Яңырыу фәлсәфәһе — Башҡорт Википедияһы\nXV—XVI бб. европа фәлсәфәһендәге йүнәлеш\nЯңырыу фәлсәфәһе Викимилектә\n1 Яңырыу фәлсәфәһенең дөйөм характеристикаһы\n6 Төп йүнәлештәре\nЯңырыу фәлсәфәһенең дөйөм характеристикаһыҮҙгәртергә\nБыл осорҙоң фәлсәфәүи фекерләүенә кешене үҙәккә ҡуйып ҡарау хас тип ҡылыҡһырларға була.\nЯңырыу дәүерендә индивид күберәк үҙаллылыҡ ала, ул йыш ҡына теге йәки был союзды түгел, ә үҙен сағылдыра. Бынан кешенең яңы үҙаңы һәм уның яңы йәмәғәт позицияһы: ғорурлыҡ һәм үҙ-үҙен раҫлау, үҙ көсөн һәм талантын аңлау кешенең айырмалыҡлы сифаты була. Яңы дәүер индивиды бөтә ҡаҙаныштарын үҙе генә өлгәшкән тип иҫәпләй. Төрлө яҡлы үҫеш — был яңырыу дәүере кешеһенең идеалы. Кеше үҙенең ижадсыһы була. Һөҙөмтәлә кеше үҙен ҡотҡарыу өсөн аллаһ бәрәкәтенә мохтаж түгел инде. Кеше үҙенең тормошон һәм яҙмышын ижад итеүсе сифатында булыуын аңлаған һайын, ул тәбиғәт менән бер сикләүһеҙ идара итеү өҫтөнлөгөнә эйә була бара.\nЯңырыу осоронда сәнғәт ҙур әһәмиәткә эйә була бара, һәм, һөҙөмтә булараҡ, ижадсы кеше культы барлыҡҡа килә. Ижади эшмәкәрлек үҙенә күрә сакраль (изге) һыҙат ала.\nЯңырыу дәүеренең үҙенә генә бер төрлө матурлыҡ культы антропоцентризм менән бәйле. Яңы дәүерҙә, элек бер ҡасан да булмағанса, айырым кешенең ҡиммәте артҡан. Был осорҙа һәр индивидтың үҙенсәлеге һәм уникаллеге барыһынан да юғары ҡуйылған.\nЯңырыу дәүерендә фәлсәфә тәбиғәтте өйрәнеүгә ҡабат мөрәжәғәт итә. Натурфәлсәфә менән ҡыҙыҡһыныу, йәғни урта быуаттағыса, тәбиғәткә ҡарата бойондороҡло өлкә итеп түгел, ә яңы ҡараш XV б. аҙағына — XVI б. башына көсәйә.\nКешене төшөнөү мәсьәләһендәге һымаҡ, тәбиғәтте аңлауҙа ла Яңырыу фәлсәфәһе үҙенсәлекле — тәбиғәт яҡлаулы ҡараштан аңлатыла. Христиан Аллаһы тәбиғәт менән берләшкән кеүек, һуңғыһы уның һайын аллалаштырыла.\nЯңырыу натурфәйләсуфтары, мәҫәлән, атаҡлы немец алхимигы һәм астрологы Парацельс, XV-XVI быуаттарға хас булған һымаҡ, серле оккульт көстәр ярҙамында тәбиғәт менән идара итеүгә ынтылып, тәбиғәттпе магик-алхимик аңлауҙы ҡулланған. Натурфәйләсуфтар барлыҡҡа килтереү идеяһын алып ташларға ынтылған: донъя йәне тәбиғәттең үҙенең эсендәге ғүмер көсө, уның ярҙамы менән тәбиғәт үҙаллылыҡҡа өлгәшә һәм ул теге донъя башланғысына бүтән мохтажлыҡ кисермәй.\nМишель Эйкем де Монтень (1533-1592) — Яңырыу дәүеренең күренекле фәйләсуфы һәм яҙыусыһы, кешенең күңел кисерештәрен әҙәби нәфислек, нескә анализлап, һүрәтләп, яҙылған «Тәжрибәләр» китабы авторы. Ғилемдең сығанаҡ пункты — скептицизм. Агностицизмдан айырмалы рәүештә Монтендең скептицизмы донъяны танып-белеүҙе инҡар итмәй. Монтень, кеше үҙенең фекерләүен тәбиғәт ҡанундарын танып-белеү юлы менән даими камиллаштырырға тейеш, тип иҫәпләгән. Кешеләрҙең тиңлеге идеяһы яҡлы булған, цивилизация прогресы боҙған «тәбиғи хәл-торош»то идеаллаштырған. анап, Кешеләр, фәҡәт ҡатламдар һәм социаль тигеҙһеҙлек булмағанда ғына, бәхетле булыуы мөмкин, тип иҫәпләгән. Уның әхлағының төп принцибы: кеше үҙ бәхетен, дин күктән тип вәғәҙә иткәнгә, бер нимә эшләмәй генә көтөп ултырырға тейеш түгел, ул ерҙәге тормошонда ла бәхеткә ынтылып йәшәргә хоҡуҡлы.\nНиколай Кузанский, ысын исеме — Николай Кребс; Кузанский ҡушаматын тыуған урыны буйынса алған — Мозелдәге Бернкастель-Кус (Куза) (1401—1464) — теолог (папа Пий II янында кардинал булып хеҙмәт иткән), фәйләсуф, ҙур ғалим, уның математика, астрономия һәм география өлкәһендәге тикшеренеүҙәре бигерәк тә әһәмиәтле. Алланың бер бөтөнлөгө һәм уның тәбиғәттә ағылышы тураһындағы идеяһын (ҡара: Пантеизм) әйтеп биргән. Донъя — гелиоцентрик система тигән, йыһанды сикһеҙ тип иҫәпләгән, уның идеялары Джордано Бруно, Николай Коперникка һәм Галилео Галилейға йоғонто яһаған, тип иҫәпләнә. Кешенең танып-белеү ҡөҙрәтен, уның ижади һәләттәрен алланан бирелгән тип («кеше — ул уның аҡылы»), һыҙыҡ өҫтөнә алған. Икеләнеүҙәр һәм ҡапма-ҡаршылыҡтар уның фәлсәфәһенең үҙәк темаларының береһе булып тора. Ул математик ысынбарлыҡты төшөнөүҙә ҡапма-ҡаршылыҡ закондарын файҙаланыу сиктәре, һәм тәбиғәтте төшөнөүҙә математик төшөнсәләрҙе ҡулланыу мөмкинлеге тураһында фекер йөрөтә.\nДжордано Бруно (1548-1600) — италия фәйләсуфы, Яңырыу дәүере фәлсәфәһенең һуңғы вәкилдәренең береһе. Алла донъя бөтөнлөгө менән тиңләштерелә, тип иҫәпләгән пантеизмға тоғро булған. Тәбиғәттән юғары Хоҙайҙы танып белергә генә түгел, «Әйберҙәр аллаһы» булған тәбиғәттең үҙен танырға саҡырған. Николай Коперниктың гелиоцентризм теорияһын хуплаған, ҡапма-ҡаршылыҡтың диалектик берҙәмлеген иҫбатлаған (сикһеҙлектә тура һыҙыҡ түңәрәк булып тоташа, периферия үҙәк менән тап килә, материя форма менән ҡушыла). Эшмәкәрлегендә тән һәм йән, объект һәм субъект ҡушылған монаданы тереклектең берәмеге тип иҫәпләгән. Хоҙай «монадаларҙың монадаһы» булып тора. Этик ҡараштарында «ҡаһарманлыҡ мауығыуы» һәм кешеләрҙе юғары күтәргән сикһеҙлеккә сикһеҙ һөйөү идеяларына таяна. 1600 йылдың 17 февралендә, 8 йыл тотҡонлоҡтан һуң, бидғәт тип ғәйепләп, Римдең Сәскәләр майҙанында тереләй яндырып үлтерелә.\nГеоргий Гемист (1360-1452 йй. тирәһе)\nТрабзон Джоджоһы (1395—1486)\nИоһанн Рейхлин (1455—1522)\nВиллибальд Пиркһеймер (1470—1530)\nЙоһанн Кеплер (1571—1630)\nFilosof.historic.ru|http://filosof.historic.ru/books/c0005_1.shtml Проверено 14 октября 2008 г.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Яңырыу_фәлсәфәһе&oldid=816260 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 21 июнь 2018 в 16:55\nБыл бит һуңғы тапҡыр 16:55 21 июнь 2018 үҙгәртелгән.


2 Март 2020, 19:25\n“Башҡортостан-24” каналында “Ҡатын-ҡыҙ – милләт әсәһе” тигән конкурс буйынса матбуғат конференцияһы үткәрелде. Унда проекттың ойоштороусыһы, Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты, Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары йәмғиәте етәксеһе Гөлнур Ҡолһарина һәм Халыҡтар дуҫлығы йорто директоры Илгиз Солтанморатов хәбәрселәр һорауҙарына яуап бирҙе.\nРеспубликала “Ҡатын-ҡыҙ – милләт әсәһе” тигән конкурс дүртенсе йыл рәттән уҙғарыла. Уның тәүгеһендә 100 кеше ҡатнашһа, быйыл бәйгеселәр һаны – 500 кеше. Төбәктәрҙә әүҙем йәмәғәт тормошо алып барған, үҙ һөнәренең оҫтаһы булған, күп бала тәрбиәләгән өлгөлө гүзәл ҡатындар конкурстың ун номинацияһына дәғүә итә.\nБөгөнгө заманда ҡатын-ҡыҙҙар хәрәкәте һәр тарафта бик әүҙем эшләй. Ир- егеттәр ҡоро, атайҙар клубы тигән ойошмалар тап гүзәл заттарҙан өлгө алып барлыҡҡа килде. Шулай уҡ ғаилә институтын нығытыуҙа ла ҡатын-ҡыҙҙың роле, һис шикһеҙ, ҙур. Кемдәр улар “Ҡатын-ҡыҙ – милләт әсәһе” тигән исемгә лайыҡтар?\nБыйылғы конкурс номинацияһына дәғүә итеүсе Дәүләкән ҡыҙы Гөлназ Ҡорманаева туғыҙ бала тәрбиәләй. Бынан тыш, йәш ҡатын республиканың йәмәғәт тормошонда әүҙем ҡатнаша, Йәштәр йәмәғәт палатаһында хәл иткес закондар сығарыуҙа ла үҙ тәҡдимдәре менән сығыш яһай. Уның әсәһе 90-сы йылдарҙан районда фермерлыҡ хужалығын етәкләгән. Ауыл хужалығында тәжрибә туплаған кеше булараҡ, ул, республикала фермерҙар өсөн закон әлегәсә камиллашмаған, тип иҫәпләй. Бөгөн улар әсәле-ҡыҙлы ошо проблемаға иғтибар йүнәлтә. Шулай уҡ ирҙәр абруйын күтәреү, атайҙарға арналған байрамдарҙы ла дәүләт кимәлендә үткәреү хаҡында тәҡдим индергән Гөлназ.\n– Ә райондарҙа ауыл биләмәһе башлығы, староста, уҡытыусы булып эшләгән, күп бала тәрбиәләгән ошондай булдыҡлы ҡатындар бик күп, – тине матбуғат конференцияһында Гөлнур Ҡолһарина. Ул конкурстың социаль һәм мәҙәни әһәмиәте хаҡында ла һөйләп үтте.\n“Ҡатын-ҡыҙ – милләт әсәһе” конкурсы 4 мартта Өфөнөң Конгресс-холл бинаһында уҙасаҡ. Инеү ирекле.\nОйоштороусылар билдәләүенсә, сәхнә биҙәлеше ҡыҙыл төҫтә буласаҡ. Саҡырыу ҡағыҙҙары ла шундай уҡ төҫтән әҙерләнгән. Байрам ике өлөштән торасаҡ. Уның тәүгеһе ҙур , икенсеһе тамашасы залында уҙасаҡ. Еңеүселәргә матур кубок, дипломдар, иҫтәлекле бүләктәр тапшырыласаҡ. Шулай уҡ ҡайһы бер гүзәл заттарыбыҙ Рабиға Ҡушаева исемендәге миҙалға лайыҡ буласаҡ.


Сибайҙа экологик хәл киҫкенләште: комбинат карьерында мәғдән быҫҡый // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n15:00, 12 декабря 2018 Иҡтисад\nСибайҙа экологик хәл киҫкенләште: комбинат карьерында мәғдән быҫҡый Фото: Андрей Старостин\nӨФӨ, 2018 йыл, 12 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Розалиә Вәлиева/.\nСибайҙа йәшәүселәр ҡырҡыу көкөрт еҫе таралыуы сәбәпле һаулыҡ торошоноң насарайыуына зарлана, кисен һәм төндә ҡалала көслө томан күҙәтелгән.\nЭкологик хәлдең ҡырҡа киҫкенләшеүе арҡаһында 11 декабрҙә төнгө сәғәт 11-ҙә ҡала хакимиәтендә карьер яғына барыу өсөн ғәҙәттән тыш хәлдәр буйынса комиссия йыйыу тураһында иғлан иткәндәр. Зарарлы ҡатнашмаларҙың концентрацияһын һәм халыҡ өсөн хәүефлелек кимәлен билдәләү өсөн һауаны тикшергәндәр.\n12 декабрҙә иртән ҡала хакимиәтендә Сибайҙың янғын хәүефһеҙлеген тәьмин итеү һәм ғәҙәттән тыш хәл буйынса комиссия ултырышы уҙҙы.\n«Кис көнө ҡаланың көньяҡ өлөшөндә көкөрт еҫе сыҡты. Сығанаҡ — тәрәнлеге 500 метрлыҡ һәм радиусы 1 саҡрымлыҡ карьер. Учалы тау-байыҡтырыу комбинатының Сибай филиалында хәбәр итеүҙәренсә, карьерҙа мәғдән яна. Был техноген процесс, бында кешенең ғәйебе юҡ», — тине Сибай хакимиәте башлығы Рөстәм Афзалов.\nКарьер ун йылдан ашыу эшкәртелмәй, быға тиклем бындай күренештәр күҙәтелмәгән.\nСибай башлығы билдәләүенсә, иртәнге 10-сы 30 минутҡа алынған лаборатор тикшереүҙәр һауала зарарлы матдәләр күләме норманан ашмауын асыҡлаған.\n«Ҡалала ғәҙәттән тыш хәл режимын индереү өсөн нигеҙ юҡ, ләкин яуаплы хеҙмәттәр һәм кешеләр юғары әҙерлек режимында», — тип белдерҙе Сибай башлығы.\nБынан алда Башҡортостан Республикаһы буйынса Роспотребнадзор идаралығы Сибайҙа йәшәүселәрҙең насар еҫкә зарланыуҙары тураһында хәбәр иткәйне. Тикшереүҙәр һөҙөмтәһендә һауала көкөртлө водородтың күберәк булыуы асыҡланды. Башҡортостанда Гигиена һәм эпидемиология үҙәге филиалы лабораторияһы һауаны тикшереү эштәрен дауам итә.\nТеги: экология, һауаның бысраныуы, Сибай тау-байыҡтырыу комбинаты


