Республика яңы йылға әҙерләнә\nЯңы йыл кәйефе юҡ ине. Ҡар яуҙы. Урамда халыҡ күпләп йөрөй башланы. Әммә быйылғы декабрь ҡар юҡлығы менән халыҡ хәтерендә ҡаласаҡ. Синоптиктар иһә беренсе ғинуарҙан барлыҡ төбәктәрҙә лә күпләп ҡар яуа башлаясаҡ, тип фаразлай. Быйыл яуасаҡ ҡар күләме тейешле норманан күпкә артып китеүе ихтимал, ти Башҡортостандың гидрометеорология үҙәге етәксеһе Анна Козаева.\nШуға күрә лә ул февраль айының да яуым-төшөмлө көтөлөүен билдәләй. Яңы йыл төнөнә килгәндә, һауа температураһы 9-11 градусҡа тиклем һалҡынайтасаҡ. Айырым райондарҙа, башлыса төньяҡ төбәктәрҙә ул тағы ла түбәнерәк көтөлә. Ҡарҙы ашап булмағанын халыҡ яҡшы аңлай. Етмәһә, Америкалағы финанс кризис тип бик күп ойошмалар хеҙмәткәрҙәренә өҫтәмә аҡса түләмәгән.\nБыл хәбәр премьер Раил Сарбаевҡа етер тип уйлай күптәр. Сөнки тап ул республиканың мөмкинлектәре ҙур, һәр ойошма яңы йыл алдынан үҙ хеҙмәткәрҙәренәэш хаҡына ҡушып премияһын да түләргә тейеш, тип белдергәйне. Әммә премьерҙың һүҙҙәре күптәр өсөн һүҙ генә булып ҡалды. Раил Сарбаев үҙ фекерен республиканың киң мәғлүмәт саралары хәбәрселәре менән осрашыуҙа тағы ла бер ҡабатланы. Журналистар менән ошондай формата ул тәүге тапҡыр осрашты. Раил Сарбаев әйтеүенсә, күптәр уйлағанса барыһы ла насар түгел. Социаль ҡатламға ҡараған халыҡҡа дәүләт ярҙамының арттырылған, күп балалы 3 йөҙгә яҡын ғаилә торлаҡ сертификаты алған. Социаль объекттар төҙөлөшө артыуы ла үткән йылдың мөһим күрһәткесе.\nЙәлеп ителгән ивестициялар күләме буйынса ла алға китеш күҙәтелә. Республикала 70-тән ашыу инвестиция проекты тормошҡа ашырыла. Уларҙың дөйөм күләме 156 миллиард һумға етә. Аграр тармаҡ та ярайһы уҡ нығынған. Матбуғат-конференцияһында ҡатнашыусыларҙы вәғәҙә ителгән 2 миллион квадрат метр торлаҡ төҙөлөшө лә ҡыҙыҡһындырҙы. Раил Сарбаев был һорауға ла тулы яуап ҡайтарҙы. Финанс көрсөк төҙөлөш комплексы алдына ҙур һынауҙар ҡуйыуына ҡарамаҫтан, билдәләнгән бурыс арттырып үтәлде, торлаҡҡа хаҡтарҙың юғарылығы ғына бер аҙ күңелде ҡыра, тине Раил Сарбаев.\nАрзан һәм уңайлы торлаҡ милли проекты үтәлеше тураһындағы һорауға яуап биреп, Сарбаев йәшәү урыны етешмәү бик күп социаль проблемаларҙың нигеҙе, тине.


Хәбәрҙәр: ЕС һәм ЮНИСЕФ Төркиәлә Сүриә ҡасаҡтары балалары өсөн мәктәптәр аса.\nЕС һәм ЮНИСЕФ Төркиәлә Сүриә ҡасаҡтары балалары өсөн мәктәптәр аса.\nТөркиәнең Шанлыурфа адмистратив үҙәгендә Сүриә ҡасаҡтары балалары өсөн мәктәп асылды. Уҡыу үҙәген “Минең тормошом” тип атағандар, унда 25 йәшкә тиклемге ҡыҙҙарға белем һәм тәрбиә биреүгә ҙур иғтибар бирелә. Улар телдәрҙе өйрәнә, психолог ярҙамы ала һәм үҙешмәкәр, театр түңәрәктәренә йөрөй.\n-Беҙ бында хәрефтәрҙе, һүҙҙәрҙе өйрәнәбеҙ. Тағы бик күп нәмәләр,-ти бер бала.\n-Был төрөк теле дәресеме?\n-Юҡ, инглиз теле.\n-Беҙ уҡырға, яҙырға өйрәнәбеҙ, уйнайбыҙ һәм йырлайбыҙ.\nҮҫкәс, һин кем булаһың?\nМәктәпте Евроберләшмә һәм БМО-ның балалар фонды- ЮНИСЕФ финанслай. Киләһе йылда Төркиәләге шундай мәҙәни һәм белем биреү үҙәктәренә күберәк аҡса бүлеү планлаштырыла.\n-Сүриәлеләр- белем алыуға етди ҡараған халыҡ, беҙгә был бик оҡшай,-ти Төркиәләге ЕС илсеһе Насйорг Габер.-Үҙ йорттарын ҡалдырып китергә мәжбүр булған был быуындың оҙаҡ йылдар ыҙа сигеүен һәм хатта белем алырға ла мөмкинлеге булмауын беҙ теләмәйбеҙ. Уларҙың карьера эшләүҙәрен теләйбеҙ һәм белем бирергә тырышабыҙ.\nБишенсе йыл дауам иткән һуғыш ауыр гуманитар көрсөк тыуҙырҙы, унан айырыуса балалар йонсой. Ҡыҙ балаларға уғата ҡыйын.\nФилипп Дюамелль, Төркиәләге ЮНИСЕФ вәкиле былай ти:\n-Тәжрибә шуны күрһәтә: үҫмер ҡыҙҙар айырыуса яҡлауға мохтаж. Йәш кенә көйө улар көс ҡулланыуҙарға, енси эксплуатацияға дусар була.\n“Евроньюс” хәбәрсеһе Бора Байраҡтар Шанлыурфанан һөйләй:\n-Сүриә көрсөгө тәрәнәйә бара, уның осо-ҡырыйы күренмәй, шуға күрә ҡасаҡтар өсөн оҙайлы проекттар эшләү зарур. ЕС-тан һәм халыҡ-ара ойошмаларҙан яңы финанс ярҙамы килеү менән, бындай белем биреү, мәҙәниәт үҙәктәре күбәйәсәк. Төркиәлә кескәй сүриәлеләр 1 миллиондан ашыу, шуларҙың 746 меңе мәктәп йәшендә. Ошо балаларҙың 451 меңе белем алыуҙан мәхрүм.\nАвторы: Кнарик Хачатрян


Раббыбыҙ рәхмәтендә булайыҡ!\n23 Апрель 2020, 14:00\nРаббыбыҙ рәхмәтендә булайыҡ!Бөгөнгө ауыр көндәр һынау ғыналыр, тип уйлайым. Өйҙәрҙә бикле ултырһаҡ та, тормош дауам итә. Тормош матур. Инде күптәр аңлағандыр, ғүмерҙең ҡыҫҡалығын. Бөгөн барһың, иртән ни булыры билдәһеҙ. Шул ҡыҫҡа ғына ғүмерҙең ҡәҙерен беләйек.“Ҡырмыҫҡалар ҙур түгел, күмәкләшеп тау өйә”, тиҙәр бит әле беҙҙең халыҡта. Яңғыҙың башҡарған эш ырамаһа ла, бергәләп тотонғанда тау өйөргә лә, аҡтарырға ла мөмкин. “Үҫәргән” дини ойошмаһының ағинәйҙәр хәрәкәтен шулар рәтенә ҡуйыр инем. Унда йөрөүсе апайҙарҙың йөрәк түрендәге әйтәһе аҫыл һүҙҙәре, изге ниәттәре үҙе бер иҫ киткес ҙур рухи таянысҡа әүерелде. Ауылдар халҡын яҡшы, әҙәпле, иманлы, ынтылышлы, маҡсатлы йәшәргә саҡырып, сығыштар яһап, төрлө саралар үткәрҙеләр һәм киләсәктә дауам итерҙәр. Яҡшы теләктәрҙә булған, изге күңелле апайҙар менән осрашыуыма сикһеҙ шатмын һәм шөкөр итәм. Аҡыл һорап килеүсегә аҡыл бирергә, кәңәш итеүсегә һәр саҡ ярҙам итергә әҙер торған ағинәй Ғәбитова Рәйсә Шәрифйән ҡыҙы тураһында айырым әйткем килә. Уның тыуған көнө быйыл Рамаҙан айы башланыуға тура килә. Ҡыҫҡаһы, ағинәйҙәрҙең барыһына ла быйыл 70 йәш тула. Рәйсә апай үҙенең әйтәһе һүҙҙәрен ҡыҫҡаса ғына гәзит уҡыусыларға ла еткерҙе:- Динебеҙ һүнмәйәсәк, иншаллаһ. Шулай ҙа ислам динен алып барыу беҙҙән тора. Ул – Аллаһы Тәгаләнең әмере, тип ғаиләләребеҙгә, туғандарыбыҙға, күршеләребеҙгә аңлата барһаҡ, динебеҙ һүнмәйәсәк. Барыһы ла үзебеҙҙән тора. Беҙгә донъяға ни өсөн килгәнебеҙҙе, ни өсөн ашайбыҙ тигәнде аңлап йәшәргә кәрәк. Фани донъяға үҙебеҙ теләп килмәнек, Хаҡ Тәғәлә әсә ҡарынында барлыҡҡа килтерҙе. Теләһәк тә, теләмәһәк тә, беҙгә Аллаһ ҡушканса йәшәү мәслихәт. Рамаҙан айы – беҙҙең өсөн тағы ла уйланырлыҡ ай булһын. Иң мөһиме – Раббыбыҙҙың рәхмәтендә булһындар, ата-әсәләрен, шул иҫәптән, әбей-бабайҙарын да онытмаһындар ине тигән теләктә ҡалам.Эйе, бик хаҡ һүҙҙәр. Башланырға торған изге Рамазан айы мөбәрәк булһын. Рамаҙан айы йөрәктәребеҙҙе иман нурында нурлаһын, йорттарыбыҙ бәрәкәт менән тулһын, тик изге ғәмәлдәр ҡылып йәшәргә яҙһын! Гөлсөм Бикйәнова.Иншаллаһ, бөгөн, 23 апрель кис, ҡояш байығас, изге Рамаҙан айы башлана.\nБөгөнгө ауыр көндәр һынау ғыналыр, тип уйлайым. Өйҙәрҙә бикле ултырһаҡ та, тормош дауам итә. Тормош матур. Инде күптәр аңлағандыр, ғүмерҙең ҡыҫҡалығын. Бөгөн барһың, иртән ни булыры билдәһеҙ. Шул ҡыҫҡа ғына ғүмерҙең ҡәҙерен беләйек.\n“Ҡырмыҫҡалар ҙур түгел, күмәкләшеп тау өйә”, тиҙәр бит әле беҙҙең халыҡта. Яңғыҙың башҡарған эш ырамаһа ла, бергәләп тотонғанда тау өйөргә лә, аҡтарырға ла мөмкин. “Үҫәргән” дини ойошмаһының ағинәйҙәр хәрәкәтен шулар рәтенә ҡуйыр инем. Унда йөрөүсе апайҙарҙың йөрәк түрендәге әйтәһе аҫыл һүҙҙәре, изге ниәттәре үҙе бер иҫ киткес ҙур рухи таянысҡа әүерелде. Ауылдар халҡын яҡшы, әҙәпле, иманлы, ынтылышлы, маҡсатлы йәшәргә саҡырып, сығыштар яһап, төрлө саралар үткәрҙеләр һәм киләсәктә дауам итерҙәр. Яҡшы теләктәрҙә булған, изге күңелле апайҙар менән осрашыуыма сикһеҙ шатмын һәм шөкөр итәм.\nАҡыл һорап килеүсегә аҡыл бирергә, кәңәш итеүсегә һәр саҡ ярҙам итергә әҙер торған ағинәй Ғәбитова Рәйсә Шәрифйән ҡыҙы тураһында айырым әйткем килә. Уның тыуған көнө быйыл Рамаҙан айы башланыуға тура килә. Ҡыҫҡаһы, ағинәйҙәрҙең барыһына ла быйыл 70 йәш тула. Рәйсә апай үҙенең әйтәһе һүҙҙәрен ҡыҫҡаса ғына гәзит уҡыусыларға ла еткерҙе:\n- Динебеҙ һүнмәйәсәк, иншаллаһ. Шулай ҙа ислам динен алып барыу беҙҙән тора. Ул – Аллаһы Тәгаләнең әмере, тип ғаиләләребеҙгә, туғандарыбыҙға, күршеләребеҙгә аңлата барһаҡ, динебеҙ һүнмәйәсәк. Барыһы ла үзебеҙҙән тора. Беҙгә донъяға ни өсөн килгәнебеҙҙе, ни өсөн ашайбыҙ тигәнде аңлап йәшәргә кәрәк. Фани донъяға үҙебеҙ теләп килмәнек, Хаҡ Тәғәлә әсә ҡарынында барлыҡҡа килтерҙе. Теләһәк тә, теләмәһәк тә, беҙгә Аллаһ ҡушканса йәшәү мәслихәт. Рамаҙан айы – беҙҙең өсөн тағы ла уйланырлыҡ ай булһын. Иң мөһиме – Раббыбыҙҙың рәхмәтендә булһындар, ата-әсәләрен, шул иҫәптән, әбей-бабайҙарын да онытмаһындар ине тигән теләктә ҡалам.\nЭйе, бик хаҡ һүҙҙәр. Башланырға торған изге Рамазан айы мөбәрәк булһын. Рамаҙан айы йөрәктәребеҙҙе иман нурында нурлаһын, йорттарыбыҙ бәрәкәт менән тулһын, тик изге ғәмәлдәр ҡылып йәшәргә яҙһын!\nИншаллаһ, бөгөн, 23 апрель кис, ҡояш байығас, изге Рамаҙан айы башлана.


11 Декабрь 2010, 17:46\n15 декабрҙә Нефтселәр мәҙәниәт һарайында «Йәшлек-шоу – 2010» республика йәштәре йыр-моң фестивале үтә. Республика йыр-моң фестивале талантлы йәштәрҙе асыу, уларға эстрадаға юл ярыу маҡсатында ойошторола. Был сара беренсе тапҡыр 1991 йылда үткәрелә. Тәүге йылдарҙа уҡ ҙур популярлыҡ яулаған фестиваль бик күп йырсыларҙы танытты ла инде.«Йәшлек-шоу» фестивалендә билдәле йырсылар менән бер рәттән йәш башҡарыусылар ҙа сәхнәгә сығасаҡ. Һайлап алыу туры 4 декабрҙә үтте, унда ҡатнашыусылар араһынан «иң-иң»дәр гала-концертта ҡатнашыу хоҡуғын алды. Шулай итеп, быйыл үҙҙәрен күрһәтеп, емешле ижад итеп, популярлыҡ яулаусыларҙы билдәләү ваҡыты етте.


Башҡортостанда иҫке торлаҡ хужаларына буласаҡ йәшәү урыны хаҡында алдан хәбәр итәсәктәр – Дөйөм Рәсәй халыҡ фронты форумы // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда иҫке торлаҡ хужаларына буласаҡ йәшәү урыны хаҡында алдан хәбәр итәсәктәр – Дөйөм Рәсәй халыҡ фронты форумы\n14:13, 10 декабря 2014 Йәмғиәт\nӨФӨ, 2014 йыл, 10 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Екатерина Соколова/.\nБашҡортостанда иҫке һәм авария хәлендәге йорттарҙа йәшәгән кешеләр ниндәй районға күсереүҙәрен алдан беләсәк. Был хаҡта Өфөлә уҙған БР Дөйөм Рәсәй халыҡ фронты төбәк штабының киңәйтелгән ултырышында билдәле булды.\nКөҙ көнө баш ҡалала авария хәлендәге өйҙәрҙә Дөйөм Рәсәй халыҡ фронты булышлығында белдереүҙәр барлыҡҡа килде.\n— Әлегә йорттоң авариялы хәлендә булыуы һәм һүтеләсәге генә күрһәтелгән, ә унда йәшәүселәрҙе ҡайҙа күсереүҙәре тураһында мәғлүмәт юҡ. Кешеләрҙе ошо һорау нығыраҡ борсой, — тип билдәләне БР Дөйөм Рәсәй халыҡ фронты төбәк штабы рәйестәше Эльвира Айытҡолова.\nТорлаҡ-коммуналь хужалыҡ министры Сергей Афонин был мәсьәлә 2015 йылдың беренсе кварталында хәл ителәсәк тип белдерҙе.\nТеги: дөйөм рәсәй халыҡ фронты,торлаҡ-коммуналь хужалыҡ


