The Fiji Times Online | Nai Lalakai Online | Veisiko na Roko Tui Lau\nVeisiko na Roko Tui Lau VILIAME ODRO | Monday, October 9, 2017\nUpdate: 11:02AM NODA Railesu e na macawa oqo e da na wilika kina na nodra veisiko vei ira na nona lewe ni yavusa na Roko Tui Lau.\nNi tei wilika sara yani na i tukutuku ka a tabaki e na Na i Lalakai e na yabaki 1963:\nE a vakayacori e na Matanisiga Hall e Suva e na bogi ni Tusite sa oti oqo, e dua na nodra bose na lewe ni yasana ko Lau ka ra tu vakacakacaka tu e Suva.\nA vakavu na bose oqo mai na dua na nodra kerekere ki na Bose ni Yasana ko Lau na lewe ni yasana ka ra tu e na vanua ni cakacaka e Suva, kei na veivanua tale e so, de rawa ni dau talevi ira vakayabaki na nona lewe ni yasana na Turaga na Roko Tui Lau, ka me rawa ni vakamacalataka ka veivosaki vata kina kei ira e na veika e so ka yaco tiko e na nodra loma ni Yasana.\nSa mani yaco na nodra kerekere ko ya na lewe ni Yasana ka ra tu tani tu e na nona sa mai veilakoyaki sara voli ni oti na Bose Vakaturaga na Turaga na Roko Tui Lau (Ratu Isoa Gavidi) ki na veivanua ni cakacaka mai Namaka, Lautoka kei Vatukoula me veivosaki rawa kina kei ira ka qai mai kaciva sara e dua na Bose e Suva e na yakavi ni Tusite sa oti.\nEra a lewe levu sara na lewe ni yasana era a yaco rawa yani, ia me vaka ni a siga toka ni cakacaka e a mani sega ni sinai vinaka sara na vale.\nNi tekivu na bose e a kaya na Roko Tui Lau ni a tokona sara ga vakaukauwa na kena vakaturi e na Bose ni Yasana ko Lau na mosoni me dau vakataleva ko koya na nodra i tikotiko na lewe ni nona yasana ka ra tu voli e na nodra veivanua ni cakacaka.\nSEGA DINA NI KILA\nE a kaya ni dau vu vakalevu na nodra vosavosa ka lule vakalevu na yalodra na lewe ni yasana, e na nodra sega dina ga ni kila na veika ka dau vakayacori tiko e na nodra yasana, vakabibi sara talega e na nodra vei koro kei na nodra dui Veitikina.\nNa Roko sa i koya na i liuliu Vakaitaukei e na Yasana ka sa i koya talega ka kila vinaka cake na veika raraba ni tikotiko ni lewe ni vanua e loma ni yasana, a ya na Veitikina kei na veikoro yadua.\nE a dewa sara na i vakamacala nei Roko Tui Lau ki na dinau levu baleta na vuli ka sa tu, ka la�ki sota kaya e na gauna ka la�ki taura kina na i tutu ni Roko Tui Lau.\nNa kena levu taucoko e 23 na udolu na paudi ka dodonu me saumi yani ki na Tabacakacaka ni Vuli.\nNa i lavo oqo e okati kina e dua-na-i-kava ni kedra i sau na qasenivuli ka ra veivakatavulici tu e na koronivuli ni Veitikina.\nE vakaraitaka talega ko koya ni dau sauma tiko na Yasana ko Lau e 20 na sikolasivi mai na Vulinitu mai Matavatucou, ka tauya rua ki na veikoronivuli (sekonadari) tale e so.\nE solia tale tikoga na Yasana ko Lau e dua na i wase ni lavo ki na Ratu Sukuna Memorial School e Suva.\nE na vuku ni dinau levu oqo e a kaya kina vakaoqo o Roko Tui Lau,�Era sa duavata na lewe ni yasana ko Lau me musu tani tale e tauya 1 na paodi e na veitani niu era rawata me saumi kina na dinau oqo, ka sa kena vo tu e na yabaki oqo e 18 na udolu na paudi�.\nVEIVUKE KI TAMAVUA\nA basika cake talega mai e na veivosaki oqo na veivuke vakailavo ka dau soli tiko vei ira na lewe ni yasana ka ra curu tu vaka tauvimate e na valenibula mai Tamavua, kei ira na wekada ka ra leqa tu na i tuvaki ni yagodra mai nakoro. E kaya o Roko Tui Lau ni veigauna e liu e dau soli tiko e tauya 1 na paudi vei koya na wati koya ka tauvimate, ka ra tauya 1 na paudi talega na luvedrau, ia, ni raici ni sega ni lako vinaka tiko mai na soli ni Yasana, sa mani lewa na Bose ni Yasana ko Lau e na vula ko Okosita sa oti me lutu sobu na nodra i wasewase na gone ki na 10 na silini e na dua na vula.\nE dua na ka bibi ka vakaraitaka ko Roko Tui Lau e na nona kaya ni lewe vuqa sara tu madaga na lewe ni yasana ko Lau era sega tiko ni kila na kena wasei, se vakayagataki tiko vakacava na i lavo ni yasana.