Хорезмшаһтар дәүләте — Башҡорт Википедияһы\nХорезмшаһтар Дәүләте (Хәрәзмшаһтар дәүләте; фарс. خوارزمشاهیان Khwārazmshāhiyān) — Амударъяның түбәнге ағымындағы Урта Азия дәүләте. XIII быуат башында Ала әд-Дин Мөхәммәт II дәүерендә юғары үҫеш кимәлен кисерә. Империяның был бөйөк сәскә атыуы көнсығыштан килгән яңы дошман ҡыҫымы аҫтында юҡҡа сығыуы алдынан була. Хорезм империяһын Сыңғыҙ хан монголдары ҡолата.\nабсолют монархия (шаһ)\nяҡынса 1200 й. Хорезмшаһтар дәүләте\nБаш ҡала 1097-1220 Гүргәнж (500,000)\n1212-1220 Сәмәрҡәнд (400,000)\n1224-1231 Тәбриз (200,000)\nТел(дәр) Фарсы теле\nАҡса берәмеге дирһәм\nХалҡы 50 000 000 (иран, төрки һәм семит халыҡтары)\nИдара итеү формаһы абсолютизм\n← Бөйөк Сәлжүк империяһы\nМонгол империяһы →\n1.1 Хорезмшаһ Атсыз\n1.2 Хорезмшаһ Ил-Арыҫлан\n1.3 Хорезмшаһтар Солтаншаһ һәм Тәкәш\n1.4 Хорезмшаһ Тәкәш\n1.5 Хорезмшаһ Мөхәммәт II\n1.6 Монголдар менән һуғыш\n2 Хорезм империяһы ҡыпсаҡтары\nБилдәле булыуынса, хорезмшаһ титулы б. э. 305 йылында Афригидтар династияһына нигеҙ һалыусы тарафынан индерелә һәм 995 йылға саҡлы ҡулланыла. Күпмелер өҙөклөктән һуң, титул яңынан тергеҙелә. 1097 йылда төрөк сығышлы Хорезм губернаторы Экинчи ибн Кочкар сәлжүктәрҙән бойондороҡһоҙлоҡ һәм үҙен Хорезм шаһы тип иғлан итә, әммә ошо уҡ йылда үлтерелә. Сәлжүктәр Хорезмды яулап ала һәм хорезмшаһ тип бегдили ырыуы төрөгө Кутб Дин Мөхәммәт I тәғәйенләнә. Үҙенең идаралыҡ итеүе осоронда ул сәлжүк солтаны Санжар вассалы булып ҡала һәм уға лояллек һаҡлай.\nУның вариҫы Ала әд-дин Атсыз даими рәүештә сәлжүк солтаны Санжар протекторатынан буйһоноуынан ҡотолорға ынтыла. 1138 йылда ул үҙенең сюзеренына ҡаршы баш күтәрә, Санжарҙан тар-мар ителгәнлектән, ҡасырға мәжбүр була. Әхмәд Санжар Хорезм тәхетенә туғаны Атсыз Сѳләймән шаһты ултырта. Әммә Сѳләймән шаһ Хорезмда власын һаҡлап ҡала алмай һәм 1141 йылда Санжар солтан Атсызды тәхеткә яңынан ултырта.\nШул уҡ йылда Урта Азияға көнсығыштан яңы дошман — Елюй Даша етәкселегендә ҡара ҡытайҙар килә. Сәлжүк солтаны Санжар үҙенең яҡын туғаны Ҡараханид Мәхмүт ханға ярҙамға килергә мәжбүр була. Ҡара ҡытайҙар менән Сәмәрҡәнд янындағы ҡаты алышта Санжар тулыһынса еңелә. Хорезмшаһ Атсыз Санжарҙың еңелеүенән файҙаланып, 1141 йылдың ҡышында Мерв ҡалаһын баҫып ала һәм талай, ә 1142 йылда Нишапурға яҡынлаша.\nӘммә 1142 йылда уҡ инде Санжар солтан Атсызды тағы яһаҡ түләргә мәжбүр итә, бынан тыш Хорезмға ҡара ҡытайҙарға ла яһаҡ түләргә тура килә.\nУл үҙенең элгәрҙәре башлаған ерҙәрҙе йыйыу сәйәсәтен дауам итә, Хорезмға Джендты һәм Манғышлаҡты ҡуша. Күп күсмә ҡәбиләләр хорезмшаһ буйһоноуында була. Ғүмере аҙағына Атсыз Хорезмға Урта Азияның төньяҡ-көнбайыш өлөшөн буйһондора һәм ысынбарлыҡта уның күршеләренән бойондороҡһоҙ булыуына өлгәшә.\n1156 йылда Атсыз вафат була, Хорезм тәхетенә уның улы Тажеддин Ил-Арыҫлан ултыра.\nАтаһы кеүек, ул сәлжүк солтаны Санжарға һәм ҡара ҡытайҙарға яһаҡ түләй. Ил-Арыҫлан власҡа килеүгә бер нисә ай үтеүгә, 1157 йылда, Санжар вафат була һәм был Хорезмға сәлжүк ҡурсыуынан тулыһынса азат булыуға юл ҡуйя.\n1160-сы йылдарҙа Ил-Арыҫлан Хорезм биләмәләренә Дехистанды һәм уның әйләнә тирәһендәге ерҙәрҙе ҡуша. Ул Хөрәсән ҡалаларын буйһондора, Ираҡ солтанатының ҡайһы бер ҡалаларын, Мәүерәнәһрҙе үҙенә буйһондорорға тырыша. 1172 йылда ҡара ҡытайҙарҙың Хорезмға походын уңышлы кире ҡаға. Бынан һуң бер аҙ ваҡыт үтеүгә Ил-Арыҫлан вафат була, ә уның улыдары Ала әд-дин Тәкәш һәм Жәләл-әд-дин Солтаншаһ тәхет өсөн көрәш башлай.\nХорезмшаһтар Солтаншаһ һәм ТәкәшҮҙгәртергә\nИл-Арыҫландың вафатынан һуң Тәкәштең кинйә ҡустыһы Солтаншаһ тәхетте биләй, әммә Тәкәш туғанының хакимлығын таныуҙан баш тарта һәм, яһаҡ түләүҙе вәғәҙәләп, хорезмшаһтарҙың төп дошмандарына — ҡара ҡытайҙарға ярҙам һорап мөрәжәғәт итә.\nУларҙың ярҙамы менән ҡустыһын ҡолатып, Тәкәш Хорезм тәхетен биләй. Власҡа килгәндән һуң, ул Солтаншаһты хуплаусы әсәһен үлтерергә бойора. Солтаншаһ ҡасып ҡотола һәм тағы ла егерме йыл дауамында, властан ситләтеү менән килешмәйенсә, хоҡуғын раҫларға маташа.\nТик Солтаншаһ үлгәндән һуң ғына, 1183 йылда, Тәкәш Хорезмға бөтөнләйгә Мерв һәм Серахсты ҡуша (1193). Бынан тыш, ҡара ҡытайҙарҙың вассаллыҡ буйһондороуынан ҡотолорға ынтылып, Тәкәш Мәүерәнәһргә бер нисә поход ойоштора. 1176 йылда ул Көньяҡ Хөрәсәнде яулай, ә Горҙың (Афғанстан) хөкөмдарын үҙенең вассалына әйләндерә. 1187 йылда хорезмшаһ — Нишапурҙы, 1192 йылда — Рей ҡалаһын, ә ике йылдан һуң Ираҡты баҫып ала.\n1194 йылда — Тәкәш көнбайыш-сәлжүк солтаны Рукн әд-Дин Тоғрул III ғәскәрҙәрен, ә 1196 йылда ғәббәсиҙәр хәлифе Насирҙы ҡыйрата.\nШулай итеп, Тәкәш шаһ идара иткән осорҙа Хорезм дәүләте Үҙәк Азияның иң ҡеүәтле дәүләттәренең береһенә әйләнә. Уның биләмәләре Арал диңгеҙенән һәм төньяҡта Һырдаръяның түбәнге ағымынан, көньяҡта Фарсы ҡултығына, көнсығышта Памирҙан көнбайышта Иран ҡалҡыулығына саҡлы йәйрәп ята, үҙе идара иткән дәүерҙә Хорезм территорияларын ике тапҡыр арттырыуға өлгәшә. Быларҙың барыһы менән бер рәттән Гүргәнждә Тәкәш нигеҙ һалған китапхана тураһында мәғлүмәт һаҡлана.\nХорезмшаһ Мөхәммәт IIҮҙгәртергә\nХорезмшаһ Тәкәш үлгәндән һуң, тәхеткә уның Хорезм биләмәләрен тағы ла киңәйткән кесе улы Ала әд-дин Мөхәммәт ултыра.\nХорезмшаһ Мөхәммәт II идаралығы ҙур Мерв ҡалаһын баҫып ала, һуғышып та тормай Абиверд, Серахс һәм Нисаны, Нишапурҙы ала, хорезмшаһтың туғанын әсирлеккә алып, Гератҡа оҙата. Гератты ҡамаған Мөхәммәт ғәскәрҙәре ай буйына уның оборонаһын өҙөргә тырыша. Йолом алғандан һуң ғына хорезмшаһ ҡәлғәне ҡамауҙан баш тарта. Был ваҡыт гуридтар хакимы Ғияс әд-Дингә Һиндостандан ағаһы — Шиһаб әд-Диндең ғәскәрҙәре килеп етә. Байтаҡ ҡына ҡан ҡойошло һуғыштарҙан һуң хорезмлыларға сигенергә тура килә. Мөхәммәт II-нең сигенеүсе ғәскәрҙәрен эҙәрлекләгәндә, Шиһаб әд-дин оборонаһына шаһтың әсәһе — батшабикә Түркән хатун етәкселек иткән Хорезмдың баш ҡалаһы Гүргәнжде уратып ала. Ҡара ҡытайҙар ярҙамы менән Мөхәммәт гуридтарҙы Хорезм сикәренә ҡыҫырыҡлап сығарыуға һәм солох килешеүе төҙөүгә өлгәшә, әммә һуңғылары һаман һуғыш асырға маташа.\n1206 йылда, Шиһаб әд-Динде үлтергәс кенә, был хәүеф юҡҡа сыға. Гурид дәүләте, өлөштәргә тарҡалып, тиҙҙән Хорезм бойондороҡлоғона эләгә.\nМөхәммәт, гуридтарҙы еңгәндән һуң, ҡара ҡытайҙар менән һуғышҡа әҙерләнә башлай. Ләкин Хөрәсән һәм Сәмәрҡәнд хакимдарын һатып алған ҡара ҡытайҙар тәүге алыштарҙа уҡ хорезмшаһ армияһын ҡыйратҡандан һуң, Мөхәммәт күпмелер ваҡытҡа яҡындарының күҙ алдынан юғалып тора. Тик 1208 йылдың яҙында ғына Мөхәммәт Хорезмға ҡабат ҡайта. Үҙ дәүләтен нығытып алғандан һуң, үҙен азат итеүсе итеп ҡабул иткән ҡара ҡытай дәүләтенең мосолмандарына таянып, ҡара ҡытайҙарға ҡаршы көрәшкә тәүәккәл тотона. 1210 йылдың сентябрендә Һырдаръя аръяғындағы Иламиш тигеҙлегендәге алышта ҡара ҡытай ғәскәрҙәре еңелеүгә дусар ителә.\n1212 йылда Сәмәрҡәндтә ҡараханлы Ғосман хан етәкселегендәге ихтилал тоҡана. Мөхәммәт уны ҡанһыҙ рәүештә баҫтырып, Көнбайыш-Караханид ханлығы юҡ иткәндән һуң, Сәмәрҡәндте үҙенең баш ҡалаһы итергә ҡарар итә. 1217 йылда Мөхәммәт, донъяуи ғына түгел, ә рухи етәксе булыу теләгенән мосолман донъяһы үҙәктәренең береһе булған Бағдадҡа походҡа йүнәлә. Әммә тау артылыштарын уҙған саҡта, уның ғәскәре, көслө яуған ҡарға эләгеп, байтаҡ юғалтыуҙар кисерә. Мөхәммәткә үҙ пландарынан баш тартырға һәм Сәмәрҡәндкә кире ҡайтырға тура килә.\n1215 йылға хорезмшаһ власы Хорезмдың үҙенә, Мәүерәннәһргә,Төркмәнстанға, Афғанстанға, Иранға, Атрпатаканға, Хөрәсәнгә, Көньяҡ Ҡаҙағстанға, шулай уҡ башҡа территорияларға тарала.\nӘммә көнсығыштан Сыңғыҙхан етәкселегендәге монголдар баҫып килә.\nМонголдар менән һуғышҮҙгәртергә\nАдминистратив һәм хәрби аппаратта вазифа биләүсе ҡаңлы юғары ҡатламының өҫтөнлөгө Мөхәммәт II империяһының йомшаҡ урындарының береһе була.\nХорезмшаһ Мөхәммәттең әсәһе Түркән хатун сығышы менән төрки ҡаңлы ырыуынан һәм шаһ һарайында ҙур йоғонтоға эйә була, ғәмәлдә үҙ туғандарын дәүләттәге төп вазифаларға тәғәйенләй. Уларҙың ярҙамы менән ысынбарлыҡта улына ҡаршы торған оппозицияны етәкләй. Монголдар ябырылыуы алдынан уларҙың мөнәсәбәттәре бигерәк киҫкенләшә. 1216 йылда Түркән хатун ҡыпсаҡтарҙың хорезмшаһҡа ҡаршы сығышын ойоштора. Был ихтилалды уның туғаны — Һырдаръя уйһыулығы наместнигы Ҡайыр хан Алып-Дерек етәкләй. Ҡыпсаҡтар еңелеүгә дусар ителә, әммә Түркән хатун, Ҡайыр ханға яза биреү түгел, хатта Отрарҙы тапшырыуҙы ныҡыша.\n1218 йылда Сыңғыҙхан көнсығыштағы көнәркәштәргә бергәләп көрәшеү һәм үҙ-ара отошло сауҙа алып барыу тәҡдиме менән Мөхәммәткә илселеген ебәрә. Хорезмшаһ «башҡа дин тотоусылар (кафырҙар)» менән килешеүҙән баш тарта һәм Отрар хакимы Ҡайыр хан тәҡдиме буйынса илсе-сауҙагәрҙәрҙе язалап, ханға уларҙың баштарын ебәрә. Сыңғыҙхан Ҡайыр ханды биреүҙе талап итә, ләкин Мөхәмәд II, юғары ҡатламдың асыуынан ҡурҡып, баш тарта һәм монгол илселегенең тағы бер вәкилен язалай.\nХорезмшаһ, ғәскәрҙәренең монгол армияһынан өҫтөнлөгө өс тапҡыр артыҡ булыуына ҡарамаҫтан, хәрби етәкселәрҙең үҙенә ҡарата йәшерен һүҙ беркетеүенән ҡурҡып, армияһын бер нисә өлөшкә һәм гарнизонға бүлеп, ысынында иһә уны һәләкәткә килтерә.\nКучлукты еңгәндән һуң Сүбиҙәй-баһатур һәм Тохучар нойон етәкселегендәге монгол ғәскәре Хорезмдың сигенә яҡынлаша һәм хорезмшаһтың ғәскәре менән осраша. Хорезм ғәскәренең Мөхәммәттең улы Жәләл әд-Дин Менгебирҙе командалығындағы уң ҡанаты үҙ флангыһында уңышҡа өлгәшеп, үҙәктәге көстәренә һәм һул ҡанатына ярҙам итә. Һөжүм Ҡараңғы төшөүгә бер яҡ та хәл иткес һөҙөмтәләргә ирешә алмай. Төндә монголдар усаҡ тоҡандырып, алыш урынын ташлап китә. 1219 йылдың яҙында, Ҡытайҙы баҫып алыу кампанияһын тамамлай алмаған Сыңғыҙхан 50 меңлек армияһын Хорезмға ебәрә.\n1219 йылда Сыңғыҙхан ғәскәрҙәренең Хорезмға һөжүме барышында Мөхәммәт II генераль алыш бирергә баҙнат итмәйенсә, армияһын дәүләттең төрлө ҡалаларында һәм ҡәлғәләрендә айырым отрядтарға тарҡатып ҡалдыра. Монголдарҙың ҡыҫымы аҫтында бер-бер артлы Отрар, Хожент, Ташҡәнт (Чач), Бохара, Сәмәрҡәнд, Балх, Мерв, Нишапур, Герат, Ургенч ҡалалары һәм башҡа эре хорезм ҡалалары ҡолатыла. Монголдар миллиондарса ҡала халҡын ҡырған, бер Мервта ғына 500 меңдән ашыу кешене юҡ ителә, ҡалғандары ҡоллоҡҡа һатыла.\nХорезмшаһ ғәскәре ҡалдыҡтары менән үҙенең фарсы биләмәләренә сигенә, һуңынан ҙур булмаған отряды менән Каспий буйы өлкәһенә ҡаса һәм Каспий диңгеҙендәге Абескун утрауында үпкә шеше өйәнәгенән вафат була. Мөхәммәттең улы һәм вариҫы Жәләл әд-Дин Менгебирҙе, алыҫта, Дели һәм Кесе Азияла тороп, тағы тиҫтә йылға яҡын монголдарға ҡаршы сығып маташһа ла, Хорезмшаһтар дәүләте йәшәүҙән туҡтай.\nXIX быуатта хорезмшаһ титулы Хиуа дәүләтендә батшалыҡ иткән төрки ҡоңрат ҡәбиләһе вәкилдәренә бирелә.\nХорезм империяһы ҡыпсаҡтарыҮҙгәртергә\nXIII быуат башында Хорезмдың иң ҡеүәтле осоро була, ул ысынбарлыҡта Хорезм, Мәүерәннәһр, Иран, Хөрәсән, хәҙерге Көньяҡ Ҡаҙағстан ерҙәрен берләштерә.\nХорезм империяһын Монголдар тар-мар иткәндән һуң, Ҡыпсаҡтар Джучи улусының төп көсөнә әйләнә.\nИдаралыҡ иткән йылы\nЭкинчи ибн Ҡучкар 1097 хорезмшаһ\nАнуштәгиндәр династияһы (Бекдилдәр)\nҠотб әд-Дин Мөхәммәт I 1097—1127 хорезмшаһ\nАла әд-Дин Атсыз 1127—1138,\nСѳләймәншаһ 1138—1139 хорезмшаһ\nТаж әд-Дин Ил-Арыҫлан 1156—1172 хорезмшаһ\nЖәләл әд-Дин Солтаншаһ 1172 хорезмшаһ\nАла әд-Дин Тәкәш 1172—1200 хорезмшаһ\nАла әд-Дин Мөхәммәт II 1200—1220 хорезмшаһ\nЖәләл әд-Дин Менгебирҙе 1217—1220\nҒәзни, Бамиан һәм Гур солтаны,\n↑ История Казахстана в персидских источниках. том 5. Алматы: Дайк-пресс, 2007,с.42. УЗБЕКСКИЕ ПЛЕМЕНА И РОДЫ\nЭнциклопедический словарь «Историко-культурное наследие Туркменистана» под общей редакцией О. А. Гундогдыева и Р. Г. Мурадова Кузембайулы А., Адиль Е. История Республики Казахстан, — Астана, 2002 г. http://www.agnuz.info/tl_files/library/books/Hristianskiy_mir/page64.htm\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Хорезмшаһтар_дәүләте&oldid=758056 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 11 ноябрь 2017 в 08:33\nБыл бит һуңғы тапҡыр 08:33 11 ноябрь 2017 үҙгәртелгән.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - БАРЫҺЫ ЛА ҮҘ ҠУЛЫМДА! - 2019 - Мәҡәләләр\nБАРЫҺЫ ЛА ҮҘ ҠУЛЫМДА!\nКүптән түгел Санкт-Петербург тау университетында тау-геология, нефть һәм газ, энергетик, машина төҙөү һәм металлургия йүнәлеше буйынса белем алған студент һәм аспиранттарҙың XVII Бөтә Рәсәй конференция-конкурсына йомғаҡ яһалды. Еңеүселәр рәтендә Күгәрсен районы егете, Башҡорт дәүләт университеты география факультетының 4-се курс студенты Шамил ВӘЛИТОВ та бар. Илдең 42 юғары уҡыу йортонан килгән 260 ҡатнашыусы араһында үҙен лайыҡлы күрһәтеүсе егеттән тәьҫораттары менән бүлешеүен һораныҡ.\n- Конференцияла 7 секция эшләне. Мин "Миндеғол файҙалы ҡаҙылмалары сығара торған урында силурий периоды һәүерташтарының (сланец) формалашыу шарттары һәм геохимик үҙенсәлектәре" исемле доклад менән сығыш яһап, 1-се дәрәжә дипломға лайыҡ булдым. Еңеүселәрҙең береһе булараҡ, мин майҙа ошо уҡ университетта уҙасаҡ "Ер аҫтын ҡулланыуҙың актуаль проблемалары" Халыҡ-ара йәш ғалимдар форумында ла ҡатнашасаҡмын. Унда Рәсәйҙән генә түгел, ә Австрия, Бөйөк Британия, Германия һәм башҡа сит илдәрҙән 200-ҙән ашыу кеше ҡатнашыуы көтөлә.\nАуылда тыуып үҫкән һәр кем тәбиғәткә яҡын була. Мин дә тәбиғәтте яратам һәм мәктәп йылдарынан алып география фәне менән ҡыҙыҡһындым. Уҡытыусым Илгиз Ирәндек улы етәкселегендә төрлө кимәлдәге олимпиада һәм конференцияларҙа үҙемде һынап ҡараным. Мәктәпте тамамлағас, маҡсатлы рәүештә БДУ-ның география факультетына уҡырға индем. Бындағы атмосфера, уҡытыусылар, айырыуса тәбиғәттә үткәрелгән практикалар оҡшай. Һөнәрем буйынса уҙғарылған төрлө конференция һәм ғилми сараларҙа ла ихлас ҡатнашам. Тырышлығым баһалана, еңеүҙәр ҙә урап үтмәй. 2016 йылда "БДУ-ның йәш ғалимы" конкурсында еңдем, Мәскәүҙә геологик практика буйынса уҙғарылған конференцияла 3-сө урын яуланым. Шулай уҡ Новосибирск, Екатеринбург һәм Өфөлә үткән конференцияларҙа сығыш яһағаным булды. Ғөмүмән алғанда, геолог һөнәрен һайлап яңылышмағанмын, сөнки бөтә күңелемде биреп уҡыйым, үҙемә оҡшаған өлкәлә эшләйем. Ғилми эҙләнеүҙәр менән булырға яратам, шуға артабан магистратураға уҡырға инергә һәм киләсәк тормошомдо фәнгә арнарға уйлайым. Маҡсат бар, тимәк, уға табан атларға һәм тормошҡа ашырырға кәрәк. Барыһы ла үҙемдең ҡулымда.\nСанкт-Петербургта ла, Тау университетында ла беренсе тапҡыр булдым һәм улар миндә һоҡланыу тойғолары ғына ҡалдырҙы. Мәҙәни яҡтан шундай бай, мөһабәт ҡала. Ә университетҡа беҙҙең башҡорт мәғдәнсеһе Исмәғил Тасимовтың нигеҙ һалыуы, уның башлынғысының дауам итеүе күңелемдә ғорурланыу тойғоһо тыуҙырҙы. Минең докладымды иғлан иткәндә Башҡортостандан булыуымды билдәләп үтеүҙәре ошондай олуғ шәхесебеҙҙең исеменә тап төшөрмәҫлек итеп сығыш яһарға этәргес бирҙе. Университет үҙенең масштабы менән иҫте китәрә. Мине, буласаҡ геологты, иң ҡыҙыҡһындырғаны ундағы тау музейы булды. Ул үҙенә уникаль коллекциялар туплаған иң бай һәм ҙур, бөтә донъя кимәлендә тәбиғи-фәнни профилдәге тәүге өсәү рәтенә ингән музей. Ундағы экспонаттарҙы ҡарап, тәбиғәттең шул тиклем дә бай булыуына һоҡланырға ғына ҡала, сөнки таштарҙың ғына әллә күпме төрө тупланған бында. Беҙҙең Башҡортостанда ла таш, минерал һәм башҡа файҙалы ҡаҙылмалар бик күп, уларҙы тәбиғәткә зыян килтермәй генә файҙаланыу мөһим. Һәм минең, геолог булараҡ бурысымдың береһе, ошо талаптың боҙолоуына юл ҡуймау.\nЯҙылған: 25.04.19 | Ҡаралған: 449


