Ул бит берҙән-бер ине... » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар таҫмаһы » Ул бит берҙән-бер ине...\nУл бит берҙән-бер ине...\n19 ғинуарҙа Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театрында талантлы актер, драматург һәм педагог Илшат ЙОМАҒОЛОВтың тыуыуына 85 йыл тулыуға арналған хәтер кисәһе үтәсәк.\nУнда Башҡорт дәүләт академия драма театры, Салауат һәм Стәрлетамаҡ драма театрҙары артистары ҡатнашасаҡ, драма әҫәрҙәренән өҙөктәр уйналасаҡ һәм “Башватҡыс” фильмы күрһәтеләсәк (“Башҡортостан” киностудияһы, режиссеры – А. Йомағолов).\nМөһабәт кәүҙәле, асыҡ сырайлы, тура һүҙле – ошондай булып замандаштары хәтерендә һаҡлана был шәхес. Ул уйнаған ролдәр видеояҙмаларҙа ғына түгел, халыҡ хәтеренә лә уйылып ҡалған. Илшат Йомағоловтың билдәле ролдәре араһында Макбет, Прометей, Никита, Протасов, Треплев кеүек классик образдар ҙа, Закир («Ҡара йөҙҙәр», М. Ғафури), Аҡъегет («Ай тотолған төндә», М. Кәрим) һәм башҡа ғашиҡ геройҙар ҙа бар. Арҙаҡлы шәхесебеҙҙең “Семәрле тәхет” трагедияһы, “Юғалтыуҙар аша”, “Торналар ҡайта”, “Буш сәңгелдәк” драмалары киң билдәле. Ә уның “Нәркәс”е классик әҫәрҙәр иҫәбенә инде, 1968 йылдан бирле сәхнәнән төшмәй ҡуйыла. Тағы ла Илшат Хәлил улы байтаҡ артист өсөн яратҡан педагог. Ул Өфө дәүләт сәнғәт институтының театр факультетында уҡытты.\nСтәрлетамаҡ дәүләт драма театрын ойоштороуға күп көс һалған, драматург, актер, уҡытыусы булараҡ башҡорт театр сәнғәтенә бөтә ғүмерен арнаған Илшат Йомағоловтың хәтер кисәһендә ҡатнашып, уға булған хөрмәтебеҙҙе, һөйөүебеҙҙе тағы ла бер иҫбатлайыҡ.\nСығыу ваҡыты 17-01-2018, 13:49 | Ҡаранылар: 387\n«Етегән» фильмы Башҡорт драма театрында күрһәтеләсәк


Күңел — пак, йән — ҡәнәғәт » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Күңел — пак, йән — ҡәнәғәт\nКүңел — пак, йән — ҡәнәғәт 19.04.2013 // Йәмғиәт\nБарлыҡ диндәрҙең дә үҙ байрамы бар. Уларҙың һәр береһенә ҙур мәғәнә һалынған. Ғәҙәттә, бындай байрамдар ниндәй ҙә булһа берәй ваҡиғаға бәйле үткәрелә.\nОшо көндәрҙә барлыҡ донъяның мөьмин мосолмандары Мөхәммәт пәйғәмбәрҙең тыуған көнөн — Мәүлит байрамын билдәләне. Һауа торошоноң боҙолоп тороуына ҡарамаҫтан, район үҙәгенә алыҫтараҡ урынлашҡан ауылдарҙан да күпләп килделәр.\nТантананы Рамазан хажи Бикташев асты. Унан йыйылыусыларҙы мәртәбәле ҡунағыбыҙ Мәүлетдин ахун тәбрикләне, Ҡырмыҫҡалы ауылы мәсетенең имам-хатибы Ирек Әбүталипов аят уҡыны. Райондың үҙешмәкәр сәнғәт оҫталарының сағыу сығыштары, танылған артист Радик Динәхмәтовтың мөнәжәттәр көйләүе бер кемде лә битараф ҡалдырманы.\nИманды һаҡлауҙа ярҙамдары, ошондай күркәм сара ойошторғаны өсөн район хакимиәте башлығы Фәнзил Сыңғыҙовҡа, хакимиәттең мәҙәниәт идаралығы етәксеһе Гөлнара Әминеваға, имам-мөхтәсиб Рамазан хажи Бикташевҡа ҙур рәхмәт белдерәбеҙ. Бындай дини байрамдар милләтте һаҡлау, мосолман ҡәрҙәштәрҙе Исламға йәлеп итеү йәһәтенән ифрат әһәмиәтле. Улар йышыраҡ уҙғарылһын ине, тигән теләктәмен.\nМөхтәрәм мосолман ҡәрҙәштәр! Барығыҙға ла иҫәнлек-һаулыҡ, эшегеҙҙә уңыштар теләйем. Именлек, татыулыҡ булһа, илебеҙ тыныс торор, иншаллаһ. Киләһе байрамдарҙы ла шатлыҡ-ҡыуаныс менән ҡаршы алырға насип итһен.\nАвтор: Әфҡәт НИҒМӘТУЛЛИН, ветерандар ойошмаһы рәйесе. Ҡырмыҫҡалы районы, Шайморат ауылы.


Күп балалы ғаиләләргә ерҙе һайлап алыу мөмкинлеге бармы? | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nКүп балалы ғаиләләргә ерҙе һайлап алыу мөмкинлеге бармы?\n10 июня 2019 — 22:15 ГТРК «Башкортостан»\nӨфөлә йәшәүсе күп балалы ғаиләгә ете йыл сиратта торғандан һуң, ҡаланан 40 саҡырым алыҫлыҡта, бер ниндәй уңайлыҡтары булмаған ер бүлеме биргәндәр. Күп балалы ғаиләләргә ерҙе һайлап алыу мөмкинлеге бармы? Серебряниковтар ғаиләһендә өс бәлиғ булмаған бала тәрбиәләнә, уларҙың береһенең – мөмкинлеге сикләнгән. Шуға күрә Өфөнән 30 саҡырым алыҫлыҡта ятҡан Кушнаренко районы Иҫке Ҡамышлы ауылынан тәҡдим ителгән ер бүлеме беҙҙең өсөн яраҡһыҙ, тип белдерә ҡатын. Ғаиләлә мөмкинлеге сикләнгән бала тәрбиәләнгәнгә күрә Серебряниковтар был тәҡдимдән баш тартырға мәжбүр. Сабыйҙы даими табипҡа күрһәтеп торорға кәрәк. Ғәмәлдәге ҡануниәткә ярашлы, өс һәм унан да күберәк бала тәрбиәләгән, торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаж ғаиләләр бушлай ер бүлеме алырға хоҡуҡлы. Әммә ер барыһына ла етерлек түгел, шуға инвалид бала тәрбиәләгән Серебрянниковтар ғаиләһенә лә ер участкаһын ҡаланан ситтә тәҡдим иткәндәр. Юрист, депутат ярҙамсыһы Булат Сафин әйтеүенсә, күп балалы һәм физик мөмкинлектәре сикләнгән балалы ғаиләләргә ер бүлеме биреү тураһындағы закон төҙәтмәләр индереүҙе талап итә. Законға ярашлы, ер участкаһын рәсмиләштереү алдынан, урындағы үҙидара мотлаҡ рәүештә гражданиндан һәм уның ғаиләһенән ризалыҡ алырға бурыслы, ти ер һәм милек мөнәсәбәттәре министрлығы белгестәре. Әле республика күп балалы ғаиләләргә 18 меңдән ашыу ер бүлеме бирергә кәрәк. Ҡабаттан бушлай ер биреү айырым осраҡтарҙа, мәҫәлән тәбиғәт ғәрәсәттәренә тарып, биләмәне ҡулланыу осрағы булмағанда ғына бүленә ти, белгестәр.


