Зәки Вәлиди эшмәкәрлеген һүрәтләгән художестволы әҫәрҙәр башҡорт әҙәбиәтендә 1990 йылдан һуң осрай башланы. Коммунистар заманында уның исемен телгә алыу ҙа оло енәйәт һанала ине. Ғәлим Хисамовтың романы башҡаларҙан эстәлеге һәм төҙөлөшө менән ҡырҡа айырылып тора. Әҫәр Рәсәйҙәге бер генә ай эсендә (1917 йылдың февралендә) булған ваҡиғаларҙы һүрәтләй. Роман бик етеҙ, әүҙем рәүештә Рәсәйҙәге Февраль рево¬люцияһы хәлдәренән башлана һәм аҙағынаса шулай дауам итә.\nБыл ваҡытта Зәки Вәлиди Дәүләт Думаһының мосолман фракцияһы аппаратында хеҙмәт итә ине. Яҙыу¬сы романында, бер юлы Петроград, Ташкент, Баҡы, Ырымбур һәм Көҙәндәге Зәки Вәлиди ҡатнашлы¬ғындағы ваҡиғаларҙы, документаль сығанаҡтарға таянып, оҫта һүрәтләй. Уҡыусылар алдында Зәки Вәлиди башҡорт халҡының танылған етәксеһе, Рәсәй кимә¬лендәге феде¬рализм нигеҙендә торған сәйәсмән, бөтә мосолман халыҡтары араһын¬да абруйлы шәхес булып баҫа.\nЙәнә шуны әйтке килә. Һуңғы йылдарҙа Салауат Юлаев һәм Зәки Вәлиди исемдәрен интернет донъя¬һында бысратырға маташыу ос¬раҡтары күбәйеп китте. Ниңәлер был мәсьәлә буйынса шул бөйөк шәхестәр, суверенитет, федерализм идеялары арҡаһында доктор һәм академиктар булып киткән тарихсылар, юристар, сәйәсмәндәр тауышы ишетелмәй. Йәмәғәт һәм дәүләт ойошмалары ла был турала ләм-мим... Әйткәндәй, был йүнһеҙ бәндәләрҙе судҡа ла бирергә мөмкиндер бит. Башҡортостан гербына төшөрөлгән шәхесте “бандит” тип атау ауыр енәйәт түгелме ни?!\nБына ошондай заманда Ғәлим Хисамовтың яңы романын Баш¬ҡортостан дошмандарына асыҡ яуап тип баһаларға була. Яҙыусыға артабан да ижади уңыштар теләйек.


Һәр кемдең үҙ ағасы булһын! - Юлдаш\nҺәр кемдең үҙ ағасы булһын!\nҺәр кемдең үҙ ағасы булһын! https://bash.news/yuldash/4478_her-kemden-uz-ahasy-bulhyn\n12 май, 12:51\nЙыл һайын май айында “Бөтә Рәсәй ағас ултыртыу көнө” тип аталған акция үтә. Илебеҙҙең күп кенә төбәктәрендә өмәләр ойошторола. Был күркәм сара 2011 йылда башлана. Сөнки 2011 Берләшкән Милләттәр ойошмаһы тарафынан Бөтә донъя урман йылы тип иғлан ителә. Ул ваҡытта Рәсәйҙә 7 мең гектар майҙанда 25 миллион самаһы үҫенте ултыртыла.\nРеспублика урман хужалығы министрлығының мәғлүмәт-аналитик тәьминәт һәм ойоштороу эштәре бүлеге етәксеһе Айбулат Ғәйнуллин менән Зөһрә Арсаева әңгәмәләшә.\n- Бөтә Рәсәйҙә ағас ултыртыу көнө май айының икенсе шәмбеһендә үткәрелә. Тәүге йылдарҙа урман хужалығы менән бәйле ойошмалар ғына был сарала ҡатнашһа, хәҙер башҡа ведомстволар ҙа, ойошмалар ҙа, мәктәптәр ҙә беҙгә ҡушылды.\nБыйыл республикала 270 гектар майҙанда бер миллиондан ашыу йәш үҫенте ултыртыу ниәте бар. Һандарға ҡараһаҡ, йыл һайын 10 меңдән ашыу кеше ағас ултыртыу акцияһында ҡатнаша. Билдәле шәхестәр ҙә был эштән ситтә ҡалмай. Быйыл ағас ултыртыу өмәләре Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына арналды. Күп кенә төбәктәрҙә Еңеү аллеялары барлыҡҡа килде.\nБеҙ башлыса ылыҫлы ағастарға өҫтөнлөк бирәбеҙ. Ҡарағай, шыршы, ҡайын, йүкә һәм уҫаҡ ағастары ултырттыҡ.\n"Бөтә рәсәй ағас ултыртыу көнө" акцияһы урмансының һөнәренә ҡарата ихтирам уятыу маҡсатын да ҡуя. Шулай уҡ быны беҙ урманды тергеҙеү, экологик тәрбиә биреү тип тә атай алабыҙ. Иң ҙур маҡсаттарҙың береһе - балаларға тәрбиә биреү, уларға яҡшы өлгө күрһәтеү. Бер кеше бер генә ағас ултыртһа ла, еребеҙҙә урмандар күп буласаҡ. Үҫентеләр менән проблема юҡ. Республика урман фондында 100 ашыу урман питомнигы бар. Айырып атап киткәндә, Ауырғазы, Борай, Белорет райондарындағы питомникатар бик яҡшы эшләй. Улар республиканы сифатлы һәм беҙҙең климатҡа тап килгән үҫентеләр менән тәьмин итә. Ағас ултыртыу менән генә эш бөтмәй, әлбиттә. Ҙур һәм мөһим бурыстарҙың береһе - урмандарҙы һаҡлау.\nБеҙҙең урмандар өсөн иң ҙур бәләләрҙең береһе – янғындар. Ҡоролоҡ, йәшен кеүек тәбиғәт күренештәренә кеше факторы ла өҫтәлә. Яуаплылыҡ тоймаған туристар, ял итеүселәр арҡаһында йыл һайын урмандарға зыян килә. шуға ла урмандарға һаҡсыл булайыҡ. Иҫегеҙгә төшөрөп үтәм, урманға зыян килтергән өсөн штраф күләме арттырылды.\nБөтә Рәсәй ағас ултыртыу көнө - йәш байрамдарҙың береһе. Беҙ - сараны ойоштороусылар, был башланғыс халыҡ араһында хуплау табыр һәм һәр кемдең үҙ ағасы барлыҡҡа килер тигән фекерҙә. Әлбиттә, тыуған еребеҙҙең “йәшел үпкәһен” күмәк көс менән генә һаҡлай һәм нығыта алабыҙ. Ултыртайыҡ! Үҫтерәйек! Ҡурсалайыҡ!


Техник парк торошо - Bash.News\nТехник парк торошо\nТехник парк торошо https://bash.news/news/88144_texnik_park_torosho\n16 ғин 2019, 21:18\nБашҡортостандың ауыл хужалығы белгестәре алдында ун меңдән ашыу трактор, ҡар таҙартыу техникаһы һәм башҡа үҙйөрөшлө техниканы ремонтлау мәсьләһе тора. Был хаҡта ҡыш уҡ хәстәрлек күрә башлаған хужалыҡтарҙың яҙғы осорға әҙерле менән беҙҙең сайтта танышығыҙ.\nЗинфир Сәғәҙәтов тапшырыуҙар тармағын ентекле тикшерә. Был ҡорамалдың теүәл һәм көйлө эшләүенә техниканың йәрәге булған двигатель торошо ла бәйле. Ҡырҡ йыл слесарь-ҡораусы булып эшләгән оҫта тракторҙың һәр детален күңеле менән тоя.\nЗинфир Сәғәҙәтов, машина ремонтлау оҫтаханаһының слесарь-ҡораусыһы: “Ҡыш эсендә 10-12 трактор тиреп йыябыҙ”.\nӘлеге ваҡытта ремонтсылар ҡарамағында ҡырҡ берәмектән ашыу техника. Ремонтҡа башлыса фермер хужалыҡтары мөрәжәғәт итә. 2017 йылдан төбәктә ремонт-хеҙмәтләндереү предприятиелары ассоциацияһы эшләп килә. Улар сит ил запас частәре урынына үҙебеҙҙә етештергәнен хәстәрләй, заказдарҙы координациялай.\nЭрнест Кәримов, "Башсельхозтехника" дәүләт ауыл хужалығы предприятиеһының Шишмә филиалы директоры: “К-700” тракторын ремонтлау өсөн 1 миллион 700 мең һум китә”.\nБылтыр фермерҙарға ҡулланылған техника паркын ремонтлауға төбәк ҡаҙнаһынан 800 миллион һум аҡса бүленгән. Был ремонт өсөн хаҡтың алтмыш процентын дәүләт ҡаплай тигән һүҙ. 2020 йылға тиклем сумманы арттырыу күҙаллана. Хөкүмәт тарафынан яңыларын алыуға ла субсидиялар күләме арттырыласаҡ. Ауыл хужалығында эшләүселәргә йыл һайын миллиард һумлыҡ субсидиялар бүленер тип көтөлә.\nФилүс Хантимеров, механизациялау һәм электрификациялау бүлеге мөдире: “80 тракторҙы 82 еткереп, двигатель, йә кабина алмашынһа субсидия биреләсәк”.\nНаил Ниғмәтуллин, слесарь-ҡораусы: “Беҙҙән егермеләп трактор сыға”.\nАуыл хужалығы ҡорамалдарын сәсеү миҙгеленә әҙерләү өсөн ни бары өс айҙан ашыу ваҡыт ҡалған. Ике аҙнанан таҡма-инвентарҙар, ә яҙ башланыу менән ер эшкәртеүсе һәм сәсеү техникаһы әҙер булырға тейеш.\nБашсельхозтехниканың Шишмә филиалында ҡыҙыу эш мәле. Слесарь-ҡораусылар ауыл хужалығы техникаһын ремонтлай. Республиканың барлыҡ төбәктәренән дә ремонтҡа килтерелгән техника 1 апрелгә сафта булырға тейеш. Ҡышҡы миҙгелдә Шишмә машина ремонтлау оҫтаханаһында 50 -ләп ауыл хужалығы техникаһы тулыһынса модернизация үтәсәк.\nБашҡортостанда һөт кухнялары тергеҙелә\n12:19, 14 окт\nБашҡортостанда балалар баҡсаһына түләүҙе арттырырға ниәтләйҙәр\n11:10, 14 окт\nБөгөн Башҡортостан Башлығы Радий Хәбировтың республика менән етәкселек итеүенә бер йыл\n23:27, 12 окт


Ни генә тимәһендәр, Пушкин - бөйөк шағир\nБөйөк рус шағиры, яҙыусы, драматург Александр Сергеевич Пушкиндың шиғырҙары, әкиәттәре һәм хикәйәләре беҙгә бала саҡтан таныш. Йыл һайын был бөйөк кешенең ижадын беҙ мәктәптә өйрәнәбеҙ, ә күптәр уның менән университет йылдарында ла айырылышмай.\nМоғайын, һәр ҡайһыбыҙ Пушкин шиғырҙарын яттан беләлер. Хатта үҙебеҙ ҙә һиҙмәҫтән, унан өҙөктәр килтерәбеҙ. Ҡайһы берҙә уның шиғырҙары үҙенән-үҙе иҫкә төшә. Ғөмүмән, Александр Пушкиндың әҙәби ижады беҙҙе ғүмер буйына оҙата килә.\nЫсынлап та, илебеҙ өсөн Александр Сергеевич - ысын милли герой. Һәм 6 июндә, уның тыуған көнөндә, беҙ Рәсәй Пушкин көнөн билдәләйбеҙ.\nБыл байрам илебеҙҙә күптән түгел генә барлыҡҡа килде. Шағирҙың тыуған көнөнә дәүләт статусын РФ Президентының 1997 йылда ҡул ҡуйған Указы бирҙе. Шул ваҡыттан алып йылына бер тапҡыр беҙ һәр ерҙә Пушкин шиғырҙарын ишетәбеҙ, телевидение һәм радио аша шағирҙың биографияһы тураһында һөйләйҙәр, ә кистәрен өлкән быуын вәкилдәре, йыйылышып, Пушкин ултырмалары ойоштора.\nУлар, ярай, аңлашыла. Ә бына Пушкин көнө тураһында йәш кешеләр нимә уйлай? Ғөмүмән, улар Александр Сергеевич тураһында нимә белә һәм шиғырҙарынан өҙөктәр килтерә аламы? Беҙ уларға ошондай һорауҙар менән мөрәжәғәт иттек тә.\nМарина, 18 йәш:\n- Тураһын әйтәм, мин Пушкинды яратмайым. Уның шиғриәте миңә бөтөнләй тәьҫир итмәй. Ә уның тормошо хаҡында фильмды ҡарағас, ғөмүмән, ихтирамым бөттө. Юҡ, әлбиттә, шәхси тормош һәм шиғриәт - икеһе ике төрлө әйбер, ләкин барыбер оҡшамай.\nАлия, 23 йәш:\n- Пушкин ысын Гений. Уның шиғырҙары бик еңел уҡыла һәм ятлана. Унан һуң ижад иткән бөтә шағирҙар ҙа Пушкиндан өлгө алғандыр, тип уйлайым. Уның күп кенә шиғырҙарын яттан хәтерләйем:\nИрина, 17 йәш:\n- Мин Пушкинды бала сағымдан уҡ яратып уҡыным. Хәҙер ҙә йыш ҡына ҡабаттан уҡыйым. Әлбиттә, һәр кем дә Пушкинды яратырға тейеш түгел, әммә, дөрөҫөн әйткәндә, рус телендә һөйләшкән кешенең уның шиғырҙарының һәм прозаһының матурлығын тоймауына аптырайым.\nИлья, 16 йәш:\n- Пушкин, Пушкин... Бөтә ерҙә Пушкин! Унан башҡа Рәсәйҙә шағирҙар аҙмы әллә? Ярай, гений, ти, фажиғәле һәләк булған, ти, шунан нимә? Шәхсән миңә Лермонтовтың ижады нығыраҡ тәьҫир итә.\nАнна, 21 йәш:\n- Пушкин - минең генә түгел, башҡа бик күптәрҙең беренсе мөхәббәте. Үҙем Пушкиндың ижадына ғашиҡ булғас, башҡа кешеләрҙең уның ижады ни тиклем матур булыуын күрмәүен аңламайым.\nЕвгения 19 йәш:\n- Бик оҙаҡ Пушкин менән беҙҙең мейене ҡатырҙылар. Беренсе кластан 11-сегә тиклем йыл һайын ошо Пушкин. Хәтеремдә, бер йылда ғына уның 20 (!) шиғырын ятланыҡ. Ә ни фәтеүә? Береһен дә хәтерләмәйем, хатта исемен дә. Миңә ҡалһа, Пушкиндың шәхесе сиктән тыш ҡабартылған, унан башҡа ла бөйөк шағирҙар күп бит. Яратмайым мин уны!\nКирилл, 24 йәш:\n- Рус хәҡиҡәттәренең береһе Пушкиндың, Аллаһы Тәғәлә кеүек, бөйөк булыуына ҡайтып ҡала. Ул - бер ҡасан да байымаясаҡ әҙәбиәтебеҙ ҡояшы. Ләкин үҙеңә йәки әңгәмәсеңә уның ни өсөн бөйөк икәнен аңлатып ҡара - аңлата алмаясаҡһың бит. Үҙ эсеңдән генә быға инанаһың. Мәктәп эскәмйәһенән уның:\nВсе ходит по цепи кругом... тигән шиғыр юлдарын һис онотмайым.\nАлла, 23 йәш:\n- Бер кем дә бер кемде лә мотлаҡ яратырға тейеш түгел. Һеҙгә Пушкин оҡшамай икән - уҡымағыҙ һуң! Әммә үҙемә килгәндә инде, хәҙерге мөхәббәт романдарына һәм тупаҫ детективтарға ҡарағанда, Пушкинды уҡыу күпкә яҡшыраҡ, тип әйтә алам. Мәктәп программаһынан ситкә китеп, үҙең өсөн классиканы икенсе яҡтан асып ҡара әле. Эйе, мәктәп программаһында бөтә ергә Пушкинды тығалар һәм "ул - бөйөк рус шағиры" тигән фекерҙе тылҡыйҙар. Һөҙөмтәлә уны бик аҙҙар ысынлап ярата - был инде Пушкиндың түгел, ә уҡытыусыларҙың ғәйебе. Уның әкиәттәре иҫ киткес бит, шулай уҡ повестары, шиғырҙары ла оҡшай, бөтәһе лә түгел, әлбиттә.\nЛилиә, 24 йәш:\n- Пушкин шиғырҙарының рифмалары һәм ритмдары ябай, әммә теле бик матур, барыһына ла - баланан алып өлкәндәргә тиклем - аңлайышлы. Тап шуның менән уның шиғырҙары гениаль һәм уның бөйөклөгө лә шунда. Пушкинды уҡый башлағыҙ, уның шиғырҙарын ятлағыҙ, һәм һеҙ телмәрегеҙҙең нисек үҙгәреүен тойорһоғоҙ. Ә уның тураһында ғәйбәтте аҙыраҡ тыңлағыҙ.\nМарат, 20 йәш:\n- Мин уның "Лукоморье"һын яратам. Йыр кеүек ағыла, еңел иҫтә лә ҡала. Гениаль, тимәй, башҡа ни әйтәһең!\nКүреүегеҙсә, Пушкин һәм уның ижады ҡапма-ҡаршы хистәр тыуҙыра. Кем белә, бәлки, бында ысынлап та беҙҙең белем биреү системаһы ғәйеплелер, ә бәлки, бынан 200 йыл элек тыуған Пушкин ҡартайғандыр. Шулай ҙа беҙ Пушкинды уҡырҙар һәм уның ижадын үҙҙәре өсөн яңы яҡтан асырҙар тип ышанабыҙ!


