Изге һыу мажараһы » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Әҙәбиәт » Юмор » Изге һыу мажараһы\nПравославие динен тотоусылар Керәшен көнөн байрам иткәндә йортҡа изге һыу алып ҡайтыу, крандан ағып торған һыуҙы тултырып ҡуйыу изге йола һанала. Бәғзеләр хатта махсус урындарҙа, мәкелә һыу инергә лә батырсылыҡ итә. Сөнки был ваҡытта һыу инеү элек-электән кеше организмы өсөн бик файҙалы тип һаналһа, алынған һыу йылдар буйына иҫкермәй, төрлө сирҙәрҙән дауалай. Был феномен ғалимдар тарафынан бик күптән иҫбатланған. Баҡтиһәң, Керәшен төнөндәге һыу ябай һыуҙан юғары энергетикаһы менән айырыла икән. Сөнки уға был ваҡытта планета-ара магнит ҡыры тәьҫир итә, тигән фекерҙә ғалимдар.\nБыл төндә изге һыу алыу мосолман ҡәрҙәштәребеҙ араһында ла киң таралған. Беҙҙең ғаиләлә лә һыу алып ҡайтыу үҙенә күрә бер йолаға әйләнде. Ошоға бәйле быйыл булып үткән хәлде һеҙгә лә бәйән итмәксемен.\n18-нән 19 ғинуарға ҡарай киске аштан һуң ҡатын менән ваҡ-төйәк тураһында һөйләшә-һөйләшә сәй эскәс, һыу алырға барырға һүҙ ҡуйыштыҡ. Алдан уҡ, һыу алғанда һөйләшмәҫкә, артҡа әйләнеп ҡарамаҫҡа, тип килешеп ҡуйҙыҡ. Сәйҙән һуң, әле ваҡыт бар тип, бер аҙ серем итергә булдым. Төн еткәс, әбейем: «Әйҙә тор, киттек», – тип уятты. Кейенеп алып, аяҡҡа калушлы сүсинкәне эләктереп, йылғаға ҡарай юл тоттоҡ. Күпер төбөндәге мәкегә килеп етеп, өс литрлыҡ банкаларға һыу тултырып алып, ҡайтыр яҡҡа ыңғайлағанда, көтмәгәндә бер аяғым һыуға төштө. Мин ҡасан калушҡа тулған һыу менән булышҡансы әбейем егерме метр самаһы алдан китте. Банкаларымды күтәреп артынан ҡайтырға сыҡтым. Бер мәл артымдан шағыр-шоғор эйәреп кемдер килә башланы. Әйләнеп ҡарарға ярамай бит инде. Мин туҡтаһам, ул да туҡтай, атлаһам, ул да эйәрә. Тәүҙә бер аҙ шөрләтһә лә, теге һаман ҡалмағас, ҡот бер мәл табанға төштө бит әй. Башҡа төрлө уйҙар килә. Христиандарҙың байрамында һыу алып йөрөгәс, әллә Хоҙай Тәғәлә асыуланып, арттан шайтандар ебәрҙеме икән, ҡара төндә тыныслыҡ боҙоп йөрөйһөгөҙ тип, һыу эйәһе арттан сыҡтымы, әллә берәй ен-бәрей өйгә эйәреп ҡайтырға булдымы икән тип башҡа ниндәй генә уйҙар килмәне. Ахыр сиктә, ни булһа ла булыр тип, бисмилланы уҡый-уҡый, йән-көскә тороп йүгерҙем. Алдан китеп барған әбейемдең эргәһенән нисек уҙып киткәнемде лә, шыр тиргә батып ҡайтып еткәнемде лә һиҙмәй ҡалдым. Түҙемһеҙләнеп әбейемдең ҡайтҡанын көтәм хәҙер. Ярты сәғәт ваҡыт үтте, ә ул һаман юҡ та юҡ. Һыу ҡайғыһы китте, теге нәмә әбейемде һыуға алып барып батырҙымы икән, тип тә уйлайым. Нимә эшләргә лә белмәй, аптырап, күршеләргә шылтыратырға булдым. Уйым – күршенең малайҙарын эйәртеп, әбейемде эҙләп сығырға. Күрше ҡатын, һәр ваҡыттағыса, нимәгә, ни өсөн, тип төпсөшә торған. Уға, малайҙарыңды беҙгә ебәр әле, компьютер әпәт тупить итә, ҡарап бирһендәрсе әле, тип хәйләләштем. Күрше, төн уртаһында ниндәй компьютер тағы, тиһә лә, бергә армияла хеҙмәт иткән хеҙмәттәштәрем менән аралашып ултыра инем, интернет юҡҡа сыҡты ла ҡуйҙы, ҡарап бирһендәр инде, тип күндерҙем. Бер аҙҙан малайҙар ҙа килеп инде. «Йылғаға һыуға тип барған инек, арттан әллә нимә эйәрҙе, әллә шул инәйегеҙҙе алып ҡалды инде, һаман ҡайтмай, әйҙә ҡарап киләйек», – тип кейенә башланым. Өсәүләшеп барһаҡ, теге нәмәнең кәрәген бирербеҙ тип уйлап, аш-һыу бүлмәһендә эленеп торған уҡлауҙы ла бер юлы эләктерҙем. Теге малайҙар: «Олатай, уҡлау һиңә нимәгә?» – тип шырҡ-шырҡ көлгән була. Былар, олатай әллә алйый башлаған, тип уйламаһын өсөн: «Әй, кисә ҡолап аяҡты ауырттырғайным», – тип хәйләләштем.\nӨсәүләп баяғы урынға барһаҡ, берәү ҙә күренмәй. Ҡысҡырып эҙләп тә ҡарайбыҙ. Әбейем зым-зыя юҡҡа сыҡҡан. Бәлки, өҫкө урам яғынан урап ҡайтҡандыр тип, кире өйгә инһәм, өйҙә лә юҡ. Участковыйға шылтыратһаң, үҙемдән күреп ҡуйырмы икән? Етмәһә, кеше аптыратып уҡлау тотоп йөрөнөм. Нимә эшләргә лә белмәй, тамам ҡайғыға баттым. Хәҙер унһыҙ нисек йәшәрмен инде, ни тиһәң дә, бергә көңгөр-ҡаңғыр итеп икәүләп йәшәүҙәргә ни етә. Етмәһә, кредиттарҙы нисек яңғыҙыма түләп бөтөрөргә, тип аптырап ултырғанда урам башында йәшәгән бер туған һеңлем шылтыратып: «Ағай, еңгәм ҡайҙа ул?» – тип һораны. «Белмәйем, үҙем уны юғалтып, ҡайғырып ултырам», – тиһәм: «Беҙгә кил, үҙең этеп-төртөп йүгереп ҡасҡанһың да, еңгәм аяғын ҡаймыҡтырып, саҡ беҙгә килеп инде», – тип трубканы һалып ҡуйҙы. Тиҙ генә машинамды тоҡандырып килеп етһәм, ишек төбөндә аяғымдан төшөп ҡалған бер калушым тора. Ә өйҙә әбейем тирләп-бешеп сәй эсеп ултыра. Ҡыуаныстан, шатлығымдан илап ебәрҙем хатта: «Ҡайҙа булдың, мин һине юғалтып бөттөм». Әбейем, асыуланып: «Үҙең бит ҡарға этеп йығып, күҙеңә аҡ-ҡара күрмәй тороп саптың. Артыңдан бер калушың ғына ятып ҡалды. Торайым тиһәм, аяғым ҡаймыҡҡан, көс-хәл менән Фәймәләргә саҡ килеп еттем», – тип һөйләп бирҙе. Баҡтиһәң, калушыма һыу тулып, шул шапылдаған икән. Ҡурҡҡанға ҡуш күренә, тигәндәй, миңә кемдер арттан баҫтырған һымаҡ тойолған. Хәҙер ул төндәге мажараны көлә-көлә һөйләргә генә ҡалды.\nСығыу ваҡыты 1-05-2015, 13:54 | Ҡаранылар: 1402


Стивен Сигал һабантуйҙа ҡатнашасаҡ\n20 Июнь 2019, 13:58\n22 июндә Сибайҙа “Урал аръяғы-2019” Бөтә Рәсәй инвестиция форумы уҙғарыла. Ҙур сара Башҡортостан Башлығы хакимиәте, Стратегик башланғыстар агентлығы, “Эшлекле Рәсәй” йәмәғәт ойошмаһы, Сауҙа-сәнәғәт палатаһы ярҙамы менән ойошторола.\nФорум Рәсәйҙә эш шарттары булдырыуға, бизнесты яҡлауға, туризмды үҫтереүгә, экология мәсьәләләренә һәм башҡа темаларға арналған секцияларҙан башлана. Пленар ултырышта төбәк етәксеһе Радий Хәбиров һәм саҡырылған ҡунаҡтар ҡатнаша. Әйткәндәй, Голливуд актеры Стивен Сигалдың да килеүе көтөлә. Рәсәй журналисы һәм телевидениела алып барыусы Александр Любимов форумдың модераторы буласаҡ.\nСара 23 июндә Әбйәлил районында һабантуй менән тамамлана. Байрамда Башҡортостандың 25 муниципаль районы ҡатнаша. Улар тирмә ҡорасаҡ, милли ихаталар ойошторасаҡ. Милли уйындарҙан һәм ярыштарҙан тыш, тамашасыларҙы Рәсәй һәм Башҡортостан эстрадаһы йондоҙҙарының сағыу концерты көтә. Республика Башлығы призына милли көрәш турниры иң яҡшы көрәшселәрҙе майҙанға йыя. Төп бүләк – автомобиль. Ат сабыштары ла күптәрҙең күңеленә хуш килер. Әйткәндәй, Әбйәлилдә үтәсәк ат сабышына районыбыҙҙан вәкилдәр барасаҡ.\nҺабантуй биләмәһендә йәмәғәт туҡланыуы һәм сауҙа нөктәләре эшләйәсәк. Теләгән кеше милли аш-һыуҙы тәмләп ҡарау, сувенирҙар , халыҡ кәсебе әйберҙәрен һатып алыу мөмкинлегенә эйә буласаҡ.\nКисен иһә “Мираҫ” фольклор ансамбле, музыкант Роберт Юлдашев һәм “Ҡурайсы” төркөмө, Рөстәм Ғиззәтуллин, “Арғымаҡ” төркөмө, “ZAINETDIN” этно-проекты, Сәғиҙулла Байегет, Гөлназ Асаева һәм башҡалар сығыш яһай. Программаның үҙәген, әлбиттә, танылған актер Стивен Сигал тәшкил итәсәк. Һабантуй дискотека һәм фейерверк менән тамамлана.


13 Октябрь , 17:50\nЯл комплексында балалар хлорка менән ағыуланған\nӨфөлә ике бала Черниковка биҫтәһендәге ял комплексында хлорка менән ағыуланған, тип хәбәр итә "Башинформ". Mash Batash телеграм-каналы мәғлүмәттәре буйынса, балалар ата-әсәләре мнән бергә ял иткәндәр. Өлкәндәр шунда уҡ насар һәм әсе еҫ тойған. Кешеләрҙең күҙҙәре әсеткән, йүткерә башлағандар, бер бала бассейнда ҡоҫоп ебәргән.\nБер әсә әйтеүенсә, комплекс етәкселеге хлорҙың концентрацияһы нормала һәм борсолорға кәрәкмәй, тип ышандырған. Әммә өйгә ҡайтҡас, ҡыҙы ҡан ҡатыш ҡоҫоуы тураһында һөйләгән. Баланы ағыуланыу диагнозы менән госпитализациялағандар. Ҡыҙҙың әсәһе полицияға ғариза яҙған.


Был йортҡа ашҡынып киләм\n9 Август 2019, 15:30\nӨфө ҡалаһында урынлашҡан “Мәҙинә” мәсете тураһында бәйән итеү ниәте уянды.\nӨфө ҡалаһында урынлашҡан “Мәҙинә” мәсете тураһында бәйән итеү ниәте уянды. Иман йорто дүрт йыл самаһы эшләү дәүерендә яҡшы һөҙөмтәләргә өлгәште. Бында һәр ваҡыт бөхтәлек, таҙалыҡ, динебеҙгә хеҙмәт иткән һәр кеше үҙ эше менән мәшғүл. Ығы-зығы юҡ, тыныслыҡ, ихтирам рухы тантана итә.\nТимур хәҙрәт Сәлихов – мәсеттә имам-хатип. Ә имам-мөғәллим – Фәнүр хәҙрәт Хоҙайғолов. Йәш булһалар ҙа, тәрән белемле, зиһенле, итәғәтлеләр, халыҡ ихтирамына лайыҡ булғандар. Уларҙан кеше өҙөлмәй. Һәр кем үҙ йомошо, үтенесе, аһ-зары менән килә. Ҡунаҡтар кәйефтәре күтәрелеп, рәхмәт әйтеп сыға мәсеттән. Ә инде хәҙрәттәр, эштәре күп, ваҡыттары тар булыуына ҡарамаҫтан, зарланмай тыныс ҡына бәндәләргә ярҙам ҡулы һуҙа. Уларҙың бер ваҡытта ла кәйефтәре боҙолған, асыулы мәлдәрен күрмәнем. Сабырлыҡ, аҡыл менән эш итәләр. Дин әһелдәрен үҫтергән ата-әсәләренә, туғандарына оло рәхмәтебеҙҙе юллайбыҙ. Ошо мәсеттә ололарҙы уҡытыу эше ойошторолған. Мәҙрәсәлә бик күптәрҙең дини белемдәре күтәрелә. Ә инде йәйге миҙгелдә йәш үҫмерҙәр өсөн ислам дине йолаларын өйрәнеү өсөн дәрестәр ойошторола. Был эштә Фәнүр хәҙрәт бик күп тырышлыҡ һала.\nЙыл әйләнәһенә бында ҡорбан салыу ойошторола. Теләгән һәр кеше үҙ ваҡыты менән нәҙер ҡорбаны алдыра ала. Ә инде йома намаҙына килгәндәргә урын да етмәй хатта. Мәҫәлән, был йортҡа һәр ваҡыт ашҡынып киләм.\nТимур һәм Фәнүр хәҙрәттәрҙең вәғәздәрен тын да алмай тыңлай халыҡ. Улар шул тиклем матур, бар кешегә аңлайышлы итеп, тәфсирләп аңлата. Шуғалыр ҙа инде мәсеткә халыҡ ағыла ла ағыла.\nФәнүр хәҙрәт Хоҙайғолов дин буйынса китаптар ҙа сығарырға форсат таба. Уның “Ислам нигеҙҙәре” һәм “Мәүлит китабы” тигән китаптары башҡорт телендә “Китап” нәшриәтендә донъя күрҙе. Ошондай кешеләр күберәк булғанда, динебеҙ, илебеҙ, халҡыбыҙ тип йәшәүселәр һаны артыр, тормошобоҙ тағы ла ҡотлораҡ, йәмлерәк булыр.


Башҡортостан сауҙа ассоциацияһы «Хәтер» байрам акцияһын үткәрә // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nБашҡортостан сауҙа ассоциацияһы «Хәтер» байрам акцияһын үткәрә\n13:02, 28 апреля 2010 Иҡтисад\nБөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 65 йыллығын байрам итеү сиктәрендә Башҡортостан сауҙа ассоциацияһы БР Эшҡыуарлыҡ һәм сауҙа буйынса дәүләт комитеты ярҙамында “Хәтер” акцияһын үткәрә.\nУҙған йылда «Хәтер» акцияһы Өфөлә генә үткәрелгәйне. Унда ҡулланыусылар баҙарынаң 428 предприятиеһы ҡатнашты, 25 меңдән ашыу кеше хеҙмәтләндерелде.\nБыйыл ветерандарға һәм уларға тиңләштерелгән граждандар категорияһына социаль ярҙам күрһәтеү маҡсатында үткәреләсәк акцияла республиканың муниципаль район һәм ҡала округтарының халыҡты көнкүреш хеҙмәтләндереү һәм сауҙа предприятиелары ҡатнашырға иҫәп тота. БР Эшҡыуарлыҡ һәм сауҙа буйынса дәүләт комитетының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, әлеге ваҡытта 18 муниципаль берәмек акцияла ҡатнашырға теләк белдергән, сауҙа предприятиелары-ҡатнашыусылар иҫәбе һәм улар менән аҙыҡ-түлеккә һәм иң кәрәкле әйберҙәргә ташламалар күләме асыҡлана. Бер Өфөлә генә 465 сауҙа предприятиеһы ҡатнашырға планлаштыра.\nБайрам көндәрендә селтәрле сауҙа предприятиелары тауарҙың бар ассортиментына ташлама эшләргә ниәтләй. «Пятерочка» һәм «Байрам» сауҙа селтәрҙәре республика территорияһындағы бөтә предприятиеларында ла ташламалар яһаясаҡ.\nБыл предприятиеларҙан тыш, ветерандарға һәм уларға тиңләштерелгән граждандарға башҡа төрлө милектәге предприятиелар ҙа (шәхси эшҡыуарҙар, сауҙа-сервис комплексы, бәләкәй магазиндар һәм башҡалар) социаль ярҙам күрһәтәсәк.\nМәҫәлән, Өфөнөң Октябрь районында шәхси эшҡыуар Иҙрисовтың «Хазина» һәм «Ихлас» магазиндарында һатыуға ҡуйылған бар ассортиментҡа, шулай уҡ «Вкусные продукты» магазинында кондитер изделиеларға 20 процентлы ташламалар билдәләнгән. «Новое поколение» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә 10-15-процентлы ташламаларҙан тыш һәр ветеранға бүләк тә тапшырыласаҡ. «Персей» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә, «Корсо» сауҙа-сервис комплексында, «Королев урамындағы» баҙарҙа — 5 процентлы, «Башҡортостан» сауҙа үҙәге асыҡ акционерҙар йәмғиәтендә 10 — 20 процентлы ташлама ҡаралған. Ветерандар ғаиләһендә йәшәүсе йорт хайуандары өсөн «Ветна» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте 10-процентлы ташлама тәҡдим итә. Хужалыҡ кәрәк-ярағы менән сауҙа итеүсе магазиндар («Любимая дача», 11-се магазин, шәхси эшҡыуар Белогуровтың «Хозтовары» магазины) 5-10 процент ташлама бирә.\nОрджоникидзе районында «Урал» сауҙа-сервис комплексында Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы танытмаһын күрһәткәндә 10 апрелдән 9 майға тиклем иткә 20 процентлы ташлама бирелә. «Лопатино» сауҙа-сервис комплексында ветерандарҙы бар ассортиментҡа 10 процентлы ташлама менән ҡыуандырасаҡтар.\nӨфөнөң Совет районында шәхси эшҡыуар Кумпан («Милли»эспрессо-бары) байрам көндәрендә бар ассортиментҡа 30 процентлы ташлама тәҡдим итә. «Добрый день — Косметик» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә һатып алған тауарға өҫтәп бүләк тапшырыласаҡ.\nДим районындағы «Лео» магазинында («Прима» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәт) тауар һатып алғанда һәр ветеранға бер ҡап кәнфит тәҡдим ителә.\nШулай уҡ республиканың һәр муниципаль берәмегендә ветерандарға аҙыҡ-түлек йыйылмаһын бушлай тапшырыу ҡаралған.\nТеги: сауҙа, ташлама