500 йыллыҡ хеҙмәт стажы булған табиптар династияһы | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n17 июня 2021 — 12:10 ГТРК «Башкортостан»\nӨфөлә Медицина хеҙмәткәрҙәре көнөнә арналған байрам саралары үтә. Тармаҡ алдынғыларын дәүләт һәм республика наградалары менән бүләкләйәсәктәр. Шулай уҡ, баш ҡалала медицина хеҙмәткәрҙәренең парады уҙғарыла. Әйткәндәй, Башҡортостанда бөтәһенә бер һөнәр һәм 500 йыллыҡ хеҙмәт стажы булған табиптар династияһы ла бар. Бер-береңдең фекеренә ҡолаҡ һалып, бер маҡсатҡа ынтылыу. Аталы уллы Ришат һәм Азат Күзбәковтар табип- неврологтар. Береһенең хеҙмәт стажы 30 йылдан артһа, икенсеһенеке -15. Ришат Күзбәков Өфө медицина институтын тамамлағас Мәләүез район дауаханаһында эш башлай. Ябай табип, бүлек мөдире, баш табип вазифаһына тиклем үрләй. Ә ғаиләлә улар 6 бала үҫә. Барыһы ла изге һөнәр эйәләре. Өс невролог, 2 теш табибы һәм отоларинголог. Ояһында ни күрһә осҡанында шул булыр, тиҙәр. Азатты бәләкәй сағынан педиатр әсәһе йыш ҡына үҙе менән өйҙән-өйгә балаларҙы ҡарарға алып йөрөй. Атаһы менән невролог кабинетында ла йыш ултырыра тура килә уға. Шулай булғас мин башҡа һөнәр хаҡында уйламаным да, ти Азат. Гиппократ антына тоғро ҡалып көн һайын сәләмәтлек һағында Күзбәковтар. Азаттың ике туған ҡустыһы Камил Өфө ҡалаһында теш табибы- хирург булып эшләй. Ул да атһының эҙҙәренән килә. Рабинур Күзбәковты Мәләүездә белмәгән кеше юҡтыр. Күзбәковтар алты бала – алты табип. Иң өлкәндәре Рәстәм, унан Ришат, Әлиә, Альбина, Рабинур һәм Әлфиә. Уларҙың тормош иптәштәре лә ошо һөнәр эйәләре. 13 ейән-ейәнсәрҙең 11-е ата-әсәһе һөнәрен дауам итеүсе. Кейәү-килендәре араһында ла башлыса медицина белгестәре.Бөгөн улар барыһы бергә йыйылған.5 тиҫтәгә яҡын кеше араһынан мәктәп балаларын иҫәпләмәгәндә, 85 проценты табиптар. Тот та дауахана ас. Ситтән бер кемде лә эҙләргә тура килмәйәсәк. Ә династияның тарихы бөйөк ватан һуғышы йылдарынан бөрөләнә. 1942 йыл.. Сөләймән Күзбәков ауыр хәлдә медсанбатҡа эләгә. Өмөтһөҙ тип уны икенсе палатаға оҙатырға итәләр. Бәхеткә күрә табип ҡыҙ- медицина хеҙмәте капитаны һалдаттың документтарынан яҡташы икәнен белеп ҡала һәм нисек тә ярҙам итеү теләге тыуа. Әгәр атайҙары менән һуғышта булған ошо осраҡ балаларҙың күңелдәрендә һөнәргә ҡарата ихтирам һәм ҡыҙыҡһыныу уятһа, әсәйҙәре мәктәп эскәмйәһенән төплө белем бирә. Күзбәковтарҙың бөтәһенә бер һөнәр һәм 500 йыллыҡ хеҙмәт стажы. Бөйөк ватан һуғышы ветераны Сөләймән Күзбәковтың теләге тормошҡа аша, ул ғына ла түгел табиптар династияһы ҙурая ғына бара. Сит илгә, сит төбәккә сығып китеү мөмкинлеге һәр саҡ бар, әммә Күзбәковтар тыуған төйәгенең патриоттары ла.


Archives for Март 16th, 2018 | Йәншишмә\nАрхив записей за 16 марта 2018\nЯратҡан гәзитемде көтөп алам\nНаписал в 16 марта 2018, 12:28\nБеҙҙең мәктәптән күптәр «Йәншишмә»гә яҙыша. Уның биттәрендә минең ағайым һәм беҙҙең синыфыбыҙ тураһында ла мәҡәлә баҫылып сыҡты. Шуға был гәзитте яратып уҡыйым, килгәнен көтөп алам. Тиҫтерҙәрем ижад иткән шиғырҙар, әкиәттәр оҡшай. Герой-пионерҙар тураһында ла уҡырға яратам.\nСтуденттар ҙа йәлеп ителә\nНаписал в 16 марта 2018, 12:25\nБыйыл БДИ барышын күҙәтеү маҡсатында йәмәғәт контроле сифатында 7 меңгә яҡын студент йәлеп ителәсәк. Улар Рәсәйҙең 282 уҡыу йортонан һайлап алынған. Күҙәтеүселәрҙең кәрәкле һанын тәьмин итеү өсөн был студенттарға сессияны алдан биреү ойошторола. Рәсәй Йәштәр берлеге мәғлүмәттәре буйынса, ҡайһы бер төбәктәрҙә уҡыу семинарҙары үткәрелгән дә инде, ә дөйөм алғанда, уларҙы уҡытыу 15 апрелгә тамамланырға тейеш.\nКитап йыйыу бара\nНаписал в 16 марта 2018, 12:24\nӨфөлә башҡорт китаптарын йыйыу буйынса акция иғлан ителде. Тупланған әҙәбиәт күрше Силәбе өлкәһендә милләттәштәребеҙ күпләп йәшәгән урындарға оҙатыласаҡ. Ҡоншаҡ һәм Арғаяш халҡы тәү сиратта уҡыу әсбаптарына ҡытлыҡ кисерә. Шулай уҡ башҡорт авторҙарының баҫмалары ла ҡабул ителә. Китаптарҙы Халыҡтар дуҫлығы йортона килтерергә мөмкин. Адресы: Өфө ҡалаһы, Ленин урамы, 56.\nХоҡуҡ мәктәбе көтә!\nНаписал в 16 марта 2018, 12:23\nБДУ-ның Хоҡуҡ институты IX – XI синыф уҡыусыларын асыҡ хоҡуҡ мәктәбенә бушлай уҡырға саҡыра. Бында улар көндәлек тормошта кәрәк булған юридик белем аласаҡ, үҙҙәренең хоҡуҡтары һәм бурыстары хаҡында беләсәк. Уҡыу программаһы 10 фәндән тора. Дәрестәр аҙнаһына бер тапҡыр, көндөң икенсе яртыһында үткәрелә. Асыҡ мәктәп 28 марттан 13 июнгә тиклем эшләйәсәк. Белем алырға теләүселәр 26 мартҡа …\nContinue reading ‘Хоҡуҡ мәктәбе көтә!’ »\nТөбәк этапҡа йомғаҡ яһалды\nРеспубликабыҙҙа Бөтә Рәсәй олимпиадаһының төбәк этабына йомғаҡ яһалды. Бәйге быйылғы уҡыу йылында 24 фән буйынса уҙғарылып, район, ҡалаларҙан 2 меңдән ашыу уҡыусы ҡатнашты. Шуларҙың 58-е еңеүсе булып ҡыуанһа, 413-ө призёрҙар рәтенә инде. Мәғариф министрлығы мәғлүмәттәренә ҡарағанда, Өфө, Стәрлетамаҡ, Салауат, Октябрьский, Нефтекама ҡалаларынан призлы урын яулаусылар күп.\nНаписал в 16 марта 2018, 12:22\nГимназиябыҙҙа үҙенсәлекле бер йола бар: февраль айының беренсе йомаһында уҡыу йортон төрлө йылдарҙа тамамлаған уҡыусылар менән осрашыу үтә. Ғәҙәттә, был көндә һыуыҡ, ыжғыр бурандар була торғайны. Ҡайһы ваҡыт мәктәп карантинға ябылған саҡҡа тура килә ине. Ә быйыл хөрриәт: көн йылы, ҡояш йылмая, асфальт юл, йәй көнөндәге һымаҡ, ялтлап ята! Шуғалыр ҙа тамаша залына ҡунаҡтар ағылды …\nContinue reading ‘Тағы ла бергә йыйылдыҡ’ »\n«Трактор» менән алыш көтә\nНаписал в 16 марта 2018, 12:18\nЭйе, хәҙер бөгөн һәм иртәгә Өфөлә «Салауат Юлаев» силәбеләр менән көс һынашасаҡ. Шулай уҡ уйындар дүрт еңеүгә тиклем барасаҡ. 6:4, 2:7, 3:5, 4:2, 2:1, 2:3, 3:2… Тик етенсе хәл иткес алышта ғына, етмәһә, өҫтәмә ваҡытта юлаевсылар «Авангард»ты (Омск) еңеүгә иреште. Саҡ-саҡ оттоҡ. Әйткәндәй, һуңғы дүрт осрашыуҙа беҙҙең ҡапҡаны Бен Скривенс һаҡланы. Ышаныслы торҙо, күп тапҡырҙар …\nContinue reading ‘«Трактор» менән алыш көтә’ »\nБишташ (Ететаш) тауы\nНаписал в 16 марта 2018, 12:10\nЙәнйегет ауылы Сибай ҡалаһынан 15 саҡрым алыҫлыҡта урынлашҡан. Яугүл күлен һәм Сыңрау торна һаҙын Сағыл тауы ҡаплап ята. Көнбайыштан – Ирәндек һырты. Оло юлдан уң яҡта – Олотау башында өйөлгән биш ташлыҡ бар. Элек был һырт буйынан мейес өсөн матур дүрткел таштар сығарғандар. Шундай урындар хәҙер ҙә күп. Сәйет, Исмәғил үҙәктәренең, Өмөлгәндең шишмәләре, аҫтараҡ Ҡайынүҙәк, …\nContinue reading ‘Бишташ (Ететаш) тауы’ »\nРубрика: Ғаилә усағы\t| Комментировать\nИр-ат – донъя тотҡаһы, ҡатын-ҡыҙ – уның биҙәге\nНаписал в 16 марта 2018, 11:58\nБыл донъяла берәүҙәр һәр ваҡыт ниҙәндер ҡәнәғәт түгел, аҙым һайын зарлана, һуҡрана, тормоштоң тик кире яҡтарын ғына күрә. Ә икенселәр, киреһенсә, һәр саҡ күтәренке кәйефле, шат күңелле, бөтә нәмәнән тик ыңғай һыҙаттарҙы ғына эҙләй. Уларҙың оптимистик рухы башҡаларға ла күсә. Рифа Зәйет ҡыҙы менән Рәсүл Абдулхаҡ улы Сәхийәровтар – нәҡ шундайҙар.


Яңы техника менән тау аҡтарырға мөмкин\n14 Сентябрь 2010, 15:01\nХәҙерге заманда ауылда йәшәүселәргә үҙҙәрен ерҙең ысын хужалары итеп тойһон өсөн бар мөмкинлектәр ҙә булдырылған. Баҡалы районының Яңы Маты ауылында йәшәүсе Людмила һәм Григорий Емашевтарҙың донъяһын барып күргәс, беҙ ундағы заманса интерьерға ғәжәпләндек. Был тырыш һәм маҡсатҡа ынтылыусан ғаиләнең ихатаһы тулы мал-тыуар – алты баш эре мал, бер нисә тиҫтә бройлер тауыҡ, ҡаҙ һ.б.\nҒаилә башлығы Григорий, ышаныслы техника – ныҡлы хужалыҡ нигеҙе, тип иҫәпләй. Бөгөн ауыл ерендә техникаһыҙ йәшәү мөмкин түгел. Бигерәк тә бер нисә гектар ерең булғанда. Иҫке ДТ – 75 тракторы ихтыяждарын ҡәнәғәтләндермәй башлаған ғаиләгә дәүләт ярҙам ҡулы һуҙа. Шәхси ярҙамсы хужалыҡтарҙы үҫтереү буйынса республика программаһына ярашлы, Емашевтар – «Башсельхозтехника» дәүләт унитар предприятиеһы аша хаҡын 10 йыл кисектереп түләү шарты менән яңы МТЗ – 82 тракторын һатып алған. 78 мең һум күләмендә тәүге иғәнәне түләгәндәр.\nУңған ғаилә шәхси ярҙамсы хужалығында етештергән продукцияны ҡышҡыһын да һатыуҙан туҡтамай.\nГригорий Емашев – туған хужалығында 30 йылдан ашыу, Людмила сирек быуат сауҙа тармағында эшләгән. Әле Емашевтар шәхси ярҙамсы хужалыҡтарын үҫтереү менән етди шөғөлләнә. Ғаилә башлығы вахта ысулы менән дә эшләй. ҡыҙҙары Ирина менән улдары Владимир – ата-әсәһенең алмаштырғыһыҙ ярҙамсылары.\nҒөмүмән, Баҡалы районында шәхси ярҙамсы хужалыҡтарҙы үҫтереү буйынса республика программаһы уңышлы тормошҡа ашырыла. Район хакимиәте, ауыл хужалығы идаралығы был программала ҡатнашыусыларға төрлөсә ярҙам күрһәтә.


10 Ноябрь 2020, 20:15\nКөҙөн балан ҡыуағында емелдәшеп торған ҡыҙыл емештәргә һоҡланып туймаҫлыҡ. Ошо матурлығы өсөн уны күптәр урмандан алып ҡайтып, өй янына ултырта. Кеше сәләмәтлегенә килгәндә иһә баландағы биологик актив матдәләр ҡайһы бер ауырыуҙарҙан бик һөҙөмтәле профилактик сара һәм дауа булып тора. Әйтәйек, күптәр нервылары ҡаҡшауынан, ҡан баҫымы күтәрелеүҙән, атеросклероздан, ҡан тамырҙары ҡыҫылыуҙан баландың файҙаһын күрә. Баланда С витамины лимон менән мандаринға ҡарағанда ике, ә тимер байлығы яғынан биш-ун тапҡырга күберәк. Дауаланыу маҡсатынан баландың ҡайырыһы, сәскәһе һәм хатта орлоғон да файҙаланырға мөмкин.Балан кеҫәле. Йыуылған баланды һыуға һалып бешерегеҙ ҙә иләк аша үткәрегеҙ. Һуңынан ошо ҡатнашмаға балан бешкән һыуҙы һалып, ҡайнай башлағансы утта тотоғоҙ. Һалҡын һыуға һалып, болғатылған крахмал өҫтәп, тағы бер ҡат ҡайнатып сығарығыҙ. Кеҫәл өсөн: 200 г баланға 80 г шәкәр ҡомо, 40 г крахмал, 0,5 л һыу кәрәк.\nКөҙөн балан ҡыуағында емелдәшеп торған ҡыҙыл емештәргә һоҡланып туймаҫлыҡ. Ошо матурлығы өсөн уны күптәр урмандан алып ҡайтып, өй янына ултырта. Кеше сәләмәтлегенә килгәндә иһә баландағы биологик актив матдәләр ҡайһы бер ауырыуҙарҙан бик һөҙөмтәле профилактик сара һәм дауа булып тора. Әйтәйек, күптәр нервылары ҡаҡшауынан, ҡан баҫымы күтәрелеүҙән, атеросклероздан, ҡан тамырҙары ҡыҫылыуҙан баландың файҙаһын күрә. Баланда С витамины лимон менән мандаринға ҡарағанда ике, ә тимер байлығы яғынан биш-ун тапҡырга күберәк. Дауаланыу маҡсатынан баландың ҡайырыһы, сәскәһе һәм хатта орлоғон да файҙаланырға мөмкин.\nБалан кеҫәле. Йыуылған баланды һыуға һалып бешерегеҙ ҙә иләк аша үткәрегеҙ. Һуңынан ошо ҡатнашмаға балан бешкән һыуҙы һалып, ҡайнай башлағансы утта тотоғоҙ. Һалҡын һыуға һалып, болғатылған крахмал өҫтәп, тағы бер ҡат ҡайнатып сығарығыҙ. Кеҫәл өсөн: 200 г баланға 80 г шәкәр ҡомо, 40 г крахмал, 0,5 л һыу кәрәк.


Инфекцион госпиталь сафҡа инә | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nКүптәр быға ышанмай ине. Әммә был дөрөҫлөккә тап килде. Ике ай эсендә Өфө эргаһендә яңы инфекцион госпиталь ҡалҡып сыҡты. Медицина ҡорамалдарын яйға һалыу һәм персоналды өйрәтеү эше генә ҡалды. 1 июнь дауахана тәүге пациенттарын ҡабул итәсәк.\nАпрель башында ғына бында ҡола ялан ине. Бер ай эсендә төҙөүселәр бинаны төҙөп ултыртты. Шундай уҡ ваҡыт арауығында Өфө эргәһендә тулы матур дауахана ҡаласығы ҡалҡып сыҡты. Инфекцион үҙәктең ете корпусы Башҡортостандың гербында урын алған ҡурайҙың ете тажын хәтерләтә. Комплекстың техник асылыуында Башҡортостан хөкүмәтенең беренсе вице-премьеры Андрей Назаров ҡатнашты. Ул корпустар буйлап операция палаталарын, башҡарылған эштең сифатын баһаланы.\nӨфө районының яңы медицина үҙәге 470 пациент өсөн тәғәйен. Дауаханала һәммәһе 100 бокслы һәм реанимациялы палаталар ойошторолған. Пациенттар ағымы бер-береһе менән киҫешмәһен өсөн урамдан һәр палатаға айырым инеү ишеге ҡаралған. Ҡулайлыҡтарҙан санузел, телевизор һәм иң мөһиме — индивидуаль һауа алмаштырыу системаһы. Бынан тыш үҙәккә ауыр хәлдәге пациенттар өсөн үпкәне яһалма тын алдырыусы 72 аппарат килтерелгән.\nИнфекцион үҙәктең дөйөм майҙаны 16 мең квадрат метр. Унда 2 дауаланыу һәм 1 реанимация бүлеге бар. Һәр бер бүлеккә икешәр корпус ҡаралған. Бынан тыш административ бина ла бар. Тап ошонда пациенттарҙы дауахананан өйҙәренә ҡайтарыу ойоштороласаҡ.Өҫтәмә корпустарҙа дарыухана, йыуыу бүлмәһе, диагностика лабораторийы комплексы , дезинфекция станцияһы һәм медицина хеҙмәткәрҙәре өсөн дөйөм ятаҡ.\nГоспитальдең асылыуы июнь аҙағына планлаштырылған, әммә төҙөлөш бер ай алдан тамамланған. Эшселәр бында тәүлек әйләнәһенә эшләне. Төҙөлөштөң һуңғы этабында объектты меңдән ашыу эшсе башҡарған. Бындай юғары күрһәткестәр дөйөм тырышлыҡ һәҙәмтәһе. Барыһы ла үҙәктең тотош республика өсөн ни тиклем мөһим икәнлеген яҡшы аңлай.\nИнфекцион үҙәктә медицина ҡорамалдарын яйға һалыу һәм персоналды өйрәтеү эше генә ҡалған. 1 июнь дауахана тәүге пациенттарын ҡабул итәсәк.


