The Fiji Times Online | Nai Lalakai Online | Mo vakarau vakavinaka\nMo vakarau vakavinaka TALATALA ILIESA NAIVALU | Monday, October 9, 2017\nUpdate: 10:46AM NA vakavakarau vakaiyau ki na vakawati\nEna macawa oqo eda na veitalanoa tale tiko kina e nai vakamacala nei Nai Talatala Ili Vunisuwai ena vakasama ni nodra vakavakarau vakavinaka na cauravou kei na goneyalewa ni bera ni ra vakawati.\nE dua na tikina bibi e dau lecavi ena nodra sa via vakawati na gone sa okoya na bula vakaiyau. Sa ka bibi dina sara ki na noda tiko vakavakarau ki na bula vakavuvale sa okoya na noda vakarautaki keda vakaiyau.\nNa vakavakarau vakaiyau e okati kina na ilavo. E kaya na Dauvunau 10:19, �Na ilavo ga sa rawa kina na ka kecega.� E na vuravura vou eda sa curuma, ni sa tiko na ilavo, sa na qai rawa e vuqa na ka me vaka na kakana, na vuli, na isulu, na vale kei na kena iyaya, na qele kei na ilavo me saumi kina na bili kei na ivakacavacava tale e so.\nE na sega soti sara beka ni nuitaki na ilavo mai nakoro, ia e bau gadrevi tale ga na isau ni suka, waiwai ni cina, so na icoi ni ti ka buli mai na falawa, na raisi, waiwai kei na isaluwaki ni kakana ka vakakina na isau ni veilakoyaki.\nEna veikoro lelevu ni cakacaka, na ka kece ga sa ilavo.\nNi sa tiko tale ga nai lavo, sa rawa na voli qele, voli vale ka vakakina na iyaya lelevu ni lomanivale kei na nodra vuli torocake na noda gone.\nE vakabibitaka o Nai Talatala Vunisuwai ni sa yaga vei kemuni na cauravou kei na goneyalewa ko ni tiko ena vanua ni cakacaka mo ni vakaraica e dua na tiki ni qele kei na dua na vale mo ni tiko kina ni ko ni sa vakawati.\nE sega ni vinaka mo tiko vakararavi ena gauna ko sa vakawati tiko kina.\nAu sa dusia vakavuqa tale ga ena noqu vosa ena veiyabaki sa oti ni vakawati e sa ivakaraitaki ni rau sa yalomatuataka na lewe rua na ikalawa e rau sa cavuta ka rau vakaraitaka vei keda ni rau sa vakarau me rau sa bula vakataurua me rau tauyavutaka nodrau matavuvale.\nE sega ni vinaka me ia tale tiko na tiko vakararavi.\nE na logalogaca na tiko vua e dua vei rau ni rau tiko vakararavi vakaoya.\nNai Vola Tabu sa dusia vakamatata ni gauna e vakawati kina na tagane me biuti tamana kei tinana ka lai kabita na watina.\nNa yalewa, ni buli oti a kau vei tagane.\nKena ibalebale sa biubiu oti mai na yalewa. E rau biubiu ruarua mai. Ke sega na biubiu ena dredre na kabi. Me rau na biu mada na tama kei na tina, me biu tale ga na vale ka me rau lai tiko vakataurua na tagane kei na yalewa e na nodrau vale ni vakamau.\nE rau na qai doudou ga na biubiu ke sa tiko na vale kei na iyau me rau lai tomana kina na bula ka rau a dui bulataka mai na nodrau dui matavuvale.\nKevaka e sega ni dua na ka e tiko, e rau na dui suka tiko ga me rau lai tiko vakararavi tale vei rau nodrau dui tubutubu.\nE vakabibitaka o Nai Talatala Vunisuwai ni vinaka mo drau lai toka e na dua na vale lailai toka ga, ia drau okata ni nomudrau; ka ca ni ko drau lai tiko e na dua na vale levu ka vakaiyaya vinaka ka sega ni vakatokai me nomudrau.\nE vakakina oqo na vosa nei Nai TalatalaVunisuwai: Kua ni laiva na nomu vuvale me vodo loto ena dua tale na vuvale.\nOqori na matamata ki na nodra koro na tamata yalowai ka rawarawa kina nodra lai sota kei Adi Kavoro kei Ratu Veibiu.�\nE dua na sere e lagata tiko e dua sa vakarau tu vakavinaka e vaqo ne: �Na nomu vale sa tara oti mo mai raica.\nE vale simede ka qai vakacina livaliva.� Ke sega ni lalaga simede, bau lalaga kau, lalaga bitu se lalaga rau se bitu mada ga. Ia me sa nomudrau sara ga.\nSa itavi ni cauravou taucoko e vakawati me vakavaletaki watina ni sa oti nona vakamautaki koya.\nKua ni gusugusu vakawati tiko ni sega ni se dua na ka e maroroi rawa.\nE levu na ilavo e vakayali tu ga e na tavako, na yaqona kei na lasa sega ni vakabetena.\nNa tikina oqo sa noda itavi na itubutubu me da raica, sa itavi ni koro kei na Yavusa me raica. Ia ena vanua ni cakacaka, kevaka e sega ni sa mani dua sara na vale me nodrau, ia e rawa ni rau saumi vale ka rau vakavulici me rau bula vakairau ka vakatulewataka na veibolebole sa koto e matadrau.\nVei kemuni noda cauravou ko ni tu mai na noda veidelaniyavu, me gumatuataki na teitei, ia na volivolitaki ka maroroi na ilavo. Na qele sa tu e ligada sa dua na iyau vakaitamera.\nMe da taro ivakasala ena iwalewale ni kena vakayagataki.\nE dua na ivakarau vinaka au raica vei ira na noda ka ra tu e na vanua ni tei yaqona kei na dalo.\nAya ni ra se qai vuli tiko ena Paraimeri na gone, sa teivaki nodra iteitei me waraki ira ni ra sa gole ki na koronivuli torocake.\nE rawa sara tale ga ni muri na sala oya ni dua e sa biu vuli mai. Me sa qaravi sara e dua na nona iteitei levu me vagolei ki na kena tauyavutaki nona matavuvale. Na yalewa ena cavu vakadalo matua ni sa kila e lomana ni tiko na ka me lai vakadei kina ena vale nei watina.\nIa ke rai yani ka raica ni lala tu, sa na curu ga mai na dua na katuba ka curu sara tale ki na dua na katuba ka sega ni tao rawa. Ia sa itavi tale ga ni goneyalewa me bau vakarautaki koya voli ni dua na siga e na vakamau. Me sa bau vulica na tali ibe, na rubu kei na kesakesa.\nMe vulici na icakacaka ni icoi ni ti, na culacula kei na isaqasaqa ni veimataqali kakana.\nOqo na ikaukau vinaka ki na vuvale ni vakawati. Me ra vakavulici na luveda yalewa me ra kakua ni lai vakararavi vakatabakidua vua na watidra ka ni duidui na draki.\nE na so na gauna e na yaco na tauvimate, na biu cakacaka kei na leqa tubu koso tale e so.\nKo ikemuni na goneyalewa ko ni sa cakacaka, sa na uasivi me sa maroroi na ilavo ka voli tiko vakalalai na bilo, na itaki, na peleti, na kuro kei na beseni.\nKakua ni vakanuinui ki na iyau ni tevutevu baleta e vuqa na vakawati ena sega ni qaravi kena tevutevu ni oti na vakawati ka ni sa dredre na bula ka duidui tale ga na itovo vakavanua, eso era dau tevutevu ka so e sega.\nNa gauna dredre eda curuma sa via dusia na kena rui bibi me da sa vakarautaki ira na luveda ki na veika kece ga e dodonu me ra bula kina.\nKevaka eda tiko e baravi, na matada, na yaloda kei na noda vakasama me sa lako sivita na noda matasawa ni koro ka me vatavatairalago ki na noda veicakau yawa kei na noda veiyalava.\nMe da bolea me da lai tiko vakavulagi mada e na koro lelevu me da vaqara cakacaka kina, ia me vica ga na yabaki. Sa rawa ga mai e dua na tiki ni ilavo, suka tale ki vanua me cakacakataki na qele se voli na lawa kei na waqa.\nEkaya ko Nai Talatala Vunisuwai ni kevaka o bula e na koro Vakavavalagi, sa yaga mo vaqara sara e dua na cakacaka ka mo kakua ni tu wale tu.\nE kaya ni koro Vakavavalagi e duidui mai na koro Vakaviti, aya ni sega kina na bula vakararavi se vakatabaniuto ka ni varomusu e dau vakasucuma na basu lawa kei na bula gogo.\nE kaya tale, �Na koro Vakavavalagi e nodra koro na manumanu lelevu, na laione, na taika, elefaniti, na bulumakau kei na ose. Esega ni vanua me ra bula kina na kalavo lalai ka ni rawa ni ra butuqaqi e na nodra veivala na manumanu lelevu.\nNa ka e via vakaraitaka tiko o Nai Talatala Vunisuwai ni koro Vakavavalagi sa nodratou koro ga o Punjas, RB Patels, Motibhais, Santaram, Morisi kei Carpenters. Oqo o ira na manumanu lelevu ka vakaileu.\nSa sega ni ganiti keda na ka lalai me da mai bula ravi voli.\nKevaka e da mai bula kina ka sega ni dua na noda ivurevure ni ilavo, eda na mai mavoa ka vurumemea wale ena nodra veiqati se vakasota na tamata vakaicaqe ka vutuniyau.\nSai ira na mataqali oqo ka ra veitaliataka tu na veitubutubui ni sau ni yaya kei na isau ni bula ka da mai ucuucu kalavo tiko kina na lewenivanua isau lalai. Ia e taura e dua na cauravou vuku ka yalomatua me maroroya nona bula, maroroya nona cakacaka ka maroroya nona iyau ena maliwa ni nodra vakasota na tuwawa lelevu era tu wavoliti koya.\nKevaka e dina tiko e na ka lailai ka qai vakatoroicaketaka toka, ena nona vakatubutaka nona ilavo se tosoya nona vuli me tosoi cake kina nona itutu sa na rawa ni veitata kei na bolebole ni gauna sa koto e matana.\nEna vakaibalebale sara oya ke vakararavitaka na nona bula vua na Kalou ka kerea vua na Turaga nona veitaqomaki ka me vakalevutaka na ka lailai e tiko ka me vosa vakalougatataka tale ga.\nE koto na duidui e na rawa-ka lelevu ka sega kina na Kalou, kei na ka lailai e tiko ka tu vata kei na Kalou. Na ka lailai oya e vakalocugatataki ka na vakalevutaki tale ga.\nNa Turaga ko Jisu Karisito ni vakania na 10 vakacaca na udolu na tamata, e tekivu ga ena rua na ika ke i na lima na ibuli madrai. Io kakua ni beca na ka lailai.\nNa ka bibi ga me tiko rawa e dua na ka. Ni sa sega ga ni dua na ka e tiko, sa na qai kautani sara vei iko na veika o nanuma ni tiko. Aya na yavu vakai Vola Tabu ni bula e vuravura.\nNa ka e via vakabibitaka tiko ko Nai Talatala Vunisuwai ni sa sega sara ni dodonu ka cala vakalotu ka cala vakavanua ka cala vakabula mo curuma na bula vakawati ni ko ligalala tu.\nKe sa vakakina, ia mo se tei kua mada ni vakawati me yacova ni ko sa rawata e dua na ka se sa vakarautaka tu na itubutubu e dua na ka mo tekivu kina.\nOqo na ivakarau ni bula ni veimatatamata lelevu ka ra tu e yasada ka sa dodonu me da vuli mai kina. Na veika oqo e dodonu me da yadrava vagumatua na itubutubu ka me da kakua kina ni vakarikavi ira na luveda ki na tobu wai maca me ra lai mavoa kina.\nIa na veika kece oqo e na vakatau tale ga ki na nomuni vuku kei na yalomatua na gone ka sa okoya oya na vuna a vakabibitaki tiko yani kina e na macawa sa oti na yau talei ni bula e rua oqo, na vuku kei na yalomatua.


O sa Vakarau Tu ke Yaco na Leqa Tubukoso? — Watchtower LAIBRI ENA INTERNET\nO sa Vakarau Tu ke Yaco na Leqa Tubukoso?\nO sa Vakarau Tu?\niVola ni Soqoni—Noda Bula vaKarisito kei na Cakacaka Vakaitalatala—2020\n1. Na cava e ka vakayalomatua kina meda vakarau tu ni bera na leqa tubukoso?\n1 E tarai ira tu ena veiyabaki e milioni vakacaca na lewe i vuravura, okati kina na tacida vakayalo na uneune, ualoka, cagilaba, covulaca kei na waluvu. Ni dau yaco vakasauri na leqa vaka oqo, qai rawa ni tarai keda tale ga, e ka vakayalomatua meda vakarautaki keda tu.—Vkai. 21:5.\n2. Na cava e bibi kina mera kila tiko na qase na nodra naba ni talevoni kei na nodra itikotiko na lewe ni ivavakoso?\n2 Ka Meda Cakava Rawa: So na gauna ni bera ni yaco na leqa tubukoso era sa dau vakasalataki keda rawa mai na tabana ni draki. E ka vakayalomatua meda rogoca na ivakasala vaka oqori. (Vkai. 22:3) Ena ituvaki vaka oqo era na saga na qase mera veitaratara kei ira kece na lewe ni ivavakoso mera vakarau tu ena leqa sa vakarau yaco. Ia ni sa yaco oti na leqa tubukoso, era na veitaratara tale na qase kei ira na lewe ni ivavakoso me kilai kina na kedra ituvaki, kei na veiqaravi era na gadreva. E bibi gona me tu vei ira na qase na nodra naba ni talevoni kei na nodra itikotiko, me kua nira qai cumuwaqara tiko ni vaqarai ira. Kevaka gona e toki e dua na dautukutuku, e bibi me tukuna vua na vunivola ni ivavakoso kei na ivakatawa ni vulivola na nona naba ni talevoni kei na nona itikotiko vou.\n3. Eda na tokoni ira vakacava na qase ke da vakaitikotiko ena vanua e dau yaco kina vakalevu na leqa tubukoso?\n3 Kevaka e tiko na ivavakoso ena vanua e dau yaco kina vakalevu na waluvu se leqa, mera kerei na dautukutuku mera solia vei ira na qase na yaca kei na nodra naba ni talevoni na wekadra se itokani, me rawa nira tarai ke yaco e dua na leqa. Oqo ena vukei ira tale ga na qase mera kila se o cei so era sa vagalalataki. Rawa nira vakarautaka tale ga na qase e dua na ituvatuva ni ivavakoso me baleta na ka me caka ke yaco na leqa tubukoso, me vaka na veika lalai mera vakarautaka tu na lewe ni ivavakoso, na ituvatuva ni nodra vagalalataki, kei na nodra vukei na vakaleqai tu na yagodra. E bibi dina na veitokoni ena ituvatuva yalololoma vaka oqo.—Iper. 13:17.\n4. Na cava meda cakava ke yaco e dua na leqa tubukoso ena noda itikotiko?\n4 Ni Oti na Leqa Tubukoso: Na cava meda cakava ke yaco na leqa tubukoso ena noda itikotiko? Na imatai sara ga ni ka me laurai na veika me bula kina vakayago na vuvale. Oti, vukei ira era vakaleqai, kevaka e rawa. Veitaratara totolo kei koya na ivakatawa ni vulivola se dua na qase ni ivavakoso. Kevaka mada ga eda sega ni gadreva na veivuke, e dodonu ga meda veitaratara kei ira. Ia ke da gadreva na veivuke, meda kila tiko nira na saga nodra vinaka kece na mataveitacini mera vukei keda. (1 Kor. 13:4, 7) Meda kua ni guilecava ni kila vinaka tu o Jiova na keda ituvaki, meda vakararavi vua me vakaukauataki keda. (Same 37:39; 62:8) Meda tu vakarau tale ga ni veivakacegui vakayalo, vaka kina vakayago vei ira na vakaleqai. (2 Kor. 1:3, 4) Ia ena kena gauna totolo duadua, meda tosoya tale noda ituvatuva ni veika vakayalo eda sa dau cakava tiko mai.—Maciu 6:33.\n5. Me vakacava noda raica na lotu Vakarisito na leqa tubukoso?\n5 Dina ga ni vakavu lomaocaoca na noda leqataka tiko na veika ena vakavuna na leqa tubukoso, me vakaukauataki keda mada ga na veika totoka sa tu e matada. Sa voleka na gauna ena sega tale kina na leqa vaka oqo, sa na ka ga ni gauna makawa. (Vkta. 21:4) Ia ena gauna mada ga oqo, meda se tei vakarautaki keda tiko ena leqa tubukoso kei na veika dredre eda na sotava, ena gauna vata oqori meda gumatua tiko ga ni kacivaka na itukutuku vinaka.