\nE lewe vuqa vei ira era vakabauta tu ni sauma tiko na Yasana na kedra i sau na Roko, na Buli ni Veitikina kei ira na Ovisa ni yasana se Turaganilewa i Taukei.\nNa kedra i sau ko ira na i vakalesilesi ni yasana oqo e lako vakadua taucoko sara mai na Matanitu ka sega ni sauma na yasana.\nSOLI NI YASANA\nA vure cake talega mai e na Bose oqo na nodra vakataroga e so na lewe ni Yasana se rawa ki na Yasana se na Tabacakacaka i Taukei me ra dau sauma vakalalai se vakatikina na nodra Soli ni Yasana na lewe ni Yasana ko Lau ka ra cakacaka tu e na veivanua ni cakacaka.\nA vakaraitaki e na loma ni Bose ni na rawarawa sara ni vakaycori ko ya kevaka e dua na veivosaki me vakadonui kina me dau musuki na kedra i sau vakamacawa se vakavula na tamata cakacaka lewe ni yasana me baleta na nodra Soli ni Yasana.\nE na tikina ko ya e a kaya kina ko Roko Tui Lau ni sa dau vakaroti ira oti na Buli ni Veitikina me ra dau taleva na veikoro ka vakasalataki ira na lewe ni nodra Tikina ni sa rawa me ra sauma vakalalai se vakatikina ga na nodra Soli ni Yasana me yacova ni sa saumi oti sara yani vakadua.\nSa vakayacori sara tiko na gaunisala oqori vei ira na lewe ni mataivalu, ka vaka talega kina vei ira ka ra cakacaka tu mai Vatukoula.\nWAQA NI YASANA\nE a vure cake talega e dua na i vakamacala e vale ni Bose ka kainaki kina ni vaka me ra sega ni bau galele tiko na lewe ni Yasana ko Lau me ra vakayagataka na waqa ni yasana na �Yatu Lau�.\nE kaya o koya ka vakamacala tiko ni sa levu wale tikoga na veivosaki baleta na waqa, ka rairai vu mai na nodra sega tiko ni raica na lewe ni yasana na kena yaga na waqa ka sega ni sotavata talega kei na i lavo me rawata mai ki na yasana.\nA qai vakamacala e kea ko Roko Tui Lau ni yaga levu taudua ni waqa ni yasana me vakavodoki mai kina na kako kei na nodra i usana na vei yanuyanu mai Lau ki Suva.\nA kuria na tikina ko ya ko Roko Tui Lau ni kaya,�Sa veivosakitaka tiko na Yasana ko Lau e na gauna oqo me sa na volia tale e dua na waqa me tautauvata kei na �Aoniu� ka me na kena i sau taucoko e 36 na udolu na paudi. Oqori e sega ni kena i balebale me sa na lavaki tale kina e dua na i kuri ni Soli ni Yasana ka ra sauma tiko e na gauna oqo na lewe ni yasana�.\nA i lavo ka nakiti tiko me voli kina na waqa ni Yasana me na lako mai vakadinau mai na dua na kabani ni inisua na �Liverpool Insurance Co. Limited� mai Lodoni e 23 na udolu na paudi, e 8 na udolu na paudi mai na i uma i lavo maroroi tu baleta na sosomitaki ni waqa (Replacement Fund), ka qai 8 tale na udolu na paudi mai na dua na uma i lavo e na veitaqomaki ni cagilaba (Hurricane Relief Fund).\nVOLA NEI TORA\nNi sa vakarau me tini na Bose, e a qai kaya o Roko Tui Lau ni a sega ni vinakata na Yasana ko Lau me vakaraitaka mai na lomana e na dua na ka me baleta na i vola ni i Lawalawa ni Vakavulewa mai na Yasayasa Vakara (Fijian Western Democratic Party) ka cavuti kina e vuqa na veika bibi baleti ira na Turaga sau ni noda vanua.\nSa mani lewa ga na Bose ni Yasana ko Lau e na vula sa oti me sa na dau vakarautaki tiko e 5 na drau paudi e na veiyabaki me baliti ira na Gone Turaga na Tui Nayau.\nA i naki ni lavo oqo me vakataudeitaki tiko ga ka vakaukauwataki talega kina na i tutu Vakasau e Lau na Turaga na Tui Nayau, ka sa i vakaraitaki talega ni nodra sega ni vakacauoca na lewe ni yasana me ra colata na i tavi vakaturaga kei na i colacola vakavanua ka dau lavaki vei ira.\nA qai tini na Bose e na nona vakavinavinaka ko Josua Bogidrau (o koya ka a liutaka na Bose) e na vukudra na lewe ni yasana ka tiko e na veivosaki e na nona yaco rawa yani na Turaga na Roko Tui Lau me la�ki vakamacala vei ira e na veika e baleta na nodra yasana, ka tauca talega na nona vakavinavinaka vei ira na lewe ni yasana era a yaco rawa yani e na yakavi ni siga ko ya.


