Lesoni 5 ni Janueri 31, Ai yau ni ca sa sega ni yaga: Ia na caka dodonu sa ka ni veivakabulai mai na mate (Vakaibalebale 10:2) Na wase ni Vakaibalebale. - ppt download\nLesoni 5 ni Janueri 31, 2015. Ai yau ni ca sa sega ni yaga: Ia na caka dodonu sa ka ni veivakabulai mai na mate (Vakaibalebale 10:2) Na wase ni Vakaibalebale.\nPublished byEulálio Villa Modified over 2 years ago\nPresentation on theme: "Lesoni 5 ni Janueri 31, 2015. Ai yau ni ca sa sega ni yaga: Ia na caka dodonu sa ka ni veivakabulai mai na mate (Vakaibalebale 10:2) Na wase ni Vakaibalebale."— Presentation transcript:\n1 Lesoni 5 ni Janueri 31, 2015\n2 Ai yau ni ca sa sega ni yaga: Ia na caka dodonu sa ka ni veivakabulai mai na mate (Vakaibalebale 10:2) Na wase ni Vakaibalebale oqo e vakaraitaka na duidui ni bula ni yalododoni kei na valavala ca, na vuku kei na lialia. Me vaka na tikina e 2:\n3 O ira era lako tiko ena sala raba ilailai era veitalanoataka tiko na marau era na sotava ena itnitini ni nodra ilakolako…..Era sega ni lomaleqa me vakataki ira ena sala rabailevu, era sega ni veivosaki vakataki se vukuvuki vakataki ira. Sa soli vei ira edua na ivakarau ni bula. A tamata dau rarawa ka dau kila na rarawa (Aisea 53:3) eya sa dolava ka yabeta oti talega na sala oya ena vukudra. Era raica na mawe ni yavadra ka ra sa vakacegui kina. Eya yabeta ena qaqa na sala oya ka ra kila ni ra na qaqa talega kevaka era muria na we ni yavana. Ena sala rabailevu, era kauwaitaka kece tu na nodra dui bula vakataki ira, na nodra isulusulu, kei na vei ka ni veivakamarautaki. Era lasa ga ka marau ka ra sega ni bau vakasamataka na icavacava ni nodra ilakolako, na rusa ena itinitini ni sala koya. Era toro volekata tiko yani na nodra vakarusai ena veisiga, ia era toso tu ga vakalialia ka vakatotolo kina. Era na rawata o ira era bolea me ra sorovaka eso na ka ena vuku ni bula tawa mudu, ka ra na vakila ni sa yaga na vei ka drere era sotava. E.G.W. (That I may know Him, October 24)\n4 Era vosa vaka cava na yalododonu kei na valavala ca? Na gusuna esa tobu wai ni bula (t.11) E ubia na cala kece ena loloma (t.12) E kune na vuku e gusuna (t.13) E tabonaki na gusuna e na vakarau kaukauwa (t. 11) E vakatubura na veileti (t. 12) Na gusuna sa volekata na rusa (t. 14) NEPALI APIKALI E rogo mai na gusuna na vuku na vosa ni vuku, veivakasalataki kei na veituberi. E sa vaka na uciwai bulabula vei ira era vakarogoca ka ciqoma. E kauta mai na bula vou kei na veivakalougatataki. Era vakadewataka na yalododonu na Vosa ni Kalou baleta ni Kalou e ivurevure dina ni wai ni bula. (Same 36:9; Jeremaia 2:13; Joni 4:14; 7:38)\n6 A ka vakasisila vei Jiova na tebenigusu lasu: Ia ko ira sa dina na nodra cakacaka sa rekitaka ko koya. (Vakaibalebale 12:22) Na vosa kei na cakacaka lasu e vakarusai koya e lawakitaki kei koya e veilawakitaki. E ka vakasisila vua na Kalou. Ni sa cereki na dina, esa na ka vakasisila talega vua na tamata na lasu. Sa viritaki sobu na nona dau nuitaki na tamata lasulasu. Sa sega ni qai vakabauti na nona vosa kei na vei ka e cakava. E kena ikuri ni o ira era sega ni dau vosa se cakacaka vaka dodonu era dau nanuma ni tamata kece e tautauvata kei ira. Era sa dau qaqarauni tu ga ka rerevaka de dua e lawakitaki ira. Era sega ni raica rawa na vakacegu.\n7 na Kalou; na lawaki ena kena veimataqali sala e muria mai, e sa mai vei Setani….. E sega ni ka mamada se rawarawa mo vosa taka na dina. Eda E.G.W. (Reflecting Christ, February 26) E dodonu me savasava vaka na rarama ni matanisiga na vei ka kece e cakava edua na lotu vakarisito. Na dina sa mai vua sega ni rawa ni tukuna na dina kevaka eda sega ni kila na dina, ka levu na gauna na noda nanuma ga, vakanananu, lecaika kei na vakatulewa cala e vakavuna meda sega ni vakaraitaka na vei ka dina ka dodonu. Eda na sega ni rawa ni tukuna na dina kevaka e sega ni maroroi ka tuberi na noda vakanananu mai vei Koya na vuni dina.”\n8 NA YALODODONU Ena kania na ka vinakaA nodra rarama ……rekiEna….. vakacegui kinaEna dokai kina. Ena soli ga na ka vinaka vei ira na yalododonu Sa kana me mamau kina ko koya NA TAMATA CA Ena vakacacani na nona iyau Ena bokoci nona cinaEna rusa Ena sotava na dausiga kei na madua Ena muri koya na ka ca Ena sega ni mamau na ketene\nDownload ppt "Lesoni 5 ni Janueri 31, 2015. Ai yau ni ca sa sega ni yaga: Ia na caka dodonu sa ka ni veivakabulai mai na mate (Vakaibalebale 10:2) Na wase ni Vakaibalebale."\nPpt on next generation 2-stroke engine repair Ppt on business plan of any product Ppt on morphology of flowering plants for class 11 Maths ppt on circles for class 10 download Ppt on george bernard shaw Ppt on entrepreneurship development in india Ppt on linear equations in two variables photos Ppt on synthesis and degradation of purines and pyrimidines definition Product mix ppt on nestle jobs Converter pdf to ppt online\nKJ 427 : 1 - 4 “ ‘KU SUKA MENUTURKAN ” Syair: A. Catherine Hankey (1866) Terjemahan: Yamuger (1981) Lagu: William G. Fischer (1869)


“Vinaka Cake Mai na iYaloyalo”\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Azerbaijani Baoule Basque Batak (Toba) Bislama Catalan Cebuano Chichewa Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Finnish Fon French Galician Georgian German Greek Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Hungarian Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Javanese Kazakh Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Kongo Korean Lingala Lithuanian Malay Malayalam Myanmar Nahuatl (Huasteca) Ndebele (Zimbabwe) Norwegian Persian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Romanian Russian Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Shona Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Swahili Swedish Tagalog Tahitian Tarascan Telugu Thai Turkish Ukrainian Valencian Vietnamese Xhosa Yoruba vakaViti\nE vakaraitaki e veiyabaki na vidio ena nodra soqo na iVakadinadina i Jiova. E levu na vidio qori era dau vakavalagi ga. E rawa vakacava mera kila na vica vata na drau e duidui na nodra vosa na veika era sarava? E vakadewataki na vidio qori ena so tale na vosa. E yaga vakacava na kena vakadewataki na vidio qori vei ira na tiko ena soqo?\nKa Era Tukuna na Tiko ena Soqo\nDikeva mada na ka era kaya eso era sega ni iVakadinadina i Jiova era tiko ena soqo a caka mai Mexico kei so tale na vanua e Merika e Loma:\n“E matata sara ga vei au na vidio e vaka sara ga au tu ena vanua e caka tiko kina na vidio. E tara sara ga na lomaqu.”—Dua na tagane a tiko ena soqo ena vosa vakaPopoluca mai Veracruz, Mexico.\n“E vaka ga au tu mai na koro, qai veitalanoa tiko kei na dua na noqu itokani voleka. E vinaka cake mai na iyaloyalo era dau vakaraitaki tu niu kila vinaka na ka kece e tukuni.”—Dua na tagane a tiko ena soqo ena vosa vakaNahuatl mai Nuevo León, Mexico.\n“Niu raica na vidio ena noqu vosa, e vaka era vosa sara tiko ga vei au o ira na vakaraitaki tiko ena vidio.”—Dua na yalewa a tiko ena soqo ena vosa vakaChol mai Tabasco, Mexico.\n“Na isoqosoqo qo e raica na nodra vukei na lewenivanua ena nodra vosa sara ga. E sega ni dua tale na isoqosoqo e cakava qori!”—Dua na tagane a tiko ena soqo ena vosa vakaCakchiquel mai Sololá, Guatemala.\nEra sega ni sauma na iVakadinadina i Jiova e dua e kenadau ena katokatoni, wili tale ga kina o ira na katoni. Na vanua mada ga e se bera ni vakatoroicaketaki se vanua tu yawa, e caka tale ga kina na katokatoni. Ia e totoka vakaoti na katokatoni. E rawati vakacava qori?\n“Cakacaka Veivakacegui Duadua”\nA caka wale tiko ga qo ena valenivolavola ni tabana ni iVakadinadina i Jiova e Merika e Loma na kena vakadewataki na vidio kece ni soqo ena vosa vakaSipeni kei na 38 tale na vosa ena vanua qori. Era bolecakacaka kina e rauta ni 2,500. E caka na katokatoni qori ena valenivolavola ni tabana, valenivolavola ni vakadewa tu yawa, kei na so tale na vanua ni katokatoni ena nodra veivuke na kenadau ena katokatoni kei ira na daunivakadewa. E sivia e 20 taucoko na vanua era cakacaka kina na timi qori e Belize, Guatemala, Honduras, Mexico, kei Panama.\nCaka tiko na katokatoni ena valenivolavola ni tabana e Merika e Loma\nE vinakati kina na cakacaka vagumatua kei na qaseqase me rawa ni caka e dua na vanua ni katokatoni rawarawa ga. Na kena sagai me kua ni levu na rorogo ena gauna ni katokatoni, e vakayagataki kina na veika era tu vakarawarawa me vaka na itutuvi kei na meteresi.\nO ira mada ga na vakayagataki mera katoni ena nodra vosa ga, era sega ni rawati ira, e ka ni sasaga tale ga vei ira mera dau gole yani mera lai katoni. Eso mada ga e rauta ni 14 na aua na balavu ni vanua mera lakova mera qai yaco ina vanua ni katokatoni! E dua mada ga na veitamani rau taubale me walu na aua me yaco ena vanua ni katokatoni.\nNi tubu cake tiko o Naomi e dau veivuke ena kena tara na vanua ni katokatoni. E nanuma lesu: “Au dau rai vakanamata ina macawa ni katokatoni. Ena dau gumatua o Ta me vakarautaka na ka me caka. Ena so na gauna, e rawa ni vakasaqara na kakana o Na me vakani kina e le 30 na bolecakacaka.” Sa veivuke tiko o Naomi ena gauna qo ena valenivolavola ni vakadewa e Mexico. E kaya: “E sega ni tukuni rawa na levu ni noqu marau niu solia noqu gauna ena nodra vukei na lewenivanua ena nodra vosa mera mai kila na iVolatabu. Qo e cakacaka veivakacegui duadua au bau vakaitavi kina.”\nE dau caka e veiyabaki na nodra soqo na iVakadinadina i Jiova e veiyasa i vuravura, e dola raraba tale ga vei ira na lewenivanua. Me ikuri ni ivakamacala rai ena iwasewase na SOQO.\nNa Cava Keimami Dau Tiko Kina na iVakadinadina i Jiova ena Neimami Soqo Lelevu?\nNa Vidio e Uqeti Ira na Gone\niTukutuku ena Duidui Vosa—Veika e Okati ena Vakadewa


Ia Mo Lako Mai, Mo Muri Au\nIa Mo Lako Mai,\nMo Muri Au iVurevure ni Vuli me baleti Ira na iTabagone\nDusidusi ni Vidio\nTekivu VeivakavuliciMatabete i EroniGoneyalewaMatawilivola ni Sigatabu\nNa Cava e Ka Vou ena 2016?\nVulica na veika vou kei na ivurevure ka ra sa tu me baleta na veivakatavulici kei na vuli ena yabaki vou.\nVidio ni Veivakavulci\nSarava na vidio mai na rumu ni kalasi ni vakaraitaki ira na qasenivuli nodra vakayagataka na ivakarau era a vakatututaki ena itaviqaravi ni vuli ena Ia Mo Lako Mai, Mo Muri Au ena kena ituvatuva.\nLavetaki ni Vidio\nO ni sa vakayaloqaqataki vakaukauwa na qasenivuli mo ni lavetaka na vidio ni bera nomuni lako mai ki lotu (raica na ivakamacala ni kena lavetaki).\niYaya Vou ni Cakacaka\nE dua na iyaya vou vakacakacaka e sa tomani ena ulu ni tabana yadua ni Ia Mo Lako Mai, Mo Muri Au ni biau livaliva. Na iyaya vou ni cakacaka oqo e semati ki na lavetaki ni veika, vakamacalataki lesu mai, wasei vata kei ira tale eso, kei na kena tabaki.\nKeimami gadreva na rogoca na veika e yaco ena kena sa vakatakilai vei kemuni na Ia Mo Lako Mai, Mo Muri Au. Yalovinaka ni vakaitavi ena neimami vakadidike ka vukei keimami me vinaka cake sara na vuli oqo.\nVakavulica na Kosipeli ena iVakarau ni i Vakabula\nNa ivoladusidusi oqo ena kompiuta ena vukei ira na iliuliu ni itabagone mera kila na sala vinaka duadua mera tauyavutaka kina e dua na veimaliwai vinaka era na vuli kina na itabagone, ka saumaki mai, ki na kosipeli.\nSega ni matata na vanua mo tekivu kina? Namaka tiko na vuli ena yaco tiko mai ki na nomu iteki kei na tabanalevu. Ena gauna oqo, sa rawa mo vakarautaki iko ena draunipepa ni nomu tekitekivu.\nVakasama ni Vuli kei na Veivakavulici\nVakasaqara eke na vakasama ni kena tauyavutaki na itaviqaravi e vakaibalebale cake ka veivakavulici e vakayaloqaqataka na vakaitavi.\nRawata na vakasama


Era Dau Veivuke na Agilosi? iRogo ni ka e Yaco Dina\nRau vakaitikotiko e Curaçao o Kenneth kei Filomena. Dua na Vakarauwai rau lai sikovi rau qori e dua na veiwatini ratou dau vuli iVolatabu vata.\nE kaya o Kenneth: “Ni keirau yaco yani, e sogosogo tu na vale, keirau sega tale ga ni raica na motoka. Ia vaka ga e tukuni vei au meu qirita na nona talevoni o radinivale.”\nE vakabula mai o radinivale qai kaya ni lai cakacaka tu o watina. Gauna e rogoca kina ni rau sa tu e matanivale o Kenneth kei Filomena, e lai dolava na katuba qai kacivi rau i vale.\nErau kidava na veiwatini ni matatagitagi tu o radinivale. Ni masu o Kenneth me tekivu nodratou vuli, e sorova na tagi o radinivale. Rau mani tarogi koya o Kenneth kei Filomena se cava e leqa.\nE kaya o radinivale ni a nanuma me sa vakamatei koya ena yakavi ya. Ni vola tiko e dua na ivola vei watina, sa qiri yani o Kenneth. E kaya o radinivale ni lomabibi, rau mani wilika vua o Kenneth kei Filomena eso na tikinivolatabu veivakacegui. E vakayaloqaqataki koya dina qori, e veisautaka sara ga nona rai.\nE kaya o Kenneth: “A vinakata dina o radinivale na veivuke. Keirau vakavinavinaka kina vei Jiova ni dusimaki keirau ena vukuna e dua na agilosi se na yalona tabu me keirau qiriti koya me rawa ni vukei!” *\nVakacava e donu nodrau rai o Kenneth kei Filomena ni veivuke na Kalou ena vukuna e dua na agilosi kei na yalona tabu? Se a vakacalaka ga nona qiriti radinivale o Kenneth?\nE sega ni vakadeitaki qori, eda kila ga ni dau vakayagataki ira na nona agilosi na Kalou mera vukei vakayalo kina na lewenivanua. Kena ivakaraitaki, e kaya na iVolatabu ni veidusimaki na Kalou ena vukuna e dua na agilosi, me gole na daukaulotu o Filipi me lai vukea vakayalo na matanivanua ni Iciopea.—Cakacaka 8:26-31.\nEra vakavulica e levu na lotu ni tu vei ira na kabula vakayalo na kaukaua vuni. Eso na kabula qori e tukuni nira dauloloma ra qai dau cakava na loma ni Kalou se nodra itavi mera dau veitaqomaki. Era vakabauta e levu nira bula dina tiko na agilosi, qai tiko na sala era dau veivuke kina ena nodra bula. Ia eso tale era sega sara ga ni vakabauta nira bula tiko na agilosi.\nEra bula dina tiko na agilosi? Ke ra bula dina tiko, era vu mai vei? Cava meda kila me baleti ira na agilosi? Vakacava era dau veivuke? Meda sauma mada e vica na taro qori.\n^ para. 8 O Jiova na yaca ni Kalou e tukuni ena iVolatabu.—Same 83:18.\niMeli iMeli Era Dau Veivuke na Agilosi?