Ә мин илап ебәреүҙән саҡ тыйылып торам\n20 Июнь , 17:57\n“Апай, зинһар, айырыл иреңдән, – тип шым ғына өндәшеп илайым. – Элекке кеүек үҙебеҙҙең өйҙә йәшәйек. Бәпестәрҙе үҫтерешермен”. Нисә тапҡыр ҡабатлайым инде ошо һүҙҙәрҙе.\nТелдең төптә урынлашыуы уйламайынса һөйләүҙән һаҡ булыу зарурлығын белгертә – һәр саҡ аҡыл алдан йөрөргә тейеш, тиелә динебеҙҙә. Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, ошо хаҡта онотоп ебәргәндәр, хатта белмәгәндәр осрап тора. Ә уйламайынса әйтелгән һүҙ һаҡһыҙлыҡ сәбәпле атылған йәҙрәгә тиң – кешенең ғүмерен дә өҙөүе ихтимал.\n...Ғаиләлә беҙ апайым менән икәү генә үҫтек. Ҡара таңдан төнгә ҡәҙәр колхозда бил бөккән әсәйебеҙҙе күрмәнек тә тиерлек. Атайыбыҙ иһә һуғыштан әйләнеп ҡайтманы.\nИкәүләп кенә донъя көтәбеҙ. Апайым, үҙ иңендә ҙур яуаплылыҡ тойғанғалыр, ир-ат кеүек ҡатынҡы холоҡло, үтә ныҡышмал булды. Малайҙар менән һуғышыуға ла әүәҫ ине. Мине, наҙлыбикәне, яҡлау маҡсатында йоҙроғон күп төйнәргә тура килде уға. Шундай апайым булыуға танау сөйөп, ышыҡта, хәстәрлектә буй еткерҙем. Ҡәҙерлем 18 йәшендә кейәүгә сығырға йыйынғас, үпкәләй-үпкәләй буҙлап илағаным һаман хәтеремдә. Йәнәһе, мине хәҙер кем ҡарар, нисек йәшәрмен... Әсәйебеҙ колхоз ерен һөргән ваҡытта ҡазаға эләгеп, йәшләй баҡыйлыҡҡа күскәйне шул.\nҺылыу, эшсән апайымдың да, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, бәхете булманы. Үҙенән ун йәшкә өлкән еҙнәм, сит ирҙәрҙән көнләшеп, уны йыш рәнйетте, йыртҡыстарса туҡманы. Эсеп ала ла бола ҡуптара. Бөтөн тәне күм-күк булып, ҡуҙғала ла алмай ятҡан апайым янына көндөҙ йәшерен рәүештә генә барып, донъяһын ҡарайым, бер-бер артлы тыуған улдарын ашатып-эсерәм, ҡәҙерлемдең яраларын бәйләйем. “Апай, зинһар, айырыл иреңдән, – тип шым ғына өндәшеп илайым. – Элекке кеүек үҙебеҙҙең өйҙә йәшәйек. Бәпестәрҙе үҫтерешермен”. Нисә тапҡыр ҡабатлайым инде ошо һүҙҙәрҙе. Тик апайым әйткәндәремде йәнә ишетмәй кеүек. “Һиңә, һылыуым, уҡырға кәрәк, – тип шыбырлай ул. – Минең өсөн ҡайғырма. Йәшәрмен... Үҙең хаҡында уйла”.\nӨгөтләй торғас, барыбер ҡалаға ебәрҙе мине. Тәүҙә эшләп, унан әҙерлек курсына йөрөп, медицина институтына индем. Ҡалала үҙ тормошомдо ҡорҙом, уҡыуҙы тамамлағандан һуң һәйбәт эшкә урынлаштым. Апайымды хат-хәбәрҙән өҙмәнем, унан да һирәк булһа ла яуап алғыланым. Буй еткереп килгән өс улы өҫтөнә эсеп йөрөп ҡазаланған ирен ҡарай ине ул. Ҡулдары юҡ хәҙер еҙнәмдең, төптән ҡырҡып алынған. Рәнйеү төшкәндер... Шундай һынауға дусар булһа ла, һаман яуызлығын сәсеүҙән, апайымды тел менән рәнйетеүҙән туҡтамай икән. Был хаҡта килгән-киткән ауылдаштарҙан ишетә йөрөйөм. Ҡайтам тим дә, аяҡтарым тартмай. Барыбер бер ни ҙә үҙгәртә алмаясаҡмын бит.\nЙылдар үтте. Апайымдың улдары, һөнәри белем алып, үҙаллы донъя ҡорҙо. Көндәрҙең береһендә еҙнәмдең үлеп ҡалыуы хаҡында хәбәр килеп етте. Ирен ерләп тә өлгөрмәҫтән, апайым аяҡтан йығылған, үҙен ҡалаға оҙатҡандар, ти. Белешә башланым. Онкологияла икән апайым...\nБына уның баш осонда ултырам. Карауатта ел осороп алып китерҙәй ябыҡ, ҡураныс кәүҙәле, сикәләре эскә батҡан апайым ята. Сәстәре ап-аҡ, йөҙөндә – бураҙналар. Ә бит саҡ ҡырҡ биш йәше тулды... Эйе, хәҙер бихисап дауалау саралары үтергә тейеш ул: нур, химия терапиялары, операция... Бирешмәҫ апайым! Быға тиклем дә ниндәй һынауҙарҙы үтте, артабан да һығылып төшмәҫ!\nШулай булды ла. Барыһын да ҙур сыҙамлыҡ менән үткәрҙе, операцияны көтөргә ҡалды. Дауахана биләмәһенә сығып йөрөйбөҙ, һөйләшеп һүҙебеҙ бөтмәй. Сирлеләрҙең күпселеге оҡшаш яҙмышлы икәнен аңлаған апайым үҙен яңғыҙ тоймай. Киләсәккә пландар ҡора, күңел төпкөлөнә “сумып”, тормошҡа ашмаған хыялдарын барлай. Әйтерһең, күҙе асылып, яңынан йәшәй башланы.\n– Төнө буйы шуны уйлап яттым әле: әйҙә, тыуған нигеҙебеҙҙе йүнәтеп алайыҡ! – тип яңы тәҡдим менән ҡаршыланы ул мине сираттағы иртәлә. – Малайҙар, иҫкеһен һүтеп ташлап, бәләкәй генә булһа ла өй күтәреп бирһә, башҡаһын үҙем йүнләрмен. Ғаиләң менән ҡайтып, рәхәтләнеп ял итеп йөрөрһөгөҙ. Ауылды кейәүҙең дә, балаларҙың да күргәне юҡ бит. Операция ғына үтһен. Ҡайтыу менән шул эшкә тотонормон...\nӘ мин илап ебәреүҙән саҡ тыйылып торам. Хәйер, төн буйы һыҡтап, күҙҙәремдә йәш кипкәндер ҙә. Кисә дауахананың бүлек мөдире шылтыратып, йөрәк өҙгөс хәбәр еткерҙе. Апайымдағы яман шеш шул уҡ кимәлдә ҡалған, бәләкәйләнмәгән, етмәһә, икенсеһе барлыҡҡа килгән – операция яһап булмай торған урында. Артабан дауалау барыбер һөҙөмтә бирмәйәсәк. Табиптар бер нисек тә ярҙам итә алмай. Бүлек мөдире сирлегә был хаҡта әйтмәҫкә, “операция аҙағыраҡҡа тәғәйенләнде, әлегә ҡайтып торорға рөхсәт иттеләр” тип ялғанлап булһа ла, өмөт-ышанысын һүндермәҫкә кәңәш бирҙе. Һәйбәтләп тәрбиәләгәндә, өс-дүрт ай, бәлки, унан да күберәк йәшәйәсәк әле...\nМин ошо уйҙарға сумғанмын, ә апайым һөйләй ҙә һөйләй. Баҡсаны киңәйтергә, уңышты мул биргән ҡарағаттың төптәрен арттырырға кәрәк. Мунсаны ла яңынан һалдырасаҡ... Тап шул саҡта апайымды дауалаған табип килеп инде.\n– Ниндәй мунса тураһында һөйләп ятаһың? – тип ҡәнәғәтһеҙлек менән йөҙөн сирҙы ул ғәҙәтенсә. – Һиңә эҫегә инергә ярамай тип әйтмәнемме һуң? Ә бына ауылға, ысынлап та, ҡайтасаҡһың...\nТабип апайыма ҡырыҫ тауыш менән бер тынала бөтөн дөрөҫлөктө еткерҙе. Күҙ алдым ҡараңғыланып, һис ни ишетмәҫ хәлгә төштөм. Иҫемә килгәндә, теге ҡатын сыҡҡайны, ә апайым карауатында ап-аҡ булып өнһөҙ-тынһыҙ ята ине. Элекке ҡиәфәттә. Бер нөктәгә төбәлгән күҙҙәре нурһыҙ, өмөтһөҙ. Ни тип әйтергә лә белмәй, алдына һығылып төштөм...\nОшо көндән алып бер ай ҙа йәшәмәне ҡәҙерлем. Зарланмай-һыҡтамай китте, һыҙланыуҙарға тешен ҡыҫып түҙҙе. Ярты йылдай булһа ла йәшәү, тормош матурлығына һөйөнөү, хыял ҡанатында осоу мөмкинлеге бар ине лә бит. Бәлки, Хоҙайҙың хикмәте менән бөтөнләй шәбәйер ҙә ине. Һаҡһыҙ әйтелгән һүҙ өмөттәрен һүндермәһә...


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - №30, 25 - 31 июль, 2020 - Информационные страницы\n№30, 25 - 31 июль, 2020\nҠалала был эҫе йәй көндәрен ҡояшта ҡыҙған таш биналарҙа уҙғарыуы, ай-һай, еңелдән түгел. Шуға ла халыҡ кис булһа, урамдарға эркелә, әммә быйылғы зәхмәтле көндәрҙә кистәрен күмәкләп парктарҙа йөрөү ҙә, тәғәмханаларҙа аралашып ултырыу ҙа, байрам саралары һәм концерттарҙа ҡатнашыу ҙа ҡаты сикләнде. Ләкин ошо көндәрҙә Өфө ҡала хакимиәте тырышлығы менән был хәлгә бер аҙ еңеллек өҫтәлгәндәй булды: М. Ғафури исемендәге Мәҙәниәт һәм ял итеү үҙәк паркында автокинотеатр асылды.\n"БӨТӘ БАЛАЛАР ҘА УРТА МӘКТӘПТЕ ТАМАМЛАҺЫН"\nМәктәптә элеккесә, балаға үҙ ауылында имтихан тапшырып, урта мәктәпте тамамларға мөмкинлек биреү мөһим. Ошо йәһәттән Берҙәм дәүләт имтихандарын юғары уҡыу йортона барыусылар ғына тапшырһа, бик уңай буласаҡ.\nЮЛ КҮРҺӘТКЕСТӘРЕ ӨС ТЕЛДӘ БУЛҺЫН\nРәшит Шәкүр топонимик атамаларҙың башҡорт теленә тәржемәһе бик йыш хаталы булыуын белдерҙе. Элекке йылдарҙағы кеүек, предприятиеларҙың рус һәм башҡорт телендәге атамалары тупланған исемлек сығарырға кәрәк.\nетмеш ете һөнәрле...\nКүренекле яҙыусы Булат Рафиҡовтың тарихи романдары, фараздары ошо ерлектә тыуғанғамы, әллә район үҙәгенән ярайһы ситтә урынлашып, төпкөл төбәк иҫәпләнгәнгәме, ошо ҙур булмаған ауылға килеп инеү менән ниндәйҙер күҙгә күренмәгән ептәр уратып ала ла, һине сал быуаттар артылышына әйҙәй кеүек...\nТУҒАНДАРЫҢ - ҠУЛЫҢ МЕНӘН АЯҒЫҢ, ДУҪТАРЫҢ - ТАЯНЫР ТАЯҒЫҢ\nҒаилә мөнәсәбәттәре, мәңгелек ҡиммәттәр үҙгәреш кисергән бөгөнгө мәлдә һеҙҙең ғаиләлә туғанлыҡ мөнәсәбәттәре бармы? Туғанлыҡ ептәрен нығытыуҙың ниндәй сараларын беләһегеҙ? Ошо һорау менән бер нисә замандашыбыҙға мөрәжәғәт иттек.\nӨСӨНСӨ БАЛАНАН ҺУҢ ДОНЪЯБЫҘ ТЕҮӘЛЛӘНДЕ\nШуны аңламайым: власть үҙе бала табырға, ғаилә абруйын күтәрергә саҡыра, ә үҙе халыҡ бала тапмаһын, ғаилә ҡормаһын өсөн бөтәһен дә эшләй. Торлаҡһыҙлыҡ тураһында әйттем инде.\nКӘЛӘШ АЛМАЙЫМ, ЙӘКИ БУЙҘАҠ МОНОЛОГЫ\nТыуымды арттырыуҙың төрлө юлдарын тәҡдим итәләр. Хатта төнгөлөккә утты рубильниктан һүндерергә тигәндәре лә юҡ түгел. Был фекерҙән мәғәнә табырға була, һис шикһеҙ.\nБәйғәмбәр килененән хәл-әхүәл һораша. Килене ҡайныһына иренән зарланырға тотона. Ибраһим ғәләйһис-сәләм килененә ҡаршы бер ни ҙә өндәшмәй, тик "Улыма әйт, өй тупһаһын алыштырһын", тигән сәләм тапшырырға ҡуша.\nҺУНАРСЫ ЯҘМАЛАРЫ (7-се бүлек)\nТауыҡ түгел - торғаны бер мөғжизә инде. Ҡыҙыл тауыҡ тора-бара ихатабыҙҙың "атҡаҙанған хеҙмәткәренә" әйләнде. Ул иртә яҙҙан ҡара көҙгәсә бала сығарып, бала бағыуҙан бушаманы. Йәй рәхәтлеген дә күрмәй ҡала ине.\nҠымыҙҙағы С витамины иммунитетты нығыта һәм организмдың һаҡланыу функцияларын арттыра, вирус һәм инфекцияларҙың кире йоғонтоһо менән көрәшергә ярҙам итә. Заманында цинга ауырыуын ҡымыҙ менән дауаламағандар бит.\nҠорбан байрамды бөтөн донъя мосолмандары оло шатлыҡ менән ҡаршы ала. Ул - Зөлхизә айының 10-сы көнөндә билдәләнә, Хаж ғәмәлдәре тамамланыу айҡанлы үткәрелә торған байрам. Өс көн дауам итә ул.\nМИЛЛИ КЕЙЕМЕБЕҘҘӘ РУХИ БАЙЛЫҒЫБЫҘ\nСтилләштерелгән, замансалаштырып, милли элемент һалып тегелгән кейемдәгеләрҙе урамда ла йыш осратырға мөмкин бөгөн. Бер ҡараш ташлау менән уның башҡорт ҡыҙы йәки улы икәнлеген, уның үҙенең сығышы, тарихы, мәҙәниәте менән ғорурланыуын белергә була.


5 Август 2019, 19:32\nРайон хакимиәтендә “Эшҡыуарлыҡ сәғәте” инвестиция проектының сираттағы ултырышы үтте. Унда эшҡыуарҙар менән берлектә, Башҡортостан Республикаһы урман хужалығы министры М.И.Шәрәфетдинов ҡатнашты.\n“Эшҡыуарлыҡ сәғәте”ндә ҡатнашҡан “Башвойлок” кооперативы етәксеһе И.Х.Әбсәләмов эш процесында килеп тыуған ҡайһы бер һорауҙары менән мөрәжәғәт итте. Фекер алышыуға сығарылған мәсьәләләрҙең барыһы ла ҡаралды, тейешле аңлатмалар бирелде. Ултырыш һөҙөмтәһе буйынса район хакимиәте башлығының ауыл хужалығы буйынса урынбаҫары Д.Х.Юлдыбаевҡа был проект буйынса етештерелгән продукцияны һатыуға сығарыуҙа ярҙам итергә ҡушылды.\nРайон хакимиәте башлығы Илгиз Лирман улы Фәтҡуллин өҫтөнлөклө проекттың район өсөн мөһим булыуын һыҙыҡ өҫтөнә алды. Был мәсьәләгә бәйле һорауҙар буйынса яуаплы белгестәр үҙ тәҡдимен индерҙе. Фекер алышыуҙарҙа район хакимиәте башлыҡтары, хакимиәт белгестәре, ҡайһы бер ойошма һәм учреждение етәкселәре ҡатнашты.\nАҙна һайын район хаки-миәте бинаһында уҙғарылған “Эшҡыуарлыҡ сәғәте”ндә эшҡыуарҙар, КФХ башлыҡтары һәм үҙ эшен асырға теләгәндәр ҡатнаша алыуын иҫегеҙгә төшөрәбеҙ. Бының өсөн заявканы интернет аша түбәндәге сайтҡа ебәрергә кәрәк: https://investrb.ru/ru/ («Подать заявку»).\nӨҫтәмә мәғлүмәтте 8(34752) 2-14-04, 8 (34752) 2-18-04 телефон һандарына шылтыратып алырға мөмкин.


«Юлдаш»лы кис”тәр күңелле үтһен » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек»\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар таҫмаһы » «Юлдаш»лы кис”тәр күңелле үтһен\n06.02.2019 «Юлдаш»лы кис”тәр күңелле үтһен\nМиҙгел башынан “Юлдаш” радиоһында “Юлдаш”лы кис” тип аталған яңы проект донъя күрҙе. Был йәштәр һәм йәш күңеллеләр өсөн тәғәйенләнгән тапшырыуҙың төп маҡсаты – башҡорт телен пропагандалау, йәш аудиторияны туплау, киләсәк быуынға үҙ телебеҙҙең мираҫын еткереү, тыңлаусыларыбыҙҙың кистәрен дәртле йырҙар менән биҙәү.\nБеҙ, “киләсәк беҙҙең ҡулдарҙа” булыуына инанған йәштәр, тура эфирҙа төрлө тема күтәрәбеҙ, тыңлаусыларыбыҙ менән әңгәмәләр ҡорабыҙ. Һәр дүшәмбелә “Юлдаш”лы кис”кә ҡунаҡ килә, шишәмбе, шаршамбыларыбыҙ уйын менән үтә, кесе йомалар иһә, тыңлаусыларыбыҙ күптән һорап алған “Бәхет төнө” тапшырыуы менән йәмле. Сәғәт аҙағында “Юлдаш”лы кис”тән иртәгәһе көнгә үҙенсәлекле тәҡдим яңғырай. Эфир киңлектәрендәге йәнле әңгәмәне «Юлдаш»та эшләүсе тәжрибәле ағай-апайҙарҙан күп нәмәгә өйрәнергә тырышҡан егеттәр – Алмас менән Венер алып барабыҙ.\nХәҙерге заман йәштәре нимә менән ҡыҙыҡһына? Спорт, сәйәсәт, музыка, кино, заманса технологиялар, моданан тыш, үҙҙәрен ирекле тойорға, белемле булырға, үҙаллылыҡ яуларға, бер кемгә лә буйһонмаҫҡа ынтыла. Был шәхес-ара мөнәсәбәттәрҙә лә яҡшы сағыла. Радио аша үҙ фекерҙәрен еткерә белгән, йәмғиәтебеҙҙә барған ваҡиғаларға битараф булмаған йәштәрҙе лә йыш ишетәбеҙ. Был беҙҙе бик шатландыра, тимәк, дөрөҫ юлдабыҙ. Һеҙ ҙә ҡушылығыҙ, тип «Йәшлек»те уҡыусы бар халыҡты саҡырабыҙ. Дүшәмбенән кесе йомаға тиклем барығыҙҙы ла киске сәғәт 9-ҙа «Юлдаш»лы кис» тә көтәбеҙ!\nАвтор: Алмас БӘШИРОВ, Венер ФӘЙЗУЛЛИН.


1 февралдән Мостай Кәрим ижады буйынса конкурсҡа эштәр ҡабул ителә башлай - Bash.News\n1 февралдән Мостай Кәрим ижады буйынса конкурсҡа эштәр ҡабул ителә башлай https://bash.news/news/89157_1_fevraldn_mostaj_krim_izhady_bujynsa_konkursa_eshtr_abul_itel_bashlaj\n31 ғин 2019, 22:06\nБаш мейеһендәге яман булмаған шеш Лешаға һөйләшергә лә, атлап йөрөргә лә мөмкинлек бирмәй. Яңыраҡ ул аяғына сираттағы операция үткәргән. Улы тураһында әсәһе бик түҙемле бала, тип һөйләй. Реабилатициялау үҙәгендәге күнекмәләрҙе 8 йәшлек малай сабыр үткәрә.\nЛариса Николайчук, Алешаның әсәһе: “Беҙгә бында дауалау физкультураһы, массаж, физиотерапия эшләйҙәр. Файҙаһы бар. Икенсе өндәре килеп сыҡты, аяҡтары төҙәйә башланы”.\nБында Леша һымаҡ көнөнә 55 бала дауалана. Үҙәккә республиканан ғына түгел, күрше өлкәләрҙән һәм хатта, Владивостоктан да ата-әсәләр мөрәжәғәт итә, ти белгестәр. Бында яңы тыуған сабыйҙарға ла ярҙам итергә әҙерҙәр.\nИке йәшлек Милана әле һаман үҙаллы аяғына баҫа алмай. Тап шундай балаларға вертикализатор ярҙамға килә. Дауалау-физкультура залында Милана көн һайын 30-40 минут шөғөлләнә. Әсәһе әйтеүенсә, ыңғай һөҙөмтәләр күренә башлаған.\nБалалар ҡарамағына төрлө ҡоролмалар. Дауаланыусылар айырыуса уйын бүлмәләрен үҙ итә. Ҡыҙҙар бәләкәй моторика бүлмәһендә мунсаҡ теҙһә, малайҙар леготекала конструктор йыя.\nӘлфиә Таһирова, логопед: “Көҙгө алдында шөғөлләнәбеҙ. Унда артикуляцион гимнастика эшләйбеҙ, дөрөҫ тын алырға өйрәнәбеҙ. Һәм яҙма дәрестәр була”.\nИжадтың сәләмәтлеккә ыңғай тәьҫир итеүен үҙәктә яҡшы беләләр. Бында балаларҙың һәләте үҫтерелә. Конкурста һәр кем ҡатнаша ала, Мостай Кәримдең әҫәрҙәренә арналған сараға ойоштороусылар бар республика халҡын ҡатнашырға саҡыра.\nРәүил Миңлебаев, Һаулыҡ мөмкинлектәре сикләнгән балалар һәм үҫмерҙәр өсөн реабилитациялау үҙәге етәксеһе: “Был конкурста һәр бала ҡатнаша ала. Һаулыҡ мөмкинлектәренә ярашлы, бер ниндәй ҙә сикләүҙәр юҡ. Был ижади сара. Мостай Кәримдең ижадында илһөйәрлек, тыуған яҡҡа, ғаиләңә мөхәббәт һорауҙарына ҙур урын бирелгән. Конкурста тотош ғаилә менән ҡатнашырға мөмкин”.\nӘлфиә Мостай ҡыҙы әйтеүенсә, әҙип уҡыусыларын бер ҡасан да ололарға һәм балаларға айырманы. Йәш быуын менән яҙыусы һәр саҡ теләп осрашҡан.\nӘлфиә Кәримова, Мостай Кәримдең ҡыҙы: “Был балалар үҙенсәлекле. Уларҙың һәләттәре әле асылмаған. Моғайын, Мостай Кәрим әҫәрҙәре менән танышып сыҡҡас, балалар башҡаса асылыр. Ә беҙ уларҙың эштәрен ҡарап, шундай һәләтле балалар үҫеүенә тағы ҡыуанырбыҙ”.\nМостай Кәримдең шиғырҙарын яттан һөйләргә, йә уның әҫәрҙәре буйынса һүрәт төшөрөргә. Конкурсҡа эштең жанрын һәр ҡатнашыусы үҙе билдәләй. Мостай Кәримдең әҙәбиәтенә бағышланған сара май аҙағына тиклем дауам итә.\nӘсә көнө алдынан «Башҡортостан» дәүләт концерт залында тантаналы сара үтте\n19:05, 22 ноя\nГүзәл заттарға һөйөү һәм ихтирам\n15:34, 22 ноя\nРәсәйҙә ипле водителдәрҙе дәртләндерергә тәҡдим итәләр\n13:32, 22 ноя\nБыйыл ВИЧ-инфекция йоҡторғандар араһында балалар ҙа бар\n12:53, 22 ноя


