Tauyavu Mai Lomalagi na Matanitu ni Kalou | Matanitu ni Kalou\nTauyavu Mai Lomalagi na Matanitu ni Kalou\nVakarautaki Ira Nona Tamata o Jiova ena Tauyavu ni Matanitu ni Kalou\n1, 2. (a) Na ka vakairogorogo cava a yaco ena ivolatukutuku kei vuravura? (b) Na cava meda kua ni kurabuitaka kina ni sega ni dua e raica?\nO BAU vakasamataka se na vakacava na bula ke o donuya eso na ka lelevu e veisautaka na ivolatukutuku ni ka e yaco e vuravura? Levu era vakasamataka qori. Ia raica mada qo: Ke o bula ena gauna vakairogorogo qori, o na raica na ka lelevu e vakavuna na veisau? Kena irairai ni sega. Sega ni dau laurai na ka lelevu e yaco, me vaka na veisau ni veiliutaki. Eso na veisau qori e vakayacori ga ena itikotiko ni veiliutaki, ena rumu ni bose, se valenivolavola ni matanitu, ia e tara na nodra bula e milioni vakacaca.\n2 Vakacava na ka vakairogorogo me bau yaco ena ivolatukutuku kei vuravura? Na veisau qori e tara na nodra bula e milioni vakacaca, ia e sega ni dua e raica. Qo na tauyavu ni Matanitu ni Kalou mai lomalagi, na matanitu vakaMesaia se yalataki makawa tu mai me vakarusa na ivakarau ni veiliutaki ni vuravura ena gauna qo. (Wilika Taniela 2:34, 35, 44, 45.) Ni sega ni dua e raica na ka vakairogorogo qori, vakaevei me tukuni ni vunitaka vei keda o Jiova? Se a vakarautaki ira rawa na nona tamata yalodina ena kena tauyavu? Meda raica mada.\n“Noqu iTalai ena Caramaka Vei au na Sala”\n3-5. (a) O cei na “italai ni veiyalayalati” e tukuni ena Malakai 3:1? (b) Cava ena yaco ni bera ni lako mai ena valenisoro na “italai ni veiyalayalati”?\n3 E nakita makawa o Jiova me vakarautaki ira na nona tamata ena tauyavu ni Matanitu vakaMesaia. Kena ivakaraitaki, raica mada na parofisai ena Malakai 3:1: “Raica! Au sa tala yani na noqu italai ena caramaka vei au na sala. Ena lako totolo mai ina nona valenisoro na Turaga dina oni vaqara tiko, ena lako mai na italai ni veiyalayalati oni rekitaka.”\n4 E vakayacori vakacava ena noda itabagauna na parofisai me baleta na nona lako mai “na Turaga dina” o Jiova, me dikevi ira na veiqaravi tiko ena lomanibai ni nona valenisoro vakayalo e vuravura? E vakamacalataka na parofisai ni na lako mai o Jiova kei na “italai ni veiyalayalati.” O cei ya? Na Tui vakaMesaia o Jisu Karisito! (Luke 1:68-73) Ni vakatikori oti ga me Tui, ena dikevi ira qai vakasavasavataki ira na tamata ni Kalou e vuravura.—1 Pita 4:17.\n5 O cei ga na imatai ni “italai” e cavuti ena Malakai 3:1? Ena liu mai o koya e parofisaitaki qo sa na qai tiko na Tui vakaMesaia. Ena veiyabaki ni bera na 1914, bau dua e ‘caramaka na sala’ vua na Tui vakaMesaia?\n6. O cei na “italai” e parofisaitaki ni na liu mai me vakarautaki ira na yalodina ena ka e se bera ni yaco?\n6 Eda na raica na isaunitaro qori ena ivola qo ni vakamacalataka na kedra ivolatukutuku vakasakiti na tamata i Jiova nikua. E vakaraitaka na ivolatukutuku qo ni na basika ena icavacava ni ika19 ni senitiuri e dua na ilawalawa lailai yalodina. Qo ga na ilawalawa lotu vaKarisito dina e maliwai ira e levu na lotu vaKarisito lasu. Na ilawalawa qori era qai kilai mera Gonevuli ni iVolatabu. O ira na veiliutaki, o Charles T. Russell kei na nona itokani voleka era vaka tiko na “italai” e parofisaitaki nira na dusimaki ira vakayalo na tamata ni Kalou ra qai vakarautaki ira ena ka ena yaco. Meda raica mada e va na sala e vakayacora kina qori na “italai.”\nYavutaki ena Dina na Sokalou\n7, 8. (a) Ena veiyabaki ni 1800, o cei e vakavotuya ni lasu na ivakavuvuli ni sega ni mate na yalo? (b) Na ivakavuvuli lasu cava tale eratou vakavotuya o C. T. Russell kei na nona itokani voleka?\n7 Era masulaka, era vulica na iVolatabu na Gonevuli ni iVolatabu, nira duavata kina, era biuta vata ra qai tabaka na ivakavuvuli dina. E butobuto vakayalo me vica vata na senitiuri o lotu ni Veivanua vaKarisito, levu na kena ivakavuvuli e yavutaki ena lotu butobuto. Dua na kena ivakaraitaki na ivakavuvuli ni sega ni mate na yalo. Ia ena veiyabaki ni 1800, era vakadikeva ena iVolatabu na ivakavuvuli qori e vica na gonevuli ra qai raica ni sega ni tokona na Vosa ni Kalou. E vakavotui na lasu nei Setani ena ka ratou vola qai vakavulica o Henry Grew, o George Stetson, kei George Storrs. * Na ka eratou cakava e vukei C. T. Russell kei ratou na nona itokani voleka.\n8 E raica na ilawalawa lailai ni Gonevuli ni iVolatabu ni cala qai veivakasesei eso tale na ivakavuvuli ni sega ni mate na yalo, kena ivakaraitaki na nodra lako i lomalagi na tamata vinaka kece se nona vakararawataka tawamudu na yalodra na tamata ca na Kalou ena bukawaqa mai eli. Eratou doudou ni vakavotuya na lasu qori o Russell kei na nona itokani voleka ena levu na ulutaga e tabaki ena ivola, ena tikidua, kei na ivunau e tabaki ena niusipepa.\n9. E vakavotuya vakacava na Vale ni Vakatawa ni lasu na ivakavuvuli ni Letoluvakalou?\n9 Era vakavotuya tale ga na Gonevuli ni iVolatabu ni lasu na ivakavuvuli kilai levu na Letoluvakalou. Ena 1887 e kaya na Vale ni Vakatawa: “E matata vinaka na ka e tukuna na iVolatabu ni rau duidui, dua e Tama, dua e Luvena.” E tukuni tale ena ulutaga qori ni kurabuitaki na kena kilai levu qai vakabauti “na vakasama ni letoluvakalou, oya ni tolu na Kalou eratou duabau. Na ka e yaco qo e vakaraitaka na mocelutu nei lotu ni sega ni kidava ni sa vesuki koya na meca ena ivakavuvuli lasu.”\n10. Na ka vakairogorogo cava e vakaraitaka na Vale ni Vakatawa me baleta na 1914?\n10 E laurai ena ulutaga ni Vale ni Vakatawa ni vakabibitaka na parofisai ni nona tiko na Karisito. Era raica na lumuti yalodina era veitokoni ena volai ni mekesini qori, ni parofisai nei Taniela me baleta na “vitu na gauna” e veisemati kei na gauna me vakayacora kina na Kalou na nona inaki me baleta na Matanitu vakaMesaia. Me tekivu mai na veiyabaki ni 1870, era vakaraitaka ni na cava ena yabaki 1914 na vitu na gauna qori. (Tani. 4:25; Luke 21:24) Era sega ni kila na tacida ena gauna oya na ka kece ena yaco ena yabaki vakairogorogo qori, ia era vunautaka raraba na ka dina era kila. Eda se vakila tiko ga nikua na kena yaga.\n11, 12. (a) E vakavinavinakataki cei o Brother Russell ena veika e vakavulica? (b) Na cava e bibi kina nodratou cakacaka o Russell kei na nona itokani voleka ena veiyabaki ni bera na 1914?\n11 E sega ni vakacerecerei koya o Russell se o ratou na nona itokani yalodina ena kunei ni ka dina vakayalo kei na kilai ni kena ibalebale. E vakavinavinakataki ira na kena vo era liu vua. Kena ilutua e vakacerecerei Jiova ga ni vakavulici ira na nona tamata ena ka e bibi mera kila ena kena gauna. E macala ni vakalougatataka o Jiova na sasaga nei Russell kei ratou na nona itokani mera wasea na ka dina mai na ka lasu. Ni toso na gauna, sa qai laurai levu ga ni ratou duidui vei lotu ni Veivanua vaKarisito.\nTokona na ka dina vakaivolatabu o Brother Russell kei ratou na nona itokani voleka\n12 E vakatubuqoroqoro na nodratou tokona na ivakavuvuli dina ena veiyabaki ni bera na 1914 na tagane yalodina qo! Nida rai lesu, e vakaraitaka na Vale ni Vakatawa ni 1 Noveba, 1917: “Vica vata na milioni nikua era sereki mai na rere e vu mai na ivakavuvuli ni bukawaqa mai eli kei na ivakavuvuli lasu tale eso . . . Na biau ni ka dina a tubu ena vasagavulu vakacaca na yabaki sa oti e se tubu tiko ga, ena tubu tiko ga me robota na vuravura taucoko. Mera kua gona ni saga na meca mera tarova ena nodra baniua malumalumu na biau ni wasabula, se na kena vakatetei na ka dina e veiyasa i vuravura.”\n13, 14. (a) E vakarautaka vakacava na “italai” na sala vua na Tui vakaMesaia? (b) Na cava eda vulica vei ira na tacida ena veiyabaki sa sivi?\n13 Vakasamataka mada qo: Vakacava, era na vakarautaki na tamata ni Kalou ina itekitekivu ni nona tiko na Karisito ke ra sega ni vakaduiduitaki Jisu rawa mai vua na Tamana o Jiova? Sega! Era na sega ni vakarautaki ke ra nanuma ni noda ivotavota kece na bula tawamate, e sega ni nodra isolisoli talei ga e vica na imuri i Karisito. Era na sega ni vakarautaki tale ga ke ra nanuma ni na veivakararawataki tawamudu na Kalou ena bukawaqa mai eli! Io e vakarautaka dina na “italai” na sala vua na Tui vakaMesaia!\n14 Vakacava o keda nikua? Na cava eda vulica vei ira na tacida ena veiyabaki sa sivi? E bibi tale ga meda wilika da qai vulica vagumatua na Vosa ni Kalou. (Joni 17:3) Ni lutusobu tiko ga na bula vakayalo ni vuravura domodomoiyau qo, meda taleitaka tiko ga vakalevu na kakana vakayalo!—Wilika 1 Timoci 4:15.\n“Kemuni na Noqu Tamata, ni Lako Tani Vua”\n15. Na cava era qai kila e muri na Gonevuli ni iVolatabu? (Raica tale ga na ivakamacala e ra.)\n15 Era vakavulica na Gonevuli ni iVolatabu ni bibi meda tawasei keda mai na veilotu kei vuravura. Ena 1879, e cavuti ena Vale ni Vakatawa na “lotu Papiloni.” Vakacava e dusia na tui tabu se na lotu Katolika? E vica vata na yabaki nona kaya voli o Lotu Tawase ni dusi lotu Katolika na Papiloni e cavuti vakaparofisai ena iVolatabu. Ia era qai kila e muri na Gonevuli ni iVolatabu ni o “Papiloni” e dusi ira kece na lotu ni Veivanua vaKarisito nikua. Na vuna? Nira vakavuvulitaka na ka lasu sa veivosakitaki oti. * Toso na gauna, e vakamacalataki tiko ga vakadodonu ena noda ivola na ka mera vakayacora na yalomalumalumu era lewena na veilotu kei Papiloni.\n16, 17. (a) A uqeti ira vakacava na lewenivanua na ikatolu ni ivola ni Millennial Dawn kei na Vale ni Vakatawa mera tawasei ira vei lotu lasu? (b) Na cava e raici kina vakamamada na ivakaro qo? (Raica na ivakamacala e ra.)\n16 Me kena ivakaraitaki, ena 1891 e vakamacalataki ena ikatolu ni ivola ni Millennial Dawn ni sega ni vakadonui Papiloni ena gauna qo na Kalou, e kaya: “Na lotu kece ni Veivanua vaKarisito e sega ni vakadonui.” E tomana ni o ira kece era “sega ni duavata kei na nona ivakavuvuli lasu kei na nona ivalavala, mera tawasei ira vua ena gauna qo.”\n17 Ena Janueri 1900, e veivakasalataki na Vale ni Vakatawa vei ira na se volayaca tu ena lotu ni Veivanua vaKarisito ra qai raica vakamamada na ka era cakava tiko, e kaya, “Au duavata kei na ka dina, ia e vakavudua na noqu lai lotu.” E tarogi ena ulutaga ni ivola: “Vakacava e donu qo, mo lomalomarua ni biuti Papiloni? Qo beka na talairawarawa e vinakata . . . e taleitaka qai vakadonuya na Kalou? Sega. E veiyalayalati e matanalevu o koya [na lewenilotu] me lewena e dua na matalotu, me yalodina ni muria taucoko na ka e yalataka me yacova ni . . . vakaraitaka ni sa sega ni lewena se bokoca mai kina na yacana.” Ni toso na gauna sa qai vakabibitaki ga na ivakaro qori. * Mera tagutuva na dauveiqaravi kece i Jiova na nodra veiwekani kei lotu lasu.\n18. Na cava e bibi kina meda lako tani vei Papiloni na Ka Levu?