Toso Tiko ga Vakayalo ni o Veiqaravi e Vanuatani | Vulici\nNa Vale ni Vakatawa (iTabataba e Vulici) | Okotova 2016\nWILIKA ENA VOSA Acholi Afrikaans Albanian American Sign Language Amharic Angolan Sign Language Arabic Argentinean Sign Language Armenian Armenian (West) Australian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bashkir Bassa (Cameroon) Bengali Bicol Boulou Brazilian Sign Language British Sign Language Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chilean Sign Language Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chinese Sign Language Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chuvash Cibemba Cinyanja Colombian Sign Language Croatian Cuban Sign Language Czech Dangme Danish Digor Dutch Ecuadorian Sign Language Efik English Estonian Ewe Finnish Finnish Sign Language Fon French French Sign Language Ga Georgian German German Sign Language Greek Guarani Gujarati Gun Hausa Hebrew Hiligaynon Hindi Hungarian Hungarian Sign Language Ibanag Icelandic Igbo Iloko Indian Sign Language Indonesian Indonesian Sign Language Isoko Italian Italian Sign Language Japanese Japanese Sign Language Kabiye Kamba Kannada Kikaonde Kikuyu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Korean Korean Sign Language Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Lamba Latvian Lhukonzo Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Mambwe-Lungu Marathi Maya Mbunda Mexican Sign Language Mingrelian Mongolian Moore Myanmar Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Nigerian Pidgin Norwegian Nzema Okpe Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Curaçao) Paraguayan Sign Language Persian Peruvian Sign Language Pidgin (Cameroon) Polish Polish Sign Language Portuguese (Brazil) Portuguese Sign Language Punjabi Quechua (Bolivia) Romanian Runyankore Russian Russian Sign Language Samoan Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin South African Sign Language Spanish Spanish Sign Language Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Taiwanese Sign Language Tajiki Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tok Pisin Tsonga Turkish Turkmen Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Urdu Urhobo Uzbek Venda Venezuelan Sign Language Vietnamese Waray-Waray Welsh Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zimbabwe Sign Language Zulu vakaViti\nToso Tiko ga Vakayalo ni o Veiqaravi e Vanuatani\n“Au vakamareqeta dina e lomaqu na nomuni vosa.”—SAME 119:11.\nSERE: 142, 92\nNa cava e vukei Taniela kei koya e vola na ika119 ni Same me rau dei tiko ga ena nodrau bula vakayalo?\nEra na dei tiko ga vakacava ena nodra bula vakayalo o ira na veiqaravi tiko e vanuatani?\nNira veiqaravi tiko e vanuatani na itubutubu, sala cava era na tuberi luvedra tiko ga kina vakayalo?\n1-3. (a) Se mani vakacava na keda ituvaki, na cava meda kauaitaka tiko ga vakalevu? (b) Na ituvaki dredre cava era vakila na vulica tiko e dua na vosa vou? Taro cava ena basika kina? (Raica na imatai ni iyaloyalo.)\nERA sa vakaitavi tiko e levu na iVakadinadina i Jiova ena kena vakayacori na raivotu me vakatetei kina na itukutuku vinaka “vei ira na veimatanitu, na veiyavusa, na duivosavosa, kei na tamata kece.” (Vkta. 14:6) Vakacava o dua vei ira na vulica tiko e dua tale na vosa? De o rairai daukaulotu tiko ena vanua e vinakati kina vakalevu na veivuke. Se o qai tekivu lewena sara ga na ivavakoso e vakayagataki kina e dua tale na vosa?\n2 Nida dauveiqaravi ni Kalou, e bibi meda kauaitaka vakalevu na noda bula vakayalo vaka kina noda vuvale. (Maciu 5:3) So na gauna e dau dredre meda vuli vakataki keda ena levu ni osooso. Eso tale ga na ituvaki dredre era vakila na veiqaravi tiko e vanuatani.\n3 Era sega wale ga ni vulica na kena vosa, ia era saga me uqeta tiko ga na lomadra na kakana vakayalo. (1 Kor. 2:10) Era na cakava vakacava qori ke ra sega tu mada ga ni kila vinaka na vosa e vakayagataki tiko ena ivavakoso? Era na vakadeitaka tale ga vakacava na itubutubu ni sa tara tiko na lomai luvedra na Vosa ni Kalou?\nRIVARIVABITAKI NODA BULA VAKAYALO\n4. Na cava e rawa ni vakaleqa na noda bula vakayalo? Tukuna e dua na kena ivakaraitaki.\n4 Na kena sega ni dau kilai na ibalebale ni Vosa ni Kalou ena dua tale na vosa e rawa sara ga ni vakaleqa noda bula vakayalo. A kauai vakalevu o Niemaia ena ikalima ni senitiuri B.G.V., ni kila nodra sega ni vosataka rawa na vosa vakaIperiu eso na gone era suka mai Papiloni kei ira na Jiu. (Wilika Niemaia 13:23, 24.) Na nodra sa sega tu gona ni kila vinaka na ibalebale ni Vosa ni Kalou, era lecava kina na kedra itukutuku.—Niem. 8:2, 8.\n5, 6. Na cava era vakila eso na itubutubu era veiqaravi tiko e vanuatani? Na vuna?\n5 So tale ga na itubutubu lotu vaKarisito era veiqaravi tu e vanuatani era vakila ni sa seavu tiko vakamalua nodra taleitaka na luvedra na ka dina. Nira sega ni kila vinaka na veika e vakamacalataki tiko ena soqoni, e sega kina ni tara na lomadra na porokaramu vakayalo e vakarautaki ena Vale ni Soqoni. “Ni veivosakitaki tiko na veika vakayalo, e dodonu me vauci tiko kina na lomada kei na ivakarau ni noda rai,” e kaya o Pedro,  ratou toki vakavuvale i Ositerelia mai Sauca Amerika.—Luke 24:32.\n6 Nida wiliwili ena dua tale na vosa, ena sega sara ni tara na lomada me vaka noda wiliwili ena noda vosa ga. Ke sega ni matata na ka eda tukuna ena dua tale na vosa, ena rawa ni oca kina na vakasama, vakayalo tale ga. Koya gona nida taleitaka tiko na qaravi Jiova e vanuatani, ena vinaka meda kauaitaka tale ga noda bula vakayalo.—Maciu 4:4.\nERA TAQOMAKA NODRA BULA VAKAYALO\n7. Era saga vakacava na Papiloni mera vakavulici Taniela ena nodra ivakarau ni bula kei na lotu?\n7 A kau vakavesu o Taniela kei ratou nona itokani i Papiloni, ra qai saga na lewenivanua me ratou vakavulici ena ivakarau ni bula kei na “nodra vosa na Kalitia.” Bau vakayacani ratou sara ga ena yaca vakapapiloni na iliuliu ni vakailesilesi e qarava nodratou vakavulici. (Tani. 1:3-7) Na yaca e vakatokai kina o Taniela e vakaibalebaletaki vei Bel, na nodra kalou kilai levu na Papiloni. A rairai via vakadrukai Taniela o Tui Nepukanesa, vaka me sakitaka ni nodra kalou na Papiloni e rawa ni vakamalumalumutaki Jiova, na Kalou i Taniela.—Tani. 4:8.\n8. E rawa vakacava ni dei tiko ga vakayalo o Taniela ni veiqaravi voli e vanuatani?\n8 A soli vei Taniela na kakana e wase mai na ivotavota ni tui, ia e “nakita e lomana” ni na sega ni ‘vakadukadukalitaki’ koya. (Tani. 1:8) Ni vulica tiko ga na “iVolatabu” ena nona vosa ga, e dei kina nona bula vakayalo ni veiqaravi voli e vanuatani. (Tani. 9:2, vmr.) Ni oti e 70 tale na yabaki nona kau yani e Papiloni, e se kilai tiko ga ena yaca vakaIperiu.—Tani. 5:13.\n9. Me vaka e laurai ena Same 119, e yaga vakacava na Vosa ni Kalou vei koya e vola na same qori?\n9 E vakayaloqaqataki koya e vola na Same 119 na Vosa ni Kalou me rawa ni duidui kina vei ira eso tale. E vosota nodra vosavakacaca eso tale era veiqaravi tale tiko ga ena lomanibai ni tui. (Same 119:23, 61) Ia e vakalaiva ga me uqeta na lomana na Vosa ni Kalou.—Wilika Same 119:11, 46.\nDEI ENA NOMU BULA VAKAYALO\n10, 11. (a) Na cava me noda inaki nida vulica tiko na Vosa ni Kalou? (b) Eda na rawata vakacava qori? Vakamacalataka.\n10 De dua eda na osooso ena itavi vakayalo kei na so tale na ka vakayago, ia e dodonu me tiko ga na gauna meda vuli kina vakataki keda, vaka kina noda sokalou vakavuvale. (Efeso 5:15, 16) Me kua ni noda inaki ni vuli me kovuti e vica na drauniveva se me vakarautaki ga na ivakamacala ena soqoni. Eda vinakata me tara na lomada na Vosa ni Kalou, me vaqaqacotaka tale ga noda vakabauta.\n11 Meda rawata qori, ena vinaka me veiraurau na ka eda cakava, oya nida vakasamataki ira tiko eso tale ena gauna eda vuli kina vakataki keda, kei na noda kauaitaka tale ga na veika eda gadreva. (Fpai. 1:9, 10) Meda nanuma tale ga ni gauna eda vakavakarau tiko kina ena cakacaka vakaitalatala, soqoni se noda itavi, de dua ena sega ni baleti keda na veika eda wilika. Me kena ivakaraitaki: Ena tovolea rawa mada o koya e dauvakasaqa na kakana ni bera ni vakarautaka mera kania eso, ia ena sega ni bula ga o koya ena ka e tovolea tiko qori. Ke via bulabula vakayago, ena vakarautaka na kakana bulabula me kania. E va sara ga qori noda vakatawa na lomada ena kakana vakayalo e ganita na veika eda gadreva tu.\n12, 13. Na cava e yaga kina vei ira na veiqaravi tu e vanuatani mera vuli wasoma ena nodra vosa ga?\n12 E levu era veiqaravi tu e vanuatani era raica ni vinaka mera vulica wasoma na iVolatabu ena ‘nodra vosa ga.’ (Caka. 2:8) Era kila na daukaulotu ke ra vinakata mera dei ena nodra veiqaravi e vanuatani, era na sega ni vakararavi ga ena ka vakayalo era vulica ena soqoni.\n13 E kaya o Alain, sa rauta ni walu na yabaki nona vulica tiko na vosa vakaPerisia: “Niu vakavakarau tiko ena soqoni ena vosa vakaPerisia, au kauaitaka ga vakalevu na vosa. Niu kauaitaka vakalevu na vosa, e sega kina ni tara na lomaqu na veika vakayalo au wilika tiko. Qori na vuna au vulica wasoma kina na iVolatabu kei na so tale na ivola ena noqu vosa ga.”\nUQETA NA LOMADRA NA LUVEMU\n14. Na cava mera kila tiko na itubutubu, na vuna?\n14 Mera saga na itubutubu lotu vaKarisito me uqeta na lomai luvedra kei na nodra vakasama na Vosa ni Kalou. Ni oti e tolu na yabaki nodrau veiqaravi tiko o Serge kei watina o Muriel mai vanuatani, rau kidava ni sega ni marautaka o luvedrau tagane yabaki 17 na veika vakayalo. E kaya o Muriel: “E sega ni taleitaka me lai vunau ena dua tale na vosa, ia e liu e dau marautaka sara na vunau ena nona vosa ga, oya na vosa vakaVaranise.” E vakamacalataka o Serge: “Gauna keirau kila kina ni vakadredretaka tiko na ituvaki qori na nona toso vakayalo, keirau vakatulewataka me keitou sa lesu ga ina ivavakoso keitou lewena tu e liu.”\nVakadeitaka me tara na lomadra na luvemu na ka dina (Raica na parakaravu 14, 15)\n15. (a) Na cava ena rawa ni vakavuna mera lesu na itubutubu ina ivavakoso era kila vinaka na kena vosa na luvedra? (b) Na cava era uqeti kina na itubutubu ena Vakarua 6:5-7?\n15 Na cava e rawa ni vakavuna mera lesu na itubutubu ena ivavakoso era kila vinaka na kena vosa na luvedra? Kena imatai, mera vakadeitaka mada ke veiraurau na gauna mera vakavulici kina na luvedra mera lomani Jiova, kei na nodra vulica tiko e dua tale na vosa. Kena ikarua, era rawa sara ga ni raica na itubutubu nira sega ni taleitaka na luvedra na veika vakayalo, se na vosa e vakayagataki tiko ena vanua era sa lai veiqaravi tiko kina. Ke yaco qori, era na rairai vakatulewataka na itubutubu mera sa lesu ina ivavakoso era kila vinaka na luvedra na kena vosa me yacova nira sa dei ena ka dina.—Wilika Vakarua 6:5-7.\n16, 17. Erau vakavulici luvedrau vakacava e rua na itubutubu erau veiqaravi tiko e vanuatani?\n16 Ena dua tale na yasana, nira dau tiko ena ivavakoso se iwasewase e vakayagataki kina e dua tale na vosa, eso na itubutubu era qara na sala mera vakavulici luvedra ena nodra vosa ga. O Charles e tolu na luvena yalewa, ratou yabaki 9 ina 13, ratou dau tiko ena dua na iwasewase e vosataki kina na vosa vakaLingala. E kaya: “Keirau vakatulewataka me dau vakayacori na vuli ena neitou vosa ga, vaka kina neitou sokalou vakavuvale. Ia keitou dau vakatovotovo, keitou qito tale ga ena vosa vakaLingala me ratou taleitaka nodratou vulica tiko na vosa qori.”\nSaga mo vulica na vosa ni vanua o tiko kina, vakaitavi tale ga ena soqoni (Raica na parakaravu 16, 17)\n17 O Kevin, e rua na luvena yalewa, dua e yabaki lima, dua tale e yabaki walu, e saga me vukei rau na luvena me rau kila na vosa e vakayagataki tiko ena soqoni. E kaya: “Keirau dau vakavulici rau ena vosa vakaVaranise, ni nodrau vosa ga qori. Keitou lalawataka tale ga me keitou dau tiko ena soqoni vakaVaranise vakadua e veivula, keitou dau gade me keitou donuya na soqo ni tikina ena neitou vosa.”\n18. (a) Ena yaga vakacava na Roma 15:1, 2 mo vakadeitaka kina na veika ena yaga vei ira na luvemu? (b) Na cava erau vakatututaka e rua na itubutubu? (Raica na ikuri ni ivakamacala.)\n18 E nodra vakatulewa na vuvale yadua na veika ena yaga vakalevu ena nodra bula vakayalo na luvedra.  (Kala. 6:5) E kaya o Muriel, a tukuni taumada, ni rau dau vakuai rau vakaveiwatini mai na so na ka ena vuku ni nona bula vakayalo na luvedrau tagane. (Wilika Roma 15:1, 2.) Ni vakasamataka lesu, e kila o Serge ni donu vinaka nodrau vakatulewa. E kaya: “Na gauna keitou toki tale kina ena ivavakoso vosa vakaVaranise, e toso sara ga vakayalo o luvei keirau, oti e papitaiso sara. Sa painia tudei nikua, e vakasamataka tiko me lesu ina ivavakoso e vakayagataki kina e dua tale na vosa!”\nME TARA NA LOMAMU NA VOSA NI KALOU\n19, 20. Eda na vakaraitaka vakacava nida taleitaka na Vosa ni Kalou?\n19 Ena vuku ni nona loloma o Jiova, e vakarautaka na nona Vosa na iVolatabu ena vica na drau na vosa me baleti ira na “tamata kece ga, mera mai kila vinaka na ka dina.” (1 Tim. 2:4) E kila vinaka ni na qai vakacegui ga nodra gagadre vakayalo na tamata nira wilika nona vakasama ena vosa e tara na lomadra.\n20 Se mani vakacava na keda ituvaki, meda vakadeitaka tiko ga meda vakatawa na lomada ena kakana vakayalo. Nida vulica wasoma na iVolatabu ena noda vosa ga, ena dei noda bula vakayalo vaka kina o ira na noda vuvale, eda na vakaraitaka tale ga nida taleitaka na Vosa ni Kalou.—Same 119:11.\n^  (parakaravu 5) So na yaca sa veisau.\n^  (parakaravu 18) Me baleta na ivakavuvuli vakaivolatabu e rawa ni vukea nomu vuvale, raica na ulutaga “Susu Gone e Vanuatani—E Ka ni Bolebole, ia e Marautaki,” ena Vale ni Vakatawa ni Okotova 15, 2002.\niMeli iMeli Toso Tiko ga Vakayalo ni o Veiqaravi e Vanuatani\nITALANOA NI NONA BULA Au Saga Meu Vakatotomuria Nodra iVakaraitaki Vinaka\n‘Ni Dau Kauaitaki Ira na Vulagi’\nO “Taura Matua Tiko na Vuku”?\nVaqaqacotaka Nomu Vakabauta ena Nomu iNuinui\nVakaraitaka na Nomu Vakabauta na Yalayala i Jiova\nText Sala me download kina na ka e tabaki NA VALE NI VAKATAWA (ITABATABA E VULICI) Okotova 2016\niMeli iMeli NA VALE NI VAKATAWA (ITABATABA E VULICI) Okotova 2016\nNA VALE NI VAKATAWA (ITABATABA E VULICI) Okotova 2016