Vakarautaka o Armenia Eso Tale na Cakacaka\nVeika Vakalawa e Armenia\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Armenian Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitumbuka Croatian Czech Danish Dutch English Ewe Finnish French Georgian German Greek Hausa Hungarian Igbo Indonesian Italian Japanese Kinyarwanda Korean Lithuanian Malagasy Norwegian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Romanian Russian Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Setswana Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tsonga Turkish Ukrainian Vietnamese Xhosa Zulu vakaViti\nNOVEBA 5, 2013\nSa qai tokona na matanitu o Armenia na nodra dodonu na sega ni via curu ena mataivalu. Ena ika23 ni Okotova, 2013 e vakadonui kina na ivola kerekere me baleta na cakacaka ni veiqaravi raraba vei ira na 57 mai na sivia na 90 na iVakadinadina i Jiova, era vinakata mera cakava na porokaramu vou qo (ena dikevi tale ga na vo ni ivola kerekere). Eratou mani gole na vakailesilesi ina Valeniveivesu e Erebuni qai vakadonuya na nodratou kerekere na le 6 mai na 20 na iVakadinadina era vesu tu. Eratou sereki na le 6 qo ena ika24 ni Okotova, 2013. Ena dikevi tale ga nodra ivola kerekere na iVakadinadina era via curu ena porokaramu vou qo, mera na sereki tale ga.\nE tekivu na porokaramu vou qo ena ika8 ni June, 2013. E veisau vakalailai na lawa ni Armenia me baleta na Cakacaka ni Veiqaravi Raraba me salavata kei na ivakatagedegede ni Lawa ena yasayasa vakaUrope, qai muri qori ena ika25 ni Julai, 2013. E tukuna na peresitedi ni Armenia me baleta na lawa qori ina Parliamentary Assembly of the Council of Europe ena ika2 ni Okotova, 2013: “O ira na sega ni via curu ena mataivalu ena vuku ni nodra vakabauta, era na sega ni okati mera beca na lawa.” Ena ika3 ni Okotova, 2013, sa qai vakatulewataka na matanitu o Armenia me vakalailaitaki ina ono na vula na kedra itotogi na sega ni via curu ena mataivalu. Eratou mani sereki kina ena ika8 kei na ika9 ni Okotova, 2013 e walu na iVakadinadina, ni sa lailai mai na ono na vula na kedratou itotogi. Na porokaramu vou ni cakacaka ni veiqaravi raraba e solia na galala vei ira na sega ni via curu ena mataivalu mera cakava eso tale na cakacaka e vakadonuya nodra lewaeloma e vakavulici vakaivolatabu. Qo era sa sega ni Lewe ni Mataivalu kei Armenia, e sega tale ga ni lewai ira na mataivalu. Na cakacaka ni veiqaravi raraba e 36 na vula, 48 na aua ni cakacaka ena dua na macawa qai 10 na siga ni gade ena dua na yabaki. O ira na vinakata na porokaramu qo, era na veiqaravi voleka ga ena nodra itikotiko qai soli vei ira na itavi e sega ni vauci kina na mataivalu.\nVeika e Vauca na Veisau ni Lawa\nNi se lewe ni Matabose e Urope o Armenia ena 2001, e duavata kei ira na vo ni Matanitu mera muria na lawa. Qori me baleta na cakacaka ni veiqaravi raraba kei na nodra sereki o ira kece na sega ni via curu ena mataivalu ena vuku ni nodra vakabauta. Sa matata tu na veidinadinati qori, ia se vakacacani ira tiko ga na cauravou iVakadinadina na matanitu o Armenia qai biuti ira e valeniveivesu.\nEna loma ni 20 na yabaki sa oti era vesu e sivia na 450 na iVakadinadina i Jiova, era vosota kina e levu sara na ituvaki dredre qai vakaloloma.\nEra marau na sega ni via curu ena mataivalu ena gauna sa vakadonui kina na Lawa me baleta na Cakacaka ni Veiqaravi Raraba e Armenia ena 1 ni Julai, 2004. Ia na kena muri na porokaramu qori e se tiko ga ena lewa ni mataivalu, e caka tiko ga na veitotogitaki. E vakabibitaka na Matabose e Urope ni sega ni muria tiko na ivakatagedegede ni Lawa vakaUrope na porokaramu ni Veiqaravi Raraba. Kena ivakaraitaki, ena iNakinaki 1532 (2007), e tukuna na Parliamentary Assembly of the Council of Europe ni “kauaitaka vakalevu na kena sega ni muri na ivakarau ni cakacaka ni veiqaravi raraba, levu era sega ni curu ena mataivalu ena vuku ni nodra vakabauta era iVakadinadina i Jiova, era se vesu tiko ga, ni vinaka cake vei ira mera vesu, mai na nodra cakava eso tale na cakacaka e sega ni okati ena veiqaravi raraba.”\nE vakaraitaka tale ga nona kauai na Komiti ni UN Human Rights ni se vesuki ira tiko ga na iVakadinadina na matanitu o Armenia nira sega ni via curu ena mataivalu ena vuku ni nodra vakabauta. E vakamacalataka na komiti ena ika105 ni bose ena 2012:\n“E dodonu me vakarautaka na matanitu e dua na isosomi ni veiqaravi vei ira na sega ni via curu ena mataivalu ena vuku ni nodra vakabauta. Me kua ni sema ena mataivalu na veiqaravi qori, se wili me vaka na itotogi se veivakararawataki. E sega ni gadrevi me kaukaua na ivakarau ni cakacaka se na kena dede me vaka ena mataivalu. E dodonu me sereki ira kece na vesu tu nira sega ni curu ena mataivalu se vakaitavi ena isosomi ni veiqaravi ena vuku ni nodra lewaeloma.”