqoro a raica tale ga o Isikeli ena 25 vakacaca na senitiuri sa oti: O sa volekata yani na lomanibai ni dua na valenisoro vakaitamera e taliva qai savasava. Sa wawa tu e dua na agilosi kaukaua me vakasarasarataki iko ena vanua totoka qori! O cabeta sara na vitu na ikabakaba ina dua vei ratou na tolu na matamata e rauta ni 30 na mita na kena cere. Dua na ka na nomu qoroqoro. O raica na valeniyadra ni o yaco ina matamata, e ceuti tale tu ga ena duru na vuniniuniu totoka.—Isik. 40:1-4, 10, 14, 16, 22; 41:20.\n2. (a) Na cava e vakatakarakarataka na valenisoro ena raivotu? (Raica tale ga na ivakamacala e ra.) (b) Na cava e dusia na matamata ni valenisoro?\n2 Qori na raivotu ni valenisoro vakayalo. Ena wase 40 ina 48 ni nona ivola, e vakamatailalaitaka kina o Isikeli na ivakamacala vakaparofisai ni valenisoro. Na valenisoro e vakatakarakarataka na ituvatuva ni sokalou savasava i Jiova. Na ka kece me baleta na valenisoro vakayalo qori, e vakaibalebale tale ga ena noda sokalou ena iotioti ni veisiga qo. * Na cava e dusia na matamata cecere? E dusia na ivakatagedegede cecere qai dodonu ni Kalou mera muria o ira na vakaitavi ena sokalou savasava i Jiova. Qori tale ga na ka e vakabibitaki ena vuniniuniu e ceuti tu e lalaga, e dau cavuti ena iVolatabu ena so na gauna na vuniniuniu me dusia na ka e dodonu. (Same 92:12) Vakacava na valeniyadra? O ira na sega ni doka na ivakatagedegede ni Kalou e vakatabui mera vakaitavi ena sokalou e savasava, totoka qai veidusimaki ina sala ni bula.—Isik. 44:9.\n3. Na cava e gadrevi kina mera vakasavasavataki tiko ga na imuri i Karisito?\n3 Sa vakayacori vakacava na raivotu i Isikeli? Eda raica ena Wase 2 ni ivola qo, ni vakayagataki Karisito o Jiova me vakasavasavataki ira na nona tamata mai na 1914 ina itekivu ni 1919. Ia a sega ni yala ga e keri na veivakasavasavataki! Ena 100 na yabaki sa oti, e tokona tu ga o Karisito na ivakatagedegede savasava i Jiova me baleta na itovo. E gadrevi kina mera vakasavasavataki tiko ga na nona imuri. Na vuna? E kumuni ira tiko o Karisito mai na vuravura e torosobu na kena itovo, ia e saga o Setani me vagolei ira lesu ina soso se na ivalavala dukadukali. (Wilika 2 Pita 2:20-22.) Meda raica mada e tolu na ituvaki eda vakasavasavataki tiko ga kina na lotu vaKarisito dina. Kena imatai na noda itovo, kena ikarua na ituvatuva yaga me savasava tiko ga kina na ivavakoso, kena ikatolu na vuvale.\nVakasavasavataki na iTovo\n4, 5. Na ivadi cava sa vakayagataka voli mai vakadede o Setani? Na cava e yaco kina?\n4 Eda dau kauaitaka vakalevu na dauveiqaravi i Jiova na ivalavala e dodonu qai savasava. Qori na vuna eda ciqoma kina na idusidusi matata e vakarautaki me baleta na itovo. Raica mada e vica na kena ivakaraitaki.\n5 Veiyacovi tawadodonu. E inaki i Jiova me savasava qai marautaki na nodra veiyacovi na veiwatini. Ia e via temaki keda o Setani meda vakayagataka vakatani na isolisoli talei qori me kua ni vakadonui keda kina na Kalou. A vakayagataka o Setani na ivadi qori ena gauna i Pelami qai vakaloloma na kena itinitini, ia sa qai vakayagataka vakalevu sara ena iotioti ni veisiga.—Tiko 25:1-3, 9; Vkta. 2:14.\n6. Na bubului cava e tabaki ena Vale ni Vakatawa? E yaga vakacava na bubului qori vei ira e levu? Na cava sa sega ni vakayagataki tale kina? (Raica tale ga na ivakamacala e ra.)\n6 Me vorati na ivadi i Setani, a tabaki ena Vale ni Vakatawa ni 15 June, 1908, e dua na bubului e okati kina na veidinadinati qo: “Ena vanua kece au tiko kina, ena tautauvata tu ga na noqu ivalavala vua na tagane keu yalewa se vua na yalewa keu tagane, seu mani tiko taudua se matanalevu.” * E sega ni ivakaro na bubului qori, ia e levu era ciqoma ra qai vakadonuya me tabaki na yacadra ena Vale ni Vakatawa. A yaga vei ira e levu ena gauna ya na bubului qori, oti e vica na yabaki e laurai ni sa sega ni vu mai lomadra e levu nodra muria, mani vakatulewataka na isoqosoqo me sa kua ni vakayagataki tale. Ia e muri tu ga na kena ivakavuvuli me baleta na itovo savasava.\n7. Na leqa cava e vakamacalataki ena Vale ni Vakatawa ni 1935? Na cava e qai tukuni vakadodonu kina?\n7 Sa qai kaukaua ga na sasaga i Setani. E vakamacalataki ena Vale ni Vakatawa ni 1 Maji, 1935, na nodra rai cala eso na dauveiqaravi i Jiova. Qori na nodra nanuma ni sega ni gadrevi mera muria na ivakatagedegede savasava i Jiova ena so tale na basoga ni nodra bula, ke ra sa vakaitavi tiko ena cakacaka vakaitalatala. E qai tukuna vakadodonu na Vale ni Vakatawa: “Me kua ni nanuma e dua ni bibi ga me vakaitavi ena cakacaka vakavunau. Era matataki Jiova na nona ivakadinadina, e dodonu gona mera matataki Jiova vinaka kei na nona matanitu.” E vakamatatataki tale ga ena ulutaga na ivakasala me baleta na vakawati kei na veiyacovi, me vukei keda meda “dro tani mai na veiyacovi tawadodonu.”—1 Kor. 6:18.\n8. Na cava e vakabibitaki kina vakalevu ena Vale ni Vakatawa na ibalebale dina ni vosa vaKirisi ni veiyacovi tawadodonu?\n8 Ena veiyabaki sa sivi, e vakabibitaki vakalevu ena Vale ni Vakatawa na ibalebale dina ni por·neiʹa, e vakayagataki ena iVolatabu vaKirisi me ivakadewa ni veiyacovi tawadodonu. Na por·neiʹa e sega ni yalani ga ena veiyacovi, e okati tale ga kina na ivalavala dukadukali tale eso, na ivalavala vakasisila kece e kilai ni dau vakayacori ena vanua era tiko kina na saqamua. Eda taqomaki gona na imuri i Karisito mai na ivalavala sa takalevu tu nikua e vakatanitaki kina na veiyacovi.—Wilika Efeso 4:17-19.\n9, 10. (a) Na leqa cava tale e vakamacalataki ena Vale ni Vakatawa ni 1935? (b) Na cava e kaya na iVolatabu me baleta na ivakavakayagataki dodonu ni alakaolo?\n9 Gunu sivia. A vakamacalataki e dua tale na leqa ena Vale ni Vakatawa ni 1 Maji, 1935: “E laurai nira dau gunu [alakaolo] eso ra qai lai cakacaka vakavunau se cakava eso tale na itavi vaKarisito. Ia na cava e kaya na iVolatabu ena ivakavakayagataki dodonu ni waini? Vakacava ke vakaleqa na nona veiqaravi e dua ena nona isoqosoqo na Turaga na nona gunu waini, e donu ya?”