Cymru ar draws y byd - BBC Cymru Fyw\nNid Patagonia yw'r unig ran o'r byd ble mae 'na gysylltiadau Cymreig parhaol\nMae dylanwad Cymry yn teithio ymhell tu hwnt i Glawdd Offa. Mae'r rhan fwyaf ohonoch chi wedi clywed am y cysylltiadau Cymreig yn Y Wladfa, Patagonia ond dyma olwg gyflym ar y dylanwad Cymreig ar enwau llefydd mewn sawl rhan arall o'r byd:\nMae Llandovery wedi'w lleoli yn ardal St Ann yn Jamaica, ac mae afon gerllaw o'r un enw. Mae'r dref yn adnabyddus am y 'One-Penny Stamp', ac am y felin siwgr gyfagos. Mae 'na ddyfalu mai dylanwad y morleidr enwog Syr Harri Morgan sydd tu ôl i'r enw. Roedd o'n Lywodraethwr yn Jamaica am gyfnod yn ystod teyrnasiad Siarl yr Ail. Mae ardal o'r enw Llanrhumney hefyd ar yr ynys. Cafodd Morgan ei eni yn ardal Llanrhymni ar gyrion Caerdydd.\nFfynhonnell y llun, Pauline E/Geograph\nNeuadd y Dref, Llanymddyfri, Sir Gâr\nCafodd yr ardal ei henwi gan dri gŵr o dde ddwyrain Cymru. Nid yn annisgwyl, roedd John Jennings, William Ridge Sr., a James Leigh yn hannu o Bontypŵl.\nMarchnad Pontypŵl, Torfaen\nLlandudno, De Affrica\nYn rhan o ddinas Cape Town cafodd Llandudno Beach ei henwi fel treflan yn 1903. Mae'n ardal freintiedig iawn, ac mae rhai o'r tai mwya' costus yn Dde Affrica gyfan yno. Mae'n debyg bod hi wedi ei henwi oherwydd y tebygrwydd rhwng y ddwy ardal lan môr. Edrychwch ar y lluniau - 'dych chi'n gweld y tebygrwydd?\nLle mae Pen y Gogarth? Llandudno Beach, Cape Town\nFfynhonnell y llun, Gerald England\nLlandudno, Sir Conwy\nYuzovka neu Hughesovka, Wcrain (Donetsk erbyn heddiw)\nMae Donetsk yn un o'r dinasoedd mwyaf yn Wcrain, gyda hanes o ddiwydiant trwm. Cymro o Ferthyr Tudful, John James Hughes, sefydlodd y ddinas. Cafodd Yuzovka neu Hughesovka ei enwi ar ei ôl. Pan ddaeth Stalin i rym cafodd enw'r ddinas ei newid i Stalino. Cafodd yr enw Donetsk ei fabwysiadu yn 1961.\nYuzovka, fel ag yr oedd yn nyddiau John Hughes ynghanol yr unfed ganrif a'r bymtheg\nDonetsk, y ddinas ddiwydiannol fel y mae hi heddiw\nCardiff, Taranaki, Seland Newydd\nDyma i chi Cardiff sydd yn Ynys y Gogledd, Seland Newydd, gyda mynydd enwog Mount Taranaki yn y cefndir. Mae 'na sawl lle arall yn y byd sy'n rhannu ei enw gyda phrifddinas Cymru gan gynnwys Cardiff, Alberta, Canada a Cardiff, Alabama. Cafodd Cardiff-by-the-sea yng Nghaliffornia ei henwi yn 1911 gan ddynes oedd yn hannu o Gaerdydd yng Nghymru. Ei gŵr oedd yn gyfrifol am godi tai yn yr ardal.\nFfynhonnell y llun, Commission Air\nCaerdydd o'r awyr\nNanty Glo, Pennsylvania, UDA\nMewnfudodd miloedd o Gymry i dalaith Pennsylvania yn America yn yr ail ganrif a'r bymtheg ar ôl cael addewid gan y Crynwr William Penn y buasen nhw'n cael sefydlu eu trefedigaeth eu hunain yno. Mae'r olion Cymreig yn dal yn gryf iawn ac mae ardal yn Nanty Glo yn edrych yn debyg iawn i fel roedd rhai o gymunedau glofaol De Cymru tan yn ddiweddar.\nGwaith haearn Natyglo yn Sir Fynwy ar ddiwedd y ddeunawfed ganrif.\nWedi'w lleoli 904km i'r gogledd o Perth, mae tref arfordirol Carnarvon yng ngorllewin Awstralia yn mwynhau dipyn o haul, gyda'r tymheredd ar gyfartaledd yn 26C. Cafodd ei henwi ar ôl pedwerydd Iarll Carnarvon a oedd yn Ysgrifennydd y Trefedigaethau yn Oes Victoria.\nCarnarvon, Awstralia: Tebyg i Ddinas Dinlle?\nBagwyllydiart, Sir Henffordd, Gorllewin Canolbarth Lloegr\nMae nifer o lefydd yn Lloegr ag enwau Cymraeg, yn enwedig ar y ffin. Yn eu plith mae Bagwyllydiart, 10 milltir o Henffordd.\nBagwyllidiart: 'Sgwn i sut hwyl mae'r bobl leol yn ei gael ar ynganu hwnna?\nDoes yna ddim cysylltiad Cymreig rhwng Bangor, Gwynedd a Bangor, Gogledd Iwerddon, ond dyma i chi eglurhad pam eu bod yn rhannu'r un enw.\nTref o dros 60,000 o bobl yn Sir Down, Gogledd Iwerddon yw Bangor. Mae hi deirgwaith yn fwy na dinas Bangor yng Ngwynedd. Mae'r enw Bangor yn deillio o'r gair Gwyddeleg Beannchor (neu Beannchar yn y ffurf fodern) sy'n golygu tro sy'n debyg i gorn anifail. Fe welwch yn y llun bod bae Bangor yn debyg iawn i gyrn teirw. Ar y llaw arall, mae Bangor, Gwynedd, wedi ei henwi ar ôl hen air Cymraeg am "glawdd plethiedig" oedd yn amgylchynnu safle wreiddiol y gadeirlan.\nFfynhonnell y llun, David Stowell/Geograph


Derbyn :\tAdran Gwleidyddiaeth Ryngwladol ,\tPrifysgol Aberystwyth\nDylai ymgeiswyr sy'n ceisio am le ar raglenni israddedig wneud cais drwy UCAS. Y cynnig arferol er mwyn cael eich derbyn yw 300 o bwyntiau tariff UCAS a rhaid iddynt gynnwys o leiaf un gradd B 'Lefel A'. Derbynnir pob pwnc Uwch Gyfrannol ac Uwch, gan gynnwys Astudiaethau Cyffredinol/Meddwl Beirniadol, os ydynt wedi eu nodi ar y ffurlfen UCAS. Gall myfyrwyr rhyngwladol sydd heb y cymwysterau hyn astudio'r Dystysgrif Ryngwladol Sylfaen ym Mhrifysgol Aberystwyth. Gellir cael mwy o wybodaeth am ofynion derbyn ar-lein neu drwy gysylltu ag Elaine Lowe, Gweinyddydd Academaidd yr Adran\nMae'r Adran yn croesawu ceisiadau gan ymgeiswyr aeddfed (ymgeiswyr sydd dros 21 wrth ddechrau cwrs israddedig) yn ogystal â'r rheiny heb gymhwysterau mynediad confensiynol. Fel arfer caiff yr ymgeiswyr hyn eu cyfweld fel rhan o'r broses dderbyn, ac ad-delir y gost gan Brifysgol Aberystwyth.\nAsesir pob ymgeisydd ar sail hawliau cyfartal. Dewisir wedi ystyried pob agwedd o'r cais, gan gynnwys cymhelliad yr ymgeisydd, potensial academaidd, a chanlyniadau arholiad. Rhaid i bob ymgeisydd fodloni'r gofynion yn yr iaith Saesneg. Ymhob achos, mae'r Adran yn gynhwysol a hyblyg o ran gofynion mynediad. Mewn sawl ystyr, y cymhwyster pwysicaf yw'r awydd i ddysgu ac ymrwymiad i gael gradd.\nMae ein safonau cymhwysedd fel a ganlyn:\n1. Angen y gallu neu'r potensial i dderbyn, deall a defnyddio, ym mha bynnag ffordd*, y wybodaeth am y llenyddiaeth academaidd a'r dadleuon o fewn maes yr astudiaeth.\n2. Angen y gallu neu'r potensial i gynhyrchu, ym mha bynnag ffordd*, draethodau rhesymegol, traethodau hir, a gweithiau ysgrifenedig eraill sy'n cynnwys dadleuon a dadansoddiadau sy'n cael eu cefnogi gan dystiolaeth berthnasol o'r llenyddiaeth academaidd.\n3. Angen y gallu neu'r potensial i gyfrannu, ym mha bynnag ffordd*, i drafodaethau grŵp ynglŷn â'r llenyddiaeth academaidd, y dadleuon a'r wybodaeth o fewn maes yr astudiaeth.\n*Gellir defnyddio, er enghraifft, ddehonglydd iaith arwyddion, amanuensis, darllenydd sgrîn neu dechnoleg gyfrifiadol o fath arall, amser ychwanegol, Braille, recordio darlithoedd/seminarau, dulliau amgen o asesu, llyfrau sain, ac yn y blaen.


Cyfleoedd Mis Ionawr 2020 - Llenyddiaeth Cymru\nHafanNewyddionCyfleoedd Mis Ionawr 2020\nCyhoeddwyd Mer 1 Ion 2020 - Gan Llenyddiaeth Cymru\nAm ragor o wybodaeth, cliciwch yma: Dyddiadau Cau Rhagfyr a Ionawr\nCyfle blynyddol i gyflwyno sgriptiau drama i BBC Writersroom –9 Rhagfyr 2019 – 6 Ionawr 2020\nMae modd cyflwyno sgript ddrama ffilm, teledu, radio, ar gyfer y wê, llwyfan, neu teledu/radio i blant. Dylai’r sgriptiau fod yn rhai gorffenedig (dim drafft cyntaf) ac o leiaf 30 tudalen o hyd. Ar ddiwedd y broses, bydd grŵp o awduron (rhwng 10 – 15) yn cael eu dewis i ymuno â grŵp datblygu BBC Drama Room 2020/21. Mae’r grŵp yn cwrdd tua unwaith y mis a bydd yr aelodau yn derbyn hyfforddiant sydd wedi ei dargedu.\nGwobr Soho Theatre Verity Bargate 2020 – 10 Ionawr 2020\nGwobr Verity Bargate yw gwobr ysgrifennu newydd y Soho Theatre. Mae’r wobr yn agored i unrhyw ddramodydd sydd â llai na 3 cynhyrchiad theatrig eisoes ac sy’n byw yn y DU neu Iwerddon. Nid oes cyfyngiadau o ran pwnc. Mae sioeau cerdd a ffurfiau eraill o theatr yn gymwys, ond fe gaiff ei feirniadu ar safon y testun yn unig. Bydd yr enillydd yn derbyn £7,500 ar ffurf opsiwn ecsgliwsif i’r Soho Theatre gynhyrchu’r ddrama.\nAm ragor o wybodaeth, ewch i: https://sohotheatre.com/artists/writers/verity-bargate-award/\nGwobr Farddoniaeth Magma 2019/20 – 11 Ionawr 2020\nMae dwy gystadleuaeth o fewn y wobr hon. Mae un ar gyfer cerddi byrion hyd at 10 llinell, ac un ar gyfer cerddi rhwng 11 a 50 o linellau. Rhaid iddynt fod yn y Saesneg ac mae rhaid iddynt fod yn gerddi gwreiddiol. Nid yw cerddi sydd wedi eu cyhoeddi, hunan-gyhoeddi neu eu derbyn i’w cyhoeddi yn gymwys. Mae gwobrau’n amrywio o £150 I £1000.\nAm ragor o wybodaeth, ewch i: https://magmapoetry.com/competition/\nGwobr Mogford ar gyfer ysgrifennu am fwyd a diod – 13 Ionawr 2020\nMae’r wobr flynyddol hon ar agor i awduron o bedwar ban, ac mae wedi ei noddi gan Grŵp Gwestai a Bwytai Mogford. Er mwyn cystadlu bydd angen cyflwyno stori fer heb fod dros 2,500 gair sy’n ymwneud mewn rhyw ffordd â bwyd neu diod. Bydd yr enillydd yn derbyn £10,000, ac yn cael ei gyhoeddi mewn seremoni wobrwyo ar 1 Ebrill 2020.\nAm ragor o wybodaeth, ewch i: https://www.mogfordprize.co.uk/\nGwobr Alternarratives ar gyfer Arloesedd mewn Chwedleua – 13 Ionawr 2020\nMae gwobr Alternarratives yn wobr £15,000 ar gyfer awduron o’r DU i archwilio arloesedd mewn chwedleua byr. Yn y flwyddyn beilot hon, bydd y wobr yn annog adroddwyr i ddychmygu sut y gall ffuglen fer helpu ail-gysylltu pobl ifanc â darllen er pleser. Mae’r cyfle ar agor i awduron o bob math – annogir yn benodol awduron nad sy’n ysgrifennu ar gyfer pobl ifanc. Y brif wobr yw £15,000, a bydd 10 awdur ar y rhestr fer yn derbyn ysgoloriaeth £1,000 i gyflawni prosiect a’r cyfle i fynychu gweithdy.\nAm ragor o wybodaeth, ewch i: https://www.nesta.org.uk/project/alternarratives/\nGwobr Traethawd Calibre – 15 Ionawr 2020\nCyflwynir Gwobr Traethawd Calibre gan yr Australian Book Review ac mae’n agored i unrhyw awdur traethodau sy’n ysgrifennu yn Saesneg. I gystadlu, bydd angen draethawd sydd rhwng 2,000 a 5,000 o eiriau ar unrhyw bwnc. Croesawir unrhyw fath o draethawd – personol neu wleidyddol, llenyddol neu ddyfaliadol, traddodiadol neu arbrofol. Bydd yr enillydd yn derbyn $5,000 a’r nesaf i’r brig yn derbyn $2,500. Bydd yr enillydd yn cael ei gyhoeddi yn y cylchgrawn fis Mai 2020.\nAm ragor o wybodaeth, ewch i: https://www.australianbookreview.com.au/prizes-programs/calibre-prize\nMae Influx Press yn chwilio am gynigion ffeithiol. Mae’n agored ar gyfer cyflwyniadau digymell gan fenywod ac awduron anneuaidd rhwng 5 a 19 Ionawr 2020.\nMaent yn chwilio am lyfrau ffeithiol di-guro sy’n archwilio bywyd a diwylliant cyfoes yn y DU neu’r tu hwnt. Byddwch mor greadigol ag y gallwch gyda’r syniad o lyfrau ffeithiol. Fe anogir gwaith sy’n plygu genre, ac sy’n aflonyddu ac yn arloesi.\nAm ragor o wybodaeth, ewch i: https://www.influxpress.com/submissions\nCystadleuaeth Stori Fer Cylchgrawn Cara – 25 Ionawr 2020\nMae’r wobr hon yn agored i ferched o bob oed, yn awduron newydd neu brofiadol. Y thema yw Adre/Adra/Cartref, a’r wobr yw £100 o nwyddau Adra. Y beirniaid yw Manon Steffan Ros, a bydd yr ennillydd a’r stori fuddugol yn cael ei gyhoeddi yn rhifyn Gwanwyn Cara a fydd yn y siopau erbyn Mawrth. Mae modd cael mwy o drwy yrru e-bost: cylchgrawncara@gmail.com neu yma\nDyfarniad Ddoethurol: Writing Pain – 27 Ionawr 2020\nDyma gyfle i fyfyrwyr o’r DU a’r UE i ymgeisio am PhD gyda’r South, West and Wales Doctoral Training Partnership.\nPartneriaeth yw Writing Pain rhwng adran rheoli poen Bwrdd Iechyd Addysgu Powys, adran Ysgrifennu Creadigol Prifysgol Aberystwyth a Chanolfan Ymchwil Gwybyddol Reading.\nMae’r prosiect yn edrych ar ymyrraeth ymarferol i reoli poen, ac yn fwy penodol ar ddefnyddio ysgrifennu creadigol fel adnodd i gyfathrebu, cofnodi a rheoli cyflyrau poen cronig. Mae’r gwaith yn cael ei gefnogi gan ymchwil academaidd sy’n cael ei gynnal ar y ffordd mae poen yn cael ei weld a’i drafod gan unigolion a’r gymdeithas. Fel myfyriwr PhD, buasech yn cynorthwyo gyda trefnu a chefnogi’r gwaith yma, a fyddai’n cynnwys ymchwil ymarferol, gweithio gyda meddygon yn ogystal â gweithio gyda’r cleifion.\nAm fwy o wybodaeth, cysylltwch â Jacqueline Yallop, Uwch-ddarlithydd Ysgrifennu Creadigol, Prifysgol Aberystwyth: jay4@aber.ac.uk\nMae modd ymgeisio ar wefan South, West and Wales Doctoral Training Partnership drwy ddilyn y linc isod:\nYsgoloriaeth Greadigol Weston Jerwood 2020 – 30 Ionawr 2020\nMae modd i fudiadau Diwylliannol a Chelfyddydol ar draws y DU ymgeisio nawr i fod yn rhan o raglen Ysgoloriaeth Greadigol Weston Jerwood 2020 – 2022. Bwriad y rhaglen yw i roi cyfleoedd yn y sector gelfyddydol i unigolion talentog o gefndiroedd economaidd a chymdeithasol sydd wedi eu tangynrychioli. Mae Jerwood Arts yn gobeithio gweithio mewn partneriaeth gyda 50 o wahanol fudiadau a fyddai’n croesawu unigolion i ymuno â hwy. Bydd yr unigolion yn cael ymgymryd â lleoliad taledig a fyddai’n para blwyddyn o hyd a bydd y sefydliadaau yn cael budd o groesawu’r unigolion atynt.\nDilynwch y linc am fwy o wybodaeth:\nGalwad am gyfraniadau Y Stamp – Chwefror 2020\nEuropa28 Gŵyl y Gelli : beth mae Ewrop yn ei olygu i chi? – 1 Chwefror 2020\nGwobr Ysgrifennu am Fywyd Spread the Word – 3 Chwefror 2020, 11.00 am\nGwobr Ysgrifennu Newydd Papatango 2020 – 17 Chwefror 2020\nGwobr Farddoniaeth Christopher Tower 2020 – 2 Mawrth 2020\nGwobrau New Welsh Writing 2020: Gwobr Rheidol ar gyfer Rhyddiaith gyda Thema neu Leoliad Cymreig – 17 Mawrth 2020\nCystadleuaeth Writing Wizardry – 27 Mawrth 2020\nGwobr Write on Art– 31 Mawrth 2020\nGwobr Stori Fer Caerfaddon– 20 Ebrill 2020\nGwobr Stori Fer Bryste– 30 Ebrill 2020