\nSolia na Galala o ECHR\nE biuta vakalawa o Vahan Bayatyan kei na rua tale na iVakadinadina i Jiova ina European Court of Human Rights (ECHR) na ka e cakava na matanitu o Armenia. E vuki na uto ena ika7 ni Julai, 2011 ni sa tokona na kisi nei Bayatyan na Mataveilewai Cecere duadua ni ECHR. Sa qai imatai ni gauna me vakataulewa na ECHR ina European Convention on Human Rights me taqomaka nodra dodonu na lewenivanua era sega ni vakaitavi ena vuku ni nodra vakabauta. E va tale ga qori na macala ni va tale na kisi ni veilewai ni ECHR e vauca na nodra dodonu na sega ni vakaitavi ena so na ka ena vuku ni nodra vakabauta. *\nE saqata o Armenia na vakataulewa ni Mataveilewai Cecere ena kisi nei Bayatyan, qai beitaki ira e 29 na iVakadinadina itabagone era sega ni vakaitavi ena vuku ni nodra vakabauta. Era vesu e 23 vei ira qori. Tekivu mai na Julai 2011 ina Okotova 2013 sa sivia na 168 na yabaki na dede ni nodra vesu na le 86 na tagane. Eso vei ira qori era biuta vakalawa nodra vesu vakatawadodonu ina ECHR.\nSega ni Kauaitaki Nodra Dodonu\nEra nuitaka o ira na sa vakacavara na nodra itotogi ena Okotova 2013 kei ira na sere mai ni na sega ni biu tale tiko na yacadra ena lisi ni daubasulawa. E vakasamataki tale tiko ga na ilavo e dodonu me saumi se sega vei ira na beitaki se ra a vesu ni bera na macala ni kisi ni veilewai nei Bayatyan.\nE se sega ni muri taucoko e Armenia na lawa vou me baleta na veiqaravi raraba. Ia e sa raica sara tiko vakabibi na matanitu na nodra dodonu na sega ni via curu ena mataivalu ena vuku ni nodra vakabauta.\nVakadonui na Tabana ni Veiqaravi Raraba ni Oti e Dua na Gauna\nMai lewena o Armenia na Matabose e Urope, qai vinakati me vakarautaka e dua na lawa vakadonui ni veiqaravi raraba\nMuri na lawa ni veiqaravi raraba, ia e liutaka na mataivalu. Era sega gona ni vakaitavi kina na iVakadinadina i Jiova\nVakarautaki ena lawa vakavoutaki eso na cakacaka me baleta na veiqaravi raraba, ia e sega ni salavata kei na vakabauta ni iVakadinadina i Jiova\nE raica na Mataveilewai Cecere ni ECHR na kisi ni veilewai nei Bayatyan kei Armenia, ni sa muri na dodonu e vauca na lewaeloma, e taqomaka nodra dodonu na sega ni vakaitavi ena vuku ni nodra vakabauta\nE vakataulewa vei Armenia e rua na Mataveilewai e Urope ena nodrau kisi o Bukharatyan kei Tsaturyan ni rau sega ni vakaitavi ena so na ka ena vuku ni nodrau vakabauta\nEna ika8 ni June, e dikevi tale na lawa qai muri na kena sa vakadonui ena ika25 ni Julai, e vakarautaki kina eso na cakacaka e sega ni sema ena mataivalu\nEna ika8 kei na ika9 ni Okotova, ratou sereki e le walu e Armenia, ratou a vesu ni ratou sega ni via curu ena mataivalu ena vuku ni nodratou vakabauta\nEna ika23 ni Okotova, e vakadonuya na Republican Commission na nodra kerekere na le 57 na iVakadinadina i Jiova mera veiqaravi raraba. Wili kina e ono vei ira na le 20 era se vesu tiko e Armenia.\nEna ika24 ni Okotova, eratou sereki e le ono na iVakadinadina mai na valeniveivesu e Erebuni, Armenia\n^ para. 11 Raica na kisi ni veilewai nei Erçep kei Turkey, nb. 43965/04, 22 Noveba 2011; Bukharatyan kei Armenia, nb. 37819/03, 10 Janueri 2012; Tsaturyan kei Armenia, nb. 37821/03, 10 Janueri 2012; Feti Demirtaş kei Turkey, nb. 5260/07, 17 Janueri 2012.\niMeli iMeli Vakarautaka o Armenia Eso Tale na Cakacaka


thrive freeze dried food Archives - Bulabula Duadua ni Kakana Mamaca\nDuidui mai na bulabula bula, Bulabula makete, kei bulabula Le-vel Wilika eso tale »\nNa yaga ni nomu dauniveivolakawa bula ka bulabula\n13 Comments\t/ best freeze dried food, kakana bulabula / By Admin\nNa yaga ni nomu dauniveivolakawa bula ka bulabula Wilika eso tale »\nNa iwalewale era cakava na daunituvakawa ni Bulabula?\n11 Comments\t/ best freeze dried food, kakana bulabula / By Admin\nNa iwalewale era cakava na daunituvakawa ni Bulabula? Wilika eso tale »\nLeave a Comment\t/ best freeze dried food, kakana bulabula / By Admin\nThrive life recipes Wilika eso tale »\n3 Comments\t/ best freeze dried food, kakana bulabula / By Admin\nBulabula na iyaya ni bula ni kana vinaka sai koya e dua na ka era tovolea tiko na tamata me ra cakava nikua. Baleta ga ni o vinakata mo kania na kakana bulabula e ’ ; e kena ibalebale ni levu na gauna. O na raici iko ni ko vaqara tiko na vakasama eso ni vakayakavi, ka na oka kina na isaluwaki totolo e dau bulabula tu. E rawarawa sara mo kunea na veleti o na vinakata mo …\nBulabula na ivoli Wilika eso tale »\nTokoni Vakailavotaki: Soli ni Waini\nfreeze na kakana ni itataqomaki\nSala me kania kina na nomu bulabula na vuanikau kei na veggies