Сәйәхәтсе Сания Сәғитова: "Ҡурҡыуҙы еңгән осраҡта ғына яңы ишектәр асыла"\nЕр йөҙөндә сәйәхәт итергә хыялланмаған кеше бармы икән? Юҡтыр. Хатта ғүмер буйы “ултыраҡ” тормош менән йәшәгәндәр ҙә ил-ер күреүҙән баш тартмаҫ ине, моғайын. Тик һәммәбеҙ ҙә сәйәхәткә сығып китә генә алмай. Ниҙәндер ҡурҡа, аҡса йә ваҡыт етмәүенә, донъя мәшәҡәттәренән арына алмауына һылтана. Ә инде ғүмерендә бер генә тапҡыр булһа ла сәйәхәт ҡылыу мөмкинлеге тыуһа, шул мәлде һағынып йәшәй кеше. Донъялағы иң өлкән автостоп сәйәхәтсе – Бөрйән районында тыуып үҫкән башҡорт ҡатыны Сания Мофаззал ҡыҙы Сәғитова ла шулай ти бит ана. Бына ул һис тә аптырап тормай, автостоп сәйәхәт ҡағиҙәһенә ярашлы махсус кейемдәрен кейеп, рюкзагын аҫып ала ла, фатирын бикләп, ҡайһы яҡҡа теләй, шул тарафҡа илткән федераль трассаға сығып баҫа. Өлкән йәштәге ханым өсөн сәйәхәт – йәшәү рәүеше лә, донъяға үҙенсәлекле ҡараш та, яңы белемгә, яңы асыштарға ынтылыш та, баһалап бөткөһөҙ тормош тәжрибәһе лә. Хаҡлы ялға сыҡҡас, үҙ аллы маршрут төҙөп, яңғыҙы ғына донъя гиҙә башлаған ошо ғәжәйеп аҡыллы, көләс йөҙлө ҡатын менән танышырға насип булды миңә күптән түгел. Тик шуныһы бер аҙ үкенеслерәк: быуындары һыҙлау сәбәпле, Сания апайҙың хәҙер биш йылға яҡын сәйәхәткә сыҡҡаны юҡ икән. Шулай ҙа тиҙҙән, дауаланыу ниәте менән, Израилгә барып ҡайтыу теләге ҙур. Хәрәкәт итеүе ауыр булһа ла, бөгөн дә әүҙем тормош менән йәшәй ул. Такси яллап, төрлө мәҙәни, ижтимағи сараларға ла, дуҫ-иштәренә ҡунаҡҡа ла барып ҡайта икән. Әле лә ул ҡупшы күлдәген кейеп, килешле генә муйынсағын тағып алған, сәй әҙерләп ҡуйған. Тутыйғоштары, өй турғайҙары моңло итеп һайрашып ҡаршы алды мине. Хужабикәләре уларға башҡортсалап матур-матур исемдәр менән өндәшә.\n“Ҡурҡыуҙы еңгән осраҡта ғына яңы ишектәр асыла...”\nҺатып алынған “права” менән Бөрйәнгә ҡайтып етеүем\nТәүге күргән кешеңдән, ғәҙәттә, ҡайһы яҡтан булаһың, тип һорайҙар. Сания апай ҙа тыуып-үҫкән төбәгем менән ҡыҙыҡһынды. Уның Бөрйән районының Иҫке Собханғол ауылынан икәнлеген белгәс, мин дә һеҙҙең кеүек урманлы, таулы төбәктән – Бөрйән, Белорет райондары сигендә ятҡан Ишембай Ҡолғонаһынан, тип яуаплайым.\n– Ҡолғона юлдарының туҙанын аҙ йотманым, туғаным. Юлда йөрөгәндә ҡыҙыҡ хәлдәргә тарыған саҡтар ҙа күп булды, – тип һөйләп алып китте ул. – Ирем менән айырылғандан һуң, Ишембайҙан үҙемә тейешле машинаны суд аша юллап алып ҡайтырға тура килде. “Права”ны һатып ҡына алғанмын. Руль артына ултырғаным да юҡ. Шулай ҙа, автомобилдең үҙемә тейеш икәнлегенә ышанғас, водитель танытмаһын һалып алдым. Күҙаллауҙарым раҫҡа саҡты. Бына “еңеү” менән ҡайтып барам. Руль артындамын. Тик нисек ҡайтып етергә? Бәхеткә күрә, ҡала ситендәге туҡталышта юл хәүефһеҙлеге хеҙмәткәре машина көтөп тора ине. Ишембайҙан “Петровскийға” (Петровск ауылы) ҡайтып барыуы икән. Машина йөрөтә белһәгеҙ ни, рәхим итегеҙ, тип уға хәлде төшөндөрөп бирҙем. Руль артына ултырып, миңә машина йөрөтөргә өйрәтә-өйрәтә килде ул. “Петровскийға” еткәйнек, бер ир кеше, Ҡолғонаға саҡлы ултыртмаҫһығыҙмы, тип туҡтата. Уныһы ла машинаһын бында ремонтҡа килтереп ҡалдырған шофер булып сыҡты. Әлеге юл хәүефһеҙлеге хеҙмәткәре, бына был апай тәүге тапҡыр руль артына ултырған, уны Ҡолғонаға еткәнсе өйрәтә-өйрәтә ҡайт, тип беҙҙе оҙатып ҡалды. Шулай итеп, сираттағы юлдашым Ҡолғонаға тиклем алып барып еткерҙе. Ә аръяғына инде үҙем ҡайтып киттем.\nСания апай көлә-көлә әлеге хәлде бәйән итте. Ошо тарих ҡына ла уның ни тиклем тәүәккәл булыуын дәлилләй. Шулай ҙа бындай ҡәтғи аҙымдарға барғансы төрлө һынауҙар, аяҡ салыуҙар, хыянат, ирҙән ҡағылып-һуғылып йәшәү кисерергә тура килә уға.\nИҫке Собханғолда туғыҙ балалы ишле ғаиләлә тыуып үҫә Сания апай. Бала сағынан бик отҡор булған ҡыҙҙы малай урынына йөрөтәләр. Атайым менән икәүләп ҡыйыҡ башын ябыуыбыҙ хәтерҙә, тип иҫләй ул бөгөн. Утын ярыу буйынса ла уға етеүсе булмай. Бер ай эсендә биш йыллыҡ утын әҙерләй инем, ти. Төрлө акробатик күнекмәләр яһарға ла оҫта була кескәй Сания. Уны хатта “һөйәкһеҙ Сания” тип тә йөрөтәләр. Клубта ниндәйҙер сараға бағышланған концерт була ҡалһа, уның акробатик номерҙары ла мотлаҡ программаға индерелә икән. Ҡыҙыҡһыныусан, тиктормаҫ ҡыҙ райондың иң алдынғы саңғысыһына ла әүерелә хатта. 11-12 йәшлек сағында саңғы ярышында ҡатнашыусыларҙы күҙәтеп торғанда уның да үҙен һынап ҡарағыһы килә. Тик бына саңғыһы ғына юҡ икән. Шунда кемдеңдер ике мертлы саңғыһын һорап алып, әсәһенең 37 размерлы кирза итеген кейеп, ярышта ҡатнашырға теләген белдерә. Һәм барыһын да хайран ҡалдырып, өлкәндәр нормативы буйынса районда икенсе урынды яулай. Ошо хәлдән һуң ҡыҙға йәтешле саңғы табып биреп, уны бер ярыштан да ҡалдырмай башлайҙар. Йәшен арттырып күрһәтеп, хатта республика кимәлендәге бәйгеләрҙә лә ҡатнаштыралар. Йүгереү буйынса республика кимәлендә ике тапҡыр беренсе урынды яулай ул. Ун биш йәшлек ҡыҙҙы, ниндәйҙер ферманың 19 йәшлек ҡош ҡараусыһы тип алдаҡ справка алып, үҙ йәшенән өлкәнерәктәр менән дә ярыштырырға уйлағастар, бер мертлыҡ ҡына буйлы ҡыҙҙы күреп, был беренсе класс уҡыусыһын нимә тип алып килдегеҙ бында, тип көлгән булалар икән унан. Етәксеһе иһә: “Ул беренсе класс уҡыусыһы һеҙгә нисек йүгерергә кәрәклеген күрһәтер әле хеҙер”, – тип кенә ҡуйған. Ысынлап та, Сания һуңғы йөҙ метрҙа бер үҙе йүгереп килеп етә. Һәм башҡалар уны күтәреп алып һауаға сөйөргә керешә. Шунан уны Курск ҡалаһына Рәсәй буйынса ярышҡа алып китәләр. Юллыҡ, тамаҡ ялғарлыҡ аҡса ла бирәләр. Унда үҫмер ҡыҙға туңдырма бик ныҡ оҡшап ҡала. Бөрйәндә бындай тәмлекәс булмағас, күҙе ҡыҙып, туҡтай алмай әллә нисәүҙе ашап ташлай. Тик һуңынан эсе бора башлай. Һөҙөмтәлә ярышта ҡатнаша алмай ҡайта. Бына шундайыраҡ хәлдәргә лә тарый ул.\n“Кеше, баҡһаң, ҡайғынан да бетләй икән”\n“Ни өсөндөр әсәйем үгәйһетте. Туғандарым да һис сәбәпһеҙҙән ситләтте”, – тип хәтерләй ул бөгөн. Уның ҡарауы, әсәһе яҡлап олатаһының бер туған һеңлеһе, ҡарһүҙ оҫтаһы Өммөхаят инәһе бик яҡын күрә үҙен. Яңғыҙ булғанғамы икән, йыш ҡына Иҫке Собханғолдан һигеҙ саҡрымда ятҡан үҙе йәшәгән Берлек промартеленә алып ҡайтып китер була. Йәйәүләп теге ауылдан был ауылға йөрөргә әүәҫлеге өсөн ул инәйҙе ауылсы тип атағандар. Кескәй Сания ла уға эйәрә. Ололарҙың хәбәрен йотлоғоп тыңлай. Үҙенә өс йәш кенә булһа ла барыһын да иҫендә ҡалдыра. Һүҙ байлығым ана шул Өммөхаят инәйемдән, ти ул. Һеңлеһе оҙаҡ ҡайтмай торһа, Мөхтәр ағаһы (фольклорсы-ғалим Мөхтәр Сәғитов) эҙләп килеп, санаға ултыртып алып ҡайтып китә икән үҙен. Уҡыуға бик шәп була Сания. Барлыҡ фәндәрҙән дә “бишле”гә генә өлгәшә. Етенсе класта тотош район китапханаһын уҡып сыҡҡан була ул. Айырыуса сәйәхәтселәр хаҡында китаптарҙы үҙ итә. Әллә нисәмә томды бер көн эсендә уҡып алып барып бирә. Географияны биш бармағы кеүек белә. Был йәһәттән ҡыҙыҡһыныуы ифрат ҙур була уның. Шулай ҙа тырыш ҡыҙ мәктәпте тамамлағандан һуң медицина университетына барырға ҡарар итә. Әммә унда бишенсе курста уҡып йөрөгән апаһы, ике аяғыңдың береһен баҫаһы булма тип, ниңәлер уны был аҙымдан тыйып ҡуя. Шул осорҙа Өфөгә Башҡортостандан сыҡҡан һәләтле балаларҙы Рәсәй вуздарына ҡабул итеү өсөн махсус комиссия ойошторола. Сания шунда имтихандар тапшырып, юғары балл йыйып, МДУ-ның химия факультетына үтә. Уҡыуҙар башлана. Мәртәбәле вузда белем алыуы оҡшай ҡыҙға. Тик күңелен һағыш биләп тик тора. Мәктәпте тамамлар алдынан атаһы үлеп ҡалған була. Әле булһа шул ҡайғынан арына алмай. Бынан тыш өҫтөнә кейергә йүнле-рәтле кейеме лә булмағас, башҡаларҙан тартыныбыраҡ йөрөй. Бер саҡ дәрес мәлендә литий таҙартып торғанда, ни ғиллә менәндер сәсенә ут тоҡанып китеп, толомоноң күпмелер өлөшө өтөлә. Сәсен ипкә килтерәйем тип бөҙрәханаға юллана студент ҡыҙ. Аулаҡ саҡҡа тура килә. Сәс киҫеүселәрҙең икеһе лә буш. Береһе йәш кенә, икенсеһе өлкәнерәк. Йәшерәге уның сәсен тарай башлағас, һағайып, икенсеһе яғына барып әкрен генә ниҙер бышылдай. “Эй, балаҡай, тегендә әсәй тәрбиәһендә йәшәгән, хәҙер яңғыҙы, уҙа барһа 15 йәштер инде үҙенә”, – тип быны йәлләйҙәр икән. Был икәүҙең тел төбөнән ул үҙенең ғүмерендә тәүге тапҡыр бетләгән булыуын аңлай. Ҡауаҡлаған ғыналыр тип, һуңғы арала башы ҡысыуына әллә ни әһәмиәт бирмәй йөрөгән булған икән. Оялышынан үҙен ҡайҙа илтергә белмәгән ҡыҙ сәсен ул-был иттерә һала ла, аҡсаһын түләп, тиҙ генә бөҙрәхананан сығып йүгерә. Бәхетенә күрә, яҡындағы кибеттә бет тарағы булып сыға. Шуны һатып алып ҡайтып, беттәрен тарап төшөрә. Иптәш ҡыҙы менән һеркәһен дә һыталар. Тик ҡыҙҙың күңеле тамам төшә. Баҡһаң, ҡайғынан да кешенең башы бетләй икән ул, тип һөйләй Сания апай. Бындай меҫкен хәлгә ҡалып йөрәгәнсе ҡайтып китеүең яҡшы тип, Мәскәүҙә аспирантурала уҡып йөрөгән Мөхтәр ағаһына ла әйтеп тормай, барлы-юҡлы әйберен тейәп Өфөгә юллана ла, ауылға ҡайтырға оялып, химзаводҡа эшкә урынлаша ул. Һуңынан буласаҡ тормош иптәше, Бөрйән районынан Фәрит исемле егет менән дуҫлашып китә. Күп тә тормай, йәштәр өйләнергә ҡарар итә. Нефть институтын тамамлаған Фәритте Үзбәкстан тарафтарына эшкә ебәрәләр. Йәш ғаилә шунда күсеп китеп туғыҙ йыл йәшәп ҡайта. Әммә тормош иптәшенең эсеүе, ҡатынына ҡул күтәреүе сәбәпле, ғаиләләре тарҡала. Ике балаһын бер үҙе аяҡа баҫтыра Сания апай.\nАвтостоп менән йөрөргә тормош үҙе мәжбүр итә\nЭҫе һауалы Үзбәкстандан ҡайтҡас, урманда умарталыҡта эшләгеһе килә ҡатындың. Ике балаһы менән ярты йылға Павловкаға килеп ҡортсолоҡ буйынса уҡып та ҡайта Сания Мофаззал ҡыҙы. Бында инде төркөмдөң әсәһенә әүерелә ул. Оҫта ойоштороусы булараҡ танылған апайыбыҙ йырлаған, бейегән егет-ҡыҙҙарҙан төркөм төҙөп, концерттар ҙа ҡуйып йөрөйҙәр әле. Уҡыу йортонда эшкә ҡалырға ла өгөтләйҙәр уны, әммә Сания апай ризалашмай. Бөрйәнгә ҡайтып китеп, ҡышҡа ҡарай бал ҡорттарын ҡабул итеп ала. Һәм шул уҡ йылды улы бик ҡаты ауырып китә. Дауаханала ятҡан сағында йылыға индерелгән, тейешле шарттарҙа ҡалдырылған булһа ла, ҡорттары ҡырылып бөтә. Шул сәбәпле ул эштән ҡыуыла һәм уға ҡарата енәйәт эше лә асыла. Артабан бер ҡайҙа ла эшкә алмай йонсоталар. Ә улы ысынлап та ныҡлы сирләгән була. Менингит тигән диагноз ҡуялар. Һауығып ҡына китһен инде тип, балаһының туҡланыуына етди баҫым яһай, тауыҡ, балыҡ һурпаһынан, йәшелсә-емештән өҙмәй. Табиптарҙың тырышлығы ла, үҙенең өҙгөләнеүе лә бушҡа китмәй. Улы аяҡҡа баҫыуын баҫа, тик барыбер һауығып бөтмәй. Анализдары ҡайһы ерендәлер елһенеү барлығын күрһәтә. Тик дөрөҫ кенә диагноз ҡуя алмайҙар. Сания апай уны Мәскәү табиптарына күрһәтмәксе булып, тәүге тапҡыр автостоп менән юлға сыға. Хәлен аңлаусылар табыла. Яҡшы кешеләрҙең ярҙамы менән улар баш ҡалаға барып етә. 1980 йылда була был хәл. Мәскәүҙә йәйге олимпия уйындары барған саҡ. Улар олимпия ҡаласығына килеп бер төн йоҡлап сыға. Аҡсалары иҫәпле булғас, артабан нисек тә булһа бушҡа ҡунып йөрөрлөк урын табырға кәрәклеген аңлаған Сания апайҙың күҙенә “Загорск ҡалаһында ауыл хужалығы техникумына ситтән тороп уҡыу бүлегенә абитуриенттар ҡабул ителә” тигән иғлан салынып ҡала. Ул ҡайҙа барһа ла барлыҡ документтарын үҙе менән йөрөтөргә күнеккән икән. Аптырап тормай, шунда документтарын алып барып тапшыра. Уларҙы биш ҡатын йәшәгән бүлмәгә индереп урынлаштыралар. Иртәгеһен иртә менән электричкала улын йәнә Мәскәүгә алып китә тәүәккәл ханым. Ул саҡта түләүле дауаханаларҙа бары профессорҙар, академиктар ғына эшләй ине, тип һөйләй Сания апай. Хәлен аңлатып биргәс, малайын бушлай тикшерергә булалар. Мәскәүҙә елһенеүҙең бауырында булыуын билдәләп, шунда уҡ Красноусол шифаханаһына юллама тотторалар. Уҡыу йортонда имтихандар мәле етмәгән була әле. Имтихан тотор өсөн сирле балаһын ҡалдырып ҡабат Мәскәүгә килеп йөрөүе ауырға төшөр тип, техникум хеҙмәткәрҙәре уларҙы алдан уҡ тапшырып ҡайтырға тәҡдим итә. Өс фәндән дә “өслө”гә тапшырһаң да үткән тип иҫәпләнәсәкһең, тиҙәр. Сания апай ризалаша һәм барлыҡ имтихандарҙы ла “бишле”гә тапшырып, уҡыу йортона ҡабул ителеп, методичкалар алып ҡайтып китә. Һуңынан ике тапҡыр сессияға килеп, техникумды уңышлы тамамлап зоотехник-умартасы танытмаһын ала. Ә был юлы ҡайтышлай уҡ улын өс айға Красноусол шифаханаһына урынлаштыра. Ара алыҫ булһа ла, аҙна һайын балаһы янына килеп йөрөй әсәй кеше. Юл әлеге лә баяғы шул Ҡолғона, Петровск аша. Ялан яғына сыҡҡас та водителдәрҙең иғтибарын йәлеп итеү өсөн хәйләле алым ҡуллана ул. Юл сатында сағыу күлдәк, ҡара күҙлек кейгән, иренен ҡып-ҡыҙыл итеп буяған, ҡулына ул саҡта бик һирәктәрҙә генә булған “Три слона“ маркалы япон ҡулсатырын тотҡан килеш баҫып тора икән хәҙер. Водителдәр, ысынлап та, был ымһындырғыс ханымды иғтибарһыҙ ҡалдырмай. Шуны ғына көткән Сания апай, йәһәт кенә машинаға ултыра ла, хәлен аңлатып бирә. Юл сатында торған ҡатындың һис тә еңел холоҡло түгеллеген, улы янына ашыҡҡаны өсөн генә ошондай хәйләгә барыуын белгәс, ихтирам йөҙөнән шифахананың үҙенә үк алып барып ҡуялар икән уны.\nМалайы яйлап һауығып китә. Сания апай һатыу өлкәһенә эшкә урынлаша. Әммә тормош иптәше менән бергә йәшәгән саҡта ҡайтып төпләнгән леспромхоз йорто иҫкерә. Әленән-әле һыу баҫҡас, тора-бара йәшәрлек хәлдә булмай башлай. Тик леспромхозда эшләмәгәс, уларға яңы фатир бирергә теләмәйҙәр. Законды яҡшы белгән Сания апай үҙ аллы комиссия төҙөп, уларҙы берәм-берәм йортона саҡырып, өйҙөң ысынлап та йәшәргә яраҡһыҙ икәнлегенә ҡул ҡуйҙыра. Айырым-айырым саҡырыуының сәсәбе шунда: күмәкләп килһәләр, береһе арҡыры һүҙ һөйләй башлаһа, ҡалғандары ла уны ҡеүәтләйәсәк тигән фекерҙә була ул. Шулай итеп, был юлы ла аҡылын эшкә егә. Тик, йорто йәшәүгә яраҡһыҙ тип табылһа ла, уларға фатир бирергә йыйынмайҙар. Сания апайҙың мәсьәләне хәл итеүҙе үҙ ҡулына алмай сараһы ҡалмай. Бер өйҙөң буш тороуын белгәс, аптырап шуны баҫып сығырға тура килде, тип һөйләй сая ҡатын. Уны был аҙымы өсөн ғәйепләп, йорттан сығарырға теләйҙәр, әммә Сания апай бирешмәй: “Ике балалы ҡатынға үҙегеҙ фатир табып бирергә тейеш инегеҙ. Һеҙ ҡыбырламағас, үҙ хәлемде үҙем хәл иттем инде”, – тип ҡаты тора. Ул йортто рәтләүгә күпме аҡса сарыф ителеүен иҫәпләп, яҙып барып, һуңынан бер нисә йыл буйы квартплата түләмәнем, ти ул. Тәүәккәллегем шунандыр: ғүмер буйы иҙелеп йәшәү ялҡытты. Үҙең өсөн көрәшмәйенсә ярамай. Шуға ла мин бирешмәҫкә булдым, ти ҡыйыу ҡатын.\nХаҡлы ялға сыҡҡас ауылда йәшәүе ауырға тура килер тип, Сания апай бар мөлкәтен һатып, Өфөгә килеп төпләнә. Тәүге йылдарҙа башлыса сауҙа өлкәһендә эшләй.\n“Юлға сыҡҡанда барыһына ла әҙер булырға кәрәк...”\nСәйәхәткә сығып китеү ҡурҡытманымы һуң, тип ҡыҙыҡһынам. Ҡурҡыу була, әммә уны еңеп өйрәнергә кәрәк. Шул саҡта ғына яңы мөмкинлектәр, яңы ишектәр асыла, ти Сания апай.\n– Фанера заводында эшләгәндә өйгә төнөн йәйәүләп ҡайтырға тура килгән саҡтар ҙа йыш була торғайны. Ҡала урамында кем генә йөрөмәй. Иҫеректәр, башҡа шикле әҙәмдәр ҙә осрап һүҙ ҡуша. Ә мин ҡурҡыуымды еңәм дә, уҫал итеп, нимә текәләһең, бына сумкамды тотош, көнө буйы эшләп йонсоғанмын, тим. Ҡурҡҡанды һис һиҙҙермәйем, – тип һөйләй ул.\nСит илгә йөрөй башлағас, кем һиңә ундай идея бирҙе, тип һорайҙар икән унан таныштары. Ысынында иһә уға бер кемдең дә идея биргәне юҡ. Барыһын да ул үҙе уйлап таба, үҙе тормошҡа ашыра. Хаҡлы ялға сыҡҡас, ҡайҙа булһа ла урынлашып, бер аҙ эшләп ала ла, сәйәхәткә сығып ике-өс ай самаһы йөрөп ҡайтыуҙы ғәҙәтенә индерә. Юлға сыҡҡанда барыһына ла әҙер булырға кәрәк, ти Сания апай. Төрлө хәлгә тарыуың ихтимал. Теге мәлдә улы менән Мәскәүгә барып ҡайтҡандан һуң уҡ сәйәхәттең тап ошо алымын яйлап үҙләштерә башлай ҡатын. Ул саҡта был аҙымға тормош уны үҙе мәжбүр итә. Әммә тора-бара автостоптың экстремаль спорт төрө икәнлеген аңлағас, сәйәхәттең бындай алымының нескәлектәрен өйрәнеп алғас, үҙенең хоҡуҡтарын белгәс, ул тағы ла дәртләнеберәк китә. Сәйәхәтсенең кейеме махсус талаптарға яуап бирергә тейеш. Өҫтә һары куртка йәки футболка, аҫта ҡара салбар була. Башта – кепка йәки панама. Машинаны баш бармаҡты күтәреп туҡтатаһың. Автостоп сәйәхәтсегә романтизм, авантюраға әүәҫлек, әрһеҙ, ҡыҙыҡһыныусан булыу кәрәк. Сания апайҙа быларҙың бөтәһе лә бар. Машинаны, ғәҙәттә, йә бензоколонка, йә ашхана, йә боролоштарҙа туҡтатаһың. Әммә юлда йөрөгәндә яҙылмаған ҡанундар ҙа була. Шуларҙы үтәргә тырышырға кәрәк. Әйтәйек, ниндәйҙер ашхана янына килеп туҡтаған водителгә тамаҡ ялғап сыҡҡас ҡына мөрәжәғәт итеү хәйерле. Ул сығыуға бөтөн хәжәттәреңде үтәп ҡуйған булырға тейешһең, сөнки водитель ризалыҡ бирһә, уны көттөрөп тормайынса, йәһәт кенә машинаға инеп ултыра һалыу талап ителә. Юлдашыңдың йөҙ-ҡиәфәтенә ҡарап кәйефен аңларға өйрәнәһең. Кәрәк икән, шунда уҡ әңгәмәгә ҡушылып китергә әҙер булыуың яҡшы. Кәрәкмәгән урында өндәшмәйһең. Юлда авария хәле килеп тыуып, ғүмереңә хәүеф янаһа ла ҡысҡырмайһың, үҙеңде тыныс тотаһың. Водителгә бер ниндәй ҙә ауырлыҡ тыуҙырмайһың. Күберәк йылмайырға кәрәк икән. “Туҡтамай үтеп китһәләр ҙә ауыҙымды йырып ҡалам. Сөнки кешеләр, ғәҙәттә, алыҫ юлға бер нисә машинала иптәшләшеп сыға. Телефон йәки рация аша бер-береһенә ана шунда ҡыҙыҡ ҡына бер пассажир тора, шуны ултыртып ал, тип хәбәр итеүҙәре ихтимал”, – ти юл йөрөү нескәлектәрен яҡшы белгән ҡатын. Водителдәр сәйәхәтсене юлда төшөрөп ҡалдырмай, ә уға кәрәкле йүнәлеш менән барыусы икенсе берәйһенә ултыртып ебәрергә тырыша, ашханаға индереп ашатып та сығара икән. Хатта ихтирам йөҙөнән, мәгеҙ, минән әҙ генә булһа ла ярҙам тип, аҡса биреү ҙә ғәҙәти хәл, ти. Сания апайҙы хәҙер барлыҡ юл янындағы кафеларҙа тиерлек танып бөткәндәр. Өлкән йәштәге автостоп сәйәхәтсе булғанғамы, уға барыһы ла ихтирам менән ҡарай. Ашхана иҫәбенә ашатып та сығаралар. Байтаҡ йылдар элек Ҡытайға юл тотҡанда, Иркутск янында бер кафеға инеп тамаҡ ялғағандан һуң, тәҡдимдәр һәм теләктәр дәфтәренә: “Ашханағыҙ бик оҡшаны, персоналдар итәғәтле, ризығығыҙ тәмле. Әммә минең кеүек өлкән йәштәге автостоп сәйәхәтсе өсөн хаҡтар ҡиммәтерәк. Иҙелгән картуф менән сәй алырлыҡ ҡына мөмкинлегем булды. Шулай ҙа рәхмәт! Иҫән-һау эшләгеҙ!” – тигән яҙыу ҡалдыра. Ҡайтҡан саҡта ошонда уҡ туҡталырға тура килә уға. Был юлы инде уны танып, шунда уҡ, ашхана иҫәбенә тип, алдына эҫе аш килтереп ултырталар. Кафе хужаһы ла эш урынында булып сыға. Ул Сания апай янына килеп бик итәғәтле итеп таныша һәм, сәйәхәтсе ҡатын уңайһыҙланып баш тартһа ла, уның алдына үҙҙәре иҫәбенә йәнә бер нисә төрлө аҙыҡ килтереп ултырта. Бының менән генә сикләнмәй йомарт хужа: яңы танышына мул ғына итеп күстәнәс һалып, уға кәрәкле йүнәлештәге машина табып ултыртып, аҡса ла биреп оҙатып ҡала. Бына шундай яҡшы кешеләр йыш осрай икән Сания апайға. Эйе, аламалары ла тап булып тора, тик сәйәхәтсе ундай хәтирәләрҙе күңелендә һаҡламай. Юлға сыҡҡанда үҙе менән ҡасандыр һатыусы булып эшләгәндә кәрәкһеҙ тип табылған пионер значогын, башҡорт сувенирҙарын, ҡурай, Башҡортостан флагын алып йөрөй.\nӘйткәндәй, Сания ханым Башҡортостан буйлап та сәйәхәт итергә ярата. Был осраҡта ла шул уҡ автостоп алымына өҫтөнлөк бирә. Элегерәк беҙҙәге водителдәр, үҙҙәрен әллә кемгә ҡуйып, юлда торған кешене һанламаҫҡа тырыша ине. Әммә мин барыбер туҡтатыу сараһын таба торғайным, ти Сания апай. Йәнәһе, уны туҡтатырға йыйынмаған кеше һымаҡ торам да, яҡынлағас ҡына тәгәрмәсенә төртөп күрһәтәм. Шулай итһәң, улар бер-бер хәл булдымы икән тип туҡтай ҙа, төшөп тәгәрмәстәренә тибеп ҡарай. Барыһы ла һәйбәт тә һуң, ниңә туҡтаттығыҙ әле һеҙ, тиһәләр, көлә-көлә, тәгәрмәстәрегеҙ бөтәһе лә бер яҡҡа ғына әйләнә тип әйтергә теләгәйнем, тип һүҙҙе шаяртыуға борам. Юморҙы аңлаған кеше булһа, һүҙ ялғанып китә һәм улар мине нисек ултыртып алғанын һиҙмәй ҙә ҡала, ти Сания апай. Таныш булмаған ауылға барып төшһә, берәй арыу ғына, төтөнө аҡ ҡына булып сыҡҡан өйҙө һайлап ала икән ул. Ҡара төтөн сыҡҡанына бармай. Һүрән генә төтөн сыҡҡан өйҙә әллә ҡасан аш бешкән, сәй ҡайнаған була, ти ул. Сәйәхәтсе ҡатын аптырап тормай, шунда берәй бала-сағаны туҡтата ла, бынауы өйҙә шул ҡоҙам йәшәй бит әле, тип һораған була икән. Ә тегеһе, юҡ, инәй, унда шул ағайҙар йәшәй, ти. Бәй-бәй, ҡатыны шул түгелме ни әле, тип һаман төпсөнә икән ул. Юҡ, ҡатынының исеме шулай тип әйтә икән тегеһе. Сания апайға ошо ғына кәрәк тә. Хәҙер ул хужаның да, хужабикәнең дә исемен белә. Йорттарына хужаларға исемләп, һаумыһығыҙ, фәлән ҡоҙа һәм фәлән ҡоҙаса тип өндәшеп барып инә ала. Тегеләре, әлбиттә, аптырап ҡала. Ә ул тиҙ генә бәләкәй сумкаһын хужабикәгә тоттора ла, ҡомғаныңды бир әле, ҡоҙаса, батшалар йәйәү йөрөй торған урынға барып киләйем, ти. Хужабикә ҡомғанға һыу ҡойоп бирә. Ә Сания апай яйлап уларҙың кәртә-ҡураһы менән танышып йөрөп сыға. Өйгә инеүенә сәй табыны әҙер була инде. Ул һаман да үҙенә һорау бирергә ирек ҡуймай, хужа менән хужабикәнән донъя хәлдәре хаҡында белешеү менән була. Тегеләр иһә, һеҙ ҡайһы яҡлап ҡоҙаса әле беҙгә, тип һорарға ҡыймайҙар. Һуңынан ул: “Мин Сания булам. Бөрйәндә тыуып үҫкәнмен. Шулай донъя гиҙергә яратам. Ҡоҙа менән ҡоҙаса тип өндәшеүем шунан ғибәрәт: беҙҙең яҡтың егеттәре һеҙҙән кәләш ала, ҡыҙҙарыбыҙ һеҙгә килен булып төшә, шулай булғас, бөтәбеҙ ҙә ҡоҙа менән ҡоҙасалар инде”, – тип үҙе менән таныштырып ҡуя икән.\nБына шундай һис ниндәй осраҡта юғалып ҡалмаҫ аҡыллы ла, зирәк тә, сос та ҡатын ул донъяның иң өлкән автостоп сәйәхәтсеһе Сания Мофаззал ҡыҙы Сәғитова. Шулай булмаһа, 35-тән ашыу илде япа-яңғыҙы йөрөп сыға алыр инеме һуң ул?! Ә бит сит илдә үҙебеҙҙәге ише ҡоҙа менән ҡоҙасанан һалдырып ҡына һөйләшеп булмай. Ниндәй ҙә булһа илгә барғас, ҡунаҡханаға түгел, урында йәшәгән берәй ғаиләгә инеп ҡунырға тырыша. Сөнки уға шунда йәшәүсе халыҡтың ғөрөф-ғәҙәтен, мәҙәниәтен, милли ризыҡтарын, ғаиләлә үҙ-ара мөнәсәбәтен күреү мөһим. Бер ерҙә лә юғалып ҡалмай, кәрәк икән немец, кәрәк икән инглиз телендә икмәк-тоҙлоҡ булһа ла аралаша белә. Ғәрәп илдәрендә фарсы, ғәрәп телдәрендә һөйләшә. Испан телен өйрәнеү өсөн ике йыл Испанияла ла йәшәп ҡайта ул. Әйткәндәй, уны йыш ҡына япон ҡатыны тип уйлайҙар икән.\nИғтибар итһәгеҙ, Сания апайҙың күргән-кисергәндәре, теге йәки был осраҡта файҙаланған алымдары һәр кемгә ярҙам итә ала. Уның ғүмер юлы үҙе бер тормош мәктәбенә тиң. Ошо арала ул үҙенең тормошо һәм сәйәхәт мәлендә күргән кисергәндәре хаҡында күләмле китап яҙыуға тотонмаҡсы. Хоҙай насип итһә, уның был мауыҡтырғыс китабын уҡып кинәнергә лә насип булыр әле беҙгә.