Башҡара алмаҫлыҡ ғәмәл юҡ\n23 Декабрь 2017, 23:51\n"Нидәй генә эшкә тотонһаң да, дөрөҫ ҡараш булһа, яҡшы килем алырға мөмкин", - ти оптика селтәре хужаһы Динар Шаһиев.\nДинар ШАҺИЕВ менән быйылғы йылдың яҙында “Бәхетнамә” тапшырыуында танышҡайныҡ. Әммә осраҡлыҡтарҙың осраҡлы түгеллеген беләбеҙ: тормош ҡай саҡ шундай көтөлмәгән бүләк тә эшләп ҡуйыусан. Тапшырыу күҙлектәр хаҡында ине. Мин, стилист булараҡ, мода һәм күҙлектәрҙең төрө хаҡында һүҙ йөрөттөм, ә Динар, Оптика селтәре хужаһы, файҙалы кәңәштәрен бирҙе. Үҙенең эшмәкәрлеге тураһында һөйләй башлауы булды, тура эфирҙа тәүгә күргән кешегә ҡарата хөрмәт уянды миндә. Йәш кенә булыуына ҡарамаҫтан, бер нисә уңышлы бизнесы бар, ғөмүмән, эшһөйәр кеше миҫалы булып күҙ алдына баҫты. Эфирҙан һуң ярты сәғәт тирәһе аралаштыҡ, бизнес, илһам, уның уңыштары һәм уңышһыҙлыҡтары, тормошо хаҡында һүҙ алып барҙыҡ.\nНәзәкәтлелек һәм уңышлылыҡ кәүҙәләнеше ине ул, сиктән тыш энергетика бөркөлә үҙенән. Динар бөтәһенә лә күҙлектәр бүләк итте. Ошо күрешеүҙән һуң социаль селтәрҙәрҙә уның ҡайнап торған тормошон күҙәтә башланым. Геройым менән һеҙҙе лә таныштырғым килә, хөрмәтле уҡыусыларым.\n“Яҙмышымды үҙем яһайым”\n– Динар, эшмәкәрлегең хаҡында ентекләберәк һөйләп үт әле. Тын алышың ниҙән ғибәрәт?\n– Бөгөнгө көнгә “Күреү оҫтаһы” оптика селтәренә нигеҙ һалыусымын. Тәүге Оптиканы бер йыл элек Әбйәлилдә асҡайныҡ. Хәҙер Мәсәғүттә һәм Сибайҙа бар. Контакт линзалар, әҙер күҙлектәр, ҡояштан һаҡлаусы күҙлектәр, тирәстәр һатабыҙ. Бушлай күреү һәләтен тикшерәбеҙ, ҡатмарлы күҙлектәрҙе иһә бер тәүлек эсендә эшләп бирәбеҙ.\n– Ни өсөн бизнестың бындай төрөнә өҫтөнлөк бирҙең? Килемлерәк эштәр ҙә бар бит?\n– Нидәй генә эшкә тотонһаң да, дөрөҫ ҡараш булһа, яҡшы килем алырға мөмкин. Күҙҙәр – кешенең иң мөһим ағзаларының береһе. Элегерәк әлеге бизнес менән бер аҙ таныш инем, ҡыҙыҡһыныуым да булды. Йәй көндәре байрамдарҙа ҡояштан һаҡлаусы күҙлектәр һаттым. Шуға ла Мәскәүҙә уҡығанда йыш ҡына матур Оптикаларға инеп, хаҡтарын ҡарай торғайным.\n2016 йылдың сентябрендә атай-әсәйемдәргә, Әбйәлил районына, ҡунаҡҡа ҡайттым. Туғандарым менән аралашҡанда сифатлы күҙлек һәм линзалар алырға яҡындағы ҡалаға йөрөүҙәрен белдем. Ул ваҡытта Магнитогорск ҡалаһында Оптика асырға тигән ниәт менән йәшәй инем. Бынан һуң, пландарымды үҙгәртеп, конкуренция булмаған район үҙәгендә асырға ҡарар иттем. Ихтыяж булмаҫ тип ҡурҡыңҡырағайным, әлбиттә, әммә яңылышҡанмын.\n– Геройҙарыма һәр ваҡыт илһам тураһында һорау бирәм. Бизнес уңыш һәм килемдән генә тормай бит, ынтылыш та кәрәк, һынауҙар ҙа ситтән ҡарап тормай. Һине нимә алға әйҙәй, дәрт-дарман бирә?\n– Төрлө нәмәләр. Илебеҙҙәге, бигерәк тә Башҡортостандағы мөмкинлектәр илһамландыра. Әлегә маҡсатым: 2019 йыл аҙағына тиклем һәр район үҙәгендә һәм республика ҡалаларында Оптика асыу.\nБизнес аша үҙеңде үҫтереү дәрт өҫтәмәй ҡалмай, әлбиттә. Эшҡыуарлыҡтың яңы ысулдарын белеү, үҙләштереү, уларҙы ғәмәлдә ҡулланыу оҡшай; эшҡыуарҙар менән аралашыу, тәжрибә уртаҡлашыу, клиенттарҙы өйрәнеү ҙә ҡыҙыҡ.\nСифатлы эш һәм хеҙмәтләндереү өсөн һатып алыусыларҙан ишеткән һүҙҙәр йөрәккә май булып яғыла. Кешеләргә ярҙам итеүеңде, тирә-яҡ мөхитте әҙерәк кенә булһа ла яҡшырта алыуыңды аңлауҙан күңелгә рәхәт.\n– Һәр тармаҡтың үҙ геройҙары, алдынғылары була. Миҫал итеп ҡуйған кешеләрең бармы?\n– Америка эшҡыуары Илон Маскынан үрнәк алам. Ҡояш батареяларын үҫтереүсе, электр автомобилдәрен төҙөүсе, шул уҡ ваҡытта космосҡа инновацион ракеталар осороусы кеше ул.\nҮҙемдең иһә, уға оҡшап, Оптика тармағында инновацион берәй нәмә ҡулланып ҡарағым килә.\n– Уҡыу һәм мәктәп тормошобоҙҙа мөһим урын биләй. Хатта киләсәгебеҙҙе билдәләүсе лә булып торалыр. Ошондай маҡсатҡа ынтылышлы егеттең ҡайҙа уҡыуы (мәктәптән университетҡа тиклем) ҡыҙыҡһындыра мине.\n– VII синыфҡа тиклем Әбйәлил районы Ишҡол ауылында уҡыным. V кластарҙа ауылдың минең өсөн бәләкәй була башлағанын тойҙом. Балалыҡ хыялым: “Ҙур ҡалаға уҡырға барырға. Үҙемде һынап ҡарарға”. Район гәзитендә Рәми Ғарипов исемендәге 1-се башҡорт гимназия-интернатына ҡабул итеү имтихандары башланыуы тураһында иғлан күреп ҡалғас, үҙ-үҙемә: “Тормошто үҙгәртергә ваҡыт етте. Һин ошо гимназияла уҡырға тейешһең”, – тинем.\nӘммә атай-әсәй был хыялыма ҡаршы торҙо. Шуға ҡарамаҫтан, мине Асҡарға имтихан бирергә алып барырға ағайымды күндерҙем. Бер аҙнанан, ҡабул ителгәнемде белгәс, күктең етенсе ҡатында инем! Барлыҡ туғандарыбыҙ атай-әсәйҙе 13 йәшлек кинйә малайҙарын баш ҡалаға уҡырға ебәрергә өгөтләне. Шулай итеп, 2012 йылда гимназияны тамамланым.\nАртабан һөнәр һайлау мәсьәләһе ҡалҡты. Һайланып торорға ваҡыт аҙ ине, Мәскәүгә барып, түләүле нигеҙҙә теләһә ниндәй юғары уҡыу йортона инергә ҡарар иттем. Шул рәүешле Плеханов исемендәге Рәсәй иҡтисад университеты студенты булып киттем.\n“Менеджмент” факультетының беренсе курсын тамамлағас, 2013 йылда, дөрөҫ йүнәлештә бармауымды аңланым һәм матур май айының бер көнөндә… парға уҡырға килгән ерҙән документтарымды алып ҡайтым. Тап ошо ҡарарым тулыһынса киләсәгемде үҙгәртте. Бер айҙан, үҙ иркем менән әрме сафтарына баҫҡас, мөмкин булмаған нәмә юҡ икәнен аңланым. Бер йыл хеҙмәт итеү дәүерендә үҙемде, нимәгә һәләтле икәнемде һәм киләсәктә ниндәй йүнәлештә үҫешергә икәнен аңланым.\n– Белеүемсә, даими рәүештә төрлө семинар, тренингтар үтәһең, үҙ үҫешең өсөн әҙ аҡса түкмәйһең. Был йәһәттән йәштәргә ниндәй кәңәштәр еткерерһең?\n– Ысынлап та, Гүзәлиә, хаҡлыһың. Һәр кеше үҙенең үҫеше өсөн аҡса йәлләмәҫкә тейеш, тигән ҡараштамын. Тормошта көтөлмәгән хәлдәр йыш осрай. Кешенең һуңғы тинен, бар байлығын тартып алырға мөмкин. Ә белем һәм тәжрибә уның менән ҡала.\nӨс йыл йәш миллиардер Аяз Шабутдиновта белем алам, лидерлыҡ буйынса Радислав Гандапас тренингтарына йөрөйөм, Алексей Рерютиндан һөйләшеү-аралашыу ысулдарына өйрәнәм. Ғәмәлдәге эшҡыуарҙарҙан белем эстәргә яратам, уларҙы шунда уҡ файҙаланам. Шәп һөҙөмтә бирә!\nУҡыусыларға иһә сифатлы аудитория йыйылған танылған спикерҙарҙың тернингыларына йөрөргә кәңәш итер инем. Улар араһында инвесторҙар табыуығыҙ, киләсәк партнерҙарығыҙҙы осратыу мөмкинлеге бар.\n– Динар, тормошоңда ғәҙәти булмаған, илһам бирерҙәй хәлдәр байтаҡ – китап яҙырлыҡ хатта. Нисек ҡорос арғымаҡлы булыуың хаҡында һәм икмәкхана тарихын да бәйән итһәң ине.\n– Мәскәүҙәге 10000 һум һалып дуҫым менән башлаған бизнесымды уңышлы һатҡандан һуң, 2016 йылдың яҙында, Башҡортостанға ҡайттым һәм миңә мини-пекарняның үҫеш буйынса директоры булырға тәҡдим иттеләр. Был ваҡытта мине сәнәғәт өлкәһендә тәжрибә туплау ғына ҡыҙыҡһындыра ине. Бындай мөмкинлек өсөн һаман да рәхмәтлемен, сөнки был персонал менән эшләү йәһәтенән белемеңде, оҫталығыңды ҡулланыу өсөн идеаль мөхит.\nТәүге машинамды һатып алыр өсөн иһә дүрт ай тырышып аҡса йыйҙым. Алғаныма 20 көн тигәндә… Магнитогорск – Асҡар трассаһында минең ҡатнашлыҡта ҙур авария булды: автомобилде тергеҙеү мөмкин түгел ине.\nБыл хәлдән һуң 2 вариант бар ине: беренсеһе – хатам өсөн үҙемде бик оҙаҡ әрләргә; икенсеһе – үҙемде ғәфү итеп, ныҡышып эшләргә көс табырға. Үҙемде ҡулға ала алдым, төшөнкөлөккә бирелмәнем. Ике ай эсендә машина алырға тигән маҡсат ҡуйҙым. Һатыу итеүгә өйрәнеү ярҙамында Оптикала килемде арттырҙыҡ һәм яңы арғымаҡлы булдым.\n– Нисек уйлайһың, эргә-тирәңдәге мөхит һиңә ныҡ йоғонто яһаймы? Эйе икән, кемдәр улар?\n– Кешенең тәртибе, үҙ-үҙен тотошо яҡын-тирәһенән һәм мәғлүмәт сығанаҡтарынан үҙләштерелеүенә ышанам. Мине уратып алған мөхит, башлыса, минән унар тапҡырға күберәк килем алған эре эшҡыуарҙар. Улар менән төрлө конференцияларҙа таныштым. Шундай көслө мөхит һине лә шундай уҡ булырға мәжбүр итә.\n– Китаптар – яратҡан темам. Билдәле булыуынса, күп уҡыйһың. Быйыл күпме уҡырға тейешһең? Был юҫыҡта маҡсат ҡуяһыңмы? Ныҡ үҙ иткән 3 китабыңды әйтә алаһыңмы?\n– Китаптар – иң яҡшы дуҫтарым, бизнес буйынса иң мөһим һорауҙарға яуапты уларҙа табам. Быйыл 20 китап уҡырға тейешмен. Күберәк эшмәкәрлегемә ҡағылышлы китаптар уҡыйым. Шулар араһынан Деннис Шервудтың “Видеть лес за деревьями”, Генри Нивтың “Организация как система: принципы построения устойчивого бизнеса Эдвардса Деминга”, Эшли Вэнстың “Илон Маск. Tesla, SpaceX и дорога в будущее” китаптарын айырып әйтер инем.\n– Оҙаҡ һәм ныҡышмал эшләгән кеше лайыҡлы ял итергә лә тейеш. Яңылышмаһам, сәйәхәт итергә лә яратаһың? Ял ваҡыттарыңды нисек үткәреүең ҡыҙыҡ.\n– Тәжрибәле сәйәхәтсемен тип әйтә алмайым, әле башлап ҡына торам. Минең өсөн сәйәхәт итеү мөһим: донъяға яңыса ҡараш тыуа, башта төрлө идеялар барлыҡҡа килә.\nБыйыл Праганы һәм Италияның матур ҡалалары – Венеция, Флоренция, Римде, донъялағы иң бәләкәй дәүләт – Ватиканды һәм Стамбулды барып күрергә насип булды. Һәр илдең мәҙәниәте менән таныштым, музейҙарында, собор һәм билдәле майҙандарында булдым.\n“Файҙалы үткәрһәң, ваҡытҡа үҙең хужа,\nЗаяға үткәрһәң, ваҡыт һиңә хужа”\n– Иҫ китмәле энергетикалы кешеһең, Динар! Был ярамһаҡланыу түгел, ә күҙәтеүҙәрем аша шундай һығымтаға килдем. Осраҡлы ғына тап булышһаҡ та, ыңғай энергия алып өлгөрҙөм. Сере ниҙә икән?\n– Тормошто яратам. Бик асыҡ кешемен. Бәлки, сере ошондалыр? Яңы танышлыҡтар булдырыу еңел, аралашырға яратам. Социаль селтәрҙәр аша бизнесым һәм тормошом тураһында ентекләп һөйләйем, ҡыҙыҡлы хәлдәр менән бүлешәм, нисек селтәр төҙөүемде аңлатам.\n– Ҙур потенцияалың барлығы күренә. Ундайҙар бик аҙ, әммә мәғәнә тап шунда ла. Динар, һәр гениаль кеше ҙур ниәттәр менән йәшәй. Һинең дә хеҙмәтең миллиондар эшләүгә генә ҡайтып ҡалмайҙыр бит. Глобаль кимәлдә маҡсаттар ҡуяһыңмы?\n– Юғары маҡсат – республика президенты булыу. Шаяртам. Үҙемдең миҫалымда башҡорт йәштәренә ҙур аҡсаны ла ғәҙел юл менән эшләргә мөмкин икәнен еткергем килә. Беҙҙең заманда намыҫһыҙ булыуҙың файҙаһы юҡ. Ваҡытыңды дөрөҫ бүлергә, үҙ эшмәкәрлегең өлкәһендә профессионал булырға, күңел биреп эшләргә кәрәк, һаулығыңды спиртлы эсемлектәргә һәм тәмәкегә алмаштырмау фарыз.\nШулай уҡ Башҡортостанда эшҡыуарлыҡ потенциалын үҫтереү мөһим.\n– Бизнес һинең өсөн…\n– Йәшәү рәүеше (стиле).\n– Әйткәндәй, һинән франшиза алырға мөмкин, ахыры? “Шоңҡар”ҙы уҡыусыларға ташламалар булмаҫмы?\n– Әлеге көндә франшиза буйынса ике Оптика эшләй. 5000 халҡы булған районда асыу өсөн 750 000 һум талап ителә. 8 айҙа үҙ хаҡын аҡлай. Декабрь аҙағына тиклем заявка ҡалдырған һәм паушаль взнос (франчайзиҙың франчайзерға түләгән аҡсаһы. – авт.) индергән тәүге өс “Шоңҡар” уҡыусыһына 50 мең һум ташлама яһай алабыҙ .\n“Яратып башҡарған эш әрәм булмай”\n– Динар, ғаилә – бишек, тәжрибә туплау урыны һәм ул ғына ла түгел… Шундай замандашыбыҙҙың ата-әсәһе кем икән?\n– Атай-әсәйем 15 йылдан ашыу эшҡыуарлыҡ менән шөғөлләнә. Уға тиклем атайым – Әхтәр Нәғим улы колхозда 20 йыл водитель булып эшләне, ә әсәйем – Флүзә Мәһәҙей ҡыҙы Универмагта һатыусы булды. 2000 йылдар башында ауылда ҙур булмаған аҙыҡ-түлек магазины асҡайнылар. Мәктәптән ҡайтҡас, кейем алмаштырам да, төштән алып кискә тиклем мин һата торғайным, сөнки минең кеүек яҡшы һатҡан кеше булманы . Ә гимназияла уҡығанда каникул ваҡыттарында һабантуйҙарҙа, байрамдарҙа күсмә сауҙа итеүҙә эшләй инем, хеҙмәт хаҡына. Беҙҙең ғаиләлә ағайыма ла, миңә лә, һеңлемә лә аҡса буштан ғына килмәне, эшләп ала инек: һәр ваҡыт атай-әсәйгә ярҙам итәбеҙ, ә улар эш хаҡы түләй.\nV класта йәй көнө эшләп алған тәүге 9000 һумға кейем-һалым һәм уҡыу кәрәк-яраҡтары алдым. Ул ваҡытта үҙең эшләп алған аҡсаға теләгән әйбереңде (ә ғәҙәттәгесә үҫәсәккә түгел) алырға була икәнен аңлау рәхәт ине. Атай-әсәйем мине адвокат итеп күрергә теләне. Юридик факультетты тамамлауымды ныҡыштылар. Бизнестың ауыр икәнен һөйләнеләр. Үҙем дә шулай уйлай инем, эшҡыуарлыҡҡа тотонғанға тиклем. Һөнәрең оҡшай, шөғөлөң күңелеңә ята икән, теләһә ниндәй ҡатмарлыҡты ла еңел артылаһың.\nБәләкәйҙән ныҡышмал, ҡыйыу булырға, аҡса эшләргә өйрәткәндәре өсөн атай-әсәйемә рәхмәтлемен. Уларға үҙемдең хыялдарымды һөйләй инем, ә атайым һәр ваҡыт: “Ҡыҙыл ҡар яуғас, барыһы ла булыр”, – ти торғайны. Һәм мин быға ысынлап ышандым, хыялдарымдың тормошҡа ашасағына шикләнмәй инем, артабан тағы ла нығыраҡ хыял иттем. Шуға ла иң мөһиме – хыялланыуҙан туҡтамау. Улар маҡсатҡа әйләнә, тормошҡа ашырырға ғына ҡала!\n– Бөйөк ир артында бөйөк ҡатын тора, тиҙәр…\n– Әлбиттә. Тарихыбыҙға күҙ һалһаҡ та шуны дәлилләргә була: ҡайһы бер һуғыштар ҙа ҡатын-ҡыҙ арҡаһында сыҡҡан, шиғырҙар – ҡатын-ҡыҙ өсөн, ә ғәмәл-ҡылыҡтар – мөхәббәт хаҡына. Кәләшем Зөләйха исемле. Һәр башланғысымды хуплап ҡына тора.\n– Динар, тормошҡа күҙәтеү яһайыҡ әле. Биш минутҡа булһа ла философ йә аҡыл эйәһе булып алайыҡ…\n– Тормош – минең өсөн ниндәйҙер бер мөғжизә. Үҙебеҙҙең ғүмерҙе күбәләктеке менән сағыштырһаҡ, донъяла бик оҙаҡ йәшәйбеҙ. Йыһан масштабында ҡараһаҡ, ялт иткән сағылыш ҡына.\nБеҙгә бирелгән ваҡыт ҡәҙерен белеү зарур. Был донъяға ни өсөн килгәнһең – үҙеңә ошо һорауҙы биреп, ғәҙел яуап бирергә кәрәк.\nИртән күҙҙәр янып торһон өсөн ҙур маҡсаттар ҡуйып йәшәргә кәрәк. Буйы менән үҙ юлыңды эҙләргә түгел, ә уны төҙөргә кәрәк. Һәр мөмкинлекте ҡулдан ысҡындырмау фарыз.\nБөйөк кешеләрҙең биографияһын уҡырға яратам. Уларҙың һәр береһенең ҡарамағында тәүлегенә 24 сәғәт булған. Эш һиңә бирелгән ҡәҙерле ваҡытты нисек сарыф итеүеңдә генә.\n– Журнал уҡыусыларға ниндәй кәңәштәр бирерһең?\n– Октябрь айында 23 йәшемде тултырҙым. Йәш – ҡоро цифрҙар ғына.\n7 кәңәш бирәм:\n1) Аралашыусан, ғәҙел һәм асыҡ булығыҙ;\n2) Күп китап уҡығыҙ;\n3) 1, 5, 10 йылға пландар ҡороғоҙ;\n4) Хаҡлы түгеллегегеҙҙе тыныс рәүештә танырға өйрәнегеҙ. Хаталаныу – тәбиғи. Ә уларҙы танымау, төҙәтмәү насар;\n5) Тормошоғоҙ хаҡында фекер йөрөтөгөҙ, үҙегеҙгә, ғәмәлдәр ҡылыуға иң төп мотивация ниндәй, тигән һорау бирегеҙ. Был һорауға тейешле кимәлдә иғтибар бүлегеҙ;\n6) Уйланылған ғәмәлдәр ҡылығыҙ. Аңлы рәүештә мөнәсәбәт ҡороғоҙ. Аңлы рәүештә эшләгеҙ. Тормошоғоҙҙоң киләсәктә бер мәғәнәһе булмаған осраҡлыҡтар теҙмәһенә әйләнеүенә юл ҡуймағыҙ;\n7) Кәрәк икән, барыһын да ташлап, яңынан башлағыҙ (Күпме кәрәк, шунса). Бер ваҡытта ла бирешмәгеҙ!\nГеройымдың беҙҙең башҡорт йәштәре араһында үрнәк булырҙай иң уңышлыларҙың береһе икәненә иманым камил. Иң мөһиме – ул үҙ эшен республикабыҙҙа ойошторған, ә “бәхет эҙләп” ситкә – алыҫ ҡалаларға, мегаполистарға, илдәргә сығып китмәгән. Кемдер үрнәк алып дәртләнер, кемдер ошондай йәштәр үҫеүенә ҡыуаныр, тигән ышаныстамын.