E Dua na iVakadinadina Bula - Mai vei Peresitedi Henry B. Eyring\nEpereli 2011 | E Dua na iVakadinadina Bula\nSa vakatitobutaka na Turaga na nomuni vakabauti Koya ka vaqaqacotaka na nomuniivakadinadina ena auwa eda tiko vata kina oqo. Sa levu cake na ka o ni rogoca mai na vosa kei na ivakatagi. O ni sa vakila na ivakadinadina bula ni Yalotabu ki yalomuni ni ra tu e vuravura na parofita bula ena nona Lotu dina na Turaga ka ni koto ga ena loma ni Nona matanitu na sala ki na mamarau. Sa tubu na nomuni ivakadinadina ni sa ikoya duadua ga oqo na Lotu dina ka bula e vuravura nikua.\nE uto ni noqu itukutuku ena bogi nikua. A kaya ena dua na rumu ni nona vale ka lailai mai na dua na maile mai na vanua sa kaburaki yani kina na itukutuku oqo vei ira na luvena yalewa na Kalou ena veimatanitu e vuravura raraba: “Sa gadrevi vei irana luvedra yalewa gone na Isireli me ra rawata e dua na ivakadinadina bula ni dina.”2\nEda vakavulici ena veimalanivosa vakauqeti oqori meda tekivuna kina noda segata na ivakadinadina ena noda “vakabauta e dua na tikina” kei na gagadre me rawa ni tubu.4 Ena bogi nikua o ni sa vakila na vakabauta kei na gagadre o ya ena nomuni vakarorogo tiko ena vosa veivakayavalati eso ni nona yalovinaka na iVakabula, Nona yalodina, kei na savasava eda rawatamai na Nona ivakaro kei na Nona Veisorovaki.\nE dina vei au oqori, ka na vakakina vei kemuni. E dua na ivunau ni kosipeli au a vakavuvulitaki kina niu se gone sa ikoya ni isolisoli cecere duadua vei ira kecega na isolisoli ni Kalou na bula tawamudu.6 Au vulica ni tiki ni bula tawamudu sa ikoya na bula vata ena veilomani vakamatavuvale me tawamudu.\nEna imatai ni gauna au rogoca kina na dina oqori ka vakadeitaka ki yaloqu, au vakila ni sa dodonu meu na digia na veika kecega meu levea kina na veiqati ka segata na bula sautu ena noqu matavuvale kei na noqu itikotiko.\nSa vakavulica talega vei keda o Koya, me ikuri ni noda digia meda talairawarawa, sa dodonu medakerea ena masu na ivakadinadina ni dina. A vakavuvulitaka oqori vei keda na Turaga ena Nona ivakaro meda masulaka na iVola i Momani. A kaya o Koya mai vua na Nona parofita o Moronai:\nSa dodonu me na vakayacori vakatautauvata ena veigauna na kanamagiti mai na vosa ni Kalou, na masu ena yalodina, kei na talairawarawa ki na ivakaro ni Turaga me rawa ni tubu ka vuavuai vinaka kina na nomu ivakadinadina. Ena so na gauna e dau yaco mai vei keda kece eso na ka eda sega ni rawa ni levea ka vakataotaka na ivakarau ni noda vulica na ivolanikalou. Eso beka na gauna eda digitaka mai eso na iulubale meda kua ni masu.Eso na ivakaro eda digitaka ena so na gauna meda vakawalena.\niVakatawa ni iValavala Dodonu\nBrigham Young, ena A Century of Sisterhood: Chronological Collage, 1869–1969 (1969), 8.\nJoseph Fielding Smith, Answers to Gospel Questions, biuta vata o Joseph Fielding Smith Jr., 5 na voliumu (1957–66), 3:31.\nRaica na Alama 32:27.\nRaica naMalakai 4:5–6; Josefa Simici—Ai Tukutuku 1:38–39.\nVunau kei na Veiyalayalati 138:23–24.


Vale ni Soqoni Vou ena Yanuyanu o Nias | Angeragō Hia\nKENA ITUKUTUKU A veivuke ena kena tara na Vale ni Soqoni vou ni lesu ina nona koro ena yanuyanu o Nias.\nDUA na itukutuku marautaki keimami rogoca na lewe ni ivavakoso e Tugala Oyo ena 2013. Qori na kena tara na neimami Vale ni Soqoni vou! Era veitokoni na vakailesilesi, era sainitaka tale ga e dua na ivola ni veivakadonui e le 60 era vakaitikotiko voleka. E kaya e dua na turaga: “Ke oni vinakata, e rawa nira saini e le 200.”\nErau liutaka na cakacaka e rua na tacida erau kenadau ena tarataravaki. A vakaoti na tara ni Vale ni Soqoni vou ena Noveba 2014. Keimami sega ni tadra ni na dua na vanua totoka va qo me keimami soqoni kina vakaivavakoso. Io, e veivakurabuitaki na veivakalougatataki i Jiova!\niMeli iMeli Veivakurabuitaki na Veivakalougatataki i Jiova!


Cava Meu Kila me Baleta na Cakava e Levu Tale na ka ena Dua ga na Gauna? | Ra Taroga na iTabagone\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Arabic (Lebanon) Armenian Azerbaijani Bicol Bislama Bulgarian Catalan Cebuano Chavacano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Croatian Czech Danish Dutch Ecuadorian Sign Language Efik English Estonian Faroese Finnish Fon French Georgian German Greek Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hungarian Iban Ibanag Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Javanese Kabuverdianu Kamba Kannada Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Kongo Korean Kwanyama Kyangonde Lingala Lithuanian Luo Malagasy Malay Malayalam Mam Maya Mbunda Mongolian Myanmar Ndebele (Zimbabwe) Nepali Norwegian Oromo Ossetian Pangasinan Persian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Rarotongan Romanian Russian Russian Sign Language Samoan Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Seychelles Creole Shona Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Sunda Swahili Swahili (Congo) Swedish Tagalog Tatar Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Turkish Twi Tzotzil Ukrainian Urhobo Uruund Uzbek Uzbek (Roman) Valencian Vietnamese Welsh Xhosa Yoruba Zulu vakaViti\nVakacava na ivakarau ni nomu cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna?\nE lasutaki wale noda rawa ni cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna\nO rawa ni cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna? Levu era nanuma o ira na kila vinaka na iyaya vakalivaliva era rawa ni cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna. Ia era sega ni rawa ni cakava qori o ira na qase cake, nira sega ni kila vinaka sara na vakayagataki ni ka vakalivaliva. E dina oya?\nDINA se LASU?\nO na sega ni vakalusi gauna ni o cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna.\nO na kenadau ke o vakamatauni iko mo cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna.\nRawa nira cakava e levu tale na ka na itabagone ni vakatauvatani kei ira na qase cake.\nKe o sauma “dina” ena dua na iyatuvosa qori, de dua o sa vakacalai tiko ni rawa ni o cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna.\nO nanuma ni o rawa ni cakava e rua na ka ena dua ga na gauna? O na rairai cakava qori ke dua vei rau e sega ni vinakati kina e levu na gauna. Kena ivakaraitaki, o na rawa ni samaka nomudou vale ke o lagasere qai sasamaki tiko.\nIa ena vakaleqai iko ga ke o via cakava e rua na ka ena vinakati vakalevu kina na gauna. Qori na vuna e kaya kina e dua na yalewa o Katherine, me baleta na cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna: “Ena sakuca ni o cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna.”\n“Au vosa tiko vua e dua, au raica sara e dua na itukutuku ena noqu talevoni, ena vinakati meu sauma lesu na itukutuku qori. Au mani nanuma meu cakava ruarua. Kena itinitini, au sega ni rogoca wale kina e levu na ka e tukuna tiko o koya keirau veivosaki tiko, au vola cala tale ga e levu na itukutuku ena talevoni.”—Caleb.\nE vola o Sherry Turkle e kenadau ena tekenoloji: “Ke da nanuma nida rawa ni cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna, . . . eda na sega ni cakava vinaka noda itavi, sega tale ga ni vuavuaivinaka noda cakacaka. Na ivakarau qori ena yavalata noda vakasama meda nanuma kina ni na rawa ni vinaka cake tiko ga na ka eda cakava. Ia toso na gauna ena qai ca sara.” *\n“Eso na gauna au nanuma ni sa vinaka na ka au cakava tiko. Oya meu vakauitukutuku vua e dua, gauna vata qori au vosa tiko vua e dua tale. Au qai liaca niu sa cavuta tu i cake na itukutuku e dodonu meu vakauta ga ena talevoni!”—Tamara.\nEra na vakadredretaka ga nodra bula o ira na saga mera cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna. Kena ivakaraitaki, ena dredre mera vakaotia nodra lesoni e vale, se de dua ena vinakati mera cakava tale nodra lesoni e vale nira sega tu ni cakava vakavinaka. Se mani cava e yaco, o ira na via cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna, ena lailai na gauna mera cakava kina na ka era vinakata!\nSa rauta me tukuna o Thomas Kersting, e dua na vuniwai ni vakasama, e daunivakasala tale ga e koronivuli: “Na mona e vaka tiko e dua na kovate era maroroi vinaka tu kina na ivola se itukutuku. Ia ni dua e via cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna, nona mona e vaka sara ga e dua na kovate e kabuacara tu kina na ivola se itukutuku.” *\n“O na raibaleta eso na itukutuku bibi ke o saga mo cakava levu tale na ka ena dua ga na gauna. Kena itinitini, de dua o na cakacaka vakaukaua, qai vakalusia kina e levu nomu gauna.”—Teresa.\nNomu saga mo cakava e levu na ka ena dua ga na gauna, e vaka ni o draiva tiko ena rua na gaunisala ena dua ga na gauna\nVakavulici iko mo dau kauaitaka ga e dua na itavi ena dua na gauna. Ena ka ni sasaga toka qori ke sa nomu ivakarau tiko mo vakauitukutuku ena talevoni vei ira nomu itokani, gauna vata qori o vuli lesoni tiko. Ia e kaya na iVolatabu meda “vakadeitaka . . . na veika era bibi sara.” (Filipai 1:10) E sega ni tautauvata na itavi kece eda cakava. Tuvanaka rawa gona na itavi bibi mo cakava e liu, qai kauaitaka tiko qori me yacova ni lai oti.\n“Na mona e vakamuai tani e vaka e dua na gone lailai e via cakava ga vakataki koya na ka. Ia eso na gauna ena vinakati mo dei ni vakasega vua. E va tale ga qori nomu mona ena vinakati mo dei tiko ga ena dua na ka o sa cakava tiko.”—Maria.\nBokoca na ka e veivakawelei. O dau temaki mo raica nomu talevoni ni o vuli lesoni tiko? Biuta nomu talevoni ina dua tale na rumu. Bokoca na tivi, kua ni qai vakasamataka tale tiko na veika me baleta na internet! E kaya na iVolatabu: “Vakayagataka vinaka nomu gauna ena sala vinaka duadua.”—Kolosa 4:5, Easy-to-Read Version.\n“Au raica ni vinaka cake meu vakaotia mada e dua qai dua tale. Sala qori au dau marau kina vakalevu niu bokoca na ka au sa cakava oti, qai toso ina kena e tarava. Au dau marau vakalevu niu cakava qori.”—Onya.\nKauaitaki koya drau veivosaki tiko. E veibeci ni o vosa tiko vua e dua, oti o qai raica tiko nomu talevoni. E rawa tale ga ni veivakaleqai vei kemudrau. E kaya na iVolatabu meda cakava vei ira eso tale na ka vata ga eda vinakata mera cakava vei keda.—Maciu 7:12.\n“Eso na gauna niu vosa tiko vei ganequ, ena vakauitukutuku tiko vua e dua, se cakava tale tiko e dua na ka ena nona talevoni. Au dau sevaka sara ga qori! Ia meu kaya na ka dina, eso na gauna au dau cakava tale ga qori!”—David.\n“E vakaiyalayala ga na levu ni ka e rawa ni kauaitaka noda mona ena dua ga na gauna. E vinaka cake meu cakava vinaka na ka ena dua ga na gauna, mai na noqu cakava tu vakasabalia e levu na ka ena dua ga na gauna.”—Grace.\n“Ke tiko e dua na ka meu cakava, au na tabaka noqu talevoni me kua ni taqiri qai cakava sara na itavi ya. Qori e dua na sala au cakava rawa kina e levu na ka, au cakava tale ga vakavinaka.”—Javan.\n“E ka ni sasaga toka mo cakava e levu na ka ena dua ga na gauna. Ia o na cakava vinaka nomu itavi, ni o kauaitaka ga na itavi mo cakava taumada. E vinaka cake mo cakava vinaka e dua na ka, mo kua ga ni cakava tu vakaca e levu na ka.”—Kiara.\nRailesuvi: Cava meu kila me baleta na cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna?\nEna vakaleqai iko ga ke o via cakava e rua na ka ena vinakati vakalevu kina na gauna.\nO ira era saga mera cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna, era na vakadredretaka ga na nodra bula.\nMe rawa ni o cakava vinaka nomu itavi, kauaitaka ga e dua na itavi ena dua na gauna.\nE veibeci ni o vosa tiko vua e dua, oti o qai cakava tale tiko e dua na ka.\nDau rawarawa meda temaki meda cakava e levu tale na ka ena dua ga na gauna, saga gona mo bokoca na ka e veivakawelei.\n^ Mai na ivola Reclaiming Conversation.\n^ Mai na ivola Disconnected.\nQo e tolu na ituvaki ena rawa ni vakawelei iko kina na iyaya vakalivaliva.\nE rawa ni yaga se vakaleqa nomu bula vakawati na vakayagataki ni iyaya vakalivaliva. Ena tara vakacava nomu bula vakawati?\niMeli iMeli Cava Meu Kila me Baleta na Cakava e Levu Tale na ka ena Dua ga na Gauna?\nijwyp ulutaga 103


Na Website Oqo | NA KAUKAUWA VUNI E NA DRA I JISU\nE inaki ni website oqo, me kaburaka na itukutuku ni kaukauwa vuni ni dra i Jisu, kei na kena cakacaka mana tiko e na nodra bula e udolu vakaudolu na tamata e veiyasa ivuravura.\nNa ilesilesi ni kena vakatetei na itukutuku talei oqo e sa noda ilesilesi taucoko na tamata vakabauta, ka sa inaki bibi duadua ni noda bula me da cakava na veika kece eda rawa ni cakava, me yaco kina na inaki ni Kalou oqo. E kaya o Jisu, ni na vunautaki mada na iTukutuku oqo ni Nona Matanitu e vuravura taucoko me ivakadinadina, e muri e na qai yaco na ivakataotioti.\nE na Nona a lesia vei ratou na Nona ilawalawa ko Jisu na itavi oqo, ka talai ratou me ratou “lako yani ki vuravura taucoko, ka vunautaka na itukutuku vinaka kivei ira na tamata kecega,” e ratou a veilecayaki vakalevu e na nodratou rogoca. Me ratou na yacova vakacava na veiyasa ivuravura taucoko? Me ratou taubale beka se vodo kameli?\nO ya ga na sala ni veilakoyaki ka tu vei ira e na gauna o ya, ka sa na bau bolei ratou dina na ivakaro o ya nei Jisu. Ia, e na kaukauwa ka solia vei ratou na Yalo Tabu, e ratou mani rawata kina me vakavotukanataki na ilesilesi o ya.\nEda kalougata vakalevu o keda nikua, ni sa levu sara na veisala ni kena rawa ni vakayacori na itavi bibi oqo. Eda sa rawa ni vodo motoka, basi, sitima ni vanua, kei na waqavuka, me da kauta kina na itukutuku vinaka ki veiyasa ivuravura.\nIa, e na kena sa toroi cake talega na kila ka, na buli ni veiyaya me da vakayagataka e na veivosaki kei na volavola, kei na kena dolavi na veisala ni veitaratara, me vaka na computer kei na internet, sa rawa sara ga me da vakau itukutuku ki veiyasa ivuravura ni da dabe toka ga e loma ni noda veivale, ka vakayagataka na veisala vovou oqo.\nSa ka levu kina na vakavinavinaka, ni dolava vei keda na Kalou na katuba oqo, me da vakayagataka me vakatetei kina na Nona vosa kei na Nona matanitu ki vuravura raraba, ka me da vakayacora kina na Nona veitalai e na noda bula. Eda sa rawa ni vakaivotavota kece e na cakacaka dokai oqo ni noda Turaga, e na noda veisoliyaka na website oqo vei ira na wekada kei ira na noda itokani.\nMe vakalougatataki kemuni na Tamada sa cecere sara!