Tiko Voli Mai na Lekutu 33 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nTiko Voli Mai na Lekutu 33:1-56\nNodra ilakolako na Isireli ena vanua talasiga (1-49)\niDusidusi ni nodra ravuti Kenani (50-56)\n33 Qo na nodra ilakolako na lewe i Isireli, nira biubiu mai na vanua o Ijipita+ me vaka na nodra ilawalawa,*+ ena nodrau veidusimaki o Mosese kei Eroni.+ 2 E vakavola o Mosese na veivanua era biuta mai ena nodra ilakolako me vaka e vakarota o Jiova, qo gona na nodra ilakolako nira biubiu mai na dua na vanua ina dua tale:+ 3 Era biubiu mai Ramisese+ ena imatai ni vula, ena ika15 ni siga ni imatai ni vula.+ Ena siga ga e oti kina na Lakosivia,+ era biubiu ena nuidei* na Isireli e matadra na kai Ijipita kece. 4 Ena gauna kece qori, era buluta tiko na ulumatua kece o ira na kai Ijipita ni mokuti ira ena kedra maliwa+ o Jiova, ni a totogitaka na nodra kalou o Jiova.+ 5 Era mani biubiu mai Ramisese na Isireli, era lai keba sara e Sukoci.+ 6 Era qai biubiu mai Sukoci, era lai keba e Ecami,+ ena iyalayala ni vanua talasiga. 7 Era biuti Ecami, era lesu tale i Pieiroci, e donui Peali-sifoni,+ ra qai keba ena mata i Mikitoli.+ 8 Oti ya era biubiu mai Pieiroci, ra qai takoso yani e loma ni wasawasa+ ina vanua talasiga,+ qai siga tolu nodra lako voli ena vanua talasiga e Ecami,+ ra qai keba e Mara.+ 9 Era biubiu sara mai Mara, era gole i Elimi. E tu e Elimi e 12 na waivure kei na 70 na vuniniuniu, era mani keba e kea.+ 10 Oti era biubiu mai Elimi, era lai keba ena bati ni Wasa Damudamu. 11 Era biubiu sara mai na Wasa Damudamu, era lai keba ena vanua talasiga o Sini.+ 12 Era qai biubiu mai na vanua talasiga o Sini, era lai keba sara e Tofika. 13 Oti ya, era biubiu mai Tofika, era lai keba e Alusi. 14 Era sa qai biubiu mai Alusi, era lai keba sara e Rifitimi,+ na vanua a sega kina na wai mera gunuva na tamata. 15 Era biubiu tale mai Rifitimi, era lai keba tu ena vanua talasiga kei Saineai.+ 16 Era biubiu mai na vanua talasiga kei Saineai, era lai keba sara e Kipiroci-ateva.+ 17 Era biubiu mai Kipiroci-ateva mera lai keba sara i Eseroci.+ 18 Oti ya era biuti Eseroci era lai keba sara e Ricima. 19 Era qai biubiu mai Ricima era lai keba e Rimoni-peresi. 20 Era biuti Rimoni-peresi era lai keba e Lipina. 21 Era biubiu mai Lipina era lai keba e Risa. 22 Oti era biuti Risa era lai keba e Kielaca. 23 Era biubiu mai Kielaca era lai keba sara e Ulu i Seperi. 24 Oti ya era biuti Ulu i Seperi era lai keba e Arata. 25 Era qai biubiu mai Arata era lai keba e Makeloci. 26 Era biuti+ Makeloci era lai keba e Teaci. 27 Oti oya era biubiu mai Teaci era lai keba e Tara. 28 Era biubiu sara mai Tara era lai keba e Micika. 29 E muri era biuti Micika era lai keba e Asimona. 30 Oti era biubiu mai Asimona era lai keba e Moseroci. 31 Era qai biubiu mai Moseroci era lai keba e Pinei-yekani.+ 32 Era biuti Pinei-yekani era lai keba e Ori-akitikati. 33 Era qai biuti Ori-akitikati era lai keba sara e Jotipaci.+ 34 E muri era biubiu mai Jotipaci era lai keba e Apirona. 35 Era biubiu sara mai Apirona era lai keba e Esioni-keperi.+ 36 Oti ya era biuti Esioni-keperi era lai keba ena vanua talasiga o Jini,+ oya e Ketesa. 37 E muri era biubiu mai Ketesa era lai keba e Ulu i Ori,+ e toka ena iyalayala ni vanua o Itomi. 38 E qai gole cake ina Ulu i Ori o Eroni na bete ena lewa i Jiova, qai mate e kea ena ika40 ni yabaki nira sa biubiu oti na Isireli mai na vanua o Ijipita, ena imatai ni siga ni ikalima ni vula.+ 39 Sa yabaki 123 o Eroni ena gauna e mate kina e Ulu i Ori. 40 Ia o tui Arati,+ na kai Kenani a tiko voli ena Nikepi ena vanua o Kenani, e rogoca sara nira sa lako tiko yani na Isireli. 41 Era sa qai biuti Ulu i Ori+ era lai keba e Salimona. 42 Oti ya era biubiu mai Salimona era lai keba e Pinoni. 43 Era biuti Pinoni sara era lai keba e Opoci.+ 44 Era qai biubiu mai Opoci era lai keba e Iye-aparimi, e toka ena iyalayala kei Moapi.+ 45 E muri era biuti Iyimi era lai keba e Taiponi-kata.+ 46 Oti ya era biubiu mai Taiponi-kata era lai keba sara e Alimoni-tipilaceimi. 47 Era biuti Alimoni-tipilaceimi era lai keba ena veiulunivanua kei Aparimi+ e toka ena mata i Nipo.+ 48 Oti era sa qai biubiu mai na veiulunivanua kei Aparimi, era lai keba sara ena buca dravuisiga kei Moapi donuya na Joritani e Jeriko.+ 49 Era keba voli ga donuya na Joritani, mai Peci-isimoci me yaco i Epeli-sitimi+ ena buca dravuisiga kei Moapi. 50 E vosa vei Mosese o Jiova ena buca dravuisiga kei Moapi donuya na Joritani e Jeriko, e kaya: 51 “Vosa vei ira na Isireli qai tukuna vei ira, ‘Oni na takosova na Joritani moni butuka yani na vanua o Kenani.