Мексикала ҡурай моңдары\nБашҡортостан вәкилдәре бишенсе Бөтә Донъя фольклориада парадында ҡатнашты. Мексиканың Сакатекас штатында байрам сараһын асыу тантанаһы үтте.\nХалыҡ мәҙәниәте фестивалендә донъяның 50-нән ашыу иленән төрлө милләт вәкилдәре милли костюмдарҙа сығыш яһаны. Парадта һәр делегация тыуған иленең флагын күтәреп, үҙ халҡының йыр-моңдары, бейеүҙәрен тәҡдим итте. Форумда Рәсәй һәм Башҡортостан исеменән Фәйзи Ғәскәров исемендәге Башҡорт дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле, «Арғымаҡ» этно-рок төркөмө сығыш яһай. Форум әле лә дауам итә. Фольклориада сиктәрендә Мексикала йөҙләп мәҙәни майҙансыҡ булдырылған. Ә инде 7 август - мәҙәниәт фестивален ябыу тантанаһында Бөтә Донъя Фольклориадаһы флагы Башҡортостанға тапшырыласаҡ. Республика Сәнғәт Олимпиадаһын 2020 йылда ҡабул итә.


«Башҡорт теле ауыр, әммә яғымлы»\n27 Март , 16:15\nБыл әрһеҙ ҡараҡай егетте Башҡортостан Юлдаш телевидениеһының «Башҡорт телен өйрәнәм» тапшырыуында ла, төрлө концерттарҙа ла йыш күрергә мөмкин. Башҡортостандың төп каналында ул ысынлап та башҡорт телен тәү башлап өйрәнеүсе булараҡ уңыштар күрһәтһә, хәҙер сәхнәлә башҡортса йырҙар менән сығыш яһай. Мадагаскар егете Селестин Жульен Өфө дәүләт авиация техник университетын ҡыҙыл дипломға тамамлаған, аспирантурала уҡып, фән кандидаты исемен яҡлаған. Ләкин Өфөлә ҡалған белгес үҙенең юлын бөтөнләй икенсе өлкәлә таба. Ул хореограф-педагог булып эшләй.\n«Башҡортса иң беренсе «һаумы», «һәйбәт» тигән һүҙҙәрҙе өйрәндем. Барыһы ла тәжрибә, йәнле аралашыу аша килә. Күп һөйләшкән һайын, һүҙҙәр ҙә нығыраҡ хәтерҙә ҡала. Мине телевизион программаларға ла, башҡортса рекламаға ла төшөрҙөләр, – тип һөйләй Мадагаскар егете. – Әгәр ҙә кемдәлер тел өйрәнеүгә сәм уята алам икән, быға шатмын ғына. Мәҫәлән, миңә рус теле үтә ауыр бирелә. Ләкин, тырыша торғас, килеп сыға бит, артабан да телдәр өйрәнеүҙе дауам итәсәкмен. Һәр кем әсә телендә һәм бер нисә сит телдә аралашырға тейеш, тип иҫәпләйем. Хәҙер хатта башҡортса йырлайым». Селестиндың башҡортса йырлай башлауы Башҡортостандың атҡаҙанған артискаһы Лилиә Ишемйәрова менән оҙайлы ижади проекттарға бәйле. Бер проектына ул Селестинды үҙе эҙләп таба һәм саҡыра. Хәҙер Мадагаскар егете Лилиәнең яңғыҙ концерттарында ҡатнаша.\n«Мөхәббәт хаҡында башҡортса йыр яҙҙырҙыҡ. Өндәрҙең дөрөҫ әйтелеше буйынса ауырлыҡтар тыуҙы, әлбиттә. Туған телем – малагасия теленең рус, башҡорттоҡо менән бер уртаҡлығы ла юҡ. Французсаға оҡшаған. Башҡорт теленең туғыҙ хәрефе рус телендә лә осрамай. Шул өндәрҙе әйтә алмай интектем. Яҙҙырып саҡ өйрәндем. Йыр матур ғына килеп сыҡты. Башҡорт теле ауыр, әммә моң кеүек яғымлы», – ти ул.


Ишембай районында айыуҙар халыҡтың мал-тыуарын ҡыра | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n03 октября 2016 — 15:50 ГТРК «Башкортостан»\n1 аҙна эсендә генә йыртҡыстың тиҫтәгә яҡын малдарға ташланыу осрағы теркәлгән. Иң хәүефлеһе – айыуҙар ауылға үтә яҡын эйәләшкән, ә һунарсыларҙың хайуанды атыуға рөхсәте юҡ. Ауыл янындағы аҡлан хәҙер малдар өсөн генә түгел, кешеләр өсөн дә хәүефле. Бында айыуҙы хатта көндөҙ ҙә осратырға мөмкин, ти тәжрибәле һунарсылар. Егерь Вениамин Әхмәтйәнов әйтеүенсә, йыртҡыс үҙенең табышын ашап бөткәнсе был урында ҡалдырмаясаҡ. Маҡар ауылы биләмәһендә йәшәүселәр өсөн йыртҡыстарҙың мал-тыуарға ташланыуы ят күренеш түгел, урман хужаһы йыл да кешеләрҙең һарыҡ, һыйыр, хатта йылҡыларын ҡорбан итә. Әминә Ғилманованың һыйырын айыу бер нисә көн элек ауылдан 300 метр алыҫлыҡта ғына йыҡҡан. Бәхеткә, үгеҙ йыртҡыс тешенән ҡотолған тип һөйләй ҡатын.Маҡар ауыл биләмәһендә айыу һуңғы бер-нисә көн эсендә генә тиҫтәгә яҡын малға ташланған, 3 кеше һыйырһыҙ ҡалған, ҡайһы берҙәр таланған башмаҡтарын һуйып алырға мәжбүр була. Айыуҙарҙың малдарға ташланыу осраҡтары быйыл күп райондарҙа күҙәтелә. Белгестәр быны йәйҙең эҫе килеүе һәм ямғырҙарҙың булмауы менән бәйләй. Йыртҡыстар ғәҙәттә ҡышҡылыҡҡа запасты балан, миләш, муйыл ашап йыя, быйыл ҡояш емештәрҙе ҡоротҡан. Шуға ла улар көнбағыш, иген баҫыуҙарына сыға һәм тап булған иттән дә урап үтмәй, тип аңлата белгестәр. Тағы бер сәбәп, һунарсылыҡ ҡағиҙәләренең ҡатмарлы булыуы, ауылға яҡынлаған йыртҡыстарҙы атыу тыйыла, бының өсөн ҙур күләмдә штраф ҡаралған, икенсенән һунарсылар айыу аулау менән аҙ ҡыҙыҡһына.


Главная / Классному руководителю / Рауил Бикбаев. Тормошо hәм Ижады\nРауил Бикбаев Тормошо hәм Ижады\nӘҙиптең шәжәрәһе Аҫылгәрәй Бикбай Ҡотлоәхмәт Хәсән Мөхәмәтша Шәрәфетдин Төхфәтулла Рауил\nШағирҙың биографияhы Рауил Бикбаев тыуып –үҫкән Туҡсоран буйындағы Үрге Ҡунаҡбай ауылы ҡыпсаҡ ырыуы нигеҙләгән боронғо ауылдарҙан иҫәпләнә. Күренекле шағир, әҙәбиәт белгесе,1938 йылдың 12 декабрендә Ырымбур өлкәһе Покровский районы Үрге Ҡунаҡбай ауылында ауылында тыуып үҫкән .\nБикбаевтар ғаиләһе Бикбаевтар бик матур ғаилә ҡоралар. Биш бала үҫтерәләр.1938 йылдың декабрь айында донъяға килгән Рауил шул ишле ғаиләлә, етеш тормош шарттарында иркен үҫә.\nӘсәһе Хәлле ғаилә – кулак, тип, Архангель губернаһындағы Котлас лагерҙарында бик күп нужалар күрә. Ыҙа-яфаларға сыҙай алмай, 1936 йылда ауылына ҡасып ҡайта.Армиянан ҡайтҡан Төхфәтулла Рәҡиәгә өйләнә, шулай ғына кире һөрөлөүҙән ҡотола\nБелем алыу Күрше Ғәбдрәфиҡ ауылына күсеп, шунда ете йыллыҡ мәктәпте тамамлаған. Аҙаҡ Аҡ-булаҡ Педагогия училищеһендә белем алғас, Өфөлә Башҡорт дәүләт университетында башҡорт филология факультетында уҡый. Артабан Өфө Фәндәр академияһында аспирантура үтеп, филология фәндәре кандидаты дәрәжәһенә ирешә. Тарих, тел һәм әҙәбиәт институтында 30 йыл (1965-1995) тирәһе ғилми хеҙмәткәр булып эшләй, докторлыҡ диссертацияһы яҡлай.\nШағирҙын Ижады: Рауил Бикбаев төрлө күләмдәге ундан артыҡ поэма ижад итте. Илленсе-алтмышынсы йылдарҙа яҙылған шиғырҙарынан алып яңы мең йыллыҡ башланған осорҙарҙа ижад ителгән әҫәрҙәренә тиклем Рауил Бикбаев ижадында халыҡ яҙмышын, илдең бөгөнгөһөн һәм киләсәген ҡурсалау һәр саҡ үҙәктә булды. Шағир ғәзиз милләте һәмБашҡортостаны өсөн иң кәрәкле һүҙҙе иң тейешле ваҡытта әйтә белә. Шуға ла уның шиғри юлдары уҡыусыларҙың рухи юлдашына әйләнә, телдән-телгә күсә, сәхнәләрҙә яңғырай, дәреслектәргә инә. Быға миҫал итеп бик күп шиғырҙарҙы, «Һыуһаным - һыуҙар бирегеҙ!», «Халҡыма хат», «Баҙар балтаһы», «Система», «Барокамера»,«Хазина» һ.б. ҙур хеҙмәт башҡарҙы. Башҡортса һәм русса фундаменталь шиғри антологияларҙы уҡыусыларға еткереүгә лә ул күп көс һалды. Ҡәләмдәштәре хаҡында әйтелгән һүҙҙәр, төрлө жанрҙар буйынса ғилми тикшеренеүҙәр, яҙыусыларҙың съездарындағы бай йөкмәткеле докладтар, публицистик сығыштар, шиғри тәржемәләр, һуңғы йылдарҙа үҙенсәлекле күренешкә әйләнгән шиғри хәҙистәр үҙҙәре махсус томдарҙы тәшкил итерлек. Рауил Бикбаевтың «Сәфәрҙәрҙә сығам сәхәрҙәрҙә» китабы башҡорт әҙәбиәтендә сәйәхәтнамә жанрын өр-яңы баҫҡысҡа күтәрҙе.\nҒүмер уртаһы Көндәремде ваҡлыҡтарҙан әрсеп, Һөҙөп ташлап шау-шыу туртаһын, Юлдарыма хафа менән бағам Еткән саҡта ғүмерем уртаһы... (1976)\nБураҙналар (1985) Туҙан бөртөгөләй кесерәйҙем Тал сыбығы булып бөгөлөп төштөм, Йондоҙҙарға саҡлы ҙурайҙым, Мәғрур имән булып турайҙым. (1985)\nЯҙмышым (1988) Бөгөнгө көн менән төн шикелле Бүленмәгән тигеҙ яҙмышым. Үтә көнөм, төнөм хаҡлыҡ тиеп, Ғәҙелһеҙлек менән алышып... (1988)\nБарыһы ла беҙҙең намыҫта. Халҡыма хат. Башҡорт балаһы мин, Ер хәтерендә Мең йыл уйылып ҡалған эҙем бар. Быуындарға ялғап быуындарҙы, Илде тотҡан телем, һүҙем бар. Шул тел менән халҡым хаҡ яҙмышын Ҡайһы быуаттарға яҙмаған. Күпме аҫыл ерҙәренән яҙған, Күпме аҫыл ирҙәренән яҙған, Күпме аҫыл йырҙарынан яҙған, Тик моңонан, теленән яҙмаған (1991)\nЯңғыҙ ҡоштоң осоп барғаны (2003) Ниндәй заман! Ҡуҙғалды бар илдәр... Һәр хәбәрҙе тертләй-тертләй көтәм. Иҫкән ел дә гүйә уйҙарыма, Юлдарыма мина һалып китә. (2003)\nЙөҙ ҙә бер хәҙис Кешелектең төп ҡиммәте иман, тигән, Имандың һәр тармағына инан, тигән, Иман нурын һанлаусының Хикмәт тулы һүҙҙәренә Һис шикләнмәй инан, тигән. (2001-2003) “Хәҙистәр үҙҙәренең кешелеклеге, тәрән фәлсәфәһе, тапҡыр теле менән мине ғүмерлеккә арбаны», тип яҙа Рауил Бикбаев\nБашҡортостан Республикаһының Дәүләт гимны Башҡортостан, һин һөйөклө ғәзиз ер, Халҡыбыҙҙың изге Ватаны. Сал Уралдан ҡалҡа бар тарафҡа Тыуған илдең тыныс ар таңы. Дан һиңә, Башҡортостан! Илен һөйгән азат халҡына дан! Рәсәй менән бөйөк берҙәмлектә Сәскә ат, Башҡортостан! (2008) (Р. Бикбаев менән Р. Шәкүр һүҙҙәре)\nХалҡыма бер һүҙ Мин аҡһаҡты бар яһаным — Аяҡлыға булһын һабаҡ. Мин сулаҡты бар яһаным — Зарланмаһын ҡуллы ҡабат. Мин күҙһеҙҙе бирҙем ергә — Күҙ ҡәҙерен белһен күҙле. Мин телһеҙҙе бирҙем ергә — Һүҙ ҡәҙерен белһен һүҙле. Бәндәләрҙән ҡаҙытамын Мәңгелек йорт — гүр-ҡәберҙе. Бәлки, шул саҡ ҡәҙерләрҙәр Нур ғүмерҙе, ғәзиз ерҙе.\nШағирҙың шиғырҙар һәм поэмалар ингән йыйынтыҡтары: «Дала офоҡтары» (1964) «Ҡош юлы» (1967), «Бураҙналар» (1985), «Звездный дом» (1985), «Поющие скалы» (1986), «Время. Поэт. Народ.» (1986), «Эволюция современной башкирской поэзии» (1991), «Һыуһаным - һыуҙар бирегеҙ!» (1991), Шайехзада Бабич. Жизнь и творчество. (1995), «Шағир һүҙе - шағир намыҫы» (1997), «Ай күргәндәй, ҡояш алғандай» (1998) һ.б.\nЭшмәкәрлеге: Аҡ-Болаҡ педагогия училищеһын, Башҡорт дәүләт университетының филология факультетын тамамлай. Аспирантуранан һуң оҙаҡ йылдар Тарих, тел һәм әҙәбиәт институтының ғилми хеҙмәткәре булып эшләй. 1995 йылдан Башҡортостан Яҙыусылар союзының идара рәйесе вазифаһын башҡара. Рауил Бикбаев университетта уҡыған йылдарында яҙыша башлай. "Дала офоҡтары" тигән тәүге шиғырҙар йыйынтығы 1964 йылда донъя күрә. Шунан бирле ул ике тиҫтәгә яҡын китап сығарҙы, хәҙерге башҡорт поэзияһының кимәлен билдәләрлек күренекле шағир булып танылды. Рауил Бикбаев поэзияһында халыҡ яҙмышына бәйле проблемалар күтәрелә, заман, ил, халыҡ, киләсәк алдында яуаплылыҡ тураһында һүҙ бара. "Карауанһарай", "Баҙар балтаһы", "Һыуһаным, һыуҙар бирегеҙ!" поэмаларында, "Халҡыма хат" шиғырында был бигерәк тә асыҡ күренә. Рауил Бикбаев – күренекле әҙәбиәт ғалимы. Ул филология фәндәре докторы, профессор. Хәҙерге башҡорт поэзияһының үҫеү проблемаларына арналған күп ғилми хеҙмәттәрҙең авторы. Уның бигерәк тә Ш.Бабич ижадын өйрәнеү, әҫәрҙәрен халыҡҡа ҡайтарыу буйынса хеҙмәте ҙур.\nУл Шəйехзада Бабич, Рəми Ғарипов əҫəрҙəрен ентекле өйрəнеүгə һəм халыҡҡа еткереүгə күп көсһалды, Мостай Кəрим, Баязит Бикбай, Рəшит Ниғмəти һəм башҡа бик күп шағирҙарҙың ижади портреттарын яҙҙы,башҡорт əҙəбиəтенең алты томлыҡ тарихын баҫтырып сығарыуға күп көс һалды. Рауил Бикбаевтың Өфөлə, Мəскəүҙə, Ҡазанда башҡорт, рус, татар телдəрендə егерменəн ашыу китабы баҫылды. Шиғриəттəге һəм фəн өлкəһендəге хеҙмəттəре өсөн Рауил Бикбаевҡа 1993 йылда Башкортостандың халыҡ шағиры тигəн исем бирелде. Ул — Башкортостандың атҡаҙанған фəн эшмəкəре, Башкортостандың Салауат Юлаев исемендəге дəүлəт премияһы, Ғəлимов Сəлəм исемендəге йəштəр премияһы, Рəми Ғарипов исемендəгепремиялар лауреаты.1966 йылдан Яҙыусылар союзы ағзаһы.\nҠулланылған әҙәбиәт Башҡортостан: Ҡыҫҡаса энциклопедия. Урыҫсанан тулыландырылған һәм төҙәтелгән тәржемәһе / Баш мөхәррир Р.З.Шәкүров. Өфө: Башҡорт энциклопедияһы дәүләт ғилми нәшриәте, 1997. 696 бит, һүрәттәре менән. Рауил Бикбаев. Яңғыҙ ҡоштоң осоп барғаны /Шиғырҙар. Рауил Бикбаев: " Халҡым яңылышмаһын ине" 1967 йыл: Ҡош юлы: Шиғырҙар, поэмалар. Өфө, 1967. 1976 йыл: Ғүмер уртаһы: Шиғырҙар, поэмалар. Өфө, 1976. 1985 йыл: Бураҙналар: Шиғырҙар, поэмалар. Өфө, 1985. Ғ. Хөсәйенов. Рауил Бикбаев. Тормошо һәм ижады. Өфө-2008 Берйән Байым. Ижадсылар. Өфө-2008\nРауил Бикбаев поэзияһында халыҡ яҙмышына бәйле проблемалар күтәрелә, заман, ил, халыҡ, киләсәк алдында яуаплылыҡ тураһында һүҙ бара. "Карауанһарай", "Баҙар балтаһы", "Һыуһаным, һыуҙар бирегеҙ!" поэмаларында, "Халҡыма хат" шиғырында был бигерәк тә асыҡ күренә. Рауил Бикбаев – күренекле әҙәбиәт ғалимы. Ул филология фәндәре докторы, профессор. Хәҙерге башҡорт поэзияһының үҫеү проблемаларына арналған күп ғилми хеҙмәттәрҙең авторы. Уның бигерәк тә Ш.Бабич ижадын өйрәнеү, әҫәрҙәрен халыҡҡа ҡайтарыу буйынса хеҙмәте ҙур.