Башҡортостанда Яндекс.Такси һуғыш ветерандарын һәм инвалидтарын бушлай йөрөтә башлай // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n15:07, 14 января 2020 Иҡтисад\nБашҡортостанда Яндекс.Такси һуғыш ветерандарын һәм инвалидтарын бушлай йөрөтә башлай Фото: «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы\nТиҙҙән Башҡортостан ҡалаларында һәм райондарында Яндекс.Такси Бөйөк Ватан һуғышы ветерандарын һәм инвалидтарын, шулай уҡ Ленинград блокадаһында ҡалғандарҙы һәм концлагерҙарҙың бәлиғ булмаған тотҡондарын бушлай йөрөтә башлай. Ошо аҙнала Өфөлә тейешле килешеүгә ҡул ҡуйыла, тип хәбәр итте республика хөкүмәте президиумы ултырышында вице-премьер Ленара Иванова.\n«Дөйөм алғанда, бөтәһе 1345 кеше. Уларҙың 841-е һуғышта ҡатнашҡан, 300 Бөйөк Ватан һуғышы инвалиды, 102 блокадалы Ленинградта йәшәүсе һәм 102 концлагерҙарҙың бәлиғ булмаған тотҡоно. Һәр береһе айына дүрт тапҡыр Яндекс.Такси хеҙмәттәре менән бушлай файҙалана ала. Бер юл йөрөү хаҡы 250 һумдан артмаҫҡа тейеш. Йәнә ҡабатлайым: был бушлай һәм тотош республикала», — тип һөйләне Ленара Иванова «Башинформ» агентлығына.\nВице-премьер һүҙҙәренсә, таксиҙа йөрөүҙе алдан планлаштырырға кәрәк. Киләһе аҙнала Республика социаль хеҙмәтләндереү үҙәгенә бының өсөн махсус телефон номеры бүленә. Ветерандарға ошо номерға шылтыратып әйтеү генә талап ителә. Оператор был мәғлүмәтте Яндекс.таксиға тапшыра.\n«Идара итеү – беҙҙән. Бөтә ерҙә лә ғаризаларҙы хеҙмәткәр урынлаштыра. Тиҙҙән был проект үҙ эшен башлай», — тип өҫтәне Ленара Иванова.\nТеги: ветерандар, Яндекс


Шикселлек тә – сир билдәһе » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Сәләмәт булайыҡ » Шикселлек тә – сир билдәһе\nНевроздар йәшәү сифатын түбәнәйтә.\nӘүҙем һәм сәләмәт тормош алып барыу, физик күнегеүҙәр менән шөғөлләнеү, саф һауала йөрөү, күңел тетрәндерерлек ваҡиғаларҙан азат булыу, тыныс мөхит, көсөргәнешле эштән һуң яҡшы ял, тәрән йоҡо үҙәк нервы системаһына бик ыңғай тәьҫир итә.\nКөсөргәнештән, хафаланыуҙан арыныу өсөн төрлө психологик ысулдар ярҙам итә. Йога, бәйләү йәки башҡа күңелгә ятҡан шөғөлдәр һаулыҡ өсөн бик яҡшы.\nХәҙер һеҙҙең менән йәшәү сифатын түбәнәйтеүсе невроздарҙың төрҙәрен ҡарайыҡ. Үҙеңдең хәл-торошоңдо һиҙемләү бер кемгә лә зыян итмәҫ, киреһенсә, ваҡытында дауаланыу, сирҙән ҡотолоу өсөн ярҙамсы ғына булыр.\n1. Неврастения кеше менән аралаша белмәгәндә барлыҡҡа килә. Невроздың был төрө шәхес-ара мөнәсәбәттә проблемаға, хатта социаль яҡтан үҙ-үҙеңә бикләнеүгә килтереүе ихтимал. Билдәләре: ваҡ ҡына сәбәп арҡаһында ла тоҡанып китеү, тиҙ арыу, иғтибарҙы туплай алмау, йоҡоһоҙлоҡ, баш һәм йөрәк ауыртыуы, ашҡаҙан-эсәк эшмәкәрлегенең боҙолоуы, енси функцияның түбәнәйеүе.\n2. Өйәнәкле (истерик) невроз күберәк ҡатын-ҡыҙҙа күҙәтелә. Иркә, еңмеш холоҡ, тәнҡитте ҡабул итмәү, үҙең тураһында бик юғары фекерҙә булыу истерик невроздың нигеҙен тәшкил итә. Ошо сиргә дусар булған кеше, ниндәйҙер теләген тормошҡа ашырыу йә булмаһа яуаплылыҡтан ҡасыу өсөн, “миңә ғәҙел булмаған ғәйепләүҙәр ташлана” тип ғауғалай башлауы ихтимал. Билдәләре — тиҙ генә илап барыу, баш әйләнеү, иҫһеҙ йығылыу, күңел болғаныу, көҙән йыйырыу, тауыштың ҡарлығыуы.\n3. Бәйлелек неврозына (психастения) шомло уйҙар, нимәнәндер ҡурҡыу тойғоһоноң ҡабатланып тороуы хас. Шөбһәләнеүҙәрен кәметеү өсөн сирлеләр үҙҙәренә даими ҡағиҙәләр һәм ритуалдар уйлап сығара. Билдәләре: тынысһыҙлыҡ, психик көсөргәнеш, юҡтан ғына ҡыҙып китеү, үтә һаҡ ҡыланыу, шикселлек.\n4. Ҡурҡыу неврозы — берәй билдәле әйбер, хәл-ваҡиға йәки кеше алдында аңлата алмаҫлыҡ көслө ҡурҡыу тойғоһо.\n5. Ипохондрик невроз үҙенең һаулығы өсөн үтә ныҡ хәүефләнгән кешеләрҙә күҙәтелә. Ундайҙар үҙҙәрендә булмаған сирҙең билдәләрен “таба”, теге йә был ерҙәрендә “ауыртыу” тоя, табиптарға йыш йөрөй.\n6. Депрессив невроздың төп билдәләре — күңел төшөнкөлөгө, бер ни менән ҡыҙыҡһынмау, ҡайғылы ҡиәфәт, ҡәнәғәтһеҙлек тойғоһо, йонсоғанлыҡ, йәшәргә теләк булмау, хатта үҙ-үҙеңә ҡул һалырға теләк уяныуы.\nҠыҙғанысҡа ҡаршы, күп кешеләр неврастения менән сирләй. Хисле ижад кешеләрендә истерия күҙәтелһә, өлкәндәр йыш ҡына ипохондрик неврозға юлыға.\nАвтор: Р. ГӘРӘЕВА, табип


Паркта уҙҙы ҙур байрам\n8 Май , 07:08\nКисә, 7 майҙа, ҡаланың мәҙәниәт һәм ял паркы гөрләне.\nКисә, 7 майҙа, ҡаланың мәҙәниәт һәм ял паркы гөрләне. Ингән ерҙә үк балалар һүрәттәре күргәҙмәһе, аҙ ғына арыраҡ – ҡул эштәре күргәҙмәһе ойошторолғайны. Үҙәк китапханаһы хеҙмәткәрҙәре китаптар күргәҙмәһен тәҡдим итте.\n- Ҡалала уҙғарылған бөтә сараларҙа ла әүҙем ҡатнашабыҙ. Бөгөн дә ситтә ҡалманыҡ. Барыһы ла яратып өлгөргән “Буккроссинг” акцияһын да уҙғарабыҙ. Унда хатта китапхананың фондында булмаған китаптар тәҡдим ителә. Китаптарҙы беҙгә китап уҡыусылар алып килә. Балалар өсөн уйындар ойошторолдо. Шулай уҡ әкиәт геройҙары менән фотоға төшөргә лә мөмкин. Балалар ихласлап ҡатнаша, уларға барыһы ла оҡшай, - ти үҙәк китапхананың баш методисы Евгения Поворотова.\nТехник ижад һарайы ла балаларға ике уйын майҙансығы әҙерләгән: самокатта һәм велосипедта фигуралы йөрөү.\n- Практик өлөшкә төшөр алдынан балалар теоретик белемдәрен дә һынай. Үҙҙәренә күрә “имтихан” бирәләр. Был майҙансыҡтарҙа балалар һәр ваҡыт теләп ҡатнаша. Самокаттар һәм “Күңелле светофор” аппарат-программа комплексы грант буйынса алынды. Балаларҙы юл хәрәкәте ҡағиҙәләренә өйрәтеү бик мөһим, - тип һөйләй үҙәктең методисы Мария Фәйезова.\nСпорт берләшмәләре, мәктәптәре һәм секциялары янынан да кеше өҙөлмәне. Кемдер кубоктар һәм спорт инвентарҙәре менән ҡыҙыҡһынды, бәғзеләре киләсәктә ниндәй спорт төрө менән шөғөлләнәсәген хәл итте.\n- Бөгөн үҙебеҙҙең спорт төрөн күрһәтергә килдек. Балалар ҡыҙҡыһына, һораша, - ти Салауат ҡалаһы спорт мәктәбенең баскетбол буйынса тренеры Резеда Кофонова.\nБыл көндө ГТО нормативтарын да тапшырырға мөмкин ине. Сабина Ғәниева 1 класта ғына уҡыһа ла, үҙ көсөн һынап ҡарарға булған.\n- ГТО тураһында атайым һөйләне, минең дә унда ҡатнашҡым килеп китте. Үҙем акробатика менән шөғөлләнәм. Тапшырған бар төрҙәрҙән дә яҡшы һөҙөмтәгә ирештем. Оҙонлоҡҡа һикереү генә бер аҙ ҡамарлыраҡ булды, - ти Сабина.\nБыл көндө парктың өсөнсө “йөрәге” барлыҡҡа килде. Тәүге экологик арт-объект күптән түгел Ағиҙел йылғаһы буйында барлыҡҡа килгәйне. Проектты ойоштороусылар – Тормош Аҙығы Хәйриә фонды етәксеһе Альбина Зиннәтуллина һәм фондтың экологик йүнәлеш етәксеһе Наталия Шляпкина.\n- Арт-объект пластик ҡапҡастарҙы йыйыуға тәғәйенләнгән. Был ҡала халҡын сүп-сарҙы айырым йыйырға өйрәтә, балаларға экологик тәрбиә биреү йәһәтенән ҙур роль уйнай. Ҡапҡастар һуңынан эшкәртелеүгә ебәрелә, йыйылған аҡсалар хәйриә эшенә йүнәлтелә, - ти проектты булдырыусылар.\nБайрам менән ҡала хакимиәте башлығы Игорь Миронов ҡотланы.\n- Барлыҡ ҡала халҡын һәм ҡунаҡтарын Бөйөк Еңеү байрамы менән ҡотлайым. Ҡалабыҙ йылдан-йыл матурлана таҙара, күркәмләнә бара. Һеҙҙең һәр ҡайһығыҙға ҡаланы төҙөкләндереүгә индергән өлөшөгөҙ өсөн рәхмәт белдерәм. Яҡшы кәйеф, именлек теләйем, - тине ул үҙ сығышында.\nУл көндө паркта Бөйөк Еңеүҙең 77 йыллығына арналған еңел эстафета ла уғҙарылды. Унда дөйөм, урта һәм юғары белем биреү учреждениеларынан, предприятие һәм ойошмаларҙан 300-ҙән ашыу кеше ҡатнашты. Ҡала башлығы эстафетала еңеүселәрҙе лә ҡотлап, бүләктәр тапшырҙы.\nУрта һәм юғары белем биреү учреждениелары араһында ӨДНТУ-ның Салауат филиалы командаһы беренсе урынды яуланы.\n- Ярыштарҙа ҡатнашыуыбыҙ тәүгә түгел, бытыр икенсе урын алғанйыҡ, быйыл алдынғылыҡты бирмәнек. Барыһы ла юғары кимәлдә ойошторолған. Бындай саралар бер-берең менән яҡындараҡ осрашыу, аралашыу мөмкинлеге бирә, - ти еңеүсе команда.\nСәхнә ҡаланың ижади коллективтарының сығышынан өҙөлмәне. Уларға ҡушылып йыйылыусылар ҙа йырланы, бейене.\nКешеләрҙең йылмайыуынан, күңелле тауыштарынан сара оҡшауын төҫмөрләргә була ине.\nГөлшат Тимерәйева байрамға улдары Асҡар һәм Рамзан менән килгән.\n- Көн матур, ҡояш йылмая, кәйефтәр ҙә күтәренке. Оло улым ‘Самрау” бейеү ансамблендә сығыш яһаны, төрлө майҙансыҡтарҙа булдыҡ. Балаларға бик оҡшай, - ти әсә.\nРәхмәтуллиндар сараға ғаиләһе менән килгән.\n- Ниһайәт, оҙайлы ҡыштан, унан бигерәк пандемиянан һуң ғаиләбеҙ менән бергәләп ошондай байрамға сыҡтыҡ. Һуңғараҡ килһәк тә, бөтә ергә лә өлгөрҙөк. ГТО нормативтарын да тапшыҙыҡ, концерт та ҡараныҡ. Ҡалабыҙҙың ижади коллективтары матур сығыштарын бүләк итте. Ошондай саралар күберәк ойошторолһон ине, - ти улар.


Автоһәүәҫкәрҙәр Нефтекама ҡалаһынан Удмурт Республикаһына сыҡҡан юлды ремонтлауҙы талап итә\nБилдәле булыуынса ике республика сигендәге юл йыш таушала. Тиҙҙән ҡыш етә, ә хәл элеккесә ҡала.\nИрина Христолюбова стажлы водитель. Ул үҙен руль артында ышаныслы тоя. Әммә бындай соҡор-саҡырлы юлда түгел. Һуңғы бер айҙа ғына Нефтекаманан сыҡҡан ерҙә уның машинаһының ике тәгәрмәсенең дискы ла йәмшәйгән.\nИрина Христолюбова: «Юлдар йөрөрлөк түгел. Дисктарҙы алмаштырырға тура килде.Шундай яҡшы күпер төҙөлдө, ә юлдар насар. Ҡышҡа тиклем төҙөкләндерһәләр ине».\nБыл ерҙә бәләгә тарыусылар бер ул ғына түгел. Туҡтап тәгәрмәс алыштырыусылар күп. Башҡортостанға Удмурт Республикаһынан һәм Пермь крайынан килеүселәр ҙә юлдың төҙөк булмауына зарлана.\nРеспублика сигендәге юлдың насар хәлдә булыуын дәүләт автоинспекцияһы хеҙмәткәрҙәре лә иҫбатлай. Быйыл ғына улар Краснокама районы хакимиәтенә юлды ремонтларға ҡушып бер нисә тапҡыр мөрәжәғәт иткән, шулай уҡ прокуратураға ла яҙғандар.\nЕлена Шаталова, Краснокама районы прокурорының өлкән ярҙамсыһы: «Тикшереү барышында юл ҡатламының дәүләт стандарттарына тура килмәүе асыҡланды. Уны хеҙмәтләндереүҙә административ хоҡуҡ боҙоу тураһында эш асыу ҡарала».\nАвтомобиль йөрөтөүселәр өсөн хәүефле юл участкаһында ҡасан ремонт яһалыуы билдәһеҙ, әлегә республикаға төньяҡ- көнбайыштан инеүсе йәки унан сығыусы автоһәүәҫкәрҙәргә иғтибарлы булырға һәм соҡорҙарҙы урап үтергә генә ҡала.


Бонус Слот Джекпот Уйындар Coinfalls £5 + Пакет £500\nТеркәлергә Ҡаты Уйын Автоматтары Казино Бөгөн Уйнарға Ҡыҙыҡлы Уйын Бонус Джекпот Уйындар!\nОнлайн Мобиль Казино, Слот, Бонус Рулетка Бит Был Уйын Короле Сент-Джеймс. Джон-Бәләкәй. ҡаты уйын автоматтары һәм казино.\nЗарегистрировалась һәм играй " слот бонусы уйындар бушлай Джекпот! Уйнау менән реаль аҡса һәм еңергә реаль аҡса!\nИң ышаныслы һәм честных казино өҫтәрәк ҡушыла ҡаты Слот. Был казино онлайн бар чемпионаттағы бына тигән репутацию, ҡасан етә эш биреү захватывающий һәм занимательных слотов һәм уйындары. Уйынсыларға был казино уҡ алырға күп бүләктәр рәүешендә бонусы һәм слотов Уйын Автоматтары Менән Бонус Джекпот, был ярҙам итә, уларға утарға ҙур-ҙур аҡса суммалар. Ул ҡарарға була өсөн настольный компьютер, шулай уҡ мобиль телефон һәм хатта мөмкин уйнарға тура килгән, үҙе браузер. Ҡаты Слот казино тулыһынса булып советы менән iOS, Платформалар BlackBerry һәм Android.\nӨр-яңы Левела тәжрибәһе казино " CoinFalls аласаҡһыҙ $ 5 + Долларға тиклем 500 өсөн бонус депозит!\nНаслаждайся Изумительный Емерҙе Слотов Һәм Уйындарын Индереп, Мобиль Слот Бушлай Уйындар!\nУйынсылар ғына Слот казино тәҡдим ителә аҡсалата бүләктәр тапшырылды, шул иҫәптән £5 мобиль слот безлимитный бонус, ул бушлай бирелә өсөн һәр яңы уйынсы. Улар файҙалана ала был бонусы слот өсөн наслаждаться ниндәй теләсә 200+ уйындар бында, шул иҫәптән байтаҡ иҫ киткес уйын автоматтары. Бынан тыш, бындай бонусов, уйынсылар шулай уҡ вознаграждение менән бонус Слот уйындар Джекпот ярҙам итәләр, уларға утарға тағы ла күберәк аҡса.\nЮҡҡа уйын автоматтары түгел, берҙән-бер иҫтәлекле урыны " ҡаты Слот. Бик захватывающий прогрессив слот бонусы джекпот бирәбеҙ бик яҡшы тәҡдим уйынсылар өсөн. Барыһы да бушҡа слот казино файҙалана уйынсылар программала эшләй тәьмин итеү компанияһы playtech, был яһай, уларҙы яҡшы итеп тарихи ваҡиғалар оҙон ялдар уйын сессиялары ниндәй ҙә булһа башҡа техник проблемалар. Уйынсылар, шулай уҡ, аҡса эшләй ала 200 гә яҡын фунт стерлинг килделәр сотах бонустар, тәҡдим ителә нисек ҡулдағы кире беренсе өс депозита.\nЛегковесный Слот Һәм Уйындар!\nСайт казино күренә пуга менән бәйле обширным һаны функцияларын һәм меню, әммә һуңғы сиктә бик еңел ориентировкаһы, шул иҫәптән табырға Уйын Автоматтары Менән Бонус Джекпот, Мобиль уйын автоматтары бөгөнгө реаль аҡсалар башҡа депозита һәм бүлек тураһында һөйләне, нисек тотарға уйын автоматтары. Уйынсылар шулай уҡ алалар 24/7 ярҙам итеү яғынан етәкселәре хеҙмәт күрһәтеү клиенттарға, теләсә ниндәй ҡағылышлы Джекпот бонусы уйындар йәки мобиль слот бонус.\nӨҫтөнлөктәр Уйындары Слот Юҡҡа Слот Ҡаты Казино\nБар артыҡ 200+ слот һәм уйындар билдәле бушлай уйынсыларға.\nУл ябай эйә файҙаланыу һәм бик судоходный сайт.\nБар яҡшы тәҡдимдәр был бонусы слот.\nБар 24/7 хеҙмәте ярҙам кереп уйынсыларға.\nАҡса Эшләп, Күберәк Аҡса Менән Юҡҡа Уйын Автоматтары Был Киҫкен Слот Казино!\nУйын автоматтары менән бонус Джекпот был казино ҡаты тота уйынсыһы киренкелектән был казино аҙағында бер нисә сәғәт эсендә һәм, үҙ сиратында, вознаграждания уларҙы ҙур аҡса приздар менән бүләкләнде.