\n10 A saumi qori ena rai vakaivolatabu me baleta na alakaolo. E sega ni vakacala na iVolatabu na gunuvi vakalailai ni waini kei na so tale na mataqali alakaolo, ia e vakacala na mateni. (Same 104:14, 15; 1 Kor. 6:9, 10) Vakacava na gunuvi ni alakaolo ni qaravi na itavi vakalou? E matata vinaka tu vei keda na kedrau italanoa na luvei Eroni, a vakamatei rau na Kalou ni rau cabora vua na isoro e sega ni vakadonui. Oti toka ga na ka e yaco qori, a vakasalataki ira sara na bete o Jiova mera kua ni gunu alakaolo nira qarava na nodra itavi vakalou. Eda kila rawa e keri na ka e rairai vakavuna me rau cakava na ka tawadodonu na luvei Eroni. (Vunau 10:1, 2, 8-11) Ni muri na ivakavuvuli qori nikua, eda sega tale ga ni gunu alakaolo na imuri i Karisito nida qarava na itavi vakalou.\n11. E yaga vakacava na kena vakamatatataki vei keda na gunu sivia?\n11 E vakamatatataki tale ga vei ira na tacida ena veiyabaki sa sivi na gunu sivia, na kena sa wasoma se vakatanitaki me sa lai bobula kina e dua. Na veidusimaki vakayalo ena kena gauna donu e vukei ira e levu mera cakava na veiveisau e gadrevi ra qai lewai ira vinaka tale. Ia eso tale era vukei mera levea na ituvaki e rawa ni tini ena gunu sivia. Me kua gona ni gunuvi vakasivia na alakaolo ni rawa ni vakarogorogocataki kina e dua kei na nona vuvale, e bibi sara ni na vakaleqa na nodratou sokalou savasava vei Jiova.\n“Ena sega vakadua ni boiboi tavako na noda Turaga se biuta e gusuna e dua na ka dukadukali.”—C. T. Russell\n12. Era raica vakacava na vakatavako na tacida ni bera mada ga na iotioti ni veisiga?\n12 Vakatavako. Ni bera mada ga na iotioti ni veisiga, era sa tekivu vakaraitaka na tacida nira cata na vakatavako. E nanuma lesu ena vica na yabaki sa oti e dua na tacida itabaqase o Charles Capen, na imatai ni nodrau sota kei Charles Taze Russell ena icavacava ni ika19 ni senitiuri. A se yabaki 13 ena gauna qori o Capen, qai raici ratou vakaveitacini o Russell ena ikabakaba ni Bible House e Allegheny, Pennsylvania. A tarogi ratou sara: “Dou vakatavako tiko? Au boica na tavako.” Eratou tukuna vua ni ratou sega ni vakatavako. Eratou kila rawa e keri na rai i Russell me baleta na vakatavako. Ni vakamacalataka o Brother Russell na 2 Korinica 7:1 ena Vale ni Vakatawa ni 1 Okosita, 1895, e kaya: “Au vakabauta ni sega ni lagiti na Kalou ena vakatavako, qai sega ni yaga vua na lotu vaKarisito me vakayagataka na kena mataqali cava ga. . . . Ena sega vakadua ni boiboi tavako na noda Turaga se biuta e gusuna e dua na ka dukadukali.”\n13. Na idusidusi cava tale e tabaki ena 1973?\n13 A vakatokai na tavako ena Vale ni Vakatawa ni 1935 me “co ca vakasisila,” o koya tale ga e mama se kania ena sega ni rawa ni lewe tiko ga ni vuvale e Peceli se matataka na isoqosoqo ni Kalou ena cakacaka vakapainia se ivakatawa dauveilakoyaki. E tabaki ena Vale ni Vakatawa ni 1 June, 1973 e dua tale na idusidusi ni itovo savasava. E vakamacalataki kina ni sega ni rawa ni lewe tiko ga ni ivavakoso na lotu vaKarisito e sega ni muduka na vakatavako, na ivalavala e rawa ni veivakamatei, e dukadukali qai tawayalololoma. Era na vakasivoi o ira na sega ni biuta na vakatavako. * Qori e dua tale na ka bibi e vakasavasavataki ira kina na nona imuri o Karisito.\n14. Na cava na rai ni Kalou me baleta na dra? Na cava e vakavuna na kena takalevu na soli dra?\n14 Vakayagataki vakatani ni dra. A vakamatatataka na Kalou ena gauna i Noa me kua ni laukana na dra. E vakabibitaka tale qori ena nona Lawa vei ira na Isireli, qai vakarota na ivavakoso vaKarisito me “tabu . . . na dra.” (Caka. 15:20, 29; Vkte. 9:4; Vunau 7:26) Ia e rawai ira e levu nikua o Setani mera beca na ivakaro qori ni Kalou. Ena ika19 ni senitiuri, era vakatovolea wale ga na vuniwai na soli dra. Sa qai tete na ivakarau qori ni sa kilai ni rawa ni vakayagataki vua e dua tale na nona dra e dua ke tautauvata. A tekivu kumuni qai maroroi na dra ena 1937, qai vakayagataki vakalevu ena vuku ni iKarua ni iValu Levu. Sega ni dede sa takalevu e veiyasa i vuravura na soli dra.\n15, 16. (a) Na cava era cakava na tacida nira vakatovolei ena soli dra? (b) Na ivukevuke cava e vakarautaki me vakamatatataka na soli dra kei na kena isosomi? Na cava e rawati kina?\n15 A se tukuni sara ena Vale ni Vakatawa ni 1944, ni soli dra e tautauvata ga ni laukana na dra. E vakabibitaki qai vakamatatataki ena yabaki tarava na rai vakaivolatabu qori. A tabaki ena 1951 eso na taro kei na kena isau me vukei ira na tacida nira veivosaki kei ira na vuniwai. Ena vuku ni nodra rai me baleta na dra, era vakalewai, sevaki qai tusaqati na imuri yalodina i Karisito e veiyasa i vuravura, ia era yaloqaqa tu ga. Ena veidusimaki i Karisito, e tabaka tiko ga na isoqosoqo na ivukevuke yaga me vaka na brochure kei na ulutaga e vakarautaki vinaka qai matata na kena ivakamacala.\n16 Era gole eso na qase ni ivavakoso ina veivalenibula ena 1979 mera lai vakamacalataka vinaka vei ira na vuniwai na veika eda vakabauta, kena yavu vakaivolatabu, kei na veika e rawa ni isosomi ni dra. Ena 1980, e vakayacori sara ga e dua na vuli me veivuke ena itavi qori ra qai tiko kina na qase ena 39 na siti e Merika. Toso na gauna, e vakadonuya na iLawalawa Dauvakatulewa me tauyavu e veiyasa i vuravura na Komiti Veitaratara kei na Valenibula. Vakacava e bau mana na sasaga kece qori ena veiyabaki sa sivi? E tini vakacaca na udolu era veiqaravi ena tabana ni bula nikua, wili kina na vuniwai, dauveisele kei na dauveivakamoceri, era tokoni keda ra qai doka na noda vakatulewa me kua ni soli vei keda na dra. E levu na valenibula era sa sega ni vakayagataka na dra ena nodra veiqaravi, eso era tukuna ni veiqaravi vakavuniwai vinaka duadua. E vakatubuqoroqoro dina na sala e taqomaki keda tiko kina na nona imuri o Jisu me kua ni vakadukadukalitaki keda o Setani.—Wilika Efeso 5:25-27.\nE levu na valenibula era sa sega ni vakayagataka na dra ena nodra veiqaravi, eso era tukuna ni veiqaravi vakavuniwai vinaka duadua\n17. Eda na vakaraitaka vakacava nida marautaka na nona vakasavasavataki keda o Karisito?\n17 E vinaka meda taroga, ‘Eda marautaka na nona vakasavasavataki keda o Karisito, kei na nona veivakavulici meda muria na ivakatagedegede cecere i Jiova me baleta na itovo?’ Ke vaka kina, meda nanuma tiko ena sega ni cegu nona temaki keda o Setani meda beca na ivakatagedegede savasava ni itovo qai tawayalodina vei rau o Jiova kei Jisu. Me kua ni rawai keda o Setani, e veivakasalataki qai veivakadreti tu ga vakayalololoma na isoqosoqo i Jiova ena itovo tawakilikili ni vuravura qo. Meda kauaitaka mada ga, da ciqoma qai muria tiko ga na ivakasala yaga qori.