Lesu Vua na Kalou—na “iVakatawanisipi kei na iVakatawa ni Nomuni Bula” (1 Pita 2:25)\nMo Lesu Vei Jiova\nWILIKA ENA VOSA Abua Afrikaans Albanian American Sign Language Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Australian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Baoule Basque Bassa (Cameroon) Bengali Bicol Bislama Boulou Bulgarian Cambodian Catalan Cebuano Chichewa Chilean Sign Language Chin (Hakha) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Cibemba Cinyanja Colombian Sign Language Croatian Cuban Sign Language Czech Czech Sign Language Damara Dangme Danish Douala Drehu Dutch Ecuadorian Sign Language Edo Efik English Estonian Ewe Finnish Finnish Sign Language Fon French French Sign Language Ga Galician Georgian German German Sign Language Gokana Greek Greenlandic Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Herero Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hungarian Icelandic Igbo Iloko Indonesian Indonesian Sign Language Isoko Italian Italian Sign Language Japanese Japanese Sign Language Kachin Kannada Karen (S'gaw) Kazakh Khana Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisi Kisonge Kongo Korean Korean Sign Language Krio Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Lamba Latvian Lenje Lingala Lithuanian Lomwe Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Macua Malagasy Malay Malayalam Maltese Mambwe-Lungu Marathi Marshallese Mauritian Creole Maya Mexican Sign Language Mixe (North Central) Mizo Mongolian Moore Myanmar Nahuatl (Central) Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Northern Puebla) Navajo Ndau Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Ngabere Niuean Norwegian Nyaneka Nyungwe Nzema Okpe Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Curaçao) Persian Peruvian Sign Language Pidgin (Cameroon) Polish Polish Sign Language Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Quebec Sign Language Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Romanian Russian Russian Sign Language Samoan Sango Sena Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Seychelles Creole Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovak Sign Language Slovenian Solomon Islands Pidgin South African Sign Language Spanish Spanish Sign Language Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tahitian Tamil Tatar Telugu Thai Tigrinya Tiv Tongan Totonac Tshiluba Tshwa Tsonga Turkish Turkmen Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Umbundu Urdu Urhobo Uruund Uzbek Valencian Venda Venezuelan Sign Language Vietnamese Wallisian Waray-Waray Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zimbabwe Sign Language Zulu vakaViti\nLesu Vua na “iVakatawanisipi kei na iVakatawa ni Nomuni Bula”\nVakacava, o sotava tiko eso na ituvaki e vakamacalataki ena ivola qo? Ke vaka kina, kua ni yalolailai. Era sotava tale ga qori e levu na dauveiqaravi yalodina ni Kalou ena gauna vakaivolatabu kei na noda gauna. O Jiova e vukei ira mera vorata na ituvaki qori, ena vukei iko tale ga.\n“Au vakadinadinataka ni sega ni biuti au o Jiova, e dodonu ga meu sasaga lesu vua”\nMO KILA tiko ni na tokoni iko o Jiova ni o lesu vua. Ena vukei iko mo vosota nomu nuiqawaqawa, me oti nomu yalolailai, me vakacegu nomu vakasama kei na lomamu ni savasava nomu lewaeloma. O na rawa ni uqeti tale mo qaravi Jiova kei ira na tacimu. O na vaka eso na lotu vaKarisito ena imatai ni senitiuri e vola vei ira na yapositolo o Pita: “Oni a vaka tu na sipi lako sese, ia qo oni sa lesu vua na ivakatawanisipi kei na ivakatawa ni nomuni bula.”—1 Pita 2:25.\nNa ka vinaka duadua mo cakava, mo lesu vei Jiova. Na vuna? O na vakamarautaka na lomana. (Vosa Vakaibalebale 27:11) O kila ni dau tarai Jiova na ka eda cakava. E macala ga ni sega ni vakasaurarataki keda meda lomani koya da qai qaravi koya. (Vakarua 30:19, 20) E tukuna e dua na dauvakadidike ni iVolatabu: ‘E sega ni vakasaurarataka na lomada o Jiova meda qaravi koya, e solia ga vei keda na galala ni vakatulewa.’ Nida cakava qori, eda sa solia vua e dua na iloloma talei, noda yalodina, qori e vakamarautaka sara ga na lomana. Io, e sega ni vakatauvatani rawa noda marau nida qaravi koya.—Cakacaka 20:35; Vakatakila 4:11.\nNi o tomana tale nomu sokalou, ena vakacegui nomu bula vakayalo. (Maciu 5:3) Ena sala cava? Era dau lomatarotarotaka e levu ena veiyasa i vuravura, ‘Cava eda mai tu kina eke?’ Era vinakata me saumi nodra lomatarotaro me baleta na inaki ni noda bula. E buli keda o Jiova meda vakaceguya noda bula vakayalo. E buli keda tale ga meda marautaka noda qaravi koya. Koya e bibi duadua, eda sokaloutaki Jiova baleta nida lomani koya.—Same 63:1-5.\nNanuma tiko ni vinakata o Jiova mo lesu vua. O na vakadeitaka vakacava? Vakasamataka na levu ni masu me vakarautaki vinaka kina na ivola qo. E rairai solia vei iko e dua na qase lotu vaKarisito se dua na tacimu vakayalo. O uqeti mo wilika qai muria na itukutuku e tiko kina. Qori kece na ivakadinadina ni sega ni guilecavi iko o Jiova. E vagolei iko mai vakamalua mo lesu vua.—Joni 6:44.\nEda lomavakacegu nida kila ni sega ni guilecavi ira nona dauveiqaravi era yali o Jiova. Qori na ka e marautaka na tacida yalewa o Donna. E kaya: “Au ciri tani vakamalua mai na dina, ia au dau vakananuma na Same 139:23, 24, e tukuna: ‘Kemuni na Kalou, ni dikevi au moni kila na lomaqu. Digovi au, moni kila na nuiqawaqawa ni noqu vakanananu. Moni raica ke tiko e lomaqu e dua na gagadre ca, qai tuberi au ena sala ni bula tawamudu.’ Au kila ni sega ni dodonu meu tiko mai vuravura, niu vulagi kina, au kila ni dodonu ga meu tiko ena isoqosoqo i Jiova. Au vakadinadinataka ni sega ni biuti au o Jiova, e dodonu ga meu sasaga lesu vua. Au marau niu cakava qori!”\nEna tokoni iko o Jiova ni o lesu vua\nE neitou masu ni o na vakila tale “na marau e solia o Jiova.” (Niemaia 8:10) O na sega ni veivutunitaka nomu lesu vua.\niSaunitaro me Baleta na Lesu Vei Jiova\nMEU TEKIVU VAKACAVA?\nNi bula mai na tauvimate e dua, ena rairai vinakati me tekivu vakamalua ena nona cakacaka. O na rawa tale ga ni dua na lotu vaKarisito kaukaua ni o kania vakalalai e veisiga na kakana vakayalo. Kua ni nanuma mo cakava kece ena dua ga na gauna. De dua e rawa ni vica na miniti mo wilika na iVolatabu se rogoca na kena katokatoni, vulica e dua na ivola vakaivolatabu, vakekeli ena web site na jw.org, se sarava e dua na porokaramu kaburaki ena tv.jw.org. Tovolea tale ga mo tiko ena soqoni ni ivavakoso. Koya e bibi duadua, mo kerea na veivuke i Jiova. ‘Biuta vua na nomu lomaocaoca kece, ni kauaitaki iko o koya.’—1 Pita 5:7.\n“Niu malumalumu vakayalo, au madua na masu. Niu doudou meu masu, e mai sikovi au e dua na qase ni ivavakoso. E vukei au meu raica ni sega ni biuti au o Jiova. E uqeti au meu wili iVolatabu e veisiga. Niu cakava qori, au doudou kina meu lesu ina soqoni. Toso na gauna, au cakacaka vakavunau tale. Au marau vakalevu ni sega ni biuti au o Jiova.”—Eeva.\nERA NA CIQOMI AU NA LEWE NI IVAVAKOSO?\nMo nanuma tiko, nira na kauaitaki iko na lewe ni ivavakoso. Era na sega ni vakalewai iko, era na vakadeitaka nira lomani iko, ra qai saga mera vakayaloqaqataki iko.—Iperiu 10:24, 25.\n“Au madua ni lesu ina Vale ni Soqoni. Au veinanuyaka se ra na raici au vakacava na taciqu. E kaya vei au e dua na ganeda itabaqase a tiko e kea ena 30 na yabaki sa oti, ‘Vinaka na lesu mai, Luvequ!’ E uqeta sara ga na lomaqu. Au sa tiko ena vanua e dodonu meu tiko kina.”—Javier.\n“Au gole ina vale ni soqoni, au dabe sara e muri me kua ni dua e raici au. Ia e levu era kilai au niu dau tiko ena soqoni niu se gone. Era kauaitaki au ra qai mokoti au, e vakacegui au sara ga na nodra loloma, e vaka ga niu lesu i vale.”—Marco.\nERA NA VUKEI AU NA QASE?\nEra na kauaitaki iko na qase. Era na vakavinavinakataka ni o via vakabulabulataka tale “na [nomu] loloma me vaka e liu.” (Vakatakila 2:4) Nira lomani iko, era na vakadodonutaka na nomu cala “ena yalomalua.” (Kalatia 6:1; Vosa Vakaibalebale 28:13) De ra na tuvanaka e dua mo drau vulica vata e dua na ivola me vaka na Toro Voleka Vei Jiova se “Tiko Ga ena Loloma ni Kalou.” Mo kila tiko nira na vakacegui iko ra qai tokoni iko ena gauna kece.—Aisea 32:1, 2.\n“Sega ni cegu nodra vukei au na qase ena walu na yabaki au malumalumu tu kina vakayalo. Dua na siga, e vakaraitaka vei au e dua na qase na keirau itaba. Au diva sara ga kina na marau au dau vakila tu niu se qaravi Jiova. Era vukei au vakayalololoma meu kaukaua tale vakayalo.”—Victor.\n‘Ena Vakaukauataki Iko’\nEna noda ivolanisere na ‘Sere ena Marau’ Vei Jiova, e tiko kina e vica na sere veiuqeti ena vakacegui iko qai vakaukauataki iko mo tomana tale nomu veiqaravi vakayalo. Kena ivakaraitaki, na qaqanisere naba 38. E yavutaki ena 1 Pita 5:10, kena ulutaga ‘Ena Vakaukauataki Iko.’\nTu na⁀inaki Jiova mo kila na dina,\nTu mai na buto ina rarama.\nA raica tu yani na nomu gagadre,\nO qarai koya qai via dodonu.\nKaya ni o cakava lomana,\nA veivukei, ena ia tiko ga.\nKalou soli Luvena ena vukumu,\nNi gadrevi sara mo na qaqa.\nNi sega ni bau bureitaki Luvena,\nNa vakaukauataki iko ga.\nTawaguileca nomu loloma,\nDau kauwaitaki ira na nona.\nDra i Jisu o voli mo nona na Kalou.\nE raica mo dei tu, qai solia tu na⁀igu.\nNa dusimaki iko me vaka ga mai liu.\nMo rogoca na ivakatagi ni sere qo kei na so tale, scan code se rai ena www.jw.org, ena ulutaga KA E VAKARAUTAKI> IVAKATAGI.\nWASE 1 “Au na Vaqarai Koya e Yali”\nWASE 2 Nuiqawaqawa—“Sogolati ena Sala Kece”\nWASE 3 Rarawa—Nida “Didivaka e Dua na Ka”\nWASE 4 Ora ni Lomada—“Vakasavasavataki Au Mai na Noqu Valavala Ca”\nWASE 5 Lesu Vua na “iVakatawanisipi kei na iVakatawa ni Nomuni Bula”\nText Sala me download kina na ka e tabaki Mo Lesu Vei Jiova\nAudio Sala me download kina na katokatoni Mo Lesu Vei Jiova


Na Kedra I Wiliwili, chapter 5 of the Fijian Bible - with audio narration\nSa qai vosa vei Mosese o Jiova ka vaka:\n2 "Mo vakaroti ira na luve i Isireli me ra biuti ira laivi na tamata vukavuka mai na nodra i tikotiko, na tauvi vidikoso, kei ira era sa tara na yago ni mate.\n3 "Mo biuti ira tani sara ga na tagane se na yalewa; kauti ira vakatikitiki mai na nodra i tikotiko, me ra kakua kina ni vakadukadukalitaka na nodra i tikotiko e na vanua Au sa tiko vata kina kei ira e na kedra maliwa."\n4 Era sa qai cakava sara na luve i Isireli na veika o ya ka ra sa biuti ira tani mai na nodra i tikotiko; me vaka sa vakarota o Jiova vei Mosese, era sa vakayacora vakakina.\n5 Sa qai vosa tale o Jiova vei Mosese ka vaka:\n6 "Mo vosa vei ira na luvei Isireli ka tukuna; 'Kevaka sa cakava e dua ga na ka ca e dua na tagane se dua na yalewa e na nona sega ni yalodina vua na Kalou, e sa na beitaki na tamata o ya,\n7 'Me na qai vakatusa o koya na ca e sa cakava. Me na qai sauma lesu taucoko tale o koya na ka ca e sa cakava, ka me dua tale na kena i kalima, ka me solia lesu tale vei koya e a caka ca vua.\n8 'Ia kevaka sa sega na wekai koya ka dodonu me caka vua na veisausaumi e na vuku ni ka ca ea caka vua, na veisausaumi ni veika ca o ya me na qai kau vua na Kalou ena vukuna na bete mei kuri ni luve ni me, me vakacabori ena vukuna.\n9 'Nai soro taucoko e savasava mai vei ira na luvei Isireli ka ra sa kauta mai vua na bete me qai soli kece vua me nona.\n10 'Na veika savasava taucoko era taukena na tamata yadudua me soli taucoko me nona; kei na veika kecega era solia vua na bete me qai votai kece me nona.'"\n11 Sa qai vosa na Kalou vei Mosese, ka tukuna,\n12 "Mo vosa vei ira na luvei Isireli ka tukuna vei ira: 'Kevaka sa lako tiko vakatani e dua na yalewa vakawati ka sega ni yalodina tiko vei watina tagane,\n13 'Ka rau laki veimoceri ka tiko vata sara kei na dua na tagane tani, ka vunitaki koya mai vei watina dina, sa na yaco kina vua me vakadukadukalitaki koya, ka sega ni dua e i vakadinadina vua se me rau kune sara ga â€”\n14 'Kevaka sa yaco mai na yalo ni vuvu vei watina tagane me vuvutaki watina yalewa, baleta ni sa vakadukadukalitaki koya; se sa yaco mai vua na yalo ni vuvu ka mani vuvutaki watina yalewa, dina beka ni se sega ni vakadukadukalitaki koya â€”\n15 'Me qai kauti watina yalewa mai o tagane vua na bete, me qai kauta mai o koya na i soro e gadrevi vei yalewa, me dua na i katini na i vakarau madrai droka; me kakua ni sova kina na waiwai se dua na ka boi vinaka, baleta oqori na i madrali ni veivuvutaki, kai madrali ni veivakananumi, ena kena kau mai na i valavala ca me vakananumi tiko.\n16 'Me na qai kauti koya vakavoleka mai na bete, ka vakatikora ena mata i Jiova.\n17 'Me na qai taura na bete na wai ni savasava ena dua na beseni, ka kumuna vata e so na qele ena buturara ni loma nivale ni veitavaki ka biuta yani kina na wai.\n18 'Na bete me na qai vakaturi koya na yalewa ena mata i Jiova, ka qai ubia na uluna, ka solia ki ligana na i madrali ni veivakananumi, sai koya na madrai droka ni veivuvutaki. Esa na qai tiko e ligana na bete na wai gaga e dau kauta mai na vosa ni veicudruvi.\n19 'E sa na qai vakayacora vua na bete me dua na nona vosa ni bubului ka tukuna vua na yalewa, "Kevaka e sega ni davo vata kei iko e dua na tagane, se o sega ni lako sese kina bula dukadukali ni o se vauci tikoga vei watimu tagane, mo galala mai na wai gaga oqo e dau kauta mai na veicudruvi.\n20 "Ia kevaka o sa lako tani dina mai ni o se vauci tikoga vei watimu tagane, ka o sa mani vakadukadukalitaki iko e na nomu sa davo vata tale kei na so na tagane e sega ni watimu" â€”\n21 'Me na qai vakatikora na yalewa o koya na bete e na vuku ni vosa ni bubului ni veicudruvi ka me qai tukuna vua na yalewa â€“ "Sa cudruvi iko na Kalou e na bubului kei ira na wekamu, ka me vuca mai na sagamu ka vuce talega na ketemu mai vei Jiova;\n22 "Na wai oqo ka tiko kina na cudru e na curu yani ki loma ni ketemu, ka na vakavucea mai, e na vuca talega mai na sagamu." E na qai tukuna na yalewa, " Emeni, me yaco ga me vakakina."\n23 'Me qai vola na vosa ni veicudruvi oqo na bete ena dua na i vola, ka basubasuka yani kina loma ni wai gaga.\n24 'Me na qai vakavuna vua na yalewa me gunuva na wai gaga ni vosa ni cudru, ena qai curu yani na wai o ya me vagaga na lomana.\n25 'Ena qai taura na bete na madrali ni veivuvutaki mai na liga ni yalewa, ka yalovaka nai madrali ena mata i Jiova, ka me qai kauta mai kina i cabocabo ni soro;\n26 'Me na qai kumuna vata me qumia e ligana e dua na i wase ni madrali, ka mei vakananumi, me qai va kama ena i cabocabo ni soro, ka me qai solia vua na yalewa me gunuva na wai.\n27 'Ni sa vagunuvi koya oti ena wai, ia ni sa na yaco, kevaka e dina ni sa vakadukadukalitaki koya oti ka sega ni yalodina vua na watina, e sa na yaco sara me wiwi vei koya, sa na qai vuce mai kina na ketena, ka tekivu me vuca sara mai na sagana, ka sa yaco o koya me cudruvi e na kedra maliwa na wekana.\n28 'Ia, kevaka e dina ni se sega ni vakadukadukalitaki koya na yalewa, ka se savasava tiko, e sa na vagalalataki o koya, ka na rawa me vakawa.\n29 'Sa i koya oqo na lawa ni veivuvutaki, ni se vauci tikoga e dua na yalewa vakawati vei watina, ia e mani digidigi me lako tani yani ka vakadukadukalitaki koya,\n30 'Se me sa yaco vua e dua na tagane na yalo ni vuvu, me sa vuvutaki watina kina, me qai vakaturi yalewa o koya e na matai Jiova, ka me qai cakava taucoko na bete na lawa oqo vua na yalewa.\n31 'Esa na galala kina na tagane mai na ca o ya, ia, na yalewa e sa tauca na ka e beitaki kina.'"