+ 52 Moni cemuri ira kece na lewenivanua mai matamuni qai vakarusa nodra ka kece era ceuti ena vatu,+ kei na nodra matakau kaukamea+ kece, moni vakarusa tale ga na nodra vanua cecere kece ni sokalou.+ 53 Oni na qai taukena na vanua qai tiko kina, niu na solia sara ga vei kemuni na vanua moni taukena.+ 54 Moni vota na vanua ena vakawirimadigi+ ena kedra maliwa na nomuni vuvale. Moni vakalevutaka na nodra ivotavota na iwasewase lelevu, moni vakalailaitaka na nodra ivotavota na iwasewase lalai.+ Ena vakatau ena vakawirimadigi na nodra ivotavota na tamata yadua. Oni na taura na veika e nomuni me ivotavota ena veiyavusa i tamamuni.+ 55 “‘Ke oni sega ni cemuri ira tani na lewenivanua mai matamuni,+ o ira oni na vakavoca era na ka votivoti e matamuni ra qai ka cogacoga e yasamuni, era na qai vakararawataki kemuni voli ena vanua oni na lai vakaitikotiko kina.+ 56 Au na qai cakava vei kemuni na ka au a nanuma meu cakava vei ira.’”+\n^ Ipe., “me vaka na nodra mataivalu.”\n^ Ipe., “biubiu nira laveta tu na ligadra.”\nTiko Voli Mai na Lekutu 33


Summary of Digital inclusion user insights — Pacific peoples report — Fijian version | NZ Digital government\niVakamacala lekaleka ni veitaratara ena Mona Livaliva — Ripote ni kai Pasifika\n“Kua ni tokaruataka tiko ga na veivosaki, vakayacora e dua na ka — o sa kauti keda tiko ga e muri.” Qori e dua vei ira na ivakaraitaki ni veika e rogoca na Tabana ni Veivaqaqai ni Matanitu ni vakataroga tiko e vica na kai Pasifika ena 2020 me kila kina nodra nanuma ena itatao ni veisoli itukutuku kei na veitaratara ena mona livaliva.\nNa rai ni matanitu me tiko kece vei keda na veika eda gadreva meda vakaitavi, soli vakasama qai yaga vei keda na veitaratara ena mona livaliva — rawata na veitaratara (isema, rawarawa kena isau qai rawarawa na veitaratara), veika e kila e dua, veinuitaki qai veiuqeti.\nEra sivia e 8 na pasede na lewenivanua e Niusiladi, sa dua na itavi levu era vakaitavi kina na kai Pasifika ena veika eda kilai kina, na rawaka ni noda vanua, noda itovo kei na ivakarau vakavanua. Ena yasana adua, e 1 mai na 5 na kai Pasifika e Niusiladi era tiko ena yabaki 16 ina 65 era sega ni kila na ivakavakayagataki rawarawa ni kompiuta[Footnote 1] — qori e vakaruataki vei ira na sega ni kai Pasifika.\nNa Veitaratara ena Mona Livaliva — Ripote ni kai Pasifika e vakarautaka na vakadidike momona ena nodra vakayagataka na kai Pasifika na veitaratara ena mona livaliva. Era vakatarogi e vasagavulu ka vitu na duikaikai, e duidui na nodra yabaki ni bula, era cavutu mai na duidui yasana. Era wasea nodra vakasama kei na veika era sotava se vakila ena veika e vauca na nodra okati kei na nodra sega ni okati ena veitaratara ena mona livaliva ena yasana:\nvaka tamata yadua, iliuliu kei na bolecakacaka\nvei ira era veisemati kei na lotu, veitikotiko, itabagone ni Pasifika, ira era LGBTTQI+ / MVPFAFF, isoqosoqo vakamatanitu kei na tabana ni iyaya se misini vovou.\nE laurai ena vakadidike ni levu na ka e vakavuna na leqa ni nodra okati kei na nodra sega ni okati ena veitaratara ena mona livaliva na kai Pasifika, e dau vakatau sara ga vei ira yadua, nodra vuvale kei na ituvaki ni itikotiko era veimaliwai kina.\nVeika bibi e laurai\nNa vakasama era vakatura na kai Pasifika ena ituvatuva kei na ivakarau ni veiqaravi kei na veika me vakabibitaki e bibi dina me rawa ni vakadeitaka ni na rawa kina vei ira ena itikotiko mera tokona — “E kila vinaka na ka na itikotiko.”\nNa isau ni misini e sema ina mona livaliva kei na isau ni kena sema e dua na ilati levu — “Na saumi ni kena tawa na talevoni ena $20 se voli ni vakayakavi sa macala tu ga na ka ena vakatulewataki.”\nNi vakamuri tiko ga eso na ivakarau makawa e sega ni vakayagataki kina na mona livaliva ena kena rawati eso na veiqaravi vakamatanitu e yaga sara ga — e levu na isoqosoqo sa ra tokitaka vakatotolo sara nodra ivakarau ni veiqaravi ena veilawa se vakayagataki na mona livaliva, na toso qori era lai leqa kina o ira era sega ni kila na vakayagataka na mona livaliva qai vakadredretaka nodra rawata na veiqaravi era gadreva, na veitokoni kei na veika mera taukena, sa qai torocake ga kina nodra wasei tani na matatamata qo ena itikotiko.\nE vinakati na vuli ena kena vakayagataki na mona livaliva, me vakayacori ena sala era na marautaka kina na vuli na kai Pasifika — qori mai vei ira eso tale na kai Pasifika, ena nodra vosa ni sucu kei na kena vakayagataki na iyaloyalo se itaba. Qo ena vukei ira na kai Pasifika mera rawata kina na veiqaravi era gadreva, na cakacaka e veiganiti mera bula kina, tauyavutaka qai cicivaka nodra bisinisi, mera taqomaki tale ga ena veilawa.