\n18 Ke sega ni vakarogoi wasoma na ivakaro meda lako tani vei Papiloni na Ka Levu, ena sega ni vakarautaki rawa e dua na ilawalawa lumuti e vuravura mera nei Karisito, na Tui se qai vakatikori. Ni o ira ga na lotu vaKarisito era galala mai na ivesu nei Papiloni era rawa ni sokaloutaki Jiova ‘vakayalo qai dina ena nodra sokalou.’ (Joni 4:24 ) Vakacava o keda nikua, eda na vagalalataki keda mai na lotu lasu? Meda muria mada ga na ivakaro: “Kemuni na noqu tamata, ni lako tani vua”!—Wilika Vakatakila 18:4.\nSoqoni Mera Sokalou\n19, 20. E uqeti ira vakacava na tamata ni Kalou na Vale ni Vakatawa mera dau soqoni vata mera sokalou?\n19 Era vakavulica na Gonevuli ni iVolatabu mera soqoni vata na tacidra vakayalo mera sokalou, qai vakatau ena ituvaki. E sega ni rauta mera lako tani ga vei lotu lasu na lotu vaKarisito dina, e bibi mera vakaitavi sara ga ena sokalou savasava. Ni se qai tekivu tabaki na Vale ni Vakatawa, e uqeti ira na dauwiliwili mera dau soqoni vata mera sokalou. Kena ivakaraitaki ena Julai 1880, e vakamacalataka o Brother Russell na veiuqeti ni soqoni kece a tiko kina ena dua na nona veisiko. E uqeti ira tale ga na dauwiliwili mera vola yani na nodra toso vakayalo me qai tabaki ena mekesini eso na ivolatukutuku qori. Na vuna? “Meda kila kece . . . na sala e vakalougatataki kemuni kina na Turaga, me kilai tale ga oni soqoni tiko kei ira oni vakabauta vata se sega.”\nO Charles Russell kei na ilawalawa Gonevuli ni iVolatabu e Copenhagen, Denmark, ena 1909\n20 Ena 1882, e tabaki ena Vale ni Vakatawa e dua na ulutaga na “Assembling Together” (Soqoni Vata). E uqeti ira na lotu vaKarisito mera dau soqoni mera “veivakabulabulataki, veivakayaloqaqataki, veivakaukauataki.” E kaya: “E sega ni tukuni moni vuli vinaka se tu vei kemuni na taledi. Moni kauta ga yani na nomuni iVolatabu, na pepa, kei na peni, moni vakayagataka vinaka na ivukevuke na Concordance (idusidusi ni iVolatabu), . . . ena kena levu e rawa. Digia nomu ulutaga, kerea na veivuke ni yalo tabu ena kena ibalebale, wilika sara, vakasamataka, veidutaitaka na tikinivolatabu, o na kila kina na ka dina.”\n21. Na ivakaraitaki vinaka cava e laurai ena ivavakoso e Allegheny, Pennsylvania me baleta na soqoni kei na veivakatawani?\n21 E tiko e Allegheny, Pennsylvania, Merika na nodra itikotiko liu na Gonevuli ni iVolatabu. Era ivakaraitaki vinaka na tiko e keri nira talairawarawa ena ivakaro uqeti vakalou ena Iperiu 10:24, 25. (Wilika.) Dua na gauna e muri, e talanoataka e dua na tacida itabaqase o Charles Capen na nona dau tiko ena soqoni ni se gone. E vola: “Au se nanuma tiko ga na tikinivolatabu e kabi toka ena vale ni soqoni: ‘E dua ga na nomuni qasenivuli, ni veitacini ga.’ E dei tu ga ena noqu vakasama na tikinivolatabu qori, nira sega ni vakaduiduitaki na iliuliu ni lotu kei na lewenilotu vei ira na tamata i Jiova.” (Maciu 23:8) E talanoataka tale ga o Brother Capen na bulabula ni soqoni, na veivakayaloqaqataki, kei na gugumatua nei Brother Russell me vakatawai ira na lewe ni ivavakoso kece.\n22. Na cava era cakava na yalodina ena veiuqeti mera tiko ena soqoni vaKarisito? (b) Na cava eda vulica kina?\n22 Na ivakaraitaki qori kei na ivakaro ena iVolatabu e uqeti ira na yalodina. E tauyavu na ivavakoso ena so tale na yasa i Merika me vakataki Ohio kei Michigan, na veivanua kece mai Noca Merika kei na so tale na vanua. Vakasamataka mada: Era na vakarautaki rawa na tamata yalodina ena nona tiko o Karisito ke ra sega ni vakavulici mera muria na ivakaro uqeti vakalou mera dau soqoni? Sega! Vakacava o keda nikua? Me noda inaki dei meda tiko wasoma ena soqoni kece vaKarisito, meda vakayagataka na gauna veiganiti kece meda sokalou vata da qai veivakayaloqaqataki.\nGumatua ena Vunau\n23. E vakamacalataki vakacava ena Vale ni Vakatawa ni dodonu mera vunautaka na ka dina na lumuti kece?\n23 Era vakavulica na Gonevuli ni iVolatabu ni dodonu mera vunautaka na ka dina o ira kece na lumuti. E vakamacalataka na Vale ni Vakatawa ni 1885: “Meda kua ni guilecava nira lumuti mera vunau o ira kece na lumuti (Aisea 61:1), mera vakaitavi ena cakacaka vakaitalatala.” E tabaka na veiuqeti qo e dua na itabataba ena 1888: “E matata na noda ilesilesi . . . Ke da vakalecalecava da qai vakaulubale, eda dauveiqaravi vucesa, e sega ni ganiti keda na itavi dokai eda kacivi kina.”\n24, 25. (a) Na cava tale eratou cakava o Russell kei na nona itokani voleka me ikuri ni nodratou veiuqeti ena vunau? (b) Na cava e kaya e dua na painia me baleta na nona cakacaka “ni se sega na motoka”?\n24 Eratou sega wale ga ni veiuqeti ena vunau o Brother Russell kei na nona itokani voleka. Eratou vakarautaka tale ga na tikidua e vakatokai me Bible Students’ Tracts (Tikidua ni Gonevuli ni iVolatabu) qai vakatokai e muri me Old Theology Quarterly (iVakavuvuli Makawa Tabaki Vakavulava). Era taura qori na dau wilika na Vale ni Vakatawa mera veisoliyaka wale vei ira na lewenivanua.\nE vinaka mo taroga, ‘Au dau vakaliuca na cakacaka vakavunau?’\n25 O ira na cakacaka vakaitalatala vakatabakidua era vakatokai mera painia. E dua vei ira o Charles Capen sa cavuti oti mai. E nanuma lesu: “Au dau vakayagataka na mape e vakarautaka na tabana ni vakadidike ena lomaniqele e Merika me noqu idusidusi ena tarai ni yalava e Pennsylvania. E vakaraitaki ena mape qo na gaunisala kece, e rawa niu taubaletaka kina na yasayasa kece. E dau tolu na siga noqu lako meu vola na nodra ota ni ivola na Studies in the Scriptures, so na gauna au na sauma na ose kei na kareti meu kauta lesu vei ira. Levu na gauna au cegu meu moce vei ira na dauteitei. Se sega ni levu sara ena gauna qori na motoka.”\nDua na painia. Raica na “iTukutuku ni Veitabagauna” (Chart of the Ages) ena baba ni kareti\n26. (a) Mera vakarautaki na tamata ni Kalou ena veiliutaki i Karisito, na cava mera vunau kina? (b) Na cava e vinaka mo taroga?\n26 E vinakati na yaloqaqa kei na yalogu ena cakacaka vakaitalatala ena gauna e liu. Vakaevei, era na vakarautaki rawa na lotu vaKarisito dina ena veiliutaki i Karisito ke ra sega ni vakavulici ena bibi ni cakacaka vakavunau? Sega! Na cakacaka qori ena kilai ni sa tiko na Karisito. (Maciu 24:14) E dodonu gona mera vakarautaki na tamata ni Kalou mera vakaliuca ena nodra bula na cakacaka ni veivakabulai qo. E vinaka mo taroga: ‘Au dau vakaliuca na cakacaka vakavunau? Au dau vakuai au meu vakaitavi kina vakalevu?’\nTauyavu na Matanitu ni Kalou!\n27, 28. Na cava e raivotutaka na yapositolo o Joni? (b) Na cava e cakava o Setani kei ira na nona timoni ni tauyavu na Matanitu ni Kalou?\n27 Sa qai yaco mai na yabaki vakairogorogo na 1914. E vakamacalataki ena itekivu ni wase qo ni sega ni dua e raica na veika lagilagi qo mai lomalagi. Ia e raivotutaka vakaivakatakarakara na yapositolo o Joni na ka e yaco. Vakasamataka mada: E raica o Joni “e dua na ivakatakilakila levu” mai lomalagi. Na “yalewa” e vaka na wati ni Kalou, oya na nona isoqosoqo era lewena na kabula vakayalo mai lomalagi, e bukete qai vakasucuma e dua na gonetagane. Na gone vakaivakatakarakara qo, e tukuni ni sa voleka ni “vakatawai ira na matanitu kece ena ititoko kaukamea.” Ni sa sucu na gone, e ‘kau yani vakatotolo vua na Kalou ina nona idabedabe vakaturaga.’ E kaya e dua na domolevu mai lomalagi: “Sa veivakabulai na Kalou! E kaukaua dina ga o koya! Sa tauyavu na nona Matanitu! Sa tekivu lewa na nona Karisito.”—Vkta. 12:1, 5, 10.\n28 Sega ni vakatitiqataki ni raivotutaka o Joni na tauyavu ni Matanitu vakaMesaia. Qori e dua dina na ka lagilagi, ia eso era sega ni marautaka. O Setani kei ira na nona timoni era vala kei ira na agilosi yalodina e nodra iliuliu o Maikeli se o Karisito. Na cava e yaco? Eda wilika ena iVolatabu: “Sa qai kolotaki sobu na gata levu, na gata makawa, e vakatokai na Tevoro se o Setani, o koya e vakacala tiko na vuravura taucoko, e kolotaki sobu i vuravura, e kolotaki sobu vata kei ira na nona agilosi.”—Vkta. 12:7, 9.\nEra tekivu raica ena 1914 na Gonevuli ni iVolatabu na ivakatakilakila ni sa tiko tawarairai o Karisito\n29, 30. Ni tauyavu oti na Matanitu vakaMesaia, na veisau cava e yaco (a) e vuravura? (b) mai lomalagi?\n29 Ni bera na 1914, era sa tukuna rawa tu na Gonevuli ni iVolatabu ni na tekivu ena yabaki vakairogorogo qori na veika rarawa. Ia era sega ni bau vakasamataka se na vakayacori vakacava. Me vaka e vakatakilai ena raivotu i Joni, ena vakamua vakalevu sara o Setani na ivakarau ni bula ni kawatamata: “Drau na rarawa na vuravura kei na wasawasa, ni sa lako sobu vei kemudrau na Tevoro, e cudru vakalevu, ni kila tiko ni sa lekaleka nona gauna.” (Vkta. 12:12) E kacabote ena 1914 na imatai ni ivalu levu, e laurai sara e vuravura na ivakatakilakila ni nona tiko o Karisito me lewa vakatui. E tekivu e keri na “iotioti ni veisiga” ni veika vakavuravura.—2 Tim. 3:1.\n30 E marau o lomalagi ni sa vakatalai vakadua o Setani kei ira na nona timoni. E vola o Joni: “O koya gona, moni marau na lomalagi kei kemuni na tiko kina!” (Vkta. 12:12) Ni sa savasava o lomalagi qai vakatikori o Jisu me Tui, sa vakarau yavala na Matanitu vakaMesaia ena vukudra na tamata ni Kalou e vuravura. Na cava ena cakava? Eda raica ena itekivu ni wase qo, ni na vakasavasavataki ira mada na tamata ni Kalou e vuravura na “italai ni veiyalayalati” o Karisito. Na cava e kena ibalebale qori?\n31. Na cava e parofisaitaka o Malakai me baleta na gauna ni veivakasavasavataki? (b) E tekivu vakayacori vakacava qori? (Raica tale ga na ivakamacala e ra.)\n31 E parofisaitaka o Malakai ni na sega ni rawarawa na veivakasavasavataki. E vola: “O cei ena yalodei ena siga ni nona lako mai, o cei ena tudei rawa ena gauna ena laurai mai kina? Ni na vaka na nona yameyamenibuka na dauveivakasavasavataki o koya, ena vaka tale ga na nodra sovu na dausavaisulu.” (Mala. 3:2) E vakayacori dina na vosa qori! Tekivu ena 1914, era sotava veitaravi na tamata ni Kalou na veivakatovolei lelevu kei na veika rarawa. E warumisa nodra tusaqati e levu na Gonevuli ni iVolatabu ra qai bala i valeniveivesu ena iMatai ni iValu Levu. *\n32. Na cava era veilecayaki kina na tamata ni Kalou ni oti na 1916?\n32 E yaco tale ga na veilecayaki ena loma ni isoqosoqo. Ni mate o Brother Russell ena 1916 ni se qai yabaki 64, era kidacala e levu na tamata ni Kalou. E laurai ni dua na iwiliwili vinaka era vakaliuca na turaga yalodina qori. A sega ni vinakata o Brother Russell me dokai, ia vaka mera sokaloutaki koya e levu. Era nanuma ni sa na sega tale ni vakatakilai na ka dina, eso era sega ni ciqoma na veivuke mera toso tiko ga. Na rai qori e tini sara ena vukitani, e tawase kina na isoqosoqo.