Preifatrwydd - ETS Wales\nMae’r Polisi Preifatrwydd hwn yn nodi sut rydym yn trin eich gwybodaeth bersonol. Mae ETS Cymru yn darparu mynediad dienw i ymwelwyr. Gallwch gael mynediad i’r holl gynnwys ar ein gwefan heb fod angen mewngofnodi.\nFel gyda phob gwefan, mae cofnodion awtomatig, dienw o ba dudalennau sy’n cael eu hagor yn cael eu cadw. Bydd y system gofnodi hefyd yn casglu data amhersonol amrywiol arall (fel system weithredu, porwr neu dechnoleg fynediad arall a ddefnyddir, ac eglurder sgrin o gyfrifiadur pob ymwelydd). Caiff cyfeiriad IP pob ymwelydd ei gofnodi hefyd, ond ni chaiff ei ddefnyddio i adnabod unrhyw ymwelydd yn bersonol. Caiff y wybodaeth hon ei chasglu yn ddata ystadegol dienw yn unig. Ni fydd y system yn casglu unrhyw ddata arall – a bydd y data a gesglir yn aros fel eiddo ETS Cymru a chaiff ei ddefnyddio dim ond ar gyfer dibenion cynnal a gwella’r wefan.\nNid yw ETS Cymru yn storio unrhyw wybodaeth bersonol a gesglir am unigolion sy’n cael mynediad i wefan ETS Cymru – oni bai lle rydych wedi dewis yn wirfoddol i roi eich manylion personol i ni drwy e-bost, neu wrth holi am unrhyw rai o’n gwasanaethau neu wneud cais amdanynt. Yn yr achosion hyn, defnyddir y data personol rydych yn ei roi i ETS Cymru dim ond ar gyfer darparu’r wybodaeth neu’r gwasanaeth rydych wedi gofyn amdano i chi.\nMae ETS Cymru yn trin data personol yn unol â’r Ddeddf Diogelu Data a Rheoliad Diogelu Data Cyffredinol. Weithiau byddwn yn cysylltu â chi drwy’r post, dros y ffôn, ffurflenni, ffacs, e-bost neu wasanaeth negeseua electronig arall am nwyddau a gwasanaethau a allai fod o ddiddordeb i chi. Trwy ddarparu eich manylion cyswllt i ni, rydych yn cydsynio i ni gysylltu â chi drwy’r dulliau marchnata hyn. Wrth ddarparu gwybodaeth bersonol ar ein gwefan, cewch gyfle i gyfyngu ar y defnydd a wneir o’ch gwybodaeth.\nDefnyddio cwcis ar wefan ETS Cymru\nPenodi Cadeirydd - Pwyllgor Safonau Addysg a Hyfforddiant Cymru\nBydd gennych gymhwyster proffesiynol cydnabyddedig a gwybodaeth am y sectorau addysg ffurfiol ac anffurfiol, gan gynnwys y maes Addysg Uwch. Cynhel


Adolygu'r Rhestr Wirio Symud Ysgariad hon - Proses Ysgariad\nPriodas Yr Un RhywIechyd MeddwlHelp Gydag Ysgariad A ChysoniCyngor Ariannol Ar Gyfer Cyplau PriodEnwogionAwgrymiadau Ar Gydbwyso Rhianta A PhriodasCytundebau PrenuptialCynllunio Ariannol TeuluPriodas Ac EntrepreneuriaidTrais Yn Y Cartref\nPrif / Proses Ysgariad / Adolygu'r Rhestr Wirio Symud Ysgariad hon\nMae symud allan yn bwysig\nCasglu gwybodaeth ariannol\nParatowch i fyw ar eich pen eich hun\nGweithiwch bethau gyda'ch plant\nI'r mwyafrif o bobl, un o'r camau cyntaf mewn ysgariad yw symud allan o'r tŷ.\nWeithiau mae symud allan yn cael ei wneud mewn modd tawel a rhesymol. Bryd arall mae'n brofiad emosiynol a hyd yn oed yn dreisgar. Y naill ffordd neu'r llall, mae'n well dilyn y rhestr wirio ysgariad symud allan hon.\nYn y mwyafrif o daleithiau, mae symud allan yn gam cyfreithiol pwysig tuag at ddiddymu priodas. Dyma gam mwyaf arwyddocaol y rhestr wirio ysgariad symud allan.\nMae ysgariad a symud allan yn rhagflaenwyr i'w gilydd. Pan fydd un partner yn symud allan, mae ysgariad yn dilyn. Ac ar ôl ysgariad, mae'n angenrheidiol i un o'r partneriaid symud allan.\nDim ond ar ôl i gwpl fod yn byw ar wahân am a fydd rhai taleithiau yn caniatáu ysgariad dim bai cyfnod o amser yn para unrhyw le o ychydig wythnosau i fwy na blwyddyn.\nDylech edrych i mewn i'r gyfraith yn eich gwladwriaeth, oherwydd os yw hyn yn ofyniad mae angen i chi sefydlu preswylfa ar wahân cyn gynted â phosibl. Mae'r cyfnod gwahanu hwn i bob pwrpas yn gyfnod aros sy'n blocio ysgariad terfynol nes bod y llywodraeth yn siŵr iawn bod y cwpl wir eisiau cael ysgariad. Dylai hyn fod ar frig eich rhestr wirio ysgariad symud allan os ydych chi'n byw mewn gwladwriaeth gyda'r rheol hon.\nDyma un o bwyntiau pwysicaf y rhestr wirio ar ôl ysgariad. Mae rhannu asedau (neu ddyledion) cwpl yn rhan fawr o ysgariad.\nGall fod yn anodd iawn rhannu'r asedau hynny pan nad ydych chi'n gwybod faint sydd gennych chi. Mae'n rhyfeddol o gyffredin i un priod beidio â chael synnwyr da o sefyllfa ariannol y cwpl. Yn waeth byth, mewn llawer o gyplau, nid oes gan y naill briod na'r llall afael dda ar bethau.\nMewn ysgariad, bydd y person sydd â'r wybodaeth fwyaf trefnus yn aml yn dod ymlaen. Gall gadael eich cyfreithiwr i ymbalfalu o amgylch eich papurau ariannol, neu hyd yn oed orfod mynd i'r llys i dynnu gwybodaeth gan eich priod sydd wedi ymddieithrio, fod yn ddrud iawn.\nBydd priod ag ysgariad trefnus sy'n symud allan rhestr wirio yn gallu sicrhau nad oes unrhyw asedau'n cwympo trwy'r craciau, ac ni chyfrifir am unrhyw dreuliau.\nMeddyliwch am y ffyrdd rydych chi'n ddibynnol ar eich priod. Oes gennych chi gyfrif banc ar y cyd? Ydych chi'n rhannu cynllun ffôn symudol? Oes gan bob un ohonoch allweddi i'ch “car”?\nYn sydyn, gall y pethau hyn ddod yn gymhleth iawn. Yn y rhan fwyaf o achosion, bydd angen i gyfrif banc ar y cyd stopio'n gyflym, ond ar yr un pryd, ni chaniateir i chi ddraenio'r cyfrif yn unig. Mae angen i chi lunio cytundeb tymor byr nes bod pethau'n derfynol. Mae rheoli adnoddau dros dro yn bwynt annatod yn y rhestr wirio ar ôl ysgariad.\nEfallai y bydd angen ymyrraeth llys ar gyfer hyn, ond gall y mwyafrif o gyplau ei ddatrys. Er enghraifft, gallai'r cyfrif ar y cyd barhau i dalu biliau fel y morgais ar gartref y teulu, ond caniateir i bob priod wario swm penodol ar eu treuliau unigol eraill.\nMae'n debyg eich bod chi hefyd eisiau ffôn symudol newydd fel na all eich priod weld eich cofnodion galwad, ac yn aml rydych chi am atal mynediad eich priod i bethau fel eich car. Peth pwysig i'w ychwanegu yn eich rhestr wirio ysgariad symud allan.\nY newyddion da yw bod y rhan fwyaf o ymchwilwyr yn credu bod plant yn tueddu i wneud hynny addasu ymhell dros amser i ysgariad . Nid oes angen i rieni aros mewn perthynas afiach dim ond er mwyn eu plant.\nWedi dweud hynny, gall sut rydych chi'n mynd o gwmpas gael effaith enfawr ar fywyd plentyn. Dylech geisio bod yn agored gyda'ch plant, a darparu cynhesrwydd a chefnogaeth emosiynol yn unigol hyd yn oed os na allwch wneud hynny fel cwpl mwyach. Ceisiwch gadw'ch anghydfod â'ch priod ar wahân i'ch perthynas â'ch plant.\nNid rhestr wirio ysgariad yn symud allan yn unig yw hon ond hefyd rhestr wirio ar gyfer symud ymlaen ar ôl ysgariad. Er y bydd angen amser ar y llongddrylliad emosiynol i lyfnhau, gyda’r gofynion ariannol a chyfreithiol allan o’r ffordd, byddai gennych un peth yn llai i boeni amdano a byddech un cam yn nes at symud ymlaen ar ôl ysgariad.\nperthynas mam-ferch dan straen


Cymdeithas Rhieni ac Athrawon – Ysgol Y Strade\nYou are here: Home / Cymdeithas Rhieni ac Athrawon\nEtholir Pwyllgor yn y cyfarfod cyntaf ac fe gynhelir Cyfarfod Blynyddol wedyn ar ddechrau pob blwyddyn academaidd. Yn yr un modd etholir aelodau o’r Athrawon ar y Pwyllgor. Bwriedir cael aelodau o’r rhieni ar y Pwyllgor o bob rhan o dalgylch eang yr ysgol. Hefyd bydd chwech o’r rhieni ar Fwrdd Rheolwyr yr ysgol. Gobeithir y bydd pob rhiant yn cefnogi’r gymdeithas er mwyn cynorthwyo’r ysgol a hefyd i greu cysylltiad agos rhwng y cartref a’r ysgol.


BlogMenai.com: Pam bod cynnig cymhelliad i brif weithredwr Barclays yn bwysicach nag ydi cynnig cymhelliad i nyrs\nPam bod cynnig cymhelliad i brif weithredwr Barclays yn bwysicach nag ydi cynnig cymhelliad i nyrs\nY streic ddydd Mercher nesaf fydd, mae'n debyg gen i, y fwyaf o'i math ers cenhedlaeth a mwy. Gallwn wrth gwrs ddisgwyl i amrywiol lefarwyr y llywodraeth ymddangos i ddweud wrthym ein bod i gyd 'yn hyn efo'n gilydd', ac i gyhuddo'r streicwyr o hunanoldeb, diffyg cyfrifoldeb a hyd yn oed anfoesoldeb.\nRoedd yr un llefarwyr yn gwbl absennol yn gynharach yn y mis pan ddaeth codiadau cyflog boncyrs o uchel prif weithredwyr can cwmni'r FTSI i'r amlwg unwaith eto? Ymddengys nad yw'n briodol i lywodraeth y DU drethu'r cyflogau anferthol yn rhesymol rhag ofn y byddai'r arweinwyr athrylithgar sy'n gyfrifol am gan cwmni mwyaf y DU yn codi eu pac a mynd i rhyw wlad arall neu'i gilydd i ymarfer eu talentau rhyfeddol. Mae'n bwysig rhoi cymhelliad iddynt weithio da chi'n gweld.\n'Dydi'r ffeithiau bod rhai o brif weithredwyr y dywydiedig gwmniau wedi cymryd penderfyniadau a arweiniodd at gynyddu dyled genedlaethol y DU yn sylweddol, ac nad oes yna fymryn o dystiolaeth eu bod yn fwy effeithiol nag unrhyw un arall ddim yn amharu mewath ar y naratif yma - nag ar bolisi trethiant llywodraeth Cameron. Yn wir mae perfformiad y can cwmni wedi bod yn echrydys tros y blynyddoedd diweddar. Pe byddai yna unrhyw gysylltiad rhwng perfformiad a chyflog, byddai hanner y drongos hurt yn cael eu cardiau yn hytrach na'u gwobreuo efo codiadau cyflog anferthol. Yn lle hynny mae cyflog prif weithredwr Barclays, er enghraifft, wedi cynyddu 4,899.4% - o £87,323 i £4,365,636 ers 1979.\nAc eto 'dydi'r ddamcaniaeth bod torri cymhelliad pobl i wneud gwaith ddim yn broblem pan mae'n dod i rewi cyflogau a lleihau gwerth pensiynau nyrsus, athrawon ac eraill sydd yn gweithio yn y sector gyhoeddus. Byddai gwneud rhywbeth sy'n arwain at 'ansawdd is' o ran prif weithredwyr cwmniau yn drychineb, ond 'dydi cymryd camau sydd am arwain at 'ansawdd is' o ran nyrsus ac athrawon ddim yn broblem. Ac mae'r safonau dwbl arbennig yma yn dweud y cwbl rydym angen ei wybod am lywodraeth y DU.\nDydi'r rhan fwyaf o aelodau'r cabinet presenol ddim yn ddibynol ar y gyfundrefn addysg gyhoeddus, a dydyn nhw ddim yn ddibynol ar wasanaeth iechyd cyhoeddus chwaith. Felly 'does yna ddim problem efo gwneud swyddi yn y sectorau hynny yn llai atyniadol, a lleihau ansawdd y sawl sy'n gweithio ynddynt.


Mathemategwr – “Mae mwy i Gymru na gwlad y gân” – Golwg360\nMathemategwr – “Mae mwy i Gymru na gwlad y gân”\n14 Mawrth 2018 am 12:14 Diweddarwyd 15 Mawrth 2018 am 09:39\nMae’n bwysig ein bod yn clodfori a chofio pobol o fyd gwyddoniaeth yn ogystal â byd y celfyddydau, yn ôl mathemategydd blaenllaw o Fangor.\nÂ hithau’n ‘Ddiwrnod Pi Cymru’, fe fydd yr Athro Gareth Ffowc Roberts yn nodi’r achlysur trwy gynnal darlith ar y mathemategydd, William Jones.\nDyn yn enedigol o Ynys Môn oedd William Jones, ac ef oedd y cyntaf i ddefnyddio’r symbol ‘π’ i ddynodi pi – rhif sydd bellach yn ymddangos ym mhob maes mathemategol.\nA gan fod Cymru’n gartref i sawl ffigwr mawr yn hanes mathemateg – gan gynnwys Robert Recorde, y dyn wnaeth gyflwyno ‘=’ – mae Gareth Roberts yn pryderu bod yna le i wella o ran eu cofio.\nGwlad y gân yn unig?\n“Mi rydym ni [yn wael] ond rydym ni’n gwella,” meddai wrth golwg360. “Ac mae’r ymwybyddiaeth yn dechrau codi. Achos y traddodiad ydi mai gwlad y gân yw Cymru a dyna fo.\n“Tra mewn gwirionedd, mae nifer fawr o bobol dros y blynyddoedd wedi cyfrannu at y gwyddorau – mathemateg a gwyddorau eraill – dros y blynyddoedd.\n“Ac mae’n bwysig bod ni’n dod yn fwy ymwybodol o gyfraniad Cymru at ein diwylliant llawn, nid dim ond i ran o’r diwylliant hwnnw. Er mor bwysig ydy honno wrth gwrs.\n“Mae yn bwysig ein bod yn cwmpasu’r holl elfennau o’n diwylliant Cymraeg a’n ymwybyddiaeth o beth ydy o i fod yn Gymro.”\nMae’r athro yn cydnabod bod ymwybyddiaeth o gyfraniad Cymry at fathemateg yn “ymledu”, ac yn canmol cyfraniad Llywodraeth Cymru at nodi Mawrth 14 yn ‘Ddiwrnod Pi Cymru’ yn swyddogol.\nCafodd William Jones ei eni yn 1675 mewn pentref ger Benllech o’r enw Llanfihangel Tre’r Beirdd.\nEr ei wreiddiau gwerinol, enillodd nawdd teulu bonheddig oherwydd ei ddawn, a dros amser daeth i fod yn ffigwr “dylanwadol iawn” o fewn y cylch mathemateg, yn ôl yr Athro.\nGallwch glywed rhagor am hanes a chefndir y mathemategydd yn y clip hwn…\nDiwrnod Pai: cyfle i gofio mathemategydd o Gymro\nMarwolaethau Tremadog: ‘Angen dysgu gwersi’\nCarcharu llofrudd am 22 mlynedd\nByd hudol mathemateg\nTad yn cyfaddef dynladdiad ei wraig a’i blentyn\nGwasanaeth coffa wedi ymosodiad brawychol Strasbourg\nDau o bobol yn yr ysbyty yn dilyn damwain Abertawe


Cysgod-y-coed (39471) | Y Gorau O Gymru\n2 filltir o Lanfair-ym-muallt, Canolbarth Cymru, ger pentref hanesyddol Cilmeri (tafarn draddodiadol a gorsaf drên). Bwytai gwych yn yr ardal yn gweini bwyd lleol.\nBwthyn gwyliau un llawr hyfryd yw Cysgod-y-coed gyda chyfleusterau i'r anabl, 2 filltir o dref Llanfair-ym-muallt yng Nghanolbarth Cymru. Fe’i hamgylchynir gan 60 acer o dir amaethyddol braf ac o fewn pellter cerdded i bentref hanesyddol Cilmeri (tafarn draddodiadol a gorsaf drên). Agos i Faes y Sioe Amaethyddol yn Llanelwedd, Argloddiau Cwm Elan a Pharc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog. Bwytai da yn yr ardal yn gweini bwydydd lleol.\nYstafell agored yn cynnwys cegin a lolfa. Y gegin yn cynnwys popty trydan a hob, oergell/rhewgell, microdon, bwrdd a chadeiriau.\nMae’r lolfa yn cynnwys dwy soffa, dwy gadair, teledu a DVD.\nDwy ystafell wely gyda chypyrddau dillad, un gyda gwely dwbl a’r llall gyda dau wely sengl, ac ystafell ymolchi yn cynnwys cawod.\nMae’r ardd yng nghefn y bwthyn yn edrych allan dros y caeau. Ceir patio o flaen y bwthyn hefyd. Set barbeciw ar gael hefyd.