Эх, ҡымыҙы, ҡымыҙы!\n«Өфө» дәүләт ат һарайы заводы тоҡомло айғырҙар үрсетеү менән бергә ҡымыҙ ҙа бешә. Әлегә уның күләме тәүлегенә 100 литрҙан ашыу ғына. Предприятие үҙ иҫәбенә тағы ла бер ҡымыҙ цехы төҙөй. Коллективтың ниәте - бейә һөтөн киптереп, йыл әйләнәһенә ҡымыҙ менән тәьмин итеү.\n«Геккон» ҡушаматлы сабыш атын бөгөн саф һауаға сығарғас ул берәүҙе лә һыбай мендермәне. Үҙенең элиталы икәнлеген аңлайҙыр, күрәһең. Йәйәүләп кенә йөрөп килергә булды ул. Ә инде уның «Опричник» тигән тоҡомдашының киреһенсә, кәйефе яҡшы. Ташлы юлдан үтеүҙән дә, ат өйрәтеүсе Екатерина исемле ҡыҙҙы ултыртып бер елдереп сабып килеүҙән дә баш тартманы ул.\nИсеме тәү ҡарашҡа ҡатлаулыраҡ яңғыраһа ла, «Өфө» дәүләт ат һарайы заводы республиканың иң оло предприятиеларынан һанала.\nБашҡортостанда бөгөн йөҙ иллеләп фермала ҡымыҙ эшләнә.Бының өсөн 8 мең баш бейә тотола. Был өлкәлә иң алдынғы хужалыҡтарҙың береһе - «Өфө» дәүләт ат һарайы заводы ның 170 йылға яҡын тарихы бар. Бөгөн бында тәүлегенә центнер ярым ҡымыҙ етештерелә.\nСабыш атттарынан айырмалы рәүештә, бындағы бейәләр баҫалҡы тормош менән йәшәй.Уларҙың төп бурысы ваҡытында ҡолонларға һәм ҡымыҙ өсөн көнөнә ике тапҡыр һөт бирергә.\nҠымыҙ ҙур күләмдә етештерелмәй. Юғары технология буйынса был завод сығарған шифалы эсемлектең даны республикала киң билдәле. Әммә ҡымыҙ баш ҡала, уның тирәһендәге ауылдарҙан ары китеп өлгөрмәйенсә, көнөндә һатылып бөтә.\nОҙаҡ йылдар эшләп килгән ҡымыҙ цехы янында яңырағы барлыҡҡа килде. Уны предприятие үҙ иҫәбенә төҙөтә. Заводтың ҡеүәтен тағы ла арттырыу ниәте бар. Бының өсөн конторала ла эш ҡайнай. Партнерҙар, клиенттар менән һөйләшеүҙәр бара. Ике йылдан 170 йыллығын билдәләйәсәк «Өфө» дәүләт ат һарайы заводының архив кенәгәләре тикшерелә, яңыртыла. Былары инде сираттағы китапты яҙыу өсөн. Әлегә инде завод өсөн «максимум программаһы» - яңы цехты төҙөү. Бейә һөтөн киптереп йыл әйләнәһенә эшләй башлағас ШОС-БРИКС саммиты көндәренә күпләп ҡымыҙ етештереп буласаҡ.


«76-сы белем биреү үҙәгендә» 1-11 класс уҡыусылары араһында «Халыҡтар дуҫлығы» фестивале үтте\nФестивалдең төп маҡсаты - һәр милләтттең милли байрамдары, йолалары, ғөрөф-ғәҙәттәре менән таныштырыу.\nШәйғәрҙәнова Әлиә Иршат ҡыҙы, «76-сы белем биреү ү... 22.02.2018 154 просмотров\n«Халыҡтар дуҫлығы» фестивале ике көн дауамында барҙы. Беренсе көндө башланғыс класс уҡыусылары үҙҙәренең сығыштары менән таң ҡалдырһа, икенсе көн 5-11 класс уҡыусылары үҙҙәре һайлаған милләттең мәҙәниәте менән таныштырып, тѳрлѳ халыҡтарҙың милли йырҙарын йырланылар һәм бейеүеҙәрен бейенеләр. Байрамда ҡатнашыусы һәр класс уҡыусылары сараға ихлас әҙерләнгәйне. Әлбиттә, был сараға ата-әсәләр ҙә йәлеп ителде. Күҙҙең яуын алырлыҡ милли костюмдар һәм балаларҙың үҙ образдарын килешле итеп башҡарыуҙары һоҡландырҙы. Фестиваль бик күңелле һәм ойошҡан барҙы. Унда балалар башҡорт, рус, татар, украин, мари, ҡаҙаҡ милләттәренең мәҙәниәтен сағылдырып, ҡала-районыбыҙҙа йәшәүсе халыҡтар дуҫлығын тағы бер ҡабат иҫбатланы.\nФестиваль булғас, уның еңеүселәре лә табылды, улар төрлө номинацияларҙа баһаланды һәм дипломдар менән бүләкләнде. Ә Гран-при еңеүселәре район «Халыҡтар дуҫлығы» фестивалендә ҡатнашыу бәхетенә эйә буласаҡ.\n«Беҙҙең республикала 100-гә яҡын милләт йәшәй. Бѳгѳнгѳ фестиваль милләттәр мәҙәниәтен балҡышын хәтерләтә һәм халыҡтар дуҫлығын нығыта. Ҡала-районыбыҙҙа йәшәүсе милләттәр ҙә бер бѳтѳн булып, татыу йәшәргә тейеш. Берҙәмлек тойғоһон беҙ балалар күңеленә кескәй саҡтан уҡ һеңдерергә бурыслы,” - тине фестивалде тамамлап, белем үҙәге етәксеһе Марина Анатолий ҡыҙы Алифанова.


Һоҡланғыс һөҙөмтәләр » "Урал" гәзите\nҠыш айҙары мәҙәни-ял учреждениеларының ижади коллективтары өсөн, ысын мәғәнәһендә, ҡыҙыу булды. Халыҡ һәм өлгөлө исемдәрен яҡлау ике этапта үтте. Беренсеһендә хор, вокал, инструменталь, хореография, фольклор коллективтары үҙ көсөн һынаһа, февраль аҙаҡтарында, үҙешмәкәр сәнғәттә театралдар үҙ исемдәрен аҡланы.\nАсы ауыл мәҙәниәт йорто театры (етәксеһе Й. Сәлимйәнова) башҡорт дра- матургияһы классигы Флорид Бүләковтың “Эй, мөхәббәт, мөхәббәт” пьесаһын сәхнәләштерҙе. Район мәҙәниәт йортоноң “Елмәрҙәк” театры (С. Мырҙағәлина) Әлиә Саматованың “Кәкүк” повесы буйынса постановка ҡуйҙы. Ике спектакль дә Ғаилә йылын үткәреүҙә лайыҡлы ижади өлөш индерҙе.\nҠала Мәҙәниәт һарайының “Ирәмәл” халыҡ театры (Г. Ғилманова) жюри хөкөмөнә Мостай Кәримдең “Ҡыҙ урлау” комедияһын һәм йәш тамашасы театры Корней Чуковскийҙың “Муха-Цокотуха” әкиәте буйынса интерпретация (пьеса авторы - А. Кулюшин, режиссер - Э. Ладесов) тәҡдим итте. Әлбиттә, Мәҙәниәт һарайын техник, музыкаль, вокаль, хореография яғынан ауылдыҡылар менән сағыштырып булмай, бында арсенал тулы ҡеүәттә ҡулланылды. Һөҙөмтәлә, Йәш тамашасы театры Учалы ҡалаһында үтәсәк “Алтын тирмә” театр конкурсының йомғаҡлау этабында ҡатнашасаҡ. Ә театрҙың актрисаһы Анастасия Рыжкинаны Өфө дәүләт сәнғәт академияһы доценты, Башҡортостандың халыҡ артисы, жюри ағзаһы Азат Нәҙерғолов курстарына саҡырҙы. Ул театрҙың эшенән ҡәнәғәт ҡалды.\nАуылдың театр сәхнәһе йәш таланттарға ҙур сәнғәткә сығырға юллама бирә. Район мәҙәниәт йорто тәрбиәләнеүсеһе Айбулат Ғарипов - Мәскәү театр училищеһы студенты. “Кәкүк” спектаклендә мөһим ролдәрҙең береһен башҡарған Нәфис Сәғитуллинды ла билдәләргә була. Мәҙәни сараларҙа актив ҡатнашҡан Айлина Камалетдинова - Мәхмүт мәҙәниәт йорто йондоҙсоғо. Киләсәктә Нәфис һәм Айлина уҡыуҙарын театр уҡыу йорттарында дауам итергә уйлайҙар. Уңыштар уларға.\nАуыл театрҙарының конкурс спектаклдәре тематикаһы, актер мөмкинлектәре буйынса төрлө. Шулай ҙа ауылдыҡылар тәбиғи бер ҡатлылығы һәм эскерһеҙлеге менән айырылып тора. Балалар коллективтары араһында “Теманың актуаллеге өсөн” номинацияһында Рысыҡай мәҙәниәт йорто билдәләнде. “Ике һайыҫҡан” спектакле менән Йөйәк мәҙәниәт йорто III урында. II урынды ике коллектив - “Опять двойка” постановкаһы менән Тирлән, “Кисер мине, әсәй” спектакле менән Мәхмүт мәҙәниәт йорттары бүлеште. Мостай Кәримдең “Әтәс тирмәне” спектакле ишлеләргә I урын килтерҙе. Лайыҡлы Гран-при Туҡан мәҙәниәт йортонда. Самуил Маршактың “Теремок” әкиәте буйынса ҡуйылған инсценировкала йәш артистарҙың тырышлығын режиссер Александр Петровтың эшләгән декорациялары тулыландырҙы.\nӨлкән коллективтар араһында “Үҙ тамырҙарыбыҙға тоғролоҡ өсөн” номина- цияһында - Егәҙе, “Ғаилә ҡиммәттәрен һаҡлаған өсөн” номинацияһында Аҙ- налы мәҙәниәт йорттары билдәләнде. Туҡан, Боғанаҡ, Тирлән мәҙәниәт йорттары - III урынға лайыҡ булды. II урындарҙы ла өс коллектив - Олойылға, Ишле, Сосновка мәҙәниәт йорттары бүлеште. Сосновкалар сәхнәләштергән “Эт бәләһе” пьесаһы авторы Мәүлит Кәримов “Белорет районында театр сәнғәтен үҫтереүҙә ҙур өлөш индергәне өсөн” Дипломы менән билдәләнде. Үҙән мәҙәниәт йорто коллективы Борис Васильевтың “А зори здесь тихие” повесы буйынса постановка тәҡдим итте. Режиссеры Зилә Сәғәҙәтова мәҙәни өлкәләге бай тәжрибәһен ҡулланып, дәһшәтле һуғыш ваҡиғаларын яңыса күрһәтеүгә иреште. I урын был коллективҡа лайыҡлы баһа.\nЯңыраҡ республикабыҙ билдәле театр эшмәкәре Илшат Йомағоловтың 85 йыллыҡ юбилейын билдәләне. Актер һәм бер нисә пьеса авторы Башҡортостан сәнғәтендә яҡты эҙ ҡалдырҙы. Илшат Йомағоловтың “Мөхәббәт ҡоштары” пьесаһы буйынса ҡуйылған спектакль Ҡоҙғон-Әхмәр ауылы тамашасыһына онотолмаҫлыҡ тәьҫораттар бүләк итте. Спектаклде сәхнәгә Наил Хәмзин ҡуйҙы һәм төп ролдәрҙең береһен башҡарҙы. Талантлы коллектив эше юғары баһаланып, гран-приға лайыҡ булды.\nАуыл клубтарында ла мәҙәни тормош ҡайнай. Аҙнағол клубы “Бүре һәм кәзә” балалар спектакле менән - III, Ғәбдөк клубы Мостай Кәримдең “Айгөл иле” пьесаһы буйынса әҙерләнгән спектакль менән II урынға лайыҡ булды. I урын - Новобельск клубында. Бәләкәй артистар Мостай Кәримдең “Әтәс тирмәне” спектаклен сәхнәләштерҙе. Башҡа клуб театрҙары араһында ла дипломанттар, номинанттар бар. Ма- ныштылар “Тыуған көн” спектакле ме- нән - III, Нура ауыл клубы “Экзамен для ведьмы” әкиәтен инсценировкалау буйынса - II, Ботай ауыл клубы “Әсә күңеле балала” пьесаһы өсөн I урын алды. Ә ауыл клубтары араһында төп награда - гран-при Мөхәмәт клубына тапшырылды. Үҙешмәкәр артистар “Әсәйҙәр һәм бәпәйҙәр” спектаклен ҡуйҙы.\nТөрлө кимәлдәге театр марафоны артта ҡалды. Һөҙөмтәләр күренде. Үҙешмәкәр артистарға ябай көндәрҙе сағыу байрамға әйләндерергә тырышҡандары өсөн рәхмәт. Ижади уңыштар һеҙгә!\nмәҙәниәт идаралығы начальнигы.


Рәсәй банктары вәкилдәре бөгөн Өфөгә йыйылды | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n15 октября 2015 — 15:11\n“Банк һәм финанс ойошмалары: сифат, стандарттар, үҙ ҡағиҙәләрҙе көйләү” мәсьәләләренә арналған ғилми-ғәмәли конференция быйыл 10-сы тапҡыр ойошторолдо. Иҡтисади даирәләге тотороҡһоҙлоҡ шарттарында нисек эш һөҙөмтәләрен яҡшыртырға һәм эшмәкәрлектең сифатын күтәрергә – банк хеҙмәткәрҙәре бөгөн үҙ алдына ошо һорауҙарҙы ҡуя. Хәүефтәрҙе иҫкәртеү өсөн активтарҙы стандартлаштырыу талап ителә. Шулай уҡ үҫеш юҫығында яңы йүнәлештәр эҙләү, банктар эшен заман талаптарына ярашлы көйләү һәм эшмәкәрлекте тейешле рәүештә күҙәтеү мөһим. Кәңәшмәлә финанс баҙарында ҡатнашыусыларҙың үҙ-ара хеҙмәттәшлек итеү мөмкинлектәрен киңәйтеү, төбәктәрҙә тупланған ыңғай тәжрибәне уртаҡлашыу һәм уны бөтә селтәрҙә ғәмәлгә ашырыуға булышлыҡ итеү саралары ла ҡарала. Аҡсаны һаҡлыҡҡа алыу — банк хеҙмәткәрҙәренең йәнә бер көнүҙәк мәсьәләһе. Әлеге ваҡытта был өлкәлә ыңғай яҡҡа үҙгәреш күҙәтелә. Халыҡ йыйылған аҡсаһын банктарға ышанып тапшырһын өсөн шарттар уңайлаша. Процент кимәле төшөүен иһә банкирҙар ыңғай күрһәткес, тип баһалай. Сөнки һаҡлыҡ ставкаларына яһалған өҫтәмә күләм кәмеүенә бәйле кредит проценты ла төшә башлаясаҡ.