Донъя яңылыҡтары – 06.04.2018 - Bash.News\nДонъя яңылыҡтары – 06.04.2018\nДонъя яңылыҡтары – 06.04.2018 https://bash.news/news/38567_donya_yaylytary__06042018/?lang=bash\n06 апр 2018, 22:59\nРәсәй һәм донъя ваҡиғаларына көндәлек байҡау.\nРәсәй сиген террорсылар, законһыҙ мигранттар һәм наркотрафиктан һаҡлау төп бурыстарҙың береһе булырға тейеш. Был турала бөгөн Президент Владимир Путин именлек советы ултырышында белдерҙе. Дәүләт башлығы фекеренсә сик буйындағы хәүеф сығанаҡтарын юҡ итеүгә комплекслы ҡараш булдырыу мөһим. Ил биләмәһенә террорсылар, төрлө экстремистар, енәйәтселәр һәм наркотиктар үткәреүгә, мәҙәни мираҫ һәм сеймал контрабандаһына ҡаршы ныҡлы кәртә ҡуйырға кәрәк.\nРәсәйгә ниһайәт яҙ килә. Һәр хәлдә был турала бөгөн Санкт-Петербург зоопаркында тәрбиәләнеүсе өс һыуырға ҡарап әйтеп була. Көҙ һайын кимереүсе йәнлектәр оҙайлы ҡышҡы йоҡоға тала. Әммә көндәр йылытыуҙы тойоу менән улар уяна. Бөгөн иртән Ижорик, Отрада һәм Августина ҡушаматлы һыуырҙар өңдәренән сыҡты. Тимәк, көндәр йылыта башлаясаҡ тип фаразлай Санкт-петербург зоопаркы хеҙмәткәрҙәре\nҠушма штаттар Рәсәйгә ҡаршы санкцияларын йәнә киңәйтте. Американың финанс министрлығы иғлан иткән сикләүҙәр исемлегенә 38 бизнесмен һәм 15 компания индерелде. Улар араһында Алексей Миллер, Олег Дерипаска, Адрей Костин һәм Виктор Вексельберг кеүек билдәле эшҡыуарҙар ҙа бар. Сикләүҙәр исемлегенә инеүселәрҙең Ҡушма штаттарҙағы активтары туҡтатыла, мөлкәтенә, шулай уҡ юридик һәм физик шәхестәрҙең банк иҫәбенә арест һалына, илгә инеү тыйыла.\nСеул ҡалаһының үҙәк округы суды бөгөн Көньяҡ Кореяның экс-президенты Пак Кын Хе-ға ҡарата хөкөм ҡарарын иғлан итте. Элекке дәүләт башлығы 24 йылға иркенән мәхрүм ителде. Бынан тыш ул ҡаҙнаға 17 миллион долларға яҡын штраф түләйәсәк. Илдең экс-президенты коррупцияла ғәйепләнде.\nЛатвиянан Рәсәйгә үтергә теләгән айыу сик буйындағы кәртәне йыҡҡан. Был турала Латвия дәүләт сиген һаҡлау хеҙмәтенән һылтанып үҙәк мәғлүмәт сығанаҡтары хәбәр итә. Нығытмаларға килгән зыян хаҡында көндәлек патруль хәбәр итә. Улар ҡайһы бер бағаналарҙың йығылыуын асыҡлай һәм улар янында тайыш табандың эҙенә юлыға. Айыу видеокүҙәтеү ҡоролмаһына ла эләгә. Хеҙмәткәрҙәр фаарзлауынса сик буйындағы кәртә йыртҡысҡа дәүләт сиге аша ирекле хәрәкәт итергә ҡамасаулауы ихтимал.\nҠаҙағстанда Мостай Кәрим исеме мәңгеләштерелде\n16=15:, 09 июл\nАғыулы йыландар хаҡында иҫкәртеүҙәр: ысынбарлыҡмы әллә ялғанмы?\n15:29, 03 июл\nДонъя яңылыҡтары – 27.04.2018\n23:06, 27 апр\nДонъя яңылыҡтары – 16.04.2018\n23:24, 16 апр\nДонъя яңылыҡтары – 05.04.2018\n23:13, 05 апр


Янғындан зыян күреүселәр ярҙам алды | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n21 августа 2015 — 15:58\nАуыл халҡы бурҙан ҡала уттан ҡалмай тигән мәҡәлдең дөрөҫлөгөнә үҙ миҫалында инанды. Август баштарында сыҡҡан янғын һөҙөмтәһендә бер-нисә ғаилә йорт-ҡаралтыһыҙ тороп ҡалды. Ошонан һуң беҙҙең телекомпания фажигәғә тарыусыларға ярҙам акцияһын иғлан итте. Изге эшкә бик күп кеше ҡушылды. Бөрйән районы Иҫке Монасип ауылындағы янғын республика халҡын тетрәндерҙе. Бер-нисә ғаиләнең йорто янып көлгә әйләнде. Улар урамда тороп ҡалды. Фажиғәнән һуң беҙҙең телекомпания зыян күреүселәргә ярҙам акцияһын иғлан итте. Бәләгә тарыған халыҡ яҙмышына республика йәмәғәтселеге битараф ҡалманы.Ике аҙна эсендә оло йөрәкле баш ҡала халҡы Иҫке Монасипта янғындан ҡаза күргән ғаиләләргә аҡса һәм әйберҙәр йыйҙы. Беҙҙең мәрхәмәтлек акцияһына ҡушылыусылар бихисап хужалыҡ тауарҙары, көнкүреш кәрәк-яраҡтары, кейем-һалым, һауыт-һаба килтерҙеләр. Кескәйҙәр өсөн хатта уйынсыҡтар ҙа бар.Ярҙам ҡулы һуҙыусыларҙың күбеһе бындай фажиғәне үҙҙәре башынан үткәргән һәм шуға ла иҫке монасиптарҙың ниндәй хәлдә ҡалыуын яҡшы аңлай.Гуманитар ярҙам тейәлгән машина 300 км ашыу юл үтеп, ауылға барып етте. Йыйылған ярҙамды районда ойошторолған махсус комиссия ғаиләләргә тапшырасаҡ. Урамда ҡалған ғаиләләр ваҡытлыса туғандарында, күршеләрендә урынлашҡан.Был янғындан ауыл хакимиәте башлығының ғаиләһе лә ҡаза күргән, уларҙың бәләкәй йорттары, һарай, кәртә-ҡураһы янған. Ҡазаға тарыусыларға ярҙам маҡсатынан, урман хужалығы министрлығы өс йортҡа 120-шәр кубометр ҡарағай, икеһенә 150 кубометрҙан ҡатнаш урман бүлгән. Кисә генә улар рөхсәт ҡағыҙы алғандар. Ул яңы өйҙәр, һарай-мунса һалыу өсөн тотоноласаҡ. Әммә быйыл ҡышҡа тиклем төҙөү мөмкинлене юҡ. Хәҙер Иҫке Монасиптар бындай ҡот осҡос фажиғәләрҙе иҫкәртеү яғын ҡайғырта. Водитель танытмаһы булған егеттәрҙән ирекле дружина булдырылған. Иҫке Монасиптағы ғәҙәттән тыш хәл, янғын һүндереүсе махсус төркөм булдырыу кәрәклеген тағы ла бер тапҡыр иҫбатланы. Ауыл халҡы ауыр саҡта ярҙам ҡулы һуҙыусыларҙың барыһына ла рәхмәт белдерә.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - №1, 2 - 8 ғинуар, 2016 - Информационные страницы\n№1, 2 - 8 ғинуар, 2016\nБик матур байрам идеяһы уйлап тапты Башҡортостандың Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса дәүләт комитеты. Башҡортостанда Ҡыш бабайҙың ҡунаҡ тирмәһен булдырыу буйынса конкурс ойошторҙо, бәйгелә бәхетле билет Ишембай районының Урман-Бишҡаҙаҡ ауылына эләкте. Бер ай эсендә Торатау буйында Ҡыш бабайҙың ҡунаҡ тирмәһен һәм Яңы йыл шыршыһын ҡороп, биҙәп тә ҡуйҙылар. Бында Яңы йыл каникулдары ваҡытында Ҡыш бабай һәм уның ярҙамсылары килеүсе ҡунаҡтарҙың күңелен асасаҡ. Хәбәр итеүҙәренсә, республика туроператорҙары әҙерләгән төрлө туристик маршруттар исемлегендә Өфөнән Ишембайға Ҡыш бабайҙың тирмәһенә барыу ҙа ҡаралған. Шулай булғас, әйҙәгеҙ, Торатау буйындағы шыршы байрамына, тип саҡырырға ғына ҡала!\nИЖАД ЯЛҠЫНЛЫ ШӘХЕСТӘР ҺЫУЫҒАЙҘЫ ҺАЙЛАҒАН\nЯңы йылдың тәүге айына аяҡ баҫабыҙ. Хәйерле, имен булһын йылыбыҙ. Календарҙа Яңы йыл байрамы тип билдәләнгән ошо уҡ көн Бөтөн донъя тыныслыҡ көнө тип тә нарыҡланған. Берәй эш башлар алдынан бисмиллабыҙҙы әйтәбеҙ бит.\nситтәр менән әңгәм\nӨфөләге йәмәғәт транспорты мәсьәләһе тулыһынса хәл ителгән, тип әйтмәҫ инем. Бигерәк тә киске сәғәттәрҙә. Мәҫәлән, киске ун берҙә Ленин урамындағы туҡталыштан Телеүҙәккә барыу өсөн ярты сәғәт автобус көттөм.\nИСЕМЕҢДЕ ТАШҠА ЯҘЫУ ҒӘҘӘТЕҢДЕ ҠУЙСЫ ӘЛЕ...\nМәмерйәгә килеп ингәс тә яҙыуҙарҙың күплегенән ҡаушап ҡалып, ярҙам итә алмаҫмын, тип уйлай. Әммә күҙ ҡурҡа, ҡул эшләй, тигән хәҡиҡәт еңә. Яйлап-яйлап Шүлгәнташтың беренсе оло залы тәүтормош халәтенә ҡайта башлай.\nБеҙҙең ғаиләлә мин генә түгел, ҡатыным Гөлнара (Г. Әмирова, Башҡортостандың атҡаҙанған артисы - Ред.) ла, ҡыҙыбыҙ Айсулпан да маймыл йылында тыуған. Эмиль улыбыҙ ғына йылҡы йылыныҡы.\nЭлегерәк Өфөнөң ит комбинаты килә лә, итте арыу ғына хаҡҡа һатып ала торғайны. Бөгөн, мәҫәлән, ауыл биләмәһе башлығы кемдә күпме һата торған мал барлығын иҫәпләп, уларға хәбәр итһә, кешегә ниндәй ҙур ярҙам булыр ине.\nҺүҙҙең дөрөҫөн баланан ишет, тигән халыҡ аҡылына таянып, Шамонино ауылының "Ысыҡҡай" балалар баҡсаһы тәрбиәләнеүселәре менән ололарҙы ла "борсоған мәсьәләләр" тураһында әңгәмә ҡорҙоҡ.\nҺәр хәлдә, миңә ана шул асығыуҙың файҙаһы ныҡ ярҙам итте, сөнки асыҡҡан ваҡытта организм һәр төрлө шлак, тоҙҙарҙан таҙарына. Йәшәреп киткәндәй хис итәһең үҙеңде, еңеллек тоя башлайһың, хәл инеп ҡала.\nНәфсе тигәнде тыя белеү, үҙеңдә теләһә ниндәй әүрәткестәргә ылыҡмау сифаты тәрбиәләү бик мөһим. Юҡһа, ҡайһы берәүҙәр ҡулға төшкән аҡсаһын һыу шикелле тотоноп, киләһе эш хаҡын алғансы ауыҙҙарын "елгә асып" йөрөүсән.


(7 мая битенән йүнәлтелде)\nЕр: Тынлы еҙ музыка ҡоралы — туба көнө.\nНәҙершин Альберт Сәхәп улы (1951), хеҙмәт ветераны, ғалим-тау инженеры-электрик, йәмәғәтсе. 1985 йылдан Өфөләге Торлаҡ ремонтлау-эксплуатациялау производство тресы идарасыһы, 1992 йылдан – Торлаҡ хужалығы һәм инженер тәьминәте идаралығы начальнигы; 1997–2006 йылдарҙа «Уфагаз» предприятиеһы директоры; 2015 йылдан Өфө дәүләт нефть техник университеты уҡытыусыһы. Башҡортостан Республикаһының өсөнсө саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы - Ҡоролтай депутаты. Техник фәндәр докторы (2003), профессор (2008). Башҡортостан Республикаһы хеҙмәтләндереү тармағының атҡаҙанған хеҙмәткәре (1996), Рәсәй Федерацияһының яғыулыҡ энергетика комплексының почётлы хеҙмәткәре (2002). Башҡортостан Республикаһының Фән һәм техника өлкәһендәге дәүләт премияһы лауреаты (2005). Дуҫлыҡ ордены кавалеры (2004). Сығышы менән хәҙерге Татарстан Республикаһының Лениногорск ҡалаһынан.\nКанбекова Нәзихә Шәмси ҡыҙы (1932), Архангел районының Архангел ауылындағы 1-се урта мәктәп ветераны, Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған уҡытыусыһы (1982).\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=7_май&oldid=1033514 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 5 май 2021 в 17:12\nБыл бит һуңғы тапҡыр 17:12 5 май 2021 үҙгәртелгән.