Vuna me Wiliki Kina na iVolatabu\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Alur American Sign Language Amharic Angolan Sign Language Arabic Armenian Armenian (West) Australian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Baoule Bashkir Basque Batak (Karo) Batak (Toba) Bengali Biak Bicol Bislama Brazilian Sign Language Bulgarian Cambodian Catalan Cebuano Chichewa Chilean Sign Language Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chokwe Chol Chuukese Chuvash Cibemba Cinyanja Colombian Sign Language Croatian Czech Czech Sign Language Dangme Danish Drehu Dutch Ecuadorian Sign Language Efik Emberá (Catío) Emberá (Chamí) English Estonian Ewe Faroese Finnish Fon French Ga Galician Georgian German German Sign Language Greek Greenlandic Guarani Guatemalan Sign Language Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hmong (White) Honduras Sign Language Huastec (San Luis Potosi) Hungarian Hunsrik Iban Ibanag Icelandic Igbo Iloko Indonesian Indonesian Sign Language Isoko Italian Italian Sign Language Japanese Javanese Kabardin-Cherkess Kabiye Kabuverdianu Kachin Kamba Kannada Karen (S'gaw) Kazakh Kekchi Khakass Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisi Kisonge Kongo Korean Korean Sign Language Krio Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Lamba Laotian Latvian Lhukonzo Lingala Lithuanian Low German Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Macua Malagasy Malawi Sign Language Malay Malayalam Maltese Mam Mambwe-Lungu Mapudungun Marathi Marshallese Mauritian Creole Maya Mbunda Mexican Sign Language Mingrelian Mixtec (Guerrero) Mizo Mongolian Myanmar Nahuatl (Central) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Northern Puebla) Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngangela Nias Nicaraguan Sign Language Niuean Norwegian Nyaneka Nzema Oromo Ossetian Otetela Palauan Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persian Peruvian Sign Language Polish Polish Sign Language Pomeranian Ponapean Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Quechua (Huallaga Huánuco) Quichua (Chimborazo) Quichua (Imbabura) Rarotongan Romanian Romany (Vlax, Russia) Ronga Runyankore Russian Russian Sign Language Samoan Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Seychelles Creole Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Spanish Sign Language Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tahitian Tajiki Talian Tamil Tamil (Roman) Tandroy Tankarana Tarascan Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tojolabal Tok Pisin Tongan Tshiluba Tsonga Turkish Tuvaluan Twi Tzeltal Tzotzil Uighur (Cyrillic) Ukrainian Umbundu Urdu Urhobo Uruund Uzbek Valencian Venda Venezuelan Sign Language Vietnamese Wallisian Waray-Waray Wayuunaiki Welsh Wolaita Xhosa Yapese Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zapotec (Lachiguiri) Zulu vakaViti\n“Au nanuma ni na dredre me kilai na iVolatabu.”—Jovy\n“Au nanuma ni na vakavucesa na wiliwili.”—Queennie\n“E oti sara ga noqu via wili iVolatabu niu raica na kena vavaku.”—Ezekiel\nVakacava e bau va tale ga qori na nomu rai me baleta na iVolatabu ena dua na gauna mani o sega ni wilika? Era nanuma e levu ni dredre na wili iVolatabu. De dua ena veisau na nomu rai ke vakaraitaki vei iko na sala o rawa ni marautaka kina na nomu wiliwili, ke o kila tale ga ni na marautaki qai vakainaki na nomu bula ke o dau wili iVolatabu.\nRogoca mada na ka era kaya eso me baleta na yaga ni nodra wili iVolatabu.\nE kaya o Ezekiel e yabaki 20 vakacaca: “E liu, au dau vaka tu e dua na draiva e sega ni kila na vanua e gole tiko kina. Ia e vukei au na iVolatabu me vakainaki na noqu bula. Na ivakasala e tu kina e yaga ena noqu bula e veisiga.”\nE kaya o Frieda, e yabaki 20 vakacaca: “Au dau yalototolo. Ia e vukei au na noqu wili iVolatabu meu lewai au vinaka. Qori e vakarawarawataka noqu veimaliwai, sa levu tale ga noqu itokani ena gauna qo.”\nE kaya me baleta na iVolatabu o Eunice, dua na marama yabaki 50 vakacaca: “E veisautaka noqu bula, au vakavinakataka rawa kina noqu itovo.”\nEratou vakadinata na le tolu qori kei na milioni tale vakacaca ni o na marautaka na bula ke o dau wili iVolatabu. (Aisea 48:17, 18) Ena vukei iko tale ga na iVolatabu mo vakatulewa vinaka, kunei ira na itokani dina, valuta na lomaocaoca, mo kila tale ga na ka dina me baleta na Kalou. E vinaka qai nuitaki na ivakasala ena iVolatabu ni vakarautaka sara ga na Kalou. O na vakila ga na kena yaga ke o muria.\nE dau dredre wale ga me tekivu rawa na wili iVolatabu. Vakacava o via kila eso na vakatutu yaga mo cakava kina qori, qai marautaka nomu wiliwili?\niMeli iMeli Vuna me Wiliki Kina na iVolatabu


O Koya, ni buli keda ka kilai keda vakavinaka e kila na ivakarau ni noda na mai bula me rawa ni da na rawata na bulamarau ena kena veta sara e cake.\nKemuni na Veitacini lomani, dua na ka taleitaki niu tiko rawa vata tale kei kemuni. Eda sa vakauqeti ena vosa eda sa rogoca. Au sa masulaka talega meu na tuberi ena vosa meu tauca.\nNa noqu itukutuku vei kemuni edaidai sa na vakadodonu sara ga. Sa ikoya oqo: karona nai vunau.\nNa ivunau ni Kalou e sega ni soli me vakadaroya se me tarova na noda na bulamarau. Na kena veibasai ga. O Koya, ni buli keda ka kilai keda vakavinaka e kila na ivakarau ni noda na mai bula me rawa ni da na rawata na bulamarau ena kena veta sara e cake. Sa vakarautaka tu o Koya na idusidusi, ni kevaka meda na vakamuria, ena kauti keda yani vakavinaka ena bula oqo. Eda nanuma na qaqa ni sere kilai levu o ya: “Karona nai vunau! Na bula vakacegu; bula dei.”1\nLomani keda vinaka tu na Tamada Vakalomalagi me kaya kina: Mo kakua ni lasu; kakua ni butako; kakua ni ia na veibutakoci; lomana na kainomu me vaka ko sa lomani iko; kei na so tale.2 Eda sa kila tu na ivunau. Kila tu o Koya ni da sa vakamuria na ivunau eda na bula marau kina, ena vakaibalebale ka sega soti na lomaocaoca. Ena rawarawa na iwali ni bolebole, vakakina na sotavi ni noda leqa ka da na ciqoma na nona veivakalougatataki sa yalataki tu. Ia, ni sa solia mai na lawa kei na ivunau, e solia talega na galala meda vakamuria se meda beca. Na noda vakatulewa ena ka vakaoqo ena vakatulewataka na vanua eda na laki cava kina.\nAu sa vakadeitaka ni o keda kece eda sa vakatututaka ni da na sasagataka meda na laki bulavata kei na Tamada Vakalomalagi kei na Luvena o Jisu Karisito. Sa dodonu kina, vei keda kece sara, meda digidigi ena noda bula me na kauti keda yani kina. Eda kila ni o vuni ca ena sasagataka me vakadaroya na inaki o ya. O koya kei ira na nona mataivalu era sasaga sara tiko vagumatua mera vakadaroya na noda sasaga ni buladodonu. Era saga tiko mera vakadaroya na noda sasaga meda na laki bulatawamudu ena kena valuti na inaki eda sa tuva oti tu mai. Sa veivakasalataki kina o iApositolo Pita ka kaya, “Dou yalomatua, dou vakatawa, sa veilakoyaki voli na nomudou meca na tevoro me vaka na laioni sa tagi a sa vakasaqara e so me tiloma.”3\nDina ga ni sega tu na gauna eda na sega kina ni temaki. O kemuni na cauravou, o ni sa tiko ena itabayabaki ko ni na rawai kina vakarawarawa. Na yabaki ni itabagone sa dau yabaki tu ni lecaika, ka vakila ni vaka mo sega ni tudonu, ena nomu via veiriti kei ira na nomu icaba kei na sasaga mo wili vaka dua vei ira. Ko ni na temaki kina mo ni tosoya sobu na nomuni ivakatagedegede ka vakamuri ira na kena vo me rawa kina ni ko na vakadonui kina vei ira nomu itokani. Ni yalovinaka ka vakaukauwa, ni tuvakarau mo ni valuta na cava ga ena vakuwai iko mai na kalougata ni bulatawamudu. Na digidigi ko cakava eke nikua sa na ka bibi sara ena bula sa bera mai.\nEda wilika ena 1 Korinica: “E dina beka ni sa vuqa na domo sa duidui e vuravura.”4 Eda sa vakavolivoliti ena vosa e veirawai, vosa vakailasu, vosa ni veibeci, vosa vakaiukuuku, kei na vosa veivakasesei. Au na kuria ni o ira oqo era domo rogo levu sara. Au vakasalataki kemuni ka kaya mo ni tosoya sobu na kena rorogo ka mo ni na vakarorogo ga kina domo malumu ka lailai ka na tuberi kemuni yani kina veimaroroi. Nanuma tiko ni dua e tiko vua na dodonu sa kotora na ligana e ulumu ni ko a sa papitaiso oti ka vakadeitaki iko mo sa lewena na Lotu ka kaya, “Ciqoma na Yalo Tabu.”5 Dolava na yalomu, na lomamu sara ga kina rorogo ni domo ko ya ka na vakadinadinataka na dina. Me vaka na parofisai ni parofita o Aisea, “Dou na qai rogoca e dua na vosa … , ka vaka, oqo na sala, dou mai lako tu ga kina.”6 Meda sa na tikoga, meda rawa ni rogoca na vosa veivakacegui vaka o ya ni na maroroi keda.\nNa kena sega ni muri na ivunau sa na dolava na gaunisala ni ka au na vakatoka me mate ca sara ni noda gauna. Era wili kina na mate ca sara ni vakadonui koya vakaikoya, na mate ca sara ni iyaloyalo vakasisila, na mate ca sara ni wainimate gaga ni veivakamatenitaki, na mate ca sara ni veimoceri vakaveitalia, kei na mate ca sara ni vakalutu gone meu tukuna ga e vica. Tukuna vei keda na ivolanikalou ni “vu ni ca sa vakavuna na ka ca kecega.”7 Eda kila ni o koya “na vu ni veika lasu kecega, a sa vakaisini ira na tamata ka vakamatabokotaki ira.”8\nAu sa vakamasuti kemuni mo ni drotaka na veika ena kauta laivi na nomuni bulamarau ena bula oqo kei na bula sa bera mai. Na nona ilawaki kei na lasu na vu ni ca ena kauti iko sobu ena dua na baba sisisi kina nomuni vakarusai kevaka mo ni vakatarai koya kina. Kona rairai sa tiko beka oqo ena baba sisisi oqori ka ko sega tiko ni kidava ni sa sega ni rawa mo ni na tarova. Ko sa rogoca oti na itukutuku ni vu ni ca. E vakalecaleca nona kaci toka mai: Vakadua ga ena sega ni dua na ka; tamata kece e cakava tiko; kakua ena itovo makawa; na gauna sa veisau; ena sega ni vakamavoataka e dua; na nomu bula e nomu mo bulataka. Kilai keda tu na vu ni ca ka kila na ivadi ni veitemaki ka na dredre vei keda meda sabaya. Sa ka bibi meda sa na yadrava vinaka sara toka ga me rawa ni da na drotaka na rawai ena lasu kei na veitemaki vaka oqori.\nEna vinakati na yalo dei ni da sa vakadeitaki ena vakabauta ka dina ena gauna dredre ka veilecayaki ka sa vakavolivoliti keda tu e daidai ni sa veisautaka na dina, vorolaka na ka vinaka kei na veika rakorako, ka sasagataka me vakaisosomitaka na vuku ni tamata e vuravura. Kevaka me a vola na tamata na ivakaro, ka qai veisautaka ena lewa vakatamata ena vakatulewa vakalawa se dua tale na sala sa na lewa ga vakatamata. Na ivunau, e ka va-Kalou. Ni vakayagataki na noda galala ni digidigi ena rawa nida vakatikitikitaka. Ia, ena sega ni rawa, meda veisautaki ira, ni da na sega ni rawa ni veisautaka na kena revurevu ka na lako mai ena kena sega ni vakamuri ka vakacacana.