—Vkai. 19:20.\nTaqomaki na iVavakoso\n18. Na cava eda vulica ena raivotu i Isikeli me baleti ira na nakita mera beca na ivakatagedegede ni Kalou?\n18 Na ikarua ni veivakasavasavataki e vauca na ituvatuva me kua ni dukadukali kina na ivavakoso. E ka ni rarawa nira sega ni dina eso ena nodra yalayala vua na Kalou ra qai sega ni muria tiko ga na ivakatagedegede savasava i Jiova me baleta na itovo. Eso e veisau na lomadra ra qai nakita mera beca na ivakatagedegede qori. Na cava me vakayacori vei ira qori? Eda rawa ni kila na kena isau ena ivakamacala ni raivotu i Isikeli me baleta na valenisoro vakayalo ena itekivu ni iwase qo. O se nanuma tiko na cava e tu ena matamata kece? Io, na valeniyadra. E yadravi tu na valenisoro me kua ni curu kina o koya e “sega ni cili na lomana.” (Isik. 44:9) Eda vulica e keri ni ka dokai meda vakaitavi ena sokalou savasava, ia era marautaka ga qori o ira na muria na ivakatagedegede savasava i Jiova me baleta na itovo. E ka dokai tale ga noda veimaliwai kei ira na tacida vakayalo, ia era tiko ga o ira na marautaka qori nikua.\n19, 20. (a) E vakamatatataka vakacava o Karisito na sala me dikevi kina na cala bibi? (b) Na cava e tolu na vuna mera vakasivoi kina o ira era sega ni veivutunitaka nodra cala?\n19 A vakamacalataki ena Vale ni Vakatawa ni 1892 ni “dodonu mera vakasivoi na lotu vaKarisito era cakitaka ni solia o Karisito nona bula me [keda ivoli] kece, se ra mani cakitaka vakadodonu se ra vakaraitaka ena so tale na sala.” (Wilika 2 Joni 10.) A tukuni ena 1904 ena ivola The New Creation nira rawa ni vakadukadukalitaka na ivavakoso o ira na caka ca tiko ga. Ena gauna ya era se dau vakaitavi kece na lewe ni ivavakoso ena “veilewai ni lotu” me baleti ira na cala bibi. Ia e sega ni caka wasoma qori. A tukuni ena Vale ni Vakatawa ni 1944 nira tiko ga na tacida tagane era lesi mera cakava qori. Sa qai tabaki ena Vale ni Vakatawa ni 1952 na ituvatuva vakaivolatabu e vauca na kisi ni veilewai.E vakamacalataki kina ni bibi mera vakasivoi o ira na sega ni veivutuni, me savasava tiko ga kina na ivavakoso.\n20 Me tekivu mai na gauna ya, sa vukei ira voli mai na nona imuri o Karisito ena idusidusi matata ni kena rogoci na kisi ni cala bibi. Era vakavulici vinaka na qase mera vakatotomuria na rai i Jiova nira qarava na kisi ni veilewai, me veiraurautaki na lewadodonu kei na yalololoma. E matata tale tu ga vei keda nikua na tolu na vuna me vakasivoi kina mai na ivavakoso e dua e sega ni veivutunitaka nona cala: (1) me kua ni vakarogorogocataki na yaca i Jiova, (2) me kua ni vakadukadukalitaki na ivavakoso ena cala bibi e vakayacori, (3) me rawa ni uqeti koya e cala me veivutuni.\n21. E yaga vakacava na ituvatuva ni veivakasivoi?\n21 Vakacava o raica rawa na yaga ni ituvatuva ni veivakasivoi vei keda na imuri i Karisito nikua? Era dau veivakamuai e Isireli makawa na daucaka ca, eso na gauna era le lailai tale o ira na lomani Jiova ra qai cakava na ka dodonu. Qori na vuna e dau vakarogorogocataka kina na yaca i Jiova na matanitu o Isireli, mani tagutuva na Kalou na nona vakadonui ira. (Jere. 7:23-28) Ia nikua sa sega ni veitaratara o Jiova kei na dua na matanitu, sa dusimaki ira tiko na tagane kei na yalewa matua vakayalo. Nira kau laivi mai na keda maliwa na daucaka ca era sega ni veivutuni, ena sega ni vakayagataki ira o Setani mera vakadukadukalitaka se vakarogorogocataka na ivavakoso. E yalani nodra veivakamuai ena ivavakoso, eda nuidei kina vakailawalawa ni na vakadonui keda tiko ga o Jiova. Meda kua sara ni guilecava na yalayala i Jiova: “Ena tawayaga na iyaragi kece e buli mo valuti kina.” (Aisea 54:17) Vakacava eda dau tokoni ira ena yalodina na qase nira qarava na itavi bibi e vauca na kisi ni veilewai?\nLagiti Koya e Vakayacani Kece Vua na Vuvale\n22, 23. Na cava eda vakavinavinakataka me baleti ira na tacida ena itekivu ni ika20 ni senitiuri? Na cava eso na ka e gadrevi mera veiraurautaka me baleta na vuvale?\n22 Na ikatolu ni ituvaki eda vakasavasavataki tiko ga kina na imuri i Karisito, oya na vakawati kei na bula vakavuvale. E vakasavasavataki na noda rai me baleta na vuvale ena veiyabaki sa sivi. Kena ivakaraitaki, nida wilika na kedra italanoa na tacida ena itekivu ni ika20 ni senitiuri, eda qoroqoro qai kurabuitaka na veika era vakuai ira kina. Eda vakavinavinakataka na nodra vakaliuca na nodra veiqaravi tabu, ia e laurai ni gadrevi mera veiraurautaka e levu na ka. Meda raica mada na kena ivakaraitaki.\n23 Levu na gauna era sega ni tu vata kei na nodra vuvale na tacida tagane me vica vata na vula, ena vuku ni nodra ilesilesi ena cakacaka vakaitalatala se vakaivakatawa dauveilakoyaki. E dau uqeti ena noda ivola me kua na vakawati, so na gauna na ka e tukuni ena tikina qori e dau ulabaleta tale na ivakasala vakaivolatabu. E lailai tale ga na ivakasala me dei kina na vakawati. Ia sa veisau sara qori nikua.\nMe veiraurautaki na itavi vakalou kei na vuvale\n24. E vukei ira vakacava na nona imuri o Karisito me donu nodra rai me baleta na vakawati kei na vuvale?\n24 Sa veiraurautaki ena gauna qo na itavi vakalou kei na qaravi ni vuvale. (Wilika 1 Timoci 5:8.) E raica tale ga o Karisito mera vakasalataki tiko ga vakaivolatabu na nona imuri yalodina ena veika e vauca na vakawati kei na vuvale. (Efeso 3:14, 15) A tabaki ena 1978 na ivola Tauyavutaka Nomu Bula Vakamatavuvale me Mamarau. Oti e 18 na yabaki, a tabaki na ivola Na Sala me Marau Kina na Vuvale. E tabaki tale ga ena Vale ni Vakatawa e levu na ulutaga me baleta na vakawati, me vukei ira na veiwatini mera muria na ivakavuvuli vakaivolatabu.\n25-27. Era vukei vakacava na gone ena veiyabaki sa sivi ena veika era kauai kina?\n25 Vakacava o ira na gone? Era vukei tale ga vakalevu ena veiyabaki sa sivi ena veika era kauai kina. Sa vakarautaka voli mai vakadede na isoqosoqo i Jiova na veika totoka me baleti ira na gone qai veiganiti kei na nodra yabaki. Ia nikua sa vutucoqa sara na ivukevuke e vakarautaki. Kena ivakaraitaki, a tabaki ena Yadra! mai na 1919 ina 1921, na ulutaga “Juvenile Bible Study” (“Vuli iVolatabu ni Gone”). A tabaki ena 1920 na brochure The Golden Age ABC, kei na ivola Children ena 1941. Ena veiyabaki ni 1970, a tabaki kina na ivola Vakarorogo Vua na Qasenivuli Levu, Your Youth—Getting the Best out of It, kei na Noqu i Vola ni Talanoa ena i Vola Tabu. Ena 1982, sa tekivu tabaki ena Yadra! na ulutaga “Ra Taroga na iTabagone,” oti sa qai tabaki ena 1989 na ivola Questions Young People Ask—Answers That Work.