“Үҙ динеңде, үҙ телеңде һаҡла, тип аталарым әйткән миңә васыят...” » Башҡортостан гәзите\n“Үҙ динеңде, үҙ телеңде һаҡла, тип аталарым әйткән миңә васыят...”\n25-10-2017, 00:05 // Мәҙәниәт һәм әҙәбиәт // Баҫып сығарырға\nҠумыҡ шағиры Баһауетдин Саматов 1978 йылда Дағстандың Ҡаработаҡкент районының Олобейауыл ауылында тыуа. Махачкалала Дағстан дәүләт университетының журналистика бүлеге магистратураһын тамамлай. 2009 йылда “Районну яшаву” (“Район тормошо”) гәзите хәбәрсеһе булып эш башлай, 2014 йылдан — баш мөхәррир урынбаҫары. 2014 йылда ул Дағстан Башлығы грантына һәм дипломына лайыҡ була. 2013 йылда “Өмөт” тигән беренсе шиғырҙар йыйынтығы баҫыла, ә дүрт йылдан “Алға аҙым” тигән икенсе китабы нәшер ителә. Шағир — Рәсәй һәм Халыҡ-ара журналистар союздары ағзаһы.\nТәҡдим ителгән шиғырҙарының күбеһе һуңғы йыйынтығынан алынды. Китапҡа баш һүҙ яҙған Рәсәй Яҙыусылар союзы ағзаһы Ҡәҙим Ҡәҙимов ижадсының үҙенең яңы уй-фекерҙәрен уҡыусыларға еткереп торорға тырышыуын, тәүәккәллеген билдәләй.\nБаһауетдин Саматов әҫәрҙәрен күбеһен ҡумыҡтарҙың тарихына, халҡын борсоған бөгөнгө мәсьәләләргә, ер, тел, дин темаһына бағышлаған. Дини темаға ла байтаҡ ҡына шиғыр ижад иткән. Уның ижадында өгөт-нәсихәт мотивтары ла асыҡ күренә. Автор шиғырҙарында Тыуған илен, туған телен, туған халҡын күтәрергә тырыша.\nҺыуҙа йөҙә кәмәләр,\nБолоттар йөҙә күктә.\nТеләгән инем күптән.\nБолоттар ҡарҙай таҙа,\nЙом(о)шаҡ мамыҡ кеүек.\nЙондоҙҙар ғына бейек.\nЙылҡы сабышҡан кеүек,\nКәзә менән һыйырҙар,\nУртала тора кейек.\nКүктәге аҡ болоттар\nТөрлө-төрлө уй бирә.\nБолоттар ямғыр булып\nБолоттар һалҡын бирә\nЭҫе көн башыбыҙға.\nУл — Алланың рәхмәте\nОло һәм йәшебеҙгә.\nАғы менән ҡараһы,\nТупраҡҡа ысыҡ төшһә,\nҺау буласаҡ яраһы.\nБолоттоң файҙаһы күп\nБолот бер күҙҙән баға\nҠәрҙәштәр менән ятҡа.\nУйҙарыма уй ҡуша\nКүктәге аҡ болотом.\nХалҡыма хеҙмәт итеү —\nӘлимсолтан Әлхаматов үлтерелгәс яҙылған.\nҠумыҡтөҙөм, тупрағың бик балсыҡлы,\nҠумыҡ халҡым, хәлең бөгөн талһыҡлы.\nҠайғы диңгеҙҙәрең тора йырылып,\nАҫыл-аҫыл балаларың ҡырылып.\nДошмандарға билебеҙҙе эйҙермәй,\nҠасан бер көн килер интектермәй?\nЕгеттәрҙең ҡанын ергә түктермәй,\nҠасан бер көн килер, бил бөктөрмәй?\nАрғымаҡтар саптыртылған Ҡумыҡтөҙ –\nДуҫ-иштәргә һәр ваҡытта яҡын төҙ.\nТигеҙлеккә тигеҙһеҙлек тә тулған,\nҠумыҡтөҙҙөң исеме генә ҡалған.\nҠумыҡтөҙҙөң тигеҙлеге бүленгән,\nҠумыҡтөҙҙөң бөтөнөһө һатылған.\nИрмен тигән балаларың аҙ ҡалған,\nЕгетең юҡ дошмандарға торалған.\nЙөрәк яна, эс-бауырым өҙөлә,\nБыл хәлеңә күҙ йәштәрем түгелә.\nЭй, ҡумыҡтар, уянайыҡ, әйҙәгеҙ,\nУянмаһаҡ, һуң буласаҡ, белегеҙ.\nҠайҙа булған, ҡумыҡ халҡым, берлегең,\nҠайҙа ҡалған мин-мин тигән ҡылығың?\nТүр башына яраҡһыҙҙар ултыртып,\nНиңә бөгөн беҙ йөрөйбөҙ баш эйеп?\nЕгеттәрең был донъянан тиҙ китә,\nЙөрәктәрҙе әрнеткеләп, яралап.\nБөгөндәрҙә дошмандарың, ҡумығым,\nБүреләрҙәй тора һине өҙгөләп.\nМеңәрләгән балаларың йығылған,\nҺүҙҙәребеҙ тамаҡтарға тығылған.\nДошман тора йәшеренеп, атышып,\nЙәшәү кәрәк бергәләшеп, ҡатышып.\nӘсә телен әсәң кеүек аялап\nДағстандың халыҡ шағиры Әнүәр Хажиевҡа.\nӘсә телен әсәң кеүек аялап,\nҠулға алып күккә сөйҙөң һин, Әнүәр.\nЙәштәр өсөн яҙған нисә китабың,\nҺинең кеүек шағирҙарым бик аҙ бар.\nӘҫәрҙәрҙә һин яратҡан батырҙар\nЙәшәүемдә юлыға һәр аҙымда.\nБер ҙә һинең йөрәгеңдән юйылмай\nИлде һөйөү тигән яҡшы ғәҙәт тә.\nТелебеҙҙән бер төшмәй йәшәйәсәк\nҺин сығарған йәштәр өсөн йырҙарың.\nҠумыҡтарҙың шағирҙары бары ла\nКилеп-килеп һиңә сисә серҙәрен.\nӘҫәрҙәрен һиндәй яҙа алғандар\nДағстанда шағирҙарым бик аҙ бар.\nӨммөкамал, Ҡаҙаҡ һәм Аҡай кеүек,\nҠумыҡ халҡын күтәрәһең һин , Әнүәр.\nТелем дә бер,\nдинем дә бер\nТелем дә бер, динем дә бер донъяла,\nБер-береһенән уларҙы айырмайым.\nТелемде лә, динемде лә һатҡансы,\nИнанығыҙ, үлһәм дә ҡайғырмайым.\nДинебеҙ ҙә төрлө төҫкә буялған,\nТелебеҙ ҙә туралған телем-телем.\nӘгәр шулай китһә беҙҙең был йәшәү,\nЙәш нәҫелгә кемдәр бирәсәк белем?\nСабый саҡтан өйрәтелһен телебеҙ,\nБишегендә аңлатылһын динебеҙ.\nЙәш нәҫелде хаҡ юлына ҡуяйыҡ,\nБер-беребеҙгә изгелектәр теләйек.\nНасип тигән ат менән\nӨмөт төштө ҡулыма.\nҠумыҡ халҡым ҡояштай\nШәүлә бирә юлыма.\nҒорур холоҡло халҡым\nТерәк булды үҙемә.\nҠолаҡ һала һүҙемә.\nҮргә, күккә сөйөргә,\nҮҙе һөйгәндәй кеүек,\nМин халҡымды һөйөргә.\nҺеҙгә ҡорбан булайым,\nВатаным, халҡым, йортом.\nКитап яҙыу өмөтөм.\nҠыпсаҡтарҙан ҡалған минең ҡылығым,\nХазарҙарҙан һеңгән аҫыл хиссиәт.\nҮҙ динеңде, үҙ телеңде һаҡла, тип\nАталарым әйткән миңә васыят.\nҠыпсаҡтарҙың ҡылығын һаҡламаным,\nХазарҙарҙың хас телен яҡламаным.\nТаҙа көйө белмәйем ҡумыҡ телен,\nТаянырға тапмайым ҡумыҡ илен.\nЙәүшән әременең тәме тамаҡта\nҠумыҡтөҙҙә күп уйнаған ҡонандар.\nҠумыҡ илен, ҡумыҡ телен яҡлаған\nҠайҙа ҡалған беҙҙең ҡумыҡ уландар?\nДошмандары сапҡын ҡылған заманда\nҠунаҡтарға яҡлау булған һаман да.\nҠыпсаҡ менән хазар – минең нәҫелем,\nТөрк милләте — минең төп асылым.\nҠумыҡсанан Әхәт СӘЛИХОВ тәржемәһе.


Категория буйынса фекерләшеү:Рим мифологияһы тәңреләре — Башҡорт Википедияһы\nКатегория буйынса фекерләшеү:Рим мифологияһы тәңреләре\nҠатнашыусы:ZUFAr! Рим мифологияһы аллалары булмай ул, илаһтары була. Мосолман өсөн Аллаһ берәү генә, ҡалғандар - мәжүсиҙәрҙеке - илаһ, йәғни божество. Шуның өсөн иман шарты ла Лә илаһи иллалаһ - Алланан башҡа илаһ юҡ. Беҙ мәжүси Богтарҙы Аллаһ тип әйтә алмайбыҙ. Башҡорт мәжүси икән - пажалысты. Тик мәжүси тигән иҫбат һалығыҙ! --Guram52 (әңгәмә) 13:57, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nGuram52! Был мәҡәләләр башҡорттар тураһында түгел бит — Рим мифологияһы тураһында! Рустар өсөн дә Бог един, әммә ошондай категориялар бар:ru:Категория:Боги в римской мифологии Һәм ru:Категория:Божества римской мифологии. Ошо ике категорияны башҡортсаға тәржемә итергә кәрәк. Бәлки береһен алиһәләр тип алырға кәрәктер?--ZUFAr (әңгәмә) 16:27, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nZUFArУрыҫтарҙа мосолмандарҙағы кеүек ҡәтғи түгел. Мосолманда Аллаһы тәғәләнән башҡаны Аллаһ тип таныу кафырлыҡҡа, ширккә инә. Һинең исемең Зөфәр булған кеүек, мосолмандарҙа Юғары Көстөң исеме Аллаһ һәм ул башҡа илаһтарға бирелә алмай. Божествоны Хоҙай тип алып була. Һүҙлектә шундай вариант тәржемә бар. Ә Алиһә - ул ҡатын-ҡыҙ илаһ, мәҫәлән, Гера, Афродита--Guram52 (әңгәмә) 16:37, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nДин менән милләтте бергә бутамаһағыҙ ине...--Айсар (әңгәмә) 16:45, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nБеҙ теләйбеҙме-теләмәйбеҙме, динде иҫәпкә алырға мәжбүрбеҙ һәм тейешбеҙ. Сөнки шул рәүешле беҙ динлеләргә ихтирамһыҙлыҡ ( оскорбление чувств) күрһәтәбеҙ.Беҙ уҡыусыларбыҙҙың дини инаныстарын да иҫәпкә алырға тейешбеҙ, беҙҙе бит мосолмандар күп уҡый. Аллаһ менән илаһ бер мәғәнә, әммә Аллаһ исеме бер генә көскә бирелгән. Шуға күрә Боги тигәнде Илаһ тип алыу мәғәнәгә бер ниндәй хилафлыҡ килтермәй. Божествоны хоҙай тип алыу - шулай уҡ, сөнки һүҙлектә (РБС, Уфа, 2005) шундай тәржемә бар. --Guram52 (әңгәмә) 16:51, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nТимәк иерархия буйынса Илаһ түбәнерәк, унан юғарыраҡ Хоҙай килә. Шулай тип төҙәтәбеҙме Всевышний, Верховный правитель мәҡәләһендә? --ZUFAr (әңгәмә) 16:54, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nУлар бер кимәлдә. Бары Илаһ - ғәрәпсә, ә хоҙай - фарсынан ингән--Guram52 (әңгәмә) 16:57, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nМонотеистик күҙҙән ҡараған осраҡта, Хоҙай ысынлап та илаһтарҙан юғарыраҡ булып сыға, сөнки ул Верховный, һин хаҡлы ZUFAr\nZUFArВсевышний, Верховный правитель -"Хоҙай" тигәнде "Юғары Көс" тип алырға кәрәк, минеңсә. Сөнки Хоҙай фарсынан ингән һүҙ һәм бары бер төркөм өсөн генә ошо мәғәнәлә ҡулланыла. Мәҡәләлә иһә һүҙ төрлө халыҡтарҙа Юғары Көстө нисек атауҙары тураһында бара--Guram52 (әңгәмә) 17:17, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nGuram52, 5-се синыф өсөн тарих китабын ҡарап ултырам. Рим мифологияһы тураһында юҡ, әммә Боронғо Греция мәҙәниәте бүлегендә Илаһ, Хоҙай һүҙҙәре бөтөнләй юҡ, уның урынына «йәшен аллаһы», «аллаларҙың батшаһы» тигән персонаждар осорай (кәрәк икән төркөмгә фотоһын һалам). Рим мифологияһы персонаждарын башҡортса аңлатыу өсөн дә алла һүҙен ҡулланыу кәрәктер. «Йәшен илаһы», «илаһтарҙың батшаһы» тип яңы һүҙҙәр уйлап сығарабыҙмы? Бәлки исламда «Алла» һүҙен башҡа мәҙәниәт өсөн ҡулланмаҫҡа тигән догма барҙыр, әммә беҙ бит дини энциклопедия түгел, доняуи энциклопедия. Ҡулланышта булған һүҙҙәр менән мифология персонаждары тураһында яҙырға тейешбеҙ.\nЕвропа грек мифологияһынан, уны ла Рим илаһы итеп ҡуйҙығыҙ, зинһар өсөн төҙәтегеҙ. --ZUFAr (әңгәмә) 18:03, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nДәреслектәрҙе шундай нескәлектәрҙе аңлаған кешеләр эшләйме ни? Атеизмда тәрбиәләнгән, дин мәсәләләрен аңламаған кешеләр яҙа йыш ҡына, хатта предметтарын да йүнле-башлы белмәүҙәре ихтимал, шул тиклем күп ялыуҙар тап дәреслектәргә!Әйткәндәй, кем тәржемә иткән ул дәреслекте? Был Вики өсөн эталон түгел! Беҙҙең дин ирке тураһында законыбыҙ бар, выждан ирке гарантиялана тигән Конституциябыҙ бар, Ҡөрьән һәм хәҙистәр бар. Илаһ һүҙе лә, Хоҙай ҙа - ҡулланышта. Алиһә лә күктән төшмәгән - ҡатын-ҡыҙ илаһ, күптән ҡулланыла. Аллаһ һүҙен башҡа илаһтарға ҡулланыу ул тап ана Библияны Тәүрәт тип яҙыу кеүек хата.--Guram52 (әңгәмә) 18:14, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nДәреслектең тәржемәселәрен Бәйләнештәге төркөмгә һалдым. Юғары көскә эйә булған мифология персонаждарын алла йәки башҡа төрлө атауҙа выждан ирке һәм Конституцияның ҡыҫылышы юҡ.--ZUFAr (әңгәмә) 19:36, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nZUFAr, ҡатнашы бик бар, сөнки мосолмандарҙың Аллаһын мәжүсиҙәр тәңреләренә ҡушыу - ул мосолмандарҙың инанысын һанға һуҡмау, мыҫҡыллау--Guram52 (әңгәмә) 19:45, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nБыл осраҡта башҡорт телендә Алла күп мәғәнәле һүҙ тип ҡарарға кәрәк. I. Ислам динендә берҙән бер юғары зат. II. Боронғо мифологияларҙа юғары көскә эйә булған персонаждар (дәреслектә быға миҫал). «Ут аллаһы», «йәшен аллаһ»ы, «ямғыр аллаһы» башҡорт телендә ҡалланышта булған һүҙҙәр. --ZUFAr (әңгәмә) 21:02, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nДини терминдар[вики-тексты үҙгәртергә]\nИслам әле яңы тергеҙелә башланы, һәм беҙ уның бик күп нескәлектәрен белмәйбеҙ. Кешеләр әле яңы зәкәт, фытыр тигәнде ишетеп, коррупция тип тә яҙып ҡуялар, сөнки уның нескәлектәрен белмәйҙәр. Әммә бөгөн СМИ-ҙарҙа илаһ тигән һүҙ күп ҡулланыла, "Аллаһ берҙән-бер" тигән аят та бар. Китаптар һәр саҡ тормоштан арттараҡ ҡалып сыға, ә виртуалда үҙгәрештәрҙе иҫәпкә алып яҙыу күпкә еңел һәм бик оператив эшләп була бит. Дәреслектәрҙе һәр саҡ яҡшы тәржемәселәр тәржемә итмәй, предметниктарға бирәләр ҙә, улар телде яҡшы белмәгәндән бутайҙар ғына!--Guram52 (әңгәмә) 18:24, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nЙәнә бер һорау - нисек итеп боронғо мифологиялағы хоҙайҙар мосолман Аллаһы исеме менән аталыуы мөмкин? --Guram52 (әңгәмә) 19:00, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nБоронғо мифология персонаждарының мосолман аллаһы менән бәйленеше юҡ. Алла һүҙе был персонаждың юғары көскә эйә булыуын аңлата һәм исламға ҡыҫылышы юҡ. --ZUFAr (әңгәмә) 19:26, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nМәжүси диндәгеләрҙең богтарының үҙ атамалары, Аллаһ - ул Исламда ғына!--Guram52 (әңгәмә) 19:47, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nӘзериҙәр ул богтарҙы ТӘҢРЕ тип алған https://az.wikipedia.org/wiki/Zevs. Бына был дөрөҫ тәржемә тип уйлайым, сөнки Тәңре - мәжүсилектәге юғары көс--Guram52 (әңгәмә) 19:08, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\n«Йәшен тәңреһе», «тәңреләр батшаһы» ҡолаҡҡа ятышлыраҡ. --ZUFAr (әңгәмә) 19:26, 22 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nZUFAr Тимәк, тәңреләр тип алабыҙмы? Әзериҙәр "Yunan tanrıları " тип алған бит, миңә бик оҡшаны. Бына Крон тураһында мәҡәлә https://az.wikipedia.org/wiki/Kron --Guram52 (әңгәмә) 04:44, 23 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nМиңә оҡшай. Башҡа ҡатнашыусыларҙың тәҡдиме бармы? ru:Категория:Боги в римской мифологии — Категория:Рим мифологияһы тәңреләре. ru:Категория:Божества римской мифологии божество категорияһын нисек атайбыҙ? --ZUFAr (әңгәмә) 05:08, 23 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nБашҡа төркиҙәрҙекен ҡарап сығайыҡ--Guram52 (әңгәмә) 05:41, 23 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nZUFAr Әзериҙәр тәңре көйө ҡалдырған. Ҡырғыҙ, ҡаҙаҡ ҡудайлыҡ (хоҙайлыҡ) тип алған. Төрөк ilahiyat тигән. Бәлки беҙгә "Рим мифологияһы илаһиҙары" тип алырғалыр? сөнки Божество́ — постулированная сверхъестественная или бессмертная личность, которая может рассматриваться как святая, божественная или священная. В более широком смысле — предмет почитания и поклонения --Guram52 (әңгәмә) 05:55, 23 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nВики-дата менән бәйләү өсөн ике категорияны ла тәржемә итергә кәрәк, бер төрлө була алмай.--ZUFAr (әңгәмә) 07:13, 23 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nZUFAr Бер төрлө булмай бит, береһен Рим мифологияһы тәңреләре тип алырға һөйләштек тә, икенсеһен "Рим мифологияһы илаһиҙары" тип алырға була (божестваларан)--Guram52 (әңгәмә) 08:26, 23 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nТөҙәтегеҙ, ҡайһыһы тәңре, ҡайһыһы илаһ.--ZUFAr (әңгәмә) 09:08, 23 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nРим мифологияһы илаһиҙары булмаҫ ул, илаһи - илаһ һүҙенән яһалған сифат та һуң. Рим миф-яһы илаһтары. Alfiya55 (әңгәмә) 15:23, 25 сентябрь 2018 (UTC)[ответить]\nAlfiya55,ZUFAr, мин бында исем сифатты күҙҙә тоттом,(илаһи - сифат ҡына түгел, исем сифат та була), сөнки илаһи көстәр күҙҙә тотола, божества. Илаһтар иһә Боги тигәнгә тура килә. Тик беҙ уларҙы тәңреләр тип алдыҡ--Guram52 (әңгәмә) 05:39, 2 октябрь 2018 (UTC)[ответить]\nИлаһмы, илаһимы?[вики-тексты үҙгәртергә]\nAlfiya55,ZUFAr,Рөстәм Нурыев Мин уйламай ғына яҙмайым бит һүҙҙәрҙе! Боги тигәнде Илаһтар тип алғайным, сөнки шуға тап килә. Исламдан булмағанға күрә, тәңреләр тип алдыҡ, дөрөҫ эшләнек. Божестваны иһә шуға илаһиҙар (божественные силы) тигәндән алғайным. Илаһиҙар - исем дә була ала. Божестваны төрөк Илаһиәт (илаһиҙар) тип алған, был күплек, башҡорт телендә Илаһиәт һүҙенең иһә саҡ ҡына мәғәнәһе башҡа, беҙгә лә шулай алырға булыр ине. --Guram52 (әңгәмә) 05:58, 2 октябрь 2018 (UTC)[ответить]\nGuram52,ZUFAr,Рөстәм Нурыев, ислам дине күҙлегенән генә сығып (белеүебеҙсә, субъектив фекер Википедия принциптарына тап килмәй), ғүмер буйы Рим аллалары тип йөрөтөлгән терминды үҙгәртеү дөрөҫмө икән ул? Мосолманда Аллаһ булып йөрөй, төрлө диндәрҙәге богтар - алла, Бог та Алла тип тәржемә ителә. Ислам динендә Алла уның исемдәре иҫәбенә инмәй ҙә баһа, ә юғары көстәрҙең дөйөм бер атамаһы булып тора. Тәңре - төрки халыҡтарҙың мәжүси аллаһы, уның Рим мифологияһына бөтөнләй ҡатнашы юҡ. Тәңреселек ҡараштарында торған берәйһе, ниңә беҙҙең халыҡтың боронғо аллаһы Тәңрене Рим аллалары менән бутайһығыҙ, тип даулашмаҫмы? Википедияның объективлыҡ, тарафһыҙлыҡ тигән принциптары юҡтан ғына сығарылмағандыр ул? Тәңреләр = Исламда булмаған аллалар түгел, тәңреләр = төрки халыҡтарҙың, шул иҫәптән башҡорттарҙың да, Ислам диненә тиклемге аллалары.\nИлаһ Аллаһҡа ҡарата ла ҡулланыла - эй илаһым, лә илаһи иллә алла тибеҙ. "Имя «Аллах» обычно не включается в список и, характеризуясь как высшее (al-ism al-'azam), часто называется сотым" - https://ru.wikipedia.org/wiki/99_%D0%B8%D0%BC%D1%91%D0%BD_%D0%90%D0%BB%D0%BB%D0%B0%D1%85%D0%B0 "В арабистике считается, что слово Аллах расшифровывается как аль-илах и является результатом слияния определённого артикля единственного числа аль (الـ al) и илах (إلٰهٌ ilah) — слова, означающего бог, однокоренного с еврейским Элох’им в Библии, арамейским Элах, сирийским Алах и аккадским Эль" - https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BB%D0%BB%D0%B0%D1%85 . Ана бит, ғөмүмән Алла һүҙе Әл-илаһтан барлыҡҡа килгән булыуы ихтимал тигәндәр. Ә илаһтар, илаһиҙар - уныһы принципиаль мәсьәлә түгел былай, илаһиҙар булыуы ла ихтимал. Alfiya55 (әңгәмә) 07:59, 2 октябрь 2018 (UTC)[ответить]\nAlfiya55,ZUFAr Рөстәм Нурыев Ни өсөн Тәңре тип алғанды өҫтә аңлаттым. Беҙ бөгөн тәңреселәр түгел, тәңре - мәжүсиҙәрҙең юғары көсө. Шуға күрә мәжүсиҙәр өсөн ул тоғрораҡ тура килә Аллаһ тигәнгә ҡарағанда.Башҡа төркиҙәр рим богтарын йә Хоҙайлыҡ, йә Тәңре тип алған, илаһ та, Аллаһ та тимәгән. Лә илаһи иллә-Аллаһ - Аллаһтан башҡа илаһ юҡ, йәғни, Аллаһ = илаһ. Шул күҙҙән сығып, мин ИЛАҺ тип түгел, илаһи тип тәҡдим иттем. Башҡа аҡыллыраҡ фекерегеҙ бар икән - тәҡдим итегеҙ. --Guram52 (әңгәмә) 08:13, 2 октябрь 2018 (UTC)[ответить]\nБеҙҙең һүҙлектәрҙә Аллаһ һүҙе ғөмүмән юҡ, бог та - алла, Аллаһ та - алла. Беҙ перестройканан һуң ғына Аллаһ тигән һүҙ барлығын аңланыҡ. Яңы дөрөҫ ҡулланырға өйрәнеп киләбеҙ. Диндәрҙе лә хәҙер өр-яңынан ҡарайбыҙ, өйрәнәбеҙ. Эш мосолман йә башҡа дин булыуҙа түгел, беҙ энциклопедия яҙабыҙ икән, хәҡиҡәткә мөмкин тиклем яҡыныраҡ килергә тырышырға тейешбеҙ тип уйлайым. Ғәрәп төшөнсәһен, ислам дине төшөнсәләрен (семиттарҙан) башҡа диндәргә тағыу - ул Мәккәне Рим, йәки Римды Мәккә тип атау менән бер, оҡшаштырып әйткәндә--Guram52 (әңгәмә) 08:25, 2 октябрь 2018 (UTC)[ответить]\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Категория_буйынса_фекерләшеү:Рим_мифологияһы_тәңреләре&oldid=835960 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 08:39 2 октябрь 2018 үҙгәртелгән.