\nMeda na kidava ni noda marau levu ena bula oqo ena yaco mai ni da sa vakamuria na ivunau ni Kalou ka talairawarawa kina Nona lawa! Au taleitaka na vosa e kune ena Aisea wase 32, tikina e 17: “Ia, mai na cakacaka dodonu ena tubu na sautu ia na cakacaka dodonu ena vakatubura na vakacegu ka na tiko dei ka sega ni mudu.” Na vakacegu vakaoqori na veivakadeitaki ena rawa walega ena buladodonu.\nMeda na kakua ni vakatara na vaqitora na ivalavala ca. Meda kakua ni vakatara meda vakabauta ni da rawa ni da vaqitora walega “vakalailai” ena sega ni vakamuri na ivunau ni Kalou, ni ivalavala ca ena rawa ni tauri keda ena ligana kaukamea ka sa na bau ka mosimosi sara ga kevaka meda saga me da vakabulai keda mai kina. Na veivakabobulataki ena yaco mai vata kei na waigaga ni veivakamatenitaki, yaqona ni vavalagi, iyaloyalo vakasisila, kei na veimoceri vakaveitalia sa ka dina sara ka sa na ka dredre toka meda vagalalataka ni sa bau ka mosimosi sara toka ga.\nKevaka me so vei kemuni sa bale ena nona ilakolako au vakadeitaka vei kemuni ni tiko na sala ni lesu. Na yacana na veivutuni. Dina ga ni sala dredre, na nomu bula tawamudu ena vakatau kina. Na cava tale ena gadreva na nomu sasaga? Au kerei kemuni mo ni sa tekivu sara ga oqo, ka tekivu taura na ikalawa kina veivutuni. Na kena totolo ga ni caka, na kena totolo ni nomu na sotava na vakacegu kei na vakanomodi ka tukuna tiko o Aisea.\nDua na gauna lekaleka sa oti au rogoca kina na ivakadinadina ni dua na yalewa, ka rau sa lutu laivi mai kei watina ena sala ni veimaroroi, voroki na ivunau kei na kena sa voleka sara ni vakarusa na nodrau matavuvale. Ni rau sa raica ruarua na kabukabua ni veika sa mai vesuka tu na nodrau bula ni sa sega na bulamarau, kei na nodrau sa vakamosia tu na yalodra na nodrau daulomani, e rau sa qai tekivu veisau. Na sala ni veivutuni e berabera ka so na gauna e mosimosi toka ia ena nodra veivuke na iliuliu ni matabete kei na veituberi mai na matavuvale kei ira na itokani yalodina erau sa qai suka lesu mai.\nMeu wasea mada vei kemuni e dua na tiki ni nona ivakadinadina na yalewa o ya ena veivakacegui ni veivutuni: “E lesu vakacava mai e dua mai na itutu ni sipi lako sese ka vesuki ena [ivalavala ca] kina vakacegu kei na marau keirau sa vakila tu oqo? E yaco vakacava? Na kena isau … baleta ga e dua na kosipeli sa vinaka sara, dua na Luvena sa vinaka sara, kei na Nona vakacacabo baleti au … na vanua e a tu kina na butobuto, sa rarama mai oqo. Na vanua ni tu vakaca kei na mosi, sa tiko kina na vakanuinui kei na reki. Keirau sa vakalougatataki sara ga ena veisau ka na lako walega mai ena veivutuni ka na rawa ena Veisorovaki i Jisu Karisito.”\nEa mate na iVakabula me vakarautaki kina vei iko kei au na isolisoli o ya. Dina ga ni dredre na ilakolako o ya. Na yalayala sa ka dina sara. Kaya na Turaga vei ira sa veivutuni:\n“Ke sa vaka na ka kulakula, na nomudou ivalavala ca sa na vulavula me vaka na uca vulavula.”9\n“Koi au na Turaga au na [sega tale] ni nanuma.”10\nMeda na tutuvaka na noda ivakadinadina me kaukauwa ena noda bula taucoko, ena wiliki ni ivolanikalou kei na masumasu kei na vakananumi titobu ni veika dina ni kosipeli i Jisu Karisito. Ni sa teivaki ka kadre, na noda ivakadinadina ni kosipeli, ni iVakabula, kei na Tamada Vakalomalagi ena tara na veika kece eda cakava.\nAu vakadinadinataka ni o keda kece eda luvena na Tamada Vakalomalagi, ka da vakau mai ki vuravura ena gauna oqo ena dua na inaki, ka sa soli mai vei keda na matabete ni Kalou me rawa ni qaravi ira na tani, ka cakava na cakacaka ni Kalou ena vuravura oqo. Eda sa vakaroti meda bulataka na bula me na rawa kina vei keda me da buladodonu me na tiko ga kei keda na matabete.\nKemuni na veitacini, meda sa maroroya na ivakaro! Levu na veika vivinaka ka lagilagi sa waraki keda kevaka meda cakava vakakina. Me na noda na veivakalougataki o ya, sa noqu masu, ena yaca i Jisu Karisito, emeni.\n“Karoni nai Vunau,” Serenilotu, no. 187.\nRaica na Lako Yani 20:1–17; Maciu 22:39.\n1 Pita 5:8.\n1 Korinica 14:10.\nRaica na iVoladusiduisi 2: Veiliutaki ena Lotu (2010), 20.3.10.\n2 Nifai 26:22.


1 Veigauna 10 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\niMatai ni Veigauna 10:1-14\nMate o Saula kei ratou na luvena tagane (1-14)\n10 Era valuti ira na Isireli na kai Filisitia. Era qai dro na Isireli e matadra na kai Filisitia, era balemate e levu e Ulu i Kilipoa.+ 2 Era volekati Saula tiko ga yani kei ratou na luvena o ira na kai Filisitia, ra qai mokuti Jonacani, Epinatapi kei Malikisua+ eratou luvei Saula, o ira na kai Filisitia. 3 E kaukaua sara na nodra valuti Saula, era raici koya na dauvanavana, ra qai vakamavoataki koya na dauvanataka na dakaititi.+ 4 E tukuna sara o Saula vei koya e dau cola na nona iyaragi: “Ucuna na nomu iseleiwau mo suaki au kina, mera kua ni lako mai na tawacili qo mera vakalolomataki+ au.” Ia e sega ni via cakava qori o koya e dau cola na nona iyaragi ni rere vakalevu. E mani taura o Saula na iseleiwau qai suaki koya ga.+ 5 Ni raica o koya e dau cola na nona iyaragi ni sa mate o Saula, e suaki koya tale ga ena iseleiwau me mate. 6 E mate gona o Saula kei na tolu na luvena tagane, era mate vata kece na nona vuvale.+ 7 Nira raica kece na Isireli era tiko ena buca nira sa dui dro, ni sa mate tale ga o Saula kei ratou na luvena, era biuta sara na nodra koro mera dro, era qai lako yani na kai Filisitia mera tawana. 8 Ena siga tarava nira lako yani na kai Filisitia mera kauta na ka era taukena na sa mate, era raici Saula kei ratou na luvena ni ratou sa mate tu e Ulu i Kilipoa.+ 9 Era luvata na ka e tu vua, era kauta tani na uluna kei na nona iyaragi, ra qai talatala ina nodra vanua taucoko na kai Filisitia me vakarogoi na itukutuku ina nodra matakau+ kei ira na lewenivanua. 10 Era biuta sara na nona iyaragi ena vale* ni nodra kalou, era vakaliliga na uluna ena vale i Tekoni.+ 11 Nira rogoca kece mai Jepesi+ e Kiliati na ka kece era vakayacora na kai Filisitia vei Saula,+ 12 era lako kece na tamata qaqa mera kauta na yago i Saula kei na yagodratou na luvena. Era kauta i Jepesi era buluta na suidratou ena ruku ni kau levu e Jepesi,+ ra qai lolo me vitu na siga. 13 O koya gona, e mate o Saula ni tawayalodina vei Jiova ni sega ni muria na vosa i Jiova,+ ni lai taroga tale ga na dauvakacuru+ 14 ia e sega ni tarogi Jiova. E mani vakamatei koya qai solia na veiliutaki vei Tevita na luvei Jese.+\n1 Veigauna 10


O Ciqoma Tiko na ‘Kakana ena Kena Gauna Donu’? | Vulici\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bengali Bicol Bislama Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitumbuka Cibemba Cinyanja Croatian Czech Dangme Danish Drehu Dutch Efik English Estonian Ewe Finnish French Ga Georgian German Greek Greenlandic Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hebrew Hiligaynon Hindi Hungarian Icelandic Igbo Iloko Indonesian Italian Japanese Kannada Kazakh Kikaonde Kikuyu Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Kongo Korean Kwangali Kwanyama Latvian Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Maltese Marathi Maya Mizo Moore Ndebele Ndonga Nepali Ngabere Norwegian Nyaneka Nzema Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persian Polish Portuguese (Brazil) Punjabi Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Quichua (Imbabura) Rarotongan Romanian Russian Samoan Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Seychelles Creole Shona Silozi Sinhala Slovak Slovenian Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tajiki Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tshiluba Tsonga Turkish Turkmen Turkmen (Cyrillic) Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Urdu Uzbek Venda Vietnamese Wallisian Waray-Waray Wolaita Xhosa Yoruba Zulu vakaViti\nEDA bula tu qo ena gauna dredre duadua ena ivolatukutuku ni kawatamata. (2 Tim. 3:1-5) E vakatovolei e veisiga na noda lomani Jiova kei na noda sasaga meda muria nona ivakatagedegede savasava. E kila o Jisu ni na yaco nikua na ituvaki qori, e yalataka gona vei ira nona imuri nira na vakayaloqaqataki mera vosota me yacova na icavacava. (Maciu 24:3, 13; 28:20) Me rawa ni vakayaloqaqataki ira o Jisu, e lesia kina na dauveiqaravi yalodina e vuku me vakarautaka na ‘kakana vakayalo ena kena gauna donu.’—Maciu 24:45, 46.\nA lesi ena 1919 na dauveiqaravi yalodina, vica vata na milioni na ‘lewenivale’ mai na duidui vosa era sa kumuni ena isoqosoqo i Jiova, ra qai vakani tale ga vakayalo. (Maciu 24:14; Vkta. 22:17) Ia eso na noda ivola e sega ni tabaki ena vosa kece, e levu tale ga e sega vei ira na Internet se iyaya vakalivaliva mera raica kina na noda ivola. Kena ivakaraitaki, e levu e sega vei ira na vidio ni isoqosoqo kei na ulutaga era tabaki ena jw.org. Kena ibalebale, ni so era na sega ni kaukaua vakayalo nira sa calata tiko na kakana vakayalo? Me rawa nida sauma qori, de vinaka meda dikeva mada e va na taro bibi.\n1. Na cava na isaluaki levu duadua e tiko ena kakana e dau vakarautaka o Jiova?\nNi temaki Jisu o Setani me vukica na vatu me madrai, a qai tukuna vua o Jisu: “E sega ni bula na tamata ena madrai wale ga, e bula ga ena vosa kece e lako mai na gusu i Jiova.” (Maciu 4:3, 4) E volatukutukutaki ena iVolatabu na vosa i Jiova. (2 Pita 1:20, 21) Koya gona, na isaluwaki levu duadua ni keda kakana vakayalo na iVolatabu.—2 Tim. 3:16, 17.\nNa isoqosoqo i Jiova e vakarautaka taucoko se vakatikina na New World Translation of the Holy Scriptures ena sivia na 120 na vosa. E veiyabaki e vakadewataki tiko ga qori ena levu tale na vosa. Kena ikuri, vica vata na bilioni na ilavelave ni so tale na itabataba ni iVolatabu era vakarautaki taucoko se vakatikina ena vica na udolu na vosa. Na tubu vakasakiti qori e salavata kei na inaki i Jiova, oya mera “bula na veimataqali tamata kece, mera kila tale ga na ka dina.” (1 Tim. 2:3, 4) Me vaka ni “sega ni vunitaki [vei Jiova] e dua na kabuli,” eda nuidei ni na vagolei ira mai ena nona isoqosoqo o ira era ‘kauaitaka nodra bula vakayalo’ qai vakarautaka na kedra kakana vakayalo.—Iper. 4:13; Maciu 5:3, 6; Joni 6:44; 10:14.\n2. E yaga vakacava na noda ivola ena noda vakani vakayalo?\nMe rawa ni kaukaua nona vakabauta e dua, ena sega ni vinakati ga me wilika na iVolatabu. Ena vinakati me kila na ka e wilika qai bulataka na ka e vulica. (Jeme. 1:22-25) A vakadinata sara ga qori na matanivanua ni Iciopea ena imatai ni senitiuri. A wilika tiko na Vosa ni Kalou, mani tarogi koya na dauvunau o Filipi: “O kila na ka o wilika tiko?” E sauma na matanivanua: “Meu kila vakacava ke sega ni dua e vakavulici au?” (Caka. 8:26-31) E vukei koya sara o Filipi me rawata na kilaka dodonu ena Vosa ni Kalou. Na levu ni nona taleitaka na matanivanua na ka e vulica, e papitaiso sara kina. (Caka. 8:32-38) Na noda ivola tale ga vakaivolatabu e vukei keda meda rawata na kilaka dodonu me baleta na ka dina. E tara na lomada, e uqeti keda sara ga meda bulataka na ka eda vulica.