“ Me Kua ni Wadamele na Ligamu”—Sefanaia 3:16 | Vulici\n“Me kua ni wadamele na ligamu.”—SEFA. 3:16.\nSERE: 81, 32\nE vakaukauataka vakacava o Jiova na liga i Mosese, Esa kei Niemaia?\nE vakaukauataka vakacava na ligada nikua o Jiova?\nEda na vakaukauataka vakacava na ligadra na tacida?\n1, 2. (a) Na ituvaki dredre cava soti era vakila tu e levu nikua, na cava e rawa ni yaco kina? (b) Cava e vakadeitaka vei keda na Aisea 41:10, 13?\nE KAYA e dua na tacida yalewa painia tudei e qase ni ivavakoso tale ga o watina: “Au dau saga me tiko noqu ituvatuva vakayalo, ia dua na gauna balavu au dau nuiqawaqawa tu. Au sega kina ni moce vinaka, vakaleqa noqu bula kei na ka au cakava vei ira eso tale, vu ni noqu vakacauoca, so na gauna au diva sara ga meu baca ni qele.”\n2 Vakacava o dau vakila tale ga ya? Ka ni rarawa ni ka dredre eda vakila ena vuravura ca i Setani, e vakavuna na nuiqawaqawa kei na lomabibi. E vaka ga na ikelekele e tarova na toso ni waqa. (Vkai. 12:25) Na cava e rawa ni vakavuna me va kina qori na kemu ituvaki? De dua o lolositaka tiko nona takali e dua na wekamu lomani, se o tauvimate bibi, lomaleqataka na bula dredre vakailavo e veisiga, se o tusaqati tiko. Ena rawa sara ga ni vakamalumalumutaki iko na ituvaki va qo. Ena rawa tale ga ni seavu nomu marau. Ia mo nuidei ga ni na vukei iko na Kalou.—Wilika Aisea 41:10, 13.\n3, 4. (a) E vakayagataka vakacava na iVolatabu na “liga”? (b) Na cava e rawa ni vakavuna me wadamele na ligada?\n3 Dau vakayagataki vakalevu ena iVolatabu na tikiniyago me dusia na itovo se na ka e caka. Kena ivakaraitaki e dau cavuti vakalevu na liga. Me vakaukauataki na ligana e dua, e tiko kina na vakasama ni vakayaloqaqataki qai soli vua na igu me cakava e dua na ka. (1 Sam. 23:16, vmr.; Esera 1:6) E rawa ni dusia ni vinaka qai yaga nomu inuinui ena veigauna se bera mai.\n4 So na gauna e dau tukuni ni wadamele na liga me vakamacalataka ni dua e yalolailai, se sa sega nona inuinui. (2 Vei. 15:7, vmr.; Iper. 12:12) Dau matau vei ira qori mera sa soro koso. Ke so na ituvaki e vakavuna nomu lomabibi se vakaocai iko vakayago se vakayalo, o na vakayaloqaqataki vakacava? O na uqeti qai vakaukauataki vakacava mo vosota qai marau?\n“E SEGA NI LEKALEKA NA LIGA I JIOVA ME VEIVAKABULAI”\n5. (a) Na cava e rawa ni yaco ni basika na leqa? Cava meda nanuma tiko? (b) Cava eda na veivosakitaka?\n5 Wilika Sefanaia 3:16, 17. E vaka ga na liga e wadamele noda rere se yalolailai. Ia e sureti keda na Tamada dauloloma o Jiova meda ‘biuta vua na noda lomaocaoca kece.’ (1 Pita 5:7) Meda nanuma tiko na ka e tukuna na Kalou vei ira na Isireli, ni ‘sega ni lekaleka na ligana me vakabulai’ ira na nona dauveiqaravi era yalodina. (Aisea 59:1) Eda na veivosakitaka e tolu na ivakaraitaki ena iVolatabu, e vakaraitaka nona vinakata o Jiova, e rawa tale ga ni vakaukauataki ira na nona tamata mera cakava na lomana se mani dredre sara vakacava na ituvaki. Raica na sala ena rawa ni uqeti iko kina na ivakaraitaki qo.\n6, 7. Na cava eda vulica ena nodra qaqa vei ira na Amalekaiti na Isireli?\n6 Ni oti ga nodra sereki vakacakamana na Isireli ena nodra vakabobulataki tu e Ijipita, era gole yani na kai Amalekaiti mera valuti ira. Ni muria o Josua nona veidusimaki o Mosese, e liutaki ira kina na Isireli ena yaloqaqa ina ivalu. Ena gauna qo e kauti Eroni kei Ure o Mosese ena ulunivanua me ratou qai raica tu mai na bucanivalu. Vakacava eratou rere na le tolu qo ni ratou drovaka na ivalu? Sega sara ga!\n7 E yavala sara o Mosese me raica na ka me caka me rawa kina nira qaqa. E laveta cake tu o Mosese na ititoko ni Kalou. Ni laveta tu ga i cake o Mosese na ligana, e vakaukauataka na ligadra na Isireli o Jiova mera qaqa vei ira na Amalekaiti. Ni bibi ga na liga i Mosese, e biuta sobu sara era mani qaqa na Amalekaiti. Sega ni bera nodrau vakatulewataka me rau “kauta sara yani o Eroni kei Ure e dua na vatu, rau biuta sobu qai dabe kina [o Mosese]. Erau yadua na yasana rau qai tabea tiko na liga i Mosese, me dei tiko ga kina na ligana me yacova ni dromu na siga.” Era qaqa gona na Isireli ena liga kaukaua ni Kalou.—Lako 17:8-13.\n8. (a) Na cava e cakava o Esa nira vakarerei ira na Juta na kai Iciopea? (b) Eda na vakatotomuri Esa vakacava ena nona vakararavi vua na Kalou?\n8 E vakaraitaka tale ga o Jiova ni sega ni lekaleka na ligana ena gauna i Tui Esa. Levu na ivalu era cavuti ena iVolatabu. Na mataivalu levu duadua e liutaka o Sira na kai Iciopea. Era le duanamilioni na sotia qaqa. Ni vakatauvatani kei na mataivalu i Esa, era levu cake na kai Iciopea. Vakasamataka mada nona rawa ni nuiqawaqawa qai rere o Esa, me wadamele mai na ligana ni ravuti ena ivalu. E golevi Jiova ga o Esa ni kere veivuke. Ena rai vakamataivalu, ena dredre mera valuti na kai Iciopea, ia “e rawarawa vua na Kalou na ka kece.” (Maciu 19:26) E vakaraitaka na Kalou na nona kaukaua levu ni ‘vakadrukai ira na kai Iciopea ena mata i Esa,’ ni “taucoko tiko ga na loma i Esa vei Jiova ena nona bula taucoko.”—2 Vei. 14:8-13; 1 Tui 15:14.\n9. (a) Na cava e vukei Niemaia me tara tale kina na bai kei Jerusalemi? (b) Cava e cakava na Kalou ena masu i Niemaia?\n9 Vakasamataka mada na ivakarau ni loma i Niemaia ni lako e Jerusalemi. Vaka me sega ni taqomaki tu na siti, era yalolailai tale ga na wekana era Jiu. Na nodra veivakarerei na meca e vakavuna me malumalumu na ligadra na Jiu, mai tu vakadua na kena tara tale na bai kei Jerusalemi. Vakacava e yalolailai o Niemaia ni vakatara na ituvaki qori me wadamele kina na ligana? Sega! E vakatotomuria vinaka o Niemaia na nodratou ivakaraitaki o Mosese, Esa kei na so tale na dauveiqaravi yalodina i Jiova nira dau vakararavi vua ena masu. E sega tale ga ni duidui ena gauna qo. Era raica tu na Jiu na ituvaki qori ni vaka me dredre sara ga na kena wali, ia e rogoca o Jiova na nona vakamamasu mai vu ni lomana o Niemaia. E vakayagataka na Kalou na nona “kaukaua levu” kei na ‘ligana kaukaua’ me vakaukauataka na ligadra wadamele na Jiu. (Wilika Niemaia 1:10; 2:17-20; 6:9.) Vakacava o vakabauta ni vakayagataka o Jiova na nona “kaukaua levu” kei na ‘ligana kaukaua’ me vakayaloqaqataki ira nona dauveiqaravi nikua?\nENA VAKAUKAUATAKA NA LIGAMU O JIOVA\n10, 11. (a) Sala cava e saga kina o Setani me wadamele na ligada? (b) E vakaukauataki keda vakacava o Jiova? (c) Ena yaga vakacava vei iko na vuli vakalou?\n10 Eda kila ni na kaukaua cake tiko ga na sasaga i Setani me tarova noda cakacaka na lotu vaKarisito. E vakayagataka na itukutuku lasu kei na nodra veivakarerei na matanitu, na iliuliu ni lotu kei ira na vukitani. Na cava e nona inaki? Me tarova noda vunautaka na itukutuku vinaka ni Matanitu ni Kalou. Ia o Jiova e rawa ni vakaukauataki keda, ena solia tale ga vakarawarawa na yalona tabu. (1 Vei. 29:12) E bibi gona meda kerea na yalo tabu nida sotava na ituvaki dredre e vakavuna o Setani kei na nona ivakarau ni veika ca. (Same 18:39; 1 Kor. 10:13) Meda vakavinavinakataka tale ga ni tiko vei keda na Vosa ni Kalou, ni qo e cakacaka kina na yalo tabu. Vakasamataka na kakana vakayalo yavutaki vakaivolatabu e vakarautaki vei keda e veivula. E wiliki na Sakaraia 8:9, 13 (wilika) ni taravaki tiko na valenisoro e Jerusalemi, e ganiti keda vinaka tale ga na veivosa qori.\n11 Eda vakaukauataki tale ga ena vuli vakalou ena gauna ni soqoni, soqo lalai, soqo ni veiwasewase, kei na noda koronivuli liutaki vakalou. Na veivakavulici e caka kina ena uqeti keda me donu noda inaki, meda tekia na isausau vakayalo, kei na noda qarava na noda itavi vaKarisito. (Same 119:32) Vakacava o vakanamata mo vakaukauataki ena vuli va qo?\n12. Na cava meda cakava meda kaukaua tiko ga kina vakayalo?\n12 O Jiova e vukei ira na Isireli mera ravuti ira na kai Amalekaiti kei ira na kai Iciopea, e vakaukauataki Niemaia tale ga kei ira nona itokani mera vakaotia na tara na bai. Ena vakaukauataki keda tale ga na Kalou meda vosota na veitusaqati, nodra sega ni kauai e levu, kei na nuiqawaqawa meda tomana tiko ga kina noda vunau. (1 Pita 5:10) Eda sega ni namaka me cakamana o Jiova. Meda cakava ga noda itavi. Qo e okati kina na wili iVolatabu e veisiga, vakavakarau kei na noda tiko ena soqoni e veimacawa, vakatawana na noda vakasama kei na lomada nida vuli vakataki keda kei na sokalou vakavuvale, dau vakararavi tale ga vei Jiova ena masu. Me kua tale ni dua na ka e tarova na sala e vakarautaka o Jiova meda vakaukauataki da qai vakayaloqaqataki kina. Ke o vakila ni vaka me sa malumu mai nomu muria eso na ka qo, kerea na veivuke ni Kalou. Qai raica na sala e ‘cakacaka kina vei iko na yalona tabu, mo kua ni vinakata wale ga, mo cakava sara ga.’ (Fpai. 2:13) Eda na vakaukauataki ira vakacava eso tale?\nVAKAUKAUATAKA NA LIGA WADAMELE\n13, 14. (a) E vakaukauataki vakacava e dua na tacida tagane ni sa takali o watina? (b) Eda na veivakaukauataki vakacava?\n13 O Jiova e vakarautaki ira na mataveitacini dau veikauaitaki e veiyasa i vuravura mera veivakayaloqaqataki. Vakasamataka na ka e vola na yapositolo o Paula: “Vakaukauataka na liga e wadamele, kei na duru e malumalumu, vakadodonutaka tiko ga na sala e muria na yavamuni.” (Iper. 12:12, 13) Qori na sala era vakaukauataki kina e levu ena imatai ni senitiuri. Na ka vata ga qori e yaco tiko nikua. Ni takali na watina e dua na tacida tagane, eso tale na ka mosimosi e sotava, e kaya: “Au vulica nida sega ni rawa ni digia na ka dredre eda vakatovolei kina, na kena gauna kei na kena levu. Na masu kei na noqu vuli vakataki au e vaka ga noqu vakayagataka e dua na iqaloqalo meu kua kina ni dromu. E veivakacegui tale ga nodra veitokoni na veitacini vakayalo. Au sa qai kila ni bibi me vinaka tiko ga noqu veiwekani kei Jiova ni bera ni yaco na ituvaki dredre.”\nEda rawa kece ni veivakayaloqaqataki ena ivavakoso (Raica na parakaravu 14)\n14 Erau tabea tu na liga i Mosese o Eroni kei Ure ena gauna ni ivalu. Eda rawa ni qara na sala yaga meda dau veitokoni kina. Kena ivakaraitaki, o ira na itabaqase, tautauvimate, tusaqati vei ira nodra vuvale, galili, se ni dua e mate na wekana. Meda vakayaloqaqataki ira tale ga na itabagone era temaki mera valavala ca se mera “rawaka” ena ituvaki qo, se mani ka vakavuli, vakailavo, se dua na taba ni cakacaka. (1 Ces. 3:1-3; 5:11, 14) Qara na sala mo dau veikauaitaki kina ena Vale ni Soqoni, ena cakacaka vakaitalatala, gauna ni kanavata, se ni o vosa ena talevoni.\n15. Ena uqeti ira vakacava na itokani lotu vaKarisito ni vinaka nomu vosa?\n15 Ni oti ga nona qaqa vakatubuqoroqoro o Esa, e vakayaloqaqataki koya sara kei ira nona tamata na parofita o Asaraia ni kaya: “Ia o kemuni, moni yaloqaqa, me kua ni wadamele na ligamuni. Ni na saumi na nomuni cakacaka.” (2 Vei. 15:7, vmr.) Na ka e yaco qo e uqeti Esa sara ga me cakava eso na veisau me vakalesuya mai na sokalou savasava. Ni vinaka nomu vosa ena rawa tale ga ni uqeti ira eso tale. O na vukei ira mera dei ena nodra qaravi Jiova. (Vkai. 15:23) Kua ni vakawalena na yaga ni nomu dau veivakayaloqaqataki ni o saumitaro ena soqoni.\n16. Me vakataki Niemaia, na cava era cakava na qase mera vakaukauataka na ligadra ena ivavakoso? Tukuna eso na sala era vukei iko kina na mataveitacini.\n16 E vakaukauataki na liga i Niemaia kei ira na cakacaka vata kei koya ena veitokoni i Jiova. Ena loma ga ni 52 na siga era tara oti kina na bai kei Jerusalemi! (Niem. 2:18, vmr.; 6:15, 16) E sega ni raica wale ga na cakacaka o Niemaia. A vakaitavi sara ga ena kena taravaki tale na bai kei Jerusalemi. (Niem. 5:16) Ena gauna tale ga qo era vakatotomuri Niemaia na qase ni ivavakoso nira veivuke ena tarataravaki se na kena samaki qai vakavinakataki na Vale ni Soqoni ena nodra vanua. Era vakaukauataka tale ga na qase na ligadra malumalumu na dautukutuku e vusolo tu na lomadra nira tomani ira ena cakacaka vakaitalatala, era veivakatawani tale ga.—Wilika Aisea 35:3, 4.\n17, 18. Na cava eda rawa ni vakadeitaka nida sotava na leqa se nuiqawaqawa?\n17 E vakilai na duavata nida cakacaka vakavoleka kei ira na tacida. E uqeta tale ga na veitokani e dei, eda nuitaka tale ga vakalevu na veivakalougatataki ena Matanitu ni Kalou sa voleka qo. Nida vakaukauataka na ligadra eso tale, eda sa vukei ira mera vorata na ituvaki e veivakayalolailaitaki me qai donu nodra rai nira nuitaka tiko ga na veigauna se bera mai. Noda cakava qori eda na vakaliuca tiko ga kina na veika vakayalo da qai vakila na dina ni ka e vakarautaka tu vei keda na Kalou. Io, na sala qori e vakaukauataki tale ga kina na ligada.\n18 E dodonu me uqeta noda vakabauta kei na noda nuitaki Jiova noda kila na sala e veitokoni kina qai taqomaki ira nona dauveiqaravi era yalodina ena gauna makawa. Ni o vakatovolei gona se o sotava na leqa, “me kua ni wadamele na ligamu”! Mo torovi Jiova ga ena masu, qai laiva na ligana kaukaua me vakaukauataki iko, ni dusimaki iko ina veivakalougatataki ni nona Matanitu.—Same 73:23, 24.\niMeli iMeli “Me Kua ni Wadamele na Ligamu”