\nEra marautaka na tiko ena soqo ni tikina mai Jamani na brochure Noqu iVola ni Vuli iVolatabu\n26 Nikua sa rua sara na itabataba vou ni ivola Young People Ask, sa tiko tale ga na ivola Vuli Vua na Qasenivuli Levu. E levu tale na ulutaga me baleti ira na itabagone e rawa ni laurai ena noda web site na jw.org. E levu na ka e vakarautaki ena noda web site me baleti ira na gone, wili kina na qito vakaivolatabu se so tale na ka e rawa ni okati ena nodra vuli iVolatabu na gone kei na itabagone, na vidio, droini ni italanoa vakaivolatabu, na ka mera vulica ena iVolatabu na gone era yabaki tolu lako sobu, kei na so tale na ka me vakatovolei kina na ka era kila. E se kauaitaki ira tiko ga na gone o Karisito me vaka ga e vakaraitaka ni keveti ira na gone ena imatai ni senitiuri. (Mari. 10:13-16) E vinakata o Jisu mera kila na gone nira lomani, era vakani vinaka tale ga vakayalo.\n27 E vinakata tale ga o Jisu mera taqomaki na gone. Sa takalevu sara nikua nodra vakacacani na gone, ni sa torosobu tiko ga na itovo ena vuravura ca qo. E tabaki kina na ulutaga e vakamacalataka vakamatata, vakadodonu tale ga na sala mera taqomaki luvedra kina na itubutubu mai na ivalavala torosobu qori. *\n28. (a) Me vaka e laurai ena raivotu ni valenisoro i Isikeli, na cava meda cakava meda vakaitavi kina ena sokalou savasava? (b) Na cava o vakadeitaka mo cakava?\n28 Eda qoroya dina na nona vakasavasavataki keda tiko ga o Karisito, kei na nona veivakavulici meda doka qai muria na ivakatagedegede savasava i Jiova meda vakila kina na kena yaga. Vakasamataka tale mada na valenisoro e raivotutaka o Isikeli. O se nanuma tiko na kena matamata cecere? Na valenisoro e raivotutaki ya e sega ni valenisoro dina, e valenisoro vakayalo. Ia e bibi meda raica me vaka sara ga e dua na valenisoro dina. Eda sega ni curuma ena noda cakava wale ga na veika e laurai levu, me vaka na noda lako ina vale ni soqoni, cega na iVolatabu se vunau e veivale. Na dauveivakaisini mada ga e sega ni curuma na valenisoro i Jiova e rawa ni cakava tale ga qori. Nida cakava na veika e laurai levu, e bibi meda muria tale ga na ivakatagedegede savasava i Jiova me baleta na itovo qai vu mai lomada noda tokona na sokalou savasava. E rawa ni qai tukuni nida sa curuma, eda veiqaravi tale ga ena vanua savasava duadua se na ituvatuva ni sokalou savasava vua na Kalou o Jiova! Meda vakamareqeta e veigauna na itavi dokai qori da qai saga ena noda vinaka kece meda vakatotomuria na savasava i Jiova nida muria na nona ivakatagedegede dodonu!\n^ para. 2 Ena 1932, a vakamacalataki taumada ena ikarua ni ivola na Vindication, ni vakayacori tale ga ena noda gauna na parofisai vakaivolatabu me baleta nodra lesu na dauveiqaravi ni Kalou ina nodra vanua, ia e vakayacori vei Isireli vakayalo, sega ni matanitu o Isireli. Na parofisai qori e dusia na kena vakalesui mai na sokalou savasava. E vakamacalataki ena Vale ni Vakatawa ni 1 Maji, 1999, ni dua vei ira na parofisai qori na valenisoro a raivotutaka o Isikeli, qai vakasakiti na sala vakayalo e vakayacori kina ena iotioti ni veisiga.\n^ para. 6 E vakatabui ena bubului me rau tiko taurua ga ena rumu e dua na tagane kei na yalewa, vakavo ga rau veiwatini se rau veiwekani voleka, se me dola tu ga na katuba. A vica na yabaki na kena wiliki tiko vei ira na lewe ni vuvale e Peceli na bubului qo nira veivosakitaka na tikinivolatabu ni veisiga.\n^ para. 13 E tabu na tavako se mani mamai, laukana, se tei.\n^ para. 27 Kena ivakaraitaki, raica na wase 32 ni ivola Vuli Vua na Qasenivuli Levu; raica tale ga na tabana e 3-11 ni Yadra! Okotova 2007.\nNa sala cava e vakasavasavataka kina o Karisito na noda itovo?\nEra taqomaki vakacava o ira na tokona na Matanitu ni Kalou mai na nodra veivakamuai o ira na nakita mera talaidredre?\nE kilai vakacava ni kauaitaki ira vakalevu na veiwatini kei na vuvale na isoqosoqo i Jiova?\nNa cava meda vakadeitaka kina meda muria na ivakatagedegede cecere i Jiova me baleta na itovo?\niMeli iMeli Me Savasava na iTovo—Ni Savasava na Kalou


Vakasaqara ga na Matanitu ni Kalou (Maciu 6) | Vulici\n“Dou vakasaqara tiko ga na nona Matanitu [na Kalou], ena qai vakarautaki vei kemudou na veika qo.”—LUKE 12:31.\nSERE: 40, 98\nE duidui vakacava na ka eda gadreva kei na ka eda vinakata?\nNa cava meda qarauna kina na qarai vakalevu ni iyau?\nNa cava o vakabauta kina ni na vakarautaka o Jiova na ka o gadreva e veisiga?\n1. E duidui vakacava na ka eda gadreva kei na ka eda vinakata?\nE VICA ga na ka eda gadreva me rawa kina na bula, ia e sega ni vakaiyalayala na ka eda dau vinakata. Levu nikua era lecava na duidui ni ka eda gadreva kei na ka eda vinakata. Kena ivakaraitaki, na ka eda “gadreva” e vakatau sara ga kina noda bula, me vaka na kakana, isulu kei na vanua meda tiko kina. Na ka eda “vinakata” e vakaibalebaletaka na ka eda diva meda taukena, ia e sega ni bibi sara meda bula kina.\n2. Na cava eso na ka eda dau vinakata?\n2 E duidui na ka eda vinakata ni laurai vata kei na vanua eda tiko kina. Ena vanua e se vakatorocaketaki tiko, levu era na via voli talevoni, motopai, se dua na tiki ni qele. Ena vanua vutuniyau, levu era na via voli isulu kei na lori isaulevu, se vale levu. Se mani vanua cava eda tu kina, eda rawa ni coriti ena domodomoiyau, eda vinakata me levu tiko ga na ka eda taukena, dina ni sega ni bibi se dredre na kena voli.\nQARAUNA NA DOMODOMOIYAU\n3. Na cava na domodomoiyau?\n3 Na cava na domodomoiyau? Na noda vakaogai keda ena veika vakayago, sega ni veika vakayalo. Ena tekivu sara ga e lomada, ena laurai ena veika eda dau vakabibitaka. Ena rawai keda meda qara tiko ga e levu na ka meda taukena. Sega ni tukuni sara me levu na ilavo se na kena voli na iyaya saulevu. O ira mada ga na dravudravua era rawai ena domodomoiyau, era vakawalena kina na vakaliuci ni Matanitu ni Kalou.—Iper. 13:5.\n4. E vakayagataka vakacava o Setani na “gagadre ni mata”?