Башҡортостанда үҫеш хөкүмәте составы раҫланды | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n29 октября 2019 — 19:48 ГТРК «Башкортостан»\nДүшәмбеләге оператив кәңәшмәлә Радий Хәбиров Хөкүмәттең яңы составын иғлан итте. Бығаса башҡарыусы ҡушылмаһында йөрөгәндәр менән бер рәттән яңы исемдәр ҙә бар. Ә премьер-министр вазифаһында Радий Хәбиров үҙе ҡала. Уның хәҙер ике беренсе урынбаҫары – Илшат Тажетдинов һәм Андрей Назаров. Дүшәмбеләге оператив кәңәшмә башланыр элек хөкүмәт йорто коридорҙарында яңы кешеләр күҙгә салына ине. Әммә министр һәм вице-премьерҙар кем булыры киң йәмәғәтселеккә һуңғы минутынаса сер булып ҡалды. Хөкүмәт рәйесе вазифаһына бәйле имештәр ҙә дөрөҫлөккә тап килмәй сыҡты.\nМинистрҙар кабинетын Радий Хәбиров үҙе етәкләй. Ә бына беренсе вице-премьерҙар хәҙер икәү – Илшат Тажитдинов һәм Андрей Назаров. Һуңғыһына милли проекттарҙы тормошҡа ашырыу һәм маҡсатлы программалар үтәлешен тәьмин итеү бурысы йөкмәтелгән. Бынан тыш хөкүмәттә хәҙер 7 вице-премьер. Рәйеф Әбдрәхимов, Илшат Фәзрахманов, Ленара Иванова һәм Борис Беляев үҙ урындарын һаҡлап ҡалды. Яңы кешеләрҙән Фәнүр Йәғәфәров, Ирек Сәғитов һәм Рөстәм Моратов. Радий Хәбиров министрҙар кабинетының яңы составын “үҫеш хөкүмәте” тип атаны. Хөкүмәт составы яңырыу менән бергә оператив кәңәшмәнең көн тәртибенә сығарылған башҡа мәсьәләләр ҙә иғтибарҙан ситтә ҡалманы. Ҡаты ҡалдыҡтарҙы йыйыу һәм эшкәртеү яҡшы ойошторолған төбәктәрҙә яҡын арала түләү артыуы ихтимал. Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, әле Башҡортостан сүп-сар өсөн иң түбән хаҡ түләй. Әммә төбәк операторҙары бындай тарифтар менән риза түгел. Халыҡтың бурысы ла 1 миллиард һумға яҡынлашып бара.Төбәк операторҙары эште яҡшы ойошторған осраҡта ғына түләүҙе яңынан ҡарарға мөмкин тине Радий Хәбиров. Белорет, Ейәнсура райондары һәм Сибай ҡалаларында әле булһа контейнерҙар урынлаштырылмаған. Был эште дөйөм республика буйынса тиҙләтеү бурысы ҡуйылды. Ҡала, ауыл, ҡасабаларҙы яҡтыртыуҙа ла етешһеҙлектәр юҡ түгел. Ҡайһы бер эшҡыуарҙар аукционда еңеп тә эште сифатһыҙ башҡара.\nБындай осраҡтарҙы булдырмау бурысы ҡуйылды. Был эш менән яңы ведомство – Конкурентлыҡ сәйәсәте буйынса Дәүләт комитеты шөғөлләнәсәк. Әйткәндәй, раҫланған яңы хөкүмәт составында ла байтаҡ үҙгәрештәр бар. Унда хәҙер 14 министрлыҡ, 11 дәүләт комитеты 4 идаралыҡ, 1 агентлыҡ һәм 1 дәүләт инспекцияһы. Һан яғынан ғына түгел составы яғынан да байтаҡ үҙгәреш кисергән хөкүмәт алдында бурыстар һәм маҡсаттар әүәлгесә. Тәү сиратта халыҡтың тормош сифатын яҡшыртыу һәм ошоға йүнәлтелгән Рәсәй Президентының Май указдарын, Республика Башлығының Сентябрь күрһәтмәләрен теүәл үтәү. Радий Хәбиров был эшкә тиҙ арала ылығып китергә саҡырҙы.


Внимание, проблема! Новости в Уфе » Страница 12\nГазета "Йәшлек" » Махсус бит » Проблема » Страница 12\nМахсус бит / Проблема // 6-06-2014, 10:04\nҠайһы бер сәбәптәр арҡаһында быйыл ҡыш такси хеҙмәте менән йыш файҙаланырға тура килде. Өфөлә таксистарға ҡытлыҡ булмаған кеүек тойолһа ла, кешеләр эшкә барған һәм ҡайтҡан саҡта, байрам ваҡытында оҙаҡ ҡына көтөргә тура килә. Һәр хәлдә, арзаныраҡ такси хеҙмәтенә мөрәжәғәт итһәң, бер сәғәт көтөп ултырырға тура килеүе ихтимал. Ләкин бик ашыҡҡанда ҡиммәтерәк хаҡ алған фирмаларға шылтыратаһың һәм эштәр көйләнә – уларҙа машина күп. Ярай, былары һүҙ уңайында ғына булды. Бөгөн һеҙгә таксистар клиенттарҙан аҡсаны күберәк алыу өсөн ҡулланған ысулдар тураһында һөйләмәксемен. Иң тәүҙә – мине шаҡ ҡатырғаны....\nМахсус бит / Проблема // 30-05-2014, 05:23\nУйындан уймаҡ сыға, ти халыҡ мәҡәле. Күптәр тәмәкене йәшлеге менән ҡыҙыҡ күреп тарта башлай. Тәүҙә берәүҙе тартып ҡарай, шунан икенсене. Бына шулай уйындан ғына башланған ҡылыҡ ғәҙәткә әйләнеп китә һәм йыш ҡына насар эҙемтәләргә килтерә. Күптәр һуңынан ташларға тырышып-тырышып ҡарай – тик булдыра алмай. Үҙ ихтыяр көсө менән никотин ҡоллоғонан ҡотолоусылар һирәк. Берәр-икешәр айлап тәмәкене ташлап ҡарайҙар ҙа йәнә тарта башлайҙар. Бынан бер тиҫтә йыл элек кенә ҡулына тәмәке тотҡан ҡыҙҙарҙы урамда осратыуы ҡыйын ине. Булһа ла, унда-бында берәү генә һәм барыһы ла уларға сәйерһенеп ҡарай торғайны. Хәҙер иһә йәш кенә ҡыҙҙар ҙа, оло-оло апай, хатта инәйҙәр ҙә, тартынып та тормай, урамда рәхәтләнеп тәмәке көйрәтә. Ҡыҙғаныс, әлбиттә, сөнки был ваҡытлы рәхәтлек кенә бит ул. һуңынан уның өсөн икеләтә-өсләтә интегергә тура килмәһә ярай ҙа…...\nМахсус бит / Проблема // 30-05-2014, 05:11\nНиңә һуң ул моң шул тиклем күңелгә яҡын, аңлайышлы? Яуабы, минеңсә, ябай. Башҡорт тәбиғәт балаһы булғанға уның йырҙарында ла, шулай уҡ бейеүҙәрендә лә урман шаулауын да, йылғаларҙың ағышын да, ҡоштар һайрауын да, мәғрур Урал ҡаяһындағы ғорур бөркөттөң ҡанат ҡағыуын да ишетергә, күрергә була. Әгәр ҙә, башҡорт ниндәй милләт, тип һораһалар, мин, тәбиғәткә иң яҡын тороусы милләт, тип яуаплар инем. Шул сәбәпле ул тәбиғәттәге тауыштарҙы ишетә, тоя, күрә, отоп ала һәм уларҙы йырҙарында, бейеүҙәрендә сағылдыра....\nБашлыҡ булһаң, башлы бул!\nМахсус бит / Проблема // 23-05-2014, 03:52\nБелорет районының Абҙаҡ ауыл советы депутаттары, биләмә хакимиәте башлығын отставкаға ебәреп, таралыуҙары тураһында иғлан итте.\n… Бер түрә, ирәйеп китеп: «Мин – урындағы власть! Теләһәм – дошмандарымды батырам, теләһәм – ярлыҡайым! Барыһы ла минең ҡулда!» – тип маҡтанғайны. «Ә дошмандарығыҙ кем?» «Кем миңә ҡаршы – шул дошман!» Үкенескә күрә, мәкерле, үсле, аҫтыртындарҙы асыҡларға ни берәй тест, ни детектор уйлап сығармағандар. Уйлап сығарһалар, ундайҙарҙы власҡа яҡын да юлатмаҫ инек. Юғиһә, Белорет районының Абҙаҡ ауылы халҡы зарланыуынса, урындағы хакимиәт башлығы Байрас Фазыловтың яҙылмаған шундай күрһәтмәһе бар, имеш: «Кемдер белешмә һорап килһә, уны шунда уҡ яҙып бирмәгеҙ, инәлтеп йөрөтөп алығыҙ, белһендәр кемдең ҡулында власть икәнен!»...\nМахсус бит / Проблема // 17-05-2014, 09:36\nФевраль айы. Көн ныҡ һыуыҡ. Таксиҙы көндөҙгө сәғәт икегә һөйләшкәйнем. «Үҙәк баҙар» туҡталышындағы супермаркет эргәһендә 2-се яртыла тора инем инде. Шоферға шылтыратам. «Хәҙер, ярты сәғәттән килеп етәм», – ти. Ярай, көтәм. Сәғәт ике тулды, такси юҡ, 3-сө ярты – такси юҡ. Аптырап, тағы шылтыратам. «Киләм, киләм, тиҙҙән килеп етәм», – ти. Өс тулды – такси юҡ, 4-се ярты. Түҙемлек бөттө, тағы шылтыратам. «Килеп еттем», – ти. Дүрт тула 15 минуттан тигәндә килеп етте был....\nМахсус бит / Проблема // 2-05-2014, 10:15\nБөгөн бөтә донъя эскелек һәм наркомания һаҙлығына бата бара, тиһәм, һис тә хата булмаҫ. Был донъя афәтенән ҡотолоу юлын табыу – беҙҙең мөҡәддәс бурыс. Аныҡ эш башҡарыу тураһында шуны әйтер инеем: Көньяҡ Урал райондарының береһендә үҙәкләштерелгән махсус дауалау учреждениеһы булдырыу зарур....\nЭскенән алкоголизмға – бер аҙым\nйәки Ҡотолоу юлы бармы?\nАпрель аҙағында “Йәшлек” гәзите редакцияһында билдәле нарколог, юғары категориялы табип Азат Рәил улы ӘСӘҘУЛЛИН менән “тура бәйләнеш” үтте. Редакцияға республикабыҙҙың төрлө төбәктәренән бик күп шылтыратыуҙар булды. Улы өсөн йөрәге һыҙлап, атай-әсәләр мөрәжәғәт итте, ҡатындар тиҫтә йылдар эскенән ҡотола алмаған тормош иптәше өсөн борсолоуы менән уртаҡлашты, апайҙары һеңлеһенә, ҡустыһына ярҙам эҙләне. Рәил Азат улы уларҙың һәр береһенә төплө һәм аңлайышлы итеп яуап бирергә тырышты....\nАртҡа 1 ... 8 9 10 11 12 13 14 15 16 ... 48 Алға


Алмас Әмиров Петрозаводск ҡалаһында уҙған “ Йәш театр» Халыҡ-ара фестиваленән ҡайтты\nАҙна барышында төрлө республикаларҙан килгән 11 театр тамашасыға үҙ эштәрен күрһәтте. Башҡортостандың халыҡ артисы Алмас Әмиров был фестивалдә «Әлифбанан бер себеш» (А.Кивиряхк) моноспектакле менән сығыш яһаны.\nМоноспектакль, тимәк бер генә актер уйыны, тигән һүҙ һәм был осраҡта башҡарыусы бик тәжрибәле, талантлы, билдәле бер дәрәжәлә ҡыйыу булырға ла тейеш, һәр моноспектакль актерҙың үҙе өсөн дә, тамашасы өсөн дә бик тә мөһим, үҙе бер күренеш, ти театр тәнҡитселәре. Алмас Әмиров башҡарған спектакль тап шундай сәхнә күрке, тип билдәләне фестивалдең жюри ағзалары һәм тамашасылар.\n«Фестивалдә ҡатнашҡан спектаклдәрҙең кимәле төрлөсә. Һөйләшеү бик йәнле барҙы, төрлө фекерҙәр әйтелде, шуныһы ҡыуаныслы, спектаклдәрҙең барыһы ла халыҡтың иғтибарын ихлас йәлеп итерлек ине»-, ти Алмас Хәдис улы. «Башҡорт дәүләт академия драма театрының «Әлифбанан бер себеш» моноспектаклендә актер ролде бик оҫта башҡара, был юғары кимәлдәге һәм бик отошло уйын», — тине фестивалдең жюри рәйесе, Санкт-Петербург дәүләт Театр академияһы профессоры Надежда Таршис.