34. Сәбә (Сәбә иле)\n(Сәбә сүрәһе 54 аяттан тора. Мәҙинәлә ингән. «Сәбә» — бер төбәктең һәм шунда йәшәүсе бер ҡәбиләнең, исеме)\nКүктәрҙә һәм Ерҙә булғандарҙың хужаһы Аллаһҡа ғына маҡтау тейеш. Әхирәттә лә ул ғына маҡтауға лайыҡ. Ул — хикмәт эйәһе, бар нәмәнән хәбәрҙар.\nЕр эсендәгеләрҙе лә, унан сыҡҡандарҙы ла, Күктән ингәнде лә, Күккә ашҡанды ла Ул белеп тора. Ул — миһырбан эйәһе һәм ярлыҡаусы.\n— Ҡиәмәт беҙгә килмәйәсәк, — тинеләр. Әйт һин уларға:\n— Яңғылышаһығыҙ! — тип. - Һис шикһеҙ, киләсәк. Барса йәшерен булғандарҙы белеп тороусы Раббы хаҡы өсөн киләсәк. Күктәрҙә һәм Ерҙә туҙан бөртөгө кеүек нәмә лә Унан ҡасып ҡала алмаҫ. Хатта унан бәләкәйерәк булған нәмәләр ҙә, унан ҙурҙары ла, хаҡтыр, ап-асыҡ итеп Китапҡа яҙылған.\nАллаһ иман килтереп, изгелек ҡылғандарҙы бүләкләү өсөн шулай Китапҡа (Ләүхел Мәхфүзгә) яҙҙы. Улар өсөн ярлыҡау һәм ләззәтле ризыҡтар бар.\nАяттарыбыҙҙың тәьҫирен зәғифләндерергә маташыусылар өсөн дә, иң хәтәр — әрнеткес ғазап буласаҡ.\nБелемле кешеләр Раббынан һиңә индерелгән (Ҡөръән) дең хаҡ икәнен беләләр; уның (Ҡөръәндең) мотлаҡ өҫтөн һәм маҡтауға лайыҡ булған юлға өндәүсе икәнен күрәләр, ләкин\nкәферләр үҙ-ара әйтте:\n— (Мәйеттәр) сереп, тетелеп тупраҡҡа әүерелгәс, яңынан тереләсәк, тип һөйләнеүсе кешенең кем икәнен күрһәтәйекме? — тинеләр.\n— Бәлки, ул Аллаһҡа ҡаршы нахаҡ һүҙ һөйләйнер. Әллә һуң ул енләнгәнме?\nЮҡ шул, Әхирәткә инанмағандар ғына (Әхирәттә) ғазапҡа дусар, (был донъяла улар) аҙашҡан хәлдә йәшәй.\nКүккә — баш остарына, Ергә-аяҡ аҫтарына ҡарамайҙармы ни һуң улар? Әгәр Беҙ ихтыяр итһәк, (Ҡарунды йотторған кеүек) уларҙы ла ергә йотторор инек. Йәки (Әйкә халҡы өҫтөнә яуҙырған кеүек) өҫтәренә Күктән таш яуҙырыр инек. Шик юҡтыр, бында Раббыға итәғәт иткән һәр кеше өсөн (Аллаһтың бәндәләрен яңынан терелтәсәгенә) ҡәтғи дәлилдәр бар.\nХаҡтыр, Дауытҡа Беҙ (башҡаларҙан) өҫтөнлөк бирҙек.\n— Әй, һеҙ, тауҙар, уның менән бергә тәсбих әйтегеҙ, — тинек. Ҡоштарға ла шулай ҡуштыҡ. Уға (Дауытҡа) күндәм, йомшаҡ тимер бирҙек.\n— Тимерҙән көбөләр (һуғыш кейемдәре) яһа, үлсәп нескә итеп тек, — тинек. — Изгелек ҡылығыҙ. Сөнки Хәҡиҡәт — ул Мин. Нимә ҡылһағыҙ ҙа Мин яҡшы күреп торам.\nСөләймәнгә елде тәғәйенләнек, ул иртәнге ел менән бер айлыҡ юлды, төнгө ел менән бер айлыҡ юлды үтәр ине. Эрегән баҡырҙан йылға ағыҙыуҙы уға тапшырҙыҡ. Уның әмерендә Раббының рөхсәте менән күндерелгән ҡайһы бер ендәр ҙә бар ине. Уларҙың берәйһе әмеребеҙҙән баш тартһа, уға көйҙөрөүсе яза татыта инек.\nУл ендәр Сөләймән нимә теләһә, шуны эшләй ине: ҡалалар һала, һәйкәлдәр яһай, күл ҙурлығындағы һыу ҡойоноу һауыттары, ныҡлы терәккә ҡуйылған ҙур-ҙур ҡаҙандар, тиһеңме. Әй, Дауыт нәҫеле, шөкөр итегеҙ. Ләкин бәндәләремдән шөкөр итеүселәр бик тә әҙ.\nСөләймәнде үлемгә хөкөм иттек; ләкин уның үлгәнен берәү ҙә белмәне, фәҡәт уның таянған таяғын ҡорт ашап бөтөргәс, мәйете йығылып киткәс кенә ендәр уның үле икәнен аңланы. Әгәр ҙә ендәр йәшерен эштәрҙе белеүсе булһалар, меҫкен хәлдә ғазап сикмәгән булырҙар ине.\nХаҡтыр, Сәбә ҡәүеме йәшәгән ерҙәрҙә һабаҡ алырлыҡ ғибрәттәр бар. Береһе — уңда, береһе һулда уларҙың ике баҡсаһы бар ине. (Уларға әйтелде):\n— Раббығыҙ биргәнде ашағыҙ һәм Уға шөкөр итегеҙ. Бына һеҙгә бай мәмләкәт һәм Аллаһ һеҙгә мәрхәмәтен мул бирә.\nЛәкин улар йөҙ сөйөрҙө. Шул сәбәпле Беҙ уларға Арим ташҡынын ебәрҙек. Уларҙың ике баҡсаһын да, әсе һәм ашарға яраҡһыҙ емеш бирә торған, затһыҙ ҡыуаҡтар ғына ҡалдырып, харап иттек.\nБына, Беҙ уларҙы шөкөрһөҙлөктәре өсөн шулай язаланыҡ. Беҙ шөкөр итмәгәндәрҙе генә язалайбыҙ.\n(Тәфсирселәр: Арим — ул бер үҙәндең исеме, ҡот осҡос мул ямғырҙарҙан һуң хәтәр ташҡын шул үҙәндә йәшәүселәрҙе һәләк итә, тип фаразлайҙар. М. Ғәли әйтеүенсә, Сәбә ул Йәмәндәге шәһәр, уның икенсе исеме лә бар — Маараб; ул Санадан өс көнлөк юлда торған Маарабтағы быуа ярылып, шәһәрҙе һыу ташҡыны баҫа, барыһы ла һәләк була. Был — тарихи ваҡиға.)\nУларҙың ватаны менән бәрәкәт һәм муллыҡ биргән илдәр (Сәбә менән Шам-Сүрия) араһында, күҙгә күренеп торған нисә ауыл, шәһәрҙәр һәм юлдар һалдырҙыҡ.\n— Төндәр буйы, көндәр буйы һеҙ һис ҡурҡыуһыҙ йөрөгөҙ, сәйәхәт итегеҙ, — тинек.\n(Ысындан да, Ҡөръәндә һүрәтләнә торған был юл, юл буйындағы ауылдар, шәһәрҙәр, сауҙа юлы булған. Был сауҙа юлының ике илде лә бик ныҡ байытҡанлығы мәғлүм.)\nБыға ҡаршы улар:\n— Йә, Раббыбыҙ, сәфәр юлындағы ауылдар араһын йыраҡлаштыр, — тип, үҙҙәренә золом ҡылдылар. Беҙ уларҙы төрлө ғибрәтле мәҙәктәргә керетеп ҡалдырҙыҡ, һәм уларҙы (ауылдарҙы) таратып, йырағайтып ултырттыҡ. Шик юҡтыр, был ваҡиғаларҙа сабырҙар, шөкөр итеүселәр өсөн һабаҡ алырлыҡ ғибрәттәр бар.\nХаҡтыр, Иблис уларҙың (хөсөтлө) теләктәрен изгелекле тип күрһәтте, һәм уларҙың барыһы ла уға эйәрҙе. Иман килтергән бер нисә әҙәмдән башҡалары.\nЛәкин Иблистең уларға (иманлыларға) ҡеүәте етмәне. Әхирәт көнөнә ышаныр-ышанмаҫ булғандар менән ысын күңелдән инанғандарҙы айырып күрһәтер өсөн (Иблискә) аҙҙырыу иреген бирҙек. Һинең Раббың барыһын да күҙәтеп һаҡта тороусы.\n(Эй, Мөхәммәд) әйт һин уларға:\n— Аллаһты инҡар итеп, үҙегеҙ уйлап сығарған Илаһтарға күпме генә ялбарһағыҙ ҙа, уларҙың күктәрҙә лә, Ерҙә лә туҙан бөртөгөн ҡыймылдатырға ла көстәре етмәҫ. Күктә лә, Ерҙә лә уларҙың (Аллаһ менән) уртаҡ эше юҡ. Аллаһтың да улар араһынан ярҙамсыһы булмаҫ. (Ул ярҙамға мохтаж түгел.)\nАллаһ хозурында (Үҙе рөхсәт биргәндәрҙән башҡа) бүтәндәрҙең шәфәғәте файҙа бирмәҫ. Ниһайәт, уларҙың йөрәгенән ҡурҡыу киткәс, улар әйтер:\n— Раббығыҙ нимә әйтте? — тип әйтерҙәр. Улар ҙа:\n— Хаҡ булғанды бойорҙо, — тип әйтерҙәр. Аллаһ — бөйөктер, мөһәбәттер.\n— Күктәрҙе һәм Ерҙән һеҙгә ризыҡ биреүсе кем ул? — тип һора ла:\n— Аллаһ, — тип әйт. Шулай булғас йәки беҙ йәки һеҙ тура юлда, йәки икебеҙҙең беребеҙ аҙашҡан.\n— Беҙ ҡылған гөнаһтарға һеҙ яуаплы түгел, — тип. Беҙ ҙә һеҙ ҡылғандар өсөн яуап бирмәйбеҙ.\n— Раббыбыҙ барығыҙҙы ла бер урынға туплаясаҡ, шунан һуң барыбыҙҙы ла хәҡиҡи хөкөмгә тартасаҡ. Ул — иң ғәҙел хөкөмдар һәм барыһын да белеп тороусы.\n— Аллаһҡа тиң һанағандарығыҙҙы миңә күрһәтегеҙ әле, — тип. Юҡ шул, (күрһәтә алмаҫтар) сөнки берҙән-бер еңеүсе, барыһы менән дә хикмәт менән идара итеүсе — бары тик Аллаһ ҡына.\nБеҙ һине бөтөн кешеләргә бары тик һөйөнөслө хәбәр бирер өсөн һәм киҫәтер өсөн генә күндерҙек. Ләкин кешеләрҙең күбеһе был турала һис нимә белмәй.\n— Әгәр ҙә һеҙ хаҡлы икән, вәғәҙә иткәнегеҙ (Ҡиәмәт) ҡасан килер? — тип һорайҙар.\n— Һеҙгә шундай бер Көн вәғәҙә ителде, уны бер генә сәғәткә лә кисектерә алмаҫһығыҙ, бер генә сәғәткә лә иртәрәк килтерә алмаҫһығыҙ, — тип.\n— Беҙ бынан элек килгән китаптарға ла, Ҡөръәнгә лә ышанмаясаҡбыҙ, — тине. Раббының хозурына килтереп баҫтырғас, һин ул залимдарҙың бер-берҙәренә нисек аҡырғандарын күрһәң (иҫең-аҡылың китер ине). Зәғиф (фәҡир) һаналғандар тәкәбберҙәргә:\n— Һеҙ булмаһағыҙ, әлбиттә, беҙ иман килтергән була инек, — тип ҡысҡырыр.\nМаһайған тәкәбберҙәр иһә зәғиф һаналғандарға:\n— Тура юлға саҡырылғанығыҙҙан һуң беҙ һеҙҙе аҙаштырҙыҡмы? Хаҡтыр, һеҙ үҙегеҙ гөнаһҡа баттығыҙ, — тип әйтер.\nЗәғифтәр тәкәббер залимдарға:\n— Юҡ, — тип ҡысҡырыр. — Кис-көндөҙ хәйлә-тоҙаҡ ҡороу булды эшегеҙ. Сөнки һеҙ өҙлөкһөҙ Аллаһты инҡар итеүебеҙҙе теләнегеҙ. Уға тиң башҡа Илаһтарға табынырға ҡуштығыҙ.\nҒазабыбыҙҙы күргәс, улар эстән ут янырҙар. Беҙ ҙә инҡар итеүселәрҙең муйындарына тимер бығауҙар тағырбыҙ. Улар бары тик ҡылған гөнаһтары өсөн генә язаланасаҡ.\nНиндәй генә шәһәргә киҫәтеүсе күндерһәк тә, бай етәкселәр:\n— Беҙ һеҙгә күндерелгәнде инҡар итәбеҙ, — тинеләр.\n— Беҙҙең малыбыҙ ҙа, балаларыбыҙ ҙа күп. Шулай булғас, беҙгә яза булмаясаҡ, — тинеләр.\n— Раббым теләгәненә мул ризыҡ бирер һәм теләмәгәненә ризығын кәметер. Ләкин был турала күп кеше белмәй.\nҺеҙҙе хозурыбыҙға малығыҙ ҙа, балаларығыҙ ҙа яҡынлаштырмаҫ. Иман килтереп, изгелек ҡылғандарҙан тыш. Уларға изгелектәре өсөн өҫтәмә бүләктәр бирелер. Улар йәннәттә именлек эсендә ҡаласаҡ.\nАяттарыбыҙҙы ялғанға сығарырға маташыусылар язаға дусар ителәсәк.\n— Раббым теләгән ҡолдарына ризыҡ бирер, теләмәгәненең ризығын кәметер. Күпме хәйер бирһәгеҙ, Аллаһ уның урынына һеҙгә ниғмәт бирер. Ризыҡландырыусыларҙың иң хәйерлеһе — Аллаһ.\nУл Көндө Аллаһ барығыҙҙы ла бергә йыясаҡ. Шунда Ул фәрештәләргә:\n— Һеҙгә табынғандар ошолар инеме? — тип әйтәсәк.\n— Һин — бөйөк, беҙҙең дуҫыбыҙ улар түгел — Һин. Бәлки, улар ендәргә табынғандыр. Күбеһе уларға табынды, — тип әйтер.\nБөгөн бер-берегеҙгә файҙа ла, зыян да ҡыла алмаҫһығыҙ. Залимдарға Беҙ:\n— Ялғанға һанаған уттың ғазабын татығыҙ, — тип әйтербеҙ.\nАп-асыҡ аяттарыбыҙҙы уҡыған саҡта улар:\n— Ул — һеҙҙе ата-бабаларығыҙ табынған боттарҙан биҙҙерергә теләүсе, башҡаһы түгел. (Ҡөръәнде) ул үҙе уйлап сығарған да, ялған таратып йөрөүҙән башҡаны белмәй, — тинеләр. Өҫтәренә Хәҡиҡәт (Ҡөръән) ингәс, инҡарсылар:\n— Көн кеүек асыҡ, был күҙ буяуҙан башҡа нәмә түгел, — тинеләр.\nБеҙ уларға уҡып (боҙоҡ) һабаҡ алырҙай (боттарға табынығыҙ, тигән) китап ебәрмәнек, һинән элек (мөшрик булығыҙ тип) киҫәтеүсе лә күндермәнек.\nУларҙан элек йәшәгәндәр (пәйғәмбәрҙәрҙе) инҡар итте. Былар (Мәккә кәферҙәре) әүәлгеләргә (бөйөк мәҙәниәткә ирешкән Сәбә, Ғәд һәм Сәмүд халыҡтарына) биргәнебеҙҙең ундан беренә лә ирешә алманылар. Пәйғәмбәрҙәремде ялғансыға сығарҙылар. Мин биргән әжер (яза) нисек (хәтәр) булып сыҡты?\n— Һеҙгә бер генә өгөт бирәм. Икешәр, икешәр булып та, берәмләп тә Аллаһ тарафына йүнәлегеҙ ҙә, (фекерләп) уйлап ҡарағыҙ. Юлдашығыҙҙа (Пәйғәмбәрҙә) һис бер тилелек (аҡылдан яҙғанлыҡ) юҡ. Ул бары тик һеҙҙе (ваҡытында хаҡ юлға баҫмаһағыҙ) дәһшәтле яза килеп тотасағы тураһында киҫәтер өсөн ебәрелгән бер Пәйғәмбәр генә, — тип.\n— Мин һеҙҙән һис бер түләү һорамайым. (Хәйерегеҙ) янығыҙҙа ҡалһын. Минең әжерем Аллаһ хозурында. Ул — һәммә барсаһына шаһит.\n— Шөбһәһеҙҙер, Раббым хәҡиҡәтте уртаға ҡуйыусы. Сөнки Ул бөтөн йәшертен эштәрҙе яҡшы белеп тора.\n—Хәҡиҡәт (Ислам, Ҡөръән, Пәйғәмбәр) килде, инде хәҙер яманлыҡ китер һәм кире ҡайтмаҫ.\n— Әгәр ҙә хаҡ юлдан тайпылһам, үҙ башыма тайпылған булырмын. Тура юлды тапһам, мин бары тик Раббымдың уахи иткәне (Ҡөръәде) аша тура юлды табырмын. Шөбһәһеҙ, Ул бик яҡында ғына, барыһын да ишетеп тора.\n(Эй, Мөхәммәд, уларҙың) ҡурҡыуға төшкән саҡтарын бер күрһәң ине. Инде уларға ҡотолош булмаҫ, оҙаҡламай улар барыбер йыраҡ түгел бер урында тотоласаҡ.\nБына шул ваҡытта инде улар:\n— Беҙ уға (Ҡөръәнгә) иман килтерҙек, — тип әйтер. Ҡайҙан килеп инде (ни ҡәҙәр кәферлек ҡылған замандарҙан һуң) бөгөн генә иманға ҡайта алһын?\nГәрсә, улар бынан алда (Аллаһты ла, Ҡөръәнде лә, Пәйғәмбәрҙе лә) инҡар итте. Һәм ситтән генә йәшертен тоҙаҡтар (хәйләләр) ҡороп яталар ине.\nЛәкин бынан әүәлгеләргә булған кеүек, быларҙың да (мәкерле) теләктәре араһына кәртә ҡоролдо. Шик юҡтыр, улар (Аллаһ бармы, юҡмы, Ҡөръән хаҡмы, түгелме, тип) икеләнеүҙәре арҡаһында үҙҙәрен ҡурҡыныс мөхиткә ҡуйҙылар.


«ЭкоНива» агрохолдингы президенты Штефан Дюрр менән эшлекле осрашыу\n17 майҙа республика Йортонда Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов «ЭкоНива» агрохолдингы президенты Штефан Дюрр менән осрашты. Яҡтар агрохолдингтың төбәктә һөт малсылығы өлкәһендәге инвестиция проекттарын тормошҡа ашырыу юлдарын тикшерҙе.\nОсрашыуҙа республика Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары – ауыл хужалығы министры Илшат Фәзрахманов, «Төньяҡ нива» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте директоры (Ырымбур өлкәһе) Пётр Дубянский, шулай уҡ Бишбүләк, Бәләбәй һәм Йәрмәкәй райондарының хакимиәт башлыҡтары ҡатнашты.\nБашҡортостан – Рәсәйҙә һөт, ит, иген, асыҡ һәм ябыҡ тупраҡта йәшелсә етештереү, шулай уҡ эре мөгөҙлө мал башы буйынса алдынғы урындарҙы биләгән ауыл хужалығы төбәге, тип билдәләне республика Башлығы.\n— Бер һүҙ менән генә әйткәндә, беҙҙә ярайһы уҡ яҡшы, ҙур ауыл хужалығы. Продукция күләме – яҡынса 160-170 миллиард һум. Ул Рәсәй Федерацияһында алтынсы-етенсе урын, – тине Рөстәм Хәмитов. – Беҙ алдағы урындарҙа, тәүге бишәүҙә булырға теләйбеҙ. Хәҙер ауыл хужалығын үҙгәртеп ҡороуҙы, яңыртыуҙы башлайбыҙ. Беҙгә күләмле предприятиелар кәрәк. Бөгөн беҙ яңы һулыш бирә, ауыл хужалығын үҫтереүгә яңы алымдар ҡуллана алған инвесторҙар эҙләйбеҙ.\nРеспублика компанияға бөтә йүнәлештәр буйынса, шул иҫәптән инфраструктура төҙөлөшө, ҡорамалдар һатып алыуҙы субсидиялау йәһәтенән булышлыҡ итәсәген гарантиялай, тип билдәләне Рөстәм Хәмитов.\n— Был нигеҙҙәрҙән сығып, инвестиция эшмәкәрлеге тураһында килешеү төҙөп, унда Һеҙгә ҡарата пландарҙы, төҙөлөш, күләмдәр буйынса һеҙҙең ваҡытты яҙып, атап әйткәндә, алдағы өс-биш йылға эшмәкәрлекте һүрәтләй алыр инек, – тип тәҡдим итте Рөстәм Хәмитов. – Беҙгә эшләргә килеүегеҙ менән бик ҡыҙыҡһынабыҙ, ҡулдан килгәнсе ярҙам итербеҙ.\n— Башҡортостанда дөйөм 6 мең башлыҡ шундай ике-өс комплекс төҙөргә була. 2 800 башҡа иҫәпләнгән бер комплекстың хаҡы яҡынса 2 миллиард һум тәшкил итәсәк. Һеҙҙә яҡшы баҙар шарртары, бөтә Волга буйын тәьмин итергә мөмкин. Бында етештерелгән һөт Башҡортостандан һәм күрше төбәктәрҙән һөт эшкәртеүселәр өсөн яҡшы сеймал буласаҡ, – тип билдәләне Штефан Дюрр. – Мин танышҡан кешеләр – яҡшы команда.