\n4 E vakayagataka o Setani nona tabana ni veivoli me bacani keda meda nanuma ni na marautaki na bula ke levu na ka eda taukena. E kenadau ni vakayagataka na “gagadre ni mata.” (1 Joni 2:15-17; Vkte. 3:6; Vkai. 27:20) E sega ni caka rawa na veimataqali iyaya e volitaki tu, eso e vinaka, so e sega, so tale ga e veirawai na kena irairai. Vakacava o sa bau volia e dua na iyaya e veirawai na kena irairai nodra tabaka na dauveivoli? O qai liaca ni sega ni bibi na iyaya qori? E vakalomaocaocataki keda ga qai veivakaleqai na iyaya e sega ni gadrevi dina. E veivakawelei, ena bacani keda meda kua ni dei ena noda ituvatuva ni vuli iVolatabu, vakavakarau kei na noda tiko ena soqoni, na noda vakaitavi wasoma tale ga ena cakacaka vakaitalatala. Nanuma nona ivakasala na yapositolo o Joni: “Sa takali tiko yani na vuravura kei na kena gagadre.”\n5. Na cava e rawa ni yaco ke da vakayagataka vakalevu noda gauna me levu noda iyau?\n5 E vinakata o Setani meda bobula ina iYau, sega vei Jiova. (Maciu 6:24) O ira na vakayagataka vakalevu nodra gauna me levu nodra iyau, e dau qiqo nodra ivakarau ni rai nira nanumi ira ga se qai ca sara nira malumalumu vakayalo, era rarawa qai lomaocaoca vakalevu. (1 Tim. 6:9, 10; Vkta. 3:17) E vaka ga na ka e tukuna o Jisu ena nona vosa vakatautauvata. Ni kaburaki na itukutuku ni Matanitu “ena veiwavakavotona . . . , na gadrevi ni veika tale eso, e curuma yani na lomadra me tarova na tubu ni vosa, mani sega kina ni vua.”—Mari. 4:14, 18, 19.\n6. Na cava eda vulica vei Peruki?\n6 Vakasamataki Peruki na vunivola i Jeremaia na parofita. Ni voleka ni vakarusai o Jerusalemi, a tekivu “qara tiko ga na ka lelevu”—na vakaliuci ni ka e sega ni yaga tawamudu. A dodonu ga me vakanuinui ena ka e yalataka vua o Jiova, oya ni na “dro bula.” (Jere. 45:1-5; vmr) Ena sega ni vakabula o Jiova na nodra iyau o ira na vakaitikotiko ena koro ena vakarau vakarusai. (Jere. 20:5) Nida volekata na icavacava ni ituvaki qo, e sega ni kena gauna meda binia kina na iyau. Se mani vakamareqeti vakacava noda iyau, meda kua ni nanuma nida na vakabulai vata ena veivakararawataki levu.—Vkai. 11:4; Maciu 24:21, 22; Luke 12:15.\n7. Na cava eda na dikeva, na vuna?\n7 E talei duadua na ivakasala i Jisu ena sala meda qara kina na ka eda gadreva e veisiga, ena gauna vata qori meda kua ni vakawelei, se domodomoiyau se lomaocaoca vakasivia. Qori sara ga e dua vei ira na ivakasala ena Vunau ena Ulunivanua. (Maciu 6:19-21) Meda wilika da qai dikeva na Maciu 6: 25-34. E vakadeitaka vei keda na tikinivolatabu qo ni dodonu meda ‘vakasaqara tiko ga na Matanitu,’ sega ni iyau.—Luke 12:31.\nVAKARAUTAKA O JIOVA NA KA EDA GADREVA\n8, 9. (a) Na cava meda kua ni lomaocaocataka kina vakasivia na ka eda gadreva dina? (b) Na cava e kila o Jisu me baleti keda?\n8 Wilika Maciu 6:25. Ni tukuna o Jisu vei ira na vakarorogo mera “kua ni lomaocaocataka na [nodra] bula,” e vaka ga e tukuna tiko mera “kua ni lomaleqa.” Era lomaocaocataka na ka e sega soti ni bibi. E tiko na vuna vinaka e tukuna kina qori o Jisu. Ke da lomaocaocataka mada ga vakasivia na ka eda gadreva dina, ena wase rua noda vakasama, eda na vakawalena kina na veika vakayalo. Nona kauaitaki ratou na tisaipeli o Jisu, e vakasalataki ratou kina vakava ena kena vakarerevaki.—Maciu 6:27, 28, 31, 34.\n9 Na cava e tukuna kina o Jisu meda kua ni lomaocaocataka na ka eda kania, gunuva se tokara? Vakacava e sega tale ga ni bibi qori? Ke sega na ilavo eda na lomaocaoca, e kila vinaka qori o Jisu. E kila na ka eda gadreva meda bula kina e veisiga. E kila tale ga na ituvaki dredre era sotava na tisaipeli era na donuya na “iotioti ni veisiga,” ni “vakilai kina e levu na ka dredre.” (2 Tim. 3:1) Kena ivakaraitaki na leqa ni cakacaka, tubu ni isau ni iyaya, lailai ni kakana, kei na bula dravudravua. Ia e kila tale ga o Jisu ni bibi cake noda “bula mai na kakana kei na isulu.”\n10. Ni vakavulici ira nona imuri o Jisu me baleta na masu, na cava e vakabibitaka?\n10 Ena nona ivunau, a vakavulici ira na vakarorogo mera kerea na Tamadra vakalomalagi me vakarautaka na ka era gadreva. E tukuna mera masuta: “Ni solia vei keimami nikua na kakana e rauti keimami.” (Maciu 6:11) Dua tale na gauna, e kaya mera masuta: “Ni solia vei keimami nikua na kakana e rauti keimami nikua.” (Luke 11:3) Sega ni kena ibalebale qori meda vakasamataka tu ga na ka eda gadreva. Ena masu tiko ga qori, e vakabibitaka o Jisu na kena yaco mai na Matanitu ni Kalou. (Maciu 6:10; Luke 11:2) Me vakacegui ira na vakarorogo, e vakamacalataka sara ga o Jisu nona kauaitaki ira nona ibulibuli kece o Jiova.\n11, 12. Na cava eda vulica ena nona kauaitaki ira na manumanuvuka o Jiova? (Raica na imatai ni iyaloyalo.)\n11 Wilika Maciu 6:26. Meda “raici ira mada vakavinaka na manumanuvuka ni lomalagi.” Era ka lalai toka ga, ia era kania e levu na vuata, sorenikau, manumanu lalai, se baca ni qele. Ni laurai vata kei na kedra levu, e levu sara na ka era kania ni vakatauvatani kei keda. Ia era sega ni cukicuki mera tea na kedra. E vakarautaka o Jiova na ka kece era gadreva. (Same 147:9) Macala ga ni na sega ni biuta sara e gusudra na kakana! Ena vinakati ga mera vakasaqara ni levu tu na kakana.\n12 E nuidei tu o Jisu ni na vakarautaka o Tamana na ka eda gadreva me vaka ga e cakava vei ira na manumanuvuka. (1 Pita 5:6, 7) Ena sega ni biuta e gusuda na kakana, ia ena vakalougatataka na ka eda tea se ilavo me rawa ni voli kina na ka ni bula ni veisiga. Ke da vinakata na veivuke, ena rawa ni uqeti ira tale eso mera wasea na ka e tu vei ira. A sega ni cavuta o Jisu ni na vakarautaki na vanua mera tiko kina na manumanuvuka. E solia vei ira o Jiova na kilaka kei na veika era gadreva mera tara kina na nodra sova. O Jiova tale ga ena vukei keda meda kunea e dua na vale veiganiti.\n13. Na cava e vakaraitaka nida yaga vakalevu vei ira na manumanuvuka?\n13 E tarogi ira na vakarorogo o Jisu: “Dou sega ni yaga vakalevu vei ira [na manumanuvuka]?” A vakaibalebaletaka tiko o Jisu ni na vakarau solia nona bula ena vukudra na kawatamata. (Vakatauvatana Luke 12:6, 7.) Na isoro ni veivoli i Karisito e sega ni baleti ira na veika bula tale eso. E sega ni mate o Jisu ena vukudra na manumanuvuka, e mate ena vukuda meda bula tawamudu kina.—Maciu 20:28.\n14. Nida lomaocaoca vakasivia, na cava e rawa ni yaco?\n14 Wilika Maciu 6:27. Na cava e vakaibalebaletaka o Jisu ni o koya e lomaocaoca ena sega ni vakadedetaka tale vakalailai nona bula? Nida lomaocaocataka vakasivia na ka ni bula ni veisiga ena sega ni dede kina noda bula. Ena rawa ni vakavuna meda mate totolo.