Морфология (биология) — Башҡорт Википедияһы\nМорфология (биология) тере организмдарҙың тышҡы (формаһын, төҙөлөшөн, төҫөн, өлгөһө), эске өлөштәренең төҙөлөшөн, организм, таксонға хас үҙенсәлектәрен өйрәнеүсе фән. (мәҫәлән, кеше морфологияһы).\nТышҡы морфологияны (эйдономия) һәм эске морфологияны (анатомия) айырып йөрөтәләр. Морфологиянан физиологиянан төп айырмаһы шунда: физиология беренсе сиратта организмдың эшмәкәрлеген өйрәнә.\nМорфология төшөнсәһен беренсе булып фәнгә индереүсе булып немец шағиры һәм тәбиғәт фәндәре белгесе И. В. Гете тәҡдим итә. "Органик есемдәрҙең формаһы, үҫеш дәүерендә әүерелештәре тураһында тәғлимәт " тип билдәләй.\n«Дөйөм морфология» организмға, таксонға хас булған үҙенсәлектәрен, айырмалы яҡтарын өйрәнә. Морфологик тасуирламә организмдың, уның айырым өлөштәренең формаһын, төҫөн, киәфәтен үҙ эсенә ала. Әммә ваҡ деталдәрен өйрәнеү морфологияның бурысы түгел.\nТаксондарҙың бер-береһенән айырмаһы нигеҙҙә, морфологик билдәләргә таяна. Ҡағиҙә булараҡ, яҡын таксондар араһында айырмалар әҙерәк була.\nӘммә морфологик билдәләре оҡшаш булып та, төрлө таксондарға ҡараған(конвергенция) организмдар бар. Мәҫәлән, ҡара 38 һәм 42 хромасомалы ике игеҙәк төрө бар.\nТышҡы ҡиәфәттәре ныҡ айырылып та, бер үк төргә ҡараған осраҡтары бар (дивергенция). Морфологик билдәләргә таянып булмағанда, төрҙәрҙе айырыу өсөн икенсе ысулдар ҡулланыла: мәҫәлән, цитогенетик һәм ДНК-анализдар.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Морфология_(биология)&oldid=844238 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 06:08 2 ноябрь 2018 үҙгәртелгән.


Ялған препараттарҙы асыҡлау маҡсатында бөгөн баш ҡалаға күсмә лаборатория килде\nАуырыуы бушлай, дауаланыуы ғына ҡиммәт. Өҫтәүенә, Рәсәйҙең генераль прокуратураһы мәғлүмәттәре буйынса илдә һатылған дарыуҙарҙың 15 проценты ялған булыуы билдәләнгән. Иң хәүефләндергәне шул, улар дарыуханаларҙа, поликлиника, дауаханаларҙа ирекле һатыла. Ялған препараттарҙы асыҡлау маҡсатында бөгөн баш ҡалаға күсмә лаборатория килде. Дарыуға анализ бер-нисә секунд эсендә яһала.\nАнализға йәшәү өсөн кәрәкле һәм мөһим дарыуҙар ғына һайлап алына. Әлеге ваҡытта улар 7 меңдән ашыу иҫәпләнә. Тик уларҙың барыһы ла тикшереүгә алынмай. Ә һайлап ҡына... Хаҡы ла мөһим түгел. Барыһы ла һаулыҡ һаҡлау учреждениелары һәм халыҡ һорауы буйынса эшләнә.\nФармация индустрияһын ҙур бизнес менән сағыштырырға мөмкин. Дарыуҙар күп һәм төрлө. Әленән-әле яңырып тора. Ғәмәлдә, тәғәйенләнеше шул килеш ҡала. Хаҡтарға килгәндә, күп нәмә дилерҙарға, ябайлаштырып әйткәндә, ара¬лаш¬сыларға бәйле. Бөгөн бер дауа¬ха¬на ла туранан-тура завод ме¬нән эшләмәй. Предприятие - дилер¬ға, уныһы дауаханаға мөрәжәғәт итә. Һөҙөмтәлә сылбырлы «баҫ¬ҡыс». Тауарға хаҡ өҫтәлеүҙән бигерәк, уның һаулыҡҡа зыян килтереүе хәүефле. Ялған продукцияны асыҡлау маҡсатында йыл да республика дарыуханалары буйлап күсмә экспресс-лаборатория машинаһы йөрөй.\nКонкуренттар ҙа йоҡламай. Бөгөн баш ҡала ла ғына мең ярым дарыухана иҫәп¬ләнә. Уларҙың һәр ҡайһыһына һатырға кәрәк. Ләкин кон¬ку¬рентлыҡ бер ҙә генә хаҡтарға йоғонто яһамай. Ғәҙәттә, көнәркәштәр халыҡ¬ты йәлеп итер өсөн хаҡты төшөрә, төрлө ташламалар эшләй, тик был осраҡта түгел. Сөнки ихтыяж бар. Шуға ла ниндәй ҙә булһа дарыу артынан барыр алдынан табип менән кәңәшләшеү мөһим. Ә инде тауар сифатына ҡарата баһаны һәр кем дарыуханала ҡалдыра ҡала.


Инфоурок / Иностранные языки / Конспекты / УРОК БАШКИРСКОГО ЯЗЫКА "БЕҘҘӘ ҠЫШЛАУСЫ ҠОШТАР"\n6 класта башҡорт дәүләт теле дәресе\nТема: Беҙҙә ҡышлаусы ҡоштар\nМаҡсат: Уҡыусыларҙың башҡорт теленән һүҙлек байлығын арттырыу, телмәрҙәрен үҫтереүҙе дауам итеү, башҡорт теленең үҙенсәлекле өндәренең (ҡ,ғ) дөрөҫ әйтелешен булдырыу; ҡылымдың үткән заманы, уның юҡлыҡ формаһын ғәмәли үҙләштереү, дөрөҫ яҙыу күнекмәләре өҫтөндә эшләү; тәбиғәттең гүзәл йән эйәләре ҡоштар тураһында хәстәрлек тураһында һөйләшеү.\nЙыһазландырыу: Ҡышҡы урман, ҡышлаусы ҡоштар һүрәттәре, компьютер, проектор, мультимедиа презентацияһы, һүҙлек һүҙҙәре яҙылған плакат, үҙаллы эшләү өсөн карточкалар, дәреслек.\n– Һаумыһығыҙ, балалар.\nБөгөнгө дәрестә беҙ һеҙҙең менән ҡышҡы урманға экскурсияға барып килербеҙ. Унда ҡышын ҡоштар нисек йәшәүен күҙәтербеҙ, яңы һүҙҙәр өйрәнербеҙ.\nIII. Артикуляцион күнегеүҙәр. (Таҡтаға орфоэпик күнегеү өсөн карточка эленә.)\nӘйҙәгеҙ, урманға сығыр алдынан тел шымартып алайыҡ.\nҠыш булғас, ҡар яуғас,\nБар ағас яланғас.\nҠара ҡарға ҡарҙан бара,\nIV. Яңы материалды үҙләштереү.\nДәфтәрҙәрҙә числоны, көндө, дәрестең темаһын яҙыу.\nТәржемә диктанты. (Башҡортса әйтәм, балалар русса яҙа.)\nҠыш, урман, көн һыуыҡ, тау, аҡ ҡар яуа, буранлы көн, ҡышты яратам, саф һауа.\n1) Һүҙлек менән эш.\nУрманға килгәс, ҡоштарҙы күргәс,уларҙы танырбыҙмы, исемдәрен дөрөҫ әйтә белербеҙме икән?\n3-сө-8-се слайдтар (тумыртҡа, турғай, ҡыҙылтүш, ҡарға, ҡарабаш турғай, тағараҡ) менән эшләү.\n9-сы слайд - уҡыусыларҙан ҡабатлатыу, һүҙлек һүҙҙәрен дәфтәргә яҙыу.\nҡышлаусы ҡоштар - зимующие птицы\nтумыртҡа – дятел\nҡарға - ворона\nтағараҡ - кормушка\nауыр – трудно\nасыға - голодают\nашатығыҙ – покормите\nЯңы һүҙҙәр менән һөйләмдәр төҙөтөү.\n“Ҡышҡы урман” һүрәте эленә.\n«Ҡышҡы урман» һүрәте буйынса эш.\n2) Әңгәмә. Бына беҙ урманда. Матурмы урман? Оҡшаймы? Ҡар ниндәй? Нимәләр бар бында?\n- Эйе, урманда бик матур. Һауа ла саф. Ағастарҙа ап-аҡ ҡар ята. Был матурлыҡҡа, илаһи гүзәллеккә күңел шатлана. Ниндәй матур итеп ҡар яуа.\nОшо турала шиғыр тыңлайыҡ әле.\nҠар яуа, Ҡар яуа,\nҠарға тулған Өҫтөбөҙгә\nБар һауа. Күк ауа!\nЙомшаҡ ҡарҙы - Ҡар яуа,\nЫнйыларҙы Ҡар яуа,\nӨҫтөбөҙгә Йәнгә сихәт\nТүк, һауа! Һәм дауа.\nАна, тыңлағыҙ, ҡоштар ҙа һайрай. (Ҡош тауыштарын тыңлайбыҙ.)\nӘ быныһы ниндәй ҡош? (Тумыртҡа шыҡырлауы ишетелә. Фонограмма тыңлайбыҙ.)\n- Тумыртҡа икән.\nҠарағыҙ әле, беҙгә кемдер ҡар өҫтөнә ҡалдырған. Уҡыйыҡ әле.\nТаҡтаға плакат эленә.\n«Һыуыҡ ҡыш килде. Беҙҙең урманда ҡоштар асыға. Уларҙы ашатығыҙ.»\n(Тәржемә итеү һәм әңгәмә үткәреү.)\n- Ҡоштар – тәбиғәттең ғәжәпләндергес бер бүләге. Улар үҙҙәренең төрлө тауыштары менән тирә-йүнде йәнләндерә, тормошто биҙәй. Ҡышҡы сатлама һыуыҡтар башланһа, ҡанатлы дуҫтарыбыҙға бик ауырға тура киләсәк. Бигерәк тә буранлы көндәрҙә ағас ботаҡтарын ҡар ҡаплағанда, сатлама һыуыҡтарҙа, ҡоштар һыуыҡтан түгел, астан үлә. Ун ҡоштоң береһе генә яҙға ҡәҙәр иҫән ҡала. Бына шуға ла ҡоштарға кешеләр ярҙамға килә. Улар тағараҡтар яһай, тағараҡтарға икмәк валсыҡтары, ярма, төрлө орлоҡтар һала.\nБеҙ бөтәбеҙ ҙә үҙебеҙҙе уратып алған тәбиғәткә, шул иҫәптән ҡоштарға ла һаҡсыл булырға, уларҙы яратырға һәм һаҡларға бурыслыбыҙ.\nӘ нисек ярҙам итеү тураһында һеҙгә иптәшегеҙ һөйләр.\nБер уҡыусы шиғыр уҡый.\n3) Карточкалар менән үҙаллы эш.\nҺыуыҡ (зима) етте. Бөтә ерҙе мамыҡ кеүек ап-аҡ (снег) ҡапланы. (Медведь) йоҡлай.\n(Дятел) урманда йәшәй. Ул - (красивая птица). (Дятел) ағастағы бөжәктәрҙе (ест).\n(Птицы) – беҙҙең (друзья). Улар (зимой) асыға. Ҡоштарҙы (покормите).\nӘ хәҙер дәфтәрҙәребеҙҙе алмаштырып бер-беребеҙҙе тикшереп алайыҡ.\n4) Дәреслек менән эшләү.\n- Уҡыусылар, ҡоштарға ҡыш нисек ярҙам итеү тураһында белемебеҙҙе тағы ла нығытып алайыҡ.\n70-се бит, 186-сы күнегеү. (Таҡтаға яҙып ҡуям.)\nТексты уҡыйым, уҡыусылар менән тәржемә итәбеҙ.\n5) Ҡағиҙәне аңлатыу.Үткән замандың юҡлыҡ формаһы. Отрицательная форма прошедшего времени.\nТаҡтала аңлатып бирәм, уҡыусылар менән таҡтала, дәфтәрҙә үтәйбеҙ.\nБар – барма – барманы\nяҙ – яҙма – яҙманы\n6)“Тауға менеү” уйыны. Уҡыусылар, урмандан беҙ тау аша ҡайтабыҙ. Тау аҫтындағы юлда ятҡан ағасҡа тумыртҡа суҡышы менән соҡоп һүҙҙәр яҙған. Күрәһең, беҙҙе тикшереп ҡарарға уйлаған.\nБында беҙгә һүҙҙәрҙең һуңғы ижектәрен яҙырға кәрәк икән. Беҙ тумыртҡаға яуаптарҙы ҡарҙа яҙып китәйек. (Таҡтала эшләү.)\n- Уҡыусылар, беҙҙең урманға экскурсиябыҙ тамам. Һеҙгә экскурсия оҡшанымы? Унда беҙ ниндәй ҡоштар менән осраштыҡ?\n9-сы слайд. Дәрестә үтелгән һүҙҙәрҙе ҡабатлау.\n- Ҡоштар беҙҙән нимә көтә? Ҡоштарға нисек ярҙам итер инегеҙ?\nБирелгән һүҙҙәрҙе ятлап килегеҙ. Бөгөнгө темаға һүрәт төшөрөп, һүрәтегеҙ буйынса һөйләргә әҙерләнегеҙ.\nVII. Баһалар ҡуйыу.\nНомер материала: ДБ-342439