Clwyd-Powys Archaeological Trust - Projects - Historic Landscapes - Caersws Basin - Industry\nLlunio Tirwedd Basn Caersws\nANHEDDU A DEFNYDD TIR\nMae’r dopograffeg wedi dylanwadu’n amlwg ar batrymau defnydd tir ac anheddu hanesyddol yn ardal y dirwedd hanesyddol. Mae’r ardal yn ymestyn o gnewyllyn o gymerau afonydd yng Nghaersws, gyda dyffrynnoedd Afon Hafren, Afon Carno ac Afon Cerist/Afon Trannon yn gwahanu blociau amlwg o dir uwch o amgylch ymyl y basn. Ym mhob cyfnod, mae’n ymddangos bod anheddu yn gyffredinol wedi osgoi’r tir uchaf a’r tir isel ar hyd y prif afonydd, lle mae yna berygl cyfnodol o lifogydd. Ardal gymharol dlawd oedd Arwystli, gydag ardaloedd sylweddol o rostir yn rhan orllewinol y cantref. Felly, yn hanesyddol, mae tiroedd isel mwy ffrwythlon Basn Caersws wedi tueddu i ffurfio canolbwynt rhanbarthol pwysig ar gyfer anheddu a defnydd tir dwys.\nFel y nodwyd mewn adran ar hanes amgylcheddol uchod, mae astudiaeth o ddyddodiad mawn ar waelod dyffryn ychydig i’r gorllewin o Gaersws yn awgrymu bod yr amgylchedd lleol wedi’i nodweddu gan brysg a choetiroedd llydan-ddeiliog yn y cyfnod Neolithig, tua 3500 CC. Derw, cyll, pisgwydd, pinwydd a pheth gwern a welwyd yn bennaf. Hyd yma, nid oes unrhyw dystiolaeth eglur o effaith ddynol sylweddol ar yr amgylchedd lleol yn y cyfnod hwn. Er hynny, mae yna dystiolaeth eglur o glirio ac anheddu ymhellach i lawr yr afon eisoes erbyn y cyfnod hwn, yn enwedig yn yr ardal rhwng Aberriw a Four Crosses. Mae’n debygol bod cymunedau a grwpiau dynol wedi dechrau manteisio ar adnoddau naturiol Basn Caersws, o leiaf yn dymhorol, o ddiwedd y cyfnod Mesolithig o leiaf, rhwng tua 8,000 a 4,000 CC ymlaen, er nad oes unrhyw dystiolaeth bendant o hyn wedi’i darganfod hyd yma.\nMae clwstwr o hapddarganfyddiadau tuag ochr orllewinol yr ardal, ar dir isel yn rhannau isaf dyffryn Cerist, dyffryn Trannon a dyffryn Carno, yn darparu’r dystiolaeth gynharaf o weithgaredd dynol. Mae’r rhain yn cynnwys darn o grochenwaith o’r cyfnod Neolithig cynnar a ddarganfuwyd ger Blackhall Cottages i’r de o Lanwnog, a bwyeill cerrig o’r cyfnod Neolithig a ddarganfuwyd ger Perth-eiryn, a ger Park. Gwyddys am ben brysgyll tyllog yn dyddio o’r cyfnod Neolithig neu o ddechrau’r Oes Efydd hefyd o Bontdolgoch.\nMae clwstwr o tua 5 ffos gylch yn cadarnhau gweithgaredd cynhanesyddol cynnar tebygol yn yr ardal hon o’r cyfnod Neolithig neu o ddechrau’r Oes Efydd. Gwyddys amdanynt o awyrluniau olion cnydau mewn ardal fach i’r gorllewin o Afon Carno ac i’r gogledd o Afon Cerist, ger Maesgwastad a Thyddyncanol, ar dir sydd ychydig uwchben llawr y dyffryn. Mae dwy ffos gylch arall wedi’u nodi yn yr ardal hon, i’r dwyrain o Afon Carno, yn yr ardal rhwng Blackhall Cottages a Llanwnog. Mae’n bosibl bod y ffosydd cylch yn cynrychioli henebion claddu, neu dai crwn o bosibl mewn rhai achosion, o gymunedau a oedd wedi ymgartrefu'n barhaol yn yr ardal ar ddiwedd y 3ydd neu ddechrau'r 2il fileniwm CC. Mae twmpathau llosg, o bosibl o’r Oes Efydd, wedi’u nodi yn agos at lan Afon Carno ger Maesteg, rhwng y ddau grŵp o ffosydd cylch. Mae safleoedd tebyg eraill, o bosibl yn cynrychioli gwahanol gymunedau eraill, eto wedi’u nodi o’r awyr mewn lleoliadau topograffig tebyg mewn mannau eraill yn ardal y dirwedd hanesyddol ym Masn Caersws, yn cynnwys clwstwr o dair ffos gylch fylchgrwn bosibl i’r gogledd o Fferm Porth, i’r de o Afon Hafren, a ffos gylch bosibl i’r de o fferm Red House.\nMae’n debygol i strwythur llwythol barhau i ddatblygu yn ystod Canol yr Oes Efydd ac yn ddiweddarach yn y cyfnod. Erbyn Oes yr Haearn, ymddengys mai’r Ordofigiaid oedd y prif lwyth yn y rhanbarth yn Oes yr Haearn cynhanesyddol diweddarach. Fel y gymdeithas Geltaidd ddiweddarach, mae’n debygol eu bod â threfniadaeth hierarchaidd, lle byddai penaethiaid llwythol y llwythau llai yn talu gwrogaeth i arweinwyr mwy pwerus uwch.\nYmddengys yn debygol yr adeiladwyd y fryngaer amlwg yng Nghefn Carnedd, i’r gogledd-orllewin o Landinam, fel anheddiad caerog ar yr ysbardun ucheldirol rhwng Afon Hafren ac Afon Cerist ar rhyw gyfnod yn ystod Oes yr Haearn. Mae ganddi sawl clawdd a ffos, sy’n amgylchynu ardal o fwy na 3 hectar, ac mae’n bosibl ei bod yn cynrychioli canolbwynt un o’r llwythau llai y byddai gan ei arweinydd bŵer ac awdurdod dros Fasn Caersws. Roedd y safleoedd caerog agosaf y gellid eu cymharu yn y cyfnod hwn rhwng 7 a 10 milltir i ffwrdd i'r naill gyfeiriad neu'r llall ar hyd dyffryn Hafren. Nid yw’r safle wedi’i gloddio, ond awgryma dystiolaeth o safleoedd tebyg mewn rhannau eraill o’r rhanbarth y gallai fod rhywun wedi byw yno yn ysbeidiol neu fwy neu lai yn barhaus yn ystod y cyfnod rhwng diwedd yr Oes Efydd, tua 700 i 800 CC, hyd at y goncwest Rufeinig yn y ganrif 1af OC. Byddai’r anheddiad ar ffurf pentref caerog, wedi’i ffurfio o nifer o dai crwn ac adeiladau a strwythurau eraill.\nGwyddys am grŵp o aneddiadau amddiffynedig llai, ar ffurf crwn sydd o bosibl yn dyddio o gyfnod cynhanesyddol diweddarach, ar y tir uwch ar ochr ogledd-orllewin y basn. Gorwedda lloc Wyle Cop ar ochr nant i’r gogledd o Lanwnog, a gorwedda lloc Gwynfynydd ar dir llethrog i’r gogledd o Gaersws. Mae’r ddau yn amgylchynu ardal o tua 0.3 hectar. Mae lloc mwy, nad yw wedi’i orffen o bosibl, ac sy’n amgylchynu ardal o hyd at tua 4 hectar wedi’i nodi ychydig i’r dwyrain o Nant Manthrig, i’r gogledd-ddwyrain o bentref Caersws. Dangosodd dyddio radio carbon fod hwn yn dyddio o gyfnod 550-150 CC mae’n debyg.\nYchydig a wyddys am economi neu natur defnydd tir yn ystod y cyfnod hwn. Fodd bynnag, mae’n bosibl bod natur a lleoliad y fryngaer gynhanesyddol ddiweddarach a llociau amddiffynedig llai, a phrinder tystiolaeth o anheddu ar lawr y dyffryn, yn awgrymu economi bugeiliol gan fwyaf. Byddai hyn yn ddibynnol ar fanteisio ar dir pori iseldirol yn ystod misoedd y gaeaf a thir pori ucheldirol yn ystod yr haf, ynghyd â pheth tyfu cnydau âr.\nY Cyfnod Rhufeinig\nEr gwaethaf gwrthsafiad rhai o lwythau brodorol Prydain, cafodd llawer o dde a dwyrain Prydain ei goncro’n sydyn wedi i luoedd Rhufeinig lanio yn ne-ddwyrain Prydain yn 43 OC. O fewn ychydig o flynyddoedd, roedd Rhufain wedi sefydlu ffin wedi’i phlismona’n gref ar gyfer talaith newydd a gwerthfawr Britannia ar hyd ffin dros dro o leiaf, a oedd yn cau allan y tir a elwir yn Cymru a'r Alban heddiw. Mae’n ymddangos mai Caradog (a elwir hefyd yn Caratacus, Caractacus), a drefnodd y gwrthsafiad cynnar i’r fyddin Rufeinig. Tywysog brodorol oedd Caradog, a oedd wedi ffoi i Gymru o’i lwyth, y Catuvellauni, yn ne-ddwyrain Prydain. Mae’n debyg i’r fyddin Rufeinig ymgyrchu gyntaf i chwilio am Caradog dan raglawiaeth Ostorius Scapula, tua 51 OC. Dywed yr hanesydd Rhufeinig Tacitus wrthym am frwydr olaf a gynhaliwyd ar diriogaeth yr Ordofigiaid, pan roedd Caradog wedi ymgynnull byddin frodorol ar fryn serth, yr oedd modd mynd iddo ar draws afon beryglus. Ni wyddys lle roedd yr union leoliad, ond mae rhai o’r farn mai bryngaer Cefn Carnedd, o Oes yr Haearn, i’r gogledd-orllewin o Landinam oedd safle’r frwydr o bosibl. Gorchfygwyd y lluoedd brodorol gan fyddin o hyd at 20,000 o ddynion o sawl lleng Rufeinig ac amryw o unedau cynorthwyol, er i Caradog ei hun ffoi, a methodd y fyddin sicrhau rheolaeth ar y diriogaeth. Ymgymerwyd ag ymgyrchoedd pellach yn ystod y 50au a’r 60au, hyd nes y trechwyd tiriogaeth yr Ordofigiaid o’r diwedd erbyn tua’r flwyddyn 78 OC, yn ystod rhaglawiaeth Julius Agricola.\nMae rhwydwaith o ffyrdd milwrol a cheyrydd Rhufeinig, yn cynnwys y ddwy gaer ddilynol ar gyfer milwyr cynorthwyol Rhufeinig yng Nghaersws, canolfan ymgyrchu cynnar yn Llwyn-y-brain, ar lannau Afon Hafren, ychydig i’r gogledd-ddwyrain o’r pentref, a chaer ddiweddarach, fwy parhaol, ychydig i’r gogledd-orllewin o graidd y pentref, yn cynrychioli concwest tiriogaeth yr Ordofigiaid a’r plismona a fu ohoni o ganlyniad.\nMae’n debyg bod unedau’r marchoglu yn byw yn y gaer fwy parhaol yng Nghaersws, a oedd yn cwmpasu ardal o tua 3 hectar. I ddechrau, roedd yn gorwedd ar y blaen i amddiffynfa lengol yn Wroxeter, a chaer ganolraddol yng Nghaer Ffordun, cyn i’r ganolfan lengol gael ei symud i Gaer yn yr 80au. Mae’n debyg mai Mediomanum oedd yr enw ar Gaersws, sy’n ymddangos yn y Ravenna Cosmography, sef llawysgrif o’r 7fed ganrif sy’n seiliedig ar ffynonellau cynharach. Mae teils wedi’u stampio y daethpwyd o hyd iddynt yng Nghaersws yn awgrymu bod uned filwrol a godwyd yn nhalaith Rufeinig Iberia wedi garsiynu’r gaer ar un adeg.\nMethodd trefi, sef canolfannau arferol gweinyddiaeth sifilaidd ledled y byd Rhufeinig, â datblygu yn y rhanbarth, ac mae’n bosibl bod y fyddin Rufeinig wedi parhau i weinyddu materion cyfreithiol ac ariannol trwy gydol y cyfnod Rhufeinig, rhwng diwedd y ganrif 1af a dechrau’r 5ed ganrif OC.\nDatblygwyd anheddiad sifilaidd, a elwid vicus, ar ochrau deheuol a dwyreiniol y gaer Rufeinig yn y pentref yng Nghaersws, ac roedd masnachwyr a chrefftwyr o rannau eraill yr ymerodraeth Rufeinig yn byw yno. Mae’n ymddangos bod yr anheddiad wedi cwmpasu ardal o hyd at tua 8 hectar. Mae’n bosibl ei fod wedi cynnwys hyd at sawl can adeilad, y rhan fwyaf o bren mae’n debyg. Byddai’r fyddin Rufeinig wedi caniatáu’r anheddiad, ac roedd wedi’i osod ar grid o strydoedd a lonydd a oedd wedi’i gynllunio’n ofalus, gan ymestyn bron hyd at orlifdir Afon Hafren i'r de, a thu hwnt i Nant Manthrig i'r dwyrain.\nMae’n amlwg bod yr anheddiad sifilaidd yn ganolfan fasnachol a diwydiannol ffyniannus oedd yn cyflenwi nwyddau a gwasanaethau i’r garsiwn. Mae gwaith cloddio wedi dangos y sefydlwyd poptai a thafarn neu dŷ gamblo, a bod gefeiliau a gweithdai wedi’u sefydlu ar gyfer cynhyrchu arfau haearn a gemwaith efydd. Adeiladwyd odyn teils ar gyfer cynhyrchu teils llawr. Adeiladwyd baddondy, a oedd mae'n debyg yn defnyddio dŵr o Afon Carno, i’r de o’r gaer, ac mae’n ymddangos bod mynwent hefyd wedi’i sefydlu yn yr ardal hon. Cafodd amrywiaeth eang o nwyddau egsotig eu mewnforio o’r ymerodraeth drwyddi draw, yn cynnwys gwydr a llestri bwrdd cain, breuanau ar gyfer malu ŷd, gwin, pigmentau ac olew coginio, gan greu cilfach fechan o ddinasyddion Rhufeinig, a allai fod wedi parhau yn ddiwylliannol wahanol i’r boblogaeth frodorol yn y cefn gwlad o amgylch.\nMae awyrluniau wedi dangos clwstwr o lociau bach petryal a lled-betryal ffos unigol neu ffos ddwbl, hyd at tua 0.3 hectar o faint, lai nag 1 i 2 cilometr o’r gaer Rufeinig yng Nghaersws. Mae rhai ohonynt yn gorwedd yn gymharol agos at linell y ffyrdd Rhufeinig i’r gogledd a’r gorllewin o’r gaer, ac efallai eu bod yn gysylltiedig â nhw. Gwyddys am enghreifftiau rhwng Henfryn a Gwynfynydd i’r gogledd o Gaersws, ger Maesgwastad i’r gorllewin, a ger Gelli-dywyll i’r de. Gwyddys am safleoedd llai ar lawr y dyffryn i’r de o Ddolhafren, ac ar dir sy’n codi rhywfaint i’r de o Neuadd Llandinam. Nid oes dyddiad ar y grŵp hwn o lociau, ac mae'n bosibl bod rhai yn gynharach neu'n hwyrach o lawer o ran dyddiad. Fodd bynnag, efallai eu bod yn cynrychioli rhan o batrwm mwy gwasgaredig o ffermydd Rhufeinig yn ardal Caersws.\nCafodd llawer o Fasn Caersws ei ffermio’n gymharol ddwys o bosibl yn ystod y cyfnod Rhufeinig, a byddai’r dolydd a’r tir âr mwy gwerthfawr ar y tir is eisoes wedi’u rhannu’n gaeau, gyda llethrau bryniau a oedd wedi’u gorchuddio ag olion coetiroedd hynafol yn eu hamgylchynu. Byddai’r tir uwch yn darparu porfa arw yn yr haf ar gyfer preiddiau o ddefaid a gwartheg.\nFodd bynnag, ymddengys mai cymharol fyrhoedlog oedd yr anheddiad sifilaidd yng Nghaersws, ac yn ôl pob golwg fe ddirywiodd yn sydyn ar ôl tua 120 OC, pan symudwyd y rhan fwyaf o garsiwn y gaer Rufeinig i helpu i ddiogelu ffin ogleddol y dalaith. Ymddengys bod y gaer yng Nghaersws wedi’i chynnal hyd o leiaf y 3ydd neu’r 4ydd ganrif, o bosibl fel canolfan weinyddol â garsiwn wedi’i leihau’n sylweddol.\nY cyfnod canoloesol cynnar a’r cyfnod canoloesol\nErbyn diwedd cyfnod rheolaeth y Rhufeiniaid ar ddechrau’r 5ed ganrif OC, mae’n ymddangos yn debygol bod ardaloedd iseldir Basn Caersws o leiaf yn cael eu ffermio’n weddol ddwys, â rhwydwaith gymharol glos o gaeau a ffermydd iseldirol efallai. Byddai economi ffermio cymysg yn manteisio ar y tiroedd âr gwell uwchben gorlifdir y prif afonydd, dolydd haf a thir pori gaeaf ar hyd min yr afon, ac adnoddau coetir a thir pori haf. Roedd tir y dolydd yn arbennig o werthfawr, gan fod nifer yr anifeiliaid a allai gael eu gaeafu yn dibynnu arno..\nYchydig a wyddys hyd yma am y sefydliadau gwleidyddol, crefyddol neu farnwrol a ddaeth i fodolaeth yn ystod y cyfnod canoloesol cynnar, rhwng y 5ed ganrif a dechrau’r 11eg ganrif OC yn nheyrnas Arwystli a’i chymydau perthynol. Fodd bynnag, erbyn y Canol Oesoedd, fe ddatblygodd aneddiadau cnewylledig, ac roedd hyn, ynghyd â chasglu teyrngedau a’r ffaith i gymunedau cyfagos rannu tir comin, yn awgrymu bod hierarchaeth o arglwyddiaethau brodorol, llai â’r gallu a’r awdurdod i drefnu’r dirwedd, wedi dod i’r amlwg. Mae’n bosibl eu bod yn seiliedig ar batrwm esblygol o blwyfi a threfgorddau y gwyddys amdanynt o gyfnodau diweddarach.\nMae’n debygol bod elfennau o’r dirwedd bresennol o aneddiadau a phatrymau caeau hefyd wedi’u sefydlu yn y cyfnod canoloesol cynnar a’r cyfnod canoloesol. Mae’n debyg bod rhannau o’r ardal, yn benodol ar y tir sy’n codi o amgylch ymylon Basn Caersws, wedi parhau i gael eu ffermio o ffermydd gwasgaredig a oedd yn tarddu o’r cyfnod Rhufeinig, a chyda theuluoedd o ffermwyr rhydd-ddaliadol neu denantiaid stadau mwy yn ddeiliaid arnynt. Er nad oes hyd yma unrhyw dystiolaeth glir o ffurf na gwasgariad ffermydd y cyfnod hwn, mae’n debygol bod ffermydd heddiw yn cynrychioli rhai ohonynt. Mae’n debyg bod llawer o’r ffermydd hyn yn gysylltiedig â phatrymau o gaeau afreolaidd mawr neu fach, sy’n cynrychioli tirwedd a esblygodd dros sawl canrif trwy glirio a chau coetiroedd a phrysg yn raddol a phob yn dipyn o ddiwedd y cyfnod cynhanesyddol ymlaen. Heddiw, mae gwrychoedd hynafol, yn cynnwys sawl rhywogaeth wahanol o goed a llwyni, yn aml yn ffinio’r caeau hyn. Ar y tir sy’n codi’n fwy serth, cânt eu cysylltu weithiau â glasleiniau, sy'n nodi lle roedd aredig ar gyfer cynhyrchu grawn yn fwy cyffredin ar un adeg. Roedd y tiroedd comin a oedd yn parhau heb eu cau neu’r ‘tir diffaith’, yn eiddo ar y cyd i rydd-ddeiliaid, a gellid eu defnyddio fel tir pori ar gyfer da byw megis gwartheg, defaid a merlod ac, fel y gwelwyd mewn cyfnodau diweddarach, fel ffynhonnell cerrig adeiladu, tanwydd a gwasarn anifeiliaid.\nMae’r aneddiadau eglwysig cnewylledig bychan yn Llandinam i’r de a Llanwnog i’r gogledd o’r afon yn cynrychioli patrwm gwahanol o anheddu a defnydd tir sy’n tarddu o’r cyfnod canoloesol cynnar a’r cyfnod canoloesol. Mae’r ddau, i raddau amrywiol, yn gysylltiedig â phatrymau gweddol amlwg o batrymau caeau hir tebyg i leiniau. Mae’r rhain yn fwy amlwg yn achos Llanwnog. Yn gyffredinol, gwrychoedd oedd yn eu ffinio ac mae’n ymddangos fel pe baent wedi tarddu o gau caeau âr, agored gynt, a fyddai’n cael eu trin ar y cyd. Mae rhai ohonynt yn parhau i fod yn gysylltiedig ag olion sy’n goroesi o dirwedd cefnen a rhych llydan. Awgryma hyn y gallai’r aneddiadau cnewylledig fod wedi codi o esblygiad canolfannau maenorol a chanolfannau eglwysig cysylltiedig, y gallai tai a bythynnod fod naill ai wedi’u denu atynt, neu fod wedi’u creu’n fwriadol gan orfodi gwacau a chreu caeau agored.\nMae’n bosibl bod arwyddocâd i’r ffaith fod canolbwynt gweinyddol yr ardal wedi symud o Gaersws erbyn dechrau’r cyfnod canoloesol, pan ymddengys yn bosibl bod y ddau anheddiad eglwysig newydd yn Llandinam i’r de a Llanwnog i’r gogledd o’r afon wedi dod i fodolaeth. Efallai fod y rhain hyd yn oed wedi deillio o batrymau perchnogaeth oedd eisoes wedi dod i’r amlwg yn ystod diwedd y cyfnod Rhufeinig. Nodir ymhellach diflaniad y ganolfan weinyddol filwrol gynt yng Nghaersws gan ddatgymalu amddiffynfeydd yr hen gaer Rhufeinig yno. Tybir bod y blociau sgwâr o dywodfaen coch sy’n ffurfio rhan o’r deunydd hynaf sydd wedi goroesi yn eglwys Llanwnog yn cynrychioli’r broses hon.\nYmddengys fod y ddau gastell pridd yn ardal y dirwedd hanesyddol, mwnt a beili Bronfelin a Moat Farm ar y tir sy’n codi i’r de o Afon Hafren, yn gysylltiedig â chyfnod y goncwest Eingl-Normanaidd tua diwedd yr 11eg ganrif. Er mai arwyddocâd milwrol byrhoedlog a gawsant o bosibl, ymddengys eu bod wedi parhau, fel canolfannau maenorol o bosibl, hyd ddiwedd y cyfnod canoloesol. Roedd canolfannau maenorol bychain eraill wedi datblygu yn Park (Pen-prys) erbyn diwedd y 13eg ganrif, ac erbyn dechrau’r 14eg ganrif, roedd rhan o blwyf Llanwnog yn ffurfio maenor eglwysig a ddaliwyd gan esgob Bangor.\nMae yna awgrymiadau bod arglwyddi Arwystli neu Powys wedi ymdrechu, o bosibl yn ystod y 13eg ganrif neu’r 14eg ganrif, i sefydlu bwrdeistref â marchnadoedd wythnosol yng Nghaersws, rhwng y rhai a grëwyd ymhellach i fyny’r afon yn Llanidloes ac ymhellach i lawr yr afon yn y Drenewydd. Erbyn yr 16eg ganrif, fodd bynnag, pentrefan bach ydoedd yn unig, yn y drefgordd leiaf ym mhlwyf Llanwnog a oedd, yn syml, wedi methu â datblygu.\nGellir cael ychydig o wybodaeth am fywyd cymdeithasol ac economaidd Arwystli yn y Canol Oesoedd o’r ddogfennaeth brin sy’n ymwneud â nifer o’r daliadau mwy. Roedd yn amlwg bod y cantref yn gymharol dlawd, ac yn ardal o ffermio cymysg fel y rhan fwyaf o Gymru. Er hynny, roedd rhai ardaloedd yn addas fel porfa arw yn unig ym misoedd yr haf. Byddai tenantiaid esgob Bangor ar ddechrau’r 14eg ganrif yn Llanwnog yn talu rhent mewn arian parod. Roedd hyn wedi disodli rhoi ceirch wedi’u malu a gwasanaethau medi. Yn yr un modd, byddai tenantiaid arglwydd y faenor yn Park ar ddechrau'r 13eg ganrif yn talu rhent mewn arian parod, a oedd wedi disodli rhoi llaeth, dofednod, blawd a cheirch wedi’u malu, gwasanaethau medi a chwynnu a lluestu ar gyfer gwŷr hela a chŵn hela’r arglwydd. Roedd hyn yn dangos bod Park yn ganolfan parc hela yn y Canol Oesoedd. Caniatawyd i genfeiniau o foch, a oedd yn eiddo i ganonau Awstinaidd Abaty Haughmond yn Swydd Amwythig, bori yng nghoed Pen-prys. Mae’n debygol bod magu da byw yn elfen bwysig o economi’r ardal yn ystod y Canol Oesoedd. Fodd bynnag, er ei bod yn amlwg erbyn dechrau’r 16eg ganrif o’r degwm eglwysig a oedd yn ddyledus i reithoriaid cydgyfranedig Llandinam bod y cynnyrch yn cynnwys ŷd, ŵyn, pren a llaeth, nid oes yna sôn uniongyrchol am wartheg.\nMae’n debygol bod rhyfela rhwng dwy o deyrnasoedd Cymru, sef Gwynedd a Phowys yn ystod y 12fed ganrif a’r 13eg ganrif, plâu’r 14eg ganrif a gwrthryfel Glyndŵr ar ddechrau’r 15fed ganrif, oll wedi cael effaith sylweddol ar ddatblygiad anheddu a defnydd tir yn ardal y dirwedd hanesyddol, ac mae’n debygol bod hyn wedi arwain at newidiadau amlwg mewn patrymau defnydd tir a phatrymau deiliadol arferol.\nY cyfnod ôl-ganoloesol a’r cyfnod modern\nFel y nodir isod yn yr adran ar adeiladau, mae'n ymddangos bod adeiladu clwstwr o ffermdai iseldirol mawr, a chanolfannau stadau neu ganolfannau maenorol â statws uchel yn Neuadd Llandinam, Maes-mawr, Perth-eiryn, Park, Carneddau a Llwyn-y-brain, yn cynrychioli atgyfodiad yn yr economi wledig yn yr 16eg ganrif hyd ddechrau’r 17eg ganrif. Mae gwasgariad yr adeiladau hyn, yn enwedig yn y tiroedd isel ar hyd dyffryn Hafren, dyffryn Carno, dyffryn Cerist a dyffryn Trannon, yn awgrymu newidiadau eang o ran patrymau perchnogaeth. Roedd hyn yn ymwneud â chau tir yn barciau a chau tir mewn ardaloedd cymharol helaeth o ddolydd comin iseldirol ar gyfer magu da byw, ac yn gysylltiedig â ffermydd a wnaeth yn amlwg ddatblygu economïau amaethyddol arbenigol.\nMae taliadau tenantiaid y faenor yn Park ar ddechrau’r 13eg ganrif, sylwch uchod, yn ei gwneud yn eglur mai parc hela oedd hwn yn y Canol Oesoedd. Mae’n debygol mai dyma oedd un o’r rhesymau pam y daeth yn stablau ceffylau brenhinol erbyn diwedd yr 16eg ganrif, yn ystod teyrnasiad Elizabeth I. Rhoddwyd pob demên, tiroedd a dôl yn ‘Park Penprise’ i ieirll Penfro ym 1562. Mae’n debygol ei fod yn arwyddocaol bod William, iarll Penfro a Robert, iarll Caerlŷr, sef stiward ac arglwydd Arwystli yn eu tro, ill dau wedi bod yn Feistr Ceffylau’r Frenhines hefyd yn y cyfnod hwn. Bu Powys yn ganolfan nodedig o ran bridio ceffylau ers y Canol Oesoedd, gyda Gerallt Gymro yn tybio y gellid olrhain y ceffylau o waed pur ar ddiwedd y 12fed ganrif yn ôl i geffylau Sbaen, a fewnforiwyd gan iarll Amwythig ar ddiwedd yr 11eg ganrif neu ddechrau’r 12fed ganrif.\nMae’n debygol mai anghydfodau ynghylch cau dolydd comin yr iseldir ym Masn Caersws oedd sail cwynion, yn ystod teyrnasiad Edward VI o bosibl, bod ‘parkes of Caersouse [Caersws]' wedi eu ‘given awaie ... from the burgesses to keep the king’s breeding mares’ yn Park. Mae arwyddion hefyd bod clirio a chau coetiroedd wedi parhau o amgylch ymyl y basn yn y cyfnod hwn. Tua’r adeg hon, ar ddiwedd yr 16eg ganrif, dywedwyd bod ‘Park Penprise’ yn rhan o ‘the forest of Fryth called Frith Penryse’. Mae’r term ffridd yn awgrymu tir wedi’i gau ar ymyl yr ucheldiroedd, ac mae’n debygol ei fod yn gysylltiedig â’r tir sy’n codi i’r gogledd o Park, sef ymyl gogledd-orllewin y basn, yn ardal hen goedwig Pen-prys, lle roedd canoniaid Haughmond yn dal hawliau mesobr i’w moch. Ceir cyfeiriad penodol at lechfeddiannau ar dir diffaith Arwystli, uwchdiroedd a oedd gynt heb eu cau, a thir comin yr iseldir o bosibl, mewn arolwg o arglwyddiaeth Arwystli a baratowyd ar ran iarll Caerlŷr ym 1574.\nYn ystod diwedd yr 16eg ganrif a’r 17eg ganrif, parhaodd llawer o’r canolfannau stadau a’r ffermydd mwy a grëwyd yn ystod y 15fed ganrif a’r 16eg ganrif i ddod i amlygrwydd trwy brynu a chyfuno daliadau, a thrwy gydbriodasau. O ganlyniad, erbyn diwedd yr 17eg ganrif a dechrau’r 18fed ganrif, llond dwrn yn unig o deuluoedd yr uchelwyr oedd yn berchen ar gyfran anghymesur o’r tir amaethyddol gorau ym Masn Caersws. Ymysg y teuluoedd amlwg erbyn y cyfnod hwn roedd y teulu Pierce o Lwyn-y-brain, y teulu Price o Park, y teulu Davies o Neuadd Maes-mawr, y teulu Glyn o Fferm Maes-mawr, y teulu Jones o Drewythen, a’r teulu Read o Landinam.\nByddai amrywiaeth o newidiadau radical i batrymau anheddu a defnydd tir yn dilyn yn sgil y newidiadau mewn arferion amaethyddol a thrafnidiaeth ffyrdd a wnaeth ysgubo’r wlad ar ddiwedd y 18fed ganrif a dechrau’r 19eg ganrif. Etifeddodd Syr Watkin Williams Wynn o Wynnstay hawliau maenorol Arwystli. Roedd yn dirfeddiannwr amlwg o ogledd Cymru a oedd yn frwd dros wella’i diroedd. Cafodd y teitl answyddogol ‘Tywysog Cymru’, ac roedd yn hybu cau tir comin a thir diffaith y cantref, y dywedwyd eu bod ‘o ychydig werth yn eu cyflwr presennol'. Byddai cau tir yn caniatáu buddsoddi mewn clirio, ffensio a draenio, a fyddai’n gwella cynhyrchiant y tir, yn caniatáu tyfu cnydau porthiant i helpu â gaeafu stoc, ac yn chwarae rôl bwysig mewn rhaglenni rheoli bridio. Caewyd tir Arwystli o ganlyniad i Ddeddf Seneddol a basiwyd ym 1816, ac a daeth i rym yn llawn yn y 1820au.\nFe effeithiodd y ddeddf cau tir ar ardal o bron i 6 cilomedr sgwâr, sef ychydig yn llai nag 20 y cant o gyfanswm arwynebedd ardal y dirwedd hanesyddol. Tir pori garw oedd y rhan fwyaf o’r tir oedd wedi’i gau, ac roedd rhydd-ddeiliaid wedi’i ddefnyddio ar gyfer eu defaid a’u gwartheg. Yn y rhan fwyaf o achosion, nid oedd eu ffiniau wedi’u mapio na’u diffinio o’r blaen. Dan dermau’r ddeddf cau tir, roeddent bellach wedi’u rhannu rhwng arglwydd y faenor a’r tirfeddianwyr a oedd â hawliau pori. Roedd yn cynnwys rhan o’r tir uwch i’r gorllewin o Bontdolgoch, ardal o dir sy’n codi ger Gwynfynydd i’r gogledd-ddwyrain o Gaersws, y sbardun o dir uwch yn amgylchynu Cefn Carnedd i’r gogledd-orllewin o Landinam, ardal sylweddol o’r tir uwch rhwng Moel Iart a Bryn Penstrowed ar hyd ymyl deheuol Basn Caersws, ond roedd hefyd yn cynnwys ardaloedd sylweddol o ddolydd iseldirol ym mhentref Caersws ac o’i amgylch, rhan isaf Afon Carno ger ei chymer ag Afon Hafren a rhan isaf Nant Manthrig, ychydig i’r gogledd o Gaersws. Crëwyd tirwedd caeau neilltuol o ganlyniad i’r symudiad cau tir, a nodweddir gan gaeau bach, mawr a mawr iawn ag iddynt ochrau syth, neu lociau rhostirol, y mae gwrychoedd un rhywogaeth neu ffensys pyst-a -gwifrau yn eu diffinio’n aml. Roedd rhai ardaloedd cymharol fach o ffriddoedd (ardaloedd o dir pori garw) yn Llandinam, rhan o Foel Iart, yn parhau yn dir comin agored. Arweiniodd y dosbarthu a fu o’r dirwedd at well rheolaeth ar dda byw, a dirywiad ym mhwysigrwydd ffaldau anifeiliaid o’r math a fu unwaith yn Pound, gerllaw ardal o dir nad oedd wedi’i gau gynt, ar y ffordd sy’n rhedeg i’r gogledd o Gaersws.\nSefydlwyd planhigfeydd coetiroedd yn ystod y 19eg ganrif mewn rhai ardaloedd a gafodd eu cau o ganlyniad i ddeddf cau tir Arwystli, yn enwedig ar y bryniau i’r gorllewin a’r gogledd-orllewin o Landinam. Cafodd ardaloedd eraill o goetir eu plannu yn yr 20fed ganrif fel coetir conwydd Alltwnnog, a blannwyd ym 1954, er enghraifft.\nGwnaeth deddf cau tir Arwystli ddarpariaeth ar gyfer talu iawndal i lechfeddiannau bythynnod. Daeth yr holl lechfeddiannau a wnaed mwy nag 20 mlynedd ynghynt ac na thalwyd rhent na dirwyon ar eu cyfer, yn eiddo i’r deiliaid, ond nid oedd ganddynt hawl i unrhyw gyfran o’r tir comin. Yn achos llechfeddiannau a wnaed llai nag 20 mlynedd ynghynt neu y talwyd rhent amdanynt, byddent yn cael eu hystyried yn eiddo i’r sawl a fyddai’n derbyn y rhent. Fodd bynnag, roedd y bythynnod neu’r llechfeddiannau ‘anghyfreithlon’ hyn yn gymwys ar gyfer iawndal os oedd eu preswylwyr yn dlawd. Ymddengys bod clystyrau o fythynnod yn ardal Little London, ar y bryniau i’r gogledd-ddwyrain o Landinam, ac ym mhentref Caersws ac o’i amgylch, yn cynrychioli llechfeddiannau 20 oed a hŷn, yn dyddio o ddiwedd yr 17eg ganrif neu’n gynharach, ac a gyfreithlonwyd gan ddeddf cau tir 1816. Fe ddaeth rhai o’r bythynnod hyn yn anghynaladwy, a bellach mae yna nifer o safleoedd tai wedi’u gadael (ar ddiwedd y 19eg ganrif a dechrau’r 20fed ganrif mae’n debyg) mewn rhai ardaloedd ffiniol, fel ger Little London a Bryn Belan, er enghraifft.\nMae gwelliannau i’r tir er mwyn cynyddu cynhyrchiant amaethyddol yn y 19eg ganrif a’r 20fed ganrif wedi gadael eu hôl mewn rhai ardaloedd ffiniol ucheldirol ac iseldirol. Roedd cynlluniau draenio a oedd yn ymwneud â ffosydd draenio a draeniau ceramig wedi’u claddu yn cael eu cynnal o ddechrau’r 19eg ganrif ymlaen mae’n debyg. Roedd hyn yn cynnwys systemau helaeth ar dir a oedd yn ddirlawn yn dymhorol o amgylch Llwyn-y-brain i’r gogledd-ddwyrain o Gaersws, ar dir ger Nant Manthrig i’r gogledd o Gaersws, ac yn rhan isaf dyffryn Cerist a dyffryn Trannon i’r gorllewin o Gaersws. Mae’n debygol i dirwedd cefnen a rhych cul gael ei chreu hefyd i wella draenio mewn rhai ardaloedd, fel er enghraifft ger Fferm Gwynfynydd i’r gogledd o Gaersws. Mae carneddi carega’n darparu tystiolaeth weledol o glirio tir a gwella tir pori ucheldirol mewn rhai ardaloedd, fel ar Foel Iart, er enghraifft.\nParhaodd pentref Llanwnog, pentref Llandinam a phentrefan Caersws i ddatblygu ac ehangu bob yn dipyn, gan yn raddol gronni swyddogaethau lled-drefol. Sefydlwyd ysgol yn Llandinam yn ystod cyfnod y Frenhines Elisabeth dan nawddogaeth tirfeddianwyr lleol, ac yn ddiweddarach yn Llanwnog a Chaersws. Daeth llysoedd maenorol, sef y pentreflysoedd lle y daethpwyd i gytundeb ar anghydfodau lleol amrywiol, i gael eu cynnal ddwy waith y flwyddyn yn Llandinam a Chaersws bob yn ail. Adeiladwyd tafarndai yn y ddwy ganolfan hyn ac yn Llanwnog o ganlyniad i welliannau i rwydwaith y ffyrdd ac adeiladu pontydd newydd neu rai gwell o ganlyniad i’r ffyrdd tyrpeg ar ddiwedd y 18fed ganrif a dechrau’r 19eg ganrif.\nMae’n bosibl i’r pentrefan ym Mhontdolgoch ddechrau datblygu yn y Canol Oesoedd, yng nghyffiniau melin flawd a bwerwyd gan ddŵr, a oedd yn harneisio pŵer Afon Carno. Rhwng yr 17eg ganrif a diwedd y 19eg ganrif, fe ehangodd yn raddol, i gynnwys melin lifio, melin flawd a melin wlân, gyda tai melin a bythynnod gweithwyr cysylltiedig. Cafodd dyfodiad y rheilffyrdd ar ddechrau’r 1860au ychydig o effaith ar ddatblygiad Pontdolgoch a Llandinam, er mai ar Gaersws y bu’r effaith fwyaf nodedig, ger cyffordd llinell y Cambrian a llinell Canolbarth Cymru, ac o ddechrau’r 1870au, cyffordd Rheilffordd y Fan a oedd yn gwasanaethu’r mwyngloddiau plwm a barytes i’r gogledd o Lanidloes. Ychwanegodd dirywiad y diwydiant gwlân ar ddechrau’r 19eg ganrif at y broblem tlodi gwledig, ac roedd yn ffactor a gyfrannodd at adeiladu Tloty Undeb Deddf y Tlodion Caersws a’r Drenewydd ar gyrion dwyreiniol Caersws yn y 1830au. Ar ei anterth, roedd yn gartref i 258 o dlodion, llawer ohonynt o'r diwydiant gwlân.\nMae ffermydd gwasgaredig o feintiau amrywiol yn nodweddu’r dirwedd wledig fodern. Y prif ddefnydd tir ledled yr ardal bellach yw glaswelltir parhaol ar y tir gwell a phorfa arw ar dir y bryniau. Cynhelir peth ffermio llaeth o hyd ar y tir is, gan aeafu gwartheg dan do yn ystod misoedd y gaeaf. Cynhyrchir gwartheg yn bennaf ar gyfer lloi i’r farchnad stôr, gan aeafu’r mwyafrif o wartheg mewn buarthau a staliau rhyddion. Ym misoedd yr haf yn unig y defnyddir porfeydd rhostirol, yn bennaf ar gyfer cynhyrchu defaid. Bydd pesgi ac wyna’n digwydd yn bennaf ar diroedd is yn ystod misoedd y gaeaf. Ychydig o gnydau âr a dyfir bellach, os o gwbl. Ar un adeg, roedd ffermio moch ar raddfa fechan yn bwysicach, yn ôl y cutiau moch sydd wedi goroesi o ddiwedd y 19eg ganrif a dechrau'r 20fed ganrif, mewn nifer o ffermydd a thyddynnod, ond mae hyn yn anghyffredin bellach. Gwerthwyd llawer o ffermydd a oedd yn wreiddiol yn rhan o stadau mwy yn ystod y 1920au i denantiaid cyfredol a barhaodd â mentrau teuluol, er bod llawer o ffermydd bellach yn cael eu rhedeg gan un ffermwr. Arweiniodd y dwysáu mewn ffermio ar ddiwedd yr 20fed ganrif at gyfuno ffermydd, y rhai llai yn arbennig, i greu unedau mwy dichonadwy. Mae’r helfeydd ffesantod ar y stadau a’r pysgota brithyll yn ardal Llandinam yn ychwanegu at yr incwm gwledig.\nAdeiladau yn y dirwedd: cymeriad aneddiadau\nMae i’r tri anheddiad cnewylledig yn Llanwnog, Caersws a Llandinam gymeriad gwahanol iawn. Yr eglwys ganoloesol yw canolbwynt Llanwnog, ac mae’n cynnwys o leiaf un adeilad sy’n dyddio o’r 17eg ganrif. Mae cyfres o ffermydd yn amlwg yn y pentref, ac mae’r adeiladau fferm sydd wedi’u cadw yn cyfrannu llawer at ei gymeriad. Er ei wreiddiau Rhufeinig, mae gan Gaersws gymeriad pentref ar ochr y ffordd a ddatblygodd ger croesfan afon bwysig, cyffordd a hen gyffordd rheilffordd. Er bod yna o leiaf un adeilad cynhenid traddodiadol yn y pentref, mae ei gymeriad yn llawer mwy trefol a diwydiannol na gwledig, mewn sawl agwedd, er ar raddfa fechan iawn. Felly mae datblygiad yn cynnwys cyfres o resi tai, ac un ohonynt â thri llawr, yn dyddio yn ôl pob tebyg o ddechrau’r 19eg, ac sy’n atgof o’r rhesi sy’n gysylltiedig â’r diwydiant gwlân ym Mhenygloddfa, y Drenewydd. Mae llawer o’r gweddill yn amlwg yn ddiweddarach na’r rheilffordd, ac mae yna nifer o unedau bach diwydiant ysgafn. Mae’n ymddangos bod rhan hynaf Llandinam yn tarddu o gyfnod cynnar, gyda nifer o adeiladau’n goroesi o’r 17eg ganrif, ac mae yna sawl adeilad bach brodorol wedi’u clystyru mewn patrwm anffurfiol sy’n atgof o sgwatio. Mae Stad Dinam wedi ychwanegu gorchudd o ddatblygiad wedi’i gynllunio at yr anheddiad anffurfiol hwn, ac mae canolbwynt adeiladu diweddarach wedi symud at y briffordd.\nMae’r adeiladau sydd wedi goroesi ym Masn Caersws yn cyfrannu’n sylweddol at gymeriad a chydlyniad ardal y dirwedd hanesyddol, lle gellir adnabod nifer o themâu pensaernïol arwyddocaol. Mae’r ardal yn nodedig am ei chronoleg hir o adeiladu, gyda deunydd canoloesol wedi goroesi yn yr eglwysi yn Llandinam a Llanwnog, a chyda nifer o dai yn dyddio o’r 16eg ganrif a dechrau’r 17eg ganrif o leiaf, rhai ohonynt yn awgrymu cyfnod cymharol lewyrchus ar yr adeg hon. Fodd bynnag, mae’n ddiddorol bod rhai adeiladau cymharol fach wedi goroesi o’r 17eg ganrif. Mae yna rai adeiladau da o’r 18fed ganrif, ond mae’n amlwg y bu cyfnod o weithgarwch adeiladu yn ystod y 19eg ganrif, yn gysylltiedig â gwella’r rhwydwaith o ffyrdd tyrpeg, datblygu nifer o’r stadau mawr a dyfodiad y rheilffyrdd. Er bod tyddynnod o’r cyfnod hwn yn parhau’n gadarn yn y traddodiad brodorol, daw llawer o’r ffermdai ac adeiladau eraill o draddodiadau pensaernïol gwâr. Mae adeiladu’r 20fed ganrif yn cynnwys mudiad tyddynnod y cyngor sir, adeiladu parhaus ar stad Plas Dinam, a pheth adeiladu tai cyngor. Mae datblygu preifat sylweddol hefyd wedi bod yng nghefn gwlad, yn enwedig yn y bloc o dir i'r gogledd-ddwyrain o Lanwnog yn yr 20fed ganrif.\nMae’r ardal gyfan yn hynod o amrywiol o ran ei defnydd o ddeunyddiau adeiladu. Defnyddiwyd fframiau pren yn yr adeiladau cynharaf, ond ymddengys fod hyn wedi parhau yn hirach yn achos y rhai o statws is. Awgryma’r ffaith fod nifer o adeiladau nenfforch wedi goroesi yn yr ardal fodolaeth traddodiad cynharach. Gwnaeth y ffermdy yn Llwyn-y-brain, i’r dwyrain o Gaersws, a Phorth-gwibedyn, ar ochr ddeheuol y dyffryn i’r de-ddwyrain o Gaersws, ddechrau fel tai neuadd â nenfforch yn y 15fed ganrif neu ddechrau’r 16eg ganrif yn ôl pob tebyg. Mae bwthyn ym Mhontdolgoch yn cynnwys cyplau ffrâm bocs a chyplau nenfforch.\nGwyddys am ysguboriau nenfforch sydd efallai yn dyddio o’r 16eg ganrif ym Mherthddu, ychydig y tu hwnt i ffiniau de-orllewinol ardal y dirwedd hanesyddol. Collwyd adeilad o’r math hwn, sef ysgubor nenfforch â waliau â fframiau pren yn Nhre-gastell, tuag Aberhafesp yn gymharol ddiweddar, pan gafodd ei ddymchwel yn yr 1980au. Yn ddiamau, mae llawer o adeiladau eraill a oedd yn perthyn i'r traddodiad hwn wedi diflannu o'r ardal heb gofnod.\nMae nifer o dai bonedd arunig yr iseldir wedi goroesi yn yr ardal, megis Neuadd Llandinam a Neuadd Maes-mawr, ychydig uwchben gorlifdir Afon Hafren a Pherth-eiryn ger Llanwnog, sy’n dangos y defnydd amlwg o bren yn parhau yn yr 16eg ganrif a thrwy gydol yr 17eg ganrif ar gyfer fframio bocs â physt cynhaliol yn agos at ei gilydd. Mae hyn yn arwydd penodol o statws uchel. Daeth Neuadd Llandinam i feddiant John Read, uchel siryf o’r teulu Herbert o Lanffynhonwen yng nghanol yr 17eg ganrif. Cartref Griffith Lloyd, uchel siryf yn y 1570au oedd Maes-mawr (sydd bellach yn westy). Bu’n gartref eto i uchel siryfion yn y 1660au, yn ystod y Rhyfel Cartref. Strwythurau â fframiau pren oedd nifer o dai a ffermdai amlwg eraill hefyd i ddechrau, ac mae’n debyg bod ganddynt oll doi gwellt yn wreiddiol. Adeiladwyd tŷ a oedd yn eiddo i’r teulu Herbert yn Park, Pen-prys gynt, ger cymer Afon Carno ac Afon Trannon mewn modd tebyg, â phren â physt cynhaliol yn agos at ei gilydd, tua diwedd yr 17eg ganrif. Roedd Carnedd, rhwng Afon Cerist ac Afon Hafren, eto â ffrâm bren yn wreiddiol. Ychwanegwyd asgell groes ffrâm bren at y neuadd gynharach â nenfforch yn ffermdy Llwyn-y-brain yn y cyfnod hwn.\nMae’n debygol i dechneg adeiladu â fframiau pren barhau i gael ei defnyddio’n gyffredin ar gyfer adeiladau llai yn yr 17eg ganrif ac wedi hynny. Mae’n debygol bod Little House, i’r gogledd-orllewin o Landinam, sy’n dyddio o 1692, yn enghraifft brin sydd wedi goroesi o adeilad bach gwledig unllawr â ffrâm bren, a oedd ar un adeg yn fwy cyffredin o lawer yn yr ardal. Mae yna sawl bwthyn, yn cynnwys ym mhentref Llandinam er enghraifft, ac ar ochr y ffordd i’r de o’r pentref, sydd â’r coed hirfain sy’n nodweddiadol o draddodiadau fframio pren diweddarach mor ddiweddar â’r 18fed ganrif neu hyd yn oed ddechrau’r 19eg ganrif. Gwelir estyll tywydd ar bron iawn yr holl adeiladau amaethyddol â fframiau pren, tra bod adeiladau domestig yn nodweddiadol yn 'ddu a gwyn', â phaneli wedi’u plastro yn mewnlenwi fframiau bocs.\nDechreuwyd defnyddio carreg yn gynnar ar gyfer adeiladu’r eglwysi canoloesol yn Llanwnog a Llandinam, lle mae yna ychydig o ddeunydd carreg canoloesol wedi goroesi o’r 13eg ganrif i’r 15fed ganrif. Yn achos Llanwnog o leiaf, ystyrir ei fod yn cynnwys peth tywodfaen cochlyd o amddiffynfeydd y gaer Rufeinig ym mhentref Caersws. Defnyddiwyd carreg yn helaeth ar gyfer adeiladau domestig, adeiladau amaethyddol ac adeiladau bach diwydiannol, o ddechrau’r 17eg ganrif ymlaen mae’n debyg. Mae yna amrywiadau amlwg yn y ffordd y’i defnyddiwyd, yn amrywio o rwbel garw i flociau sgwâr a phatrymog. Mae’n debygol bod nifer o chwareli bach sydd wedi’u gwasgaru ledled yr ardal yn ffynonellau cynnar o garreg ar gyfer adeiladu. Fodd bynnag, o ddechrau’r 19eg ganrif, ac yn gynharach mae’n debyg, roedd y chwarel gerrig fasnachol oedd eisoes ym Mhenstrowed, ychydig y tu hwnt i ffin de-ddwyreiniol ardal y dirwedd hanesyddol, yn cynhyrchu. Mae’r amrywiadau hyn yn adlewyrchu statws cymdeithasol a threfniadaeth gwaith adeiladu, cymaint â chronolegau adeiladu.\nDefnyddiwyd brics mewn nifer o dai o statws uwch yn y 18fed ganrif, a daethant i gael eu defnyddio'n fwy helaeth yn ystod y 19eg ganrif, wrth iddynt barhau'n aml i gael eu dewis fel y deunydd ar gyfer adeiladau o statws cymharol uchel. Hyd at tua hanner cyntaf y 19eg ganrif, ymddengys y cynhyrchid brics yn lleol, gan ddefnyddio dyddodion rhewlifol o glai brics da, sydd i’w gweld mewn band sy’n rhedeg o ddyffryn Cerist a dyffryn Trannon, i’r gogledd o Afon Hafren, i’r ardal i’r gogledd ac i’r gogledd-orllewin o Gaersws. Gwyddys am odynau teils Rhufeinig ym mhentref Caersws ei hun. Mae yna dŷ sy’n dyddio o’r 18fed ganrif ym mhentref Llandinam, sy’n defnyddio brics er mwyn addurno, mewn modd sy’n awgrymu hyder sylweddol yn y deunydd, ac mae’n arwydd o’i statws. Mae ffrynt o frics sy’n dyddio o’r 18fed ganrif gan Perth-eiryn, tŷ ffrâm bren statws uchel o’r 17eg ganrif ym Mhontdolgoch. Adeiladwyd hen Dloty Undeb Deddf y Tlodion Caersws a’r Drenewydd yng Nghaersws (Ysbyty Llys Maldwyn yn ddiweddarach, ac mae wedi’i drosi’n llety preswyl yn ddiweddar), rhwng 1837-40. Roedd hyn yn rhannol mewn brics a gynhyrchwyd mewn gweithfeydd brics a sefydlwyd yn y caeau ychydig i’r gogledd-ddwyrain, ac yn rhannol mewn cerrig o chwarel Penstrowed. Ymddengys bod brics lleol wedi’u gwneud â llaw wedi’u defnyddio hefyd ar gyfer adeiladu casgliadau o adeiladau fferm yn yr ardal, fel yng Ngharnedd a Threwythen-fawr.\nTua diwedd y 19eg ganrif, daeth defnyddio brics lliw i fod yn ffasiynol, ochr yn ochr â’r coch mwy traddodiadol. Roedd y defnydd hwn o sawl lliw o bosibl yn awgrymu cynhyrchu lleol, er yr ystyrir weithiau mai nodwedd o’r cyfnod ar ôl dyfodiad y rheilffyrdd oedd hyn, pan ddaeth cludiant yn haws. Ystyrir bod defnyddio brics lliw yn gysylltiedig â nawddogaeth stad yn aml hefyd, megis Church House Farm, sef y fferm fwyaf yn Llanwnog, sydd â nifer o nodweddion yn cynnwys simneiau ar ongl groeslinol sy’n awgrymu cymeriad stad. Roedd nifer o weithfeydd brics masnachol wedi’u sefydlu yn y gymdogaeth erbyn ail hanner y 19eg ganrif, yn cynnwys gweithfeydd brics Parry a Jones, ychydig i’r gogledd o Afon Hafren yn y Drenewydd. Mae amryw o adeiladau yng Nghaersws a Llanwnog yn dangos amrywiaeth arbennig o dda o liwiau a mathau o frics ar gyfer tai ac adeiladau eraill, yn cynnwys defnyddio brics melyn ar gyfer sied peiriannau Rheilffordd y Fan a adeiladwyd ym 1871.\nDeunydd arall sy’n fwy amlwg yn ddiwydiannol yw haearn rhychog. Dechreuwyd ei ddefnyddio’n helaeth o ddiwedd y 19eg ganrif a dechrau’r 20fed ganrif ar gyfer siediau a chytiau fferm, megis y rhai sy’n gysylltiedig â melin Tŷ Coch ym Mhontdolgoch, ac yn enwedig ysguboriau gwair. Mae hefyd i’w weld weithiau fel cladin ar gyfer talcennau bregus tai.\nEr bod yna, yn gyffredinol, ddilyniant o ddeunyddiau adeiladu o bren i garreg i frics, mae cysylltiad agos hefyd rhwng y deunyddiau a ddefnyddir a statws cymdeithasol, a defnyddiwyd pren ar gyfer adeiladau llai ymhell wedi i garreg neu frics gael eu defnyddio ar gyfer tai o statws uwch. Gwelir yn glir y dilyniant o ddeunyddiau a ddefnyddiwyd yn yr adeiladau a ailadeiladwyd neu a ailadeiladwyd yn rhannol gyda deunydd ‘newydd’, ond gellid defnyddio cyfuniad o ddeunyddiau hefyd, ac mae yna enghreifftiau o adeiladau sy’n defnyddio fframiau pren rhwng talcennau o garreg: gellir gweld y rhain fel camau yn natblygiad technegau adeiladu, ond mae’n bosibl bod defnyddio deunydd ‘newydd’ hefyd yn nodi statws. Gwelid llechi Gogledd Cymru fel deunydd ar gyfer toi ar bron bob adeilad, o’r 19eg ganrif.\nMathau o adeiladau a hanes cymdeithasol ac economaidd\nMae nifer o dai heb dir yng Nghaersws a Llandinam, ond y tu hwnt i’r aneddiadau hyn, mae gan y mwyafrif o adeiladau gysylltiad amlwg ag amaeth, boed hynny fel ffermydd neu fel tyddynnod. Mae yna amrywiadau clir ym meintiau ffermydd, yn cynnwys sawl fferm fawr i’r gorllewin o Afon Hafren, ond ceir cyfres hefyd o dyddynnod llai o lawer yn yr ardal hon ac mewn ardaloedd eraill, yn cynnwys rhai â fawr ddim o adeiladau allan amaethyddol. Mae yna rai bythynnod ffermydd wedi’u gwasgaru ledled yr ardal o hyd, a nifer ohonynt yn dyddio o’r 17eg ganrif.\nGellir gwahaniaethu o bosibl rhwng ffermydd ucheldirol llai (yn nodweddiadol ag adeiladau wedi’u hadeiladu mewn rhes), a’r ffermydd iseldirol mwy, lle mae’r adeiladau ar wahân. Yn aml, mae rhai o’r tyddynnod llai yn edrych fel llechfeddiannau, ond mae llawer o’r ffermydd mwy yn edrych fel ffermydd stad, oherwydd cymeriad pensaernïol y ffermdai a ffurf a gosodiad yr adeiladau fferm eu hunain. Maent yn cynnwys nifer o enghreifftiau o adeiladau o’r 19eg ganrif sydd wedi’u cynllunio’n dda ac wedi’u hadeiladu o frics, er enghraifft yng Ngharneddau a Threwythen-fawr, fel y crybwyllwyd uchod. Yn gyffredinol, mae’n ymddangos mai lletya stoc oedd eu diben, ac maent weithiau yn ychwanegiad at adeiladau fferm â fframiau pren ag estyll tywydd cynharach o lawer, a oedd hefyd, mae’n debyg, yn gysylltiedig â stoc. Mae’n ymddangos bod y casgliadau hyn o adeiladau’n cynrychioli effaith gwelliannau fferm a roddwyd ar waith gan nifer o’r stadau mwy yn ystod y 19eg ganrif, megis y teulu Read a’r teulu Crewe-Read o Neuadd Llandinam a Phlas Dinam a’r teulu Williams Wynn o Wynnstay.\nMae’n ymddangos bod ysguboriau haearn rhychog yn nodwedd o ffermydd stad yn benodol, ac maent yn cynrychioli cyfnod pellach o fuddsoddi tua diwedd y 19eg ganrif ac i mewn i’r 20fed ganrif, gan bwysleisio pwysigrwydd parhaus magu stoc yn yr economi amaethyddol. Mae yna hefyd gyfres bwysig o dyddynnod cyngor sir cynnar yn yr ardal, yn cynnwys, er enghraifft, Maesteg, Lôn Wig, Caersws.\nRoedd nifer o’r ffermydd a’r tai mwy yn yr ardal, megis Neuadd Llandinam, Neuadd Maes-mawr a Park wedi’u ffurfio fel canolfannau stad o’r 16eg ganrif a’r 17eg ganrif. Fodd bynnag, mae’n ymddangos mai ychydig o ddylanwad a gafodd y cyfnod cynharach hwn o stadau, y tu hwnt i gyfoeth uniongyrchol y prif dŷ ei hun. Yn y 19eg ganrif, daeth dylanwad y stadau ar gymeriad yr adeiladau yn ardal nodwedd y dirwedd hanesyddol yn fwyfwy amlwg. Iaith bensaernïol aruchel Broneirion, yn y dull Eidalaidd (bellach mae’n ganolfan gynadledda a hyfforddi breswyl ar gyfer mudiad y Guides), â’i borthy Gothig ac adeiladau eraill cysylltiedig (Fron Haul a Bryn-Hafren) sy’n rhoi’r arwydd cyntaf o hyn. Adeiladwyd y casgliad o adeiladau, sy’n gorwedd ychydig uwchben y gorlifdir wrth odre’r bryniau i’r gorllewin o Landinam, ar gyfer y diwydiannwr amlwg David Davies ym 1864-65. David Walker o Poundley a Walker oedd yn gyfrifol am y cynllun. Mae Plas Dinam yn blasty hynod o gain, ac adeiladwyd cyfres o swyddfeydd cysylltiedig i’r dwyrain o’r tŷ. W. E. Nesfield a gynlluniodd y tŷ, yn yr arddull frodorol ganoloesol Seisnig. Fe’i adeiladwyd ar safle newydd ym 1873-74 ar gyfer Capten J. O. Crewe-Read o Neuadd Llandinam, yna bu disgynyddion David Davies yn byw yno.\nMae arwyddion o nawddogaeth stad hefyd ym mhentref Llandinam, yn y gyfres o fythynnod ar hyd ochr y ffordd i’r gogledd o’r pentref, sydd â ffurfiau Celf a Chrefft amlwg gyda’u waliau plastr garw gwyn, a’u ffenestri casment â phaenau bach, ond hefyd yn institiwt y pentref, yr ysgol, a’r capel sydd â chryn waddol. Mewn mannau eraill, mae graddfa a chymeriad adeiladau fferm hefyd yn awgrymu gwaith a noddwyd gan y stadau, ac mae yna rai ffermdai a gafodd eu hailadeiladu, mae’n debygol, trwy nawddogaeth stad, yn cynnwys Middle Gwern-eirin i’r gorllewin o Froneirion, a Chaetwp i’r gogledd-ddwyrain o Blas Dinam. Mae’r ddau yn enghreifftiau o adeiladu mewn arddull Gothig ar ddiwedd y 19eg ganrif. Mae Neuadd Lwyd, i’r de o’r pentref, yn perthyn i genhedlaeth gynharach, tua 1830-40, ond mae'n bosibl bod ei chymeriad Sioraidd gwâr a’r to talcennog yn arwyddion o nawddogaeth stad. Ar y cyfan, fodd bynnag, mae’r dystiolaeth yn awgrymu bod y stad wedi tyfu dros gyfnod yn ystod y 19eg ganrif. Mae ei hadeiladau wedi’u codi ar safleoedd ffermydd ffyniannus eraill a sefydlwyd yn gynharach neu wedi ychwanegu atynt mewn cyfnod amlwg o welliant. Mae’n ymddangos bod hanes tebyg i bentref Llandinam, lle cafodd y pentref ei ehangu dan nawdd y stad.\nMae’n bosibl i stadau eraill hefyd chwarae rhan mewn llunio’r dirwedd. Yng Nghaersws, er enghraifft, tŷ sy’n dyddio o ganol y 19eg ganrif yw Dolaethnen, a chanddo gymeriad pensaernïol gwâr. Mae'n gysylltiedig â stad Williams Wynn. Mae’n bosibl i’r tŷ stad tal o garreg sy’n dyddio o ganol y 19eg ganrif ym Mhen-y-borfa-fawr, ar y briffordd i’r gogledd-orllewin o bentref Caersws, eto gael ei adeiladu ar gyfer yr un stad.\nYn achos cyfnodau cynharach, er bod yr holl waith adeiladu’n perthyn i draddodiad brodorol, mae yna ystod amlwg o feintiau tai, a soffistigeiddrwydd mewn cynllunio ac adeiladu. Felly mae Neuadd Llandinam a Neuadd Maes-mawr yn nodweddiadol nid yn unig am eu maint sylweddol a’u defnydd helaeth o ddeunyddiau, ond hefyd am eu cynllunio rhanbarthol. Mae ganddynt gynllun mynedfa drwy lobi sy’n nodweddiadol o Ddyffryn Hafren ar ddechrau’r 17eg ganrif. Roedd llawer o adeiladau eraill o’r 17eg ganrif a’r 18fed ganrif yn fwy syml o lawer o ran eu hadeiladu a’u cynllunio, ond yn y 19eg ganrif, bu hwrdd arall o weithgarwch adeiladu, pan welwyd yr adeiladau mwyaf dinod yn unig yn glynu at y traddodiadau brodorol. Mae hyn wedi’i nodi yn gyntaf gan gyflwyno brics, yna gan ddefnyddio ffurfiau Sioraidd wâr. Yn ddiweddarach, fel y nodwyd uchod, cyflwynwyd arddulliau eraill, yn cynnwys arddull Eidalaidd a Gothig ym Mroneirion, ac arddull frodorol ganoloesol Seisnig ym Mhlas Dinam.