A Rawa ni Vakadonui Koya na Kalou—Riopoami\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Altai Alur Amharic Amis Arabic Armenian Armenian (West) Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bashkir Bassa (Cameroon) Belize Kriol Bengali Bicol Boulou Bulgarian Cakchiquel (Western) Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitonga (Zimbabwe) Chitumbuka Chiyao Chol Chuvash Cibemba Cinyanja Croatian Czech Damara Dangme Danish Digor Douala Dutch Edo Efik English Esan Estonian Ewe Finnish Fon French Ga Garifuna Georgian German Greek Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Herero Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hungarian Ibanag Icelandic Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Jula Kabiye Kabuverdianu Kannada Kekchi Kikamba Kikaonde Kikuyu Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisonge Kongo Korean Kurdish Kurmanji Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Latvian Lingala Lithuanian Low German Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Mam Mambwe-Lungu Marathi Marshallese Maya Mazatec (Huautla) Mbunda Mingrelian Mixe (North Central) Mixtec (Guerrero) Mongolian Moore Motu Myanmar Nahuatl (Central) Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Northern Puebla) Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngabere Nigerian Pidgin Norwegian Nzema Okpe Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Curaçao) Persian Pidgin (Cameroon) Polish Ponapean Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Quechua (Ancash) Quechua (Bolivia) Romanian Russian Samoan Sango Sepedi Sepulana Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin South African Sign Language Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tajiki Tamil Tarascan Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tlapanec Tojolabal Tok Pisin Tongan Totonac Tshiluba Tsonga Turkish Turkmen Tuvaluan Twi Tzeltal Tzotzil Ukrainian Urhobo Uzbek Uzbek (Roman) Venda Vietnamese Waray-Waray Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zulu vakaViti\nEDA vinakata me vakadonuya o Jiova noda veiqaravi. Ia na cava meda cakava me rawati kina qori, me vakalougatataki keda tale ga? Eso na dauveiqaravi ni Kalou ena gauna vakaivolatabu era cala bibi, ia e qai vakadonui ira o Jiova. Eso tale e talei na nodra itovo, ia e sega ni vakadonui ira na Kalou. Eda na rairai taroga, “Na cava e raica o Jiova vei keda yadua?” Me saumi qori, eda na dikeva mada na italanoa kei Riopoami na Tui Juta.\nSEGA NI TEKIVU VINAKA\nNa tamai Riopoami o Solomoni, a veiliutaki e Isireli me 40 na yabaki. (1 Tui 11:42) A takali o Solomoni ena 997 B.G.V. Sa qai biuti Jerusalemi o Riopoami me lako i Sikeli, oya ina vualiku me buli me tui. (2 Vei. 10:1) Vakacava o rawa ni raitayaloyalotaka na nona via muria sara ga o Riopoami na weniyava i Solomoni, ni a kilai tani ena nona vuku? Vakacava e kila o koya ni na sega ni rawarawa me walia eso na ituvaki dredre?\nA rairai siqema o Riopoami nira sega ni lomavakacegu na lewenivanua e Isireli. Toso na gauna, era mai raici koya na nodra mata na lewenivanua mera talaucaka nodra lomaleqa: “E vakadredretaka o tamamuni na neimami icolacola. Ia ke oni vakarawarawataka na itavi dredre e lavaka o tamamuni, moni vakamamadataka na icolacola bibi e vakataqara vei keimami, keimami na qai qaravi kemuni.”—2 Vei. 10:3, 4.\nSega ni ituvaki rawarawa vei Riopoami! Ke rogoca nodra kerekere na lewenivanua, sa na rairai kau laivi eso na ka ratou dau marautaka na vuvale vakatui kei ira na veiqaravi kina, sa na lailai tale ga na ka era vakacolati kina na lewenivanua. Ena yasana adua, ke sega ni rogoci ira, e rawa nira vorata na veiliutaki. Cava ena cakava? E tarogi ira sara na qase era dau nona ivakasala o Solomoni. Oti sa qai taroga nodra nanuma na cauravou era yabaki vata ga. E mani muria nodra ivakasala o Riopoami, e vakatulewataka me vakararawataki ira na lewenivanua ni kaya: “Au na vakabibitaka na nomuni icolacola, au na kuria. E kuitataki kemuni o tamaqu ena dali, ia au na kuitataki kemuni ena kuita e buki.”—2 Vei. 10:6-14.\nCava eda vulica? Macala ga ni ka vakavuku meda dau rogoca nodra ivakasala na matua vakayalo. Ni tu vei ira na kila, era na rairai kila vinaka na ka ena yaco ena vakatulewa yadua eda cakava, e nuitaki gona nodra ivakasala.—Jope 12:12.\n‘ERA MURIA NA VOSA I JIOVA’\nCava ena cakava o Riopoami? E soqoni ira sara nona mataivalu. Ia o Jiova e vakayagataki Semaia na parofita ena nona kaya: “Moni kua sara ni lako cake moni valuti ira na tacimuni na Isireli. Moni dui lesu ina nomuni vale, niu vakavuna me yaco na ka qo.”—1 Tui 12:21-24. *\nIo, sa na sega ni vala o Riopoami. Sa na bau dredre sara ga vua me cakava qori! Na cava era na kaya na lewenivanua me baleti koya? A vakarota mada ga ni na totogitaki ira na lewenivanua ena “kuita e buki,” ia qo sa na sega ni cakava e dua na ka vei ira na vorata nona veiliutaki. (Vakatauvatana 2 Veigauna 13:7.) Ia e “muria” na tui kei ira nona mataivalu na “vosa i Jiova, ra qai lesu ina nodra vale me vaka e tukuna vei ira o Jiova.”\nCava eda vulica? E ka vakayalomatua meda talairawarawa vua na Kalou, ke da vakamaduataki mada ga kina. Nida talairawarawa vua, ena vakadonui keda, ena vakalougatataki keda tale ga.—Vkru. 28:2.\nNa cava sa qai cakava o Riopoami? E talairawarawa me kua ni ravuta na matanitu vou sa qai tauyavu, e tara e vica vata na koro ena veivanua e qali ena yavusa o Juta kei Penijamini, qo na vanua e veiliutaki kina. E “vakaukauataka sara ga” e levu na koro. (2 Vei. 11:5-12) Koya e bibi sara, e muria toka ena dua na gauna na lawa i Jiova. Vakacava na tini na yavusa ni matanitu o Isireli? E veiliutaki kina o Jerepoami qai takalevu na qaravi matakau. Ia e levu mai na vanua qori era “tokoni Riopoami” nira gole i Jerusalemi mera tutaka na sokalou dina. (2 Vei. 11:16, 17) Io, na nona talairawarawa o Riopoami e vakaukauataka nona veiliutaki vakatui.\nVEIVUTUNI NI VALAVALA CA\nNi sa dei na veiliutaki i Riopoami, e cakava e dua na ka e sega sara ga ni vakabauti. E beca na lawa i Jiova qai tokona na sokalou butobuto! Cava e cakava kina qori? Vakacava e vakamuai koya o tinana, na marama ni Amoni? (1 Tui 14:21) Se mani cava e vakavuna, era muri koya na lewenivanua. E mani vakatara o Jiova me ravuta o Tui Sisaki mai Ijipita e levu na koro e Juta e vakaukauataka vinaka tu o Riopoami!—1 Tui 14:22-24; 2 Vei. 12:1-4.\nCava e yaco ni sa butuki Jerusalemi o Sisaki, na itikotiko ni veiliutaki i Riopoami? E vakarogoya o Semaia na parofita na itukutuku ni Kalou vei Riopoami kei ira na turaga ni vanua: “Oni sa biuti au, au sa biuti kemuni tale ga e liga i Sisaki.” Cava ena cakava o Riopoami! E vakasakiti dina na ka e cakava. E tukuni ena iVolatabu: “Era qai vakamalumalumutaki ira na turaga ni Isireli kei na tui, era kaya: ‘E yalododonu o Jiova.’” Io, e mani vakabulai Riopoami kei Jerusalemi o Jiova.—2 Vei. 12:5-7, 12.\nE veiliutaki tiko ga o Riopoami ena matanitu ena ceva kei Isireli. Ni bera ni takali, e soli iloloma vei ira na luvena tagane, me kua kina nira vorata na veiliutaki i tacidra o Apaija na luvena tagane ena sosomitaki koya. (2 Vei. 11:21-23) Na ka e cakava e laurai kina nona vuku, a sega ni vakaraitaka qori e liu.\nVINAKA SE CA?\nSe mani vakacava na itovo vinaka i Riopoami, e sega ni vakadonui koya na Kalou. E kaya na iVolatabu me baleta nona veiliutaki: “E cakava o koya na ka ca.” Na vuna? Ni sega ni “lomana me qarai Jiova.”—2 Vei. 12:14.\nE sega ni saga o Riopoami me veivolekati kei Jiova, e duidui sara vei Tui Tevita\nVakasamataka mada na ka e kilai kina o Riopoami: E talairawarawa vua na Kalou ena so na gauna. E cakava eso na ka vinaka ena vukudra na tamata ni Kalou. Ia e sega ni saga me veiwekani voleka kei Jiova se lomana dina me vakamarautaki koya. E mani sikalutu ena cala bibi kei na sokalou lasu. De o na vaqaqa: ‘Ni vakamalumalumu o Riopoami ena veivakadodonutaki ni Kalou, vakacava e cakava qori nira vakamuai koya kina eso tale se vu dina mai lomana nona veivutuni me vakamarautaki Jiova?’ (2 Vei. 11:3, 4; 12:6) Ni toso na gauna, e cakava tale na ka ca. E duidui sara vei Tui Tevita na tukana! A caka cala o Tevita, ia e laurai ena nona bula ni lomani Jiova, e tutaka na sokalou dina, e veivutunitaka dina na nona cala.—1 Tui 14:8; Same 51:1, 17; 63:1.\nIo, eda vuli ena italanoa kei Riopoami. Eda vakavinavinakataki nida vakarautaka na ka mera bula kina na noda vuvale, kei na noda vakaitavi ena so na sasaga yaga. Ia me rawa ni vakadonui keda na Kalou, me bibi duadua noda tokona na sokalou dina da qai dei kina.\nEna rawati qori ke da lomani Jiova tiko ga vakalevu. Me vaka ga noda utura na buka me waqa tiko kina, e vinakati tale ga meda vakaraitaka nida lomana na Kalou nida vulica wasoma na nona Vosa, vakasamataka vakatitobu na ka eda wilika, meda gumatua tale ga ena masu. (Same 1:2; Roma 12:12) Na noda lomani Jiova ena uqeta na lomada meda vakamarautaki koya ena ka kece eda cakava. Ena uqeti keda meda veivutuni dina ke vinakati. Eda na sega ni vakataki Riopoami, nida dei tiko ga ena sokalou dina.—Juta 20, 21.\n^ para. 9 Ena vuku ni nona tawayalodina o Solomoni, e tukuna kina o Jiova ni na tawase na matanitu.—1 Tui 11:31.