Песня «Һуңғы тапҡыр» исполнителя Вадим Осипов. Скачать или слушать онлайн\nПесня «Һуңғы тапҡыр»\nисполнителя Вадим Осипов.\nЙәнем ,иркәм минең ,һағынам мин һине. Көт инде, көт зинһар тик, тик һин мине. Кире әйләнеп тә мин һиңә ҡайтырмын, Ҡосағыма һине тағын мин ҡыҫып алырмын. Ҡушымта: Һине һорай йөрәк, һине көтә күңелем. Һинһеҙ бар донъя төҫһөҙ кеүек минең бәғерем. Ҡояш нуры йылытмай янымда һин булмаһаң. Йөрәк һыҡтап илай,һинһеҙ йәнем йәшәп булмай. Һине һорай йөрәк, һине көтә күңелем. Һинһеҙ бар донъя төҫһөҙ кеүек минең бәғерем. Ҡояш нуры йылытмай янымда һин булмаһаң. Йөрәк һыҡтап илай,һинһеҙ йәнем йәшәп булмай. Һине һорай йөрәк, һине көтә күңелем. Һинһеҙ бар донъя төҫһөҙ кеүек минең бәғерем. Ҡояш нуры йылытмай янымда һин булмаһаң. Йөрәк һыҡтап илай,һинһеҙ йәнем йәшәп булмай. Һине һорай йөрәк, һине көтә күңелем. Һинһеҙ бар донъя төҫһөҙ кеүек минең бәғерем. Ҡояш нуры йылытмай янымда һин булмаһаң. Йөрәк һыҡтап илай,һинһеҙ йәнем йәшәп булмай. Иҫеңдәлер һаман шул беҙҙең яҡшы көндәр, Икәү уткәргән төнгө усаҡ янында төндәр, Урам буйлап йырлап,шау-гөр килеп беҙҙең, Үтеп киткән шул саҡ,иң яҡшы беҙҙең миҙгелдәр. Булыр яңынан бер юл, бер ғүмер икебеҙгә. Ышан миңә тағы зинһар, әйтәм мин һиңә. Үтер әле беҙҙең ,һағышлы моңһоу көндәр. Яңы тарих башларбыҙ ,үкенһен беҙҙең көнсөлдәр. Ҡушымта: Һине һорай йөрәк, һине көтә күңелем. Һинһеҙ бар донъя төҫһөҙ кеүек минең бәғерем. Ҡояш нуры йылытмай янымда һин булмаһаң. Йөрәк һыҡтап илай,һинһеҙ йәнем йәшәп булмай. Һине һорай йөрәк, һине көтә күңелем. Һинһеҙ бар донъя төҫһөҙ кеүек минең бәғерем. Ҡояш нуры йылытмай янымда һин булмаһаң. Йөрәк һыҡтап илай,һинһеҙ йәнем йәшәп булмай. Һине һорай йөрәк, һине көтә күңелем. Һинһеҙ бар донъя төҫһөҙ кеүек минең бәғерем. Ҡояш нуры йылытмай янымда һин булмаһаң. Йөрәк һыҡтап илай,һинһеҙ йәнем йәшәп булмай. Һине һорай йөрәк, һине көтә күңелем. Һинһеҙ бар донъя төҫһөҙ кеүек минең бәғерем. Ҡояш нуры йылытмай янымда һин булмаһаң. Йөрәк һыҡтап илай,һинһеҙ йәнем йәшәп булмай.


Белем, хеҙмәт һәм ижад байрамы\nБөгөн Өфөлә «Башҡортостандың йыл уҡытыусыһы – 2017» республика конкурсына йомғаҡ яһалды. Таныш булмаған мәктәптә асыҡ дәрес биреү, эссе яҙыу, мәғариф проектын төҙөү - һөнәри бәйге этаптары үтә лә ҡатмарлы, әммә талантлы педагогтар уларҙы йырып сыға\nМәғариф министры Гөлназ Шафиҡова менән осрашып, түңәрәк өҫтәл артында фекер алышыу ҙа тик яҡшы тәьҫораттар ҡалдырған. Күптәр өсөн бәйге профессиональ үҫешкә ҙур этәргес булып тора.\nФедерация Советының Мәғариф, фән һәм мәҙәниәт комитеты рәйесенең беренсе урынбаҫары Лилиә Ғүмәрова ла үҙ сығышында абруйлы һөнәр эйәләрен еңеүҙәре менән ҡотлап, бөгөн уҡытыусы иңенә ҙур бурыстар йөкмәтелеүен, эшкә заманса ҡараш талап ителеүен билдәләне. Әйткәндәй, «Йыл уҡытыусыһы» конкурсы республикала 1991 йылдан уҙғарыла. Күләмле сара педагогтарҙың талантын төрлө яҡтан асырға ярҙам итә, ижади ҡарашлы, киң даирәле белгестәрҙе билдәләне.


Шәрегә ҡаршы өмә\n19 Февраль 2018, 19:24\nБыйылғы ҡыш һис кенә лә башҡа йылдарҙағыға оҡшаманы, оҙон ҡышты ҡарһыҙ сығып киләбеҙ тиһәң дә була. Уның ҡарауы декабрҙән алып ҡоро һыуығы теңкәне ҡоротто, күп урында йылғалар төбөнә тиклем туңып, йылға үҙ йырҙаларынан сыҡты, көтмәгән урындарҙы шәре баҫты.\nБыйылғы ҡыш һис кенә лә башҡа йылдарҙағыға оҡшаманы, оҙон ҡышты ҡарһыҙ сығып киләбеҙ тиһәң дә була. Уның ҡарауы декабрҙән алып ҡоро һыуығы теңкәне ҡоротто, күп урында йылғалар төбөнә тиклем туңып, йылға үҙ йырҙаларынан сыҡты, көтмәгән урындарҙы шәре баҫты. Тәбиғәт тигән нәмә ифрат көслө шул, йәйен тауыҡ кисеп сығырлыҡ ҡына йылғалар ҙа быйыл үҙенең холҡон, уҫаллығын күрһәтеп-күрһәтеп ала. Иҫке Собханғол-Баймаҡ юлында Буҙарған, Әбделмәмбәттә Үҙән йылғаһынан урыны-урыны менән шәре күтәрелеп, хәүеф менән янай. Яңы Мөсәттә иһә шәре бигерәк көслө. Ауылдың төп урамы Зәки Вәлидиҙең Алағуян йылғаһы яҡлап ултырған йорт-ҡураларына үрге оста ла, түбәндә лә шәре килеп еткән. Һыу йырҙаларына һыймай уйпат урындарҙан үҙенә яңы ағым тапҡан. З.Вәлиди урамының үрге осонда, Ҡасҡынбай урамын янлап аҡҡан Әләкән (Иҫке Ыҙма) йылғаһынан да шәре ныҡ ҡына күтәрелгән, йән-яҡты тотошлайы менән шәре баҫҡан. Күпер аша үтеп йөрөү хәүефе лә бермә- бер артҡан.\n- Яңы Мөсәттә шәрегә ҡаршы көрәш февраль башынан уҡ бара. “Шәхниязова” КФХ-һының көрәкле ДТ-75 тракторын йәлеп итеп шәре ситкә китмәһен өсөн йылғаның йырҙаһынан канал һөрҙөк. Газпром-газ бүлеү “Өфө”нөң Белорет филиалынан траншея ҡаҙғыс бар ҡоролмаһын арендалап кәрәкле урындарҙа боҙҙо бысып саҡрым ярым оҙонлоғонда канал һалдыҡ. Траншея ҡаҙғыс (грунторез) техниканы Иҫке Собханғолда ла файҙаланмаҡсыбыҙ, тип таныштырҙы шәрегә ҡаршы алып барылған эштәр менән Иҫке Собханғол ауыл хакимиәте башлығы Раян Шахниязов.\nҮткән шәмбелә лә Яңы Мөсәттә тәбиғәт стихияһына ҡаршы өмә ойошторолдо. Берҙәмлек бәлә, ҡайғы-хәсрәт килгәндә беленә, күренә бит. Шәрене ауыҙлыҡларға ауылдың әүҙем, битараф булмаған ир-уҙамандары (бәғзеләренә ҡурҡыныс янамаһа ла), ауыл һәм район хакимиәте хеҙмәткәрҙәре, барлығы ҡырҡлап кеше сыҡты. Берәүҙәр мотобысҡы менән боҙ бысһа, икенселәр бысылған боҙҙарҙы ситкә алып, канал ситенә ваҡ ҡырсын- таш тоҙ ҡатнашмаһы һалып сыҡты. Шәрене тейешле йүнәлештә ебәреү маҡсатында хәтһеҙ эш башҡарылды. Берлектәге өмә бәлә-ҡазаға тик күмәкләп, мир менән, бергәләп кенә ҡаршы тороп булыуҙы тағы бер раҫланы.


Башҡортостанда ОСАГО буйынса хәл киҫкен ҡала\nАвгуст аҙағынан төбәктә “Берҙәм агент” системаһы эш башлағайны. Ул автогражданлыҡ яуаплылығын мотлаҡ страховкалау тармағында хәлде көйләргә тейеш ине. Ғәмәлдә күп страховка кампанияларында ул исем өсөн генә эшләй, ә сираттар кәмемәй. Өфөлә автомобилде страховкалау михнәттәрен хәбәрсебеҙ Ғәзиз...\nБашҡортостандың киләсәктә виноград үҫтереү буйынса Рәсәй селекция үҙәгенә әйләнеүе ихтимал. Республика ғалимдары быны уйҙырма, тип иҫәпләмәй. Бөгөн Кушнаренко, Йәрмәкәй райондарында татлы еләк үҫтереү менән етди шөғөлләнәләр. Ә Өфөлә йәшәгән Валерий Жилин үҙ баҡсаһында виноградтың...\nБашҡортостанда әстрхан сәтләүегенә өҫтөнлөк бирелә\nБашҡортостанда әстрхан сәтләүегенә өҫтөнлөк бирелә. Бөтә Рәсәй ауыл хужалығы иҫәбен алыу барышында ҡыҙыҡлы мәғлүмәттәр асыҡланды. Республикала беҙҙең тәбиғәт шарттарына ят булған әстрхан сәтләүеге, ананас, өрөк үҫтерелә. Сәскә яратыусылар күбәйгән - айырым баҡсаларҙа гөл-сәскәләр хатта икешәр...\nАуыр йөк машиналары водителдәре Өфөлә хәрәкәт итеү уңайһыҙ булыуға зарлана\nАуыр йөк машиналары водителдәре Өфөлә хәрәкәт итеү уңайһыҙ булыуға зарлана. Ауыр йөк машинаһы менән йыраҡ араға аҙыҡ-түлек ташыған Дмитрий Демидов ҡала эсендә иркен хәрәкәт итеү өсөн махсус маршрут ҡаралмауына зарлана. Етмәһә, Өфөгә беренсе тапҡыр килеүсе водителдәр яңылыш юл ҡағиҙәһен боҙоп,...\nРәсәй һәм Сәғүд Ғәрәбстаны донъяла нефть баҙарының тотороҡлоғон тәьмин итеү буйынса һөйләшеп килеште. Яҡтар ошо турала килешеү ҙә имзалағандан һуң нефткә хаҡтар 5 процентҡа ҡыйбатланған. Рәсәй космонавтары Алексей Овчинников, Олег Скрипочка һәм НАСА астронавты Джеффри Уильямс оҙайлы...\nРеспубликала барған һайлау алды кампанияһын ОБСЕ ойошмаһы вәкилдәре күҙәтә. Бөгөн миссияның оҙайлы ваҡытҡа килгән вәкилдәре Рәсәй 24-Башҡортостан телеканалында кандидаттар менән ойошторолған фекер алышыуҙар барышын күҙәтте.Телевидение каналында һәр партияға үҙ программаһы менән мөрәжәғәт...\nКонтиненталь хоккей лигаһында даими чемпионат дауам итә\nКонтиненталь хоккей лигаһында даими чемпионат дауам итә. Салауат Юлаев уңышһыҙ турненан 4 мәрәй менән ҡайтты. Бөгөн Игорь Захаркин тәрбиәләнеүселәре үҙ майҙанында Риганың “Динамо”һын ҡабул итә. Былтырғы миҙгелдә командалар 3 тапҡыр осрашты, ул ваҡытта уңыш юлаевсыларға йылмайҙы.\nИшембай районы Ҡолғона ауылы халҡына ҙур бүләк. Ике йыл төҙөлгәндән һуң унда социаль-мәҙәни үҙәк асылды. Тантанаға абруйлы ҡунаҡтар саҡырылды. Шунда уҡ, ошо ауылдан сыҡҡан Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Ноғман Мусиндың 85 йәшлек юбилейы билдәләнде. Сәнғәт өлкәһендә 20 йыл эшләгән Гөлсара...\nБашҡортостанда ун һигеҙенсе сентябргә тәғәйенләнгән һайлауҙың сираттағы өлөшө старт алды\nБашҡортостанда ун һигеҙенсе сентябргә тәғәйенләнгән һайлауҙың сираттағы өлөшө старт алды. Республикала Берҙәм тауыш биреү көнөндә ҡулланыласаҡ бюллетендәр ташҡа баҫыла. Дәүләт думаһы депутаттарын билдәләгән көндә, төбәк халҡы шулай уҡ урындағы үҙидара органдарына...


«Ҡыҙыҡ һәм Мәҙәк» сатира һәм юмор театры юмористик скетчтар конкурсын иғлан итте // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\n«Ҡыҙыҡ һәм Мәҙәк» сатира һәм юмор театры юмористик скетчтар конкурсын иғлан итте\n14:30, 23 августа 2016 Мәҙәниәт\nӨфөлә юмористик әҫәрҙәргә конкурс иғлан ителде. Уны ойоштороусылар — Башҡорт дәүләт филармонияһы һәм «Ҡыҙыҡ һәм Мәҙәк» сатира һәм юмор театры. Әҫәрҙәр монолог, диалог, скетч йәки интермедия жанрында булырға мөмкин.\n«Беҙгә яңы, заманса авторҙар кәрәк, репертуарҙы яңыртырға теләйбеҙ. Юмористик әҫәрҙәрҙе яҙыуы ауыр, тәржемә ителгәндәре ҡыҙыҡ түгел. Һеҙгә скетч яҙғансы, ике шаршауҙан торған пьеса яҙам, тигәйне яңыраҡ бер яҙыусы», — тип һөйләне һөйләү жанры артисы Фаяз Йәнтүрин.\n«Ҡыҙыҡ һәм Мәҙәк» сатира һәм юмор театры — Башҡорт дәүләт филармонияһының популяр эстрада-юмор төркөмө. Уны 1990 йылдың апрель айында һөйләү жанры артисы, республиканың халыҡ артисы Вәлит Илембәтов ойоштора. Төркөмдөң репертуары даими яңыртыла. Артистар йәмғиәттең көнүҙәк проблемаларына мөрәжәғәт итә. Репертуарҙа Рәдиф Тимершин, Марсель Сәлимов, Вәлит Илембәтовтың һәм башҡа авторҙарҙың әҫәрҙәре бар.\nЭштәр 25 августан 25 октябргә тиклем ҡабул ителә. Еңеүселәрҙе аҡсалата приздар көтә. Электрон почта: bayim@mail.ru («Ҡыҙыҡ һәм Мәҙәк» конкурсына тигән билдә менән). Белешмә өсөн телефон: 8-961-047-72-02.\nТеги: башҡорт дәүләт филармонияһы,сатира һәм юмор театры,ҡыҙыҡ һәм мәҙәк


БСТ Сочиға осто! » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Спорт һәм туризм » БСТ Сочиға осто!\nБСТ Сочиға осто! 29.01.2014 // Спорт һәм туризм\nБашҡортостандың “Юлдаш” телевидениеһы 30-ҙан ашыу хеҙмәткәрен Сочиға оҙатты. Улар ҡышҡы Олимпия уйындарын төшөрәсәк.\nБынан ике йыл элек Рәсәйҙең “Панорама” телевидение компанияһы режиссер, телеоператор һәм башҡа белгестәрҙе яңы, юғары сифатлы техникала эшләү оҫталығына өйрәтә башлағайны. Бының өсөн бөтә Рәсәй телерадиокомпаниялары араһынан 1200 белгес һайланды. Улар төрлө сарала ҡатнашып, оҫталыҡ дәрестәре алды. Араларынан иң-иңдәре Сочи Олимпиадаһын төшөрөү хоҡуғына эйә булды. Шуны билдәләп үтергә кәрәк: Рәсәй буйынса ун телеканалдың ғына хеҙмәткәрҙәре бындай бәхеткә лайыҡ, ә “Юлдаш” — һан буйынса иң күп хеҙмәткәрен ебәргән компания.\nТарих биттәренә күҙ һалһаҡ, 80-се йылдарҙа Мәскәүҙә үткән Олимпиаданы төшөрөргә Башҡортостан телевидениеһынан бер төркөм белгестәр барған. Уларҙың араһында Анатолий Семенов та булған. Хәҙер иһә уның ейәне Вадим Сочиға бара.\n– Бала саҡтан телевидениела эшләргә хыялландым. Спорт менән ҡыҙыҡһынам, шөғөлләнәм, шуға ла Олимпиаданы төшөрөү тормошҡа ашмаҫ хыял кеүек ине. Олатайым кеүек ил өсөн әһәмиәтле сарала ҡатнашыуым менән ғорурланам, – ти йәш оператор.\nТелевизор ҡараусылар иһә саңғы, биатлон, хоккей, фигуралы шыуыу, трамплиндан һикереү ярыштарын ҡарағанда, спортсылар өсөн генә түгел, бәйгене төшөргән операторҙар, режиссерҙар өсөн дә “ауырыһын”, сөнки тап ошо сараларҙы яҡташтарыбыҙ яҡтырта.