Gellir dweud: yn y De yw’r cwn gorau - North Wales Live\nGellir dweud: yn y De yw’r cwn gorau\nUCHAFBWYNT y Treialon Meithrin Cwn Defaid yw’r ornest rhwng y De a’r Gogledd am Darian y Western Mail.\nFe’i cynhelir yn y De a’r Gogledd am yn ail ac eleni yn agos i Wrescam oedd y lleoliad.\nYn ystod misoedd yr Hydref cynhelir nifer o dreialon meithrin i gwn dan dair oed gyda’r pymtheg gorau o’r De yn herio’i gilydd . Mae hi’n gystadleuaeth phwysig – cyfle i weld cwn y dyfodol.\nRoedd y cae treialon eleni yn dipyn o brawf i gwn ieuainc gyda’r defaid Cymreig croes Cheviot mewn cyflwr da ac yn anodd i’w trin ar brydiau. Er fod y cae yn weddol wastad roedd yna bantiau lle collai’r cwn olwg ar y defaid, yn enwedig wrth eu cyrchu.\nGan nad oedd y defaid yn barod iawn i aros ben ucha’r cae, anodd oedd dal y clwydi cyrchu oherwydd cyflymdra’r defaid.\nAnodd hefyd oedd cael llinell syth wrth yrru’r defaid ac roedd didoli yn gofyn am gryn amynedd ac amser. Canlyniad hyn fu i nifer fethu â gorffen mewn pryd.\nGellir dweud mae yn y De roedd y cwn gorau gan iddynt ennill pum safle cyntaf gyda thîm y De yn ennill Tarian y Western Mail am y drydedd flwyddyn yn olynol.\nRichard Millichamp gyda’i gi Dan oedd y pencampwr gyda David Howells yn ail a’r ddau o Bort Talbot, 3ydd Kevin Evans o Libanus, 4ydd Kevin Gordon o’r Gyr, 5ed Aurwen Price o Landrindod a Medwyn Evans o Lanfachreth yn 6ed.\nBu 2011 yn flwyddyn arbennig i Dde Cymru. Yn y Treialon un dyn a’i gi ar y teledu llwyddodd Llion Harris o Ogledd Penfro i gipio teitl y Trafodwr Ifanc gorau. Yn ogystal â hyn roedd y tîm gorau i gyd yn aelodau o Dde Cymru. Yn Nhreialon Cenedlaethol Cymru llwyddodd unarddeg o aelodau’r De gyrraedd carfan o bymtheg.\nUchafbwynt y flwyddyn oedd gweld Eirian Morgan o Aberystwyth gyda’i gi Spot yn ennill y Pencampwriaeth y Treialon Rhyngwladol. Gyda llaw, dyma’r tro cyntaf erioed i un o Geredigion ennill yr anrhydedd. Eisioes erdychir ymlaen yn eiddgar at Dreialon Cymru sydd i’w cynnal yn agos i’r Trallwm ar Orffennaf 19, 20 a 21.