Perchnogion Chwareli Llechi - Llinach Y Faenol\nPerchnogion Chwarel - Llinach y Faenol\nDatblygodd Stad y Faenol o Faenoriaeth y Goron, ac fe'i gosodwyd ar les yn yr unfed ganrif ar bymtheg i aelod o deulu Cochwillan. Ar farwolaeth Syr William Williams yn ddi blant ym 1696, trosglwyddodd stad y Faenol yn ei ewyllys i'r Goron. Yna, rhyw dro cyn 1723 cyflwynwyd hi i John Smith, Tedworth, Swydd Hampshire Ar ei farwolaeth ef yn 1762 etifeddwyd Tedworth a'r Faenol gan ei nai, Thomas Assheton o Ashley, Sir Gaer. Cymerodd yntau'r enw ychwanegol 'Smith' ym 1774.\nNid oes dadl mai'r Penrhyn oedd yn arwain y ffordd, ac ni chymerodd Thomas Assheton Smith (1752-1828) ofal personol am chwarel Dinorwig hyd 1809. Yn wir mae'n ddiddorol nodi'r cyfeillgarwch a fodolai rhyngddo ef a George Hay Dawkins Pennant o'r Penrhyn, gyda'r ddau yn gyd aelodau o'r 'Menai Pitt Club.' Yn dilyn Pennant a Syr Watkin Williams-Wynn, Assheton-Smith oedd trydydd tir feddiannwr Gwynedd. Cyfanswm ei renti ym 1806 oedd £42,000, ond deuai'r mwyafrif mwyaf anferthol o Chwarel Dinorwig, oedd yn y flwyddyn honno yn unig yn allfotrio 20,000 tunnell o lechi. Ei stadau yn Lloegr oedd bwysicaf yn ngolwg ei dad, ac mor ddiweddar a 1792, disgrifiwyd y Faenol fel once the mansion of conviviality and mirth, now the the neglected seat of A. Smith Esq. Ond yr oedd wedi sylweddoli gwerth gwleidyddol y Faenol, oblegid daliodd y sedd seneddol sirol o 1774-1780 yn ogystal a bod yn Uchel Siryf ym 1783-84. O 1796 ef oedd aelod seneddol Swydd Hampshire. Yn raddol hefyd, dechreuodd sylweddoli fod i'r tracts of bogs and rocks yma bosibiliadau economaidd.\nO 1778 ymlaen dechreuodd osod ei ffermydd ar lesi hir i geisio meithrin gwell ffermio gan ei denantiaid. Ond yr em yn y goron oedd y garreg las ac nid amaethyddiaeth. (Deuai'r gwaith arloesi gyda Gwartheg Du Cymreig ganrif yn ddiweddarach.) Ei ddylanwad nerthol ef fu'n gyfrifol dros rwystro codi pont dros y Fenai ym 1801, ac yng ngwyneb gwrthwynebiad enfawr gan y bobl, rhaid fu galw meirchfilwyr i amddiffyn ei eiddo pan amgauodd dir comin Llanddeiniolen ym 1809, a thrwy hynny ychwanegu 2,692 erw yn ychwanegol at ei eiddo.\n'I'll be damned if I ever cross that bridge....'\nOlynwyd ef gan ei fab Thomas, (1776-1858.) Ganwyd ef yn Llundain ym 1776 a'i addysgu yn Eton lle daeth i enwogrwydd fel paffiwr. Tra yno, daeth i gredu'n gadarn mewn 'ffagio' ac if you thrash a boy when young he most probably will not need it once he grows up. Ond yn rhyfeddol fe ddysgodd lawer iawn yno am y Clasuron cyn mynd i Rydychen ym 1794. Ei hoff bleser oedd hela, a hynny ers blynyddoedd cyn dod yn feistr pac Swydd Hampshire o 1806-16 Yn ystod y cyfnod yma talodd 1,000 gini am un pac o gwn hela yn unig! Priododd ym 1827 efo merch William Webber o Binfield Lodge, Swydd Berkshire. Flwyddyn wedi marwolaeth ei dad fe ailadeiladodd y ty a stablau Tedworth i'w gynlluniau ei hun. Yn Dori gyda'r glasaf o blant dynion, roedd yntau yn aelod o'r Menai Pitt Club ac wedi dal y swydd o lywydd ym 1824 a 1830. Ac eto fel ei dad, roedd yn gwbl wrthwynebus i unrhyw gynllun i godi pont dros y Fenai, ac wedi ei chodi a'i hagor ym 1826, addunedodd na wnai ei defnyddio byth. Daliodd i groesi'r Fenai o'r Faenol mewn cwch hyd ddiwedd ei ddyddiau! Yn wir, efallai ei fod yn ffodus fod ganddo ddiddordeb mor fawr mewn hwylio beth bynnag.\nPopeth modern i'r plas\nHanner addolai ei frenhines, gan alw'r gwesty a gododd yn Llanberis yn Victoria Hotel. Victoria Slate oedd yr enw a roddodd ar y lechen wyrdd arbennig a ddeuai o chwarel Ddinorwig A phan gafodd ei iot ager gyntaf, galwodd hi'n Fire Queen. Ac nid rhyw gychod bach o bethau oedd ei gychod ychwaith. Costiodd ei iot gyntaf £20,000 ym 1829. Ar ben hyn, roedd ganddo ddiddordeb mawr mewn peirianwaith a chynlluniodd reilffordd yn ei dai yn Llundain, Tedworth a'r Faenol i gario'r bwyd yn ôl a blaen rhwng y ceginau a'r ystafelloedd bwyta. Credai hefyd yn ei foddion unigryw at wella'r cyfansoddiad, sef dowcio'r pen am gyn hirred a phosibl mewn dwr oer bob bore. Defnyddiai'r Faenol fel ty haf, ac yn Ddoctor Cwac neu beidio, byddai'n mynd i lawr i swyddfa'r porthladd bob bore i sicrhau fod y cyfrifon yn gwbl, gwbl gywir. Ym 1856 gwnaeth chwarel Dinorwig elw clir o £30,000 oedd yn ddwbl yr hyn a dderbyniai fel rhenti tir y Faenol. Credai yn gryf yn sancteiddrwydd y Sabath a mynnai gerdded i'r eglwys. Ni chaniateid defnyddio cerbyd o unrhyw fath. Bu farw ym 1858 yn y Faenol a'i gladdu yn Tedworth.\nNid oedd ganddo blant ac etifeddwyd ei diroedd gan ei or-nai George William Duff. (1848-1904.)\nFy eiddo yw fy eiddo\nDerbyniodd ef ei addysg yn Eton a Rhydychen a phan ddaeth i lawn oed ym 1859 ychwanegodd yr enw Assheton-Smith at ei enwau eraill. Bu wythnos o ddathliadau ar yr amgylchiad yma gyda phabell fawr wedi ei chodi lle ceid gwleddau a dawsfeydd, heb son am gemau, rasus a than gwyllt. Doedd ganddo fawr ddim diddordeb mewn bywyd cyhoeddus arwahan i hela a hwylio ar ei iot, Pandora. Bu'n Uchel Siryf Môn ym 1872 ac yn Uchel Siryf Sir Gaernarfon ym 1878. Priododd ym 1888 gyda Laura Alice Stanhope Jones, Tilston, Sir Gaer ac i ddathlu'r amgylchiad cyflwynodd hanner rheni ei denantiaid amaethyddol am y flwyddyn honno yn ôl iddynt. Ceidwadaeth oedd ei wleidyddiaeth, a lletyai Arglwydd Salisbury, y prif Weinidog dan nenbren y Faenol pan ar ymweliad â Chaernarfon yn yr un flwyddyn. Arhosodd rhai o'r Teulu Brenhinol yno hefyd yn eu tro dros y blynyddoedd.\nPan ddathlodd Victoria ei Jiwbili Diamwnt ym 1897, rhoddodd bedwar niwrnod o wyliau yn Llundain i'r holl weithwyr a'u gwragedd i ddathlu'r sbloet yn ogystal a rhodd o ghoron (25c) i bob gweithiwr. Ac fel nad oedd hyn yn ddigon, planwyd y Jubilee Hill, sef coed a phlanhigion i ffurfio nid yn unig y gair JUBILEE, ond hefyd briflythrennau ei enw a'r flwyddyn. Am rai blynyddoedd bu ganddo sw ym Mharc y Faenol yn llawn o anifeiliaid ecsotig a pheryglus, ond erbyn 1900 cafodd fadael a'r mwyafrif ohonynt gan adael ond gwartheg, ceirw a bison i bori erwau'r parc. Gwariodd tua £307,000 ar wella'r stad dros y blynyddoedd. Ei maint ym 1904 oedd 36,660 erw gyda 1,600 o denantiaid. Hoffai frolio y gallai gerdded y pymtheg milltir o'r Faenol i gopa'r Wyddfa heb gamu unwaith oddi ar ei eiddo ef ei hun.\nSteil ar bob cyfrif\nEtifeddwyd stad y Faenol gan ei frawd Charles Garden Duff, (1851-1914.) Addysgwyd ef yn Harrow, a bu'n byw am flynyddoedd hyd 1904 yn Nhrefarthen, ger Brynsiencyn, gyferbyn a'r Faenol fwy neu lai. Dewiswyd ef yn Uchel Siryf Môn ym 1885. Gwr tawel iawn ei natur ydoedd a'i brif hoffter oedd rasio ceffylau. Yn wir enillodd ras y Grand National deirgwaith; ym 1893 gyda Cloister, ym 1912 gyda Jerry M ac ym 1913 gyda Covercoat. Ond diddorol yw sylwi fod rhannu pellaf y stad wedi dechrau cael eu gwerthu ym 1907, yr union batrwn ag oedd yn digwydd ar stad y Penrhyn. Dewiswyd ef yn Uchel Siryf Sir Gaernarfon ym 1908, a daeth pymtheg o'i weithwyr talaf o'r chwarel i ffurfio gosgordd adeg agor y Seisus yng Nghaernarfon y flwyddyn honno. Cyflwynwyd llestri arian ac anerchiad goreuredig iddo gan y chwarelwyr ym 1912 i ddathlu'r ffaith iddo gael ei ddyrchafu yn Farwnig. Bu farw yng ngwesty Claridge's yn Llundain ddiwedd Medi 1914.\nDrosodd cyn y Nadolig\nEi fab, Richard George Vivian Duff, (1876-1914) etifeddodd y stad. Fel cynifer o'i ddosbarth, yr oedd ar dân dros fynd i ryfela ac ail ymunodd efo' hen gatrawd, y 2nd Life Guards. Gadawodd am Ffrainc ar Hydref 6ed, a lladdwyd ef cyn diwedd y mis yn y ffoi o Mons.\nDiwedd y llinach\nEi unig fab, Michael Robert Vivian Duff (1907-1980) a etifeddodd y stad. Gwerthwyd rhannau ohoni drachefn ym 1919 fel rhan o'r patrwm mawr a effeithiodd ar stadau yn gyffredinol. Mabwysiadodd y cyfenw Duff Assheton-Smith ym 1928, gan ei ollwng drachefn ym 1945. Gwasanaethodd fel Maer Bwrdeisdref Caernarfon, Uchel Siryf ac Arglwydd Raglaw a chadw'r cysylltiad clos efo'r Teulu Brenhinol Gyda chau chwarel Dinorwig a'i gwerthu gyda gweddill y stad, a'i farwolaeth ef, daeth y teulu i ben.


Holltodd cariad Sam Smith a chariad '13 Rhesymau Pam 'ar ôl naw mis - Newyddion\nPrif Arddull Newyddion Celebs Blog\nHolltodd cariad Sam Smith a chariad '13 Rhesymau Pam 'ar ôl naw mis\nSam Smith ac mae ei gariad, yr actor '13 Reasons Why ', Brandon Flynn, wedi galw ei fod yn rhoi'r gorau iddi ar ôl naw mis gyda'i gilydd.\nfflip neu fflop alyssa logan\nMae'r canwr hyd yn oed wedi dileu delweddau o'r cyn-ddeuawd o'i Instagram.\n'Roedd gan Sam a Brandon ramant corwynt go iawn. Fe wnaethon nhw syrthio dros ei gilydd mewn gwirionedd, 'dywedodd ffynhonnell Yr haul . 'Ond mae'r ddau ohonyn nhw mor brysur â'u gyrfaoedd ac yn anffodus nid yw pethau wedi gweithio allan. Mae Sam yn amlwg wedi ei ddifetha. Dyma'r berthynas fwyaf arwyddocaol a gafodd erioed. Diolch byth ei fod ar daith ar draws yr UD ar hyn o bryd sydd wedi bod yn wrthdyniad i'w groesawu. '\nRoedd y cwpl eu gweld gyntaf gyda'i gilydd yn Ninas Efrog Newydd ym mis Hydref 2017 lle gwnaethon nhw ddal dwylo a chusanu. Y mis diwethaf, gwelwyd Sam a Brandon ledled Llundain, yn mwynhau dyddiadau yn Alton Towers ac yn y theatr ar gyfer 'Harry Potter and the Cursed Child.'\nChwyrligwgan oedd y rhamant.\nY llynedd, dywedodd Sam wrth Ellen Degeneres fod 'pedair neu bump' o'r caneuon ar ei albwm sophomore, 'The Thrill of It All,' wedi'u hysgrifennu am ei ddyn, er na nododd Brandon wrth ei enw.\nNewyddion 247PAPS.TV / Sblash\nDywedodd The Sun fod y cwpl o'r enw ei fod yn rhoi'r gorau iddi yn union fel y cychwynnodd Sam ar ei daith gyfredol.\nDaw'r rhaniad yn dipyn o syndod, wrth i Brandon gyflwyno Sam i'w rieni.\nRoedd Sam wedi llifo am ei beau ym mis Ionawr. Mewn cyfweliad â Sarah Jessica Parker ar gyfer V Magazine, dywedodd Sam, 'Ar lefel bersonol, rydw i mewn perthynas ar hyn o bryd ac am y tro cyntaf, rwy'n credu fy mod i'n haeddu bod yn hapus. Rydw i mewn gwirionedd yn gofyn i mi fy hun a ydw i'n mynd i fod yn ysgrifennu rhai caneuon serch hapus yn fuan. '\nAr y pryd, gofynnwyd iddo am ei adduned Blwyddyn Newydd, a dywedodd wrtho, 'Rwy'n gobeithio fy mod yn syrthio i berthynas ddwfn, hardd lle rwy'n caniatáu i rywun fy ngharu'n ôl gymaint ag yr wyf yn eu caru.'\nNid yw Adriana Lima na chariad Twrcaidd Metin Hara wedi torri i fyny wedi'r cyfan\nMae Christina El Moussa, seren 'Flip or Flop', yn credu bod ex yn 'fochyn llwyr' ar gyfer ffordd o fyw bechgyn chwarae\nmam a dad bella thorne\nlluniau o ŵr janet jackson\ntaraji p henson ydy hi'n briod\ntravis scott a kylie jenner