Бынан бик күп заман элек, олатайҙарыбыҙҙың олатайҙары малай саҡта, өләсәйҙәребеҙҙең өләсәйҙәре ҡыҙ ваҡытта ҡаҙҙар гел аҡ булған, ә ала ҡаҙ исем өсөн генә булһа ла осрамаған, ти.\nАла ҡаҙҙар Ҡотһоҙ Ҡотой тигән бер кешенең яуызлығы арҡаһында ғына килеп сыҡҡандар икән.\nҠотһоҙ Ҡотой, сабый балаларҙы урлап, ете урман, ете диңгеҙ артындағы дейеүҙәргә илтеп һата торған булған. Берҙән-бер көндө бына шул Ҡотһоҙ Ҡотой Хәлимә исемле бер бите ай, бер бите көн кеүек һылыу ҡыҙ баланы урлап, тимер ситлеккә бикләгән дә, үҙе башҡа балаларҙы урларға тип китеп барған, ти. Китер алдынан ул ситлек эргәһенә сихырлы аҡ таштар һала торған булған. Был таштар ситлекте, хужаһы килгәнсе, һаҡлап торалар икән.\nАҡ таштар тын ғына ятыр, ә инде ситлеккә ябылған бала унан берәй нисек сыға ҡалһа, шунда уҡ уға ташланып, аяҡтарына йәбешер булғандар. Меҫкен бала ҡуҙғала ла, ҡысҡыра ла алмай, ҡатып ҡала торған булған.\nӘ Ҡотһоҙ Ҡотой бер китһә, аҙналар, ҡайһы саҡта айҙар буйы йөрөй икән.\nХәлимә бахыр ана шул ситлек эсендә ултыра икән, уның бында икәнлеген бер кем дә белмәгән, ти. Ул, шундай тотҡон булып ултыра торғас, ябығып, }нышҡы һымаҡ булып ҡалған, алһыу йөҙө һарыға һабышҡан. Ә ситлек сығып ҡасырлыҡ түгел: сит-ситтәре бик ныҡ, түшәм кеүек нәмәһе бик бейек булған, тик ишеге аҫтында ҡаҙ бәпкәһе һыйырлыҡ ҡына бер тишек бар икән.\n«Ниңә мин ҡаҙ бәпкәһе булманым икән – ошо тишектән сығыр ҙа китер инем?» – тип илай икән Хәлимә бахыр. Зарығып ултыра торғас, Хәлимә кибеп бәләкәйләнә башлаған. Шулай бәләкәйләнгәндән-бәләкәйләнә барған да йомортҡанан яңы ғына моронлап сыҡҡан һап-һары ҡаҙ бәпкәһе кеүек булып ҡалған, ти. Аяҡтары урынында – ҡаҙ бәпкәһенең тәпәйҙәре, ҡулдары урынында – бәпкә ҡанаттары, ти, бының. Хәлимә, шатлығынан, әле ҡауырһыны ла ҡатып етмәгән бәләкәс кенә ҡанатҡынаһын ҡаҡҡылап, ишек аҫтындағы тишектән тышҡа килеп тә сыҡҡан, ти.\nТеге сихырлы таштар, ҡаҙ бәпкәһен күрһәләр ҙә, бының Хәлимә икәнен белмәгәндәр.\n– Был ҡаҙ бәпкәһе ҡайҙан килеп сыҡты һуң әле? – тип\nхайран ҡалғандар улар, ни эшләр икән был тип, уны күҙәтеп торғандар.\nҠаҙ бәпкәһе яй ғына киткән дә киткән. Шул ерҙә теге аҡ таштар, ҡаҙ бәпкәләренә әүерелеп, Хәлимә артынан төшөп алғандар ҙа баҫтырып киткәндәр, ти.\nХәлимә бер йылға буйына барып сыҡҡан. Яр башында бик күп ҡаҙ үҙҙәренең бәпкәләре менән емләп йөрөй икән. Хәлимә шулар араһына барып һыйынған. Ләкин ысын ҡаҙ бәпкәләре был ят бәпкәне суҡырға тотонғандар. Хәлимә улар менән талашып тормаған, ситләшкән дә уларҙан ары китеп барған. Шунан ул йылғаға төшөп алған да йөҙөп киткән. Ә бәпкәгә әүерелгән теге сихырлы таштар, Хәлимәне күҙҙән }ғалтып, ситлек янына кире ҡайтҡандар ҙа ҡайтанан аҡ ташҡа әйләнгәндәр, ти.\nЛәкин Хәлимә үҙенең әүәлге хәленә ҡайта алмаған, ғүмергә ҡаҙ булып ҡалған, ти. Уның баяғы ысын ҡаҙ бәпкәләре суҡыған ерҙәре ала-ҡола булып ҡалған. Ә үҙе оло ҡаҙ булып, оя баҫҡас, бәпкәләре лә уның ала булып яралған икән. Бына шунан башлап донъяла ала ҡаҙҙар үрсеп киткән, имеш, ти.


Пермдә «Ата-бабаларҙың алтын китабы» аллеяһы асылды\n18 Ноябрь , 15:05\nПермь крайының Барҙа районында тарихи ваҡиға булды: тантаналы рәүештә «Ата-бабаларҙың алтын китабы» аллеяһы асылды. Аллея Пермь крайы башҡорттары ҡоролтайының «Ғәйнәләр: минең халҡым, телем, тарихым ата-бабаларҙан ҡалған алтын китаптарҙа» тигән проекты, Пермь крайы губернаторы хакимиәте ярҙамында, шулай уҡ Башҡортостан Башлығы һәм Граждандар йәмғиәтенә булышлыҡ итеү фонды гранттары иҫәбенә булдырылған. Был дүрт арт-объектта данлыҡлы Ғәйнә башҡорттарының — Туҡтамыш Ижбулатовтың, Исмәғил Тасимовтың, Ғәйнә башҡорттары араһынан Салауат Юлаевтың һигеҙ полковнигының, шулай уҡ ғәйнәләрҙән тупланып, 1812 йылғы Ватан һуғышында ҡатнашҡан 20 полктың тарихы сағылдырыла\nПермь крайының Барҙа районында тарихи ваҡиға булды: тантаналы рәүештә «Ата-бабаларҙың алтын китабы» аллеяһы асылды. Ул китаптарҙың арт-объекттарынан хасил, Ғәйнә башҡорттарына бағышланған тарихи монументаль комплекстың дауамы булып тора. Сарала республикабыҙҙан рәсми ҡунаҡтар — Пермь крайы губернаторы Хакимиәте, Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы, Башҡортостандың Халыҡтар дуҫлығы йорто вәкилдәре, тарихсылар ҡатнашты. Шулай уҡ Пермь крайы башҡорттары ҡоролтайы ағзалары, йәмәғәтселәр, Барҙа ауылы халҡы булды. Майҙанға урындағы ошо милли ойошманың тирмәһе ҡуйылғайны.\nАллея Пермь крайы башҡорттары ҡоролтайының «Ғәйнәләр: минең халҡым, телем, тарихым ата-бабаларҙан ҡалған алтын китаптарҙа» тигән проекты, Пермь крайы губернаторы хакимиәте ярҙамында, шулай уҡ Башҡортостан Башлығы һәм Граждандар йәмғиәтенә булышлыҡ итеү фонды гранттары иҫәбенә булдырылған. Был дүрт арт-объектта данлыҡлы Ғәйнә башҡорттарының — Туҡтамыш Ижбулатовтың, Исмәғил Тасимовтың, Ғәйнә башҡорттары араһынан Салауат Юлаевтың һигеҙ полковнигының, шулай уҡ ғәйнәләрҙән тупланып, 1812 йылғы Ватан һуғышында ҡатнашҡан 20 полктың тарихы сағылдырыла.\nҺис һүҙһеҙ, был ырыуҙың сағыу вәкилдәренең береһе — Исмәғил Тасимов. Йөҙ йыл элек шул ваҡыттағы тау донъяһын хайран ҡалдыра ҡыйыу башҡорт. Ул Екатерина Икенсегә тау заводтарына квалификациялы кадрҙар әҙерләү өсөн кадет корпустары тибындағы училище булдырыуҙы һорап яҙа. Мөрәжәғәт ҡәнәғәтләндерелә. Екатерина Икенсе Рәсәй тарихында тәүге техник уҡыу йортон — Тау училищеһын асыу тураһында указға ҡул ҡуя. Әлеге ваҡытта ул — Г.В. Плеханов исемендәге Санкт-Петербург тау академияһы исемен йөрөтә.\nҒәйнәләрҙән бихисап билдәле шәхес, халыҡ геройҙары сыҡҡан. 1812 йылғы Ватан һуғышында был ырыуҙың 13 башҡорто хәрби ҡаҙаныштары өсөн «1812 йылғы һуғыш иҫтәлегенә» көмөш миҙалы менән наградланған. Социаль ғәҙеллекте һаҡлау мәнфәғәтендә ғәйнәләр әллә күпме тапҡыр ихтилалға күтәрелгән. Мәҫәлән, Пугачев яуында туғыҙ полковник, ете атаман һәм 16 поход старшинаһы тап ошо ҡеүәтле ырыуҙан булған. Шул замандың тағы бер күренекле вәкиле — Туҡтамыш Ижбулатов. Ул егерме йыл дауамында Ғәйнә волосы старшинаһы бурысын атҡарған, Уложенный комиссия депутаты, Уралда эре руда сәнәғәтсеһе булған.\nБөгөнгө тантаналы сарала һәр китаптың арт-объекты янында урындағы Ғәйнә башҡорттарының сығышы ойошторолдо. «Был мөһим эштең Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы иғлан иткән Башҡорт тарихы йылында тормошҡа ашырылыуы ла әһәмиәтле. Ғөмүмән, һәммәбеҙ ҙә тарихыбыҙҙы белергә, өйрәнергә, һаҡларға бурыслыбыҙ. Был — беҙҙең йәшәйешебеҙҙең нигеҙе», — тип билдәләне урындағы милли ойошма рәйесе Рәсил Мөхәмәтйәнов.\nБайрам уңайынан Барҙала «Ғәйнә башҡортлары ашлары» тип аталған аш-һыу күргәҙмәһе ойошторолған. Шулай уҡ «Ғәйнәләр: минең халҡым, телем, тарихым ата-бабаларҙан ҡалған алтын китаптарҙа» проектына ярашлы, төньяҡ-көнбайыш башҡорттары диалектында ошо уҡ исемдәге брошюра сығарылған. Унан тыш, урындағы башҡорттар ҡоролтайы тарафынан ошо баҫмалағы рецептар буйынса аш-һыу әҙерләүгә конкурс та иғлан ителгән булған, бөгөн иһә аш-һыу күргәҙмәһендә уға йомғаҡ яһалды һәм «Бала саҡ тәме», «Беҙҙең өләсәйҙәр бешергән тәмлекәстәр», «Ғәйнә башҡорттарының онотолған аш-һыуҙары», «Ғәйнә башҡорттарының бренд булған ризыҡтары», «Иң үҙенсәлекле, күркәм ризыҡ», «Иң шәп кулинар» тигән биш номинация буйынса еңеүселәр иғлан ителде.


3-сө класс уҡыусылары өсөн башҡорт теленән эш программаһы Башҡортостан Республикаһы Мәғариф министрлығы тарафынан раҫланған Тикеев Д.С., Толомбаев Х.А., Вилданов Ә.Х., Дәүләтшина М.С., Хөснөтдинова Ф.Ә., Хажин В.И. авторлығында төҙөлгән, 2008 йылда Ижевск “КнигоГрад” нәшриәтендә баҫылған “Башҡорт теле һәм әҙәбиәте программаһы” нигеҙендә эшләнде.\nУрыҫ телле мәктәптәрҙә 3-сө класта башҡорт балаларына башҡорт телен уҡытыу маҡсаты күп яҡлы, һәм ул бер нисә аспекттан тора:\n1. Уҡыусыларҙы башҡорт әҙәби телендә дөрөҫ һөйләшергә, өйҙә, йәмғиәт урындарында, хеҙмәт процесында башҡорт әҙәби телен практик файҙаланырға өйрәтеү.\n5. Телде өйрәнеү барышында балаларҙы башҡорт халҡының фәһемле тарихы, бай мәҙәниәте, әҙәбиәте, сәнғәте, күренекле шәхестәре, йолалары, тыуған илдең тәбиғәте һ.б. менән таныштырыу, уларҙы башҡорт донъяһына алып инеү, башҡорт халҡына, уның теленә, үҙе йәшәгән төйәккә ихтирам һәм һөйөү тәрбиәләү.\n6. Бөтә һаналғандарға таянып, башҡорт телен, әҙәбиәтен өйрәнеү нигеҙендә, балаларҙа туған телгә ихтирам тәрбиәләү, уларға патриотик һәм интернациональ тәрбиә биреү.\n·Өйрәнелгән материалды анализлау, сағыштырыу, предметтарҙы ниндәйҙер билдәләре буйынса классификациялау, дөйөмләштереү;\n·Предметтарҙың төп үҙенсәлектәрен айыра, аңлата белеү;\n·Предметҡа, күренешкә ҡарата үҙ фекерендә әйтә һәм уны иҫбатлай белеү;\n·Уҡыусыларға әхләҡи һәм эстетик тәрбиә биреү;\n·Уҡытыуҙы коммуникатив йүнәлештә алып барыу;\n·Башҡорт теле системаһының бөтә кимәлдәрен (фонетик, лексик, морфологик, синтаксик, стилистик, пунктуацион) иҫәпкә алыу һәм практик файҙаланыу;\n·Телмәр эшмәкәрлеген бөтә төрҙәре өҫтөндә эшләү;\n·Предмет-ара бәйләнеш, тарих, сәнғәт, мәҙәниәт, әҙәбиәт, халыҡ ижады һәм традицияларына нигеҙләнеп өйрәнеү.\nПрограммала ҡуйылған маҡсат һәм бурыстар.\n·Фекерләүҙе үҫтереү менән бәйле психик функциялар: логик фекерләү, сәбәп-һөҙөмтә бәйләнештәрен табыу, индуктив, дедуктив фекерләү;\n·Хәтерҙе үҫтереү (ихтыярлы, ихтыярһыҙ), иғтибарлылыҡты үҫтереү;\n·Аралаша белеү һәләтен үҫтереү (аралашыусанлыҡ, хислелек, эмпатия хистәре);\n·Ихтыяр көсө, маҡсатлылыҡ , әүҙемлек кеүек һәләттәрҙе үҫтереү.


Башҡорт дәүләт филармонияһында - Райман Ишбаевтың хәтер кисәһе // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡорт дәүләт филармонияһында - Райман Ишбаевтың хәтер кисәһе\n15:32, 18 марта 2009 Йәмғиәт\nБашҡортостандың атҡаҙанған артисы Райман Ишбаевтың хәтер кисәһе 19 мартта Хөсәйен Әхмәтов исемендәге Башҡорт дәүләт филармонияһының Орган залында үткәрелә. Унда артистың элекке коллегалары һәм дуҫтары — Азат Айытҡолов, Миңлеәхмәт Ғәйнетдинов, Нәсимә һәм Азамат Тимеровтар, Әлфиә Юлсурина, Гүзәл Мамина, Сәйҙә Ильясова, Филүс Ҡалмурзин һәм башҡалар ҡатнашасаҡ.\nРайман Ишбаев башҡорт халыҡ башҡарыу мәктәбенең сағыу вәкилдәренең береһе булды. Быйыл уға 50 йәш тулыр ине. Йырсының репертуарында 100-ҙән ашыу йыр иҫәпләнде, улар араһында юғары вокаль оҫталыҡ талап иткән башҡорт халыҡ йырҙары айырым урын биләне. Райман Ишбаев башҡарыуында "Буранбай", "Урал", "Илсе Ғайса", "Эскадрон", "Сибай", "Тәфтиләү" кеүек йырҙар тамашасыларҙың хәтерендә уйылып ҡалған.\nРайман Ишбаевтың хәтер кисәһенән төшкән аҡса артистың ғаиләһенә тапшырыласаҡ.\nТеги: хәтер кисәһе


Республикала ауылдаштар байрамдары дауам итә\nБыл юлы күркәм сара Белорет районы Үткәл ауылында үтте. Төбәктә 5 йыл һайын ойошторолоп торған байрам илебеҙҙең төрлө мөйөштәренә таралышҡан туғандарҙы, нәҫелдәштәрҙе бергә йыйҙы.\nАуыл урамында гармун моңдары. Таҫмаларҙан ағылған ят моңдарҙан баш тартып, урындағы халыҡ милли йолаларға ынтыла. Майҙанда табын ҡоролған. Өҫтәл аш-һыуҙан һығылып тора.\nБайрамға ауыл етди әҙерләгән. Кәртә-ҡаралты яңыртылған, баҡса рәшәткәләре буялған. Гөлдәр Сафуанова мәҫәлән, йорт алдын үҙенсәлекле тауис ҡошо менән биҙәгән.\nБайрамға илдең төрлө төбәктәренә таралышҡан туғандар ҡайтҡан. Бергәләп табында ултырыу - улар өсөн үҙе бер ғүмер. Биш йылға бер ойошторолоп барған күркәм сара, ҡәрҙәшлек ептәрен нығытыу, туған төйәктән ситтә йәшәүселәргә һағышты баҫыу өсөн яҡшы мөмкинлек.\nАуыл аралары, нәҫел тамырҙарын барлап, туғандар һары һағыштарын баҫҡандан һуң байрам үҙәк сәхнә янына күсте. Бында өлгөлө ауылдаштар бүләкләнде, һәүәҫкәр артистар сығыш яһаны.


"Йөрәк һүҙе.Рәми" һеҙҙе саҡыра!\n3 Апрель , 21:25\n"Йөрәк һүҙе". Халҡыбыҙ өсөн оло байрамға әүерелде был сара. Республикабыҙҙың төрлө төбәктәренән автобустарҙа ылау-ылау килеп, дәртләнеп, рухланып, көс алып ҡайта тамашасы был тантананан. Ә һеҙ быйыл был сараға килергә әҙерме? Уның әһәмиәтен нимәлә күрәһегеҙ?\n“Әйтер һүҙем бар” тигән проект менән башлап ебәргәйне күренекле замандашыбыҙ, сәнғәт әһеле Наилә Сәфәрғолова шиғыр һөйләү буйынса телевизион тапшырыуҙы.\nБөгөн халыҡ араһында популярлыҡ яулаған, тәрән ҡыҙыҡһыныу уятҡан “Йөрәк һүҙе” башҡорт шиғриәтен һөйөүселәр конкурсы республикабыҙҙа ғына түгел, унан ситтә йәшәгән милләттәштәребеҙ араһында ла иң яратып ҡаралған, көтөп алынған сараларҙың береһенә әйләнде.\n“Йөрәк һүҙе” – ул башҡорт теленә, башҡорт халҡының бөгөнгөһөнә мөнәсәбәт, тәрән һөйөү. “Йөрәк һүҙе” – ул тарихыңа таянып киләсәгеңде хәстәрләү, һүҙ сәнғәте аша гражданлыҡ позицияңды белдереү. “Йөрәк һүҙе” – милләтеңә тоғролоҡ, йөрәктәге ихтилалдарҙы заманса ысулдар менән халыҡҡа еткереү.


Бөтмәҫ ҡомар, олатайҙар рухы… » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Яңылыҡтар » Бөтмәҫ ҡомар, олатайҙар рухы…\nБөтмәҫ ҡомар, олатайҙар рухы… 19.06.2018 // Яңылыҡтар\nБашҡортостанда этник спорт төрҙәре буйынса уҙған Күсмә халыҡтар уйындары 4500-ҙән ашыу тамашасыны йыйҙы. Сара Әбйәлил районындағы “Яҡтыкүл” шифаханаһы биләмәһендә уҙғарылды. Фестиваль бындай кимәлдә республикала тәүгә ойошторолдо.\nДәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай ҡарамағындағы Йәштәр йәмәғәт палатаһы ағзаһы Елена Арямнова әйтеүенсә, 100-ҙән ашыу батыр милли көрәштә, уҡ атыуҙа, һыбай уҡ атыуҙа көс һынашты. “Ылаҡ” уйыны айырыуса ҙур ҡыҙыҡһыныу тыуҙырҙы. Был спорт төрө башҡорт, ҡырғыҙ, алтай, ҡаҙаҡ һәм башҡа Азия халыҡтарында бар. Һыбай егеттәр кәзә түшкәһен бер-береһенән тартып алырға тейеш. Һөҙөмтәлә Баймаҡ командаһы еңеү яуланы.\nУҡ атыу кеүек милли уйыныбыҙ ҙа ғәҙәтигә әйләнә бара.\n– Был спорт төрө менән бер йыл шөғөлләнәм. Былтыр шифахана һабантуйында янды тәүгә ҡулыма алғайным, – тине ярышта ҡатнашҡан Динә Мәһәҙиева.\nБлогер һәм тамашасы Рәйес Ғәбитов иһә “Онотолмаҫ тойғолар, бөтмәҫ ҡомар кисерҙем. Әйтерһең дә, атай-олатайҙар рухы уянды” тип яҙған. Сараны ойоштороусы Салауат Нафиҡов әйтеүенсә, туризмды үҫтереү йәһәтенән был фестиваль ғәйәт ҙур ҡеүәткә эйә.\n– Тамашасылар республиканың төрлө райондарынан килгән. Был Күсмә халыҡтар уйындарының төбәк халҡында ҡыҙыҡһыныу тыуҙырыуы хаҡында һөйләй. Улар – беҙҙең тамырҙар һәм йолалар. Бындай сараны район һабантуйҙары тамамланғас, йыл һайын үткәрергә булдыҡ. Фестиваль бөтә Башҡортостандан көслө спортсыларҙы асыҡлау мөмкинлеген бирәсәк, – тине Салауат Нафиҡов.\nӘйткәндәй, әлеге еңеүселәр быйыл 2-9 сентябрҙә Ҡырғыҙстанда үтәсәк III Бөтә донъя күсмә халыҡтар уйындарында ҡатнашасаҡ.\nСараны республиканың Спорт һәм йәштәр сәйәсәте министрлығы, “Яҡтыкүл” һәм “Юбилей” шифаханалары ойошторҙо.