Ауыл тарихын өйрәнәбеҙ\n29 Март 2019, 14:16\nҮткәнен белмәгән халыҡтың киләсәге юҡ, тиҙәр. Ә ауылдарыбыҙ, ырыуҙарыбыҙ тарихын, нигеҙҙә, оло быуын кешеләре һаҡлай.\nҠатайҙа ауылыбыҙ һәм урам исем-атамаларының килеп сығышы, колхоз, совхоз, мәҙәниәт йорто, кешеләре тарихы буйынса бик күп кенә хәтирәләр һаҡлаусы Әлфиә апай Хәйҙәрова йәшәй.\nҠышҡы сыуаҡ көндәрҙең береһендә 6-сы класс уҡыу-сылары ауыл китапханасыһы Гөлсинә Шәмсетдинова, класс етәксеһе Лениза Ғабдуллина менән Әлфиә апайҙа ҡунаҡта булды.\nӘ.Хәйҙәрова Ҡатайҙа, ауыл Советы рәйесе һәм китапханасы булып эшләп, тәрән ихтирам яулаған кеше. Ауылдаштары уның тураһында бөгөн дә ҙур хөрмәт менән һөйләй.\nИнде өлкән йәштә булыуына ҡарамаҫтан, Әлфиә апай күптәнге ваҡиғаларҙы яҡшы хәтерләй. Уҡыусыларға ул бик күп файҙалы мәғлүмәт еткерҙе, төрлө тарихи осорҙарҙа ауылдаштарыбыҙ яҙмышында булған фәһемле һәм ғибрәтле ваҡиғалар тураһында бәйән итте. Бөйөк Ватан һуғышында, Афғанстанда интернациональ бурыс үтәгәндә батырлыҡ күрһәтеп, орден-миҙалдар менән бүләкләнеүсе яугир ауыл-даштарыбыҙ тураһында ҙур ғорурлыҡ менән һөйләне.\n“Ауылыбыҙҙың иң батыр улы Имаметдинов Хәләф ағайҙың тормошон, һуғышсан юлын төплө өйрәндем. Илгә, халыҡҡа бирелгән ысын йөрәкле яугир була ул. Йәш сағынан уҡ велосипед спорты, еңел атлетика менән шөғөлләнеүсе егет Бөйөк Ватан һуғышында ҙур батырлыҡтар күрһәтә. Бына шул ҡаһармандың исемен ауылыбыҙҙың бер урамына нисек тә бирергә ине. Хәләф Имаметдинов исеме, ысынлап та, данға лайыҡ. Киләсәктә һеҙ, йәштәр, шуны онотмаһағыҙ ине,” – тип үтенесен белдерҙе ветеран.\nӘлфиә апай ҡыҫҡа ғына ваҡыт эсендә революциянан алып совет осороноң һуңғы йылдарына тиклемге тарихты күҙ алдына баҫтырҙы. Ауылдаштарыбыҙ яратып үтәгән йолаларҙы, йырлаған йырҙарҙы, кешеләрҙең йәшәү рәүешен, шөғөлдәрен барланы. Бөйөк Ватан һуғышына оҙатыу күренештәрен, ҡара ҡағыҙҙар килтергән ҡайғы хәбәрҙәрен иҫенә төшөргәндә, уның күҙҙәре йәшләнде.\n“Беҙ бик ҙур ауырлыҡтар күреп үҫтек, ас булдыҡ, кейемһеҙ инек... Һеҙ шул ауырлыҡтарҙы, һуғыш афәттәрен күрмәһәгеҙ ине. Бөгөн беҙ рәхәт тормошта йәшәйбеҙ,” – тип һүҙен тамамланы өлкән ауылдашыбыҙ.\nЭйе, йәш быуын тарихты белергә тейеш. Үткән ауыр көндәр тураһында хәбәрҙар йәштәребеҙ киләсәктә тарихта матур эҙ ҡалдырыр, тип юрағы килә.


МАШИНАҒА ЛА ЭҪЕ » Архив газеты "Йәшлек"\nМАШИНАҒА ЛА ЭҪЕ ---\nЙәйге эҫелә машинаның моторы ҡыҙа. Ләкин бының өсөн һауа торошоноң үтә лә эҫе тороуына һәм тирәк мамығына ғына һылтанырға ашыҡмағыҙ. Улар быға тиклем капот аҫтында йоҡлаған «ауырыуҙар»ҙы уятып ҡына ебәрә, һеҙ быға тиклем был проблемаларға иғтибар итмәгәнһегеҙ. Уйлап ҡарағыҙ әле, ҡайһығыҙ майҙы алмаштырҙы, кем бензин насосының нисек эшләүен тикшерҙе (беҙҙең яғыулыҡ менән ул бик тиҙ бысрана)? Бөтә цилиндрҙарҙың да баҫымын үлсәү мотлаҡ. Ҡыҫҡаһы, машина йәйге эҫене ҡаршылау өсөн тулы техосмотр үтергә тейеш. «Тимер ат»тарҙың моторын йыуырға ла онотмаҫҡа ине. Унда ҡыш буйы тоҙ, бысраҡ йыйыла, мотор янында йылынырға яратҡан ялман-сысҡандар ҡалдырған «күстәнәс»тәр тулып ята. Ә бөтә ошо ҡалдыҡ янып, салонға инә, һауаһы насар булған автомобилдә йөрөүсе кеше лә ауырый.\nӘгәр мотор тулыһынса «сәләмәт» икән, радиаторында һыу аҙ ғына булған хәлдә лә ҡайнап сыҡмаясаҡ. Тимәк, тирәк мамығы, эҫелек менән көрәшер алдынан, двигателдәге проблемаларҙы хәл итергә кәрәк.\nЭҫелә водителдәрҙе сығырынан сығарған тағы ла бер мәсьәлә бар. Ысынында ул юҡтан ғына килеп сыҡҡан. Шулай ҙа белгестәр уны йәйге эҫелә иң йыш аварияларға килтергән сәбәптәрҙең береһе тип һанай. Һүҙ йылылыҡты үлсәүсе приборҙар тураһында бара. Күҙ алдына килтерегеҙ: һеҙ юлда, автомобилегеҙҙең моторы сәғәт кеүек эшләй, капот аҫтынан сыҡҡан пар ҙа күренмәй, ҡыҫҡаһы, бөтәһе лә тәртиптә кеүек. Ә термометр ҡыҙыл һыҙыҡҡа барып еткән, хәлдең шәп түгел икәнлеген күрһәтеп тора. Әлбиттә, был ваҡытта водителдең бөтә иғтибары приборға йүнәлә. Ул радиаторҙың ҡайнап сығыуынан шөрләй, юлға, хәрәкәткә иғтибары кәмей. Нимә эшләргә һуң? Беҙҙә сығарылған машиналарҙа йөрөүселәр өсөн машинаны туҡтатып, капотты асырға ғына ҡала.\nТик хәҙер икенсе мәсьәлә – капот аҫтында нимә ҡарарға һуң? Иғтибар итегеҙ: движоктың ситендә температура датчигы күренеп тора. Унан сымдар китә, иғтибарлап ҡарағыҙ, моғайын, тап ошо сым автомобиль корпусына йәбешкәндер? Проблемалар, башлыса, шундай бәләкәй генә етешһеҙлектәрҙән башлана. Әгәр прибор үҙе сафтан сыҡты икән, әйткәндәй, был бик һирәк осрай торған хәл, етешhеҙлекте билдәләүе ауыр түгел: моторҙан эҫе бәреп тормай, радиаторҙа һыу бүлкелдәмәhә, датчиктың көнө бөткән, тигән һүҙ. Алдан уҡ ҡурҡмағыҙ, мотор быға тиклем нисек һәйбәт эшләне, артабан да шулай эшләйәсәк.\nӘгәр сит ил машинаһында йөрөһәгеҙ, мастерскойға барырға тура киләсәк, унда инде проблемаларҙы икенсе төрлөрәк хәл итәләр.\nавторы: Нур | 1 июля 2008 | | Фекерҙәр (0)\nЮрғаныңа ҡарап аяғыңды һуҙ\nҺалҡында автомобилде нисек ҡабыҙырға?\nАвтоһәүәҫкәрҙәр өс ...


Радий Хәбиров Башҡортостандың халыҡ шағирәһе Гөлфиә Юнысованы юбилейы менән ҡотланы\n27 Ноябрь 2018, 11:21\nӨФӨ, 2018 йыл, 27 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/. Радий Хәбиров Башҡортостандың халыҡ шағирәһе Гөлфиә Юнысованы юбилейы менән ҡотланы. Республика Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы яҙыусыға һаулыҡ һәм ижади уңыштар теләп, бынан алда бергә эшләүҙәрен билдәләп үтте. Гөлфиә Аҙнағол ҡыҙы, үҙ сиратында, республика етәксеһенә тыуған еребеҙ файҙаһына уңышлы эшләүен теләне.\n26 ноябрҙә «Башҡортостан» дәүләт-концерт залында «Туҡтатмағыҙ юлдарымдан…» тигән әҙәби-музыкаль кисә уҙҙы. Яҙыусы бер нисә юбилей датаһын билдәләне: 2018 йылда уның әҙәби эшмәкәрлеген башлауына — 50, журналист эшмәкәрлегенә — 45 һәм ғаилә ҡороуына 50 йыл тулды.\n«Тағы ла күберәк эшләрмен, пландарым бихисап! Шиғырҙар, әлбиттә, көтмәгәндә тыуа. Үҙемдең депутатлыҡ эшмәкәрлегем хаҡында ла яҙырға кәрәк, беҙ һынылыш осоронда эшләнек. Публицистик мәҡәләләр, яҙыусылар, ижади шәхестәр, республикабыҙҙың күренекле кешеләре менән интервьюлар тупланған өс китап әҙерләнем», — тине Гөлфиә Юнысова.\nШуны билдәләп үтергә кәрәк: шағирәнең юбилейы уңайынан «Китап» нәшриәтендә уның 35-се шиғырҙар йыйынтығы донъя күрҙе. Юбилей тантанаһы тыңлаусыларға лирик шиғырҙарын бүләк иткән шағирәнең сәхнәгә сығыуы һәм ҙур экранда ижади шәхестең күп яҡлы тормошон сағылдырған фотоһүрәттәр менән башланды.\nКисәгә шағирәнең коллегалары, дуҫтары һәм уның ижадын һөйөүселәр йыйылды. Юбилярҙы Дәүләт Думаһы депутаты Зөһрә Рәхмәтуллина, Дәүләт Йыйылышы депутаты Эльвира Айытҡолова, мәҙәниәт министры Әминә Шафиҡова, Өфө хакимиәте башлығы урынбаҫары Сынтимер Баязитов һәм башҡа абруйлы ҡунаҡтар тәбрикләне. Ҡотлау һүҙҙәрен еткергәндәрҙең барыһы ла Гөлфиә Юнысова шиғриәтенең матурлығын һәм илһөйәрлеген билдәләне, ә үҙен нәфислек һәм стиль эталоны тип атаны.\nСәхнәнән Гөлфиә Юнысованың шиғырҙары һәм уның һүҙҙәренә ижад ителгән йырҙар яңғыраны. Кисәлә танылған актерҙар Хөрмәтулла Үтәшев, Руслан Хайсаров, Светлана Хәкимова, Минзәлә Хәйрулина, Азамат Ғафаров, Ирада Ҡадирова, йырсылар Вәхит Хызыров, Әлфиә Юлсурина, Альбина Имаева, республиканың ижади коллективтары ҡатнашты.\nГөлфиә Юнысова — Башҡортостандың халыҡ шағирәһе, Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Һәҙиә Дәүләтшина һәм Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге дәүләт премиялары лауреаты.\nТеги:юбилейҙаргөлфиә юнысоварадий хәбиров


Өфөлә «Интернет көнө 2010» ҡала байрамы үткәрелә // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nӨфөлә «Интернет көнө 2010» ҡала байрамы үткәрелә\n16:04, 2 сентября 2010 Йәмғиәт\n30 сентябрҙә Рәсәйҙә Интернет көнө билдәләнә. Йола буйынса Өфө ҡалаһы ҡала округы хакимиәте был дата уңайынан йыл һайын «Интернет көнө» ҡала байрамын үткәрә. Быйыл ул 1 октябрҙә Ҡала мәҙәниәт һарайында (Октябрь проспекты, 137) үтәсәк.\nБайрам ҡунаҡтары өсөн бихисап викториналар, конкурстар һәм бүләктәр менән мауыҡтырғыс программа әҙерләнгән. Билдәле элемтә операторҙарының, программа тәьминәте һәм компьютер ҡорамалдары поставкалаусыларының күргәҙмә-презентацияһы ла ойоштороласаҡ. Ҡатнашыусылар составы быйыл һиҙелерлек артҡан. Белгестәрҙән ҡайҙа һәм нисек интернетҡа тоташырға, ҡайҙа һәм ниндәй компьютер һатып алырға, ниндәй хеҙмәттәр уңайлыраҡ һәм башҡалар тураһында белешергә мөмкин буласаҡ.\nКүргәҙмәнән тыш web-программалау, компьютер дизайны, видео-монтаж өлкәһендәге әйҙәүсе белгестәрҙең мастер-кластары ла планлаштырыла.\nӨфө хакимиәте байрамда ҡатнашыусыларҙың барыһын да бушлай лотерея менән шатландырасаҡ, әйткәндәй, уның төп призы – ноутбук.\nТулыраҡ мәғлүмәт http://ufacity.info/internet_day/2010/ сайында йәки 279-05-09 телефоны аша.\nТеги: интернет, байрамдар