The Fiji Times Online | Nai Lalakai Online | Na kavoro ni vuvale\nNa kavoro ni vuvale TALATALA ILIESA NAIVALU | Monday, June 19, 2017\nNA veisere se na veibiu, sa icavacava ni dua nai lakolako ka sa tekivu dede tiko mai.\nE vakavuqa ni da vakaraitaka noda kidroa ena nodrau sa mai veisere e lewe rua.\nE vaka me matau vei keda me da nanuma ni qai mai yaco ga e dua na leqa ka rau sa mani veisere kina.\nIa eda sega soti ni dau vakasamataka ni nodrau sa mai veisere e lewe rua, sa ivakaraitaki ni rau sa mai yacova na vanua erau sa sega ni qai vakaduavatataka kina nodrau duidui ena so se vuqa na ka, ka sa dede na kena tatara tiko mai.\nMeda raica mada e na macawa oqo e so na ivakatakilakila ka sa basika, ka vakaraitaka vei rau na veiwatini se vei ira era tiko volekati rau.\nNa kena sa luluqa na nodrau veitaleitaki.\nSa yali na ituvaki ni nodrau dau veidredreti ka via veiraici me vaka nai tekivu ni nodrau veitokani ka veilasamaki.\nE sega tale ni dua na ka e tiko e loma ni vale me dreti rau vata tiko, ka sa raici na loma ni vale me dua ga na gauna ni vakacegu vakalekaleka ka toso tale ki na cakacaka sei lawalawa.\nSa tara nodrau veiwekani vakaveiwatini e dua na veisau ka sa batabata mai nodrau veitokani kei na veiwekani.\nNi yali tiko e dua vei rau se tiko tani e dua, e sega ni mositi koya kadua.\nSa yali na kamikamica ni nodrau veivinakati ka tara nodrau veiyacovi se tiko vata ka sa ka ga me caka, ia sa sega sara ni lomana e dua vei rau.\nSa vakaulubaletaki na oca ni cakacaka kei na osooso ka sa sega ni marautaki na tiko vata ni veiwatini me vaka na kena talei e virikotora na Kalou.\nErau sa sega ni laurai vata vakavuqa ka rau sa dui golegole. Erau sa dui qarava ga vakairau na ka erau nanuma me baleta na bula ni vuvale.\nNodrau veivakararawataki se veivakacacani vakataki rau. Sa tekivu na veivakamavoataki e na vosa, ena yago kei na nona vakasaurarataki e dua me vakacegui koya tale kadua e na tiko vata se veiyacovi ka sega soti ni lomana kina.\nSa vaka e rau dui saga me vakalolomataki koya kadua ena vosa se ivakarau, ka taiki na veilomani e liu me sa sagai me ca se me vakararawataki ko koya kadua.\nNodrau veiba ni rau toka vata. Sa vakaraitaki vakavinaka na kena sa yali na loloma kei na veitaleitaki e na kedrau maliwa e na levu ni nodrau veiba, ka vuqa na gauna e tubu nodrau veiba e na so na ka lalai wale.\nE vakavuqa ni sa yali vakadua na vosota ka rau sa vakaogai rau vakalevu na veiwatini e na veileti ka sega ni dua na ka yaga e vure cake mai kina.\nE tubu vakasauri na yalo ni cudru vua e dua vei rau ka vaka e ka ni voraki na nodrau veitalanoa se cakacaka vata.\nErau sa dui toka ga e na nodrau dui tai ka sega ni tiko na yalo ni veiciqomi se veivosoti ni dua e malumalumu.\nErau sa qai dui vakaraica toka nona cala e dua ka me rau sa qai ia na kena veibeitaki ni vuna ga ko koya kadua.\nLevei koya kadua. Ni sa buroro ka tubu kaukauwa nodrau veisevaki vakataki rau, sa lai vakavuna me rau sa dui tu suka me vaka na uga ni sa toka e loma ni qana se kena vale.\nErau sa sega ni doudou me rau kalawa mai ki liu ka rau raica vata nodrau dredre, ia erau sa veivakanadakui ka vakadredretaka vei koya kadua me curuma yani nona bula se vuravura.\nSa sega ni lomadrau na via veiraici ka rau sa vakatulewa me rau sa dui lai bika matua toka ga na nodrau tutu ka qai viritaka yawa toka mai nodrau poisoni ni veivakacudrui e na veisiga.\nSa sega sara ga ni qai lomadrau me rau via cakacaka vata.\nNi rau sa veivakanadakui ga vakaoya, sa tagutuvi sara tale ga e keri na wa bula ka semati rau, oqori na veitaratara (communication), okoya ka dau semati keda vata tu na veiwatini ka yau levu duadua ni noda veimaliwai vakaveiwatini.\nSa ramusu ekeri na isema bula ni nodrau veitaratara.\nNona vuvutaki watina e dua. Na vuvu sa dua na mate vakarerevaki, vakabibi kevaka e sa curuma e dua vei rau na tagane se yalewa vakawati.\nE na veiwekani kece sara, oka kina na veiwekani ni veiwatini, e na tiko e dua na yasa ni veiwekani oya e na via vakatulewa se taukeini koya tale kadua (possessive).\nOkoya sa na vaka toka na mataivalu e via taumadataka na kaba vakaivalu ena veiyaragi e biuta me vesuki koya toka kina o koya kadua.\nNi sa vaka toka oya e dua vei rau, sa na viriviri bai se tataqomaki ko koya kadua.\nKena ibalebale ni dua vei rau e sa na kaukauwa toka ka dua e malumalumu.\nNa ka ga sa qai yaco ni dua vei rau e duatani ga vakalailai nona ivukivuki, sa kilakasamitaki.\nE dina na kilakasami se sega, ia e kevaka e vakadeuci sara vakamalua, e na kunei ni vu tiko na kilakasami oya mai na vuvu.\nNa vuvu ni vakalaivi me tubu me levu, e vakavuna na ca ki tautuba ka lai kakana tale ga vakayavato e lomai koya e vuvu tiko ka na rawa ni tauvimate kina.\nE levu na gauna erau sa na bula tu ga e na veiba kei na veibeitaki na lewe rua.\nE dua vei rau sa na qai isamunidawa tiko e na nona vakamuria tu na lomai koya e vuvu tiko.\nKena ibalebale, erau sa na bikai ka vuetaki ruarua voli e na draki dredre ni vakanananu ca vakaoya.\nSa tatara na lomabibi kei na bula oca.\nNi sa ramusu ga na isema ni veiwekani, sa na muria sara tiko ga mai na vakacauoca, na mosi ni yalo ni sega ni yaco na lomana, na veituyaki ni bula kei na kena sega ni matata rawa na veigauna sa bera.\nSa vaka ko tutuvi e na dua na itutuvi loaloa ni sa buto na yasana kece ga.\nO koya e malumalumu toka vei rau sa tarai koya mai na bula ni galili kei na draki ni tiko taudua ka sa na tekivu vakalala se yali vakavuqa mai yasai watina.\nEso ni sa tarai ira na bibi ni dredre era curuma, sa na tekivu me ra na mocemoce vakaca ka ra moce yadrayadra e na levu ni ka era veinanuyaka, vakabibi ni tatara na lomaleqa kei na nuiqawaqawa.\nE rerevaki na kisi vakaoqo ni na tubu mai e veisiga na veimataqali ka e nuiqawaqawataki ka sega ni kilai se me ra wali vakacava.\nSa qai veibikabikai cake tiko e na veisiga ka lai vakaleqa na vakasama, ka dredre kina na moce e na bogi.\nSa lai moici vakatalega kina nodrai vakarau ni bula ni ra sa vakayawayawa mai vei ira nai tokani kei na veiwekani ni sa vakababa e matadra e na veisiga na o loaloa ni veika lomaleqataki ka rerevaki.\nSa lailai sara na gauna ni nodrau toka vata.\nNi sa kakana ka rabailevu nai keli se ivakata ka davo koto e na kedrau maliwa na veiwatini, sa na lailai sara na gauna erau na kune vata kina.\nErau sa dui naulu ka ogaoga e na veika ga me dui baleti rau. O koya e cakacaka, e sa na tu ga vakadede mai nona vanua ni cakacaka, se lako ka tu vata kei ira nonai lawalawa.\nE so era lakova na veivanua se vanua ni lasa me ra lai wele kina, ka so era vakalulutu me ra lai tu taudua ena so na vanua era sega ni vakasosataki kina.\nE rerevaki ko ira vakaoqo ni ra sega ni wasea ki tuba na vusolo ni yalodra kei na gagadre ni lomadra.\nNona vakararavi e dua vei ira na wekana se itokani.\nE na levu na gauna, sa dau kauta nona leqa kei na dredre e dua vei rau na veiwatini vua e dua na wekana se na nona itokani me tovolea me mai walia nodra leqa na veiwatini.\nIa e so era lako mai oya era sega ni taura vinaka na leqa e koto ka vaka era vakabi tiko ga e na nona yasana o koya a lai veikau mai.\nNa kena vakaoqo e dau vakatubura na lomatarotaro kei na yalodredre vei koya kadua ka vaqaqa kina se cava sa kau kina ki tuba na ka ga e baleti rau na veiwatini.\nNa lomatarotaro vakaoya sa na vakababa koto e matana ka vakadredretaka nona dolavi koya me vukei mai vei koya e lako mai.\nAu sa na cava toka mada eke ka me da qai tomana tale e na macawa mai oqo.


O Taniela kei na Volavola e Lalaga | iTalanoa Vakaivolatabu\nNA CAVA e yaco tiko oqo? E vakayacori tiko e dua na kana magiti levu. A sureti ira e duanaudolu na tamata rogo o tui Papiloni. Era vakayagataka tiko na bilo koula, na bilo siliva, kei na dari a kau mai na valenisoro i Jiova mai Jerusalemi. Ia vakasauri ga nodra raica ni sa volavola ena lalaga e dua na liga ni tamata. Era rere kece.\nE tui tiko ena gauna oqo o Pelisasari na makubu i Nepukanesa. A kailavaka mera kau mai na nona tamata vuku. E kaya na tui: ‘Ke dua e wilika rawa na volavola qai tukuna vei au na kena ibalebale, au na solia vua e levu na iyau, au na lesi koya tale ga me ikatolu vei keitou na liutaka tiko na matanitu.’ Ia e sega ni dua vei ira na tamata vuku e wilika rawa se kila na kena ibalebale.\nE curu yani ina valenikana na tina i koya na tui ni rogoca na vosavosa. E kaya vua na tui: ‘Yalovinaka dou kua so ni taqaya. E tiko e dua ena nomu matanitu e kila na Kalou tabu. Ena gauna a tui tiko kina na tukamu o Nepukanesa, a lesi koya me turaga vei ira na tamata vuku kece. Na yacana o Taniela. Mo lai kauti koya mai me tukuna na kena ibalebale.’\nA lai kau sara mai o Taniela. A sega ni via taura e dua na ka ni loloma. E vakamacalataka ga vei Pelisasari na vuna a kauta laivi kina o Jiova na itutu vakatui i tukana o Nepukanesa. ‘Ni rui qaciqacia qai totogitaki koya o Jiova.’\nE kaya tale o Taniela: ‘Oni kila vinaka na ka a yacovi tukamuni, ia oni qai qaciqacia tiko ga me vakataki koya. Oni gunu mai na bilo kei na dari a kau mai na vale i Jiova. Oni vakalagilagia na kalou era caka mai na kau kei na vatu qai sega ni dokai koya na Dauveibuli Levu. E vakavuna gona na Kalou na volavola oqori ena lalaga.’\nE tomana o Taniela: ‘Oqo na ka sa volai, MINI, MINI, TIKELI, UFASINI.’\n‘E ibalebale ni MINI ni sa lewa na Kalou me mai cava na nomuni matanitu. Na TIKELI ni oni sega ni vinaka ena gauna oni vakarautaki kina ena ivakarau. Na UFASINI e kena ibalebale ni sa soli vei ira na kai Mitia kei Perisia na nomuni matanitu.’\nNi se vosa tiko ga o Taniela, era sa kabakoro mai na kai Mitia kei Perisia. Era vakamatei Pelisasari ra qai taura vakaukaua na koro! E yaco dina ena bogi ga oya na veika a volai ena lalaga. Ia na cava sa na qai yacovi ira na Isireli? Eda na qai vulica vakamalua na tikina oqori, ia meda raica mada oqo se cava sa yacovi Taniela tiko.\niMeli iMeli Volavola ena Lalaga


The Fiji Times » Totoka na veiqaravi\nTotoka na veiqaravi\nNA i naki levu duadua ga ni neitou bisinisi me keitou qaravi ira vinaka na neitou dauvolivoli ena loma ni yasana o Naitasiri. Oya na veika e vakaraitaka o Vishal Narayan na manidia ni Narayan Motors e Sawani.\nE kena i tini o Narayan Motors ena sere lori, caka taya, sema kaukamea (welding) ena kena vakatagedegede vinaka duadua. E ratou a tauyavu ena 1985 ena i nakinaki ga ni veiqaravi vei ira na lewei Naitasiri ka dabe tiko na nodratou igunugunu ni benisini e Sawani ni sivi ga yani na itikotiko ni ovisa ena tolo ni gaunisala na Sawani Serea Rd. E ratou volitaki yaqona mamaca talega, na kena e tuki rawa kei na kena e sa bera ena i sau vinaka duadua. Na Narayan Motors esa rabailevu sara na nona veiqaravi ena gauna qo ni sa tiko talega na nodratou sitoa ka volitaki kina nai coi ni kakana, wainigunu batabata ka ganita na draki katakata eda lako curuma tiko qo, kei na veiyaya vakalivaliva me vaka na cina livaliva kei na vuqa tale.\nEna loma ni 33 na yabaki ni nodratou veiqaravi e tiki tikoga ni nodratou veiqaravi ena kena tovolei me ceguvi na nodra gagadre na lewenivanua ena loma ni yasana o Naitasiri kei ira era vakayagataka na gaunisala na Sawani Serea Rd. Kevaka mo muria cake na gaunisala na Sawani Serea Rd mo kua ni guilecava mo na sikova sara na i gunugunu ni benisini nei Narayan kei na nona sitoa e Sawani.


The Fiji Times » Kua ni ko vakatagici au\nKua ni ko vakatagici au\n16 May, 2018, 9:26 am\nNA nodratou sere, Kua ni ko vakatagici au, e dua na sere taleitaki ena veiyasai Viti, mai valagi kei na veivanua ni veivakamarautaki.\nEratou sa sureti wavoki tiko ena veiyasai Viti ena gauna qo na matasere domo kamica qo ni Wainimala na Seniboro Junior Group ka ratou veivakamarautaki tiko ena veisoqo vaka-Viti, vakabibi ena nodratou dau lagata vakalevu kina na sere ka dau tara vakalevu na yalodra na lewei Viti ka a bulia ga na nodratou daunibuli sere ko Eminoni Qarailawaki.\nE ratou a laurai na lewe ono na daulagasere qo ena i tikotiko ni Lotu Katolika e Vanuakula, Naitasiri ena gauna e yaco kina e kea na timi mai na Nai Lalakai.\nEa solia ga na nona matadredre na turaga yabaki 48 daubuli sere qo ena gauna e a vakatarogi kina me baleta na sere ka dau vesuka na nodra mona na dauvakarogoca voli ena retio.\n“Oya na kena sere na vugoqu. A se qai vakamau ga kei na watina e tagane ni Bucalevu, Ra, e dua na luvedrau, se qai vula lima na luvedrau, sa mani tukuna o tagane vei koya me lako mada i dua na vanua. Na nona lako ya, e sega tale ni qai lesu mai.\nA qai mani rogoca na vugoqu ni sa la’ki tiko tale o watina kei na dua tale na yalewa.\nA gole mai vei au na vugoqu ena mosi ni yalona ka kerea me’u bulia na kena sere me baleta na nona biubiu na nodratou ta ka sega madaga ni bau vakaraitaka ni sa gole tiko vakadua.\n“Na itekivu ni sere e vakatoka qo, Ko sega ni tukuna ni ko sa mai gole vakadua, me rawa ni’u tukuna vei iko na watiqu me kua, e seretaka na nona i talanoa,” e kaya o Qarailawaki.\nKua ni vakatagici au, e vakaibalebaletaki tiko ena mosi kei na tagi e tarai koya na marama ni Naibita qo ena nona biubiu na turaga watina na turaga ni Bucalevu.\nE seralaka ka talimagimagitaki na sere qo na taledi e tiko vei Qarailawaki me bulia nai talanoa me dua na sere.\nO Qarailawaki e cavutu mai na koro vakaturaga o Sawanikula, Wainimala ena loma ni yasana o Naitasiri, ka a se tekivu laga sere ga mai ni oti na nona biubiu mai koronivuli ni cava na nona vuli.\n“Au dau lagasere ena veiotela, valenidanisi, soqo vaka-Viti. Ka tekivuna talega na noqu dau buli sere ka tiki ga ni noqu dau qarava na noqu veiyaqona.\nAu qai raica ni dodonu me’u na kauwaitaka sara vakalevu ka sa vakavuna na noqu vakadeitaki au me’u na dau buli sere.\nAu a bulia talega na sere ka lagata na Drodrolagi kei Delainava mai na noqu koro kei na Miramira ni Seniboro.\n“Au a lagasere talega ena Voqa vou ni Medrausucu ka mani mai yaco e dua na duidui ena matasere qo.\nAu a mani tukuna vei ratou na noqu gone me’u sa na bulia ga na neitou sere. Keitou a biuta vata na Seniboro Junior Group ena 2017 ka sega tale ni qai vakasuka i muri ena neitou sa dolava na i matai ni neitou katokatoni.\nNa matasere e lewena na luvena kei iratou na luvei tuakana. E tukuna o Qarailawaki ni matasere qo- na Seniboro e vakayacani kina nodratou yavusa, na yavusa Naboro. Ka yaca talega ni nodratou kau ni vanua.\n“Na rogo vinaka ni neitou sere esa dolava an katuba vei keitou,” e kaya o Lewaboro (Qarailawaki).\n“Na kabani ka rogoca na neitou katokatoni e sega ni lavaka e dua nai sau ena ikarua ni neitou katokatoni ka keitou marautaka sara vakalevu.\n“Na sere-Kua ni vakatagici au esa maketetaki keitou saraga e Viti taucoko ka vaka kina ki valagi,” e kaya ena matadredredre.\nE na tavoci tiko na nodratou katokatoni ena i ka va ni Me.