Мәктәптәрҙә икенсе дәүләт телен өйрәнеү мәсьәләһендә нимәгә ирешергә тейешбеҙ?\nВы здесь: Төп Бит "Туған Тел" клубы Мәктәптәрҙә икенсе дәүләт телен өйрәнеү мәсьәләһендә нимәгә ирешергә тейешбеҙ?\nРодительская категория: "Туған тел" клубы\tОпубликовано 02.12.2011 07:52\tМинем ҡарауымса, һәр төп халыҡ уҙенең ерендә йәшәп үҙенең телендә аралашҡанда икенсе халыҡ уны аңларлыҡ булырға тейеш. Дәүләт төп халыҡ менән йәшәүсе бөтә этник группаларға телде өйрәтеүҙе ойошторорға тейеш. Шул иҫәптән урта белем биреү системаһы аша...\nБеҙҙә генә түгел, Рәсәй Федерацияһының икенсе республикаларында ла шундай тел сәйәсәте алып барыла. Европала 1980-1990-сы йылдарҙа региональ телдәр, шулай уҡ, официаль статус алдылар. Мәҫәлән, Уэльс Бөйөк Британияның составына керә. Уэльс теле инглиз теле менән тигеҙ хоҡуҡлы була. Был дәүләттең ҡалаларында күбеһе инглиз телендә аралашыуға ҡарамаҫтан, 1990-сы йылдан алып төп халыҡтың теле Уэльстың бөтә уҡыусылары өсөн мотлаҡ предмет булып тора. Испанияла ла икенсе дәүләт телдәре бар, ул баск һәм каталан телдәре. Был телдәр илдең тейешле төбәктәрендә урта белем биреү программаһында мотлаҡ предмет булып тора һәм дәүләт тарафынан ярҙам менән тәьмин ителгән.\nМинең өсөн һәм беҙҙең республикабыҙҙың күпселек йәшәүселәре өсөн икенсе дәүләт телдәрен өйрәнеү булыуы шик тыуҙырмай. Был ҡараш бөтә дәрәжәләрҙә һәм бөтә хакимиәт тармаҡтарында раҫланырға тейеш.\n4 декабрҙә Госдумаға һайлауҙар үтәсәк. Минең уйлауымса, сәйәси фиркәләрҙең позицияһында мәктәптәрҙә икенсе дәүләт телен өйрәнеү мәсьәләһе (йәки уның булмауы) Башҡортостан, Татарстан, Якутия һәм Чувашия һымаҡ, мотлаҡ тәртиптә икенсе дәүләт теле өйрәнелгән төбәктәрҙә, һайлаусыларҙың мөнәсәбәтен билдәләүсе иң мөһим шарттарҙың береһе булып тороға тейеш.\nДөрөҫөн әйткәндә, хәҙерге ваҡытта Госдумала булған сәйәси фиркәләрҙең береһе үҙенең ҡарашын ап-асыҡ белдерҙе. Ошо йылдың февраль айында ЛДПР РФ субъектарында урыҫ теленән башҡа телдәрҙе өйрәнеүҙе тыйыу закон проекты менән сығыш яһаны. Был закон проекты, иң беренсе сиратта, татар, башҡорт, яҡут, сыуаш телдәренә ҡаршы йүнәлтелгән. Был телдәр үҙ республикаларында үҙҙәренең закондар йыйылмаһына ярашлы рәүештә өйрәнелә. ЛДПР позицияһы беҙҙең өсөн үҙенең мәғәнәһеҙлеге арҡаһында яраҡһыҙ. Был позиция хаҡында фекер алышыуҙан файҙа юҡ. Был шовинизм большевиктарына ирек бирһәң Рәсәйҙе ниндәй тиҙлек менән юҡҡа сығарырҙар?\nИкенсе фиркәләр был мәсьәләгә нисек ҡарайҙар? Ә икенсе дәүләт телен мәктәптәрҙә өйрәнеүҙе мотлаҡ тип һанаусыларҙың уларға ҡарата мөнәсәбәте ниндәй? Бер йыл элек, РБ президентының сәйәси фиркәләренең республика бүлектәре лидерҙары менән беҙҙең башҡорт коммунисы Рифҡат Гарданов башҡорт телен мотлаҡ өйрәнеүҙе туҡтатып, уны факультатив итергә тәҡдим итә. Гардановтың авантюризмы мәғариф өлкәһендә булған сағынан уҡ күптәр беләләр. Бөгөнгө көндә был сифатҡа эҙмә-эҙлекһеҙлек өҫтәр инем. Сөнки 1993-нсы йылда Башҡортостан республикаһының мәғариф министры булғанда, шул уҡ Гарданов әҙерлекһеҙ һәм аңлатыу эше алып бармайынса, мотлаҡ башҡорт телен өйрәнеү программаһын бөтә мәктәптәргә ашығыс индерергә тырышты. Был №425 бойороҡтоң ҡапыл килеп сығыуы башҡорттарға ҡаршы булған матбуғатта истерия ҡуҙғатты, улар киләсәктә «эшкә ҡабул иткәндә һәм республика ВУЗдарына уҡырға ингәндә тел тотҡарлығын күтәреү» менән урыҫ телле халыҡты ҡурҡытырға әҙер тора. Бойороҡ кире ҡағыла, ә яҡшы фекер оҙаҡ ваҡытҡа яманатлы булды.\nШулай итеп, быйыл Гардановтың фиркәһе Госдумаға үтеүе башҡорт теле өсөн яҡшылыҡ килтермәйәсәк. Уның һымаҡ эшмәкәрҙәр, тағараҡҡа килеү менән икенсе дәүләт теленә ҡарата хоҡуҡлы һәм фиркә ресурсын ҡуллана башлаясаҡ, йә уның файҙаһына, йә уға ҡаршы буласаҡ. Ике осраҡта ла тел төҙөлөшөнә зарар килтерәсәк.\nХәҙер «Справедливая Россия»ның позицияһын алайыҡ. Константин Шагимуратов «Справедливая Россия»ның региональ бүлегенең рәйесе булараҡ РБ президенты менән осрашыуҙа тел мәсьәләһенә килгәндә, «Коммерсант» гәзите раҫлауынса, Гардановтың һүҙенә ҡушылды. Тимәк, был уның яғынан икенсе дәүләт теленә ҡарата иғтибарһыҙлыҡ булғанын күрәбеҙ. Башҡорт коммунистары менән сағыштырғанда, уның өсөн бөтәһе лә күпкә ябай. Тел юҡ икән - проблема ла юҡ. Бөгөнгө көндә «Справедливая Россия»ның Башҡортостан бүлегендә башҡорт теленә ҡарата шундай позиция. Был этник маргиналдарҙың нигилизмына оҡшаған, ә дөрөҫрәге шулай булып тора ла.\nАртабан “Яблоко” фиркәһенең позицияһын ҡараныҡ. Был фиркәнең региональ бүлегенең етәксеһе Сергей Наумкин быйыл апрель айында “Клуб регионов” интервьюһын биргәндә түбәндәгене хәбәр итә: “Башҡортостанда кеше хоҡуғы тураһында килешеү үтәлмәй… Милли телдең мотлаҡ өйрәнелеүе Рәсәй Конституцияһына тура килмәй…”.\nКүреүебеҙсә “Яблоко”ның башҡорт теле өсөн файҙаһы ла булмаясаҡ. Наумкин юридик яҡтан хаталана, сөнки Рәсәй Конституция суды 2004 йылдың 16-сы ноябрынан алып № 16-П ҡарарында милли телдәрҙең мотлаҡ өйрәнелеүе Рәсәй республикаларында РФ Конституцияһына тура килгәнен күптән әйтеп бирҙе.\nБашҡорт “Яблоко”һының икенсе дәүләт теле мәсьәләһенә ҡарата позицияһы либераль популизм булып тора. Наумкин, Башҡортостанда йәшәп, башҡорттар менән иҫәпләшергә теләмәгән, беҙгә бөтәһе лә булһын һәм бының өсөн бер ниҙә булмаһын тигән кешеләрҙең кәйефен сағылдырған.\nАҙаҡҡы айҙарҙа оппозицион фиркәләре рәтендә яңы “Правое дело” тигән фиркә килеп сыҡты. Үҙенсәлекле һәм ҡыҙыҡтырғыс күренә. Ысынында, уның милли тел сәйәсәте өлкәһендә позициялары юҡ. Ә был инде һағайта. Принциптары асыҡ булмаған фиркәгә иң сәйер шәхестәр килеп эләгә. Мәҫәлән, “Уфабумторг” тың генераль директоры Шамил Ғабдрахмановты алып ҡарайыҡ. Ул бер үк ваҡытта “Правое дело” фиркәһенең Башҡортостан бүлеге рәйесе булып тора. 2010 йылдың июлендә беҙҙең республикала хәкимиәт алмашынғанда Ғабдрахмановтың етәкселеге аҫтында ошо фиркәнең региональ бүлегенең политсоветы, Рөстәм Хамитовҡа бик сәйер, ләкин асыҡ мөрәжәғт итә. Шул мөрәжәғәттән өҙөк: “Яңы етәкселеккә этник башҡорттарҙы Өфө тирә-яғына күсереүҙең мәғәнәһе хаҡында уйларға кәрәк. Кешеләр ата-бабалар ерендә быуаттар буйы йәшәгәндәр. Уларҙы тамырҙары менән тартып алып, налог түләүселәр ҡаҙнаһына төҙөлгән, казарма тибындағы ҡасабаларға урынлаштыралар.” Нисек һеҙгә бындай пассаж?\nКүреүебеҙсә, Рөстәм Зәкиевичкә, күп тә түгел, әҙ ҙә түгел, Өфөгә халыҡты күсереү эшен тыйыуҙы тәҡдим итәләр. Өҫтәүенә, милли билдәгә ҡарап сикләүҙәр менән ике тапҡыр Конституцияны һанға һуҡмайҙар. Ошо тапҡыр һүҙҙәрҙе уҡыу менән беҙҙең Өфөләге сикләнгән оппозициянан фиркә босстарына иҫең китә. Был ниндәйҙер башҡорттарға ҡараған шыр наҙан, тотанаҡһыҙ һәм ҡоторонған расизм зоология паркы. Шаян маймыл, ишәк, кәзә тәкәһе һәм тайыш табан айыу. Ә айыу хаҡында артабан һүҙ барыр.\nШулай итеп, “Единая Россия”ның ҡарашын тикшереүгә килеп еттек. Был хәкимиәт фиркәһе интернет ҡамаҡтары ғәйеп ташлау өсөн бик популяр сайт булып тора. Был фиркә Госдума аша аҙ һанлы халыҡтарға ҡарата, милли телдәрҙе ижтимағи тормоштан ҡыҫырыҡлаусы, бөтөнләй ғәҙелһеҙ федераль закондар һәм төҙәтеүҙәр үткәрә.\nБеренсе сиратта, был федераль закондар «О государственном языке Российской Федерации» 01.06.2005г. №53-ФЗ һәм «О внесении дополнения в статью 3 Закона Российской Федерации» 11.12.2002г. №165-ФЗ.\n“Единая Россия” фиркәһенең федерализм принцибын һанға һуҡмаған һәм милли телдәргә һиҙелерлек һуғыу булған икенсе акты федераль закон булып тора 01.12.2007г. №309-ФЗ «О внесении изменений в отдельные законодательные акты Российской Федерации в части изменения понятия и структуры государственного образовательного стандарта» Был закон ҙур яңғыраш ҡуҙғатты, сөнки региондарҙы региональ белем биреү программаһы компонентына хоҡуҡһыҙ ҡалдырҙы. Сөнки нәҡ региональ компоненттары сиктәрендә мәктәптәрҙә туған тел һәм икенсе дәүләт телдәре уҡытылды. Хәҙер Үҙәк үҙе генә белем биреү программаһының йөкмәткеһен билдәләй. Һәм аталып киткән телдәр уларҙың ҡайһы берҙәренә генә керетелесәк, өҫтәүенә, бүлеп биргән сәғәттәр һаны, Мағәриф министрлығы һәм РФ фәне тарафынан иң аҙға ҡалдырылған.\nБөгөн «Единая Россия» арҡаһында РФның титул халыҡтары федераль органдарҙан үҙ милләт телдәрен уҡыу программаһына өҫтәүен һорарға мәжбүр була. Федераль белем биреү стандарттар биш йылға бер тапҡыр ҡиренән ҡарала, ә был инде республикалар биш йылға бер Мәғариф Министрлығы , РФ хөкүмәте менән ҡатмарлы һөйләшеүҙәр алып барырға, икенсе дәүләт телдәрен өйрәнеү өсөн бер-ике сәғәт үтенеп һорап алырға мәжбүр буласаҡ. Был сәғәттәрҙе бирмәҫкә лә мөмкин, хәҙер закон буйынса мәктәп программаһының эстәлеге аҙ һанлы халыҡтарҙың фекеренән тормай.\nТимәк ниндәй һығымтаға килеп еттек? Шулай булғас, бер сәйәси фиркә, оппозиция, хөкүмәт власы ла башҡорт телен яҡламаясаҡ. Шуның өсөн беҙ уларға хурлыҡ тамғаһы һуғабыҙмы? Дөрөҫ, региональ булектәрҙең фиркәләренең лидерҙары Хамитов менән осрашҡанда, «Единая Россия» ғына башҡорт теленә ҡаршы сығышы булманы. Был хәлдән берҙән-бер сығыу юлын үҙәк партия етәкселәре(ЛДПР һәм «Правое дело»нан башҡа) менән һөйләшеүҙәр алып алып барыуҙа күрәм. Кешеләргә теләгеңде белдерер өсөн, фиркәләр һайлау алды программаларына тейешле пункттарҙы керетһен өсөн талаптарҙы аныҡ итеп әйтеү кәрәк.\nМин уйлауымса, алдағыны талап итергә кәрәк булыр. Беренсенән,мәғариф федераль законына региональ компонент тигән төшөнсәне кире ҡайтарыу һәм уның эстәлеген элекке күләмендә билдәләүҙә региондарҙың хоҡуғын ҡайтарыу кәрәк. Был ғәҙелһеҙ 01.12.2007г.№309-ФЗ федераль законды кире ҡағыу тигәнде аңлата. Был закон икенсе дәүләт телдәрҙе ҡыҫырыҡлау өсөн шарттар тыуҙыра һәм федерализм принцибын тупаҫ боҙа. Сөнки айырыуса миллли региондарҙың хоҡуҡтарын тартып алып уларҙы һораусылар хәленә ҡуя. Әгәр ҙә региональ компонент кире ҡайтһа, яңы республика хакимиәте килеү менән уның сиктәрендә башҡорт теле дәүләт теле булараҡ һаҡланмаҫҡа ла мөмкин, тип күптәр ҡаршы килергә мөмкин. Башҡортостан республикаһының хакимиәте өҫтәмә сәғәттәрҙе туған тел өсөн генә бирә (татарҙар өсөн татар теле, сыуаштар өсөн сыуаш теле), ә башҡорт телен дәүләт теле булараҡ алып ташлайҙар имеш. Йә, ғөмүмән туған телдәрҙе лә мәктәп программаһынан алырға ла, уны икенсе предмет менән алмаштырырға. Региондарға үҙҙәренә бындай мәсьәләләрҙе хәл итергә мөмкинлек бирер өсөн федерализм принцибы кәрәк тә бит инде. Мин Ҡәдерле Имамутдинов, Бигнов, Некрасоваа, Яушев менән бәхәсләшергә әҙер.Башҡорт ойошмалары ситтә ҡалмаҫтар тип уйлайым. Дискуссия республика эсендә, ғәҙел һәм асыҡ булырға тейеш.\nКонсенсус табылыр тип уйлайым. Башҡорт телен мотлаҡ өйрәнеү хаҡында тупаҫ рухлы ата-әсәләр арҡаһында ғына килеп сыҡманы. Тағы ла 2006-нсы йылда башланған процесстың, кадрҙар һәм уҡыу-методик материалдар етмәгәнгә бәҫе китте. Ә иң мөһиме бер ниндәй ҙә аңлатыу эше алып барылманы, йәмәғәтселек фекере мәктәптәрҙә икенсе дәүләт телен индереүгә әҙер түгел ине.\nТимәк, әгәр ҙә беҙ ғәҙеллек еңеп сығыуын теләһәк, беҙ, сәйәси фиркәләрҙең етәкселәре араһында ла, үҙ ваҡытында үткәрелмәгән аңлатыу эшен алып барырға тейешбеҙ. Беҙ иң яҡшы, ҡыҙыҡлы, һәр кем алырлыҡ китаптар сығарырға тейешбеҙ. Бының өсөн Великобританиянан (Уэльс), Испаниянан (Каталония), Израильдан һәм Германиянан белгестәрҙе йәлеп итергә кәрәк. Уҡытыусылар өсөн квалификация күтәреү курстарын үткәреү кәрәк. Ә предметтың абруйын төшөргән ваймһыҙ уҡытыусылар өсөн аттестация ойоштороу артыҡ булмаҫ.\nҺәм шул саҡта,мәктәптәрҙә башҡорт телен мотлаҡ өйрәнеүҙе «ҡанлы режим» һымаҡ күрһәтмәҫтәр. Һәм сәйәси фиркәләр ҙә туған телдәр һәм икенсе дәүләт телдәре буйынса позицияларын формалаштырырҙар. Мин үҙем данлыҡлы «Едро», «Справедливая Россия» менән эшләргә әҙер. Хатта «Яблоко» фиркәһенән Наумкинға юридик ликбез үткәрә алам. Тик үҙҙәренең теләктәре генә булһын…


Башҡортостанда көҙгө саҡырылыш дауам итә - GTRK.TV — Новости Уфы и РБ\nБашҡортостанда көҙгө саҡырылыш дауам итә\n24 октября 2016 ГТРК «Башкортостан»\nБашҡортостанда көҙгө саҡырылыш дауам итә.\nТәүге 100-ҙән ашыу егет Свердловск һәм Ырымбур өлкәләре, Ҡаҙағстан һәм Бүрәт республикаларындағы хәрби частарға оҙатылды. Дөйөм алғанда, быйыл Башҡортостандан 6 мең һалдат Рәсәй армияһы сафтарын тулыландыра. Республиканың йыйылыу пунктында призывниктар тулыһынса тиерлек кәрәк яраҡтар менән тәьмин ителә. “Нессесор” тип аталған шәхси гигиена предметтары йыйылмаһы, эш хаҡы күсерелгән карта ла тапшырыла. Хәәбрсе. Фото һәм бармаҡ эҙҙәре, исем шәрифтәре, сәләмәтлеге, ҡайҙа хеҙмәт итә, ниндәй һөҙөмтәләр күрһәтә - һалдат тураһында бөтә мәғлүмәт хәҙер электрон картала туплана. Республика йыйылыу пунктында призывниктар өс көн үткәрә. Был ваҡыт эсендә улар яйлап армия режимына күсә.\n21 октября Өфөлә йәшәүселәр ошо көндәрҙә Орион йондоҙлоғонда метеор ағымын күҙәтә ала\n24 октября Бөгөн юл хәрәкәте именлеге дәүләт инспекцияһы “Һаҡ булығыҙ-балалар” операцияһын башланы