PE CAWN I HWN ~ D.Tecwyn Lloyd yn dylyfu g�n\nB�m yn aros yn yr Eidal bump neu chwech o weithiau i gyd; y tro cyntaf oedd ym 1948 a'r tro dwaetha' ym mis Medi, 1961. Chwarter canrif yn �l, b�m yno am ysbaid sylweddol o ryw wyth mis, digon o amser i ddod yn weddol gyfarwydd � siopau llyfrau ail-law Rhufain, Fflorens, Milan a Phadofa, dinasoedd lle b�m yn aros am beth amser.\nErbyn heddiw, mae'n siŵr fod pethau wedi newid llawer onid yn llwyr yn y mannau hyn a bod aml i siop fach dywyll, orlawn o hen gyfrolau mewn lledr a memrwn wedi peidio � bod. Tybed a yw Dante Cappellini yn dal ati yn 27, Corso de' Tintori, - stryd y Lliwiedyddion - Fflorens? Dyna i chwi siop. Yno, ym 1955 a chyn hynny, gallech brynu llawysgrifau memrwn o'r canol oesoedd am brisiau rhesymol, - sallwyrau addurnedig, llyfrau mawr o anthemau a siantiau eglwysig, hen gytundebau tir ac eiddo: pethau fel yna. Cofiaf imi weld map Humphrey Llwyd o Brydain yno un tro.\nGŵr mwynaidd, petrus, oedd Sgr: Capellini ei hun, un a anwadalai ynghylch gwerthu hen lyfr i chwi nid oherwydd y pris ond am na fynnai ymadael ag ef. Gwir garwr hen bethau. Fflorentiad hefyd o hil gerdd ac un a siaradai Eidaleg eglur ei dalaith gan ynganu'r sain ch drwynol, od, sy'n perthyn I Eidaleg Toscania; peth a etifeddwyd, meddir, o hen iaith goll yr Etrwscaid.\nA dyna siop Danielo Rossi - Deiniol Goch - yn ardal y Prati, Rhufain. Un stafell ddigon cyfyng a phob modfedd o'r muriau a rhan go dda o'r llawr wedi eu cuddio gan drwch o hen lyfrau. Tybed a yw honno'n bod o hyd?\nYN YR holl siopau hyn, yr adeg yna, 'roedd digonedd o lyfrau argraffedig o'r 17eg a'r 18fed ganrif ac ambell un o'r 16eg ganrif; llyfrau wedi eu hargraffu yn y llythyren italig hyfryd a welir yng Ngramadeg Gruffydd Robert (1567) ac Athrawaeth Gristnogawl Morus Clynnog (1568). A hyn sy'n dod i mi at y testun y gofynnodd y Golygydd imi ei drafod.\nYm 1880, cyhoeddodd Anrhydeddus Gymdeithas y Cymmrodorion ail argraffiad o'r Athrawaeth. Ffacsimili ydyw ac ar yr wyneb-ddalen dywedir 'reproduced... from the unique copy in the possession of H.I.H. Prince Louis-Lucien Bonaparte.' Eto, nid trwy dynnu lluniau o dudalennau'r argraffiad cyntaf y gwnaed hwn ond trwy dorri teip italig at y pwrpas: yn �l Rhagair y Tywysog: 'The type, in part cut for the purpose, represents in all essential respects the form of the original.' Heddiw, wrth gwrs, llun�gopi a wneid, dull llawer rhatach a mwy hwylus.\nI'r casglwr, fel y gw�l pawb o ddarllenwyr y papur hwn, y ffaith syfrdanol bwysig yw mai dim ond un copi sy'n bod o argraffiad cyntaf 1568. Y ffaith hon a'm gyrrai i grwydro siopau hen lyfrau y dinasoedd a enwais.. B�m mewn ugeiniau ohonynt, mae'n debyg, yn tyrchu trwy domennydd llyfrau canrifoedd a fu yn y gobaith o ddarganfod copi - ail gopi o'r llyfryn Cymraeg, 62 tudalen a gyhoeddwyd gyntaf yn nhref 'Fylen', prifddinas Lombardi yn ystod dyddiau cyffrous y Gwrthddiwygiad a'r gobeithion y deuai Cymru a Lloegr yn �l unwaith eto i gorlan Rhufain.\nRhoddais fanylion am y gyfrol i lawer llyfrwerthwr Eidalaidd rhag ofn iddo ddod ar draws copi ohoni ar �l i mi droi fy nghefn. B�m yn ceisio amcanu gwir bris crair mor brin ac yn treulio sawl orig ddifyr yn gwau ffigurau dychmygol ymhlith y miloedd a'r degau o filoedd o bunnau.\nOND DDAETH o ddim i'r fei, a chefais i na cherdyn na llythyr na theligram gan neb o'r llyfr�werthwyr y gofynnais iddynt ei ddal mewn cof. Chaf i ddim bellach, mae'n siŵr, a rhaid imi fodloni ar fy nghopi o ail argraffiad 1880: mae'n debyg nad yw hwnnw, mwyach, yn un hawdd ei gael.\nTybed a oes copi, neu gop�au eraill o'r Athrawaeth ar gael yn rhywle? Ambell dro, caf freuddwyd ac yn honno gwelaf lyfrwerthwr tebyg i'r Dante neu'r Deiniol Goch yn estyn copi gl�n o'r Athrawaeth 1568 oddi ar un o'i silffoedd, yn ei osod yn ddi�daro ar ei gownter o flaen prynwr gan ddweud, 'cinquanta lire, signor.' A llais trwchus American�aidd yn ateb: 'Waal, ah guess it's just a load o' crap, anyway, but it shore looks like a bit of the genuine ole Tuscan lingo... y' never know!'\nNa. Fedrwch chi byth ddweud.


Tabor, De Dakota - Wicipedia\nTabor, De Dakota\nDinas yn Bon Homme County, yn nhalaith De Dakota, Unol Daleithiau America yw Tabor, De Dakota. ac fe'i sefydlwyd ym 1871. Ceir 9 cylchfa amser yn UDA, ac mae hon yn perthyn i'r cylchfa amser a elwir yn: Cylchfa Amser Canolog.\nMae ganddi arwynebedd o 0.974567 cilometr sgwâr ac ar ei huchaf mae'n 410 metr yn uwch na lefel y môr. Yn ôl cyfrifiad y wlad, poblogaeth y dref yw: 423 (2010); mewn cymhariaeth, yn 2016 roedd poblogaeth Caerdydd yn 361,462 a Rhyl tua 26,000.\nLleoliad Tabor, De Dakota\no fewn Bon Homme County\nCeir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Tabor, gan gynnwys:\nLou Koupal chwaraewr pêl fas Tabor, De Dakota 1898 1961\nWedi dod o "https://cy.wikipedia.org/w/index.php?title=Tabor,_De_Dakota&oldid=10789649"\nDinasoedd Bon Homme County\nDinasoedd Bon Homme County, De Dakota\nNewidiwyd y dudalen hon ddiwethaf ar 16 Tachwedd 2020, am 03:16.


Priodferch Crist – Rhan 2 | rhysllwyd.com\nPriodferch Crist – Rhan 2\nYn rhifyn diwethaf Cristion cyhoeddais y gyntaf o ddwy (neu fwy efallai!) erthygl am yr Eglwys – felly cyn symud ymlaen yn yr erthygl yma byddai’n fuddiol crynhoi prif bwyntiau’r erthygl flaenorol. Esboniais fod yr Eglwys yn hanfodol bwysig am y rheswm syml ei bod hi’n bwysig yng ngolwg Duw ei hun; cymaint nes iddo gyflwyno’r Eglwys i Iesu ein Harglwydd fel ei Briodferch. “God invented romance and pursuit and the promise of undying love between a man and a woman” meddai Joshua Harris yn ei lyfr Stop Dating the Church, “so that throughout our lives we could catch a faint glimmer of the intense love Christ has for those He died to save.” Ar lefel mwy ymarferol esboniwyd yn yr erthygl flaenorol bwysigrwydd yr Eglwys fel cymuned o gredinwyr a bod cymuned o gredinwyr yn fwy tebygol o ddal sylw a dylanwadu ar y gymdeithas seciwlar na chredinwyr unigol fan hyn fan draw. Yn olaf esboniwyd fod cymuned yr Eglwys yn lle i brofi ffydd y crediniwr, nid bod yr eglwys i ddod rhwng dyn a Duw ond yn hytrach ei bod yn gymuned lle dylem ni drafod a meithrin ein pererindod ysbrydol mewn modd cariadus sy’n llawn anogaeth iach.\nWrth ail-ddarllen rhan gyntaf y drafodaeth cyn dechrau ysgrifennu’r rhan hwn fe wawriodd arnaf mor bell yw ein heglwysi Cymraeg heddiw o’r ddelfryd, wel nid delfryd mewn gwirionedd oherwydd yng ngair Duw model a chanllaw a roddir, nid delfryd afrealistig. Nid edrych i lawr a thwt twtio o bedestal yw fy mwriad yn hyn o beth ond yn hytrach rwy’n siarad o brofiad. Fel myfyriwr ymchwil ym Mangor a chyn hynny yn fyfyriwr is-radd yn Aberystwyth rydwyf wedi gwneud fy siâr o’r hyn a elwir yn church-hopping. Tra yn Aberystwyth roeddwn yn mynychu dwy eglwys wahanol, a bellach er yn byw ym Mangor mae fy mhenwythnosau’n cael eu rhannu rhwng Bangor ac Aberystwyth a chanlyniad hyn oll yw fy mod i wedi methu ymroi i waith fy eglwys leol fel y dylwn i ac fel y dylai pob Cristion wneud. Oherwydd hynny nid pregethu yw fy mwriad yn yr ysgrif hon, ond yn hytrach uniaethu a cheisio cynnig cyngor i fi fy hun yn ogystal ag i chi’r darllenwyr sydd, o bosib, wedi syrthio i’r fagl o fod yn llugoer eich ymroddiad i’ch eglwys leol.\nTrin yr Eglwys fel Sinema\nY ffenomenon gyntaf rwyf am gyfeirio ati yw’r un o drin yr Eglwys fel Sinema neu’r Pictiwrs. Dwi wrth fy modd yn mynd i’r Sinema, yn enwedig ers symud i Fangor oherwydd mae mynd i weld ffilm yn cynnwys reid fach ar y trên draw i Gyffordd Llandudno. Ond er fy hoffter o’r tripiau bach draw i Junction (fel mae’r Conductor ar y trên yn ei alw), anaml iawn y caf noson rydd neu wythnos dawel i fynd yno – dim ond os nad oes unrhywbeth arall o gwbl ymlaen, dim gwaith i’w gwblhau na dim adloniant amgen ar gael y penderfynaf ei throi hi am Junction. Wedi i chi gyrraedd yno does dim rhaid gwneud unrhywbeth, dim ond prynu eich tocyn ac yna bydd y staff yn gweini diodydd a phop-corn i chi a mewn â chi i eistedd nôl a mwynhau y ffilm a chael dianc o’r byd go iawn am awr neu ddwy. Yna adref â chi a gadael i staff y Sinema glirio’r pop-corn oddi ar y llawr a gosod y lle yn barod ar gyfer y ffilm nesaf. Tybed a ydych chi’n un o’r rheini sy’n trin yr Eglwys fel Sinema? Mae yna ddigon o rai yn gwneud hynny.\nDim ond os nad oes unrhywbeth arall ymlaen y byddwch chi’n troi i mewn i’r cwrdd, a hynny dim ond llond llaw o droeon y flwyddyn, rhyw fath o last resort. A phan drowch chi fyny fyddwch chi ddim yn disgwyl gwneud mwy nag eistedd yn y cefn a’i throi hi am adref ar y diwedd. Bydd y rheini sy’n trin yr Eglwys fel Sinema yn cymryd yn ganiataol fod aelodau eraill yn gwneud yr holl waith ac y gallant hwy fynychu oedfaon pan yn gyfleus iddyn nhw. Mae cadw eich enw ar lyfrau aelodaeth eich capel a dangos eich wyneb yn y cwrdd o dro i dro yn ystod y flwyddyn er mwyn lleddfu eich cydwybod yn ymylu ar ofergoeliaeth ac mae hyn yn ffenomenon sy’n rhaid i’r eglwysi Cymraeg ei wynebu a’i daclo heddiw. Un o brif elynion efengyl Crist yn ein capeli heddiw yw crefydd. Nid yw crefydd a Christnogaeth yn gyfystyr. Mae un yn dilyn ofergoel a’r llall yn dilyn gras Crist.\nY gymhareb aelodau:gwrandawyr\nGwerth nodi fod yn rhaid bod yn ofalus wrth ddefnyddio tystiolaeth empeiraidd (hynny yw ystadegol) i fesur bendith yng ngwaith yr Eglwys; fodd bynnag ffôl byddai anwybyddu ystadegau yn llwyr oherwydd ‘gwnewch ddisgyblion’ oedd gorchymyn yr Iesu ac nid drwg o beth yw cadw golwg ar nifer y disgyblion hynny. Gwawriodd arnaf yn ddiweddar mai un gwahaniaeth rhwng eglwys fyw a chyfoes ei chenhadaeth ag un sydd ar drai ac yn methu yn ei chenhadaeth yw’r gymhareb aelodau:gwrandawyr. Mewn eglwysi byw diwygiadol (reformissional) mae nifer y gynulleidfa ar y Sul yn fwy, weithiau dipyn yn fwy, na nifer aelodau’r Eglwys. Ar y llaw arall mewn eglwysi traddodiadol sydd wedi methu â gwneud eu cenhadaeth yn un amgylchiadol (contextulized) nid yn unig mae yna ddiffyg gwrandawyr yn y gynulleidfa ond mae’r gynulleidfa yn llai na nifer aelodau’r eglwys hyd yn oed. Cymerer er enghraifft eglwys Mars Hill yn Seattle y rhoddais i sylw iddi yn Cristion rai misoedd yn ôl – erbyn hyn mae dros 10,000 yn mynychu’r cyfarfodydd ar saith campws gwahanol ar draws y ddinas a’r wythnos diwethaf fe ddeellais mae dim ond 3,000 o’r 10,000 oedd yn aelodau llawn o’r Eglwys. Ac ar y pegwn arall dwi’n siŵr nad oes rhaid i ni edrych yn bellach na’n capel neu eglwys leol Gymraeg. Gallaf fentro dweud bod llawer mwy ar y llyfr aelodaeth nag sydd yn y cwrdd ar y Sul. Mae gan rhai eglwysi gannoedd yn aelodau ond maent yn crafu i gael hanner cant yn bresennol ar y Sul ar ddiwrnod da. Oes pwynt i ni fel aelodau yn yr eglwysi Cymraeg drafod cenhadaeth pan nad yw ein aelodau ni ein hunain yn mynychu yr oedfaon o Sul i Sul? Dadleua rhai fod aelodaeth bresennol yr eglwys yn faes cenhadol ynddo ef ei hun cyn meddwl am ennill pobl o’r gymdeithas ehangach i Grist! Wrth gyfeirio at y ffenomenon drist yma fe ddywedodd R. Tudur Jones unwaith mai’r capel Cymraeg oedd yr unig sefydliad yng Nghymru sy’n eich gwahodd i’w hannerch ac yna ddim yn trafferthu i droi fyny i wrando.\nYn y rhifyn nesaf bwriadaf symud tu hwnt i’r diagnosis a throi at y feddyginiaeth. Troi cefn ar ddiwylliant anobaith a throi at nerth yr Ysbryd i roddi ‘trydan yn y traed’.


Mae Llanddewi Brefi yn bentref prydferth gydag eglwys wych yn y canol. Mae’r strwythur presennol, sy’n dyddio i’r 12fed ganrif, ar safle lle sy’n enwog yn stori nawdd sant Cymru, Dewi Sant. Mae’r eglwys, a arferai fod yn fynachlog Geltaidd gynnar mwy na thebyg, yn cynnwys sawl cofeb sy’n dyddio i gyfnod cyn-Normanaidd Cristnogaeth (oddeutu 600-1100 O.C).\nMae Llanbedr Pont Steffan yn dref oesoedd canol hanesyddol sy’n cynnwys heddiw un o gampysau Prifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant. Dechreuodd y campws hwn fel sefydliad hynaf addysg uwch yng Nghymru, ar ôl iddo gael ei sefydlu ym 1822. Mae ei Adeilad Dewis Sant yn adeilad rhestredig Gradd I ac mae ganddo lawer o nodweddion cain: argymhellir taith gerdded o gwmpas ei dir ac i mewn i’w bedrongl hanesyddol. Ei gysylltiad ag Ystrad Fflur yw bod ei Ysgol Archaeoleg, Hanes ac Anthropoleg wedi dechrau Prosiect presennol Ystrad Fflur. Yn Llanbedr Pont Steffan hefyd, mae’r Welsh Quilt Centre lle mae modd gweld casgliad godidog o gwiltiau hanesyddol, a gasglwyd gan y Jen Jones rhyfeddol, ochr yn ochr ag arddangosfeydd eraill.\nMae eiddo’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol yn Llanerchaeron, ger Aberaeron ar arfordir Ceredigion yn em bensaernïol gan John Nash, y pensaer cyfnod Rhaglywiaeth enwog. Mae ganddo dir a pharcdir helaeth, wedi’u hadnewyddu gyda theithiau cerdded coetir prydferth ar hyd Afon Aeron.\nEiddo arall yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol yn nyffryn Afon Cothi yw Mwyngloddiau Aur Dolaucothi sy’n dyddio’n ôl i’r cyfnod Rhufeinig. Cloddiwyd aur o’r fan hon hefyd yn ystod adeg Abaty Ystrad Fflur ac ymlaen i’r 20fed ganrif, a heddiw mae gwaith dan y ddaear yn gwneud ymweliad rhyfeddol i’r teulu oll.\nI gyfeiriad y gogledd o Ystrad Fflur, ac yn gysylltiedig â’i ymwneud hir â mwyngloddio, mae safle Mwyngloddiau Arian-Plwm Llywernog, sydd bellach ar agor i’r cyhoedd fel y Silver Mountain Experience. Mae hyn yn cynnwys ymweliadau tanddaearol.