Pwdinau - Bezzia | Bezzia\nY Pwdinau Nhw yw'r prydau melys neu chwerwfelys sy'n cael eu bwyta fel arfer ar ôl y prif brydau bwyd, p'un a ydyn nhw'n hufenau, cacennau, cacennau, hufen iâ, siocledi, ac ati. Fel rheol mae ganddyn nhw gyfraniad calorig ac egnïol gwych, ond yn Bezzia byddwn hefyd yn darparu ar gyfer y rhai sy'n iachach.\nOs yw pwdinau'n cael eu nodweddu gan rywbeth, mae hynny oherwydd yr anfeidredd ohonynt sydd a'r gwahanol ffurfiau y gallant eu cymryd. Mae hyn oherwydd bod pwdinau ym mhob tymheredd a gwead (ar yr un pryd, poeth, oer, wedi'u rhewi a'u cymysgu).\nMae'r dysgl hon fel arfer yn swyno pobl, felly nid ydym yn oedi cyn eich gwahodd i'r adran sy'n ymroddedig iddi ryseitiau pwdinau.\nAi hwn yw un o'r cacennau briwsionyn gorau a gawsom erioed? Yn Bezzia rydym yn glir bod y gacen hon o ...\nMadeleines o oren gyda siocled\nA gawn ni fyrbryd? Pan ddaw at gael byrbryd neu fynd gyda choffi yng nghanol y prynhawn, mae'n well gan lawer ohonom frathu ...\nCwcis Pan de Muerto\nMae Pan de Muertos yn fara melys Mecsicanaidd sy'n nodweddiadol iawn o Ddydd y Meirw. Rysáit Nadoligaidd sy'n ...\nCacen sbwng pwmpen gwenith cyflawn gyda rhesins\nMae'r gacen sbwng pwmpen gwenith gyfan gyda rhesins yr wyf yn ei chynnig heddiw yn berffaith ar gyfer brecwast, byrbryd neu, pam lai, ...\nHeddiw rydym yn eich gwahodd i baratoi melys anorchfygol yn Bezzia. Cacen gaws brownie gyda dulce de leche a sinamon neu ...\nYdych chi'n cofio'r sbectol o gaws ffres wedi'i chwipio, compote a sinamon a gynigiwyd gennym yr wythnos diwethaf? Y compote ...\nGwydrau o gaws ffres wedi'i chwipio, compote a sinamon\nYdych chi'n hoffi pwdinau afal? Un o'n ffefrynnau yw, heb amheuaeth, y pastai crwst pwff gyda chompot ac afal ...\nMae Fall yn amser gwych i bobi cwcis. Yn Bezzia nid ydym byth yn ddiog i droi ar y popty, ond ...\nPwy sydd ddim yn teimlo fel rhoi cynnig ar y cwcis almon hyn sydd wedi'u llenwi â siocled? Peidiwch â chael eich cario i ffwrdd gan ei ...\nCacen crwst pwff gyda chompot ac afal\nNeu beth yw'r un pastai afal gyda mwy o afal. Gobeithio eich bod chi'n hoffi pasteiod afal ...\nPwy sydd ddim eisiau mynd gyda'r coffi y prynhawn yma gyda rhai pasiegos sobaos fel y rhai rydyn ni'n eich dysgu chi iddyn nhw ...