The Fiji Times Online | Nai Lalakai Online | Veisiko vei ira na veiliutaki\nVeisiko vei ira na veiliutaki vola o TALATALA SEPESA NIUMATAIWALU | Monday, February 12, 2018\n?Kevaka era sa vakamalumalumutaki ira ko ira na noqu tamata era sa vakayacani ena yacaqu, ka masu, ka gole vei au, ka lesu mai na nodra i valavala ca, ia ka?u na vakabula na nodra vanua.? ( II Veigauna 7: 14).\nAu vakabauta ni veiyaubula biuta oti tu na Kalou ena noda vanua lomani ko Viti, meda bula kina e ka vakaitamera.\nNa leqa levu ga, oya na i valavala ca sa tu ena noda vanua e daidai.\nE dua na kena i vakadinadina oqo, na wai ena Fiji Water, e tu ga ena loma ni qele, ka vakakina na waitui.\nSa vo ga na noda bula me dodonu vua na Kalou, me vaka ga e tukuna tiko na tiki ni Vola Tabu ka toka oqori e cake--- ia ka?u na vakabula na nodra vanua.\nOqori kevaka walega e biu laivi na i valavala ca.\nSikovi o Mr Bidesi\nKo Mr Bidesi e dua na turaga ni Idia vakaicaqe ka vakabisinisi levu ena noda vanua.\nAu lako mai Lakeba ni?u sa veiqaravi mai na koro vakaturaga ko Tubou, ena gauna ko ya au sa wawa waqa tale tiko me?u lesu tale.\nIa ena dua na siga au vodo mai ena basi ni valenibula, ka mai sobu sara volekata na nona vale ka toka ena yasana e matau. Ia me vaka ni taubi tiko na uca, au a mani laki vakaruru tu ena yasa ni nona varada.\nE raici au sara mai ko koya ka tukuna mai vei au me?u curu yani ki vale.\nNi?u dabe sobu e tarogi au sara ko koya se?u lako tiko ki vei?\nAu mani tukuna sara ni?u cakacaka tiko vakaitalatala ka?u a lako sobu tiko kina neimami valenivolavola ni Assemblies of God, ka toka ga e ra.\nKeirau mani veitalanoa ka tukuna ni rau veikilai vinaka kei na Turaga na Tui Nayau sa bale ( Ratu Mara).\nOti au mani tukuna vua ni?u dau veisiko talega ena cakacaka ni Turaga.\nKa?u tukuna sara vua se tiko eso na ka e gadreva voli me?u masulaka ka sauma mai, Io! E kerea de rawa ni nanumi koya ena masu, ka ni se qai oti ga e rua na macawa na nona takali (mate) na marama na watina.\nAu mani tuberi koya sara ena vosa ni Kalou, ka soli bula sara vei Jisu, sa dua na ka na levu ni noqu marau ni?u kila ni o koya e dua e bau kilai levu ena noda vanua.\nOti ya sa qai veimacawa me?u dau talevi koya tiko ka caka lotu ena nona valenivolavola.\nEna dua na siga sa kerei au ko koya me?u vaqara mada mai e dua na watina.\nAu tarogi koya sara, Kemuni sa yabaki vica Mr Bidesi? Tukuna sara mai, au sa yabaki 76.\nNi cavuta mai, au via dredre ka vaka me kidava ko koya na veika au nanuma.\nE vaka me cudru ka kaya- Na cava ko nanuma, au sa sega ni rawa ni cakava na ka koya?\nEna qai kuri tale yani ena macawa oqo, ni qiri mai ena 9285371 ke dua na nomuni vakatataro.


Na Vale ni Vakatawa (iTabataba e Vulici) | Julai 2018\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Alur Amharic Amis Arabic Armenian Armenian (West) Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bashkir Bassa (Cameroon) Belize Kriol Bengali Bicol Boulou Bulgarian Cakchiquel (Western) Catalan Cebuano Chichewa Chilean Sign Language Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitonga (Zimbabwe) Chitumbuka Chiyao Chol Chuvash Cibemba Cinyanja Croatian Czech Damara Dangme Danish Douala Dutch Edo Efik English Esan Estonian Ewe Finnish Fon French Ga Garifuna Georgian German Greek Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Herero Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hungarian Ibanag Icelandic Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Jula Kabiye Kabuverdianu Kamba Kannada Kekchi Kikaonde Kikuyu Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisonge Kongo Korean Kurdish Kurmanji Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Latvian Lingala Lithuanian Low German Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Mam Mambwe-Lungu Marathi Marshallese Maya Mazatec (Huautla) Mbunda Mingrelian Mixe (North Central) Mixtec (Guerrero) Mongolian Moore Motu Myanmar Nahuatl (Central) Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Northern Puebla) Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngabere Norwegian Nzema Okpe Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Curaçao) Persian Pidgin (West Africa) Polish Ponapean Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Quechua (Ancash) Quechua (Bolivia) Romanian Russian Samoan Sango Sepedi Sepulana Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin South African Sign Language Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tajiki Tamil Tarascan Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tlapanec Tojolabal Tok Pisin Tongan Totonac Tshiluba Tsonga Turkish Turkmen Tuvaluan Twi Tzeltal Tzotzil Ukrainian Urhobo Uzbek Uzbek (Roman) Venda Vietnamese Waray-Waray Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zulu vakaViti\n“E LEVU dina na ka me tamusuki, ia era le lailai na tamata cakacaka. Ni kerea gona na Turaga ni tatamusuki me tala mai eso tale na tamata cakacaka ina nona tatamusuki.” (Luke 10:2) Na ka e tukuna qori o Jisu ena rauta na 2,000 na yabaki sa oti, e vakavotuya vinaka sara ga na veika e yaco tiko e Myanmar nikua. Na vuna? Na vanua qo era tiko ga kina e rauta ni le 4,200 na dautukutuku era vunautaka tiko na itukutuku vinaka vei ira na le 55 na milioni.\nIa na “Turaga ni tatamusuki” o Jiova, e uqeta na lomadra e vica vata na drau na tacida tagane kei na yalewa mai na veivanua mera lako ina cevaicake kei Esia mera veitokoni ena tatamusuki vakayalo. Na cava e uqeti ira mera biuta na nodra vanua? Era vukei vakacava ena nodra toki? Na veivakalougatataki cava era marautaka tiko? Meda raica mada.\n“MAI, VINAKATI SARA TU GA E LEVU NA PAINIA!”\nE painia tiko mai Japani o Kazuhiro. Vica na yabaki yani e liu e tauvi koya na manumanusoni, e sega ni vakilai koya, mani kau kina e valenibula. E vakasalataki koya o vuniwai me kua tu mada ni draiva me rua na yabaki. E sega sara ga ni vakabauta. E veinanuyaka: ‘Rawa vakacava niu cakava tiko ga na cakacaka au taleitaka, na painia?’ E masu mai vu ni lomana, qai cikevi Jiova me vukei koya ena dua tale na sala me tomana tiko ga kina na nona painia.\nO Kazuhiro kei Mari\nE kaya o Kazuhiro: “Ni oti e dua na vula e rogoca e dua noqu itokani e veiqaravi tiko mai Myanmar na kequ ituvaki. E qiriti au mai qai kaya: ‘E Myanmar, levu era dau vodo basi ga. Ke o lako mai ke, o rawa ni cakacaka vakavunau tiko ga, ni o na sega ni draiva!’ Au mani tarogi noqu vuniwai keu se rawa ni lako tiko ga e Myanmar. Au kurabui ni tukuna mai: ‘E dua na vuniwai ni mona mai Myanmar e veisiko sara tiko ga e Japani ena gauna qo. Au na veikilaitaki kemudrau. Ke o manumanusoni tale, ena rawa ni qaravi iko.’ Na ka e tukuna qori o vuniwai e saumi sara ga kina noqu masu vei Jiova.”\nSega ni bera nona imeli o Kazuhiro ina valenivolavola ni tabana e Myanmar, me vakaraitaka nodrau via lai veiqaravi vakaveiwatini ena vanua qori me rau painia. Ni oti ga e lima na siga, e sauma mai na valenivolavola ni tabana, “Mai, vinakati sara tu ga e levu na painia!” E volitaka sara o Kazuhiro kei na watina o Mari, na nodrau motoka, rawa nodrau ivolatara ni curuvanua, rau volia tale ga nodrau tikite ni waqavuka. Nikua rau marautaka tiko na nodrau veiqaravi ena iwasewase lailai ni vosa vagalu e Mandalay. E kaya o Kazuhiro: “Ena ka keirau sotava qo, e vakadeitaka na neirau vakabauta na vosa yalayala ni Kalou ena Same 37:5: ‘Tataunaka na nomu sala vei Jiova, vakararavi vua, ena qai yavala ena vukumu o koya.’”\nDOLAVA O JIOVA NA SALA\nEna 2014, e vakayacori na soqo ni veiwasewase ni iVakadinadina i Jiova e Myanmar, e itaukeinisoqo sara ga kina. E vica mai na veimatanitu era tiko tale ga. E kaya o Monique, e dua na tacida yalewa e yabaki 34 mai Merika: “Niu lesu mai na soqo qori, au masuti Jiova me baleta na ka meu cakava tarava. Au veitalanoa tale ga kei rau na noqu itubutubu me baleta noqu isausau vakayalo. Keitou nanuma kece meu sa na lesu i Myanmar, ia ena vinakati kina na gauna, meu masu tale ga vakalevu ni bera niu vakatulewa.” E vakamacalataka o Monique na vuna.\nO Monique kei Li\n“E uqeti ira na nona imuri o Jisu mera ‘cakacakataka na kena isau.’ Au mani taroga: ‘Au rawa ni sauma vakailavo na noqu toki? Au rawa ni qaravi au ena vanua qori me kua ni levu noqu cakacaka saumi?’” E kaya: “Au dikeva rawa ni sega ni veirauti na noqu ilavo meu toki ina dua tale na vanua.” Ia e qai toki ga vakacava?—Luke 14:28.\nE kaya o Monique: “Dua na siga e kaya o noqu boso ni via raici au. Au lomaleqa sara ga, au nanuma niu sa na vakacegui. E vakavinavinakataka ga na noqu gugumatua. E kaya ni via solia e dua na noqu bonisi, na ilavo sara ga au vinakata tiko me baleta noqu ilakolako!”\nSa veiqaravi tiko o Monique e Myanmar me tekivu mai na Tiseba 2014. Na cava na nona rai me baleta nona cakacaka vakaitalatala ena vanua e vinakati tu kina na veiqaravi? E kaya: “Au marautaka noqu tiko eke. E tolu tiko noqu vuli iVolatabu. E dua sa yabaki 67. Na gauna kece keirau dau sota kina ena matadredredre tu ga qai mokoti au. Ni vulica ni yaca ni Kalou o Jiova, e tagi sara ga. E kaya: ‘Au se qai rogoca sara tu ga qo ni yaca ni Kalou o Jiova. O se gone sara vei au, o qai vakavulica meu kila na ka e bibi duadua me kilai.’ E vakavuna tale ga noqu tagi. E dau veivakacegui sara ga vei ira na veiqaravi tu ena vanua e vinakati kina na veivuke na irogo va qori.” Wale tiko ga qo e marautaka o Monique na nona lai vuli ena Koronivuli ni iTalatala ni Matanitu.\nDua tale na vuna era lako kina eso i Myanmar e baleta tiko na itukutuku era wilika ena iVolaniyabaki ni 2013 ni iVakadinadina i Jiova me baleta na vanua qori. Dua na tacida yalewa yabaki 30 vakacaca, o Li sa vakaitikotiko rawa mai na Cevaicake kei Esia. E cakacaka saumi, ia e uqeti koya na ka e wilika ena ivolaniyabaki me lai veiqaravi e Myanmar. “Niu tiko ena dua na soqo lavotaki ena 2014 e Yangon, au sotava kina e dua na veiwatini rau veiqaravi tiko ena nodra yalava na vosa vakaJaina ena vanua e vinakati kina vakalevu na veivuke e Myanmar. Niu kila na vosa vakaJaina, au mani nanuma meu sa lai veitokoni ena iwasewase lailai ni vosa vakaJaina e kea. Au lai tomani Monique, keirau toki sara i Mandalay. E vakalougatataki keirau o Jiova me dua neirau cakacaka vagauna ena dua ga na koronivuli, keirau kunea tale ga e dua na vale e voleka. Keirau marautaka na veiqaravi eke, ia dua na ka na katakata ni draki kei na so na ituvaki e sega ni vinaka. Era dau bula rawarawa ga na lewenivanua e Myanmar, ia era itovo vinaka, ra qai tu vakarau mera rogoca na itukutuku vinaka. Eda marautaka tale ga na sala e vakatotolotaka tiko kina na cakacaka o Jiova. Au vakadeitaka ni nona inaki meu veiqaravi eke e Mandalay.”