E Tokona na Parofita o Ilaija na Sokalou Savasava | Vakabauta Dina\nWILIKA ENA VOSA Abkhaz Acholi Afrikaans Albanian American Sign Language Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Baoule Bashkir Bassa (Cameroon) Batak (Karo) Batak (Toba) Bengali Bicol Brazilian Sign Language Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chilean Sign Language Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chuvash Cibemba Colombian Sign Language Croatian Cuban Sign Language Czech Danish Dutch Efik English Estonian Ewe Faroese Filipino Sign Language Finnish French Ga Georgian German Greek Greenlandic Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Herero Hiligaynon Hindi Hungarian Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Italian Sign Language Japanese Javanese Jula Kabiye Kamba Kannada Karen (S'gaw) Kazakh Kikuyu Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Kisonge Kongo Korean Korean Sign Language Kwangali Kwanyama Lhukonzo Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Macedonian Macua Malagasy Malawi Sign Language Malay Malayalam Maltese Marathi Mauritian Creole Maya Mexican Sign Language Mixe (North Central) Mongolian Moore Myanmar Nahuatl (Northern Puebla) Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngabere Nias Norwegian Nyaneka Nzema Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persian Peruvian Sign Language Polish Polish Sign Language Portuguese (Brazil) Punjabi Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Romanian Russian Russian Sign Language Samoan Sango Sena Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Seychelles Creole Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Spanish Spanish Sign Language Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tahitian Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Totonac Tshiluba Tshwa Tsonga Turkish Turkmen Twi Tzotzil Ukrainian Umbundu Urdu Urhobo Venda Vietnamese Waray-Waray Wayuunaiki Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zulu vakaViti\nE Tokona na Sokalou Savasava\n1, 2. (a) Na ituvaki vakaloloma cava era vakila na tamata i Ilaija? (b) Na ituvaki dredre cava a vakila o Ilaija e Ulu i Kameli?\nE RAICA tu o Ilaija na ilala levu era cabeta tiko yani na Ulunivanua o Kameli. Ena rarama ni malawa ni mataka, e laurai votu na tatara ni dravudravua kei na leqa ni kakana vei ira na lewenivanua. E vakaleqai ira sara ga na tolu veimama na yabaki ni lauqa.\n2 Era maliwai ira na cabe tiko yani qo na le 450 na parofita qaciqacia i Peali, o ira qo era cati Ilaija na parofita i Jiova. Sa vakamatei ira oti e levu na dauveiqaravi i Jiova o Ranadi Jesepeli, ia o Ilaija e sega ni duavata tiko ga ena sokalou vei Peali. Era lomatarotarotaka na bete se na vakacava na dede ni nona dei tiko ena sokalou savasava. De ra nanuma ni sega ni rawa ni qaqa o Ilaija, ni le dua ga ra qai levu na ito ni bete. (1 Tui 18:4, 19, 20) E lako tale tu ga mai o Tui Eapi ena ilakolako qo, e vodo toka ena nona qiqi vakaturaga, e sega tale ga ni taleitaki Ilaija.\n3, 4. (a) Na cava ena rere kina o Ilaija ena mataka ni siga ena yaco kina na ka vakatubuqoroqoro oya? (b) Taro cava eda na veivosakitaka?\n3 Ni tokona duadua voli o Ilaija na sokalou savasava, ena vakatubuqoroqoro dina na veika e vakarau yaco qo. Ena veivakadrukai dina nodrau vakarau vakasota qo na vinaka kei na ca, ni se sega ni bau yaco vakadua eliu. Cava na rai i Ilaija ni sa cadra na siga me yaco kina qori? Ni “tamata ga vakataki keda o Ilaija,” e dau rere tale ga. (Wilika Jemesa 5:17.) Me qai sega vakacava ni rere: O koya duadua ga e tokona na sokalou savasava, ena yasana adua, era sa wavoliti koya tu e dua na ilala tawavakabauta, nodra tui vukitani, kei ira na bete dauvakadavedra era tokona kece na sokalou vei Peali.—1 Tui 18:22.\n4 Era mai sotava tu vakacava na leqa levu qo na Isireli? Ena yaga vakacava vei keda nikua? Meda dikeva mada se yaga vakacava vei keda na vakabauta i Ilaija.\nNa Kena iTinitini\n5, 6. (a) Na cava era veilecayaki kina na Isireli? (b) A vakacudrui Jiova vakacava o Tui Eapi?\n5 Levu na gauna e sega ni cakava rawa e dua na ka o Ilaija ni buturaki sobu na sokalou dina ena vuku ni nona vanua kei ira na Isireli. Dua na gauna balavu era veilecayaki voli kina na Isireli mera digitaka na lotu dina se lotu lasu, mera sokaloutaki Jiova se qarava nodra matakau na veimatanitu era wavoliti ira. Sa qai ca sara ena gauna i Ilaija.\n6 O Tui Eapi, a vakawatitaki Jesepeli, na luvei tui Saitoni. E nona inaki na marama qo me vakatetea e Isireli na sokalou vei Peali qai vakawabokotaka na sokalou vei Jiova. A rawai o Eapi ena veivakamuai nei watina, tara kina na valenisoro kei na icabocabonisoro vei Peali, qai liutaka sara ga nodra qarava na kalou lasu qo.—1 Tui 16:30-33.\n7. (a) Na cava sa rui vakasisila kina na sokalou vei Peali? (b) Eda vakadeitaka vakacava ni sega ni veisaqasaqa na iVolatabu kei na dede ni lauqa ena gauna i Ilaija? (Raica tale ga na kato.)\n7 Na cava sa rui vakasisila kina na sokalou vei Peali? Ni vakaleqai Isireli, qai levu era vakanadakuya kina na Kalou dina. E lotu vakasisila qai vakadomobula. E vakadonuya na nodra tiko na tagane kei na yalewa saqamua ni valenisoro, vakayacori ni ivalavala vakasisila, kei na nodra cabori na gone. A talai Ilaija o Jiova me vakasavuitukutuku vei Eapi, ni na tara na vanua e dua na lauqa me yacova ni tukuna na parofita ni Kalou na gauna ena oti kina. (1 Tui 17:1) Oti e vica vata na yabaki, sa qai gole tale o Ilaija vei Eapi, lai tukuna vua me soqoni ira na lewenivanua kei ira na parofita i Peali ina Ulunivanua o Kameli. *\nRawa gona ni tukuni, ni se vakabulabulataki tiko ga nikua eso na ka e semati ina sokalou vei Peali\n8. E yaga vakacava vei keda nikua na itukutuku me baleta na sokalou vei Peali?\n8 Na cava na kena yaga vei keda nikua? De ra nanuma eso ni tawayaga vei keda na itukutuku me baleta na sokalou vei Peali, ni sa sega ena gauna qo na valenisoro kei na icabocabonisoro e sokaloutaki kina. E sega ni italanoa makawa ga qori. (Roma 15:4) Na vosa “Peali” e kena ibalebale “itaukei” se “turaga.” E tukuna o Jiova vei ira na Isireli mera digitaki koya me nodra “peali” se watidra. (Aisea 54:5) O duavata ni so era se qarava tiko ga eso tale na turaga sega ni o koya na Kalou Cecere Duadua? Io, o ira na vakaliuca na qarai ni ilavo, cakacaka, ka ni veivakamarautaki, na veiyacovi, se nodra qaravi na kalou tale eso qai sega ni vakaliuci Jiova, sa ra vakaraitaka sara tiko ga se o cei e nodra turaga. (Maciu 6:24; wilika Roma 6:16.) Rawa gona ni tukuni, ni se vakabulabulataki tiko ga nikua eso na ka e semati ina sokalou vei Peali. Na kena vakadinadinataki ena gauna i Ilaija se o cei e Kalou dina, o Jiova se Peali, ena uqeti keda meda vakatulewataka vakayalomatua se o cei meda qarava.\n9. (a) Na cava e veiganiti kina na Ulunivanua o Kameli ena vakavotui ni sokalou vei Peali? (Raica tale ga na ivakamacala e ra.) (b) Na cava e tukuna vei ira na lewenivanua o Ilaija?\n9 E laurai vinaka mai na Ulunivanua tadravi cagi o Kameli—na buca kei Kisoni ena ruku ni ulunivanua, na Wasawasa Levu (Wasa na Mediterranean) e toka voleka e kea, yaco sara ina veiulunivanua kei Lepanoni ena vualiku. * Ni cadra na siga, e laurai votu na vakaloloma ni ituvaki ni vanua. Sa yali na qele bulabula a solia o Jiova vei ira na Isireli, sa kaukaua na qele ena todra ni siga kei na nodra lakosese na Isireli! Nira soqoni tu na lewenivanua, e torovi ira o Ilaija qai kaya: “E bogi vica mada kemuni na lomalomarua tiko kina? kevaka sa Kalou ko Jiova, mo ni muri koya: ia kevaka ko Peali, mo ni muri koya.”—1 Tui 18:21.\n10. Era “lomalomarua” vakacava na tamata i Ilaija, na cava tale ga na ka dina era guilecava?\n10 Na cava na ibalebale ni “lomalomarua” a cavuta o Ilaija? Era sega ni vakasamataka na Isireli ni dodonu mera digitaka, mera sokalou vei Jiova se Peali. Era nanuma mera cakava ruarua—vakamarautaki Peali ena nodra ivalavala vakasisila, ra qai kerea tale ga na veivuke i Jiova. De ra nanuma ni na vakalougatataka o Peali na nodra iteitei kei na nodra manumanu, o “Jiova ni lewe vuqa” ena taqomaki ira ena ivalu. (1 Sam. 17:45) Ia era guilecava e dua na ka dina era lecava tale ga e levu nikua—o Jiova e sega ni vinakata me sokaloutaki tale e dua, me caka vakatabakidua ga vua. Sega ni vakadonuya me bosoki vata na nona sokaloutaki kei na ivalavala ni sokalou tale eso. E okata qori me vakasisila qai veibeci!—Wilika Lako Yani 20:5.\n11. E vukei iko vakacava na veika e vakamacalataka o Ilaija ena Ulunivanua o Kameli, mo dikeva tale kina na veika o vakaliuca kei na nomu sokalou?\n11 Era “lomalomarua” na Isireli me vakataki koya e via muria e rua na sala ena dua ga na gauna. E levu tale ga nikua sa tiki tu ni nodra bula na veika era vakatokai me “peali,” sa vakanadakui na qaravi Kalou. Me uqeti keda mada ga na ivakasala i Ilaija me baleta na lomalomarua, meda dikeva tale kina na veika eda vakaliuca kei na noda sokalou.\nMe Macala Mada se o Cei na Kalou Dina\n12, 13. (a) Na cava e vakatututaka o Ilaija? (b) Eda na vakaraitaka vakacava nida nuidei vakataki Ilaija?\n12 E rawarawa sara na vakatutu i Ilaija me baleta na kena vakadinadinataki se o cei e Kalou dina. Mera cakava na nodra icabocabonisoro na bete i Peali qai biuta kina na nodra isoro, mera qai masuta na nodra kalou me waqaca na kena buka. Ena cakava tale ga qori o Ilaija. A qai tukuna o koya: “Na kalou sa vosa mai e na buka waqa, me Kalou ga ko koya.” Sa matata vinaka tu vei Ilaija se o cei na Kalou dina. Nona tukuna mera cabora e liu na nodra isoro na parofita i Peali, e vakaraitaka ni kaukaua vinaka tu na nona vakabauta. E vakarawarawataka vei ira na kena meca na veika mera cakava. Era mani digia na bulumakau me nodra isoro qai masuti Peali. *—1 Tui 18:24, 25.\n13 Sa sega na cakamana nikua. Ia o Jiova e sega ni veisau. Se rawa tiko ga nida nuitaki koya me vakataki Ilaija. Me kena ivakaraitaki, nira sega ni duavata eso kei na ka e kaya na iVolatabu, laiva mera talaucaka mada na nodra nanuma se rai. Me vakataki Ilaija, da laiva vua na Kalou dina me vakatulewa kina. Kua nida nuitaki keda ga, da nuitaka ga na nona Vosa uqeti na Kalou, ni yaga ‘me veivakadodonutaki.’—2 Tim. 3:16.\nSa vakadeitaka tu o Ilaija ni sega ni dina na sokalou vei Peali, e vinakata mera vakadinadinataka sara ga e matadra na Isireli\n14. E vakalialiai ira vakacava na parofita i Peali o Ilaija, na vuna?\n14 Era vakarautaka na nodra isoro na parofita i Peali qai masuti koya sara: “I Peali, mo rogoci keimami mai.” Era tukuna tiko qori me vica na miniti, lai vica vata sara na aua. E kaya na iVolatabu, “A sa sega na domo e rorogo, se dua e vosa mai.” Ena sigalevu, e tekivu vakalialiai ira o Ilaija ena nona tukuna, de sega ni rogoci ira o Peali ni sa rui osooso, de tiko e valelailai, se moce tiko qai vinakati me vakayadrati. Baci tukuna tale vei ira o Ilaija: “Dou kaci vakadomoilevu.” Sa vakadeitaka tu o Ilaija ni sega ni dina na sokalou vei Peali, e vinakata mera vakadinadinataka sara ga e matadra na Isireli.