13 Ғинуар 2020, 17:35\n- Ҡыҙыңды үҙем менән алып ҡайтам! Үҫтерәм, һиңә бирә алмаған тәрбиәне уға бирергә тырышырмын. Тик бер шартым бар. Атайыңа һин бала тапҡанда үлеп ҡалған тип әйтәсәкмен. Бала гөнаһһыҙ. Ҡабул итер! Мин килгәнсе һине ҡала зыяратында ерләгәндәр тиермен. Атайың – ғорур кеше, эҙләп йөрөмәйәсәк. Ә һин инде буй еткәнһең, үҙ йүнеңде үҙең күр. Тик ҡайтып йөрөйһө булма! Тулыраҡ беҙҙең сайтта.\nҠоластарын йәйеп ҡаршы алған әсәһен йүгереп барып ҡосаҡланы ла Лилиә, һағыныуына түҙә алмай, үкһеп-үкһеп илап ебәрҙе. Үҙенең илауына ҡапыл уянып киткәс тә, был ваҡиғаның ни бары төш кенә булыуына ҡарамаҫтан, кире бик оҙаҡ йоҡлап китә алмай яфаланды. Һуңғы арала әллә ниңә күңеле болоҡһой. Етмәһә, тормош иптәше Фәнүр оҙайлы командировкала. Игеҙәк улдары Фәнис менән Рәмис, Мәскәү ҡалаһына уҡырға ингәндән бирле, өсөнсө йыл баш ҡалала йәшәйҙәр. Фәнүре командировкаға китһә, Лилиә үҙенә урын тапмай. Яңғыҙлыҡты яратмай ул.\nБүтән йоҡлап китә алмаҫын аңлаған Лилиә, түшәгенән тороп, йомшаҡ тапочкаһын аяғына кейҙе лә, аш бүлмәһенә үтеп, сәйнүген ҡайнатырға ҡуйҙы. Үҙе тәҙрә аша тышты күҙәтте. Елпеп кенә яуған ҡар бөртөктәре, әйтерһең, фонарь яҡтыһында тылсымлы бейеү башҡаралар. Уларҙы күҙәтеү - үҙе бер кинәнес. Бар донъяны сафлыҡҡа күмгән был бейеүселәр бары Лилиәнең генә күңел яраһына дауалай алмайҙар. Ҡайнағанын белгертеп, сәйнүк һыҙғырып ебәрҙе, тертләп китте. Ярҙамы теймәҫме тип, үлән сәйен төнәтте. Сынаяғына сәй яһаны ла тағы ла тышты күҙәтә башланы. Эҫе сәй Лилиәнең өшөгән тәнен йылытһа ла, боҙ булып туңған күңелен йылыта алманы.\n1988 йыл. Лилиә Өфө ҡалаһының юғары уҡыу йортона уҡырға инеү бәхетенә иреште. Ата-әсәһенең өмөтөн аҡлай алғанына ҡыуанып бөтә алмай, аяҡтары ергә теймәй, осоп йөрөгән сағы. Үҙе йәш, үҙе ҡалаҡҡа һалып йоторлоҡ һылыу, үҙе баҫалҡы, итәғәтле ҡыҙ күп егеттәргә оҡшай ине. Ни тиһәң дә баҫалҡылыҡ һәм итәғәтлелек һәр саҡ иғтибарҙы үҙенә тартып тора шул. Әммә Лилиә тиңдәштәренә иғтибар итмәне. Сөнки ул тәү күреүҙән тарих уҡытыусыһы Әнүәр Халиҡ улына ғашиҡ булғайны. Дәрте ташып торған 43 йәшлек шаян уҡытыусыны яратыусылар күп булғандыр инде. Әммә ул да тап Лилиәгә иғтибар итте. Тыйылған мөхәббәт татлы була, тиеүҙәре дөрөҫтөр инде. Ғаиләле булыуына ҡарамаҫтан, улар йәшерен генә осраша башланылар. Дөрөҫөрәге, ҡауыштылар. Кино һәм театрҙарға барыу тураһында һүҙ ҙә юҡ. Белеп ҡалһалар, баштан һыйпамаҫтары билдәле. Коммунист булған Әнүәрҙе эштән дә, партиянан да ҡыуасаҡтары көн кеүек асыҡ бит. Әммә мөхәббәт утында янған ғашиҡтарға ул да кәртә була алманы. Асҡысын ҡайҙан алғандыр, әммә дөйөм ятаҡтың тәүге ҡатында урынлашҡан, күп ваҡытта бикле торған буш бүлмә уларҙын һөйөү төйәгенә әүерелде. Эштә һуңға тиклем тотҡарланыуын ҡатынына нисек аңлатҡандыр, уныһы Лилиәгә сер булып ҡалды. Әммә улар бергә булғанда Әнүәренең биргән анттарына Лилиә ысын күңелдән ышанды. Яратҡан кешеһе уны нисек алдаһын инде! Был хәл ноябрь байрамынан мартҡа тиклем дауам итте. Мөхәббәтенән ҡанатланып осоп йөрөгән Лилиәне 8 март байрамынан ике көн алда ергә төшөргә мәжбүр иттеләр. Һуңғы осорҙа нишләптер күңеле болғана башлағайны, ул көндө лә дәрес ваҡытында башы әйләнеп, ҡолап киткән. Бер аҙ хәл инеүенә ҡарамаҫтан, саҡыртылған “Тиҙ ярҙам” машинаһы уны дауаханаға алып китте. Әммә тикшергән табип борсолорға бер ниндәй ҙә сәбәп юҡ, шулай ҙа һеҙҙең хәлегеҙҙә һаҡланырға кәрәк, тине. Лилиә аптыраулы ҡарашын табипҡа төбәне. Ниндәй хәл? Табип тыныс ҡына уны тиҙҙән әсәй булыуы менән ҡотланы. Лилиәнең башына шаңҡыта һуҡтылармы ни! Әсәһенә ни тиер инде?! Ә Әнүәре һуң ни эшләр? Уҡыуында белеп ҡалһалар, икеһе лә ҡыуыла бит! Бер ваҡытта башынан әллә нисә төрлө уй йүгерҙе. Ятаҡҡа нисек ҡайтып еткәнен дә иҫләмәй. Әнүәре менән осрашыу ваҡытын саҡ көтөп алды.\n- Һөйөклөм, ни булды? Ҡобараң осҡан бит?! - тип ҡаршы алды уны Әнүәре. Һүҙҙе ниҙән башларға белмәй бер аҙ уйланып торғандан һуң Лилиә тураһын әйтергә булды.\n- Беҙҙең балабыҙ буласаҡ! - тине.\n- Нисек балабыҙ була ?\n- Нисек була һуң, шулай, табип әйтте.\n- Ә һин ул баланы минән тип уйлайһыңмы?\n- Һинән булмай һуң?! Һин бит минең тәүге яратып ҡауышҡан йәрем!\n- Тәүгелеккә тәүгеһе лә ул. Һуңғыһы ла түгелмендер инде.\n- Оятың етмәй нисек телең әйләнә һинең ошо һүҙҙәрҙе әйтергә?!\n- Һинең турала бик күп насар һүҙҙәр йөрөй. Ышанғым килмәгәйне. Дөрөҫтө һөйләгәндәр икән. Белгең килһә, минең балам бер ҡасан да булмай, ҡатыным менән төрлө табиптарға йөрөнөк. Әммә һөҙөмтәһе булманы.\n-Бәлки улар яңылышҡандыр?\n- Мөмкин түгел! Шуға ла мин ҡурҡмайынса төрлө ҡыҙҙар менән йөрөйөм. Ошоға тиклем береһе лә минән бала таба алманы. Мин һине ипле, тыйнаҡ ҡыҙҙыр тип уйлағайным. Яңылышҡанмын икән. Хуш бул! Мине эҙәрлекләп йөрөмә. Бала минеке булмауын иҫбатлауы ҡыйын булмаҫ. Тейешле ҡағыҙҙарым ҡулымда. Ә баланы кемдән икәнен белмәһәң, алдырт. Йәшһең, табырһың әле.\n- Алдыртыуҙан үткән инде!-тине Лилиә өмөтләнеп.\n- Улайһа, балаңды тапҡас та балалар йортона ҡалдырып кит! - тип ишекте шартлата ябып сығып китте.\nЛилиә алйыр сиккә етеп, шаңҡып ултырып ҡалды. Уны аҙғынлыҡта ғәйепләнеләр! Кем һуң?! Уның шашып һөйгән йәре! Ишекте шарт ябып сыҡҡан Әнүәрҙең артынан йүгергеһе лә килмәне. Ул ҡыҙҙың һөйләгәнен, аңлатҡанын тыңлап та тормаясаҡ. Ер убылһа, шунда уҡ инеп ҡасыр ине.\nЛилиә үҙенә үҙе ышанманы. Нисек һуң улай килеп сыҡты?! Ул Әнүәрҙән башҡа берәү менән дә йөрөмәне бит. Ул бит Лилиәнең ысын мөхәббәте ине! Ине! Тимәк, ошо көнгә тиклем һөйгән йәре уны тик әүрәткес итеп кенә йөрөткән. Фәхишә булған бит ул уға! Ә һөйөүе бары буш ҡыуыҡ!\n8 март байрамына ауылына ҡайтырға тейеш булһа ла, һылтау табып ҡайтмай ҡалды. Ата-әсәһенә хат ҡына ебәрҙе. Әлбиттә, хәлен һөйләп торманы инде. Атаһы уҫал уның, белеп ҡалһа, әсәһенең дә, үҙенең дә кәрәген бирәсәк. Ә әсәһе атаһына бер ваҡытта ла ҡаршы төшкәне юҡ. Барыһы ла атаһы әйткәнсә үтәлә.Тик бына хәле йәшерерлектән үтһә, ни хәл итер икән?\nЛилиәнең күңеле төшөп йөрөүен бүлмәләш ҡыҙҙары, егете менән ташлашыуынандыр тип уйланылар. Төпсөнмәнеләр ҙә. Әнүәр Халиҡ улы ла бер ни булмағандай уҡытыуын дауам итте. Лилиәнең өндәшмәүен ул үҙенсә уйланы.Тимәк, минән башҡалар менән дә буталған тигән фекерҙә ҡалды. Лилиәгә иһә эсе ныҡ беленә башлағас, һыҡтырғансы бәйләп, уҡыуына киң кофтала йөрөргә тура килде. Шулай ҙа май байрамына ниңә ҡайта алмауын әсәһенә яҙырға тура килде. Атаһына бер нәмә лә әйтмәүен үтенеп, берәй кәңәш биреүен һораны.\nКүп уйланыуҙанмы, йонсоуҙанмы, бәпесе 7 айлыҡ ҡына булып тыуҙы. Бала табыу йортонда айға яҡын яттылар. Әсәһенә телеграмманы ла “Дауаханаламын” тип кенә яҙҙы. Белә, атаһы колхоз эшенән бушай алмай, әсәһен ебәрәсәк. Бала табыу йортона әсәһе, Лилиәне ҡыҙы менән сығарыласаҡ көнгә килеп етте. Ейәнсәренә тип барлыҡ әйберҙәрҙе лә алып килгән. Тик йөҙөндә генә шатлыҡтың осҡоно ла күренмәне. Бала табыу йортонан улар “Өфө” ҡунаҡханаһына килделәр. Ҡайҙалыр һөйләшеп, аңлашыр кәрәк бит инде. Йәш бала менән урамда ултырып булмай. Бүлмәгә инеп, бәпесен имеҙеп һалды ла, икәүләп күҙ йәштәренә ирек бирҙеләр. Әсәһе күпме төпсөнһә лә, баланың атаһы кем икәнен белмәйем, тип алданы. Ҡайтыуға тип билетты әсәһе шул уҡ көнгә алған ине. Атаһы Лилиәне балаһы менән ҡабул итмәйәсәк. Етмәһә, ике ҡустыһы менән әсәһен дә бергә ҡыуып сығарасаҡ. Ә малайҙарға ата тәрбиәһе бик мөһим. Әсәһе лә ошо йәшкә етеп, ике улы менән урамда ҡала алмай бит инде. Барып баш төртөрҙәй туғандары ла юҡ бит, исмаһам. Лилиәнең, ә миңә ни эшләргә һуң, тиеүенә, әсәһе ҡырҡа яуап бирҙе.\n- Ҡыҙыңды үҙем менән алып ҡайтам! Үҫтерәм, һиңә бирә алмаған тәрбиәне уға бирергә тырышырмын. Тик бер шартым бар. Атайыңа һин бала тапҡанда үлеп ҡалған тип әйтәсәкмен. Бала гөнаһһыҙ. Ҡабул итер! Мин килгәнсе һине ҡала зыяратында ерләгәндәр тиермен. Атайың – ғорур кеше, эҙләп йөрөмәйәсәк. Ә һин инде буй еткәнһең, үҙ йүнеңде үҙең күр. Тик ҡайтып йөрөйһө булма! Бына һиңә аҡса, ҡалғанын үҙең эшләп табырһың. Сит яҡҡа китһәң, бигерәк яҡшы булыр ине. Өфөлә бер күрмәһәләр, бер күрерҙәр. Мине бәғерһеҙлектә ғәйепләмә, ҡыҙым. Үҙ яҙмышыңды үҙең емерҙең, инде минекен дә емермә! Ҡустыларыңды йәллә!\nИлау ҙа, ялбарыу ҙа әсәһен был ҡарарынан кире ҡайтара алманы. Һуңғы тапҡыр ҡыҙын имеҙҙертте лә, әсәһе такси саҡыртып вокзалға китте.\nӘсәһе бүлмә өсөн бер аҙнаға түләгән ине. Ашамай-эсмәй тиерлек 3 көн бүлмәһенән сыҡмай илап ятты Лилиә. Уйламаған уйы ҡалманы, башы сатнап ауыртты, имеҙмәгәс түше һыҙланы. Һыҡтырғансы бәйләргә ҡушҡайны әсәһе. Ярҙамы ла теймәгән кеүек, хәлһеҙләнеүҙән саҡ йөрөнө. Дүртенсе көн ҡәтғи ҡарарға килеп, үҙен бер аҙ ипкә килтереп Өфө буйлап эш, йәшәргә урын эҙләргә сығып китте. Йәшәренә урын тапһа ла, эш тиҙ генә килеп сыҡманы. Йә эш стажы кәрәк, йә прописка. Ә Лилиәнең бер нәмәһе лә юҡ! Урта белем менән генә эш табыуы ҡыйын булды. Тырышҡан ташҡа ҡаҙаҡ ҡаҡҡан, ике аҙна тигәндә ул да эшле булды. Ҡаланың ситендә урынлашҡан бер профилакторийға иҙән йыуыусы булып урынлашты. Йәшәгән фатирын да яҡынырағына алыштырҙы. Тик урман кеүек парк аша үтер кәрәк. Ҡыш көнө үтеп йөрөүе шомлораҡ. Эштә саҡта онотолоп йөрөһә лә, кистәрен ҡайһы саҡ олоп-олоп иланы. Тик ата-әсәһенән ҡурҡыуы ныҡ ине, тешен ҡыҫып йәшәргә өйрәнде. Шулай йылдан ашыу ваҡыт үтеп китте. Үҙенә береһен дә яҡынайтманы. Ауыҙың бешһә, һыуыҡ ашты ла өрөп ҡабаһың икән.\nБер көн эштән ҡайтып килгәндә юлда өйөрө менән берәҙәк эттәр осраны. Улар бер өй этен таларға йыйына ине, шул этте яҡлап Лилиә берәҙәктәрен ҡыуырға тотондо. Ләкин улар күҙ асып йомған арала өй этенә түгел, ә үҙенә ташландылар. Уның асырғанып ҡысҡырыуына, арттан килгән кешеләр ишетеп килеп, ҡотҡарып ҡалғандар. “Тиҙ ярҙам” машинаһын саҡыртып, республика дауаханаһына алып килгәндәр. Иҫенә килгәс, күҙҙәрен саҡ асып ҡараны. Эргәһендә шәфҡәт туташы йылмайып тора ине.\n- Йә, Хоҙай! Саҡ иҫегеҙгә килдегеҙ. Бөтәһе лә тиерлек һеҙҙе терелә алмаҫ тип уйлағайны. Бер аҙна комала яттығыҙ! Бары Сәлим Кәрим улы ғына терелеүегеҙгә өмөтөн өҙмәне.\nЛилиә ниҙер әйтергә уйлағайны ла, тауышы мығырлау ғына булып сыҡты. Шәфҡәт туташы табипты саҡырырға тип сығып китте. Ҡыҙ ни булғанын иҫенә төшөрөргә тырышты. Парк, эт, күп эттәр! Уны эттәр таланы бит! Иҫән ҡалған, тимәк... Ниңә ҡотҡарҙылар икән. Был мәлгә бөтә ғазаптарынан ҡотолған булыр ине инде.\nТабип Сәлим Кәрим улы Лилиәне тикшереп ҡараны ла, хәлегеҙ яҡшырыуға бара, тине. Мин бында күпме ваҡыт ятам икән, тип һорарға уйлағайны ла, тағы ла мығырлау ғына килеп сыҡты. Лилиә дауаханала 11 ай ятты. Эттәр уның йөҙөн йәрәхәтләгәндәр. Тәүге айҙа уға был турала берәү ҙә өндәшмәне. Палатала көҙгө булмағас, түшәктә ятҡан ҡыҙ ҡайҙан белһен инде! Атлай башлағас, бер көндө ул ванна бүлмәһенә тиклем үҙе атлап барҙы. Раковина ситендә кемдер онотоп ҡалдырған көҙгөнө алып үҙенә ҡарауы булды, ҡото осоп ҡысҡырып ебәрҙе. Көҙгөнән уға сибәр ҡыҙ урынына йөҙөндә ҡырҡ ямауы булған ҡарсыҡ ҡарап тора ине. Ул ҡурҡыуҙан ҡысҡырып ебәрҙе лә, иҫенән яҙып ҡоланы. Ҡысҡырған тауышҡа шәфҡәт туташы йүгереп килде, Лилиә иҫенә килгәндә эргәһендә Сәлим Кәрим улы тора ине. Ул битен ҡулдары менән ҡапланы. Барыһы ла уны йәлләй кеүек тойолдо.\n- Илама, Лилиә, йөҙөңдө төҙәтербеҙ, беҙҙә шундай оҫта ҡуллы хирург бар, тылсымсының нәҡ үҙе инде! Иртәгә үҙенә консультацияға барырһың. Хәлеңә ҡарап, операция көнөн билдәләрбеҙ.\n- Ә ул миңә ысынлап та яңы йөҙ эшләй аламы? Мин ҡурҡыныс булып ҡалмаҫмынмы һуң?\n- Әлбиттә, эшләй ала! Элекке фотоларыңды алып килһәләр, нәҡ элекке йөҙөңдө ҡайтарасаҡтар.\n- Ә икенсе булғым килһә, улай яраймы?\n- Ярай, ярай! Тик бының өсөн бик күп операциялар кәрәк буласаҡ. Беренсеһенән генә матурлығыңды ҡайтарып булмаҫ, әммә түҙемең етһә, үҙ-үҙеңде лә таный алмаҫһың әле. Йә, ярар, бөгөнгә һорау алыу тамам, иртәгә Фәнүр Айҙар улының үҙенән барыһын да асыҡлап һорарһың.\nИртәгәһе көндө Лилиә саҡ көтөп алды. Иртә менән тороп үҙен бар хәленсә ипкә килтерҙе. Сәстәрен тарап берҙән үрҙе лә, елкәһенә төйнәп нығытып ҡуйҙы. Хәл тиҙерәк ҡайтһын өсөн, иртәнге ашты ла ашап бөттө. Ниһайәт, уны хирург менән осрашыуға алып киттеләр.\nБүлмәлә йәш кенә бер егеттән башҡа кеше юҡ ине. Лилиә, хирург әле килеп етмәгәндер, тип уйлап:\n- Фәнүр Айҙар улы оҙаҡлармы икән, - тип теге егеттән һораны.\n- Фәнүр Айҙар улы мин булам, - тигәс, аптырай төштө.\n- Сәлим Кәрим улы бик оҫта хирург тигәс, мин һеҙҙе пенсия йәшенә еткән ҡарттыр, тип уйлаһам, - тине Лилиә. Фәнүр Айҙар улы көлөп ебәрҙе лә:\n- Нәҡ шулай, тик мин үҙемә лә пластик операция яһағайным, шуға егеттәр кеүекмен, - тине. Хәҙер инде Лилиә көлөп ебәрҙе. Шулай итеп, улар уртаҡ телде тиҙ тапты, оҙаҡ ваҡыт та үтмәне, дауалай ҙа башланылар.\nӨсөнсө операциянан һуң да Лилиәнең йөҙө кеше күргеһеҙ ине әле. Быныһын ул бинттарҙы алғас ҡына күрҙе. Эттәр йөҙөн бигерәк ныҡ талағандар шул. Ниндәй генә оҫта хирург булмаһын, ул барыбер тылсымсы була алмайҙыр инде. Лилиә көн-төн уйланды, ҡайһы саҡ үҙенең яҙмышын ҡәһәрләне. Берсә йәлләне. Ятҡан урынынан тороп, тәҙрә эргәһенә барып баҫты, уны асып ебәрҙе. Һыуыҡ ел сәстәрен елберҙәтә, күҙҙәренән субырлап аҡҡан күҙ йәштәрен тыя алмай иланы ла иланы ул. Шул саҡ ишектән Фәнүр Айҙар улы килеп инде. Лилиәгә тәү тапҡыр күргән кеүек йотлоғоп ҡараны ла:\n- Мин һинең кеүек түҙемле, яҡшы, йомшаҡ күңелле ҡыҙҙарҙы осратҡаным булманы. Һинең менән яҡындан танышҡандан алып мин һиңә ғашиҡмын. Операциянан һуң иҫеңә килгәнсе мин гел яныңда булдым. Әле лә йоҡлайһыңдыр, тип килгәйнем, ә һин бында күңелһеҙләнеп ултыраһың, сыҡ миңә кейәүгә, Лилиә, минең бәхетем бары һин генә, -тип барыһын да бер тынала әйтеп бөтөрҙө.\nЛилиә ишеткәндәренән бер аҙ шаңҡып торҙо:\n- Һеҙ минән көләһегеҙ! Минең кеүек йәмһеҙ ҡыҙҙарға өйләнмәйҙәр! Минең яраларым, йөҙөм кеше ҡарағыһыҙ. Хатта операциялар мине кеше ҡиәфәтенә индерерлек түгел бит!\n- Яралар уңалыр! Тик бының өсөн тағы ла бер нисә операция һәм һинең түҙемлек кенә кәрәк! Элеккенән дә сибәрерәк булырһың. Шунан өйләнешербеҙ.\nЛилиәгә ҡапыл йән өрҙөләрме ни! Ысынлап та, сабырлығы етеп, операцияларҙы уңышлы үткәрһә, яңы яуған ап аҡ ҡарҙай, аҡ биттән башлаясаҡ ул тормошон!\nЙөҙөнә барлығы 7 операция, ҡулына тағы 2 операция эшләнде. Хирург Фәнүр Айҙар улы бар оҫталығын һалды, тырышты. Ул Лилиәнең йөҙөн генә түгел, яраланған күңелен дә дауаланы. Әммә Лилиә уға асылырға ҡурҡты. Үҙен етем, атайымды белмәйем, мин тыуғансы уҡ үлеп ҡалған, әсәйем ауырып үлгән , ауылда өләсәйем тәрбиәһендә үҫтем, мин ҡалаға уҡырға киткәс, ул да үлеп ҡалды , бүтән бер кемем дә юҡ, тип алданы. Ә Фәнүр Айҙар улы балалар йортонда үҫкән. Әсәһе уны 40 йәшенә еткәс кенә тапҡан булған. Шуға тиклем балалары булмаған. Әммә берҙән-бер улдарын үҫтерергә яҙмаған, автоһәләкәткә осрағандар. Яҡын туғандары булмағас, балалар йортона тапшырғандар. Тырыш малай яҡшы уҡығас, медицина институтына инеү бәхетенә ирешә. Практика ваҡытында Сәлим Кәрим улы менән танышалар. Ул Фәнүрҙе үҙ улылай күрә, үҙ итә. Уҡып бөткәс тә үҙенең янына эшкә ала. Етемдәргә тейешле квартираһын да юллап алып бирешә. Шулай итеп, ике яралы күңел танышып, ҡауышты. Дауахананан улар тура ЗАГСҡа барҙылар. Фәнүре әйткән һүҙендә торҙо. Хәҙерге Лилиәне әсәһе лә танымаҫ ине! Ул иң матур кәләш булды!\nТуйҙан һуң Лилиә Фәнүрҙең фамилияһын алды. Хәҙер уны бер кемдә таба ла, таный ҙа алмаясаҡ. Ул өр-яңы тормош башлай! Сәлим Кәрим улы ярҙамы менән Лилиә медицина институтына уҡырға инде. Балалар табибы булып сыҡты. Уҡып бөтөүгә игеҙәк улдары тыуҙы. Донъялары теүәлләнде! Тик Лилиә генә бер көнгә лә ҡыҙын, ата-әсәһен, ҡустыларын онота алманы. Иренә лә асылманы. Яңы булғас, тормошо яңы булһын!\nНиндәй ауыр булһа ла заманалар, Фәнүр менән Лилиә бер береһенә тоғро булдылар. Эштәрендә лә үҙҙәрен ихтирам иттеләр. Күҙҙәре гел һағышлы һылыу табипты балалар бигерәк яраттылар. Күпме баланы ҡотҡарғандыр, кем һанаған, һәр береһен үҙенең балаһылай итеп дауаланы Лилиә.\nЭшләй башлағанына дүртенсе йыл тигәндә Лилиәгә үҙенең ауылынан ауыр хәлдәге ҡыҙ баланы алып килделәр. Ҡыҙҙың әсәһе - уның класташы Әминә булып сыҡты. Кабинетына балаһын күтәреп килеп ингәс, Лилиәнең ҡото осто. Таныр кеүек тойолдо. Әммә Әминә уны таныманы. Класташының ҡыҙын да яҡшы дауаланы. Мәлен тура килтереп, элекке үҙе тураһында ла һорашты. Әминә үҙе белгәндәрен уға һөйләне.\n...Ҡалала уҡып йөрөгән Лилиәне көсләгәндәр. Ҡыҙ ҡурҡышынан һәм оялыуынан береһенә лә, бер нәмә лә әйтмәгән! Атаһы ла бигерәк уҫал шул, шуға ата-әсәһенең аңлауына өмөт тә итмәгәндер. Ауырға ҡалғанын да ваҡыты үткәс кенә белеп ҡалған. Әммә бала тапҡанда үлеп ҡалған.Ҡыҙ балаһы тере ҡала. Уҡыған ере аша әсәһен саҡыртып алып, баланы биреп ҡайтарғандар. Ата-әсәһе ейәнсәренә Әлиә тип исем ҡушҡандар, үҙҙәренең фамилияһына яҙҙырғандар. Атаһы ныҡ ҡына туҙынып ала, аҙаҡ бөтә ҡайғыһын эскегә һала. Тик бер аҙ ваҡыттан нисектер үҙен ҡулға алып, бөтә һөйөүен ейәнсәренә бирә. Әлиә шундай уңған, баҫалҡы, егәрле ҡыҙ булып үҫеп килә. Тас мәрхүмә әсәһенә оҡшап тора, тип тамамланы хәбәрен Әминә класташы. Шулай ваҡыт артынан ваҡыт үтеп торҙо. Лилиә әллә күпме тапҡыр ҡайтып ҡыҙын күрергә, тип уҡталды, тик нимәлер уны ебәрмәне. Юлы төшмәне, йә эшенән бушаманы. Үҙҙәренең улдары ла үҫкән һайын күберәк иғтибар талап иттеләр. Бүтән балалары булманы.\nБиш йыл элек, көҙҙөң матур сағында, уларҙы яҡын дуҫтары Лилиәнең тыуған ауылына туйға саҡырҙылар. Улдары Динислам шул ауылдан кәләш ала икән. Лилиәләр йәшәгән урамдың икенсе осонда ғына йәшәгән Зәлифә апайҙың ҡыҙы Илсиәне. Ул ауылдан уҡырға киткәс тыуғандыр, сөнки Лилиә ул ҡыҙыҡайҙы белмәй ине. Фәнүре "Бәй, һинең тыуған ауылыңдан бит ," - тигәс, Лилиә: “Эйе шул”, - тигән булды. Әммә: “Мин ул ауылда үҫмәнем, 2 йәштән икенсе районда йәшәгән өләсәйемдә үҫтем, башҡаса ул ауылда булғаным булманы ла, туғандарым да юҡ бит”, - тип алданы.\nТуйға барҙылар. Дуҫтарына ла, иренә лә Лилиә үҙенең ошо ауылдан икәнен әйтмәҫкә ҡушты. Иҫләүсеһе лә юҡтыр инде. Булһа ла, кешеләрҙең йәлләүле ҡараштарын күргем килмәй, тигән булды. Үҙе юл буйына тулҡынланып барҙы, 20 йылдан һуң Лилиә үҙенең тыуған ауылына ҡайтып бара. Тыуған йортона булмаһа ла, ҡайта. Ауылына яҡынлашҡан һайын хәтирәләре яңырҙы, йөрәк ғазаптары бәғерен телде. Ауылы үҙгәргән, ҙурайған. Матур итеп мәктәп, дауахана төҙөгәндәр. Яңы йорттар күбәйгән. Өйҙәре янынан үткәндә йөрәге ярылырҙай булып туланы. Биттәре янды. Барып төшкәс тә, таныш йөҙҙәрҙе күреп, ҡаушап ҡалды. Өҫтөн бер аҙ ипкә килтереү һылтауы менән төпкө бүлмәгә инеп бикләнде, байтаҡ ҡына үҙенең тулҡынланыуын баҫа алмай ултырҙы. Уларҙы ҡоҙаларға таныштырҙылар. Ҡоҙаларҙын береһе Лилиәнең өлкән ҡустыһы Радик ине. Береһе лә Лилиәне таныманы, хатта ҡустыһы ла. Күңеле тулышты, күҙҙәренә йәш төйөлдө. Тик береһе лә уны ошо ауыл ҡыҙы Лилиә икәнен таныманы, белмәне.\nАуылдарында ЗАГСҡа электән йәйәү баралар ине. Урамда осраған һәр кеше йәштәрҙе ҡотлап ҡала. Был юлы ла ярты ауылды үтеп, клубҡа барҙылар. Өйҙәре янында торған әсәһен күреп, Лилиә саҡ һуштан яҙып йығылманы, Фәнүре тотоп ҡалды. Әсәһе ҡартайған. Әммә матурлығын юғалтмаған. Сәстәре генә ап-аҡ булып яулыҡ аҫтынан күренеп тора. Атаһы күренмәй. Ҡыҙы берәй ерҙә уҡыйҙыр инде. Ауылда түгелдер. Ире “Һиңә ни булды?”, тигәс, “Юлда ныҡ арытҡан, шуға башым әйләнеп китте”, тигән булды, кире боролайыҡмы әллә тигәненә , юҡ, хәҙер үтә ул, тип яуапланы, улар ары атланылар . Ул үҙен ҡулға алырға тырышты, ләкин бигүк килеп сыҡманы. Туй Лилиә өсөн ғазапҡа әйләнде. Ҡатынының ауыр хәлен күреп, Фәнүр борсола башланы. Бүтән саҡта йырлап-бейеп, күңелле генә йөрөгән ҡатынын бөгөн алыштырҙылармы ни? Ә Лилиә, ниңә туйғакилергә ризалаштым икән, тип үкенеп бөтә алманы. Ныҡышһа, Фәнүре лә бармаҫҡа ризалашыр ине. Тик Лилиә һағыныуын еңә алманы. Нисек тә һыр бирмәм, тип уйлағайны ла, барып сыҡманы.\nФәнүр менән Лилиә Зәлифә килене менән Радик ҡустыһы йоҡларға үҙҙәренә алып ҡайтты. Һырттарынан яңы урам төҙөгәндәр икән. Шунда өй төҙөп сыҡҡандар. Өс балалары бар - ике ҡыҙ һәм бер ул. Балалары өс өй аша йәшәгән бәләкәй ҡустыһының өйөндә йоҡлайҙар икән. Радиктың таҙа, матур, төҙөк донъяһын күреп ҡыуанды Лилиә. Фәнүр Радиктан ғаиләһе тураһында һорашты.\n- Өсәү инек тә, беҙ бала саҡта апайыбыҙ үлеп ҡалды, - тине ҡустыһы. Шул мәл Лилиәнең уны ҡосаҡлап мин тере тип үкереп-үкереп илағыһы килде. Ярамай. Ул саҡта Фәнүрен юғалтасаҡ. Ул Лилиәнең был ҡылығын бер ҡасан да аңламаясаҡ. Ғәфү итмәйәсәк. Инде икенсе тапҡыр ғаиләһеҙ ҡалырға Лилиәнең хәленән килмәйәсәк.\n- Ата-әсәйегеҙ бармы? - тип һораған булды.\n- Эйе, икеһе лә иҫән-һауҙар. Апайымдың ҡыҙы ҡалды, шуға бауыр баҫып көн итәләр. Әле Әлиә медицина университетының икенсе курсында уҡып йөрөй. Хас әсәһенә оҡшаған, - тип тамамланы хәбәрен Радик. Лилиә уның һөйләгәндәрен ни үле, ни тере тыңлап ултырҙы. Уның ҡыҙы Өфөлә , ә ул белмәгән дә. Ул да медицинаны һайлаған. Ҡустыһы ғаилә фотоларын алып сыҡты. Лилиә йомолоп шуларҙы ҡарарға кереште. Бына ата-әсәһе, ҡустыларының бала саҡтағы фотолары, бына бер бәләкәй ҡыҙ бала менән төшкәндәр. Аҫта - беҙ һәм Әлиә һеңлебеҙ, тигән яҙыу тора. Бына ул балалар баҡсаһында төшкән, Әлиә беренсе класҡа барғанда ике ағаһы, әсәһе менән гөлләмә тотоп төшкәндәр, тағы бер нисә мәктәп фотолары бар. Бына мәктәптә һуңғы ҡыңғырау байрамы. Ҡыҙы шундай матур! Тик күҙҙәре генә моңһоу. Лилиәнең күҙҙәренә йәш төйөлдө. Күпме бәхеттән мәхрүм ҡалған ул. Ниңә ҡыҙын әсәһенә бирмәй алып ҡалмаған? Ниңә әсәһе уға шулай ҡаты хөкөм сығарған? Кем ғәйепле уларҙың бәхетһеҙлегендә? Ошо һорауҙарға бына инде 20 йыл Лилиә яуап таба алмай.\nБарыһы ла йоҡларға яттылар. Тик Лилиәне генә йоҡо алманы. Хәтирәләр, әсәһенә үпкәһе яңырҙы. Ниңә шунда ул ейәнсәрен тартып алып, үҙенең балаһын ташлап китте? Ирһеҙ әллә күпме ҡыҙҙар бала табалар, береһенә Лилиә кеүек үлдең тигән хөкөм сығармайҙар...\nЛилиә шым ғына кейенде лә, урамға сыҡты. Ай юҡ, дөм ҡараңғы төн. Ул шым ғына үҙенең тыуған йортона килде. Эттәре килеп сыҡты, әммә өрмәне, Лилиәгә килеп һырпаланды, иркәләнде. Күңеле тулған Лилиә этте иркәләй-иркәләй һыҡтап- һыҡтап иланы. Бер аҙ тынысланғас, ҡунаҡ йортона ҡайтып ятты. Төнө буйы һаташып сыҡты, йүнләп йоҡлай ҙа алманы.\nИртәгәһенә ҡыҙҙы егет үҙ яғына оҙатып алып ҡайтты. Йола буйынса кейәү егете урамға тәңкә аҡсалар һибеп китте. Балдыҙҙары һәм ҡәйнештәренә бүләктәр таратты. Шуның өсөн урамдағы бар халыҡ туй булған өй янына йыйылды. Радик ҡустыһы ла улы һәм ике ҡыҙын алып килгәйне, улы хас атаһы, ҡыҙҙары өләсәләренә оҡшап торалар. Яндарына бәләкәй ҡустыһының балалары тора икән. Игеҙ малайҙар һәм ике ҡыҙыҡай. Улары, күрәһең, әсәһенә оҡшағандарҙыр.\nМалайҙарын ғына бер аҙ олаталарына оҡшатты. Сумкаһына,кәрәк була ҡалһа, тип ваҡ бүләктәр һалып алғайны Лилиә. Кәрәге тейҙе.\nМалайҙарға яҡшы фонарҙар , ә ҡыҙҙарға биҙәнгестәрҙе еҙнәләре аша тараттырҙы. Әсәһе һәм атаһына, тип матур күлдәктәр һалып алғайны. Уҙаҡ булған ҡустыһына ,ай-вайына ҡарамай бүләктәр тапшырҙы ла, быларын ата-әсәйеңә туй бүләге итеп бир, тине. Икенсе ҡустыһына тигән бүләкте ҡоҙағыйына биреп ҡалдырҙы. Ҡыҙын ғына күрә алманы, уға ла бүләк алғайны. Алтын алҡалар. Тик тапшырып ғына алманы.\nӨфөгә ҡайтҡас та, Лилиә медицина университетына барып, ҡыҙының ниндәй факультетта уҡығанын, ҡайһы ятаҡта йәшәгәнен белеште. Ҡыҙы ла педиатрияны һайлаған икән. Ул уҡыған корпусҡа барып, аудиторияны тапты ла, ярым асыҡ ишек аша ҡыҙын күҙәтте. Икенсе рәттең беренсе партаһында ултыра ине ул. Үҙенә лә оҡшаған, Әнүәргә лә тартҡан. Ыҡсым кәүҙәле, йөҙгә һылыу ғына. Бер нәмәгә ҡарамай барып ҡыҙын ҡосаҡлағыһы килде. Әммә ярамай. Ҡыҙы уны ғәфү итмәҫ. Ниңә ошоғаса бер тапҡыр ҙа мине килеп күрмәнең, тиер. Мин һине белмәйем, белгем дә килмәй. Минең әсәйем үлгән, тиер. Лилиәнең тыны ҡыҫылды, башы әйләнде. Ул тиҙерәк сығыу яғына атланы.\nШул йылды ул дауахана етәкселегенән үҙенә практиканттар алырға рөхсәт биреүҙәрен һораны. Рөхсәт ҡағыҙын алғас та медицина университеты деканатына юлланды һәм үҙенә оҡшаған 5 студентты һайлап алды. Уларҙың араһында үҙенең ҡыҙы Әлиә лә бар ине.\nТиҙҙән практика башланды, студенттар унда бик теләп йөрөнө. Ҡыҙы бик тырыш та, уңған да икән. Әсәһе һүҙендә торған: ейәнсәрен бик яҡшы тәрбиәләгән. Лилиә практика үтеүсе студенттарҙы йыйҙы ла: “Кем дә кем ошо практиканы бик уңышлы үтә, шуға ноутбук бүләк итәм”,- тине. Үҙе Әлиәнең иң яҡшы практикант буласағына шикләнмәй ҙә ине. Шулай булды ла. Яңы йыл алдынан студенттарҙың практикаһын йомғаҡлап, барыһы ла бер һүҙҙән Әлиәне иң яҡшыһы тип таныны. Бүләкте уға тапшырҙылар. Бүтәнсә ҡыҙына бындай ҡиммәтле бүләкте бер нисек тә тапшыра алмаҫ ине. Практика ваҡытында улар бер-береһенә бер аҙ яҡынайғандар ине, хәҙер инде интернет аша ла бәйләнеш тота алалар. Йән тартмаһа ла, ҡан тарта, тиҙәр бит. Лилиәне әсәһе тип белмәһә лә, Әлиә лә уға тартылды.\nАуылына туйға ҡайтып килгәндән һуң үҙенә урын таба алмай йөрөнө ҡатын. Әсәһенә хат яҙырға булғайны ла, тик кире уйланы. Ҡайтып килергә иһә баҙнат итмәне. Ғәфү итерҙәр ине, бәлки... Юҡ! Булмағас, булманы инде. Хәҙер нимәнелер үҙгәртергә һуң инде! Яңы йыл байрамдарынан һуң эшкә килеүенә Лилиәгә һыу буйы сират теҙелгәйне. Төшкө ялға туҡтар алдынан һуңғы ауырыуҙы саҡырғас, ишектән ҡыҙ бала менән Әнүәр Халиҡ улы килеп инде. Ҡартайған, сәстәре ағарған, йөҙөн йыйырсыҡтар баҫҡан.\n- Ултырығыҙ, ейәнсәрегеҙме? - тип һораны ул.\n- Юҡ, ҡыҙым, - тине ултырғыстан урын алған Әнүәр Халиҡ улы.\nЛилиә ҡыҙҙың карточкаһына күҙ һалды – исеме Юлиә икән, аутизм менән сирләй.\n- Нимә борсой, ҡайһы ере ауырта? - тип һораны табип.\n- Ҡыҙым аутизм менән сирләй, һуңғы ваҡытта йыш ҡына башы ауыртыуына зарлана. Ундай ауырыуҙар башҡалар менән аралашып бармайҙар. Мине генә тыңлай.\nҠатыным беҙҙе 7 йыл элек ташлап сығып китте. Инвалид бала менән ғүмерен заяға үткәрергә теләмәне. Сабыйыбыҙҙың инвалид түгел, ә ни бары икенсе төрлө кеше икәнен уға аңлата алманым, - тип хәбәрен теҙҙе ул. Төшкө ял етеүгә ҡарамаҫтан, Лилиә ҡабаланманы, Әнүәрҙең тормошон белгеһе килде.\n- Нәҫелегеҙҙә ундай ауырыуҙар бар инеме, бүтән балаларығыҙ бармы? – тип һорашыуын дауам итте.\n- Өлкән улым медицина университетының 4-се курсында уҡый, һау- сәләмәт. Юлиә - икенсе балабыҙ.\nӘнүәр тыңлаусы булғанда һөйләп ҡалырға теләгәндәй, яйлап йәшлек хәтирәләрен һүтте.\n- Ҡатыным менән оҙаҡ йылдар бергә йәшәп тә балабыҙ булманы. Табиптарға ла йөрөнөк, балағыҙ булмай, тинеләр. Әммә ҡатыным мине алдаған, үҙенең йәшлек дуҫына алып барған, алдан үҙ-ара килешеп-һөйләшкәндәр. Бала тапҡыһы килмәгән, йәштән йүргәк йыуып ултырырға теләмәгән. Ә мин, алйот, ышанғанмын! Шул арҡала үҙем яратып йөрөгән, бер ғәйепһеҙ ҡыҙ баланы рәнйеттем. Уны аҙғынлыҡта ғәйепләнем, етмәһә, ауырлы көйө ташлап киттем. Ҡатыным тәүгә ауырға ҡалғас, үҙенең мәкерле хәйләһен асып һалды. Улыбыҙ тыуҙы, әммә ул минең балам булмай сыҡты, миңә хыянат иткән булған, йөҙөмә бәреп әйтте. Һинең хыянатың өсөн үс алдым, тине. Ул баланы үҙемдеке кеүек итеп үҫтерҙем. Ә ҡыҙымды ҡатыным аборт эшләтә алмаған өсөн генә тапты. Ваҡыты үтеп киткән булған.\nТәү ҡарамаҡҡа һау ғына ҡыҙ бала тыуҙы. Әммә 2 йәштәр тирәһендә аутизм менән сирләүе асыҡланды. Сит кешеләр менән аралашмай, уларҙан ҡаса торғайны. Әсәһе лә ташлап киткәс, мине генә тыңлай, бүтәндәргә ҡарамай ҙа.\n- Ә теге ҡыҙ менән аҙаҡ ни булған? - тип һораны Лилиә.\n- Уны бик оҙаҡ эҙләнем. Уҡыуын ташлағас, әсәһенә барҙым, бала тапҡанда үлеп ҡалыуы тураһында әйттеләр. Ҡыҙымды хурлаған кешене белһәм,үҙ ҡулым менән үлтерер инем, тине атаһы.\nАуырыу баланы Хоҙай миңә бар гонаһтарым өсөн биргәндер. Шул мәлдәрҙе кире ҡайтарып булһа, бер секунд та шикләнмәй, шул ҡыҙҙы кәләш итеп алыр инем. Тик ваҡытты кире ҡайтарып булмай...\nӘнүәрҙең күҙҙәрендә йәш бөртөктәре күренде.\nТикшереү һөҙөмтәһен ҡарағас, Лилиә тейешле дарыуҙар яҙҙы ла, икенсе килер ваҡытты билдәләп, улар менән хушлашты. Бына һиңә тормош! Нисек итеп бороп ебәрә икән ул әҙәм балаларының юлдарын. Төштән һуң ауырыуҙар әллә ни күп булманы. Эштән иртәрәк ҡайтты ул. Етмәһә, Фәнүре командировкаға китәсәген шылтыратып әйтте. Лилиә аулаҡта бар тормошон барлап сыҡты. Яҙмышы уны барыбер ҡыуып етте бит! Ни хәл итергә? Барыһына ла асылырғамы, әллә нисек булған - шулай ҡалһынмы? Оҙаҡ уйланыуҙан башы сатнап ауыртты. Нишләргә һуң, нишләргә?! Урамда ҡар бөртөктәре бейей... Башҡалар менән сағыштырғанда, Хоҙай уға бәхетте мул биргән. Әсәһе ғүмер буйы ҡыҙын ташлап киткәне өсөн үкенгән. Әнүәр ғаиләһендә бәхетһеҙ булған. Ә уның һөйөклө ире – Фәнүре, ике улы бар. Бер уйлаһаң, тағы нимә кәрәк!\nШулай ҙа Лилиә әсәһенә хат яҙырға булды. Кейәүгә сығыуын, бәхетле йәшәүен, игеҙ ейәндәре барлығын, республиканың алдынғы дауаханаһында балалар табибы булып эшләүен, барыһын да бик-бик һағыныуын, ауылдарына туйға барғанда уны күреүен, ләкин янына барырға ҡурҡыуын, Радик ҡустыһында ҡунаҡ булыуын, шунда ҡыҙы Әлиәнең Өфөлә уҡыуы тураһында белеүен, ҡыҙын табып күреүен, аралашыуын, әммә Әлиәнең уның әсәһе икәнлеген белмәүен - барыһын да яҙҙы. Ғүмер буйы йөрәген өйкәп, күңелендә бер төйөр булып торған иң ҙур үпкәһен дә яҙҙы. “Ирһеҙ бала табыусы бер мин генә түгел бит, ә һин мине тере мәйет иттең, әсәй, үҙең дә әсәйһең дә инде, ни йөрәгең менән был аҙымға барҙың?” тигән һүҙҙәр менән тамамланы ул хатын. Кире уйламаҫ борон тип, хатты конвертҡа йәһәт кенә һалды ла, йүгереп сығып почта йәшнигенә төшөрҙө. Өс көндән Әнүәр ҡыҙын тағы алып килде. Юлиәнең баш ауыртыуы кәмегән. Әнүәр уны Германияға - аутист балаларға яҡшы психологик ярҙам күрһәткән бер клиникаға алып барасаҡ икән, Лилиәнән тейешле медицина ҡағыҙҙарын әҙерләшеүҙә ярҙам һораны. Лилиә ярҙамлашырға ризалығын бирҙе. Үсе лә, үпкәһе лә юҡ ине уның. Шулай эш менән ҡайнап тағы бер ай үтеп китте. Бурандар башланып китте. Улдары каникулға ҡайтты. Һағынғандар. Улар тағы бергә һәм шуның менән бәхетле ине. Бер көн көндәгесә эшкә сумып, ҡайтырға ваҡыт еткәнен дә онотоп ултырған. Инде йыйына башлайым тип торғанда, ишек шаҡынылар.\n- Миңә Лилиә Кәрим ҡыҙын күрергә ине, - тигән тауышҡа башын күтәреп ҡараһа, ишектә атаһы тора.\n- Һеҙ Лилиә Кәримовнамы? - тип ҡабаттан һораны.\n- Эйе, - тигән яуапты ишеткәс:\n- Ғәфү итегеҙ, мин яңылышҡанмын. Ҡыҙым ошо дауаханала эшләйем, тип яҙғайны, шуны эҙләп йөрөүем, - тине лә сыға башланы.\n- Атай, был мин - Лилиә! Йөҙөм үҙгәргән, уныһы - үҙе бер тарих. Эттәрҙән таланып, миңә яңы йөҙ яһанылар, шуға танымайһың, - тип ҡысҡырып ебәреүен һиҙмәй ҙә ҡалды.\nАтаһы яҡыныраҡ килде, ҡытыршы ҡулдары менән уның битенән һыйпаны, шунан ҡосағына алды.\n- Балам! Балаҡайым, ғәфү ит мине, ғәфү ит беҙҙең барыбыҙҙы ла! Беҙ шул тиклем ғәйепле! – тип һөйләнә-һөйләнә илай башланы. Уға Лилиә лә ҡушылды.\nӘгәр бүлмә йыйыштырыусы килеп инмәһә, шулай ҡосаҡлашып тағы күпме торорҙар ине, билдәһеҙ. Лилиә иҫенә килеп:\n- Әйҙә, атай, беҙгә барайыҡ, - тип такси саҡыртты.\nЮлда атаһы әсәһенең ике аҙна элек үлеп ҡалыуын әйтте. Үлер алдынан уға ошо хатты тотторған, 25 йыл элек булған хәлде һөйләп биргән. “Мин шул тиклем йыртҡыс кеше булдыммы ни, үҙ балаңды үлеккә һанап ташлап китергә! Ғүмерең буйы шул серҙе йотоп, ауыр сиргә дусар булып йәшәгәнсе, бергә алып ҡайтһаң ни була? Ейәнсәремде етем итеп, үҙең ҡан йотоп йәшәүҙән ни мәғәнә булды инде. Бер туҙыныр ҙа, төңөлөр инем” тип атаһының иҫе китә.\n“Хатында ҡыҙыбыҙ ҡайҙа эшләгәнен яҙған, барып тап”, - тип васыят иткән дә әсәһе, йән биргән.\nТакси Лилиәләрҙең йорто янына килеп туҡтаны.\n- Әйҙә, атай, беҙҙең йортобоҙға рәхит ит. Ниһайәт, серҙәрҙең сиселер көнө етте!