\nDAU ROGO MASU O JIOVA\nEra vakila tale ga e vica era veiqaravi tu ena vanua e vinakati kina na cakacaka na yaga ni masu. Vakasamataki Jumpei kei watina o Nao, rau yabaki 30 vakacaca ruarua. Rau a veiqaravi tiko ena ivavakoso ni vosa vagalu mai Japani. Cava ga rau qai toki kina i Myanmar? E vakamacalataka o Jumpei: “Dau neirau isausau vakaveiwatini na veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke e vanuatani. Dua na tacida tagane mai na neitou ivavakoso ni vosa vagalu e Japani a toki tale ga i Myanmar. Sega ni levu sara na ilavo keirau maroroya tu, ia keirau toki ga e kea ena Me 2010. Era kidavaki keirau vakayalololoma na tacida e Myanmar!” Cava e nanuma me baleta na yalava ni vosa vagalu e Myanmar? “Levu sara ga na tataleitaki. Dua na ka nodra kurabui na itaukeinivale era galu nira sarava na vidio e baleti ira. Keirau marautaka neirau vakatulewa me keirau qaravi Jiova eke!”\nNao and Jumpei\nVakacava nodrau bula vakailavo o Jumpei kei Nao? “Ni oti e tolu na yabaki, keirau sa vakayagataka e levu na ilavo keirau a maroroya tu, sa na sega ni veirauti me saumi kina na rede ena yabaki e tarava. Keirau masu vakavica mai vu ni loma i keirau. Dua na ka neirau kurabui ni vola mai na valenivolavola ni tabana me keirau veiqaravi vakapainia lavotaki vakalekaleka! Keirau nuitaki Jiova, keirau vakadinadinataka tale ga ni sega ni biuti keirau. Levu na sala e vakaraitaka kina nona kauaitaki keirau.” Wale tiko ga qo rau a vuli tale ga ena Koronivuli ni iTalatala ni Matanitu o Jumpei kei Nao.\nUQETI IRA E LEVU O JIOVA\nNa cava e uqeti Simone, e dua na tacida tagane yabaki 43, mai Itali, kei na watina o Anna, e yabaki 37 mai Niusiladi, me rau toki i Myanmar? E kaya o Anna: “Na itukutuku baleti Myanmar ena iVolaniyabaki ni 2013!” E kaya o Simone: “Dua na ka dokai na veiqaravi e Myanmar. Rawarawa sara na bula eke, levu na gauna au vakayagataka vei Jiova. E veiuqeti tale ga nida vakadinadinataka nona veikauaitaki o Jiova nida veiqaravi ena vanua e vinakati kina na cakacaka.” (Same 121:5) E kaya o Anna: “Dua na ka noqu marau ni vakatauvatani kei na veigauna sa sivi. Rawarawa ga neirau bula. Levu na gauna au vakayagataka kei watiqu, keirau veivolekati tale ga. Levu tale ga na neirau itokani vinaka. Era sega ni dau vakaduiduitaki ira na iVakadinadina na lewenivanua eke, totoka dina na tataleitaki ena yalava!” Ena sala cava?\nO Simone kei Anna\nE vakamacalataka o Anna: “Au vunau vua e dua na goneyalewa ena makete, e vuli tiko ena univesiti, au tuvanaka me keirau na sota tale. Gauna keirau qai sota kina, rau sa veitomani tiko mai kei na dua nona itokani. Na gauna tarava sa vica tale eratou lako yani. Oti qori, eso tale era veitomani yani. Gauna qo sa lima eratou vuli tiko.” E kaya o Simone: “Era yalovinaka na tiko ena yalava, qai dau levu nodra taro. Levu era tataleitaki. Sa sega ga na gauna.”\nO Sachio kei Mizuho\nVakacava ga na ka me caka me baleta na toki i Myanmar? E kaya o Mizuho mai Japani: “Keirau dau taleitaka kei watiqu o Sachio, na veiqaravi ena vanua e vinakati kina na cakacaka—ia keirau sega ga ni kila se vanua cava. Ni keirau wilika oti na iVolaniyabaki ni 2013 me baleti Myanmar, e uqeti keirau sara ga na irogo mai kea, keirau mani veitalanoataka ke rawa ni keirau lai veiqaravi kina.” E kaya o Sachio: “Keirau mani nanuma me keirau sa gade mada me dua na macawa e Yangon, na korolevu kei Myanmar, me keirau lai raica se vakacava tu na vanua qori. Neirau gade lekaleka qori e vakadeitaka sara ga me keirau toki kina.”\nO MAKUTU NA VEIVUKE?\nJane, Danica, Rodney, kei Jordan\nRau sa yabaki 50 vakacaca o Rodney kei watina o Jane, mai Ositerelia. Rau sa veiqaravi tiko e Myanmar kei na luvedrau tagane o Jordan vaka kina na luvedrau yalewa o Danica me tekivu mai na yabaki 2010. E kaya o Rodney: “E tarai keitou na nodra walokai tu vakayalo na lewenivanua. Au uqeti ira na vo tale ni vuvale mera tovolea mada na veiqaravi ena vanua vakataki Myanmar.” Na vuna? “E sega ni tukuni rawa na kena yaga vakayalo vei keitou vakavuvale! Levu na itabagone era sa kauaitaka ga nodra talevoni, motoka, cakacaka kei na so tale. Ia rau kauaitaka na luvequ na vulici ni vosa vou me rau vakayagataka ena cakacaka vakaitalatala. Erau saga me rau veivosaki kei ira na sega tu ni kila na iVolatabu, me rau saumitaro tale ga ena gauna ni soqoni ena ivavakoso keitou lewena, rau vakaitavi tale ga ena ituvatuva vakayalo tale eso.”\nOliver kei Anna\nE kaya o Oliver, e dua na tacida yabaki 37 mai Merika, na vuna e uqeta kina na veiqaravi qo: “E yaga vakalevu noda qaravi Jiova ena taudaku ni vanua eda sa dau matau tu ga kina. Niu lai veiqaravi ena dua tale na vanua e uqeti au meu nuidei, au qai nuitaki Jiova se mani ituvaki vakacava au sotava. Niu veiqaravi tiko kei ira keimami sega ni veikilai, ia e tautauvata na neimami vakabauta, e vukei au sara ga meu raica ni sega ni vakatauvatani rawa kei na dua tale na ka na bibi ni Matanitu ni Kalou.” Nikua, rau tomana tiko ga o Oliver kei na watina o Anna, na nodrau veiqaravi ena gumatua ena yalava ni vosa vakaJaina.\nO Trazel, e dua na tacida yabaki 52 mai Ositerelia, sa veiqaravi tiko e Myanmar me tekivu mai na yabaki 2004. E kaya: “Ke vakatara na kemuni ituvaki, au uqeti kemuni moni lai veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke. Au vakadinadinataka ke gu na lomamu mo veiqaravi, o Jiova ena vakalougatataka na nomu sasaga. Au sega vakadua ni tadra niu na mai bula tu va qo. Au vakalougatataki kina vakalevu, vakila tale ga na vakacegu, na ka sara ga au dau vinakata tu.”\nMe uqeti kemuni mada ga na ka era tukuna o ira na veiqaravi e Myanmar moni vukei ira tale ga kina na tamata lomadina era tiko ena yalava e sega ni tarai. Io, era veisureti tiko mai na vanua e vinakati tu kina na veiqaravi nira kaya, “Yalovinaka, ni lako mai Myanmar moni mai vukei keimami!”\nEra Yalorawarawa Mera Gole—ina Veiyanuyanu ena Pasifika\nNa cava era cakava na iVakadinadina i Jiova era veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke ena Pasifika nira sotava na ituvaki tawanamaki?\nIra na tacida yalewa dawai era veiqaravi tiko e vanua tani, era lomalomarua ena imatai ni gauna. Era doudou vakacava mera gole? Na cava era sa vulica nira veiqaravi e vanua tani?\niMeli iMeli Era Yalorawarawa Mera Gole—i Myanmar\nERA YALORAWARAWA Era Yalorawarawa Mera Gole—i Myanmar\nO Cei o Vinakata me Kilai Iko?\nO Rai Tiko i Vei?\n“O Cei e to ena Yasa i Jiova?”\nEda Nei Jiova\nBucina Mo Lomana na “Tamata Kece Ga”\nSala me Yaga Qai Marautaki Kina na Vuli iVolatabu\nText Sala me download kina na ka e tabaki NA VALE NI VAKATAWA (ITABATABA E VULICI) Julai 2018\niMeli iMeli NA VALE NI VAKATAWA (ITABATABA E VULICI) Julai 2018\nNA VALE NI VAKATAWA (ITABATABA E VULICI) Julai 2018


The Fiji Times » Maue na koro o Manu\nMaue na koro o Manu\n29 September, 2014, 8:33 am\nUpdate: 8:33AM E DUA na ka na levu ni nodra marau na lewe ni koro e Manu e na vuku ni kena sa mai vakavotukanataki na sasaga ni bula torocake e na loma ni nodra koro e na macawa sa oti. E a mai dolavi e lima na ka lelevu e ratou sa mai vakaitavi kina na Tabana ni Bula ni noda vanua, na Valenivolavola ni yasana o Tailevu, koronivuli ni vuli nasi e Tamavua kei na Sejmal Investment.\nE mai veivuke na kabani na Sejmal Investment e kena tara na taqe ni wai ka dau tavulona na wai ni gunu me rawa ni savasava ka tautauvata ga na wai tawai tavaya mai Yaqara ka kena i sevu e a mai caka e Manu.\nE vakaraitaka ko Jonacani Draunaturaga na liuliu ni koro e Manu e na nodra marautaka na lewe ni koro na veika esa mai caka oti ena kena tara na vale lailai sova wai, na paipo ni wai ni gunu ka lako vata kei na kena taqe me vakasavasavataka kei na valeniwai esa mai dolavi rawa.\nNa nodra vakavinavinaka levu na lewenivanua e Manu ena dua na gauna balavu esa qai mai rawa tale ni bau caka na paipo ni medra wai ni gunu me vakadroidroi kina nodra veivalevale.\nE vakaraitaka ko Josaia Baba na dairekita ni kabani na Sejmal Investment ni sa i tuvatuva ga ni Kalou me na mai cakava na paipo e na koro o Manu ka sega ni vakacalaka.\nAu marautaka ni rawa ni digitaki au na Kalou meu mai cakava ena yabaki qo na paipo ni wainigunu ena koro qo o Manu,e kaya o Baba.\nE vakaraitaka na turaga ni Yadrana qo ni sega ni vakacalaka na nona sa mai veimaliwai e na loma ni koro qo o Manu ka taleitaak sara na nodra veikauwaitaki na lewenivanua e na gauna lekaleka e mai veiqaravi tiko e na kena tara na paipo ni wainigunu.\nEra a marautaka na lewenivanua kei ira na vulu nasi ka tiki tiko ni nodra veiqaravi e na taudaku ni koro levu na koronivuli ni vuli nasi e Tamavua me ra dau mai cakacaka se vuli tara na vuli nasi e na i otioti ni yabaki ni nodra vuli ni bera ni ra qai tara na nodra i vola ni cakacaka me ra veilesiyaki e Viti.


Veivakasagai—Wase 2: Lomavakacegu Tale | Ra Taroga na iTabagone\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Arabic (Lebanon) Armenian Azerbaijani Bambara Bashkir Bislama Bissau Guinean Creole Brazilian Sign Language Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chin (Hakha) Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Croatian Czech Danish Dutch Ecuadorian Sign Language English Estonian Ewe Finnish French Georgian German Greek Gujarati Haitian Creole Hebrew Hiligaynon Hindi Hindi (Roman) Hungarian Icelandic Igbo Iloko Indonesian Italian Japanese Kabuverdianu Kazakh Kazakh (Arabic) Kikaonde Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Korean Lingala Lithuanian Malagasy Malay Malayalam Maltese Mongolian Myanmar Norwegian Nzema Ossetian Pangasinan Papiamento (Curaçao) Persian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Punjabi (Roman) Quichua (Imbabura) Romanian Russian Russian Sign Language Samoan Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Spanish Sign Language Sunda Swahili Swedish Tagalog Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tsonga Turkish Turkmen Ukrainian Uzbek Uzbek (Roman) Venezuelan Sign Language Vietnamese Xhosa Yoruba Zulu vakaViti\nOra na lomamu\nBibi mo talaucaka na lomamu\n“Gauna ni Veivakabulai”\nLevu era maduataka na nodra vakasagai. Era rairai nanuma ni bale vei ira. Kena ivakaraitaki o Karen sa yabaki 19, a vakasagai ena gauna e yabaki 6 kina me yaco ina 13. E kaya: “E vakararawataki au tiko ga na ora ni lomaqu. Au kaya lo, ‘Na cava au galuvaka tiko kina na noqu vakasagai?’”\nKe va tale ga qori nomu rai, wilika mada na ivakamacala qo:\nO ira na gone era sega ni vakayalotaka na veiyacovi. Kena ibalebale ni sega ni bale vei ira na nodra sagai.\nO ira na gone era dau nuitaki ira na qase, era sega ni kila nodra ilawaki na tamata ca, rawarawa kina nira vakaleqai. E kaya na ivola The Right to Innocence: “Era qaseqase na dau veivakasagai, era sega ni yacova na gone na nodra ilawaki.”\nE rawa nira taleitaka na veiyacovi na gone nira vakasagai. Ke yaco qori, mo kila tiko ni na va ga qori na yagomu ni dua e vakatara. E sega ni kena ibalebale ni o vakadonuya mo vakasagai se bale vei iko.\nVakatutu: Vakasamataka e dua na gone o kila e tiko ena yabaki ni bula o a vakasagai kina. Taroga, ‘O nanuma ni bale vua nona vakasagai?’\nE va qori na ka e vakasamataka o Karen ena gauna e mea tiko kina e tolu na gone, e dua sa voleka ni yabaki ono, na yabaki sara ga e tekivu vakasagai kina. E kaya, “Au kila ni se yalowai na gone ena yabaki qori, au va tale ga ya ena gauna au tekivu vakasagai kina.”\nKena dina: E bale vei koya e veivakasagai na ka e yaco. E kaya na iVolatabu: “Ena saumi vua na tamata ca na nona caka ca.”—Isikeli 18:20.\nO na lomavakacegu ni o talaucaka na ka e yaco vua e dua o nuitaka. E kaya na iVolatabu: “Na itokani dina e loloma ena veigauna, e tacida ena gauna ni rarawa.”—Vosa Vakaibalebale 17:17.\nO rairai nanuma ni na taqomaki na kemu irogorogo ni o galuvaka na ka e yaco. De vaka na bai me taqomaki iko mo kua ni rarawa kina vakalevu. Ia ena sega ni dua e vukei iko ke o galu tiko ga.\nNa bai e taqomaki iko ena rawa ni vakalatilati ena nomu vukei\nE vakadinadinataka e dua na goneyalewa o Janet ni lomavakacegu ni talaucaka na lomana. E kaya: “Niu se gone a vakasagai au e dua au nuitaka, au galuvaka tiko me vica na yabaki. Ena gauna ga au talaucaka kina vei tinaqu, e vaka ga e taluva mai tabaqu e dua na icolacola bibi.”\nNi vakasamataka lesu o Janet na ka e yacovi koya, e kila na vuna era maduataka kina eso mera talaucaka na lomadra. E kaya: “E ulutaga dredre me veivosakitaki na veivakasagai. Ia vei au, e ora tiko ga na lomaqu. E bibi meu vakaraitaka totolo.”