д.Бретяк Бурянский район РБ - Брәтәк ауылы тураһында дөйөм мәғлүмәттәр\nБөрйән районы Башкортостан Республикаһы Воскресенье, 26.05.2019, 18:39\nАуылы тураһында дөйөм мәғлүмәттәр\nБөйөк Ватан һуғышында ятып ҡалалар\nХеҙмәт армияһына алыныусылар\nБөйөк Ватан һуғышынан иҫән-һау ҡайтыусылар\nБрәтәк ауылы Брәтәк йылғаһының Нөгөшкә ҡойған урынында урынлашҡан. Шулай уҡ ауылдың төнъяғында Ҡоҙаш - Нөгөшкә, көнсығышта Ҡурғашлы – Брәтәк йылғаһына ҡуша.Брәтәк йылғаһының тамағын Күкятыу тиҙәр. Заманында уға дилбегә буйламаған, унда ат йөҙҙөргәндәр. Брәтәк күперенән тороп баштүбән һикереп һыу ингәндәр. Ҡуйы урман ауылға терәлеп үк тора. Ләкин төҙөлөш өсөн ағас табыу ауырлашты. Ауылды Бәштин, Әрҙәкле, Кәзәтау, Айыу өңө, Айбикә, Юрматау тауҙары уратып алған. Урманда, Башҡортостан урмандарына хас, бөтә төр ағастарҙа үҫә. Мүк менән ҡапланған ҡарағай урманында күк һәм ҡыҙыл көртмәле үҫә. Ләкин ул яҡлауға мохтаж, ҡарағай урманы аяуһыҙ ҡырҡыла. Шулай уҡ бонъяла һирәк осраған һары һәм күк умырзая, ынйы сәскәһе, кәкүк ситеге беҙҙә бар. Урманда бөтә төр йәнлектәр: шәшке, һуҫар, ҡама, йәтсә, ҡондоҙ һәм башҡа йәнлектәр бар. Ҙур ҡырмыҫҡа өйөмдәре урманды йәмләй. Ауылда халыҡ күпләп мал тота, һуңғы ваҡытта йылҡы малы күбәйҙе. Йәштәр ата-бабаларҙан ҡалған йоланы тергеҙеп күпләп солоҡ ябалар, ҡорт аҫырайҙар. Өй һайын балта оҫталары йәшәй тиһәктә хата булмаҫ, йылдан-йыл береһе – береһенән матурыраҡ йортттар ҡалҡып сыға. Ауыл лты урамдан тора: Салауат Юлаев, Нөгөш, Мәктәп, Йәштәр, Ҡаран, Тау. Барлығы 127 йортта 441 кеше йәшәй. Һөрөнтө ерҙәр булмау сәбәпле, халыҡ башлыса картуф һәм башҡа төр йәшелсә-емеш үҫтереп көн итә.\nБрәтәк ауылы Бөрйән районының төнъяғында өс район – Бөрйән, Белорет, Ишимбай – сиктәрендә урынлашҡан.\nАуыл тарихын өйрәнеүҙең иң ҙур ҡиммөттөренең береһе булып халыҡтың ырыу составы тора. Башҡорт ырыуҙарының этник тарихын өйрәнгәндә шәжәрәләр ҙур роль уйнай. Шәжәрәне һәр ырыу төҙөгән. Бындай шәжәрәләргә ауылдың барлыҡ ир енесенән булған кешеләре ингән. Сөнки һәр ир кешенең аҫабалыҡ хоҡуғы билдәләгән был шәжәрәләр, һәм ер ир затына бүленгән. Брәтәк ауылы аҫаба Ҡарағай Ҡыпсаҡ ырыуы ерҙәренәурынлашҡан. Бөрйән ырыуы ерҙәре Оло Нөгөш башына тиклем ерҙе биләй. Көнсығышта Тамъян- Түнгәүер ерҙәре. Тарих белгесе Рим Зәйниғәбитдин улы Янғужиндын раҫлауынса, XIV быуатта күсеп ултырыусы ҡатайҙар тамъяндар менән аралаша. Һөҙөмтәлә, теле, мәҙәниәте уртаҡҡа әйләнә. Инйәр буйы ҡатайҙарын Инйәр ҡатайҙары тип йөрөтәләр.Ошо ҡатайҙар менән тамьян-түңгәүерҙәр сиктәш булған. Сик билдәләгән ваҡыттағы тарихи мәғлүмәттәр һаҡланып ҡалған. Ҡунҡаҙай халыҡ телендә ваҡыт үтеү менән үҙгәртелгән, шымартылған. Ә ул ”Күн, ҡатай!”- булыуы мөмкин. Йәнәһе, ҡатайҙарҙан ризалыҡ алғандар тамъяндар. Икенсе версияһы: күн үлсәү берәмеге булып торған. Шуға Күнҡатай булған.\nҺуңынан район административ бүленеш мәлендә район сиктәрен ошо билдәләмәләр аша үткәрәләр. Ырыу ерен билдәләүсе сик бағанаһы “Аҡ бағана” тип йөрөтөлгән. Бөрйән районының сиге Брәтәк аша үтмәгән. Нөгөштөң уң яғы юрматыларҙың Ҡыпсаҡ тармағына ҡараған Гәрәй (Кирәй) ырыуы ерҙәренә керә.Шәжәрәләрҙә куренеүенсә, ҡыпсаҡтар Башҡортостанға көньяҡтан килгән. XIII-XIV быуаттарҙа ҡыпсаҡтар тотош Урал алдына һәм Ағиҙел менән Ыҡ йылғаһы араһына килеп ултырған. Артабан, Ағиҙелде аша сығып, уның үрге ағымына нығынғандар. XVII-XVIII быуаттарҙа ҡыпсаҡтар Ағиҙелдең үрге ағымында, Һаҡмарҙың көнъяғында күпләп йәшәгәндәр.\nУларҙың ауылдары Дим тамағында ла, Туҡ, Соран, Ырғыҙ һәм Кәмәлек буйҙарында йәйелеп ултырған. Көньяҡ Уралда ҡыпсаҡтар төп өс төркөмгә бүленгән: төньяҡта – ҡарағайҙар һәм гәрәйҙәр, урта өлөштә – һыуындар, бошмандар, сәңкемдәр, көньяҡта – ҡара ҡыпсаҡтарҙың төп йәшәү урыны булып Башҡортостандың көньяҡ-конбайыш һәм көньяҡ райондары тора. Ҡыпсаҡтарҙың тамғалары - . Тимер ауылы архив материалдарына ҡарағанда, Ҡарағай Ҡыпсаҡ ырыуына ҡараған Тимер ҡарттың улы Ҡыуаҫыл Исламбай ауылына нигеҙ ҡора. Бикташ ауылына ла Тимерҙән килеп йәшәй башлайҙар. Ҡыуаҫҡолдан Мырҙағоловтар тарала. Көләбә, Ҡыҫыҡҡа ла тимерҙәр 1834 йылдарҙа нигеҙ ҡора. Ә Брәтәк ауылына Исламбайҙан күсеп ултырылар. Ауылға тәүге күсеп ултырыусылар, Исламбайҙан 5 кеше – Дауыт, Нәби, Хисмәт, Аҫҡарҙан 1 мулла, Әрҙәкле моронона нигеҙ ҡоралар. Шәжәрәлә күренеүенсә, Тимер – Ҡыуаҫҡол – Мырҙағол – Дауыт – Ғиниәт – Низам. Низам бабай аҙаҡ, атаһы үлгәс, Ҡыҫыҡҡа күсә.\nБрәтәк ауылының тәүге исесе Ятап була. Сөнки ауыл аша үткән тотҡондарҙы тотоу өсөн махсус рәүештә төрмә эшләгән булған. Тотоп оҙатыу өсөн тотҡондарҙы этап менән ҡыуғандар. Ятып ял итеү өсөн генә эшләнгән төрмә булғас, ятаҡ тип йөрөтөлөүе лә мөмкин. Этап та, ятаҡ та бер үк ваҡиғаларға барып тоташа. Шуға ике исем дә дөрөҫ һымаҡ: Этап – Ятап, Ятаҡ – Ятап. Ошо исем менән 20-се быуат башына тиклем атап йөрөтөлә. Аҙаҡ ауылға йылға исеме бирелә. Документтарҙа ошолай теркәлә.\nБрәтәк ауылы Белорет – Стәрлетамаҡ трактында урынлашҡан. Был бик боронго юл. Был юл халыҡ телендә “ Екатерина юлы” тип тә йөрөтөлә. Юл һалыу тарихы Әүжән-Петровск заводы менән бәйле булырға тейеш. Берг-Коллегияның 1753 йылдың 16 ноябрендәге указына ярашлы Әүжән йылғаһы буйында купец К. Матвеев тарафынан заводҡа нигеҙ һалына. 1755 йылда завод эшләй башлай. Ҡағы заводы 1769 йылда Е.Н. Демидов тарафынан төҙөтөлә. Егәҙе ауылы һәм заводы 1890 йылда барлыҡҡа килә. 1774 йылдың 17 октябрендә полковник А.Т. Соколов-Хлопуша, 1774 апрелендә Емельян Пугачев үҙе килә. Завод артиллерия бомбалары эшләй башлай. 1774 йылдың декабрь баштарында Салауат Юлаев етәкселегендә башҡорт отряды була.рет – Стәрлетамаҡ тракты иң тура юл булғас, Брәтәк аша Пугачевтың да, Салауаттың да үтеүе ихтимал. Был юл башҡорттарҙың борондан уҡ төп сауҙа, ырыу-ара аралашыу юлы булып та тора. Ауылға яҡын һәм ауыл аша үткән юлдар берәү генә түгел – улар бик күп. Ләкин хәҙер уларҙы ағас ҡаплаған. Исраҡ юлы Оло Ялан башынан үтә. Бер осо менән Иҙел башына сыҡһа, икенсе осо ошо юл буйында йәшәгән ауылдарҙы тоташтыра. Исраҡ юлын Мүскә ауылы аша үткән өлөшөн Барый юлы тип тә йөрөткәндәр. Икенсе төрлө Бур юлы тип тә атағандар, сөнки ат ҡараҡтары ошо юлдан урланған малды ҡыуғандар. Табын юлы Әүжәндән Тайбаҫҡан яланы аша (урыҫтар атамаһы Казенный) Усулкаға сыҡҡан.Христиандар ошо юл менән Әүжәндән Усулкаға ғибәҙәт ҡылырға йөрөгәндәр. Шулай уҡ сауҙа ла иткәндәр. Һуңынан Брәтәк, Аҫҡар, Ташлы, Ҡурғашлы ауылдары аша Егәҙегә күмер ташығандар. Был юл Брәтәк-Волков аша Ҡуңҡаҙайға, Мүскә-Егәҙегә сыҡҡан. Ошо юлды хатта Бөйөк Ватан һуғышында, аҙаҡҡы осорҙа ла ҡулланғандар. Ишле менән Туҡан араһында Һарыялан тип аталған тимер юл станцияһы булған. Ауыл сауҙа итер өсөн иң уңайлы ерҙә урынлашҡан. Берҙән, ике ҙур йылға ҡушылған урында урынлашҡан. Йылғалар үҙе транспорт ролен үтәгән. Йылғалар һал ағыҙыр өсөн мул һыулы булған, балыҡ мыжғып торған. Ҡуйы урман хужалыҡ итеү өсөн бик тә уңайлы булған. Шуға ла халыҡ күпләп күсеп ултырған. Башҡорттар Әүжән, Ҡағы, Ҡотҡор, Үҙән заводтары төҙөлгәс, күсенә башлаған да инде.\nБрәтәк ауылының килеп сығыу бәйле легенда.\nБеҙҙең халыҡта ер-һыу атамаһының килеп сығыуына бәйле легендалар бик күп. Брәтәк һүҙенең килеп сығыуын халыҡ ошолай һөйләй.\nЭлгәре Аҫҡар ҡарт хәҙерге Әбйәлил районы элекке Түңгәүер волосында йәшәгән. Уландары үҫкәс, ул яңы ергә күсеп ултырырға булған. Ер һайлағанда :” Һайыҫҡан шыҡырыҡлаған урында әрәмә булыр, әрәмә булған ерҙә һыу булыр,“-тип киҫәткән улдарын. Бара торғас, күрәләр, бер урында һайыҫҡандар туй ҡора , ти. Барһалар, ысынлап та, әрәмәлек менән ҡушылған ике йылға ҡушылып ағып ята икән. Аҫҡар ҡарт:”Ауылға урынды ошонда һайлайбыҙ,”-тигән. Ишле ғаилә бер ауыл булып төпләнгән. Йылғаларға Кесе Нөгөш һәм Оҙон Ялан, ауылға Аҫҡар исеме биргәндәр. Уларҙың ҡошо – һайыҫҡан, ағасы – ерек, тамғаһы – ай булған.\nБер көндө Аҫҡар ҡарттың Арыҫланғол исемле улының Айбикә исемле ҡыҙы шартыйға киткәндән ғәйеп була. Тау һыртында шартый бигерәк уңған була. Ҡараһалар, Айбикә юҡ. Ҡайтып киткәндәр. Эҙләргә һыбайлылар сыҡҡандар, үҙҙәре ҡысҡырғандар. Шулай эҙләй торғас, тау йылғаға килеп терәлгән. Ағай-эне кәңәшләшеп, йылға буйын эҙләгәндәр. Бара торғас, йылға ситендәге тамырҙа эләгеп торған сепрәк күргәндәр. Был Айбикәнең күлдәк итәге булған. Һыбайлылар йылға түбәненә сапҡандар һәм оло һыуға килеп сыҡҡандар. Был оло һыу Оло Нөгөш икән. Эҙләүселәр шул урында туҡтағандар, Айбикәне тапмаҫтарын аңлағандар. “Бахыр Айбикәнең бер итәге генә тороп ҡалды,” - тип уфтанған атаһы. Ошо дәүерҙән алып Айбикәнең күлдәк итәге табылған йылғаны Бер итәк йылғаһы тип атағандар, һуңынан Бритәк – Брәтәк тип ҡалыплашҡан. Айбикә юғалған тауҙы Айбикә тауы тип атағандар. Һуңынан Брәтәк йылғаһы тамағына Ташлы, Ҡурғашлы, Бикташ, Аҫҡар ауылдарынан ҡайһы бер ғаиләләр күсеп ултырғандар. Ауылға йылға исемен ҡушҡандар. Ошо дәүерҙән бирле ауылды Брәтәк тиҙәр.\nШулай итеп, Брәтәк ауылына нигеҙ һалыусылар булып Исламбай кешеләре Дауыт, Нәби, Хисмәт, бер туғандар Көмөшбай һәм Алтынбай булған. Бөтәһе алты өй. Береһенең йорто хәҙерге Фәхрийәнов Ғилфандың баҡса тирәһендә, икенснһе Ғәлләметдинов Рәшиттең әлеге йәшәгән урынында була. Брәтәк ауылы тарихын яҙрәтәк ауылы тарихын яҙғанда күрше ауыл тарихтарын да иҫәпкә алырға кәрәк. Сөнки күсеп ултырыусыларҙың күбеһе Аҫҡар сығышлы, Тамъян – Түңгәүер сығышлы. Аҫҡар ауылының өс йәйләүе булған, аҙаҡ өсөһө лә ҡышлауға әйләнгән: Ташлы, Ҡурғашлы, Ҡарағай йорт( Бәләкәй Брәтәк ) Брәтәк йылғаһының башына урынлашҡан. Ташлы ауылына нигеҙ һалыусы Шахморат исемле кеше булған. Әхмәҙуллиндарҙың тамыры шул кешегә барып тоташа. Шахмораттың улы Айнулла. Айнулланан Ғәйнуллиндар тарала. Шахмораттың өсөнсө улы Фәхритдин. Унан Фәхрийәновтар, Айнулланың улы Ғәлләметдиндән – Ғәлләметдиновтар тарала. Урыҫтар Ташлы ауылын Шахмораткин тип йөрөткәндәр. Ташлы ауылының иң бай кешеләре Хәсән ҡарт, Әхмәҙи ҡарт булған. 200-250-шәр баш йылҡы тотҡандар. “Бер осо кәртәлә булһа, икенсе осо Сауҡа тамағында булған йылҡыларының.” Революциянан һуң Ташлы ауылы кешеләре күпләп Брәтәккә күсеп ултыралар. Ситдиҡов Ғибәҙәй Ташлыла йәтим булыу сәбәпле Һатлыҡ исемле байҙа малайлыҡта йөрөй. Бай уны ағас юнырға, солоҡ ябырға өйрәтә, аҙаҡ был Ғибәҙәйҙең төп кәсебенә әйләнә. Уның бер туған ҡустыһы 1914 йылғы һуғышта һәләк була. Ғибәҙәй Сәхибә исемле ҡыҙға өйләнгәс, Брәтәккә күсә. Уның бер кәзәһе генә була. Күрәһең ауылда байы ла, ярлыһы ла булған. Ошо осорҙа Фәхрийәнов Ҡотлоғәлләм күсеп килә. Ул Шәрғиә исемле ҡыҙға өйләнеп, Йәрмөхәмәтова Фәниә өйө урында йәшәй.\n20-се быуат башында Әүжән, Ҡотҡор, Ҡағы заводтары ябыла. Урыҫтар мал аҫырауға, йәшелсә үҫтереүгә тотоналар. Улар төрлө юлдар менән башҡорт ерҙәренә күсеп ултыралар. Быуат башында Волков йәйләүендә генә лә 24 урыҫ балаганы булған. Үҙ ерҙәренән мәхрүм ҡалған башҡорттар ауылда әҙселектә ҡалалар. Брәтәк ауылында был осорҙа 26 йорттоң 18-ҙендә урыҫтар,8-ҙендә генә башҡорттар йәшәгән.\nБашҡорттар һунарсылыҡ, малсылыҡ, солоҡсолоҡ менән шөғөлләнгәндәр. Мәғлүм булыуынса, башҡорт бер көндә 2-3 солоҡто ағасҡа аҫылынған килеш соҡой алған. Бер ағаста хатта 2-шәр солоҡ япҡандар. Солоҡҡа менер өсөн баҫҡыс рәүешендә уйымдар эшләгәндәр. Башҡорттар шулай уҡ дегет ҡайнатҡандар. Ҡайын туҙынан таҙа дегет, ҡарағайҙан – сайыр дегете алғандар. Таҙа дегеткә һорау күп булған. Дегет баҙын йомортҡа рәүешендә эшләгәндәр, аҫтағы уйымдан дегет ағып сығып, улаҡ буйлап мискәгә төшкән. Туҙ ҙа, сайыр ҙа ваҡлап тығыҙлап тултырыла. Уйымы 7-8 см, баҙҙың тәрәнлеге 3м, киңлеге 2,5-3м. Туҙ, сайыр ни тиклем ваҡ булһа, дегете шул тиклем күп сыҡҡан. Шулай уҡ башҡорттар күмер яҡҡандар һәм, үрҙә әйтелгәнсә, Егәҙегә сығарып һатҡандар. Урыҫтар башҡорттарҙың аҫабалыҡ хоҡуғын һаҡлаусы ер-һыу атамаларын белгәндәр, тик үҙҙәренсә үҙгәрткәндәр: Дауыткин, Әминкин, Хисмәткин. Пешетков Осип Нөгөш күпере эргәһендә утар булып ултыра, аҙаҡ Брәтәккә күсә, магазин тота. Ул ултырған урынды халыҡ әлеге ваҡытта Үҫем ултырышы тип йөрөтә.\nБашланып киткән граждандар һуғышы ауыл тыныслығын боҙа. Ауылды йә ҡыҙылдар, йә аҡтар баҫып ала. 1918 йылдың 3 авгусында Блюхер етәселегендәге 10 меңлек партизандар армияһы ҡыҙылдарға ҡушылыр өсөн үҙенең “атаҡлы” рейдына сыға. Рейд аҡтҡр тылынан Белорет – Үҙән – Ҡағы – Үрге Әүжән – Брәтәк – Ҡолғона –Маҡар – Богоявлин – Иглин – Көнгөр маршрутында үтә. Уларҙың тәртипһеҙ күсенеүен Башҡорт армияһы күҙәтә бара һәм Өфөгә үткәрмәй. 1918 йылдың 5 авгусында Брәтәк ауылында туҡтай. Аҡтар менән көслө һуғыш була. Уның тарихын ауыл эргәһендәге окоп-траншеялар һәм әлеге ваҡытта ла табылған мылтыҡ-ҡоралдар, боеприпастар һөйләй. Блюхерға йәнәшә Муса Мортазин үҙенең бригадаһы менән килә. Ул әгәр ҙә Блюхер башҡорт ауылына тейһә, уны тар-мар итергә тейеш булған. Муса Мортазинды 1937 йылда ҡулға алынғас: “Әгәр мин Блюхерға ҡаршы булһам, унан бер нәмә лә ҡалмаҫ ине. Ҡыҙылдарға ҡушылырғамы, юҡмы тигән һорау борсоно мине,”- тигән. 1918 йылдың декабрендә Яңы Һәйет ауылына ҡыҙылдар килә. Ауыл халҡы аҙыҡ-түлекте кәртә-ҡура тирәһенә йыйып бөтә. Ләкин ҡыҙылдар китергә ашыҡмай. Һәр йортҡа 9-12-шәр урынлашып ҡышлайҙар. Гөлмәнүәр инәй һөйләгәндән: “Бесән наҡыҫ булыу сәбәпле, аттар сапсынып, ҡар аҫтынан бер батман май ҡаҙып сығара. Шунан башлана ауылды талау. Байтаҡ ирҙәр атып үлтерелә. Һыу эсергә алып барған һыйырҙың башына һуғалар ҙа һуйып ашайҙар. Хәлдән тайған халыҡ Нөгөш йортҡа (Лапшин) ҡаса. Быға үс итеп, ҡыҙылдар Һәйет һәм Ҡоҙаш ауылдарына үрт һалалар. Брәтәктә урыҫтарҙың күпләп йәшәүе уны һәләкәттән ҡотҡара. Ауылдарҙың бер аҡтар, бер ҡыҙылдар ҡулына күсеүе халыҡты шул шарттарға яраҡлаштырға өйрәтә. Һөйләүҙәргә ҡарағанда, Аҫҡар ауылының Иманай исемле кешеһе аҡтҡрҙы аҡ папаха, ҡыҙылдарҙы буденовка кейеп ҡаршылай. Ауыл кешеләрен юл күрһәтергә , ылауға алып китәләр. Был кешеләр эҙһеҙ юғалған. 16 йәшлек Фәтҡулла Аҫҡар аша Бөрйәнгә юл күрһәтә китә. Атын алып ҡайтып, үҙен ҡайтаралар. Фатирҙа ятҡан ҡыҙылдар киткәндә фатир хужаларын атып киткәндәр. Брәтәк ауылы, Ҡарағай йорт тирәһендә ҡаты һуғыш була. Аҙаҡ кешеләр, патрондар ямғыр урынына шыптырлап яуа ине, тип һойләгәндәр. Халыҡ өй бвҙына ҡасып һаҡланған.\nГраждандар һуғышынан һуң ауыл халҡы элекке кәсептәренә тотонған. 1930 йылда ауылда “1 май” колхозы ойошторола. Селеверстов Петр уның тәүге председателе була. Ул һуғышта үлеп ҡала. Икешәр һыйырлының бер һыйырын, ә аттарҙың бөтәһен дә колхозға алалар. Ҡ ауылын Брәтәккә күсерәләр һәм колхозға инәләр: Ғәлләметдинов Мөхәмәтғәле менән Хәлфетдин бер туғандар, Атауллин Атаулла, Атауллин Мөхәммәтғәле, Ҡәйепҡолов Кираметдин. Ташлынан Брәтәккә күсерелеүселәр: Ситдиков Вәли, Ғөзәйер, Әбүзәр Зөлҡәрнәй улдары, Ситдиков Ғибәҙетдин балалары менән – Зиннур, Хәлфетдин (ауылдың тәүге һатыусыһы, һуғышта үлә), Әхмәтзата, Ғызмитдин. Ғызмитдин тәүҙә Ҡурғашлыға, аҙаҡ Брәтәккә күсә. Брәтәктән колхозға инеүселәр: Йәрмөхәмәтов Әлмөхәмәт, Халиков Хаким, Хөснөтдинов Мостафа әбейе Кәримә менән. Оло Ялан, Хисмәткин, Аҡһыйыр яландарында арыш, һоло, тары сәскәндәр. Нөгөш башында арыш сәсәләр. 47 эҫкерт арыш була.\n1933 йылда раскулачивание башлана. Коретников Федот, Пешетков Осип, Петренконың өйҙәрен, колхоз хужа булып, торг менән колсхозсылырға һата.\nБөйөк Ватан һуғышы башланғанға тиклем Брәтәктә 29 хужалыҡ иҫәпләнә. Бына кемдәр йәшәгән һуң. Урындар хәҙерге урам атамаһы менән бирелә:\nСалауат Юлаев урамы:\nСелеверстов Петр – Йәрмөхәмәтов Фәрүәт урыны.\nФедоров Василий, улдары Николай, Александр (Бөрйәндә йәшәп, шунда үләләр), Петр (һуғышта булмай), Анастасия ( ауылда ерләнгән), Иван – Атауллин Венер ере.\nРайпо магазины – Нюра һатыусыһы, Селеверстов ҡарт менән (атаһы) йөктө Стәрлетамаҡтан ташыйҙар. 5-6 атты үҙҙәре ҡарай – Хөсәйенов Ғайфулла урыны.\nСитдиков Ғызмитдин. Балалары: Ғылмитдин, Шәүрә, Рамаҙан, Маһира, Шәһиҙә.\nСитдиков Вәли. Балалары: Фатима, Ишбулды, Ишбулат.\nГорбатов Илья. Әбейе менән туғанының улы Костяны тәрбиәләп үҫтерәләр, Горбатов фамилияһында йөрөй. Башҡортса һыу кеүек эсә.\nАверьянов Андрей, ҡатыны Дуня. Балалары Михаил, Митя (Әүжән), Маша, Николай, Полина (Свердловск) – Сафин Барый урыны.\nУйылданов Шәрифулла, ҡатыны Фәүзиниса – ғәрәпсә белгән берҙән-бер кеше булған. Балалары: Хәмдиниса, Шәмсиниса (Мүскәлә), Рөфҡәт – Ғәйнисафа Йәғәфәрова урыны.\nПешетков Осип – раскулачиваниенан һуң мәктәп була.\nЗайцев, ҡатыны Елена.балалары юҡ. Һуғыштан һуң киләләр.\nСлепов, ҡатыны Феня – контора урыны.\nШәрғиә инәй (Ҡотлоғәлләмдең тәүге ҡатыны). Балалары юҡ – Йәрмөхәмәтов Байрамғәле урыны.\nХасанов Мазһар урынында ат һарайы.\nШакиров Абдрахман (Аҫҡар), ҡатыны Ғәлиә. Балалары Сабир, Мөниә, Фәниә, Сәриә. Икенсе ҡатыны Хәҙисәнән Радис.\nАтауллин Мөхәммәтғәле, ҡатыны Бәхерниса. Балалары Ғылминиса, Әсмә, Хафиз, Сара, Клара, Баязит, Рафаэль, Флүрә, Фәриҙә.\nСлепов Семен, ҡатыны Хавроня. Балалары Раися, Юля, Валентина.\nСлепов Петр. Балалары Матвей, Николай, Клавдия, Григорий.\nҒәлләметдинов Ямалетдин, ҡатыны Гөлбәғиҙә. Балалары Рәжәп, Нәғимә, Батыр. Ғәлләметдинов Әҙеһәмдән: Әғзәм, Мөнирә.\nҒәлләметдинова Миңзифа, ире Сиражетдин. Балалары Мәстүрәю\nҠәйепҡолов Кираметдин, ҡатыны Ғәйниямал. Балалары Бәҙриямал, Зөләйха, Вазифа, Ишғәле.\nХаликов Хәкимйән, ҡатыны Нәзифә. Балалары Хәҙисә, Зәйтүнә, Йосоп.\nЙырын аръяғы – Нөгөш урамы.\nЙәрмөхәмәтов Әлмөхәмәт, ҡатыны Бәширә. Һуғышҡа тиклем икенсе бригадир. Балалары: Һәҙиә, Ишмөхәмәт, Латифа. Һуғыш осоронда өйө - заезжий дом булған.\nСитдиков Ғибәҙәй, ҡатыны Сәхипьямал (Тимерҙән). Балалары Ғызмитдин, Зиннур, Әхмәтзата, Хәлфетдин, Сәлимә, Сәғиә.\nСафин Әптрәҡип (Аҫҡарҙыҡы), ҡатыны Бәлхизә. Балалары Ғылминур, Хөснә, Ҡәйүм.\nШәмсетдинов Сәләхетдин (Аҫҡар), ҡатыны Кәримә. Балалар йортонан бер туғанының балаһы Әлифәне, Хәйруллина Фәриҙәнең ҡыҙы Зәкирәне алып тәрбиәләйҙәр.\nҒәйзә инәй. Балалары Бәлхизә, Фатима, Ғәйшә, Кинйәбикә.\nОло юл аръяғы – боролош урыны.\nМәһәҙиев Гәрәй, ҡатыны Йәмилә. Балалары Әминә, Әхмәт, Миңлеямал. Тәүге иренән – Камила, Ғылмитдин.\nЮлдың аҫҡы яғы-Ғөбәйҙуллин Ғәйнуллаға ҡаршы.\n1. Ноғоманов Зәкир(Аҫҡар), ҡатыны Фәхрийәнова Гөлниса. Балалары Гөлмөһөр, Гөлйөҙөм (Мүскә), Зөләйха – бәләкәй килеш үлә.\n2. Фәхрийәнов Ҡотлоғәлләм (Аҫҡар), ҡатыны Зарифа (Яңы Һәйет). Балалары Ғәлимйән, Мәғрифә, Ғилман, Ғилфан.\n3. Ситдиков Зөлҡәрнәй, ҡатыны Хәтирә. Балалары Вәли, Ғөзәйер, Әбүзәр, Зәкиә, Ғәффә.\nЙәшәгән урыны билгеһеҙ: Хөснитдинов Мостафа, ҡатыны Кәримә. Балалары Ишмырҙа.\nБөйөк Ватан һуғышында ятып ҡалалар:\nАверьянов Андрей Матвеевич 07.05.1942. Ленинградская область Лодейнопольский район поселок Печеницы.\nАверьянов Михаил Федорович. Умер в плену в декабре 1942 года.\nҒәлләметдинов Әҙеһәм Ғәлләметдин улы. Пропал без вести в 1943 году\nҒәлләметдинов Мөхәммәтғәле Ғәлләметдин улы. Пропал без вести в 1942 году.\nГорбатов Константин Ильич. Умер в 1942 году\nМәһәҙиев Бәхтигәрәй Сәлимгәрәй улы 14.04.1943 Сумская область Хотенский р-н село Радков\nМәһәҙиев Ғылмитдин Ислам улы 15.04.1945 Германия Кенигсберская провинция\nНоғоманов Зәкир Баттал улы. Пропал без вести в 1942 году\nСафин Әптрәхим Сафа улы пропал без вести в марте 1943 года\nСеливерстов Петр Андреевич 12.07.1944 Минская область, Минский район деревня Красная Горка\nСитдиков Әхмәтзата Ғибәҙи улы 17.09.1944 Латвия г. Исцави\nСитдикоа Вәлиулла Зөлҡәрнәй улы 08.05.1942 Ленинградская область деревня Малиновка\nСитдиков Хәлфетдин Ғибәҙи улы 29.01.1945 Восточная Пруссия, м. Зидмунг у дома лесника.\nСлепов Семен Федерович 15.07.1943 Курская область Прохоровский район хутор Веселы.\nСлепов Николай Федорович пропал без вести в декабре 1941 года\nФедоров Иван Васильевич пропал без вести в ноябре 1943 года\nХаликов Хәким Халиҡ улы пропал без вести в апреле 1944 года\nХөснитдинов Мостафа. Нет сведений\nЙәрмөхәмәтов Әлмөхәмәт Йәрмөхәмәт улы пропал без вести в марте 1945 года\nЙәрмөхәмәтов Дәүләтғәле Ишмөхәмәт улы пропал без вести в феврале 1945 года\nБөйөк Ватан һуғышынан иҫән-һау ҡайтыусылар:\nАбдуллин Ғайфулла Хәмит улы (1923-1997)\nГималетдинов Усман Ғыймалетдин улы (1914-1990)\nГорбатов Константин Ильич\nГорбатов Петр Афанасьевич (1924-1945)\nҒүмәров Хажғәле Алламорат улы (1916-1990)\nӘмиров Зиннур Юлмөхәмәт улы (1920-1997)\nЗарипов Рәхимйән Зәкир улы (1914-1979)\nЙәғәфәров Ниғмәт Сәғит улы (1908-1987)\nЙәғәфәров Яхья Мөжәүир улы (1919-1970)\nНасиров Шәрифулла Шәйҙулла улы (1915-1986)\nСафин Ғәбделхәй Ялал улы (1923-1979)\nСитдиков Ғөзәйер Зөлҡәрнәй улы (1911-1969)\nСитдиков Ғызмитдин Ғибәҙи улы (1910-1998)\nСитдиков Әбүзәр Зөлҡәрнәй улы (1916-1980)\nСитдиков Зиннур Ғибәҙи улы (1914-1977)\nФәттәхов Шәйхи Фәрхетдин улы (1911-1960)\nФәхрийәнов Ғәлимйән Ҡотлоғәлләм улы (1925-1943)\nФәхрийәнов Ҡотлоғәлләм Фәхри улы\nФәхрийәнов Ноғоман Рәсүл улы (1925-1944)\nХалитов Әптрәхим Әнүәр улы (1924-2004)\nХаррасов Кираметдин Харрас улы (1888-1975)\nХәблетдинов Ғәлләметдин Рәсүл улы\nШакиров Абдрахман Шакир улы\nШәмсетдинов Сәләхетдин Шәмсетдин улы\nХеҙмәт армияһына алыныусылар:\nАтауллин Мөхәммәтғәле Атаулла улы\nҒөбәйҙуллин Миннияр Нәсибулла улы\nҒөбәйҙуллин Хәмиҙулла Нәсибулла улы\nЗәйнетдинов Нәжметдин Зәйнетдин улы\nҠәйепҡолов Кираметдин Ғәйнетдин улы\nРахманғолов Сәйфулла Ғөбәйҙулла улы\nХәсәнов Ғәлиәхмәт Әлмөхәмәт улы\nАратова Ғәйшә Шөғәйеп ҡыҙы\nАтауллин Хафиз Мөхәммәтғәле улы\nҒәлиуллин Һаҙый Зәйнулла улы\nҒәлиуллина Хәмиҙә Бикмөхәмәт ҡыҙы\nҒөбәйҙуллина Рәшиҙә Ғилажетдин ҡыҙы\nҒөбәйҙуллуна Һәҙиә Әлмөхәмәт ҡыҙы\nҒүмәрова Әминә Сәйфетдин ҡыҙы\nӘмирова Сәлимә Ғибәҙи ҡыҙы\nӘхмәҙуллина Сәлимә Зәкир ҡыҙы\nЗәйнетдинова Ғәтифә Әхмәт ҡыҙы\nЙәғәфәрова Мәрхәбә Мостафа ҡыҙы\nЙәрмөхәмәтова Шәрифә Дәүләтғәле ҡыҙы\nҠәйетҡолова Бәҙриямал Кираметдин ҡыҙы\nКәлимуллина Гөлсөм Хөсәйен ҡыҙы\nНиғәмәтуллина Рәшиҙә Сәлмән ҡыҙы\nРахманғолова Бибиғәйшә Мөхәммәтйән ҡыҙы\nСафина Бәлхизә Ғәрифулла ҡыҙы\nСитдиков Ғылмитдин Ғызмитдин улы\nСитдикова Ғәффә Зөлҡәрнәй ҡыҙы\nСитдикова Зәкиә Зөлҡәрнәй ҡыҙы\nСитдикова Шәһүрә Йәмлиха ҡыҙы\nСитдикова Шәүрә Ғызмитдин ҡыҙы\nУразаев Сәғит Сәйетғәле улы\nФәхрийәнов Ғилман Ҡотлоғәлләм улы\nФәхрийәнова Ғылмияза Хызыр ҡыҙы\nХаррасов Әхмәт Кираметдин улы\nХаррасова Мәфтуха Һибәт ҡыҙы\nХәблетдинова Мәрйәм Әхмәҙулла ҡыҙы\nХәйруллина Мөъминә Шаһишәриф ҡыҙы\nХәликова Хәҙисә Хәким ҡыҙы\nШәкиров Сабир Абдрахман улы\nШәкирова Бәлхиә Мостафа ҡыҙы\nҺуғыш ветерандары араһынан икәүһе фин компанияһында ҡатнашҡан: Ситдиков Әбүзәр һәм Ғүмәров Хажғәле. Өсәүһе 112 башҡорт кавалерия дивизия составында һуғышҡан: Ситдиков Ғөзәйер, Гималетдинов Усман, Ноғоманов Зәкир.\nБрәтәк Киров колхозының бригадаһы була. 1937 йылда КТФ (конно-товарная фабрика) төҙөлә. Ат һарайы 10*100 ҙурлыҡта, 100-ҙән артыҡ ат була. 3 йортта күсеп килеп йәшәйҙәр: Фәхрийәнов Ҡотлоғәлләм ғаиләһе менән, Харрасов Кираметдин ҡатыны Гөлмәҙинә, балалары Әхмәт, Ҡауый, Мәҙинә менән Аҫҡарҙан күсә, Йәрмөхәмәтов Дәүләтғәле ҡатыны Нәбиуллина Кинйәбикә менән, Шакиров Абдрахман ҡатыны Ғәлиә, балалары менән. Бер өй бүлмәле була. Берәүһендә Сафин Әптрәҡип, икенсеһендә Шәмсетдинов Сәләхетдин йәшәй. Райондан килеп аттарға тамға һуғыла Бөйок Ватан һуғышы осоронда башҡорт атлы дивизияһына аттарҙы алып китәләр. 15-әрләп 3-4 мәртәбә алалар. 1941 йылда ошондағы атты менеп Ситдиков Ғөзәйер ҙә һуғышҡа китә. 1947 йылда ауылға к ҡайталар. Сөнки ауыл урманлы ерҙә булғас, малсылыҡ ҡына файҙалы булмай. Брәтәккә һәр төр малдың өсөнсө өлөшө тейә, тик бейә малы бирелмәй. Брәтәктә “1 май” промартеле төҙөлә. Беренсе председателе Яңы Мөсәт кешеһе Ҡасҡынбаев Ғыззитдин була. Ул ҡап һуғырға өйрәтә. Бер станда 2-шәрләп 25-шәр ҡапты бер көндә һуғалар. 1948 йылда Йәғәфәров Ниғмәт производство мөдире булып килә. Ҡапты өйҙә, избенкала һуғалар, 5-шәрен бергә тегеп, атҡа 100 бәйләм тейәп ташыйҙар. Ҡапты Находка портына оҙаталар. Шул уҡ ваҡытта пряж боралар. Пряжды виноград бәйләргә Урта Азияға, Малдоваға ебәрәләр. 3-сө председатель булып 1950 йылда Ибраһимов Әмир, 4-сеһе Шәйәхмәтов Зиннур 1954-1955 йылдарҙа Әбйәлил районынан килә. 1953 йылда Халитов Әптрәхим бухгалтер булып килә. 5-се председатель 1955-1956 йылдар Өфөнән Шәмсетдинов, 6-сыһы Мәҡсүт кешеһе 1956 йыл Нәҙершин Ғиниәт, 7-сеһе 1956-1958 й.й. Федоров Николай, 8-се председатель 1958 йылда Халитов Әптрәхим һайлана. Артелдә бүрәнә лә ҡырҡалар. Ағас ҡырҡырға Хәсәнов Ғәлиәхмәт, Шакиров Абдрахман, Фәхрийәнов Ҡотлоғәлләм, Йәғәфәров Ниғмәт урманда ятып йөрөгәндәр. 1951 йылға тиклем таҡтаны станға һалып ҡул менән бысалар. 1951 йылда Ишембайҙан пилорама килтерәләр.Механик Зарипов Рәхимйән төҙөп ултырта. Ҡул менән көнөнә 5 кубометр таҡта бысылһа, хәҙер эштәр еңеләйә. Тәүге машинистар Юлдашева Сәлимә, Гаврилов Иван була. Сәфиуллин Әбделхәй 1955-1956 йылдарҙа Өфөлә уҡып право алып ҡайта. 1962 йылда У-5 двигателе ултыртыла. 1-се машинист Әрмет кешеһе, һуңынан Фәхрийәнов Ғилман була. 1954 йылда генератор менән локомобиль аша ауылға беренсе электр уты бирелә. Ҡап һуғыр өсөн 1956-1957 йылдарҙа мастерская төҙөлә. 1947-1953 йылдарҙа Ситдикова Зәкиә бухгалтер була, аҙаҡ кассир итеп күсерелә. Һалабаш һалғас, бесән башлана. 25 һыйыр була. Өлкән һауынсы Кинйәбикә инәй.\n1960 йылда “1 май” промартеле 200мең һум табыш менән көсләп Фрунзе исемендәге колхозға ҡушыла. 1956йылға тиклем Фрунзелә председатель булып Ғәбитов Әхмәҙулла эшләй. 1956 йылда Киров менән Фрунзе ҡушыла. Председателе Ғәбитов була. 1960 йылда 3 ауыл бер колхозға берләшкәс, Ишембай районынан Туҡтамышев Әнүәр председатель булып килә. 1962 йылдың февраль айында Хәлитов Әптрәхимде председатель итеп һайлайҙар. Аҫҡар һәм Исламбайҙа 135 һауын һыйыры була. Аҫҡар фермаһы Ташлыла, Исламбайҙыҡы – Көләбәлә, ә 1964 йылда Брәтәк өсөн Волков фермаһы төҙөлә. Липецк өлкәһенән 50-леләп тоҡомло тана, Көйөргәҙе районы Таймаҫ совхозынан 40-50 семинталь тоҡомло таналар алына. Тәүге йылы 4 группа, 15-шәр баш һыйыр менән, була. Брәтәктә бригадир Атауллин Хафиз була. Колхоз булғас та әле 1-2 йыл һалабаш һалалар, йүкә килеш һатып кәсеп итәләр. Ферманың тәүге мөдире Йәғәфәров Яхья, тәүге һауынсылары Гөлмөһөр Ноғоманова, Ситдикова Ғәффә, Зәкиә, Фәхрийәнова Ғилмияза, Мәстүрә. Йәғәфәрова Таһира – сепараторсы була. Ҡыҫыҡта тоҡомло таналар көтөлә. Мал күбәйгәс 120 баш тирәһе резерв булдырыла. 1977-1978 йылдарҙа 1300-1400 тонна ит тапшырыла. Мал ауырлығы 440кг тирәһе була. Һөт һауыу буйынса 1-се урын өсөн 1969 йылда БАССР-ҙың 50 йыллығына, малсылыҡтағы уңыштар өсөн 1968 йылда мәңгелеккә ҡыҙыл байраҡтар бирелә. Әлеге көндә район музейында һаҡлана. Таҡта бысыу эше дауам итә. Мәҫәлән, 1962 йылда бер йылда 1200 кубометр таҡта бысыла. 1976 йылда ауылға даими тәъмин итеүсе электр уты килә. Колхоздың иң тәүге машинаһында Бөрйән районының беренсе шоферы Ғүмәров Хажғәле эшләй. Ул 1947 йылда ауылда йәшәй башлай. Иң тәүге тракторсылар Сәғитов Факил, Өмөтбаев Мөхәммәт, Фәхрийәнов Ғилман 1956 йылда эшләйҙәр. 1964 йылда Брәтәктә лесхоз асыла, лесничийы Жаринов була. Брәтәк ауылы йөк ташыр өсөн уңайлы урында урынлашҡан. 1946 йылда һыйыр менән он ташый башлайҙар. Зариповтарҙың избенкаһы склад була. 1951 йылда Атауллин Хафиздың төҙөлөп бөтмәгән өйөнә һалалар. 1953 йылда база төҙөлә, мөдире Ҡасҡынбаев Ғызетдин. Аттар менән Брәтәктән Стәрлетамаҡҡа Маҡарҙа бер генә ашатып барып инәләр. Ғәлиәкбәргә йөктө һаллап ташыйҙар. 1953 йылда йөктө машина менән килтерә башлайҙар. Тәүге мәҙәниәт йорто Брәтәк күперенең аръяғына төҙөлә. Клуб мөдире Кәримова Роза. Аҙаҡ Осип ҡарттың йорто ла клуб булып тора. 1974 йылда шул урынға яңыһы төҙөлә. Тәүге тауышһыҙ фильмды 1947 йылда Ишбаев күрһәтә. 1949-1950 йылдарҙа Слепов Василий эшләй. Такышлы фильмды 1954-1958 йылдарҙа Маликов Мөжәүир күрһәтә. 1958 йылдарҙа газопровод торбалары ауыл янынан үтә. Икенсеһе “Бохара-Урал” 60-сы йылдың урталарында һалына.