Сураш ҡаны типкән "Һандуғас"лы төйәк » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Сураш ҡаны типкән "Һандуғас"лы төйәк\nСураш ҡаны типкән "Һандуғас"лы төйәк 30.05.2014 // Йәмғиәт\nБәләкәй Төйәләҫ йылғаһының башында урынлашҡан хозур тәбиғәтле Иҫәнбәттең тарихы быуаттар төпкөлөнә барып тоташа. Өс йыл элек уның халҡы данлыҡлы бабалары Сураш батырҙың тыуыуына — 300, Иҫәнбәт (Сураш) утарына нигеҙ һалыныуға 280 йыл тулыуҙы киң билдәләне.\nРайон үҙәгенән 78 саҡрым алыҫлыҡта Бикбау, Йоморсаҡ, Тәкәтау ҡуйынына һыйынып ятҡан ауыл берҙәм, татыу, эшсән, дәртле һәм сәмле халҡы менән дан тота. Унда 56 йортта 212 кеше йәшәй. Күрше Басайға йәйәүләп йөрөп ғүмерҙәре үткән иҫәнбәттәр ҡолаҡҡа ла, күҙгә лә әллә ни салынып бармай, һәүетемсә генә үҙ көнөн күрә.\nИке Социалистик Хеҙмәт Геройын үҫтергән!\nАуыл тәүҙә Сураш тип аталған. Уның халҡының илдәге мөһим ваҡиғаларҙың уртаһында ҡайнап йәшәгәне, араларында күренекле шәхестәрҙең байтаҡ булғаны билдәле. Мәҫәлән, Сураш Ҡалмырҙин өс башҡорт ихтилалында ҡатнашҡан, тиҙәр. Батырҙың биш улы булған: Собханғол, Раҡай, Иҫәтулла, Истәкәй һәм Иҫәнбәт.\n"Сураш утары" булараҡ барлыҡҡа килгән ауыл тора-бара Иҫәнбәт тип йөрөтөлә башлай. Шәжәрәләргә ҡарағанда, унда Байбулов, Илбулов, Исрафилов, Заманов, Йыһангиров, Туҡтамышевтарҙың нәҫелдәре күпселекте тәшкил итә.\nБөйөк Ватан һуғышында ауылдан 63 кеше ҡатнашҡан, уларҙың 36-һы яу яланында ятып ҡалған. Сураш батыр вариҫтары хеҙмәттә лә алдынғылыҡты бирмәй, ата-бабаһының рухына тап төшөрмәй. Бәләкәй генә Иҫәнбәттә райондың ғына түгел, ә республиканың ғорурлығы булырлыҡ күренекле кешеләр тыуып үҫкән. Араларында ике Социалистик Хеҙмәт Геройының — Мәсғүт Фәйзрахман улы Заманов менән Әшрәф Әхмәтшәриф улы Фәтхуллиндың — булыуы ғына ла ни тора! Уларҙың тәүгеһе — СССР, икенсеһе БАССР Юғары Советы депутаты булған. Шулай уҡ "Александр Невский" ордены кавалеры Рәшит Фазылов, Ленин, Октябрь революцияһы, Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордендары кавалеры Ҡорбанғәле Илбулов, иҡтисад фәндәре кандидаты Зәки Хамматов һәм башҡалар менән хаҡлы ғорурлана иҫәнбәттәр.\nЭшкә һуңлағанын хәтерләмәйҙәр\nМәғлүм булыуынса, бөгөн төпкөл ауылдарҙың күбеһендә фельдшер пункты юҡ. Иҫәнбәттәр иһә был йәһәттән зарлана алмай. Уларҙың сәләмәтлеге ышаныслы ҡулдарҙа: өс тиҫтәгә яҡын йыллыҡ эш тәжрибәһенә эйә юғары категориялы фельдшер Илүзә Кәримованың халыҡты иғтибарынан айырғаны юҡ. Ғүмер буйы күрше Басай ауылынан йөрөп эшләүенә ҡарамаҫтан, Илүзә Марат ҡыҙының эшкә һуңлағанын йәки бөтөнләй килмәгәнен хәтерләмәй иҫәнбәттәр. Бурыстарына ифрат яуаплы ҡараған, һәр кемгә иғтибарлы, йомшаҡ ҡуллы, йылы һүҙле "духтыр"ҙы барыһы ла ярата.\n— Элегерәк Иҫәнбәткә ҡайһы саҡта төнөн дә килергә тура килә торғайны, — тип хәтерләй Илүзә Кәримова. — Былтыр ауылда мәктәпте һәм фельдшер пунктын үҙ эсенә алған социаль комплекс асылды. Заманса яңы бинаға күсеү эште күпкә еңеләйтте, шул уҡ ваҡытта талаптар ҙа артты.\nҒәҙәттә, төпкөл ауыл халҡының күпселеген өлкән йәштәгеләр тәшкил итә, тип уйларға күнеккәнбеҙ. Иҫәнбәттә иһә йәш ғаиләләр байтаҡ, сабыйҙар йылдан-йыл арта. Һөҙөмтәлә бөгөн Илүзә Марат ҡыҙының 80-гә яҡын пациенты — балалар.\nУңған фельдшер мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһындағы кескәйҙәрҙең сәләмәтлеген тикшерергә лә, өлкән йәштәгеләрҙең хәлен белергә лә, сирлеләрҙе ҡабул итергә лә өлгөрә. Ошондай ҡурсалаусы "фәрештә"ләре барлыҡҡа сикһеҙ шат иҫәнбәттәр.\nУрын эҙләп... Әбйәлилгә!\nБасай мәктәбенең Иҫәнбәт филиалында дүрт класта 16 бала белем ала. Уларҙы педагогтар Рәзимә Сәйетова менән Әнисә Исрафилова уҡыта. Өлкәнерәк йәштәге 20-нән ашыу бала иһә күрше Басай мәктәбенә йөрөп белем ала. Был мәғариф учреждениеһында ҡайһы бер кластарҙың булмауы сәбәпле, бәғзеләре Баймаҡ, Сибай ҡалаларында уҡырға мәжбүр. Шул уҡ ваҡытта уларҙағы интернаттарҙа ла урын етмәгәнлектән, байтаҡ ата-әсәгә балаларын тағы ла йыраҡҡараҡ ебәрергә тура килә. Мәҫәлән, өс уҡыусы күрше Әбйәлил районында туғандарында йәшәп белем алырға мәжбүр.\nИҫәнбәт уҡытыусыларының фекеренсә, ауыл мәктәптәрендә бер класта кәмендә ете бала булырға тейеш тигән талап дөрөҫлөккә тап килмәй. Төпкөлдәрҙәге белем усаҡтарына ҡарата талап икенсерәк ҡуйыла алалыр бит?\nШулай ҙа ауырлыҡтарға бирешмәй, тырышып белем бирә ауыл уҡытыусылары. Һөҙөмтәлә балалар район кимәлендә уҙғарылған төрлө ярышта ҡатнаша, олимпиадаларҙа урын яулай. Уларҙың һәр яҡлап үҫешен тәьмин итеү маҡсатында мәктәптә спорт, фольклор түңәрәктәре ойошторолған. Шуныһы ла иғтибарға лайыҡ һәм һөйөнөслө: киләһе уҡыу йылында I класҡа һигеҙ бала киләсәк.\n"Аҡбуҙат" — берҙәмлектең сағылышы\nМәҡәләнең башында ауыл халҡын "берҙәм һәм дәртле" тип баһалауым юҡҡа түгел. Былтыр Республика көнө алдынан мәктәп яңы бинаға күскәс, улар район хакимиәте башлығы Илшат Ситдиҡовтан элеккеһен балалар баҡсаһы итеп ҡалдырыуҙы үтенгән. Ыңғай яуап алғас, иҫке белем усағына күмәкләп ремонт яһап, тиҙ арала йыһазландырып та ҡуйғандар.\nБеҙ барғанда кескәйҙәр тышта уйнап йөрөй ине. Малайҙар турникта булыша, ҡыҙҙар бер яҡ ситтәрәк ҡурсаҡ уйнай, бәүелсәктә эйеп кинәнә. Уларҙың ҡыуаныс балҡыған йөҙөнән, шат тауышынан, ихлас көлөүенән тирә-йүн тағы ла йәмләнеп киткәндәй тойолдо.\n"Аҡбуҙат"ҡа әле 16 сабый йөрөй. Балалар баҡсаһы мөдире Фәйрүзә Илбулова әйтеүенсә, бында телмәр үҫтереүгә, халҡыбыҙҙың йолаларын, ғөрөф-ғәҙәтен өйрәтеүгә ҙур иғтибар бүленә, туған телгә һөйөү тәрбиәләнә. Йәш иҫәнбәттәр ифрат һәләтле, һәр төрлө байрамда теләп ҡатнаша.\nИх, клуб та булһа...\nАуылда клуб уттары балҡымаһа ла, бер ниндәй мәҙәни саранан да ситтә ҡалмай иҫәнбәттәр. Социаль комплекстағы спорт залын кәрәк сағында тамаша ҡуйыу урынына әйләндерә улар.\nАуылда моң һөймәгән, йырламаған, бейемәгән кеше юҡ — барыһы ла талантлы. Оло йәштәгеләрҙән тупланған "Һандуғас" фольклор һәм йәштәрҙең "Ҡарлуғас" вокаль ансамблдәре оҙаҡ йылдар уңышлы эшләп килә. Клуб мөдире Лилиә Илбулова әйтеүенсә, халыҡ шул ҡәҙәре дәртле, ойоштороп ебәреү генә шарт. Мәҫәлән, күптән түгел "Һандуғас"тар "Башҡорт аты" тигән район фестивалендә тәүге урындарҙың береһен яулаған, "Яратам һине, тормош!" конкурсында тамашасыларҙы һоҡландырған.\nҒөмүмән, бер ниндәй саранан да ситтә ҡалмай "Һандуғас"тар. Шулай ҙа етәкселәре Гөлзифа Исрафилованың тел төбөнән бер аҙ үкенестәре лә барлығын аңланыҡ: нисек кенә матур сығыш яһаһалар ҙа, райондан ситкә сыҡҡандары юҡ икән. "Күрше әбйәлилдәр Баймаҡҡа концерт менән килеп-китә, ә беҙ үҙ ҡаҙаныбыҙҙа ғына ҡайнап йәшәйбеҙ", — тип көрһөндө ансамбль етәксеһе. Был, әлбиттә, ауылда клуб булмауҙан, халыҡҡа тейешле иғтибар бирелмәүҙән киләлер. Сәхнә кейемен үҙ аҡсаһына тектергән, сығыш яһарға ла үҙҙәре транспорт табып йөрөй "Һандуғас"тар.\nШулай ҙа һәр төрлө ауырлыҡтан өҫтөн ҡала белә улар: бергәләшеп кис ултырыуға йөрөйҙәр, яңы йырҙар өйрәнәләр, таҡмаҡтар сығаралар, онотола барған моң хазиналарын тергеҙеп, халыҡтың рухын яҡтырталар, үҙ төбәгенә генә хас "Сонайым", "Йәнгүзәй", "Ҡараташ" кеүек шаян йырҙарҙы сәхнәләштерәләр... Ансамбль ағзалары араһында иң өлкәндәре Разифа Илбулова менән Яңылбикә Исрафилова булһа, уларҙың үксәһенә баҫып Ишһылыу Лотфуллина, Мәрзиә Исрафилова, Миңзифа Ыласынова, Зөлҡәғиҙә Илбулова килә. Ансамблгә шулай уҡ күптән түгел Разифа Дилмөхәмәтова, Зәйниза Тулыбаева һәм Гөлшат Ғайсина ҡушылған. Алыштырғыһыҙ баянсылары Мөҙәрис Ыласыновтың ситтә эшләүе сәбәпле, күп осраҡта унһыҙ ғына сығыш яһарға тура килә. Ошоға бәйле ауыл халҡы киләсәктә Иҫәнбәттә клуб төҙөлөп, ул тейешле музыка ҡорамалдары менән тәьмин ителһә, йәшәүе тағы ла күңеллерәк булыр ине, тип хыяллана.\n"Өмәнән күңелгә ял алабыҙ!"\nБәләкәй ауылда һәр кемдең тормошо күҙ алдында: кемгә ҡунаҡ килгән йә берәйһе сирләп киткән, ҡайһыһының һарығы бәрәсләгән, һыйыры көтөүҙән ҡайтмаған — барыһын да белеп торалар. Эштәр ҙә бергәләп башҡарыла, йыл әйләнәһенә дауам иткән өмәләр гөрләп уҙа. Ҡаҙ йолҡоу, һуғым, өй йыуыу, һарыҡ ҡырҡыу, нигеҙ һалыу... Был йолаларҙың барыһын да теүәл үтәй иҫәнбәттәр. Беҙ барғанда ла ауылдың уңған ҡатындары бер-береһенә һарыҡ ҡырҡыша ине.\n— Ошондай өмәләр — күңелгә ял ғына ул: аралашаһың, көндәлек мәсьәләләрҙе хәл итәһең, киләсәккә яңы ниәттәр ҡораһың, — тине гүзәл зат вәкилдәре.\nХалҡыбыҙ йолаларының, матур сифаттарҙың төпкөл ауылдарҙа элеккеләй теүәл һаҡланыуы үҙе үк ҙур ҡыуаныс түгелме ни?!\nИман йортоноң буш торғаны юҡ\nМәсетле ауыл нурлы була, тиҙәр. Ысынлап та, иман йортонан тирә-йүнгә нур бөркөлә кеүек. Иҫәнбәт халҡының үҙ көсө менән төҙөгән мәсетенең яҡтыһынан тотош ауыл йылылыҡ, рухи аҙыҡ ала.\nИман йорто бер йыл элек асылған. Имам-хатип итеп ошо ауылда тыуып үҫкән Рәлиф Исрафилов тәғәйенләнгән.\n— Аллаға шөкөр, иман йортоноң буш торғаны юҡ, — ти иҫәнбәттәр. — Унда йома намаҙҙары уҙғарыла, аяттар уҡыла, дини байрамдар ойошторола.\nӘле мәсеткә күберәк ҡатын-ҡыҙ йөрөй икән. Ир-ат та әкренләп булһа ла дин юлына баҫа.\n— Уҡыусы балалар ҙа килгеләй башланы, — тип ҡыуана Рәлиф Исрафилов. — Улар еңелсә дин һабаҡтары ала, төрлө аят-сүрәләр өйрәнә. Әл-хәмдү лил-ләһ, ауылыбыҙҙың матур киләсәгенә ышаныс ҙур.\nВатанды һаҡлаусылар ситтә хәҙер...\nИҫәнбәт халҡы хәләл көсө менән донъя көтә, күп итеп мал аҫрай. Бер-ике кешенең шәхси магазин тотҡанын иҫәпкә алмағанда, ауылда эшҡыуарҙар юҡ. Шулай ҙа һәр йортта тиерлек еңел машина, трактор бар, бындай мөлкәт мал һатҡан аҡсаға алынған.\nШәхси хужалыҡтарҙа унар һәм унан да күберәк һыйыр тотола, ваҡ малдың, ҡош-ҡорттоң иһә иҫәбе-һаны юҡ. Байтаҡ кеше йылҡы аҫрай, ҡайһы берәүҙәрҙеке хатта 50-нән дә ашып китә. Һарыҡтарҙы халыҡ алмашлап көтһә, һыйырҙар Ирәндек буйҙарында иркенләп утлай. Уңған хужабикәләр "аҡ"тан төрлө ризыҡ әҙерләп, һатыуға алып сыға. Йәй емеш-еләк, көҙ бәшмәк йыйып, иш янына ҡуш булырлыҡ килем алына. Балаларҙы уҡытырға, донъя көтөргә кәрәк бит. Ир-аттың күбеһе ситкә китеп эшләй, шуға күрә ауылда ҡайһы саҡта ҡаҙаҡ ҡағырлыҡ көслө затты көндөҙ шәм яндырып та табып булмай.\n— Ватанды һаҡлаусылар көнөнә атайҙарҙы саҡырырға булғайныҡ. Исмаһам, береһе өйҙә булһасы! Барыһы ла ситтә эштә, — тип әсенеүен белдерҙе уҡытыусы Рәзимә Сәйетова.\nҠатын-ҡыҙ иһә, бер-береһенән уҙҙырып, сәмләнеп донъя көтә, балалар үҫтерә. Ауылдың иң өлкән кешеләре, аҡһаҡал йәшенә еткән Ҡорбанғәле Илбулов менән староста Хәкимйән Йыһангиров иһә — Иҫәнбәттең күҙе лә, ҡолағы ла. Улар барлыҡ хәл-ваҡиғаны аныҡ баһалап, килеп тыуған мәсьәләләрҙе тиҙ арала яйға һала, мохтаждарға ҡулынан килгәнсә ярҙам итә. Ғөмүмән, ауылдаштары араһында ҙур ихтирам, хөрмәт ҡаҙанғандар. Шулай булмаһа, әйтәйек, Хәкимйән Сәлимйән улын 24 тапҡыр ауыл Советы депутаты, ете йыл рәттән староста итеп һайлап ҡуйырҙар инеме ни?!\nЗыяратты кәртәләү, тәртиптә тотоу, ҡыйлыҡты таҙалап, сүп-сарҙы тик бер урынға түгеүҙе ойоштороу, көтөү мәсьәләһен хәл итеү кеүек бихисап мәсьәләләрҙе тормошҡа ашырыуҙа өлкәндәрҙең һүҙе баһалап бөткөһөҙ көскә эйә. Тап Иҫәнбәттәге кеүек абруйлы аҡһаҡалдарҙың аҡыллы кәңәштәрен тотоп, фекерҙәрен тыңлап, бер һүҙле һәм маҡсатлы булғанда ғына ауыл артабан йәшәйәсәк.\nБында төпләнеп ҡалған йәш ғаиләләр байтаҡ, тигәйнем. Шундайҙарҙың береһе Нәсимә һәм Айнур Илбуловтар менән яҡындан танышырға тура килде.\n— Ауылдан китке килмәй, яҙмышыбыҙҙы изге төйәгебеҙгә бәйләгәнгә һис тә үкенмәйбеҙ, — тине улар.\nӨс ҡыҙ һәм ул тәрбиәләгән йәш ғаилә бынамын тигән күркәм йорт һалған, унда эске эштәрҙе генә башҡараһы ҡалған. Киләһе ҡышты Илбуловтар яңы өйҙә ҡаршыларға йыйына.\nГерой-әсәнән һалынған оҫталыҡ\nОҫтаның даны ун ауылға таралыр тигәндәй, алтын ҡуллы Иршат Исрафилов тураһында күптән ишеткәйнем, тик ошоғаса уның менән осрашырға тура килмәгәйне. Тыныс, ябай, шул уҡ ваҡытта һүҙгә һаран Иршат Өммәт улы ағастан юнып төрлө әйбер яһай, тыуған яғының гүзәллеген һүрәттәрендә сағылдыра. Ярҙам һорап мөрәжәғәт иткәндәргә тәҙрә рамдары, ишектәр, бирнә өсөн һандыҡтар, өҫтәлдәр, ултырғыстар тиһеңме — барыһын да күҙҙең яуын алырлыҡ итеп яһай ул.\nУңған егет йорт һалған, ихатаһында оҫтахана булдырған. Яратҡан шөғөлө күңеленә ял бирә, бер ни тиклем аҡса ла килтерә. Тимерсе тимергә йәлсемәй тигәндәй, ҡул эштәре үҙ хужаларын тиҙ тапҡанға күрә, Иршат Өммәт улы беҙгә бер нисә генә әйберен күрһәтә алды.\nӘсәһе Яңылбикә инәй иһә районда күптән түгел уҙған "Күңелем биҙәктәре" тигән конкурста өсөнсө урынды алған. Ун балаға ғүмер биргән Герой-әсә ҡул эштәренә йәш саҡтан уҡ әүәҫ икән.\n— Балаларым күп булғанға күрә, уларға кейемде тегеп тә, бәйләп тә кейҙерергә тура килде, — тип хәтер йомғағын систе ул. — Төн йоҡоларымды ҡалдырып, күҙ нурҙарымды түгеп эшләгән әйберҙәремдең һәр береһе матур, сағыу килеп сыға, уларға күңел йылымды һалам.\nЫсынлап та, йәйғор төҫтәрендәй нур һипкән аллы-гөллө ҡорамалар тиһеңме, ултырғыс, диван ябыуҙары булһынмы, балалар өсөн бәйләнгән кейемме — Яңылбикә инәйҙең барлыҡ эштәре күҙҙең яуын алырлыҡ ғәжәп матур килеп сыға.\n"Башҡортостан"ға алты һумлыҡ сағынан яҙылам!"\nКүкрәген Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ, Октябрь революцияһы һәм Ленин ордендары, Бөтә Союз халыҡ хужалығы ҡаҙаныштары күргәҙмәһенең алтын миҙалы, 9-сы, 10-сы, 11-се, 12-се биш йыллыҡтарҙың хеҙмәт алдынғыһы билдәһе биҙәгән, ғүмер буйы "Ирәндек" совхозында тир түккән, эштә алдынғылыҡты бирмәгән Ҡорбанғәле Илбулов — "Башҡортостан" гәзитенең тоғро дуҫтарының береһе. Баҫмаға ул, үҙе әйтмешләй, алты һумлыҡ сағынан алып даими яҙыла.\n— "Башҡортостан"дың һәр һанын түҙемһеҙләнеп көтөп алам, күҙлекһеҙ уҡыйым, оҡшаған урындарын ҡайтанан ҡарап сығам, — ти өлкән дуҫыбыҙ. — Ғүмер буйы ауыл хужалығында хеҙмәт иткән кеше булараҡ, шул тармаҡҡа бәйле мәҡәләләр нығыраҡ оҡшай, эшҡыуарҙар тураһында ла яратып уҡыйым.\nТынғыһыҙ аҡһаҡал өйҙә тик ултырырға яратмай, һорағандарға әле булһа ла ат сбруйы, сана, арба яһай. Ҡайыш эшләүе айырыуса ғәжәпкә ҡалдырҙы. Үгеҙ тиреһен яҡшылап ирәкләгәндән һуң, тоҙға һалып бер аҙ йомшартаһың да күнен айырып алаһың. Унан ҡараңғы урынға ҡуйып киптерәһең. Әҙер булғас, кәрәгенсә ҡырҡып, йүгән, ҡайыш эшләргә мөмкин.\n80-гә етеп килеүенә ҡарамаҫтан, йәштәрсә дәрт менән тормош көткән, "тимер ат"ты йүгәнләгән, төрлө шөғөлдө үҙ иткән гәзитебеҙ дуҫына — Ҡорбанғәле Ниғәмәт улына — ныҡлы һаулыҡ, бәхетле ҡартлыҡ теләйбеҙ.\nЙәйәү йөрөп ғүмер үтерме?\nТөпкөл халҡын борсоған мәсьәләләр ҙә бихисап. Беренсенән, юл булмауы бәкәлгә һуға. Һөҙөмтәлә хәҙер инде нисә быуын Күсей — Сибай маршрутына сығыу өсөн генә лә күрше Басай ауылына йәйәүләп барырға мәжбүр. Шул өс саҡрымдан саҡ ҡына ашыу араны яҡшыртырға булалыр бит, асфальт йәймәгән хәлдә лә. Түрәләр килеп-китеп тора, ә юл шул көйөнсә ҡала.\nИкенсенән, күрше Басай һәм Күсей ауылдарына газ индерелде, ә Иҫәнбәт тағы бер яҡ ситтә үгәйһеп ҡалды. Бында шулай уҡ эсәр һыу мәсьәләһе бик киҫкен. Күптәр скважина быраулап, хәлде яйға һалырға тырыша, әммә был барыһының да хәленән килмәй. Ҡасандыр ауыл урамдарында колонкалар булған, хәҙер инде улар иҫкергән, ремонт көтә. Бәлки, яңы һыу торбаһы һалырға кәрәктер. Ләкин әлегә ауыл халҡының был теләген ишетергә теләгәндәр табылмаған.\nНисек кенә булмаһын, бирешмәй иҫәнбәттәр! Араларҙың алыҫлығын еңел машиналар, кеҫә телефондары яҡынайтһа, яңы йорттар, балаларҙың шат тауыштары урамдарға йәм һәм йән өрә. Иң мөһиме шул: тыуған ерен ихлас яратҡан, уға йәне-тәне менән береккән кешеләр йәшәй Иҫәнбәттә. Төпкөлдәрҙең төп матурлығы, көс-ҡеүәте тап шунда түгелме ни?!