—Kolo. 1:9, 10.\nEna noda ivola, eda sa vakamamautaki dina vakayalo ena ka meda kania kei na ka meda gunuva. (Aisea 65:13) Kena ivakaraitaki, e tabaki na Vale ni Vakatawa ena sivia na 210 na vosa, e vakamacalataki kina na parofisai vakaivolatabu, e vakalevutaka na noda kila na ka titobu vakayalo, e uqeti keda tale ga meda muria e veigauna na ivakavuvuli vakaivolatabu. E rauta ni 100 na vosa e tabaki ena Yadra!, e vakarabailevutaka noda kilaka me baleta na nona ibulibuli o Jiova, e vakaraitaka tale ga na sala meda muria kina na ivakavuvuli yaga vakaivolatabu. (Vkai. 3:21-23; Roma 1:20) Na dauveiqaravi yalodina e vakarautaka na ivola vakaivolatabu ena 680 vakacaca na vosa! Vakacava o dau biuta vakatikitiki e dua na gauna e veisiga mo wilika kina na iVolatabu? O dau wilika na mekesini vovou kei na ivola vovou kece e tabaki ena nomu vosa e veiyabaki?\nNa isoqosoqo i Jiova e vakarautaka tale ga na suinivunau mera vakayagataki ena noda soqoni, soqo ni tabacakacaka kei na soqo ni veiwasewase. O dau taleitaka na rogo ivunau, drama, vakatasuasua kei na veitarotarogi ena noda soqoni se soqo? Io, e vakarautaka vakayauyau o Jiova na keda magiti vakayalo!—Aisea 25:6.\n3. Ke sega ni tabaki kece ena nomu vosa na noda ivola, kena ibalebale qori o sa na lai malumalumu vakayalo?\nSega. Meda kua ni kurabuitaka ni na tiko na gauna era na ciqoma eso na dauveiqaravi i Jiova e levu na kakana vakayalo ni vakatauvatani kei na so tale na tacida. Baleta? Vakasamataki ratou mada na yapositolo. Eratou dusimaki se vakasalataki vakalevu ni laurai vata kei na so tale na tisaipeli ena imatai ni senitiuri. (Mari. 4:10; 9:35-37) Ia era sega ni walokai vakayalo na tisaipeli qori, era ciqoma sara ga na ka era vinakata dina.—Efeso 4:20-24; 1 Pita 1:8.\nMeda nanuma tiko, e levu na ka e cavuta se cakava o Jisu e vuravura e sega ni volatukutukutaki ena Kosipeli. E vola na yapositolo o Joni: “E levu tale na ka e cakava o Jisu, ke ra volai kece vakamatailalai au vakabauta ni na sinai o vuravura ena kena ivolavivigi.” (Joni 21:25) E levu sara na ka era kila na imuri i Karisito ena imatai ni senitiuri me baleti Jisu ni vakatauvatani kei keda, ia e sega ni kena ibalebale qori nida kalouca. E raica ga o Jiova me veiganiti na itukutuku e vakarautaki meda kila me baleti Jisu meda muria kina na weniyavana.—1 Pita 2:21.\nVakasamataka tale ga na ivola eratou vola na yapositolo vei ira na ivavakoso ena imatai ni senitiuri. Dua mada ga na ivola e vola o Paula a sega ni biu ena iVolatabu. (Kolo. 4:16) Vakacava sa sega ni veirauti na keda kakana vakayalo baleta ni sega vei keda na ivola ya? Sega. E kila o Jiova na ka eda vinakata, e veirauti gona na ka e vakarautaka meda kaukaua tiko ga kina vakayalo.—Maciu 6:8.\nE kila o Jiova na ka eda vinakata, e veirauti gona na ka e vakarautaka meda kaukaua tiko ga kina vakayalo\nNikua, eso na tacida era ciqoma e levu na kakana vakayalo ni vakatauvatani vei ira na so tale. Vakacava o vosataka tiko e dua na vosa e vica ga na noda ivola e tabaki kina? Ke dina qori, nanuma tiko o Jiova e kauaitaki iko. Vulica tiko mada ga na ivola sa tabaki ena nomu vosa. Ke rawa, tikova na soqoni ena vosa o kila. Mo nuidei ni o Jiova ena vakaukauataki iko vakayalo.—Same 1:2; Iper. 10:24, 25.\n4. Ke sega vei iko na ivola e tabaki ena jw.org, vakacava o na malumalumu vakayalo?\nE tiko ena noda Web site na mekesini kei na so tale na ivola vakaivolatabu. E tiko tale ga kina na ulutaga ena vukei ira na veiwatini, itabagone kei ira na gonelalai. Ena yaga vei ira na vuvale nodra vulica na ulutaga qori ena nodra Sokalou Vakavuvale. Kena ikuri, e tabaki ena noda Web site na macala ni soqo lavotaki, me vaka na Koronivuli e Kiliati kei na bose vakayabaki. E vakasavui tale ga kina vei keda na mataveitacini e vuravura raraba na itukutuku ni leqa tubukoso kei na kisi ni veilewai e vauci keda na tamata i Jiova. (1 Pita 5:8, 9) E yaga tale ga ena noda veivakavulici, ni rawa mada ga vei ira na vanua e vakatabui tu kina na noda cakacaka mera kila na itukutuku vinaka.\nIa ke tiko nomu Internet se sega, e se rawa tiko ga ni o kaukaua vakayalo. Dua na ka na sasaga e cakava na dauveiqaravi yalodina me veirauti na ivola e tabaka meda vakani kina vakavinaka na lewenivale. Mo kua ni nanuma ni dodonu me voli na iyaya vakalivaliva mo raica kina noda Web site. Eso na tacida era na rairai tabaka eso na ulutaga e tiko ena jw.org mera solia vei ira na mataveitacini e sega na nodra Internet. Ia ena sega ni vinakati me cakava sara qori na ivavakoso.\nEda vakavinavinakataka nona dina o Jisu ena nona yalayala me qarava na veika eda gadreva vakayalo. Ni sa voleka sara tiko me cava na iotioti ni veisiga ni vuravura ca qo, eda nuidei ni o Jiova ena vakarautaka tiko ga na ‘kakana vakayalo ena kena gauna donu.’\niMeli iMeli O Ciqoma Tiko na ‘Kakana ena Kena Gauna Donu’?


Era Bolecakacaka me Veisautaki o Tuxedo\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Armenian Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chol Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Ewe Fante Finnish French Georgian German Greek Haitian Creole Hiligaynon Hungarian Iloko Indonesian Italian Japanese Kinyarwanda Kirundi Korean Lithuanian Malagasy Malay Malayalam Nahuatl (Central) Norwegian Ossetian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Romanian Russian Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Sinhala Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Tahitian Tankarana Tarascan Tojolabal Totonac Tsonga Turkish Tzeltal Tzotzil Ukrainian Urdu Uzbek Uzbek (Roman) Valencian Vezo Xhosa Zulu vakaViti\nNi voleka na vitu ena mataka e Tuxedo, Niu Yoka, e karakarawa na lomalagi qai cevata na drano e tiko e yasa ni dua na vale taba va, era gole tiko kina eso na yalewa kei na tagane era dara tu na isulu ni cakacaka kei na kena ivava. Eso era gole mai na otela kei na vale voleka ga, so tale era gole sara mai Patterson, Wallkill, kei Brooklyn, e rauta ni 80 na kilomita na kena yawa.\nIa e levu sara era gole mai vakayawa ena duidui yasana e Merika kei na veivanua tale eso. Era bole mera mai cakacaka e Tuxedo me dua na macawa, ono na macawa, se balavu sara. Era sauma vakataki ira na nodra ilakolako, ra sega tale ga ni saumi ena nodra cakacaka, ia era marau mera veiqaravi e keri.\nEna gauna qo e rauta nira le 120 qai sega ni vakabekataki ni na tubu na iwiliwili qori ena vula mai qo. Era dabe kece ena valenikana, le tini ena dua na teveli. E levu era dau gunu kofi qai kana lewe ni vuaka. Ena 7:00 na kaloko, era sarava na kena veivosakitaki e dua na tikinivolatabu. Ni oti e tinikalima na miniti, sa tekivu na katalau. Era kana lewe ni vuaka, madrai, yaloka, kei na poreti. E sega ni leqa na kakana.\nNi oti na katalau ena caka tale e dua na masu qai tekivu sara na cakacaka. O ira na lesi ena tarataravaki, era dara na nodra isala ni cakacaka, matailoilo, kote ra qai kauta yani nodra iyaya ni cakacaka.\nE nodra inaki mera veisautaka na vale ni tabaivola e vakatokai na International Paper Company me vale e maroroi kina na iyaya ena tara kina na itikotiko liu ni iVakadinadina i Jiova. Na itikotiko liu qori ena tara volekata na tauni o Warwick. E veisautaki na vale ni tabaivola qori me rumu ni moce, ofisi, vanua ni cakacaka kei na maroroi ni iyaya. Ena siga Tusiti, ena ika12 ni Maji 2013, sa soli na veivakadonui me veisautaki na vale ni tabaivola e Tuxedo.\nNa cava era raica na bolecakacaka nira yaco yani ena nodra icili? E kaya o William mai New Jersey, “Ena imatai ni siga, ena vakaraitaki vei iko na nomu rumu, na ivakavakayagataki ni ki, kei na vanua era tu kina na dui tabana. Sa dua na ka na veikauaitaki. Ni oti na katalau, o na lai raici koya e liutaka na cakacaka me lesia na ka mo cakava.”\nE vakacava sara tu mada na cakacaka eke? E kaya o Yajaira mai Puerto Rico kei watina: “Keirau yadra ena veimama ni va, samaka na rumu, yadua na bilo kofi, lai vodo sara ena basi. Ni oti e dua na siga, keirau wawale ia keirau marau tu ga, vaka tale ga kina o ira na kena vo.”\nNa vanua o Warwick e tu e lomaniveikau. Rau gole mai Minnesota o Zach kei na watina o Beth. E tukuna o Beth na vuna rau via veivuke kina: “Keirau vakabauta ni sala vinaka duadua mo marautaka kina nomu bula oya mo qaravi Jiova. Keirau via vakayagataka na neirau taledi me keirau qaravi koya kina.”\niMeli iMeli Era Bolecakacaka me Veisautaki o Tuxedo


O Cei na Nomu Kalou?—Vukei Ira na Gone Mera Vakatulewa Vakayalomatua\nO Cei na Nomu Kalou?\nNA CAVA e bibi kina me tarogi na taro, O cei na nomu Kalou?— Baleta ni sokaloutaki tiko e levu na kalou. (1 Korinica 8:5) Ni vakabula e dua na tagane e se sega ni lako vakadua na yapositolo o Paula ena kaukaua i Jiova, era kailavaka na tu e kea: “Era sa rairai mai vakatamata vei keda na kalou!” Era vinakata sara ga mera sokalou vei Paula kei na nona itokani o Panapasa. Era kacivi Paula me o Eremesi kei Panapasa me o Seusi, na yacadrau e rua na kalou lasu.\nIa rau sega ni vakatara o Paula kei Panapasa mera sokalou vei rau. Rau cici vei ira na tu e kea rau qai kaya: “Ni saumaki tani mai na veika oqo sa sega ni yaga, kivei koya na Kalou bula.” (Cakacaka 14:8-15) O cei “na Kalou bula,” e bulia na veika kece?— Io, o Jiova, “sa Cecere sara duaduaga e vuravura taucoko.” O Jisu e vakatokai Jiova me “Kalou dina duaduaga.” O cei gona e dodonu me sokaloutaki duadua ga?— O Jiova!—Same 83:18; Joni 17:3; Vakatakila 4:11.\nNa cava rau sega ni vakatara kina o Paula kei Panapasa mera cuva sobu vei rau na tamata?\nE levu ga na tamata era sokalou vei ira na veikalou tale e so, era sega ni sokalou vua na “Kalou dina duaduaga.” Era sokalou ina veika e buli mai na kau, vatu, koula, se kaukamea. (Lako Yani 32:3-7; Vunau ni Soro 26:1; Aisea 44:14-17) So na gauna e so na tagane se yalewa rogo era rokovi me vaka nira kalou. E dodonu beka meda rokovi ira?—\nE vola o Saula ni sa veisau me yapositolo o Paula: ‘Na kalou ni vuravura oqo e vakamatabokotaka na lomadra o ira na sega ni vakabauta.’ (2 Korinica 4:4) O cei na kalou oqo?— Io, o Setani na Tevoro! E vakavuna o Setani me le levu era sokalou vei ira na tamata kei na veika tale e so.\nNi saga o Setani me cuva sobu o Jisu me sokalou vua, na cava e tukuna vei Setani o Jisu?