“Аҡ тирмә”ләр ҡороп Мәскәүҙәрҙә | Всемирный курултай башкир\n“Аҡ тирмә”ләр ҡороп Мәскәүҙәрҙә\nPosted on 27.01.2017 by Айгуль\tLeave a comment\nУларҙы беҙ үткән төрлө милли сараларҙа ла, Интернет селтәрендәге социаль селтәрҙә лә башҡорт байрамдарын ойоштороусы булараҡ бик йыш күрә башланыҡ. Һүҙем бына инде өсөнсө йыл рәттән эшләп килгән Мәскәүҙәге “Аҡ тирмә” милли-мәҙәни үҙәге тураһында.\nЯңыраҡ унда “Быуаттарҙы быуаттарға ялғар ептәр” тип аталған халыҡ-ара форум уҙҙы. Үҙәк баҫмалар, был сара 2018 йылда иғлан ителәсәк Милләттәр берҙәмлеге йылы алдынан ойошторолдо, ошо рәүешле Рәсәй халыҡтары үҙенсәлеген һаҡлап, берҙәм тормош алып барыуын күрһәтә, тип яҙҙы. Бына ошо байрамдың уртаһында ҡайнаны “Аҡ тирмә” милли-мәҙәни үҙәге төркөмө.\nМәҙәни мираҫыбыҙҙы киләсәк быуындарға тапшырыу өсөн бөгөн нимәләр эшләргә тейешбеҙ, тигән һорау ҡуйған сарала Башҡортостан, Удмурт, Мордва, Татарстан республикалары, Болгария вәкилдәре халыҡ үҙенсәлеге, милли фольклор өлгөләре менән таныштырҙы. Ошо байрамдың йәме булған “Аҡ тирмә”ләр менән яҡындан танышыу маҡсатында беҙ Мәскәүҙәге сәфәр барышында уҡ күрешеп сыҡҡайныҡ. Аралашыуҙы Интернет селтәре аша дауам итеп, гәзит уҡыусыларға милли-мәҙәни үҙәк етәксеһе Гөлсинә БАТЫРШИНА менән әңгәмә тәҡдим итәбеҙ.\n– Гөлсинә, матур эштәр алып бараһығыҙ Мәскәүҙә. Ә шулай ҙа Башҡортостан халҡы һеҙҙең хаҡта бигүк белеп бөтмәй. Таныштырып үт әле “Аҡ тирмә” менән.\n– Беҙҙең фольклор коллективында баш- ҡорт халҡының милли мираҫына, асылына тоғро ҡалған, сығыштары менән Башҡортостандан ғына түгел, ә Рәсәйҙең башҡа төбәк вәкилдәре лә тупланған. Шуныһы көн кеүек асыҡ: беҙҙең һәр беребеҙ башҡорт халҡының тарихына, рухи мираҫына, киләсәгенә битараф түгел.\n– Әйҙә, һәр бер ағзағыҙ менән айырым танышып үтәйек. Миңә ҡалһа, улар быға лайыҡ.\n– Эйе, рәхмәт! Мин дә шулай тип уйлайым, сөнки беҙҙең эшмәкәрлеккә килеп ҡушылған, даими хеҙмәттәшлек иткән төркөмдөң һәр вәкиле – энтузиаст. Бер кемдән дә ярҙам көтөп ултырмайбыҙ, тотабыҙ ҙа үҙебеҙ йырҙар өйрәнәбеҙ, бейеүҙәр ҡуябыҙ, милли кейемдәр табабыҙ. Әлбиттә, үтенес менән мөрәжәғәт иткәнебеҙ булды, әммә ярҙам итеү-итмәүҙәренә ҡарап тормайбыҙ, эшебеҙҙе дауам итәбеҙ.\nҮҙем сығышым менән Стәрлебаш районынанмын. 2014 йылда ошо төркөмдө ойоштороп, йыр-моңға маһир милләттәштәремде туплауҙы маҡсат итеп ҡуйҙым. Ҡурайсы, йырсы, бейеүсе егетебеҙ Ринат Хәбиров Мәсетле төбәгенән. Уны тамашасылар бик ярата. Хәйер, беҙҙең сығыштар Мәскәүҙә популяр булып китте, даими рәүештә милли байрамдарға ғына түгел, төрлө күргәҙмә сараларына ла саҡырып торалар. Райондашым Зөлфиә Хәсәнова бейеүҙәрҙе оҫта башҡара, шиғыр һөйләргә әүәҫ. Сығышы менән Хәйбулла районынан Лилиә Рәхмәтоваға еткән таҡмаҡсы бармы икән?! Бик маһир ул был халыҡ ижады төрө буйынса. Белорет төбәге ҡыҙы Әлфиә Килдейәрова матур йырҙары, Салауат районы ҡыҙы Фәймә Мусина ҡумыҙ моңдары менән биҙәй сығышыбыҙҙы. Зөһрә Вәлиева (Салауат районы), Гөлшат Вәлиева (Өфө ҡалаһы), Фәниә Абдуллина (Ырымбур өлкәһе), Лилиә Юрасова (Белорет ҡалаһы), Венера Мәғәсүмова (Татарстан) бер төркөм булып, сығыш яһайбыҙ. Лилиә баянда ла уйнай, төрлө милләт йырҙарын башҡара, оҫта алып барыусы ла. Андрей Смирнов тигән егетебеҙҙе үҙең күрҙең инде.\n– Беҙҙе Алдар Иҫәкәевтең батырлығы менән таныштырған егетте әйтәһеңме? Һуң ул бит башҡорт тарихын яҡшы белеүе менән беҙҙе таң ҡалдырҙы!\n– Эйе, тап уны әйтәм. Андрей сығышы менән Түбәнге Новгород ҡалаһынан. “Роскосмос”та инженер булып эшләй. Биш йыл элек картография менән ҡыҙыҡһынып китеп, Рәсәйҙең боронғо тарихына, башҡорт донъяһына барып юлыҡҡан. Ул башҡорт халҡының яҙмышына, асылына шул тиклем ғашиҡ, хатта күпселек милләттәштәрҙән дә яҡшыраҡ беләлер әле үткәнебеҙҙе. Бөгөн Андрей, үҙең күрҙең, башҡорт халыҡ йырҙарын башҡара, думбырала уйнай, һәр йырҙың тарихын яҡшы белә. Уның кеүек, башҡа милләт вәкилдәренән башҡорт халҡының тарихына, боронғолоғона ғашиҡ булғандар, һирәк булһа ла, осрап тора. Быны баҫым яһап әйтәм, беҙ үҙебеҙ ҙә уҙған дәүеребеҙҙе яҡшы белеп, бөгөн аяғыбыҙҙа ышаныслы баҫып торорға, киләсәккә өмөт менән бағырға тейешбеҙ.\n– Мин дә һинең менән килешәм, Гөлсинә. “Быуаттарҙы быуаттарға ялғар ептәр” форумына әйләнеп ҡайтайыҡ әле. Унда ниндәй саралар булды?\n– Байрам эсендә “Мәҙәни мираҫты һаҡлаусылар”, “Мәҙәниәт халыҡтарҙың һәм дәүләттәрҙең үҙ-ара аралашып йәшәүендәге толерантлыҡ хеҙмәтендә: заманса саҡырыуҙар һәм хеҙмәттәшлектең яңы сиктәре” дискуссия секциялары эшләне. ”Рәсәйҙең мәҙәни төрлөлөгөн һәм традицияларҙы һаҡлауҙа быуындар бәйләнеше” тип аталған “түңәрәк өҫтәл” үҙе үк ниндәй маҡсаттар ҡуйылыуы хаҡында әйтеп тора. Удмуртиянан һайланған депутат Александр Глухов конференцияла Рәсәйҙең аҙ һанлы һәм төп халыҡтарының мәҙәни мираҫын һаҡлау проблемаһын күтәрҙе. “Рәсәй – Болгария” телекүперендә лә һүҙ ошо хаҡта барҙы. Йырҙар, бейеүҙәр, милли кәсептәр тураһында фекерҙәр әйтелде.\n– “Аҡ тирмә” бынан тыш ниндәй сараларҙа ҡатнашҡаны бар?\n– Ринат Хәбиров “Урыҫ тройкаһы” халыҡ-ара конкурсында 2-се урынды яуланы. Төркөмөбөҙ менән Офицерҙар клубында сығыш яһап, яҡташ хәрбиҙәрҙе тәбрикләнек. Улар беҙгә ҡулдарынан килгән тиклем ярҙам итеп тора. “Мәскәү халыҡтары” проекты сиктәрендә “Киске Мәскәү” телеканалында йыр-моңдарыбыҙҙы тәҡдим иттек. “Ике телдә йырлайбыҙ” халыҡ-ара фестивалендә, Милләттәр йортонда яҡташтар йыйылышында ҡатнаштыҡ. З. Иҫәнғоловтың “Мөхәббәтем минең. Тормошом минең” тип аталған урыҫ телендә сыҡҡан китабының исем туйы матур рухи байрамға әүерелде. Милләттәшебеҙ, яҡташыбыҙ өсөн ғорурлыҡ тойғоһо кисерҙек. Башҡортостан яҙыусыһы Рәсих Ханнановтың 85 йәшлек юбилейына арналған концерт та “Аҡ тирмә”һеҙ үтмәне. Метрола ойошторолған “Башҡортостан” тип аталған күргәҙмәлә лә сығыш яһап, милләтебеҙ йөҙөн күрһәттек. Былар барыһы ла – былтыр ойошторолған саралар.\nУҙған йыл аҙағында ғына Башҡортостан Республикаһының Тулы хоҡуҡлы вәкиллегендә “Народы и культуры” серияһында баҫылған “Башкиры” тип аталған китаптың исем туйы үтте. Беҙгә хәбәр итеүҙәренсә, был серия 1950 йылдарҙа барлыҡҡа килгән һәм башта “Народы СССР” исеме менән сыҡҡан. Рәсәй Федерацияһы барлыҡҡа килгәс, ул алда әйтелгән исем аҫтында донъя күрә башлаған. Һуңғы йылдарҙа 26 том донъя күреп, аҙаҡҡы туғыҙы төрки халыҡтарға арналған. Бына ошо китаптың исем туйы тантанаһында беҙ йәнә милләтебеҙҙең йөҙө, бөгөнгөһө булып, йыр-моңдарыбыҙ менән таныштырып торҙоҡ. Башҡорт халҡының мәҙәниәте кейемдәребеҙҙә лә, үҙ-үҙебеҙҙе тотошобоҙҙа ла сағылғандыр, тип уйлайым. Тотош милләт исеменән Рәсәйҙең баш ҡалаһында сығыш яһайһың икән, был беҙҙең һәр беребеҙгә ҙур яуаплылыҡ өҫтәй.\nИң тәүҙә республиканан килгән профессиональ артистар менән бергә 2014 йылда “Мәскәү һабантуйы”нда ҡатнашыу насип булды. Бөгөн беҙҙең коллектив – “Ашҡаҙар таңдары” башҡорт фольклоры фестивале, “Вентспилский венок” халыҡ-ара фольклор байрамы (Латвия) лауреаты, “Битва хоров” Бөтә Рәсәй конкурсы финалисы. Яйлап тәжрибә лә тупланды, ышаныс артты, уңыштар дәрт өҫтәне.\n– Гөлсинә, һеҙҙең төркөмдөң эшмәкәрлеге, белеүемсә, мәҙәниәт менән генә сикләнмәй? 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы эҙҙәренән йөрөп ҡайтҡан сәфәрегеҙ хаҡында ла һөйләһәң ине.\n– Эйе, “Аҡ тирмә” милли-мәҙәни үҙәгенең ижади аралашыуҙары мәҙәниәт менән генә бәйләнмәгән. Мәҫәлән, беҙ былтыр, “Бер кем дә, бер нәмә лә онотолмаған” тигән девизға тоғро ҡалып, Липецк өлкәһенә юлландыҡ. Беләһегеҙме, Бөйөк Ватан һуғышында һәләк булған, юғалған һалдаттарҙың бөгөн дә аныҡ ҡына иҫәбе юҡ бит. Был – бик аяныслы күренеш. Эҙәрмәндәр бөгөн дә билдәһеҙ батырҙар исемлеген тергеҙеү эшен алып бара. Бер миҫал килтерәм: Бөйөк Еңеү көнө уңайынан Липецк өлкәһенең Беренсе Тербуны ауылында йәшәгән Замир Вахитов 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһының һәләк булған яугирҙәренең исемлеген бына инде әллә нисәмә йыл дауамында тергеҙә. Беҙ ҡайтып киткәс, архивтағы исемлектәр менән обелисктағыларҙы сағыштырып сыҡты, һәм 197 яугирҙең исем-шәрифе һәйкәлдә теркәлмәүе асыҡланды.\n“Аҡ тирмә”нең ун ике ағзаһын Тербуны районы сигендә үк район хакимиәте башлығы Андрей Астафьев, Икенсе Тербуны ауылы биләмәһе хакимиәте башлығы Вера Болгова һәм алда әйтеп үткән Замир ағай Вахитов ҡаршы алды. Уларҙа Бөйөк Ватан һуғышына арналған ҙур музей булдырылған, башта шунда сәйәхәт ҡылдыҡ.\nОзерки ауылында реконструкция эшләнгән. Бында 1942 йылдың йәйендә 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы бер туҡтауһыҙ барған дошман һөжүмен өс ай дауамында батырҙарса кире ҡаҡҡан. Беҙгә, тыныс тормошта йәшәгән кешеләргә, быны аңлауы ла ауыр, әммә ватансылыҡ, йәштәрҙе, балаларҙы Тыуған илгә һөйөү тойғоһонда тәрбиәләү хаҡында һөйләгәндә мин уҡытыусыларға, уҡыу йорттары етәкселәренә тәрбиәләнеүселәрен ошондай тарихи урындарға алып барырға кәңәш итер инем. Бында әле булһа яугирҙәрҙең рухы һаҡлана, һуғыш тыны йәшәй кеүек. Тетрәндергес минуттар кисерҙем мин ошо ерҙә йөрөгәндә.\n– Унда ла башҡорт яугирҙәрен хәтерләгәндәр барҙыр бит?\n– Әлбиттә. Бигерәк тә Тербуны халҡы беҙҙе таң ҡалдырҙы. Был осрашыуҙарҙы мин тыныс ҡына хәтерләй ҙә алмайым. Улар башҡорт яугирҙәре тураһында яҡты хәтирәләр һаҡлай, башҡорт мәҙәниәте, тарихы менән ҡыҙыҡһына. Әлбиттә, уларҙың шундай тетрәндергес мөнәсәбәтенән беҙҙең күңелдәр тулды. Икенсе Тербуны ауылы мәктәбе музейында ла бай мәғлүмәт тупланған. Директоры Александр Понарьин, музей етәксеһе Наталья Болгова һәр экспонат менән ентекләп таныштырҙы, һәр документ тураһында тулы мәғлүмәт бирҙе.\nҮҙҙәренең, ата-әсәләренең, олатай-өләсәйҙәренең хәтирәләре менән уртаҡлашҡандар ҙа байтаҡ булды. “Һалдаттарҙы ауылда урынлаштырғас, беҙ ҡатышып йәшәп киттек, башҡорт яугирҙәре тиҙ арала үҙ кешегә, хатта туғандарыбыҙға әйләнде” тигән һүҙҙәрҙе һин тыныс ҡына тыңлай алыр инеңме? Мин – юҡ! 89 йәшлек Любовь Гулевскаяға 1942 йылда 15 йәш булған. Үҫмер ҡыҙ ошо йәйҙе ап-асыҡ хәтерләй.\nЛюбовь Ивановна: “Башҡорт яугирҙәре үтә әҙәпле, тәртипле ине. Көслө рухлы булыуҙары һуғыштағы батырлыҡтарында ла сағыла. Атакаға барыр алдынан күптәре ошо яу улар өсөн һуңғыһы икәнен аңлаһа ла, нисектер ил өсөн йәндәрен аямай көрәшергә әҙер тороуҙарын күрһәтә ине. Ә бер егет гелән үҙ алдына йырланы ла йөрөнө. Ул үҙе ижад иткәндәрҙе башҡара ине, күңеле тулы моң булғандыр инде”, – тине.\nАуылдашы Вера Болгова аша Василий Лыков исемле уҙаман беҙгә баһалап бөткөһөҙ бүләк эшләне: һуғыш ваҡытында улар ҡараған яралы яугирҙең каскаһын тапшырҙы. Улар уны Николай тип йөрөткән, ысын исеме бер кемдең дә хәтерендә ҡалмаған.\n– Башҡортостан Республикаһының Тулы хоҡуҡлы вәкиллегендә стендтарҙа торған ҡомартҡылар шулармы ни ул?\n– Эйе, тап шулар. Артабан беҙгә Липецк өлкәһендә Озерки мәҙәниәт йортонда халыҡ менән осрашыу ойошторҙолар. Ышанаһығыҙмы, залда алма төшөрлөк тә урын юҡ, халыҡ менән шығырым тулы ине. Улар алдында ҙур концерт ҡуйҙыҡ. Йырсыларыбыҙ А. Килдейәрова, В. Мәғәсүмова, А. Смирнов, Р. Хәбиров Бөйөк Ватан һуғышына арналған йырҙарҙы ике телдә башҡарғанда, тамашасылар күҙ йәшен йәшермәне. Ниндәйҙер тәрән рухи бәйләнеш урынлашты беҙҙең арала. Алҡыштарҙан мәҙәниәт йорто һелкенеп торҙо, тиергә лә була, ә рәхмәт һүҙҙәрен һәр беребеҙгә айырым да, бергә лә, илап та, көлөп тә, ҡосаҡлап та әйттеләр.\nБөйөк Еңеүгә арналған тантаналы митингта халыҡ бик күп йыйылды, “Үлемһеҙ полк” алдан барҙы. Мәскәү башҡорттары исеменән Вадим Әбсәләмов сығыш яһаны. 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы яугирҙәренең исемен тергеҙеү менән шөғөлләнгән Вадим, урындағы һәр кешегә айырым рәхмәт әйтеп, Тербуны районында барған яуҙарҙа ҡаты яраланған һәм күрше Долгорукий районының Большой Колодезь ауылындағы госпиталдә йән биреп, шундағы туғандаш ҡәберҙә ерләнгән һалдаттарҙың исемлеген дә тулыһынса уҡып ишеттерҙе. Ул шулай уҡ был батырҙарҙың исемен һәйкәлдә мәңгеләштереү кәрәклеге хаҡында ла әйтеп үтте.\nҺуғышта хәбәрһеҙ юғалған һалдаттарҙың туғандарына шуны әйтер инек: бөйөк дивизия, мин быны ҡулымды йөрәгемә ҡуйып әйтәм, 1942 йылда 30 июндән 7 июлгәсә Тербуны районына ҡараған Борки, Апухтин, Малые Борки ауылдары сигендә оборона тотҡан. Һуңынан улар Ҡыҙыл Армияның башҡа частарына күсерелә, йәғни икенсе рубежға – Казинка, Икенсе Тербуны, Бурдин яғына китә. 1942 йылда тәүге рубеж Курск өлкәһенең Тербуны районында булһа, икенсеһе шул уҡ өлкәнең Большеполянский районына ҡарай. 1954 йылда Липецк өлкәһе ойошторолоп, үрҙә аталған ике районды ла бергә ҡушалар: хәҙерге ваҡытта Борки һәм Икенсе Тербуны рубеждары Липецк өлкәһенең Тербуны районында булып сыға.\nБеҙ был төбәккә сентябрҙә лә, махсус эҙләнеүҙәр, хәтирәләр яҙып алыу маҡсаты менән, эштәребеҙҙән ял һорап, башҡорт балы, сәй, яулыҡ һымаҡ бүләктәр алып биш көнгә сығып киттек. Беҙҙе Замир Вахитов “Батырлыҡ алдында баш эйәбеҙ” тигән китабының беренсе бүлеген тотоп ҡаршы алды. Май айындағы сәфәребеҙҙән быныһы ла әллә ни айырылманы, сөнки шул уҡ алсаҡ, бөтә йөрәге менән батырҙар данын һаҡлаған халыҡ, етәкселәр ҡаршы алды. Тербуны районы хакимиәте башлығы Сергей Барабанщиковҡа Бөйөк Ватан һуғышында һәләк булған тағы ла 197 яугирҙең исемен мәңгеләштереү тураһында әйттек, ул ярҙам итәсәге хаҡында белдерҙе. Урынбаҫары Андрей Астафьевтың олатаһы, ауыл мәктәбе директоры, ҡаһармандарҙың исемен мәңгеләштереү менән шөғөлләнгән, шуға күрә ейәне уның эшен дауам итеүҙе шәхси бурысы тип һанай. Был төбәктә ысын мәғәнәһендә батырҙар рухына тоғро кешеләр йәшәй. Таһир Кусимовтың полкы торған урынға ла экскурсия ойошторҙолар. Бының өсөн Борки ауылы хакимиәте башлығы Василий Жинкинға рәхмәтебеҙ сикһеҙ. Раиса Кондрашова 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы тураһында китапханала бай мәғлүмәт туплаған – нисек итеп уны маҡтамайһың инде?! Беҙҙең батырҙарыбыҙ менән тотош ил ғорурлана! Башҡорт һалдаттары тураһында Александр Борисов йылы хәтирәләре менән уртаҡлашты. Бурдино ауылынан 89 йәшлек Татьяна Ульшина капитан Вәлиев ҡушыуы буйынса фронт һыҙығы аша мәғлүмәттәр тапшырыу операцияһында ҡатнашыуы, ундағы башҡорт һалдаттары тураһында мауыҡтырғыс бәйән итте.\n1943 йылғы Алексей Федорович Белоколодских менән айырым тарих килеп сыҡты. Уның атаһы – 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы яугире, башҡорт, тик исем-шәрифен генә белмәй. Федор – уны ҡарап үҫтергән атаһы, әсәһенең исеме – Марфа Ивановна Белоколодских. Кем белә, бәлки, уны фото аша туғандарына оҡшатып таныусылар булыр. Күктәрҙең ҡөҙрәте киң!\n– Һәйкәлдәр менән мәңгеләштерелгән, музейҙарҙа, йөрәктәрҙә һаҡлана инде беҙҙең ата-бабаларыбыҙ – ҡаһарман яугирҙәр хаҡында мәғлүмәт?\n– Юҡ, тағы ла бер ҡыуаныслы ваҡиғаға тап булдыҡ: Икенсе Тербуны ауылында бер урам “Башҡорт атлылары” исемен йөрөтә. Эҙәрмән Анатолий Дмитриевич әсәһенең үтенесе буйынса ғүмер буйы башҡорт командирының гимнастеркаһын ҡәҙерләп һаҡлаған. Бына был да бит иҫ киткес ҙур ҡомартҡы! Оло йәштәге Марина Мишина, Антонина Полухина, Анастасия Володина, Любовь Гулевская шулай уҡ ғүмер буйы йөрәктәрендә һаҡлап йөрөткән хәтирәләре менән уртаҡлашты. Ҙур рәхмәт уларға.\nБеҙ бар мәғлүмәтте туплап, Мәскәүҙәге вәкиллектәге экспонаттар араһына һалдыҡ. Липецк өлкәһенә сәфәребеҙҙе ойошторорға ярҙам иткән Башҡортостан Республикаһының Тулы хоҡуҡлы вәкиллегенән А. Шәйнуровҡа, бүлек начальнигы А. Ғәфүровҡа, саҡырып, көтөп торған Замир Вахитовҡа рәхмәт. Тик бының менән генә эш бөтмәй бит әле. Йыл да килер Еңеү байрамдары, йыл да атһын тыныс таңыбыҙ! Ә беҙ батыр яугирҙәрҙе оноторға тейеш түгелбеҙ. Бәлки, республиканан сыҡҡан депутаттар, шәхси эшҡыуарҙар башҡорт атлыларының исемен мәңгеләштереп, һәйкәл астырыуға булышлыҡ итер?\n– “Аҡ тирмә”нең бөгөн хәле нисек?\n– Милли-мәҙәни үҙәк ҙур сара ойоштороп, үҙенең бөтә дуҫтарын йыйырға уйлайбыҙ. Унда Башҡортостандан да вәкилдәр булыр, Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы ҡатнашыр тип теләйбеҙ. Мәскәүҙә “Аҡ тирмә” милли-мәҙәни үҙәк барлыҡҡа килгән көндө билдәләйәсәкбеҙ.\n«Ҡоролтай тауышы» гәзитенән\nCategories: Башҡорт донъяһы, Милли сәйәсәт, Мәҙәниәт\n« Бөрөләр ең һыҙғанды\nӨфө ҡалаһының Октябрь районы башҡорттары ҡоролтайы райондың 40 йыллығына әҙерләнә »