Y Sefyllfa yng Nghonwy\nCartref Preswylwyr Tai Cartrefi Gwag Y Sefyllfa yng Nghonwy\nAr unrhyw un adeg, mae mwy na 1600 o gartrefi yn sir Conwy sydd wedi bod yn wag am 6 mis neu fwy. Mae llawer o’r eiddo hyn mewn cyflwr da ac yn parhau’n wag tra mae’r perchnogion yn penderfynu beth i’w wneud gyda nhw. Fodd bynnag, mae eraill mewn cyflwr gwael neu’n aros yn wag am gyfnodau hir. Gall eiddo fel y rhain gael effaith negyddol ar eiddo gerllaw.\nCost cartref gwag\nMae un amcangyfrif yn awgrymu bod cartref gwag yn costio’i berchennog oddeutu £135 yr wythnos (neu £7018 y flwyddyn), wrth ystyried colli incwm rhent, ynghyd â'r costau sy'n gysylltiedig â dirywiad, fandaliaeth, yswiriant a thalu Treth y Cyngor.\nMae ein Cynllun Cartrefi Gwag Conwy wedi bodoli ers 2008. Mae swyddog pwrpasol i helpu i fynd i’r afael â’r materion gall cartrefi gwag eu cyflwyno weithiau a delio â cheisiadau am fenthyciadau a chyllid grant.\nOs ydych eisiau dweud wrthym am gartref gwag, neu drafod opsiynau ar gyfer eich eiddo gwag, cysylltwch â’r Swyddog Cartrefi Gwag:\nRhif Ffôn: 01492 574235 neu 01492 576274\nYsgrifennwch atom: Y Strategaeth Tai Blwch Post 1, Conwy, LL30 9GL.\nCartrefi Gwag Adborth ar yr ymgynghoriad ar Strategaeth Cartrefi Gwag 2019Adnewyddu annedd sy'n wag yn yr hirdymor a chyfradd TAW gostyngedigBenthyciad Gwella EiddoCartrefi Gwag - Canfodwch sut y gallwn eich helpuCartrefi Gwag – Taflen WybodaethGosod Cartref GwagGrantiau Eiddo Gwag i LandlordiaidPrynu Cartref GwagPwerau Cyfreithiol i Ddelio â Chartrefi GwagRhoi Gwybod am Eiddo GwagStrategaeth Tai GwagTrefnu Gwaith Adeiladu Y Sefyllfa yng Nghonwy