Башҡортостан: кесе эшҡыуарлыҡ аҙналығы\nБашҡортостан Республикаһында алтынсы тапҡыр уҙғарылған Кесе эшҡыуарлыҡ аҙналығының программаһы төрлө ваҡиғаларға би к бай булды. Беренсенән, "Башҡортостан" күргәҙмә комплексыны ң беренсе павильонында ойошторолған "Эшҡыуар - 2004" республ ика күргәҙмәһе. Унда республиканың ҡала һәм райондарынан 217\nИкенсенән, Кесе эшҡыуарлыҡ аҙналығы сиктәрендә үткәрелгән бик мөһим саралар: БР Эшҡыуарлыҡ ойошмалары ассоциацияһы ағз аларының Башҡортостан Президенты Хакимиәте етәксеһе Радий Хә биров менән, эшҡыуарҙарҙың Өфө хакимиәте башлығы Павел Качка ев менән осрашыуы, "Ауылда кесе эшҡыуарлыҡ үҫеше стратегияһы " ғилми - практик конференцияһы ҙур әһәмиәткә эйә булды. Бын ан тыш бер нисә конкурс та үтте: "Алтын ҡуллы оҫта", "Студен ттар ирекле эшҡыуарлыҡта", "Йылдың йәш директоры", "Ҡатын - ҡыҙ - йыл директоры" һәм башҡа бик күп саралар хәтерҙә ҡалар лыҡ итеп ойошторолдо. Мин айырыуса уңыш яулаған ике ваҡиға х аҡында һөйләмәксемен.\n"Эшҡыуарлыҡ - 2004" күргәҙмәһе республиканың эшҡыуарлыҡ ө лкәһендә иң мөһим сараларҙың береһе булды тиһәм, бер ҙә артт ырыу булмаҫ. Экспоненттар араһында аҙыҡ - түлек, мебель, төҙ өлөш материалдары, полиграфия изделиелары етештереүселәр, кө нкүреш хеҙмәтләндереү, медицина йүнәлештә эшләүсе һәм башҡа бик күп предприятиелар ҡатнашты.\nБашҡортостандың кесе эшҡыуарлыҡ өлкәһендә бөгөн эшкә һәлә тле халыҡтың 14 проценты мәшғүл, улар тулайым продукттың ун процентын етештерә. Әммә республика эшҡыуарҙарынан иҡтисадҡа , урындағы бюджетҡа тағы ла ҙурыраҡ өлөш индереүҙәре көтөлә . Радий Хәбиров менән осрашыу ваҡытында һүҙ ошо турала барҙы .\nКүргәҙмәлә еңеүселәр ун номинация буйынса наградланды. "И ң яҡшы экспозиция" номинацияһында Туймазы ҡалаһы һәм районы эшҡыуарҙар союзы беренсе урынға лайыҡ булды. "Фән һәм етеште реү" ҙә, үткән йылдағы кеүек үк, "Белмаш" ( Бәләбәй) етештер еү - технология үҙәге айырылып торҙо.\nМилли колорит өсөн наградалар "Арыҫлан" Хәйбулла ит эшкә ртеү заводы" яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте, "Башҡортостан ба ҙарын үҙләштереүҙәге ҡыйыулыҡ" өсөн "Пышка" компаниялары төр көмөнә (Өфө) бирелде.\n"Сервис. Көнкүреш. Хеҙмәтләндереү - номинацияһында иң яҡш ы эшләүсе тип "СОППОР плюс" ябыҡ акционерҙар йәмғиәте ( Сала уат) табылды. "Эшҡыуарлыҡ инфраструктураһы" номинацияһында " Башҡортостан прическа дизайнерҙары, косметологтар һәм визажи стар союзы" коммерция булмаған партнерлыҡ (Өфө) еңеп сыҡты. "Ғаилә эшҡыуарлығы" номинацияһында Андрей Верещагиндың билмә н һәм ярым фабрикаттар етештереү цехы (Бөрө) беренселекте яу ланы. Төбәк - ара хеҙмәттәшлек өсөн "Миәкә балыҡсылыҡ компан ияһы" (эшҡыуар Рөстәм Байтурин) дәртләндерелде.\n"Халыҡ промыслаларын тергеҙеү" номинацияһында, үткән йылғ ы кеүек үк, алтын миҙалды Благовещендан "Лоза" халыҡ художе ство промыслалары предприятиеһы яуланы.\nКесе эшҡыуарлыҡ аҙналығының иң сағыу мәлдәренең береһе б улып "Ҡатын - ҡыҙ - йыл директоры" Бөтә Рәсәй конкурсының тө бәк этабы торҙо.\nИң почетлы "Эшҡыуарлыҡ корифейы" исеменә "Автотехно" яуап лылығы сикләнгән йәмғиәте директоры Гүзәл Сәлимйәнова (Стәрл етамаҡ районы) һәм "Атайсал" етештереү берекмәһе директоры Е катерина Чуксина (Сибай) лайыҡ булды. "Йыл меценаттары" тип шәхси эшҡыуар Вәсилә Динурова (Благовещен) һәм "Башкирия" ба ҙары диркторы Людмила Чернова (Стәрлетамаҡ) танылды.\n"Ҡатын - ҡыҙ инициативаһы" номинацияһында "Уңыш" Сауҙа йо рто директоры Галина Богодерова (Белорет), Краснохолм сервис\nкомбинаты директоры Рәүиә Исламова (Ҡалтасы районы) һәм "Ал иса" бөҙрәханаһы директоры Лилиә Саматова (Дүртөйлө) еңеүгә өлгәште.\n"Социум" номинацияһында 96 - сы лицей директоры Валентина\nСеменова (Өфө) һәм "Ураҡ һәм сүкеш" гәзите редакторы Фәнисә\nИаһирова (Учалы) беренсе урын алды. "Эшлекле стиль кәүҙәлән еше" номинацияһында "Дүртөйлө" етештереү - коммерция фирмаһы\nдиректоры Рина Исламова һәм Кәлтә урта мәктәбе директоры Ра биға Нәғимоваға (Ҡалтасы районы) етеүсе булманы.\n"Ышаныслы партнерҙар" тип "Центральное" сельпо идараһы рә йесе Людмила Уварова ( Асҡын районы) һәм 8 - се магазин дире кторы Римма Миәссәрова (Өфө) танылды.\n"Йылдың бизнес - асыштары" - "АудитИнтеллектСервис" етешт ереү - коммерция фирмаһы директоры Марина Андрейченко (Өфө),\n"Адель - Маркет" компанияһы директоры Нәйлә Моталлапова (Си бай) һәм "Жемчужина" туй салоны директоры Анна Сирица (Стәрл етамаҡ).\n"Ғәжәйеп ҡатын" номинацияһында "Хромэкс" яуаплылығы сиклә нгән йәмғиәте директоры Надежда Пупкова (Өфө) һәм "Стекленд " етештереү - коммерция фирмаһы директоры Вероника Николаева\n(Стәрлетамаҡ) еңеү яуланы.\n"Яңы быуын директоры" исеменә "Волшебная лампа" агентлығы\nдиректоры Ирина Речистер (Өфө) һәм "Ягодка" махсус башланғы с мәктәп - балалар баҡсаһы директоры Анжелика Игнатьева лайы ҡ булды.\n"Барыһын да кадрҙар хәл итә" номинацияһында еңеүсе тип Ҡа лтасы районы хакимиәт башлығының социаль һорауҙар буйынса ур ынбаҫары Зоя Максимова һәм "Орфей - трэвел" яуаплылығы сиклә нгән йәмғиәте директоры Неля Савченко (Өфө) табылды.