19 Ноябрь 2019, 00:33\nАп-аҡ селтәр күлдәктә Гөлбәрә туй күлдәгендәге аҡҡошто хәтерләтте. Гүйә, яңғыҙ аҡҡош күлгә төшкән дә, үҙ яртыһын эҙләп, һомғол муйындарын кирә биреп, ләззәтләнеп йөҙә. Йөҙөнән нурлы йылмайыу китмәй. Ә күлдәге… – Тормош сәхнә түгел, үтә маһайма, бахыр, – тип шыбырланы ла, ҡысҡырып көлөп, кире урынына барып ултырҙы. Гөлбәрә иһә, иғтибарын уға йүнәлтмәй, тағы берҙе йылмайып баш эйҙе лә, сәхнә артына сығып юғалды…


Республикала 30 градус эҫелек ҡасан кәмей // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n12:00, 14 мая 2021 Йәмғиәт\nРеспубликала 30 градус эҫелек ҡасан кәмей Фото: «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы\nМай айына хас булмаған аномаль эҫелек Башҡортостанда кәмендә бер аҙнаға тотҡарлана. Синоптиктар әйтеүенсә, ошо ваҡыт өсөн һауа температураһы норманан ете-һигеҙ градусҡа юғары. Киләһе аҙнаның аҙағына термометр бағанаһы +34 градусҡа тиклем күтәрелә.\nЯҡынса мәғлүмәттәр буйынса, 23 майҙан һуң һауа температураһы түбәнәйә башлай. Өфөлә термометр бағанаһы көндөҙ +23, төндә +16 градусҡаса төшә. Яуым-төшөм көтөлмәй, ләкин болотло һауа торошо фаразлана.\nУртаса күп йыллыҡ күрһәткестәргә ярашлы, июнь башында Башҡортостанға ямғырҙар килә.


Күнегелгән, көндәлек әйбер артыҡ хис-тойғо уятмай, ләкин тәү ҡарашҡа бер-береһенә тап килмәгән төшөнсәне нисектер берләштерә алған үҙенсәлекле берәй нәмәне күрһәк, шунда уҡ йәнләнәбеҙ. Беҙҙең фантазиябыҙ үҫешенә булышлыҡ итеүсе был ижад емештәре ҡайҙа барлыҡҡа килә һуң? Ҡайһы берәүҙәрен тәбиғәт үҙе тыуҙыра, ҡайһылары - кеше ҡулының эше. Әммә тегенеһен дә, быныһын да, ғәҙәттә, сувенирға индерәләр.\nӘ сувенир эшенең деталдәренә белгестәр ярҙамында төшөнөү яҡшыраҡ булыр, моғайын. Беҙҙең героинябыҙ - биҙәү-художество изделиелар етештереү компанияһының коммерция директоры Наталья Максименко - тап шунда белгес.\n- Барыһы ла өс йыл элек, пенопластан шарҙар етештереү буйынса ҡулайлама эшләгәс, башланды, - тип хәтирәләре менән уртаҡлаша эшҡыуар. - Илебеҙ баҙарын тултырған Ҡытайҙа етештерелгән Яңы йыл уйынсыҡтарына арзан һәм халыҡ һорауы менән файҙаланған альтернатива табыу ине маҡсатыбыҙ.\nҺис шикһеҙ, күптәр өсөн был сәйер яңғырар - ул ваҡытта Рәсәйҙәге бер предприятие ла бындай производство менән шөғөлләнмәй ине!\nӘ материал сифатында беҙ, патриоттар кеүек, Башҡортостан нефтехимия заводтары продукцияһын - пенопласт һәм пенопропиленды һайланыҡ.\n- Артабан нимә булды?\n- Шарҙарҙың тышын нимәнән эшләргә, тип оҙаҡ ваҡыт баш ваттыҡ. Һәм француз япмаһында - акрил чипсыларҙа туҡталдыҡ.\nПродукциябыҙҙың халыҡ араһында һорау менән ҡулланыуын күргәс, уйға ҡалдыҡ - уйынсыҡтарҙың тағы ниндәй формалары йәшәүгә хоҡуҡлы икән? Яуап тиҙ табылды - ҡыңғырау. Яңы йыл һәм Раштыуа символы, ғөмүмән алғанда, бар донъяла тыныслыҡ һәм яҡлау символы. Был йүнәлештә мәғлүмәт йыя башлағас, үҙебеҙ ҙә аптыраныҡ, донъя халыҡтарында был форма шул тиклем киң таралған!\nҺәм эштәр көйләнде. Флоктан алып билдәле айырым биҙәктәргә тиклем барыһы ла файҙаланыла башланы. Бөгөн беҙҙең ҡыңғырауҙарға төшөрөлгән биҙәктәрҙең ниндәйе генә юҡ!\n- Нисек уйлайһығыҙ, уңышығыҙҙың сере нимәлә?\n- Быяла уйынсыҡтар әле 200 һум тора, ә беҙҙекеләр - 15-70. Өҫтәүенә, ярылыу проблемаһы тормай, быяланан әйберҙәр яһаусыларҙа иһә ул 15 процентҡа етә! Беҙҙә бындай проблема юҡ - изделиеларыбыҙҙы иҙәнгә ташларға мөмкин, һәм ҡурҡыныс бер нәмә лә булмаясаҡ. Шуныһы мөһим, был ҡыңғырауҙар аҙыҡ-түлек сәнәғәтендә ҡулланылыусы, экологик яҡтан таҙа материалдан эшләнә, һәм быны Роспотребнадзор сертификаттары ла раҫлай. Шуға күрә, Ҡытайҙа етештерелгән аналогтарҙан айырмалы, беҙҙең сувенирҙарҙы хәүефләнмәйенсә ҡулға алырға мөмкин.\n- Әйтегеҙ әле, һеҙҙең сувенирҙарығыҙ ниндәй маҡсатта хеҙмәт итә?\n- Хәҙер улар Яңы йыл уйынсыҡтары ғына түгел, иҫтәлеккә бирелеүсе матур бүләк тә. Балалар уйынсығы, компания логотибы ҡуйылған промо-сувенир... Ә ҡапҡаслы һауыт кеүек сувенирҙы кофе, сәй, кәнфит һәм, әлбиттә, канцелярия тауарҙары өсөн контейнер сифатында файҙаланырға була. Ысынында иһә ҡулланыу даирәһе киң. Мәҫәлән, күптән түгел беҙ V Халыҡ-ара янғын һүндереүселәр һәм ҡотҡарыусылар чемпионаты сиктәрендә янғын һүндереүсе каскаһы төҫөндә ҡыҙыл ҡыңғырауҙар эшләнек, әлеге мәлдә Мәскәү менән һөйләшеүҙәр алып барабыҙ - ҡыңғырауыбыҙҙың баш ҡала сығарылыш уҡыусылары өсөн даими сувенирға әйләнеүе ихтимал.\n- Ниндәй проблемалар осрай?\n- Изделиеларыбыҙ ныҡ арзан булыуға ҡарамаҫтан, магазин кәштәләренә барып еткәнсе, уларҙың хаҡы бер нисә тапҡырға күтәрелеүе бар. Ә был ошолай килеп сыға: тәүҙә күмәртәләп һатыу базаһы 60-80 процентҡа хаҡты арттыра, артабан күмәртәләп һатыусы вағыраҡ ойошмалар үҙенең өлөшөн индерә һәм, ниһайәт, магазин үҙе. Ә балаһы менән магазинға килгән әсә уйға ҡала - балаға уйынсыҡ алырғамы, әллә был сумманы ашауға тотонорғамы? Һөҙөмтәлә продукцияның һатылмай ҡалыуы ихтимал.\nБыл хәлдән нисек сығабыҙ һуң? Беренсенән, күмәртәләп һатыусыларҙы урап, минималь хаҡ өҫтәү юлы менән (килешеү буйынса) туранан-тура магазиндар менән эшләргә тырышабыҙ. Промо-сувенирҙар йүнәлешен әүҙем үҫтерәбеҙ, сәнғәт мәктәптәре һәм халыҡ ижады үҙәктәре өсөн мастер-кластар ойошторабыҙ.\nБеҙҙә йәнә ҡулдан эшләү өсөн әҙерләнгән сувенирҙар йүнәлеше лә бар. Бер контейнерға буялмаған дүрт ҡыңғырауҙы, дүрт тарелканы һалабыҙ, флок (төҫлө тышса), биҙәү әйберҙәрен айырым тултырабыҙ. Балаларға шарҙы елемләргә һәм үҙе теләгәнсә биҙәргә генә ҡала. Һәм был йыйылманың хаҡын минималь күләмдә - 50 һум самаһы тип билдәләнек.\nҒәҙәттә бындай йыйылманы беҙ мастер-класс сиктәрендә күрһәтәбеҙ, һәм балалар уның менән эшләргә бик ярата! Сөнки әсәйең йәки уҡытыусың өсөн үҙ ҡулдарың менән эшләгән сувенирға бер нимә лә етмәй!\nШуны асыҡ әйтә алам, хәҙерге заман шарттарында производство менән шөғөлләнеүе ныҡ ҡыйын. Бик яй алға барабыҙ - минең холҡом менән 100 тапҡырға шәберәк булыуын теләйем дә бит! Әммә тормош ашығырға ярамағанлығын төшөндөрә. Уйлауымса, беҙ дөрөҫ юлдан барабыҙ.\n- Сувенирҙарҙы биҙәүселәр өсөн махсус белем кәрәкме?\n- Әлбиттә. Был өлкә өсөн белгестәр әҙерләүсе лицей бар, һәм мин бик йыш уның сығарылыш кисәләренә барам, йәш таланттар "аулайым". Үкенескә күрә, йәш рәссамдарҙың 90 проценты үҙ урынын тапмай. Эш шунда, улар эшләй алырлыҡ халыҡ кәсептәре предприятиелары хәҙер бик аҙ. Һәләтле сығарылыш уҡыусыларын эшкә алып, беҙ ниндәйҙер кимәлдә был проблеманы хәл итәбеҙ.\n- Ҡытайҙар һеҙҙең өсөн конкурентмы?\n- Дөрөҫөрәге, хаҡ буйынса ориентир. Ысынында, Ҡытай халҡын ихтирам итәм - улар баҙар талаптарына тиҙ яраҡлаша, йүнселдәр. Ләкин бына бәлә - беҙҙең магазиндарҙағы бар Ҡытай продукцияһы - контрафакт, тимәк, үтә арзан. Әгәр законлы рәүештә килтерелгән продукция менән конкуренция алып бара алһаҡ, контрафакт менән бәхәсләшеү файҙаһыҙ.\n- Нисә хеҙмәткәрегеҙ бар?\n- Фирманың төп көсө - өс кеше. Әммә теләһә ҡайһы ваҡытта беҙ килешеү буйынса ундан иллегә тиклем хеҙмәткәр йәлеп итә алабыҙ. Йәғни фирма баҙар талабы буйынса тиҙ арала үҙгәрә ала, һәм был бик уңайлы. Рәссамдар, төргәккә төрөүселәр, дизайнерҙар... Йыш ҡына студенттарҙы йәлеп итәбеҙ, һөҙөмтәлә фирмала күңелле һәм ыңғай атмосфера барлыҡҡа килә.\nКүптән түгел геройыбыҙ Түбәнге Новгородтан 70 километр алыҫлыҡтағы Семенов ҡалаһында үткән "Золотая хохлома" фестиваленән ҡайтҡан.\n- Тәьҫораттар иҫ китмәле! - ти Наталья Семоновна. - Нимәһе ҡыҙыҡ, Семеновта сүп һауыттарына ла биҙәк һалынған. Бындай сәфәрҙә тупланған тәжрибә ҙур әһәмиәткә эйә. Күпме яңы идеялар алып ҡайтырға була уларҙан! Өҫтәүенә - эксклюзив каталогтар, күтәренке кәйеф... Ғөмүмән, халыҡ кәсебе продукцияһына ҡағылышлы бар нәмә энергетик көскә эйә. Йөҙәр йыл дауамында ул кеше ҡулы менән эшләнә һәм оло энергетик көс таратыусы булып тора! Һәм бындай сараларҙа ҡатнашыу, арыуға ҡарамаҫтан, ҙур шатлыҡ бирә.\n- Аңлауымса, һеҙгә был бизнес менән шөғөлләнеүе ныҡ оҡшай.\n- Әлбиттә. Ғөмүмән алғанда - ғәжәп, ижад кешеләрҙе ни эшләтә! Беҙҙең бизнесты күргән һәр кеше - хеҙмәткәрҙәр генә түгел, производствоға ҡағылышы булмаған дуҫтар, таныштар ҙа ижади фекерләй башлай. Улар беҙгә теге йәки был идеялар, декор варианттары тәҡдим итә, фекерҙәрен белдереү өсөн шылтырата...\nХәйер, үҙең дә ижади эшләү генә түгел, шул рәүешле йәшәй башлайһың. Күргәҙмәләр, фестивалдәр, йәрминкәләр...\n- Һәм һуңғы һорау - ижади пландарығыҙ ниндәй?\n- Әлеге ваҡытта беҙ уйынсыҡтарҙың яңы формаһы өҫтөндә эшләйбеҙ, әммә был - әлегә сер. Шуны ғына әйтә алам, был гирлянда һәм стенаға эленеүсе панно буласаҡ. Һәр хәлдә ижади процесс бер урында тормай. Яңы эш башлаған эшҡыуарҙарға ла шуны уҡ кәңәш итәм. Тенденцияларҙы күҙәтеп барырға, ауырлыҡтарҙан ҡурҡып тормаҫҡа... Әгәр проблема тыуа икән - уның сәбәбенә төшөнөргә һәм еңеп сығырға!