\n33. Na cava e dua tale na ka era vakatovolei kina na tamata ni Kalou?\n33 Dua tale na veivakatovolei ni sega ni yaco na veika e namaki. E donu na ka e tukuna na Vale ni Vakatawa ni na cava nodra Gauna na Veimatanitu ena 1914, ia era sega ni kila na mataveitacini na veika ena yaco kina. (Luke 21:24) Era nanuma ni na kauta i lomalagi o Karisito na nona ilawalawa lumuti e vaka na yalewavou ena yabaki qori me veiliutaki kei koya. E sega ni yaco na veika era namaka. Ena icavacava ni 1917, e vakaraitaka na Vale ni Vakatawa ni na cava ena vulaitubutubu ni 1918 na 40 na yabaki ni tatamusuki. Ia e sega ni cegu na cakacaka vakavunau, sa qai vuavuaivinaka ga. E kaya na mekesini qori ni sa cava na gauna ni tatamusuki, ia se vo tiko na gauna ni kumukumuni. Levu era sa sega ni via qaravi Jiova nira yalolailai.\n34. Na veivakatovolei levu cava e yaco ena 1918? (b) Na cava e nanuma kina o lotu ni Veivanua vaKarisito nira sa “mate” na tamata ni Kalou?\n34 Dua tale na veivakatovolei levu ena 1918. E vesu o J. F. Rutherford, na isosomi kei C. T. Russell a liutaka tiko na nodra cakacaka na tamata ni Kalou, kei na vitu tale na tacida tagane nuitaki. E cala na nodratou bala i valeniveivesu e Atlanta, Georgia e Merika me vica vata na yabaki. E nanumi ni na vakaleqa sara ga qori na nodra cakacaka na tamata ni Kalou. Era marautaka qori e levu na italatala ni lotu ni Veivanua vaKarisito. Ni ratou bala i valeniveivesu na “iliuliu,” sogo na itikotiko liu e Brooklyn qai saqati na cakacaka vakavunau e Merika kei Urope, era kaya nira sa “mate” na Gonevuli ni iVolatabu dauveivakacalai, era sa sega ni leqataki. (Vkta. 11:3, 7-10) E cala nodra nanuma!\n35. Na cava e vakalaiva kina o Jisu mera sotava na veika dredre na nona imuri? (b) E vukei ira vakacava o koya?\n35 Era sega ni kila na meca ni ka dina ni vakalaiva ga o Jisu mera sotava na veika dredre na nona imuri, ni sa dabe o Jiova ena gauna ya “me vakasavasavataka me samaka na siliva.” (Mala. 3:3) Rau kila o Jiova kei na Luvena nira na vosota na veivakatovolei katakata o ira na yalodina, mera vakasavasavataki qai samaki me ganiti ira vinaka kina na nodra qarava na Tui. E macala mai na itekivu ni 1919, ni sa cakava na yalo ni Kalou na veika era nanuma na dauveitusaqati ni dredre me caka. Era sa vakabulai tale na yalodina! (Vkta. 11:11) E vakayacora o Karisito ena gauna qori e dua na ka e kilai kina na iotioti ni veisiga. E lesia o koya na “dauveiqaravi yalodina e vuku,” e dua na ilawalawa lailai lumuti ena liutaka na vakarautaki ni kedra kakana na nona tamata ena kena gauna donu.—Maciu 24:45-47.\n36. Na cava na ivakadinadina nira sa vakabulai tale vakayalo na tamata ni Kalou?\n36 E sereki mai valeniveivesu o Brother Rutherford kei ratou nona itokani ena 26 Maji, 1919. A tuvanaki sara e dua na soqo ni tikina ena Seviteba. E lalawataki tale ga me tabaki e dua na mekesini e vakatokai na Golden Age (sa kilai nikua me Yadra!). Qo me lako vata kei na Vale ni Vakatawa, e vakarautaki me baleta na cakacaka vakaitalatala. * E tabaki ena yabaki tale ga qori na isevu ni Bulletin, sa kilai ena gauna qo me iVola ni Soqoni—Noda Bula vaKarisito kei na Noda Cakacaka Vakaitalatala. Mai na gauna e tabaki kina, e laurai ni yaga vakalevu ena cakacaka vakaitalatala. Me tekivu mai na 1919, sa vakabibitaki na vunau e veivale.\n37. Ena veiyabaki ni 1919, era vakaraitaka vakacava eso nira tawayalodina?\n37 E vakasavasavataki ira tiko ga na imuri i Karisito na cakacaka vakavunau, nira sega ni via cakava na cakacaka qo o ira na dokadoka qai qaciqacia, era cakava ga na yalomalumalumu. O ira na sega ni tokona na cakacaka era vakanadakui ira na tamata yalodina. Nira lomaca eso ena veiyabaki ni 1919, era vakatetea kina na lasu ra qai veivakacacani. Era lai to kei ira na vakacacani ira na tamata yalodina i Jiova.\n38. Na cava e vakadinadinataki ena ka era rawata na imuri i Karisito kei na nodra qaqa?\n38 Ni yaco na veitusaqati e tubu tiko ga na kedra iwiliwili na imuri i Karisito e vuravura ra qai vakalougatataki vakayalo. Na ka kece era rawata kei na nodra qaqa e vakadinadinataka ni sa veiliutaki na Matanitu ni Kalou! Ena veitokoni kei na veivakalougatataki ga ni Kalou ena vuku i Luvena kei na Matanitu vakaMesaia, era qaqa tiko ga kina vei Setani kei na nona vuravura e dua na ilawalawa tamata ivalavala ca!—Wilika Aisea 54:17.\niVunau veiuqeti nei Brother Rutherford ni oti ga e vica na vula nona sere mai valeniveivesu\n39, 40. (a) Vakamacalataka mada na lewenivola qo. (b) Ena yaga vakacava nomu vulica?\n39 Eda na veivosakitaka ena vica na wase tarava na ka sa cakava e vuravura na Matanitu ni Kalou ni tauyavu oti mai lomalagi. Ena vakamacalataki ena iwasewase yadua ni ivola qo na cakacaka ni Matanitu ni Kalou e vuravura. E tiko ena wase kece na kato ni railesuvi meda dikeva kina ke da vakabauta dina na Matanitu ni Kalou. Ena veivosakitaki ena iotioti ni vica na wase na ka meda namaka ni yaco mai na Matanitu ni Kalou ena dua na gauna lekaleka qo me vakarusai ira na daucaka ca qai vukica na vuravura me parataisi. Ena yaga vakacava vei iko na vulici ni ivola qo?\n40 E via vakaluluqataka o Setani nomu vakabauta na Matanitu ni Kalou. Ia e vinakata o Jiova me vakaukauataka nomu vakabauta me rawa ni taqomaki iko, mo dei tale ga. (Efeso 6:16) Oni uqeti gona moni vulica na ivola qo qai masulaka na ka oni vulica. Mo taroga wasoma, ‘Au vakabauta dina na Matanitu ni Kalou?’ Ke o vakabauta dina ena gauna qo, o na bula mo vakaraitaka nomu yalodina kei na nomu veitokoni ena siga era na raica kece kina na bula ni tiko dina na Matanitu ni Kalou, sa veiliutaki tale ga!\n^ para. 7 Mo kila eso tale na ka me baleti Grew, Stetson, kei Storrs, raica na ivola Jehovah’s Witnesses—Proclaimers of God’s Kingdom, tabana e 45-46.\n^ para. 15 Era kila na Gonevuli ni iVolatabu ni bibi mera biuta na isoqosoqo lotu era veitokani kei vuravura. Ia e vica vata na yabaki nodra okati ira na sega ni Gonevuli ni iVolatabu me tacidra vaKarisito, qo o ira na kaya tiko nira vakabauta na ivoli ra qai yalataki ira vua na Kalou.\n^ para. 17 E raici vakamamada na ivakaro qo ni nanumi e baleti ira ga na qelenisipi lailai i Karisito era le 144,000. Eda na raica ena Wase 5, ni bera na 1935 e dau nanumi tu ni “isoqosoqo levu” e cavuti ena Vakatakila 7:9, 10 ena ivakadewa na King James, e wili kina na ilala vakaitamera era lewenilotu ni Veivanua vaKarisito. Era lewe ni ikarua ni ilawalawa era lai bula i lomalagi nira tokoni Karisito ena icavacava.\n^ para. 31 Ena Seviteba 1920, e vakarautaki sara ga e dua na itabataba ni The Golden Age (sa kilai nikua me Yadra!) me vakamacalataka na levu ni veivakacacani donuya na ivalu, e vakadomobula sara eso na ka e yaco mai Kenada, Igiladi, Jamani, kei Merika. Ni bera na imatai ni ivalu levu se sega na veivakacacani va ya.\n^ para. 36 E vica vata na yabaki na kena vakarautaki vakatabakidua na Vale ni Vakatawa mera vulica na qelenisipi lailai.\nO cei e veivuke ena nodra vakarautaki na imuri dina i Jisu ina tauyavu ni Matanitu ni Kalou?\nEra vakarautaki vakacava na lotu vaKarisito dina ena veiliutaki ni Matanitu ni Kalou?\nE kilai vakacava ni tiko dina na Matanitu ni Kalou? (Raica na kato “ Matanitu ni Kalou—Matanitu Dina.”)\nO na vakatotomuri ira vakacava na imuri yalodina i Karisito ena veigauna sa oti ni o tokona ena gauna qo na Matanitu ni Kalou?\nMATANITU NI KALOU—MATANITU DINA\nE matanitu dina na Matanitu ni Kalou? Raica mada e vica na ka e kilai kina. Mo taroga, ‘E laurai ena ka kece qo ni matanitu dina qai uasivia na matanitu kece vakatamata nikua?’\nE Tui o Jisu Karisito ena 1914, e kaukaua, dau lewadodonu, vuku, yalololoma, e dau vakamalumalumu vua na Kalou o Jiova. (Aisea 9:6, 7; 11:1-3) E sega ni vakataki ira na iliuliu ivalavala ca, sega ni dau cakacaka vakatawadodonu, sega tale ga ni vakalatilati e matana e dua na boselawa, palimedi, daunivakasala kocokoco, kei na isoqosoqo e dau valataka na ile e vakavu kauai.\nYAVU NI LAWA KEI NA TURAGANILEWA\nNa bula i Jisu kei na nona ivakaraitaki ni se bula e vuravura e yavu ni lawa uasivi, “na lawa i Karisito.”—Kala. 6:2; 1 Pita 2:21.\nE lesi Luvena o Jiova me turaganilewa qai sega ni dua na turaganilewa e vuravura me vakayacora vinaka na ilesilesi qori me vakataki Jisu.—Joni 5:22.\nEra na liutaka vata kei Jisu na vuravura ena lewadodonu na 144,000. Na inaki bibi ni nona veiliutaki me vakaduavatataka na kawatamata vua na Kalou, oya na vuna era na veiqaravi tale ga kina vakabete.—Vkta. 14:1; 20:6.\nNi liutaka o Jisu na mataivalu vakaitamera nei Jiova era lewena na agilosi kaukaua, e lewa kina na mataivalu kaukaua duadua. Sa vakarau vakarusa na veika ca.—Same 45:1, 3-5; Vkta. 19:11, 14-16.\nITIKOTIKO NI VEILIUTAKI\nNa idabedabe ni veiliutaki i Jisu e tiko e yasa i Tamana mai lomalagi. O lomalagi na ‘itikotiko tabu cecere i Jiova qai lagilagi.’ (Aisea 63:15) Vakacava, e dua dina na vanua o lomalagi? Io, e uasivia tale ga na korolelevu kei na veivale ni matanitu o raica rawa, baleta ni sega ni vuca na veika vakalomalagi.—Maciu 6:20.\nKENA VANUA E VURAVURA\nO ira era vakarurugi ena lewa i Jisu era muria na lawa ni vanua se na matanitu era tiko kina ra qai vaka na vulagi. Ia e vakarautaka o Jiova na vanua vakayalo me nodra, qori e vakatayaloyalotaka na nodra cakava na ka e vinakata na Tui. (Aisea 60:2; 66:8) Sa vakarau lewa na vuravura taucoko na Matanitu e liutaka o Jisu.—Same 72:8.\nITUVATUVA NI MATANITU\nSa vakarau vakayacora na Matanitu ni Kalou na ka kece e yalataka o Jiova, na veivakalougatataki kece qo kei na levu tale.—Same 72:16; Aisea 2:3; 33:24; 35:6; 65:21.\nE kaya na iVolatabu: “Na turaga e sega na nona tamata e bale, ia nira lewe levu na tamata e rogo kina na tui.” (Vkai. 14:28) Sa tubu sara na kedra iwiliwili na yalodina ena Matanitu ni Kalou me vitu vakacaca na milioni.—Same 72:8; Aisea 60:22.\nTAUYAVU NI MATANITU\nDikeva mada eso na ka e yaco ena veiyabaki ni bera na 1914. Vakacava o raica na sala e vukei ira kina na tamata ni Kalou na veika e yaco qo mera vakarautaki kina ina tauyavu ni Matanitu vakaMesaia?