William Gilbert Williams (hanesydd)\nRhestr Llyfrau Cymraeg/Hanes Lleol, Arferion Gwlad, Llên Gwerin\nY Cynghrair Hanseataidd\nSaith Rhyfeddod yr Henfyd\nGerddi Crog Babilon\nPyramid Mawr Giza\nTeml Artemis (Effesus)\nUrdd y Deml\nCloc Gŵyl Casnewydd\nCloc Seryddol Prag\nCloc wyth niwrnod\nMeini Neolithig wedi eu haddurno\nAwdures or Almaen oedd Ottilie Assing syn cael ei hystyried yn nodedig am ei gwaith fel awdur, Ffeminist, diddymwr, a gwleidydd.\nTraethodydd ac athronydd or Unol Daleithiau oedd Henry David Thoreau. Roedd yn gyfaill agos i brif aelodaur mudiad trosgynoliaeth. Dylanwadwyd arno gan Ralph Waldo Emerson, a roddodd fenthyg gaban i Thoreau, wrth ymyl Walden Pond yn Concord, Mass ...\nMorwr, clerigwr ac emynydd o Loegr oedd John Newton. Cafodd ei eni yn Llundain yn 1725 a bu farw yn Llundain. Bun gapten llongau caethweision cyn gwrthod ei fasnach a dod yn ddiddymwr amlwg.\nBardd, awdur, cofiannydd a nofelydd o Loegr oedd Amelia Opie. Fei ganed yn Norwich yn 1769 a bu farw yn Norwich. Cyhoeddodd nifer o nofelau yn y Cyfnod Rhamantaidd o ddechraur 19eg ganrif. Hefyd roedd hin diddymwr blaenllaw yn Norwich.\nDiwinydd or Alban oedd John Philip. Cafodd ei eni yn Kirkcaldy yn 1775 a bu farw yn Hankey. Roedd yn genhadwr ac yn diddymwr pwysig yn Ne Affrica.\nGwleidydd o Loegr oedd Granville Sharp. Cafodd ei eni yn Durham yn 1735 a bu farw yn Llundain. Ef oedd un or diddymwr Saesneg cyntaf. Roedd hefyd yn ysgolhaig Beiblaidd a cherddor talentog. Addysgwyd ef yn Ysgol Durham.\nCefnogwr diddymu caethwasiaeth ac actifydd gwleidyddol yn America oedd Harriet Tubman. Ganwyd hi yn gaethwas ond fe ddihangodd a wedyn mynd ati ryw 13 o weithiau i achub tua 70 o gaethweision eraill, gan gynnwys ei theulu ai chyfeillion. Roedd hi ...\nMeddyg, ffeminist a llawfeddyg nodedig o Unol Daleithiau America oedd Mary Edwards Walker. Roedd hin ddiddymwr Americanaidd, yn waharddwraig, carcharor rhyfel ac yn llawfeddyg. Hyd 2017, hi oedd yr unig fenyw i dderbyn y Fedal Anrhydedd. Fei gane ...\nMaes rhyngddisgyblaethol syn cyfuno hanes ac anthropoleg yw hanes diwylliannol. Ymdrechar hanesydd diwylliannol i ddeall y profiad hanesyddol drwy gysyniadau a themâu megis cynrychiolaeth ac ystyr. Gellir olrhain gwreiddiaur maes yn ôl ir Dadeni ...\nLliain syn cael ei hedfan o bolyn yw baner, a gaiff ei ddefnyddio fel arwyddlun neu modd o arwyddo. Banereg yw astudiaeth baneri. Mae nifer o grwpiau yn defnyddio baneri ar gyfer adnabyddiaeth, yn cynnwys gwledydd, rhanbarthau, taleithiau, unedau ...\nAstudiaeth hanes y celfyddydau gweledol yw hanes celf. Maen cwmpasu hanesyddiaeth arlunio, cerfluniaeth, pensaernïaeth, y celfyddydau addurnol, darlunio, argraffu, ffotograffiaeth, a dylunio mewnol. Disgyblaeth academaidd ydyw sydd wedi hen ennil ...\nHanes hir a byd-eang sydd gan gosmetigau: arfer ddiwylliannol a chrefyddol, nodwedd ffasiwn, a nwydd traul. Defnyddiodd pobloedd cyn-hanesyddol baent corff er resymau addurnol a chrefyddol. Defnyddiwyd hefyd elïau, balmau, powdrau, a lliwurau gwa ...\nGwyddor a chelfyddyd arfau ac arwyddion yw herodraeth. Defnyddir symbolau herodrol i gynrychioli unigolion a theuluoedd, lluoedd milwrol, sefydliadau, corfforaethau a gwledydd. Tarddodd y fath arwyddion fel modd o adnabod unigolion ar faes y gad. ...\nMae Assassins Creed yn gyfres fasnachol syn gêm fideo antur; fei datblygwyd gan gwmni or enw Ubisoft. Maer gyfres yn dangos y frwydr sydd yn ganrifoedd oed rhwng yr Assassins, syn ymladd dros heddwch ac ewyllys rhydd, ar Templars, syn credu bod h ...\nDeiliad caeth tir neu werinwr taeog yn y drefn ffiwdal yng Nghymru a Lloegr yr Oesoedd Canol oedd bilain. Fel rheol roedd y bilain yn ddeiliad i farchog neu arglwydd lleol ac yn rhwym iw waith. Bur bilain yn derbyn tir yng nghaeaur pentref ac yn ...\nTerm i ddisgrifio ffafriaeth Joseff Stalin am gynlluniau mawr gweladwy i ddangos nerth a llwyddiant y wlad ydy Gigantomania. Drwyr 1920au ar 1930au codwyd llawer o adeiladau a threfydd enfawr yn unol â syniadaeth Karl Marx er mwyn dangos fel y ga ...\nGeirfa hanes Mecsico\nmaximato, el Y cyfnod o 1928 i 1934 pan oedd Plutarco Elías Calles yn dominyddu gwleidyddiaeth Mecsico, er iddo ildior arlywyddiaeth ym 1928. mestiso Sbaeneg: mestizo Un o dras gymysg Ewropeaidd a brodorol.\nTynged Amlwg ywr dywediad a ddefnyddid yn y 19g i fynegir syniad fod yr Unol Daleithiau wedii thynghedu i ehangu o arfordir y Cefnfor Iwerydd hyd at y Cefnfor Tawel; o bryd iw gilydd ers hynny mae wedi cael ei ddefnyddio yn ogystal i gefnogi neu ...\nTraddodiad academaidd o astudio hanes hynafol a ddechreuodd yn Tsieina yn y 1980au ywr Ysgol Wunu a sefydlwyd gan Huang Xianfan. Ei chredo sylfaenol yw nad fu gan y gymdeithas Tsieinaidd y drefn a adnabyddir yn y gorllewin fel "caethwasiaeth". Ei ...\nRoedd Daines Barrington yn farnwr, hynafiaethydd, a naturiaethwr Seisnig. Gwasanaethodd fel barnwr rhai o lysoedd gogledd Cymru ac roedd ei ddiddordeb fel hynafiaethydd yn cynnwys astudiaethau o hynafiaethau Cymreig.\nOffeiriad, hanesydd a diwinydd or Alban oedd Gilbert Burnet. Cafodd ei eni yng Nghaeredin yn 1643 a bu farw yng Nghaersallog. Addysgwyd ef yn Brifysgol Aberdeen. Yn ystod ei yrfa bun Esgob Caersallog. Roedd hefyd yn aelod or Gymdeithas Frenhinol.\nHanesydd ôl-Rufeinig a gwladweinydd oedd Flavius Magnus Aurelius Cassiodorus Senator neu Cassiodorus, a aned yn Scyllaceum yn Nghalabria, der Eidal. Roedd Cassiodorus yn weinidog ac ymgynghorwr i Theodoric Fawr, brenin yr Ostrogothiaid yn yr Eida ...\nGwleidydd a hanesydd o Fflandrys, Gwlad Belg, oedd Philippe de Commines. Llyswr Louis XI, brenin Ffrainc, ers 1472 oedd Commines. Priododd Hélène de Chambes yn 1473.\nHanesydd o Loegr oedd William Coxe. Cafodd ei eni yn Llundain yn 1747 a bu farw yn Bemerton. Addysgwyd ef yng Ngholeg y Brenin a Choleg Eton. Yn ystod ei yrfa bun Archddiacon Wiltshire. Roedd hefyd yn aelod or Gymdeithas Frenhinol. Enillodd ef ni ...\nAwdur, hanesydd, cofiannydd a chyhoeddwr or Alban oedd Robert Chambers. Cafodd ei eni yn Peebles yn 1802 a bu farw yn St Andrews. Addysgwyd ef yn yr Ysgol Uwchradd Frenhinol, Caeredyn Yn ystod ei yrfa bun aelod o Gymdeithas Frenhinol Caeredin. En ...\nHanesydd o Gymru oedd Goronwy Edwards. Cafodd ei eni yn Salford yn 1891. Cofir Edwards yn bennaf am ei wasanaeth hir yng Ngholeg Iesu, Rhydychen, ac am fod yn olygydd rhai o brif gylchgronau hanesyddol Prydain. Addysgwyd ef yng Ngholeg yr Iesu, R ...\nRoedd Abu al-Faraj al-Isfahani, neu Abu-l-Faraj neu `Ali ibn al-Husayn ul-Isbahani yn ysgolhaig o dras Arabaidd a aned yn Iran. Roedd yn perthyn i lwyth y Quraysh ac yn ddisgynydd uniogyrchol ir caliph Umayyad olaf, Marwan II. Roedd ganddo felly ...\nHanesydd o Loegr oedd Thomas Fuller. Cafodd ei eni yn Swydd Northampton yn 1608 a bu farw yn Llundain. Cofiwyd am ei ysgrifau, yn enwedig ei Worthies of England, a gyhoeddwyd ym 1662 ar ôl ei farwolaeth. Addysgwyd ef yng Ngholeg Sidney Sussex, Ca ...\nHanesydd ac ysgolhaig clasurol or Alban oedd John Gillies. Cafodd ei eni yn Brechin yn 1747 a bu farw yn Clapham. Addysgwyd ef yn Brifysgol Glasgow. Yn ystod ei yrfa bun aelod or Gymdeithas Frenhinol a Chymdeithas Frenhinol Caeredin. Enillodd ef ...\nHanesydd a bargyfreithiwr o Loegr oedd Henry Hallam. Cafodd ei eni yn Windsor yn 1777 a bu farw yn Bromley. Addysgwyd ef yng Ngholeg Eton ac Eglwys Crist, Rhydychen. Yn ystod ei yrfa bun aelod or Gymdeithas Frenhinol. Enillodd ef nifer o wobrau, ...\nAwdur, economegydd, llyfrgellydd, hanesydd, awdur ysgrifau ac athronydd or Alban oedd David Hume. Cafodd ei eni yng Nghaeredin yn 1711 a bu farw yng Nghaeredin. Addysgwyd ef yn Brifysgol Caeredin. Yn ystod ei yrfa bun aelod o Gymdeithas Frenhinol ...\nEdward Hyde, Iarll Clarendon 1af\nBarnwr, gwleidydd a hanesydd o Loegr oedd Edward Hyde, Iarll Clarendon 1af. Cafodd ei eni yn Llundain yn 1609 a bu farw yn Rouen. Roedd yn fab i Henry Hyde ac yn dad i Henry Hyde. Addysgwyd ef yn Brifysgol Rhydychen. Yn ystod ei yrfa bun aelod Se ...\nGaned ef yn Tangier, ym Moroco heddiw. Roedd yn aelod o lwyth Berberaidd y Luwata. Ei enw llawn oedd Abdullah Mohammed ibn Abdullah ibn Mohammed ibn Ibrahim al-Lawati ibn Battuta. Yn 1325, gadawodd Ibn Battuta ddinas Tangier ar bererindod i Mecca ...\nHanesydd ac athronydd oedd Ibn Khaldun, enw llawn Arabeg: أبو زيد عبد الرحمن بن محمد بن خلدون, Abū Zayd Abdu r-Rahman bin Muhammad bin Khaldūn Al-Hadrami. Ganed ef yn Nhiwnis, yn yr hyn sy’n awr yn Nhiwnisia, i deulu oedd yn deillio o Al-Ándalus, ...\nLewis William Lloyd\nAwdur a hanesydd o Gymru oedd Lewis William Lloyd. Cafodd ei eni yn Llundain yn 1939. Cofir am Lloyd fel hanesydd a darlithydd. Cyhoeddodd nifer o gyfrolau am hanes morwrol siroedd Caernarfon a Meirionnydd, ac roedd ymhlith sylfaenwyr Cymru ar Môr.\nThomas Babington Macaulay, Barwn 1af Macaulay\nBardd, gwleidydd, hanesydd a bardd-gyfreithiwr o Loegr oedd Thomas Babington Macaulay, Barwn 1af Macaulay. Cafodd ei eni yn Llys Rothley yn 1800 a bu farw yn Llundain. Addysgwyd ef yng Ngholeg y Drindon, Caergrawnt. Yn ystod ei yrfa bun aelod o S ...\nNewyddiadurwr, hanesydd a chyflwynydd teledu oedd Magnús Magnússon. Cafodd ei eni yn Reykjavik, Gwlad yr Iâ, ond symudodd ei deulu i fyw yn yr Alban pan oedd Magnússon yn dal yn blentyn. Aeth ir ysgol yng Nghaeredin. Graddiodd yn Saesneg o Goleg ...\nHanesydd, hynafiaethydd a chasglwr celf o Loegr oedd Samuel Rush Meyrick. Cafodd ei eni yn Llundain yn 1783 a bu farw yn Llys Gwydris. Cyfraniad pwysicaf Meyrick i Gymru oedd ei gyhoeddiad Heraldic Visitations of Wales and Part of the Marches. Ad ...\nRobert Owen (gweinidog)\nGweinidog, hanesydd ac awdur o Gymru oedd Robert Owen. Cafodd ei eni yn Blaenau Ffestiniog yn 1834. Cofir Owen yn bennaf am iddo fod yn weinidog gydar Methodistiaid Calfinaidd. Roedd hefyd yn lenor. Addysgwyd ef yn Brifysgol Glasgow.\nHanesydd o Loegr oedd Alfred Neobard Palmer. Cafodd ei eni yn Thetford yn 1847 a bu farw yn Wrecsam. Cofir Palmer am ei waith fel hanesydd, yn enwedig yn siroedd Dinbych a Fflint. Mae gan y Llyfrgell Genedlaethol Cymru casgliad archifau am y pers ...\nNewyddiadurwr, hanesydd ac argraffydd o Gymru oedd Edwin Poole. Cafodd ei eni yng Nghroesoswallt yn 1851. Cofir Poole am fod yn hanesydd lleol, ai ddiddordeb yn bennaf yn hanes Aberhonddu a Brycheiniog.\nHanesydd or Alban oedd William Robertson. Cafodd ei eni yn Borthwick yn 1721 a bu farw yng Nghaeredin. Addysgwyd ef yn Brifysgol Caeredin. Yn ystod ei yrfa bun aelod o Academi Gwyddoniaethau Rwsia a Chymdeithas Frenhinol Caeredin. Enillodd ef nif ...\nLlenor ac hanesydd oedd Gitta Sereny, CBE. Ganwyd yn Awstria i bendefig Hwngaraidd ac Almaenes. Ymysg ei llyfrau mae The Case of Mary Bell ac Albert Speer: His Battle with Truth.\nAcademydd a hanesydd o Loegr oedd Caroline Skeel. Fei ganed yn Hampstead yn 1872 a bu farw yn Hendon. Cofir am Skeel yn enwedig am ei chyfraniad i astudiaethau hanesyddol Cymreig. Fei haddysgwyd yng Ngholeg Girton.\nHanesydd a mapiwr o Loegr oedd John Speed. Fe’i ganwyd yn Rhedynfre yn Swydd Gaer ym 1552 a bu farw yn Llundain. Ef oedd un or gwneuthurwyr mapiau mwyaf adnabyddus o’r cyfnod modern cynnar.\nOffeiriad a hanesydd or Alban oedd John Spottiswoode. Cafodd ei eni yng Ngorllewin Lothian yn 1565 a bu farw yn Llundain. Addysgwyd ef yn Brifysgol Glasgow. Yn ystod ei yrfa bun archesgob St Andrews.\nAwdur, hanesydd eglwysig ac academydd o Loegr oedd Arthur Penrhyn Stanley. Cafodd ei eni yn Alderley Edge yn 1815 a bu farw yn Llundain. Roedd yn fab i Edward Stanley. Addysgwyd ef yng Ngholeg Balliol, Rhydychen ac Ysgol Rugby. Yn ystod ei yrfa b ...\nHanesydd o Loegr oedd Sharon Turner. Cafodd ei eni yn Pentonville yn 1768 a bu farw yn Sgwâr Y Llew Coch. Prif wwaith Turner oedd ei History of England … to the Norman Conquest, a gyhoeddwyd 1799-1805. Mae gan y Llyfrgell Genedlaethol Cymru casgl ...\nOffeiriad, hanesydd ac ysgolhaig clasurol o Loegr oedd Connop Thirlwall. Cafodd ei eni yn Stepney yn 1797 a bu farw yng Nghaerfaddon. Bu Thirlwall yn Esgob Tyddewi. Roedd yn fab i Thomas Thirlwall. Addysgwyd ef yng Ngholeg y Drindon, Caergrawnt a ...\nHanesydd Eidalaidd fun byw yn Lloegr oedd Polydore Vergil neu Virgil. Mae ei waith yn ffynhonnell bwysig i gyfnod y Tuduriaid. Ganed Polydore yn Urbino, a dywedir iddo gael ei addysgu yn Bologna. Credir ei fod yng ngwasanaeth Guido Ubaldo, Dug Ur ...\nRhestr Llyfrau Cymraeg/Hanes Lleol, A ..