\nE vinakati me levu na kai Pasifika mera cakacaka ena tabana ni mona livaliva se iyaya vovou, ena levu kina na iwalewale ni veiqaravi ena mona livaliva e vakayacori me veiganiti kei na veika era gadreva na kai Pasifika — e macala ni o ira na Māori kei na kai Pasifika era kovuta ga e 25 na pasede ni lewe ni noda vanua, e 2 ga na pasede era cakacaka ena veitaba ni veiqaravi ni mona livaliva se iyaya vovou.[Footnote 2]\nVeika era tukuna eso vei keimami\nRawati na veiqaravi\nNa kena taukeni na misini me sema ina mona livaliva ni dua se gone ena veivuke sara vakalevu ena nona vuli, veika e taleitaka kei na cakacaka ena digitaka.\nE sega vu ni leqa ga na kena isau, eso era sega ni kila na sala mera sema kina ina veilawa ena nodra veivale. E dredre tale ga vei ira nodra kila kei na nodra rawa ni sema ena wifi sega ni saumi e vakarautaki vei ira na lewenivanua. O ira na iSoqosoqo lotu kei na veiwasewase ena itikotiko era rawa ni veitokoni ia era na sega ni rawa ni vakaotia na ituvaki dredre qori.\nO ira na kai Pasifika era vinakata tale ga na itukutuku vinaka qai yaga ena itikotiko kei na veiqaravi ni matanitu, e volai ruarua ena vosa vakavalagi kei na vosa ni Pasifika.\nKa e rawa ni caka\nO ira na kai Pasifika itabaqase e vereverea sara vakalevu vei ira na veiyaya vovou ena gauna qo. Qori e okati kina na kena kilai na duidui ni kena vakayagataki na wifi me sema ina veilawa, na vakayagataki ni talevoni me sema ina veilawa, se na nodra rawa ni qirita na talevoni na landline nira vakayagataka na nodra mobail. Sa qai vereverea sara vei ira na itabaqase na yaga ni kena vakayagataki na app ni talevoni e sema ina veilawa, na kena e rawa ni vakauitukutuku sega ni saumi kei na app ni qiri sega ni saumi ni vakatauvatani kei na ituvatuva saumi ni akaude ni talevoni ena qiri kei na vakauitukutuku. Sa qai vakasesei ira ga vakalevu na itabaqase na veiveisau ni veika me baleta na app ni talevoni kei na veiqaravi e vakayacori kina, wili kina na duidui talevoni se yaca ni misini ni mona livaliva — “… ia era tu vakarau mera veivukei”.\nNa nodra vakavulici na lewe ni itikotiko ni duidui yabaki ni bula e bibi dina qai vinakati me caka vakavula qai liutaki vaka lewenilotu vata me rawa kina na veinuitaki, me rawa ni doudou e dua me kere veivuke, kei na nodra tu vakarau ni veitokoni eso tale ena veigauna. Era tukuna o ira na vakatarogi ni sala vinaka ni nodra vakavulici na kai Pasifika ni vakayagataki na retio kei na vidio. Nodra vakavulici ena nodra tataqomaki mai na veilawa mera kua ni dabuitaki kina e raici me dua na ka bibi. “Au dau taqayataka dina nona vaka talevoni o tinaqu qai qiriti koya mai e dua e tukuna ni qiri tiko mai na IRD se vei ratou na ovisa, ena vakabauta o koya ni dina.”\nNa kena rawati vakarawarawa na veivuke vakailavo ena veivakavulici ni ivakavakayagataki ni mona livaliva e gadrevi vakabibi. “E sega sara ni levu na kai Pasifika era dau sasagataka na kena rawati na veivuke vakailavo se ra kerea na veivuke vakailavo ni matanitu. Qo e baleta na kena dau vakaleweni na fomu kei na ivakatagedegede era nanuma ni sega ni veiganiti kei na kedra ituvaki.”\nEra vinakata tale ga na kai Pasifika mera vakavulici na dau cicivaki bisinisi ena itikotiko ena mona livaliva kei na kena ivakavakayagataki mera kila kina na kena yaga ena nodra bisinisi na vakayagataki ni yaragi eso e vakarautaki ena mona livaliva, vei porokaramu era cicivaki kina kei na itukutuku / taqomaki ni itukutuku. “Ke sega ni laurai na kena itukutuku ena mona livaliva se sega ni rawa ni volitaki ena mona livaliva na veika o vakarautaka se vakatetea na itukutuku ni ivoli sa na qai dredre sara ga na nomu bula.”\nEso era vakatarogi era kaya ni sega soti ni nuitaki na vuravura ni veilawa (wili kina na kena vakayagataki na wifi sega ni saumi), era leqataka tale ga na kena vakayagataki ‘vakavinaka’ ni veiyaya vaka mona livaliva ena sala ena rawa ni taqomaki kina na kedra itukutuku vakaitaukei. Era kaya ni dau veivakamuai vakalevu na nodra ivakaraitaki na itabaqase, e bibi gona mera kila na yaga ni kena muri na veidusimaki vaka mona livaliva. O ira na uabula era kai Pasifika era na nuitaka cake ke ra rogoca na itukutuku eso ena nodra vosa ga ra qai vuli mai vei ira na itabagone ena nodra vuvale. “E dredre vei ira na kai Pasifika mera … wasea nodra nanuma …, era na … sega gona ni ciqoma e dua na itukutuku … ke ra sega ni nuitaka — sa ra na qai sega ni toso kei na gauna.”