— “Mo vakarokoroko vei Jiova na nomu Kalou, ia mo qaravi koya duaduaga.” (Maciu 4:10) E vakamatatataka o Jisu ni dodonu ga me sokaloutaki o Jiova. Daru wilika mada na kedratou ivakamacala e so na cauravou era kila vinaka tu oqo. Na yacadratou o Setareki, Mesaki, kei Apetiniko.\nEratou lewe ni matanitu ni Kalou o Isireli o iratou na cauravou Jiu oqo. Eratou a kau vakavesu ina vanua o Papiloni. E vakaduria e dua na matakau vakaitamera e caka mai na koula na tui ni vanua oya, o Nepukanesa. Dua na siga e vakarota o koya mera cuva na tamata kece ina matakau nira rogoca na ivakatagi. E kaya: ‘O koya e sega ni cuva sobu me vakarokoroko ena biu ena lovo bukawaqa.’ Na cava o na cakava?—\nNa cava eratou sega ni cuva sobu kina vua na matakau na le tolu oqo?\nEratou dau talairawarawa ina veika e vakarota na tui o Setareki, Mesaki, kei Apetiniko. Ia eratou bese ni cuva sobu. O kila na vuna?— Baleta ni kaya na lawa ni Kalou: ‘Mo kua ni qarava e dua na kalou tani, mo qaravi au duadua ga. Mo kua ni bulia e dua na matakau mo qai cuva sobu vua.’ (Lako Yani 20:3-5) Eratou talairawarawa ina lawa i Jiova o Setareki, Mesaki, kei Apetiniko, sega ina nona ivakaro na tui.\nE cudru vakalevu na tui, e mani vakarota me ratou kau mai vua na tolu na cauravou Jiu oya. E taroga: ‘E dina ni dou sega ni qarava na noqu kalou? Au na solia tale vei kemudou e dua na gauna. Ni dou rogoca ga na ivakatagi, dou cuva sobu mo dou vakarokoroko ina matakau au vakaduria. Ke sega, dou na biu ina lovo bukawaqa. O cei na kalou ena rawa ni vakabulai kemudou mai na ligaqu?’\nNa cava beka eratou na cakava na cauravou? Na cava o na cakava?— Eratou kaya vua na tui: ‘E rawa ni vakabulai keitou na neitou Kalou. Ke mani sega, keitou na sega ga ni qarava na nomu kalou. Keitou na sega ni cuva sobu ina nomu matakau koula.’\nSa qai kaukaua ga na nona cudru na tui. E vakarota: ‘Ni vakavitutaka na katakata ni lovo!’ E vakaroti ira na nona tamata kaukaua mera vesuki Setareki, Mesaki, kei Apetiniko ra qai kolotaki iratou ina lovo bukawaqa! Era mate ena yameyame ni buka na nona tamata oya na tui baleta ni sa rui katakata vakasivia na lovo! Ia vakacava o iratou na tolu na Jiu?\nEratou lutu sara ga ena lomadonu ni lovo bukawaqa o Setareki, Mesaki, kei Apetiniko. Ia eratou tucake mai! Eratou sega ni mavoa. Eratou sa sega tale tu ga ni vesuki. E yaco vakacava oqo?— E rai sobu ina lovo na tui, e rerevaka na ka e raica. ‘Eda sega beka ni kolotaki iratou e lewe tolu ina buka?’ e taroga. Era sauma na nona dauveiqaravi: ‘E vaka kina, o kemuni na tui.’\nE vakabulai iratou vakacava na nona tamata mai na lovo bukawaqa o Jiova?\nE kaya na tui: ‘Raica! Au raici iratou e le va eratou veilakoyaki voli e ra, e sega ni bau yameci iratou na buka.’ O kila se o cei e kedratou ikava?— Na agilosi i Jiova. E taqomaki iratou na tolu na Jiu me ratou kua ni kama.\nNi raica na ka oya na tui, e dolava na isogo ni lovo qai kacivaka: ‘Setareki, Mesaki, kei Apetiniko, o kemudou na tamata ni Kalou Cecere Duadua, dou curu mai tuba!’ Ni ratou curu mai, era raica kece na tu e kea ni sega ni bau kama na yagodratou. Eratou sega mada ga ni boiboi kubou. E qai kaya na tui: ‘Me vakacaucautaki na Kalou i Setareki, Mesaki, kei Apetiniko, ni tala mai na nona agilosi me vakabulai iratou na nona tamata eratou sega ni qarava e dua tani na kalou, ia eratou qarava ga na nodratou Kalou.’—Taniela, wase 3.\nNa ivakatakarakara cava soti era qarava se vakarokorokotaka na tamata nikua?\nNa cava eda vulica mai na ka e yaco oya? Era bulia tale ga na tamata ena gauna oqo na ivakatakarakara e so me qaravi se vakarokorokotaki. E kaya na ivola na Encyclopedia Americana: “Me vaka na kauveilatai, e rokovi tale ga na kuila.” E buli na ivakatakarakara mai na kau, vatu, kaukamea, se isulu. Era sega ni sokalou vua na empara ni Roma o ira na tisaipeli taumada i Jisu, na ka e vakatauvatana na dauvolaitukutuku makawa o Daniel P. Mannix ina “kena sega ni vakarokorokotaki na kuila se vakadamurimuri ni vosa ni bubului ina matanitu.”\nE bau dua beka na kena duidui vua na Kalou ke caka e dua na ivakatakarakara vakalotu mai na isulu, kau, vatu, se kaukamea?— E dodonu beka me sokalou na dauveiqaravi ni Kalou ina ivakatakarakara vaka oya?— Eratou sega ni cakava vaka kina o Setareki, Mesaki, kei Apetiniko. E marautaki iratou o Jiova. E rawa vakacava mo vakatotomuria na nodratou ivakaraitaki?—\nO ira na sokaloutaki Jiova e sega ni rawa nira sokaloutaka e dua tale na ka se tamata. Wilika na kena ivakamacala ena Josua 24:14, 15, 19-22; Aisea 42:8; 1 Joni 5:21; kei na Vakatakila 19:10.\nMO ITOKANI I JIOVA KA ME CAKA\nEna Vukei Iko Vakacava o Jiova Mo Doudou?\nO Jiova ena vukei iko mo yalodei me vakataki koya na goneyalewa lailai ni Isireli.\niMeli iMeli O Cei na Nomu Kalou?\nTolu na Iperiu


Ka e Vulici ena Raivotu i Isikeli me Baleta na Valenisoro\nKATO NI VEIVAKAVULICI 14A\nVakacerecerei Qai Taqomaki na Sokalou Savasava\nE vakacerecerei na valenisoro e raivotutaki ena “dua na ulunivanua cecere” (1). Vakacava eda sa tokona tiko na sokalou savasava, me bibi duadua ena noda bula?\nNa bai wavoki (2), e wavokita taucoko na lomanibai, e tiko e lomadonu na valenisoro (3), e vakadreti keda meda kua ni vakalaiva e dua na ka me vakaleqa noda sokalou vei Jiova. Ke vinakati mada ga me yawaka na sokalou savasava na ka e “sega ni tabu,” sa qai wacava na kena vinakati vua e dua e sokaloutaki Jiova nikua me kua ni vakaitovotaka na ka dukadukali!—Isik. 42:20.\nE drodro tiko mai na vanua tabu ni valenisoro e dua na uciwai, e lai yaco sara ina dua na savu, e vakabulabulataka na vanua (4). Ena veivosakitaki ena Wase 19 ni ivola qo na veivakalougatataki qori.\nTautauvata na iVakatagedegede Vei Keda Kece\nNa matamata cere e tuba (5) kei na matamata cere e loma (9) e vakadreti keda ni tiko na ivakatagedegede cecere e vinakata o Jiova vei ira kece na sokalou savasava. E tautauvata na levu ni matamata e tuba kei na matamata e loma kei na kedrau ivakarau. E veiganiti qori, ni tautauvata ga na ivakatagedegede dodonu e vinakata o Jiova vei ira kece na nona dauveiqaravi, se mani itavi cava era qarava, se na dede ni gauna era veiqaravi voli kina.\nMagiti ena Teveli i Jiova\nNa rumunikana (8) eda lai vakadreti kina ni o ira ena gauna makawa era rawa ni kania eso na isoro era kauta ena valenisoro, me vaka ga era lai kana vata kei Jiova. E duidui qori ena valenisoro vakayalo era sokalou kina nikua na lotu vaKarisito, ni sa cabori oti vakadua e “dua ga na isoro.” (Iper. 10:12) Ia eda na cabora ga na noda isoro ni veivakacaucautaki.—Iper. 13:15.\nO na rairai qoroya na matailalai ni ivakarau e taurivaki ena raivotu. Ia eda vulica kina e dua na tikina bibi: E vakadeitaka ni na vakalesuya dina mai o Jiova na sokalou savasava me vaka e nona inaki, e matata qai sega ni veisau me vaka ga na ivakarau e tauri. E sega ni tukuna o Isikeli ni raica e dua na tamata ena raivotu, ia e volaitukutukutaka na nona vunauci ira vakaukaua na bete o Jiova, vaka kina o ira na turaga kei ira na tamata. Mera tokona kece na dauveiqaravi ni Kalou na nona ivakatagedegede dodonu.\nLesu ina wase 14, parakaravu 13, 14\niMeli iMeli Ka e Vulici ena Raivotu i Isikeli me Baleta na Valenisoro\nrr t. 152-153


NA VUNAU NI SORO 21 FOV - A sa kaya vei Mosese ko - Bible Search\nNA VUNAU NI SORO 20 NA VUNAU NI SORO 22\nNA VUNAU NI SORO 21\nAi vakaro vei ira na bete, e na ka eso.\n1A sa kaya vei Mosese ko Jiova, Mo vosa vei iratou na bete na luve i Eroni, ka kaya vei iratou, Me kakua ni vakatawasavasavataki koya e dua e na vuku ni tamata mate vei ira na kai nona; 2ia e na vuku ni wekana dina ga, e na vuku i tinana, se tamana, se na luvena tagane, se na luvena yalewa, se na tuakana, se na tacina, 3se na ganena sa goneyalewa, sa wekana dina, o koya sa sega ni vakawati: io e na vukuna, e tara me vakatawasavasavataki koya kina. 4Me kakua ni vakatawasavasavataki koya ni sa turaga vei ira na nona tamata, me sega ni savasava kina. 5Me ra kakua ni tasia na uludra, se tasia na tutu ni kumidra, se tava na yagodra. 6Me ra savasava vua na nodra Kalou, ka kakua ni vakacacataka na yaca ni nodra Kalou: ni ra sa vakacabora tiko na ka sa cabo e na bukawaqa vei Jiova, me kakana me nei koya na nodra Kalou: o koya me ra savasava kina.\n7Me ra kakua ni vakawati kei na dua na yalewa sa dautagane, se sa vaqasei; me ra kakua talega ni vakawati kei na dua na yalewa sa veibiu kei na watina: ni sa savasava ko koya vua na nona Kalou. 8Mo vakasavasavataki koya kina; ni sa vakacabora ko koya na kakana me nei koya na nomu Kalou: mo nanumi koya me savasava: ni'u sa savasava koi au ko Jiova, o koya sa vakasavasavataki kemudou. 9Ia na luvena yalewa e dua na bete sa vakacacani koya ni sa dautagane, sa vakacacani tamana: ena vakamai ko koya e na bukawaqa.\n10Ia ko koya na bete levu maivei ira na wekana, sa livi ki na uluna na waiwai ni veilumuti, a sa buli me sulumaka nai sulu tabu, me kakua ni biuta na nonai sala, se dresulaka na nonai sulu; 11me kakua talega ni torova e dua na yago sa mate; me kakua ni vakatawasavasavataki koya e na vuku i tamana, se tinana: 12me kakua talega ni curu tani e na vale tabu, se vakacacana na vale tabu ni nona Kalou; ni sa vakatabui oti e na waiwai ni veilumuti sa nei koya na nona Kalou: Koi au ko Jiova. 13Ia me vakawati kei na dua sa goneyalewa ga. 14A yada, se yalewa sa biu, se yalewa sa vaqasei, se na dautagane, me kakua ni vakawati kei na dua sa vakaoqo: ia me vakawati kei na dua sa goneyalewa ga, maivei ira na kai nona. 15Me kakua talega ni vakacacana na nona kawa e na kedra maliwa na kai nona; ni sai au ko Jiova, ka vakasavasavataki koya.\n16Sa vosa talega vei Mosese ko Jiova, ka kaya, 17Mo vosa vei Eroni, ka kaya, O koya vei ira na nomu kawa e na dua nai tabatamata, sa dua vua na tikina ka ca, me kakua ni toro ko koya me vakacabora na kakana me nei koya na nona Kalou: 18ia na tamata kecega sa dua na tikina ka ca, me kakua ni toro mai: a tamata mataboko, se lokiloki, se ucu raraba, se dua na tikina sa vakatani, 19se sa ramusu na yavana, se ramusu na ligana, 20se sa dakupusi, se na leka, se ca e dua na matana, se sa bu ca se vakanana, se ceke; 21a tamata kecega vei ira na luve i Eroni na bete, sa dua na tikina e ca, me kakua ni toro mai me vakacabora na ka sa cabo vei Jiova e na bukawaqa; sa dua na tikina vua sa ca; me kakua kina ni toro mai ko koya me vakacabora na kakana me nei koya na nona Kalou. 22Me kania ga ko koya na kakana sa nei koya na nona Kalou, se ka tabu se ka tabu sara: 23ia me kakua ga ni curu ki loma ni lati, se torova nai cabocabo-ni-soro, ni sa dua na tikina vua e ca; me kakua kina ni vakacacana na noqu veivale tabu: ni sai au ko Jiova, ka vakasavasavataki ira.\n24A sa tukuna ko Mosese vei Eroni, kei iratou na luvena, kei ira kece na Isireli.