\nRauta na 1850\nEratou vakadikeva qai vakavotuya o Henry Grew, George Stetson, kei George Storrs ni lasu na ivakavuvuli ni tawamate na yalo\n1868 se 1869\nTekivu dikeva vinaka o Charles T. Russell na ivakavuvuli ni lotu ni Veivanua vaKarisito qai raica ni vakatanitaki na iVolatabu; ‘Vakaukauataki tale nona vakabauta’ o Russell ni rogoca na ivunau i Jonas Wendell, na italatala ni lotu Kavitu\nLiutaka o Brother Russell e dua na ilawalawa ni vuli iVolatabu; era tekivu vulica vakaulutaga na iVolatabu\nVakamatatataki na ka dina me baleta na mate, na ivoli kei na nona lesu mai na Karisito\nVola e dua na ulutaga o C. T. Russell qai tabaki ena Bible Examiner, e dusia na 1914 me cava kina na nodra gauna na Veimatanitu\nTabaki na Object and Manner of Our Lord’s Return me vakamatatataka na ka dina me baleta nona tiko o Karisito\nTabaki na imatai ni itabataba ni Vale ni Vakatawa\nVakatakilai na nodrau veiwekani o Papiloni na Ka Levu kei lotu ni Veivanua vaKarisito\nVeisiko ena vuaicake kei Merika o Brother Russell me vakaukauataki ira na ilawalawa ni vuli iVolatabu\nTabaki na tikidua e vica vata na tabana (so e sivia e 100 na tabana) qai vakarautaki vei ira na dau wili Vale ni Vakatawa mera veisoliyaka wale\nE veisureti na Vale ni Vakatawa vei ira kece na dauwiliwili mera lai tiko ena iVakananumi e Allegheny, Pennsylvania\nTekivu na cakacaka vakaPainia\nUqeti na cakacaka vakaitalatala ena ulutaga me vaka na “Wanted 1,000 Preachers” (Vinakati e 1,000 Mera Vunau) kei na “Anointed to Preach” (Lumuti me Vunau)\nTabaki na ulutaga e vakacala na ivakavuvuli ni Letoluvakalou\nEra wilika rawa na ivola ni isoqosoqo na lewe ni lima na vanua lelevu\nSevutaki na Divine Plan of the Ages, na imatai ni vica na ivola e qai kilai e muri me Studies in the Scriptures\nSureti ira na dauwiliwili na Vale ni Vakatawa mera tiko ena dua na “soqoni” e tolu na siga ni oti ga na iVakananumi ni mate i Jisu. Qori e itekitekivu ni kena caka e veiyabaki na soqo ni tikina\nTara na Bible House e Allegheny, Pennsylvania\nTabaka na Watch Tower Society na ivakadewa ni New Testament nei Rotherham qai saumi e dua na kabani ni tabaivola me cakava qori\nTekivu veisiko o C. T. Russell ena veivanua ena taudaku kei Merika me vakasaqara na sala vovou me “vakatetei totolo kina na ka dina”\nEra talai eso mera matataka na Tower Tract Society mera ivakatawa dauveilakoyaki mera veisiko qai veivakayaloqaqataki ena veivavakoso\nTukuni ena Vale ni Vakatawa ni so na tacida yalodina era vulica vakaiwasewase lalai na iVolatabu qai vakatokai me “Dawn Circles,” e vakatututaki me “caka qori ena veivanua”\nTabaka o C. T. Russell na ivola lailai na What Say the Scriptures About Hell?\nTauyavu na imatai ni valenivolavola ni tabana e Lodoni, Igiladi.\nCaka na vunau ena 28 na vanua\nVeisoliyaki wale na tikidua ena Sigatabu ena gaunisala volekata na veivalenilotu, ia e veisau qori ina vunau e veivale\nTabaki wasoma ena niusipepa na ivunau i Russell\nToki na itikotiko liu ni Watch Tower Society e Brooklyn, Niu Yoka\nEra tekivu vakayagataka na Gonevuli ni iVolatabu na yaca International Bible Students Association\nE 56,000 na kilomita na yawa ni vanua ratou goleva o C. T. Russell kei na ono nona itokani me ratou lai raica na ituvaki kei na veika e rawa ni caka e Jaina, Idia, Japani, kei na yatu Filipaini me baleta na vunautaki ni itukutuku vinaka\nVakaraitaki ena imatai ni gauna na “Photo-Drama of Creation” e Niu Yoka ena 11 Janueri kei na lima tale na siti ena vula tarava. Ni cava na yabaki, era sarava na Photo Drama kei na Eureka Drama e rauta ni 9,000,000 na lewenivanua ena vualiku kei Merika, Urope, Ositerelia kei Niusiladi\nKacivaka ena Okotova o C. T. Russell ina vuvale e Peceli: “Sa cava na nodra gauna na Veimatanitu; sa oti na gauna ni veiliutaki ni nodra tui.” E tukuna e dua na tacida yalewa e tiko ena siga ya ni tomana o Brother Russell: “Eda sega ni kila na ka sa tu mai liu”\niMeli iMeli Tauyavu Mai Lomalagi na Matanitu ni Kalou


Taniela 1 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nViribaiti Jerusalemi o ira na kai Papiloni (1, 2)\nDuatani nodra tuberi na kawa vakatui era vesu (3-5)\nVakatovolei nodratou vakabauta na va na Iperiu (6-21)\n1 Ena ikatolu ni yabaki ni veiliutaki nei Tui Jioiakimi+ e Juta, e lako i Jerusalemi o Tui Nepukanesa e Papiloni me viribaita.+ 2 E soli Tui Jioiakimi e Juta o Jiova e ligana+ kei na so na iyaya ni vale* ni Kalou dina qai kauta ina vanua o Saina*+ ina vale* ni nona kalou. E biuta na iyaya ena valeniyau ni nona kalou.+ 3 E mani vakarota na tui vei Asipinasi, na nodra iliuliu na vakailesilesi me kauta mai eso na Isireli,* wili kina o ira na kawa ni tui kei na turaga.+ 4 Mera itabagone* bulicaki vinaka, mera rairai vinaka, mera vuku, mera kilaka, mera yalomatua,+ me rawa tale ga nira veiqaravi ena valenitui. Me vakavulici ira ena ivola kei na nodra vosa na Kalitia. 5 E lewa tale ga na tui me dua na kedra ivotavota ena kena na tui kei na mena waini e veisiga. Mera vakavulici* me tolu na yabaki, ni cava na gauna qori mera qai qarava na tui. 6 Eso vei ira qori era lewe ni yavusa na Juta: o Taniela,*+ o Enanaia,* o Misaeli,* kei Asaraia.*+ 7 E vakayacani* ratou sara na nodra iliuliu na vakailesilesi, e vakayacani Taniela me o Pelitisasari,+ e vakayacani Enanaia me o Setareki, e vakayacani Misaeli me o Mesake, e vakayacani Asaraia me o Apeteniko.+ 8 Ia e nakita e lomana o Taniela me kua ni vakadukadukalitaki koya ena kena kakana na tui, se na waini e gunuva. E mani kerea na nodra iliuliu na vakailesilesi me kua ni vakadukadukalitaki koya ena ka qo. 9 E uqeta na Kalou dina me lomani Taniela na nodra iliuliu na vakailesilesi, me yalovinaka+ tale ga vua. 10 Ia e kaya vei Taniela na nodra iliuliu na vakailesilesi: “Au rerevaka na noqu turaga na tui, o koya e vota na kemudou kei na memudou. Vakacava ke raica o koya na matamudou ni sega ni bulabula ni vakatauvatani kei na matadra na itabagone* dou tabavata? Dou na vakacalai au* e matana na tui.” 11 E kaya o Taniela vua na ivakatawa e lesia na nodra iliuliu na vakailesilesi me raici Taniela tiko, Enanaia, Misaeli, kei Asaraia: 12 “Yalovinaka, moni vakatovolei keitou na nomuni dauveiqaravi me tini na siga, ni solia vei keitou eso na kakana draudrau me keitou kania kei na wai me keitou gunuva, 13 oti moni vakatauvatana na keitou irairai kei na kedra irairai na itabagone* era kania na kena na tui, moni qai vakatulewa vei keitou na nomuni dauveiqaravi ena ka oni raica.” 14 E mani rogoca o koya na nodratou vakatutu qai vakatovolei ratou me tini na siga. 15 Ni cava e tini na siga, e bulabula sara na kedratou irairai, eratou levulevu tale ga vei ira kece na itabagone* era kania tiko na kena kakana na tui. 16 Ia e dau kauta laivi na ivakatawa na kedratou kakana kei na medratou waini, e solia ga vei ratou na kakana draudrau. 17 E solia na Kalou dina vei ratou na itabagone* vava qo na kilaka kei na lomavuku ena ivola kei na vuku kece, e mani rawata o Taniela me tukuna na ibalebale ni veimataqali raivotu kece kei na tadra.+ 18 Ni cava na gauna e vakarota na tui mera kau yani kina,+ e kauti ira sara yani na nodra iliuliu na vakailesilesi e mata i Nepukanesa. 19 Ni vosa vei ira na tui, e sega sara ni dua e kune vei ira kece me tautauvata kei Taniela, Enanaia, Misaeli, kei Asaraia,+ eratou veiqaravi tiko ga e matana na tui. 20 Ia na ka kece e tarogi ratou kina na tui me kila na levu ni nodratou vuku kei na yalomatua, e raica ni ratou vuku vakatini ni vakatauvatani kei ira kece na bete daucakaiba kei ira na daurairai+ ena nona matanitu taucoko. 21 E tiko ga e kea o Taniela me yacova na imatai ni yabaki nei Tui Sairusi.+\n^ Oya o Papiloni.\n^ Ipe., “gone.”\n^ Se rawa ni, “qaravi vakavinaka.”\n^ Kena ibalebale “Noqu Turaganilewa na Kalou.”\n^ Kena ibalebale “Lomana o Jiova.”\n^ Rairai kena ibalebale “O Cei e Vaka na Kalou?”\n^ Kena ibalebale “Vukea o Jiova.”\n^ Oya na yaca vakaPapiloni.\n^ Ipe., “na uluqu.”


Ravuravu ena Noca kei Mozambique na Cagilaba o Kenneth\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian American Sign Language Armenian Azerbaijani Brazilian Sign Language Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Croatian Czech Danish Dutch English Finnish French Georgian German Greek Hebrew Hiligaynon Hungarian Iban Indonesian Italian Japanese Kinyarwanda Kirghiz Korean Lingala Lithuanian Malagasy Malay Myanmar Norwegian Polish Portuguese (Brazil) Romanian Russian Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Thai Turkish Ukrainian Vietnamese Yoruba vakaViti\n28 ME, 2019\nEna ika25 ni Epereli, 2019, a ravuti Mozambique na cagilaba o Kenneth. Qo na ikarua ni cagilaba me ravuta na vanua qo, na kena imatai na cagilaba o Idai, a yaco qori ena Maji qai dua na ka na kena vakacaca. Ia na cagilaba o Kenneth e vakavuna me luvu e levu na veivanua, sisi na qele, vakacacani na veivale kei na gaunisala, vaka kina eso tale na vanua e sagai tiko me vakavinakataki.\nEra tiko ena yasana o Cabo Delgado e rauta na le 300 na dautukutuku, ia e sega ni dua e mavoa se vakaleqai. E 16 nodra vale na tacida e vakacacani, e 9 tale e vakacacani vakadua. E tolu na Vale ni Soqoni e vakacacani, qai dua tale e vakacacani vakadua. Eratou sa sikovi ira kece na ivavakoso era vakacacani na ivakatawa ni tabacakacaka ena yalava qori, dua na mata mai na tabana ni tarataravaki kei na rua na tacida tagane mai na valenivolavola ni vakadewa tu yawa, me ratou veivakayaloqaqataki qai vukei ira na vakaleqai.\nMeda masulaki ira na tacida nira na nuitaki Jiova tiko ga me vakayaloqaqataki ira ena “gauna ni rarawa” va qo.—Same 46:1.\nWaluvu na Ceva kei Varanise