Cyrsiau i addysgwyr - Bute park\nAllan i ystafell ddosbarth byd natur\nMae bod yn y byd naturiol yn cael effaith gadarnhaol ar iechyd a lles meddyliol a chorfforol plant. Bydd treulio amser yn yr awyr agored yn gwella cymhelliant plentyn i ddysgu ac mae bod yn yr awyr agored yn helpu i leddfu straen a thensiwn i blant ac addysgwyr fel ei gilydd.\nMae'r awyr agored yn darparu amgylchedd dysgu unigryw i blant a fydd yn annog chwarae, darganfod, annibyniaeth a hyder.\nMae cyfleoedd ar gyfer dysgu 'bywyd go iawn' yn helpu i wella dychymyg, arbrofi a sgiliau datrys problemau plentyn.\nRahn 1 - Dysgu Yn yr Awyr Agored i'r rhai sy’n Arswydo!\nSut allwn ni gynnwys dysgu yn yr awyr agored yn ein diwrnod ysgol sydd eisoes yn llawn?\nNi ddylai dysgu yn yr awyr agored fod yn bwnc ychwanegol y mae angen ei osod rywsut mewn amserlen brysur. Mae'n gyfle i addysgu mewn amgylchedd cyfoethogi newydd gan fanteisio ar ddysgu 'bywyd go iawn' yn y byd naturiol.\nMae annog dychymyg, arbrofi a rhoi cynnig a methu yn helpu i wella sgiliau datrys problemau, annibyniaeth a hunanhyder plentyn. Heb sôn am wella eu hiechyd a'u lles meddyliol a chorfforol ac wrth gwrs, cael rhywfaint o hwyl!\nMae'r cwrs hwn ar gyfer addysgwyr, dewch draw i gymryd rhan yn ein cyflwyniad i ddysgu yn yr awyr agored.\nYmunwch â Swyddog Addysg Parc Bute am sesiwn ymarferol a fydd yn rhoi syniadau gwych a gweithgareddau hwyliog i fynd â nhw'n ôl i roi cynnig ar fynd â’ch dosbarth allan i unrhyw leoliad awyr agored.\nDyma gyfle i fagu eich hyder a'ch ysbrydoli i ddefnyddio'r awyr agored yn fwy yn eich ymarfer bob dydd.\nDewch draw i gychwyn eich taith i ddarganfod ffordd fwy creadigol o addysgu sy'n grymuso disgyblion drwy ddysgu ymarferol a thrwy brofiad sy'n gysylltiedig â’r cwricwlwm. Byddwn yn treulio'r sesiwn y tu allan ym Mharc Bute, yn archwilio calon werdd y ddinas.\nPris £65 Y pen\nAmser Gweithdy undydd (9.30am – 3.30pm)\nRhan 2 - Gwneud y gorau o'r awyr agored – mynd â dysgu y tu allan\nMae'r cwrs undydd hwn ar gyfer addysgwyr sydd am adeiladu ar eu sgiliau presennol wrth gyflwyno gweithgareddau dysgu yn yr awyr agored.\nYmunwch â Swyddog Addysg Parc Bute am ddiwrnod i brofi ac archwilio, dysgu ac ail-gysylltu â'r amgylchedd naturiol. Byddwn yn treulio'r sesiwn y tu allan ym Mharc Bute, yn darganfod calon werdd y ddinas.\nMae hon yn sesiwn ymarferol, a fydd yn rhoi syniadau newydd i chi am weithgareddau hwyliog a gafaelgar y gellir eu hailadrodd a'u hintegreiddio i'ch cynlluniau gwersi ac y gellir eu defnyddio mewn unrhyw leoliad awyr agored.\nBydd dod draw i un neu fwy o’n sesiynau dysgu yn yr awyr agored ar gyfer addysgwyr yn:-\nMeithrin hyder staff mewn dysgu yn yr awyr agored\nCynnig syniadau a gweithgareddau ar gyfer dysgu yn yr awyr agored a datblygu cysylltiadau gyda’r cwricwlwm\nNodi a deall rôl oedolion yn yr awyr agored\nHelpu staff i nodi rhwystrau i ddysgu yn yr awyr agored a chynllunio ar gyfer sut i’w goresgyn\nHelpu staff i baratoi rhestr o’r eitemau yr hoffent eu prynu i’w defnyddio yn yr awyr agored\nDysgu a pharatoi asesiadau risg a pholisïau ar gyfer rheoli dysgu yn yr awyr agored yn ddiogel\nAwgrymu ffyrdd o annog rhieni/gofalwyr, staff eraill, llywodraethwyr a grwpiau Cymdeithas Rhieni ac Athrawon i gymryd rhan. Sut gallant helpu?\nEdrych ar ffyrdd o weithio gyda’r tywydd a’r gofynion o ran dillad awyr agored\nI archebu cysylltwch â Meriel Jones, Swyddog Addysg, Parc Bute Meriel.jones2@caerdydd.gov.uk.\nCysylltwch â Meriel am wybodaeth ar sesiynau min nos neu gyrsiau diwrnod HMS ar Ddysgu Awyr Agored yn eich ysgol neu lleoliad.


Groeg yn paratoi cais ffurfiol i “fenthyg” Marblis Elgin gan Lundain – Golwg360\nGroeg yn paratoi cais ffurfiol i “fenthyg” Marblis Elgin gan Lundain\n4 Medi 2019 am 08:11 Diweddarwyd am 09:11\nLlun CC0 trwy Comin Wicimedia\nMae gwlad Groeg wrthi’n paratoi cais ffurfiol i’r Amgueddfa Brydeinig yn Llundain i gael benthyg un o’i thrysorau hanesyddol ei hun.\nMae gweinidog diwylliant y wlad, Lina Mendoni yn cadarnhau ei bod yn y broses o hawlio’n ol, dros dro, y cerfluniau 200 oed a gafodd eu symud o deml hynafol y Parthenon ar fynydd Acropolis yn Athen.\nPe bai’n llwyddo i gael benthyg y darnau yn 2021, fe fyddai hynny’n cyd-daro â dau canmlwyddiant y chwyldro a arweiniodd at ffurfio gwladwriaeth fodern Groeg.\nMae wedi dweud wrth deledu Skai TV y gallai Groeg, yn gyfnewid am fenthyg y Marblis, roi benthyg henebion i Lundain.\nMae Groeg o’r farn i’r cerfluniau sy’n dyddio’n ol i’r bumed ganrif cyn Crist, gael eu cymryd o’r Parthenon heb ganiatad, ac y dylen nhw gael eu dychwelyd yn barhaol. Mae’r Amgueddfa Brydeinig yn gwrthod hyn.\nTaflunio cloc ar Downing Street i ‘ddathlu’ Brexit\nCyfaddef na fydd Brexit o fudd i bob busnes\nCôr o Norwy yn canu ‘Yma o Hyd’ ar ôl “cwympo mewn cariad â’r gân”\nAmgylcheddwyr yn ceisio atal torri coed\nBusnesau’n rhybuddio y gall prisiau godi yn sgil Brexit\nCyrch yn erbyn gangiau ‘County Lines’\nDyrchafiad yw’r nod i ymosodwr newydd Abertawe\nBeigel Bakery: dedfrydu dyn am ladd aelodau teulu\nHuw Edwards yn lambastio TripAdvisor am wrthod adolygiadau Cymraeg\nBrychan Llŷr: “Mae angen amlygu peryglon alcohol”\nCôr o Norwy yn canu ‘Yma o Hyd’ – “fe gwympon ni mewn cariad gyda’r gân”\nYsgol gynradd newydd i Gaerdydd: 15 eisiau ysgol ddwyieithog… 876 eisiau un Gymraeg\nBrychan Llŷr: ‘Angen amlygu peryglon alcohol’\nBeirniadu cynlluniau ymgeisydd Llafur i “guro cenedlaetholdeb”\nAelodau Pwyllgor Cymru – Cronfa Dreftadaeth y Loteri Genedlaethol\nAelod Annibynnol - Llywodraeth Cymru\nSwyddog y Ganolfan Wasanaeth - Menter a Busnes\nArweinydd Trawsnewid ADY Rhanbarthol - Cyngor Sir Gâr\nRhagor o swyddi… 28