\nNi o vakasagai e rawa ni cala nomu rai, o nanuma ni o tawayaga, o yalolailai, se o ivakarawa ga ni ka me vakacegui kina na nodra garogaro. O na rawa ni kauta tani na rai cala qori ni o vakayagataka vinaka na “gauna ni veivakabulai.” (Dauvunau 3:3) Na cava mo cakava?\nVulica na iVolatabu. E tiko ena iVolatabu na rai ni Kalou, e “kaukaua . . . me talaraki kina na veika sa vakawakana tu,” wili kina na nomu rai cala. (2 Korinica 10:4, 5) Kena ivakaraitaki, wilika qai vakasamataka na vica na tikinivolatabu qo: Aisea 41:10; Jeremaia 31:3; Malakai 3:16, 17; Luke 12:6, 7; 1 Joni 3:19, 20.\nMasu. Ni ora na lomamu se o nanuma ni o tawayaga, “biuta vei Jiova na nomu icolacola bibi.” (Same 55:22) E tiko o koya e kauaitaki iko!\nQase ni ivavakoso. Era vakavulici na tagane lotu vaKarisito qo mera “vaka na ivunivuni mai na cagi, na ivakaruru mai na uca bi.” (Aisea 32:2) Era na vukei iko me donu nomu rai, mo guilecava tale ga na ka sa sivi.\niTokani vinaka. Saga mo veimaliwai kei ira na tagane kei na yalewa era bulataka na itovo vaKarisito. Vulica na ivakarau ni nodra veimaliwai. Toso na gauna, o na qai kila ni sega ni tamata kece era na vakasagai ira era tukuna nira lomana.\nQori na ka bibi e vulica na goneyalewa o Tanya. Ni se gone, era dau vakasagai koya e levu na tagane. E kaya: “Na tagane sara ga keirau dau veivolekati e qai vakasagai au tale.” Toso na gauna e qai kila o Tanya nira tiko na tagane era dau vakaraitaka na loloma dina. E raica vakacava qo?\nE veisau nona rai ni dau veimaliwai kei na dua na veiwatini rau bulataka na itovo vaKarisito. E kaya: “Au raica ena itovo nei tagane nira sega ni veivakalolomataki na tagane kece. E taqomaki watina tale ga, qori na ka e nakita na Kalou.” *—Efeso 5:28, 29.\n^ para. 27 Ke o lomabibi vakabalavu, o sega ni dau kana, o vakamavoataki iko, vakayagataka na waigaga ni veivakamatenitaki, sega ni moce vinaka, se vakasamataka mo vakamatei iko, e bibi mo raici vuniwai.\nEso era sega ni vakabauta na Kalou ena vuku ni rarawa era sotava. Vulica ena iVolatabu na sala e tarai koya kina na Kalou na rarawa eda sotava.\niMeli iMeli Cava Meu Kila me Baleta na Veivakasagai?—Wase 2: Lomavakacegu Tale


◼ iVola me soli ena Noveba: Na Cava e Loma ni Kalou Vei Keda? se Na Ka Mo Kila Mo Bula Tawamudu Kina. Ke sa tiko rawa vei ira na itaukeinivale oqori, solia Na Yalo Tabu—Na i Gu sa Cuqena Tiko na i Tuvaki Vou sa Roro Tiko Mai!, se dua tale na ivola makawa. Tiseba: Na Tamata Rogo Duadua a Bau Bula. Rawa tale ga ni o kauta tiko na Noqu i Vola ni Talanoa ena i Vola Tabu, se E Rawa Mo Bula Tawamudu ena Parataisi e Vuravura. Janueri: Me dua vei ira na ivola e 192 na taqana e se tabaki ni bera na 1987 e tu ena ivavakoso. Feperueri: Me dua na ivola e se tabaki e liu e 192 na taqana e tu ena ivavakoso.\n◼ Me dikeva na akaude ni ivavakoso na ivakatawa daulewa, se dua e lesia o koya ena 1 Tiseba, se ni sivi ga vakalailai na tikinisiga oqori. Ni sa caka oti, me kacivaki sara ena ivavakoso ni vakamacalataki oti na itukutuku ni akaude e tarava.\n◼ Sa rawa ni tekivu otataki na 2002 Yearbook of Jehovah’s Witnesses ena ota ni ivola ni ivavakoso ena Noveba. Ena tauri na Yearbook ena vosa vakavalagi. Me yacova na kena vakau yani, ena toqai toka ena ruku ni “Pending” ena packing list ni ivavakoso. Na Yearbook e wili me special-request item.\n◼ O ira kece era lewena tiko na ivavakoso mera vakayagataka ga na nodra ivavakoso mera vakauta mai kina na ikere vovou kece ni Vale ni Vakatawa kei na Yadra! se na ikere era vakavoutaki, wili kina na nodra ga o ira.\n◼ E sega ni itavi ni valenivolavola ni tabana me vakalewena na nomuni fomu ni kere ivola na dautukutuku yadua. Me raica na ivakatawa daulewa me dau kacivaki e veivula ena ivavakoso na tikina oqo ni se bera ni vakau ena veivula ina valenivolavola na ota ni ivavakoso, me rawa kina nira lai tukuna nodra ota na tacida vei koya e qarava na tabana ni ivola. Me kua ga ni guilecavi ni so na ivola era okati mera special-request item.\n◼ Sa tabaki vakava ena loma ni dua na yabaki na Yadra! ena vosa na Kirghiz.\n◼ Sa tabaki tale tu ga ena matanivola lelevu Na Vale ni Vakatawa ena vosa na Chinese Simplified (Pinyin) kei na vosa na Swahili.


Sairusi na Ka Levu | iTukutuku Makawa\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Bulgarian Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Ewe Finnish French Georgian German Greek Hebrew Hiligaynon Hungarian Iloko Indonesian Italian Japanese Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Korean Lingala Lithuanian Malagasy Myanmar Norwegian Pangasinan Polish Portuguese (Brazil) Romanian Russian Samoan Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Silozi Sinhala Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Thai Tigrinya Tsonga Turkish Twi Ukrainian Urdu Vietnamese Xhosa Zulu vakaViti\nSairusi na Ka Levu\nDua na ka vakairogorogo a yaco ena siti o Papiloni ena 539 B.S.K., e cakacakataki ni yaco qori ena ika5 se ika6 ni Okotova. Ena bogi ni siga ya, a ravuta na siti o Papiloni na mataivalu ni Mitia kei Perisia, a liutaka o Tui Sairusi na kai Perisia, e kilai tale ga me o Sairusi na Ka Levu. Sa bau vakasakiti dina na sala e vakayacora kina qori.\nRAVUTI PAPILONI O SAIRUSI\nE kaya na ivola Ancient World Leaders—Cyrus the Great: “A dua tu na siti rogo ena Tokalau e Loma o Papiloni ena gauna e vakatulewataka kina o Sairusi me ravuta, de dua a siti rogo duadua e vuravura.” A drodrova na vanua o Papiloni na Uciwai na Uferetisi. E drodrova tale ga na ikeliwai titobu e wavokita na kena bai vakaitamera. Qori e rua na itataqomaki era nuidei kina na kai Papiloni ni na sega ni ravuti rawa na nodra siti.\nIa mai na uluniwai e cake era vakadrodroya tani na sotia nei Sairusi na wai, mani lutu kina na yalayala ni wai e drodrova na siti o Papiloni. Era vuto takoso sara na sotia mera yaco ina matamata kei Papiloni a dola tu vakasakasaka. Qori e vakarawarawataka na nodra ravuti Papiloni. Erau kaya na daunitukutuku makawa ni Kirisi o Herodotus kei Xenophon, ena bogi e ravuti kina na siti, levu era kana magiti ra qai marau, wili tale ga kina na tui, nira nanuma ni viribaiti vinaka tu na siti! (Raica na kato “Volavola ena Lalaga.”) Na nona ravuravu tale ga o Sairusi a vakayacori kina eso na parofisai vakasakiti ena iVolatabu.\nRavuti Papiloni o Sairusi me vaka e parofisaitaki ena iVolatabu\nE vakasakiti dina na parofisai i Aisea, ni a volai ni se vo e 200 na yabaki me qai bale o Papiloni—kena irairai ni vo e 150 na yabaki me qai sucu o Sairusi! Dikeva mada qo:\nE dua na turaga na yacana o Sairusi ena ravuti Papiloni qai sereki ira na Jiu.—Aisea 44:28; 45:1.\nEna mamaca na Uciwai na Uferetisi qai vakarawarawataka nodra curu ena siti o Papiloni na mataivalu i Sairusi.—Aisea 44:27.\nEna dola tu na matamata ni siti.—Aisea 45:1.\nEra na “sega ni vala” na mataivalu ni Papiloni.—Jeremaia 51:30; Aisea 13:1, 7.\nEna 607 B.S.K., a ravuti Jerusalemi na mataivalu ni Papiloni qai levu era kau vakabobula. Ena vakacava na dede ni nodra vesu na Jiu? E kaya na Kalou: “Ni sa oti na yabaki e vitusagavulu, ka’u na qai cudruvi tui Papiloni, kei na matanitu ko ya . . . ka vakalalataka ka sega ni mudu.”—Jeremaia 25:12.\nMe vaka sa tukuni oti mai, a ravuti Papiloni o Sairusi ena 539 B.S.K. Oti ga vakalailai era sereki na Jiu, era yaco ena nodra vanua ena 537 B.S.K., qori na ika70 ni yabaki a parofisaitaki mai na gauna era kau vakavesu kina. (Esera 1:1-4) A qai ‘lala’ dina na siti o Papiloni, e vakadeitaki kina ni donu vinaka na parofisai ena iVolatabu.\nVakasamataka mada qo: E parofisaitaki ena iVolatabu (1) na nodra kau vakavesu na Jiu me 70 na yabaki, (2) nona ravuti Papiloni o Sairusi kei na sala e cakava kina qori, kei na (3) na kena lala vakadua o Papiloni. E sega ni rawa ni vu vakatamata na parofisai va qori! Ni tukuna na iVolatabu: “Ni sega ni vu ena lewa ni tamata na parofisai, e tukuna ga na tamata na ka e vinakata na Kalou.” (2 Pita 1:21) E dodonu gona meda kauaitaka vakabibi na ka e volai ena iVolatabu.\nE vakabauti ni sucu o Sairusi ena rauta na 600 B.S.K. A mate ena buca ni valu ena rauta na 530 B.S.K.\nE se rawa tiko ga ni laurai na ibulubulu i Sairusi mai Pasargadae, dua na siti a tauyavutaka mai Perisia makawa, nikua sa nodra vanua ni kelikeli na dauvakadidike mai Irani.\nNa Cyrus Cylinder, se na papa qele volavolai e 23 na sedimita na kena balavu, e ivakananumi ni nona ravuti Papiloni o Sairusi kei na nona sereki ira na bobula, wili kina o ira na Jiu. Na papa qori e kilai me “dua vei ira na iyaya talei duadua e bau kune me baleta na gauna vakaivolatabu.”\nO ira na kai Perisia era se dokai Sairusi tiko ga.\n“VOLAVOLA ENA LALAGA”\nEna bogi a ravuta kina vakidacala o Sairusi na siti o Papiloni, a kana magiti tiko o Pelisasari na Tui Papiloni kei ira na “tamata turaga e le dua na udolu,” qai basika vakasauri e dua na iqaqaloniliga. Era raica kece na tu e kea na ka e vola na iqaqalo qori ena “botani lase” ni lalaga ni vale ni tui, “MINI, MINI, TIKELI, UFASINI.” *—Taniela 5:1, 5, 25.\nDua na ka na nona domobula o Tui Pelisasari, mani vakamacalataka vua na parofita o Taniela na ibalebale ni vosa kece qori. A vakamacalataka vakalekaleka o Taniela vua na tui ni sa ‘oti’ na nona veiliutaki, sa “vakatovolei e nai vakarau ni bibi” qai laurai ni sa mamada, na matanitu tale ga o Papiloni sa na “soli kivei ira na kai Mitia kei ira na kai Perisia.” (Taniela 5:26-28) A yaco dina na vosa kece qori. Nikua tale ga na vosa “volavola ena lalaga” e kena ibalebale ena so na vanua ni sa vakarau yaco na leqa se na veivakarusai.\n^ para. 36 Na vosa yadua qori e vakaibalebaletaka na bibi ni ilavo. Me ikuri ni ivakamacala raica na wase 7 ni ivola Nanuma Matua na Parofisai i Taniela! tabaka na iVakadinadina i Jiova.\niMeli iMeli Sairusi na Ka Levu\niTukutuku Makawa—Sairusi na Ka Levu\ng 5/13 t. 12-13\nO Bau Kila?—Feperueri 2020


iVakarau kei na ka e Veivakabobulataki\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian American Sign Language Amharic Arabic Armenian Azerbaijani Bislama Brazilian Sign Language Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitumbuka Chiyao Colombian Sign Language Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Finnish French Georgian German Greek Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hindi Hungarian Iban Iloko Indonesian Italian Italian Sign Language Japanese Javanese Kabuverdianu Kannada Kazakh Kikongo ya Leta Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Korean Korean Sign Language Lingala Lithuanian Luo Malagasy Malay Malayalam Mashi Mexican Sign Language Myanmar Ndebele (Zimbabwe) Norwegian Ossetian Otomi (Mezquital Valley) Paraguayan Sign Language Persian Peruvian Sign Language Polish Polish Sign Language Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Quechua (Ayacucho) Rarotongan Romanian Russian Russian Sign Language Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Shona Sinhala Slovak Slovenian Spanish Spanish Sign Language Swahili Swedish Tagalog Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tongan Tsonga Turkish Tzotzil Ukrainian Uzbek Uzbek (Roman) Valencian Vietnamese Yoruba Zambian Sign Language vakaViti\nSo era gunu vakasivia nira lomabibi, galili se vucesa. Vakacava sa sivia na nomu gunu ni vakatauvatani eliu? Ke dina qori, o na rawa vakacava ni vakadeitaka mo kua ni gunu vakasivia se mo bobula ena gunu? Ena yaga vei iko eso na ivakasala qo mo lewai iko kina vakavinaka.\nNa cava na gunu vakarauta?\nO na kila vakacava ni sa sivia na nomu gunu?\nLima na ka mo cakava mo lewa vinaka kina nomu gunu\nKa e kaya na iVolatabu: “Mo kua ni maliwai ira na gunu waini vakasivia.”—Vosa Vakaibalebale 23:20.\nDikeva mada: E sega ni vakacala na iVolatabu na gunuvi vakarauta ni alakaolo. (Dauvunau 9:7) Ia e vakamacalataka ni duidui na gunu vakarauta, na gunu vakasivia kei na mateni. (Luke 21:34; Efeso 5:18; Taito 2:3) Ke o sega mada ga ni mateni, na gunu vakasivia ena rawa ni vakaleqa na nomu vakatulewa, na nomu bula, kei na nomu veimaliwai kei ira na so tale.