Ауыл хужалығында | Министерство сельского хозяйства Республики Башкортостан\n» Ауыл хужалығында\nЯҙғы сәсеү эштәре тамамланғас, “Һабансылар ярышы” конкурсы уҙғарыу матур йолаға әйләнде. Механизаторҙарҙың һөнәри оҫталығын билдәләү быйыл Владимир һәм Алексей Роговтарҙың фермер хужалығында уҙғарылды. Сарала 11 һабансы һынау тотто, уларҙың күбеһе йәштәр ине.\nРайондың Хакимиәте башлығы Рөстәм Шәмсетдинов, ауыл хужалығы бүлеге баш инженеры Ринат Бикбулатов барыһын да тәбрикләп, яҙғы эштәрҙе сифатлы башҡарған тармаҡ хеҙмәткәрҙәренә рәхмәтен белдерҙе, ярыштарҙа уңыштар теләне. Дәүләт техника күҙәтеү инспекцияһы начальнигы Динис Иҫәкәев транспортты ҡулланғанда, юл хәрәкәтендә хәүефһеҙлек ҡағиҙәләрен иҫкәртте.\nМеханизаторҙар конкурс талаптарына ярашлы, “МТЗ-82” маркалы тракторҙа тәғәйен участкаларға йүнәлде. Ғәмәли өлөш бураҙнаның тәрәнлеге, киңлеге, тигеҙлеге, һөрөнтө ерҙең тышҡы күренеше, тупраҡты әйләндереп һалыу сифатын тикшереүгә ҡоролғайны. Теоретик һорауҙарға яуап биргәндә лә егеттәр һынатманы. Йыйылған мәрәйҙәр һөҙөмтәһе буйынса Юрий Кечин (Владимир Акшенцев крәҫтиән хужалығы), Александр Головин (“Ашҡаҙар” хужалығы), Юлай Мырҙашев (Ермаков крәҫтиән хужалығы) еңеүселәр тип табылды.\n3-сө урын алған Юлай Мырҙашев һайлаған һөнәренең өҫтөнлөктәре, миҙгел эштәренә ныҡлы әҙерләнеүе тураһында һөйләне. Механизаторҙар династияһынан булған егет (бер туғандары Илнар, Ринат, атайҙары Илдар Мырҙашев та тракторист һөнәрен һайлаған) “тимер ат”ты мәктәптә уҡығанда уҡ эйәрләгән.\nКонкурста еңеүселәр Һабантуйҙа тантаналы тәбрикләнәсәк.


Фәүзиә апайҙың өс сере\n6 Февраль 2018, 16:52\nҠыйғырайонының Йыланлы ауылында йәшәүсе Фәүзиә Яхъя ҡыҙы Йосопова февраль айындатуҡһан йәшен билдәләргә йыйына.\nТәү ҡараштан ғәжәп итер эске көс уның бар булмышынан бөркөлә: яҙмыштың зәһәр елдәренән бөгөлмәгән ғорур һынынан, һәр һүҙен сәпкә тейҙереп, өҙҙөрөп һөйләүенән, баҙыҡ, сағыу тауышынан, нурлы аҡ ҡына йөҙөнән. Ҡыйғы районының Йыланлы ауылында йәшәүсе Фәүзиә Яхъя ҡыҙы Йосопова февраль айында туҡһан йәшен билдәләргә йыйына. Үҙен белгәне бирле ауыр эштәр башҡарған, сабый ғына килеш михнәтле һуғыш йылдарын үткәргән, һыу һөлөгөләй өс улға һәм өс ҡыҙға ғүмер биргән Фәүзиә ханымдың яҙмыш юлдарына күҙ ташлап, оҙон ғүмеренең һәм күңел бөтөнлөгөнөң серен төшөнөргә тырыштыҡ.\n...«1928 йылдың 25 февралендә, шәмбе көн, ураҙаның дүртенсе кисендә Фәүзиә донъяға килде» – Яхъя уҙаман Ҡөрьән-Кәримдең бер битенә ҡыҙының тыуған көнөн латин хәрефтәре менән шулай тип теркәп ҡуя. Үҙе изге китапты ҡулға алыр йәшкә еткәс, Фәүзиә ханым был яҙманы күреп, хайран ҡала. Атаһының ҡулдары менән ынйылай теҙелгән юлдар, алыҫ йылдар аша унан килеп еткән сәләм-аманат булып, һаман йөрәген йылыта.\n«Атайым уҡымышлы, диндар нәҫелдән ине. Әсәйем саҡ ҡына һуҡранһа ла: «Гөлбаҙыян, иманлы ауыҙыңды тәүфиҡһыҙ һүҙ һөйләп бысратма!» – тип әйтә торған булған. Ғаиләбеҙҙә быуындан быуынға күскән тәртип ҡағиҙәләре һаҡланды. Ябай ғына күренһәләр ҙә, улар ифрат ҙур тәрбиәүи әһәмиәткә эйә ине. «Йоҡонан уянғас, ике тинлек эш эшләмәйенсә, табынға ултырырға ярамай. Ике тинлек эш ул – торғас, урыныңды йыйыштырыу, йыуыныу, сәсеңде тарау», – әсәйемдең был һүҙҙәре һаман ҡолаҡта яңғырап тора һымаҡ…» – шулай тип хәтерләй Фәүзиә инәй үҙе үҫкән ғаилә мөхитен.\nТирә-яҡта оҫта скрипкасы, йырсы булып дан алған Яхъя Батырша улы Батыршин өсөнсө бала – төпсөк Фәүзиәһенә ике йәш булғанда яҡты донъянан китә. «Ниндәй сир йыҡҡандыр, атайың ел ауырыуынан үлде, тип һөйләй торғайны әсәйем», – ти ул.\nАтайһыҙ үткән ялан аяҡ сабый сағы күңелендә мәңгегә уйылған. Мәҫәлән, икенсе класта уҡығанда ҡапыл ҡар яуып, көн ҡышҡа әйләнгәс, иртән ялан аяҡ киткән ҡыҙын әсәһенең мәктәптән күтәреп алып ҡайтыуы. Алты йәштән әсәһенә эйәреп ашлыҡ, кишер, шалҡан утарға, утынға йөрөүе, колхоз сәсеүлектәрен тырматырға үҙҙәренең берҙән-бер һыйырын егеүҙәре...\n...Арҡауылда һигеҙенсене бөткән ҡыҙ, күңелендәге хыял ҡошона эйәреп, Бөрө медицина техникумының фельдшер-акушерлыҡ бүлегенә уҡырға инә. Эй, замандың ауырлығы! Фатирға түләргә аҡса булмағанлыҡтан, әхирәте менән анатомия кабинетында йоҡлап йөрөйҙәр. Көнөнә бер ашайҙар, уныһы бер стакан урман сәтләүеге. Асығыуҙан күҙ алды ҡараңғылана башлағас, Фәүзиә уҡыуын ҡалдырырға мәжбүр була.\n«Бер йыл эшләп, уҡыуымды дауам итәм!» – шулай тип ул күрше Силәбе өлкәһе Минйәр ҡасабаһындағы хәрби заводҡа урынлаша. Ун һигеҙ йәшлек һылыу хеҙмәт юлын йөк тейәүсе-бушатыусы булып башлай...\n...1948 йылдың ямғырлы октябре. Ямғыр аҫтында йөк тейәп лысма һыуланған ҡыҙҙар кибенергә цехҡа инә. Ҡеүәтле утыҙ өсөнсө станок артында вальцовкалаусы булып эшләгән Фидаил Фәүзиәне шунда күреп ҡала ла инде. Күрә лә бер ни тиклем һушына килә алмай тора. «Станокка тотонам тиһәм, ҡулдарым ҡалтырай, – тип һөйләйәсәк ул һуңынан. – Шул көндән, ҡайҙа барһам да, күҙҙәрем менән һине эҙләнем». Ә тапҡас, инде юғалтыу ҡайҙа, егет тимерҙе ҡыҙыуында һуға: «Өйләнешәбеҙ!» Башта Фәүзиә: «Уҡырға барам!» – тип ризалашмай. Ләкин ҡарағайҙай мөһабәт, ғәҙеллеге, батырлығы менән бөтә ҡаласыҡты ҡулында тотҡан бөҙрә сәсле, зәңгәр күҙле Фидаил ҡыҙ йөрәген яуламай буламы?\n«Балдаҡ та юҡ, аҡ күлдәк тә – бәхет өсөн бер ни кәрәкмәгән. Иремдең барактағы бүлмәһендә донъя көтә башланыҡ, – тип хәтерләй Фәүзиә апай. – Тәүге алған донъя малыбыҙ патефон булды. Фидаил патефонда уйнатыр өсөн Әшәнән йөҙ пластинка алып ҡайтты. Киң күңелле ирем мине ҡыуандырырға ярата торғайны. Бер мәл тотош айлыҡ эш хаҡына ул заманда һирәк осрай торған ит үткәргес һатып алған. «Эй, Фидай, итебеҙ юҡ бит үткәрергә», – тим, икенсе эш хаҡына тиклем нисек йәшәребеҙҙе уйлап. «Ите лә, барыһы ла булыр, етеш йәшәрбеҙ, Фәүзиә», – ти ирем, үҙе рәхәтләнеп көлә».\n«1953 йылдың ғинуарында Ҡыйғы районы Йыланлы ауыл советы рәйесе булып эшләп йөрөгән ҡайным Имам Йосопов донъя ҡуйҙы. Ҡәйнәм яңғыҙ ҡалғас, ирем, ай-вайыма ҡарамайынса, февралдә беҙҙе уның янына алып ҡайтып китте, – тип дауам итә һүҙен Фәүзиә Яхъя ҡыҙы. – Был ваҡытта дүрт йәшлек улыбыҙ Рафаэль, ике йәшлек ҡыҙыбыҙ Флория бар ине».\nЗаводтың алдынғы эшсеһе тыуған ауылында уңған игенсе булып дан ҡаҙана. Тракторҙа, комбайнда икһеҙ-сикһеҙ баҫыуҙарҙы иңләгән Фидаил йәмәғәт эшен дә ихлас башҡара: оҙаҡ йылдар профсоюз рәйесе йөгөн тарта.\n«Етеш йәшәрбеҙ!» – тип кәләшен йыуатҡан ир ғаиләһе заманына күрә матур көн итһен өсөн бөтә көсөн һала. Алтмышынсы йылда шыңғырҙап торған бүрәнәләрҙән өй күтәрәләр. Ырыҫлы хужалар ултырған урын да ҡотло булып сыға, малдары үрсеп китә.\nЗаводта быуын нығытҡан Фәүзиә апай бер эштән ҡурҡмай. Оҙаҡ йылдар һөт йыйыу пунктында бер нисә хужалыҡтан килгән һөттө айыртып, көн дә ҡалаға алтышар феләк ҡаймаҡ оҙатып тора...\n...Ҡырҡар литрлы феләктәрҙе елтерәтеп күтәреп йөрөткәндә ҡайҙан көс алғандыр?! Сельпо келәтендә мөдир сағында намыҫлылығы менән абруй яулаһа, мәктәп ашханаһында эшләгәндә ҡулдарының таты өсөн яраталар үҙен.\nБәрәкәтле ғаиләгә Хоҙай бала бәхетен дә мул бирә. Рафаэль менән Флорияға 1953 йылда Флорис исемле туған алып ҡайтһалар, ике йылдан – Рида, йәнә шунса ваҡыттан Радик тыуа. Илүсәләрен Фәүзиә апай 1969 йылда, ҡырҡ бер йәшендә, ҡулына ала. «Матур ҙа, эшкә батыр ҙа итеп үҫтергәнһең беҙҙе, шуға бәхетлебеҙ, әсәй!» – тип ҡабатлай балалары бөгөн...\n...Бөгөн уларҙың һәр береһе үҙ өлкәһендә абруйлы белгестәр булып танылған, күптән өләсәй-олатай булғандар. Рафаэле оҙаҡ йылдар етәксе урындарҙа, эске эштәр органдарында эшләп, полковник дәрәжәһендә хаҡлы ялға сыҡҡан. Флорияһы әсәһенең аҡ хыялын тормошҡа ашырған – яҙмышын кешеләр һаулығын һаҡлауға арнаған. Флорис – Златоуста ҙур заводта цех етәксеһе. Рида – талантлы педагог, Радик – машинаның тын алышын тойоусы оҫта шофер. Кинйәкәй Илүсәһенең һөнәре мохтаждарҙы ҡурсалау менән бәйле, ул – «Ғаилә» республика ресурс үҙәге директоры.\nШуныһы үкенесле: улдары һәм ҡыҙҙарының бәхетенә бергәләшеп ҡыуанырға насип булмай әсә менән атаға – Фидаил Имам улы ни бары алтмыш өс йәшендә вафат була...\n...Бөгөн ул оло ҡыҙы Флория менән бергә ғүмер итә. Беҙ килгән көндө ихатаны, үҙе әйтмешләй, табалай ялтыратып көрәп ҡуйғайны. «Бер ерем дә ауыртмай, беләгемдәге көсөм дә элеккесә, тик күҙем насар күреүе генә ҡамасау», – ти. Туҡһанға етеүенең бер сере лә шулдыр – туҡтауһыҙ хәрәкәттә булыу.\n«Кеше донъяға үҙ ризығы менән тыуа. Шуны һаҡсыл исраф итһәң, оҙаҡ йәшәргә етә», – ашауҙа ла, донъя малын тотоноуҙа ла үлсәүле Фәүзиә апай был һүҙҙәре менән оҙон ғүмеренең икенсе серен аса. Өсөнсө серендә иһә халҡыбыҙҙың ифрат тәрән фәлсәфәһе ята – ниндәй генә хәлдәр тыуһа ла, күңел тигеҙлеген һаҡлау, шатлыҡта ла, ҡайғыла ла, хатта мөнәсәбәттәрҙә лә самаларҙан сыҡмау. «Нисек булырға һуң һинең менән? – тип һорай икән өйләнешкән йылда ире. – Иркә һүҙҙәр әйтһәм, юхаланаһың, тиһең. Ҡыҙыбыраҡ өндәшһәм, иларға тораһың». «Тигеҙ генә бул минең менән. Үтә наҙлы ла, артыҡ ҡаты ла булма», – йәш кәләштең теленә боронғоларҙың тормош аҡылын берәйһе һалып ҡуйған, тиерһең...\n«Инанам иманыма, һыйынам собханыма, сәләмдәремде ебәрәм мең йыл ятыр мәканыма. Барыр ерем – мәканымды ла онотмайым, ә әлегә Хоҙай бүләк иткән ғүмерҙе рәхәтләнеп йәшәй бирәйем». Уның көйләп әйткән был һүҙҙәре ҡолаҡта йыр булып яңғырап тора. Һуғыш йылдары балаһы, тыл эшсәне Фәүзиә Яхъя ҡыҙының тарихы саҡматаштай ныҡ, тормошто матур сабырлыҡ менән ҡабул итеүсе быуындың яҙмышын көҙгөләге кеүек сағылдырыуы менән ҡәҙерле.


Бөгөн дауыл сығыуы ихтимал | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nБөгөн дауыл сығыуы ихтимал\nРеспубликаның ғәҙәттән тыш хәлдәр идаралығы бөгөн урамға сыҡмаҫҡа кәңәш итә-дауыл сығыуы ихтимал. Елдең тиҙлеге ваҡыты менән секундына 26 метрға тиклем етеүе ихтимал. Ҡотҡарыусылар һауа торошо боҙола ҡалһа, балаларҙы, оло йәштәгеләрҙе ҡарауһыҙ ҡалдырмаҫҡа кәңәш итә. Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, бынан ике көн элек Өфөлә Черниковҡала боҙборсаҡ яуҙы, Иглинда 700-ләгән йорт утһыҙ ҡалғайны. Ә Благовещен районы Осиповка ауылында көслө ел йорт ҡыйыҡтарын алып ырғытты.


89-сы разъезд (Силәбе өлкәһе) — Башҡорт Википедияһы\n89-сы разъезд (Силәбе өлкәһе)\nАяҙғол ауыл биләмәһе\n6 кеше (2010)\n89-сы разъезд (187-се км) — Рәсәй Федерацияһы Силәбе өлкәһе Арғаяш районындағы ҡасаба. Аяҙғол ауыл биләмәһе составына инә.\nҠасаба 19 быуат аҙағында тЕкатеринбург йүнәлешендә тимер юлын төҙөүселәр өсөн нигеҙләнә\nТарихи Башҡортостан ерҙәрендә, Арғаяш районының төньяҡ-көнбайыш өлөшөндә, Үҙъйылға буйында, урынлашҡан. Ҡасаба эргәһендә Көньяҡ-Урал тимер юлдарының туҡталыу пункты — 183-се километр — бар.Ҡасаба район үҙәге Арғаяш ауылынан 23 км алыҫлыҡта ята.\nҠасабала бер генә Станция урамы бар.\n1956 — 88, 1959 — 68, 1970 — 25, 1983 — 30, 1995 — 23 кеше.\nКөньяҡ-Урал тимер юлының юл хужалығы. 187-се км туҡталыу станцияһы ғәмәлдә.\nТимер һәм автомобиль транспорты\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=89-сы_разъезд_(Силәбе_өлкәһе)&oldid=991340 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 08:46 3 декабрь 2020 үҙгәртелгән.