:Colin, wnes i danysgrifio iti ar Twitter ond byddai rhaid iti dansgrifio imi cyn imi allu anfon DM atat. Roedd Carl wedi sgwennu ataf y dylwn i drafod Android ar y wici yn lle e-bost ac wi'n cytuno efo fe. Mae un broblem fawr gyda ni, wi'n meddwl ein bod ni ddim yn gwybod sut mae proses cyfieithiad Android yn gweithio i fod yn onest. Wi wedi bod yn trio ymchwilio sut mae timau Google yn ei wneud e ond do'n i ddim yn gallu ffeindio mas lot o wybodaeth. Hoffwn i drafod y proses gyda rhywun ond ar hyn o bryd, sa i'n gwybod pwy. --[[Defnyddiwr:ianto|Christopher Swift]] 17:16, 20 Ionawr 2011 (UTC)\nDiwygiad 19:05, 20 Ionawr 2011\nWedi dod o "https://hedyn.net/index.php?title=Hacio%27r_Iaith_-_Ionawr_2011&oldid=519"


GRIFFITHS, JOHN GWYNEDD (J. Gwyn) (1911-2004), ysgolhaig, bardd a chenedlaetholwr Cymreig | Y Bywgraffiadur Cymreig\nGRIFFITHS, JOHN GWYNEDD (J. Gwyn) (1911-2004), ysgolhaig, bardd a chenedlaetholwr Cymreig\nEnw: John Gwynedd Griffiths\nPriod: Käthe Julia Gertrud Bosse-Griffiths (née Bosse)\nPlentyn: Heini Gruffudd\nPlentyn: Robat Gruffudd\nRhiant: Jemimah Griffiths (née Davies)\nRhiant: Robert Griffiths\nGalwedigaeth: ysgolhaig, bardd a chenedlaetholwr Cymreig\nGanwyd 7 Rhagfyr 1911 yn y Porth, Cwm Rhondda, yn drydydd o bum plentyn y Parchg Robert Griffiths, gweinidog Moreia (B), Pentre, a Mrs Jemima Griffiths (gynt Davies). Brawd iau iddo oedd y Parchg D. R. Griffiths (1915-1990), ysgolhaig Beiblaidd ac emynydd. Addysgwyd ef yn Ysgol Sir y Bechgyn, y Porth, ac yng Ngholeg Prifysgol Deheudir Cymru a Mynwy, Caerdydd (dosbarth 1af mewn Lladin, 1932, dosbarth 1af mewn Groeg, 1933), Prifysgol Lerpwl (M.A. mewn Eifftoleg, 1936) a Choleg y Frenhines, Rhydychen (D.Phil., 1949). Pan oedd yn fyfyriwr yn Rhydychen (1936-9) cyfarfu â Käthe Bosse, yn enedigol o Wittenberg (Lutherstadt), yr Almaen, Eifftolegydd a gawsai waith yn Amgueddfa Ashmole ar ôl ffoi, a hithau'n rhannol o dras Iddewig, rhag erlid y Natsïaid. Priododd y ddau, 13 Medi 1939, ar ddechrau'r Ail Ryfel Byd, uniad a arweiniodd at oes o rannu yr un dyheadau ac o gydweithio academaidd a llenyddol. Meibion iddynt yw'r awduron Robat Gruffudd (ganwyd 1943), sefydlydd Gwasg y Lolfa, a Heini Gruffudd (ganwyd 1946), awdurdod ar ddysgu'r Gymraeg i oedolion ac ymgyrchydd brwd o'i phlaid.\nYn 1939 cafodd J. Gwyn Griffiths swydd athro Lladin yn ei hen ysgol yn y Porth. Yn y cyfnod hwn ei gartref ef a Käthe, yn y Pentre, oedd canolfan 'Cylch Cadwgan', grwp o lenorion ifainc o gyffelyb fryd, yn cynnwys Pennar Davies a Rhydwen Williams. Yn radicaliaid eu hargyhoeddiadau Cristnogol, pasiffistaidd a chenedlaethol, dymunent hefyd weld llenyddiaeth Gymraeg yn ymryddhau o'i hen hualau, yn dod yn fwyfwy agored i ddylanwadau Ewropeaidd ac yn mynd i'r afael ag argyfyngau'r oes. Nodweddir gwaith llenyddol Cymraeg J. Gwyn Griffiths, ei gyfrolau o farddoniaeth - Yr Efengyl Dywyll a Cherddi Eraill (1944), ei ran yn y cywaith Cerddi Cadwgan (1953), Ffroenau'r Ddraig (1961), Cerddi Cairo (1969) a Cerddi'r Holl Eneidiau (1981) - a'i gyfrol o feirniadaeth lenyddol, I Ganol y Frwydr (1970), gan nodyn o ymrwymiad cenedlaethol a rhyng-genedlaethol, yn ogystal â chan ddiwylliant polymathig a llawer o feiddgarwch cellweirus. (Yn 2007 casglwyd ei holl gerddi ynghyd yn un gyfrol, Hog Dy Fwyell, wedi'i golygu gan ei fab Heini Gruffudd.) Yn 1943 symudodd o Gwm Rhondda i fod yn athro Lladin yn Ysgol Ramadeg y Bala: yn y cyfnod hwnnw cynorthwyodd Euros Bowen i sefydlu Y Fflam, cylchgrawn a fu (hyd 1952) yn llwyfan i do newydd o lenorion Cymraeg.\nYn 1946 penodwyd J. Gwyn Griffiths yn ddarlithydd cynorthwyol, yna yn 1947 yn ddarlithydd, yn y Clasuron yng Ngholeg y Brifysgol, Abertawe. Rhoes hyn gyfle iddo ddychwelyd o ddifrif at y gwaith ymchwil a ddodwyd o'r neilltu ym mlynyddoedd y rhyfel, astudiaeth o'r cwlt crefyddol a gysylltid â'r duwiau Eifftaidd Isis ac Osiris. Yn ei draethawd doethurol trafododd agwedd ar y chwedlau sy'n gysylltiedig â'r duwiau hynny, sef yr ymrafael rhwng Horus a Seth, gwaith a fu'n sylfaen i'w gyfrol gyntaf yn y maes, The Conflict of Horus and Seth, from Egyptian and Classical Sources: A Study in Ancient Mythology (1960). I ddilyn cafwyd The Origins of Osiris (1966), yna esboniadau meistraidd ar draethawd Groeg Plutarch De Iside et Osiride (1970) ac ar lyfr olaf 'Asyn Aur' yr awdur Lladin Apuleius, Apuleius of Madauros: The Isis-Book (Metamorphoses, Book XI) (1975), ac wedi hynny The Origins of Osiris and his Cult (1980). Enillodd y gweithiau hyn gydnabyddiaeth eang i'r awdur. Yng Ngholeg y Brifysgol, Abertawe, fe'i dyrchafwyd yn uwch-ddarlithydd (1959), darllenydd (1965) ac athro (1973). Bu hefyd yn Ddarlithydd Ymchwil Lady Wallis Budge yng Ngholeg y Brifysgol, Rhydychen (1957-8), yn Athro Gwadd ym Mhrifysgol Cairo (1965-6), ac yn Gymrawd ar Ymweliad yng Ngholeg yr Holl Eneidiau, Rhydychen (1976-7), yn ogystal â threulio cyfnodau ar ymweliad ym Mhrifysgolion Bonn a Tübingen. Ef oedd golygydd The Journal of Egyptian Archaeology o 1970 i 1978. Dyfarnwyd iddo raddau D.Litt. (Rhydychen), 1972, a D.D. (Cymru), 1979, ar sail ei weithiau cyhoeddedig.\nYn 1979 ymddeolodd J. Gwyn Griffiths o'i swydd yn y brifysgol yn Abertawe, ond parhaodd i ymchwilio ac ysgrifennu gyda'r un eiddgarwch. Yr oedd bellach yn adnabyddus yn rhyngwladol fel awdurdod ar hen grefyddau'r Aifft ac ar ymateb y Groegiaid a'r Rhufeiniaid i'r diwylliant Eifftaidd. Yn ei ymddeoliad lledodd ei ddiddordebau ysgolheigaidd i gynnwys crefyddau eraill yr Hen Fyd. Yn 1991 cyhoeddwyd The Divine Verdict: A Study of Divine Judgement in the Ancient Religions, a dilyn hynny, yn 1996, gan Triads and Trinity, cyfrol yn olrhain delweddau trindodaidd yn yr Hen Fyd ac yn cyd-destunoli athrawiaeth Gristnogol y Drindod. Hefyd cyhoeddwyd casgliad helaeth o'i ysgrifau pwysicaf, Atlantis and Egypt with other Selected Essays (1991), cyfrol arall sy'n arddangos ehangder ei ysgolheictod. Yn 1992 cyflwynwyd iddo Festschrift gan ei gyd-Eifftolegwyr, Studies in Pharaonic Religion and Society in honour of J. Gwyn Griffiths (gol. Alan B. Lloyd), cyfrol sy'n cynnwys llyfryddiaeth o'i gynnyrch ysgrifenedig hyd 1991. Llawenydd arbennig iddo oedd gweld agor, ym Mhrifysgol Abertawe yn 1998, y Ganolfan Eifftaidd, cartref parhaol a phwrpasol i Gasgliad Wellcome o hynafiaethau Eifftaidd, y bu ef a Käthe Bosse-Griffiths yn gyfrwng ei sicrhau ar gyfer y brifysgol.\nDrwy'r holl flynyddoedd bu J. Gwyn Griffiths ar flaen y gad yn hyrwyddo buddiannau Cymru a'r Gymraeg. Ef oedd prif ysgogydd sefydlu Adran Glasurol Urdd Graddedigion Prifysgol Cymru, adran y bu'n ysgrifennydd (1951-72) a llywydd (1972-92) ymroddedig iddi. Dan ei hadain hi golygodd y ddau gasgliad Cerddi o'r Lladin (1962) a Cerddi Groeg Clasurol (1989), a chyhoeddodd hefyd drosiad Cymraeg o waith Aristoteles ar feirniadaeth lenyddol, Y Farddoneg (1978; argraffiad newydd, 2001). Yr oedd yn gyfaill i Waldo Williams a D. J. Williams: bu casgliad a wnaed ganddo o gerddi Waldo yn sail ar gyfer cyhoeddi Dail Pren (1956), ac ef a olygodd y gyfrol deyrnged i D. J. (1965), y casgliad o'i storïau cynnar Y Gaseg Ddu (1970), a'r gyfrol o luniau amdano yng nghyfres Bro a Bywyd (1982). Yn gynharach yn ei fywyd ysgrifennodd nifer o bamffledi gwleidyddol, yn cynnwys Anarchistiaeth (1944) ac Y Patrwm Cydwladol (1949), ac o 1948 i 1952 bu'n olygydd cyfnodolyn Plaid Cymru, Y Ddraig Goch. Safodd hefyd fel ymgeisydd dros Blaid Cymru mewn etholiadau lleol a seneddol yng nghylch Abertawe. Bu'n gefn i bob gweithgarwch Cymraeg yn ardal Abertawe, ac er ei lesteirio gan fyddardod yn ei flynyddoedd olaf, anaml y byddai'n absennol o unrhyw ddigwyddiad i hyrwyddo achos yr iaith yn y fro. Am flynyddoedd bu'n ddiacon yng Nghapel Gomer (B) yn Abertawe, ac yn bregethwr lleyg a roes yn ddibrin o'i wasanaeth i eglwysi pob enwad yn y cylch.\nYr oedd J. Gwyn Griffiths yn wr o argyhoeddiadau dyfnion, yn weithiwr diarbed ac yn gwmnïwr cynnes a ffraeth. Bu farw yn Abertawe, yn 92 oed, ar 15 Mehefin 2004, dros chwe mlynedd ar ôl ei briod. Ar 23 Mehefin 2004, yn dilyn gwasanaeth yng Nghapel y Trinity, Abertawe, claddwyd ei weddillion yn yr un bedd â Käthe ym Mynwent Treforys.\nC. Davies, yn Barn 347 (Rhagfyr 1991), 33-5\nAlan Brian Lloyd, yn The Journal of Egyptian Archaeology 91 (2005), 181-5\nHeini Gruffudd, yn Hog Dy Fwyell (2007), 9-15\nHeini Gruffudd, Yr Erlid. Hanes Kate Bosse-Griffiths a'i theulu yn yr Almaen a Chymru adeg yr Ail Ryfel Byd (2012)\nMeic Stephens, Necrologies. A Book of Welsh Obituaries (2008), 176-80\nArchifau LlGC: General Election, 8th October, 1959. Gower Division of Glamorgan. Dr. J. Gwyn Griffiths, Plaid Cymru Candidate\nErthygl Wicipedia: J. Gwyn Griffiths\nDyddiad cyhoeddi: 2013-04-23\nDavies, C., (2013). GRIFFITHS, JOHN GWYNEDD (J. Gwyn) (1911-2004), ysgolhaig, bardd a chenedlaetholwr Cymreig. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 16 Hyd 2021, o https://bywgraffiadur.cymru/article/c8-GRIF-GWY-1911


Newyddion - Page 12 of 14 - Archifau Morgannwg Newyddion - Page 12 of 14 - Archifau Morgannwg\nEnwir Plas Dumfries ar ôl Iarll Dumfries – teitl cwrteisi a ddefnyddiwyd gan fab hynaf yr Ardalydd Bute. Fodd bynnag, mae gwahaniaeth o ran ynganiad... Darllen Mwy: Tai ym Mhlas Dumfries, Caerdydd\nCafodd y Neuadd Ymarfer ei hadeiladu â chyllid gan ymddiriedolwyr trydydd Ardalydd Bute (oedd yn blentyn dan oed ar y pryd) yn 1867 ar gyfer y gwirfoddol-lu yn bennaf..... Darllen Mwy: Y Neuadd Ymarfer, Plas Dumfries, Caerdydd\nRoedd yr YMCA a Neuadd Cory yn gymdogion drws nesa i’w gilydd ar Rodfa’r Orsaf, gyferbyn â’r fynedfa i Orsaf Heol y Frenhines. Mae’r ddau yn dyddio o tua 1900. Darllen mwy: YMCA a Neuadd Cory, Rhodfa’r Orsaf, Caerdydd\nGyda chyflenwad lleol digonol o fwyn haearn, calch, coed a glo, roedd Merthyr Tudful yn ganolfan gynnar bwysig ar gyfer creu haearn a dur. Darllen mwy: Stablau Guest, Merthyr Tudful\nPan adeiladwyd Camlas Morgannwg yn y 1790au, roedd yn tynnu dŵr o Afon Taf ger Cored Radur, trwy’r un ddyfrffos â Gwaith Tunplat Melingriffith oedd yno eisoes. Darllen mwy: Pwmp Melingriffith\nPan oedd tref Pen-y-bont ar Ogwr yn ymestyn yn y 1840au, credid y byddai’n ddymunol adeiladu adeilad mawr newydd a fyddai’n ddigon mawr i gynnal cyfarfodydd cyhoeddus a llysoedd, yn lle hen neuadd y dref, a oedd yn sefyll ar fwâu dros y farchnad..... Darllen Mwy: Neuadd Tref Pen-y-bont ar... read more →\nYm 1882, ar alw nifer o foneddigion dylanwadol mewn swyddi’n gysylltiedig â Chaerdydd, bu i’r cyfreithiwr lleol, Frederick De Courcey Hamilton, bennu cynllun er mwyn sefydlu cyfnewidfa a fyddai’n cynnig swyddfeydd cyfleus a man cyfarfod ar gyfer masnachwyr, perchnogion llong, broceriaid a boneddigion eraill cysylltiedig â mentrau morol. Darllenwch mwy:... read more →\nPan gaiff ardal ei hailddatblygu gall fod yn anodd cofio’r adeiladau a oedd yn sefyll yno ar un adeg. Yn ystod yr ychydig fisoedd nesaf, bydd ein blog yn tynnu sylw at gasgliad sy’n helpu i gofnodi Caerdydd a de Cymru sy’n newid yn gyflym. Darllenwch mwy: Casgliad Mary Traynor... read more →\nMae’n 35 mlynedd ers i Bab Ioan Pawl yr Ail ymweld â Chaerdydd. Roedd ‘na dorfeydd enfawr ar strydoedd y ddinas ac yn y digwyddiadau awyr-agored yng Nghaeau Pontcanna a Pharc Ninian ar ddiwrnod yr ymweliad, 2 Mehefin 1982. Darllenwch mwy....\nRoedd David Davies, y cyfeirir ato’n aml fel y miliwnydd Cymreig cyntaf, yn gyfrifol am ddatblygiad rheilffyrdd yng Nghymru ac ef hefyd oedd y dyn fu’n gyfrifol am greu dociau’r Barri. Law yn llaw â’r mentrau hyn, canfu lwyddiant hefyd fel perchennog gwaith glo, gan ennill y llysenw “Davies the... read more →