—Vosa Vakaibalebale 23:29, 30.\nLevu na tabana ni matanitu era kila na duidui ni gunu vakarauta kei na gunu vakasivia. Era qai cakacakataka na levu ni alakaolo e gunuva e dua e veisiga kei na vica na siga ena dua na macawa. * Ia e duidui na nodra rai e levu me baleta na alakaolo. Ena so na gauna, so era sa nanuma ga ni vakatulewa vinaka duadua mera kua ni gunu.\n“E rawa ni veivakaleqai mada ga ke o gunuva e 10 se 20 na kilokaramu na alakaolo—ena so na ituvaki qo:\nNi o draiva, se o draivataka na misini lelevu.\nNi o bukete, se o vakasucu gone.\nNi o gunuva tiko e dua na wainimate mai valenibula.\nKe tauvi iko tiko e dua na mate.\nKe o sega ni lewa rawa na ka o gunuva.”\niVakatakilakila ni o sa gunu tiko vakasivia\nKa e kaya na iVolatabu: “Meda vakaraica se dikeva mada na noda ivalavala.”—Lele i Jeremaia 3:40.\nDikeva mada: O na rawa ni taqomaki iko mai na leqa ni gunu vakasivia ke o dau dikeva tiko ga na ivakarau ni nomu gunu qai veisau ni sa sivia. Qo eso na ivakatakilakila e rawa ni dusia ni o sa sega ni lewa vinaka tiko na ka o gunuva.\nO na gunu ga ni o via marau. O nanuma ni o na rawa ga ni vakacegu, veimaliwai, se veilasamaki ke o gunu. O gunu mo guilecava kina na nomu leqa.\nSa levu na ka o gunuva ni vakatauvatani eliu. Sa veitaravi na nomu gunu. Sa toso cake tiko ga na levu ni alakaolo o gunuva me rawa kina ni o mateni me vakatauvatani eliu.\nE vakaleqai iko na gunu ena nomu veimaliwai e vale se vanua ni cakacaka. Kena ivakaraitaki, sa levu na ilavo o vakalusia ena voli gunu.\nO sega ni vakatulewa vinaka ni oti nomu gunu, me vaka mo draiva se kua, mo lai sisili e wai se kua, se mo draivataka na lori lelevu.\nEra tukuna eso tale ni sa sivia na nomu gunu. O na cudru se vakaiulubale nira cakava qori. O na saga mo vunitaka na nomu gunu vei ira eso tale, se lasutaka na levu ni alakaolo o gunuva.\nO sa sega ni tarova rawa na nomu gunu. Sa dredre sara ga ni o tarova na ka o gunuva.\n1. Tuvanaka rawa.\nKa e kaya na iVolatabu: “Na lalawa ni tamata gumatua ena tini vinaka ga.”—Vosa Vakaibalebale 21:5.\nTovolea mada qo: Tuvanaka na siga o na gunu kina. Vakasamataka rawa na levu ni alakaolo mo gunuva me rawa ni vakarauta. Qai digia e rua na siga ena dua na macawa mo kua kina ni gunu.\nE kaya e dua na isoqosoqo e dau veivakavulici ena alakaolo e Peritania, “Dua na sala vinaka mo kua kina ni bobula ena gunu oya nomu muduka tiko vakalalai na ka o gunuva.”\n2. Cakava sara na nomu lalawa.\nKa e kaya na iVolatabu: “Ni vakaotia sara na ka oni sa tekivuna.”—2 Korinica 8:11.\nTovolea mada qo: E bibi mo kila vinaka na levu ni alakaolo e tiko ena dua na gunu mo rawa ni kila na levu ni ka mo gunuva. Vaqara eso na gunu e sega kina na alakaolo, e sega tale ga ni vakavu tauvimate, qai volia.\nE kaya na U.S. National Institute on Alcohol Abuse and Alcoholism “Ena sega ni vakaleqai iko na gunu vakasivia ke o cakava tiko eso na veiveisau lalai.”\n3. Dei ena nomu vakatulewa.\nKa e kaya na iVolatabu: “Me “Io” na nomuni io, me “Sega” na nomuni sega.”—Jemesa 5:12.\nTovolea mada qo: Ke o sa vakadeitaka tu ni o na sega ni gunu, mo tu vakarau ni kaya na “Sega” ena veidokai vua e dua e sureti iko ena gunu.\nE kaya na U.S. National Institute on Alcohol Abuse and Alcoholism, “Na levu ga ni nomu vakasega ena veisureti va qori, o na sega tale ga ni temaki ena gunu.”\n4. Vakasamataka rawa na yaga ni nomu vakatulewa.\nKa e kaya na iVolatabu: “E vinaka na itinitini ni dua na ka, e ca na kena itekitekivu.”—Dauvunau 7:8.\nTovolea mada qo: Vola rawa na vuna kece o via lewa vinaka kina na nomu gunu. Me vaka na nomu moce vinaka, vinaka kina nomu bula, sega ni lusi nomu ilavo, ena vinaka tale ga nomu veimaliwai. Ke o vakamacalataka vei ira eso tale ni o sa vinakata mo lewa vinaka na nomu gunu, kua ni tukuna na kena ca ia mo vakabibitaka ga na kena yaga.\n5. Nuitaka na veivuke ni Kalou.\nKa e kaya na iVolatabu: “Au rawata na ka kece ena vuku i koya e vakaukauataki au.”—Filipai 4:13.\nTovolea mada qo: Ke o kauaitaka tiko na ivakarau ni nomu gunu, mo kere veivuke vua na Kalou ena masu. Kerea vua na kaukaua kei na lewa vinaka. * Qai tikica na gauna mo vulica kina na iVolatabu mo rawata kina na vuku. Ni tokoni iko o Jiova, o na rawa kina ni lewa vinaka na alakaolo o gunuva.\n^ para. 9 Kena ivakaraitaki, e kaya na Tabana ni Bula e Viti ni na rawa ni “vakavuleqa vua e dua na yalewa ke gunuva e sivia na 20 na kilokaramu na alakaolo ena dua na siga, se sivia na 100 na kilokaramu ena dua na macawa. Vei ira na tagane, me kua ni sivia na 30 na kilokaramu ena dua na siga se sivia na 150 na kilokaramu ena dua na macawa.” E duidui na iyalayala ni ka me gunuva e dua ena veimatanitu, mo taroga gona e dua ena tabana ni bula me vakasalataki iko ena sala mo gunu ga kina vakarauta.\n^ para. 43 Ke o sega ni lewa vinaka nomu gunu, o na rawa ni kere veivuke vei ira na kenadau.\niMeli iMeli O na Lewa Vinaka Vakacava na Nomu Gunu?\nIVAKARAU & KA E VEIVAKABOBULATAKI


TLTB - Na Tauyavu ni Matabose\n► iTaukei ► Na TLTB ► Na Tauyavu ni Matabose\nNai Talanoa Lekaleka ni Tauyavu\nNa Matabose ni Qele Maroroi e a tauyavutaki ena tinikaciwa vasagavulu (1940) ka yavutaki ena lawatu na “Native Land Trust Act 1940”. E daumaka meda na kila taumada eso nai tukutuku makawa me baleta na noda qele me rawa ni matata kina vei keda na kena tauyavutaki na Matabose ni Qele Maroroi.\nEna gauna e a soli kina ko Viti ki Peritania ena 1874, e sa vuqa sara na wekada mai vanua tani era sa mai vakatawana tu eso na veitiki ni qele vakaitaukei. Oqo e vakavu mai na nodra veidinadinati na turaga bale kei ira na vavalagi era dau bisinisitaka na dri. Ia ni oti ga na kena mai sainitaki na veidinadinati ni sa soli ko Viti ki Peritania, sa mai tarova kece na veivoli ni qele vakaoqo na Kovana ena gauna oya, o Sir Arthur Gordon.\nEna 1876, e a tauyavutaki e dua na komiti ena veiliutaki nei Victor Williamson me vaqaqai ira era sa mai taukena tiko na veitiki ni qele vakaitaukei. E vuqa sara vei ira e a sega ni vakadonui na nodra taukena na qele, ka so talega vei ira e vakalailaitaki sobu na vanua se na qele era taukena. Ena gauna vata oya, esa kovuti talega kina e rauta ni 400 na udolu na eka ni qele vakaitaukei me sa qele ni matanitu. E dua nai wase levu ni qele oqo e vakayagataki ena tabana ni teitei. Ena 1880, esa vakadinadinataki ni gadrevi me vakaivolataki na qele taucoko era taukena na kawa i-taukei. Ka tiko talega e dua na ulu ni veiliutaki me qarava na kena raici vakavinaka nai yalayala ni qele vakakina na wali ni veiletitaki ni qele. E mani tauyavutaki kina ena 1880 na “Native Land & Fisheries Commission” (NLFC) ka sa vakatokai tiko na “iTaukei Land & Fisheries Commission” TLFC) ena gauna oqo, me vakadeuca ka vakasokumuna eso nai tukutuku me baleti ira na kawa itaukei kei na nodra qele. Ena gauna vata oqo, e vaqaqacotaki kina e dua na gaunisala ni tauri lisi, oya ena kena rawa ni vakayagataki na qele ena loma ni 21 na yabaki. Na veidinadinati oqo e rau vakaitavi ga kina nai taukei ni qele kei koya e gadreva me lisitaka na qele. Ena dua na gauna lekaleka, mai na 1905 kina 1909, e a vakatabui vakadua tu na kena volitaki na qele vakaitaukei. Ia ena gauna sa mai siro sobu kina nai vakarau ni veivoli ni yasi, ka ra sa biuta na vavalagi na teitei, era sa mai sotava na dredre ena vuku ni qele o ira na wekada na Idia. E duidui na nodra gagadre. Era gadreva ga na veitiki ni qele lalai me vakatikori kina na nodra matavuvale ka ra teitei toka kina.\nNi qai yacovi mai nai vakatagedegede oqo, esa dikevi ni:\nKerei ni lisi esa rui sau levu ka tara bi toka vei ira era gadreva na lisi.\nO ira na wekada na Idia era sa digitaka ga na tiki ni qele vivinaka mera lisitaka taumada ka na vakavuna na lutu sobu ni bulabula ni qele ni oti na nodra vakayagataka.\nSa mani pasitaki kina e dua na lawa (Native Lease Ordinance) ena 1916 ka vakarota me soli kece na qele e gadrevi me lisitaki kina matanitu. Na matanitu ena qai qarava na lisi ni qele ena vukudra nai taukei ni qele. Na balavu ni lisi ena 21 na yabaki ka rawa ni na tosoi tale me 10 na yabaki kevaka e gadrevi.\nNa Leqa ni Qele e Viti\nNa lawa oqo e sega ni walia rawa na dredre, ka ni o ira na wekada na Idia era se sasaga ga vakataki ira mera veitalanoataka ga kei ira nai taukei ni qele na nodra gagadre ni ra gadreva na qele vinaka ni teitei. Sa qai vakavuna e dua na dredre levu ena vuku ni kena sa toso tale tikoga na veivakatoroicaketaki ena noda vanua me vaka na:\nKena biu laivi na “indenture system” se na veidinadinati era mai vakacakacakataki kina na wekada na Idia. Oqo sa vakavuna mera sa wili me lewenivanua e Viti ka sa tubu cake kina na gadrevi ni qele ni teitei.\nVeivakayaloqaqataki ni matanitu kei na “Colonia Sugar Refining” vei ira na wekada na Idia me ra sa tauyavu ena noda vanua ka mera dau teitei vakauasivi mera kena dau ena tei dovu.\nKena sa tubu tiko vakatotolo nai wiliwili ni lewenivanu vei keda na kawa itaukei ka vaka kina vei ira na wekada na Idia.\nNa Nodra Vakatutu nai Taukei ni Qele\nEna lawa ka a buli oqo ena 1916, era gadrevi kina nai taukei ni qele mera sauma lesu e dua nai lavo vei ira nai taukei ni lisi ena gauna e sa mai cava kina na nodra lisi mei vakavinavinaka ni veika vinaka esa mai qaravi ena nodra tiki ni qele. Ia oqo e lavaka toka e dua nai lavo levu.\nEso vei ira nai taukei era sa gagadre talega me gaunisala ni nodra rawa i lavo na teitei (commercial farming).\nEra sa gadreva talega mera maroroya na nodra qele me baleti ira kei na nodra kawa.\nE levu sara na veitalanoataki ni qele ena veiyabaki wavolita na 1930 ena Bose levu Vakaturaga, ena veikorokoro kei na veitikotiko, ka vakakina ena veitabana ni matanitu. Era veitalanoa kina na mata ni matanitu kei ira na Turaga bale mera dikeva e dua na gaunisala era na qaravi vakamatau kina nai taukei ni qele ka vaka kina o ira nai taukei ni lisi. Ka dua e vaqaqacotaka sara na veitalanoa oqo na turaga talai sa bale, o Ratu Sir Lala Sukuna. Ena 1936, e sa navuci kina ena Bose levu Vakaturaga, ni qele kece era sega ni vakayagataka nai taukei ni qele, me dolavi kina matanitu me vakayacora kina na veika ni veivakatoroicaketaki.\nNa veitalanoa kei navunavuci oqo esa mai vakavotukanataki ena tauyavutaki ni Matabose ni Qele Maroroi NLTB ena 1940.\nEna 1876, e a tauyavutaki e dua na komiti ena veiliutaki nei Victor Williamson me vaqaqai ira era sa mai taukena tiko na veitiki ni qele vakaitaukei. E vuqa sara vei ira e a sega ni vakadonui na nodra taukena na qele, ka so talega vei ira e vakalailaitaki sobu na vanua se na qele era taukena. Ena gauna vata oya, esa kovuti talega kina e rauta ni 400 na udolu na eka ni qele vakaitaukei me sa qele ni matanitu. E dua nai wase levu ni qele oqo e vakayagataki ena tabana ni teitei. Ena 1880, esa vakadinadinataki ni gadrevi me vakaivolataki na qele taucoko era taukena na kawa i-taukei. Ka tiko talega e dua na ulu ni veiliutaki me qarava na kena raici vakavinaka nai yalayala ni qele vakakina na wali ni veiletitaki ni qele. E mani tauyavutaki kina ena 1880 na “Native Land & Fisheries Commission” (NLFC) ka sa vakatokai tiko na “iTaukei Land & Fisheries Commission” TLFC) ena gauna oqo, me vakadeuca ka vakasokumuna eso nai tukutuku me baleti ira na kawa itaukei kei na nodra qele. Ena gauna vata oqo, e vaqaqacotaki kina e dua na gaunisala ni tauri lisi, oya ena kena rawa ni vakayagataki na qele ena loma ni 21 na yabaki. Na veidinadinati oqo e rau vakaitavi ga kina nai taukei ni qele kei koya e gadrava me lisitaka na qele. Ena dua na gauna lekaleka, mai na 1905 kina 1909, e a vakatabui vakadua tu na kena volitaki na qele vakaitaukei. Ia ena gauna sa mai siro sobu kina nai vakarau ni veivoli ni yasi, ka ra sa biuta na vavalagi na teitei, era sa mai sotava na dredre ena vuku ni qele o ira na wekada na Idia. E duidui na nodra gagadre. Era gadreva ga na veitiki ni qele lalai me vakatikori kina na nodra matavuvale ka ra teitei toka kina.