NA LAKO YANI 36 FOV - Ia me ra kitaka na cakacaka ko - Bible Search\nNA LAKO YANI 35 NA LAKO YANI 37\nNA LAKO YANI 36\nAi valavala ni vale ni Kalou, 2-38.\n1Ia me ra kitaka na cakacaka ko Pisalieli kei Aoliapi, kei na tamata lomavuku kecega sa solia vei ira ko Jiova na lomavuku kei na yalomatua, me kila na cakacaka kecega sa yaga e na cakacaka ni vale tabu, me vaka na ka kecega sa vakarota ko Jiova.\n2A sa kacivi Pisalieli kei Aoliapi ko Mosese, kei na tamata lomavuku kecega, sa vakavukuya na lomadra ko Jiova, io ko ira kecega sa uqeti ira na lomadra me lako mai ki na cakacaka me ra kitaka: 3a ra sa taura maivei Mosese nai solisoli kecega era sa kauta mai na Isireli me caka kina na cakacaka me yaga e na vale tabu. A ra sa kauta tiko vei koya nai solisoli era sa marau kina, e na veimataka kecega. 4Io ko ira kecega na tamata vuku, era sa kitaka na cakacaka kecega ni vale tabu, era sa lako mai ko ira na tamata yadua mai na cakacaka era sa oga kina; 5a ra sa vosa vei Mosese, ka kaya, Era sa kauta mai ko ira na tamata na ka sa rauta na cakacaka sa vakarota ko Jiova me caka, ka sa vo vakalevu. 6A sa vakarota ko Mosese, ka sa kacivaki voli e nai tikotiko, ka vaka, Me kakua na tagane se na yalewa me cakava tale e dua na cakacaka me soli ki na vale tabu. A ra sa vakadaroi na tamata me kakua ni kauta tiko mai. 7Ni sa rauta na cakacaka kece na ka sa kau mai, ka sa vo tu yani.\n8Ia na tamata lomavuku kecega vei ira era sa kitaka na cakacaka ni vale ni Kalou, era sa cakava e tini nai sulu e na lineni ni wa muloci matailalai, kei na ka pelu, ka lokaloka, ka kulakula; sa cakava kina ko koya eso na jerupi, na cakacaka talei. 9A kena balavu nai sulu yadua sa ruasagavulu ka walu na kiupiti, kei na kena raraba nai sulu yadua e va na kiupiti: sa tauvata na kedrai vakarau nai sulu kecega. 10A sa tutuya vata ko koya e lima nai sulu: ka sa tutuya vata nai sulu e lima ka vo. 11A sa cakava eso nai vakamatavili e na ka pelu e na bati ni sulu e dua, mai na bele ni ka sa cula: sa cakava vakakina e na bati ni sulu e saukana, e nai karua sa tutui vata. 12Sa cakava e limasagavulu nai vakamatavili e nai sulu e dua, ka limasagavulu nai vakamatavili e na bati ni sulu sa cula vata kaya na kenai karua: sa veitauri nai vakamatavili. 13A sa cakava e limasagavulu nai qila koula, a sa veiqilaititaka vata nai sulu e dua ki na dua e nai qila: a sa dua kina na vale ni Kalou.\n14A sa cakava ko koya nai ubi ni vale ni Kalou, e na vutika ni me: sa cakava ko koya e tinikadua nai sulu. 15A kena balavu nai sulu e dua sa tolusagavulu na kiupiti, kei na kena raraba nai sulu e dua sa va na kiupiti: sa tautauvata na kedrai vakarau nai sulu e tinikadua. 16A sa cula e lima nai sulu me dua, ka ono nai sulu me dua. 17A sa cakava e limasagavulu nai vakamatavili e na bele ni sulu, e saukana e na ka sa cula, ka limasagavulu nai vakamatavili e na bele ni sulu e nai karua ni ka sa cula. 18A sa cakava e limasagavulu nai qila parasa, me veiqilaititaka vata na vale tabu, me dua ga.\n19A sa cakava ko koya e dua nai ubi ni vale tabu e na kuli ni sipi tagane sa somoti damudamu; kei na dua nai ubi e cake e na kuli ni babale.\n20A sa cakava ko koya na kena papa ni vale ni Kalou e na kau sitimi, ka me duri tu. 21A kena balavu na papa yadua e tini na kiupiti, kei na kena raraba na papa yadua e dua na kiupiti ka afa kiupiti. 22Ki na papa e dua sa rua na kena basoga, sa veitaravi: sa vakarautaka vakakina ko koya na papa kecega ni vale ni Kalou. 23A sa vakarautaka na papa ni vale ni Kalou; e ruasagavulu na papa ki na yasa sa donuya na ceva: 24a sa cakava e vasagavulu na qara siliva e ruku ni papa e ruasagavulu; e rua na qara e ruku ni papa e dua, me rau dara kina na kena basoga ruarua; ka rua na qara e ruku ni papa e dua, me rau dara kina na kena basoga ruarua. 25Ia ki nai karua ni yasa ni vale ni Kalou, ko ya sa donuya na tokalau, sa cakava e ruasagavulu na papa; 26kei na kedra qara siliva e vasagavulu; e rua na qara e ruku ni papa e dua, ka rua na qara e ruku ni papa e dua. 27Ia ki na kubu ni vale ni Kalou sa donuya na ra, sa cakava e ono na papa. 28Ka rua na papa sa cakava ko koya ki na tutu ni vale ni Kalou e na yasana ruarua. 29Ia erau sa vauci vata era, ka vauci vata e cake, ki na mama e dua: sa cakava vakakina ko koya vei rau ruarua mai na tutuna ruarua. 30A sa walu na papa, a sa tinikaono na qara na kedra veiqara siliva, e rua na qara e ruku ni papa yadua.\n31A sa cakava ko koya eso nai kolokolo e na kau sitimi: e lima ki na veipapa e na dua na yasa ni vale ni Kalou; 32ka lima nai kolokolo ki na veipapa e nai karua ni yasa ni vale ni Kalou, ka lima nai kolokolo ki na veipapa ni vale ni Kalou, ki na kubu sa donuya na ra. 33A sa cakava nai kolokolo eloma, me darabasika na gau ni veipapa, mai na kubu e dua ki na kubu kadua. 34A sa botana na veipapa e ka koula, a sa cakava e na koula na kedra veimama mei daradara ni veikolokolo, a sa botana na veikolokolo e na koula.\n35A sa cakava ko koya nai lati e na ka pelu, ka lokaloka, ka kulakula, kei na lineni ni wa muloci matailalai: sa cakava kina eso na jerupi, me vaka na cakacaka ni matai vuku: 36a sa cakava kina e va na duru sitimi, ka botana e na koula: sa koula ga na kedratou i ruberube; a sa vakawaicalataka na siliva me mai va na kedra qara.\n37A sa cakava ko koya e dua nai sogo ni Vale tabu, e na ka pelu, ka lokaloka, ka kulakula, kei na lineni ni wa muloci matailalai, sa cakava na matai ni dautalitali sulu; 38kei na kena duru e lima, kei na kedratou i ruberube: a sa botana na kedra domodomo kei na kedrai vau e na koula; a sa parasa ga na kedra qara e lima.


Ludwig van Beethoven (17 Tiseba 1770 – 26 Me 1827) a daunivucu ka daunipiano e dua na Jamani. O koya e dua na ka bibi ena nona sa veisau na e kei na veidomoni na veitabagauna ivalu ena e ni ivakatagi malumu ka sa okati me dua vei ira na daunivucu cecere duadua ena veigauna kece sara. Na nona cakacaka e yalataki na veisau mai na malumu gauna ni e ki na veidomoni gauna tiko ena e sere.\nBeethoven a sucu mai Bonn. Na nona taledi ni sere e a laurai ena dua na yabaki lailai, ka a cudrucudru taumada kei na tabanataki ka vakatavulici mai vei Tamana Johann na nona voli Beethoven. E muri a qai vakavulici mai na nona daunivucu ka dautauri ivodovodo Christian Gottlob Neefe, ena nona icurucuru a tabaka kina na imatai ni nona cakacaka, e dua na ibinibini piano livaliva veiveisau, ena 1783. A kunea na vakacegu mai na dua na veivakalolomataki ni matavuvale mai Helene Von Breuning, ka dau lomani ira na luvena o koya, veikilai ka veivakavulici ena piano. Ni yabaki 21, a toki yani ki Vienna, ka yaco me kena isosomi, ka ririko ivukivukitaki kei Haydn. A qai rawata o Beethoven e dua na irogorogo me vaka e dua na virtuoso dautabapiano, ka sa voleka tiko ni loma mai vei Karl Alois, Ravouvou Lichnowsky me baleta na ivukivuki, ka a yaco na ni tolu piano tolu (na kena cakacaka taumada me vaka e Opus 1 na kena) ena 1795.\nNa imatai ni nona cakacaka mataivakatagi levu, Imatai Mataivakatagi, a rairai mai ena 1800, ka sa tabaki na imatai ni Wa Quartet ena 1801. Ena gauna oqo, sa tekivu me vakaitikotiko na nona vakarorogo, ia a tomana tikoga nona itovo, premiering his Ikatolu kei Ikalima Mataivakatagi ena 1804 ka 1808, gacagacataki. A rairai mai na nona Vailini Concerto ena 1806. Nona iotioti ni piano concerto (No. 5, Op. 73, kilai me 'Tui'), vakatabui ki na nona petereni wasoma icurucuru vakatawa Rudolf ni Austria, a vakaraitaki ena 1810, ia e sega ni Beethoven na dausolo. E voleka ni didivara o koya ena 1814, ka qai laki vakayacora na cakacaka ka rairai mai e matanalevu. E vakamacalataka na nona leqa ena bulabula kei na nona tatadra na nona bula ena rua na ivola, nona "Heiligenstadt Veiyalayalati" (1802) vei iratou na tuakana kei na nona unsent nona ivola ni loloma e sega ni macala "Tawamaterawa Lomani" (1812).\nEna veiyabaki mai na 1810, era sega tu ni vakaitavi kina na bula veimaliwai, a lewena o Beethoven e vuqa na nona cakacaka taleitaki ka oka kina na nona mataivakatagi e muri kei na nona loqi ivakatagi ni donui kei piano sonata. Na nona opera duadua, o Fidelio, ka a vakayacori taumada ena 1805, a vakavoui ena kena iotioti ni kena gauna ena 1814. A lewena na nona Missa Solemnis ena veiyabaki 1819 – 1823, kei na iotioti ni nona, Ciwa Mataivakatagi, e dua na imatai ni ivakaraitaki ni dua na sere mataivakatagi, ena 1822–1824. Volai ena iotioti ni nona yabaki, na nona Wa Quartet na 1825 – 1826 sa tiko kina na iotioti ni nona rawa ka. Ni oti e vica na vula davo tauvimate a mate ena 1827. Na cakacaka nei Beethoven e dau levutoka ga na e ni ivakatagi repertoire.\nRetrieved from "https://fj.wikipedia.org/w/index.php?title=Ludwig_van_Beethoven&oldid=34172"\nEna eso tale na cakacaka\nThis page was last edited on 24 Janueri 2021, at 16:14.


Eda sa Bula tu ena “iOtioti ni Veisiga”? Sa Yaco Dina Tiko na Parofisai ena iVolatabu? | Kaya na iVolatabu\nNa cava e yaco tu nikua e sa parofisaitaki tu ena iVolatabu?\nNa cava e kaya na Vosa ni Kalou me baleta na itovo ni tamata ena “iotioti ni veisiga”?\nCava eso na ka vinaka e parofisaitaka na iVolatabu me baleta na “iotioti ni veisiga”?\n1. E vei na vanua eda na kila kina na veika e se bera ni yaco?\nNI O sarava ena retioyaloyalo na veika sa yaco tu e vuravura nikua, vakacava o dau vaqaqa se cava ena yaco ena veisiga nimataka? Levu sara na ka vakarisekete e yaco vakidacala ena gauna qo. E sega gona ni dua nikua ena kila na veika ena yaco ena veisiga nimataka. (Jemesa 4:14) Ia e kila duadua ga o Jiova. (Aisea 46:10) Se makawa sara na nona parofisaitaka ena nona Vosa na veika ca era yaco tu ena gauna qo kei na veika vivinaka ena muria mai.\n2, 3. Na cava ratou taroga na tisaipeli vei Jisu, e sauma vakacava o koya na taro qo?\n2 A tukuna o Jisu Karisito ni Matanitu ni Kalou ena vakaotia na veika ca e vuravura, qai vukici vuravura me parataisi. (Luke 4:43) Era via kila ena gauna oya se na lako mai ena gauna cava na Matanitu ni Kalou me vakayacora kina qo. O ratou mada ga na tisaipeli i Jisu ratou a tarogi koya: ‘Na cava na ivakatakilakila ni nomuni tiko, kei na ivakataotioti ni veika vakavuravura?’ (Maciu 24:3) E sauma o Jisu nodratou taro, e kaya ni Kalou ga o Jiova e kila na gauna ena cava kina na ituvaki kei vuravura qo. (Maciu 24:36) Ia e vakamacalataka vei ratou na veika ena yaco e vuravura me vakatakila ni sa kena gauna me yaco mai kina na Matanitu ni Kalou, me kauta mai na sautu kei na vakacegu vua na kawatamata. Na veika e tukuna oya e sa vakayacori sara tiko ga ena gauna qo!\n3 Ni bera nida raica na ivakadinadina e dusia nida bula tu qo ena “ivakataotioti ni veika vakavuravura,” meda dikeva mada vakalekaleka e dua na ivalu a sega ni dua e vuravura e raica na kena yaco. A tubu na ivalu qo e lomalagi, ia e tarai keda mai na kena revurevu.\n4, 5. (a) Na cava e yaco mai lomalagi ni tekivu veiliutaki vakatui o Jisu? (b) Me vaka e tukuni ena Vakatakila 12:12, na cava na revurevu ni ivalu mai lomalagi?\n4 E vakamacalataki ena wase sa oti ni tekivu veiliutaki vakatui e lomalagi o Jisu Karisito ena yabaki 1914. (Wilika Taniela 7:13, 14.) Sega ni wawa tale o Jisu ena gauna oya. E kaya na iVolatabu ni “tubu na ivalu mai lomalagi: o Maikeli [dua tale na yaca i Jisu] kei ira na nona agilosi era vala kei na gata levu [o Setani na Tevoro], e vala tale ga na gata levu kei ira na nona agilosi.” * E druka ena ivalu qo o Setani kei ira nona agilosi ca, na timoni, ra mani kolotaki sobu e vuravura. Era marau na luve ni Kalou yalodina ni sa yali mai lomalagi o Setani kei ira nona timoni. Ia kena veibasai na tamata e vuravura, era na sega ni marau. E tukuna na iVolatabu: ‘Ena rarawa na vuravura ni sa lako sobu mai na Tevoro, e cudru vakalevu, ni kila tiko ni sa lekaleka nona gauna.’—Vakatakila 12:7, 9, 12.\n5 Dikeva na revurevu ni ivalu mai lomalagi. Ena levu ni nona cudru o Setani, sa na qai vakavuna e levu na rarawa se leqa vei ira na tiko e vuravura. Na wase qo ena vakadeitaka vei iko nida sa bula sara tu ga ena gauna rarawataki oya. Ia ena sega ni dede—ena “lekaleka nona gauna.” Sa kila vinaka tu qo o Setani. E vakatoka na gauna lekaleka qo na iVolatabu me “iotioti ni veisiga.” (2 Timoci 3:1) Eda marau meda kila ni sa voleka ni tinia na Kalou na nona vakacolasau voli na Tevoro ena dela i vuravura! Meda raica mada eso na ka a parofisaitaki ena iVolatabu e yaco sara tu ga ena gauna qo. Na veika sa yaco tu qo e ivakadinadina nida sa bula tu ena iotioti ni veisiga, qai sega ni dede sa na kauta mai na Matanitu ni Kalou na veivakalougatataki tawamudu vei ira na lomani Jiova. Ia meda dikeva mada e liu e va na ka e okati ena ivakatakilakila e cavuta o Jisu ena kilai kina na iotioti ni veisiga.\nVEIKA LELEVU E YACO ENA IOTIOTI NI VEISIGA\n6, 7. Sa yaco tiko vakacava nikua na veika a tukuna o Jisu me baleta na ivalu kei na leqa ni kakana?