Amdan RhMGG | Rhaglen Monitro a Gwerthuso Glastir\nBeth yw diben Rhaglen Monitro a Gwerthuso Glastir?\nGlastir yw'r prif gynllun a ddefnyddir gan Lywodraeth Cymru i dalu am nwyddau a gwasanaethau amgylcheddol, ac mae Rhaglen Monitro a Gwerthuso Glastir yn gwerthuso llwyddiant y cynllun. Mae comisiynu'r rhaglen fonitro ochr yn ochr â lansio cynllun Glastir yn darparu adborth cyflym ac mae'n golygu y gellir addasu'r taliadau i gynyddu effeithiolrwydd. Mae cynllun Glastir yn cael ei ariannu gan Lywodraeth Cymru (drwy'r Cynllun Datblygu Gwledig) a'r Undeb Ewropeaidd (UE), a chyflwynir adroddiad ar ganlyniadau Rhaglen Monitro a Gwerthuso Glastir (RhMaGG) iddynt yn flynyddol. Bydd RhMaGG hefyd yn cefnogi amrywiaeth eang o ofynion adrodd cenedlaethol a rhyngwladol eraill ar gyfer bioamrywiaeth, allyriadau nwyon tŷ gwydr, ansawdd pridd ac ansawdd dŵr.\nMae'r rhaglen yn casglu tystiolaeth o bob un o chwe chanlyniad bwriadedig cynllun Glastir; lliniaru effeithiau newid yn yr hinsawdd, gwella ansawdd pridd a dŵr, atal y dirywiad i fioamrywiaeth, dulliau gwell ar gyfer rheoli coetiroedd a mynediad gwell i dirwedd Cymru a chyflwr nodweddion hanesyddol. Cyflawnir y rhan fwyaf o'r rhain drwy arolwg maes o 300 o sgwariau 1 cilometr o faint ar hyd a lled Cymru, gyda hanner o'r rhain yn canolbwyntio ar ardaloedd sydd wedi'u blaenoriaethu ar gyfer taliadau uwch. Mae'r sgwariau 1 cilometr yn cael eu dewis ar hap o 26 o ddosbarthiadau tir, sy'n sicrhau bod amrywiaeth dda o dirwedd Cymru yn cael ei gynnwys. Bydd y sgwariau'n cael eu harolygu dros gyfnod o bedair blynedd ac yna byddant yn cael eu harolygu eto ymhen pedair blynedd, sy'n golygu y bydd tystiolaeth o newidiadau'n cael ei chasglu a bydd effeithiau tywydd eithafol un flwyddyn unigol yn lleihau. Bydd yr ardal o 'dir Glastir' o fewn pob sgwâr sy'n cael ei harolygu yn amrywio, a bydd hyn yn ystyriaeth yn ystod y gwaith dadansoddi. Mae data o raglenni monitro arbenigol parhaus, sy'n cael eu casglu'n bennaf gan y Ganolfan Cofnodion Biolegol, hefyd yn cael eu cynnwys yn y dadansoddiad pan fydd hynny'n bosibl, er mwyn gwneud y defnydd gorau o'r holl weithgarwch monitro parhaus sy'n cael ei gynnal. Defnyddir modelau i ragweld canlyniadau yn y dyfodol, er mwyn gallu gwneud addasiadau i gyfateb â blaenoriaethau Llywodraeth Cymru a sicrhau effaith fwyaf y cynllun.\nBeth sy'n arlesol?\nMae'r cyfuniad o ddata a dulliau modelu yn wahanol ynddo'i hun ond hefyd, rydym yn defnyddio offer moleciwlaidd newydd i archwilio effeithiau Glastir ar organebau priddoedd a thechnolegau lloeren i fonitro cyflwr mawndiroedd, niferoedd y nodweddion prennaidd bychain a chyflwr cynefinoedd yng Nghymru. Mae dulliau newydd o asesu ansawdd gweledol tirweddau a diffinio Tir Ffermio sydd o Werth Mawr i Natur yn cael eu datblygu a bod systemau mesur symudol ar gyfer cofnodi newidiadau mewn nwyon tŷ gwydr yn cael eu defnyddio i fesur allyriadau carbon deuocsid, ocsid nitraidd a methan o laswelltiroedd ar hyd a lled Cymru.\nBeth sydd ar gael ar y porth data RhMaGG?\nMae gwaith dwy flynedd gyntaf RhMaGG ar gael ar hyn o bryd ar y porth data hwn. Mae'r data hyn yn darparu tystiolaeth werthfawr ar gyfer newidiadau parhaus ac mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn canolbwyntio ar rai o'r dangosyddion allweddol y cytunwyd arnynt gyda Grŵp Cynghori RhMaGG. Ar gyfer rhai dangosyddion allweddol, gellir cyfuno'r data hyn gyda ffynonellau data eraill i ddarparu cofnod o dueddiadau hirdymor gan ystod eang o ffactorau yn cynnwys ysgogwyr economaidd, llygredd aer, newid yn yr hinsawdd a chynlluniau amaeth-amgylcheddol y gorffennol. Mae cylch 4 blynedd gyntaf gwaith monitro RhMaGG yn casglu data gwaelodlin, ni ellir darparu tystiolaeth o effeithiau rhaglen Glastir ar hyn o bryd. Fodd bynnag, mae ein gwaith modelu ar gael drwy'r porth ac mae'n dangos awgrym o faint y newidiadau y gallwn eu disgwyl a nodi lle mae cyfaddawd a chydfanteision yn fwyaf tebygol o ddigwydd. Rydym hefyd wedi cynnal dadansoddiad o'r math o dir a chyflwr y tir yn y cynllun a thir nad yw yn y cynllun, sy'n darparu gwybodaeth i ni ar leoliadau tir a'r math o dir sy'n derbyn taliadau Glastir. Bydd y porth data hwn yn cael ei ddiweddaru.n flynyddol wrth i ddata o'r arolwg maes blynyddol ddod ar gael.\nPwy ym tîm RhMaGG?\nMae RhMaGG yn cael ei harwain gan y Ganolfan Ecoleg a Hydroleg, canolfan ymchwil annibynnol sy'n rhan o'r Cyngor Ymchwil yr Amgylchedd Naturiol. Mae consortiwm y rhaglen yn cynnwys arbenigwyr o ganolfannau ymchwil cyhoeddus, prifysgolion, cyrff gwirfoddol ac ymgynghoriaethau ac maent yn cynnwys: ADAS, APEM, Arolwg Daearegol Prydain, Bowburn Consultants, British Trust for Ornithology, Butterfly Conservation, ECORYS, Edwards Consultants, Prifysgol Bangor, Prifysgol Swydd Stafford a Phrifysgol Victoria Wellington, Seland Newydd.\nPwy yw'r Grŵp Ymgynghorol RhMGG?\nMae Grŵp Ymgynghorol RhMGG yn cynnwys unigolion gydag ystod eang o brofiad ac amryw o ddiddordebau perthnasol i Rhaglen Monitro a Gwerthuso Glastir. Mae'r grŵp yn cynnwys cynrychiolwyr o Lywodraeth Cymru, Cyfoeth Naturiol Cymru, Cymdeithas y Tirfeddianwyr, CADW, Undeb Cenedlaethol y Ffermwyr, Confor, Undeb Amaethwyr Cymru a Cym Frenhinol er Gwarchod Adar.\nSwyddogaeth y Grŵp Ymgynghorol yw:\nCynghori bwrdd prosiect RhMGG ar gyfeiriad rhaglen a sut i sicrhau'r effaith fwyaf posibl\nCynghori ynglyn â chyflawni strategaeth gyfathrebu RhMGG\nCynghori a chefnogaeth ar ddatblygu gweithgareddau cydweithrediadol gan gynnwys dod i'r amlwg a chyfleoedd i'r dyfodol, a chysylltiadau gyda mentrau a mudiadau perthnasol eraill\nCanfod ffynonellau data a gwybodaeth ychwanegol i wella'r anghenion adrodd Fframwaith Gyffredin Monitro a Gwerthuso\nNid yw'r Grŵp yn ymwneud â threfn lywodraethol y rhaglen ac ni fydd yn gwneud penderfyniadau. Cyfrifoldeb y bwrdd prosiect RhMGG yw hyn\nNi fydd aelodau'r Grŵp yn gweithredu fel cynrychiolwyr na llefarwyr y rhaglen. Swyddogaeth y tîm prosiect RhMGG a staff LLC yw hon\nSut gallai gysylltu â RhMGG?\nRheolwr Prosiect RhMGG\nCanolfan Ecoleg a Hydroleg


Croeso i Nuorgam yn y Ffindir, pwynt mwyaf gogleddol yr UE. Mae'r haul cusanau y bryniau monumental nesaf i bentref bach, tra bod bedw mynydd crablyd gwthio eu hunain drwy'r eira. Gwanwyn yn dod, ond y gwynt yn dal yn cael o dan y dillad. Mae yn y lleoliad prydferth bod y Sami yn byw.\nMae'r mamwlad Sami yn cwmpasu rhannau gogleddol y Ffindir, Norwy, Rwsia a Sweden, ond nid yw bywyd wedi bod yn hawdd ar gyfer ei thrigolion bob amser. Er bod iaith yn hanfodol i bobl Sami, nid oeddent yn cael bob amser i'w ddefnyddio mewn sefyllfaoedd swyddogol. Fodd bynnag, mae bod mewn unedig Ewrop wedi hwyluso cydweithredu trawsffiniol a diogelu lleiafrifoedd. Yn y Ffindir, Sweden a Norwy bobl Sami hyd yn oed wedi eu seneddau hunain.\nAslak Holmberg, a Sami ifanc sy'n gweithio fel athrawes yn SAMI Ngholeg y Brifysgol ym Kautokeino, Norwy, yn ymwneud yn weithredol yn Sami a gwleidyddiaeth lleiafrifol. Mae un prosiect a ariennir gan yr UE ei fod yn ymwneud â oedd y YES6-brosiect (2007-2013), lle bu'n cynllunio rhaglen addysgol wythnos o hyd ynghylch pobloedd brodorol, materion lleiafrifol a gweithredu gwleidyddol. "Rydym mor ychydig yma, ei bod yn bwysig bod yn wleidyddol weithredol," meddai. "Ond mae'n braf ein bod Sámis ifanc yn falch o'n gwreiddiau a diwylliant. Pan oeddwn yn blentyn, roedd yn dal i fod y ffordd arall. "\nMae rhai 40 cilomedr i'r de-orllewin o Nuorgam gorwedd Gwyddoniaeth Ailigas a Chanolfan Gelf, lle mae cerddor Annukka Hirvasvuopio-Laiti yn arwain prosiect i sefydlu canolfan addysg i oedolion o gerddoriaeth Sami sy'n cael ei ariannu'n rhannol gan yr Undeb Ewropeaidd. Nod y ganolfan yw i addysgu cerddoriaeth i athrawon Sami a hefyd yn hyrwyddo entrepreneuriaeth diwylliannol yn y gymuned.\n"Mae cerddoriaeth yn rhan bwysig iawn o'n diwylliant. Ond gan fod traddodiadau mewn perygl, rwy'n credu y byddai'r addysg hon yn ddefnyddiol iawn i'n diwylliant," meddai Hirvasvuopio-Laiti.\nMae'r bobl y tu ôl Ailigas hefyd yn cynllunio canolfan iaith Sami ar gyfer Utsjoki. Gan fod yr UE wedi ymrwymo i ofalu am ei lleiafrifoedd, y ddau brosiect, yn ogystal ag adfer y ganolfan Ailigas, yn cael eu hariannu'n rhannol gan Gronfa Datblygu Rhanbarthol Ewrop (ERDF) a Chronfa Gymdeithasol Ewrop (ESF). Mae'r cronfeydd strwythurol yn cael eu cynllunio i leihau'r gwahaniaethau rhwng gwahanol ranbarthau ac i wella'r amgylchedd cystadleuol o ranbarthau gwannaf yr UE, ac yn gwneud iawn diweithdra.\nPynciau cysylltiedig:Aslak HolmbergcynnwysY Ffindirllawn-ddelweddKautokeinoNorwyNuorgamSami\nMae llywodraeth Norwy yn wynebu colled fawr yn etholiad mis Medi, yn ôl yr arolygon barn


Tudalen Chwaraeon Eco’r Wyddfa – Ymddeoliad cynnar – BroWyddfa360\nTudalen Chwaraeon Eco’r Wyddfa – Ymddeoliad cynnar\nEnglyn o ddiolch i Rhun Williams o Lanrug, gorfu ymddeol yn gynnar o’i yrfa rygbi yn dilyn anaf\nDdechrau’r mis [Mawrth] daeth y newyddion digalon fod Rhun Williams wedi gorfod ymddeol o’i yrfa rygbi broffesiynol gyda Gleision Caerdydd ac yntau ond yn ei 20’au cynnar. Wedi derbyn anaf tra’n taclo mewn gêm yn erbyn y Zebra cafodd effaith ar gyflwr ei wddf ac yn benodol nerfau ei wddf. Er dwy flynedd o driniaeth ac ymarfer rhaid oedd ildio yn y pen draw. Yr oedd darllen y teyrngedau gan gyd-chwaraewyr yn siarad cyfrolau am allu, ymroddiad a phoblogrwydd Rhun fel person ac aelod gwerthfawr o sawl carfan. O’r dyddiau cynnar gyda chlwb Caernarfon roedd yn hollol ymroddedig i’r gamp. Roedd y sgiliau cynhenid ganddo a hyder yn ei allu. Fel cefnwr y cofir Rhun, yn daclwr dibynadwy ac yn gadarn o dan y bêl uchel. Cafodd gyfnod ar yr asgell hefyd gyda’r Gleision ac ar un cyfnod roedd yn cadw yr asgellwr rhyngwladol, Alex Cuthbert, allan o’r tîm. Gwelodd Warren Gatland botensial yn natblygiad Rhun a bu yn aelod ar brydiau o’r garfan genedlaethol. Yn sicr, roedd potensial am gap llawn i Rhun rhyw ddiwrnod.\nYn bennaf cysylltwn Rhun â’i nifer o berfformiadau i dîm dan 20 Cymru, yn enwedig ar Barc Eirias. Yn yr oedran yma daeth yn aelod o dîm a gipiodd y Gamp Lawn ac a chwaraeodd yn rowndiau terfynol Cwpan y Byd. Cefais y fraint o eistedd wrth ochr y tad balch, Robin a’r brawd bach Rhodri, ar faes Donnybrook yn Nulyn pan enillodd Rhun ei gap cyntaf a Chymru yn ennill gyda thipyn o ddawn ymosodol. Atgof arall o’r noson honno oedd y ‘linell agored’ o Donnybrook dros y môr i Lanrug ble roedd mam falch yn gwylio ei mab ar y teledu. Sylwi hefyd mor boblogaidd oedd yr unig ‘Gog’ gyda gweddill y garfan.\nBeth bynnag fydd yn ei wynebu yn y dyfodol teimlaf bod gan Rhun gymeriad cadarn fydd yn dwyn elw iddo. Yn ddi-os yn ei yrfa gymharol fer bu yn symbyliad i nifer o chwaraewyr ieuanc y Gogledd. Diolch i ti Rhun, a dymunwn y gorau i ti.\nUn ergyd, brwnt bu byd y bêl – i Rhun\nar riniog ei orwel.\nI’r gwych dan y bêl uchel,\nyn y cof bydd ceisiau cêl.


Ffioedd dysgu ôl-raddedig ar gyfer dechrau astudio yn 2020 - Astudio - Prifysgol Caerdydd\nFfioedd dysgu ôl-raddedig ar gyfer dechrau astudio yn 2021 Open\nBlaendaliadau rhaglenni cyrsiau ôl-raddedig a addysgir Open\nFfioedd dysguSection open\nFfioedd dysgu ôl-raddedig ar gyfer dechrau astudio yn 2021\nBlaendaliadau rhaglenni cyrsiau ôl-raddedig a addysgir\nFfioedd dysgu ôl-raddedig ar gyfer dechrau astudio yn 2020\nMae ffioedd ôl-raddedig yn dibynnu ar y cwrs, modd a lefel o astudio.\nFfioedd myfyrwyr ôl-raddedig a addysgir\nAr gyfer ffioedd cwrs ôl-raddedig a addysgir, gweler cofnod y cwrs unigol, oni bai eich bod yn fyfyriwr sy'n parhau neu'n astudio modiwl annibynnol.\nOni nodir yn wahanol, mae'r ffioedd rhan-amser yn cynrychioli'r gost ar gyfer un flwyddyn astudio. Bydd ffioedd yn daladwy ar gyfer pob blwyddyn astudio ddilynol. Felly, i gael amcangyfrif bras o gyfanswm y gost, dylech luosi’r ffioedd â nifer y blynyddoedd o astudio.\nMae'r ffioedd a restrir ar gyfer myfyrwyr sy'n dechrau eu cyrsiau yn 2020/21. Gall ffioedd ar gyfer myfyrwyr parhaus fod yn wahanol. Cysylltwch â fees@caerdydd.ac.uk os oes gennych unrhyw ymholiadau.\nGallwch weld y ffioedd ar gyfer modiwlau ôl-raddedig ar gyfer 2020/21 yn ein dogfen ffioedd ar gyfer modiwlau unigol.\nAr gyfer rhagor o wybodaeth am blaendaliadau, gweler ein tudalen blaendaliadau ar gyfer rhaglenni ôl-raddedig a addysgir.\nMae’n ofynnol i bob ymgeisydd i raglenni'r Ysgol Meddygaeth a’r Ysgol Deintyddiaeth dalu blaendal o £1,000, ac eithrio cyrsiau Clinigol Deintyddol a MSc Dermatoleg Glinigol sydd angen blaendal o £5,000.\nMyfyrwyr o Ynysoedd y Sianel ac Ynys Manaw\nBydd ffioedd safonol ar gyfer myfyrwyr o Ynysoedd y Sianel ac Ynys Manaw. Cysylltwch â fees@caerdydd.ac.uk ar gyfer eich ffioedd cwrs penodol.\nFfioedd dysgu amser llawn (£) y flwyddyn\nFfioedd dysgu rhan-amser (£) y flwyddyn\nCyrsiau'r Celfyddydau £9,000 £4,500\nCyrsiau'r Gwyddorau £10,500 £5,250\nCyrsiau Clinigol £24,675\nFfioedd ymchwil ôl-raddedig\nAros am gadarnhad o ffioedd rhyngwladol.\nPostgraduate research home/EU fees 2020/21 - Welsh PDF 03/12/2019\nPostgraduate research international fees 2020/21 - Welsh PDF 04/12/2019\nTalu ffioedd dysgu\nGallwch dalu eich ffioedd dysgu mewn un o'r ffyrdd canlynol:\ntalu'n llawn cyn neu ar ôl cofrestru\ngallwch dalu un rhan o dair cyn neu ar ôl cofrestru, ac wedyn talu un rhan o dair o'r ffi ar 28 Chwefror a 28 Mai.\nAm ragor o wybodaeth am dalu ffioedd, gweler ein tudalennau myfyrwyr newydd.\nStatws ffioedd ar gyfer myfyrwyr rhyngwladol\nMae statws ffioedd dysgu'n cael eu penderfynu yn ystod cyfnod prosesu ceisiadau, felly nid ydym yn gallu cadarnhau hyn o flaen llaw na chynghori am benderfyniadau statws ffioedd.\nOs ydych yn ansicr o statws eich ffioedd, dylech gyfeirio at ein egwyddorion arweiniol o asesu ffioedd. (Nodwch, mae'r ddogfen ar gael yn Saesneg yn unig)\nMae cynllun gostyngiad i gynfyfyrwyr ar gyfer yr holl raglenni meistr a gynigir gan Ysgol Busnes Caerdydd, yn ogystal â nifer o gyrsiau trosi mewn pynciau sy’n cynnwys newyddiaduraeth, daearyddiaeth a chynllunio, ac ysgrifennu creadigol.\nCanllaw i ddeall ffioedd gan Gyngor y DU ar gyfer Materion Myfyrwyr Rhyngwladol (UKCISA)Chevron right\nTuition fee policy (Welsh)\nLawrlwytho'r ddogfen (PDF, 18.9 KB) Chevron right