—1 Tui 18:26, 27.\n15. E laurai vakacava ena veika e yacovi ira na bete i Peali ni sega ni ka vakayalomatua meda digia tale e dua me noda turaga, o Jiova ga?\n15 Sa vaka era lialia na bete i Peali, “ra sa kaci vakadomoilevu, ka tavalaki ira e nai seleiwau kei nai sele, me vaka na nodrai valavala, a sa dave mai na nodra dra.” E dreve kece ga na nodra sasaga! “A sa sega na domo e rorogo, se dua e vosa mai, se dua e rogoca.” (1 Tui 18:28, 29) Sega ni dua dina na kalou o Peali, qori e ivadi ga i Setani me vakamuai ira tani na Isireli mai na nodra qaravi Jiova. E macala tu ga, ni na rarawa qai vakamadualaki o koya e sega ni digitaki Jiova me nona turaga.—Wilika Same 25:3; 115:4-8.\nNa ka e Macala\n16. (a) Na cava era rairai nanuma na Isireli ni vakavinakataka na icabocabonisoro i Jiova ena Ulunivanua o Kameli o Ilaija? (b) E vakaraitaka vakacava o Ilaija ni nuitaka na nona Kalou?\n16 Ni sa yakavi, sa gauna me vakacaboisoro kina o Ilaija. Taumada, a vakavinakataka e dua na icabocabonisoro vei Jiova era talaraka sobu na meca ni sokalou savasava. A vakayagataka e 12 na vatu, rairai mera nanuma kina na 10 na yavusa e Isireli, nira se vauci tiko ga ena Lawa a soli vei ira kece na 12 na yavusa. E vakarautaka na nona isoro qai sova kina na wai, rairai kau mai na Wasa na Mediterranean e toka voleka e kea. E vakasinaita tale ga ena wai na ikeli a kelia yavolita ena icabocabonisoro. E vakarawarawataka o Ilaija vei ira na parofita i Peali na veika mera cakava, ia na ka e vakarautaka me baleta na nona isoro era nanuma ni na dredre vei Jiova me cakava kina e dua na ka—e vakaraitaka qori ni nuitaka dina nona Kalou.—1 Tui 18:30-35.\nE vakaraitaka na masu i Ilaija ni se kauaitaki ira tiko ga na Isireli, e vinakata me “saumaka tale na yalodra” o Jiova\n17. E laurai vakacava ena masu i Ilaija na ka e vakaliuca, eda na vakadamurimuria vakacava qori?\n17 Ni vakarautaka oti na veika kece, sa qai masu o Ilaija. Na matata kei na rawarawa ni nona qaqanimasu, e vakaraitaka sara ga na veika e vakaliuca. Koya e bibi duadua, e vinakata me kilai ni “Kalou e Isireli” o Jiova, e sega ni o Peali. Na kena ikarua, e via vakaraitaka ni o koya e dua ga na dauveiqaravi i Jiova, na veivakacaucautaki kei na veivakalagilagi me vagolei ga vua na Kalou. Kena ilutua, e vakaraitaka ni se kauaitaki ira tiko ga na Isireli o Ilaija, e vinakata me “saumaka tale na yalodra” o Jiova. (1 Tui 18:36, 37) Mani vakacava na levu ni veika rarawa era vakavuna ena nodra tawayalodina, se lomani ira tiko ga o Ilaija. Vakacava, rawa nida vakaraitaka tale ga ena noda masu nida kauaitaka na yaca i Jiova, eda yalomalumalumu qai yalololoma vei ira era gadreva na veivuke?\n18, 19. (a) E sauma vakacava na masu i Ilaija o Jiova? (b) Na cava e tukuna vei ira na tamata o Ilaija mera cakava, na cava mera kua kina ni lomani na bete i Peali?\n18 Ni vakarau masu o Ilaija, de ra veinanuyaka na duri tu e kea ke na vakataki Peali o Jiova. E sega ni yaga mera vakasama tale nira raica na ka e yaco ni sa masu oti o Ilaija. E tukuna na kena ivolatukutuku: “Sa qai lutu sobu mai na buka waqa i Jiova, ka kania nai soro kama, kei na buka, kei na vatu, kei na kuvu-ni-qele, ka dramica na wai e na keli.” (1 Tui 18:38) E veivakurabuitaki dina! Na cava ra qai cakava na tamata?\n“Sa qai lutu sobu mai na buka waqa i Jiova”\n19 Era kacivaka kece: “Sa Kalou ga ko Jiova; Sa Kalou ga ko Jiova.” (1 Tui 18:39) Era sa qai vakadinadinataka se o cei e Kalou dina, e sega ga vei ira na vakabauta. Ke ra mani vakadinata mada ga ena ka era raica oya ni Kalou dina o Jiova, e se sega tiko ga ni ivakaraitaki ni vakabauta dina. E kerei ira gona o Ilaija mera vakaraitaka nodra vakabauta ena nodra muria na Lawa i Jiova, mera vakamatei kece na parofita vakailasu kei na dauqaravi matakau. (Vkru. 13:5-9) Era meca i Jiova na bete i Peali ra qa nakita mera saqata na nona inaki. Dodonu beka mera lomani? E sega ni ivakaraitaki ni loloma na nodra vakamai bulabula na gone e sega na nodra cala mera isoro vei Peali. (Wilika Vosa Vakaibalebale 21:13; Jere. 19:5) E sega ni veiganiti mera lomani! Mani vakarota o Ilaija mera vakawabokotaki kece.—1 Tui 18:40.\n20. Na cava e cala kina na nodra vakalelewa na dauveivakadiloi ni gauna qo ena nona vakamatei ira na bete i Peali o Ilaija?\n20 Era vakalewa eso na dauveivakadiloi nikua na veika a yaco ena Ulunivanua o Kameli. Eso era leqataka de vakayagataki me yavu ni kena vakadonui na ivalavala voravora e vakacacani kina na lotu. Ka ni rarawa, ni levu nikua era vakaraitaka ena sala voravora nodra lomakatakata ena lotu. E sega ni va ya o Ilaija, a vakatauca tiko ga na lewadodonu i Jiova. Era kila na lotu vaKarisito dina nira na sega ni vakataki Ilaija mera vakamatei ira na daucaka ca. Era muria ga na ivakatagedegede a kotora o Jisu vei ira kece nona tisaipeli, ni tukuna vei Pita: “Daramaka na nomu iseleiwau ina kena taga, nira na mate ena iseleiwau o ira era vakayagataka na iseleiwau.” (Maciu 26:52) O Jiova ena vakayagataki Luvena me vakatauca na nona lewadodonu ena gauna mai muri.\n21. Na cava e ganiti keda kina na lotu vaKarisito nikua na ivakaraitaki i Ilaija?\n21 E bibi me laurai vua na lotu vaKarisito dina na vakabauta. (Joni 3:16) Eda rawa ni vakaraitaka qori nida vakadamurimuri ira na dausokalou yalodina me vakataki Ilaija. E sokaloutaki Jiova vakatabakidua qai uqeti ira na kena vo mera cakava tale ga qori. E doudou ni vakavotuya na lotu lasu a vakayagataka o Setani mera vakanadakui Jiova kina na Isireli. E sega ni vakau nona se nuitaka nona kila, e nuitaki Jiova ga me vakatulewa ena ka e yaco. Io, a tokona dina o Ilaija na sokalou savasava. Meda vakadamurimuria mada ga na nona vakabauta!\nE Vakacava na Dede ni Lauqa ena Gauna i Ilaija?\nE tukuna vei Tui Eapi na parofita o Ilaija ni sa na vakarau oti na lauqa. Mai yaco qori ‘ena kena ikatolu ni yabaki’—tekivu wiliki mai na siga e vakarogoya kina o Ilaija na lauqa. (1 Tui 18:1) Mani vakatauca na uca o Jiova me vaka ga na vosa i Ilaija. Era kaya eso ni oti na lauqa ni se bera ni cava na ikatolu ni yabaki. Ia erau kaya o Jisu kei Jemesa ni “tolu na yabaki ono na vula” na kena dede. (Luke 4:25; Jeme. 5:17) Vakacava, sa veisaqasaqa na ivakamacala qo?\nSega sara. Nanuma tiko e dau dede toka na draki mamaca e Isireli makawa, rawa ni ono na vula na kena balavu. Sa rauta me tukuna vei Eapi o Ilaija na lauqa, ni sa dede toka na draki mamaca qai ca sara. A tekivu totolo na lauqa ena ono na vula. Koya gona, sa voleka ni tolu veimama na yabaki na kena dede, ena gauna e tukuna kina o Ilaija ni na oti na lauqa ‘ena ikatolu ni yabaki.’ Nira mai soqoni vata na Isireli ena Ulunivanua o Kameli mera vakadinadinataka se o cei na Kalou dina, sa oti vinaka kina e “tolu na yabaki ono na vula.”\nVakasamataka mada na gauna e lai raici Eapi kina o Ilaija. Era vakabauta na tamata ni o Peali e “dau vodo ena o,” ni o koya na kalou ena vakatauca na uca me oti kina na draki mamaca. Ni sa dede tiko na lauqa, rawa nira taroga na tamata: ‘E vei o Peali? Gauna cava ena vakatauca kina na uca?’ Rairai era yalolailai sara ga na dauqaravi Peali ni sa tukuna o Ilaija ni na sega ni tau na uca se lutu na tegu yacova sara na gauna e tukuna kina.—1 Tui 17:1.\n^ para. 7 Raica na kato “ E Vakacava na Dede ni Lauqa ena Gauna i Ilaija?”\n^ para. 9 E dau bulabula qai drokadroka na Ulunivanua o Kameli, ni wasoma na tau ni uca kei na lutu ni tegu ena vuku ni cagi batabata mai waitui e liwava toka na kena baba. E vakalagilagi o Peali ni vakavuna na tau ni uca, qori na vuna e bibi kina na sokalou e caka vua ena Ulunivanua o Kameli. Veiganiti gona me vakavotui tale ga ena vanua sa dravuisiga tu qo na sokalou vei Peali.\n^ para. 12 E tukuna vei ira o Ilaija me baleta na isoro: “Kakua ni viria kina e dua na buka waqa.” Era kaya eso na vuku, ni so na dauqaravi matakau e tiko na qara vuni ena ruku ni nodra icabocabonisoro, dau vakawaqaci kina na buka qai nanumi ga ni vakavuna oya na kaukaua vuni.\nNa cava eda vulica vei Ilaija me baleta na sokalou vakatabakidua vei Jiova?\nEda na vakadamurimuri Ilaija vakacava ke so era sega ni duavata kei na ka e tukuna na iVolatabu?\nNa cava eda vulica ena masu i Ilaija ena Ulunivanua o Kameli?\nO na vakadamurimuria vakacava na vakabauta i Ilaija?\niMeli iMeli E Tokona na Sokalou Savasava\nIlaija—E Tokona na Sokalou Savasava


Kila Vinaka na iVolatabu\nNa Vale ni Vakatawa | Nb. 1 2017\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Baoule Bashkir Batak (Karo) Batak (Toba) Bengali Biak Bicol Bislama Bulgarian Cambodian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chokwe Chuvash Cibemba Cinyanja Croatian Czech Dangme Danish Drehu Dutch Efik English Estonian Ewe Finnish Fon French Ga Georgian German Greek Greenlandic Guarani Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hmong (White) Hungarian Ibanag Icelandic Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Javanese Kabiye Kamba Kannada Karen (S'gaw) Kazakh Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisonge Kongo Korean Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Latvian Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Maltese Mam Mambwe-Lungu Mapudungun Marathi Mauritian Creole Maya Mbunda Mizo Mongolian Myanmar Nahuatl (Northern Puebla) Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngangela Nias Niuean Norwegian Nyaneka Nzema Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persian Polish Ponapean Portuguese (Brazil) Punjabi Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Quichua (Imbabura) Rarotongan Romanian Russian Samoan Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Seychelles Creole Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Tagalog Tahitian Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tojolabal Tok Pisin Tongan Tshiluba Tsonga Turkish Twi Tzotzil Ukrainian Umbundu Urdu Urhobo Uruund Venda Vietnamese Wallisian Waray-Waray Wayuunaiki Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zulu vakaViti\nRai Cala me Baleta na iVolatabu\nE raica toka e dua na goneyalewa lailai na kena kumukumuni me vaka na o na kubou mai na vale ni buli iyaya. E nanuma ni qori na vanua e buli kina na o. Ena rairai lasa ni cala nodra rai na gone ena so na ituvaki va ya. Ia ena so tale na ituvaki e rawa ni veivakaleqai na rai cala. Kena ivakaraitaki, ena rawa ni yaco e dua na leqa levu ke sega ni wiliki vinaka na ivakamacala ena dua na tavaya ni wainimate.\nE vakarerevaki sara ke cala na rai me baleta na veika vakayalo. Kena ivakaraitaki, e cala nodra rai eso ena veika e vakavulica o Jisu. (Joni 6:48-68) Era rawa ni vulica e levu na ka vei Jisu, ia era sega ni via rogoci koya.