Vakavulica o Jisu ni Bibi na Veivosoti | Bula i Jisu\nDAUVEIQARAVI E SEGA NI VEIVOSOTI\nSa rogoca o Pita na ivakasala i Jisu me rau veivakameautaki na veileqaleqati ni rau tiko taurua ga. Ia e rairai via kila sara o Pita me cakava vakavica qori e dua.\nE taroga kina: “Turaga, me valavala ca vakavica vei au na taciqu meu na vosoti koya tiko ga? Me vakavitu?” Era vakavulica eso na iliuliu ni lotu ni dodonu me veivosoti vakatolu e dua. De dua e nanuma kina o Pita ni sa totoka sara ke vosota “vakavitu” na tacina.—Maciu 18:21.\nIa e veisaqasaqa kei na ivakavuvuli i Jisu na nona katona e dua na cala e caka vua. E mani vakadodonutaki Pita o Jisu: “Au kaya vei iko, me kua ni vakavitu, ia me vaka77.” (Maciu 18:22) Kena ibalebale ena lako tu ga na veivosoti, e sega ni vakaiyalayala na gauna me vosoti tacina kina o Pita.\nSa qai vakamacalataka o Jisu vei Pita kei na so tale e dua na vosa vakatautauvata me vakabibitaka kina na veivosoti. Qori e baleta na dauveiqaravi a sega ni veivosoti me vaka na nona turaga. E vinakata na tui mera sauma nodra dinau na nona dauveiqaravi. E kau sara yani vua e dua na tagane e dinautaka e 10,000 na taledi [60,000,000 na dinari]. E sega ni sauma rawa nona dinau qori, mani vakarota na tui me volitaki o koya, na watina kei ratou na luvena me saumi kina nona dinau. Sa qai tekiduru na dauveiqaravi e mata i nona turaga qai vakamamasu: “Ni solia mada vei au na gauna, au na sauma kece vei kemuni na noqu dinau.”—Maciu 18:26.\nE tubu sara ga nona loloma na tui, e vosoti nona dauveiqaravi qai bokoca na dinau a binia tu. Oti ga na ka e cakava vua na tui, erau sota sara na dauveiqaravi qori kei na dua tale nona itokani e dinautaka vua e 100 na dinari. E tauri koya, kidomoka qai kaya vua: “Sauma kece mai na nomu dinau.” Ia e tekiduru na nona itokani qai vakamamasu: “Solia mada vei au na gauna, au na sauma kece vei iko na noqu dinau.” (Maciu 18:28, 29) Ia e sega ni veivosoti me vaka na tui na dauveiqaravi, e balati nona itokani e lailai sara nona dinau e valeniveivesu me yacova ni sa sauma kece nona dinau.\nE tukuna sara o Jisu nira lai tukutuku vua na tui eso tale na dauveiqaravi era raica na ivakarau vakaloloma qo. E cudru sara ga na tui, e kaciva mai na dauveiqaravi qai kaya: “O iko na dauveiqaravi torosobu, au bokoca kece nomu dinau ni o mai vakamasuti au. E dodonu mo vosoti nomu itokani dauveiqaravi me vaka ga na noqu vosoti iko!” Na levu ni nona katakata na tui, e soli koya kina na dauveiqaravi a sega ni veivosoti vei ira na ivakatawa ni valeniveivesu me yacova ni sauma taucoko nona dinau. Sa qai tinia o Jisu: “Ena sega tale ga ni vosoti kemuni na Tamaqu mai lomalagi ke sega ni vu mai lomamuni na nomuni vosoti ira na tacimuni.”—Maciu 18:32-35.\nEda vulica e keri ni bibi meda dau veivosoti! Sa vosota na Kalou e levu noda cala. E lailai sara na cala cava ga era cakava vei keda na tacida vakayalo. E vosoti keda tale ga vakavica vata na udolu o Jiova, sega ni vakadua ga. Ke da cudruvaka mada ga e dua na ka me baleti ira na tacida, e dodonu ga meda veivosoti. Nanuma tiko, a vakavulica o Jisu ena iVunau ena Ulunivanua ni na ‘vosota na noda cala na Kalou ke da vosoti ira era cala vei keda.’—Maciu 6:12.\nNa cava e taroga kina o Pita me vosoti tacina vakavica? Cava e rairai nanuma kina ni sa totoka ke veivosoti vakavitu?\nE duidui vakacava na ka e cakava na tui ena nona vakamamasu na imatai ni dauveiqaravi kei na ka e qai cakava na dauveiqaravi vua na nona itokani?\nNa cava eda vulica ena vosa vakatautauvata i Jisu?\niMeli iMeli Bibi na Veivosoti\njy wase 64 t. 152-153


Kerea o Ana me Dua na Luvena Tagane o Samuela | Nodra iVola ni Vuli iVolatabu na Gone\nKerea o Ana e Dua na Luvena Tagane\nE dua na turaga ni Isireli o Elikana, e rua na watina, o Ana kei Penina. E lomani Ana vakalevu. Ia e levu na luvei Penina, e sega ni vakaluveni o Ana. Qori na vuna e dau vakalialiai koya kina o Penina. E veiyabaki, e dau kauti ratou nona vuvale o Elikana i Sailo me ratou sokalou ena valeniveitavaki. Ni ratou tiko e kea ena dua na gauna, e raica o Elikana ni rarawa o Ana. E kaya: ‘Kua ni tagi Ana. Au lomani iko vakalevu.’\nE mani lako o Ana me lai masu. Ni kerei Jiova tiko me vukei koya, e sega ni tarova rawa nona tagi. E yalataka: ‘Jiova, ke oni solia vei au e dua na gonetagane, au na soli koya me qaravi kemuni ena nona bula taucoko.’\nE raica na Bete Levu o Ilai ni tagi tiko o Ana, e nanuma ni mateni. E kaya vua o Ana: ‘Sega, noqu turaga, au sega ni mateni. Au tukuna tiko vei Jiova na noqu leqa.’ E kila kina o Ilai ni cala nona nanuma, sa qai kaya vei Ana: ‘Me solia mada ga vei iko na Kalou na ka o vinakata tiko.’ E marau o Ana qai lesu tale. Oti e vica na vula, e sucu na luvena tagane, e vakayacani koya me o Samuela. Sa na marau mada ga o Ana, se vakacava?\nE sega ni guilecava o Ana na ka e yalataka vei Jiova. Ni sa levu toka o Samuela, e kauti koya sara me lai veiqaravi ena valeniveitavaki. E tukuna vei Ilai: ‘Qo na gonetagane au kerea tiko ena noqu masu. Au soli koya me qaravi Jiova ena nona bula taucoko.’ Rau dau sikovi Samuela e veiyabaki o Elikana kei Ana, rau kauta tale ga na nona isulu balavu vou. E mani vakavuna o Jiova me tolu tale na luvena tagane o Ana, rua na luvena yalewa.\n“Kerekere tiko ga, ena qai soli vei kemudou, vaqaqara tiko ga, dou na qai kunea.”—Maciu 7:7\nTaro: Na cava e rarawa kina o Ana? E vakalougatataki koya vakacava o Jiova?\n1 Samuela 1:1–2:11, 18-21\nNona vakabauti Jiova o Ana e vukei koya me vosota na ituvaki dredre e sotava tiko.\nAna Yaca ena iVolatabu\nE sauma na Kalou nona masu o Ana.\nTuberi Samuela o Ana me Qaravi Jiova\nQo ena yaga vei ira na gone yabaki 3 ina 6 mera kila na isolisoli e dau solia e veyabaki o Ana vei Samuela.\nLESONI NI VULI ME BALETI IRA NA GONE\nO Cei o na Uqeta?\nQo ena yaga vei ira na gone yabaki 8 ina 12 mera uqeta kina eso.


Droini ni mataveilawa & Initaneti – "Eximio" Kenadau ni veika vakailavo\nDroini ni mataveilawa & Initaneti\nDroini ni mataveilawa & InitanetiContabil ni Eximio2019-02-02T11:47:33+00:00\nE tiko beka o nomu kabani na iserau ni mataveilawa?\nMataveilawa iserau sai koya e dua na vosa e vakaibalebaletaki ki na iyaya ni cakacaka ka cakacaka me vaka na mata ni nomu kabani ena ituvaki livaliva.\nNowadays era ivurevure vakalevu ki na Initaneti, ranging from traditional computers to smartphones.\nEna dua tale na kena vosa, mataveilawa iserau sa ikoya e dua na salatu e mua ki na tara ni lewa kei na lewa tawaveiganiti ena mataveilawa.\nOqo ena rawa kina nomu brand me nanumi me vaka e dua na tiki ni veiliutaki me baleta e dua na na iwase ni.\nVakakina, Vakasamataka me baleta na kena bibi e dodonu me tiko e dua na iserau ena mataveilawa kei na tubu ni nomu bisinisi, Eda cakacaka vakadaunifika kenadau sa sainitaka e dua na veitokani vata kei na 2galala ni digidigi Digital ks, e dua na kenadau ena volivolitaki livaliva.\nNa Lotu e rawa ni tekivu mai na kena tarai cake na mataveilawa kei na dina me koto na droini kei na tabana vakaitukutuku raraba ni lewai ni ni isolisoli.\nEna sala oqo, eda vakasaqara me tuvai kina na iwalewale ni lewe ni vakaturi na cakacaka me na tokona ka vakavinakataka na ivoli / veiqaravi ni ni nomu bisinisi, lewenikalasi nodra cau ki na nomu irogorogo, lewa tawaveiganiti kei na tubu ena volivolitaki.\nNoda takete oya meda biuta na nomu bisinisi ena dua na itutu mai na makete kilai levu.\nVinakata me tubu na nomu bisinisi? O na leqataka tiko me baleta na kena tarai cake e dua na ivakatakilakila me baleta na nomu brand? Gadrevi me vakatorocaketaka na nomu veiwekani vata kei koya e vakarorogo tiko se qaqa na kasitama vou? Vakakina e ’ qo na gauna ni bucibucini ena livaliva na volivolitaki!\n' 2ks Agência Digital' rawa ni o cakava mo sa na levu cake na volivolitaki, saumaki, ena liutaki ira ka dau veisiko yani ki na nomu bisinisi ena initaneti!\nKiliki eke mo vulica eso tale na ka


Sala Mera Veivakasalataki Kina na iTubutubu kei na Nodra Veiuqeti | iVakasala ina Vuvale\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian American Sign Language Amharic Arabic Armenian Azerbaijani Bislama Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chin (Hakha) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Finnish Fon French Ga Georgian German Greek Gun Hebrew Hiligaynon Hungarian Iban Iloko Indonesian Italian Japanese Kinyarwanda Kirghiz Korean Lithuanian Malagasy Malay Malayalam Myanmar Ndebele (Zimbabwe) Nepali Norwegian Oromo Pangasinan Persian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Romanian Sango Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Shona Sinhala Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Tatar Telugu Tetun Dili Thai Turkish Tzotzil Ukrainian Urhobo Uzbek Uzbek (Roman) Yoruba vakaViti\nSala Mera Veivakasalataki Kina na iTubutubu\nKa era kaya na itubutubu\nEso na vanua, era dau veivolekati na gone kei na nodra itubutubu, ra dau kere ivakasala tale ga vei nodra itubutubu. Ia eso tale na vanua, era na kere ivakasala na gone vei ira nodra itokani.\nNira cakava qori na gone, era sa talaidredre tiko ina nodra veivakavulici na itubutubu. Nira yacova gona na bula vakaitabagone era na vakila na itubutubu ni sa sega ni yaga nodra veivakavulici. Sa rauta! Nira veimaliwai vakalevu na gone kei ira eso tale nodra itokani, era na veidusimaki ga vakataki ira, sega soti nodra veidusimaki na itubutubu.\nCava e vakavuna mera veivolekati kina na gone kei ira nodra itokani, sega soti nodra itubutubu? Qo eso na vuna.\nKoronivuli. Na levu ni gauna era tiko vata kina kei ira nodra itokani, era na veitokani dredre sara. De dua era na raica tale ga vakabibi nodra veivakadonui kei na nodra veitokoni nodra itokani. Ena rawa ni ca sara na ivakarau qori nira sa itabagone.\nDodonu mera vakamareqeta na gone nodra ivakasala nodra itubutubu, sega soti o ira era vuli vata\nLailai na gauna ni veimaliwai. E levu na vuvale ena dua vei rau na itubutubu e cakacaka, se rau cakacaka ruarua. Koya gona, nira suka mai na vuli na gone era na tu taudua ga e vale.\nBula vakaitabagone. Nira sa itabagone, era na vakatotomuria na ivakarau ni bula vakaitabagone me salavata na kena isulusulu, vosavosa, kei na itovo. E sega ni bibi vei ira nodra nanuma nodra itubutubu, era sa vakaliuci ira ga.\nButurara ni veivoli. Levu na ivoli era vakarautaka na daunibisinisi kei na ka ni veivakamarautaki, e vakatabakidua ga vei ira na itabagone. Qori e dua na vuna e dredre kina mera duavata ena so na ka o ira na gone kei nodra itubutubu. E vola o Dr. Robert Epstein: “Ke sega na ivakarau ni bula vakaitabagone, ena lusi e levu na bisinisi era rawata tiko qo e vica vata na bilioni.” *\nVaqaqacotaka nomudrau veivolekati kei luvemu.\nKaya na iVolatabu: “Me dei e lomamu na vosa kece qo au vakarota tiko vei iko nikua, mo tugana qori vei luvemu, mo dau tukuna ni o dabe ena nomu vale, ni o taubale e gaunisala, ni o davo sobu, ni o duri cake tale ga.”—Vakarua 6:6, 7.\nMera vakarautaka ga na itokani na veivuke ena yaga vei luvemu, ia mera kua ni siova nomu itavi vakaitubutubu. Kua ni yalolailai: Era kaya na kenadau ni levu na itabagone era dokai ira nodra itubutubu, ra via vakamarautaki ira tale ga. Ke o dau volekati ira vakalevu na luvemu, era na muria nomu veidusimaki, era na sega ni vakararavi vei ira nodra icaba.\n“Me levu na gauna mo dou cakava vata kina na ka, me vaka na vakasaqa, sasamaki, dou cakava vata tale ga nodra lesoni e koronivuli. Cakava vata eso na ka marautaki, me vaka na qito, sara iyaloyalo, se tivi. Kua ni nanuma mo vakayagataka ga e dua na ‘gauna sa rawa’ me caka kina qo se caka ya. O na sega ni veivolekati kei luvemu ke sega ni levu na gauna drau cakava vata kina eso na ka!”—Lorraine.\nMera kua ni veitokani ga kei ira era yabaki vata.\nE kaya na iVolatabu: “Na ka lialia e vauci ena lomana na gone.”—Vosa Vakaibalebale 22:15.\nEso na itubutubu era taleitaka ni levu nodra itokani na luvedra. Ia me qarauni qori, e vinaka cake me levu nona itokani era duidui yabaki ni bula nira na rawa ni vukei koya me yalomatua. O ira nodra icaba era yabaki vata era na sega ni vakarautaka na ivakasala se veidusimaki ena yaga vei luvemu. O ira ga na itubutubu era rawa ni cakava vinaka na itavi qori.\n“De dua era na kila toka nodra icaba eso na ka, ia era sega ni kila vinaka na veika e vauca na bula ni veisiga, se mera matua, kei na vuku mera vukei ira eso tale na gone mera vakatulewa vakavinaka. Ia era na tubu mera lai matua ke ra muria nodra veidusimaki nodra itubutubu.”—Nadia.\nE kaya na iVolatabu: “O koya e vakailala kei ira na vuku ena vuku.”—Vosa Vakaibalebale 13:20.\nNira sa qase na luvemu, ena yaga vakalevu vei ira nomu veimaliwai wasoma kei ira. Mo ivakaraitaki vinaka vei ira.\n“O ira na itubutubu era ivakaraitaki vinaka duadua vei ira na luvedra. Era na via vakataki ira ga nira sa uabula, ke ra vakavulici mera lomani ira nodra itubutubu, qai dokai ira.”—Katherine.\n“Era dau vakatulewa na gone ena ka ga era sa kila toka, e rawa tale ga ni vakavu leqa vei ira. Ia nira muria nodra veidusimaki nodra itubutubu, era na kila e levu na ka, era na vakatulewa tale ga vakavinaka.”—Wendell kei watina o Susan.\n“Cakava na ka era taleitaka na luvemu ke o sega mada ga ni vinakata. Marautaka nomu dau veimaliwai kei ira. Mera nuitaki iko, mo ivakaraitaki vinaka tale ga vei ira. Mera kila ni o vinakata ga mera marautaka nodra bula.”—Courtney kei watina o Erik.\nRailesuvi: Sala mera Veivakasalataki Kina na iTubutubu\nVaqaqacotaka nomudrau veivolekati kei luvemu. Mera vakarautaka ga na itokani na veivuke ena yaga vei luvemu, ia mera kua ni siova nomu itavi vakaitubutubu.\nMera kua ni veitokani ga kei ira era yabaki vata. E vinaka cake me levu nona itokani era duidui yabaki ni bula nira na rawa ni vukei koya me yalomatua. O ira tale ga nodra icaba era yabaki vata era na sega ni vakarautaka na ivakasala se veidusimaki ena yaga vei luvemu. O kemuni ga na itubutubu dauloloma oni na cakava vinaka na itavi qori.\nVeidusimaki vakavuku. Nira sa qase na luvemu, ena yaga vakalevu vei ira nomu veimaliwai wasoma kei ira.\n^ para. 13 Mai na ivola Teen 2.0—Saving Our Children and Families From the Torment of Adolescence.\nEra vinakata na gone na veidusimaki nuitaki ena nodra bula. Vanua cava era na kunea kina?