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - АУЫЛДАРҘЫ БӨЛДӨРӨҮМЕ БЫЛ? - 2015 - Мәҡәләләр\nУҡыу сифаты яҡшы, уҡыусыларға төрлө яҡлы тәрбиә бирелә, ҡыҙыҡһыныуҙары буйынса түңәрәктәр эшләй, һәләтле балалар фәнгә тәүге аҙымдарын яһай, ғаиләләр шәжәрәләре, ауыл, мәктәп тарихы өйрәнелә, уҡыусылар тикшеренеү эштәре менән район, зона практик конференцияларында сығыш яһай, эшкәртелгән материал йыйынтыҡтарға индерелә. Әлеге ваҡытта тыуған мәктәбенә 25 йыл ғүмерен бағышлаған (шуның тиҫтә йылдан ашыуын директор вазифаһында), төп белеме буйынса инглиз теле уҡытыусыһы, икенсе юғары белемен география фәне буйынса алған, кәрәк саҡта тарих, технология, музыка дәрестәрен берҙәй сифатлы уҡытҡан Фәссәхов Әғзәм Фәйзрахман улы, мәҫәлән, Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан яугирҙарға бағышланған китабын (мин авторҙаш) баҫтырып сығарырға әҙерләнә. Мәктәбебеҙ ысын мәғәнәһендә ауылыбыҙҙың мәҙәни үҙәгенә, ватансылыҡ, илһөйәрлек тәрбиәләүсе усаҡҡа әүерелде.\nТүбәләҫ биләмәһенең Тирмән, Илсекәй, Сүрәкәй, Урмансы, Ҡарағол ауылдары заман елдәренә бирешмәй, үҙлеген һаҡлап килә ине әле. Шул арҡала туған телебеҙ ҙә, шөкөр, һаҡланды, уҡытыла килде. Ә бөгөн юғалыу бәләһенең хәтәр ҡылысы был төбәктең тап ошо башҡорт ауылдары өҫтөндә уйнай. Халыҡтың, тотош милләттең үҙ балаларын туған телендә уҡытыуға булған конституцион хоҡуғы көсләп юҡҡа сығарыла тиһәк тә хата түгел. Иң тәүҙә Сүрәкәй (Нуғай) ауылында, ике-өс йыл элек Ҡарағол (Түбәләҫ Арҡауылы) ауылында аҙ комплектлы башланғыс мәктәптәр ябылды. Бер-ике йыл элек Илсекәйҙәге төп мәктәпте Мөрсәлим урыҫ мәктәбенең филиалы итеп ҡалдырғайнылар. Ошонан һуң башҡа үҙгәрештәр булмаҫтыр, тип уйлаған булғайны ата-әсәләр. Тағы ла бер насар яңылыҡ халыҡты хафаға һалды: быйыл, йәғни алдағы уҡыу йылынан, Илсекәйҙә башланғыс мәктәп кенә ҡалдырмаҡсылар. Рәсәй Президенты В. В. Путин талап иткәнсә, ауыл сходтары йыйыу, халыҡ фекерен тыңлау тигән нимә лә булманы. Бындай хәл иткес ҡарарҙар мотлаҡ ауыл сходтарында хәл ителергә тейеш икәне билдәле ләһа. Ә бит быйыл Илсекәй мәктәбендә 47 уҡыусы уҡыһа, 2015/2016 уҡыу йылында 52 уҡыусы буласаҡ. Балалар һаны артыуға китмәҫ борон, "шау-шыуға" ышыҡланып, ҡыҫҡартып ҡалырға тырышамы урындағы етәкселәр? Халыҡ мәнфәғәтен ҡайғыртырға тейеш депутаттар ниңә көрәшмәй? Эшһеҙлектән, аҡса табыу ниәтенән ауылын, ғаиләһен ҡалдырып, айҙар буйы ситтә эшләргә мәжбүр булған ир-егеттәребеҙҙең балалары йәшәгән бәләкәй ауылдарҙы "ҡоротоу" эше алып барыла түгелме? Нишләп беҙ хоҡуҡи акттарға таянмайбыҙ? Нишләп Халыҡ фронтының төбәк ойошмалары бар ерҙә лә эшләмәй?\nМәғариф системаһын оптималләштереү юлында нимә генә уйлап сығармайҙар! Мәктәп директорҙарына, етмәһә, мәктәп хәстәрҙәре генә түгел, балалар баҡсаларының бөтмәҫ-төкәнмәҫ, үтә лә етди тәрбиәүи-методик, матди-техник мәсьәләләрен хәл итеүҙе лә йөкмәтеп ҡуймаҡсылар, имеш. Тирмән, Урмансы мәктәптәренә балалар баҡсаларын ҡушҡандар. Бер-ике балалар баҡсаһы етәксеһенә түләгән аҡсаны экономиялап, һүнә барған ауылдарҙы өҫтәп һүндереү өҫтөндә эшләп, байып китер микән Хөкүмәт? Ришүәтселәргә, бюджетты талаусы, һалымдан ҡасыусы төрлө "эшҡыуарҙар"ға ҡаршы ҡатыраҡ ысул ҡулланып көрәш асыу тураһында уйлаһалар, ҡаҙна һайыҡмаҫ, байыр ғына ине.\nӨфөнөң 123-сө лицейы башҡорт теле уҡытыусыһы.\nЯҙылған: 24.08.15 | Ҡаралған: 598


Баланың бәхете атай-әсәйгә бәйле\n20 Ғинуар 2018, 11:50\nӨфө ҡалаһынан коуч Мәрйәм ХӘЙҘӘРОВА әйтеүенсә, үҙенә баһаһы түбән булған ҡатын-ҡыҙ бәхетһеҙлеккә дусар. Тормошта күп яңылыша, аҙаша. Тормош иптәшен дөрөҫ һайламай. Йыш ҡына эскесе ир ҡулына эләгә. Ә үҙбаһа кимәле ғаиләлә һалына...\nТормошта аҙашып киткән саҡтар була. Ҡатын-ҡыҙ донъя йөгөн, бала-саға мәшәҡәттәрен елкәһендә һөйрәп барһа ла, албырғап, аптырап ҡалған мәлдәре аҙ түгел. Һәр кем килеп тыуған мәсьәләһен үҙенең үҫеш кимәленә, аңына ярашлы хәл итә. Кемгәлер, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, шешә төбөнән йыуаныс табыу иң ҡулайы һымаҡ күренә. Ауырлыҡты яғалашып, әрләшеп, бүтәндәрҙе ғәйепләп еңергә маташҡандар ҙа байтаҡ. Үҙ эсенә йомолғандар, ҡабырсағына ҡапланғандар ҙа бар. Ҡыйын хәлгә тарыуының сәбәбен аҡыллы китаптар, психолог, коуч ярҙамында асыҡлаусылар ҙа юҡ түгел.\nҮрҙә һанап үтелгәндәр араһынан ошо һуңғы юлды һайлаусылар үҙен үҫтерергә ынтылыусыларҙан тип әйтергә булалыр. Шул уҡ ваҡытта улар иртәме-һуңмы тормошо өсөн кеше үҙе яуаплы икәнен аңлай. Эргә-тирәбеҙҙәге хәлдәрҙең сағылышы – үҙебеҙ булғанын самалайҙыр.\nӨфө ҡалаһынан коуч Мәрйәм ХӘЙҘӘРОВА менән әңгәмәләшеү ваҡытында һүҙ, ысынлап та, тик кешенең үҙенә барҙы ла төртөлдө. Дөрөҫөрәге, уның үҙбаһа кимәленә. Мәрйәм әйтеүенсә, үҙенә баһаһы түбән булған ҡатын-ҡыҙ бәхетһеҙлеккә дусар. Тормошта күп яңылыша, аҙаша. Тормош иптәшен дөрөҫ һайламай. Йыш ҡына эскесе ир ҡулына эләгә. Ә үҙбаһа кимәле ғаиләлә һалына. Хатта тәрбиәлә генә тип тә әйтеп булмай. Баланың ниндәй булып үҫеүе, өйҙә генә түгел, мәктәптә, тиҫтерҙәре араһында ла нисек аралашыуы атаһы менән әсәһенең үҙ-ара мөнәсәбәтенә бәйләнгән икән.\nҺүҙҙең айышына төшөнөү өсөн Мәрйәм менән осрашыуға килгән бер ҡатын менән әңгәмәнән өҙөк:\n– Балам тиҙ ҡыҙа, ярһый, илай башлаһа туҡтай белмәй…\n– Ирегеҙ менән әрләшәһегеҙме?\n– Юҡ, һеҙ аңламанығыҙ. Минең балам ярһый, тиҙ генә ҡыҙып бара...\nБыл ҡатын балаларының хәл-торошо, кәйефе һәм үҙен тотоуы ире менән мөнәсәбәтенә бәйле икәнлеген аңламай.\nМәрйәм ана шулай үҙенә кәңәш һорап мөрәжәғәт иткән ҡатын-ҡыҙҙарҙың тормошон дөрөҫ һуҡмаҡҡа төшөрөп ебәрергә ярҙам итә. Күптәргә мәлендә күрһәтелгән юл, үҙ ваҡытында әйтелгән һүҙ мөһим. Ул үҙе лә ҡатын-ҡыҙҙың серҙәше, күңелде дауалаусы ролен ҡапыл ғына һайламаған. Барыһы ла бала саҡтан һалынған.\n“Һәр кемдең үҙ юлы бар. Бәләкәй сағымда мине ололар ярата ине. Сәй эскәндә хәбәр һөйләйҙәр, ә мин бер нәмә аңламаһам да, тыңлайым ғына, – тип һөйләй Мәрйәм. – Бер мәл уҡытыусы ла эс серҙәрен сисә башланы. Ире, балалары хаҡында теҙә. Үҙемә, уҙа ҡалһа, ун бер-ун ике йәш тирәһелер. Класташ ҡыҙҙар ҙа минең менән сер бүлешә ине. Аралағы хәбәрҙе ситкә сығармайһың, матур кәңәш бирәһең, тип әйткәндәре хәтеремдә. Уҡыуҙы тамамлағас, психология факультетына барырға теләгәйнем, кире уйланым. Педагог булырға ла уҡталып ҡуйҙым, ә медицина юлын һайларға ҡурҡтым. Иң яҡшы белгән фәнем химия ине – ошо фән буйынса юғары белем алдым. Уҡыуҙы тамамлағас, “Роснефть” компанияһында эшләнем. Әммә һәр кемдең үҙ тәғәйенләнеше үҙенә тарта бит ул, ҡалдырмай.\nШул осорҙа эргәмдә йәштәр туплана башланы. Яңы ғына юғары уҡыу йорто тамамлаған егеттәр-ҡыҙҙар менән киноларға, боулингка йөрөйбөҙ. Нисектер бер-беребеҙгә ылығып, өйрәнеп киттек. Шул саҡта үҙемә кешеләр менән мөнәсәбәт ҡороу, аралашыу ҡыҙыҡ икәнлеген аңланым”.\nКейәүгә сығып, бала табып, өйҙә ултыра башлағас, аралашыуһыҙ нисек ҡыйын икәнлеген тоя Мәрйәм. Форумдарҙа, сайттарҙа йәш әсәйҙәр менән ҡатнаша башлай. Яйлап уларҙың төрлө һорауҙарына яуап бирә, килеп тыуған мәсьәләләрен сисеүҙә ярҙам итә. Шул саҡтарҙа ғына кешеләрҙең тормошон еңеләйтеү оҡшағанын аңлап ҡала ла инде.\nМәрйәмгә ҡараһаң, унда ниндәйҙер сер бар кеүек. Янып торған йәшкелт-күкһел күҙҙәре ябай ғына түгел һымаҡ. Кешене үтәнән-үтә күргәндәй тойолоп китә. Баҡһаң, уға ауыр хәлдә ҡалғандарға ниндәй кәңәш биреү, ниндәй юл күрһәтеү ысулы ҡайҙандыр өҫтән килә икән. Үҙе лә аңлап етмәгән белем ярҙам итә.Тәбиғәттән бирелгән һиҙгерлеге бар. Кешегә ҡарай ҙа, ниңә уның тормошонда шундай хәлдәр килеп сыҡҡанлығын белә. Әлбиттә, Өфөлә һәм Мәскәүҙә коучинг буйынса махсус белем дә алған.\nБер ҡатын психологка хәлен белдерә. Нимә эшләргә, бөтәһенә лә йәнем көйә, әрләшәм, бер ваҡытта ла кәйефем юҡ, хатта иремдән ҡаса башланым, ти. Психологтың яуабы ошолай: был гормональ үҙгәрештәр, ҡабул итегеҙ, ирегеҙгә аңлатығыҙ. Ә Мәрйәмдең һиҙгер күңеле бер нисек тә улай булырға тейеш түгеллеген аңғарта. Был ҡатын ниҙәндер ҡурҡа йә ире өмөттәрен аҡламаған. Ысынлап та, уның йөрәге тыумыштан сирле икән һәм бала табырға ярамай, табиптар операция эшләргә лә ҡурҡа. Ире һиңә тиклем дә бала тапҡандар, бер нәмә лә булмаҫ, тип артыҡ бошонмай ҙа. Ә ҡатын ҡурҡа һәм төшөнкөлөккә бирелгән.\nАйырылышыр сиккә еткән ҡатын-ҡыҙҙар ҙа мөрәжәғәт итә Мәрйәмгә. Күпмелер ваҡыт үткәс, сәскә кеүек асылып китәләр. Ирҙәре бүләк бирә башлай. Улар ни бары үҙҙәре өҫтөндә эшләй һәм икенсе яртылары менән дөрөҫ мөнәсәбәт төҙөргә өйрәнә.\n“Күптәр үҙ ояһында нимә күреп үҫкән, шуны үҙ ғаиләһендә ҡабатлай. Элекке ирҙәр хәҙергеләрҙән ныҡ айырыла бит ул. Беҙҙең атайҙар баҫалҡыраҡ, тынысыраҡ ине. Хәҙергеләрҙә ҡатын-ҡыҙ һыҙаттары өҫтөнлөк итә. Әммә шундай сифаттары булһа ла, үҙҙәрен ир итеп күтәреүҙе хуплай, көтә. Ир кешелә үҙ-үҙеңә баһа биреү һыҙаттары булырға тейеш түгел. Беҙ гел тышҡы ҡиәфәтебеҙгә, эшләгән ғәмәлебеҙгә баһа бирәбеҙ. Ә ир кеше иһә миңә нисек кәрәк, шулай эшләйем, тип йәшәргә тейеш. Һәм ул шул ваҡытта ғына үҙен ысын ир итеп тоясаҡ. Ә хәҙерге ирҙәр үҙҙәренә баһа бирә. Баһа биреү – ул үҙеңде икенсе кеше менән сағыштырыу. Ҡатын-ҡыҙ үҙ сиратында шул ирҙең баһаһын күтәреп, үҙ-үҙенә ышаныс тыуҙырырға тейеш тә бит… Беҙ, киреһенсә, унан көтәбеҙ. Һөҙөмтәлә, ир үҙен ышанысты аҡламаған һымаҡ тоя башлай. Һөйгәненең үҙе менән ҡәнәғәт түгеллеген һиҙеп, үҙбаһаһы төшә. Шунан башлана ла инде иң “ҡыҙығы”: үҙен өҫкәрәк күтәрер өсөн ҡатынын кәмһетә башлай. Баш булырға теләй, әммә нисек икәнлеген белмәй, ғаиләһендә лә өлгө алырҙай күренеш күреп үҫмәгән”, – тип күптәр баш ватҡан мәсьәләнең айышына төшөндөрҙө Мәрйәм.\nУға мөрәжәғәт иткән ҡатын-ҡыҙ ире менән мөнәсәбәт ҡорорға өйрәнә. Үҙеңде нисек тоторға, нисек һөйләшергә кәрәклеген асыҡлайҙар. “Хәҙерге ҡатындар ир затынан ҡурҡҡан һәм шуға күрә лә уны яҡлаусы итеп тоймай. Ә үҙ ирен яҡлаусы итеп тоймағас, бәхетле була алмай. Был тормошта уларҙың ышанысы юҡҡа сыҡҡан”, – ти ул.\nҒаиләлә ир менән ҡатындың тынсып йәшәй алмауы балаларына ла күсә.\n- Әгәр ҙә өйҙә атай-әсәй әрләшһә, бала ныҡ тынғыһыҙлана. Туҡтауһыҙ илай, әсәһенә һуға, эш боҙа. Шул ваҡытта ҡатынға ярҙам итергә кәрәк. Тимәк, ҡатын кешенең өмөттәре селпәрәмә килгән, – ти Мәрйәм.\nМәрйәм үҙе лә ваҡытында ир кешенән ныҡ ҡурҡҡан булған. Шуға күрә лә уларҙы тормошона яҡын килтермәгән. Үҙ ваҡытында һәйбәт психотерапевт менән танышып, уның менән ана шул ҡурҡыуҙы алыр өсөн бик оҙаҡ эшләргә тура килә. Тап шул саҡта позитив психология тураһында белеп ҡала ла инде. Йәғни ниндәй ниәт менән йәшәйһең, ана шул алдыңа килә. Мәрйәм буласаҡ тормош иптәшен тулыһынса күҙ алдына килтереп, үҙенең хыялындағыса ҡағыҙға яҙып һалып ҡуя. Теүәл өс йылдан кейәүгә сыҡҡас уҡып ҡараһа, тап үҙенең ирен тасуирлаған икән!\nМәрйәм әйтеүенсә, кейәүгә сыҡмай оҙаҡлап киткән ҡыҙҙарҙың иң тәү сиратта ҡурҡыуын алырға кәрәк. Мөнәсәбәт ҡороуға тыйыу йә атайҙан, йә әсәйҙән килә. Әсәй кеше еткән ҡыҙы ауырға ҡалып ҡуймаһын тип ҡурҡа ла, ул-был хәл сыға ҡалһа, өйҙән ҡыуыу менән янай, йә йыш ҡына ир кешегә бер генә нәмә кәрәк тип хафаландыра. Һөҙөмтәлә, ҡыҙ егет менән артабан да мөнәсәбәт ҡуйыртмай. Йә яңылышып кейәүгә сыға.\nШулай ҙа нисек бәхетле булырға һуң? Ситкә тайпылыуҙар, яңылышыуҙарҙың төп сәбәбе нимәлә икән?\n“Бәхет – ул үҙеңде яратыуҙа һәм үҙеңде матур тормошҡа лайыҡлы тип ышаныуҙа. Йыш ҡына күп ҡатындар яҡшы тормошҡа лайыҡ түгелмен, үҙем шундай ирҙе һайлағас, түҙеп йәшәргә тейешмен тип һанай. Әгәр ул миңә лә ихтирам менән ҡарарға тейештәр, кешеләр ҙә ихтирамға лайыҡ, тип һанай икән, бәхетле була ала.\nҮҙбаһа тәрбиәнән килә йә ҡайҙалыр баланы һындырғандар: балалар баҡсаһында, мәктәптә. Ситтә баланы ҡыйырһыталар икән һәм ул өйҙә лә таяныс тапмаһа, үҙен яҡлауһыҙ итеп тоя.\nБер миҫал. Ир ҡатынын кәмһетә, беленмәҫлек кенә итеп туҡмай. Әсәһе илап шылтырата. Тормошо ниңә улай икән, уны яратып үҫтерҙек, бөтә ғүмеремде һалдым уны тәрбиәләүгә, ти.\nӘ ҡыҙ һөйләүенсә, улар уға иғтибар бирмәгән, бары тик уңыштары менән генә ҡыҙыҡһынған. Насар билдә алып ҡайтһа, тубығын борсаҡта тотҡандар. Әрләмәгәндәр, һуҡмағандар, әммә шым ғына яза биргәндәр. Шуға күрә лә тоталитар ир ҡулына эләккән. Һуҡһа ла, башҡа ирҙәрҙән яҡлай бит.\n“Үҙеңде дөрөҫ баһалау бала саҡтан килә. Атай-әсәй ниндәй күҙҙәр менән ҡарай, шул саҡта бала үҙенә ышана.\nТормошон матур ҡорһон өсөн баланы мөхәббәт менән тәрбиәләргә кәрәк”, – ти Мәрйәм Хәйҙәрова.\nКешенең бәхете, тормошон дөрөҫ кенә итеп ҡороуы уның үҙбаһа кимәле, атай-әсәйенең ниндәй мөнәсәбәттә йәшәүе менән ҡайһылай тығыҙ бәйле икән!


Борон замандарҙан алып енәйәт өсөн ниндәйҙер яза ( штрафт ан башлап юҡ итеүгә тиклем) бирелеүенә өйрәнгәнбеҙ, уны норм а тип ҡабул итәбеҙ. Ҡайһы берҙә закон сығарыусылар ҡурҡытыу сараларын теге йәки был кимәлдә үҙгәртә.\nҺәр бер демократик дәүләттәге кеүек үк, Рәсәй халҡы ла ко декс статьяларына буйһона, ихтирам итә, уны һанға һуҡмаусыла р ҙа етерлек. Һуңғылары менән эш иткәндә дәүләттең яза биреү\nмеханизмы ҡулланыла ла инде. Суд системаһы енәйәтселәргә ҡа рата бик аяуһыҙ һәм ғәйеплене табыу эшендә камиллашҡандан ка миллаша бара. Хоҡуҡ белгестәренең һуңғы ҡаҙаныштары, дөрөҫөн\nгенә әйткәндә, иҫ китмәле. Әйтәйек, гуманитар инновациялар.\n"Суд - хоҡуҡ реформаһы" үҙәге директоры Михаил Флямер журна листарға тап ошо турала һөйләне лә инде. Идеяның асылы түбән дә: енәйәт ҡылыусы һәм уның арҡаһында зарар күреүсе үҙ ара к илешә алалар. Икенсе һүҙҙәр менән әйткәндә, әгәр зарар күреү се риза булһа, енәйәтсегә ҡарата яза ҡулланылмаясаҡ.\n- Рәсәйҙә 100 мең кешегә 600 - 700 төрмәлә ултырыусы тап килә, - ти Михаил Флямер. - АҠШ - тан айырмалы рәүештә беҙҙә\nенәйәтселеккә ҡаршы көрәш индустрияһын йәйелдереү отошһоҙ. Америка төрмәһендә бер урын хаҡы яҡынса 55 мең долларға төшә . Беҙҙең "каталажка"лар бындай финанслау менән маҡтана алмай , шуға күрә тотҡондар һанын кәметеү кәрәклеге килеп тыуҙы. О шо арҡала зыян күреүсе енәйәт ҡылыусы менән килешә алған оср аҡта эште туҡтатыуҙы практикаға индерергә тигән тәҡдим тыуҙы\nла инде. Был сара ауыр енәйәт ҡылыусыларға ҡағылмай, әлбитт ә.\nМихаил Флямер һүҙҙәре буйынса был сара тотҡондарҙың һаны н кәметеүҙән тыш негатив социаль эҙемтәләрҙе үҙгәртергә лә б улышлыҡ итәсәк. Төрмәлә ултырыусыларҙың күбеһе сығып бер аҙ ваҡыт үткәндән һуң унда ҡабаттан эләгеүе бер кем өсөн дә сер\nтүгел. Бынан тыш холоҡ төҙәтеү учреждениеларындағы атмосфер а кешене ысын енәйәтсегә әйләндереүе лә мөмкин. Ә енәйәт эш ен туҡтатыу быға ҡамасаулыҡ итер ине.\n"Суд - реформа реформа"үҙәге директоры киләсәктә был яңы лыҡ һис шикһеҙ ҡулланыу табасаҡ тип иҫәпләй. Әммә бындай һөҙ өмтәләр яһарға иртәрәктер әле, йәмғиәт өсөн был нисек булып бөтөрөн алдан әйтеп булмай.