\n15, 16. (a) Na cava eda vulica ena nona kauaitaka o Jiova na lili ni veikau? (Raica na imatai ni iyaloyalo.) (b) Cava meda taroga, na vuna?\n15 Wilika Maciu 6:28-30. Eda dau vinakata kece meda tokara na isulu vinaka, vakabibi ena cakacaka vakaitalatala, soqoni kei na soqo lelevu. Kena ibalebale qori meda “lomaocaocataka tale ga na isulu”? E vakamacalataka o Jisu e dua tale na ibulibuli i Jiova. Qo na “lili ni veikau.” De dua a vakasamataka tiko o Jisu eso na senikau totoka e vaka na lili ni veikau. E sega ni gadrevi mera cula nodra isulu. Ia na kedra vakasakiti e tukuna kina o Jisu ni “iukuuku kece i Solomoni e sega ni bau yacova na kedra totoka”!\n16 Qo na ka e vakabibitaka o Jisu: “Ke vakasuluma na Kalou na co ni veikau . . . , me qai sega vakacava ni vakasulumi kemudou e lailai na nomudou vakabauta?” Ena cakava dina qori o Jiova! Ia e lailai nodra vakabauta na tisaipeli i Jisu. (Maciu 8:26; 14:31; 16:8; 17:20) Ena vinakati me kaukaua nodra vakabauta, mera nuitaki Jiova tale ga. Vakacava o keda? E dei noda vakabauti Jiova ni rawa ni vakarautaka na ka eda gadreva?\n17. Na cava ena vakaleqa noda veiwekani kei Jiova?\n17 Wilika Maciu 6:31, 32. Meda kua ni vakataki ira na “lewe ni veimatanitu,” era sega ni vakabauta ni tiko na Tamada vakalomalagi dauloloma e dau kauaitaki ira na vakaliuca na nona Matanitu. Ena vakaleqa noda veiwekani kei Jiova na noda kumuna “na ka kece . . . era cumuaqara voli kina na lewe ni veimatanitu.” Eda nuidei gona ni na vakarautaka o Jiova na ka eda gadreva ke da cakava na ka e vinakata, qori noda vakaliuca na veika vakayalo. “Noda qarava na Kalou” e dodonu me uqeti keda meda lomavakacegu ena “kakana, na isulu,” se “vanua meda tiko kina.”—1 Tim. 6:6-8; vmr.\nO VAKALIUCA TIKO NA MATANITU NI KALOU?\n18. Na cava e kila tu o Jiova? Cava ena cakava?\n18 Wilika Maciu 6:33. Me bibi duadua ena nodra bula na tisaipeli i Karisito na vakaliuci ni Matanitu ni Kalou. Ke da cakava qori, e tukuna o Jisu “ena qai vakaikuritaki vei [keda] na ka kece qo.” Na cava e vakaibalebaletaka? A tukuna ena tikina e 32: “E kila tu na Tamamudou vakalomalagi ni bibi vei kemudou” na ka kece qori, oya na ka eda gadreva e veisiga. O Jiova e kila vinaka na ka eda gadreva ni bera mada ga nida vakasamataka, me vaka na kakana, isulu, kei na vale. (Fpai. 4:19) E kila vinaka na isulu ena madra mai. E kila na kakana e yaga vei keda kei na vale me ganita na noda vuvale. Ena raica o Jiova me tiko na ka eda gadreva dina.\n19. Na cava meda kua ni lomaocaocataka kina na veisiga se bera mai?\n19 Wilika Maciu 6:34. Qo sa ikarua ni gauna me tukuna kina o Jisu: ‘Kua vakadua ni lomaocaoca.’ E vinakata meda kauaitaka ga na ka ni bula ni dua na siga da qai nuitaki Jiova vakatabakidua me vukei keda. Ke dua e lomaocaocataka vakasivia na veisiga se bera mai, de dua sa nuitaki koya ga, sega ni o Jiova. Qori ena vakaleqa sara ga nona veiwekani kei na Kalou.—Vkai. 3:5, 6; Fpai. 4:6, 7.\nME LIU NA MATANITU, ENA QAI VAKAIKURITAKA O JIOVA\nVakacava o na bula rawarawa ga mo vakaliuca kina na Matanitu ni Kalou? (Raica na parakaravu 20)\n20. (a) Na cava na nomu isausau? (b) Cava mo cakava me rawarawa kina nomu bula?\n20 E sega ni ka vakayalomatua me levu noda iyau da qai sega ni vakaliuca na Matanitu ni Kalou. Dodonu ga meda vakaliuca na veika vakayalo. Kena ivakaraitaki, vakacava o rawa ni toki ina dua na ivavakoso e vinakati vakalevu kina na veivuke? O rawa ni painia? Ke o painia, o bau vakasamataka tu mo vuli ena Koronivuli ni iTalatala ni Matanitu? Vakacava o rawa ni veiqaravi vagauna e Peceli se valenivolavola ni vakadewa tu yawa? O rawa ni bole cakacaka ena tara Vale ni Soqoni? Vakasamataka na levu ni ka o rawa ni cakava ena vuku ni Matanitu ni Kalou ni rawarawa nomu bula. Masulaka qai vakasamataka na kato ena ulutaga “Sala me Rawarawa Kina Nomu Bula,” qai cakava na veisau e vinakati mo rawata kina nomu isausau.\n21. Eda na veivolekati vakacava kei Jiova?\n21 E tiko na vuna vinaka e vakavulici keda kina o Jisu meda vakaliuca na Matanitu ni Kalou. Eda na sega kina ni lomaocaocataka na veika eda gadreva. Eda na veivolekati kei Jiova nida lewai keda vakamatau, eda nuitaki koya vakatabakidua qai sega ni rawai meda volia na veika kece e dulaka tu o vuravura, dina ni rawa nida volia. Ni rawarawa noda bula nikua, eda na “taura matua . . . na bula dina” e se bera mai.—1 Tim. 6:19.\n^  (parakaravu 12) Me rawa nida kila na vuna e vakatara kina o Jiova me lailai na kakana ena so na gauna, wilika na ulutaga “Taro na Dauwiliwili” ena Vale ni Vakatawa Seviteba 15, 2014, tabana e 22.\nSala me Rawarawa Kina Nomu Bula\nKila na ka o gadreva dina\nKua ni vakayagataki ilavo vakaveitalia\nMe dua na ituvatuva ni vakayagataki ilavo *\nBiuta laivi na ka o na sega ni vakayagataka\nSauma na dinau\nVakalailaitaka nomu gauna ni cakacaka\nTuvanaka mo vakalevutaka nomu cakacaka vakaitalatala\n^ para. 58 Raica na kato “Na Sala me Dua Kina Nomu iTuvatuva ni Vakayagataki iLavo” ena Yadra! ni Julai 2010, t. 8.\niMeli iMeli Vakasaqara ga na Matanitu ni Kalou


Au nuitaka ni ratou na kila vakavinaka na makubuqu yalewa ni a vakauqeti Parofita Josefa Simici na Turaga me tauyavutaki ira na marama ena Lotu “ena ruku ni matabete ena ivakarau ni matabete”\nka vakavulica vei ira “na sala [me ra] rawata kina na madigi, veivakalougatataki kei na isolisoli ni Matabete.”\nEna gauna sa tauyavutaki kina vakalawa na iSoqosoqo ni Veivukei, a tomana tikoga o Emma Smith na nona veikacivi vakailiuliu. A kacivi me peresitedi ni mataisoqosoqo, vata kei na rua na daunivakasala me veiqaravi vata kei koya ena mataveiliutaki. Mai na digitaki ena digidigi kilai levu, me vaka e sa kena ivakarau tu ena veisoqosoqo ena taudaku ni Lotu, na mataveiliutaki oqo e kacivi mai na ivakatakila, tokoni mai vei ira era na veiliutaki, ka vakatikori mai vei ira na iliuliu ni matabete me ra veiqaravi ena nodra ilesilesi, ka ra sa “lesia na tamata na Kalou, ena parofisai, kei na veitabaki ni liga mai vei ira e tu vei ira na kaukauwa.”\nNa kena tauyavutaki mai na matabete sa rawa kina ki na mataveiliutaki me ra ciqoma na ivakasala mai vua na Turaga kei na Nona parofita me baleta na vakamatatataki ni dua na cakacaka. Ia na tauyavutaki ni iSoqosoqo ni Veivukei sa rawa kina ki na lololo ni taledi, gauna, kei na ivurevure ni Turaga me veiqaravi ena yalomatua kei na bula vakaivakarau.