Vakavinavinakataki Jiova na Dautulituli | Vulici\n‘Kemuni Jiova, o kemuni na Dautulituli oni tuli keimami, keimami cakacaka kece ni ligamuni.’—AISEA 64:8.\nSERE: 89, 26\nENA YAGA VAKACAVA NIDA KILA . . .\nna sala e digitaki ira kina e via moica o Jiova?\nna vuna e moici keda kina?\nna sala e moici keda kina?\n1. Na cava e Dautulituli cecere kina o Jiova?\nENA Noveba 2010, a tekivu volitaki ena rauta na 70 na milioni na dola e dua na itutu ni senikau e caka mai Jaina ena ika18 ni senitiuri. Eda qoroi koya e bulia na iyaya qori ena qele me rairai totoka qai isaulevu. Ia e sega ni dua na dautulituli me tautauvata kei Jiova. Ni sa voleka ni cava na ikaono ni siga ni bulibuli, e vakayagataka na Kalou “na kuvuniqele” me bulia kina e dua na tagane uasivi, me vakavotuya tale ga na nona itovo na Dauveibuli. (Vkte. 2:7) E mani vakatokai na tagane uasivi o Atama me “luve ni Kalou.”—Luke 3:38.\n2, 3. Eda na vakatotomuri ira vakacava na Isireli era veivutuni?\n2 E talaidredre vua na Dauveibuli o Atama qai sega ni okati me luve ni Kalou. Ia na itabatamata kece “era vaka na o” era kawa i Atama era digia mera tokona na cecere ni veiliutaki ni Kalou. (Iper. 12:1) Nira yalomalumalumu ni talairawarawa vua na Dauveibuli, era vakaraitaka kina nira vinakata me Tamadra o Jiova, me nodra Dautulituli, sega ni o Setani. (Joni 8:44) Na nodra yalodina eda nanuma kina na vosa i Aisea me baleti ira na Isireli era veivutuni: ‘Kemuni Jiova, oni Tamai keimami. O keimami na qele, o kemuni na Dautulituli oni tuli keimami. Keimami cakacaka kece ni ligamuni.’—Aisea 64:8.\n3 Nikua, meda saga tale ga na dauveiqaravi i Jiova meda yalomalumalumu qai talairawarawa. E ka dokai noda kacivi Jiova me Tamada, kei na noda vakamalumalumu vua na Dautulituli. Vakacava o raica mo qele malumu ena liga i Jiova, o yalorawarawa me moici iko mo dua na iyaya taleitaki vua? O raici ira tale ga na tacimu vakayalo ni se tuli ira tiko o Jiova? Me rawa nida cakava qori, meda dikeva mada e tolu na ka e okati tiko ena nona tulituli o Jiova: Nona digi ira e tulia, na vuna kei na sala e tuli ira kina.\nO JIOVA E DIGI IRA E MOICA\n4. E digitaki ira vakacava o Jiova o ira e vagolei ira mai? Tukuna na kena ivakaraitaki.\n4 Ni dikevi ira na tamata o Jiova, e sega ni raica na kedra irairai e sau. E dikeva na lomadra. (Wilika 1 Samuela 16:7b.) Qori sara ga na ka e cakava ni tauyavutaka na ivavakoso vaKarisito. E vagolei ira mai e levu, vaka kina vei Luvena, dina nida nanuma nira tawayaga. (Joni 6:44) Dua vei ira qori o Saula na Farisi—‘e dau vosabeca na Kalou, e dau veivakacacani qai dau veibeci.’ (1 Tim. 1:13) Ia o koya e dau “dikeva na lomada,” e sega ni raici Saula me qele ca. (Vkai. 17:3) E raica o Jiova ni rawa ni moici Saula me dua na iyaya taleitaki—se me ‘digitaki’ me ivakadinadina ena “veimatanitu, vei ira tale ga na tui kei ira na luvei Isireli.” (Caka. 9:15) E tiko eso tale e raica o Jiova ni rawa nira “iyaya e talei,” qori o ira na daumateni, ivalavala vakasisila kei ira na daubutako. (Roma 9:21; 1 Kor. 6:9-11) Nira sa vulica na ka dina ena Vosa ni Kalou ra qai vakabauta, era sa vakalaiva sara tiko ga me moici ira o Jiova.\n5, 6. Ena kilai vakacava nida nuitaki Jiova na Dautulituli ena noda raici ira (a) na tiko ena yalava? (b) na tacida?\n5 E uqeti keda vakacava na itukutuku qori? Noda kila ni o Jiova e dikeva na ka e tu e lomadra na tamata qai vagolei ira mai o ira e digia, ena uqeti keda meda kua ni veivakaduiduitaki ena noda yalava kei na ivavakoso. Dua na kena ivakaraitaki o Michael. E nanuma lesu: “Nira basika mai na iVakadinadina i Jiova, au na vakanadaku qai sega ni kauaitaki ira. E dau ca sara ga noqu itovo! E muri, au sotava e dua na vuvale au dau qoroya nodratou itovo vinaka. Au kurabui ena dua na siga niu kila ni ratou iVakadinadina i Jiova! Nodratou itovo e uqeti au meu dikeva tale na vuna au cati ira kina. Au qai liaca ni yavutaki qori ena noqu lecaika kei na rogo italanoa e sega na kena ivakadinadina.” A vakadonuya sara o Michael me vuli iVolatabu me kila na dina me baleti ira na iVakadinadina. Toso na gauna, e ciqoma sara na ka dina qai veiqaravi vakatabakidua.\n6 Nida okati Jiova me Dautulituli, ena veisautaka noda rai me baleti ira na tacida. Vakacava nomu rai, o raici ira na tacimu ni se tuli ira tiko o Jiova, se era sa tuli oti? O Jiova e kila na lomada, kila tale ga na ka ena rawa ni yaco ni tuli keda. Kena ibalebale o Jiova e raica na ka eda vinaka kina, sega ni kauaitaka tu ga noda malumalumu. (Same 130:3) Meda vakatotomuri koya nida raica ga na ka era vinaka kina na nona dauveiqaravi. Io, eda rawa ni cakacaka vata kei na Dautulituli nida tokoni ira na tacida mera toso vakayalo. (1 Ces. 5:14, 15) Mera liu sara ga ena tikina qo na qase nira “isolisoli tamata.”—Efeso 4:8, 11-13.\nVUNA E MOICI KEDA KINA O JIOVA\n7. Na cava o raica kina vakabibi na veivakadodonutaki i Jiova?\n7 De dua o sa dau rogoca nona tukuna e dua: ‘Niu se gone, au sega ni dau raica vakabibi na nodrau veivakadodonutaki na noqu itubutubu, ia qo au sa qai raica vakabibi niu sa vakaluveni.’ Ni toso tiko na gauna, de dua ena veisau na ivakarau ni noda raica na veivakadodonutaki, eda na raica mai na rai i Jiova, oya ni yavutaki ena loloma. (Wilika Iperiu 12:5, 6, 11.) Io, ni lomani keda o Jiova, e dauvosovoso ni moici keda. E vinakata meda yalomatua da qai mamarau, meda lomani koya tale ga. (Vkai. 23:15) E sega ni taleitaka meda rarawa, se meda mate me vaka na “gone cudruvi” e dewa mai vei Atama.—Efeso 2:2, 3.\n8, 9. E vakavulici keda vakacava nikua o Jiova? Ena caka tiko ga vakacava qori ena gauna se bera mai?\n8 Me vakataki ira na “gone cudruvi,” eso vei keda e vakaraitaka tu e liu na itovo e cata na Kalou, de dua na itovo vakamanumanu! Ia eda vakavinavinaka ni moici keda o Jiova, eda rawa ni veisau me vaka na lami. (Aisea 11:6-8; Kolo. 3:9, 10) Koya gona, e moici keda tiko o Jiova ena parataisi vakayalo. Qori na vanua eda vakila kina na veitaqomaki kei na vakacegu mai na veika ca ni vuravura e tu wavoliti keda. Eso era susu ena vuvale e sega kina na veilomani kei na duavata, nikua era sa vakila tiko na loloma dina era vakaraitaka na tacidra vakayalo. (Joni 13:35) Eda sa mai vulica tale ga meda veilomani. Koya e bibi sara, eda sa mai kilai Jiova qai marautaka nikua nona loloma vakatama.—Jeme. 4:8.\n9 Ena vuravura vou, ena taucoko na noda marautaka na veivakalougatataki ena parataisi vakayalo. Eda na bula tale ga ena parataisi vakayago ena veiliutaki ni Matanitu ni Kalou. Ena gauna qori, ena moici keda tiko ga o Jiova, ena vakavulici keda ena kena ivakatagedegede eda sega ni vakasamataka rawa nikua. (Aisea 11:9) Kena ikuri, ena raica o Jiova me uasivi na noda vakasama kei na yagoda, me rawa nida ciqoma na nona veivakavulici qai cakava vinaka na lomana. Meda vakalaiva mada ga me moici keda tiko ga o Jiova, me laurai kina nida vakavinavinakataka nona lomani keda.—Vkai. 3:11, 12.\nSALA E MOICI KEDA KINA O JIOVA\n10. E vakavotuya vakacava o Jisu na nona vosovoso kei na nona maqosa na Dautulituli Levu?\n10 Me vaka e dua na dautulituli maqosa, o Jiova e kila na duidui “qele” kei na ka e vinaka kina qai moica me salavata kei na kena ituvaki. (Wilika Same 103:10-14.) E kilai keda yadua o Jiova, e kila na noda dui malumalumu, na ka eda sega ni rawata kei na keda ituvaki vakayalo. E vakavotuya vinaka na Luvena na ivakarau ni nona rai me baleti ira na nona dauveiqaravi sega ni uasivi. Vakasamataka mada na ka e cakava ena nodratou malumalumu nona yapositolo, vakabibi nodratou dau veibataka na itutu. Ke o rogoca nodratou veiba na yapositolo, vakacava o na raici ratou me ratou yalomalua qai yalorawarawa? A donu tu ga nona rai o Jisu. E kila ni rawa ni ratou moici nona yapositolo ke ratou vakasalataki vakayalololoma, ratou qai muria nona ivakaraitaki ni yalomalumalumu. (Mari. 9:33-37; 10:37, 41-45; Luke 22:24-27) Ni vakaturi o Jisu qai sovaraki na yalo tabu, ratou sa kauaitaka ga na yapositolo na cakacaka e lesi vei ratou, sega ni itutu kei na rogo.—Caka. 5:42.\n11. E vakaraitaka vakacava o Tevita ni vaka na qele malumu? Eda na vakatotomuri koya vakacava?\n11 Nikua o Jiova e moici ira nona dauveiqaravi ni vakayagataka na nona Vosa, nona yalo tabu kei na ivavakoso vaKarisito. Ena moici keda na Vosa ni Kalou ke da wilika me rawa nida kila na kena yaga, ke da vakasamataka vakatitobu qai kerea na veivuke i Jiova meda muria. E vola o Tevita: “Au nanumi kemuni ena noqu imocemoce, au vakasamataki kemuni vakatitobu niu yadra tiko ena bogi.” (Same 63:6) E vola tale ga: “Au na vakacaucautaki Jiova, ni vakasalataki au. Ena bogi mada ga, e vakadodonutaki au noqu vakanananu titobu.” (Same 16:7) Ke kaukaua mada ga na ivakasala, e vakalaiva tiko ga o Tevita me tara na lomana na ivakasala i Jiova, me moica nona vakanananu kei na ivakarau ni nona rai. (2 Sam. 12:1-13) E ivakaraitaki vinaka dina o Tevita ena yalomalumalumu kei na talairawarawa! Vakacava o dau vakasamataka tale ga vakatitobu na Vosa ni Kalou me tara na lomamu? O rawa ni cakava vakalevu qori?—Same 1:2, 3.\n12, 13. E moici keda vakacava o Jiova ni vakayagataka na nona yalo tabu kei na ivavakoso vaKarisito?\n12 E rawa ni moici keda na yalo tabu ena duidui ituvaki. Kena ivakaraitaki, e rawa nida vakaitovotaka kina na itovo i Karisito e umani ena vua ni yalo tabu. (Kala. 5:22, 23) Dua na itovo qori na loloma. Eda lomana na Kalou, eda vinakata meda talairawarawa vua, me moici keda tale ga, nida kila ni sega ni icolacola bibi na nona ivakaro. E rawa ni vakaukauataki keda na yalo tabu meda vorata na veivakamuai kei na yalo ni vuravura. (Efeso 2:2) Ni se cauravou na yapositolo o Paula era vakamuai koya vakalevu na iliuliu ni lotu Jiu qaciqacia, ia e muri e qai vola: “Au rawata na ka kece ena vuku i koya e vakaukauataki au.” (Fpai. 4:13) Meda vakatotomuri Paula nida kerea tiko ga na veivuke ni yalo tabu. Ena rogoca o Jiova na nodra kerekere na yalomalua.—Same 10:17.\nE vakayagataki ira na qase o Jiova mera moici keda, ia meda cakava tale ga noda itavi (Raica na parakaravu 12, 13)\n13 E vakayagataka o Jiova na ivavakoso vaKarisito kei ira na ivakatawa mera moici keda yadua. Kena ivakaraitaki, ke ra raica na qase nida malumu vakayalo, era na vukei keda—ia ena sega ni yavutaki ena nodra vuku. (Kala. 6:1) Ena yalomalumalumu era na nuitaki Jiova nira kerea na yalomatua kei na vuku. Nira vakasamataka tiko na keda ituvaki, era na vakekeli ena Vosa ni Kalou kei na noda ivola vakaivolatabu. Qo ena vakarautaki ira mera vukei keda me ganita na keda ituvaki. Ke ra vakasalataki iko vakayalololoma na qase, de dua me baleta nomu isulusulu, vakacava o na ciqoma nodra ivakasala me ivakaraitaki ni nona lomani iko na Kalou? Ni o cakava qori, o sa vakaraitaka tiko ni o vaka na qele malumu o rawa ni moici ena liga i Jiova.\n14. E lewa o Jiova na qele, ia e doka vakacava na noda galala ni vakatulewa?\n14 Ni matata vei keda na sala e moici keda kina na Kalou, ena yaga qori ena noda veimaliwai vakamataveitacini kei ira na tiko ena yalava, okati kina noda vuli iVolatabu. Ena gauna vakaivolatabu, ena sega ni tu tu ga na dautulituli me kelia e dua na qele qai tulituli sara. Ena vakarautaka vinaka mada na qele, ena kauta laivi na vatu kei na so tale na tikitiki lalai e sega ni yaga. Qori tale ga na ka ena cakava o Jiova ena noda bula vakayalo, ena vukei ira e rawarawa nira moici. E sega ni vakasaurarataki keda meda veisau, e vakatakila ga na nona ivakatagedegede dodonu me rawa nida veisautaka noda bula se me vu mai lomada noda cakava na veiveisau.\n15, 16. Era vakaraitaka vakacava na vuli iVolatabu nira vinakata me moici ira o Jiova? Tukuna na kena ivakaraitaki.\n15 Vakasamataki Tessie e dua na tacida yalewa mai Ositerelia. E tukuna e dua na tacida yalewa e vakavulici Tessie ena iVolatabu: “E totolo ga na toso ni nona vuli. Ia e sega sara ni toso vakayalo—sega mada ga ni tiko ena soqoni vaKarisito! Au mani masuta qai nanuma me sa cegu na vuli. E kurabuitaki na ka e yaco. Au nanuma me sa mai tini neirau vuli, ia e talaucaka na lomana o Tessie ena gauna qori. E vakaraitaka ni veivakaisini nona bula baleta ni dau veimauilavo. Ia qo sa nanuma me sa tinia.”\n16 E tekivu soqoni sara o Tessie qai bulataka na itovo vaKarisito—era vakalialiai koya mada ga na nona ilala. E kuria na tacida yalewa qori: “E papitaiso sara o Tessie qai veiqaravi vakapainia tudei, nira se lalai mada ga na luvena.” Io, nira sa tekivu veisautaka nodra bula na gonevuli mera vakamarautaka na Kalou, ena toro volekati ira o Jiova qai moici ira mera iyaya talei dina.\n17. (a) Na cava o marautaka kina ni Dautulituli o Jiova? (b) Cava ena veivosakitaki ena ulutaga e tarava?\n17 Nikua eso na iyaya e se tuli tiko ga ena liga ra qai tuli na iyaya totoka ena nodra maqosa na dautulituli. E va tale ga qori na Dautulituli o Jiova, e vosovoso qai cakacaka vakavoleka kei keda, e moici keda ni vakayagataka nona ivakasala qai raica na ka eda na cakava kina. (Wilika Same 32:8.) O raica ni kauaitaki iko o Jiova? O vakabauta ni moici iko tiko ena ligana dauloloma? Ke o vakadinata qori, na itovo cava tale ena vukei iko mo vaka na qele malumu e tuli rawarawa ena mata i Jiova? Na itovo cava ena vakadredretaka nomu moici? Era na tokoni Jiova vakacava na itubutubu ena nodra moici na luvedra? Ena vakamacalataki qori ena ulutaga e tarava.\niMeli iMeli Vakavinavinakataki Jiova na Dautulituli