Bwrdd Gweithredol y Brifysgol, 24 Ebrill 2017 – Bwrdd Gweithredol y Brifysgol - Cardiff University\nCafodd y Bwrdd gyflwyniad gan Ms Alice Streatfeild, Cyfarwyddwr Ymchwil o ORC International am ganlyniadau’r arolwg staff diweddar. Nodwyd bod 69% wedi ymateb i’r arolwg, sydd ychydig yn uwch na chyfartaledd y sector, sef 66%. Cytunwyd ar y meysydd canlynol fel y blaenoriaethau a argymhellir ar gyfer y Bwrdd sy’n deillio o’r arolwg – sut caiff penderfyniadau eu gwneud; cydweithio ar draws y Brifysgol; ac ymgorffori nodau ac amcanion strategol mewn Ysgolion, Adrannau a Cholegau.\nCafodd y Bwrdd ddrafftiau diweddaraf y strategaeth newydd, yr is-strategaethau, y dangosyddion perfformiad allweddol a’r dangosyddion arweiniol. Trafododd y Bwrdd y drafftiau diweddaraf. Bydd mân ddiwygiad yn cael ei wneud a bydd y Pwyllgor Polisïau ac Adnoddau yn eu derbyn.\nCafodd y Bwrdd bapur am ysgoloriaethau/bwrsariaethau 2018/19.\nCafodd y Bwrdd bapur am wella llwybrau at annibyniaeth yrfaol. Bydd cofrestryddion y Coleg, Cyfarwyddwr Adnoddau Dynol a Chyfarwyddwr y Gwasanaethau Ymchwil ac Arloesedd yn mynd ati nawr i ystyried sut i ariannu’r argymhellion.\nY newyddion diweddaraf am ymchwil ac arloesedd


HYWEL DDA (bu farw 950), brenin a deddfwr | Y Bywgraffiadur Cymreig\nHYWEL DDA (bu farw 950), brenin a deddfwr\nPriod: Elen ferch Llywarch ap Hyfaidd\nGelwid ef yn gyffredin yn ' Hywel Dda fab Cadell, tywysog Cymru oll,' ac yn Brut y Tywysogion gelwir ef yn 'ben a moliant yr holl Frytaniaid.' Ef oedd yr unig dywysog Cymreig a gyfenwid yn 'Dda.' Ganed ef tua diwedd y 9fed ganrif; ni wyddys ym mha le.\nUn o feibion Rhodri Mawr oedd Cadell, a rhan ddeheuol tywysogaeth ei dad a etifeddodd ef, sef Seisyllwg (Ceredigion ac Ystrad Tywi). Gadawodd hi i'w ddau fab, Hywel a Clydog, ac wedi marw Clydog yn y flwyddyn 920 cafodd Hywel feddiant llwyr arni. Elen ferch Llywarch ap Hyfaidd o Ddyfed oedd ei wraig, a dug hi Ddyfed yn gynhysgaeth iddo, gan mai Llywarch, yn ôl pob tebyg, oedd yr olaf o dywysogion Dyfed. Tywysog Gwynedd oedd Idwal Foel, ac y mae'n debyg bod Powys hithau yn ei feddiant. Lladdwyd Idwal gan y Saeson mewn brwydr yn y flwyddyn 942, ac er bod ganddo feibion meddiannodd Hywel ei holl diroedd. Daeth ef felly yn 'frenin Cymru oll,' ond bod gan Forgannwg a Gwent eu brenhinoedd annibynnol.\nLlwyddodd ef i gadw heddwch rhyngddo a brenhinoedd Lloegr drwy gydol ei oes drwy ymostwng iddynt. Yn 918 bu ef a Chlydog ei frawd ac Idwal Foel yn plygu glin i Edward fab Alffred Fawr, a thua 926 aeth ef ac Owain o Went i Henffordd i gydnabod awdurdod Athelstan. Ceir ei enw yn ami ar freinlenni Lloegr fel is-frenin, a diau iddo deithio i lys Wessex o bryd i'w gilydd. Yr oedd yn ddigon annibynnol, er hynny, i beri bathu 'ceiniogau' arian yn dwyn ei enw, a hyd y gwyddys ef oedd yr unig dywysog Cymreig a wnaeth hynny.\nI chwarter olaf y 12fed ganrif y perthyn y llawysgrif gynharaf sydd ar gael o 'Gyfreithiau Hywel Dda,' ond tystia'r holl lawysgrifau mai trwy ei orchymyn a than ei awdurdod ef y trefnwyd hwy. Cytunant hefyd ar y cynllun a ddewisodd ef i gyflawni'r gwaith, sef gwysio chwech o gynrychiolwyr o bob cwmwd yn ei dywysogaeth i'r ' Ty Gwyn ar Daf yn Nyfed' i gymanfa fawr. (Codwyd abaty yn agos i'r fan yn ddiweddarach, a'r enw Cymraeg ar bentref Whitland yw Yr Hen Dy Gwyn.) Rhywbryd rhwng 942 a 950 y bu hyn: tua 945, efallai.\nNi ellir gwybod yn iawn beth oedd cynnwys y llyfr cyfraith a luniwyd yn y Ty Gwyn. Gwelodd Aneurin Owen yn y 19eg ganrif y dylid dosbarthu'r llawysgrifau cynharaf yn dri 'dull' pur wahanol i'w gilydd. Tyfodd y gwahaniaeth hwn rhwng y 10fed ganrif a'r 12fed am na pharhaodd undod teyrnas Hywel ddim wedi ei farw ef yn y flwyddyn 950. Bernir mai 'Dull Dyfed' (sef 'Llyfr Blegywryd,' yn ôl dosbarthiad A. W. Wade-Evans) sydd wedi cadw'n gywiraf gynnwys a threfn y ffurf wreiddiol. Y mae'r 'dull' hwn a rhai llawysgrifau eraill yn enwi Blegywryd fel y gwr a ddewiswyd gan y brenin gyda'r 'deuddeg lleyg doethaf o'i wyr i luniaethu ac i synhwyro iddo, ac i'w deyrnas, gyfreithiau ac arferoedd yn berffaith ac yn nesaf y gellid i'r (g)wirionedd a iawnder.' Dywedir ymhellach i'r brenin erchi 'eu hysgrifennu yn dair rhan: yn gyntaf, cyfraith ei lys beunyddiol; yr ail, cyfraith y wlad; y drydedd, arfer o bob un ohonynt.' Yr oedd tri 'llyfr' cyfraith i'w gwneud, h.y. tri chopi: ' un wrth ei lys beunyddiol parhaus gydag ef; arall i lys Dinefwr; y trydydd i lys Aberffraw; megis y caffai tair rhan Cymru, Gwynedd, Powys, Deheubarth, awdurdod cyfraith yn eu plith wrth eu rhaid yn wastad ac yn barod. Ac o gyngor y doethion hynny, rhai o'r hen gyfreithiau a gynhaliodd; eraill a wellhaodd; eraill a ddileodd yn gyfan gwbl, a gosod cyfreithiau newydd yn eu lle. '\nJ. E. Lloyd, A History of Wales: from the Earliest Times to the Edwardian Conquest (London 1912), 333-43, 354-6\nWade-Evans, Welsh Medieval Law, being a text of the laws of Howel the Good, namely the British Museum Harleian ms. 4353 of the 13th century, with translation, introd., appendix, glossary, index, and a map (Rhydychen 1909)\nT. Lewis, A Glossary of Mediaeval Welsh Law based on upon The Black Book of Chirk (Manceinion 1913)\nT. P. Ellis, Welsh Tribal Law and Custom in the Middle Ages (Rhydychen 1926)\nWilliams a Powell, Cyfreithiau Hywel Dda yn Llyfr Blegywryd (dull Dyfed) argraffiad beirniadol ac eglurhaol\nDaniel Huws, 'Leges Howelda at Canterbury', Cylchgrawn Llyfrgell Genedlaethol Cymru xix (1976) tt. 340-344\nDaniel Huws, Peniarth 28: darluniau o Lyfr Cyfraith Hywel Dda (Aberystwyth 1988)\nA.D. Carr a Dafydd Jenkins, A Look at Hywel's Law (Hendy Gwyn ar Daf 1985)\nArchifau LlGC: Peniarth MS 28: Leges Hywel Dda\nArchifau LlGC: NLW MS 20143A: Laws of Hywel Dda\nArchifau LlGC: NLW MS 24029A: Llawysgrif Boston o Gyfreithiau Hywel Dda\nArchifau LlGC: Peniarth MS 29: Llyfr Du'r Waun\nPrifysgol Cymru: Gwefan Cyfraith Hywel (cyrchwyd Gorffennaf 2020)\nErthygl Wicipedia: Hywel Dda\nWilliams, S. J., (1953). HYWEL DDA (bu farw 950), brenin a deddfwr. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 27 Medi 2021, o https://bywgraffiadur.cymru/article/c-HYWE-DDA-0950


Gêm Cars Arwr Ar-lein. Chwarae am ddim\nGêm Cars Arwr\nWedi chwarae: 113487\nChwaraewch y gêm Cars Arwr Ar-lein:\nGêm Disgrifiad Cars Arwr\nRazukras eich car a dychmygu eich bod yn y beiciwr coolest yn y byd. Dylai'r car adlewyrchu eich byd mewnol! . Chwaraewch y gêm Cars Arwr ar-lein.\nNodweddion technegol y gêm Cars Arwr\nGêm Cars Arwr Ychwanegodd: 14.07.2012\nMae'r gêm yn cael ei chwarae: 113487 amser\nGêm Rating: 3.82 allan 5 (1777 amcangyfrifon)\nGemau fel y gêm Cars Arwr\nCelebrity Gweddnewidiad Vanessa Hudgens Ann\nLawrlwytho gêm Cars Arwr\nEmbed y gêm Cars Arwr ar eich gwefan:\nI fewnosod y gêm Cars Arwr ar eich gwefan, copïwch y cod a gludo yn y cod html ar eich safle. Hefyd, os ydych yn hoffi y gêm Cars Arwr, copi ac anfon y ddolen i ffrind neu eich ffrindiau, yn rhannu'r gêm gyda'r byd!\nGyda'r gêm Cars Arwr, hefyd yn chwarae yn y gêm:


Helpu i gadw cymunedau’n ddiogel gyda Gatiau Lonydd Cefn\nMae ymrwymiad Cyngor Caerdydd i fynd i'r afael â throseddau ac ymddygiad gwrthgymdeithasol mewn mannau trafferthus ledled y ddinas wedi ei amlygu yn y polisi diweddaraf ar gatiau lonydd cefn.\nMae Polisi a Strategaeth Gatiau Lonydd Cefn ar Briffyrdd Cyhoeddus ar gyfer 2020 yn amlinellu sut mae gatiau lonydd cefn yn fesur syml ac effeithiol i leihau digwyddiadau all gael effaith niweidiol ar gymunedau lleol.\nMae mwy na 200 o lonydd wedi cael eu gatio yn y ddinas ers 2008, yn dod â budd i dros 7,000 o eiddo ac yn helpu i wella ansawdd bywyd pobl yn yr ardaloedd hynny sydd wedi cael llu o broblemau megis byrgleriaeth, yfed dan oed, camddefnyddio sylweddau, troseddau amgylcheddol a llosgi bwriadol.\nMae'r polisi newydd wedi ei ddatblygu erbyn hyn i adlewyrchu gofynion deddfwriaethol presennol megis disodli'r Gorchmynion Gatiau gyda Gorchmynion Diogelu Mannau Cyhoeddus, ac i nodi ystyriaethau a gweithdrefnau cyfredol sydd ynghlwm wrth gyflawni cynlluniau gatio.\nDywedodd yr Aelod Cabinet dros Dai a Chymunedau, y Cynghorydd Lynda Thorne: "Yn unol â'n gweledigaeth Uchelgais Prifddinas i helpu i wneud cymunedau Caerdydd yn lleoedd diogel i fyw ynddynt drwy fynd i'r afael ag ymddygiad gwrthgymdeithasol, rydym yn cydnabod pwysigrwydd cynlluniau gatiau lonydd cefn a'r gwerth sydd ganddynt o ran atal a lleihau troseddu mewn rhai ardaloedd.\n"Mae cynlluniau gatiau lonydd wedi bod yn hynod boblogaidd a llwyddiannus yn y ddinas ac rydym wedi cael adborth cadarnhaol iawn gan drigolion sy'n byw mewn ardaloedd â chynlluniau gatio. Gan amlaf, maent yn teimlo rhyddhad ac yn fwy diogel yn eu cartrefi ac o'u hamgylch.\n"Mae gatiau lonydd yn parhau i fod yn hynod boblogaidd a byddwn yn gweithio gyda thrigolion, yn ogystal â phartneriaid megis Heddlu De Cymru, i nodi lonydd sydd angengatiau fwyaf a sicrhau y gweithredir y cynllun yn effeithiol er mwyn mynd i'r afael â throsedd ac anhrefn ac adfer hyder y gymuned."\nArgymhellwyd i'r Cabinet gymeradwyo Polisi a Strategaeth Gatiau Lonydd Cefn ar gyfer 2020 yn ystod ei gyfarfod nesaf, ddydd Iau 19 Mawrth.


Argraffydd UV Fflat UV Tsieina C + W + Argraffydd UV farnais ar gyfer Achos Ffôn, Gwydr, Potel Silindr Gwneuthurwyr a chyflenwyr Argraffu Aml-haen | Maishengli\nArgraffydd UV Flatbed C + W + Argraffydd UV farnais ar gyfer Achos Ffôn, Gwydr, Argraffu Aml-botel Botel Silindr\nAr gyfer argraffwyr gwely fflat uv, rhaid i chi ddefnyddio'r inc bai gwreiddiol wedi'i osod, peidiwch â defnyddio cetris inc nad ydynt yn wreiddiol, oherwydd bydd y rhan fwyaf o'r cetris inc yn cynnwys sbyngau, a bydd gan sbyngau cetris inc nad ydynt yn wreiddiol lawer o elution, a ni all yr hidlydd dur gwrthstaen a ddewiswyd ar gyfer yr allfa inc gyrraedd y safon, Yn aml achosi rhwystr ffroenell, mae'r canlyniadau'n anfesuradwy.\n1. Inc da yw'r allwedd i arbed\nYn ail, mae'r argraffydd uv flatbed wedi'i osod i arbed modd\nPan osodir y cetris inc am y tro cyntaf, dylid gosod yr argraffydd gwely fflat UV i'r modd arbed. Mae nifer yr inciau inkjet y gellir eu hargraffu gan un cetris inc yn ansicr. Mae'n dibynnu ar y dull inkjet a ddewiswyd ar gyfer y defnydd cyntaf. Os yw'r cetris inc argraffydd gwely fflat UV wedi'i osod gyntaf, dewisir y modd llun. Felly hyd yn oed os mai dim ond ychydig o luniau sydd wedi'u hargraffu, mae angen i'r rhaglen gyfrifo ychydig mwy o ddefnydd inc o hyd; os dewiswch y modd arbed ar y dechrau, gall y rhaglen gyfrifo llawer llai o ddefnydd inc a dal i ddangos bod mwy o inc pan fydd yr inc bron yn cael ei yfed. y swm.\nTri, dewiswch y dull inkjet yn ofalus\nMae'r argraffydd uv flatbed wedi cynllunio amrywiaeth o ddulliau argraffu yn unol â gofynion argraffu, ac mae faint o inc a ddefnyddir ar gyfer gwahanol ddulliau argraffu yn wahanol. Os mai dim ond argraffu dogfennau cyffredinol yr ydych yn eu hargraffu, argymhellir dewis y “dull argraffu economaidd”. Gall y dull hwn arbed bron i hanner yr inc a chynyddu'r cyflymder argraffu yn fawr. Oni bai bod angen cywirdeb argraffu arnoch yn benodol, mae'n rhaid i chi ddewis dull argraffu manwl uchel.\nYn bedwerydd, mae atal a glanhau llwch yn rheolaidd yn hanfodol\nMae cynnal a chadw argraffydd gwely fflat uv yn bwysig iawn. Pan fydd swydd yr argraffydd gwely fflat UV wedi'i chwblhau, rhaid glanhau wyneb a thu mewn yr argraffydd gwely fflat UV, a phan na ddefnyddir yr argraffydd gwely fflat UV am amser hir, dylid gosod yr inkjet UV mewn ystafell sych a di-lwch. , a dylid cymryd mesurau amddiffyn rhag yr haul.\nSut i wneud print argraffydd gwely fflat UV yn well\n1. Sgiliau gweithredu Mae defnyddio argraffwyr gwely fflat UV yn un o'r ffactorau sy'n effeithio'n uniongyrchol ar yr effaith argraffu, felly mae'n rhaid i weithredwyr bai dderbyn mwy o hyfforddiant proffesiynol i ddechrau, fel y gellir argraffu cynhyrchion o ansawdd uchel. Pan fydd defnyddwyr yn prynu argraffwyr gwely fflat UV, gallant ofyn i weithgynhyrchwyr ddarparu arweiniad hyfforddiant technegol cyfatebol a dulliau cynnal a chadw peiriannau.\n2. Trin cotio Mae angen gorchudd arbennig ar ran o'r deunydd printiedig i argraffu'r patrwm yn fwy perffaith ar wyneb y deunydd. Mae triniaeth y cotio yn bwysig iawn. Rhaid i'r pwynt cyntaf fod yn unffurf, fel y gall y cotio gael ei liwio'n unffurf; yr ail yw dewis y cotio cywir, na ellir ei gymysgu. Ar hyn o bryd, mae'r cotio wedi'i rannu'n cotio a chwistrellu sychu dwylo.\n3. Mae angen i argraffwyr gwely fflat UV UV ddefnyddio inc uv arbennig, a werthir fel arfer gan wneuthurwyr. Bydd ansawdd inc UV yn effeithio'n uniongyrchol ar yr effaith argraffu, a dylid dewis inciau gwahanol ar gyfer peiriannau sydd â gwahanol ffroenellau. Y peth gorau yw prynu'n uniongyrchol gan y gwneuthurwr neu ddefnyddio'r inc a argymhellir gan y gwneuthurwr. Oherwydd bod y gwneuthurwyr a'r gwneuthurwyr inc uv wedi cyflawni amryw addasiadau, mae inciau sy'n addas ar gyfer y ffroenell;\n4. Deunydd i'w argraffu Bydd dealltwriaeth y gweithredwr o'r deunydd hefyd yn effeithio ar yr effaith argraffu. Bydd yr inc UV ei hun yn adweithio gyda'r deunydd argraffu a bydd yn treiddio i ganran benodol. Mae gan wahanol ddefnyddiau wahanol raddau o dreiddiad, felly bydd cynefindra'r gweithredwr â'r deunydd argraffu yn effeithio ar yr effaith argraffu derfynol. Yn gyffredinol, metelau, gwydr, cerameg, byrddau pren a deunyddiau dwysedd uchel eraill; mae'n anodd treiddio inc; felly, rhaid ei drin â gorchudd\nYn bumed, ffactorau'r llun ei hun Pan nad oes gan yr argraffydd gwely fflat UV unrhyw broblem o gwbl, mae angen ystyried ai ffactor y llun printiedig ei hun ydyw, os oes gan y llun ei hun bicseli cyffredin iawn, yna rhaid sicrhau nad oes unrhyw effaith argraffu dda. . Hyd yn oed os yw'r llun wedi'i fireinio, ni all sicrhau canlyniadau argraffu o ansawdd uwch\nBlaenorol: Peiriant Argraffu Diwydiannol Argraffydd Fflat UV Argraffu Digidol 3D o Ansawdd Uchel\nNesaf: peiriant argraffydd potel fflat uv cylchdro mwyaf poblogaidd