Допинг низағтары. Кем ғәйепле? » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Спорт һәм туризм » Допинг низағтары. Кем ғәйепле?\nРәсәйҙең допингка ҡаршы агентлығы (РУСАДА) йәнә үҙ эшен башлай.\nСентябрь аҙағында илдең спорт тормошонда һиҙелерлек ваҡиға булды. Сейшель утрауҙарында уҙған Бөтә донъя допингка ҡаршы агентлыҡ (WADA) башҡарма комитетының ултырышында РУСАДА-ның 2015 йылдан алып сикләнгән хоҡуҡтарын кире ҡайтарыу мәсьәләһе ҡаралды. Етәкселек органының туғыҙ ағзаһы уны ыңғай хәл итеү өсөн тауыш бирҙе, берәү икеләнде, икәү ҡаршы булды. Был ҡарар һуңғы өс йылда илдең спорт системаһын ҡаҡшатҡан допинг низағтарына кәртә ҡуйыр тигән өмөттәбеҙ.\nТәнҡит ярҙам итмәне\nРУСАДА-ны “ярлыҡау” тәҡдиме башҡарма комитет ҡарамағына ултырышҡа бер аҙна ҡалғас индерелде. Күпселектең фекеренә Рәсәй спортына ҡаршы сығыш яһаған АҠШ, Бөйөк Британия, Канада, Яңы Зеландия, Австралия, Германияның допингка ҡаршы агентлыҡтарының, Еңел атлетика федерациялары халыҡ-ара ассоциацияһының спортсылар комиссияһының, саңғы буйынса Канаданан олимпия чемпионы Бекки Скоттың, Мәскәү допингка ҡаршы агентлығының элекке етәксеһе Григорий Родченковтың РУСАДА-ны артабан да ситләтеүгә саҡырыуҙары тәьҫир итмәне. Уларҙың теләген тик Норвегия һәм Яңы Зеландия вәкилдәре генә ишетте. Ә Польша вәкиле бер ниндәй ҙә ҡарарға килә алманы.\nБеҙҙең файҙаға булған күренешкә нимә ярҙам итте һуң? Рәсәйҙең спорт министры Павел Колобковтың WADA тәҡдимдәренә күнеүе. Ә ул 31 талап ҡуйғайны. Шуның 29-ы үтәлде. Хәҙер ҡалған икәүһен хәл итергә ҡалды. Беренсеһе – Ричард Макларен етәкләгән бойондороҡһоҙ комиссияның тикшереүе асыҡлаған 2011 – 2015 йылдарҙа беҙҙең илдә допинг ҡағиҙәләрен боҙоу системаһының булыуын таныу. Икенсеһе – Мәскәү допингка ҡаршы лабораторияһының допинг өлгөләренә һәм уларҙы тикшереү мәғлүмәттәренә юл асыу. Һөҙөмтәлә Рәсәй айырым етәкселек вәкилдәре тарафынан хоҡуҡ боҙоуҙарҙы таныны, ә йыл аҙағынаса икенсе пунктты ла үтәргә бурыслы.\n– Беҙ бер ваҡытта ла ҡағиҙәләрҙе боҙоу осраҡтарын инҡар итмәнек, шул уҡ ваҡытта үҙебеҙҙең допингка ҡаршы системаны үҙгәртеп ҡороу менән шөғөлләндек. Был беҙҙең спортсылар мәнфәғәтендә эшләнде. Улар хәҙер бөтә ярыштарҙа ла ҡатнаша аласаҡ, – тине Павел Колобков.\nСәйер допинг өлгөләре\nӘйтеүебеҙсә, йыл аҙағынаса беҙҙә һаҡланған допинг өлгөләренә юл асырға тейешбеҙ. Әгәр ҙә уларҙы шикле тип тапһалар нимә булыр һуң? Яңы допинг низағтары Рәсәй спортсыларының киләсәгенә аяҡ салмаҫмы? Бик мөмкин. Унан инде уларға элегерәк яулаған наградаларын да тартып алыу хәүефе янаясаҡ. Әле биатлонда ике тапҡыр олимпия чемпионы Евгений Устюговтың һөҙөмтәһе шик аҫтына алынды. Ул ғәйепле тип танылһа, Сочиҙағы Олимпиада алтынынан составында Антон Шипулин, Алексей Волков, Дмитрий Малышко булған тотош ил йыйылма командаһы мәхрүм ителәсәк. Хатта 2010 йылда Ванкуверҙағы ошондай сарала Евгений менән бергә эстафетала өсөнсө урынды яулаған яҡташыбыҙ – Өфө районының Михайловка ауылы егете Максим Чудов та миҙалынан ҡолаҡ ҡағыуы бар. Былай ҙа бер ниндәй сәбәпһеҙ быйыл Көньяҡ Кореяла уҙған Уйындарҙан шул уҡ Шипулинды, тағы саңғысы Сергей Устюговты, шорт-трексы Виктор Анды ситләттеләр бит инде. Тимәк, ундай башбаштаҡлыҡтар йәнә осрарға мөмкин.\nӘлбиттә, Рәсәйҙең олимпия комитеты президенты Станислав Поздняков эштең уң булырына ышана, ләкин баштан уҡ беҙгә ҡаршы булып, ағыу сәскән дәғүәселәрҙең уйында ни икәнен кем белә?..\nШикле тикшереү эштәре ауазы хатта былай ҙа тормош тарафынан ҡыйырһытылған паралимпия спортсыларын да урап үтмәне. Улар ҙа Бразилиялағы Олимпиаданан мәхрүм ителде, Кореяға ла аҙ ғына һанда барҙы, дәүләт флагы аҫтында сығыш яһай алманы.\nРәсәйҙең паралимпия комитеты президенты Владимир Лукин да ғәҙеллектең тантана итеренә ышана, әммә бының ҡасан булырын әйтә алмай, сөнки барыһы ла WADA ҡуйған һуңғы ике талаптың хәл ителеүенә бәйле.\nРУСАДА-ны үҙгәртеп ҡороу\nҺуңғы өс торғонлоҡ йылында РУСАДА ла үҙгәрештәр кисерҙе. Етәкселек яңыртылды, ойошма Спорт министрлығынан тулы бойондороҡһоҙлоҡ алды. Ҡануниәттә тыйылған препараттар – допинг – ҡулланыуға мәжбүр иткәнгә енәйәт яуаплылығы булдырылды. Спортсыларҙың, тренерҙарҙың, спорт белгестәренең килешеүҙәрендә допингка кире ҡараш һәм халыҡ-ара допингка ҡаршы ҡағиҙәләрҙе үтәү зарурлығы тураһындағы пункттар индерелде.\nЙыл да РУСАДА алты мең тирәһе допинг өлгөһө алып, сит ил лабораторияларына ебәреп торҙо. Уларға дәғүә юҡ. Яҡын арала WADA Мәскәү лабораторияһына ла аккредитацияһын ҡайтарып бирһә, тиҙҙән барыһы ла үҙебеҙҙә башҡарыласаҡ.\nБер боҙоҡ алма бөтә тоҡто серетә\nЛәкин ҡыуанырға иртәрәк кеүек. Хәтерегеҙҙәлер, бөтә допинг бәләләре 2015 йылда еңел атлеттарыбыҙҙан башланғайны. Иң беренсе уларҙы ил флагы аҫтында сығыш яһауҙан мәхрүм иттеләр. Әлегәсә халыҡ-ара ярыштарҙа атлеттарыбыҙ ил исеменән түгел, айырым спортсы булараҡ ҡына ҡатнаша. Бөтә Рәсәй еңел атлетика федерацияһының хоҡуҡтарын ҡайтарып биреү мәсьәләһе декабрҙә Еңел атлетика федерацияларының халыҡ-ара ассоциацияһы советы ултырышында ҡараласаҡ. Ә уның спортсылар комиссияһы WADA-ның әлеге РУСАДА буйынса ҡарарына ла ҡаршы. Тимәк, беҙҙең федерацияның яҙмышы ыңғай хәл ителеренә өмөт аҙ.\nЕтмәһә, спортсыларыбыҙ ҙа тәртип боҙоуын дауам итә. Мәҫәлән, августа яҡташыбыҙ – Бөрө ҡалаһынан бейеклеккә һикереүсе Данил Лысенко Европа чемпионатынан ситләтелде. Сәбәбе – допингка ҡаршы ҡағиҙәләрҙе тупаҫ боҙоу. Был төшөнсә тыйылған препарат ҡулланыуҙы ғына түгел, ә билдәле бер талаптарҙы үтәүҙе лә аңлата.\nНиңә һаман һабаҡ алмайбыҙ һуң?! Данилға 21 йәш кенә әле тиергә, ул бит инде билдәле, тәжрибәле спортсы! Һуңғы ике йылдағы Рәсәй чемпионы ғына түгел, ә 2017 йылғы донъя беренселегенең көмөш призеры, ә быйыл бина эсендәге планета ярышында бөтөнләй чемпион исемен яулаған атлет!\n“Бөрө сиңерткәһе”нең эше\nХәҙер еңел атлеттар араһында “Бөрө сиңерткәһе” исемен йөрөткән Данил билдәһеҙ ваҡытҡа барлыҡ халыҡ-ара ярыштарҙан ситләтелде. Ул ниндәй эш боҙғанмы? Рәсми сығанаҡ “Мистер Лысенко, Халыҡ-ара еңел атлетика федерацияһының допингка ҡаршы ҡағиҙәләрендә талап ителгәнсә, үҙенең ҡайҙалығын хәбәр итмәне һәм ярыштан тыш тест үткәрер өсөн уны табып булманы” тип хәбәр итә. Ҡағиҙәләр буйынса, Лысенко кеүек спорт элитаһына ингән спортсылар өс айға бер тапҡыр АДАМС электрон системаһында алдағы өс ай эсендә үҙенең ҡайһы урындарҙа буласағы хаҡында тулы мәғлүмәт ҡалдырырға тейеш. Йәнә унда ярыштан тыш тест үтер өсөн көн эсендәге бер буш сәғәтте күрһәтеү мотлаҡ. Ошо ваҡытта допинг офицеры спортсыға килһә, ә уныһы урынында булмаһа, йә иһә ҡайҙалығыңды белдергән мәғлүмәтте һуңлап тапшырһаң, бер иҫкәртеү яҙыла. Бер йәки ике иҫкәртеү өсөн бер нимә лә булмай. Ләкин Данил йыл эсендә өс иҫкәртеү алырға өлгөрә!\nБер йыл эсендә өс тәртип боҙоу осрағы ул иғтибарһыҙлыҡ ҡына түгел, ә законды инҡар итеү, сөнки Халыҡ-ара еңел атлетика федерацияһы “хәтерһеҙ” спортсыға тәүҙә был турала хәбәр ебәрә. Унан һуң да атлет хатаһын төҙәтмәһә, иҫкәртеү-санкция ҡуллана.\n– Нимә әйтәһең инде, үҙем ғәйепле, АДАМС системаһын тултырыуға етди ҡараманым, – ти Данил Лысенко, ғәйебен танып. Уға хәҙер бер йылдан ике йылғаса дисквалификация янай. Был осраҡта 2020 йылғы Токио Олимпиадаһында ла ҡатнашыуы бик икеле.\nЭйе, был эш өсөн спортсылар шәхсән яуап бирә. Әммә шул уҡ Европа чемпионатына ла беҙҙән 30 ғына кешегә барырға рөхсәт бирелде. Уларҙың араһынан бишләбе генә еңеүгә дәғүә итә, ә Данилдың мөмкинлеге иң юғарыһы ине. Шулай булғас, бындай атлеттарҙы күҙ ҡараһы кеүек һаҡларға кәрәк. Лысенконың өс иҫкәртеүе бер көн эсендә генә барлыҡҡа килмәгән. Бөтә Рәсәй еңел атлетика федерацияһы вәкилдәре быны белмәгәнме ни? Әлбиттә, улар АДАМС системаһына инә алмай, ләкин үҙҙәренең спортсыһының эштәре менән ҡыҙыҡһынырға була бит. Һәр хәлдә атлетты ярыштарҙан ситләтеү, ә артабан хатта оҙайлы ваҡытҡа дисквалификациялау федерация эшмәкәрлегенә лә тап төшөрәсәк. Етмәһә декабрҙә уға хоҡуҡтарын ҡайтарып биреү мәсьәләһе ҡараласаҡ...\nАвтор: Гөлдәр БҮЛӘКБАЕВА әҙерләне