\nDua na ka totoka ke o dau wilika na iVolatabu me dusimaki iko. Ia vakacava e dau cala ena so na gauna na nomu rai me baleta na ka o wilika ena iVolatabu? Sa yaco qori vei ira e levu. Raica mada qo e tolu na tikinivolatabu e cala kina nodra rai e levu.\nE cala nodra rai e levu me baleta na ivakaro vakaivolatabu qo, “mo [“rerevaka,” VM] na Kalou dina.” Era nanuma ni vakaibalebaletaka tiko ya na rere ni domobula. (Dauvunau 12:13) Ia e sega ni vinakata na Kalou mera domobulataki koya nona dauveiqaravi. E kaya: “Mo kua ni rere niu tokoni iko. Kua ni taqaya niu nomu Kalou. Au na vakaukauataki iko, io, au na vukei iko.” (Aisea 41:10) Na noda rerevaka na Kalou e kena ibalebale ga noda vakalagilagi koya kei na noda dokai koya.\nVakacava ena vakamai na vuravura?\nEra taura cala e levu na tikinivolatabu qo: “E vagauna na ka kece ga, . . . na gauna ni sucu kei na gauna ni mate.” Era nanuma ni sa lewa oti na Kalou na gauna meda mate kina. (Dauvunau 3:1, 2) Ia na tikinivolatabu qori e vakamacalataka tiko na ka e dau yaco ena noda bula na tamata, wili kina na mate. E tukuna na Vosa ni Kalou ni rawa ni vakatau tale ga ena noda vakatulewa na balavu ni noda bula. Kena ivakaraitaki, e kaya na iVolatabu: “Na rerevaki Jiova e vakabalavutaka na bula.” (Vosa Vakaibalebale 10:27; Same 90:10; Aisea 55:3) E dina vakacava qori? Na noda doka na Vosa ni Kalou ena uqeti keda meda cata na itovo e rawa ni vakaleqa noda bula, me vaka na mateni kei na veiyacovi tawadodonu.—1 Korinica 6:9, 10.\nNi tukuni ena iVolatabu ni na ‘maroroi me vakamai’ na lomalagi kei na vuravura, era nanuma e levu ni na vakarusa na vuravura qele na Kalou. (2 Pita 3:7) Ia e yalataka na Kalou ni na sega ni vakarusai na vuravura, “sa vakataudeitaka na yavu ni vuravura, . . . ena sega ni yavalati mai na kena vanua me tawamudu, io me tawamudu.” (Same 104:5; Aisea 45:18) Ena sega ni vakarusai na vuravura, ena vakarusai ga na ituvaki ca ni vuravura qo. Vakacava na lomalagi? Na lomalagi e rawa ni vakaibalebaletaka ena so na gauna na macawa, vanua eda raica nira tu kina na kalokalo, kei na nona itikotiko na Kalou. Qori tale ga ena sega ni vakarusai.\nVUNA E DAU TAURI CALA KINA NA IVOLATABU\nE vakadinadinataki ena tolu na ivakaraitaki sa vakamacalataki oti, ni dau cala nodra rai e levu me baleta na iVolatabu. De dua era na beitaka na Kalou eso ra qai lomatarotarotaka, ‘Ke vuku na Kalou qai kila kece na ka, na cava e sega ni vakarautaka kina e dua na ivola e matata na ka kece e volai kina qai kilai rawarawa?’ Raica mada e tolu na vuna e dau cala kina nodra rai e levu me baleta na iVolatabu.\nE vakarautaki na iVolatabu me baleti ira na yalomalumalumu kei ira na yalorawarawa mera vakavulici. A kaya o Jisu vei Tamana: “Au vakavinavinaka vei kemuni, Tamaqu, na Turaga ni lomalagi kei na vuravura, ni oni vunia matua na ka kece qo vei ira na vuku kei ira na vuli vinaka, oni qai vakatakila ga vei ira na gone lalai.” (Luke 10:21) O ira ga e donu nodra rai e rawa nira kila na ka e volai ena iVolatabu. Levu na gauna e dau cala nodra rai me baleta na iVolatabu o ira na dokadoka me vakataki ira na “vuku kei ira na vuli vinaka.” Ena yasana adua, era kila vinaka na iVolatabu o ira era yalomalumalumu qai yalorawarawa mera vakavulici me vakataki ira na “gone lalai.” Sa vakarautaka dina vakamaqosa na Kalou na iVolatabu!\nE vakarautaki na iVolatabu me baleti ira era kerea na veivuke ni Kalou mera kila kina na ka e tukuni ena nona Vosa. E tukuna o Jisu ni na vinakati na veivuke meda kila vinaka na ka e vakavulica. O cei ena veivuke? E kaya o Jisu: “Na dauveivuke, na yalo tabu ena tala mai o Tamaqu ena yacaqu, ena qai vakavulica vei kemudou na ka kece.” (Joni 14:26) Kena ibalebale na igu kaukaua ni Kalou se na yalona tabu ena vukei keda meda kila vinaka na veika eda wilika ena iVolatabu. Ia ena sega ni solia na Kalou na yalo tabu vei ira era sega ni kere veivuke vua. Qori na vuna ena buawa kina vei ira na ka era wilika ena iVolatabu. Na yalo tabu ena uqeti ira tale ga na sa kila toka e levu na ka ena iVolatabu, mera vukei ira na se sasaga tiko mera kila vinaka na iVolatabu.—Cakacaka 8:26-35.\nEso na tikinivolatabu ena qai vakamatatataki ena kena gauna donu. Kena ivakaraitaki, a tukuni vua na parofita o Taniela me vola e dua na itukutuku me baleta na gauna se bera mai. A tukuna vua na agilosi: “O iko Taniela, mo tabonaka na vosa qo mo dregata na ivola me yacova na gauna ni icavacava.” E levu ena veisenitiuri sa oti era sega ni kila na veika era wilika ena ivola i Taniela. O Taniela mada ga a sega ni taura rawa na ibalebale ni so na ka a vola. A kaya ena yalomalumalumu: “Ia niu rogoca au sega ni kila na kena ibalebale.” Eda na qai kila ena gauna lokuci ni Kalou na ibalebale dina ni parofisai a vola o Taniela. A kaya tale na agilosi: “Mo lako Taniela ni sa tabonaki na vosa qo qai dregati me yacova na gauna ni icavacava.” O cei ena kila na itukutuku ni Kalou? “Ena sega ni dua na tamata ca ena kila rawa, era na kila ga na yalomatua.” (Taniela 12:4, 8-10) Io, ena qai vakatakila na Kalou na ibalebale ni so na tikinivolatabu ena kena gauna donu.\nA cala tale ga ena so na gauna nodra rai na iVakadinadina i Jiova me baleta na iVolatabu. Ia na gauna e vakamatatataka kina na Kalou na nona Vosa, era yalorawarawa tale ga na iVakadinadina i Jiova mera veisautaka nodra rai. Qori era vakatotomuri ratou kina na yapositolo i Jisu, eratou dau yalomalumalumu ni veisautaka nodratou rai ni vakadodonutaki ratou o Jisu.—Cakacaka 1:6, 7.\nEda na rairai sega ni kauaitaka sara vakalevu nona rai cala e dua na goneyalewa lailai me baleta na buli ni o. Ia e bibi meda kauaitaka na noda rai me baleta na ka e vakavulica na iVolatabu. De dua eda sa dau wili iVolatabu tiko, ia e vinaka meda kerea nodra veivuke eso tale ena kena vakamatatataki na veika eda wilika ni levu na itukutuku ena iVolatabu e titobu na kena ibalebale. O cei era rawa ni vukei iko? O ira era yalomalumalumu nira vulica na iVolatabu, era nuitaka na veivuke ni yalo tabu ni Kalou mera kila kina na iVolatabu, era vakabauta tale ga nida sa donuya tu qo na gauna e vinakata na Kalou meda kila vinaka kina na iVolatabu. Yalovinaka, veitaratara kei na dua na iVakadinadina i Jiova se rai ena nodra website na jw.org. E yalataka na iVolatabu: “Ke o tagica tale ga na lomavuku . . . , o na kila na ka e baleta na Kalou.”—Vosa Vakaibalebale 2:3-5.\niMeli iMeli Rai Cala me Baleta na iVolatabu\nULUTAGA LEVU Vuna me Wiliki Kina na iVolatabu\nULUTAGA LEVU Vakatutu me Tekivu Kina na Wili iVolatabu\nULUTAGA LEVU Vakatutu me Marautaki Kina na Wili iVolatabu\nULUTAGA LEVU E Rawa ni Veisautaka na Bula na iVolatabu\nE VEISAUTAKA NA BULA NA IVOLATABU Au Sega ni Via Mate!\nVAKATOTOMURIA NODRA VAKABAUTA “Vakadonui Koya na Kalou”\nText Sala me download kina na ka e tabaki NA VALE NI VAKATAWA Sala me Yaga Qai Marautaki Kina na Wili iVolatabu\niMeli iMeli NA VALE NI VAKATAWA Sala me Yaga Qai Marautaki Kina na Wili iVolatabu\nSala me Yaga Qai Marautaki Kina na Wili iVolatabu\nNA VALE NI VAKATAWA Sala me Yaga Qai Marautaki Kina na Wili iVolatabu


The Fiji Times » Cabe ni rarama e Nakorotubu\nCabe ni rarama e Nakorotubu\nNI VAKAYACORI oti na lotu ni kena ciqomi na cina mai na koro ko Dama ena Tikina ko Nakorotubu, e sa qai laki cereki na i vakananumi ka tara koto ga e na yasa ni valenilotu e na i curucuru mai na kubu ira, ka volai sara tu kina vakamatau na kena cabeta mai na noda vanua na rarama.\nE kaya o Dikonesi Unaisi Matawalu ni vakasama oqo era bucina ga na lewe ni Lotu Wesele me veitaudonui kei na gauna e yacova mai kina na nodratou koro na kena taubaletaki mai na cina ni rarama.\nEra sureti talega na Turaga Na Tui Viwa vata kei ira na nona lewe ni Yavusa me nodratou vulagi e na soqo lagilagi oya.\nOqo na i sema ni veiwekani ni nodratou tikina o Nakorotubu kei na yanuyanu vakaturaga o Viwa e se dei vinaka tu ga me yacova mai na gauna nikua.\nNa kena i vakadinadina ga ni tiko na nodratou mata ni katuba (veimataki) e Nakorotubu, ka tiko talega na neitou mata ni katuba e Viwa e kaya.\nE na nona dolea na vosa ni veikidavaki o Ratu Savenaca Komaisavai, e kaya ni ratou vakavinavinakataki ratou na wekadratou e Nakorotubu ena vuku ni nodratou nanumi, ka ratou sa sureti ira talega na lewe i Nakorotubu me ra gole yani e na kena laki vakananumi na cabe ni lotu e na nodratou yanuyanu e na vula ko Okotova ni yabaki ga oqo.\nE volai koto e na i vakananumi ni cabe ni Rarama oya e na i matai ni senitiuri e a cabe kina na Rarama kei Vuraura – Na i ka 17 ni senitiuri e a cadra kina o Jone Wesele mai Peritania – Na i ka 19 ni senitiuri e a cabe kina na rarama mai Lakeba, Lau, mai Viwa kei Nayavutoka Nakorotubu, Ra.\nIa, e a qai vakavoui na Yasana o Ra e na Jiupili Koula ni Koniferedi ni Lotu Wesele e Dama e na siga Vakarauwai nai ka 9 ni siga ni vula ga oqo. E kaya o Matawalu ni dina ni qai vakayacori na soqo levu e na Siga Tabu, ia, e ratou sa na kidavaka rawa mada ga na nodratou i vakananumi e na siga Vakarauwai sa oti.


Ena iVola i Momani, e dua na parofita vei ira na Iperiu ka a liutaki ira na nona matavuvale kei ira era muri koya mai Jerusalemi ki na dua na vanua yalataki ena ra ni vuravura rauta na 600 B.K. O Liai na imatai ni parofita vei ira na nona tamata ena iVola i Momani.\nEratou a dro tani mai Jerusalemi ko Liai vata kei na nona matavuvale ena ivakaro ni Turaga (1 Nif. 2:1–4). O koya e dua na kawa i Josefa ka a volitaki ki Ijipita (1 Nif. 5:14). A solia vua na Turaga e dua na raivotu me baleta na vunikau ni bula (1 Nif. 8:2–35). Eratou a tara ko Liai kei iratou na luvena e dua na waqa ka soko yani vaka ki na ra ni vuravura (1 Nif. 17–18). Era laki vakacokotaki ira ena dua na vanua vou ko koya vata kei ira na nona kawa (1 Nif. 18:23–25). Ni bera ni mate, a vakalougatataki iratou na luvena ko Liai ka vakavulici ira me baleti Karisito kei na yaco mai ni iVola i Momani ena veigauna e muri oqo (2 Nif. 1:1–4:12).\nNa ivola kei Liai\nA tekivu ena ivola kei Liai ko Josefa Simici ena gauna e vakadewataka kina na iVola i Momani. Oqo e dua na itukutuku ka a vakalekalekataka ko Momani mai na peleti i Liai. Ni sa vola rawa e 116 na draunipepa ena nona vakadewataka tiko na ivola oqo, a solia na draunipepa volai oqori ko Josefa vei Matini Erisi, o koya a veiqaravi vakalekaleka me dauvolavola nei Josefa ena kena vakadewataki na iVola i Momani. Era a qai yali na draunipepa oqori. A sega ni vakadewataka tale ko Josefa na ivola i Liai me vakaisosomitaka kina na draunipepa volai eso sa yali, ia a qai vakadewataka eso na itukutuku veiwekani mai na peleti koula (raica na ivakamacala taumada ni V&V 3; 10). Na itukutuku veiwekani eso oqori sai koya na imatai ni ono na ivola ena iVola i Momani.