\nEra kaya eso era vakatarogi nira nanuma eso na kai Pasifika ni sa rui sivia tale ‘na ka e vinakata’ na matanitu ena nodra kumuni itukutuku ena nodra itikotiko qai sega ni levu na kena vakavatukana vei ira. Era kaya ni na vinakati me tarai cake tale na nodra vakabauta na uabula kei na itabaqase kai Pasifika me rawa nira nuitaka tale na sasaga ni matanitu ena nodra okati ena veitaratara ena mona livaliva. “Sa dua na ka nodra vakatarogi se vaqaqai vakamatailalai na kai Pasifika qai sega ni dua na ka e vakavatukana … Meda sa toso mai na ‘Meda veivakadreti’ ina ‘Na cava me caka tarava?’.” “Eda raica na matanitu ni vaka … tabana ena iVolamata … [nodra saga] me uqeti ira na [tamata] … ia era sega ni veinuitaki sara vakalevu na matanitu.”\nEra kauaitaka na vakatarogi na veidusi kei na veivakaduiduitaki era taketetaki kina na kai Pasifika ena veilawa. Era kaya ni bini tu ena veilawa na veimataqali rai ni veivakaduiduitaki, iwasewase veitovaki kei na isoqosoqo veisaqati qai sega ni kaukaua sara na lawa e vauci ira se sega ni tarai ira na liga ni lawa. “Nida veiraimata, … era sega ni via kilai eso nira dau veivakaduiduitaki vakamatatamata, ia ena veilawa era marautaka cake nodra kilai ga vakataki ira.”\nEra dau vakaliuca na vuvale na kai Pasifika, ya gona e dua na ka ena uqeti ira kina mera vakayagataka na mona livaliva se iyaya vovou mera sema kina vei ira na nodra vuvale se itikotiko. “E bibi dina ni rawa ni dou bose vakavuvale ena vakatulewa bibi ni vakayagataki na mona livaliva se vakaraitaka na veibulu mera sarava kece na wekamu.”\nSa takalevu na gauna qo na veitaratara ena veilawa ra qai vakayagataka na itabagone kei ira na sa dua na itaba mera rawata kina na itukutuku ni Pasifika, mera veitaratara kei nodra vuvale, itokani, veikilai ena itikotiko, sa vakayacori tale ga kina so nodra soqo vakavanua.\nEra tukuna na vakatarogi ni sa vakatakila na itovo vakavanua ni Pasifika na mona livaliva vei ira eso tale na kai Pasifika kei na so tale na kai Niusiladi, e sa mai semati ira tale ga na dui matatamata era veituyaki na mona livaliva/ o ira na tu vakataki ira, qai uqeta na vulici kei na vakabulabulataki ni itovo vakavanua. Era kaya tale ga ni levu na itabaqase era kai Pasifika era nanuma ni semai ira na noda kawa na italanoa se itukuni, e dredre tale ga me kilai na ibalebale ni kena beci se siovi ni ivakarau vakavanua, se me kilai ke yaco qori, ke mani dua na ivakarau vakavanua e vakaraitaki ena veilawa se vakayagataki qai sega ni kerei se vakadonuya na matatamata e nodra.\nVeika e mai yaco ena mate na COVID-19\nNi bera na COVID e dau raici tu na iyaya kei na misini ena mona livaliva ni baleti ira ga eso. Qo sa kilai me yaga tale ga ena noda itikotiko.\nEra tukuna o ira na vakatarogi ni mate na COVID-19 e mai laurai kina e dua na tawase e Niusiladi ena kilai ni mona livaliva, na sogo ni noda vanua e mai vakaleqai ira na kai Pasifika era sega ni kila na vakayagataka na mona livaliva. Era vakamacalataka tale ga ni dua na iwase levu ni kai Pasifika ena gauna e sogo kina noda vanua e dredre mera kunea e dua na cakacaka, mera vukei ira na luvedra mera vuli, se mera sema rawa ina itukutuku kei na veiqaravi e gadrevi.\nNa cakacaka mai vale e dredre vei ira na matavuvale lelevu (eso na vuvale era sa lai vakaitikotiko vata ga me bula kina na ilavo nira sa vakacegui nodra cakacaka). “Era sa sema ena Zoom mai nodra kovate ni isulu, ena mua ni loga, ena motoka — baleta ni sega ni ka levu sara na lomanivale mera cakacaka kece mai kina.”\nE rawarawa tale ga mera vakacalai na kai Pasifika ena ivakasala cala ena sala ni veitaratara ena veilawa. Ia era sema rawa na veimatalotu eso (era vakaraitaka vei ira eso na itabagone na sa sala mera sema kina) ra qai wasea eso na ivakamacala bibi me baleta na matetaka veitauvi. Era vakamacalataka vei ira eso na vanua mera gole kina mera dikevi ena COVID-19, ena veivuke ni kakana vakarautaki, kei na veivuke tale eso. Era vakayagataka tale ga eso na iVolamata mera kila kina na itukutuku butakatakata ni veika e yaco tiko.\nE laurai ena vakadidike ni kaukaua na nodra isema na kai Pasifika ra qai dauveitokoni na vuvale, lotu kei na vanua qai yaga sara vakalevu. Qori e dolava na gaunisala vua na matanitu, veitaba ni veiqaravi ni qiri kei na veitaratara kei na so tale na isoqosoqo mera vakayagataka na gaunisala qo me veivakauqeti kina vei ira na kai Pasifika mera kila na ivakavakayagataki ni isema ni mona livaliva kei na iyaya vovou.\nMe vakayacori na veika sa dikeva, na Tabana ni Veivaqaqai ni Matanitu ena vakayacora tiko na bose ena dui tabana ena 2021 me rawa ni kerea nodra veitokoni na veitabana bibi kei na isoqosoqo sega ni cicivaka na matanitu. Ena wasei tale ga na ripote vei ira na Minisita qai vakaraitaka na ituvatuva ni matanitu ena kena vakarabailevutaki na veitaratara ena mona livaliva.