ТАМАРА АПАЙҘЫ ИХЛАС ҠОТЛАЙБЫҘ!\n2 Март 2021, 15:35\nБашҡорт дәүләт опера һәм балет театрында «Хәҙерге башҡорт операһы лабораторияһы» проектының тәүге йомғаҡтары үтте.Жюри ағзалары иң яҡшы алты пар әҫәрҙе һайлап алды. Ижади бәйгелә еңеүселәр араһында «Шәйехзада» әҫәре менән Тамара Юлдашева ла бар."Аҡбуҙат" һеҙгә уңыштар теләй, Тамара апай!\n“Һуңғы ваҡытта Рәсәйҙә йәш авторҙарға ҙур ҡыҙыҡһыныу тыуҙы. Тәҡдим ителгән бөтә эштәрҙә лә милли колорит тойола. Улар бөтәһе лә тейешле кимәлдә яҙылған һәм үҙ тыңлаусыһы менән тамашасыһын таба аласаҡ”, - тине конкурстың жюри составына индерелгән Рәсәй композиторҙар Союзы ағҙаһы, П.И. Чайковский исемендәге Мәскәү дәүләт консерваторияһы уҡытыусыһы, “Алтын Битлек” Рәсәй Милли театр Премияһы лауреаты Алексей Сюмак.\nКиләһе этап булып музыка һәм либретто авторҙары менән ҡуйыусы һәм башҡарыусыларҙың берҙәм эшмәкәрлеге тора. “Лабораторияның” финал аккорды инде, Башҡорт опера һәм балет театры сәхнәһендә, алты опера эскиздарын (ҡыҫҡа ҡуйылыш) театр труппаһы ҡатнашлығында сәхнәләштереү буласаҡ. Һәм киләсәктә опера булдырыу өҫтөндә эшләү өсөн иң яҡшы әҫәр һайланасаҡ.\n“Был әҫәрҙәрҙе оркестр башҡарыуында ишетһәк, материалға төпкәрәк үтеп инеп, автор нимә әйтергә теләүен яҡшыраҡ аңлар инек”, - ти «Хәҙерге башҡорт операһы лабораторияһы» проекты етәксеһе, театрҙың художество етәксеһе, Башҡортостандың халыҡ артисы Асҡар Абдразаҡов.\nИҫегеҙгә төшөрәбеҙ, проект Башҡортостан халыҡтары телдәрен һәм республиканың дәүләт телдәрен һаҡлау һәм үҫтереүгә йүнәлтелгән Башҡортостан Башлығы грантын алыусылар исемлегенә инде. Беренсе этапта башҡорт риүәйәттәре, әкиәт, эпос йәки Башҡортостан тарихынан ваҡиғаларға нигеҙләнгән иң яҡшы либреттоларҙы һайлап алыу үткәрелде.\nПроект Граждандар йәмғиәтенә булышлыҡ итеү фонды гранты аҡсаһына ғәмәлгә ашырыла.


Башҡортостандың Дәүләт Йыйылышы рәйесе өлкән синыф уҡыусыларының һорауҙарына яуап бирҙе // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостандың Дәүләт Йыйылышы рәйесе өлкән синыф уҡыусыларының һорауҙарына яуап бирҙе\n17:21, 22 февраля 2012 Сәйәсәт\nБашҡортостан Республикаһының Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай рәйесе Константин Толкачев төбәктең мәктәп уҡыусылары менән осрашты. Башҡортостандың биш районынан (Кушнаренко, Өфө, Ҡырмыҫҡалы, Иглин, Шишмә) 70-тән ашыу уҡыусы 22 февралдә парламенттың пленар ултырышында ҡатнашты. Бынан һуң улар төбәктең Дәүләт Йыйылышы рәйесе менән аралашты.\nКонстантин Толкачев мәктәп уҡыусыларына Башҡортостанда закондар сығарыу органын булдырыу тарихы, уның үҫеше һәм камиллаштырылыуы тураһында һөйләне. Депутат, Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышының бер нисә закондар сығарыу инициативаһы Дәүләт Думаһы депутаттары менән хупланды һәм федераль закон статусына эйә булды, тип хәбәр итте.\n— Дәүләт Йыйылышының төп бурысы һеҙгә таныш, был закондар ҡабул итеү, — тип билдәләне Константин Толкачев. – Республикала булған барлыҡ закондар беҙҙең парламент менән ҡабул ителгән. Закондарҙың сифаты, уларҙың тормошҡа ашырылыуы юғары закондар сығарыу органы эшмәкәрлегенең һөҙөмтәлелегенән тора. Беҙ закондар сығарыу инициативаһы хоҡуғына эйә. Йыл һайын яҡынса 15-18 закондар сығарыу инициативаһын Дәүләт Думаһына ебәрәбеҙ. Закондар сығарыу инициативаһы йәмәғәт мөнәсәбәттәрен көйләүсе ғәмәлдәге норматив хоҡуҡи акттарға үҙгәрештәр һәм өҫтәмәләр индереү теләге менән бәйле. Айырым тәҡдимдәребеҙ закон статусын ала.\nАртабан аралашыу «һорау-яуап» форматында үтте. Бер сәғәт дауамында Константин Толкачев 20-гә яҡын һорауға яуап бирҙе.\nБашҡортостан парламенты спикерының йәш быуын вәкилдәре менән осрашыуы матур йолаға әүерелде, тип әйтергә лә була. Өлкән синыф уҡыусылары менән осрашыуҙар бер йыл элек ойошторола башланы.


Яҡтылыҡ – йәшәү сығанағы\n22 Декабрь 2017, 12:26\nЭнергетика системаһы һәр ваҡыт өҙлөкһөҙ эшләп торорға тейеш, сөнки яҡтылыҡ һәм йылылыҡ – кешеләрҙең йәшәү сығанағы. Бөгөн был өлкә хеҙмәткәрҙәре 97-се тапҡыр үҙҙәренең һөнәри байрамын ҡаршылай – ГОЭЛРО планын ҡабул итеүгә шунса ваҡыт үткән. Ә беҙҙең районда электр селтәрҙәре бынан 45 йыл элек ойошторола. Һөнәри байрамдары уңайынан районыбыҙҙы электр энергияһы менән өҙлөкһөҙ тәьмин итеүгә яуаплы булған ойошма - район электр селтәрҙәре начальнигы Марсель Рәсүл улы ҒҮМӘРОВҡа мөрәжәғәт иттек. Һүҙ – етәксегә:\nДүртенсе йыл инде “Аҡыллы электр селтәрҙәре” программаһы сиктәрендә ҡулланылған электр энергияһын автоматик иҫәпләү счетчиктары (АСКУЭ) урынлаштырыу эштәре алып барыла. Бындай ҡоролмалар нигеҙҙә электр энергияһы күп юғалған төбәктәргә ҡуйылды, ул 18-20 процент тәшкил итте. Улар яна, йәки боҙола ҡалһа, үҙ иҫәбебеҙгә алмаштырабыҙ. Бы-йыл линияларҙа авариялы энергия туҡтатыу осраҡтары бик күп булманы.\nБеҙҙең район электр селтәрҙәре коллективы 0,4 кВ-лы 460 километр, 10 кВ-лы 595 километр һауа линияларын, 371 трансформатор подстанцияһын хеҙмәтләндерә. Техника паркын тулыландырып, быйыл юбилей уңайынан оператив бригада өсөн өр-яңы “УАЗ” автомашинаһы бирҙеләр.\nБарлыҡ эштәр артында берҙәм һәм татыу, эшсән һәм намыҫ менән бар тырышлығын һалып эшләгән коллектив тора, беҙҙә барлығы 60 кеше эшләй. Һөнәри байрамыбыҙ уңайынан предприятиебыҙҙа 8 йыл хеҙмәт стажына эйә булып, монтерҙан алып баш инженер вазифаһынаса күтәрелгән Сергей Татарченко, электр энергияһын иҫәпләү мастеры Сәлих Сәфәрғолов, ағалы-энеле Фәрит (электромонтер) менән Фәнис (тракторсы) Дәүләтбаевтар, электромонтер Рәйес Йәнмырҙин, АПТ машинисы Вилдан Суфиянов - предприятиеның (Ишембай ГЭС-ы), йәнә бер нисә хеҙмәткәр район Советы һәм хакимиәтенең Маҡтау грамоталары менән бүләкләнәсәк.\nРайон электр селтәрҙәрендә иң ҙур хеҙмәт стажына эйә булған хеҙмәткәрҙәрҙе лә әйтеп үтергә кәрәк. Улар: предприятиеға 37 йыл ғүмерен бағышлаған электромонтер-сварщик Зиннур Кәримов, тракторсы Хәйҙәр Борханов (26 йыл эшләй), электросварщик Сергей Звягинцев, Ҡарағай подстанцияһы мастеры Мансур Дауытов, электромонтер Камил Ғәзизов һәм башҡалар.\nФорсаттан файҙаланып, тотош коллективты, хөрмәтле ветерандарыбыҙҙы, уларҙың ғаилә ағзаларын, хеҙмәттәре энергетика тармағы менән бәйле кешеләрҙе һөнәри байрамыбыҙ һәм, әлбиттә, яҡынлашып килгән Яңы йыл менән тәбрикләйем. Һәммәһенә лә ныҡлы һаулыҡ, ғаилә бәхете, яңынан-яңы уңыштар, ә хеҙмәт вахтаһындағыларға тыныс һәм аварияһыҙ эш теләйем.