Josefa kei Fero; Vanua e Cavutu Mai Kina o Timoci | O Bau Kila?\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Aymara Bicol Bislama Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitumbuka Chuvash Cibemba Croatian Czech Danish Drehu Dutch Efik English Estonian Ewe Finnish French Ga Georgian German Greek Greenlandic Guarani Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hungarian Icelandic Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Kamba Kazakh Kikaonde Kikongo Kikuyu Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kongo Korean Lingala Lithuanian Luganda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Mam Maya Mongolian Myanmar Ngabere Norwegian Nyaneka Nzema Ossetian Otetela Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Polish Portuguese (Brazil) Quechua (Bolivia) Rarotongan Romanian Russian Samoan Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Silozi Sinhala Slovak Slovenian Spanish Sranantongo Swahili Swahili (Congo) Swedish Tagalog Tahitian Tatar Thai Tigrinya Tiv Tok Pisin Totonac Tshiluba Tsonga Turkish Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Umbundu Vietnamese Wallisian Xhosa Yoruba Zapotec (Isthmus) Zulu vakaViti\nNa cava e toro kina o Josefa ni bera ni rairai vei Fero?\nDroini ena lalaga e Ijipita makawa ni toro tiko e dua\nE tukuni ena Vakatekivu ni vakarota o Fero me kau yani vakatotolo vua na cauravou ni Iperiu e kaivesu tiko o Josefa, me rawa ni vakadewataka na tadra e vu ni nona lomaleqa. Na gauna qori sa vica vata tu kina na yabaki o Josefa e valeniveivesu. E tukuni me vakatotolo yani, ia a saga mada ga o Josefa me toro. (Vakatekivu 39:20-23; 41:1, 14) De sega so ni bibi na itukutuku qo, ia o koya e vola e vakaraitaka ni kila vinaka na ivakarau ni bula e Ijipita.\nE dau ivakarau ga ni bula vei ira e levu ena gauna makawa mera vakatubu kumi, okati kina o ira na Iperiu. Ia e tukuni ena ivola McClintock and Strong’s Cyclopedia of Biblical, Theological, and Ecclesiastical Literature “ni o ira ga na lewe i Ijipita makawa ena Tokalau e Loma era sega ni dau vakatubu kumi.”\nVakacava ena toro ga na kumidra? E kaya na ivola Biblical Archaeology Review ni so na itovo vakavanua e Ijipita ena vinakati vua na tagane e rairai vei Fero me vakarautaki koya me vaka ga nona lako ina valenisoro. Ena vuku ni veika qori, ena rairai toroya kece kina na uluna kei na yagona o Josefa.\nE volaitukutukutaki ena Cakacaka ni turaga ni Kirisi na tama i Timoci. Kena ibalebale qori ni cavutu mai Kirisi?\nKena irairai ni sega. Ena nona ivola uqeti vakalou o Paula, so na gauna e dau vakatauvatani ira na Jiu kei ira na kai Kirisi, me vaka ga e tukuna tiko ni o ira qo era matataki ira kece na sega ni Jiu. (Roma 1:16; 10:12) Dua na vuna qo ni sa vakayagataki tu vakalevu na vosa vaKirisi kei na kena itovo ena veivanua e dau vunau kina o Paula.\nNa cava gona nodra rai na bula ena gauna makawa me baleti ira na tukuni nira kai Kirisi? A sakitaka ena ikava ni senitiuri B.G.V. e dua na daunivosa e Aceni, o Isocrates, na kena sa tete e vuravura na nodra ivakarau ni bula na kai Kirisi. E kaya ni vuku gona ni veika qori “era sa kacivi tale ga mera kai Kirisi o ira na muria nodra ivakavuvuli, sega ni o ira ga na itaukei.” Kena irairai gona ni gauna e dau kaya kina o Paula ni so e kai Kirisi, e vakaibalebaletaka tiko ga nira sa muria tu na ivakarau ni bula e kea, ra sega ni sucu ena vanua qori. E okati tiko kina na tama i Timoci, e sega ni Jiu. Ia se sega ni vakadeitaki qori.—Cakacaka 16:1.\n“Yalovinaka, Dou Rogoca Mada na Noqu Tadra”\nEra vulica na vuvale vakacabecabe nikua e dua na lesoni bibi ena vuvale e susugi kina o Josefa.\n“Luvequ Lomani Qai Gone Yalodina ena Turaga”\nNa cava e uqeti Timoci me kua kina ni mamadua, ia me ivakatawa ni lotu vaKarisito gugumatua?\nO Bau Kila?—Noveba 2015


WILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Bengali Bulgarian Cebuano Chichewa Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Cibemba Croatian Czech Danish Dutch Efik English Estonian Ewe Finnish French Georgian German Greek Gujarati Hebrew Hiligaynon Hindi Hungarian Igbo Iloko Indonesian Italian Japanese Kannada Kikaonde Kikuyu Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Korean Lingala Lithuanian Luvale Macedonian Malagasy Malayalam Marathi Myanmar Nepali Norwegian Polish Portuguese (Brazil) Punjabi Romanian Russian Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Silozi Sinhala Slovak Slovenian Spanish Swahili Swahili (Congo) Swedish Tagalog Tamil Telugu Thai Tigrinya Tok Pisin Tsonga Turkish Twi Ukrainian Vietnamese Xhosa Yoruba Zulu vakaViti\nNira tarogi e levu ke bula dina tiko na Kalou, era sega ni sauma rawa se ra kauai ena taro qori. Kaya o Hervé, e susu mai Varanise: “E sega noqu vakabauta. Vinaka cake meu vakayagataka ga noqu vakasama. Sega tale ni vinakati kina meu vakabauta na Kalou.”\nSo tale era vakataki John mai Merika. E kaya: “Rau sega ni vakabauta na Kalou na noqu itubutubu. Niu tubu cake tiko, sega ni dua tu noqu rai me baleta na Kalou. Ia au dau vaqaqa ena so na gauna ke bula dina tiko.”\nBau dau vaqaqa tale ga ke bula dina tiko na Kalou? Ke bula tiko, e vakainaki kina na noda bula? De so na ivakadinadina o raica e dredre me vakamacalataki se ra bula rawa tu vakacava ke sega ni dua e buli ira. So na ivakadinadina qori e okati kina noda sega ni vu mai na ka mate, se na ka e kune ena vakadidike vakasaenisi me baleta na vakasakiti ni veika buli me veiraurau kina na bula ena noda vuravura.—Raica na kato “ Dikeva na iVakadinadina.”\nVakasamataka mada na bibi ni veika e tukuni qori e cake. Era vaka na idusidusi ina vanua mo kunea kina na iyau. Levu sara na ka o na kila ke tiko na ivakadinadina e veivakadeitaki me baleta nona bula dina tiko na Kalou kei na so na itukutuku nuitaki me baleti koya. Qo e va na kena ivakaraitaki.\n1. INAKI NI BULA\nKe vakainaki na bula, eda na via kila se inaki cava qori, cava tale ga meda cakava. Ke bula dina tiko na Kalou da qai sega tu ni kila, eda sa lecava tiko na veika bibi duadua e lomalagi kei vuravura.\nE kaya na iVolatabu ni bulia na ka kece na Kalou. (Vakatakila 4:11) E vakainaki vakacava noda bula nida kila qori? Vakasamataka mada na ka e tukuna na iVolatabu.\nEda duatani duadua vei ira kece na ibulibuli e vuravura. Tukuni ena iVolatabu ni buli keda na Kalou meda ucui koya, meda itovo vata kei koya. (Vakatekivu 1:27) Vakavulica tale ga na iVolatabu nida rawa ni veitokani kei na Kalou. (Jemesa 2:23) Vakainaki vakalevu na bula nida veiwekani kei koya na Dauveibuli.\nCava na ibalebale ni noda veitokani kei na Kalou? Era rawa ni vosa vua na Kalou na nona itokani. E yalataka tale ga o koya ni na rogoci ira, ena cakava na ka ena vukudra. (Same 91:15) Nida nona itokani, eda na rawa ni kila na nona rai me baleta e levu na ka. Eda na kila vinaka kina eso na taro bibi e vauca na noda bula.\nKe bula dina tiko na Kalou da qai sega tu ni kila, eda sa lecava tiko na veika bibi duadua e lomalagi kei vuravura\nSo e dredre nodra vakabauta ni bula dina tiko na Kalou nira raica e levu na ka rarawa e vuravura. Era lomatarotarotaka, ‘Cava e vakatara tu kina na veika rarawa kei na veika ca na Dauveibuli kaukaua duadua?’\nVeivakacegui na iVolatabu ni vakamacalataka ni a sega ni inaki taumada ni Kalou meda rarawa tiko. Rau a sega ni vakila na imatai ni nona ibulibuli na rarawa. Sega mada ga ni nona inaki meda mate. (Vakatekivu 2:7-9, 15-17) Vakacava e dredre mo vakabauta qori? E ka ga ni tadra? Sega. Ke bula dina tiko e dua na Kalou kaukaua duadua qai kena idivi na loloma, qori tale ga na bula ena vakarautaka vei keda.\nCava ga e mai va tu kina qo noda bula? Vakamacalataka na iVolatabu ni gauna e buli keda kina na Kalou, e solia vei keda na galala ni vakatulewa. Eda sega ni vaka na matakau livaliva e porokaramutaki meda vakasaurarataki meda talairawarawa vua. Rau digia ga o rau na tubuda, o rau na imatai ni veiwatini me rau talaidredre ina nona veidusimaki na Kalou. Rau nanumi rau ga. (Vakatekivu 3:1-6, 22-24) Mai keda wale na isamunidawa.\nEda lomavakacegu nida kila ni sega ni inaki taumada ni Kalou meda rarawa tiko. Qori sara ga na ka eda vinakata me vakaoti. Eda vinakata tale ga me tiko na noda inuinui me baleta na veisiga nimataka.\nNi oti ga nodrau talaidredre na imatai ni veiwatini, e yalataka sara na Kalou ni na vakayacora tale nona inaki taumada me baleta na vuravura ena dua na gauna lokuci. Ena sega ni dua na ka e vakalatilati ni kaukaua duadua ga o koya. (Aisea 55:11) Sa voleka sara qo ni vakaotia na Kalou na veika ca e vakavuna na noda talaidredre vua, sa na qai vakayacori tale kina na nona inaki taumada me baleti keda kei na vuravura.\nYaga vakacava qo vei iko? Levu na ka e yalataka tu na Kalou ena iVolatabu me baleta na veisiga nimataka, ia vakasamataka mada qo e rua.\nSAUTU O VURAVURA, RUSA NA DAU CAKA CA. “Malua mada vakalailai, ena qai takali na tamata ca; io, ko na vakananuma na nona yasana, ia sa na yali kina ko koya. Ia ko ira na yalomalumalumu era na taukena na vanua; ka na daumarau tiko e na veivakacegui vakaidina.”—Same 37:10, 11.\nOTI VAKADUA NA TAUVIMATE KEI NA MATE. “Na lewe ni koro ena sega ni kaya, Ka’u sa tauvi mate.” (Aisea 33:24) “Ena vakaotia sara na mate ko koya; ia na Turaga ko Jiova ena tavoya na wai ni mata mai na matadra na tamata kecega.” —Aisea 25:8.\nCava eda rawa ni nuitaka kina na yalayala ni Kalou qori ena iVolatabu? Ni levu tale na parofisai era volai tu kina era sa vakayacori oti. Ia na inuinui ni bula marau qori e sega ni vakaotia na veika dredre eda se donumaka tu ena gauna qo. iVukevuke cava tale e vakarautaka tu na Kalou?\n4. IDUSIDUSI BALETA NODA LEQA KEI NA VAKATULEWA\nVakarautaka na Kalou na idusidusi meda vosota kina noda leqa kei na sala meda vakatulewa vinaka kina. Levu na vakatulewa era sega so ni bibi, ia so tale ena qai vakilai tu ena dua na gauna balavu. Sega tale ni dua e rawa ni vakarautaka na ivakasala vuku me vakataki koya na Dauveibuli. E sega ni vakaiyalayala na ka e rawata, o koya tale ga e iVurevure ni bula. E kila vinaka na veika e ganiti keda.\nEra vutucoqa ena iVolatabu na rai ni Kalou o Jiova, ni a uqeta e vica mera vola. E volai kina na itukutuku qo: “Koi au ko Jiova na nomu Kalou, ka’u sa vakavulici iko mo vinaka kina, ka’u sa tuberi iko e na sala mo lakova.”—Aisea 48:17, 18.\nSega ni vakaiyalayala na kaukaua ni Kalou, e tu vakarau tale ga me vakayagataka ena vukuda. Vakamacalataka na iVolatabu ni via vukei keda na Kalou ni tama dauloloma. E kaya: “Na Tamada mai lomalagi [ena] solia na yalo tabu vei ira era kerea vua!” (Luke 11:13) Rawa ni dusimaki keda na kaukaua ni Kalou, e vakaukauataki keda tale ga.\nCava mo cakava me vukei iko kina na Kalou? Eda dusimaki ena iVolatabu: “O koya e torova na Kalou e dodonu me vakabauta ni bula dina tiko o koya, ni na vakaicovitaki ira tale ga era vakasaqarai koya ena yalogu.” (Iperiu 11:6) Ke o via vakadeitaka ni bula dina tiko na Kalou, dodonu mo dikeva sara ga na kena ivakadinadina.\nO NA VAKEKELI KINA?\nE taura na gauna mo saga mo kila na veika dina me baleta na Kalou, ia ena yaga vakalevu. Vakasamataki Xiujin Xiao mada. A sucu mai Jaina, sa tiko qo i Merika. E kaya: “Au vakabauta na bula vakaidewadewa, ia au via kila na lewe ni iVolatabu. Au mani vuli iVolatabu kei ira na iVakadinadina i Jiova. Sega ga noqu gauna ni vuli kei ira ni sa iotioti tiko ni yabaki ni noqu vuli torocake au qai osooso vakalevu. Au sega ni marau. Ia niu tomana tale noqu vuli iVolatabu, dua na ka noqu marau.”\nO via vulica e levu tale na ka me baleta na Dauveibuli, na Kalou o Jiova? Vakacava mo vakekeli kina?\nCava e Kaya na iVolatabu me Baleta na Kalou?\nRawarawa ga qai vakavure vakasama na itukutuku ena iVolatabu me baleta na Kalou, so mada ga era kurabui tale kina.\nE sega ni dua ga na igu tawarairai na Dauveibuli. E tiko na itovo e kilai kina, na yacana tale ga o Jiova. *—Aisea 42:8.\nE sega na nona itekitekivu kei na nona iotioti na Kalou o Jiova.—Same 93:2; Aisea 40:28.\nE sega ni turaganilewa dau cudrucudru, me vaka era vakatavuvulitaka eso na lotu. E nona itovo uasivi na loloma.—1 Joni 4:8.\nE kauaitaki keda, e vakatakila tale ga nona inaki me baleti keda.—Dauvunau 12:13; Maika 6:8.\nVakacava e tukuni tu ena iVolatabu na ka kece baleta na Kalou? Sega. E tukuni kina ni “vakatikina” ga noda kila ‘eso na nona ivalavala.’—Jope 26:14.\n^ para. 36 Levu na iVolatabu era sa vakayagataka tu ga na icavuti “Turaga” me vakaibalebaletaki ina vosa vakaIperiu YHWH, e dau vakadewataki me “Yahweh” se “Jehovah” ena vosa vakavalagi.\nDikeva na iVakadinadina\nEra vakadinadinataki ena ivola qo ni tiko dina e dua na Dauveibuli vuku.\nTabaki ena 47 na vosa\nEna tabana e 12: “E saga me vakamacalataka na ivakavuvuli ni bula vakaidewadewa ni sega ni vakaitavi na Dauveibuli ena itekitekivu ni bula. Ia na levu ni ka era sa vakadinadinataka tiko na saenitisi e matata kina ni sega ni basika tu ga vakacalaka na bula.”\nTabaki ena 80 na vosa\nEna tabana e 24: “E levu era kaya ni saqata na veika vakasaenisi na itukutuku ni iVolatabu me baleta na itekitekivu ni bula. Ia e sega ni dina qori, e veisaqasaqa ga nodra rai na kaya tiko nira lotu vaKarisito kei na vakabauta vakasaenisi.”\nPOROKARAMU NI VULI IVOLATABU\nVuna mo Vulica Kina na iVolatabu—Vidio Balavu\nULUTAGA LEVU Bula Dina Tiko na Kalou? Bibi me Kilai?\nText Sala me download kina na ka e tabaki YADRA! Maji 2015 | Bula Dina Tiko na Kalou? Bibi me Kilai?\nMaji 2015 | Bula Dina Tiko na Kalou? Bibi me Kilai?\nYADRA! Maji 2015 | Bula Dina Tiko na Kalou? Bibi me Kilai?\nE Bula Tiko na Kalou?