Band am Undydd-\nRhaglen yr Ŵyl 2017\nDigwyddiadau dyddiol ac eraill\nRhaglen yr Ŵyl 2017 >\nDigwyddiadau dyddiol ac eraill >\nCalendr yr ŵyl >\nBand am Undydd\nBydd BAND AM UNDYDD yn rhoi’r cyfle ichi ddatblygu’ch sgiliau cerddoriaeth ensemble.\nOs mai dechreuwr ydych chi, dyma’ch cyfle i gael y teimlad o chwarae mewn band. Os mai cerddor ydych chi sy am chwarae gydag eraill, yna dyma’ch cyfle chithau i ennyn hyder a phrofiad.\nFe fyddwch yn gweithio gyda mentor am y dydd ac yna perfformio ar nos Lun gyda’ch band ar brif lwyfan Gŵyl Ymylol Llangollen o flaen cynulleidfa go iawn.\nDyddiad y digwyddiad 16-07-2017 10:00 am\nPris Unigol £35.00\nWebsite by OaD Design | top\n© 2017 Gŵyl Llangollen Fringe


Ryseitiau i ddathlu mam ar Sul y Mamau – Stokepic\nRyseitiau i ddathlu mam ar Sul y Mamau\n‘Mae’n dymor, ynte, i bob peth Mam? Mae Sul y Mamau ar ein gwarthaf yn fuan ac yn ysbryd y gwyliau yma, dwi’n dathlu’r eiliadau a’r amser sydd gen i gyda fy annwyl fam, yn ceisio mwynhau pob diferyn olaf. Dwi wedi bod yn meddwl lot yn ddiweddar am yr holl bethau dwi wedi dysgu ganddi, ond dydw i ddim yn sôn am y gwersi mam arferol o weithio’n galed a bod yn garedig a gwerthfawrogol a hynny i gyd. Yn lle hynny, mae ei wersi, a addysgir trwy esiampl, yn gynnil ac yn dyner. Dyma’r math o bethau, os na fyddwch chi’n talu sylw iddyn nhw, efallai y byddwch chi’n colli allan arnyn nhw.\nMae fy mam yn byw mewn cartref nyrsio a phan fyddaf yn ymweld â hi, mae hi bob amser yn llawn hwyliau da. Mae’r frechdan y gwnaethoch chi ei bwyta i ginio, y llyfr y darllenoch chi, y gêm o solitaire y gwnaethoch chi ei chwarae y prynhawn hwnnw, i gyd yn cael eu gwneud gyda naws o foddhad. Dychmygwch deimlo’n fodlon â’r hyn a gynigir i chi. Dychmygwch deimlo bod popeth rydych chi’n ei dderbyn yn anrheg, hyd yn oed hen bethau rheolaidd fel brechdan. Pan fyddaf yn cyrraedd gyda’r nos ar ôl gwaith, ni waeth beth yw’r diwrnod, mae hi’n hapus. Mae ei gwpan, meddai, yn gorlifo. Rwyf bob amser mewn syfrdanu.\nAc, mae hi’n llawn rhyfeddod. Rydyn ni’n mynd allan o bryd i’w gilydd, ac mae bob amser yn antur. Awn am dro ac edrychwn ar dai neis mewn cymydogaethau siriol. Weithiau rydyn ni’n gwylio’r awyrennau’n mynd a dod ac yn dyfalu lle maen nhw wedi bod. Mae hi wrth ei bodd yn siopa ac weithiau rydyn ni’n gwneud hynny, ond beth bynnag rydyn ni’n ei wneud, mae mam yn chwerthin ac yn pwyntio ac yn rhoi ei llaw at ei chalon. Mae ganddi lygaid llwyd melys a dwi’n meddwl pa mor braf fyddai gweld y byd fel mae hi’n ei weld: fel petai’n newydd, bob dydd.\nAc yna y mae y bwyd. Mae wrth ei fodd yn bwyta ac yn yfed. Mae hi’n caru pwdinau ac yn aml yn eu bwyta nhw gyntaf. A pham y uffern ddim? Rydyn ni’n hoffi bwyta mewn bwytai ac efallai ei fod yn swnio’n rhyfedd, ond yn ddiweddar rydyn ni wedi bod yn sgipio’r ystafell fwyta ac yn mynd yn syth i’r bar. Mae llawer mwy i’w weld yn y bar ac mae’n llawer mwy diddorol iddi nag edrych ar fy wyneb o ochr draw’r bwrdd. Felly rhoddais hi ar stôl fawr, archebu dau wydraid o win, ac oddi yno, rydyn ni’n sgwrsio â phobl, yn gwylio chwaraeon, ac yn mwynhau pob eiliad. Fe wnaethon ni archebu blasau hwyliog a’u rhannu. Mae hi’n caru popeth.\nRwyf wedi llunio ychydig o ryseitiau yma, wedi’u hysbrydoli gan wersi fy mam a’i natur dda. Dyma fwyd sy’n dda ar gyfer y gwanwyn bron, yn dda i famau, yn dda i unrhyw un rydych chi’n ei garu ac yn ei edmygu.\nRwyf wrth fy modd yn arbennig sut y gall un llysieuyn fod yn llefarydd ar gyfer tymor cyfan ac mae asbaragws yn sicr yn siaradwr ar gyfer y gwanwyn. Mae’r coesau, wedi’u ffrio’n fyr mewn ychydig o olew poeth, yn troi’n wyrdd llachar ac, os gwnewch hynny’n iawn, arhoswch yn grimp a chadw eu blas priddlyd, ychydig yn chwerw. Mae gan y salad asbaragws yma, er ei fod yn wyrdd yn bennaf, weadau a blasau amrywiol: y sylfaen corbys gwyrdd meddal, yna asbaragws (ein llysgennad gwanwyn), a’r darnau sy’n ei wneud yn ddiddorol: sialóts creisionllyd, croen lemwn, a chaws. Mae corbys, yr amrywiaeth Ffrengig, yn dal eu siâp ac yn rhoi cefndir cynnil i flasau cryfach eraill y ddysgl. Mae egin pys, y gallwch chi ddod o hyd iddyn nhw yn y farchnad ffermwr neu’r siop groser ar hyn o bryd, yn ysgafn ac, er eu bod wedi’u siapio fel dail bach, mae ganddyn nhw flas llachar pys. Mae Pecorino Romano yn gaws Eidalaidd sych, briwsionllyd wedi’i wneud o laeth dafad. Mae’n hallt ac yn gadarn, ac rwy’n meddwl bod ychydig bach yn mynd yn bell. Mae’r rysáit yn galw am ddwy lwy fwrdd, felly dechreuwch â hynny ac ychwanegwch fwy at eich dant. Mae basil ffres yn ychwanegu cyffyrddiad terfynol.\nMae’r salad cyw iâr yn adlais i bryd tebyg o’r 1990au, un yr oeddem yn aml yn chwilio amdano a’i archebu mewn bwytai. Gwnewch y salad hwn gydag unrhyw gyw iâr: bronnau wedi’u potsio, cyw iâr rotisserie dros ben, neu gluniau sy’n ddigon tyner i’w rhwygo â fforc. Talpiau, stribedi, tafelli, does dim ots. Mae bresych ar waelod yr holl ddaioni arall sy’n mynd ymlaen, ac os cymerwch yr amser i halenu’r darnau wedi’u sleisio’n denau (roeddwn i’n ddiog a’i wthio trwy beiriant rhwygo fy mhroseswr bwyd) a gadael iddo eistedd bydd yn aros yn grensiog . hyd drannoeth. Defnyddiais rai clementines yn y rysáit, sydd ar ddiwedd eu tymor. Mae’r salad hwn yn ffordd wych o ddefnyddio darnau llai na pherffaith o ffrwythau. Rydyn ni’n gariadon cilantro ac mae llond llaw da yn ychwanegu blas llysieuol neis. Mae’r dresin yn gyfuniad blasus o olew sesame wedi’i dostio gyda chnau Ffrengig, sudd oren, a saws soi hallt. Y rhan orau yw’r darnau nwdls ramen wedi’u socian â halen a phupur, wedi’u gwneud trwy dorri i fyny a phobi pecynnau rhad o nwdls ramen, y math rydyn ni’n ei fwyta yn y coleg. Maen nhw’n gwneud nygets creisionllyd gwych mewn salad. Ar ben y cyfan gyda hadau sesame a byddwch yn gwybod pam ei fod yn glasur yn ôl yn 1990.\nDysgodd mam fi i garu a gwerthfawrogi pob peth te. Mae gen i atgofion melys o de chamomile ffresh llugoer wedi’i wneud yn union y ffordd roeddwn i’n ei hoffi: gyda llawer o laeth a siwgr, wedi’i weini gan fy mam. Byddai’n mynd allan o’i ffordd ac yn super classy gyda’i set te arian, ac ers hynny rwyf wedi caru te o bob math a blas. Darganfyddiad ôl-golegol i mi oedd Chai, ac mae’r cymysgedd sbeis cynnes (sinamon, anis, pupur, a chlof) yn arbennig o dda o’i gyfuno â siwgr a hufen. Dwi wedi benthyg ei flasau ar gyfer sgons a chwcis yn y gorffennol, a dyma, mewn pwdin melys a syml. Mae’r pwdin yn weddol hawdd i’w wneud ac mae angen ychydig o gyffro ac ychydig o sylw. Mae’r rysáit hwn yn galw am ychydig o sachau wedi’u socian mewn llaeth poeth. Ychwanegwch y startsh corn a’r siwgr, yna ei droi a’i droi nes ei fod wedi tewhau a bod gennych bwdin cynnes, hufenog – y bwyd mwyaf cyfforddus. Bwytewch ef yn gynnes o’r pot neu ei rannu’n gwpanau bach a rhowch aeron a hufen chwipio ar ei ben. Onid yw hynny’n swnio fel pwdin da i unrhyw fam?\nRwy’n hoffi peintio llun rosy ohonof i a fy mam ac yn aml iawn, mae’n rosy. Ond wrth i Alzheimer fynd rhagddo, pa mor araf bynnag, mae’n bygwth agor craciau yn ein byd optimistaidd. Rwy’n poeni ac yn poeni, ond yn anad dim rwy’n teimlo’n dda gyda hi oherwydd ei bod hi, yn syml iawn, yn dda iawn. Mae amser o hyd i ni fod gyda’n gilydd, i eistedd ar stolion mawr a chael anturiaethau mawr. Yn fwy na dim, rwy’n siŵr bod gwersi i’w dysgu o hyd gan fy mam ddoeth a hardd.\nDiolch, mam, a Sul y mamau hapus.\nSalad Corbys Gwyrdd Gwych\n1 cwpan corbys Ffrengig\n1 llwy de o halen kosher, wedi’i rannu\n⅓ cwpan olew olewydd gwyryfon ychwanegol, wedi’i rannu\n1 sialots mawr, wedi’i docio, wedi’i blicio a’i sleisio’n denau\n1 criw o asbaragws, wedi’i docio a’i dorri’n ddarnau 1 modfedd\nCroen ½ lemwn, ei dynnu gyda phliciwr llysiau a’i dorri’n stribedi\n2 gwpan o egin pys, wedi’u torri’n ddarnau 1 modfedd\n2 lwy fwrdd o gaws Pecorino Romano wedi’i gratio\n1 llond llaw bach o ddail basil ffres, wedi’u torri’n fân\npupur newydd ei falu\nRinsiwch y corbys a’u cyfuno â ½ llwy de o halen a 2 ½ cwpanaid o ddŵr mewn sosban ganolig. Rhowch dros wres canolig, gorchuddiwch a dewch ag ef i fudferwi. Coginiwch 20 munud ac yna gadewch i oeri.\nYchwanegwch 2 lwy fwrdd o olew olewydd i sgilet fawr dros wres canolig-isel a choginiwch y sialots nes yn feddal ac yn dechrau brownio. Ychwanegwch yr asbaragws a rhowch ychydig o dro i’r sosban. Coginiwch nes ei fod yn wyrdd llachar ac yn dendr, 2 funud. Ychwanegu croen y lemwn a’i sesno â ½ llwy de o halen.\nMewn powlen salad fawr, cyfunwch y corbys wedi’u hoeri gyda’r cymysgedd asbaragws a’r egin pys. Arllwyswch yr olew olewydd sy’n weddill a gwasgu sudd lemwn dros y cyfan a’i daflu i gyfuno. Rhowch y caws, y basil a’r pupur wedi’i falu ar ei ben a’i weini ar dymheredd yr ystafell.\nSalad Cyw Iâr Perlysiau Asiaidd gyda Nwdls Creisionllyd\n1 bresych cêl pen bach, wedi’i greiddio a’i rwygo\n1 pecyn nwdls ramen, pecyn blas wedi’i daflu\n3 cwpan o gyw iâr wedi’i goginio a’i dorri’n fân\nSleisys o 1 oren (neu 3 clementîn)\n½ cwpan o ddail coriander ffres\n3 winwnsyn gwyrdd, wedi’u tocio a’u sleisio ar y bias\n¼ cwpan olew niwtral (canola neu safflwr yn gweithio’n dda)\n3 llwy fwrdd o sudd lemwn (o un leimwn suddlon)\n½ modfedd sinsir ffres, wedi’i gratio\n1 llwy de sriracha neu saws poeth arall\nCyfunwch bresych a halen mewn powlen fawr a chymysgwch yn dda. Gadewch i sefyll am awr neu ddwy.\nCynhesu’r popty i 300 gradd. Torrwch y nwdls ramen a’u taenu’n gyfartal ar daflen cwci. Pobwch am 12 munud, neu nes ei fod yn frown euraid. Tynnwch o’r popty a’i oeri.\nMewn powlen salad fawr, cyfunwch bresych, nwdls, cyw iâr, darnau oren, cilantro, hadau sesame, a winwns werdd. Cymysgwch yn ysgafn ac yn gyfan gwbl.\nMewn cynhwysydd gwydr, cymysgwch weddill y cynhwysion. Arllwyswch y salad nes ei fod yn wlyb a gweinwch y gweddill ar yr ochr.\nPwdin Fanila Sbeislyd Chai\nYn gwneud tua 2 1/2 cwpan\n3 llwy fwrdd startsh corn\n4 llwy fwrdd o siwgr amrwd neu turbinado\n3 cwpan o laeth, wedi’i rannu\n2 fag te chai\nI weini: hufen chwipio, aeron ffres\nCurwch starts corn, siwgr a halen. Chwisgiwch ½ cwpan o laeth yn araf. Arllwyswch weddill y llaeth i mewn i sosban â gwaelod trwm, ychwanegwch y bagiau te a gostyngwch y gwres i ganolig isel. Coginiwch am 5 munud, nes ei fod yn boeth iawn ac wedi’i drensio â the.\nTynnwch y bagiau te ac ychwanegwch y gymysgedd cornstarch. Chwisgwch yn gyson am 10-15 munud, neu nes bod y pwdin yn drwchus. Ychwanegwch y fanila a’i oeri.\nRhowch ychydig o hufen chwipio ar ei ben ac aeron neu ddau.