Лайыҡлы эшкә лайыҡлы баһа | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n09 октября 2019 — 19:06 ГТРК «Башкортостан»\nРеспублика башлығы Радий Хәбиров төрлө тармаҡ һәм өлкәләрҙә эшләгән бер төркөм хеҙмәт алдынғыларына юғары дәүләт наградаларын тапшырҙы. Хеҙмәт коллективы, хужалыҡ тармағы, республика һәм тотош ил кимәлендә уларҙың мөкиббән эше маҡтауға лайыҡ. Рәсәй һәм Башҡортостандың юғары дәүләт наградаларын был юлы 62 кеше алды. Улар араһында ғалимдар, фән эшмәкәрҙәре, төҙөлөш, сәнәғәт, элемтә өлкәһе хеҙмәткәрҙәре, табиптар, уҡытыусылар, артистар бар. Барыһы ла ил һәм халыҡ мәнфәғәтенә фиҙаҡәр хеҙмәт итә. Дәүләт өсөн мөһим бурыс – илһөйәр алмаш тәрбиәләү эшенә 40 йылдан ашыу ғүмерен арнаған Гөлсара Килдеғолова Башҡортостандың атҡаҙанған мәғариф хеҙмәткәре исеменә лайыҡ. Әлеге көндә ул башҡаланың 166-сы балалар баҡсаһы мөдире.Йыр-моң һөйөүселәрҙең мөхәббәтен күптән яулап халыҡ араһында танылыу алған Наил Шаймәрҙәнов Башҡортостандың халыҡ артисы дәрәжәһен ҡаҙанды. Бөгөн ул Өфө балалар филармонияһында йәш таланттарға сәхнә ҡанаты ҡуя.Филология докторы, Башҡорт дәүләт университеты профессоры, атҡаҙанған фән эшмәкәре Ғиниәтулла Ҡунафиндың күкрәгенә Республика башлығы Салауат Юлаев орленын ҡаҙаны. Был награданы аванс итеп түгел, ә хеҙмәтемдең баһаһы тип ҡабул итәм, ти Ғиниәтулла Сәфиулла улы. Бүләкләнеүселәр араһында “Вести-Башҡортостан” программаһын алып барыусы Елена Сергунина ла бар. Хеҙмәттәшебеҙ Башҡортостан матбуғат һәм киң мәғлүмәт сараларының атҡаҙанған хеҙмәткәре тигән маҡтаулы исемгә лайыҡ булды.Тантанала ҡатнашыусылар Республика башлығы менән иҫтәлекле фотоға төштө, бер-береһе менән алсаҡ аралашты, етеп килгән 11 октябрь – Башҡортостан Республикаһы көнө менән ҡотлауҙарын уртаҡлашты. Юғары дәүләт наградаларын төп дәүләт байрамы- Республика көнө алдынан алыу – икеләтә байрам. Фиҙаҡәр хеҙмәте менән Башҡортостан ғына түгел Рәсәй данын арттырған ватандаштарыбыҙға киләсәктә лә уңыштар һәм яңы ҡаҙаныштар теләйбеҙ.


"Тамыр" телеканалы етәксеһе Гөлназ Ҡолһарина бронза "Орфей" ға лайыҡ булды - Bash.News\nТелесериал Кольцо Ни�...\n"Тамыр" телеканалы етәксеһе Гөлназ Ҡолһарина бронза "Орфей" ға лайыҡ булды\n"Тамыр" телеканалы етәксеһе Гөлназ Ҡолһарина бронза "Орфей" ға лайыҡ булды https://bash.news/news/85014_tamyr_telekanaly_etksee_glnaz_olarina_bronza_orfej_a_lajy_buldy\n"ТЭФИ-Төбәк" конкурсының һуңғы этабы булған бүләкләү тантанаһы Һамар ҡалаһында үтте. Гөлназ Фәрит ҡыҙына статуэтка төбәк телевидениеһы үҫешенә тос өлөш индергәне, "Тамыр" телеканалы ижадсыларының юғары һөнәри уңыштары өсөн тапшырылды. Бынан ары республика белгестәренең эшмәкәрлеге ил телевидениеһы тарихында айырым урын алып тора.\nГөлназ Ҡолһарина Орфей эйәһе! Һөнәри телевизион бәйгелә иң юғары, шул уҡ ваҡытта лайыҡлы баһа! Сөнки тап уның тырышлығы менән төбәк балалар һәм үҫмерҙәр телеканалы республикала ғына түгел, тотош Рәсәй кимәлендә танылды. Ике тиҫтәнән ашыу тынғыһыҙ хеҙмәтенең һөҙөмтәһе: бер нисә быуындың балаларын, уларҙың ата-әсәләрен рухлы, ҡыҙыҡлы, халыҡсан тапшырыуҙары менән ҡыуандыра.\nГөлназ Ҡолһарина, "Тамыр" балалар һәм үҫмерҙәр телеканалы етәксеһе: “Спасибо моему талантливому, молодому и вечно желающему что-то новое коллективу”.\n"Тамыр" телеканалында байрамса кәйеф. Шулай ҙа эш тынмай. Ижади коллектив бәләкәй тамашасыларға яңынан-яңы тапшырыуҙар әҙерләй. Быйылғы яңы миҙгелдә сыҡҡан "Бирешмә" "Профи", "Әлләсе", "Этнолайк" проекттарын халыҡ яратып та өлгөрҙө, һуңғыһы "Федерация" IV Бөтә Рәсәй телевизион конкурсы номинацияһында еңеү яуланы. Бөтә ҡаҙаныштар артында яуаплы, талапсан етәксенең тырышлығы ята, ти телеканал хеҙмәткәрҙәре.\nАсия Шахмина, "Тамыр" балалар һәм үҫмерҙәр телеканалы мөхәррире: “Гөлназ Фәрит ҡыҙы бик талапсан, ғәҙел, шул уҡ ваҡытта дуҫ һәм серҙәш тә. Уның эшен баһалап, награда бьиреү беҙҙең телеканалдың абруйын күрһәтә”.\nКонкурсҡа "Бирешмә" сериалы тәҡдим ителгәйне. Яулайһы үрҙәр, алда әле, ти Гөлназ Фәрит ҡыҙы. Әйткәндәй, "ТЭФИ-Төбәк" бәйгеһе статуэткаһы тамырҙар өсөн тәүгеһе түгел.\n"Тамыр"ҙа шөғөлләнеүсе балалар өсөн Гөлназ Ҡолһарина талапсан остаз да, кәңәшсе лә... Коллектив күптән ҙур, татыу ғаиләгә әйләнгән. Телеканал ҡыҙҙар-малайҙар өсөн ҙур тормош мәктәбе, ижад майҙаны.\nГөлназ Ҡолһарина, "Тамыр" балалар һәм үҫмерҙәр телеканалы етәксеһе: “Бала булыу – донъяға икенсе төрлө ҡарарға ҡурҡмау, алдыңа ҙур маҡсаттар ҡуйыу, башҡалар эшләмәгән эште башҡарырға йөрьәт итеү һ.б. Беҙ бала күңелле хеҙмәткәрҙәребеҙ менән нисәмә йылдар ошо балалыҡ донъяһын йәмләп йәшәйбеҙ”.\n"Тамыр" ға Гөлназ Фәрит ҡыҙын 19 йәшендә Луиза Фархшатова алып килгән. Ижадсы остазының ышанысына тап төшөрмәй, уның юлын лайыҡлы дауам итә. Хәҙер үҙенең эргәһенә, маҡсатлы, тырыш, һәләтле балалар, үҫмерҙәр, йәштәр туплана икән, тимәк балалар телеканалының киләсәге өмөтлө, яҡты.\nСпутник FM Y.Metrika: 208920\nБашҡортостан Хөкүмәте бер ай эсендә формалашырға тейеш\n23:17, 19 сен\nАрхангел районында «Инйәр» тәбиғәт паркы ойошторолоуы ихтимал\n23:09, 18 сен\nБашҡортостандың кеше хоҡуҡтары буйынса советы рәйесе итеп Владимир Барабаш тәғәйенләнде\n23:45, 17 сен


Йәш быуынға ни ҡалыр?! » Башҡортостан гәзите\n"Башҡортостан гәзите" » Экология » Йәш быуынға ни ҡалыр?!\nЙәш быуынға ни ҡалыр?! 25.04.2018 // Экология\nЕр ҡарҙан әрселә башлаһа, ҡурҡыныс күренешкә шаһит булаһың: ҡайҙа ҡарама буш шешәләр, пластик һауыттар, төргәктәр, ҡаптар. Ҡыш буйы йыйылған сүп-сар өҫкә ҡалҡып сыға. Бигерәк тә юл буйҙарында, туҡталыштарҙа, парк-скверҙарҙа был асыҡ күренә.\nБеренсе өмәләрҙән һуң ғына хәл яҡшы яҡҡа үҙгәрә. Быйыл да республика халҡы ҡала-райондарҙа урамдарҙы, ихаталарҙы, урман буйҙарын тәртипкә килтереү эштәрен башланы. Яҙғы экологик саралар май урталарына тиклем дауам итәсәк. Әйткәндәй, Башҡортостан халҡы өмәләргә һәр саҡ әүҙем сыға, былтыр ҙа байтаҡ кеше ҡатнашҡан. Бер ай эсендә полигондарға 49 мең тонна сүп-сар оҙатылған.\nБыйыл да, шунса тонна сүп түгелде, шунса кеше өмәлә ҡатнашты, тип отчеттар биреләсәк, телевидение, гәзит-журналдарҙа мәғлүмәттәр сығасаҡ. Әлбиттә, халыҡтың бындай сараларҙа дәррәү ҡатнашыуы ҡыуандыра, күмәк эштең берләштергәнен дә онотмайыҡ. Өҫтәүенә быйыл — Ирекмән йылы, ә өмәләрҙә ҡатнашыу – ирекмән булыуыңды танытыу өсөн бик яҡшы өлгө.\nШулай ҙа, ҡыш буйы был тиклем сүп-сар ҡайҙан һәм ни өсөн йыйыла һуң, тигән һорау тыуа. Белгестәр билдәләүенсә, көнкүреш ҡалдыҡтарының 50 процентын һәр төрлө төргәктәр, ҡаптар, пластик һауыттар тәшкил итә икән.\nЗаман башҡа – заң башҡа тигәндәй, бынан 15-20 йыл элек кенә хәлдәр бөтөнләй икенсе ине бит. Магазиндарға моҡсай йәки ептән үрелгән сетка тотоп барабыҙ ҙа һатып алған аҙыҡ-түлекте ябай ҡағыҙға төрөп алып ҡайта торғайныҡ. Ҡағыҙҙың нимәһе яҡшы, уны яғып була йәки сүплеккә ташлаһаң, үҙе ятып серей. Ә хәҙер магазин кәштәләрендә ятҡан һәр тауар полиэтиленға төрөлгән, пластик шешәләрҙең күплеге тураһында әйтерлек тә түгел.\nСер түгел, супермаркеттарға барған һайын аҙыҡ-түлекте яңы пакетҡа һалып алып ҡайтабыҙ, ә бушлай эленеп ҡуйылған полиэтилен моҡсайҙарҙы кәрәгенән артығын “запас” итеп һалып алырға тырышабыҙ. Аш-һыу бүлмәһенең бер мөйөшөндә ҡатлы-ҡатлы булып ошо “запастар” йыйылып китә хатта. Ябай һыуҙың да пластик һауыттағыларын алырға күнеккәнбеҙ. Юлға сыҡҡанда ла, йыш ҡына һыуҙы өйҙә үк хәстәрләп ҡойоп алыу урынына, юл буйындағы кафе-киосктарҙан алабыҙ. Тәбиғәт ҡосағында ял иткәндә бер тапҡыр тотонола торған һауыт-һабаға өҫтөнлөк бирәбеҙ.\nКүптәр, был бит уңайлы, тиер. Килешәм – һауыт-һаба, моҡсай йыуып ыҙаламайһың, сығараһың да түгәһең. Әммә ҡайҙа була һуң ул сүп-сар? Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, уларҙың бер өлөшө генә ҡайтанан эшкәртелә, ә ҡалғандары сүплеккә, полигондарға оҙатыла. Ә бит пластик шешәләр – бер быуаттан артығыраҡ, полиэтилен япмалар – 200, ә быяла мең йылға тиклем серемәйенсә ер өҫтөндә ята! Беҙҙең предприятиеларҙа әлегә ҡалдыҡһыҙ эшкәртеү технологиялары уйлап табылмаған, шуға күрә был мәсьәлә көнүҙәк булып ҡала.\nИғтибарығыҙҙы йәнә бер проблемаға йүнәлтәм. Һуңғы йылдарҙа энергияны һаҡсыл тотоноу, уны ҡулланыуҙы кәметеү тураһында күп һөйләнелә. Ошоға бәйле, халыҡ аҙ энергия талап иткән лампаларға күсте. Әммә һәр яңылыҡтың үҙ эҙемтәләре бар, заманса лампалар ҙа унан азат түгел. Мәҫәлән, эсенә терегөмөш тултырылғаны. Улар — үтә ҙур хәүеф класына ҡараған ҡалдыҡтар. Ҡулланыу ваҡыты сыҡҡас, уны сүплеккә ташлап ҡына ҡотолоу тирә-яҡты ағыулау ихтималлығын тыуҙыра. Терегөмөш менән ағыуланыу үҙәк нервы системаһын һәм эске ағзаларҙы ҡаҡшата. Бындай лампаларҙы, утилләштереү талаптарын теүәл үтәп, махсус экобокстарға ғына ташларға кәрәк. Уларҙың ҡайҙа урынлашыуын махсус сайт йәки 2 ГИС карталары аша табып була. Бик һирәктәр, лампаһы файҙаланыуҙан сыҡҡас, интернетта эҙләнеп ултыралыр, күптәр сүп-сар контейнерына сығарып ырғыта ла онота.\nТехник прогресс көсәйгән һайын электрон ҡорамалдар ҙа яңыра, алмашына. Тик кешеләр, төптән уйлап тормайынса, иҫкеләрен контейнерға йәки сүплеккә оҙата. Мәғлүмәттәр буйынса, һуңғы биш йылда ғына 250 миллион компьютер, 150 миллиондан ашыу кеҫә телефоны ҡулланыуҙан сыҡҡан. Бындай приборҙарҙың составында ла ағыулы матдәләр бар. Уларҙың, яуым-төшөм йоғонтоһона дусар булып, сүплектә бар тәбиғәткә, кешелеккә көслө ағыу бөркөп ятыуы тураһында йәмәғәт уйланамы икән?\nИлдә генә түгел, тотош донъяла үҙебеҙ йәшәгән мөхитте һаҡлау, бысратмау тураһында әллә күпме директивалар, закондар, ҡарарҙар ҡабул ителә. Сит илдәрҙә, әлбиттә, файҙаланыуҙан сыҡҡан электрон приборҙарҙы, хәүеф класына ҡараған лампаларҙы махсус рәүештә йыйып утилләштереү эше, яманмы-яҡшымы, бара, тик Рәсәйҙә генә был яйға һалынмаған.\nҠыҫҡаһы, был мәсьәләләрҙе хәл итеп, үҙебеҙҙең сәләмәтлек, киләсәк тураһында хәстәрлек күрмәһәк, беҙҙе уратып алған мөхиткә ҡарашыбыҙҙы үҙгәртмәһәк, йәш быуынға ниндәй тормош бүләк итә алырбыҙ икән?\nМөхитте тәбиғәт тыуҙырған. Ә кеше уны һаҡлай алырмы? 25.07.2018 // Экология\nЭкология буйынса бөтә мәғлүмәттәр халыҡҡа ваҡытында еткерелеп барырға тейеш Бөтә донъяла тирә-яҡ...\nӘ һеҙ ишеттегеҙме? 25.07.2018 // Экология\nДонъяла углерод эҙемтәһе селтәрле моделе проекты (GGMCF) экологик яҡтан иң бысраҡ ҡалалар исемлеген...\nТәбиғәт ҡанундарына буйһонмаһа ла... 25.07.2018 // Экология\nХәҙерге заманда пластик һауыт-һабаны утилләштереү мәсьәләһе көндән-көн ҡырҡыулаша, уны ҡулланғандан...\n6 – 8 июндә Өфөлә өсөнсө тапҡыр Халыҡ-ара экология форумы һәм “Экология. Технологиялар. Тормош”...