Na Cava Soti na “ki ni Matanitu Vakalomalagi”? | Taro Vakaivolatabu\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Arabic Armenian Azerbaijani Bislama Bulgarian Cebuano Chichewa Chinese (Shanghainese) Chinese (Sichuanese) Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga (Malawi) Chitumbuka Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Ewe Faroese Finnish French Georgian German Greek Greenlandic Haitian Creole Hausa Hebrew Hiligaynon Hindi Hungarian Icelandic Igbo Iloko Indonesian Italian Japanese Kabuverdianu Kachin Kamba Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Kongo Korean Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwanyama Lingala Lithuanian Luo Malagasy Malay Malayalam Maltese Myanmar Norwegian Nzema Oromo Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Quechua (Cuzco) Romanian Russian Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Shona Sidama Sinhala Slovak Slovenian Spanish Sunda Swahili Swedish Tagalog Tahitian Tamil Tatar Telugu Thai Tigrinya Tiv Turkish Turkmen Tzotzil Ukrainian Urdu Venda Vietnamese Xhosa Yoruba Zulu vakaViti\nNa Cava Soti na “ki ni Matanitu Vakalomalagi”?\n“Na ki ni Matanitu vakalomalagi” e dau kilai tale ga me “ki ina matanitu,” e dusia na veiliutaki e dolava na sala vei ira na kawatamata mera “curu ina Matanitu ni Kalou.” (Maciu 16:19; The New American Bible; Cakacaka 14:22) * E solia o Jisu vei Pita “na ki ni Matanitu vakalomalagi.” E kena ibalebale ni a soli vei Pita na lewa ena veidusimaki ni yalo tabu me vakasavuya kina na itukutuku me baleti ira na tamata yalodina era na vakalougatataki nira curu ina Matanitu vakalomalagi.\nO cei ena yaga vua na ki?\nEna lewa e lesia vua na Kalou, e dolava kina o Pita e tolu na ilawalawa tamata mera curu ina Matanitu ni Kalou:\nO ira na Jiu kei ira era tavuki mera Jiu. Ni oti toka ga nona mate o Jisu, e uqeti ira e dua na ilawalawa Jiu o Pita mera vakabauti Jisu ni digitaki ni Kalou me veiliutaki ena Matanitu vakalomalagi. E vakaraitaka o Pita na ka e dodonu mera cakava mera vakabulai kina. E dolava tale ga na sala mera curu kina ina Matanitu, era mani “ciqoma . . . na nona vosa.”—Cakacaka 2:38-41.\nO ira na kai Samaria. A qai talai o Pita vei ira na kai Samaria. * E vakayagataka kina o Pita kei na yapositolo o Joni na ki ni Matanitu vakalomalagi vei ira na kai Samaria, ni “rau masulaki ira me sobuti ira na yalo tabu.” (Cakacaka 8:14-17) E dolavi kina na sala vei ira na kai Samaria mera curu ina Matanitu vakalomalagi.\nO ira na kai Veimatanitu. Ni oti ga e tolu veimama na yabaki nona mate o Jisu, e vakaraitaka vei Pita na Kalou ni o ira na kai veimatanitu (era sega ni Jiu) era na rawa tale ga ni curu ina Matanitu ni Kalou. E vakayagataka sara o Pita e dua vei ira na ki qori me vunau kina vei ira na kai veimatanitu. E dolava na sala me dusimaki ira na yalo tabu ra vakatokai tale ga mera lotu vaKarisito. E rawa kina nira lewe ni Matanitu ni Kalou.—Cakacaka 10:30-35, 44, 45.\nNa cava na ibalebale ni “curu ina Matanitu vakalomalagi”?\nO ira era “curu ina Matanitu vakalomalagi” era na lai veiliutaki kei Jisu i lomalagi. E yalataka tu na iVolatabu nira na “dabe ena idabedabe vakatui” mera “veiliutaki vakatui, mera liutaka na vuravura.”—Luke 22:29, 30; Vakatakila 5:9, 10.\nRai cala me baleta na ki ni Matanitu vakalomalagi\nRai cala: E lesi o Pita me lewa o cei me lako i lomalagi.\nKa Dina: E kaya na iVolatabu ni o Jisu Karisito “ena lewai ira na bula kei ira na mate,” sega ni o Pita. (2 Timoci 4:1, 8; Joni 5:22) Ni kaya mada ga o Pita ni ‘lesi Jisu na Kalou me nodra turaganilewa na bula kei na mate.’—Cakacaka 10:34, 42.\nRai cala: Era waraka voli o ira mai lomalagi na gauna me vakayagataka kina o Pita na ki ni Matanitu vakalomalagi.\nKa Dina: Ena gauna e vakamacalataka kina o Jisu na veika me baleta na ki ni Matanitu vakalomalagi, a kaya vei Pita: “Na ka kece o vauca e vuravura sa na vauci oti mai lomalagi, na ka kece o sereka e vuravura sa na sereki oti mai lomalagi.” (Maciu 16:19, The New American Bible) Era na rairai nanuma eso ni vosa e cavuti qori me baleti lomalagi e dusia ni tu vei Pita na lewa. Ia na vu ni vosa taumada vaKirisi e dusia ni muria, sega ni veisautaka o Pita na vakatulewa e sa vakayacori oti mai lomalagi. *\nE vakaraitaka na iVolatabu ni o Pita e sega ni lewa ia e muria ga na veidusimaki mai lomalagi me baleta na vakayagataki ni ki ni Matanitu vakalomalagi. Kena ivakaraitaki, e muria na ivakaro e solia vua na Kalou me baleta na vakayagataki ni ikatolu ni ki.—Cakacaka 10:19, 20.\n^ para. 3 Ena so na gauna, e vakayagataka na iVolatabu na vosa “ki” me vakatakarakarataka na lewa se na itavi.—Aisea 22:20-22; Vakatakila 3:7, 8.\n^ para. 7 E tu na ka era vakabauta na kai Samaria. E duidui nodra vakabauta vei ira na Jiu nira bosoka vata na ka era vakabauta kei na so na ivakavuvuli ena Lawa i Mosese.\n^ para. 15 Raica na ivakamacala ni Maciu 16:19 ena New World Translation of the Holy Scriptures (Study Edition).\nMatanitu ni Kalou Saumi na Taro Vakaivolatabu\nNa Cava na Matanitu ni Kalou?\nDikeva na vuna e uasivia kina na matanitu kece vakatamata na Matanitu ni Kalou.\nO Cei ena Lai Bula i Lomalagi?\nE dua na rai cala e kilai levu oya na nodra lai bula i lomalagi na tamata vinaka. Na cava sara mada e kaya na iVolatabu?\niMeli iMeli Na Cava Soti na “ki ni Matanitu Vakalomalagi”?\nO Cei na Luve ni Tamata?


Marika 6 | iVolatabu ena Internet | Vakadewa ni Vuravura Vou\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Alur American Sign Language Amharic Arabic Argentinean Sign Language Armenian Australian Sign Language Austrian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Baoule Bassa (Cameroon) Batak (Karo) Batak (Toba) Belgian French Sign Language Belize Kriol Bengali Bicol Bislama Bolivian Sign Language Brazilian Sign Language British Sign Language Bulgarian Cambodian Catalan Cebuano Changana (Mozambique) Chichewa Chilean Sign Language Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chinese Sign Language Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chol Cibemba Colombian Sign Language Costa Rican Sign Language Croatian Croatian Sign Language Cuban Sign Language Czech Czech Sign Language Dangme Danish Drehu Dutch Dutch Sign Language Ecuadorian Sign Language Efik English Estonian Ewe Filipino Sign Language Finnish French French Sign Language Ga Georgian German German Sign Language Ghanaian Sign Language Greek Greek Sign Language Guarani Guatemalan Sign Language Gujarati Gun Haitian Creole Hebrew Hiligaynon Hindi Hiri Motu Honduras Sign Language Hungarian Hungarian Sign Language Icelandic Igbo Iloko Indian Sign Language Indonesian Indonesian Sign Language Irish Sign Language Isoko Israeli Sign Language Italian Italian Sign Language Jamaican Sign Language Japanese Japanese Sign Language Javanese Kabiye Kamba Kannada Karen (S'gaw) Kazakh Kenyan Sign Language Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisi Kongo Korean Korean Sign Language Krio Kwangali Kwanyama Laotian Latvian Lingala Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Macua Madagascar Sign Language Malagasy Malay Malayalam Malaysian Sign Language Maltese Mambwe-Lungu Marathi Marshallese Maya Mexican Sign Language Moore Mozambican Sign Language Myanmar Ndau Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Nepali New Zealand Sign Language Nias Nicaraguan Sign Language Nigerian Sign Language Norwegian Nyaneka Nyungwe Nzema Oromo Ossetian Otetela Panamanian Sign Language Pangasinan Papiamento (Curaçao) Paraguayan Sign Language Persian Peruvian Sign Language Polish Polish Sign Language Ponapean Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Portuguese Sign Language Punjabi Quebec Sign Language Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Romanian Russian Russian Sign Language Salvadoran Sign Language Samoan Sango Sateré-Mawé Sena Sepedi Sepulana Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Seychelles Creole Shona Silozi Sinhala Slovak Slovak Sign Language Slovenian Slovenian Sign Language Solomon Islands Pidgin South African Sign Language Spanish Spanish Sign Language Sranantongo Sunda Swahili Swahili (Congo) Swati Swedish Swedish Sign Language Swiss German Sign Language Tagalog Tahitian Taiwanese Sign Language Tajiki Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Thai Sign Language Ticuna Tigrinya Tiv Tojolabal Tok Pisin Tongan Totonac Tshiluba Tshwa Tsonga Turkish Turkmen Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Umbundu Urdu Uruguayan Sign Language Uzbek Uzbek (Roman) Venda Venezuelan Sign Language Vietnamese Wallisian Waray-Waray Xavante Xhosa Yoruba Zambian Sign Language Zapotec (Isthmus) Zimbabwe Sign Language Zulu vakaViti\nVola o Marika 6:1-56\nCati o Jisu ena nona vanua (1-6)\nVakaroti na lewe tinikarua ena cakacaka vakaitalatala (7-13)\nMate o Joni na Dauveipapitaisotaki (14-29)\nVakania o Jisu e le 5,000 (30-44)\nTaubale o Jisu ena delaniwai (45-52)\nVeivakabulai mai Kenisareti (53-56)\n6 E biubiu mai kea o Jisu me gole i nona vanua,+ eratou tomani koya na nona tisaipeli. 2 E lai veivakavulici sara ena valenilotu ena Siga ni Vakacecegu. Era kurabui e levu na rogoci koya, ra qai kaya: “E rawata mai vei na ka kece qo?+ Na cava tale ga e soli kina vua na vuku qai cakava na cakacaka veivakurabuitaki e ligana?+ 3 Sega ni o koya qo na matai,+ na luvei Meri;+ na tuakai Jemesa,+ Josefa, Jutasa, kei Saimoni?+ Eratou sega ni tiko tale ga qo na ganena?” Era mani tarabe ena vukuna. 4 Ia e kaya vei ira o Jisu: “E dokai na parofita ena veivanua kece, vakavo ga ena nona vanua, vei ira na wekana, kei na nona vuvale.”+ 5 E sega ni mani cakava e kea na cakacaka veivakurabuitaki, e tarai ira ga e vica na tauvimate ra qai bula. 6 E kurabuitaka sara o koya nira sega ni vakabauta. E mani lai veivakavulici+ wavoki ga ena veikoro e kea. 7 E kacivi ratou mai na le Tinikarua, qai talai ratou me ratou lako yarurua yani,+ e solia tale ga vei ratou na kaukaua me ratou vakasavi ira na yalo velavela.+ 8 E vakarota tale ga me ratou kua ni kauta e dua na ka, na nodratou ititoko ga—me kua na madrai, na taga ni kakana, se taga ni ilavo*+— 9 ia me ratou vakaivava ga ratou kua ni tokara e rua na isulu.* 10 E kuria: “Ni dou sa curu ina dua na vale, dou tiko kina me yacova ni dou biuta na vanua qori.+ 11 Ke dou sega ni ciqomi se rogoci ena vanua qori, dou kuretaka tani na kuvuniqele mai yavamudou* ni dou biubiu me ivakadinadina vei ira.”+ 12 Eratou lako sara me ratou vunau mera veivutuni+ kina na lewenivanua, 13 eratou vakasava e levu na timoni,+ ratou lumuta e levu na tauvimate ena waiwai qai vakabulai ira. 14 E rogoca o Tui Eroti* ni sa kuruseta na vanua na yaca i Jisu ra qai kaya voli na lewenivanua: “Sa vakaturi mai na mate o Joni na Dauveipapitaisotaki, sa rauta me veivakurabuitaki na ka e cakava.”+ 15 Ia era kaya eso: “Qo o Ilaija.” Eso tale era kaya: “E vaka ga e dua na parofita.”+ 16 Ni rogoca o Eroti, e kaya: “O Joni ga au tamusuka na uluna, sa vakaturi.” 17 Ni o koya ga a talatala me lai vesu mai o Joni, me biu i valeniveivesu ena vuku i Erotiasa erau sa mai veiwatini tiko,+ ia e wati Filipi na tacina. 18 Ni dau kaya o Joni vei Eroti: “E sega ni dodonu mo tauri wati tacimu.”+ 19 Qo e yaloca sara ga kina o Erotiasa, e saga kina me vakamatei Joni, ia e sega ni rawata. 20 E maroroi Joni voli o Eroti ni rerevaka ni turaga yalododonu qai yalosavasava.+ Ni rogoci koya oti, e sega ni kila se cava me cakava, ni taleitaka nona ivakamacala. 21 E yaco na loma i Erotiasa ena siga sara ga e vakarautaka kina o Eroti e dua na kakana ni nona siganisucu+ qai sureti ira kina na vakaitutu lelevu, o ira na komada ni mataivalu kei ira na tamata rogo e Kalili.+ 22 E curu yani na luvei Erotiasa me meketi ira. E taleitaka o Eroti kei ira na kana tiko* kei koya na nona meke, mani kaya vua na tui: “Kerea vei au na ka ga o vinakata, au na solia vei iko.” 23 Io, a yalataka vua: “Na ka ga o kerea vei au, au na solia vei iko, ke veimama mada ga noqu matanitu.” 24 E lai tarogi tinana: “Na cava meu kerea?” E kaya o tinana: “Na ulu i Joni na Dauveipapitaisotaki.” 25 Sega ni bera nona gole vua na tui me lai vakaraitaka vua na ka e vinakata: “Au vinakata me soli vakatotolo vei au ena dua na veleti na ulu i Joni na Dauveipapitaisotaki.”+ 26 E rarawa vakalevu na tui, ia a vakayacora ga na ka e kerea na goneyalewa ena vuku ni ka sa yalataka, ena vukudra tale ga na nona vulagi.* 27 Mani tala sara na tui e dua na sotia qai vakarota me kauta mai na ulu i Joni. E lako na sotia qai lai tamusuka mai na ulu i Joni e valeniveivesu 28 qai kauta mai na uluna ena dua na veleti. E solia sara vua na goneyalewa qai solia o goneyalewa vei tinana. 29 Ni ratou rogoca qori nona tisaipeli, eratou kauta na yagona me ratou lai vakadavora ena ibulubulu.* 30 Eratou soqoni vata yani vei Jisu na yapositolo me ratou tukuna vua na ka kece eratou cakava kei na nodratou veivakavulici.+ 31 E kaya vei ratou: “Mai, datou lai vakacegu mada vakalailai+ ena dua na vanua lala.” E sega na gauna galala me ratou kana kina ni le levu era tabili yani, so era sa lesu. 32 Eratou mani vodo ena dua na waqa me ratou vakatikitiki ina dua na vanua lala.+ 33 Ia era raica na lewenivanua ni ratou sa lako, ra lai kila tale ga e levu na nodratou sa biubiu, era mani cici yani e vanua na lewenikoro kece ena yasayasa ya, ra mani liu tale vei ratou. 34 Ni sobu yani, e raica sara e dua na ilala levu, dua na ka nona lomani ira+ nira vaka na sipi e sega na kena ivakatawa.+ Mani vakavulici ira ena levu sara na ka.+ 35 Ni sa yakavi mai, eratou qai lai tukuna vua na nona tisaipeli: “E vanua lala qo, sa kala tale ga na matanisiga.+ 36 Ni tukuna mada vei ira mera lako mera lai voli kedra+ ena itikotiko vagalala kei na koro voleka.” 37 E kaya vei ratou o Jisu: “Dou vakani ira.” Eratou kaya vua: “Vakacava, me keitou volia mai e 200 na dinari* na madrai qai solia vei ira mera kania?”+ 38 E kaya vei ratou: “E vica na madrai e tiko vei kemudou? Dou lai raica mada!” Ni ratou vakatataro oti, eratou kaya: “E lima na madrai, rua na ika.”+ 39 E tukuna vei ira na ilala levu ya mera dabe vakaiwasewase ena veico drokadroka.+ 40 Era mani dabe me ya100, ya50 tale ga. 41 E taura o Jisu na lima na ibuli madrai kei na rua na ika, tacake i lomalagi me vakavinavinaka,+ oti e qai tikitikica na madrai, solia vei ratou na tisaipeli me ratou veisoliyaka vei ira na ilala levu ya. E wasea tale ga vei ira na rua na ika. 42 Era mani kana kece, era mamau; 43 era vakasinaita tale e 12 na basikete ena kena vo, sega ni wili kina na ika.+ 44 Na kedra iwiliwili na kana madrai e rauta ni 5,000 na tagane. 45 Oti ga ya, e tukuna vei ratou nona tisaipeli me ratou lai vodo i waqa me ratou liu i tai, i Peciseita, me se talaci ira mada na ilala levu ya.+ 46 Ni vakamoce oti vei ira na ilala levu, e qai cabe ina ulunivanua me masu.+ 47 Ni karobo na vanua, sa tu e loma ni wasawasa na waqa, ia e tiko duadua ga e vanua o Jisu.+ 48 Ni raica nodratou sasaga voce ena bula ni cagi e tadravi ratou, rauta na matakacaca,* e taubale sara yani vei ratou e dela ni wai, ia e lomana me lako siviti ratou sara. 49 Ni ratou raici koya ni taubale tiko yani e delaniwai eratou qolouvaka: “Kemudou! Na cava qo!” 50 Eratou taqaya ni ratou raici koya. Sega ni bera nona kaya vei ratou: “Dou yaloqaqa, o yau ga qo, dou kua ni rere.”+ 51 E vodo sara i waqa, mai ruru yani vakasauri na cagi. Sa duatani na nodratou kurabui, 52 ni ratou sega ni taura rawa na ibalebale ni ibuli madrai, ni se buawa tiko ga na lomadratou, e dredre kina me ratou kila. 53 Ni ratou yaco i tai, eratou soko yani i Kenisareti ratou lai vakelea sara na nodratou waqa ena dua na vanua voleka.+ 54 Era kilai koya na lewenivanua ena gauna ga eratou sobu yani kina. 55 Era veiciciyaki ina yasayasa kece ya mera laveti mai na tauvimate kece ena nodra idavodavo, mera kau ina vanua era rogoca ni tiko kina. 56 Ena koro kece e curuma, na koro lelevu, kei na tikotiko vagalala, era na biuti ira na tauvimate ena makete ra qai vakamasuti koya mera bau tara mada ga na tutu ni nona isulu e sau.+ Era vakabulai kece o ira na tara.\n^ Kir., “kopa.”\n^ Se “e dua tale na isulu.”\n^ Raica na vmr ni Mac 10:14.\n^ Raica na vmr ni Lu 3:1.\n^ Se “na dabe tiko ena teveli.”\n^ Se “ena ibulubulu nanumi.”\n^ Raica na iKuri B14.\n^ Oya, rauta na 3 na kaloko ena mataka me yacova na cabe ni siga rauta na 6 na kaloko.