\nAu nuitaka ni ratou na kila vakavinaka na makubuqu yalewa ni na kena tauyavutaki na iSoqosoqo ni Veivukei sa tiki bibi ni nodra vakarautaki na Yalododonu me baleta na madigi, veivakalougatataki, kei na isolisoli e kune duadua ga ena valetabu. A vakatavulica o Peresitedi Joseph Fielding Smith ni iSoqosoqo ni Veivukei “sa ikoya e dua na tiki ni ka yaga levu sara ena matanitu ni Kalou e vuravura” ka “sa tuvai tu ka cakacakataki me vukei ira na lewena yalodina me ra rawata na bula tawamudu ena matanitu nei Tamada.”\nE rawa me da raitayaloyalotaka na kena irairai vei ira na marama ena nodra tiko ena loma ni Sitoa ni Red Brick nei Josefa Simici ena imatai ni veisoqoni ni iSoqosoqo ni Veivukei, ka qarava cake tu na delana ena vanua a tara kina e dua na valetabu ena nona vakatavulici ira na Parofita ni “dodonu me tiko e dua na isoqosoqo digitaki, wasei tani mai na ivalavala ca ni vuravura, digidigi, bula dodonu, ka savasava.”\nAu nuitaka ni ratou na vakamareqeta na makubuqu yalewa na valetabu me vakataki ira na marama ni iSoqosoqo ni Veivukei, ni ra vakabauta ni veivakalougatataki ni valetabu sa isau cecere duadua ka lalawa levu ni marama Yalododonu yadua. Au sa nuitaka, me vakataki ira ga na marama ni iSoqosoqo ni Veivukei taumada, eratou na saga ena veisiga na makubuqu yalewa me ratou na yaco me ratou yalomatua sara me ratou na vakayacora ka maroroya na veiyalayalati tabu ni valetabu kei na gauna eratou gole kina ki na valetabu, me ratou na vakarorogo matua ki na veika kece sara e cavuti ka vakayacori kina. Mai na veivakalougatataki ni valetabu era na vakaiyaragitaki ena kaukauwa 12\nka vakalougatataki me ra ciqoma “na kaukauwa me kilai kina na loma ni Kalou.”\nMai na cakacakatabu vakalotu ni matabete e kunei duadua ga ena veivaletabu, era na vakalougatataki ena nodra vakayacora na nodra itavi vakalou, tawamudu, ka ra na yalataka me ra bula vakatisaipeli yalodina. Au sa vakavinavinaka ni dua vei ira na inaki taumada ni Turaga ena kena tauyavutaki na iSoqosoqo ni Veivukei o ya me solia vei ira na marama na itavi me ra veivakarautaki vakai ira “me baleta na veivakalougatataki cecere cake ni matabete ka kunei ena cakacaka vakalotu kei na veiyalayalati ni valetabu.”\nAu nuitaka ni ratou na kila vakavinaka na makubuqu yalewa na veivakayarayarataki bibi kei na gugumatua ni veitacini vakamarama cecere e vuravura raraba ena iSoqosoqo ni Veivukei. Vakatekivu mai na 1842 sa tete yani na Lotu ena taudaku kei Nauvoo, ka sa tu na iSoqosoqo ni Veivukei ena sivia na 175 na matanitu, ka ra vosataka kina na marama e sivia na 80 na mataqali vosa. E tauyavutaki ena veimacawa na tabanalevu kei na tabana vou, kei na iSoqosoqo ni Veivukei vou sa yaco me tiki ni dua na mataveitacini marama ka sa tubu cake tiko ga, ka sa “tete yani ena veivanua.”\nEna gauna a se lailai kina na iwiliwili ni iSoqosoqo ni Veivukei ka tauyavutaki vakalevu ga e Utah, era dau raica vakatabakidua na kena iliuliu na kedra tuvai kei na bula vakatisaipeli ena veiparokaramu ni veimaliwai vakavanua kei na cakacaka vata ni veivukei. Era vakaduria na vale ni caka iyaya kei na veivakatorocaketaki ni kena tara na valenibula kei na maroroi ni qereni. Na sasaga taumada oqo ni isoqosoqo ni Veivukei a vukea na kena vakaduri na ivakarau ni bula vakatisaipeli ka sa vakayacori tu ena gauna oqo e vuravura taucoko. Me vaka ni sa mai tubu na Lotu, sa rawa kina ni vakayacora na iSoqosoqo ni Veivukei na nona inaki ena tabanalevu yadua kei na tabana, ena iteki kei na tikina yadua, ena gauna vata e taqeya rawa tiko kina na veiveisau ni vuravura oqo.\nEna veisiga, era sotava na marama ni iSoqosoqo ni Veivukei e vuravura taucoko na veimataqali bolebole kei na ituvaki ni bula. Nikua era sotava e matanavotu na marama kei na nodra matavuvale na veika e sega ni namaki; o ya na tauvimate ni vakasama, yago, kei na yalo; na vakacala-ka; kei na mate. Eso na marama era sotava na galili kei na loma rarawa baleta ni sega na nodra matavuvale, ka so era sotava na revurevu ni digidigi cala era vakayacora na lewe ni matavuvale. Eso era sotava na ivalu se via kana se tavuki ni vanua, ka so era sa vulica tiko na ca ni vakatotogani ni veika gaga, sega na cakacaka, se sega ni vuli se tuberi vakavinaka. Na veika dredre kece oqo sa rawa me vakarusa na vakabauta ka vakamalumalumutaka na kaukauwa ni tamata kei na matavuvale yadudua. E dua vei ira na inaki ni Turaga ena nodra tauyavutaki na marama ki na dua na isoqosoqo vakatisaipeli sa ikoya me ra vakarautaka na veivuke ka na laveiti ira cake sara ena “veika kece sara me tarova na reki kei na toro cake ni marama.”\nEna veitabanalevu yadua kei na tabana, e tiko kina e dua na iSoqosoqo ni Veivukei ka ra tu kina na marama ka rawa me ra vakasaqara ka ciqoma na ivakatakila kei na ivakasala mai vei ira na iliuliu ni matabete me ra veivakaukauwataki vakai ira ka cakacakataka na veileqa e yaco tiko ena nodra dui veivuvale kei na itikotiko.\nE dodonu me ratou na kila talega na makubuqu yalewa ni sa rawa ki na veitaciniyalewa ni iSoqosoqo ni Veivukei me vakarautaka na veitaqomaki, veimaroroi, kei na isasabai.\nMe vaka ni sa dredre tikoga mai na noda gauna oqo, era na dau duavata ena taqomaki na itikotiko o Saioni o ira na marama yalodina ni iSoqosoqo ni Veivukei mai na domo ni veicavilaki ni vuravura oqo kei na veivakauqeti veivakamavoataki ka veisagai nei koya na vu-ni-meca. Ena iSoqosoqo ni Veivukei, era na vakavulici ka vaqaqacotaki, ka na vakalougatataki ira e lewe levu tale na Luvena na Tamada na nodra veivakayarayarataki na marama yalododonu.\nE na vuku ni sa gadrevi sara vakalevu na veivueti kei na vakabulai ena nodra bula na marama kei na nodra matavuvale nikua, sa gadrevi keda kina na Tamada Vakalomalagi me da muria e dua na salatu e cecere cake ka laki matanataka na noda bula vakatisaipeli ena noda kauwaitaki ira vakaidina na Luvena. Ni ra vakasamataka tiko na inaki bibi oqo, era sa vakavulici kina na iliuliu me ra kerea na ripote me baleta na nodra bula vakayalo kei na bula raraba na marama kei na nodra matavuvale kei na veiqaravi sa vakayacori.\nEna gauna oqo sa nodra itavi na dausiko vuvale me ra “kilai ira ka lomani ira vakayadua na marama ena yalodina, vukei koya me vaqaqacotaka na nona vakabauta, ka dau veiqaravi.”