iVakadinadina i Jiova ena Yanuyanu ena Pasifika\nVULI IVOLATABU 67,609\nCiwa na Yabaki ni Veisureti\nNi se qai murivuli ga o Olivia mai Ositerelia, sa tekivu sureti nona qasenivuli tiko ina iVakananumi. E cakava voli qori me walu na yabaki. Ena 2016, a qiriti Olivia o nona qasenivuli qai kaya ni vinakata me tiko ena iVakananumi. E kaya tale ga vua ni dau marautaka dina nona veisureti voli mai e veiyabaki. A qai gole kei na watina o qasenivuli ina iVakananumi. E nanuma lesu o wati qasenivuli na nona se cakacaka tu ena matabose ni tauni donuya na tara ni Vale ni Soqoni e kea. E kaya vei ira na mataveitacini ni totoka qai maqosa na itaratara ni Vale ni Soqoni. Na levu ni nodrau marautaka na veiwatini na iVakananumi, erau dua kina vei ira na iotioti ni biubiu mai ena yakavi ya.\nOsiterelia: Yaga na vosota i Olivia me ciwa na yabaki\nWilika Vakatolu na iVola\nE lotu Katolika kaukaua o Jacintu kei na watina erau tiko e Timor-Leste. Erau kidacala ni sa dua na iVakadinadina i Jiova na luvei tuakai Jacintu ratou tiko vata, sa sega ni lotu vata kei rau. Ni via vakacalai luvei tuakana o Jacintu, a wilika kina na ivola Na Cava Mada e Kaya na iVolatabu? A nanuma ni na raica kina na ivakavuvuli lasu. Ia e kaya vei watina: “Au sa wilika na ivola. E totoka na ka au wilika kina.”\nE kaya o watina: “Vaka vei au o sega ni wilika vinaka na ivola, wilika tale, gauna qo mo wilika vakamalua.”\nE wilika tale o Jacintu, qai kaya vei watina: “E dina taucoko na ka e tu kina. Era yavutaki kece ena iVolatabu. E tukuni tale ga kina na nodra sokaloutaki na mate.”\nE kaya tale o watina: “Wilika tale mada, ia qo mo toqarukutaka na parakaravu yadua qai vulica vinaka. O na raica kina eso na cala.”\nE wilika qai vulica vinaka o Jacintu na ivola, e toqarukutaka tale ga na parakaravu kece. Na ikatolu ni gauna e dikeva kina na ivola o Jacintu, e kaya sara: “E dina taucoko! E dina o luvei tuakaqu.” Sa vulica tiko na iVolatabu kei ira na iVakadinadina i Jiova ena gauna qo o Jacintu.\nYali o Tinana, Tataleitaki o Gone\nE sikova e dua na marama ni Pohnpeia e dua na tacida yalewa e painia mai Guam, qai vakaraitaka vua na vidio Vuna mo Vulica Kina na iVolatabu. E kaya na tacida ni na lesuvi koya tale. Ni lesu tiko vakavica na tacida, e sega ni sotava na marama ya. Dua tale na gauna ni gole yani na tacida, e yali tale na marama, e tiko ga o luvena yalewa. E nanuma sara na tacida me vakaraitaka vei goneyalewa na vidio Mo iTokani i Jiova, e taleitaka o goneyalewa na ka e sarava. Ni gole na tacida ena dua tale na gauna, rau sa qai sota kei tinai goneyalewa. E taleitaka tale ga na nodrau veitalanoa ena iVolatabu. E tukuna sara o goneyalewa vei tinana me rau lai lotu ena nona valenilotu na marama a vakaraitaka vua na vidio. E taleitaka sara ga o tinana na ka e rogoca qori. A vakaraitaki vua na icakacaka ni vuli iVolatabu, qai tekivu sara na vuli.\n“Vaka na Sipi e Sega na Kena iVakatawa”\nO Terence e dua na ivakatawa dauveilakoyaki mai Papua Niu Kini. Erau gole kei na watina o Stella ina vanua e sega ni lesi ina dua na ivavakoso. E tukuna o Terence: “Ni keirau se moce toka ena imatai ni siga, keirau sa rogoca na tukituki e katuba. Era sa wawa tu e tuba na lewenivanua, keirau mani vunau vei ira mai na ono na kaloko ena mataka ina sigalevu. Keirau cegu vakalailai me keirau sili, ia keirau raica ni levu tale era sa wawa tu. Keirau vunau tale mai na rua na kaloko ena yakavi me yacova na bogilevu.” Ena siga tarava, rau nanuma na veiwatini me rau biubiu vakamataka me rau lai vunau ena dua tale na vanua. Nira lai raici rau yani na lewenivanua ena nodrau icili, rau sa yali. E kaya o Terence: “Nira rogoca na vanua keirau gole kina, era muri keirau yani. Keirau mani vunau tale me yacova na sigalevu. Ni keirau lesu i vale, era sa waraki keirau tu eso tale na ilala. E yaco tiko qori ena siga kece keirau toka kina e kea. Era ‘vaka na sipi e sega na kena ivakatawa.’”—Maciu 9:36.\nPapua Niu Kini: Era waraki rau toka o Terence kei Stella e dua na ilala\nTataleitaki e Dua na Dauveibobo\nA mosi na ligai Agnès e dua na painia mai New Caledonia, mani gole vua e dua na dauveibobo. E kaya sara na dauveibobo vei Agnès ni kauai vakalevu ena veika rarawa era sotava tu na tamata, e lomatarotarotaka kina ni dauloloma na Kalou. E vakavinavinakataki Jiova lo o Agnès ni dolava vua e dua na sala me vunautaka kina na ka dina me baleti koya. E vakaraitaka vua na dauveibobo na tikidua Ena Oti Ninaica na Rarawa? qai wilika vua na Vakatakila 21:3, 4.\nE kaya sara na dauveibobo: “Au sega ni kila ena tiko na tikinivolatabu qori ena noqu iVolatabu se sega, na noqu iVolatabu e tu ga kina na Kosipeli.” Ni kila ni iVakadinadina i Jiova o Agnès, e kaya na dauveibobo ni sa sotavi ira oti na iVakadinadina ena nona vanua mai Chile.\nE nanuma sara o Agnès e dua na itukutuku mai na valenivolavola ni tabana e Chile a vakaraitaki ena JW Broadcasting. Ena nona veisiko tarava, e vakaraitaka ena nona tablet vua na dauveibobo na itukutuku mai Chile. E qoroqoro na dauveibobo ni raica na Peceli kei na Vale ni Soqo Lelevu mai Chile e vakaraitaki toka ena vidio. E kaya tale o Agnès: “Qo e dua tale na ka au kauta mai me nomu, e dua na iVolatabu taucoko mo rawa ni wilika kina na Vakatakila 21:3, 4, na tikinivolatabu au wilika vei iko ena macawa sa oti!” Ena levu ni nona marau na dauveibobo, e tucake mai na nona idabedabe, mokoti Agnès qai kaya: “Vinaka vakalevu na rua na iloloma totoka qo!”\nNew Caledonia: Dua na ka nona qoroqoro na dauveibobo\nEna nona veisiko tarava o Agnès, sa kauta tiko na ivola Na Cava Mada e Kaya na iVolatabu? qai vakamacalataka vua na veika e vakavuna tiko na rarawa e vuravura. E kaya na dauveibobo ni vakarau gade i Chile, ena kauta tiko na ivola me lai wilika.\niMeli iMeli Yanuyanu ena Pasifika


Vakavulica na Yalewa ni Samaria | Bula i Jisu\nVakavulica na Yalewa ni Samaria\nVEIVAKAVULICI I JISU\nSOKALOU E VAKADONUYA NA KALOU\nEna nodratou ilakolako mai Jutia i Kalili o Jisu kei na nona tisaipeli, eratou gole ina vualiku ni takosovi na yasayasa vaka Samaria. Eratou wawale sara ga, ratou mani lai cegu toka volekata na korolevu o Saika, ena yasa ni toevu a rairai kelia o Jekope se sauma na kena keli ena vica na senitiuri yani e liu. Na toevu va qori e rawa ni laurai volekata na korolevu o Nablus ena gauna qo.\nA vakacegu toka volekata na toevu o Jisu ni ratou lai voli kakana na nona tisaipeli ina dua na koro voleka. E lai taki wai sara yani e dua na yalewa ni Samaria. E kaya vua o Jisu: “Rawa ni dua na mequ?”—Joni 4:7.\nEra sega ni dau veiyaloni na Jiu kei na kai Samaria ni sa vakawakana tu vei ira na veivakaduiduitaki. E kurabui gona na marama ni Samaria qai taroga: “Na cava oni kere wai kina vei au ni oni Jiu, o yau na yalewa ni Samaria?” E sauma o Jisu: “Ke o kila na loloma soli wale ni Kalou o na kilai koya tale ga e kaya vei iko, ‘Rawa ni dua na mequ?’ Ke o kerea vua, ena qai solia vei iko na wai ni bula.” E kaya vua o yalewa: “Kemuni, e sega mada ga na nomuni vokete, qai titobu na toevu. Oni na qai kauta mai vei na wai ni bula oni kaya tiko? Vakacava, oni uasivia na tukai keimami o Jekope, e solia vei keimami na toevu qo, e gunu kina o koya, o ira na luvena, kei na nona manumanu?”—Joni 4:9-12.\nE kaya o Jisu: “O koya e gunuva na wai qo ena viagunu tale. Ia o koya ena gunuva na wai au na solia ena sega ni viagunu tale, na wai au na solia vua ena vaka na waivure e lomana, ena tovure tiko ga me rawati kina na bula tawamudu.” (Joni 4:13, 14) A wawale o Jisu, ia e sega ni tu suka me vakamacalataka vua na yalewa ni Samaria na ka dina ena rawati kina na bula.\nE kaya sara na yalewa: “Ni solia mai na wai qori meu kua ni viagunu tale se mai taki wai tale i ke.” E veisautaka o Jisu na veitalanoa qai kaya vua: “Lako, lai kacivi watimu mai.” E tukuna o yalewa: “E sega na watiqu.” Sa wacava nona kidacalataka na ka e kila tu o Jisu ni kaya vua: “E dina na ka o tukuna, ‘E sega na watiqu.’ O sa vakawati oti vakalima, na tagane tale ga drau tiko vata qo e sega ni watimu.”—Joni 4:15-18.\nE vakadinata na ka e tukuna o Jisu qai tukuna ena kurabui: “Kemuni, au sa qai kila ni oni parofita.” E kauaitaka na veika vakayalo o yalewa qai laurai qori ena nona kaya: “Era dau sokalou na tukai keimami [kai Samaria] ena ulunivanua qo, [ulunivanua o Kirisimi, e toka voleka ga] oni [ira na Jiu] kaya ni dodonu ga meda lai sokalou i Jerusalemi.”—Joni 4:19, 20.\nIa e vakaraitaka o Jisu ni sega ni bibi na vanua ni sokalou ni kaya: “Sa voleka mai na gauna oni na sega ni qarava na Tamada ena ulunivanua qo se mai Jerusalemi.” Oti e kaya tale vei yalewa o Jisu: “Sa roro mai na gauna, sa kena gauna sara ga qo, mera sokalou kina vakayalo vei Tamada o ira era sokalou dina, ena yavutaki tale ga ena dina nodra sokalou, ni o ira sara ga qo e qara o Tamada mera qaravi koya.”—Joni 4:21, 23, 24.\nE sega ni bibi vei Tamada na vanua ni sokalou, e bibi ga na nodra ivakarau ni sokalou o ira era sokalou dina. E qoroqoro sara ga o yalewa qai kaya: “Au kila ni na lako mai na Mesaia, o koya e vakatokai na Karisito. Ni yaco mai o koya ena tukuna vakamatata vei keimami na ka kece.”—Joni 4:25.\nE tukuna sara o Jisu e dua na itukutuku bibi: “O yau sara ga qori, o koya e vosa tiko yani qo.” (Joni 4:26) Vakasamataka mada ya! E mai taki wai ena sigalevu tutu na yalewa qo qai veivakurabuitaki na sala e vakaraitaka kina o Jisu nona lomani koya. E tukuna vakadodonu sara ga vei yalewa na ka e sega ni se tukuna vua e dua tale—ni o koya na Mesaia.\nVAKABAUTA E LEVU NA KAI SAMARIA\nNi ratou lesu mai na voli kakana mai Saika na tisaipeli i Jisu, eratou raica ni veivosaki tiko kei na dua na yalewa ni Samaria ena toevu i Jekope eratou a veibiu kina. Ni ratou yaco yani na tisaipeli, e biuta tu mai o yalewa na nona saqa wai qai gole ina koro.\nE lai tukutuku sara i Saika o yalewa ena veika e vakamacalataka vua o Jisu. Sega tale ni lomalomarua ni tukuna vei ira: “Ni mai raica mada e dua na tagane e tukuna vei au na ka kece au dau cakava.” Me rawa ni uqeti ira mera lako, sa qai taroga: “Sega ni o koya qo na Karisito?” (Joni 4:29) Qori e dua na taro bibi se vakavu kauai sara mai na gauna i Mosese. (Vakarua 18:18) E uqeti ira na lewe ni koro mera lai raici Jisu sara ga.\nEratou cikevi Jisu nona tisaipeli me kania na kakana eratou kauta yani. Ia e kaya o Jisu: “E tiko na qau kakana meu kania, ia dou sega ni kila.” Eratou veinanuyaka qori na tisaipeli ratou qai veitarogitaka: “E dua e kauta mai na kena?” Sa qai vakamacalataka vakavinaka vei ratou o Jisu: “Na qau kakana meu cakava na loma i koya e talai au mai, meu vakaotia tale ga nona cakacaka.”—Joni 4:32-34.\nSe vo tu e va na vula me qai caka na tatamusuki, sega gona ni vakaibalebaletaka tiko o Jisu na tamusuki ni sila. Ia e vakaibalebaletaka tiko na tatamusuki vakayalo, ni a tukuna tale: “Dou tacake mo dou raica na were, ni sa matua vinaka tu me tamusuki. O koya e tatamusuki sa taura tiko na kena isau, sa kumuna tale tiko ga na vuata me baleta na bula tawamudu, me rau marau vata kina o koya na daukakaburaki kei koya na dautatamusuki.”—Joni 4:35, 36.\nSa rairai kila tu o Jisu na ka ena yaco ena nodrau veitalanoa kei na yalewa ni Samaria. Era sa vakabauti Jisu rawa e levu mai Saika ena nona ivakamacala mada ga na yalewa qori, ni tukuna tiko vei ira na lewenikoro: “E tukuna vei au na ka kece au dau cakava.” (Joni 4:39) Nira yaco ina toevu, era kerei Jisu me se kua ni lako me vakamacala tale vei ira. E vakadonuya o Jisu qai tiko tale e Samaria me rua na siga.\nNira vakarorogo tiko vei Jisu na kai Samaria, e levu tale era mai vakabauta. Era kaya vua na yalewa: “Na neimami mai vakabauta qo e sega ni vu mai na ka o tukuna, keimami sa rogoci koya sara ga, keimami kila tale ga ni o koya ga qo na ivakabula kei vuravura.” (Joni 4:42) E ivakaraitaki vinaka vei keda na yalewa ni Samaria, e bibi me veiuqeti noda ivakamacala me baleti Karisito mera via kila kina e levu tale na ka o ira na vakarorogo!