\n6 “Era na veivaluvaluti na veivanua kei na veimatanitu.” (Maciu 24:7) Vica vata na milioni era sa takali ena loma ni duanadrau na yabaki sa oti ena vuku ni ivalu. E vola e dua na daunitukutuku makawa mai Peritania: “Ena ivolatukutuku ni veigauna, e torosobu duadua na ika20 ni senitiuri ena levu ni vakadavedra e yaco kina. . . . E sega ni cegu e vuravura na ivalu ena loma ni senitiuri qo, ni cegu ga ena dua na vanua, cabolo ena dua tale na vanua. E tu tu yadua me sega na ivalu ena dua na vanua.” E kaya e dua na vakadidike e vakarautaka na Worldwatch Institute: “Nira soqoni vata na iwiliwili ni tamata era mate ena ivalu kece e yaco mai na imatai ni senitiuri me yacova mai na yabaki 1899, e vakatolutaki tale me tautauvata kei na kedra iwiliwili na mate ena ivalu ena [ika20] ni senitiuri.” Me tekivu mai na 1914, e 100 na milioni vakacaca era sa mate ena vuku ni ivalu. Ke tarai keda na rarawa e salavata mai kei na nona takali e dua na wekada voleka ena ivalu, sa rawa nida vakasamataka na rarawa vakaitamera era vakila e milioni vakamilioni e takali tale ga na wekadra ena vuku ni ivalu.\n7 “Ena vakilai na leqa ni kakana.” (Maciu 24:7) Era kaya na dauvakadidike ni levu sara na kakana e vuravura ena loma ni 30 na yabaki sa oti. Ia e levu era se vakila tiko ga na leqa ni kakana baleta ni sega vei ira na ilavo mera voli kakana kina, se sega nodra qele mera tea kina na kedra. Dua na iwiliwili vakaitamera ni lewenivanua ena veivanua era vakatorocaketaki tiko e sa tiki ni nodra bula e veisiga na waloloi. E raica ena vakadidike na tabana ni bula e vuravura na World Health Organization, ni sivia na lima na milioni na gone era mate e veiyabaki ena vuku ni kana vakaca.\n8, 9. Eda kila vakacava ni yaco dina na veika e parofisaitaka o Jisu me baleta na uneune kei na matedewa?\n8 “Era na yaco na uneune kaukaua.” (Luke 21:11) E vakaraitaka na tabana ni vakadidike e loma ni qele na U.S. Geological Survey ni sa dau yaco tiko e rauta ni 19 na uneune kaukaua e veiyabaki, na uneune kece qo era sa dau vakaca vale, ra vida tale ga na dela ni qele. Dau yaco tale ga e veiyabaki na uneune lelevu sara era sa dau vakarusa sara ga vakadua na veitikotiko. E laurai ena so na ivolatukutuku ni sivia e rua na milioni era mate ena itekivu ni yabaki 1900 ena vuku ni uneune. E kaya e dua na itukutuku: “E dina ni sa toro cake na vakadidike ena tabana qo, ia e sega ni veisautaka vakalevu na iwiliwili ni tamata era mate ena vuku ni uneune.”\n9 ‘Ena yaco na matedewa.’ (Luke 21:11) Sa levu sara na vuku ena tabana vakavuniwai, ia se vakaleqa tiko ga na kawatamata na mate era veitauvi makawa tu mai kei na mate vovou. E kaya e dua na vakadidike ni 20 na mate kilai levu me vaka na matenigacagaca, malaria, kei na cholera, era ravuravu tale tiko ena vica na yabaki wale ga qo. Eso na mataqali mate sa via vodi tiko na kedra wainimate. Kena ikuri, sa basika e rauta ni 30 tale na mate vou. Eso na mate qo e sega na kena wai, era vakavumate sara tiko ga.\n10. Na itovo cava e volai ena 2 Timoci 3:1-5 o sa raica tu nikua?\n10 Me ikuri ni veika lelevu me na yaco e vuravura, e tukuna na iVolatabu ni na kilai tani tale ga na iotioti ni veisiga ena veisau ni itovo ni tamata. E vakamacala ena tikina qo na yapositolo o Paula: “[E]na duatani sara na iotioti ni veisiga, ena vakilai kina e levu na ka dredre.” (Wilika 2 Timoci 3:1-5.) E kaya o Paula ni tamata era na\ndau lomani ira ga\nyali vei ira na veilomani vakaveiwekani\nvakarairai ga nodra qarava na Kalou, sega na kena dina\n11. E vakamacalataka vakacava na Same 92:7 na ka ena yaco vei ira e torosobu na nodra ivalavala?\n11 Vakacava, e laurai tale ga na itovo qo vei ira ena nomu itikotiko? Me qai sega! Veivanua kece nikua era sa tu kina na tamata e sega ni vinaka na nodra ivalavala. Qo e dusia ni sa na vakarau yavala na Kalou, ni kaya na iVolatabu: “Nira kadre na daucaka ca me vaka na co ca ra qai bulabula na dau cakacala, sa rauta mera vakawabokotaki vakadua.”—Same 92:7.\nYACO TALE TIKO GA ESO NA KA VINAKA!\n12, 13. Sa vakalevutaki vakacava na “kilaka dodonu” ena “gauna ni icavacava” qo?\n12 Sa sega ni tukuni rawa na levu ni rarawa e yaco ena iotioti ni veisiga, me vaka ga e parofisaitaka na iVolatabu. Ia ena vuravura lewalewai dredre qo, sa yaco tiko na veika vinaka vei ira na qaravi Jiova.\n13 ‘Ena vakalevutaki na kilaka dodonu.’ Qo na ka e parofisaitaki ena ivola i Taniela. Ena vakayacori ena gauna cava na parofisai qo? Ena “gauna ni icavacava.” (Taniela 12:4, 9) Me tekivu mai na 1914, sa kauai vakalevu o Jiova me vukei ira na via qaravi koya mera kila vakavinaka na iVolatabu. Era sa kila kina e levu na ka dina titobu me baleta na yaca ni Kalou, nona inaki, na isoro ni veivoli i Jisu Karisito, kedra ituvaki na mate, kei na nodra vakaturi. Era vulica tale ga na qaravi Jiova na ivakarau ni bula mera muria mera marau kina, me vakacaucautaki tale ga kina na Kalou. Era sa kila vinaka tale ga na itavi ni Matanitu ni Kalou kei na ka ena cakava me iwali ni ituvaki leqataki sa tu kina o vuravura. Na cava era cakava ena vuku ni veika era sa kila? Na taro qo e kauti keda ina dua tale na parofisai e sa vakayacori tiko ena iotioti ni veisiga qo.\n“Ena vunautaki mada na itukutuku vinaka qo ni Matanitu ni Kalou ena veiyasa i vuravura.”—Maciu 24:14\n14. Sa vakacava na rabailevu ni kena vunautaki na itukutuku vinaka ena gauna qo, o cei e vakaitavi tiko kina?\n14 “Ena vunautaki mada na itukutuku vinaka qo ni Matanitu ni Kalou ena veiyasa i vuravura.” Qo na ka e kaya o Jisu Karisito ena nona parofisai me baleta na “ivakataotioti ni veika vakavuravura.” (Wilika Maciu 24:3, 14.) Sa vunautaki tiko nikua ena veiyasa i vuravura ena sivia na 230 na matanitu kei na vica vata na drau na vosa na itukutuku vinaka ni Matanitu ni Kalou. Me kila kina o vuravura na ka dina me baleta na Matanitu qo, na ka ena cakava, kei na ka meda vakayacora meda vakaivotavota kina ena kena veivakalougatataki. E vica na milioni na iVakadinadina i Jiova era gumatua na vunautaka tiko na itukutuku vinaka ni Matanitu ni Kalou. O ira qo era gole mai na “veimatanitu kece, veiyavusa, veimatatamata, kei na duivosavosa.” (Vakatakila 7:9) E sega ni saumi na nodra veivakavulici na iVakadinadina i Jiova vei ira e vica vata na milioni era via kila na ivakavuvuli dina ena iVolatabu. E veivakurabuitaki na vakayacori ni parofisai qo, vakauasivi ni a tukuna tale tu ga mai o Jisu nira na “cati kemudou na tamata kece”!—Luke 21:17.\n15. (a) O vakabauta nida sa bula tu qo ena iotioti ni veisiga? Ena vuku ni cava? (b) Ni sa yaco “na icavacava,” na cava ena yacovi ira na saqati Jiova kei ira na talairawarawa ena veiliutaki ni Matanitu ni Kalou?\n15 Me vaka ni levu sara na parofisai ena iVolatabu era sa vakayacori tiko, vakacava o vakadinata nida sa bula sara tu ga qo ena iotioti ni veisiga? Ena gauna sa raica kina o Jiova ni sa veirauti na kena vunautaki na itukutuku vinaka, sa na qai yaco “na icavacava.” (Maciu 24:14) “Na icavacava” e vakaibalebaletaka na gauna ena yavala kina na Kalou me cavuraka laivi na veika ca e vuravura. O Jiova ena vakayagataki Jisu kei ira nona agilosi kaukaua mera vakarusai ira kece na tusaqati koya. (2 Cesalonaika 1:6-9) Sa na sega tale ni vakacalai ira na veimatanitu o Setani kei ira nona timoni. Oti ya, ena raica na Matanitu ni Kalou mera vakalougatataki o ira kece na vakamalumalumu ena kena veiliutaki savasava.—Vakatakila 20:1-3; 21:3-5.\n16. Na cava e ka vakayalomatua mo cakava?\n16 Sa voleka sara na gauna ena vakarusai kina na ituvaki kei vuravura e lewa tu o Setani, e bibi kina meda dui tarogi keda, ‘Na cava e dodonu meu cakava tiko?’ E ka vakayalomatua meda vakalevutaka tiko ga na noda kilai Jiova kei na veika e vinakata vei keda. (Joni 17:3) Dau vulica vagumatua na iVolatabu. Me tiki ni nomu bula na sosoqoni vata kei ira na dau saga mera cakava na loma i Jiova. (Wilika Iperiu 10:24, 25.) Mo kila na Kalou o Jiova ni o vulica na nona Vosa, mo kua tale ga ni cegu ena nomu vakavinakataka na nomu bula me rawa kina ni vakadonui iko na Kalou.—Jemesa 4:8.\n17. Na cava era na kidacala kina e levu nira sa na vakarusai na tamata ca?\n17 Sa tukuna tu o Jisu ni levu era na sega ni via kauaitaka na ivakatakilakila e dusia nida sa bula tu ena iotioti ni veisiga. Na nodra vakarusai na tamata ca ena yaco vakasauri, ena sega ni namaki. Era na kidacala na tamata ena gauna ena yaco kina me vaka ga na nona kidacala e dua ni yaco mai vakasauri na daubutako ena bogi. (Wilika 1 Cesalonaika 5:2.) E veivakaroti kina o Jisu: “Na gauna ena tiko kina na Luve ni tamata ena vaka ga na siga i Noa. Ena veisiga ni bera na waluvu, era kana, era gunu, era vakawati na tagane kei na yalewa, me yacova na siga e vodo kina i waqa o Noa, era sega ni bau kauai me yacova ni tekivu na waluvu qai kuitaki ira kece, ena vaka kina na gauna ena tiko kina na Luve ni tamata.”—Maciu 24:37-39.\n18. Na ivakaro cava i Jisu e dodonu meda raica vakabibi?\n18 Oya na vuna e kaya kina o Jisu vei ira na vakarogoci koya tiko: “Dou qarauni kemudou de bibi na lomamudou ena kana vakasivia kei na gunu vakasivia kei na lomaocaocataki ni bula, ena qai yaco vakidacala vei kemudou na siga ya me vaka na icori. Ni na yaco qo vei ira kece era tiko e dela i vuravura. O koya gona, mo dou yadra tiko, dou masu tiko ga mo dou drovaka kina na ka kece ena yaco, mo dou tu tale ga ena mata i koya na Luve ni tamata.” (Luke 21:34-36) E dodonu meda raica vakabibi na vosa i Jisu. Ena vuku ni cava? Ni o ira ena vakadonuya na Kalou o Jiova kei na “Luve ni tamata” o Jisu Karisito, era na bula ni vakarusai na veika vakavuravura e lewa tu o Setani, ra qai bula tawamudu ena vuravura vou totoka e sa voleka!—Joni 3:16; 2 Pita 3:13.\n^ para. 4 Raica na iKuri ena tabana e 218-219 ena so tale na ivakamacala e dusia ni o Maikeli e dua tale na yaca e vakatokai kina o Jisu Karisito.\nEna kilai na iotioti ni veisiga ena ivalu, leqa ni kakana, uneune, kei na matedewa.—Maciu 24:7; Luke 21:11.\nLevu era na lomani ira ga ena iotioti ni veisiga qo, era na lomana na ilavo, na marau, era na sega ni lomani koya na Kalou.—2 Timoci 3:1-5.\nSa vunautaki na itukutuku vinaka ni Matanitu ni Kalou ena veiyasa i vuravura kece ena iotioti ni veisiga qo.—Maciu 24:14.\niMeli iMeli Eda sa Bula tu ena “iOtioti ni Veisiga”?


Jona 1 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nVia drovaki Jiova o Jona (1-3)\nVakaliwava o Jiova e dua na cagi kaukaua (4-6)\nVu ni leqa o Jona (7-13)\nBiu o Jona ina wasawasa voravora (14-16)\nTilomi Jona e dua na ika levu (17)\n1 E vosa o Jiova vei Jona*+ na luvei Amitai, e kaya: 2 “Tucake, mo lako i Ninive+ na koro vakaitamera, mo vunauca, niu raica na ca ni nodra ivalavala.” 3 Ia e tucake o Jona me drovaki Jiova i Tasisi, e lako sobu i Jopa, e raica e dua na waqa ni vakarau soko i Tasisi. E sauma nona ivodovodo, e vodo sara me soko vata kei ira i Tasisi ni drovaki Jiova. 4 E vakaliwava sara o Jiova e dua na cagi kaukaua e wasawasa, e draki ca vakalevu na wasawasa qai voleka ni voca na waqa. 5 Era rere vakalevu na kaiwaqa ra qai kere veivuke yadua vua na nodra kalou. Era tekivu viritaka i wai na iyaya e tu e waqa me vakamamadataka.+ Ia o Jona e lako sobu ina dreke ni waqa, e davo qai mocelutu. 6 E lako yani na kavetani ni waqa, e kaya vua: “Na cava o mocera tiko? Duri, masuta na nomu kalou! De na kauaitaki keda mai na Kalou dina meda kua ni mate.”+ 7 Era qai veikayaka: “Mai meda vakawirimadigi,+ meda kila kina se o cei me beitaki ena leqa qo.” Era mani vakawirimadigi, e dusi Jona na madigi.+ 8 Era tukuna vua: “Yalovinaka, tukuna vei keitou se o cei me beitaki ena leqa e yacovi keda qo? Na cava nomu cakacaka, o lako mai vei? I vei nomu vanua, o cei o ira nomu kawa?” 9 E sauma: “O yau na Iperiu, au qaravi Jiova na Kalou ni lomalagi, o koya e bulia na waitui kei na vanua mamaca.” 10 Era qai rere ga vakalevu na tamata, era tarogi koya: “Na cava o cakava?” (Era kila na tamata ni a drovaki Jiova tiko mai, ni tukuna vei ira o koya.) 11 Era mani tukuna vua: “Na cava me keimami cakava vei iko me maravu vei keimami na waitui?” Ni veitubutuburi vakalevu na biau e wasawasa. 12 E kaya vei ira o koya: “Ni laveti au moni biuti au i wai, ena maravu vei kemuni na waitui, au kila ni bale ga vei au na draki ca levu qo e donui kemuni.” 13 Ia era voce vakaukaua na tamata mera tosoya na waqa i vanua mamaca, era sega ni rawata ni veitubutuburi vakalevu na biau. 14 Era qai masuti Jiova, era kaya: “Oilei kemuni Jiova, yalovinaka me keimami kua ni mate ena vuku ni tamata qo! Me kua ni beitaki vei keimami na dra e sega ni cala, ni oni vakayacora na ka oni vinakata, kemuni Jiova!” 15 Era mani laveti Jona era biuti koya i wai, mai maravu yani na waitui. 16 Era dokai* Jiova vakalevu na tamata,+ era qai vakacaboisoro vei Jiova, era bubului vua. 17 E tala o Jiova e dua na ika levu me tilomi Jona, e mani tiko o Jona ena kete ni ika me siga tolu, bogi tolu.+\n^ Kena ibalebale “Ruve.”