2019 йылда Башҡортостанда 72 юбилей объекты төҙөләсәк - Правительство Республики Башкортостан\n–Быйыл файҙаланыуға тапшырыласаҡ мөһим социаль объекттар рәтендә Затондағы Спорт әҙерлеге үҙәген, Өфөнөң Дим районында 1000 урынға иҫәпләнгән яңы мәктәпте билдәләп үтә алабыҙ, – тине Марат Әхмәҙуллин. – Бөтә эштәр ҙә графикка ярашлы алып барыла.\nАртабан да эре медицина һәм мәғариф объекттарын тапшырыу планлаштырыла. Улар рәтендә Өфөләге Республика онкология диспансерының хирургия комплексына төкәтмә, Бөрө ҡалаһында поликлиника, Учалы һәм Октябрьский ҡалаларында яңы хирургия корпустары, шулай уҡ Булгаков ҡасабаһында, «Миловский парк» торлаҡ комплексында мәктәп һәм Инорста белем биреү үҙәге.\nРадий Хәбиров Башҡортостандың төҙөлөш комплексын үҫтереү перспективаларына арналған семинар-кәңәшмә үткәрергә ҡушты.\n–Беҙ Рәсәй Президенты Владимир Путиндың торлаҡ төҙөлөшө күләмен арттырыу буйынса ҡуйған бурыстарҙы хәл итеү юлдарын аныҡ аңларға тейешбеҙ, – тине Радий Хәбиров. – Беҙ халыҡҡа торлаҡ мәсьәләһен хәл итеү механизмдарын тәҡдим итергә тейеш. Кешеләргә бөтә мөмкинлектәр тураһында һөйләргә кәрәк.\nБашҡортостан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров шулай уҡ йәшәү өсөн уңайлы шарттар тыуҙырыу бурысын ҡуйҙы.\n–Төҙөлөш эштәренә тотонорҙан алда иң мөһим һорауҙарҙы хәл итергә кәрәк, – тине Радий Хәбиров. – Туймазыла, Борайҙа крандан аҡҡан һыуҙы эсерлек түгел. Хәйбулла районы йәй көнө һыуһыҙ интегә. Кешеләрҙең уңайлы шарттарҙа йәшәүе бик мөһим.Фатирҙарҙа һыу, ихата алдында яҡтыртылған яҡшы юл булырға тейеш.


12 Май , 15:39\n- Киленегеҙҙе барып алығыҙ! Күпер төбөндә ята. Иҫерек!Түрҙәге һикелә, мендәргә янтая биреп аяғында бала тирбәткән Сәбилә был һүҙҙәрҙән һиҫкәнеп китте. Мендәре-ние менән йәһәт кенә сабыйҙы һыпырып төшөрөп, ишеккә ыңғайланы. Хәбәр еткергән кем булды һуң? Хәйер, кем булһа ла, ул кешенең йөҙөнә күтәрелеп ҡарай алмаҫ ине. Ояты ни тора!\n– Ныу бәхетһеҙ икәнеңде белеп шарылдайһыңдыр! Был саҡлы ла илаҡ булмаҫ инең! Наҙайыл! – Үҙе ашыға-ашыға ишек яңағындағы элгестән фуфайкаһын һәрмәп эләктерҙе лә, шәрә балтырҙарын халат итәге менән ҡаплаштырып, тышҡа атылды. – Ғәфүр, балам, теге күпер төбөндә ята, ти бит. Кеше күреп бөткөләгәнсе барып ала һал! – Шул ыңғайы етеҙ генә утынлыҡта һөйәүле торған ағас сананы һөйрәп төшөрҙө. – Мына, ошоға һалып апҡайт! Йәһәтерәк ҡылан, балам!\nШул саҡ донъя бер минутҡа туҡтап ҡалғандай булды. Бығаса тыныс тормош менән йәшәп ятҡан ябай ғына ауыл өҫтөндә бының ише лә яман һүҙҙәр ишетеп, инде алтмышты аша атлаған атай кешенең үҙ улына кеше ғүмерен ҡыйырлыҡ ҡорал тотторғанын күреп, ана ҡылынам, бына ҡылынам тип торған ер йөҙөндәге иң әшәке нәмә – енәйәттең шаһиты булырға тура килһә, Тәңре, үҙендә был саҡлы ла оло гонаһты кисерерлек көс тапмайынса, ошо ихатаны ғына түгел, ә тотош ауылды үҙ ризалығынан яҙҙырып, был төбәкте мәңгелеккә ташлап китер ине, моғайын.\n– Ни һөйләйһең, атай?! Бала бар бит! – Ғәфүрҙең һүҙҙәре, әйтерһең дә, барыһын да үҙ урынына ҡуйҙы. Ысынбарлыҡҡа ҡайтарҙы. Күптән нуры ҡасҡан донъяларына саҡ ҡына булһа ла ҡот өҫтәргә теләгәндәй, сәңгелдәктә тулап ятҡан малай – кескәй Баязиттың барлығы, әйтерһең дә, әле генә аңына барып еткәндәй, олатай кеше тынып ҡалды. Сәбилә йортҡа ташланды. Был ваҡытта Ғәфүр, артынан пар сана юлы һыҙып, ҡапҡанан сығып юғалғайны инде.\nҺыуыҡҡа бирешеп, санала йолҡош көсөктәй бөршәйеп ятҡан ҡатынды Ғәфүр сананан йолҡоп алып түрҙәге карауатҡа индереп һалды ла, йылыға ингәс, тағы ла ҡырҡыуыраҡ булып сыҡҡан еҫкә уҡшый-уҡшый, сисендерергә тотондо. Ҡаҡашып ҡатҡан эске күлдәктең төймәләрен ысҡындырып та тормайса, йән асыуынан икегә айырып йыртҡас, һөт төшөүҙән саманан тыш тирткән имсәкте һөйрәп сығарып, ашарға көтөп тулап ятҡан сабыйының ауыҙына тыҡты. Уныһы сәсәй-сәсәй имергә тотондо.\n– Араҡы ғына имеп үҫә инде шул\nбала! – Һеңгәҙәп карауат ситендә ултырған ирҙе алғы яҡтан сыҡҡан тауыш һиҫкәндерҙе. – Әйтәм дә, шешәләп һыйыр һөтө генә имеҙәйек, тип. Ҡаршылашаһың бит, – Сәбилә ҡулын алъяпҡысына һөртә-һөртә алғы яҡтан төпкө өйгә сыҡты. – Ярамай, имеш. Юҡты.\nӨҫтәл артында теҙелешеп ултыр¬ған өсәү, остоҡ ҡына өмөттәре ҡыйралыуҙан ҡоттары осоп, уға тексәйгән дә, бары тик ыңғай яуап көтөүҙәрен йөҙҙәренә сығарып, тынып ҡалған. Шул һуңғы өмөттө селпәрәмә килтереүҙән ҡурҡып, нисәмә яҙмыштың үҙенә текәлеп ҡалыуын аңлаған, бынан бик күп йылдар элек, йәшлегенең иң гүзәл мәлендә ошо Ғәфүр тип йән атып, ә юлдары\nаймылышҡас, уны юғалтыу ғазабынан арына алмай, һөйөү тигәндәренән тамам төңөлөп көн иткән уҡытыусы өҙөп кенә бер һүҙен әйтте:\nӘллә ниндәй сихри көскә эйә булған был тылсымлы һүҙҙән өйҙәге көсөргәнеш шауҙырлап ҡойолоп төштө. Йөҙҙәргә ҡот ҡунды. Икенсе көндө, таң һарыһынан түрҙәге урҙала ап-аҡ итеп йыуылған бала йүргәктәре елбер¬ләй ине. Тормош үҙ ағышын алды.\nТора-бара үҙенең бала табыу бәхетенән мәхрүм икәнлеген тамам таныған ҡатын, Хоҙай тарафынан бирелгән әлеге бәхетен бик таман күреп, шөкөр ҡылды. Улыҡайына әйләнгән һайын тәүфиҡ, оҙон ғүмер теләне. Ел-ямғырҙан, тел-тештән ҡурсалап, иркәләп кенә үҫтерҙе. Матур торҙо улар Ғәфүре менән. Бер-береһенә ауыр һүҙ әйтеү түгел, ҡырын ҡараш та күрһәтмәнеләр. Донъя еткереп алдылар. Ҡайны-ҡәйнә лә, килен дә килен, тип өҙөлдө. Ана шул килен тигәндәре, иң юғары баһаға тиң булып, кеше араһында уҡытыусы тигән исеменән дә өҫтөнөрәк тойолоп, Гөлзаданың бәҫен, мәртәбәһен күтәреп торҙо. Бигерәк тә ҡайныһы яҡын итте уны. Ҡорораҡ холоҡло, яһиллығы өсөн ауылда “фашист Хәмзә” ҡушаматын йөрөткән ҡарт килененә ҡырыҫлыҡ күрһәтмәне. Ҡәйнә иһә, үҙ йортонда ошондай килен күреүенә Тәңрегә ризалыҡ белдереп, көнө-төнө рәхмәтен яуҙырҙы. Ваҡыты-ваҡыты менән, йәшләй генә был донъянан китеп барған беренсе киленен иҫенә төшөрөп, һыҙғаланып алды. Йәлләне. Иҫән сағында уға ҡарата үтә лә насар мөнәсәбәт күрһәтеүен, яҙмышына буйһоноп, сит тарафтан улына ҡатын булып килгән киленен үҙһенмәй, әйләнгән һайын битәрләп торған саҡтарын уйлап әсенде. Унан да бигерәк, үҙенең һуңғы арала йыш ысҡындырған “үлмәй ҙә бит, исмаһам” тигән һүҙҙәре Сәбиләнең йәнен ҡайыҙланы. Йә, Раббым, ник шулай ҡыландым мин, тип илауланы. Үкенде.\nКем белә, бәлки, ана шул ҡыйырһытыуҙарға түҙмәйенсә, ете ят ергә ерегеп китә алмай эскегә һабышҡан булғандыр бисараң... Ғәфүр әрменән эйәртеп ҡайтҡайны уны. Ҡапҡанан килеп ингәндә үк, күтәрелеп ҡарарға ла ҡыймай, улының беләгенә тас йәбешеп торған сибек, ҡарасман ҡыҙҙы үҙһенмәне лә ҡуйҙы шул Сәбилә. Ҡарты иһә бигерәк ҡаты ҡыланды. Ҡайҙан алып ҡайтһаң, шунда илтеп ырғыт, тип кенә ебәрер ине. Әйтерһең дә, ул урамдан табып алған бесәй балаһы! Уныһын да әле эсендә йәне булғаны тота һалып ҡына сығарып ырғыта алмаҫ. Йәлләр. Ә был бит кеше! Берәүҙең ғәзиз балаһы! Илтеп ырғыт, имеш. Уҫал булам тигәс тә... Оҙаҡламай Хәмзә өйөндә нисек тә был ике йәрҙең араһын һыуытырға тигән етди ҡарар ҡабул ителде. Бигерәк тә йәштәрҙең сыр-сыулашып ихатала баҫтырыш уйнап китеүҙәрен, етәкләшеп урамға сығып сабыуҙарын аҡылдарына һыйҙырып бөтә алмай, иҫһеҙ булып күҙәтеп ултырыр булды был икәү. Тора-бара был йортта килен кешенең исеме лә бик һирәк әйтелеп, аҙаҡ бөтөнләй әйтелмәҫ булып, ”теге”гә әйләнеп китте. Әрмеһенә киткәндә Гөлзада менән вәғәҙәләшеп, егет башы менән үҙ вәғәҙәһен боҙоп, улдарының ошо ҡарасманды етәкләп ҡайтып инеүен бер нисек тә ғәфү итә алманы ата-әсә.\nӘ килен кеше, өйҙән сығып китеп, оҙон-оҙаҡҡа ҡайҙалыр олағырға ғәҙәтләнде. Төшөрөштөрә башланы. Йөклө сағын да күрмәнеләр уның, сабыйын иһә әсә кеше төндә ҡайны тупһаһында ҡалдырып китте. Быларға күренеп торманы. Ара-тирә, әллә күкрәге һыҙлауға түҙә алмай, әллә улын һағынып, ҡайтып киткеләштерҙе. Унан тағы олаҡты. Кешеләр уның урман-яландар ҡыҙырыуы, тирә-яҡ ауылдарҙа һалмыш ҡиәфәттә тап итеүҙәре хаҡында төрлө хәбәр-фәлән еткереп торҙо. Үҙ яғына ла ҡайтып китмәне ул, моғайын, ирҙән ҡайтҡан тигән исемде күтәреүҙән оялғандыр. Яҙмышылыр...\nЭйе, яҙмыш. Хәҙер инде барыһын да уға ғына һылтарға ҡала. Әҙәм балаһының ғәҙәте шул. Бәхетен ул үҙенән күрһә, бәхетһеҙлеген һәр ваҡыт ана шул яҙмышҡа япһара.\nГөлзада ҡот осҡос төш күреп уянды. Ғазраил ҡиәфәтле бер ҡатын уның ҡосағындағы улын тартып алмаҡсы була. Бәй! Ныҡлаңҡырап ҡарағас, танып ҡалды тегене – был уның мәрхүмә көндәше лә баһа, баламды алырға килдем, тип Баязитты йолҡҡослай. Ә малай, Гөлзаданан ысҡынып, әсәһенең ҡулына йәбешмәксе итә. Оҙаҡ тартҡылашыуҙан ҡатындың тамам хәле бөтөп, инде ергә ауҙым тигәндә, кемдер мылтыҡтан атып ебәрә. Теге ғазраил, малайҙы ысҡындырып, күккә күтәрелә. Аңын йыя алмай торғанында, «Килен!» тигән тауышҡа әйләнһә, ҡайныһы баҫып тора. Кеҫәһенән сығарып Гөлзаданың усына ниҙер һалмаҡсы итә үҙе. Ни булыр был йылы ғына әйбер? Уның йылыһы ҡатындың ҡулы, тора-бара бөтә тәне буйлап тарала. Етмәһә, әллә ниндәй рәхәтлек тә бирә үҙенә. Ҡасандыр кисергәйне бит ул бындай рәхәтлекте. Тик ҡасан? Ниндәй ваҡытта? Уйлай торғас, иҫләне. Улын тәү тапҡыр ҡулына алғанда кисергәйне лә баһа бындай ләззәтте! Әле лә шул ҡабатланғандай булды. Иләҫ-миләҫ булып торғанында, ҡапыл Баязитын иҫенә төшөрөп, етәгенә алам тиһә, уныһы янында юҡ. Ҡайҙа булды уның улыҡайы? Ҡайҙа? Ҡайҙа? “Баязииит!!!” – ҡысҡырмаҡсы итә әсә кеше, тик тауышы үҙенән алыҫ китмәй, бышылдауға күсә лә китә. Янында баҫып торған ҡайныһы, ымлап, усты асырға ҡуша ла, ҡуйы томан араһына инеп юғала. Гөлзада ус төбөнә күҙ һалмаҡ була. Ни икән ул усты өтөп алып барған был әйбер? Текләңкерәй биреп ҡарағайны – пуля. Ни ғәләмәт? Ул яйлап ҡына бала йөрәгенә әйләнә лә, тибергә тотона. Үҙе тибә, үҙе һулҡылдай. — —— Һуулҡ-һулҡ!.. Һуулҡ-һулҡ!...\nБыл ҡурҡыныс төшөн нисек юрарға ла белмәне әсә. Күңелен шом баҫты. Хәйер, беренсегә генә болармай инде уның төшө. Әле улы бәләкәс саҡта ла, йә ҡап-ҡара ҡош килеп, уның бишеге тирәләй әйләнеп оса, йә күҙҙәре янып торған ҡара бесәй Гөлзаданың биттәрен тырнай, унан ҡапыл ғына йәш, ҡараҡай ҡыҙ ҡиәфәтен алып, Ғәфүрҙең ҡосағына сума. Ныҡлаңҡырап ҡараһа, битен сырыш баҫҡан әбей булып сыға үҙе. Һуңғы арала унан башҡа ла хәсрәте артҡан ҡатын тамам аптырауға ҡалды. Уйламағанда түңәрәк кенә бәхете кителде лә ҡуйҙы шул уның. Әллә ни булды. Улының холҡо танымаҫлыҡ булып үҙгәрҙе. Ҡыҙмасараҡ йөрөгән саҡтары артты. Әрмеһенән үҙгәреп ҡайтты егет. “Әсә юлын ҡыуа, – тине ҡырыҫ ҡайны, – дегәнәктә алма бешмәҫ инде...”. Ни эшләп әсәһе юлын ҡыуһын ти? Гөлзада үҫтерҙе лә һуң уны. Юҡ, юҡ, булмаҫ! Юлдан яҙмаҫ уның улыҡайы! Ул-был була ҡалһа, кеше күҙенә нисек ҡарарһың? “Уҡытыусы балаһы!” – тиерҙәр. Кеше яман бит. Көлөрҙәр. Бығаса ана шул “уҡытыусы балаһы” тигәндәре Баязитты ауылдың бүтән балалары араһында бер башҡа юғарыраҡ тотто. Шул уҡ ваҡытта малайҙың һәр аҙымы ауыл халҡының ҡаты күҙәтеүе аҫтына алынды. Ҡайһы саҡта уның күҙгә эленмәҫ кенә эше лә ҙурҙан тороп маҡталды, төймәләй генә бәләһен дә дөйәләй күреп фашлаусылар ҙа табылып торҙо. Бергә уйнап үҫкән тиҫтерҙәре араһында ла булды әсе телле, яуыздары. Түбәһе күккә тейеп йөрөгән малайҙың баһаһын тап ана шулары ер менән тигеҙләп ҡуйғыланы. “Ул бит ысын әсәй түгел! Уның әсәһе эскесе булған! Алкаш булған да үлгән! Алкаш! Алкаш!..” – тип үсекләргә тотоналар. Ундай ҡыйын ваҡыттарҙа Баязит, бүртлеккә менеп китә лә, бесән өҫтөнә ятып илай. Оҙаҡ илай ул. Илап туйғас, салҡан ятып уйға ҡала. Лапаҫ түбәһенә ябылған шиферҙың бәләкәс кенә тишегенән бүртлек эсенә ептәй һуҙылып ҡояш нуры төшә. Уның әсәһе лә шул ҡояш янында йәшәйҙер.