\nNanuma tiko ni se vo e va na vula me qai caka na tatamusuki—rairai na tatamusuki ni varile e dau caka ena yasayasa qo ena vulaitubutubu. Sa donuya toka qo na vula o Noveba se Tiseba. Kena ibalebale ni oti na Lakosivia ni 30 G.V., eratou tiko voli mai Jutia me vula walu se sivia o Jisu kei na nona tisaipeli, ratou veivakavulici qai veipapitaisotaki. Sa mua qo na ilakolako ina vualiku ena nodratou koro mai Kalili. Cava ena sotavi e kea?\nO CEI O IRA NA KAI SAMARIA?\nNa yasayasa o Samaria e toka ena kedrau tadrua o Jutia ena ceva kei Kalili ena vualiku. Ni mate o Tui Solomoni, sa tawase mai na yavusa o Juta kei Penijamini na tini na yavusa ena vualiku kei Isireli.\nEra sa sokaloutaka na luve ni bulumakau na tini na yavusa qori. E mani vakalaiva o Jiova mera ravuti Samaria na kai Asiria ena 740 B.G.V. Era kau vakavesu e levu ra qai tawana nodra vanua o ira era gole mai na veivanua era qali i Asiria. O ira qori era qaravi kalou lasu ra qai vakawatitaki ira na Isireli era sega ni kau vakavesu. Era tauyavutaka e dua na ivakarau ni sokalou e okati kina eso na vakabauta kei na ivalavala e vakaroti ena Lawa ni Kalou, me vaka na cili. Ia nodra ivalavala ni sokalou e veisaqasaqa kei na sokalou dina.—2 Tui 17:9-33; Aisea 9:9.\nEra vakabauta na kai Samaria ena gauna i Jisu na veika e vola o Mosese, ia era sega ni sokalou ena valenisoro mai Jerusalemi. Era sokalou tu me vica vata na yabaki ena dua na valenisoro ena ulunivanua o Kirisimi, volekati Saika. Gauna e vakarusai kina na valenisoro qori, era se sokalou tiko ga ena ulunivanua ya. E laurai votu sara ga ena gauna ni cakacaka vakaitalatala i Jisu nodra veisevaki na kai Samaria kei na Jiu.—Joni 8:48.\nNa cava e kurabuitaka kina na yalewa ni Samaria ni vosa vua o Jisu?\nNa cava e vakavulica o Jisu vua na yalewa me baleta na wai ni bula kei na vanua me qaravi kina na Kalou?\nE vakatakilai koya vakacava o Jisu vua na yalewa ni Samaria? Na ivakarau ni sokalou cava e uqeta?\nNa cava e qai kila me baleti Jisu na yalewa ni Samaria? Cava e cakava kina?\nNa cava eratou cakava voli o Jisu kei na nona tisaipeli ni oti na Lakosivia ni 30 G.V.?\niMeli iMeli Vakavulica na Yalewa ni Samaria\njy wase 19 t. 48-51


2 Samuela 12 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\niKarua ni Samuela 12:1-31\nVunauci Tevita o Necani (1-15a)\nMate na luvei Pacisepa (15b-23)\nVakasucumi Solomoni o Pacisepa (24, 25)\nValuti o Rapa nodra koro na Amoni (26-31)\n12 E talai Necani+ sara vei Tevita o Jiova. E lako yani vua,+ e kaya: “E rua na tamata erau tiko ena dua na koro, e dua e vutuniyau, e dua tale e dravudravua. 2 Na tamata vutuniyau e levu sara na nona sipi kei na bulumakau,+ 3 ia e sega na ka vua na tamata dravudravua, e dua ga na lami yalewa lailai a volia mai.+ E susuga, e tubucake kei koya vaka kina o ratou na luvena tagane. E dau kania na kakana lailai e tiko vua, e gunu mai na nona bilo, e moce e ligana. E vaka sara ga na luvena yalewa. 4 Oti e lako vua na tamata vutuniyau e dua na vulagi, ia e sega ni taura e dua na nona sipi kei na bulumakau me vakarautaka e dua na kakana vua na vulagi e lako yani vua. E kauta ga na nona lami na tamata dravudravua qai vakarautaka vua na tamata e lako yani vua.”+ 5 E katakatataka sara ga o Tevita na tamata oya, e kaya vei Necani: “Me vaka ni bula dina tiko o Jiova,+ e dodonu me mate na tamata e cakava qo! 6 Me sauma sara ga vakava na lami,+ ni cakava qo qai sega ni veinanumi.” 7 E qai kaya vei Tevita o Necani: “O kemuni sara ga na tamata oya! Qo na ka e tukuna o Jiova na Kalou ni Isireli: ‘Au lumuti iko sara ga mo tui Isireli,+ au vakabulai iko mai na liga i Saula.+ 8 Au tu vakarau meu solia vei iko na vuvale ni nomu turaga,+ meu soli ira na wati nomu turaga+ e ligamu, meu solia tale ga vei iko na vuvale ni Isireli kei Juta.+ Ke sega ni veirauti qori, au tu vakarau meu vakaikuritaka vei iko.+ 9 Na cava o beca kina na vosa i Jiova mo cakava na ka ca e matana? O mokuti Uraia na Itaiti ena iseleiwau!+ O qai tauri watina me watimu+ ni o vakamatei koya oti ena nodra iseleiwau na Amoni.+ 10 Ia qo ena sega sara ni yali mai na nomu vuvale na iseleiwau,+ ni o beci au mo kauta na wati Uraia na Itaiti me watimu.’ 11 Qo na ka e tukuna o Jiova: ‘Au na vakatubura na ca mai na nomu vuvale,+ au na kauti ratou na watimu e matamu meu solia vua e dua tale na tagane,*+ ena mocevata kei ratou na watimu ena sigalevu tutu.*+ 12 O a cakacaka lo,+ ia au na cakava na ka qo e matadra na Isireli kece ena sigalevu tutu.’” 13 E qai kaya o Tevita vei Necani: “Au sa valavala ca vei Jiova.”+ E kaya o Necani vei Tevita: “Sa vosota tale ga o Jiova na nomu ivalavala ca.+ O na sega ni mate.+ 14 Ia ni o beci Jiova dina ena ka qo, ena mate sara ga na luvemu tagane se qai sucu.” 15 E lako sara ina nona vale o Necani. E qai tara o Jiova na gone e vakasucuma o wati Uraia vei Tevita mani tauvimate. 16 E vakamasuta na Kalou dina o Tevita ena vuku ni gone. E lolo o Tevita, e lako yani qai davo ena qele+ me yacova na mataka. 17 Era lai tu e yasana na qase ni nona vuvale, era saga mera vakaduri koya mai na qele, ia e bese, e sega ni via kana vata kei ira. 18 E qai mate na gone ena ikavitu ni siga, ia era rere ni tukuna vei Tevita na nona dauveiqaravi ni sa mate na gone. Era kaya: “Ni se bula na gone eda vosa vua, e sega ni rogoci keda. Eda na tukuna vakacava vua ni sa mate na gone? De vakayacora o koya e dua na ka ca.” 19 Ni raica o Tevita nira vakasolokakana tiko na nona dauveiqaravi, e kila sara ni sa mate na gone. E kaya o Tevita vei ira na nona dauveiqaravi: “Sa mate na gone?” Era sauma: “Sa mate o koya.” 20 E tucake sara mai na qele o Tevita. E sisili, e lumulumu ena waiwai,+ e veisautaka na nona isulu, e lako ina vale+ i Jiova qai cuva vakatoboicu. Oti e lako ina nona vale* qai kerea me kau mai vua na kakana, e kana sara. 21 Era tarogi koya na nona dauveiqaravi: “Na cava oni cakava kina qo? Ni se bula na gone, oni lolo oni tagi tiko, ia ni mate ga na gone oni tucake moni kana.” 22 E kaya o koya: “Ni se bula na gone, au a lolo+ au tagi tiko, niu kaya e lomaqu, ‘O cei e kila de lomani au o Jiova me bula na gone?’+ 23 Ia qo ni sa mate, na cava meu lolo tiko kina? Au na rawa ni vakalesui koya tale mai?+ Au na lako vua,+ ia ena sega ni lesu mai vei au o koya.”+ 24 E qai vakacegui Pacisepa+ na watina o Tevita. E lako vua me rau mocevata. Toso na gauna e vakasucuma e dua na luvena tagane o Pacisepa, e vakatokai me o Solomoni.*+ E lomani koya o Jiova,+ 25 qai talai Necani+ na parofita me vakatoka na gone me o Jititia,* ena vuku i Jiova. 26 Ia o Joapi e valuti Rapa+ tiko ga na nodra na Amoni,+ e vakadruka na koroturaga ni matanitu.*+ 27 E talatala sara o Joapi vei Tevita, e kaya: “Au sa valuti Rapa,+ au sa vakadruka na koro ni wai.* 28 Mo kumuni ira mai na vo ni sotia moni keba ena koro moni vakadruka. Deu ravuta na koro au qai rogo kina.”* 29 E kumuni ira sara na sotia kece o Tevita ra qai lako i Rapa mera valuta, era mani vakadruka. 30 E kauta o koya na isalanitui mai na ulu i Malikami.* Na kena bi e dua na taledi* koula, e toka kina na vatutalei qai vakaisala kina o Tevita. E kauta tale ga e levu sara na itokinivalu+ mai na koro.+ 31 E kauti ira yani na tamata era tiko kina qai vakacakacakataki ira mera varo vatu, mera cakava na iyaya kaukamea gata kei na matau kaukamea, mera buli biriki. Qori na ka e cakava o koya ena nodra koro kece na Amoni. Oti e lesu o Tevita kei ira kece na sotia i Jerusalemi.\n^ Se “vua na wekamu.”\n^ Ipe., “mata ni siga qo.”\n^ Ena vosa vakaIperiu e kena ibalebale “Vakacegu.”\n^ Kena ibalebale “Lomana o Ja.”\n^ Se “na koro ni matanitu.”\n^ Rairai dusia na ivurevure ni wai ena koro.\n^ Ipe., “vakatokai ena yacaqu.”\n^ Kena irairai ni dua na nodra kalou matakau na Amoni, ena so tale na vanua e vakatokai me o Moleke se Milikomi.\n2 Samuela 12


Sakaraia 11 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nKa e yaco ni beci na ivakatawa dina ni Kalou (1-17)\n“Vakatawa na qelenisipi e nakiti me vakamatei” (4)\nRua na ititoko: Totoka kei iVau (7)\niSau ni ivakatawa: 30 na tikinisiliva (12)\nBiu na ilavo ena katonicau (13)\n11 “Dolava nomu katuba, o iko Lepanoni,Me yameca na nomu sitari na bukawaqa. 2 Mo tagilagalaga na vunijunipa ni sa bale na sitari,Nira sa vakarusai na vunikau totoka! Moni tagilagalaga na vunioki ni Pasani,Ni sa bale sobu na veikauloa! 3 Rogoca! Na nodra tagilagalaga na ivakatawa,Ni sa vakacacani na nodra lagilagi. Rogoca! Na nodra tagi na luvenilaione,*Ni sa vakarusai na veikauloa ena bati ni Joritani. 4 “Qo na ka e tukuna o Jiova na noqu Kalou, ‘Vakatawa na qelenisipi e nakiti me vakamatei,+ 5 era vakamatea na dauvolivoli+ ra qai sega ni totogitaki kina. Era kaya o ira na volitaka,+ “Me vakavinavinakataki mada ga o Jiova niu na vutuniyau kina.” Ia o ira na nodra ivakatawa era sega ni lomani ira.’+ 6 “‘Au na sega ni lomani ira tale na lewenivanua,’ e kaya o Jiova. ‘Ia au na solia na tamata yadua ina ligadra na wekadra kei na nodra tui, era na vurumemeataka na vanua, au na sega ni vakabulai ira mai ligadra.’” 7 Au vakatawa sara na qelenisipi e nakiti me vakamatei,+ ena vukumuni na sipi oni rarawa tu. Au mani taura e rua na ititoko, au vakatoka e dua me o Totoka, e dua tale me o iVau,+ au vakatawa sara na qelenisipi. 8 Au vakatala e tolu na ivakatawa ena dua ga na vula niu sega ni vosoti ratou, eratou cati au tale ga. 9 Au qai kaya: “Au na sega ni vakatawai kemuni tiko ga. O koya e mate me mate yani, o koya e takali me takali yani. O ira na vo tiko, mera veikanikani.” 10 Au taura sara na noqu ititoko o Totoka+ au musuka, meu bokoca kina noqu veiyalayalati au cakava kei ira kece na lewe ni veivanua. 11 E mani bokoci ena siga oya, era kila sara na sipi era rarawa tu, o ira na raici au tiko ni oya na vosa i Jiova. 12 Au qai kaya vei ira: “Ke vinaka vei kemuni, ni solia mai na kequ isau, ia ke sega me kua ga.” Era mani solia* na kequ isau, e 30 na tikinisiliva.+ 13 E kaya sara vei au o Jiova: “Mo kolotaka ina katonicau, na isau vinaka era vakarautaki au kina.”+ Au mani taura na 30 na tikinisiliva au kolotaka ina katonicau ena vale i Jiova.+ 14 Oti au musuka na ikarua ni noqu ititoko o iVau,+ meu muduka kina nodrau veiwekani o Juta kei Isireli.+ 15 E kaya vei au o Jiova: “Mo taura na nona iyaya na ivakatawa sega na betena.+ 16 Au sa vakatubura e dua na ivakatawa ena vanua. Ena sega ni kauaitaka na sipi era sa takali,+ ena sega ni vaqara o koya na luvenisipi se vakabula na sipi e mavoa+ se vakani ira na tucake rawa. Ia e kania o koya na lewe ni sipi uro+ qai basuraka na ququ ni sipi.+ 17 Ena rarawa na noqu ivakatawa sega na betena,+ e biuta na qelenisipi!+ Ena yavita na ligana kei na matana imatau e dua na iseleiwau. Ena mate vakadua na ligana,Ena boko* vakadua na matana imatau.”\n^ Ipe., “vakarautaka na bi.”\n^ Ipe., “buawa.”