\nA vakatavulica vei keda o Peresitedi Thomas S. Monson ni “ena noda sasaga ena vakabauta eda na sega ni lomalomaruataka noda vakayacora na noda itavi e lesi kivei keda, ena noda vakasaqara na veivakauqeti ni Kalou Cecere ena noda vakayacora na noda itavi, e rawa me da rawata na veivakurabuitaki.”\nAu nuitaka ni o ira na makubuqu yalewa era na vakaitavi ena veika veivakurabuitaki oqo ena nodra vukei mai vei ira na dauveisiko me ra yaco me dua na ituvatuva ni vakatisaipeli ena kidava na Turaga ena Nona lesu tale mai.\nNa veika oqo kei na ivakavuvuli bibi tale eso me baleta na iSoqosoqo ni Veivukei era sa vakarautaki tu vei iratou na makubuqu yalewa me ratou vulica ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu: Na iTukutuku kei na Cakacaka ni iSoqosoqo ni Veivukei. Na ivola oqo e toqai tu kina na itukutuku ni nodra isolisoli na iSoqosoqo ni Veivukei kei ira na marama ni Lotu oqo. Ena vakaduavatataka ka vukei ira vata na veitaciniyalewa e vuravura raraba me ra muria na inaki ni iSoqosoqo ni Veivukei kei na nodra ivakarau kei na madigi na tisaipeli. Sa ivakadinadina tiko na kena yaga ni nodra ilesilesi na marama ena ituvatuva nei Tamada ena mamarau, ka vakarautaki tu kina e dua na ivakatagedegede sega ni yavalati rawa ni veika eda vakabauta, na veika eda cakava, kei na veika eda na taqomaka. Eratou sa vakauqeti keda kina na Mataveiliutaki Taumada me da “vulica na ivola oqo ka laiva na kena dina tawayalani kei na kena ivakaraitaki veivakauqeti me tara na [noda] bula.”\nEna nona sa kila tu ni sa vakalou na kena tauyavutaki na iSoqosoqo ni Veivukei, a kaya kina o Peresitedi Joseph F. Smith vei ira na marama ni iSoqosoqo ni Veivukei: “Mo ni liutaka na vuravura ka liutaki ira vakauasivi cake o ira na marama e vuravura. … A kaya kina, o ikemuni na uluna,” ka, “sega ni buina.”\nEna kena sa toso voleka tiko mai na gauna ni nona lesu mai na Turaga, au nuitaka ni sa na yaco me ratou kaukauwa na makubuqu yalewa, marama yalodina ka ra vakayagataka na ivakavuvuli kei na ituvatuva ni iSoqosoqo ni Veivukei ena nodratou bula. Ena gauna sa yaco kina me ivakarau ni nodratou bula na iSoqosoqo ni Veivukei, au nuitaka ni ratou na veiqaravi ena duavata kei ira tale eso me vakayacori kina na kena inaki vakalou. Au vakadinadinataka na dina ni Lotu i Jisu Karisito sa vakalesuimai, kau sa vakavinavinakataka na ivakarau ni bula vakatisaipeli sa vakalesuimai ena gauna a vakauqeti Parofita Josefa Simici kina na Turaga me tauyavutaka na iSoqosoqo ni Veivukei. Ena yaca i Jisu Karisito, emeni.\n1. Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu: Na iTukutuku kei na Cakacaka ni iSoqosoqo ni Veivukei (2011), 3.\n2. Raica na Luke 10:38–42.\n3. Raica na Joni 11:20–27.\n4. Raica na Cakacaka 18:24–26; Roma 16:3–5.\n5. Raica na Filipai 4:1–4.\n6. Raica na Vunau kei na Veiyalayalati 25.\n7. Josefa Simici, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 12.\n8. Josefa Simici, ena History of the Church, 4: 602.\n9. Yavu ni Vakabauta 1:5.\n10. Joseph Fielding Smith, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 97.\n11. Josefa Simici, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 15.\n12. Raica na Vunau kei na Veiyalayalati 109:22; raica talega na Sheri L. Dew, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 128.\n13. Vunau kei na Veiyalayalati 84:19; raica talega na Ezra Taft Benson, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 129.\n14. Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 131.\n15. Boyd K. Packer, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 99.\n16. John A. Widtsoe, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 25.\n17. Raica na Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 86–87.\n18. Raica na iVoladusidusi 2: Veiliutaki ena Lotu (2010), 9.5.4.\n19. iVoladusidusi 2, 9.5.1.\n20. Thomas S. Monson, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 91.\n21. Mataveiliutaki Taumada, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, ix.\n22. Joseph F. Smith, ena Luvequ Yalewa ena Noqu Matanitu, 66.


Vunautaki na Matanitu ni Kalou—Vunautaki na iTukutuku Vinaka e Vuravura Raraba\nMawi: Vunau e dua na painia e Korea, 1931; matau: Vunau ena vosa vagalu e Korea nikua\nO YADRA vakamataka, o vakavakarau sara mo gole ena cakacaka vakaitalatala ena dua na siga o cegu kina mai na cakacaka. O lomalomarua, o wawale tale ga. O vinakata dina mo vakacegu! Ia o masulaka, o qai vakadeitaka mo gole mada ga. Drau cakacaka vata sara kei na dua na ganeda yalodina sa itabaqase, qai tarai iko na nona yalovinaka kei na nona vosota. Ni o vunautaka na ka dina e veivale, o vakasamataka sara nira vunau tale tiko ga va qori na tacimu e veiyasa i vuravura, e tautauvata na ivola eda vakayagataka kei na ka eda vakavulici kina. Ni o lesu i vale, o vakila ni vaka e soli tale vei iko e dua na igu. O marau sara ga ni o sega ni tiko ga e vale!\nNa cakacaka vakaitalatala e cakacaka bibi duadua ni Matanitu ni Kalou ena gauna qo. E parofisaitaka o Jisu ni na vakatubuqoroqoro na ivakatagedegede ni cakacaka vakavunau ena iotioti ni veisiga. (Maciu 24:14) Sa vakayacori vakacava nona parofisai? Eda na dikeva ena iwasewase qo se o cei era na vunau, na iwalewale kei na iyaragi e laulau mera vukei kina na milioni vakacaca ena veiyasa i vuravura mera vakabauta ni dua dina na matanitu na Matanitu ni Kalou.\nO Ira na Vunau—Era iTalatala Yalorawarawa\nCava e nuidei kina o Jisu nira na yalorawarawa e levu mera vunau ena iotioti ni veisiga? O na vakaliuca tiko ga vakacava na Matanitu ni Kalou?\niWalewale ni Vunau—Vakayagataka na iWalewale Kece\nDikeva na iwalewale vakasakiti era vakayagataka na tamata ni Kalou mera rogoca kina e levu na itukutuku vinaka ni bera na icavacava.\niYaragi ni Vunau—iVola e Vakarautaki me Vakayagataki e Vuravura Raraba\nE vakadinadinataki vakacava ena cakacaka ni vakadewa ni tokoni keda o Jisu? O vakadeitaka vakacava mai na ivola era tabaki ni tiko dina na Matanitu ni Kalou?\nVeika e Rawati ena Vunau—“Na Were . . . sa Matua Vinaka Tu”\nA vakavulici ratou na nona tisaipeli o Jisu ena rua na ka bibi me baleta na tatamusuki levu vakayalo. E yaga vakacava qori vei keda nikua?\niMeli iMeli Vunautaki na Matanitu ni Kalou—Vunautaki na iTukutuku Vinaka e Vuravura Raraba