Мортаза Рәхимов видеоконференцияла ҡатнашты // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nМортаза Рәхимов видеоконференцияла ҡатнашты\n13:33, 6 октября 2009 Сәйәсәт\n5 октябрҙә Өфөлә БР Президенты Мортаза Рәхимов "Электроэнергетика ойошмаларын һәм торлаҡ-коммуналь хужалыҡ предприятиеларын 2009-2010 йылдарҙың көҙгө-ҡышҡы осоронда эшләүгә әҙерлек барышы" мәсьәләһе буйынса РФ Хөкүмәте Рәйесе Владимир Путин үткәргән видеоконференцияһында ҡатнашты.\nВладимир Путин төбәктәрҙә көҙгө-ҡышҡы йылытыу осорона әҙерлек барышы менән ҡәнәғәт булыуын белдерҙе. Уның һүҙҙәренә ҡарағанда, "эш планға ярашлы, нормаль режимда алып барыла", территориаль энергия системалары һәм торлаҡ-коммуналь хужалыҡ предприятиелары ремонт эштәрен ваҡытында тамамланы.\nВладимир Владимирович бөгөнгө көндә торлаҡ-коммуналь хужалыҡ фонды буйынса торлаҡ йорттарҙы капиталь ремонтлау программаларын үтәүгә 112 миллиард һумға яҡын аҡса бүленеүен телгә алып үтте.\n— Төбәктәр тарафынан өҫтәлгән аҡсаларҙы ла иҫәпкә алғанда — ул иһә 152 миллиард һумға яҡын — дөйөм алғанда, байтаҡ сумма йыйыла. Был аҡсаға 80 меңдән ашыу йортто ремонтларға, 10 миллионлап рәсәйлеләрҙең йәшәү шарттарын яҡшыртырға мөмкин, — тине Путин.\nБашҡортостан энергетикаһы һәм торлаҡ-коммуналь предприятиеларының ҡышҡы осорҙа эшләүгә әҙерлеге тураһында Владимир Путинға БР Президенты Мортаза Рәхимов хәбәр итте.\n— Дөйөм алғанда, республика ҡышҡа әҙер. Беҙҙә был тармаҡтағы хәл һәр ваҡыт иғтибар үҙәгендә. Йылытыу осорона әҙерлек һәм уны үткәреү буйынса проблемалар юҡ, — тип билдәләне Мортаза Ғөбәйҙулла улы.\nБашҡортостан Президенты һүҙҙәре буйынса, республикала торлаҡ-коммуналь хужалыҡ тармағының артабанғы үҫешенә "Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалаштырыуға булышлыҡ итеү фонды тураһында"ғы федераль закон этәргес булып торҙо.\nПутин Башҡортостандың ҡышҡа әҙерлеген юғары баһаланы.\n— Республикала йылытыу осорона әҙерлек юғары кимәлдә. Бының өсөн Башҡортостан етәкселеге барлыҡ сараларҙы ла күрә, — тине РФ Хөкүмәте Рәйесе.\nШулай уҡ Башҡортостандың ҡышҡа әҙерлек буйынса ыңғай тәжрибәһен Рәсәйҙең төбәктәр үҫеше министры Басаргин да билдәләп үтте.\nВидеоселектор кәңәшмәһендә Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев, БР Президенты хакимиәте етәксеһе Николай Курапов, БР финанстар министры Айрат Ғасҡаров, министрлыҡтар һәм ведомстволар етәкселәре ҡатнашты.


Рөстәм Хәмитов Матбуғат һәм киң коммуникациялар буйынса федераль агентлыҡ етәксеһе Михаил Сеславинский менән осрашты // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nРөстәм Хәмитов Матбуғат һәм киң коммуникациялар буйынса федераль агентлыҡ етәксеһе Михаил Сеславинский менән осрашты\n8:42, 30 октября 2014 Сәйәсәт\nРөстәм Хәмитов Матбуғат һәм киң коммуникациялар буйынса федераль агентлыҡ етәксеһе Михаил Сеславинский менән осрашты Фото: Андрей Старостин\nӨФӨ, 2014 йыл, 30 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Илья Спиридонов/.\n29 октябрҙә Республика Йортонда Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Матбуғат һәм киң коммуникациялар буйынса федераль агентлыҡ (Роспечать) етәксеһе Михаил Сеславинский менән осрашты. Өфөгә ведомство башлығы киң мәғлүмәт сараларында патриотик тәрбиә темаһын иң яҡшы яҡтыртыуға XIII «Рәсәй патриоты-2014» бөтә Рәсәй конкурсы еңеүселәрен бүләкләү тантанаһында ҡатнашыу өсөн килгәйне. Осрашыу барышында яҡтар конкурс һөҙөмтәләрен, шулай уҡ республикала алдағы Әҙәбиәт йылын үткәреү менән бәйле мәсьәләләрҙе тикшерҙе.\nРөстәм Хәмитов Михаил Сеславинскийға конкурс еңеүселәрен бүләкләү тантанаһын үткәреү урыны итеп Өфөнө һайлағандары өсөн рәхмәт әйтте.\n— Беҙҙең өсөн был бөтә яҡтан ҡарағанда ла бик мөһим: хеҙмәттәштәребеҙ Һеҙҙең башҡарған эшегеҙҙе ҡараясаҡ, артабан был тәжрибәне үҙ эшмәкәрлегебеҙҙә ҡулланасаҡбыҙ. Һеҙҙең менән бөтә йүнәлештәр буйынса ентекләберәк, төплөрәк эшләргә теләйбеҙ. Беҙгә иҫәп тота алаһығыҙ, – тине республика башлығы.\nМатбуғат һәм киң коммуникациялар буйынса федераль агентлыҡ башлығының һөйләүе буйынса, «Рәсәй патриоты» конкурсында ҡатнашыу буйынса Башҡортостан Республикаһы федераль киң мәғлүмәт сараларынан һуң лидер булып тора. Быйыл финалға 32 киң мәғлүмәт сараһы сыҡты.\n— Республика менән хеҙмәттәшлек саралар уҙғарыу йүнәлеше буйынса ғына бармай. Телевидение һәм республика гәзиттәренең социаль әһәмиәтле программаларына әүҙем ярҙам итәбеҙ. 2014 йылдың 1 сентябренә ҡарата 11 матбуғат сараһы өсөн 2,8 миллион һумдан ашыу дәүләт субсидияһы бүленгән, уларҙың 10-һы милли телдәрҙә сыға. Ул, тәү сиратта, балалар баҫмалары – «Аманат», «Аҡбуҙат» һәм башҡалар, шулай уҡ өлкән быуын вәкилдәре өсөн «Ветеран Башкортостана» гәзите, – тип хәбәр итте Михаил Сеславинский.\n«Рәсәй патриоты» конкурсының әһәмиәте тураһында һөйләгәндә, федераль ведомство етәксеһе «ул илһөйәрлек темаһы менән шөғөлләнеүсе күпселек матбуғат һәм электрон киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре өсөн әхлаҡи булышлыҡ», тип билдәләне.\n— Ысынында иһә ул төрлө ҡалаларҙа һәм ауылдарҙа йәшәүсе кешеләр тураһында, ватанға һөйөү хаҡында бер төркөм программалар. Был һәр кешегә аңлайышлы гуманитар, йылы тема. Ошо тематикаға арналған ғаилә тапшырыуҙары, мәҡәләләр тамашасыларҙа ла, уҡыусыларҙа ла ихтыяж менән файҙалана, – тип билдәләне Михаил Сеславинский.\nИҫегеҙгә төшөрәбеҙ, киң мәғлүмәт сараларында патриотик тәрбиә темаһын иң яҡшы яҡтыртыуға «Рәсәй патриоты» конкурсы 2003 йылдан алып уҙғарыла. Быйыл конкурстың федераль этабында Рәсәй Федерацияһының 69 субъектынан 525 киң мәғлүмәт сараһынан 3322 эш ҡатнаша. «Минең Рәсәй», «Ватанға хеҙмәт итәм», «Нимәнән башлана Ватан», «Беҙ – рәсәйлеләр!», «Йәш Рәсәй» һәм башҡа номинацияларҙа бүләкләүгә Рәсәй Федерацияһының утыҙ субъектынан алтмыштан ашыу киң мәғлүмәт сараһы авторы һәм авторҙар коллективы күрһәтелә.\nРөстәм Хәмитов менән Михаил Сеславинский шулай уҡ 2015 йылда Башҡортостанда Әҙәбиәт йылын үткәреүгә әҙерлек мәсьәләләрен тикшерҙеләр.\nТеги: конкурстар,киң мәғлүмәт саралары,бр президенты,матбуғат һәм киң коммуникациялар буйынса федераль агентлыҡ,әҙәбиәт йылы


Төрлө процедуралар тергеҙеү - Contentia - Франция онлайн юристар!\nТөрлө процедуралар тергеҙеү - Contentia\nНеуплаченный сумма хәлен ҡарау бурыслы(платежеспособность, инцидент түләргә мөмкин ҡабатлау) коммерция маҡсаты һәм (йәки мөнәсәбәт һаҡлай алмауы), төрлө процедуралар почтовые бурысы клиенттар мөрәжәғәт итә ала, улар килеү процесы тамамланды.\nҠағиҙә ҡарап тороу мотлаҡ шарттар: ашырыу саралары араһында баланс һәм һөҙөмтәләр көтә.\nҠағиҙә булараҡ, хәбәр итеү буйынса электрон почта ярҙамында башҡарыла (электрон почта йәки) йәки рейз, бәйләнеш телефоны, был процедураны беренсе бурыстарҙы ҡапларға китә констатация тыуҙырған факт булараҡ саҡырылған. Ул мөмкинлек бирәсәк, бынан тыш, мөмкин булған проблемаларҙы хәл итеү, иҡтисади (забывчивость ябай, ауырлыҡтар аҡса күсемле, оспаривание счет-фактура) клиенттар менән мөнәсәбәттәр өсөн зыян булмаған. Йыш ҡына эсендә булғанлыҡтан, мөмкин булған махсус продукттары аша, шулай уҡ тышҡы тергеҙеү агентлығы, атап әйткәндә, күләме ҙур.\nӘгәр ябай рейз, ҡалала хәрәкәт, киҫәтеү ҡабатлар һәм баҫымы күтәрелә килешеү буйынса бурыстың бер ни тиклем тотороҡло булған донъя походка почтовые, килешеүҙәр эҙләргә (мәҫәлән, графика). Тѳрѳү ашып, уның һөҙөмтәләрен күреү күнекмәләрен процестарға нигеҙләнгән был реаль план бәхәстәрҙе көйләү һәм һөйләшә. Аутсорсинг йыш ҡына ҡарар Коллектор компаниялары һатыусы йәки эшҡыуарҙарға мөрәжәғәт итеү мөмкинлектәрен, кредитор туҙҙыра һәм үҙ эшмәкәрлегендә төп иғтибар түгел, күҙаллау өсөн хоҡуҡи акттар һәм сит ил tierspersonne шәфәғәтле, ул.\nәммә докладсы сифатында ҡатнаша ала. нейтраль объектив һәм, уларҙың статусын уңыштың күтәрелеүе ихтимал. Өҫтәмә дәрәжәһенә ҡараштар, адвокатҡа мөрәжәғәт йәки башҡарыусы суд (йәки туранан-тура компанияһы сиктәрендә өҫтөнлөк почтовые) хеҙмәттәрендә нығытыу процесы үлсәүе, ай-һай, әлеге ваҡытта, властың титулын ҡабул итеп алырға табыш алыу мотлаҡ. Почтовые донъя килешеүҙәре буйынса бурыстарҙы әгәр мөмкин булһа, хат почта аша йәки рәсми саҡырыу тапшырылды менән тамамланыуы тураһында мөрәжәғәт буйынса уның заказной суд приставтарына мөрәжәғәт, суд һәр яҡлау кәрәк. Клиенттар өсөн талаптар бурыслылар менән ҡатнашты, атап әйткәндә, суд органдары, арбитраж суд йәки судҡа. Әгәр ике яҡта предприятие, арбитраж суд ғына индерергә мөмкин.\nӨс төрлө процедуралар булырға мөмкин звонованы.\nБыл осраҡта ла уңыш килтерә улар, ярашлы рәүештә, ҡарар өс төрө була: Был процедура ябай һәм еңел ҡаплай. Бурыслы булып, уны үтә алмаған Бурыстарҙы, тимәк, һис шикһеҙ булырға тейеш, кире осраҡта уның кире судья булды. Әгәр әйтә түләү тәртибе, түләргә бурыслы вокзал ҡаршы ала, үҙе процедураһынан суд тағыла.\nШулай уҡ был процедура бик тиҙ, әммә айырмалы рәүештә, беренсе, уны тормошҡа ашырыу кәм тигәндә ике яҡтан, ярыштырып.\nКредитор әгәр ыңғай ҡарар сығарған судья, бөтә сумманы түләргә бурыслы тейеш, өр-яңынан причитания резерв сифатында, ләкин уны эшләү мөмкин ябай йән эйәһе сиктәрендә буйынса процедураға саҡырабыҙ.\nJusticeofficier министры итеп тәғәйенләнде мисәт ҡыҫылып суд башҡарыу, бирелгән мәғлүмәт өсөн яуаплы кешеләр тиклем хоҡуҡи акттарҙы, дәүләт акттарын тормошҡа ашырыуҙа ҡатнаша һәм мәжбүри үтәргә, суд акттары һәм нотариаль).\nбурыслыларҙан суд тәртибендә клиенттар тапшырыу өсөн мотлаҡ булған, һуңынан ҡарарын өсөн түләүҙәр башҡарыла башлаясаҡ, тип әйтә ул. Был процедура суд почтовые ашыу классик.\nУл оҙайлы һәм ҡиммәтле ашыу-ашыу, алдағы ҡарағанда ике.\nӘммә айырмалы рәүештә, телгә һәм түләү тәртибе-резервтарҙы, мөмкинлектәрҙе һәм зыянды ҡаплауҙы талап итә ул кредиторҙар судҡа сығымдарҙы ҡаплаусы, өҫтәмә бурыс тип ҡарай. Был осраҡта бурыслы хөкөм, суд, титулы булып сыға, уларға ҡушымта тураһындағы кредитор приставтары килә ышанырға тейеш. Рейз аҙыҡ-түлек, преисполненный дебиторский почтовые почтовые һәм суд бурыс, шул тиклем процедуралар, күҙҙәре уларҙың хәрәкәте аныҡ, прогрессив һәм өҫтәмә. Һәр осраҡта, төп маҡсат кредитор-был бурысты үҙенә түләүҙе минималь ала. сроктарҙы, ресурстарҙы бүлеү, маҡсат мөнәсәбәтен маҡсатҡа ярашлы буласаҡ. Был ынтылыш хеҙмәттәшлек һөҙөмтәлелеген килтереү тураһында йыш ҡына һәм рентабелле, ҡаплаусы компаниялар менән даими йәки әленән-әле нигеҙҙә, һәр кем һөнәрен этапта оптималләштереү тора.\nПроцессуаль кодексының гражданы (Франция)\nIznajmljivanje i Kupiti nekretnine u francusko-kad smo kod Švicarskoj


Владимир Путин: яғыулыҡҡа хаҡты сикләү хәүефле\n23 Июль 2019, 09:45\nВладимир Путиндың фекеренсә, мотор яғыулығына хаҡ күтәреүҙе артыҡ сикләү дөрөҫ түгел, сөнки ул илебеҙҙә нефть эшкәртеүҙең үҫешен тотҡарлаясаҡ. Был турала Рәсәй етәксеһе Магнитогорск металлургия комбинаты эшселәре менән аралашҡанда белдерҙе. Улар Президенттан һуңғы ваҡытта яғыулыҡҡа хаҡтың артыу сәбәптәре тураһында һорағайны.\n– Саманан артыҡ ҡыҫыу, быуыу – бик хәүефле күренеш. Ул саҡта нефтте эшкәртеү предприятиеларына аҡса һалынмаясаҡ. Ә был үҙ сиратында хаҡтарҙың айырыуса артыуына килтереүе ихтимал, – тине Президент.\nШулай уҡ Владимир Путин билдәләүенсә, бөгөн мотор яғыулығына хаҡ артыуы инфляция кимәленән түбәнерәк. Быйыл, былтырғы менән сағыштырғанда, хаҡтар әллә ни күтәрелмәне лә. Эксперттар белдереүенсә, был донъя энергетика баҙарындағы хәлдәргә бәйле. “Был насар хәл, беҙ уны көйләргә тейеш. Хөкүмәт һуңыраҡ уянды, шулай ҙа ҡайһы бер ҡағиҙәләрҙе индерҙе. Уға ярашлы, компаниялар, экспортҡа сей нефть һатып, алып еткерә алмаған аҡсаны Хөкүмәттән һорар ине. Баҙарҙа хәл үҙгәрһә, Хөкүмәт менән нефть компаниялары араһындағы мөнәсәбәттәр ҙә үҙгәрәсәк”, – тине Владимир Владимирович.\nПутин белдереүенсә, йыл башынан АИ-95 бензины хаҡы 1,8 процентҡа үҫкән, шул уҡ ваҡытта инфляция кимәле 2,5 процентҡа артҡан.


«Өфө» аэропорты Ҡазандан рейстарҙы ҡабул итеүгә әҙер // Хәл-ваҡиғалар | новости башинформ.рф\n«Өфө» аэропорты Ҡазандан рейстарҙы ҡабул итеүгә әҙер\n10:02, 18 ноября 2013 Хәл-ваҡиғалар\n«Өфө» халыҡ-ара аэропорты штат режимында эшләй һәм Ҡазанға осоусы һауа судноларын ҡабул итеүгә әҙер.\nРәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы мәғлүмәттәренә ҡарағанда, 17 ноябрҙә 19 сәғәт 25 минутта Татарстан республикаһында Ҡазан ҡалаһы аэропортына ултырған саҡта Боинг-737 самолеты шартлай. Хәбәр итеүҙәренсә, бортта 44 пассажир һәм 6 экипаж ағзаһы булған. Мәскәү — Ҡазан рейсы самолетында бөтә пассажирҙар һәләк булған. Бортта балалар булмаған. Һәләк булыусылар исемлеге Рәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы сайтында урынлаштырылған.\nҠазанда авиакатастрофала һәләк булған пассажирҙарҙың туғандары өсөн ҡыҙыу линия асылған. Улар 8-800-775-17-17 телефоны буйынса мөрәжәғәт итә һәм психологик, мәғлүмәти ярҙам ала ала. Владимир Путин Ҡазандағы авиакатастрофа сәбәптәрен тикшереү буйынса комиссия төҙөргә ҡушты.


Шүлгәнташ ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы исемлегенә индереүгә тәҡдим ителде\n6 Апрель 2011, 17:24\nШүлгәнташ мәмерйәһе ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы исемлегенә индереүгә тәҡдим ителде. Был тәҡдимде ЮНЕСКО эштәре буйынса РФ Комиссияһы делегацияһы менән осрашыуҙа БР Хөкүмәте вице-премьеры Зөһрә Рәхмәтуллина әйтеп ишеттерҙе.\n— Был киң билдәле археология ҡомартҡыһы ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мәҙәни мираҫы исемлегендә республиканан ғына түгел, Рәсәйҙән дә күрһәтелә ала, — тип иҫәпләй ул. – Бындай статус уны бөтөнләй икенсе кимәлдә яҡлауҙы аңлатасаҡ.\nЗөһрә Рәхмәтуллинаның тәҡдимен республикаға эш сәфәре менән килгән ЮНЕСКО эштәре буйынса РФ Комиссияһы делегацияһы етәксеһе Григорий Орджоникидзе ла хупланы.\n— Шүлгәнташ объектының Бөтә донъя мираҫы исемлегенә индерелергә тейешлеге менән тулыһынса килешәбеҙ, — тине ул. – Һәм быға булышлыҡ итәсәкбеҙ. Мәмерйә «Культуралы ландшафт» номинацияһында күрһәтелә ала. Объект уның талаптарына тулыһынса яуап бирә.\nӘммә, Григорий Орджоникидзе һүҙҙәренсә, мәмерйәне исемлеккә индереү процесының оҙаҡҡа һуҙылыуы ихтимал. Тәүҙә тарихсыларҙан һәм башҡа белгестәрҙән торған эш төркөмө объектты Рәсәйҙең яҡынса исемлегенә индереү өсөн кәрәкле документтар әҙерләргә тейеш. Артабан халыҡ-ара кимәлдә күрһәтергә кәрәк буласаҡ. Шуға ла Шүлгәнташ мәмерйәһен ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы исемлегенә индереүҙең бер нисә йылға етеүе мөмкин.\nРәсәй төбәктәрендә ЮНЕСКО исемлегенә инеүгә дәғүә итеүсе объекттарҙан оҙон сират теҙелеүе арҡаһында ла был процестың һуҙылыуы ихтимал. Күптән түгел, мәҫәлән, Рәсәй кремлдәре төркөмө күрһәтелде. Унда Астрахань, Псков, Ярославль кремлдәре индерелгән. Хәйер, Григорий Орджоникидзе, сиратҡа ҡарамаҫтан Шүлгәнташ мәмерйәһенә өҫтөнлөк биреләсәк, тип вәғәҙә бирҙе, сөнки Башҡортостан территорияһында әлегә ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы исемлегенә индерелгән объекттар юҡ.