Chelsea tara tale PTO, Veiyasai & Iyaya lalai! Veikacivi 877-776-4600\nChelsea tara tale PTO2020-03-26T13:13:12-04:00\nEda solia na ituvatuva taucoko ni, vakayagataki ka Vakavoutaki Chelsea qaqa ni tani me ka vakakina na Chelsea dina ni ivakaraitaki kecega. Eda sa PTO tara tale iyaya ni, Wasei ni iyaya, baleta na drega, e okati kina na, iyaya, shafts kei na housings. Sikova na noda Tabana PTO ni ivolavakarau me baleta e dua na lisi taucoko ni Chelsea PTO iwase ni ivolavakarau, Wase eberstadt, PTO na ivolavakarau ni veiqaravi kei na idusidusi ni kena vakayagataki.\nEna dua na laini taucoko ni Chelsea PTOs for Amerika, Rau a vakayacora na veika e Japani kei Iurope ka biuta kina na bolt kei na ika 6 kei na bolt era sa tu taucoko, keitou sa na tu vakadua me baleta na laini ni Chelsea Parker ni kaukauwa, PTO na tabanilotu kei na tikina, oka kina e vuqa na digidigi me vaka na: countershaft, tawase na moto, kaukauwa vagolea kei na ulunivanua e liu ka vakakina ena cagi, na keveli, pamutaka, se livaliva vagolea PTO me digitaki: vakaivakarau totolo, flanges kei na shafts me baleta na kena liutaki se yawa mounting ki na hydraulic e pamu tiko, ivoli e pamu tiko, ka vakamisini na draiva. Eda cabora na vakauyaya e vuravura raraba.\nSikova na noda sitoa ni mataveilawa me raici PTOs, veitikina kei na iyaya lalai ni volivolitaki, Kevaka o sega ni raica na veika o vakasaqara tiko se gadreva na veivuke, veitaratara kei keda se kacivi keimami ena Moniti mai na Vakaraubuka me da 5PM EST ena 877-776-4600 se 407-872-1901.\nChelsea PTO tikina, volivolitaki kei na veiqaravi, me baleta na nomu gagadre PTO\nVakavoutaki ni Chelsea PTO kei na tiki ni volitaki ni ivotavota kei na isau levu. Keitou dau raica na ivakaraitaki kece i Parker Chelsea PTOs ka rawa ni keimami vukei kemuni mo ni kila na veitiki ni nomuni ivakaraitaki vakatabakidua. Veikacivi nikua ka tarogi ira na noda kenadau 877-776-4600 se 407-872-1901.\nE tiko beka e dua na PTO ni gadrevi mo veisosomitaki se vakavinakataka?\nVakavoutaki ni Chelsea PTOs, mai ProGear ena dua na yabaki, tawayalani kasi warranty. *Raica na warranty. O ira kece tale na warranties era sa manufacturer.\nTauyavutaki ena 1997, Eda sa vakarautaka tiko na veitikina vinaka, vakavinakataka, kei na veiqaravi ena loma ni rua na yabaki.\nNa noda warehouses vakauyaya era sa strategically tiko ki vuravura taucoko me vakadeitaki kina na kena vakayacori na lolo.\nSa Daunimisini na noda veiqaravi 100 veiyabaki ni veiqaravi cokovata. Solia vei ira e dua na veikacivi ena 877-766-4600.\nMe baleti 20 veiyabaki sa dewa sara na vuravura. Keimami sa na dau vakayacora na veika kece oqo kei na ivakaraitaki ni nomuni vakayagataki vou ka vakavoutaki ena PTOs, veitikina kei na iyaya ni. Se da vakayagataka na nomu dauusa se noda, e rawa ni o vakadeitaka ni da na rawata na nomu ivoli ena veigauna kei na ituvaki vinaka ni cakacaka.\nEda na vakauta yani ki 60 veimatanitu e vuravura raraba ka kila na cava me caka me rawati kina na cakacaka dodonu ena imatai ni gauna. Sa noda inaki mo na rawa ni vakacavara na nomu cakacaka ena levu ga ni gauna e rawa. Eda segata me da yaco me dua na taqomaka tudei ni nomu qaqa!\nKEITOU SA NA NOMU SITOA NI VOLIVOLI ME BALETA NA CHELSEA NI KAUKAUWA ENA KAU KI NA TABANILOTU.\nIyaya ni lewa ni shifter ni PTO tu e maliwa lala