Альберт Мифтахов Башҡортостан Президенты Хакимите Етәксеһенең эске сәйәсәт буйынса урынбаҫары итеп тәғәйенләнде // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nАльберт Мифтахов Башҡортостан Президенты Хакимите Етәксеһенең эске сәйәсәт буйынса урынбаҫары итеп тәғәйенләнде\n10:44, 28 января 2014 Сәйәсәт\nБашҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов үҙенең бойороғо менән Альберт Мифтаховты Башҡортостан Республикаһы Президенты Хакимите Етәксеһенең эске сәйәсәт буйынса урынбаҫары итеп тәғәйенләне, тип хәбәр иттеләр төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән.\nБелешмә. Альберт Ленар улы Мифтахов 1959 йылдың 15 сентябрендә Өфөлә тыуған. Башҡорт дәүләт университетын тамамлаған. Хеҙмәт эшмәкәрлеген 1981 йылда Өфөнөң Октябрь районының 13-сө киске урта мәктәбендә тарих уҡытыусыһы булып башлай.\n1982-1984 йылдарҙа – Башҡорт дәүләт университетының ВЛКСМ комитеты секретары урынбаҫары. 1984-1987 йылдарҙа – Башҡорт дәүләт университеты аспиранты. 1987-1989 йылдарҙа – Башҡорт дәүләт университетының ВЛКСМ комитеты секретары. 1989-1991 йылдарҙа – ВЛКСМ-дың Башҡортостан өлкә комитеты секретары, беренсе секретары. 1991-1994 йылдарҙа – Таможня хеҙмәтләндереү үҙәге директоры. 1998-2002 йылдарҙа — «Сим» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең дөйөм мәсьәләләр буйынса директор урынбаҫары. 2002-2009 йылдарҙа – «Монтажводстрой» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең дөйөм мәсьәләләр буйынса директор урынбаҫары, иҡтисад буйынса директор. 2009-2012 йылдарҙа – «Новые Системы» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең башҡарма директоры. 2012-2013 йылдарҙа – «Берҙәм Рәсәй» Бөтә Рәсәй сәйәси партияһының Башҡортостан төбәк бүлексәһе башҡарма комитеты етәксеһе.\n2014 йылдың ғинуарынан әлегә тиклем – Башҡортостан Республикаһы Президенты Секретариаты начальнигы.\nТеги: бр президенты указдары,кадрҙар,тәғәйенләүҙәр


Хәбәрҙәр: Джейн Фонда өҫтөнән суд.\nДжейн Фонда өҫтөнән суд.\nДжейн Фонда- данлыҡлы актриса, АҠШ-тың Вьетнамда алып барған һуғышына ҡаршы актив көрәшсе- мемуарҙарында ошоға бәйле ваҡиғаларҙы йыш иҫкә төшөрә. Фонда ҡаршылыҡ демонстрацияларына сыға, джунглиҙа американлыларға ҡаршы алышҡан хәрби контингетта була. Вьетнамда һуғышып йөрөүселәр ул саҡта Фонданы күрә алмай. Америкаға ҡайтҡас, улар Фонда ҡатнашлығындағы фильмдарға бойкот иғлан итергә саҡыра.\nБөгөн ул осор хаҡында спектаклдәр ҡуялар. Шундай әҫәрҙәрҙең береһе Джейн Фондаға бағышланған. Уның ролендә- Анн Арчер, инсценировка авторы- Терри Джастроу.\n“Беҙ бергә эшләнек, ул беҙҙең йортҡа килде, беҙ бер нисә сәғәт һөйләшеп ултырҙыҡ, бик мөһим деталдәрҙе аңлатып, ул миңә ҙур ярҙам күрһәтте. Ул барыһын да дөрөҫлөккә тап килтерергә тырышты, аңлашылмаған, ҡаршылыҡлы фекер уятырҙай нәмәләр булмауына ынтылды,”-ти“The Trial of Jane Fonda” спектакленең драматургы һәм сәхнәгә ҡуйыусыһы.\nФонда Ханойҙа 72 йылдың июлендә була, һауа һөжүменән һаҡланыу батареяһын барып күрә, үҙ сығыштарында шул саҡтағы Америка власын “хәрби енәйәтселәр” тип атай.“ Шул арҡала уға күптәр ҡаршы сыға.\nДжейн Фонда ролен башҡарған актриса Анн Арчер бына нимә ти:\n“Ҡыйыулығына һоҡланһам да, мин уға ҙур һәм етди хаталар эшләүе хаҡында ла әйттем, уларҙы әле булһа иҫләйҙәр. Ул хаҡлы түгел икәнлеген таный. Мин уға бик әҙ оҡшағанмын, шул иҫәптән холҡобоҙ ҙа төрлө: мин тормошҡа тыныс ҡарайым, ә ул күтәрелгән тәте һымаҡ. Джейн тотонған эшенә бөтә күңеле менән бирелә. Ул тормошта ла, һөнәрендә лә шулай.”\n“The Trial of Jane Fonda” спектакле традиция буйынса йәй аҙағында үтәсәк Эдинбург афишаһында ла бар.


Рәсәйҙә паспортта никах һәм балалар тураһында мотлаҡ билдәләр бөтөрөлдө // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n10:53, 22 июля 2021 Йәмғиәт\nРәсәйҙә паспортта никах һәм балалар тураһында мотлаҡ билдәләр бөтөрөлдө. Премьер-министр Михаил Мишустин Рәсәй гражданының паспортына мәғлүмәттәр индереү ҡағиҙәләренә үҙгәрештәр тураһында хөкүмәт ҡарарына ҡул ҡуйҙы.\nЯңы ҡағиҙәләр буйынса, никах теркәү һәм айырылышыу, 14 йәшкә тиклемге балалар, бынан алда бирелгән паспорттар һәм сит ил паспорттары, ИНН, ҡан төркөмө һәм резус-фактор тураһында штамптар документ хужаһының теләге буйынса ғына ҡуйыла. Шул уҡ ваҡытта йәшәгән урын буйынса теркәлеү һәм иҫәптән төшөү, хәрби бурыс тураһында билдәләр мотлаҡ ҡала.\nТеги: паспорттағы билдәләр


Ҡурайсылар берекмәһе - СЕМИРОД — ЕТЕ ЫРЫУ\nСЕМИРОД — ЕТЕ ЫРЫУ\nБорон саҡта, иген сәсмәгән, бесән сапмаған, олатайҙар гел малын сәскә утлатып, малға үреш, ҡышлыҡ тибен эҙләп, ырыу-ырыу эркелешеп, ер-һыу өсөн бер-береһе менән талашып, Уралды төйәк, Ирәндекте тибен итеү өсөн, бер ырыу икенсе ырыуға көйөҫ-көйөҫ яу асып, бер-беренең йәйләүен баҫып, мал-тыуарын, бала-саға, ҡатын-ҡыҙын талап йәшәгән саҡта, аранан аҡыллылар сығып, яусылар араһында һүҙ асып:\nАҙаматтар, ырыу башҡа булһа ла, бауыр бер бит. Ошо яу-яллашып, яулашыуҙы туҡтатҡанда ла арыу булмаҫмы икән? — тигән һүҙ ташлағандар, ти. Яумылар һөңгөләрен ергә сәнсеп, керпек ҡаҡмай, ауыҙы менән һөйләүсене йоторҙай булып, тыңлап торғандар. Ҡайһылары ауыҙына үлән ҡабып, башын түбән һалып, уйлап ултырғандар, ти. һөйләүсенән һүҙ сыҡҡан, һүҙгә эйәреп һүҙ киткән, бары ла аҡыллы һүҙен аҡыллы тапҡандар ҙа, яулашыуҙы ташларға булғас, үҙе баш, үҙе түш булып аҡһаҡалдар араһында шау-шыу китеп, үҙ-ара даулашып, һәр ҡайһы аҡһаҡал үҙе морон төрткән ханына барып, ярҙам һорағандар, ти. Аҡһаҡалдарҙың эше был яҡ менән дә сыҡмағас, аптырағандар, «һаман көслө ырыу көсһөҙ ырыуҙы талар, былай тороу ярамаҫ, бер ҙә булмаһа, Мәскәү батшаһына барып ҡарайыҡ», — тип һүҙ берләштергәндәр, ти.\nЕрле ерендә кәңәш итеп, тағы ла ырыу аҡһаҡалдары бер ергә йыйылып һөйләшкәндәр, ти. Аҙаҡ сиктә бөтә ырыу аҡһаҡалдары араһынан: Бөрйәндең Иҫке бей, Ҡыпсаҡтың Ҡужаҡ, Тамъяндың Шағәле тигән кешеләрен батшаға ебәрергә булғандар, ти.\nБыл кешеләр Мәскәүгә барғас, батша: «Бик ҙур ҡунаҡтар килгән», — тип ҡаршы алған, ти. Бөтә һанат, янаралдарын йыйған, аш-һыу әҙерләп, ҡунаҡ иткән. Барын да бейҙәрҙән һорашҡас, бейҙәр ҙә илдең әйткән йомошон энәһенән ебенә саҡлы һөйләгәс, батша:\nБереүтала1 миңә баш һалығыҙ, һеҙҙең ер-һыуығыҙҙы үҙ арағыҙҙа бүлеп бирҙерермен, тирә-яҡ хандар һеҙҙең илгә килеп аяҡ баҫа алмаҫ, — тигәс, аҡһаҡалдар үҙ-ара аҡыллашҡандар, ти.\n— Ханға тырым-тырағай яһаҡ-маҙар ташып йөрөгәнсе, бер ерҙә булыр. Илке-Һалҡы уйлап тормайыҡ, баш һалайыҡ, — тип һөйләшкәндәр ҙә, батшаға инеп үҙ теләктәрен әйткәндәр, ти. Батша быларҙың үҙҙәрен ант иттереп, бөтә илде баш һалдырырға һүҙ бирҙереп, ҙур туй яһаған, бөтә һарайҙарын күрһәткән, бер нисә көн ҡунаҡ итеп, барына ла ҙур бүләк, тарханлыҡ биргән, ти. Ер-Һыу сиктәрен билдәләп, ырыу ыҙғыштарын бөтөрөргә кеше ебәрмәк булған, шунан илселәр ҡайтып киткәндәр, ти.\nИлселәр ҡайтып, ип-һап итеп, халыҡ менән һөйләшеп бөтөүгә, батша кешеләре килеп еткән, ти. Батша ебәргән начальниктар килгәс, ат-хат еткән ерҙән ете ырыу халҡын «Тарауыл» аҡланына йыйғандар, бер ҙур туй яһағандар, ырыу-ырыу яҡлашып, батырҙар көрәшкән, сәсәндәр әйтем әйтешеп, ҡурайсылар ҡурай уйнаған, йырсылар йырлашҡан. Аҡһаҡал, байҙар ат саптырған, һунарсылар ат өҫтөндә уйнап, сәп атышҡан — бөтәһе белгәнексә уйын-көлкө яһап, уҙғарғандар, ти. йыйынға килгән ете ырыу эсендә быға саҡлы Уралды күрмәгән, буйына аяҡ баҫмаған ырыуҙар ҙа булған. Уларҙың йырсы, ҡурайсы, сәсәндәре Уралды кәмһетеп, Урал өсөн ыҙғышып йөрөгән ырыуҙарҙан көлөп йырлағандар:\nКүрҙең иһә күнелдәй ҡайта икән.\nУралды яманлаған сәсәндәрҙең әйтеме:\nИылын ике түлләгән,\nЙылытырға түл йейеп2,\nЙыуашлыҡта бер байғош\nБер туғандай йоп булып,.\nИлен байға туйҙырып,\nБатырына түтә3 юл,\nБиленән һуҡмаҡ һыҙҙырмай,\nҠырҡыу тояҡ аҡ кейек\nБөтә ҡош-ҡорт йыртҡысҡа\nТөйәк булған Урал тау.\nЯҙҙың һөйөнсө оранын,\nҠар һыуында сәскә ат-ҡан,\nҺары күҙәнәк, күк ҡайпыу\nЙылы ҡояшҡа ҡотайтмай4\nДөйәгә йәндәй аш булған\nЮшаны юҡ Урал тау.\nТатыры юҡ Урал тау.\n'Ҡош күстәре төшәрлек\nМөлдөрәп торған алдырҙай5,\nӨҫтөндә сыр-сыу йөҙөшөп,\nҠарасай ҡаҙҙар түл йейгән,\nАсылы күлдәй күле юҡ.\nШып-шыр урман Урал тау.\nСәскәһен ҡурсыр Урал тау, —\nтип йырлаған, әйтем әйткән.Ялан ырыуы халҡынаУралда йәшәгән ырыуҙарҙыңйырсылары былай йырлаған:\nБиттәренә ултырып та ҡурай юндым,\nҠайғыларың бөтә лә шул саҡта,\nШылтырап аҡҡан һыуы буйҙарына\nЫрыуҙарын туплап йыйған ул, —\nтип йырлағандан һуң, сәсәндәре өдгәп былай тип маҡтаған:\nИлде туфандай ҡаплаған\nҠара һыуҙан әрсегән,\nЗар илатҡан Шүлгәнгә\nБуйлап килгән һуҡмағы —\nЕте ырыуҙың атаһы,\nИҙел, Нөгөш, Яйыҡты\nҮҙән, Эйек, һаҡмарҙы\nҺауыны еткән елендәй\nБалаһын күреп һуҡыранған\nӘсәләй һуғарып ил иткән —\nУрал илгә әсә ул,\nУрал илгә ата ул.\nУралға тел тейҙергән —\nАта — ата булмаһа,\nӘсә — әсә булмаһа,\nАтаһыҙ үҫкән уҡ юнмаҫ\nӘсәһеҙ үҫкән йөй текмәҫ\nИле яуға киткәндә, —\nтип, маҡтап йырлашҡан, әйтешкәндәр. Шунан һуң бөтә ете ырыу ҙа Урал буйын — төйәк, ялан ерҙе йәйләү итергә һүҙ ҡуйышып таралғандар. Ете ырыуҙы татыулаштырған туйҙа ҡурайсы уйнаған, йырсылар йырлаған был көйҙө «Ете ырыу — семирод». көйө тип, күп саҡтарға саҡлы әйтҡәндәр, ти.\nБереүтала — бөтөнләй бер юлы.\nИейеп — үрсетеп мәғәнәһендә.\nТүтә — тура.\nҠотайтыу — туйындырыу, ҡәнәғәтләндереү.\nАлдыр — табаҡтан бәләкәйерәк туҫтаҡ.\nҺайыҫҡанды буяу менән тауис булмаҫ


Эш һөйгәнде ил һөйгән » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек» | Официальный сайт газеты Йэшлек\nГазета "Йәшлек" » Мәғариф » Эш һөйгәнде ил һөйгән\n12.08.2019 Эш һөйгәнде ил һөйгән\nУҡытыусы һүҙенә оло хеҙмәт һыя – белем биреү, заманса технологияларҙы үҙләштереү, шул уҡ ваҡытта бала күңеленә тәрбиә орлоҡтарын һалыу. Заман талабы буйынса педагог яңылыҡҡа ынтылырға, федераль дәүләт белем биреү стандарттарына яраҡлашырға тейеш – бөгөн иҫкесә уҡытыуҙы күҙ алдына ла килтереп булмай.\nИшембай районының Тимашевка мәктәбе уҡытыусыһы Гөлназ Хәлиуллина ла һәр дәресенә яңылыҡ индерергә тырыша. Сөнки кескәй сағынан уҡ заманса мәғлүмәти мөхиттә аралашып үҫкән баланың уҡытыу-тәрбиә эшен ойоштороуҙа компьютер технологиялары – уҡытыусының юлдашы. Гөлназ Ишмөхәмәт ҡыҙының да төп ярҙамсыһы – проектор, унһыҙ дәрестәр үтмәй тиерлек.\n– Баланы ҡыҙыҡтыра белергә кәрәк. Мәғлүмәти-коммуникатив технологиялар ҡулланғанда, электрон дәреслектәр, виртуаль лабораториялар, интернетты дөрөҫ файҙаланғанда уҡыусы дәресте ҙур ҡыҙыҡһыныу менән тыңлаясаҡ һәм ҡатнашасаҡ, – тип һөйләй ул. – Рус мәктәбендә башҡорт телен дәүләт теле булараҡ уҡытыуҙы иҫәпкә алғанда, миңә айырыуса тырышырға кәрәк. Башҡа милләт балаһында туған телемә ҡарата хөрмәт уятыу – иң мөһиме.\nГөлназ Хәлиуллина, Стәрлетамаҡ дәүләт педагогия академияһының башҡорт-инглиз теле бүлеген тамамлаған белгес булараҡ, инглиз теленән дә белем бирә. Ул ике телде лә коммуникатив методика аша өйрәтеүҙе хуп күрә. “Аудирование алымдарына таянып, йырҙар өйрәнәбеҙ, йәнһүрәттәр ҡарайбыҙ, ике телде сағыштырыр өсөн бинар дәрестәр уҙғарабыҙ”, – ти.\nЫсын күңелдән эшен һәм балаларҙы яратҡан Гөлназ Ишмөхәмәт ҡыҙы “Башҡорт теле уҡытыусыһы – 2019” төбәк-ара конкурсында ҡатнашып, лауреат исеменә лайыҡ булды. Абруйлы бәйгегә уны тотош команда әҙерләй. Ғөмүмән, Ишембай уҡытыусылары был йәһәттән берҙәм һәм башҡа төбәктәргә өлгө булып тора. Бында башҡорт теле уҡытыусыларының үҙ мәктәбе бар һәм республика, төбәк-ара педагогик ярыштарҙа әлеге мәктәптең һөҙөмтәле эшмәкәрлегенә шаһит булабыҙ. Был команда бер-береһен яңынан-яңы үрҙәргә әйҙәү, йәш коллегаларының әүҙемлеген арттырыу, фекер алышыу, тәжрибә уртаҡлашыу, дәртләндереү өҫтөндә эшләүҙе оло бурыс тип һанай.\n– Быға тиклем республика кимәлендә 2015 йылда тәүге тапҡыр көсөмдө һынап ҡараным. Ул саҡта “Педагогик перспектива” номинацияһын тапшырғайнылар. Быйыл мине “Башҡортостандың йыл уҡытыусыһы” конкурсына Әхмәтзәки Вәлиди исемендәге 2-се Башҡорт гимназия-интернаты уҡытыусылары Гөлнур Аҙнабаева, Рифат Әйүпов, ҡаланың мәғариф бүлеге методисы Әлфинур Яҡупова, 16-сы мәктәп уҡытыусыһы Альбина Хәлисова әҙерләне. Улар ярҙамында һөнәри конкурста алдынғы булыу бәхетенә ирештем, – тип һөйләй Гөлназ Ишмөхәмәт ҡыҙы. – Дәртле, рухлы Гөлнур Шамил ҡыҙы мине сәмләндереп, бар яҡлап әҙерләне. Кәрәк икән, үҙе рулгә ултырып, кәрәк ергә алып барҙы, бының өсөн бер ни ҙә һораманы. Оҫта педагогтың белем, тәжрибә буйынса ғына түгел, ә тормошсан кәңәштәре лә ярышта ярҙам итте.\nБәләкәй генә ауыл мәктәбен яратып, һағынып, көн дә эшенә ашыға педагог. Күптән түгел ремонт яһалғас, бина тағы матурайып, ҡот ҡунғандай тойола. Академияны тамамлап, был мәктәп тупһаһын тәү тапҡыр аша атлағанға туғыҙ йыл ваҡыт үтеп киткән. Зөлхизә Хәмова етәкселегендәге коллектив татыу, бер-береһенә ихтирамлы.\nБалалар тауышынан гөрләп торған мәктәбе, Гөлназ Хәлиуллина кеүек тырыш, көслө педагогтары булғанда, был ауыл, һис шикһеҙ, йәшәйәсәк!