FAQs - Yiwu Sandro Masnach Co., Ltd.\nGwnewch broblemau cyffredin\nWrth gwrs gallwch chi hefyd ofyn rhywbeth arall\nF: Beth yw eich maint pacio?\nEin pecynnu rheolaidd yw 100pcs / opp 1000pcs / ctn 79 * 78 * 50cm pwysau: 40kg\nBeth yw effaith cynhyrchu eich ffatri?\nEin heffeithlonrwydd cynhyrchu mwyaf yw 100000PCS / mis.10000-15000 o ddarnau, gallwn orffen o fewn 20 diwrnod.> 20000 o ddarnau, gallwn orffen o fewn 30 diwrnod.\nAllwch chi ddarparu samplau?Beth am y gost?\nMae samplau ar gael, a chost y sampl yw USD140, gan gynnwys cludo.\nA yw'n bosibl cefnogi gwasanaethau addasu cynnyrch?\nWrth gwrs, rydym yn hapus i ddarparu addasu cynnyrch cysylltiedig.Cydnabyddiaeth swyddogol.Gallwn wneud eich logo ar y bag, a gallwn hefyd addasu'r blwch lliw yn ôl eich gallu design.Design: Mae gennym ddylunwyr proffesiynol a chysyniadau dylunio.Gallwn ddarparu gwasanaethau archeb ODM neu OEM.\nPam dewis ni?Beth yw ein mantais?\n● Gallu dylunio: Mae gennym ddylunwyr proffesiynol a chysyniadau dylunio.Gallwn ddarparu gwasanaethau archeb ODM neu OEM.\n● Wedi cyrraedd cytundebau cydweithredu gyda llawer o frandiau adnabyddus: Mae'r brandiau adnabyddus yr ydym yn cydweithredu â nhw yn cynnwys Coca-Cola, Wal-Mart, ZARA, ac ati.\n● Warws transshipment cargo mawr: mwy na 3,000 metr sgwâr o swyddfa, mwy na 100 metr sgwâr o werthiannau, a 2,000 metr sgwâr o warws.Bydd mwy na 100 o weithgynhyrchwyr yn eich helpu chi.\n● Derbyn archebion addasu swp bach a darparu gwasanaethau prawfesur o ansawdd uchel.\n● Tra'n gwarantu ansawdd y cynnyrch, rydym yn gwarantu y gallwch brynu'r cynhyrchion mwyaf fforddiadwy.\n● Dyluniad arbenigol, cynhyrchion moethus ysgafn.\nDysgwch fwy am BAG\nDysgu Mwy o Wybodaeth\nMae Rhywbeth Rhyfedd yn Dod\nDEWCH I DDECHRAU SIARAD AM EICH PROSIECT!\nCysylltwch I Gychwyn Arni\n[Nodweddion cynnyrch]: Gwrth-ladrad, cyfforddus, ffasiwn, ysgafn, Adrannau lluosog, gallu mawr\n[Cais cynnyrch]: Mae un bag yn amlbwrpas.Gellir ei ddefnyddio fel sach gefn ar gyfer teithiau busnes, bag ysgol ar gyfer yr ysgol, a bag busnes a bag cyfrifiadur ar gyfer busnes trips.The backpack's tu mewn mawr yn darparu digon o le ar gyfer gliniadur, cwpl o werslyfrau, ffolderi, bocsys cinio, ac angenrheidiau beunyddiol.\n[Prif farchnadoedd allforio]: Asia, Awstralasia, Dwyrain Ewrop, y Dwyrain Canol / Affrica, Gogledd America, Gorllewin Ewrop, Canol / De America\n[pecynnu mewnol]: 1 darn / opp\n[Prif ddeunydd pacio carton]: 100cc/ctn\n[Prif faint carton]: 82 * 82 * 47cm\n[Prif bwysau carton]: 45kg\nTîm gwerthu Brailliant gyda gwybodaeth broffesiynol ac agwedd ddiffuant\nCefnogaeth ôl-wasanaeth ardderchog yn seiliedig ar egwyddor Cwsmer yn Gyntaf\nSystem rheoli ansawdd llym gyda safonau arolygu uchel\nCyflenwad diogel a digonol o amrwddefnyddiau\nDysgwch fwy am gwmnïau a gwasanaethau\n[Amser cyflwyno]: 1000-1500 o ddarnau, gallwn eu llongio o fewn 25 diwrnod.> 2000 o ddarnau, gallwn eu llongio o fewn 45 diwrnod.\n[Gorchymyn]: Croeso i anfon ymholiad atom, ein e-bost yw:sale06@sandrotrade.com, rhif ffôn aWhatsApp: +86 15657865091\n[Logo a phecynnu personol]: Cymeradwy.Gallwn wneud eich logo ar y bag, a gallwn hefyd addasu'r blwch lliw yn ôl eich dyluniad.\n[Sampl]: Gellir darparu samplau, a chost y sampl yw USD 140, gan gynnwys cludo nwyddau.\n[Prif fantais gystadleuol]:\n● Gallu Dylunio: Mae gennym hefyd y cysyniad dylunio uwch, gallwn gynnig gorchmynion ODM a OEM hefyd.\n● Cydweithredwr brand enwog yn adeiladu ymddiriedaeth: Ein brand enwog cydweithredol yw Coca-cola, Adidas, Benz ac ati.\n● Warws mawr ar gyfer trosglwyddo nwyddau: Mae gan ein Swyddfa fwy na 3000 metr sgwâr, mae ganddyn nhw fwy na 100 o werthiannau a 2000 metr sgwâr ar gyfer warws, mwy na 100 o wneuthurwr i'ch helpu chi i symud ymlaen â'r\n● Derbyn archebion treialu bach a darparu gwasanaethau prawfesur o ansawdd uchel.\n● Mae ein prisiau'n rhesymol ac rydym yn cynnal ansawdd o'r radd flaenaf ar gyfer pob cwsmer.\n● Meddal a 'n giwt.Bag ysgol gyda het.


Mewn cariad efo perygl - BBC Cymru Fyw\nMewn cariad efo perygl\nAm y tro cyntaf yn unrhyw le yn y byd, cafodd parkour - y gamp o fynd o un lle i'r llall drwy neidio, dringo a rhedeg - ei wneud yn chwaraeon swyddogol yng ngwledydd Prydain ganol mis Ionawr 2017.\nUn sy'n croesawu'r cam "cynhyrfus" yma ydy'r perfformiwr syrcas o Gaerfyrddin, Ellis Grover, sydd wedi teithio'r byd yn cerdded gwifrau uchel, dringo adeiladau tal a gwneud stynts fyddai'n llawer rhy frawychus i'r rhan fwyaf ohonom.\nDaeth o hyd i'w gartref ysbrydol yn y syrcas pan oedd yn 16 ac mae nawr yn aelod o gwmni syrcas Pirates of the Carabina.\nOnd darganfod parkour gyda'i ffrindiau ysgol ym mharciau a strydoedd Caerfyrddin oedd y dechreuad wnaeth "newid ei fywyd", meddai:\nBeth ydy parkour?\nMae parkour yn lot o bethau. Beth mae pobl yn ei weld mewn fideos ydy pobl yn rhedeg, neidio, dringo ar waliau, rheilliau, toeau a gwrychoedd. Dyna ydy o yn y bôn. Ond pan edrychwch chi ychydig yn fanylach fe wnewch chi ddarganfod mwy.\nMae parkour yn ddisgyblaeth sy'n ein dysgu i fod yn fodau dynol gwell, mwy effeithlon.\nDdechreuais i wneud parkour pan oeddwn i tua 12 neu 13. Fe wnaeth fy nhad recordio rhaglen ddogfen ar Sianel 4 o'r enw Jump London ac roedd 'na ail raglen o'r enw Jump Britain.\nFe ddysgais fy naid gyntaf oddi ar fraich y soffa ac i ffwrdd â fi!\nNid fi ydi'r unig un ddechreuodd fel hyn. Y rhaglenni dogfen yna oedd y sbardun i dwf enfawr parkour ym Mhrydain a'r byd.\nOnd yng Nghaerfyrddin oeddwn i, yn ymarfer gyda chriw o ffrindiau. Mae 'na lefydd gwirioneddol hyfryd i hyfforddi yno, a dwi'n dal i gredu eu bod nhw'n rhai o'r llefydd gorau dwi wedi eu gweld dros y byd. Mae'r waliau a'r rheiliau yma'n berffaith i ddechreuwyr.\nImage copyright Ellis Grover\nImage caption Un o hoff driciau Ellis ydy cydbwyso ar gadair ar ymyl adeilad neu wal uchel\nYn syml, symudiad yw parkour ac mae mor hen ag amser dyn ar y ddaear. Ond mewn cymdeithas heddiw mae pobl yn tueddu i symud llai o lawer a dyna pam ei bod yn dipyn o syrpreis gweld rhywun yn neidio dros lwybr yn hytrach na cherdded ar ei hyd.\nMae pawb dwi wedi ei gyfarfod sy'n gwneud parkour wedi dweud wrtha' i sut mae wedi newid eu bywyd, gan gynnwys fi.\nPam hynny? Mae'n dod â rhai o'r elfennau craidd sy'n gwneud pobl yn hapus a llwyddiannus yn fyw. Ffocws, ofn, gwthio tuag at eich nod, symbyliad a chyflawniad, i enwi dim ond rhai.\nDyna pam ei bod hi mor gynhyrfus ei fod nawr yn chwaraeon swyddogol ac y gall gael ei ddysgu mewn ysgolion.\nFe allwn dorri un naid i lawr i'r elfennau yma:\nCyfyngiadau - rydych chi'n gwybod beth yw eich ffiniau ond rydych chi eisiau eu hymestyn.\nOfn - rydych chi'n ofni'r naid ond yn dod dros hynny.\nFfocws - rydych chi yn y foment, yn canolbwyntio ar wneud y naid yn ddiogel.\nNod - mae gennych chi dric rydych chi eisiau ei wneud oddi ar y wal rydych chi'n glanio arni, ond rhaid ichi berffeithio'r glaniad yn gyntaf.\nSymbyliad - rydych chi eisiau gwella eich hun, eisiau cyflawni'r naid.\nA chyflawniad - mae meistroli'r naid yn gwneud i chi wenu.\nDwi'n gweld hyn fel llwybr uniongyrchol tuag at hapusrwydd, felly gyda phob cyflawniad newydd rydych chi'n mynd yn hapusach.\nOs ydych chi'n meistroli hyn ym mhob elfen o'ch bywyd, mi fyddwch chi'n hapus. Dyna ydi athroniaeth parkour.\nImage caption Yn 2014 fe gerddodd Ellis ar wifren 130 metr o hyd dros hen geudwll chwarel 150 metr o ddyfnder yn Ninorwig ger Llanberis\nMae 'na bobl yn sôn am y perygl ond mae perygl ym mhob man. Un eiliad o beidio talu sylw gan lori ar y ffordd a gallai ladd pum person.\nRhaid inni fethu i fod yn llwyddiannus. Mae parkour yn eich dysgu chi nid yn unig i neidio, ond sut i syrthio.\nDwi ddim yn cael fy nhynnu at y perygl, ond at oresgyn y perygl.\nNawr, mae damweiniau yn digwydd, wrth gwrs. Ond mae damweiniau'n digwydd ym mhob man, ym mhob swydd a phob gweithgaredd.\nDwi erioed wedi anafu fy hun yn ddrwg - ychydig o gleisiau yma ac acw, ychydig o waed.\nY gyfrinach ydy'r meddwl. Mae cerdded y wifren yn gofyn am 80% o'r meddwl ac 20% o'r corff. Fe allwch chi ddysgu'r ochr gorfforol, cerdded mewn llinell syth i bob pwrpas, mewn diwrnod ond mae'n cymryd llawer hirach i'w feistroli.\n'Syrthio mewn cariad'\nImage caption Mae Ellis wedi perfformio gyda syrcas NoFit State a Pirates of the Carabina dros y byd\nWrth imi wneud parkour, fe syrthiais mewn cariad gyda balans ac uchder. Felly pan ymunais â'r syrcas, daeth y gwifrau uchel yn naturiol i mewn i mywyd.\nI fod yn gyfforddus efo uchder rhaid ichi droi eich ofn yn ffocws a chael y llaw uchaf arno. Mae hyn yn cymryd amser, ymarfer a mynd i gyflwr meddwl myfyriol, bron.\nOs ydych chi'n defnyddio'r un meddylfryd yn eich bywyd bob dydd, mae'n eich rhoi mewn cyflwr meddwl tawel iawn, meddylfryd o ganolbwyntio.\nRhaid ichi feistroli'r gallu i ddiffodd y meddwl. Dyna mae pob athro ysbrydol yn dweud wrthych chi i anelu ato. Pan dwi ar y wifren, dwi'n teimlo tangnefedd llwyr (law yn llaw ag ychydig o densiwn).\nMae pobl yn treulio blynyddoedd yn myfyrio i gyflawni hyn. Ar wifren uchel, does gennych chi ddim dewis.\nImage copyright Tom Pursey2013\nImage caption Dywed Ellis ei fod yn mynd i gyflwr myfyriol, tawel, wrth ganolbwyntio ar y dasg o gerdded y wifren uchel\nFy nghyngor i unrhyw un sydd eisiau gwneud be' dwi'n ei wneud ydy teithio, heb anghofio gwneud yn siŵr eich bod yn saff.\nDefnyddiwch y rhyngrwyd i gysylltu efo'ch arwyr neu bobol eraill sy'n gwneud be rydych chi'n hoffi ei wneud. Hyfforddwch gyda nhw, ffurfiwch gymuned.\nHeb amheuaeth mae pob un person dwi wedi ei gyfarfod mewn parkour a'r syrcas wedi bod yn garedig, gofalgar a chymwynasga, dim ots pwy ydych chi.