Oni Sereki ena Vuku ni Loloma Soli Wale—Roma 6:14 | Vulici\n“E sega ni dodonu me lewai kemuni na ivalavala ca . . . ena loloma soli wale.”—ROMA 6:14.\nSERE: 46, 127\nNa cava eda kaya kina ni iloloma soli wale na isoro ni veivoli e vakarautaka o Jiova?\nNa cava eda kaya kina nida okati tale ga meda “mate ena ivalavala ca”?\nNida vakavinavinakataka na iloloma soli wale ni Kalou, cava eda kaya kina nida na sega ni qarauna wale ga na ivalavala ca bibi?\n1, 2. Na cava e bibi kina vei keda na iVakadinadina i Jiova na Roma 5:12?\nKAYA mada ke o via vola na tikinivolatabu eda kila vinaka na iVakadinadina i Jiova, eda vakayagataka tale ga vakalevu. Vakacava o na vola sara ga e liu na Roma 5:12? Vakasamataka mada na tikinivolatabu qori: “Ena vuku ni dua ga na tamata e curu kina i vuravura na ivalavala ca, kei na mate ena vuku ni ivalavala ca, mani dewa na mate vei ira na tamata kece ga ni sa valavala ca na tamata kece ga.”\n2 E basika vakalevu na tikinivolatabu qori ena ivola Na Cava Mada e Kaya na iVolatabu? Ni o vulica na ivola qo kei luvemu vaka kina eso tale, o na rairai wilika na Roma 5:12 ni o dikeva na inaki ni Kalou me baleta na vuravura, na isoro ni veivoli, kei na kedra ituvaki na mate ena wase 3, 5, kei na 6. Vakacava o dau vakasamataka na Roma 5:12 ni o dikeva tiko nomu veiwekani kei Jiova, na ka o cakava, kei na nomu veigauna se bera mai?\n3. Na cava meda nanuma tiko me baleta na valavala ca?\n3 Meda nanuma tiko nida valavala ca kece. Eda dau cala e veisiga. Meda kua ni guilecava ni kila vinaka na Kalou nida buli mai na kuvuniqele, e tu vakarau tale ga me yalololoma vei keda. (Same 103:13, 14) Ena masu e vakavulica o Jisu, e kerea vei Tamana: “Ni vosota na neimami valavala ca.” (Luke 11:2-4) Kena ibalebale qo ni sega ni dodonu meda nanuma tale tiko na cala e sa vosota na Kalou. Ia ena vukei keda noda vakasamataka na sala e vosoti keda kina kei na nona rawa ni cakava qori.\nEDA VOSOTI ENA VUKU NI LOLOMA SOLI WALE\n4, 5. (a) Na cava tale eda kila me baleta na Roma 5:12? (b) Cava na ibalebale ni “loloma soli wale” ena Roma 3:24?\n4 Me baleta na Roma 5:12, e yaga tale ga nida dikeva na veitikina yavolita, vakabibi na wase 6. Ena vukei keda meda kila na sala e rawa ni vosoti keda kina o Jiova. Eda wilika ena wase 3: “Ni sa valavala ca na tamata kece . . . , e okati ira na Kalou mera yalododonu ni sereki ira na ivoli i Karisito Jisu.” (Roma 3:23, 24) Na cava e vakaibalebaletaka tiko o Paula ni cavuta na matavosa “loloma soli wale”? E vakayagataka e dua na vosa vaKirisi e tiko kina na vakasama ni “ka vinaka e caka ena yalorawarawa e sega ni namaki me saumi.” E sega ni cakacakataki se meda vakaicovitaki kina.\n5 E tukuna na vuku o John Parkhurst: “Ni cavuti na Kalou se Karisito, levu na gauna [na vosa qori vaKirisi] e dusia nodrau loloma soli wale e sega ni saumi me veisereki qai vakabulai keda.” Kena ibalebale ni veiganiti vinaka na vakadewa ni “loloma soli wale” ena Vakadewa ni Vuravura Vou. Ia e vakaraitaka vakacava o Jiova na loloma soli wale? E tara vakacava qori na noda inuinui kei na noda veiwekani kei koya? Meda raica mada.\n6. E yaga vakacava vei keda na iloloma soli wale ni Kalou?\n6 Ena vuku ni “dua ga na tamata” o Atama, e “curu kina i vuravura” na ivalavala ca kei na mate. Koya gona, e “veiliutaki me vaka na tui o mate ena vuku ni nona ivalavala ca e le dua ga na tamata.” E kuria o Paula na “levu ni nona yalololoma na Kalou” e vakatakilai ena “vuku ni le dua ga, o Jisu Karisito.” (Roma 5:12, 15, 17) E yaga vakacava vei keda na iloloma soli wale qori? “Nona talairawarawa e dua ga na tamata [Jisu] era na okati kina e levu mera yalododonu.” Io, na iloloma soli wale ni Kalou e rawati kina na “bula tawamudu ena vuku i Jisu Karisito.”—Roma 5:19, 21.\n7. Na cava eda kaya kina ni isoro ni veivoli e vakarautaka o Jiova e ka vakayaloloma qai soli wale?\n7 A sega ni vinakati vei Jiova me soli Luvena me mai mate vakaisoro e vuravura. E sega tale ga ni ganiti keda na tamata ivalavala ca na ka rau cakava na Kalou kei Jisu me vakarautaki kina na isoro me yavu ni veivosoti. Kena ibalebale ni noda vosoti, kei na noda rawa ni bula tawamudu e iloloma soli wale. Io, e dodonu meda raica vakabibi na loloma soli wale ni Kalou, me yaga tale ga ina noda bula e veisiga.\nDOKA NA ILOLOMA SOLI WALE NI KALOU\n8. E cala vakacava nodra rai eso me baleta nodra valavala ca?\n8 Eda sega ni uasivi nida kawa i Atama, e dau rawarawa meda caka cala, meda valavala ca. Ia meda qarauna meda kua ni taura cala na iloloma soli wale ni Kalou meda nanuma kina: ‘Keu caka cala—cakava na ka e okata o Jiova me valavala ca—e sega ni dodonu meu lomaleqataka. Ena vosoti au tu ga o koya.’ Ka ni rarawa ni so na lotu vaKarisito e va qori nodra rai nira se bula tiko eso na yapositolo. (Wilika Juta 4.) De dua eda na sega ni cavuta sara qori; ia e rawa ni bucini qai kadre toka e lomada.\n9, 10. E sereki vakacava o Paula kei na so tale mai na ivalavala ca kei na mate?\n9 A vakabibitaka sara ga o Paula meda qarauna na rai qo: ‘E dau veinanumi na Kalou. Ena vosota na cala au cakava.’ Cava me qarauni kina qori? Ni vola o Paula, o ira na lotu vaKarisito era “a mate ena ivalavala ca.” (Wilika Roma 6:1, 2.) E rawa vakacava nira “a mate ena ivalavala ca” nira se bula tiko e vuravura?\n10 O Jiova e vakayagataka na isoro ni veivoli vei Paula kei na so tale ena gauna ya. A rawa kina ni vosoti ira na Kalou, lumuti ira ena yalo tabu qai vakatokai ira mera luvena vakayalo, me nodra inuinui na bula e lomalagi. Ke ra yalodina tiko ga, era na veiliutaki mai lomalagi kei Karisito. Ia nira se qaravi Jiova tiko e vuravura, a rawa ni vakatokai ira tiko o Paula nira “a mate ena ivalavala ca.” A vakayagataka na ivakaraitaki i Jisu, a mate ena nona bula vakatamata, qai vakaturi e lomalagi ena yago vakayalo. Sa sega ni qai lewai koya o mate. Era va tale ga qori na lotu vaKarisito lumuti, nira okati ira mera “mate ena vuku ni ivalavala ca, ia [era] bula [mera] qarava na Kalou ena vuku i Karisito Jisu.” (Roma 6:9, 11) Sa veisau nodra ivakarau ni bula. Sa sega nira qai vakamalumalumu se rawai ena nodra gagadre ca. Era sa mate vata kei na nodra ivakarau ni bula makawa.\n11. Na cava eda kaya kina ni o keda na nuitaka na bula tawamudu ena Parataisi eda a “mate ena ivalavala ca”?\n11 Vakacava o keda? Ni bera nida lotu vaKarisito, eda dau cala vakalevu, de dua eda sega ni kila ni bibi na cala qori ena mata ni Kalou. E vaka ga nida “bobula ina ivalavala tawasavasava kei na ca.” E rawa tale ga ni tukuni nida ‘bobula tu ina ivalavala ca.’ (Roma 6:19, 20) Nida sa kila na ka dina ena iVolatabu, eda veisautaka noda bula, eda yalataki keda vua na Kalou da qai papitaiso. Me tekivu mai na gauna qori, eda saga tiko ga meda ‘talairawarawa mai vu ni lomada’ ena ivakavuvuli ni Kalou kei na nona ivakatagedegede. Sa rawa tale ga ni tukuni nida sa “sereki kina mai na ivalavala ca,” meda “bobula ina ivalavala dodonu.” (Roma 6:17, 18) Kena ibalebale, rawa tale ga ni tukuni vei keda nida a “mate ena ivalavala ca.”\n12. Na cava meda vakatulewataka yadua?\n12 Vakasamataka mada na kemu ituvaki ni o dikeva na vosa i Paula: “Ni kua ni vakalaiva na ivalavala ca me veiliutaki vaka na tui e yagomuni vakatamata, moni muria tiko kina na kena gagadre.” (Roma 6:12) E rawa nida “vakalaiva na ivalavala ca me veiliutaki” ke da cakava na ka e vinakata na yagoda sega ni uasivi. Kena ibalebale e rawa nida “vakalaiva” na ivalavala ca me veiliutaki, rawa tale ga nida vorata, ia qo na ka meda dui taroga, Vakacava na ka e tu e lomaqu? Vakacava au dau vakalaiva ena so na gauna na yagoqu ivalavala ca se noqu vakasama me galeleta na ka au na valavala ca kina? Seu sa mate ena vuku ni ivalavala ca? Vakacava na ivakarau ni noqu bula, e salavata kei na ka e vinakata na Kalou ena vuku i Jisu Karisito?’ Ke da doka na iloloma soli wale ni Kalou, eda na saga ena noda vinaka kece meda vakamarautaki koya.\nO RAWA NI QAQA\n13. Na cava eda kaya kina nida rawa ni vorata na ivalavala ca?\n13 Nira sa mai kilai Jiova na dauveiqaravi ni Kalou, era biuta na ‘veika era vuataka ena gauna ya,’ nira lomani koya, era via qaravi koya tale ga. De dua na nodra ivakarau ni bula makawa e okati kina na “veika [era] madualaka ena gauna qo,” e dodonu ga kina mera mate. (Roma 6:21) Ia era sa veisau. E va sara ga qori e levu mai Korinica a cavuta o Paula. Eso era qaravi matakau tu, veibutakoci, veimoceri vakatagane se yalewa, daubutako, daumateni, kei na levu tale. Era sa “vakasavasavataki” mera “vakatabui.” (1 Kor. 6:9-11) De dua qori tale ga na ka e yaco vei ira eso na ivavakoso mai Roma. E uqeti vakalou o Paula me vola vei ira: “Ni kua tale ga ni solia na yagomuni ina ivalavala ca me iyaragi ni tawayalododonu, ni soli kemuni ga vua na Kalou ni oni bula mai na mate, ni solia tale ga na yagomuni vua na Kalou me iyaragi ni yalododonu.” (Roma 6:13) E nuidei tu o Paula ni rawa nira savasava tiko ga vakayalo, me yaga tale ga vei ira na iloloma soli wale ni Kalou.\n14, 15. Na cava meda dui taroga me baleta noda ‘talairawarawa mai vu ni lomada’?\n14 E tautauvata qori nikua. Eso na tacida era vakataki ira mai Korinica. Ia era sa veisau. Era biuta nodra itovo ca makawa ra qai “vakasavasavataki.” Ke yaco qori vei iko, sa vakacava nomu veiwekani kei Jiova nikua? Sa tu vakarawarawa na iloloma soli wale ni Kalou salavata kei na nona veivosoti, ia vakacava o sa vakadeitaka mo kua tale ni solia na ‘yagomu ina valavala ca’? Vakacava o na ‘solia na yagomu vua na Kalou ni o sa bula mai na mate’?\n15 Me rawati qori, e dodonu meda qarauna meda kua ni cakava na ivalavala ca bibi era cakava eso mai Korinica. E bibi dina qori ke da kaya nida sa ciqoma na iloloma soli wale ni Kalou, se sa ‘sega ni lewai keda na ivalavala ca.’ Vakacava eda vakadeitaka tale ga meda ‘talairawarawa mai vu ni lomada’ nida saga ena noda igu kece meda kua ni cakava na ivalavala ca era nanuma eso ni cala lalai ga?—Roma 6:14, 17.\n16. Eda kila vakacava ni levu tale na ka e okati ena noda biuta na ivalavala ca bibi?\n16 Vakasamataka mada na yapositolo o Paula. Eda kila ni a sega ni vakayacora na ivalavala tawakilikili e cavuti tiko ena 1 Korinica 6:9-11. Ia e vakatusa ni ivalavala ca. E vola: “Au vakayago ga, au volitaki meu bobula ina ivalavala ca. Na ka au cakava tiko au sega ni kila. Na ka au via cakava au sega ni cakava, ia na ka au cata au qai cakava.” (Roma 7:14, 15) E dusia qori ni tiko eso tale na ka e okata o Paula me ivalavala ca, qai gumatua me vorata. (Wilika Roma 7:21-23.) Qori tale ga na ka meda cakava nida ‘talairawarawa mai vu ni lomada.’\n17. Na cava o vinakata kina mo daudina?\n17 Meda dikeva mada na ka e baleta na daudina. Bibi na itovo qo ena bula vaKarisito. (Wilika Vosa Vakaibalebale 14:5; Efeso 4:25.) O Setani e “tama ni lasu.” Erau mate o Ananaiasa kei watina ni rau lasu. Eda na sega ni via vakatotomuri rau—eda na daudina. (Joni 8:44; Caka. 5:1-11) Na cava tale meda nanuma tiko me baleta na daudina? Me laurai ena noda daudina na levu ni noda doka na iloloma soli wale ni Kalou.\n18, 19. Na cava eda kaya kina ni daudina e sega ni okati ga kina noda tukutuku vakadodonu?\n18 Eda na sega ni daudina ke da lasu. Ia e sega ni vinakata wale ga o Jiova meda tukutuku vakadodonu. E uqeti ira na Isireli makawa: “Moni savasava ni o yau o Jiova na nomuni Kalou, au savasava.” Sa qai cavuta na ka e okati me savasava. E kaya: “Ni kua ni butako, ni kua ni veivakaisini, ni kua tale ga ni veidabui.” (Vunau 19:2, 11) De dua eda na kaya nida sega ni dau vosa lasu, ia ke da vakaisini ira eso tale mera vakabauti keda, eda sa sega ni daudina.\nVakacava eda dau saga meda kua ni lasu se veivakaisini? (Raica na parakaravu 19)\n19 Kena ivakaraitaki, dua na turaga e tukuna vua na nona boso se dua rau cakacaka vata ni na sega ni cakacaka ena siga tarava ni na lai “laurai vakavuniwai.” Na nona lai “laurai vakavuniwai” qori e baleta ga nona lako ina kemesi se lai sauma nona bili. Ia qo na vuna dina e sega ni cakacaka kina, me cegu totolo ni via gade se ni via kauti ratou nona vuvale i baravi. De dua ena via dina toka vakalailai nona tukuna me lai ‘raici vuniwai,’ ia vakacava o na kaya ni daudina? Se veivakaisini? O na rairai kila e vica na ituvaki era lawakitaki kina eso. De dua a caka qori me drotaki kina na itotogi se me rawaka kina e dua. Ke sega mada ga ni lasu, qo na ka e vinakata o Jiova: “Ni kua ni veivakaisini.” Nanuma tale ga na Roma 6:19, ni kaya: “Moni solia na veitikiniyagomuni me bobula ina ivalavala dodonu moni savasava kina.”\n20, 21. Ni uqeti keda na iloloma soli wale ni Kalou, na cava eda na cakava?\n20 Meda nanuma tiko ni noda doka na iloloma soli wale i Jiova e sega ni kena ibalebale meda qarauna ga na veidauci, mateni se so tale na ivalavala ca era cakava eso mai Korinica. Nida sa ciqoma na iloloma soli wale ni Kalou, eda na sega ni qarauna ga na veiyacovi tawadodonu, eda na cata na ka ni veivakamarautaki vakasisila. Nida solia na yagoda me bobula ina ivalavala dodonu, eda na sega ni qarauna wale ga na mateni, ia eda na qarauna meda kua ni gunu me yacova nida sa voleka ni mateni. Io, ena vinakati na sasaga meda valuta tiko ga na gagadre ca; ia eda rawa ni qaqa.\n21 Meda nakita dei meda kua ni valavala ca bibi se meda lai coko tu ena so na cala lalai mada ga. Macala ga ni na sega ni taucoko noda cakava qori. Ia meda sasaga tiko ga me vakataki Paula. E uqeti ira kina na tacina vakayalo: “Ni kua ni vakalaiva na ivalavala ca me veiliutaki vaka na tui e yagomuni vakatamata, moni muria tiko kina na kena gagadre.” (Roma 6:12; 7:18-20) Nida valuta tiko na ivalavala ca ena kena veimataqali, eda sa doka dina tiko na iloloma soli wale ni Kalou ena vuku i Karisito.\n22. Na cava era na rawata o ira na vakavinavinakataka na iloloma soli wale ni Kalou?\n22 Ena vuku ni iloloma soli wale ni Kalou, e vosoti kina noda ivalavala ca ena gauna qo, vaka kina ena gauna se bera mai. Nida vakavinavinakataka qori, eda na qarauna na ivalavala era okata eso me cala lalai. E vakamacalataka gona o Paula na icovi se bera mai: “Ni oni sa sereki mai na ivalavala ca ena nomuni sa bobula ni Kalou, e sa laurai na vuana ena nomuni sa yalosavasava, qai kena itinitini na bula tawamudu.”—Roma 6:22.\niMeli iMeli Oni Sereki ena Vuku ni Loloma Soli Wale


Maqosa ni Vakayagataka na iYaya ni Veivakavulici\nNa veivakatisaipelitaki e vaka na taravale. Meda kenadau kina, e vinakati meda kila vinaka na ivakavakayagataki ni kena iyaya. E bibi meda kila vinaka na ivakavakayagataki ni Vosa ni Kalou, ni noda iyaragi nabadua. (2Tm 2:15) E vinakati tale ga meda vakayagataka vinaka na vo ni ivola kei na vidio ni veivakavulici—ni noda isausau meda veivakatisaipelitaki. *\nEna sala cava o na kila vinaka kina na iYaya ni Veivakavulici? (1) Kerea nona veivuke na ivakatawa ni nomu iwasewase lailai, (2) cakacaka vata kei na dua na dautukutuku se painia matua, kei na (3) vakatovotovo vakalevu. Ni o maqosa ni vakayagataka na ivola qo kei na vidio, o na marautaka vakalevu na tarataravaki vakayalo e vakayacori tiko ena gauna qo.\nIVOLA NI VEISURETI\n^ para. 3 E vica na ivola e sega ni tiko eke, e vakarautaki vakatabakidua me baleta eso tale. E rawa ni vakayagataki ke veiganiti.\niMeli iMeli Maqosa ni Vakayagataka na iYaya ni Veivakavulici


Takali o Guy Pierce, Lewe ni iLawalawa Dauvakatulewa\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Armenian Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Ewe Finnish French Georgian German Greek Hiligaynon Hungarian Iloko Indonesian Italian Japanese Kinyarwanda Kirundi Korean Lithuanian Malagasy Norwegian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Romanian Russian Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Tsonga Turkish Ukrainian Xhosa Zulu vakaViti\n20 MAJI, 2014\nTakali o Guy H. Pierce, Lewe ni iLawalawa Dauvakatulewa ni iVakadinadina i Jiova\nNIU YOKA—A mai takali ena Tusiti na ika18 ni Maji, o Guy H. Pierce, e lewe ni iLawalawa Dauvakatulewa ni iVakadinadina i Jiova ena itikotiko liu e Brooklyn, Niu Yoka. Sa yabaki 79 toka ena gauna qori.\nE veiqaravi o Mr. Pierce ena vica na komiti e qarava na nodra cakacaka na iVakadinadina wili kina na nodra veivakavulici ena iVolatabu e veiyasa i vuravura. E okati ena nona itavi me dau lako e veiyasa i vuravura me lai veivakayaloqaqataki vei ira na iVakadinadina i Jiova. Se mani vakacava na levu ni nona itavi, e kilai ni dau tu vakarau me veivuke, matadredredre qai turaga dau veiwali. Era tukuna na kilai koya vinaka ni dau veikauaitaki qai torovi rawarawa. Ena dua na tuvaitutu vei ira na veiqaravi vakatabakidua, e veivakauqeti o Guy Pierce ena ka sara ga e dau cakava: “Mo dei ena ivakavuvuli dodonu, ia dau yalorawarawa tale ga. Kua ni beci ira oni veiqaravi vata ke duidui na vanua era cavutu mai kina.”\nE sucu o Guy Hollis Pierce e Auburn, Kalifonia, ena ika6 ni Noveba, 1934. E papitaiso ena ika14 ni Okosita 1955, ni sa yabaki 20. E vakawatitaka e dua rau vakabauta vata o Penelope (Penny) Wong, ena ika30 ni Me 1977, rau qai vakaluveni ni toso na gauna. E nodrau cakacaka vakatabakidua na Pierce na veivakavulici ena iVolatabu (e kilai me painia tudei vei ira na iVakadinadina i Jiova). Yaco sara me dua na ivakatawa dauveilakoyaki ni iVakadinadina i Jiova, sikova na ivavakoso e Merika qai vakayaloqaqataki ira na veiqaravi vakatabakidua kei ira na lewe ni ivavakoso. Ena 1997, erau sureti vakaveiwatini me rau veiqaravi vakatabakidua ena valenivolavola ni tabana ni iVakadinadina i Jiova e Merika. A qai lewe ni iLawalawa Dauvakatulewa o Guy Pierce ena ika2 ni Okotova, 1999.\nE jeameni o Guy Pierce ena ika129 ni bose vakayabaki ni Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania, ena muanimacawa ni ika5 kei na ika6 ni Okotova, 2013. Era sarava na bose e le 1,413,676 mai na 31 na vanua, eso era tiko sara ga ena vanua ni bose eso tale era sema yani ena internet. Qo e bau dua nodra soqo levu duadua na iVakadinadina i Jiova.\nE se bula tiko na watina o Penny, ratou na ono na luvedrau, vica na makubudrau kei na makubudrau vakarua. Era nanumi koya na iVakadinadina i Jiova e veiyasa i vuravura, e dau okati ira tale ga qori mera nona vuvale.\nEratou tukuna na itokani i Guy Pierce eratou lewe ni iLawalawa Dauvakatulewa ni dei na nona vakabauta kei na nona muria na ivakavuvuli kei na lawa i Jiova. Eratou kaya tale ga: “Na nona ivakaraitaki ni yaloqaqa kei na yalodina e vuravura ena dau vakaukauataki keitou ena veiyabaki se bera mai.”