Филиппинка мөһим факт тураһында һеҙҙең фекерегеҙҙе белергә тейеш танышты каталогында\nбыл филиппины, был ҙур булмаған илдең, тырыз хәрефе рәүешендә»Y»көньяҡ-көнсығыш Азия. Мин күсеп нью-Йорк, отчаянное омтыла табырға араһында баланс булырға һәм мин яңы таныш һәм мәҙәниәтенең көнбайыш мәҙәниәттәре үҙ ун дүрт. Америка индергән өлөшө ассимиляцияға таныштырҙы. Күпселек филиппинка (ҡатын-ҡыҙ»филиппин»), шулай, минең кеүек, көтә урыҫты, әлегә беҙҙең үҫмерҙәр йәше s иртәрәк йәки һуңыраҡ, осраша башланыҡ, сөнки беҙ дин менән тәрбиәләргә, был ғаилә беҙгә тикшерергә һәм, беренсе урында. (Ярҙамынан тыш, бөтә католик, мин ҡыҙығыҙҙы мәктәпкә булды, шуға күрә бик аҙ булды. искушение.). Ләкин, мин, ниһәйәт, минең менән осраша башларға ла-егет филиппин, бер нисә әйбер булырға, уны белергә тейеш булған: бер мәҙәни ҡиммәттәре, — тип ғорурланып филиппинец “ғаилә тығыҙ бәйләнгән.»Филиппин һәм ғаилә дөйөм алғанда, күпселек азия ғаилә бик яҡын. Бөтә ыҫмала, тәрбиәләү өсөн балалар күрше әбей килде.\nӘ ысынында, тарихи, ғаилә уйлап филиппин егетен ҡыҙ өсөн сүгәләне сервис эшләү (һыу йөрөп, ҡыйыҡты нығыта һәм томат һ. б.) булараҡ, һеҙ уның физик һәм ғаилә тоғролоғо иҫбатлай. Ғаилә-ул беҙҙең өсөн иң мөһиме ҡайһы берҙәре хатта беҙҙең өсөн тағы ла мөһим, һеҙ нимә. (Ҡыҙғанысҡа ҡаршы.) Мәҫәлән, спайс герлз булараҡ әйтәм: әгәр һеҙ булырға теләүселәр, һөйәр, һин алырға тейешһең менән дустары һәм ғаиләһе. Һәм ҡасан, ҡасан, ҡасан да ғаилә ағзаларын мыҫҡыллау. Беҙ филиппинец әйтем дә бар: “әгәр һеҙ теләһәгез өсөн поухаживать ҡыҙыҡай, әсәһен судҡа биреп.»Мин ярлыҡаныуҙа.\nМин иҫке генә етерлек булған кеүек, бөгөнгө көн, минең әсәйем мин әйтәм: “беҙ барыһына ла тигеҙ булғанда, уның ниндәй милләттән булһаҡ, әлегә уның католиктар.»Ҡәтғи рәүештә сөнки беҙ илдә католик һәм консерватив күпселеккә ҡаршы филиппинка һеҙ, моғайын, ниндәйҙер байрамды католиктар, сиркәү тәреһе йөрөй һәм әүҙем ҡатнаша. дини атрибутика беләҙек, мәҫәлән. Шул уҡ ваҡытта, мин беләм, ҡайһы бер филиппинка, әгәр ул дингә ҡаршы килгән йәки уларҙы башҡа дин менән түгел, икенсе половинка түгел, үҙен белдертмәй. Әммә был төрө бар, хатта әгәр уларҙы ул түгел, заботиться күп, уларҙың ғаилә, бәлки, шуға һаҡ булығыҙ. Неа, беҙ бына нисек ашай ғына. Минең туғандары йортона беренсе тапҡыр ҡасан алып беҙҙең башҡа мөнәсәбәттә улар. межрасовый әһәмиәтле, улар һәр ваҡыт ризыҡ әҙерләп таң ҡалдырып өлгөрә. әсәһе күп көнлөк срок (эйе, ике. Был мөһим ризыҡтар). Караоке һеҙ ҡасыу мөмкин түгел. Һәр хәлдә белеүе арҡаһында бер ғаилә филиппин (сөнки төрлө кеше төрлө йыр-моң, рух). Шуға күрә, әгәр һеҙ кисәгә саҡыра, эсергә һәм йырларға һәм бөтәһе лә, Мин жаль, ҡасыу мөмкин түгел, ләкин һеҙ микрофонға. Беҙ һеҙҙең йырларға мәжбүр итә. Егет, уны күргәс, ул мин күрһәткән мәсьәлә менән ҡыҙыҡһынып танышты, улар ҡасан таналар, тип мин үҙем өсөн никах һаҡлана. Ул уйлай, һәм мин әкренләп аҫҡа мин уларҙы ҡыҫҡыс өҙөргә мөмкин булды, әммә был filipinas күтәреп секс-был өсөн һин кем үҙ ғүмерен ҡалала үткәргән ниәтләй. с. (католик дин беҙгә лә шул ролде уйнай.) Әлбиттә, ҡайһы бер Филипинас, ҡағиҙә булараҡ, консерватив сексуаль ҡарамаҫтан, күберәк башҡалар, әммә хатта шул ваҡытта, улар, моғайын, кисерештәрен асыҡтан-асыҡ интим үҙе тураһында һөйләүҙе хуп күрҙе\n← Филиппин һәм бәйләнеш өсөн интернет - тормош һәм сит илдәргә сәйәхәт\nФилиппинка ҡатын - ҡыҙ-филиппинка таныш был филиппины →


2015 йылда Башҡортостанда корпоратив кредитлау 20 проценттан ашыуға кәмегән // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n2015 йылда Башҡортостанда корпоратив кредитлау 20 проценттан ашыуға кәмегән\n14:11, 15 февраля 2016 Иҡтисад\n2015 йылда Башҡортостанда корпоратив кредитлау 20 проценттан ашыуға кәмегән Фото: Олег Яровиков\nӨФӨ, 2016 йыл, 15 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Олеся Серёгина/.\n2015 йылда Башҡортостанда банктар юридик берәмектәргә һәм шәхси эшҡыуарҙарға 467,8 миллиард һумлыҡ кредит биргән, был 2014 йылға ҡарағанда 22,5 процентҡа кәмерәк, тиелә Үҙәк банктың республика бүлексәһе мәғлүмәтендә.\nОшондай кредиттар буйынса бурыстың ҡалған өлөшө 4,9 процентҡа кәмегән һәм 399,8 миллиард һум тәшкил иткән (Рәсәй буйынса был күрһәткес 7,6 процентҡа күтәрелгән). Ваҡытында түләнмәгән бурыс кимәле 2,1 процентҡа тиклем артҡан.\nБәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡ субъекттарын кредитлау 14,2 процентҡа — 96,7 миллиард һумға тиклем кәмегән (Рәсәй буйынса — 28,3 процентҡа). Ваҡытында түләнмәгән бурыс күләме 14,1 процентҡа артҡан һәм 5,6 миллиард һум тәшкил иткән.\n2016 йылдың башына Башҡортостанда 83 кредит ойошмаһы эшләй. Улар иҫәбендә — биш республика банкы.


– Ике бала әсәһемен, бына тигән ирем бар. Тик ваҡыты тығыҙ булыу сәбәпле, үҙемә руль артына ултырырға тура килде. Һеҙҙең районға үтә лә тиҙ йомош менән килдем. Шөкөр, юлым уңды.– Ә мин бына һеҙҙең районға киттем. Элекке бер танышымды һуңғы юлға оҙатырға. – Ул арала ҡулъяулығын алып, бар көсөнә һемгереп алды. Унан бер осона күҙҙәренән атылып сыҡҡан йәштәрен һөртөп алды ла һүҙ башланы.


Материалы за Октябрь 2014 года » Страница 40 » Башҡортостан гәзите\nЙәмғиәт // 1-10-2014, 01:00\nБилдәле журналист Фәтҡулла Комиссаровтың тыуған яғы — Мәләүез районының Эткөсөк ауылында уның исемендәге премия тапшырылды.\n“Әсәй, баҡсаға барғым килә...”\nСоциаль мәсьәлә // 1-10-2014, 01:00\nБыйыл Өфөлә ике балалар баҡсаһы асылды, йыл аҙағына тиклем тағы ла 1 мең урын булдырыу күҙаллана. Һуңғы өс йылда, ғөмүмән, баш ҡалалағы мәктәпкәсә учреждениеларҙа 5 мең самаһы урын барлыҡҡа килгән. “Мәктәпкәсә белем биреү системаһы: бөгөнгө хәле һәм үҫеш перспективаһы” халыҡ-ара конференцияһында сығыш яһағанда Өфөнөң мәғариф идаралығы начальнигы Елена Хаффазова ошондай һандарҙы атаны.\nКом: 0 // Уҡынылар: 702 тапҡыр // Тотош уҡырға\nРөхсәтһеҙ һунар итмә\nРеспублика Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығының һунарсылыҡты күҙәтеү инспекторҙары йыл башынан алып 2,2 меңдән ашыу рейд үткәрҙе. Һунар ерҙәрен һәм махсус һаҡланған тәбиғәт биләмәләрен тикшереү барышында һунар ҡағиҙәләрен боҙоу осраҡтары асыҡланды.\nКом: 0 // Уҡынылар: 427 тапҡыр // Тотош уҡырға\nБерҙәм порталдан файҙалан\nДәүләт хеҙмәттәренең берҙәм порталында дәүләт органдарына ҡабул итеүгә электрон яҙылыу буйынса проект ғәмәлгә инде.\nБашҡортостан Республикаһы Президенты указдары\nБР норматив-хоҡуҡи акттары // 1-10-2014, 01:00\nБашҡортостан Республикаһы Президентының Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтайҙағы тулы хоҡуҡлы вәкиле тураһында\nЙәшәртә лә, дауалай ҙа был сәхнә\nЙәмғиәт, Анонстар // 1-10-2014, 00:30\nБереһе — мәҙәниәт йорто директоры, икенсеһе — “Заһиҙә” башҡорт халыҡ фольклор ансамбле етәксеһе. Ғүмере буйы сәхнәлә йырлап-бейеп, күңел асып йәшәгән был бәхетле парға донъя көтөү михнәттәре лә, тормош ваҡлыҡтары ла ят кеүек.