Халыҡ-ара, сит ил кешеләре менән танышыу сайты. Сит ил кешеләре менән танышыу сайты түләүһеҙ - Видеочивать Бразилия - Bate-Papo!\nТеркәү процесы бик ябай һәм халыҡ-ара бушлай танышыу сайттарында, һәм һеҙҙең өсөн ҡулланыуығыҙ һеҙҙең мәғлүмәттәр аша формалары индерелә алмай инде был минутлыҡ ара менән танышыу сайты бер нисә юғары теркәлгән. сит ил кешеләре. Халыҡ-ара таныштырыу өсөн сайты бар икән, сит ил кешеһе өсөн уңайлы эшләнгән менән таныштырҙы. Йыш ҡына инглиз телендәге сайтында таныша сайтында танышырға йәки башҡа сит ил һәм сит ил булһа, был сайтта теркәү процесы ауырлаша, ә үҙемде эҙләү ауырлаша башҡа сит ил ир-егеттәре менән танышыу сайттарына теркәлдем.\nКүп кенә ир-егеттәрҙең сит ил менән беҙҙең сайттың танышыу өсөн килгән донъя бөтә, бөтә тормошҡа үҙенең парын таба.\nҮҙ эшен йәки бизнес йыш ҡына үҙен икенсе ир эҙләй. половинка биләй һәм буш ваҡытта шөғөлләнә, сит ил кешеһе никахына менән танышыу өсөн сайтҡа инеп, йәки ял көндәрендә, ғәҙәттә, кис киләләр. Әгәр шулай булмаһа, танышырға теләүселәр өсөн сит ил кешеһенә кейәүгә сайт - был һеҙҙең ни кәрәк. Был, халыҡ-ара, сит ил кешеләре менән танышыу сайттарында, Һеҙ лайыҡлы ир-егет табылһын ғына.\nСит ил кешеһенә кейәүгә сыға һәм эшләү өсөн бөтә кәрәкле сайтында танышырға таныштырҙы.\nХалыҡ-ара бушлай таныша өсөн сайтта теркәү башланды, наполнить һеҙҙең профиль, иң яҡшы фотоһүрәткә түшәлгән, һеҙ ҡыҙыҡһыныу күрһәткәндәр, тип расписывать яратабыҙ, тел менән тормош, ғаиләһе ниндәй, балалары ни. Әгәр һеҙгә йәки испан, инглиз телен белергә, үҙ телендә яҡшы сайтында танышырға була башҡа мәғлүмәттәр өҫтәү йүнәлешендә халыҡ-ара әгәр, буласаҡ ир өсөн был ҙур плюс, һеҙ яҡшы аңлай улар. Телисез икән, сит ил кешеһе менән таныша. Бөтә донъя буйлап яңы дуҫтар табығыҙ, сәйәхәт өсөн юлдаш, әлбиттә, үҙ һәм икенсе половинка. Әгәр АТА - н церебраль түләүһеҙ (бушлай теркәй: халыҡ-ара сайтында танышырға).\nНомер телефона, фотографиялар һәм мысырҙа\nDating na Kzyl-Orda: ningependa kuwa juu ya Dating tovuti\nч рулетка менән телефон бушлай онлайн веб ч рулетка чатта теркәлергә рулетка менән бушлай онлайн ҡыҙ менән танышырға теләй чатта теркәлергә рулетка менән телефон без интернета бушлай таныша. ч рулетка менән ҡыҙыҡай видео без танышыу сайттарына теркәлдем 18 видеочивать рулетка бушлай теркәү менән танышты


Иглин районында мал аҙығын әҙерләү буйынса кәңәшмә үтте\nСеминар Сыуаш-Ҡыбау ауылында «Агро-Весна» ауыл хужалығы предприятиеһы нигеҙендә ойошторолдо. Пленар ултырышта ҡатнашыусылар мал аҙығын әҙерләү кампанияһы ҡуйған бурыс-маҡсаттар буйынса фекер алышты. Мал аҙығы сифатына, сенаж һәм силосты дөрөҫ һаҡлауға айырым иғтибар бүленде.\nСеминарҙың практик өлөшө «Агро-Весна» ауыл хужалығы предприятиеһы ихатаһында дауам итте. Хужалыҡ етәксеһе техника торошо хаҡында сығыш яһаны, комбайндарҙың бөгөндән баҫыуға сығырға әҙерлеген билдәләне.


Өфөлә Михаил Нестеровтың тыуыуына 150 йыл тулыуға ҡарата бөтә Рәсәй күргәҙмәһе асылды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nӨфөлә Михаил Нестеровтың тыуыуына 150 йыл тулыуға ҡарата бөтә Рәсәй күргәҙмәһе асылды\n11:17, 26 сентября 2012 Йәмғиәт\nБөйөк рәссамдың тыуыуына 150 йыл тулыуға ҡарата Өфөнөң М.Нестеров исемендәге музейында күргәҙмә асылды. Унда рәссамдың 187 эше тәҡдим ителә, уларҙың 118-е Рәсәйҙең 22 музейынан килтерелгән.\nКүргәҙмәне асыу тантанаһы алдынан үткән матбуғат конференцияһында журналистарҙы юбилей сараларында ҡатнашыусылар менән таныштырҙылар. Улар – музей хеҙмәткәрҙәре, Нестеровтың ижадын өйрәнгән сәнғәт белгестәре, шул иҫәптән Рус музейы хеҙмәткәре, билдәле эксперт Павел Климов. Третьяков галереяһы директоры урынбаҫары Лидия Иовлева хәбәр итеүенсә, Мәскәүҙә Михаил Нестеровтың юбилей күргәҙмәһе 2013 йылдың яҙына планлаштырыла. «Бындай проекттарҙы тормошҡа ашырыу өсөн ваҡыт та, аҡса ла кәрәк. Өфө музейына республика етәкселеге тарафынан ярҙам күрһәтелде, шуға күрә бындай ҙур проект бойомға ашырылды ла инде. Беҙ Мәҙәниәт министрлығынан бер тин дә алманыҡ, күргәҙмәне хәйриә эшмәкәрлеге менән шөғөлләнгәндәр средстволары иҫәбенә ойошторабыҙ», — тип аңлатты Лидия Ивановна. Билдәле сәнғәт белгесе Нестеров көндәрендә ҡатнашҡан барлыҡ кешеләр исеменән рәссамдың ейәнсәренә – медицина фәндәре докторы Мария Ивановна Титоваға ярҙам күрһәткәне өсөн рәхмәтен белдерҙе. Журналистар һорауы буйынса ул үҙе хаҡында ла бер аҙ һөйләп ишеттерҙе.\nЮбилей саралары сиктәрендә Өфөнөң Ленин урамында Нестеров скверын асыу һәм һүрәттәр конкурсында еңеүселәрҙе тәбрикләү тантаналары үтәсәк.


Һөт кухняһы эшләй башланы\n20 Ноябрь 2019, 15:52\nҺөт кухнялары эшләй башланы #ВладимирПутин#национальныепроекты#нацпроекты #региональныепроекты#регпроекты#нацпроектыБашкортостан Башҡортостан Республикаһы етәкселеге тарафынан республикала һәт кухнялары асыу тураһында ҡарар ҡабул ителгәйне. Башҡортостанда бөтәһе 3 йәшкә тиклемге 150 мең бала бар, шуларҙың 26 меңе әҙ тәьмин ителгән ғаиләләрҙән һәм улар бушлай һөт продукты менән тәьмин ителергә тейешле.\nБашҡортостан Республикаһы етәкселеге тарафынан республикала һәт кухнялары асыу тураһында ҡарар ҡабул ителгәйне.\nБашҡортостанда бөтәһе 3 йәшкә тиклемге 150 мең бала бар, шуларҙың 26 меңе әҙ тәьмин ителгән ғаиләләрҙән һәм улар бушлай һөт продукты менән тәьмин ителергә тейешле.\nБыға тиклем һөт кухнялары Өфөлә генә бар ине, 1 июлдә Стәрлетамаҡ ҡалаһында асылды. Кухня Стәрлетамаҡ, Өфө, Ишембай райондары, шулай уҡ Стәрлетамаҡ, Күмертау, Салауат ҡалалары балаларын тәьмин итә.\nБөгөн, 20 ноябрҙә, Октябрский ҡалаһында санитар нормаларына һәм ҡағиҙәләренә тура килтереп проектланған һәм яҡтыртылған һөт фабрикаһы-кухняһы асылды. Һөт, кефир, эремсек, йогурт – былар бөтәһе лә ошо кухня етештергән ризыҡтар, киләсәктә ассортименттың тағы ла байытыласағы күҙаллана. Уның продукттарын Октябрский ҡалаһы, Туймазы, Әлшәй, Бәләбәй, Дәүләкән райондарында йәшәгән 1, 2 мең бала ҡулланасаҡ. Ҡала территорияһында һөт продукттарын таратыусы ике таратыу нөктәһе эшләй, шулай уҡ һәр районда таратыусы берәр нөктә асылды.\n2020 йылдың 1 ғинуарынан бушлай һөт продукттары менән республиканың льготалы категорияға ҡараған бар балалары ла тәьмин ителәсәк.


Баш ҡалала журналистар араһында ойошторолған конкурс еңеүселәре бүләкләнде // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБаш ҡалала журналистар араһында ойошторолған конкурс еңеүселәре бүләкләнде\n16:54, 13 января 2016 Йәмғиәт\nӨФӨ, 2016 йыл, 13 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Олеся Серёгина/.\nӨфөлә республика журналистары араһында ойошторолған конкурс еңеүселәре тәбрикләнде. Бүләкләү тантанаһы Рәсәй матбуғаты көнөндә уҙҙы. Был байрам илдә 13 ғинуарҙа билдәләнә.\nБыл көндә бер нисә ижади конкурс еңеүселәренә дипломдар һәм приздар тапшырылды. Республика гәзит-журналдары һәм федераль киң мәғлүмәт сараларының төбәк ҡушымталары араһында хәрби тематиканы иң яҡшы яҡтыртыу буйынса бәйгелә «Башҡортостан» гәзите беренсе урын яуланы. Ҡала, берләштерелгән һәм район киң мәғлүмәт саралары өсөн номинацияла Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына арналған конкурста «Әбйәлил» гәзите еңеүсе тип табылды. Электрон киң мәғлүмәт саралары араһында беренсе урын «Хәтерләйбеҙ! Ғорурланабыҙ!» телемарафоны һәм «Бөйөк Еңеү» промороликтары серияһы өсөн Башҡортостан юлдаш телеканалына бирелде.\nРеспублика гәзит-журналдары араһында Рәсәйҙә һәм Башҡортостанда Әҙәбиәт йылын иң яҡшы яҡтыртыу конкурсында беренсе урынды «Башҡортостан ҡыҙы» журналы, ҡала, берләштерелгән һәм район киң мәғлүмәт саралары араһында Асҡын мәғлүмәт үҙәге алды. Электрон киң мәғлүмәт саралары өсөн номинацияла беренсе урынды «Бельские просторы» журналы сайты яуланы. «Учалы гәзите» «Атла, китап!» акцияһы өсөн Әҙәбиәт йылын иң яҡшы яҡтыртыу конкурсында махсус приз менән бүләкләнде.\nКиң мәғлүмәт сараларында дәүләт теле һәм төбәк халыҡтары телдәре проблемаларын иң яҡшы яҡтыртыу конкурсында «Башҡортостан уҡытыусыһы» журналы, «Туймазинский вестник» гәзите һәм «Башҡорт телен өйрәнәм» проекты өсөн Башҡортостан юлдаш телеканалы үҙ номинацияларында юғары наградаларға лайыҡ булды.\nБашҡорт телендә — «Башҡортостан» һәм «Киске Өфө», рус телендә «Янаульские зори» һәм «Караидель» гәзиттәренең сайттары баҫмаларҙың иң яҡшы сайттары тип танылды.\nТеги: конкурстар,киң мәғлүмәт саралары,рәсәй матбуғаты көнө


Хөрмәтле Зәйнәб Биишева исемендәге Башҡортостан "Китап" нәшриәтенең дуҫтары, әҙәбиәт һөйөүселәр!!!\nУраҙа байрамы мөбәрәк булһын!\nКиләсәктә күгебеҙ аяҙ, күңелдәребеҙ тыныс, тормошобоҙ матур һәм бәхетле, яҡындарыбыҙ һәм үҙебеҙ һау-сәләмәт; осраған юлдаштарыбыҙ миһырбанлы, изгелекле һәм хуш күңелле, ҡылған ғәмәлдәребеҙ яҡшы, уйҙарыбыҙ яҡты, көнитмешебеҙ иманлы, шатлыҡлы ваҡиғаларға бай булһын!\nОшо яҡты донъяларҙа сауаплы эштәргә, ҡояштың йылы нурҙарына, шишмә сылтырауына, ҡоштар һайрауына, тәбиғәттең матур тауыштарына, кешелектең бер-береһенә ихлас, ыңғай мөнәсәбәтенә, ҡылған ғәмәлдәренә һоҡланып йәшәргә насип итһен!!!


Иң әүҙемдәре улар » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Сәйәсәт » Иң әүҙемдәре улар\nИң әүҙемдәре улар 05.09.2018 // Сәйәсәт\nПенсия фонды мәғлүмәттәре буйынса республикала бөтәһе 261 683 инвалид йәшәй. Бынан тыш, төбәктә ҡарт кешеләр ҙә күп. Был категорияға ҡараған граждандар бер кампанияны ла ҡалдырмаған иң әүҙем һайлаусы булып ҡала.\nТалаптар буйынса, һайлау участкалары уңайлы, һәр кем килеп тауыш бирерлек итеп йыһазландырылырға тейеш. Быны эшләй алмағандарға өйҙәренә күсмә йәшник менән барыу ҡаралған.\n– Әлеге ваҡытта мөмкинлектәре сикләнгәндәргә һайлауҙа ҡатнашыу шартын тыуҙырыу буйынса өс йүнәлештә эш алып барыла, – ти Башҡортостан Республикаһы Үҙәк һайлау комиссияһы секретары Марина Долматова. – Беренсенән, барлыҡ комиссиялар ҙа инвалидтар хаҡында иҫәп алып бара. Мәғлүмәт туплауҙа территориаль, участка һайлау комиссияларына Пенсия фонды ҙур ярҙам күрһәтә. Шулай уҡ медицина һәм социаль хеҙмәттәр, ҡала-райондарҙың йәмәғәт ойошмалары менән хеҙмәттәшлек итеп, мөмкинлектәре сикләнгәндәрҙең ниндәй категорияға ҡарауын иҫәпкә алып, исемлектәр төҙөлә, асыҡлыҡ индерелә. Уларҙың һаулыҡ торошона ҡарап, тауыш биреүҙең төрлө варианттары тәҡдим ителә.\nҺайлау комиссиялары алдында торған икенсе бурыс – мәғлүмәт биреү. Ошо маҡсатта инвалидтарҙың йәмәғәт ойошмалары етәкселеге менән осрашыуҙар үткәрелә, район-ҡала гәзиттәрендә, радио һәм телевидение каналдарында мәғлүмәт таратыу, аңлатыу эше алып барыла, интернет файҙаланыла. Шулай уҡ китапханаларҙың махсуслашҡан бүлектәре хеҙмәткәрҙәре лә ярҙамға килә һәм төрлө аңлатыу саралары ойоштора.\nҮҙәк территориаль комиссияһы йыл һайын күреү һәләтен юғалтҡандарға Брайль шрифты менән әҙерләнгән белешмә тәҡдим итә. Унда һайлауҙа ҡатнашыу тәртибе һәм ҡағиҙәһе яҙылған. Был белешмә участка комиссияларына, республика һуҡырҙар йәмғиәтенә таратылған. Өй беренсә йөрөп, аңлатыу эше алып барыла.\nӨсөнсө йүнәлеш: мөмкинлектәре сикләнгәндәргә һайлау урынында уңайлы шарттар тыуҙырыу. Участкалар бөтә инвалидтар ҙа үтә алырлыҡ булырға тейеш. Республикала ошо йүнәлештә ентекле эш алып барыла: төбәктә 3391 һайлау участкаһы булһа, уларҙың 1627-һендә пандус, 661-ендә – махсус түшәм, 826-һында саҡырыу төймәләре бар. Шулай уҡ “мобиль һайлаусы” программаһы ла уларға һайлау хоҡуғын үтәүҙә уңайлылыҡ тыуҙыра.\nКүреү һәм ишетеү һәләте сикләнгәндәр өсөн улар күпләп йәшәгән урындарҙа алты махсуслашҡан участка булдырылған, шул иҫәптән Өфөлә һәм Бәләбәйҙә – икешәр, Стәрлетамаҡ һәм Белоретта – берәр. Уларҙың барыһы ла пандус, таянғыстар менән йыһазландырылған. Күреү һәләте боҙолған һайлаусыларға тауыш биргәндә трафареттар һәм лупалар тәҡдим ителәсәк. Бынан тыш, барлыҡ һайлау участкалары иҙән түшәүе, пандус, яндауыр менән тәьмин ителергә тейеш. Әгәр ҙә 2016 йылда уларҙың 34 процентында бындай уңайлыҡтар булдырылһа, быйыл – 48 процентында. Беренсе ҡаттан өҫтә урынлашҡан 305 участка бар.


Хәйерле иртә, Республика - Берҡаҙан-Ҡамыш яҙмышы | Выпуск передачи ГТРК «Башкортостан»\n13 ноября 2019 — 11:20\nНимә ул һаҙлыҡ? Кешеләр һәм тәбиғәт өсөн уларҙың әһәмиәте нимәлә? Берләшкән милләттәр ойошмаһының Тирә-яҡ мөхитте һаҡлау программаһына ярашлы Асылыкүл эргәһендә урынлашҡан Берҡаҙан-ҡамыш һаҙлығы ҡайтанан тергеҙелә. 16 миллион һум аҡса йүнәлтелгән проект тормошҡа ашырыла һәм Рәсәйҙең урман-дала зонаһының иң ҙур һаҙлығына йән керә башланы. Бөтә Башҡортостандың тәбиғәте өсөн мөһим сара һәм республикабыҙҙа халыҡ-ара әһәмиәттәге тәүге һыу-һаҙлыҡ биләмәһе тураһында “Хәйерле иртә, республика” тапшырыуында география фәндәре докторы, профессор Әүфәр Гәрәев менән әңгәмә ҡоролдо.