“Na gauna e mate vakasauri kina o ganequ, dua na ka noqu veilecayaki, sega niu kila na ka meu cakava. Oti e vica na vula au dau vakasamataki koya tu ga, na kena mosimosi e vaka ga niu lausua tiko. Eso na gauna au dau cudru ni sega ni kilai na vu ni nona mate. Au rarawataka ni sega ni levu na gauna keirau veimaliwai vata kina.”—Vanessa mai Ositerelia.\nKE O sa sotava na ituvaki qori, o na rairai vakila kina e levu na ka. Kena ivakaraitaki, e levu era dau lomabibi, galili, qai yalani nodra kaukaua. De dua era na vakila tale ga na cudru, rarawa, ra qai rere. Era na rairai vakasamataka, ena marautaki tale na bula se sega.\nE sega ni cala na lolosi. Qori e vakaraitaka nomu volekati ira na wekamu. Ia o na vakacegui vakacava?\nEna rairai sega ni oti na nomu rarawa, ia ena veivakacegui eso na vakatutu qo:\nSEGA NI CALA MEDA TAGI\nE duidui na sala kei na balavu ni gauna e lolositaki kina nona mate e dua. Ia e rawa ni veivakacegui nomu tagi. E kaya o Vanessa sa cavuti oti mai: “Au na sorova tu ga na tagi, au sega ni vinakata meu kubuta lo noqu rarawa.” E va tale ga qori na ka e kaya o Sofía ni mate o tacina: “E mosimosi dina niu vakasamataka na ka e yaco, e vaka ga ni vakasavasavataki tiko e dua na mavoa. Dredre dina meu vosota na kena mositi au, ia e seavu kina noqu rarawa.”\nEso na gauna o na vinakata mo tu taudua. Ia ni o vosota lo nomu rarawa, e vaka ga o colata tiko e dua na icolacola bibi. Dua na cauravou o Jared e yabaki tinikavitu, sa mate o tamana. E nanuma lesu: “Au dau talaucaka na lomaqu vei ira eso tale. De dua au sega ni tukuna kece sara na ka e tu e lomaqu, ia au marau niu talaucaka vei ira.” E kaya o Janice sa cavuti oti mai: “E vakacegui au dina noqu dau talaucaka vei ira eso tale na lomaqu. Era vakila tale ga na ka au sotava tiko, au sega kina ni vosota duadua.”\nCIQOMA NA VEIVUKE\nE kaya e dua na vuniwai: “Ke ciqoma o koya e lolosi tiko nodra veivuke nona itokani kei ira na wekana ni se qai mate ga e dua rau dau veivolekati, ena vukei koya qori me vosota na rarawa.” Io, era na tu vakarau nomu itokani mera vukei iko. Ia era na sega ni kila na ka mera cakava, vakavo ke o tukuna vei ira na ka o vinakata.—Vosa Vakaibalebale 17:17.\nE kaya o Tina: “A mate vakasauri o watiqu ena kenisa, sa sega niu qai talaucaka vua na noqu leqa kei na lomaqu. Ia au sa talaucaka kece ga vua na Kalou! Au dau kerei koya me vukei au e veisiga, ni sega ni rawarawa meu tomana na noqu cakacaka ni se qai mate ga o watiqu. Au sega ni vakamacalataka rawa na levu ni nona vukei au na Kalou.” E mate o tinai Tarsha ni se qai yabaki 22, e kaya: “Dau vakacegui au noqu wilika na iVolatabu e veisiga, au vakasamataka kina na ka e veivakauqeti.”\nRAITAYALOYALOTAKA NA VEIVAKATURI\nE tomana o Tina: “E sega ni vukei au taumada na inuinui ni veivakaturi, ni keitou vinakata vakaveitinani me tiko maliwai keitou o neitou Ta. Ia oti e va na yabaki, na inuinui sara ga qori e qai vakacegui au. Sa bau veivakadeitaki dina qai vukei au meu rai vakanamata ina gauna vinaka se bera mai, meu vosota tale ga na ituvaki dredre au vakila tiko qo. Dau vakacegui au noqu raitayaloyalotaka ni keirau sa sota tale ena marau!”\nEna rairai taura toka na gauna mo qai vakila na vakacegu. Ia e kaya o Vanessa: “De dua o nanuma ni o na sega ni vakila na vakacegu, ia toso na gauna sa na seavu nomu rarawa.”\nO na rairai nanumi koya vakalevu na wekamu lomani sa mate, ia se rawa ni o marautaka tiko ga na bula. Nona lomani iko na Kalou o rawa ni marautaka kina na veitokani vinaka, ena vakainaki tale ga nomu bula. Sa voleka sara na gauna me vakaturi ira kina na mate na Kalou, e vinakata tale ga mo marautaki ira na wekamu lomani. Sa na qai oti vakadua kina na mosi!\nE kauaitaka na Kalou nomu rarawa kei na tagi.\nE kaya na daunisame vua na Kalou: “Ni tawana na wainimataqu ena nomuni tavaya kulinimanumanu. Vakacava era sega ni volai tu e nomuni ivola?”—Same 56:8.\nRawa ni o talaucaka na lomamu vua na Kalou.\n“Au tukuna yani e matana [na Kalou] na noqu rarawa . . . Kemuni Jiova, * au kaci yani vei kemuni meu vukei.”—Same 142:2, 5.\nVakanamata ena inuinui.\n“Nira na vakaturi.”—Cakacaka 24:15.\nE yalataka na Kalou ni na vakaturi ira e dua na iwiliwili levu era sa mate, e vinakata sara ga me cakava qori. *—Jope 14:14, 15, ivakamacala e ra.\n^ para. 24 O Jiova na yaca ni Kalou e tukuni ena iVolatabu.\n^ para. 27 Me ikuri ni vakamacala me baleta na veivakaturi, raica na wase 7 ni ivola Na Cava Eda na Vulica ena iVolatabu?, tabaka na iVakadinadina i Jiova. E rawa ni download ena www.jw.org.\niMeli iMeli Mate e Dua na Wekada Voleka\nEna Rawa ni Marautaki na Bula ke Mate e Dua na Wekada Voleka?


Vakacava ke ra Talanoataki au Eso? | Ra Taroga na iTabagone\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Arabic (Lebanon) Armenian Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bislama Brazilian Sign Language Bulgarian Cambodian Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Cibemba Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Ewe Finnish French Ga Georgian German Greek Haitian Creole Hebrew Hiligaynon Hindi Hindi (Roman) Hungarian Iban Icelandic Iloko Indonesian Italian Japanese Kachin Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Korean Lithuanian Macedonian Malagasy Malay Malayalam Maltese Myanmar Norwegian Nzema Ossetian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Punjabi (Roman) Romanian Russian Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Sinhala Slovak Slovenian Spanish Sunda Swahili Swedish Tagalog Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tsonga Turkish Turkmen Ukrainian Umbundu Vietnamese Xhosa Zulu vakaViti\nVuna e ca kina\niTukutuku ca, e dredre mo tarova\niTukutuku vinaka, me kua ni rawai iko\nO rogoca ni talanoataki iko e dua nomu itokani. O dau kauai kina?\nSa sega tu ga\nO rogoca ni talanoataki iko e dua nomu itokani. O dau yalorawarawa mo lai raici koya mo drau veitalanoataka na leqa qo?\nO rogoca ni talanoataki iko e dua nomu itokani, o kila tale tiko ga eso na kena italanoa. Vakacava e dau rawarawa mo sauma lesu?\nKe o sauma ni “dredre” se “sa sega tu ga” ena dua na taro qori, na ulutaga qo ena uqeti iko ena ka mo cakava.\nEso na veitalanoa e ca, oya me tukuni na ka lasutaki me vakacacani kina na kemu irogorogo. Ke sega mada ga ni veivakaleqai na veika e tukuni, ena rawa ga ni mositi iko ni kaseti iko e dua drau dau veivolekati!—Same 55:12-14.\n“Au rogoca ni dua noqu itokani e kaseti au, e kaya niu sega ni dau veikauaitaki. E mositi au sara ga! Au sega ni kila se cava e kaya kina qori.”—Ashley.\nKa dina: Ke drau veitokani voleka kei koya e talanoataki iko se sega, eda rarawa nira kaseti keda eso.\nE tiko eso na vuna era talanoataki keda kina eso, raica mada qo:\nEda dau kauai. Eda dau taleitaka meda veimaliwai. Koya gona e dau kena ivakarau ga meda veitalanoa se da talanoataka e dua. E uqeti keda na iVolatabu meda “kauaitaka” tale ga na ka e baleti ira eso.—Filipai 2:4.\n“E dau kamikamica sara ga meda talanoataki ira eso tale!”—Bianca.\n“Meu kaya vakadodonu, au dau taleitaka meu kila na ka e cakava tiko e dua, au qai veitalanoataka. Au sega ni kila na vuna, au taleitaka ga.”—Katie.\nVucesa. Ena gauna vakaivolatabu, eso e dau ‘nodra ivakarau mera vakamacalataka se rogoca eso na ka vou.’ (Cakacaka 17:21) E dina tale ga qori nikua!\n“So na gauna ni sega na italanoa, e levu era bulia ga na nodra italanoa.”—Joanna.\nYalolailai. Sa rauta me vakasalataki keda na iVolatabu meda kua ni vakatauvatani keda kei na so tale. (Kalatia 6:4) Ka ni rarawa nira dau kakase eso me seavu kina na nodra yalolailai.\n“Na ka e cakava na daukakase ena tukuni koya ga. E vuvutaki koya e kaseta tiko. E talanoataka na veika lasutaki me baleta e dua me lomavinaka kina. E nanuma kina ni vinaka o koya.”—Phil.\nKa dina: O taleitaka se sega, e dau noda ivakarau ga meda talanoataka eso tale, wili kina o iko.\nDe dua ena dredre mo tarova na ka kece e talanoataki me baleti iko, ia o na rawa ni digia na ka mo cakava. Ke o kila nira talanoataki iko tiko e levu, e rua na ka mo cakava.\nKENA IMATAI: Kua ni kauaitaka. Ena levu na gauna, na kena iwali vinaka ga mo kua ni kauaitaka, oya ke sega ni yaga na ka e tukuni. Muria na ivakasala vakaivolatabu qo: “Mo kua ni cudru totolo.”—Dauvunau 7:9.\n“Era veitalanoataka eso niu veivosaki tiko kei na dua na cauravou, keirau se sega mada ga ni sota! Au dredre sara ga niu rogoca na itukutuku qori, au sega ni kauaitaka.”—Elise.\n“Nomu iyaragi vinaka duadua ni vinaka na kemu irogorogo. Ke dua na italanoa ca e tukuni me baleti iko, era na sega ni vakabauta e levu baleta ni vinaka tiko na kemu irogorogo. Na ka dina me baleti iko e yaga sara.”—Allison.\niVukevuke: Vola (1) na ka e tukuni me baleti iko kei na (2) e vakacava na ivakarau ni lomamu ni o rogoca. Ni ‘tu lo ga e lomamu na ka o via tukuna,’ ena rawarawa mo guilecava.—Same 4:4.\nKENA IKARUA: Lai vosa vua e kaseti iko. Ena so na ituvaki, e ca sara ga na ka e tukuni, o nanuma kina mo lai raici koya e kaseti iko.\n“Ke o lai raici koya e tekivuna na kakase, ena kila kina ni ka e tukuna ena lai rogoca o koya e kaseti. Rawa tale ga ni drau veivakameautaki se veivosakitaka na leqa e yaco.”—Elise.\nNi bera ni o lai raici koya e kaseti iko, vakasamataka mada eso na ivakavuvuli vakaivolatabu qo qai tarogi iko ena taro qori.\n“O koya e tukuna na ka ni bera ni rogoca, e lialia.” (Vosa Vakaibalebale 18:13) ‘Vakacava e dina na itukutuku qo? E dina na veika e tukuni vei au, se tauri cala?’\n“Me totolo ni vakarorogo na tamata yadua, me berabera ni vosa, me berabera ni cudru.” (Jemesa 1:19) ‘E gauna vinaka qo meu lai raici koya e kaseti au? E donu na inaki ni noqu via lai raici koya? Se vinaka meu lai raici koya ena dua tale na gauna ni sa oti na noqu cudru?’\n“Na ka kece dou vinakata mera cakava vei kemudou na tamata, dou cakava tale ga vei ira.” (Maciu 7:12) ‘Keu tu ena kena ituvaki, na cava au vinakata me caka? Na vanua cava au na vinakata me keirau veitalanoataka kina na leqa qo? Na vosa kei na itovo cava e yaga ena ituvaki qo?’\niVukevuke: Vola rawa na veika o nanuma mo kaya, ni bera ni o lai raici koya e kaseti iko. Waraka me oti e dua se rua na macawa, wilika tale na veika o sa vola qai raica ke o via veisautaka eso na ka. Veivosakitaka tale ga kei rau na nomu itubutubu se dua nomu itokani matua na ka o navuca, qai kerea nodratou ivakasala.\nKa dina: Levu na ka ena noda bula eda sega ni lewa rawa, e vakatale ga kina na kakase. Ia sega ni kena ibalebale me lewai iko!\n“Eso na kakase e sega na betena, ia eso tale e veivakaleqai. Ke sega na betena, guilecava. Ia ke veivakaleqai ni vakacacana na kemu irogorogo, e vinaka mo lai raici koya e kaseti iko.”—Brianna.\n“Nira kaseti iko eso, kua ni sauma lesu se tukuna na ka ca me baleti ira. Ke o cakava qori, o sa dau kakase tale ga, na ka o sega ni taleitaka.”—Olivia.\nQarauna na Kakase!\nVuki totolo ni sa veisau na italanoa me kakase!\niMeli iMeli Vakacava ke ra Talanoataki au Eso?\nijwyp ulutaga 23