Na iWalewale ni Kena Tarai Cake e dua na Mataveilawa ni oti na Voli ni Yaca ni Mataisoqosoqo? - Step By Step Guide\nE vuqa era vakabauta tiko beka ni sa dodonu mo na vakasotara vata e dua na mataveilawa me tara cake kina e dua na mataveilawa ia na ka dina ga ni sa toso cake tikoga na tekinolaji ena gauna oqo, e rawa ni o cakava ga vakataki iko ka sega ni dua na kila-ka vakamisini.\nO gadreva e dua na mataveilawa vinaka me tara cake kina e dua na mataveilawa me vaka o gadreva. E rawarawa sara na kena iusutu. Au sa vakamacalataka tiko e dua na idusidusi ni iwali vinaka sara me wali kina na leqa ni kena tauyavutaki e dua na mataveilawa e taucoko.\nNi o volia oti e dua na yaca ni vanua, ko na gadreva me imatai ni nomu yavu e dua na veiqaravi. Na lomanibai ni Qaravi ni Vanua e maroroya kina na lewe ni nomu mataveilawa. iKarua, Me tara e dua na mataveilawa, o gadreva e dua na dautara mataveilawa. Kena iotioti, e dua na vakasama bulika.\niSau ni vale ni mataveilawa\nDautara Mataveilawa Kilai Levu\nTara e dua na mataveilawa Ka Vakayacani\nTuvai na tikotiko ka vakakina na vakayadrati\niOtioti ni Vakasama:\nIa ni se bera oqori, o na vinakata beka mo kila na isau dina ni kena tarai cake e dua na mataveilawa rai vinaka. Na kena isau ena vakatau sara ga ki na mataqali mataveilawa o vinakata. E tekivu e dua na mataveilawa ni bisinisi lailai ka lailai na kena isau mai na $100 ena veiyabaki e dau taura toka e vica na udolu na dola ena veiyabaki ena veika cecere e gadrevi mai na kena cakacaka.\nKeitou sa vakatura sara ga vei ira na neimami ilawalawa me tekivutaka e dua na mataveilawa ena dua na kabani lailai ni ko sa tubucake tiko ena nomuni bisinisi, sa rawa ni o vakuria eso tale na iwalewale torocake.\nE tiko e vuqa na dautara mataveilawa ni na vukei iko vakaidina mo tauyavutaka e dua na mataveilawa dokai. Eke au sa lisitaki kemuni vinaka duadua kina.\nDautara Mataveilawa ni Tatadra\nCakacaka Levu Sega ni Saumi\nDautara Mataveilawa ni Go Sose\nE vuqa vei ira na dautara mataveilawa oqo era tu vei ira na vale mera tara kina e dua na mataveilawa ena nodra dreti ka vakalutuma vakarawarawa. Na iotioti ni ka mo na veisotari kei na veika o gadreva kei na takete kei na iyauqaqa era solia tiko.\nE rawa ni o taura na yaga ni nodra ituvatuva ni veivakatovolei sega ni saumi ia kevaka e ganita sa dodonu mo tomana na nomu taura na ituvatuva ni kena isau ena veivula se dua na yabaki.\nMo vakaliuca tiko na nomu tubu, kei na balavu ni gauna– O na rawa beka ni vakuria eso tale na vakavoui, me vakatarai iko mo vakavouia na veika o gadreva, e tiko kina na nona veitokoni na kasitama kei na kena iyaya dau veikauyaki. Ena rawa beka kina mo lako tale mai na dua na itukutuku ki na dua tale ka sega ni yali?\nMai vei ira kece na dautara mataveilawa tukuni e cake, eda dau gadreva ga kina e dua na vatavata ni qaravi koya vakaikoya. Na mataveilawa ni WordPress dautaravale e tadola, galala, ka dau yaco mai kei na udolu na kena ivakaraitaki kei na kena isema e caka taumada. Sa dua na ka na #8217 o ya.\nE levu cake mai na 41 % ni o ira era vakayagataka na initaneti era sa vakayagataka tiko na WordPresss. Keitou dau vakarautaka na bisinisi’mataveilawa ena WordPress. E levu sara na galala ka veirauti kei na iyaragi tale eso ni soqo ni marau.\nMai na vakasama ni SEO, eda sa raica e vuqa sara na ivakaraitaki e vakamacalataka tiko ni sega ni dua e rawa ni vakanabataka na WordPress. NA SEO e sa baleta tiko na kena rawati e cake na idini ni vaqaqara me vakataki Google Bing kei na so tale. Na WordPress e sa levu cake sara na galala ni veitarataravi ni galala. Na ivakaraitaki ni SO ena vukea na Google kei ira tale eso me ra kila na lewe ni nomu lewena. Na vakayadrataki ni idini e sa baleta na kena sa na vakarawarawataki na lewena ena dua na sala o sa na cakacaka taumada tiko kina. Sega ni vakakina, veika vakamisini 14 NI SES. Ena rawarawa sara na nomu kunea e udolu na vidio ena initaneti mo vakadodonutaki kina na nomu taro me baleta na WordPress ena kena vakatauvatani.\nE dau marautaki ni tarai cake e dua na mataveilawa. Kevaka o sotava e dua na leqa ena nomu tauyavutaka e dua na mataveilawa sa rawa mo sikova na tabana ni veitaratara vei keitou ka veitaratara ena imeli.\nMe da tekivu mada #8217.\nDau caka wasoma me cala ena nomu digitaka e dua na iyatu sega ni veirawai. Io, vinaka ga ni o tiko vata kei keimami. Na WordPress sai koya e dua na yavu ka udolu era vakamacalataka e udolu na ivakatautauvata duidui inaki era cakava. Droini kei na kena ikuri ena rawa kina mo cakava na nomu droini ni mataveilawa sa digitaki.\nIo, Sega ni saumi na WordPress, sa rawa mo lavetaka mai na mataveilawa vakadonui. Na taro e basika ena vanua e tadu mai kina na WordPress kevaka e soli wale? Na kena isau o sauma tiko ena nomu volia na nomu na vanua e vakadauyau kei na yavu.\nOqo eso na isolisoli vinaka duadua ni Siga Nikua mo raica.\nE kalougata, na veisiga oqo, Veiqaravi ni Bluehost hosting solia e levu sara na ka ena dua na 60% vakalailaitaka na kena sega ni saumi na kabani tale eso ena vuku ni iyaya yadua. Sega walega ni o ya ia ena soli talega vei iko e dua na vanua sega ni saumi ka voleka sara ni isau ni nomu bula 14 ki na 15 dola dua na yabaki.\ne rawa ni o sikova na isema oqo ka rawa ni soli soli ni.\nE sega ni kabani vou ena makete ka se qai qaravi voli ga mai kina na kasitama me tekivu mai na 2005. Tiki ni ka oqo, kevaka mo ni sotava e dua na mataqali dredre ena kena vakaduri na nomuni mataveilawa sa na sega ni saumi mo ni veitaratara mai. Keimami na tu ga baleti kemuni ka marautaka na veivuke.\nNi ko sikova na mataveilawa vakadonui ni Bluehost, tarava mo na kiliki ena “tekivu sara ga oqo” ena kena tara cake e dua na mataveilawa.\nOqo ena kauti iko yani ki na tabana ka tarava ena dua tale na ituvatuva ka duatani na kena isau. Era na digitaka na tamata yadua kei ira na kabani na ituvatuva me vaka na nodra tauyavutaka kei na mataqali gagadre. Keitou vakatura mo tekivu ena dua na ituvatuva taumada. Baleta ni o sa tu ena dua na buturara taumada, ni sa vakarabailevutaki na nomu bisinisi ki na itagede ka tarava, na iwiliwili ni vulagi ena sikova na nomu mataveilawa, oti o sa qai toso ka vakatorocaketaka e dua na ituvatuva.\nEna gauna mada ga au tara kina e dua na mataveilawa ni noqu tamata me'u dau vakatura me ra volia e dua na ituvatuva taumada. Niu dau tokona na nodra mataveilawa, era tekivu kauta mai na vulagi, voleka ni gauna e takosova kina 25000 vula vei ira na vula. Oti au qai veisau ki na dua na ituvatuva ni kena veisautaki.\nIa,, Kevaka o cakacakataka na isau totolo taucoko vata kei na ituvatuva sau levu, o vakila ni o sega ni vakila. Vakaitaukei, keimami sega ni #8217;sega ni vakatura vei kemuni.\nSa levu sara na ka eda sotava ena veiqaravi vakaoya. Eda sa cakava tiko na veika kece oqo ena kena iotioti 10 yabaki. Keimami’keimami vakasalataki kemuni tikoga..\nNi oti o ya, era na kerei iko mo digitaka e dua na yaca e veiganiti. Eke mo na tiko ga kina ena .com. e dodonu me vakakina ena yaca ni nomu bisinisi ka vakadodonutaki na sipeli. Ni o tubu, o ira na nomu kasitama se o ira era vakayagataka era na kila na yacamu kei na mataisoqosoqo.\nNa ikalawa e tarava sa ikoya na tarogi iko ena so na ivakamacala taumada me vaka na imeli, yaca, iotioti ni yaca, kei na so tale. Vakaleweni ni veika matailalai, na ikalawa e tarava o na raica eso tale na sausaumi me vaka na tataqomaki ni mataveilawa, itataqomaki ni vanua, veitokoni ni mataveilawa. Sa rawa mo volia malua na ikuri ni iyauqaqa oqo ni ko gadreva na veivuke.\nNi'u tekivuna noqu mataveilawa ni veiqaravi, Au sega ni voli ira vakasauri. Ni oti e dua se rua na vula na gauna sa na qai veirauti na lewena ni mataveilawa, au sa qai volia vakaidina e dua na vale ni veitokoni kei na dua na ivakatakilakila ni tataqomaki.\nNi oti oya na digidigi ni sausaumi, ni caka oti na voli me baleta na wasewase ka vakakina na kena qaravi. Na itavi e tarava oya me vakacurumi na WordPress ki na nomu mataveilawa ni bera ni o qai tara vou.\nNi ko sa sainitaka na nomu akaude, Eratou na vakarautaka e dua na misini ni misini ni misini lalai me baleti ira era sega ni vakayagataka na misini. O ira era vakayagataka era vinakata me ra vakacuruma ga vakataki ira na nodra mataveilawa ka sega ni vukei ira e dua tale na ikatolu ni tamata.\nNi sa na caka ga na veika kece “typeyoursite.com/wp-admin/” ena barausa ni mata o na vagolea tale ki na tabana ni curu.\nVakacuruma na nomu ivoladuri o na raica kina na veivakasavasavataki ni WordPress.\niWalewale ni WordPress kei na kena e rawa ni vakayagataki mai na iulutaga sa vakamacalataki taumada. Na imatai e sega soti ni rairai vinaka se dau nanamaki. Ena rawarawa na nomu veisautaka ena nomu tabaka na irairai –>iKau.\nKo na raica e dua na itaba ni sikirini tautauvata me vaka e ra.\nNi o kiliki ka vakadikeva na ka vou 1000+ iKau totoka ni WordPress. Oqo e dua na vakatutu meu vakacuruma na ikau me vaka na gagadre se me'u tukuna na kena inaki. Na dairekitori ni itoko ni WordPress e duidui na ulutaga ni cakacaka. Sa rawa ni o vakadeyadrati ira me vaka na nodra taleitaki.\nMe baleta na idusidusi vakatabakidua oqo, Au sa mai tiko oqo meu vakadabera e dua na itoko ni WordPress ni levu na vuna wP. E sa tu na kena ivakaraitaki sa tu kina. Sa rawa ni o vakacuruma ga ena dua na kiliki. Ka vakarautaka na vanua oqo me vaka na nomu gagadre.\nMe baleta na volai ni lewe ni nomu mataveilawa, e rawa ni o ni vakayagataka na posi ka vakakina na draunipepa ni iyaya. Na veituburaki sa ikoya na volai ni lewe ni tukutuku ena veigauna eso ka ra vakayagataki na veitabana me vaka na draunipepa me tarai keda kina na tabana, lawatu ni veika vakaitaukei, ka me kena ile, itikotiko, kei na so tale.\nTara e dua na mataveilawa ni oti nona volia e dua na veiliutaki e sega ni duidui sara mai na veigauna taumada. Ia oqo na bula, e vuqa na dautara mataveilawa era sa tara rawa tu ka vakakina na kakana me tuvanaki ka vakayagataki na mataveilawa ena kena tavuci kei na turu. Na ka bibi duadua o ya na galala ni cakacaka, sega ni duavata kei ira tale eso de dua na veisau levu. Tiki ni ka oqo, e levu beka na vidio veivukei me wali kina na vakatataro mai vei keda. Keitou sa vakamacalataka oti na digidigi vinaka duadua ena taura tu vakabalavu ka tiko vua na veika kece sara o gadreva.\nE vica na ilavo o rawa ni rawata mai na WordPress Blog\nE Dredre Sara Me Da Cakava Na iLavo me Baleta na Volivolitaki Vei Ira na Lewena?\nPrevious PostNi o Volia e dua na iYavu ni Vanua mai na Go Syau? Cakava ga o iko\nNa iWalewale ni Kena Tauyavutaki e Dua na iYau ni Vosa Ka Sega ni Vakayavalaki?\nMe'u na Voli SSL mai na Noqu Tabana?