Bywyd ffosil - ar raddfa wahanol | Amgueddfa Cymru\nBywyd ffosil - ar raddfa wahanol\t8 Mawrth 2011\nY pysgodyn ffosil Pholidophorus; mae'r cylch yn dangos yr ardal dywyll lle mae'r bacteria ffosil wedi'u cadw\nGolwg drwy ficrosgop ar y gytref o facteria ffosiledig, wedi'i chwyddo x20,000\nYn ail, mae meinweoedd cellol bregus eraill, fel celloedd embryo a ganfuwyd yng nghreigiau Cambriaidd Tsieina, wedi cael eu cofnodi. Gall meinwe cyhyr wedi ffosileiddio hyd yn oed gadw manylion mewnol celloedd, er enghraifft yng nghreigiau Jwrasig Brasil a chreigiau Mïosenaidd Sbaen. Mae gwyddonwyr yn gweld achosion o ffosileiddio celloedd yn amlach, yn cynnwys bacteria, wrth iddyn nhw edrych yn fanylach ar y ffosilau yn eu casgliadau.\nI gloi, mewn achosion prin gall haen denau dywyll o facteria ffosil amlinellu ffosil, gan ddatgelu siâp meinweoedd cnawdol o amgylch y sgerbwd, fel yng nghreigiau Ëosen yr Almaen. Mae hyn yn dweud wrthon ni bod y bacteria wedi ffosileiddio'n gyflym wedi iddyn nhw farw.\nMae'n dod yn gynyddol amlwg bod bacteria yn chwarae rôl bwysig wrth ffosileiddio, gyda'r bacteria eu hunain weithiau yn cael eu cadw.\nWrth edrych ar ffosil, mae'n naturiol meddwl pa fath o anifail neu blanhigyn yw e, ond gellir gwneud rhai darganfyddiadau diddorol drwy ofyn o beth mae'r ffosil wedi ei wneud?. Mae'r ateb wrth edrych yn agosach yn peri syndod yn aml a gall fod yn allweddol i ddysgu sut y cafodd yr organeb ei ffosileiddio yn y lle cyntaf.\nEsblygiad a Difodiant Hanes Naturiol Y Cofnod Ffosiliau Ymchwil Rhannu


Fiddler on the Roof yn codi’r tô | POBL CAERDYDD | #PoblCaerdydd\nFiddler on the Roof yn codi’r tô\nTopol oedd seren y ffilm Fiddler on the Roof a’i berfformiad wedi serio yn fy meddwl – ond fe wnaeth Paul Michael Glasier ar lwyfan y Theatr Newydd neithiwr ei ddisodli. O nawr ymlaen fe yw Tevye, arwr y sioe, i fi.\nTraddodiad sydd wrth wraidd y sioe gerdd yma – a’r bygythiad iddo gan rymoedd o’r tu allan. Er taw stori am deulu Iddewig yn byw dros ganrif yn ôl yn Rwsia yw Fiddler on the Roof, mae’n taro tant gydag unrhyw ddiwylliant sy’n dod wyneb yn wyneb â newid trefn – hyd yn oed yma yng Nghymru’r unfed ganrif ar hugain.\nMae’r caneuon yn gyfarwydd iawn ond yr hyn sy’n gwneud y sioe yn wahanol ac yn llwyddiannus oedd bod pob aelod o’r cast, nid yn unig yn actio a dawnsio ond yn canu offeryn wrth wneud hynny. Ac nid jyst un offeryn; roedd ambell i actor yn llwyddo i ganu dau neu dri gwahanol offeryn yn ystod y sioe. Nid mewn ffordd ‘o drychwch arnom ni, ond ydyn i’n glyfar’ ond mewn ffordd oedd yn gwau’r perfformiad gyda’i gilydd yn ddiymdrech llwyr.\nMae’n deyrnged i Sarah Travis y cyfarwyddwr cerdd a Craig Revel Horwood, y coreograffydd/cyfarwyddwr bod nhw wedi dod ac ensemble mor ddawnus ynghyd. Dy chi ddim yn aml yn gweld y ‘Fiddler’ yn canu’r ffidl go iawn mewn cynyrchiadau, ond roedd Jennifer Douglas yn hynod osgeiddig wrth ddringo dros y set wrth ganu melodïau hudolus. Basŵn, bas ddwbl, ukulele, trwmped, clarinet, ffliwt – y cyfan yn dod yn naturiol i’r actorion. Gwych! A sôn am y set, roedd yr adeilad ar ganol y llwyfan yn glyfar iawn – yn troi o fod yn dŷ, i dafarn, i stryd fawr mewn dim.\nMae gan Tevye, dyn llaeth tlawd, bum merch ac mae e a’i wraig Golda (Karen Mann) yn chwilio am wŷr iddyn nhw. Mae’r hynaf Tzeitl (Emily o’Keeffe) wedi cwympo mewn cariad â’r teiliwr tlawd a dyw hi ddim am briodi’r hen gigydd. Mae Tevye mewn noswaith feddw yn y dafarn yn addo y byddai’n cael priodi ei ferch.\nTevye (Paul Michael Glaser) a’i ferch Tzeitl (Emily O’Keefe)\nDyna’r thema yn y bôn. Mae’r tair merch hynaf am fynd yn erbyn yr hen draddodiad Iddewig a phriodi pwy maen nhw’n eu caru. A dyna dilema Tevye – a ddylai ddilyn ei ben a glynu at ei ddiwylliant a thraddodiadau ei grefydd, neu ildio i’w galon.\nDaw PMG a thynerwch a hiwmor tawel i’r rôl- tipyn yn wahanol i’w gymeriad Starsky. O’n i’n dwli ar y gyfres pan oeddwn i’n tyfu fyny, ond llwyddais i anghofio’r cymeriad yna yn llwyr wrth wylio PMG yn sgwrsio gyda’i Dduw yn ‘If I were a rich man.’\nPerfformiad meistrolgar gan Paul Michael Glasier\nYn y ffilm wreiddiol roedd PMG yn chwarae rhan Perchik, y myfyriwr ifanc penboeth sy’n ysu am chwyldro; Steven Boor sy’n chwarae’r rhan nawr, gyda’r olygfa ym mhriodas Tzeitl, yn ble mae yn meiddio dawnsio gyda menyw – shock horror! – (Liz Singleton fel Hodel) yn hyfryd ac yn hala un i godi a dawnsio’r polka gyda nhw! Mae na olygfeydd i godi’r galon, a rhai trist hefyd yn enwedig pan fo’r pentrefwyr yn wynebu’r pogrom sy’n bygwth cymunedau Iddewig ar hyd a lled Rwsia.\nOnd yr olygfa orau i fi yw’r un ble mae Tevye yn adrodd ei freuddwyd i Golda – ac aelodau o deuluoedd y pentref yn dod ‘nôl yn fyw i’w rybuddio yn erbyn y briodas arfaethedig gyda’r cigydd. Roedd gweld Susannah van den Berg yn bownsio lan a lawr o drapeze yn aros yn y cof am sbel!\nMae Fiddler on the Roof ymlaen yn y Theatr Newydd heno am 7.30 pm. Cliciwch yma am fwy o wybodaeth.\ntheatr · traddodiad


Optical Design and Prototyping – CPE\nMae modelu a dadansoddi systemau optegol yn cefnogi newidiadau o ran dylunio i gael canlyniadau fel gwell effeithlonrwydd, crynoder, neu barhauster.\nMae dylunio a/neu brototeipio yn berthnasol i'r holl brif sectorau, yn cynnwys:\nMae sawl cydweithrediad o fewn y diwydiant wedi defnyddio modelu optegol, dylunio optegol a chyfleusterau prototeipio CAFf. Mae ein harbenigedd mewn pecynnau modelu optegol, megis Zemax, wedi galluogi gwelliannau sylweddol mewn perfformiad optegol y cynnyrch a ddatblygwyd gan BBaChau yng Nghymru.\nMae gan dîm CAFf ym Mhrifysgol De Cymru arbenigedd craidd mewn datblygu systemau optegol laser a LED. Yn eu labordy ffototoneg penodol ceir cyfleusterau prototeipio megis argraffwyr 3D, modelu CNC a chwistrellu, er mwyn datblygu prototeipiau yn gyflym am lai o gost.\nMae CAFf hefyd yn arwain arbenigedd mewn systemau optegol manwl ar gyfer maes awyrofod ac amddiffyn, gwyddorau gofod, a marchnadoedd meddygol a seryddiaeth drwy Ganolfan Dechnoleg OpTIC Prifysgol Glyndŵr Wrecsam. Mae ei phrif alluoedd mewn opteg gywir yn cynnwys dylunio optegol, saernïo a mesureg arwynebau.\nLEDs: Goleuadau a goleuo\nDylunio, gweithredu a masnachu systemau laser (e.e. laserau cyweiriadwy, laserau pŵer uchel)\nSystem fesur optegol - dylunio a gweithredu\nDylunio a modelu optegol\nPrototeipio Systemau Optegol\nSystemau Optegol Tra-chywir\nSystem Delweddu Cyfrif Wyau Ysgarthol - astudiaeth achos Techion\nGlobal Laser 3D printed parts


‘Glasu’ ein hardaloedd trefol – byddai creu mwy o wyrddfannau yn ein hardaloedd trefol yn: gwella’r cysylltiad oddi mewn i, a rhwng, ecosystemau; helpu i hidlo dŵr a gwella ansawdd dŵr; lleihau llifogydd dŵr wyneb; creu lleoedd er budd iechyd a hamdden; gwella cydlyniant cymunedol; a helpu i daclo anghydraddoldebau iechyd ac ansawdd aer gwael.\nCynyddu’r gorchudd coed – byddai creu mwy o goetiroedd a sicrhau bod coetiroedd presennol yn cael eu rheoli mewn modd mwy cynaliadwy yn: helpu i gynyddu’r fioamrywiaeth a’r cysylltiad rhwng coetiroedd (gan eu helpu i wrthsefyll clefydau a’u gwneud yn lleoedd gwell i fywyd gwyllt, er enghraifft); cynyddu’r adnodd coed; darparu deunyddiau adeiladu a thanwydd; helpu i leihau perygl llifogydd; helpu i storio carbon a thaclo newid hinsawdd; a chynnig cyfleoedd hamdden er mwyn gwella iechyd a hapusrwydd.\nRheoli ein harfordir yn fwy effeithiol – byddai rheoli ein harfordir yn fwy effeithiol yn: dod â mwy o fuddion i’r rheini sy’n byw gerllaw trwy gyfrwng twristiaeth a gwaith; helpu i reoli bygythiad cynyddol llifogydd arfordirol oherwydd cynnydd yn lefel y môr, trwy gyfrwng adlinio dan reolaeth; cynorthwyo cynefinoedd arfordirol a bywyd gwyllt y môr.\nAdfer ein gorlifdiroedd – byddai cynnal a chadw, gwella ac adfer ein gorlifdiroedd yn cynyddu gallu afonydd i ddelio â llif isel a llif uchel; yn lleihau perygl llifogydd; yn gwella ansawdd dŵr; ac yn cynorthwyo gweithgareddau hamddena ac economaidd.\nByddai adfer mawndiroedd ac ucheldiroedd yn: diogelu storfeydd carbon fel y gellir lleihau effeithiau newid hinsawdd; gwella cynefinoedd i’r rhywogaethau sy’n dibynnu arnynt; helpu i leihau perygl llifogydd.\nRheoli ecosystemau morol – byddai rheoli ein hecosystemau morol mewn modd integredig, trwy gyfrwng system â chynllun yn sail iddi, yn: hwyluso gwell dealltwriaeth o’r buddion sydd ynghlwm wrth adnoddau naturiol morol, gan wneud yn fawr o’r defnydd a wneir ohonynt.


Neuadd Dewi Sant - Syniadau da am anrhegion Nadolig gwych\nSyniadau da am anrhegion Nadolig gwych\nMae adeg orau’r flwyddyn wedi’n cyrraedd ni, ac mae gennym syniadau gwych am anrhegion Nadolig, ynghyd â rhaglen dymhorol ffantastig drwy gydol mis Rhagfyr yn Neuadd Dewi Sant!\nSioeau Bale dros y Nadolig:Cinderella, The Nutcracker a Swan Lake\nDydd Mawrth 19 – Dydd Sul 31 Rhagfyr 2017 – 2pm, 5.30pm a 7pm\nCyn y diwrnod mawr, mae llawer i’ch diddanu yn y tywydd oer ‘ma!Bydd Only Men Aloud (Dydd Gwener 1 Rhagfyr) a The Bootleg Beatles (Dydd Mawrth 5 Rhagfyr) yn dychwelyd ynghyd â Cherddorfa Ffilharmonig Caerdydd (Dydd Gwener 8 Rhagfyr) i berfformio A Night at the Movies, sy'n talu teyrnged i'r cyfansoddwr eiconig, John Williams.Byddwch yn clywed cerddoriaeth gofiadwy o E.T, Jurassic Park a bydd yr ail hanner i gyd yn cynnwys cerddoriaeth o Star Wars!Ymhlith y goreuon ym mis Rhagfyr cawn glywed sioe dymhorol hyfryd gan Kate Rusby (Dydd Mawrth 12 Rhagfyr); clasuron o'r West End a Broadway gan John Owen-Jones (Dydd Iau 14 Rhagfyr) a The Darkness (Dydd Mercher 13 Rhagfyr), fydd yn chwarae Christmas Time (Don’t Let the Bells End)... gobeithio!\nChristmas Plum Pudding Bert a Cherry\nDydd Sadwrn 16 – Dydd Mawrth 19 Rhagfyr 2017 – 10.30am a 12.30pm\n(dim sioe ar ddydd Sul 17 Rhagfyr 2017)\nYn y cyfamser, bydd plant bach yn dwlu ar Christmas Plum Pudding gan Bert a Cherry (Dydd Sad 16 - Dydd Mawrth 19 Rhagfyr), a hefyd cawn glywed y gyfres arferol o gyngherddau corawl yn perfformio’ch hoff garolau gan gynnwys The Sixteen (Dydd Sul 17 Rhagfyr) gyda Glory to the Christ Child, wedi'u harwain gan eu Harweinydd talentog, Harry Christophers CBE.A beth sy’n well na’r gyfres fale Rwsiaidd i fwynhau hwyl yr ŵyl? Bydd Cinderella, The Nutcracker a Swan Lake (Dydd Mawrth 19 – Dydd Sul 31 Rhagfyr) yn adloniant perffaith cyn y Nadolig i’r teulu neu’n anrheg wych i’ch anwyliaid.\nDydd Mawrth 1 Mai 2018, 7.30pm\nSôn am anrhegion, os yw Dad yn mwynhau cerddoriaeth gitâr bydd wrth ei fodd â The Classic Rock Show (Dydd Gwener 26 Ionawr), Paul Carrack (Dydd Gwener 2 Chwefror), The Waterboys (Dydd Mawrth 1 Mai), Level 42 (Dydd Sad 20 Hydref) a Deacon Blue (Dydd Iau 22 Tachwedd). Yn ogystal, mae ysbryd y Starman yn dal i fodoli yn Bowie Experience (Dydd Sad 6 Hydref).\nDydd Iau 1 Chwefror 2018, 7.30pm\nDim dyna yw diwedd y teyrngedau gwych wrth i Faith:The George Michael Legacy (Dydd Iau 1 Chwefror), Totally Tina (Dydd Gwener 2 Mawrth), The Whitney Houston Show (Dydd Mercher 18 Ebrill), Rumours of Fleetwood Mac (Dydd Llun 23 Ebrill) a Killer Queen (Dydd Gwener 25 Mai) gynnig anrheg ardderchog i Mam.Os yw hi’n dwlu ar opera, bydd wrth ei bodd â La Traviata gan Verdi (Dydd Llun 22 Ionawr) a Madama Butterfly gan Puccini (Dydd Sul 18 Mawrth). Cawn hefyd berfformiadau solo ardderchog gan seren y byd blŵs-roc, Beth Hart (Dydd Sadwrn 21 Ebrill), cyn-gantores M People, Heather Small (Dydd Iau 17 Mai) a Joan Armatrading (Dydd Mercher 17 Hydref). Ond, os byddai’n well ganddi ymlacio a chanu gyda’r caneuon, beth am roi cynnig ar Sister Act Live Choir (Dydd Sadwrn 17 Chwefror)?\nMae digon i ddiddanu’r plant hefyd.Bydd anturwyr brwd o bob oedran yn mwynhau Gŵyl Ffilm Mynydd Banff (Dydd Iau 15 Chwefror a Dydd Mawrth 10 Ebrill) a Simon Reeve (Dydd Iau 20 Medi). Gall plant glasoed fwynhau rhyfeddod Vampires Rock (Dydd Sad 27 Ionawr) a The Circus of Horrors (Dydd Mawrth 20 Mawrth), a mae ychydig o docynnau ar ôl i weld seren YouTube Markiplier (Dydd Llun 19 Chwefror).\nThe Overtones & Jay James\nDydd Gwener 9 Chwefror 2018, 8pm\nYn ogystal, cawn glywed un o enwogion mwyaf y sîn gerddoriaeth Wyddelig, Nathan Carter (Dydd Sadwrn 3 Chwefror) a hoff grŵp harmonïau lleisiol y wlad, The Overtones (Dydd Gwener 9 Chwefror). Heb anghofio’r rhai bach, sydd am gael hwyl teuluol dros yr hanner tymor gyda Milkshake!Live (Dydd Gwener 23 Chwefror), a Nain a Taid fydd o bosib yn mwynhau Classic Elvis (Dydd Sadwrn 13 Ionawr), Joe Longthorne (Dydd Iau 29 Mawrth), Cerddorfa Glenn Miller (Dydd Sul 21 Mai) a Crazy for Gershwin (Dydd Sul 22 Ebrill).\nDydd Sul 28 Ionawr 2018, 3pm\nDydd Gwener 27 Ebrill 2018, 7.30pm\nMae gennym wledd i bobl sy’n mwynhau Strictly Come Dancing gydag Anton & Erin (Dydd Sul 28 Ionawr), James ac Ola (Dydd Sul 25 Mawrth), Remembering Fred gyda Aljaž a Janette (Dydd Iau 19 Ebrill), Pasha Kovalev ac Anya Garnis (Dydd Sadwrn 2 Mehefin) a Kevin a Karen (Dydd Sul 8 Mehefin) yn dangos eu doniau.Hefyd, os ydych am dorri’ch bol yn chwerthin, beth am fynd i weld Richard Herring (Dydd Sad 24 Chwefror), Russell Brand (Dydd Mawrth 27 Chwefror), Katherine Ryan (Dydd Sad 3 Mawrth), Ed Byrne (Dydd Gwener 9 Mawrth), Jonathan Pie (Dydd Sad 31 Mawrth), David Baddiel (Dydd Gwener 27 Ebrill), Jason Manford (Dydd Gwener 11 Mai), Dave Gorman (Dydd Sul 16 Medi) neu Ross Noble (Dydd Mercher 3 Hydref)!\nBeth bynnag y byddwch yn ei ddewis, mae Neuadd Dewi Sant wedi sortio’r Nadolig i’r holl deulu!\nI gadw seddau, ewch i www.stdavidshallcardiff.co.uk/welsh