"Салауат Юлаев" сираттағы еңелеү кисерҙе. Санкт - Петербу рг ҡалаһында урындағы армеецтар өфөлөләрҙе 4 : 3 иҫәбе менән артта ҡалдырҙы.\nБыл миҙгелдә "Салауат Юлаев" командаһынан бер юлы бер нисә хоккейсы - Владимир Логинов, Алексей Плотников, Владислав Корнеев һәм Сергей Якимович китте. Уларҙы Өфө клубының иң алдынғы уйынсылары ине тип әйтеүе ҡыйын. Был егеттәр тотороҡло уйын күрһәтә алманы һәм йыш ҡына составҡа инмәйенсә ҡалды. Уларҙың һәр береһе уйынын яҡшырта ла ала\nине, әлбиттә, әммә команданың тренерҙар штабы был көндөң ҡасан етерен көтмәүҙе хуп күргәндер, моғайын.\n"Салауат Юлаевты" көсәйтеүгә өс тәжрибәле батыр саҡырылды . Уларҙың иң кесеһе - Руслан Берниковҡа быйыл декабрь айында\n28 йәш тулды.\nКомпанияның уртансыһы - Чехиянан килгән 29 йәшлек легионе р Мартин Чех. Йондоҙло һаҡсыларҙан һаналмаһа ла, егет үҙенең эшен яҡшы белә - ул юҡҡа ғына даими рәүештә пан Сикораның\nкөслө "Металлург" командаһы составына инмәне бит. Был миҙгелдә Чехтың "Себерҙә" эше бешмәне, әммә был хәл Мартинды сәмләндерә генә. Уға аҡса эшләргә кәрәк, ә юғары эш\nхаҡы алып та һөҙөмтә күрһәтмәүсе легионерҙарҙың Рәсәй суперлигаһында бер кемгә лә кәрәге юҡ. Бөгөн "Салауат Юлаевтың" көйәрмәндәренә Чехты үҙ мөмкинселектәрен күрһәтеү теләге ҡыйыулыҡтарға этәрер, моғайын, тип өмөтләнергә генә ҡала.\nТағы бер легионер - Давид Балаж - барыһы өсөн дә йомаҡ булып ҡала. Ул да Чехиянан килгән. Бөгөнгө миҙгелдә уның Литвиново ҡалаһындыға туған клубы артыҡ яҡшы һөҙөмтәләргә ирешмәй һәм турнир таблицаһының аҫтында урын биләй. 31\nйәшлек Балаждың суперлигала сығыш яһау тәжрибәһе юҡ.\n"Салауат Юлаев" составына йәш уйынсы, 19 йәшлек Сергей\nОгородников та өҫтәлде. Перспективалы уйынсы был миҙгелдә ЦСКА өсөн йыш уйнаманы, шуға күрә уны артыҡ һорауһыҙ ваҡытлыса Өфө коллективына бирҙеләр. Башҡорт клубы етәкселеге тағы шул уҡ тырмаға баҫа - "Салауат Юлаев" тағы л а "ағай өсөн" талант үҫтерәсәк. "Юлаевсыларҙың" баш тренеры Сергей Михалевтың Сергей Огогродниковты тағы бер йәш талантлы уйынсы Дмитрий Зюзин урынына ҡуйырға уйлауына иманым камил. Михалевтың фекере буйынса, Огородников Зюзиндан көслөрәк.\n"Салауат Юлаев" - "Молот - Прикамье" (Пермь) араһында күптән түгел үткән матчта, 2 : 3, барлыҡ яңы уйынсыларҙан бе ҙ бары Өфө чехтарын ғына күрә алдыҡ ( Берников ул ваҡытта Өфөгә килеп етмәгән ине, ә Огородников икенсе йылда ғына\nкиләсәк, сөнки ул йәштәрҙең донъя чемпионатында Рәсәй намыҫын яҡлап сығыш яһай). Ике пан да оҡшаны, айырыуса, Балажды билдәләргә мөмкин, ул артыҡ тиҙлек күрһәтмәһә лә\nхоккей алымдарын яҡшы белеүе аңлашылды.\nБөгөн "Салауат Юлаев" составында легионер тип атарға мөмки н булған ете кеше иҫәпләнә. Андрей Мезин, Мелешко, Ярослав Чуприс һәм Алексей Крутиков - Белоруссия йыйылма командаһы у йынсылары, Максим Беляев - Ҡаҙағстан вәкиле, Мартин Чех һәм Давид Балаж - бәләкәй, әммә ғорур спорт - һыра дәүләтенән килде. Ситтәр күп булыуына ҡарамаҫтан, "Салауат Юлаевтың" составты комплектлау йәһәтенән проблемалары юҡ - клуб өс легионер лимитын үтәне. Мезин күптән инде Рәсәй гражданины. Беляев үткән аҙнанан башлап, Чуприч һәм Крутиков бер нисә кө н элек Рәсәй гражданлығына эйә булды. Тимәк, беҙҙә ни бары ө с легионер бар тигән һүҙ, уларҙың береһе - Мелешко - шулай у ҡ\nяҡын арала рәсәйлегә әүерелергә ниәтләй.\nХәҙер Санкт - Петербургта үткән матчҡа кире әйләнеп ҡайтай ыҡ. Унда беҙҙең егеттәр үҙҙәрен яҡшы ғына күрһәтте, әммә оборонала ебәргән хаталар бәкәлгә һуҡты. Беҙҙең сығанаҡ фекере буйынса, яңы уйынсылар Өфө коллективын көсәйтеү түгел, киреһенсә, көсһөҙләндерҙе. Бынан тыш Рәсәй йыйылма\nкомандаһы һәм СКА голкиперы Максим Соколов шәп уйын күрһәтте. "Салауат Юлаев" уйын барышында баҫтырыусы ролендә булды, айырманы ике тапҡыр минимумға тиклем ҡыҫҡартыуға иреште, әммә бер мәрәй ҙә йыя алманы.\n"БАШвестЪ" гәзитенә СКА хоккей клубының (Санкт - Петербур г) мәғлүмәт буйынса менеджеры Владимир Кузьмин әйтеүенсә,\nбашта өфөлөләр берҙәм уйнай. Шулай ҙа беренсе голды\nхужалар индерә. Шуныһы ҡыҙыҡ, гол "авторы" - "Салауат Юлаев " тәрбиәләнеүсеһе Александр Шинкарь. Матч буйына "Салауат Юлаев" тиҙлек буйынса ҡаршы яҡтан өҫтөнлөгө һиҙелә. Питер командаһы өсөнсө периодта 4 : 1 иҫәбе менән алға сыҡҡас, эште башҡарылған тип һанай, әммә юҡҡа ғына. Уйын аҙағында өфөлөләр алға ынтыла, һәм уңышҡа ла өлгәшә ала ине. Ҡунаҡтар\nайырманы минимумға тиклем ҡыҫҡартҡас, СКА уйынсылары үҙен ҡ улға алып, аҙағына тиклем ныҡ тороуға ирешә. Голкиперҙы алтынсы уйынсыға алмаштырыу ҙа өфөлөләргә ярҙам итмәй.\nБеҙҙең команда уйынсылары буйынса Владимир Кузьмин түбәндәге иҫкәрмәләр яһаны. Балаж дүртенсе звенола стандарт булмаҫҡа тырышһа ла, бик үк сағыу уйын күрһәтмәне. Берников артыҡ күҙгә салынып барманы. Мелешко ваҡытында күләгәнән\nсығып гол индерергә һәләтле уйынсыға оҡшаған. Нестеров өсөн\nуның тәжрибәһе һөйләй, әммә уйында артыҡ тырышлығы һиҙелмәне. Командаға Заварухин етмәй - унһыҙ Волков хәүефле уйынсы булыуҙан туҡтаны.\nКиләһе матчта өфөлөләр Череповец ҡалаһында урындағы "Северсталь" командаһына ҡаршы уйнаясаҡ. Был уйында еңеү\nРәсәй чемпионатының беренсе этабы йомғаҡтары буйынса\nбеҙҙең егеттәргә туғыҙынсы урынды тәьмин итәсәк. Бындай күрһәткес менән "юлаевсылар" икенсе этапта ун ете осрашыуҙың\nтуғыҙын өйҙә үткәрәсәк. Башҡорт коллективын унынсы урынға Мәскәү "Спартагы" ғына күсерә ала. Әгәр "Юлаевсылар" унынсы урынға төшһә, 17 матчтың һигеҙен генә өйҙә уҙғарасаҡтар.


Бушлай ч рулетка - Бөтә донъя видео чат! Бөтә ил, сит ил, бөтә донъя.\nСат. Мин егет Менән ҡыҙ Маракайбо\nМаракайбо-матур үҙән, бөтә Реү Өсөн иң мөһим килем сығанағы Булып тора венесуэлец МаракайбоКолониаль мөһабәт архитектура, дизайн бар, Һинең үҙеңә ҡала. Ҡала янында Лос-Анджелес, ул Еңел һәм тиҙ һыуына ала Барған интернет һеҙҙең өҫтәмә. Был көн бер мең теркәлгән, Сайты, ҡояш көн күңелле һәм Дуҫтарса һеҙ наслаждаться һыу яратҡан. Мөһабәт пальма тау пляж артҡы Планда булды, шуның өсөн матур Пляж йөрөй. Донъялағы иң ҙур социаль селтәр Сайтында танышырға миллион кеше менән Бәйле бөтә донъя ...\n- Ҡаҙағстанда Һәм ҡыҙҙар Өсөн бушлай Ч рулетка\nҠаҙағстан-бик матур ил\nҠыҙ бала бушлай онлайн күнеккән Өсөн түгел, рус ч Ҡаҙағстан, Ҡаҙағстан, был илдең мәҙәниәтен һәм үҙенсәлектәреЯңы таныш-ул Ҡаҙағстан вәкилдәре Тойолоуы, яңы ҡыҙыҡлы китаптар менән Тулды ә йәй казахстанец, серҙәре Һәм йомаҡтары кеүек, уларҙы хәл Итергә кәрәк. Вуаль менән яртыһында ҡаҙаҡ теле Асылған ҡыҙ һәм ир-ат Дөйөм ч рулетка табыла еңел Буласаҡ, сөнки Ҡаҙағстан һәм шәхси. Уның менән киң майҙанда урынлашҡан Туғыҙ районы оҡшаш. Был минералдарға бай ил,...\nСкачать бушлай Ч рулетка\nӘгәр һеҙҙең дустар табырға йыйыныусы Яңы дустар йәки интернет-киңлектә Кушымталар һеҙ мөмкин йәки хыял Табып, романтик ч ҡуллана торған Аласыз өсөн, баҫалҡы әммә, осрашыуҙар, Бәйләнештәр һәм чТрадиция буйынса был программа уңайлы Па-кытын ғына, теләһә ҡайһы Урында сығыуы мөмкин рулетканы ҡулланыу Смартфон була ул, ч телефоны эшләй. Сөнки һеҙҙең өсөн өҫтәмә загрузки Йәки был хеҙмәттәр аша теркәргә Мөмкин буласаҡ һәм башҡа бушлай Эшләй туранан-тура. Файл мәғлүмәттәр өсөн загрузки, һеҙ Яр...\nМенән осрашыу Булған никах Һеҙгә\nШаньтоу ысын ирекле мөнәсәбәттәр етди Дата, никах, дуҫлыҡ, романтика, дуҫлыҡ, Дуҫлыҡ һәм флирт булмаған бурысТеркәү-н сайтҡа кереп, теркәлеп Башланы профилирование загрузки һәм башҡа Социаль селтәрҙәр. Һеҙ үҙегеҙҙең шәхси мәғлүмәттәрегеҙҙе тулы Хәүефһеҙлек гарантиялана. В формате аноним мәғлүмәт бәйләнеш Булдырылған, шуға күрә лә, әгәр Ул хатта тулыһынса гарантиялана, уның Бар булған.\n- Ир-Егеттәр өсөн Бушлай теркәү Ч рулетка\nБеҙ һуңғы яңылыҡтар һәм ҡушылыуы лотоБыл ваҡытта кеше менән аралашыу Бик ҙур ҡытлыҡ ваҡыты өсөн нормаль.\nБыл ваҡытта тағы бер яуаплылыҡ һала.\nШулай уҡ проблема юҡ, ҡасан Ир-аттар һәм ҡатын ғәҙел Булыуына ҡарамаҫтан яҙма формалары. Был рулетка ч яһау мотлаҡ, Был мәсьәлә бөтә проблемаларҙы һөҙөмтәле Хәл ул бөтөнләй бушлай. Ҡыҫҡа исемлектә үҙ өҫтөнлөктәре бар. Иң мөһиме, ҡуллана аласыз, уның Өсөн аралашыу һәм донъя ярҙам Ҡулы һуҙа. Мөһим ...\nЧ-ч категория форум тап залы менән ғашиҡ була. Иғтибар, ҡунаҡ сифатында теркәлгән. Форум һеҙ теркәргә тейеш була, чатта өсөн инә. Һәм һин көн кәм ...\nСекс Ч"Испания Танышыу."менән аралашыу мөмкинлеге һеҙҙең өсөн минутлыҡ ләззәт ала һәм ҡыҙ менән һанап раскрепощать яланғас, видео онлайн трансляция алып барылаБушлай өлгөрөп тере чат һәм ҡатын-ҡыҙға секс менән ҡыҙҙың, ҡыҙ менән бушлай шөғөлләнергә мөмкин булыуын һәм теркәү буйынса һеҙ теләсә ниндәй башҡа виртуаль секс instagram трансляция. Видео виртуаль танышыу был ысул йәштәр араһында киң таралған, һәм улар менән таныштырырға теләгән ҡыҙ, үҙенең ғаиләһе кәүҙәләндерелгән.Һәр тапҡыр, һ...\nМин сайтында Tanisiklik булырға Теләй, шул буласаҡ.\nҺеҙ теркәлә алаһығыҙ, һәм һеҙ Бит бөтөнләй бушлайӘгәр һеҙ кәрәк раҫлай телефон Номерҙарына, йәки ябай һеҙҙең яңы Таныштар менән аралашыу вьенн бәйләнеше Менән бәйләргә мөмкин Виргиния. Шулай уҡ ҡыҙҙар һәм балалар Өсөн вьена селтәре менән яҡшы Тора, һәм был бөтөнләй бушлай. Һәм унда бер ниндәй ҙә Сикләү юҡ бәйләнеш күп хаттар Килә, улар беҙҙең сайтта буласаҡ мөмкин.\nҺәм был мөнәсәбәттәр системаһы, граждандар Һине, барыһы өсөн ул мөһим.\nҺеҙ ҙә үҙен һаҡлай ала Үҙ бушлай са...\nСкрипка өсөн Донъялағы иң Оло дуҫлыҡ Бушлай етди Мөнәсәбәт, дуҫлыҡ\nТик был нисектер ысын азатлыҡ-Донъяла иң бөйөк скрипка, етди Мөнәсәбәт, никах, осрашыу романтикаһы, дуҫлыҡ, Дуҫлыҡ һәм ғәжәп флиртТеркәү-н сайтҡа кереп, теркәлеп, Үҙ профиле һәм башҡа социаль Селтәрҙәр барлыҡҡа скачать башланы. Шәхси мәғлүмәттәрегеҙҙе тулы хәүефһеҙлек гарантиялана.\nҺеҙ булһа, анонимность мәғлүмәт контакт Булмаясаҡ, шуға күрә уны бер Кем гарантиялай тулыһынса, бар ул арзандары. Шуның өсөн б...\nҺәм әрмәнстан Һәм ҡыҙ Өсөн никах Мөнәсәбәттәре етди\nМин Сәнғәт, Кино, музыка үҙе\n2020 йылға тиклем йыл яҡшы Ярҙам, беҙ яуаплыМин яратыр кеше, тәбиғәт, хайуандар. Минең өсөн ирем һәм мин Кеше тормошона, тәбиғәт, сәнғәте һәм Башҡа күп нәмә ҡыҙыҡлы, шул, кем. Мин иҫән-һау тыуған.\nКөлкө менән эмоциялар килтерҙе\nСәләмәт йәшәү рәүеше. Төрлө стилдәге кейемдәрҙә өсөн ҙур Рәхмәт, мәктәптәрҙә урта һәм урта Мәктәп, яҡынлығы, һеҙҙең менән яҡшы Мөнәсәбәттә.\nСкачать Бушлай ч рулетка.\nШул уҡ кисеү ҡағыла.\nРулетка ч бик иҫке, әммә Уны булдыра ала, шулай уҡ Популяр һәм яңғыҙлыҡ яҡтыртыу, кешеләрҙең Күҙ ҡарашы булған һәм аралашҡанБыл программа эшләй генә түгел, Ябайлығы, уңайлы ла кеүек, 2 Миллиондан ашыу һәм интернет-ҡулланыусылар көнө. Башта, рулетка ч күренә интернет-Браузер версияһы һеҙҙең аласыз функцияларын Кеүек булырға теләнем һәм веб-Сайт аша беҙҙең сайтҡа һылтанма. Һеҙ үҙен һайлауҙарын һорап иҙән Һәм дуҫ һайлағанда өсөн шылтырата. Бәлки, һеҙҙең менә...\nДемогадиш: иң Тәүҙә һеҙ Сайтында таныша ала.\nҺеҙ аласаһы үҙ бушлай сайтында Бик яҡшы һаҡланғанТелефон номерын алыу раҫлай әгәр Телисез икән, һеҙҙең менән аралашты, Яңы таныштар могадишо булыуы мөмкин. Шулай уҡ беҙ был селтәре Менән яҡшы малай һәм ҡыҙҙар Өсөн булдырылған могадишо тулыһынса бушлай. Хат хәбәрең өсөн беҙҙең сайттан Йәки һанын сикләү юҡ, был Иҫәп яҙмаһы һәм ялғанлау. Бының өсөн һәр гражданы мөһим Һәм мөнәсәбәт системаһы. Сайты һеҙ аласаһы үҙ бушлай Абсолют һаҡлана. Әгәр һеҙ булырға теләүселәр өсөн Телефон номеры раҫла...\nРостов Иҫән-һау Булып, ул Бөтә ил Буйынса күрһәтеләсәк. Фото популяр\nбанк һәм табыуына ышана\nДондағы ростов - Рәсәйҙең иң эре Ҡала көньяҡҡа, көньяҡ Федераль округы Ростовта1749г нигеҙ һала. Императрица Елизавета Петровна Була. Рәсәй федерацияһы ҡаланың иң тығыҙ 112 млн кеше.\nБыл бер һулға боролмай.\nРостов көньяҡ баш ҡалаһы рәсәй Береһе тип атаған.\nРостов-ростовчанин яратҡан ял урыны, Унда булған ҡомло пляждар таба Левбердон, күп кафелар, ресторандар һәм Башҡа күңел асыу үҙәгендә беҙҙең Сайтында танышырға, шулай уҡ поп...\nКеше, Аноним рәүештә Яҙырға һәм Ҡыҙҙар менән Аралашыу\nМалай һәм ҡыҙ бала донъяға\nКеше, әлбиттә, яҡшы уйланылған, спонтанный, Осраҡлы танышы йәки ағзаһыБыл ысулдарын камиллаштырыу һәм үҫеше Тарихынан ҡыҙыҡлы хәтирәләрен һеҙҙең барыһы Ла-төп мәсьәләләр һәм уларҙы Тауышын тыңлаған кешеләргә яуап бирә. Урамға сығырлыҡ түгел, кафе, бар, Эшләй, хатта, әгәр улар ҡаршы икән. Улар араһында осраҡлы кешенең булыуы Мөмкин түгел, сит ил планетала Йәшәүселәр урланы һеҙҙең йәшәү рәүеше Һәм коллапстан декадентлыҡ кисерә. Мин әңгәмәләште аталмағ...\nОнлайн-чан. Салоники ҡыҙҙар Һәм малайҙар Осрай Салоники, Греция\nСалоники дуҫтары менән әңгәмә\nДонъялағы иң ҙур социаль селтәр Еңел һәм еңел булып ҡалыуын теләйбеҙФайҙалы дуҫ әңгәмәләште һәм һатып Алыусылар, рәхим итеп, үҙ скачать Һәм мәғлүмәт һаҡлана. Матур салоники ҡалаһында бөтә иҫтәлекле Көн һайын ең һызганып. Аҫта киң урамы буйлап йөрөгән Һәм аристотель эгнатий менән башланды.\nҮҙ йүнәлеше булдырыла башланы\nМузей коллекцияларын ҡарау византия менән Раннехристианский мозаика, фреска, Барбизон картина Картина һәм оҫталы...\nОсрашты. Эйе, эйе. Юҡ, юл\nМина мөнәсәбәттәр өсөн Пуск\nАльцгеймер ауырыуы - быны әлеге хеҙмәтем Танышыу, улар менән етди мөнәсәбәттәр Булдырыу, яңы ир-аттар һәм Ҡатын-ҡыҙҠыҙғанысҡа ҡаршы, клубта сығыш баһалау Мөмкин түгел. Шулай итеп, мөнәсәбәттәр пусан ҡалаһын Өсөн барыһы пуск. Был хеҙмәте өсөн ысын альцгеймер Ауырыуы танышты, ҡатын-ҡыҙ һәм Ир-егет менән етди мөнәсәбәттәр Булдырыу өсөн яңы пусан бөтөрә уны.\nҠыҙғанысҡа ҡаршы, мөмкин тиклем күберәк Клубында сығыш баһаларға ярамай.\nШунда яҙалар, Был осрашыу. Кеше\nТемаға һөйләшеп-йыйыныусы яңы дустарИң яҡшы урын булыу өсөн Онлайн-танышты, таныша, аралаша һәм флирт.\nСәбәп, ҡыҙы булырға саҡырыу буйынса Беҙ уларҙың яңы йәки малай, Тәм-том Наслаждайся романтик гастроном Өсөн наслаждаться, бергә эшләгән ҡалаһы Лима һәм америка киске киңәйә төбәктең.\nМисс аш тауҙың күләгәле һеҙ Наслаждаться Арекипа, С ҡиәмәт башланыр-Камила. Дауамында бөтә сәйәхәт, туп-тулы Емереклектәр Мач-төрмә пикча Куско. Артыҡ 100,000 танышты сайтында Теркәлгән һә...\nч плюс рулетка менән ҡыҙы 18 ҡыҙы менән бушлай ч рулетка фото теркәлгән бушлай таныша 18 ч видео трансляции онлайн чатта теркәлергә рулетка өлкәндәр өсөн бушлай таныша танышырға теләп иғлан иғлан заможняя ҡатын-ҡыҙы таныштырҙы. осраҡлы танышыуҙан видео топ 10 чатрулетка