Bibi Meda Yalomalumalumu Tiko Ga | Vulici\n“Era vuku na yalomalumalumu.”—VKAI. 11:2.\nSERE: 33, 88\nNa cava e bibi kina na yalomalumalumu?\nNa cava e okati ena yalomalumalumu?\nEda na qarava vinaka vakacava na noda ilesilesi nida yalomalumalumu?\n1, 2. Na cava e sega ni vakadonui Saula kina na Kalou? (Raica na imatai ni iyaloyalo.)\nNI SE qai tekivu veiliutaki e Isireli makawa o Tui Saula, e turaga yalomalumalumu qai dokai. (1 Sam. 9:1, 2, 21; 10:20-24) Ni toso na gauna, e vica na ka e cakava e laurai kina nona dokadoka. Kena ivakaraitaki, a yaco bera yani e Kilikali na parofita ni Kalou o Samuela, mani sega ni vosota rawa o Saula. Era vakavakarau tiko na Filisitia mera vala kei ira na Isireli, gauna vata qori era biuti Saula na Isireli. De dua e nanuma, ‘Dodonu meu cakava vakatotolo e dua na ka.’ E mani vakacaboisoro vua na Kalou, na itavi a sega ni lesi me qarava. E rarawa sara ga o Jiova.—1 Sam. 13:5-9.\n2 E cudruvi Saula o Samuela ni yaco yani e Kilikali. A sega ni ciqoma o Saula na veivakadodonutaki qori, a soli ulubale, e veibeitaki qai raica vakamamada na ka e cakava. (1 Sam. 13:10-14) E tekivu sara ga mai keri nona cakava e vica na ka e vakavuna me kau tani kina vua na itutu ni veiliutaki, koya e bibi sara sa sega ni vakadonui koya o Jiova. (1 Sam. 15:22, 23) A veiliutaki vinaka o Saula ni se qai tekivu, e muri e tini vakaca nona bula.—1 Sam. 31:1-6.\n3. (a) Na cava era nanuma eso me baleta na yalomalumalumu? (b) Na taro cava me saumi?\n3 E takalevu nikua na veisisivi, levu gona era nanuma ni dodonu mera duatani mera rawaka kina. Nira cakava qori, era na rairai sega sara ga ni yalomalumalumu. Kena ivakaraitaki, e tukuna e dua e kilai levu e dau vakaraitaki ena iyaloyalo yavala, e daunipolitiki tale ga: “Sega ni noqu ivakarau ni bula na yalomalumalumu—au nuitaka ni na sega ni veisau.” Ia na cava e se bibi tiko ga kina na yalomalumalumu? Na cava na yalomalumalumu? Cava e sega ni ivakaraitaki ni yalomalumalumu? Eda na yalomalumalumu tiko ga vakacava ni basika na ituvaki dredre se nodra veivakamuai eso tale? Eda na sauma tiko e rua na taro ena ulutaga qo. Na ikatolu ni taro ena veivosakitaki ena ulutaga tarava.\nCAVA E BIBI KINA NA YALOMALUMALUMU?\n4. O na vakamacalataka vakacava na dokadoka se viavialevu?\n4 Na iVolatabu e veidutaitaka na yalomalumalumu kei na viavialevu. (Wilika Vosa Vakaibalebale 11:2.) E turaga vuku o Tevita ni kerei Jiova me “tarova na [nona] dauveiqaravi me kua ni dokadoka.” (Same 19:13) Na cava ena cakava na tamata “dokadoka”? Ena siova na ka e sega ni dodonu me qarava. Nida sucu ivalavala ca, eso na gauna eda dau dokadoka. Me vaka ga eda raica ena ivakaraitaki i Tui Saula, ke da vakamatauna meda dau vakaliuci keda ga, meda namaka tiko ni na vakaleqa noda veiwekani kei na Kalou. E tukuni ena Same 119:21 me baleti Jiova: “Oni vunauci ira na viavialevu.” Na vuna?\n5. Na cava me kua kina ni raici vakamamada na dokadoka?\n5 Na veika eda cakava ena dokadoka e ca sara ni vakatauvatani kei na so na cala eda cakava ena dela ni lecaika. Kena imatai, nida dokadoka, eda sa sega ni rokovi Jiova ni dodonu me noda Turaga Cecere. Kena ikarua, ke da sivita na iyalayala e vakatarai vei keda, eda rawa ni vakavu veisei. (Vkai. 13:10) Kena ikatolu, gauna sa kilai levu kina noda dokadoka, eda na madua se velavela. (Luke 14:8, 9) E sega ni dau tini vinaka na dokadoka. Me vaka ga e tukuni ena iVolatabu, e dodonu meda yalomalumalumu.\nCAVA E OKATI ENA YALOMALUMALUMU?\n6, 7. Na cava na yalomalumalumu?\n6 E vakamacalataka na iVolatabu ni yalomalumalumu e sega kina na dokadoka se viavialevu. (Fpai. 2:3) O koya e yalomalumalumu ena kila vinaka na ka e rawa ni cakava kei na ka sa rawata oti, ena sega ni cakitaka nona cala, ena ciqoma na vakatutu kei na vakasama vovou. E marautaka vakalevu o Jiova na yalomalumalumu.\n7 Ena iVolatabu, na yalomalumalumu e dau vakaibalebaletaki ena noda kilai keda vinaka kei na ka eda sega ni qarava rawa. Ena vosa taumada ni iVolatabu, e vakabibitaka ni noda kilai keda vinaka e okati kina noda kauaitaka nodra rai eso tale.\n8. Na cava eso na ivakatakilakila ni dokadoka?\n8 Gauna cava eda dau sega kina ni yalomalumalumu? Qo e vica na ivakatakilakila meda qarauna. De dua eda sa rui kauaitaka vakasivia noda itavi. (Roma 12:16) Eda rairai cakava na ka meda qoroi kina. (1 Tim. 2:9, 10) Se da rairai tukuna na ka me caka me baleta noda itutu, noda veikilai, se ka ga eda nanuma. (1 Kor. 4:6) Nida cakava qori, levu na gauna eda na rairai sega ni liaca nida sa dokadoka tiko.\n9. Na cava era dokadoka kina eso? Tukuna na kena ivakaraitaki vakaivolatabu.\n9 E rawa ni tekivu dokadoka e dua ke rawai ena gagadre vakayago ena dua ga na gauna lekaleka. Na noda dau nanumi keda ga, vuvu kei na noda sega ni lewa vinaka noda cudru e dau tini ena dokadoka. O ira na talanoataki ena iVolatabu me vakataki Apisalome, Usaia kei Nepukanesa era rawai ena “itovo vakayago,” qai vakadodonutaki ira o Jiova nira dokadoka.—2 Sam. 15:1-6; 18:9-17; 2 Vei. 26:16-21; Tani. 5:18-21.\n10. Na cava meda kua ni vakalewa kina na ka era cakava eso tale? Tukuna na ivakaraitaki vakaivolatabu.\n10 E tiko eso tale na vuna era dokadoka kina eso. Meda veivosakitaka mada qo e vica na ivakaraitaki vakaivolatabu ena Vakatekivu 20:2-7 kei na Maciu 26:31-35. Vakacava erau dokadoka o Apimeleki kei Pita ena vuku ni nodrau gagadre ni ivalavala ca? Se rau sega ni namaka se lecaika sara tu ga? Eda sega ni kila na ka e tu e lomadra na tamata, e sega kina ni ka vakayalomatua se ka vakayalololoma meda lai nanuma cala na inaki e caka kina eso na ka.—Wilika Jemesa 4:12.\nKILA NA VANUA MEDA YALA KINA\n11. E veisemati vakacava na yalomalumalumu kei na noda kila noda itavi ena ituvatuva ni Kalou?\n11 Na yalomalumalumu e tekivu sara ga ena noda kila na noda itavi ena ituvatuva ni Kalou. E Kalou ni ituvatuva o Jiova, e solia kece vei keda na noda dui itavi ena loma ni nona vuvale. E duidui gona noda itavi ena ivavakoso, ia e bibi kece. Ena nona loloma soliwale, e solia yadua vei keda o Jiova na isolisoli, iyau, kaukaua se taledi. Eda rawa ni vakayagataka meda vakacaucautaki koya kina, meda vukei ira tale ga eso. (Roma 12:4-8) E lesi keda o Jiova meda dauniyau, qori e salavata mai kei na itavi, vakarokoroko kei na veinuitaki.—Wilika 1 Pita 4:10.\nNa cava eda vulica vei Jisu ni veisau noda ilesilesi? (Raica na parakaravu 12-14)\n12, 13. Na cava meda kua kina ni kurabui ke veisau noda itavi ni toso na gauna ena ituvatuva ni Kalou?\n12 Ena sega ni dua tu ga na noda itavi ena ituvatuva i Jiova. E rawa ni veisau ni toso na gauna. Vakasamataka mada na ivakaraitaki i Jisu. A bula vata tu kei Jiova. (Vkai. 8:22) Toso na gauna a veivuke ena nodra buli eso tale na ka bula vakayalo, na lomalagi kei na vuravura, oti era buli na tamata. (Kolo. 1:16) E mani veisau nona itavi, me bula e vuravura me gonedramidrami me yacova ni uabula. (Fpai. 2:7) Ni mate vakaisoro, e lesu e lomalagi me ka bula vakayalo me Tui ni Matanitu ni Kalou ena 1914. (Iper. 2:9) Sa na voleka me veisau tale nona ilesilesi. Ni oti nona veiliutaki ena Duanaudolu na Yabaki, ena vakasuka vei Jiova na nona Matanitu, me rawa ni “ka kece ga na Kalou vei ira na tamata kece.”—1 Kor. 15:28.\n13 Meda namaka tale ga ni toso na gauna ena veisau noda ilesilesi ena vuku ni vakatulewa eda cakava. Kena ivakaraitaki, o dawai tu e liu, ia qo o sa vakawati. O sa rairai vakaluveni tale ga. Se ni toso na yabaki, o bula rawarawa ga mo cakacaka vakaitalatala kina vakatabakidua. Na vakatulewa kece qori e salavata mai kei na itavi. Na veiveisau ni keda ituvaki ena rawa ni levu se lailai kina na veika eda cakava. De dua o se itabagone tiko nikua se o sa itabaqase sara. Vakacava o bulabula vinaka tiko se tautauvimate? E kila vinaka o Jiova na vanua kei na sala meda vakayagataki kina. E sega ni namaka vakasivia na ka, e vakavinavinakataka ga na ka eda cakava.—Iper. 6:10.\n14. E yaga vakacava na yalomalumalumu me vakainaki qai marautaki kina na itavi eda qarava?\n14 E marautaka o Jisu na itavi kece e lesi vua, e rawa tale ga nida cakava qori. (Vkai. 8:30, 31) O koya e yalomalumalumu ena sega ni qiqo nona rai ena itavi e qarava tiko ena ivavakoso ena gauna qo. Ena sega ni leqataka eso tale na itavi e sega ni soli vua se na itavi era sa qarava rawa tiko eso tale. Ena solia ga nona vinaka taucoko me vakainaki qai marautaka na itavi e lesi vua, ni kila ni veilesi kina o Jiova. Ena gauna vata qori, ena doka mai vu ni lomana na itavi e lesia o Jiova vei ira eso tale. Na yalomalumalumu ena uqeti keda meda dau veirokorokovi qai veitokoni.—Roma 12:10.\nSEGA NI IVAKARAITAKI NI YALOMALUMALUMU\n15. Na cava eda vulica ena yalomalumalumu i Kitioni?\n15 E ivakaraitaki vinaka o Kitioni ena yalomalumalumu. Ni rairai vua na agilosi i Jiova ena imatai ni gauna, e vakamacalataka vakadodonu o Kitioni ni vakaiyalayala na ka e kila kei na ivakatagedegede ni nona vuli. (Dvei. 6:15) Ni ciqoma na ilesilesi i Jiova, e vakadeitaka o Kitioni ni sa matata vua na ka e vinakati me cakava, e qara tale ga na veidusimaki ni Kalou. (Dvei. 6:36-40) E turaga yaloqaqa qai doudou. E dau vakatulewa vinaka, e qaqarauni tale ga. (Dvei. 6:11, 27) E sega ni vakayagataka nona ilesilesi me rogo kina. Ni qarava oti nona itavi, e marau ni lesu ina nona vale.—Dvei. 8:22, 23, 29.\n16, 17. Na cava ena vakasamataka rawa o koya e yalomalumalumu me baleta na nona lesi ena so tale na itavi?\n16 Na yalomalumalumu e sega ni kena ibalebale meda kua ni tadolova eso tale na itavi. E uqeti keda kece na iVolatabu meda toso vakayalo. (1 Tim. 4:13-15) Vakacava e kena ibalebale qo me veisau noda ilesilesi? E sega ni vinakati sara qori. Ena veitokoni i Jiova, eda rawa ni toso tiko ga vakayalo nida qarava na itavi eda lesi tiko kina. Eda rawa ni vakayagataka vinaka na isolisoli e solia yadua vei keda na Kalou da qai vakaitavi vakalevu ena cakacaka vinaka.\n17 Ni bera ni ciqoma e dua na ilesilesi vou, o koya e yalomalumalumu ena vakasamataka rawa se cava ena vinakati vua. Oti ena dikeva vinaka na kena ituvaki. Kena ivakaraitaki, ke ciqoma na ilesilesi qori, vakacava ena rawa ni qarava e levu tale na itavi qai sega ni vakawalena kina na veika e bibi cake? Vakacava na itavi e qarava tiko, rawa ni lesi vua e dua tale me rawa ni qarava vinaka nona ilesilesi vou? Ke sauma na sega ena dua se rua na taro qori, ena rairai vinakati e dua tale e ganita vinaka na ilesilesi qori. Ena veivuke na masu kei na noda dikevi keda vinaka, meda kua kina ni sivita noda iyalayala e vakatarai vei keda. Eda na rairai sega ni ciqoma na ilesilesi qori nida yalomalumalumu.\n18. (a) Ena uqeti keda vakacava na yalomalumalumu nida ciqoma e dua na ilesilesi vou? (b) E vakaibalebaletaki vakacava na Roma 12:3 vua e yalomalumalumu?\n18 Nida ciqoma e dua na ilesilesi vou, meda nanuma tiko na ivakaraitaki i Kitioni, oya ni bibi na veidusimaki i Jiova kei na nona veitokoni me rawa ni qaravi vinaka kina. Eda uqeti tale ga meda ‘yalomalumalumu nida lako vata kei na noda Kalou.’ (Maika 6:8) Gauna kece eda ciqoma kina e dua na ilesilesi vou, meda vakasamataka vakatitobu, salavata kei na noda masulaka na ka kece e tukuna vei keda o Jiova ena nona Vosa kei na nona isoqosoqo. Meda vulica meda dau vakadodonutaka noda ilakolako me salavata kei na dei ni veidusimaki i Jiova. Meda nanuma tiko, nida “vakalevulevui” ena yalomalumalumu i Jiova, sega ni ka eda rawata. (Same 18:35) Nida digia meda yalomalumalumu ni lako vata kei na Kalou, ena vukei keda meda kua ni nanumi keda vakasivia se beci keda.—Wilika Roma 12:3.\n19. Na cava meda saga tiko ga kina meda yalomalumalumu?\n19 O koya e yalomalumalumu ena dokai Jiova ena sala e vakadonuya, ni Dauveibuli qai Turaga Cecere. (Vkta. 4:11) Na yalomalumalumu e vukei keda meda lomavakacegu, meda qarava vinaka tale ga noda ilesilesi vakalou. Nida yalomalumalumu eda na sega ni veibeci, qori ena vakaduavatataki keda na tamata i Jiova. Na yalomalumalumu ena uqeti keda meda vakaliuci ira eso tale, meda lewa matau, da qai qaqarauni mai na cala bibi. Kena ibalebale, e se bibi tiko ga vei keda na dauveiqaravi ni Kalou na yalomalumalumu, e ka talei tale ga vei Jiova. Ia vakacava nida sotava na ituvaki dredre? Na ulutaga e tarava ena vukei keda ena sala meda yalomalumalumu tiko ga kina ni basika na ituvaki dredre.\niMeli iMeli Bibi Meda Yalomalumalumu Tiko Ga