Sevutaki na New World Translation of the Christian Greek Scriptures ena Vosa vakaLaotia\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian Amharic Armenian Azerbaijani Brazilian Sign Language Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Croatian Czech Danish Dutch English Finnish French Georgian German Greek Hebrew Hiligaynon Hungarian Iban Indonesian Italian Japanese Kachin Kinyarwanda Kirghiz Korean Lithuanian Malagasy Myanmar Norwegian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Romanian Russian Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Slovak Slovenian Spanish Swahili Swedish Tagalog Thai Ukrainian vakaViti\n20 OKOSITA, 2019\nEna ika16 ni Okosita, 2019 era sevutaka na iVakadinadina i Jiova na New World Translation of the Christian Greek Scriptures ena vosa vakaLaotia ena soqo ni veiwasewase e Nong Khai, mai Tailadi. E sevutaka na iVolatabu qori ena imatai ni siga ni soqo, o Brother Plakorn Pestanyee, e lewe ni Komiti ni Tabana e Tailadi.\nE rauta ni dua veimama na yabaki nodratou cakacaka vata e le tolu na daunivakadewa me vakadewataki na iVolatabu qori. E kaya e dua vei ratou: “E vinakati na vakadewa me kilai rawarawa kina na itukutuku ena iVolatabu vei ira na vosa vakaLaotia. Me vakavotuya tale ga na vakasama donu ena vosa qori, me rawa nira kila na vuli iVolatabu ‘na veika titobu ni Kalou.’”—Jope 11:7.\nNa iVolatabu qori e tiko kina na ivukevuke ni vuli, me vaka na idusidusi me vukei ira na dauwiliwili mera kila vinaka na veitikinivolatabu, kei na ivakamacala ni vosa e vakamacalataka na ibalebale ni tikinivolatabu. E kaya e dua tale na lewe ni timi ni vakadewa: “Nida vakayagataka na ivakadewa qo ena noda veivakavulici, ena totolo nodra kila na gonevuli na veitikina bibi, ena uqeta na lomadra, vukei ira tale ga mera veitokani voleka kei Jiova.”\nEda nuidei ni na vukei ira vakalevu na tacida era vosa vakaLaotia na New World Translation of the Christian Greek Scriptures, mera ‘tu vakarau tale ga mera vakayacora na cakacaka vinaka kece.’”—2 Timoci 3:16, 17.


Matanisiga-Saturn na ivakarau\nJupiter ni Conjunct ni Matanisiga\nO ira na tamata era rawata me ra ni o iko na sega vakadua ni sa, kei na o iko baleta ni sa ikoya e dua na ka o a sega ni vakasaqara. Io, na mataqali sasauni o cake me 'u vakamacalataka, o sega ni rawa ni tovolea ka ni kalougata, kei na sega ni rawa ni o tovolea mo yaco meda vakararamataki, sa sega ni rawa ni o tovolea mo yaco na philanthropist, kei na nomu sega ni rawa ni vakatulewataka na dina ena dua na siga me da rawata na yalomatua e na yaco ga. Mai na sala ko na rairai sotava e vuqa oqo na mataqali tamata ena nomu bula taucoko eso me vukei kemuni mo ni rawata vakalailai na veika era tiko se vakalevu cake sara ka bibi vakaraitaka vei iko na sala era solia. Sai koya na nomu ivakasala vinaka duadua mai na boto ni yaloqu me tukuna vei kemuni me lako ni rawa ka...vakatara mo laiva na ga me vaka ni sa na sega ni vukei iko. Ia kevaka o ni o iko kei na vakayagataka na nomu raica vakaidina na veilaveti kei na tete vata kei na nomu itovo ni bula vinaka sa na rawa-ka kei na kena isau vei kemudou mai na vanua me na ivolakabi na Matanisiga conjuncts Jupiter.\nJupiter ni Trine ni Matanisiga\nO sa rairai totoka dina, sega vaka o ya vei iko na loloma soli wale sara ka veikavuni, mo cakava eso tale vakila vinaka ga me ra tiko vakavolivoliti iko. Nomu Tuvatuva ni vinaka kei na self-expression nomu vuku kei na italanoa e tukuna tiko vei iko ga sa oqo na vakalougataki vakaitamera rabailevu.Ia oqori e sega taucoko ni o channel oqo ki na nomu sasaga sa vaka e dua na waiwai ni rawa-ka. O na ciqoma tiko na madigi mai cecere cake ena vuku ni nomu rawata mo dau vakamacalataki iko ena nodra wavelength. E na vuku ena nomu qarava ka waraki ira era sega ni dau vakatauca vakatotolo se rawa-ka se dau tutaka na dau nanumi koya ga, ia era vakatara na nodra Bee vakayago kei na charisma ki na e ally ena iwasewase ni ivolakabi na Matanisiga trines Jupiter tu na itavi ni veiliutaki rabailevu.\nJupiter ni Sextile ni Matanisiga\nFlamboyance e dua na vosa ni idola ka sa dolava na veika vuni ni rawa-ka ena nomu vuravura. Sa ikoya na vakavure gagadre kei na daunibisinisi me baleta ni o vakayagataka na vosa 3 oqo me creatively kei na vakamatautaki ira ki na nomu ivakaraitaki e taudaku, ka o rawata rawa ena sala. O na uqeta mai na veika vinaka kece vata kei na nomu veimaliwai ni kena rawati na vuku kei na fortuitous na veika a yaco. Na isema ni o cakava ena ka bibi ki na nomu rawa- ka o sa na rawa ni Bee lewa iyaloyalo ka rawata na nomu gagadre mai na veimaliwai vinaka ena vanua o ya na nomu ivolakabi na Matanisiga sextile Jupiter.\nJupiter ni Sextile ni tubu ni Matanisiga\nAu na vakayagataka na kalougata mo vosa ena parakaravu e tarava, sa ikoya e dua na vosa ni dodgy baleta ni sa skewed vakai iko na kena ibalebale ia kau na sa vakayagataka tiko ena kena kilai levu duadua na lewena. Eso na tamata era sucu kalougata eso na tamata era cici ki na kalougata ka sa vaka me sa sega ni dua sara ga eso na tamata. O sa na dua?Ko ni sa sega ni dua na fore vola na noqu silky ni vakalogalogavinakataki na itokani, me vaka ni o bulia ga na nomu kalougata sega mai na cakacaka vakaukauwa tiko e dina ga ni matata ena so na gauna e rawa ni o vakabibi kevaka e vakaitavi na vuku se na loloma uasivi. Me vakayagataka nomu au ness, nomu yavunibula kei na vakabauta o a yaco kina na Dauniveibuli e dua na madigi me baleti iko kei ira tale eso ena iwasewase ni ivola vivi na Matanisiga tubu sextiles Jupiter.\nMatanisiga saqata Jupiter\nE tiko e vuqa sara na ka na tamata raica na veivakauqeti ena bula, veika sa tauri ira mai na noqu imocemoce ena veisiga yadua me maroroya ena chasing nodra tatadra ena veitalia na vakacava veivakayalolailaitaki. Oqo ena bula oqo sa ikoya me vaka e tu vei iko e dua na sauce loma ni veivakauqeti vinaka ka tarovi ga biliga tiko o ka sega walega me da cakava vakakina o rawa sara mada ga ni vakauqeti ira na tani vata kei na nomu raica na yalodei.Na veika rerevaki e rairai ena so na gauna o me mai tu e matamuni iko se raica na pai vakalailai mai lomalagi vei ira e so. Ia era sa sega ni gole tiko mera cakava na veika o na cakava ni yaco!na ivakasala sa ikoya mo digidigi matua ka nakiti ena nomu sasaga kei na veika o biuta na igu ki na ena na vanua me na nomu ivolakabi sa veicoqacoqa na Matanisiga na Jupiter.\nJupiter ni lomanibai ni Matanisiga\nNa cava na totoka kei na untapped me vaka na nomu vakasama, e beka noqu vakasama kemuni, kei na tatadra kece na ka sa yaco ki na noqu bula. Sa donu ni oqo na mataqali ena italanoa ni loloma e dua ia vakilakila na cava na kena tiko vata kei iko! O rairai sa rui levu na yalodei se dau nanumi koya ga ka talei, oqo e sega sara ga ni dua na ka ca au au ga ka tukuna tiko vei iko baleta eso tale na e dua vei rau me vaka na nomu yalodei kei na sa vuvu se ena vuki mai kina, ia ena tiko na lewe vica ka na rairai raica sa sega ni rairai vinaka eso ena kemu-awarene vakatokai me baleta na ess. E sa ikoya na itukutuku vinaka oqo sa solia vei iko e dua na bati sara kei na vakasama vovou nomu takete kei na nanamaki biliga rau tale eso ki na rawa-ka ena dua na sala.Ka mo era dau vakarautaka na veimadigi eso se kalougata kevaka o na, eso fame e rawa ia e dodonu me yaco na nomu cakacakataka vakai iko.Iyaloyalo ni nona lewa rawa ni vakayagataka na nomu exuberance me buli ka tekivu vakavinaka sara na madigi vou ka dina ga ni ra sa rawa me lako mai mai na dua na gauna ni rai duidui vakaoti na clash ena cakacaka me ruarua na soqo ni marau ni vakayagataka.\nJupiter ni lomanibai ni tubu ni Matanisiga\nE tara na bula sautu ena na yavu ni cakacaka vakaukauwa kei na vakabauta vakai koya. E kea au taleitaka na volavola vei ira na oqo era rawarawa, Isa vinaka me vakataki iko au sa na biuta ena dua na tiki totoka na sasaga cake meda cakava na cakacaka oqo ena sala 's oqori? Sega ni dua na savu!Au na tovolea tale e sega na kedrau ni vakatakakana ni bula kei na nomu sasaga era sa sega ni saumi rawarawa ia lako tiko ga au sa vakayaloqaqataki iko tiko mai na yasa kadua ni vakadeitaka ni sega ni rawa ni o raica na veivuke ia e tu na vuravura. Vinaka cake, sega ni vinaka me 'u vakadeitaka vei kemuni ni kevaka me vakataki au kevaka o muria tiko na lalai na sasaga tikoga me veisautaka na nomu kalougata ka vakarabailevutaka na veika o sa cakava tiko ka sa na qai vakaraitaka ena iwasewase ni noda ivolakabi na tubu ni Matanisiga sukuwea Jupiter.\nJupiter ni Quincunx ni Matanisiga\nSega ni rawa ni ciqoma e dua na vakacagicagi e rawa ni o!kena vaka kevaka e nomu ituvaki ni uto kei na tamata ni lewa e dua bala me vukei iko mo levea kina na kalougata kei na tiko vinaka, se vakavuna sara mada ga na veika e vaka me na ka tawadodonu ni matamu. Na ka vuni ni toso na gauna sa ikoya na realise ni nomu madigi vinaka duadua e sega ni lako mai na nomu ituvaki ni itikina raraba, na itutu ni veiliutaki se na Vakaitutu. E rawa ni taura eso na gauna ni se bera ni dua na ivakatakila ni grate e kauta mai na itukutuku oqo vei kemuni, ia ni sa e nomu kalougata ena iwasewase ni ivola vivi na Matanisiga e quincunx Jupiter me veisautaka walega na.