Mo Gumatua ena Yaloqaqa, Kaukauwa, kei na iTaviqaravi - Gary E. Stevenson\nMo Gumatua ena Yaloqaqa, Kaukauwa, kei na iTaviqaravi\nMai vei Bishop Gary E. Stevenson\nMo ni sa vakataki ira na 2,000 na cauravou sotia ena nodra yaloqaqa vaka-lewe ni matabete kilikili ka gugumatua.\nEna bogi nikua au na vosa vakatabakidua tiko vei ira na cauravou, o ira na lewe ni Matabete iEroni, era lako vata mai ena veiyasai vuravura taucoko ki na soqoni raraba oqo ni matabete. Au na wasea vei kemuni na italanoa mai na iVola i Momani baleti Ilamani kei ira na 2,000 na nona cauravou sotia. Eda na kila vakavinaka kina mai na ivolanikalou oqo na kedra ituvaki o ira na cauravou oqo ni gauna makawa—ka veivakauqeti vei kemuni, na cauravou ni gauna oqo. Meu cavuta mada e dua na ivolanikalou taleitaki: “Ia era sa cauravou bulabula kece ka yaloqaqa; io era sa icegu bula ka kaukauwa vinaka tu; me kena ikuri, era sa vakayacora ena yalodina.”1 Yaloqaqa, kaukauwa, itaviqaravi, kei na dina—sa ituvaki ni bula taleitaki dina!\nAu gadreva meu raica mada na imatai ni ituvaki ni bula e vakamacalataki ira: “gumatua ena yaloqaqa.” Vei au, oqo e vakamacalataka na nodra yalodina na cauravou mera yaloqaqa ena cakava na ka dodonu, se me vakataka na ivakamacala i Alama, mera “vakadinadinataka na Kalou ena veigauna kecega … kei na veivanua kecega.”2 E sega ni wili rawa na veigauna ni nodra vakaraitaka kina na 2,000 na sotia cauravou oqo na nodra yaloqaqa. Ena yaco talega vei kemuni yadua na veigauna bibi vakaoqo ena nomuni bula e gadrevi kina na yaloqaqa. A wasea vei au o noqu itokani, o John, e dua vei ira na gauna vakaoqori ena nona bula.\nEna vica na yabaki sa oti a vakadonui o John mai na dua na univesiti rogo mai Japani. Ena oka tiko o koya ki na dua na nodra parokaramu ni gonevuli ni veimatanitu eso vata kei ira na gonevuli vuku mai na veiyasai vuravura. Eso era curu ena inuinui mera vakatitobutaka na nodra kila vakavinaka na itovo kei na ivosavosa, ka so era raica ni sa ikakalawa ki na dua na kila vakavuku ka cakacaka e Japani, ia era sa biuta mai na nodra vale mera laki vuli ena dua tani tale na matanitu.\nOti vakalailai ga na nona yaco yani o John, sa tukuni wavoki sara yani vei ira kece na gonevuli vulagi ni na vakayacori tiko e dua na pati ena tabavale e cake ni dua na itikotiko vakaitaukei—na veisureti raraba me ia kina na veikilai. Ena yakavi oya, ratou sa gole sara yani o John kei na rua tale na itokani ki na vanua sa tukuni tiko.\nNi oti na nodratou vodo eleveita ki na fuloa e cake ni vale oya, ratou sa qai muria cake yani o John kei rau na nona itokani na ikabakaba qiqo me yaco ki na tabavale e cake ka ratou laki veicurumaki sara kei ira e kea. Ni sa bogi levu, sa veisau na mua. Sa toso cake na veivosaki, rorogo ni vakatagi, kei na gunu, ka vakakina ni sa yamasamasa o John. Vakasauri ga e dua vei ira sa vakasokomuni ira na gonevuli mera tu wavoki mera na kana tavako mariwana. A vakaveveku mata o John ka tukuna vakatotolo sara vei rau na nona itokani me ratou sa gole. A veivakatanini mai e dua vei rau, ka kaya mai, “John, e rawarawa tu ga—eda na tucake wavoki ga, ni sa yaco mai vei kedatou, tou solia ga yani ka kakua ni kania. Ni va oya tou na sega ni vakamaduataki kedatou e matadra me tou gole yani.” E rogorogo rawarawa oqo vei John, ia e sega ni rogorogo dodonu. Sa kila tu o koya ni sa dodonu me tukuna na lomana ka vakayacora. Ni oti a vakayaloqaqataki koya ka tukuna vei ira ni sa rawa mera cakava ga na ka oya ia sa na gole ga o koya. E dua vei rau na itokani sa nanuma me sa tiko ka oka ki na tu wavoki oya; o kena ikarua sa mani muri John yani vakacudrucudru i ra ena ikabakaba me rau vodo ena eleveita. E rau kurabui, ni gauna e dola kina na katuba ni eleveita, era sa curu mai tuba na ovisa ni Japani, ka lako siviti rau, ka ra lako yani vakatotolo ki na ikabakaba ki na tabavale e cake. Rau a vodo ena eleveita o John kei nona itokani ka gole yani.\nNi ra sa yaco yani na ovisa ena kabakaba e cake, era ulataka sara vakatotolo na gonevuli na waigaga mai delanivale mera kakua kina ni tobo. Ni ra sa latia oti na kabakaba na ovisa, era sa qai tuvai yadudua na gonevuli ena tabavale e cake ka tukuna vei ira yadua mera dodoka na ligadra ruarua. Era sa qai lakova yani na laini na ovisa, ka vakamaqosa sara na nodra boica na nodra idomidomi kei na idusidusi ni qaqalo yadua na gonevuli. O ira kece era a taura na mariwana, era kania se sega, sa vakadeitaki ni ra sa cala, ka levu sara na kena revurevu. Voleka ni o ira kece na gonevuli, era a tiko ena tabavale e cake era a cemuri mai na nodra dui univesiti. O ira era a vakavuna na vakayagataki waigaga oya era a totogitaki vakalawa ka cemuri laivi mai Japani, ka dredre mera lesu e kea me vuqa na yabaki. Na tatadra ni vuli, na veiyabaki ni vakavakarau, kei na kena rawati na cakacaka ena veisiga ni mataka mai Japani sa mai vakarusai vakatotolo sara.\nIa meu tukuna mada vei kemuni na veika a yaco vei iratou na le tolu na veitau oqo. Na itokani a tiko lesu yani ena tabavale e cake a cemuri mai na univesiti mai Japani ka a cakacakataka tu mai vakaukauwa o koya me curu kina ka sa mai lesu i nodratou vale. Na itokani a biuta na pati ena bogi oya vata kei John a vakacavara na nona vuli e Japani ka laki yaco sara me rawata na koroi eso mai na rua na univesiti cecere mai Amerika. E vakauti koya lesu ki Esia na nona cakacaka, ka marautaka sara na nona rawa-ka cecere vakacakacaka. Me yacova mai nikua e dau vakavinavinakataka tu ga na ivakaraitaki ni yaloqaqa nei John. Ia o John, na isau vinaka ni nona bula sa sega ni wili rawa. Na nona tiko mai Japani ena yabaki oya a laki vakamau sara ena marau ka mani rua sara na luvena tagane. Sa yaco sara me daunibisinisi rawati koya ka dua na gauna sa oti sa laki parofesa sara ena dua na univesiti mai Japani. Vakasamataka mada na kena rawa ni laki duidui na nona bula ke a sega ni yaloqaqa me biuta na pati ena yakavi bibi oya mai Japani.3\nRa cauravou, ena yaco na gauna eso vei kemuni, vakataki John, mo ni na vakaraitaka kina e matanavotu na nomuni yaloqaqa dodonu vei ira na nomuni icaba, ko ni na rawa ni vakacacani se vakamadualaki kina. Me kena ikuri, ena nomuni vuravura, na veisaqasaqa kei koya na meca ena valuti vakanomodi toka ga, ena dua na buca ni valu vakatikitiki e mata ni dua na sikirini. Na tekinolaji kei na kena yaga e kauta talega mai na ibolebole eso era a sega mada ni sotava na itabatamata se bera oi kemuni. E kunei ena dua na vakadidike raraba sa oti ni o ira na itabagone nikua era sega walega ni temaki vakalevu sara ena veisiga yadua e koronivuli ia e yaco talega ena initaneti. E kunei ni o ira na itabagone era raica tiko na gunuvi kei na vakayagataki ni waigaga ena veivanua ni veimaliwai vakatamata ena vakatolu se vakavataki na nodra rawa ni vakayagataka vakakina. Ena nona vosa baleta na vakadidike oya, a kaya kina e dua na sekeriteri vakacegu ni kebineti e Amerika: “Na vakadidike ni yabaki oqo e kunea rawa e dua na veivakauqeti vakaicaba kaukauwa—oya na veivakauqeti vakaicaba ni livaliva. Na veivakauqeti vakaicaba livaliva e uabaleti ira yani na itokani kei ira na gone era dau veimaliwai vata tiko. E curubotea yani na itikotiko kei na nona rumu ni moce o gone ena Initaneti.”4 Na vakaraitaki ni yaloqaqa dodonu ena wasoma toka ena dreve mo na kiliki se kakua ni kiliki. Era vakavulici na daukaulotu mai na Vunautaka na Noqu Kosipeli, “Na veika ko digitaka mo vakasamataka ka kitaka ni ko tiko taudua ka vakabauta ni sega ni dua e vakaraici iko tiko sa na ivakaraitaki kaukauwa ni nomu bula dodonu.”5 Mo yaloqaqa! Mo kaukauwa! “Mo tudei ka kakua ni yavalati rawa.”6 Ra cauravou, au sa yalataka ni na vakaukauwataki kemuni na Turaga. “Ni sa sega ni solia mai vei keda na Kalou na yalo ni rere; a yalo ni kaukauwa ga.”7 Ena saumi kemuni ena vuku ni nomuni yaloqaqa kei na itovo savasava—ena marau kei na reki. Na yaloqaqa vakaoqo ena yaco me vua ni nomuni vakabauti Jisu Karisito kei na Nona Veisorovaki, nomuni masu, kei na talairawarawa ki na ivakaro.\nE kaya kina o Peresitedi N. Eldon Tanner: “E rawa ki vua e dua na cauravou gone ena lomanibai ni koronivuli me veivakauqeti vakalevu sara ki na veika vinaka. Sa rawa vua e dua na cauravou ena timi ni veicaqe, se univesiti, se vei ira e cakacaka vata tiko, me bulataka na kosipeli, doka na nona matabete, ka tutaka na ka dodonu, me na levu na nona caka vinaka. Ena so na gauna ko ni na sotava na veivakacacani kei na veivakalialiai mai vei ira saraga era vakabauta vata kei iko, e dina ga ni ra na rairai doka na nomu caka dodonu. Ia mo ni nanuma tiko ni a vakararawataki na iVakabula, vakalialiai, kasiviti, ka lauvako baleta ni sega ni gole tani mai na nona dina. Ko ni sa bau tu mada vakadua ka vakasamataka na cava beka ena yaco ke a malumalumu ka kaya, ‘Na cava na betena?’ ka biuta na nona ilesilesi? Eda vinakata beka meda dausorosoro, se meda italai gugumatua se vakacava ga na taucoko ni veisaqasaqa kei na ka butobuto ena vuravura oqo? Meda sa qai yaloqaqa ka tucake yani meda wili vaka-tisaipeli dina ka qaqa i Karisito.”8\nAu sureti kemuni mo ni sa vakataki ira na 2,000 na sotia cauravou ena nodra yaloqaqa vaka-lewe ni matabete kilikili ka gugumatua. Mo ni nanuma tiko, na ka o ni cakava, na vanua o ni lako kina, kei na veika o ni raica ena bulia na kemuni ituvaki. O cei o ni vinakata mo ni vakataka? Yaco mo ni dikoni bula kilikili, ivakavuvuli bula kilikili, bete bula kilikili. Tuvanaka e dua na inakinaki mo kilikili kaya ni ciqoma na nomuni cakacakatabu vakalotu e tarava ena yabaki donu ka yaco mo ni ciqoma sara na Matabete i Melikiseteki. Oqo na sala ni bula dodonu e dau sureta mai na veivuke vakalou. E kaya kina na Turaga, “Ia na ilesilesi oqo sa vakatakilai mai kina na kaukauwa va-Kalou.”9\nEna dusimaki kemuni o ira na itubutubu, iliuliu ni matabete, kei na veika vakaliuci vakaparofita era kune tiko ena iTavi Vua na Kalou kei na Me iSakisaki ni iTabagone.\nE vakasalataka o Peresitedi Thomas S. Monson ena dua na gauna sa oti:\n“Ni vinakati me vakayacori vakavuku na [vakatulewa], e gadrevi kina na yaloqaqa—na yaloqaqa mo kaya sega, na yaloqaqa mo kaya io. …\n“Au vakamasuti kemuni mo ni vakadeitaka sara ga oqo, mo ni kakua ni gole tani mai na salatu e mua ki na noda inakinaki: na bula tawamudu vata kei na Tamada mai Lomalagi.”10\nMe vaka ga ni ra a vakaio na 2,000 na sotia cauravou ki na nona cibi na nodra iliuliu, o Ilamani, ka muataka mera yaloqaqa gugumatua, sa rawa mo ni cakava talega ena nomuni muria na nomuni parofita iliuliu, o Peresitedi Thomas S. Monson.\nKemuni na noqu lewe ni Matabete i Eroni, au mai tinia niu vakadinadinataka na Kalou na Tamada kei Jisu Karisito kei na vosa nei Josefa Simici: “Oi kemudou na wekaqu, dou yaloqaqa ka ia tikoga ki liu; io dou ia tikoga mo dou rawata na qaqa!”11 Ena yaca i Jisu Karisito, emeni.\n1. Alama 53:20. 2. Mosaia 18:9. 3. iTalanoa vei koya a vola na ivola. 4. Joseph A. Califano, Jr., iliuliu ka jeameni ni emeritasi ni National Center on Addiction and Substance Abuse ena Univesiti e Columbia, ena dua na vola itukutuku baleta na vakadidike, casacolumbia.org. 5. Vunautaka na Noqu Kosipeli: iDusidusi ki na Veiqaravi ni Daukaulotu (2004), 133. 6. Vunau kei na Veiyalayalati 87:8. 7. 2 Timoci 1:7. 8. N. Eldon Tanner, “For They Loved the Praise of Men More Than the Praise of God,” Ensign, Nove. 1975, 74–75. 9. Vunau kei na Veiyalayalati 84:20. 10. Thomas S. Monson, “The Three Rs of Choice,” Liahona, Nove. 2010, 68. 11. Vunau kei na Veiyalayalati 128:22. Kena sa otiKena e tarava\nVosa vakavitiAmerican Sign Language (ASL)Bahasa IndonesiaCebuanoČeskyDanskDeutschEestiEnglishEspañolFaka-tongaFrançaisGagana SamoaÍslenskaItalianoKahs KosraeKreyòl AyisyenLatviešuLietuviųLingálaMagyarMahsen en PohnpeiMalagasyNederlandsNorskPalauanPolskiPortuguêsReo TahitiRomânăShqipSlovenčinaSuomiSvenskaTagalogThin Nu Wa'abTiếng ViệtVosa vakavitiVosa vakavitiБългарскиМонголРусскийУкраїнськаՀայերենພາສາລາວភាសាខ្មែរ한국어中文日本語


WILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Australian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bashkir Bassa (Cameroon) Bengali Bicol Boulou Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chuvash Cibemba Cinyanja Croatian Czech Dangme Danish Digor Douala Dutch Efik English Estonian Ewe Finnish Fon French Ga Georgian German Greek Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hungarian Iban Ibanag Icelandic Igbo Iloko Indian Sign Language Indonesian Isoko Italian Japanese Jula Kabiye Kamba Kannada Kikaonde Kikuyu Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisonge Kongo Korean Kurdish Kurmanji Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Latvian Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Mambwe-Lungu Marathi Maya Mbunda Mongolian Moore Motu Myanmar Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Nigerian Pidgin Norwegian Nzema Okpe Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Curaçao) Persian Pidgin (Cameroon) Polish Portuguese (Brazil) Punjabi Quechua (Bolivia) Romanian Russian Samoan Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tajiki Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tok Pisin Tongan Tshiluba Tsonga Turkish Turkmen Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Urhobo Uzbek Venda Vietnamese Waray-Waray Welsh Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zulu vakaViti\nSa rauta ni 50 na yabaki na nodrau veitokani voleka o Gianni kei Maurizio. Dua na gauna e qai leqa na veitokani qori. E tukuna o Maurizio: “A mai leqa neirau veitokani niu cakava eso na cala bibi.” E kaya tale ga o Gianni: “E imatai ni noqu qasenivuli o Maurizio. E ivakaraitaki vinaka vakayalo vei au. Au sega gona ni namaka na ka e cakava. Niu kila ni keirau sa na vakarau veitalatala, e vaka ga e yali vei au e dua na ka levu. Vaka ga au sa biu taudua tu.”\nEDA dau vakamareqeti ira na itokani vinaka, ia ena sega ni tu tu ga me dei na veitokani qori. Ke leqa na nodrau veitokani e rua, na cava me rau cakava me vinaka tale kina? Ena yaga vakalevu na nodra ivakaraitaki eso ena iVolatabu nira veitokani voleka ena dua na gauna, ia e qai yaco na veileqaleqati.\nNI CALA E DUA NA ITOKANI\nO Tevita e tui, e dua tale ga na ivakatawa qai tiko nona itokani vinaka. De dua o na vakasamataki Jonacani me dua vei ira na itokani qori. (1 Sam. 18:1) Ia e tiko eso tale nona itokani me vakataki koya na parofita o Necani. E sega ni tukuna vakamatailalai na iVolatabu na gauna rau tekivu veikilai kina. Ia ena dua na gauna e talaucaka na lomana vei Necani o Tevita me vaka ga nomu dau talaucaka na lomamu vua e dua na itokani. E vinakata o Tevita me tara na vale i Jiova. E rairai raica vakabibi o Tevita na ivakasala i Necani ni dua na itokani dina, ni dusimaki koya tale ga na yalo tabu i Jiova.—2 Sam. 7:2, 3.\nIa dua na ka e qai vakaleqa na nodrau veitokani. E veibutakoci o Tui Tevita kei Pacisepa, e labati watina tale ga o Uraia ena dua na gauna e muri. (2 Sam. 11:2-21) E yalodina tu vei Jiova o Tevita ena vica vata na yabaki, e tokona tale ga na ivalavala dodonu. Ia a qai cakava na ivalavala ca bibi ya! Na cava e veisau kina? Vakacava e sega ni bau vakasamataka na bibi ni cala e cakava? A nanuma ni na sega ni kila na Kalou na ka e cakava?\nNa cava ena cakava o Necani? Ena tala tale e dua me vakaraitaka vua na tui nona cala? Eso tale ga era kila na nona tuvanaka o Tevita me vakamatei o Uraia. Ia na cava me mai takoso kina o Necani me vakaleqa nodrau veitokani ena dua na gauna balavu? Ena rivarivabitaki tale ga na bula i Necani ke vakaraitaka vakadodonu. Sa vakavuna o Tevita na mate i Uraia, e dua e sega nona cala.\nIa e vakayagataki Necani na Kalou me nona italai. Vakacava ke galuvaka tiko ga o koya na cala i Tevita? E kila o Necani ni vinaka cake me lai tukuna, ia e ca ga ni rau veitokani tiko qai ca nona lewaeloma. A kila tale ga ni cakava nona itokani e dua na ka ena sega ni vakadonui koya kina o Jiova. A vinakati me vukei o Tevita me vinaka tale nona bula vakayalo. Ena cakava qori na itokani dina o Necani. Ni vakatawanisipi tu e liu o Tevita, e vakayagataka o Necani e dua na vosa vakatautauvata me tara na lomana. E vakasavuya o Necani na itukutuku ni Kalou ena sala me rawarawa kina vei Tevita me kila na bibi ni nona cala, e uqeti koya tale ga me veivutuni.—2 Sam. 12:1-14.\nNa cava o na cakava ke cala bibi e dua nomu itokani? De dua o na kaya ni na vakaleqa nomudrau veikilai nomu tukuna vakadodonu na cala e cakava. Se o nanuma ni vakaraitaki ni liumuri ke o lai tukuna vei ratou na qase me vukei vakayalo. Cava o na cakava?\nE kaya o Gianni e vakamacalataki mai cake: “Au liaca ni sa veisau o Maurizio. Sa sega ni dau talaucaka na lomana me vaka e liu. Au nanuma meu sa lai vosa vua, dina ni sega ni rawarawa toka. Au vakasamataka: ‘Na cava meu lai tukuna ni levu na ka sa kila rawa tu? De dua ena sega ni taleitaka!’ Niu vakasamataka lesu na ka keirau dau vulica, e uqeti au meu lai vosa vua. Qori ga na ka e dau cakava o Maurizio niu vinakata na veivuke. Au vinakata me dei tiko ga neirau veitokani, au via vukei koya tale ga niu kauaitaki koya dina.”\nE tomana o Maurizio: “E vosa vakadodonu o Gianni, e donu tale ga na ka e tukuna. Au kila ni ka au sotava ena ca ni noqu vakatulewa e sega ni beitaki kina o koya se o Jiova. Au mani ciqoma na veivakadodonutaki, ni toso na gauna au sa qai toso tale vakayalo.”\nNI SOTAVA NA LEQA E DUA NA ITOKANI\nEra tiko tale eso na itokani i Tevita era yalodina ni tokoni koya ena gauna dredre mada ga. Dua vei ira o Usai, e vakatokai ena iVolatabu me “itokani i Tevita.” (2 Sam. 16:16; 1 Vei. 27:33) De dua e vakailesilesi o Usai qai veitokani vinaka kei na tui, ena so na gauna e qarava eso na itavi e sega ni dau vakatakilai.\nE levu na Isireli era to vei Apisalomi ni kovea na idabedabe vakatui nei Tamana o Tevita. Ia e to tu ga e yasa i Tevita o Usai. Ni dro o Tevita, rau lako vata kei Usai. E rarawa sara ga o Tevita ni sega wale ga ni liumuritaki koya na luvena, ia eso tale e dau nuitaka. E yalodina tiko ga o Usai. E bolea me mate ni lesi ena dua na itavi me vakaseva na bukivere. E sega ni qarava na itavi qori me vaka e dua na vakailesilesi, e cakava ga me vaka ni dua na itokani dina.—2 Sam. 15:13-17, 32-37; 16:15–17:16.\nE veiuqeti dina noda raica nodra duavata na mataveitacini, ia na duavata qori e sega ni vakavuna ga na itavi eda qarava ena ivavakoso. Ni laurai ena ka eda dau cakava, e vaka ga eda kaya tiko, “Au nomuni itokani. Sega niu cakava qori niu vakaroti kina, baleta ga ni oni ka talei vei au.”\nE sotava tale ga qori e dua na tacida tagane o Federico. Ena nona veivuke o Antonio na nona itokani, e rawa kina ni vosota eso na ituvaki dredre. E kaya o Federico: “Ni se qai toki mai ena neitou ivavakoso o Antonio, keirau mai veitokani sara. Keirau dauveiqaravi ruarua ni ivavakoso, keirau marautaka tale ga me keirau cakacaka vata. Oti ga vakalailai e lesi me dua na qase ni ivavakoso. E sega wale ga ni noqu itokani, e ivakaraitaki vinaka tale ga vei au vakayalo.” Ia a qai butucala o Federico. E qara totolo na veivuke vakayalo, e vakacegui mai na cakacaka vakapainia, sa sega tale ga ni dauveiqaravi ena ivavakoso. Cava e qai cakava o Antonio?\nNi sotava o Federico na ituvaki dredre, e rogoci koya vinaka nona itokani o Antonio qai vakayaloqaqataki koya\nE nanuma lesu o Federico: “Au raica ni vakila sara ga o Antonio na noqu rarawa. E saga ena nona vinaka taucoko me vukei au. E kauaitaka na noqu bula vakayalo, e sega tale ga ni biuti au. E uqeti au meu toso tale vakayalo, meu kua tale ga ni soro.” E kaya o Antonio: “Au dau vakayagataka e levu noqu gauna vei Federico. Au vinakata me talaucaka na lomana, na rarawa mada ga e vakila.” E marautaka ni sa kaukaua tale mai vakayalo o Federico, sa vakadonui tale me painia, me dauveiqaravi tale ga. E qai tinia o Antonio: “Duidui na ivavakoso keirau veiqaravi tiko kina, ia keirau sa qai veivolekati ga vakalevu.”\nKUA NI NANUMA NI O LIUMURITAKI\nEna vakacava nomu rai ke dua nomu itokani e biuti iko ena gauna sara ga o vinakati koya kina? E tiko eso tale na ka e dau vakamosi yalo. Vakacava o na rawa ni vosoti koya? Ena qaqaco tiko ga nomudrau veitokani me vaka i liu?\nVakasamataka mada na ka e yaco vei Jisu ni sa vakarau cava nona bula e vuravura. E levu na gauna e dau vakayagataka vei ratou nona yapositolo yalodina, ratou mai veivolekati sara. Sa rauta me kacivi ratou me nona itokani. (Joni 15:15) Ia vakacava ena gauna sa vesu kina? Ratou dui dro na yapositolo. A vakaraitaka vakadodonu o Pita ni na sega ni biuta nona Turaga. Ia ena bogi ga ya, e cakitaki Jisu tale o Pita!—Maciu 26:31-33, 56, 69-75.\nSa kila rawa tu o Jisu ni na sotava duadua na iotioti ni veivakatovolei. E tiko tale ga na vuna vinaka me rarawa se me cudru kina. Ia ni oti e vica na siga nona vakaturi, e laurai ena ivakarau ni veitalanoa kei ratou nona yapositolo ni sega ni cudru, yalolailai se rarawa. E sega mada ga ni via ceuta tale mai na nodratou malumalumu, wili kina na ka ratou cakava ena bogi a vesu kina.\nKena veibasai, a vakayaloqaqataki Pita kei ratou na vo ni yapositolo. E nuitaki ratou ni vakasalataki ratou ena cakacaka bibi ni veivakavulici. E raici ratou na nona yapositolo me ratou se nona itokani tiko ga. Ratou na sega vakadua ni guilecava na nona loloma. Ratou na saga me ratou kua ni vakararawataka tale na nodratou Turaga. Io, ratou vakayacora sara vakavinaka na itavi a vakaroti ratou kina nona imuri o Jisu.—Caka. 1:8; Kolo. 1:23.\nA nanuma lesu e dua na tacida yalewa o Elvira na nodrau veileqaleqati kei na nona itokani o Giuliana. E kaya: “Dua na ka noqu madua ni tukuna vei au ni mosi sara ga vua na ka au cakava. E dina o koya. Ia e tarai au dina nona kauaitaki au, kei na ka ena yaco keu sega ni veisau. Au vakavinavinakataka vakalevu ni sega ni kauaitaka o koya na cala au cakava vua, e kauaitaka ga na leqa au rawa ni sotava kina. Au vakavinavinakataki Jiova ni vakarautaka e dua na itokani e dau vosa vakadodonu.”\nNa cava gona ena cakava na itokani vinaka ni dua e cala? Ena tu vakarau me vosa vakadodonu, vakayalololoma tale ga ena gauna e vinakati kina. O koya na itokani vinaka qori e vakatotomuria na nodratou ivakaraitaki o Necani, Usai kei Jisu. Ena sala cava? O Usai kei Necani erau yalodina tiko ga ena gauna kece. O Jisu tale ga e tu vakarau ni veivosoti. Vakacava o dau cakava tale ga ya?\niMeli iMeli Mo iTokani ni Basika na Duidui


5 Totolo Eaton taucoko taranisimisani ena nona ivotavota vata ga ni siga vakauyaya tu\n5 Taranisimisani taucoko ni Eaton ni totolo2019-05-02T17:44:30-04:00\nEda nona ivotavota vou ka tara tale 5 totolo Eaton Fuller transmissions ena yadua na ivakaraitaki kei na sausaumi kei na ivolavakarau ivakaraitaki vinaka tu. Se cava ga e gadreva na nomu na taranisimisani taucoko, Eda rawa ni vukei. Eda sega walega nona ivotavota Eaton Fuller 5 totolo sala ga o ya na itavi ivolavakarau transmissions ena digidigi vou kei na remanufactured, Eda volitaka dina talega Tiki ni biaulivaliva ni Eaton Fuller oka kina na iyaya ni taracake tale, iyaya, Wasei ni iyaya, synchronizers, vauca na iyaya, kunea na gaunisala, countershafts, housings ni lali, icurucuru na moto ka vakalevu cake. Kevaka o gadreva na nomu taranisimisani tarai cake tale, Eda rawa ni vukei. Eda vakarautaka na biaulivaliva ni ituvaki taracake tale ni veiqaravi ka rawa tomika ka qai sereki nomu taranisimisani mai na dua na vanua e vuravura.\nEaton Fuller 5 Transmissions ni totolo\nY-5405B-DM3, Y-5505B-DM3, Y-6405B-DM3, Y-6505B-DM3 FS-4005A\nFS - 4005 V\nFS-4205B FS - 4205 V\nFS - 5005 V\nFS - 5205 V\nYA - 11605 V\nKA - 11605 VEI ME-11605A\nTO - 11605 V\n5 & 6 Totolo Eaton taucoko ivakaraitaki Nomenclature\nEaton taucoko 5-totolo ni FS-5205A na taranisimisani\nDokai na Fuller veidabuitaki ni Eaton 5 & 6 Biaulivaliva ni via veimama toka na itavi ni totolo\nKacivi keda sega ni saumi me baleta na veivuke ni kenadau na taranisimisani kei na ivakasala se rai me baleta noda! E dua na veikacivi e taucoko! Keitou marau me vukei iko mo, Kacivi keda nikua!


Aisea 64 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nTomani na masu ni veivutuni (1-12)\nJiova na ‘Dautulituli e tuli keimami’ (8)\n64 Ke oni dresulaka mada na lomalagi moni lako sobu mai,Me sakure na veiulunivanua ena vukumuni, 2 Me vaka na bukawaqa e yameca na tabanikau,Kei na bukawaqa e kere kina na wai,Ena vakatakilai na yacamuni vei ira na kemuni meca,Mera sautaninini e matamuni na veimatanitu! 3 Ni oni vakayacora na ka vakatubuqoroqoro keimami sega ni namaka,+Oni lako sobu mai qai yavavala na veiulunivanua e matamuni.+ 4 Ena gauna makawa e sega ni dua e rogoca se vakatudaliga kina,Se raica e dua na Kalou, o kemuni gaOni yavala ena vukudra na waraki koya tiko.+ 5 Oni sotavi ira na marau mera cakadodonu,+Era nanumi kemuni nira muria na nomuni ivalavala. Raica! Oni cudru ni keimami valavala ca tiko ga,+Keimami cakava voli ena dua na gauna balavu. Me keimami vakabulai ena gauna qo? 6 Keimami vaka kece e dua e sega ni savasava,Na neimami ivalavala dodonu kece e vaka na isulu ni matenivula.+ Keimami na malai kece me vaka na draunikau,Na neimami cala ena kauti keimami me vaka na cagi. 7 E sega ni dua e masuta na yacamuni,E sega ni dua e uqeti me kubeti kemuni,Ni oni vunia vei keimami na matamuni,+Oni vakawaicalataki keimami ena vuku ni neimami cala. 8 Ia qo kemuni Jiova, oni Tamai keimami.+ O keimami na qele, o kemuni na Dautulituli*+ oni tuli keimamiKeimami cakacaka kece ni ligamuni. 9 Moni kua ni cudru vakalevu Jiova,+Moni kua ni nanuma tiko ga na neimami cala. Yalovinaka moni raici keimami, ni keimami nomuni tamata kece. 10 Na nomuni koro tabu sa vanua talasiga. O Saioni sa vanua talasiga,O Jerusalemi sa lala.+ 11 Na neimami vale* tabu totoka,Era dau vakacaucautaki kemuni kina na tukai keimami,Sa kama ena bukawaqa,+Na neimami ka talei kece sa rusa. 12 Ni yaco na ka kece qo, oni na sega tiko ga ni yavala kemuni Jiova? Oni na galu tiko ga me keimami vakararawataki vakalevu?+\n^ Se “oni buli keimami.”