E Dodonu Meu Kauaitaka na iVakatagi Au Digia? | Ra Taroga na iTabagone\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Arabic (Lebanon) Armenian Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bulgarian Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Croatian Czech Danish Dutch Efik English Estonian Finnish French Georgian German Greek Gun Haitian Creole Hausa Hiligaynon Hindi Hungarian Iban Icelandic Igbo Iloko Indonesian Italian Japanese Kachin Kazakh Kazakh (Arabic) Kikaonde Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Korean Lingala Lithuanian Macedonian Malagasy Malay Malayalam Maltese Myanmar Norwegian Pangasinan Papiamento (Curaçao) Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Romanian Russian Samoan Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Sinhala Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Turkish Ukrainian Vietnamese Waray-Waray Xhosa Yoruba Zulu vakaViti\n“Niu vakavakarau ena dua na siga, au dau rogo sere. Niu draiva, au na dau varogo sere. Niu tiko e vale se sasamaki tiko, dau dola tu ga na sere. Au dau vakarogo sere.”—Carla.\nO vakataki Carla tale ga ni dau taleitaka na rogo sere? Ke dina qori, ena yaga sara vei iko na iulutaga qo, mo qarauna na kena veivakaleqai, qai digia vinaka na ivakatagi o rogoca.\nKa ratou kaya na nomu icaba\nNa rogo sere e rawa ni vakatauvatani ina kakana. E rawa ni vinaka ruarua vei iko ke o vakayagataka vinaka. Dikeva mada:\nNa ivakatagi e rawa ni vakavinakataka nomu vakasama.\n“Ke ca vei au e dua na siga, meu rogoca ga noqu sere taleitaki au na lomavakacegu sara ga.”—Mark.\nE rawa ni kauta lesu nomu vakanananu.\n“E tiko na sere e dau vakavuna meu vakanananu, au dau marau niu rogoca.”—Sheila.\nE rawa ni uqeta na yalo ni duavata.\n“Au a tiko ena dua na soqo ni veimatanitu ni iVakadinadina i Jiova nira lagata na vulagi yani na iotioti ni sere, au luluvu sara ga niu rogoca. Duidui na vosa keimami vosataka, ia e veivakaduavatataki na ivakatagi.”—Tammy.\nE rawa ni uqeta na itovo vinaka.\n“Ni o vulica na vakayagataki ni dua na iyaya ni qiriqiri ena rawa ni vukei iko mo lewa matau qai vosovoso. O na sega ni kenadau kina ena dua ga na gauna lekaleka. O na rawa ga ni vinaka kina ke o vakatovotovo.”—Anna.\nO kila? Ni ivola levu duadua ena iVolatabu na Same. E tiko kina e 150 na sere.\nDigia vinaka na ivakatagi me vaka o digia na kemu\nEso na sere e rawa ni veivakaleqai. Dikeva mada na vuna.\nE levu na qaqanisere sa baleta ga na veiyacovi.\n“Kena irairai ni sere kilai levu kece e baleta ga na veiyacovi. Sa sega tale na wereubiubi.”—Hannah.\nE kaya na iVolatabu: “Me kua mada ga ni cavuti ena kemuni maliwa na veiyacovi tawadodonu, na ka dukadukali kece se kocokoco.” (Efeso 5:3) Tarogi iko mada, ‘Vakacava, e rawa ni tarovi au mai na noqu muria na ivakasala qori na ivakatagi au rogoca?’\nEso ena rawa ni vakavuna mo rarawa.\n“Eso na bogi niu sega ni rawa ni moce, au dau vakarogoca na sere e dau vakavuna meu yalolailai se rarawa. Eso na sere e dau vakavuna dina na rarawa.”—Tammy.\nE Kaya na iVolatabu: “Ena ka kece mo qarauna, mo taqomaka na lomamu.” (Vosa Vakaibalebale 4:23) Tarogi iko, ‘E dau vakavuna meu rai cala na sere au daurogoca?’\nRawa ni vakavuna mo cudru.\n“Na cudru, veibeci, kei na sere rogo ca era rawa ni rawai au vaqaseqase. Au raica ni duidui kina na noqu ivakarau ni rai. Eratou kidava tale ga qori na noqu vuvale.”—John.\nE Kaya na iVolatabu: “Moni biuta tani na ka kece qo: na yalokatakata, na cudrucudru, na ivakarau ca, na vosavakacaca, kei na vosa vakasisila mai gusumuni.” (Kolosa 3:8) Tarogi iko, ‘E dau vakacudrui au na sere au rogoca, o sega kina ni kauaitaka nodra nanuma eso tale?’\nBibi mo nanuma. Digidigi vinaka. Qori na ka e saga me cakava e dua na itabagone o Julie. E kaya, “Au rogoca tale na ivakatagi au dau taleitaka qai bokoca na kena e sega ni veiganiti. E sega ni rawarawa, ia e dodonu ga meu cakava.”\nQori tale ga na ka e cakava e dua na goneyalewa o Tara. E kaya: “So na gauna au dau rogoca na sere ena retio, niu rogoca na qaqana qai liaca ni sega ni dodonu meu rogoca, au dau veisautaka na siteseni. E vaka ga e dua e dreta laivi vei au e dua na tiki ni keke kamica, niu se qai tovolea oti ga! Ia keu cata na sere e lagati kina na veika me baleta na veiyacovi, au na cata dina na veiyacovi ni se bera na vakamau. Au sega ni via taura vakamamada na sere au dau rogoca.”\n“E rawa ni veisautaka na ivakarau ni noda vakasama na sere, ke da sega ni qaqarauni, ena rawa ni vakavurea na rai cala da qai sega ni kidava qori.”—Abigail.\n“Na sere mada ga o dau rogoca vakavudua ena rawa ni kasa toka vei iko. E vinaka mo bokoca totolo na sere ke ca na qaqana. Ke sega o na sega ni guilecava rawa.”—Robert.\niMeli iMeli E Dodonu Meu Kauaitaka na iVakatagi Au Digia?


KAKANA KEI NA VUATA VAKA-VITI: 2007\nKAKANA KEI NA VUATA VAKA-VITI\nNi sa bula vinaka mai. Oqo na tabana ena Fijituwawa.com ka qaravi vakatabakidua kina na vakadidike me baleta na KAKANA VAKA-VITI. E gadrevi me vakabulabulataki tale mai e so na KAKANA vaka i taukei ka me kakua ni yali vakadua vei keda na kena kilai. Ni vakauta mai na nomuni cau me taba talega eke. Keitou nuitaka ni ko ni na marautaka na tabana ni veiqaravi oqo. Vinaka vakalevu, Fijituwawa Research Team.\nNa drau ni wi oqo e via damudamu. Na vuana e lalai qai momoto. Ni dua e lutuka na wi oqo, e rawa ni tagi.\nWi ni Toga\nOqo e wi vua i lelevu ka mokimokiti vinaka. E kana vinaka ka wiwi ni vou.\nE na qai vakuri tale yani .............................. Fijituwawa Research Team\nPosted by Fijituwawa News at 1:47 AM No comments:\nE kau tubu balavu ka dau se vulavula ka ra lilili tu. Ni se oti ga sa toka sara na vuana ka ra lili tu e na kena i tui. E dau kilai ni sa matua ni sa loa mai na vuana se ra sa misika na beka ka lulutu mai ki ra. E so na vutu ni sa matua sivia e dau gaga.\nNa vutu oqo e ra dau vakamareqeta na qase baleta ni vutu lelevu ka rawarawa ni da katia na qana. E ra dau kaya na qase ni tabu ni taya na vutu oqo ni dau katakata dredre kina.\nOqo e damudamu na kulina ka via balavu toka me vaka na vutu kata. E quruquruta vinaka ni da kania.\nE vutu mokimokiti vinaka ka vakalewe. E vutu kana vinaka ka rawa talega ni saqa.\nE vua lalai na kena oqo ka tubu tu vakalevu e na veiruka. Oqo tale ga e rawa ni saqa.\nE na qai vajuri tale yani .................... Fijituwawa.com Research Team\nPosted by Fijituwawa News at 1:45 AM No comments:\nOqo e dua na mataqali kau tei vei ira na noda qase. E tubulelevu ka sega ni dau babalavu ia e tete yani na tabana. E vaqalita na kau oqo ka kau kaukauwa tale ga. E dau vakayagataki na drauna me i tutu ni lovo. E dau kilai levu ni sa matua na ivi ni dau misika na beka ka ra qera mai ki ra. Oqo e so na veimataqali ivi e dau kilai levu tu vei ira na noda qase:\nNi da sa taya na ivi oqo (droka) ka da na raica na kena i sala ni lewena ni viavia damu. Na vuana e dau vakarauta ga ka wadrega ni da kania.\nOqo e viavia lelevu cake toka mai na ivi sere. E tata rawarawa ka quruquruta ni da kania.\nNa vua ni ivi oqo e vaka na bota ni drau ni vasili se masawe. E ivi kamikamica na kena i kanakana ka malumu tale ga. E vaka toka ga na lelevu ni ivi loa.\nOqo e ivi vuavua i lelevu taudua. E dau ta ka yaca me madrai ka dau vakaicoitaki e na ika. E sega soti ni dau laukana vakalevu na ivi oqo.\nOqo na kena mataqali e lalai sara ka ra dau taleitaka tale ga na gone na vilika ni buta rawarawa ka wadrega duadua vei ira ivi kece ga.\nE na qai vakuri tale yani .............. Fijituwawa.com Research Team\nPosted by Fijituwawa News at 1:42 AM No comments:\nLabels: e sega ni laurai rawa na vuana. E na qai biu cake e dua nai taba ni vuana ena gauan e laurai kina. Vinaka., Oqo e dua na vuni ivi\nOqo e dua na mataqali moli lelevu sara. E drokadroka na vuana ni sa qai vua vulavula ni sa matua se dreu. E damudamu na lewena. Na vuana vou ka lalai e ra dau vakayagataki e na veikove moli se veiciqo se veicaqe.\nE na qai vakamacalataki tale yani vakamalua na veimataqali moli tale e so ka toka qori e ra.\nNa moli oqo e vavaku na kulina me vaka na moli kana. Na moli karo e varovaroa, lalai ka bilicaki ca. E wiwi ka drau lalai ka dau vakayagataki vakalevu e na kokoda, miti se me gunuvi me vaka na wainimoli.\nMoli Lecau se Taiti\nOqo e dua na moli gunu vinaka ka levu cake mai na moli karokaro. E lelevu toka na drauna, moli kaukauwa ka sega soti ni vavaku na kulina. E mokimokiti vinaka, e rawa ni civi, voci se koso e loma me rawa ni gunuvi.\nE drau lalai ka sega so ni vakavotona. E moli taleitaki, kuli mamare mai na moli lecau ka dau sobe na vua ni moli oqo. E moli kamikamica ni sa dreu ka rawa ni caka me wainimoli.\nE vaka na i rairai ni moli karokaro, ia e drolua ga na kulina. E wiwi talega na moli oqo.\nPosted by Fijituwawa News at 4:27 PM No comments:\nE kau yaga na uto ka dau tei na wakana se na luve ni uto lalai. E kau tubu totolo ka rauta ga ni yabaki 3 sa vua ka dau bula dede tale ga. E dau vuavua i ya dua se ya rua ka tabalesi rawarawa na tabana. Oqo e vica wale sara na mataqali uto e dau kilai raraba tu:\nE tubu waruta na vuna ka sega ni dau bale na vuana. E na gauna ga e dau bale kina na vuana, e sa i vakaraitaki ni sa matua. Oqo e yacana kina na balekana.\nE vaka na i rairai ni balekana ia ni sa vua e na lili e kasana. E uto kaukauwa ka rawa ni mai tu me siga vica ka sega ni ca.\nE dau rua na kena mataqali; e dua na Uto loa ka kena i karua na Uto cago. Na uto oqo e lelevu cake mai na balekana kei na koqo ka mokimokiti vinaka sara. Na kedrau duidui ga ni cagocago o koya ka dua ka sega ko koya ka dua. E rau uto kana vinaka dina ka kaukauwa.\nE tubu leleka toka ga ka ra dau tea na qase ena yasa ni nodra i teitei. E uto vuavua i lelevu sara ka mokimokiti vinaka ka kana vinaka tale ga. Na drauna e via masamasa toka vakalailai ka qai lelevu vinaka\nUto Sokisoki se Votovoto\nE vaka na varaqa na kena i rairai ia e via balavu toka vakalailai ka varovaora. E dau sikavi drega vakalevu ni matua\nE rua na kena mataqali: na Buco Dina kei na Buco Wasoi se Matanigasau. Na buco dina e lelevu ka mokomokiti kei na kena ka dua e balavu toka, vutevute ka lelevu tale ga. E rau dau vakayagataki vakalevu na uto oqo ena yakiyaki kei na vakalolo. E kana vinaka tale ga ni dau tavu.\nE vaka ga na balekana kei na koqo ia e uto kaukauwa ka dau vea berabera. E rawa ni ratou kilasevati na uto e tolu oqo: na koqo, balekana kei na bati.\nE uto vua i lalai sara ka rawa ni da boboka toka ni sa buta. E uto taleitaki ka kana vinaka.\nPosted by Fijituwawa News at 4:10 PM 1 comment:\nE na vukudratou na veiqaravi e na Fijituwawa.com, e gadrevi ga me vakaraitaki yani veikeda na dau vakayagataka na website oqo na vakavinavinaka kei na kena dolai na veitukutuku e vakasokumuni mai na Tabacakacaka ni Vuli e Viti. E wili tale ga eke na veivola e ratou tabaka na Tabacakacaka ni Veika Vaka-Viti, I Tovo kei na Vosa-Vakaviti kei na Vale ni Yaya akawa e Suva (Fiji Museum). E gadrevi tale ga me vakavinavinakataki na Turnbull Library e Weligitoni, Niusiladi, e na nodratou veivakadonui me tabaki na veitaba makawa baleti Viti e na Fijituwawa.com. Vinaka saka vakalevu.


The Fiji Times » Digitaki na timi\nDigitaki na timi\nSA MAI kacivaki e na siga Moniti na yacadratou na noda toa ni vala ka lewena na Fiji Airways 7s, ka ratou na matataka tiko yani na noda vanua ko Viti ki na sotasota ni HSBC World Rugby Sevens ka na la?ki vakayacori tiko ki Las Vegas kei Canada e na macawa rua mai oqo.\nE vakaraitaka na dau ni veivakatavuklici o Geareth Baber ni biuti iratou vata tale na cauravou ka ratou laveta na rara mai Niu Siladi, ka ni kaukauwa sara na nodratou qito, ia o iratou na vo ni cauravou e ratou na tiko mai e na ruku ni veiterenitaki nei Saiasi Fuli e na vakavakarau ki na qito ki Hong Kong kei na Commonwealth Games ka na la?ki vakayacori ki Ositerelia e na vula ko Evereli.\nE bolei iratou na cauravou o John O?Connor, na i vakalesilesi e cake ni Fiji Rugby Union, e na nona kaya ni rawa ni ratou laveta ruarua na rara mai Amerika kei Canada, o ira na noda toa ni vala.\nTomana o O?Connor ni ka kece e sa tiko vei iratou na cauravou, ia sa qai vo ga na nodratou lai meketaka i rara. Sa tu talega na nona vakanuinui ni na sala vata tiko kei iratou na cauravou na loloma levu ni Tamada sa tabogo, ka me rawa ni cecebuye tiko na nodratou veigauna ni qito.\nE na tekivu tiko na Las Vegas Sevens vula mai oqo (Maji) na i ka 2 ki na i ka 4 ni siga e na Sam Boyd Stadium, Nevada e Amerika.\nO Viti e na qito tiko vakatobu kei iratou na timi ni Kanya, Varanise kei Rusia e na i wasewase na Pool A. Sa nanumi tiko ni ratou na biuta na noda vanua o iratou na noda toa ni vala nikua, ia na qito mai Canada e na la?ki vakayacori tiko e na i ka 10 kei na i ka 11 ni siga ni Maji.\nE ratou sa digitaki me lewena na timi ni Viti o:\n1. Josua Vakurunabili, 2. Paula Dranisinukula, 3. Mesulame Kunavula, 4. Jasa Veremalua, 5. Vasikali Mudu, Jerry Tuwai, 7. Vatemo Rvouvou, 8. Amenoni Nasilasila, 9. Waisea Nacuqu, 10. Sevuloni Mocenacagi, 11. Alusio Naduva, 12. Eroni Sau, 13. Kalione Nasoko.