Эстонияла Салауат Юлаевҡа бюст ҡуйылды // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\nЭстонияла Салауат Юлаевҡа бюст ҡуйылды\n13:30, 25 июля 2017 Мәҙәниәт\nӨФӨ, 2017 йыл, 25 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Әлфиә Әғлиуллина/.\nЭстон Республикаһының Палдиски ҡалаһында башҡорт халҡының милли батыры Салауат Юлаевҡа бюст һәм таҡтаташ асыу тантанаһы булды. Ошо уҡ көндә ҡалала Эстонияла йәшәгән башҡорттар ойошторған «Һабантуй» байрамы уҙҙы.\nРеспубликаның Мәҙәниәт министрлығында хәбәр итеүҙәренсә, Башҡортостандың милли геройына иҫтәлекле билдә Палдиски ҡалаһы мэрияһында ҡуйылған. Бюст иһә Салауат Юлаевтың исемен йөрөткән скверҙа урынлашҡан.\nТантанала Рәсәйҙең Эстониялағы илсеһе Александр Петров, Палдиски ҡалаһы мэры Тийт Пеэду, Башҡортостандың Милли музейы директоры Ғәли Вәлиуллин һәм Эстониялағы башҡорт диаспораһы вәкилдәре ҡатнашты.\nҒәли Вәлиуллин ҡаланың мэрына башҡорттарҙың милли батыры хаҡында тарихи хәтерҙе һаҡлауҙары өсөн Башҡортостан Мәҙәниәт министрлығының рәхмәт хатын тапшырҙы.\nСара барышында Георгий Победоносец сиркәүе башлығы Валерий Назаренко һәм Салауат Юлаев исемендәге Халыҡ-ара тарихи клуб ағзалары менән осрашыу үтте.\nТеги: Салауат Юлаев, халыҡ-ара хеҙмәттәшлек, Эстония


Ер: Микро-ирекмәнлек көнө.\nМобиль элемтәһеҙ көн.\nЕңелсә сәйәхәт итеү көнө.\nАҠШ: Һалым көнө.\nРезинка юйғыс көнө.\nКер йыуыу йорттары көнө.\nИспания: Балалар көнө.\nРәсәй: 5 июнгә тиклем дауам иткән «Экологик хәүефтән һаҡланыу көндәре»нең башланыуы.\nҮзбәкстан: Мәҙәниәт һәм сәнғәт хеҙмәткәрҙәре көнө.\n1900: Париж күргәҙмәһендә Кәҫле суйын павильоны урынлаштырыла.\n1924: АҠШ-та автомобиль юлдарының донъялағы тәүге атласы төҙөлә.\n1956: Мәскәүҙә «Современник» театры эшләй башлай.\n1990: Симферополь ҡалаһында яңынан тергеҙелгән хәҙерге Ҡырымтатар академия музыкаль драма театрының беренсе тамашаһы була.\nҒәзи Кашшаф (Кашафетдинов Мирғәзи Солтан улы; 1907—9.12.1975), ғалим-филолог, әҙәбиәт белгесе, яҙыусы. 1947—1950 йылдарҙа СССР Фәндәр академияһы Ҡазан филиалының Тел, әҙәбиәт һәм тарих институты хеҙмәткәре, 1961—1975 йылдарҙа Ҡазан дәүләт университеты уҡытыусыһы. Филология фәндәре кандидаты (1960). Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1957) һәм «Почёт Билдәһе» (1967) ордендары кавалеры, Татарстан комсомолының Муса Йәлил исемендәге премияһы лауреаты (1976, үлгәндән һуң). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Туймазы районы Яңы Арыҫланбәк ауылынан.\nАсҡарова Йәүриә Насип ҡыҙы (1927—6.04.2011), ғалим-гигиенист. 1949—2000 йылдарҙа Башҡорт дәүләт медицина институты һәм Башҡорт дәүләт медицина университеты уҡытыусыһы, шул иҫәптән 1967—1992 йылдарҙа дөйөм гигиена кафедраһы мөдире, бер үк ваҡытта 1974—1982 йылдарҙа санитария-гигиена факультеты деканы. Медицина фәндәре докторы (1970), профессор (1971). Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1977). Сығышы менән Стәрлетамаҡ ҡалаһынан.\nКириллова Евдокия Федотовна (1927—1.07.2005), малсылыҡ алдынғыһы. 1958—1982 йылдарҙа Баҡалы районы «Ленин юлы» колхозының ҡош ҡараусыһы. Башҡорт АССР-ының алтынсы саҡырылыш (1963—1967) Юғары Советы депутаты, КПСС-тың 22-се съезы делегаты (1961). Социалистик Хеҙмәт Геройы (1966). Райондың почётлы гражданы (2000).\nЙомағужин Хәлил Моғаттар улы (1937—2012), педагог, мәҙәниәт хеҙмәткәре, йәмәғәтсе. 1974—1989 һәм 1992—1997 йылдарҙа Ишембай район Советы башҡарма комитетының һәм район хакимиәтенең мәҙәниәт бүлеге мөдире һәм начальнигы. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1986), райондың почётлы гражданы.\nҠурамшин Рамир Марат улы (1937), именлек органдары һәм спорт ветераны, полковник. Конькиҙа тиҙлеккә йүгереү буйынса СССР-ҙың спорт мастеры, Башҡорт АССР-ы чемпионы, күпбәйге буйынса СССР Сит ил эштәре министрлығы чемпионы.\nОсипов Виктор Иванович (1937), ғалим-геолог, гидрогеолог. 1991 йылдан Рәсәй Фәндәр академияһы Геоэкология институты директоры, 2015 йылдан — ғилми етәксе. 1987 йылдан «Геоэкология» журналының баш мөхәррире. Рәсәй Фәндәр академияһы академигы (1991), Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһының почётлы академигы (1998), геолого-минералогия фәндәре докторы (1977), профессор (1980). СССР-ҙың дәүләт премияһы лауреаты (1988). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Дыуан районы Яңы Михайловка ауылынан.\nТаһиров Дамир Хәкимйән улы (1947), механизатор. 1963—1966 һәм 1969—2007 йылдарҙа Әбйәлил районының Киров исемендәге колхоз тракторсыһы, 1974 йылдан бригадирҙың техника буйынса ярҙамсыһы, 1979 йылдан — бригадир. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (1998). Сығышы менән ошо райондың Мәхмүт ауылынан.\nВилков Игорь Иванович (1957), спорт ветераны. 1978—1988 йылдарҙа уҡ атыу буйынса СССР йыйылма командаһы ағзаһы. СССР-ҙың халыҡ-ара класлы спорт мастеры (1976). Сығышы менән Бөрө ҡалаһынан.\nНияҙғолов Раушан Рәшит улы (1957), ҡурайсы. 1996 йылдан Сибай филармонияһы артисы, 2009 йылдан филармония директорының концерт эшмәкәрлеге буйынса урынбаҫары. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы (2010), төрлө кимәл ижади конкурс һәм фестивалдәр лауреаты. Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Әбйәлил районы Асҡар ауылынан.\nСәлихов Фәнәүи Зиҡаф улы (1957), йырсы, педагог. 1988 йылдан Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры солисы, бер үк ваҡытта 1995 йылдан Өфө сәнғәт училищеһы, 2001—2011 йылдарҙа М. Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты уҡытыусыһы. Рәсәйҙең атҡаҙанған (2008) һәм Башҡортостан Республикаһының халыҡ (2003) артисы.\nШәйәхмәтов Фәйзулла Әхмәҙи улы (1957), йырсы, хор артисы, баянсы һәм ҡурайсы. 1981 йылдан Башҡортостан Республикаһының Дәүләт академия хор капеллаһы солисы. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы (1997). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Баймаҡ районы Ҡолсора ауылынан.\nАндреев Александр Вадимович (1972), ғалим-иҡтисадсы, хужалыҡ һәм йәмәғәт эшмәкәре. 2013 йылдан Мостай Кәрим исемендәге «Өфө» халыҡ-ара аэропортының генераль директоры. Башҡортостан Республикаһының алтынсы (2018—2023) саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты. Иҡтисад фәндәре докторы. «Ватан алдындағы хеҙмәттәре өсөн» орденының I һәм II дәрәжә миҙалдары кавалеры, Башҡортостан Республикаһының Почёт грамотаһы менән бүләкләнеүсе. Аэрофлот отличнигы. Сығышы менән Саранск ҡалаһынан.\nҒәлимов Радик Рәфҡәт улы (1972), табип. 2011 йылдан Өфө ҡалаһындағы 4-се инфекция клиник дауаханаһының баш табибы. Башҡортостан Республикаһының һаулыҡ һаҡлау отличнигы (2009). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Йылайыр районы Йылайыр ауылынан.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=15_апрель&oldid=1125779 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 14 апрель 2022 в 17:49\nБыл бит һуңғы тапҡыр 17:49 14 апрель 2022 үҙгәртелгән.


МАРАТ ӘМИНЕВ КӨЛДӨРӘ\n27 Февраль 2020, 15:49\nБер һүҙле кеше ул Халиҡ. Әйттеме - бөттө, хет ер убылмаймы, барыбер вәғәҙәһен үтәй.\n- Быйыл ураҙа тотам, - тип шаҡ ҡатырҙы ул бөгөн иртән. Бүлектәге ирҙәр тел шартлатты, ҡатын-ҡыҙ аһ итте, бер нескә күнеллеһе күҙҙәрен һөрткөләне.\n- Сауабы ла булыр, дурт-биш килограмм ауырлыҡтан ҡотолоу ҙа мешать итмәҫ, - Халиҡ, халыҡтың сәбәләнеүенә иғтибар ҙа итмәй, үҙ алдына һөйләнде.\nХалиҡ ошо көндән коллективта иң ихтирамлы кешегә әүерелде. Бәй, шулай булмай, төшкө аш ваҡыты етһә, йүгерә-атлай ашханаға йүнәләбеҙ, унан тыш көнөнә өс тапҡыр берәр сәғәтләп тәмләп сәй әсәбеҙ, эшкә тотоноп өлгөрмәйһең, ҡайтырға ла ваҡыт етә. Ә бит Халиҡҡа былар тәтемәй, ул бит көнө буйы ас!\nАс хәлен туҡ белмәй, тиҙәр. Дөрөҫ түгел, беҙҙең коллектив яҡшы белә. Халиҡтың хәлен еңеләйтеү өсөн өйҙән тәмле-татлы ризыҡ ташыу беҙҙен өсөн намыҫ эшенә әүерелде. Кем ҡаҙ бәлеше, кем салат, кем тауыҡ һурпаһы алып килә. Эш бөтөр алдынан һунғы тапҡыр сәй эскән мәлдә быларҙың барыһын да Халиҡ алдына ҡуябыҙ: уның ауыҙ асыу ваҡыты етә бит. Бер ҡулына ҡаҙ бото, икенсе ҡулына ҙур ҡалаҡ тотҡан Халиҡ яйлап ҡына ризыҡ ейергә тотона, ике-өс тәрилкә һурпа эсеп алғас, юҡҡа мәшәҡәтләнәһегеҙ, өйгә ҡайтҡансы түҙер инем, тип һөйләнеп ала ла салаттарға, бәлештәргә йәбешә. Беҙ иһә, сәйҙе лә онотоп, уға ҡарап һоҡланып ултырабыҙ. Замана геройын ситтән дә эҙләргә кәрәкмәй, бына бит, арабыҙҙа ғына, көнө буйы ыһ та итмәй ас тора ала.\nБер көндө тамам ҡурҡытты был Халиҡ. Ғәҙәттәгесә, алдында тауҙай өйөлөп ялҡан ризыҡты йыпырғас, әпәр итеп торорға маташҡайны, аяҡтары тотмай, ҡабаттан лып ултырҙы был урынына.\nБәй, был Халиҡ аслыҡтан тамам хәлһеҙләнгән дә! Беҙ ҙә инде бешмәгән, күмәкләп уның бер үҙен ҡарай алмайбыҙ, күрәләтә аяҡ һуҙа лаһа иптәш. Иртәгәнән үк ташыған ризыҡ күләмен икеләтә арттырҙыҡ. Ғәжәп, тик хеҙмәттәшебеҙҙең мөмкинлектәре сикһеҙ үк түгел икән.\n- Аппетит юҡ ул минең, - тип килешә Халиҡ үҙе лә. - Иртән бер табан бәрәнге менән дүрт йомортҡа ашағайным, тамаҡҡа башҡа бер нәмә лә бармай, ярай ҙа бер тәрилкә билмәнде көскә ашап бөттөм. Кисен тағы шул хәл ҡатын ашын, былауын, бишбармағын бешереп көтөп тора, ашамаһаң үпкәләй көнө буйы ас йөрөп ашҡаҙаның боҙола бит, тип тиргәй. Ураҙа тотоу бик еңел түгел икән. Лутсы диетаға ултырам мин, ун-ун биш килограмды ташларға ине.\nХалиҡҡа ураҙа тотоу ниңәлер килешмәне, ябығыу урынына туптай һимерҙе лә китте, әллә аслыҡтан шешенде, белмәҫһең. Әйҙә, диетаға ултырһын. Былай бер һүҙле кеше ул, әйттеме - бөттө, хет дауыл ҡупһын, туфан ҡалҡһын, әммә вәғәҙәһен үтәйәсәк.


Хәбәрҙәр: Израиль Сүриәнең Латакиялағы хәрби-һауа базаһына һөжүм итте.\nИзраиль Сүриәнең Латакиялағы хәрби-һауа базаһына һөжүм итте.\nКисә Израилдең Хәрби-Һауа көстәре Латакия ҡалаһы янындағы Сүриәнең ракета һаҡлағысына һөжүм итте. Израиль ракеталарҙың Ливандағы “Хезболлах”төркөмөнә тапшырылыуынан шикләнә. Һауа һөжүме хаҡында күп кенә киң мәғлүмәт саралары хәбәр итте, әммә Израилдең рәсми властары был мәғлүмәткә аңлатма бирергә ашыҡмай.\nСүриәнең химик ҡорал етештереү ҡоролмаларына килгәндә, ул тулыһынса юҡ ителгән, хатта ваҡытынан алда- был турала халыҡ-ара эксперттар хәбәр итте. Улар 23 заводтың 21-ендә тикшереү үткәрҙе һәм ағыулы матдәләр етештереү комплекстарының тулыһынса демонтажланыуын раҫланы. Ҡалған ике объект инспекция үткәреү өсөн хәүефле, шулай ҙа ундағы ҡоролмалар тикшереү үткәрелгән заводтарға ташып алынған.\nТыныслыҡ булдырыу перспективалары әлегә асыҡ түгел. Сәйәсмәндәр БМО-ның Сүриә буйынса махсус вәкиле Лахдар Брахими етәкселегендә “Женева-2” саммитына әҙерлекте дауам итә. Көн элгәре Брахими Сүриәгә килде һәм был мәсьәлә хаҡында Сүриә президенты Бәшәр Асад менән әңгәмәләште.


Рәшит Нурғәлиев: "Көслө кеше генә үҙ хатаһын таный ала"\n14 Сентябрь 2010, 11:18\nӨфөгә Рәсәй Эске эштәр министрлығының Бөтә Рәсәй спецназ взводтары ярыштарын ябыуға ведомство башлығы Рәшит Нурғәлиев килде. Килгәс тә федераль министр эшсе кәңәшмә үткәрҙе, унда тикшереү өсөн штат структураһын һәм һанын оптималләштереү, исемен үҙгәртеү буйынса реформалар темаһын асты, шулай уҡ милицияның асыҡлыҡ мәсьәләһенә ҙур иғтибар бүлде. Аңлашылмаусанлыҡ проблемалары Эске эштәр министрлығының бик ябыҡ өлкә булыуынан килеп тыуҙы, тине Нурғәлиев, һәм уны үҙгәртергә маташып ҡаранылар.\n— Эске эштәр министрлығы әле булһа ярты йылға бер тапҡыр үҙенең коррупцион закон боҙоуҙары тураһында ил Президентына доклад яһаған берҙән-бер көс ведомствоһы булып тора, — тине Рәшит Ғүмәр улы. — Әгәр хеҙмәткәребеҙ хаталана икән, быны асыҡтан-асыҡ танырға һәм ғәфү үтенергә үҙеңдә көс табырға кәрәк. Быға тик көслө кеше генә һәләтле, һәм ихтирам яулауға, аңлашыуға башҡаса юл юҡ. Асыҡлыҡтың тәүге осоро ауыр булды, ләкин иманым камил, был курсты күптәр хуплай.\nЭске эштәр министрлығы башлығы ведомство структураһында 2012 йылда буласаҡ үҙгәрештәр хаҡында һөйләне. Атап әйткәндә, үҙгәрештәр мәғариф өлкәһенә лә ҡағыласаҡ: Эске эштәр министрлығының 23 юғары мәктәбенән 12 ҡаласаҡ, быға өҫтәп дүрт өҫтәмә белем биреү учреждениеһы, 14 филиал, алты суворов училищеһы.\nАвтор:Ольга Мортазина | фото: Олег Яровиков\nТеги:эске эштәр министрлығы


Стәрлетамаҡта Urambairam 3х3 заявка биреү кампанияһы старт алды.\n15 Июнь , 10:41\n"Уфимец" баскетбол клубының матбуғат хеҙмәте мәғлүмәте буйынса, Йәштәр көнө алдынан, 25 июндә, бөтә республиканан һәм яҡын өлкәләрҙән спортсылар Urambairam 3х3 турнирының финал этабы сиктәрендә Стәрлетамаҡта осрашасаҡ.\nUramBairam 3х3 - баскетбол турниры Башҡортостандың 50-нән ашыу ҡала һәм районын үҙ эсенә ала. Ярыштарҙы "Уфимец" баскетбол клубы ойоштора.\nСтәрлетамаҡ республиканың иң ҙур ҡалаларының береһе булғанға күрә, турнирҙың муниципаль этабы ҡалала бөтөн рсепубликанан иң күп ҡатнашыусыларҙы йыйҙы.\nФинал этабында ҡатнашыуға ғаризалар өс йәш категорияһында ҡабул ителә:\nЕгеттәр / ҡыҙҙар (12-15 йәш);\nИр-егеттәр / ҡатын-ҡыҙҙар (16-21 йәш);\nИр-егеттәр / ҡатын-ҡыҙҙар (22 йәш һәм унан өлкәнерәктәр).\nБынан алда "Урал аръяғы" Бөтә Рәсәй инвестиция һабантуйы барышында Urambairam 3х3 турнирҙың финал этабы 3 июндә Сибайҙа үтте.


Республиканың төп иҡтисадсылары Мәскәүҙә конференцияла булды // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nРеспубликаның төп иҡтисадсылары Мәскәүҙә конференцияла булды\n12:08, 4 марта 2011 Иҡтисад\nБашҡортостан Республикаһы Иҡтисади үҫеш министрлығы вәкилдәре Мәскәүҙә «Рәсәйҙә көйләү йоғонтоһон баһалауҙы индереү» Халыҡ-ара конференцияһында ҡатнашты.\nКонференция Бөтөн донъя банкы, «Стратегик эшкәртмәләр үҙәге» фонды, Рәсәй халыҡ хужалығы академияһы һәм РФ Президенты ҡарамағындағы Дәүләт Советы ҡатнашлығында РФ Иҡтисади үҫеш министрлығы етәкселегендә ойошторолдо.\nВедомствола хәбәр итеүҙәренсә, Башҡортостан Республикаһы Иҡтисади үҫеш министрлығынан конференция эшендә иҡтисади үҫеш министры урынбаҫары Евгений Маврин менән эшҡыуарлыҡты һәм конкуренцияны үҫтереү бүлеге начальнигы Гөлнара Юлсурина ҡатнашты.\nКонференцияла ике секция эшләне: «Рәсәйҙә көйләү йоғонтоһон баһалауҙы индереү» һәм «Көйләү йоғонтоһон баһалау: бизнес-берләшмәнең һәм дәүләттең үҙ-ара хеҙмәттәшлеге». Шулай уҡ «Рәсәйҙә көйләү йоғонтоһон баһалауҙы индереү буйынса артабанғы аҙымдар» темаһына урындағы һәм халыҡ-ара эксперттар ҡатнашлығында түңәрәк өҫтәл ойошторолдо.\nТеги: конференциялар, иҡтисади үҫеш


Республиканың таулы райондарында 10 градусҡаса йылытасаҡ // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nРеспубликаның таулы райондарында 10 градусҡаса йылытасаҡ\n14:41, 2 марта 2015 Йәмғиәт\nРеспубликаның таулы райондарында 10 градусҡаса йылытасаҡ Фото: Олег Яровиков\nӨФӨ, 2015 йыл, 2 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Розалиә Вәлиева/.\nБашҡортостандың таулы райондарында һауа температураһы 8-10 градусҡа тиклем йылытасаҡ. Был хаҡта Һамар — Өфө — Силәбе автомобиль магистрале идаралығы Гидрометеорология һәм тирә-яҡ мөхит мониторингы буйынса Башҡортостан идаралығы мәғлүмәттәренә һылтанып хәбәр итә.\n2 мартта көндөң аяҙлы-болотло, яуым-төшөмһөҙ булыуы көтөлә. Ел көньяҡтан, талғын. Һауа температураһы төндә 15-20 градус һалҡын, көндөҙ 2 градус һалҡындан 3 градусҡаса йылы буласаҡ, таулы райондарҙа 8 градусҡа тиклем йылытасаҡ.\n3-4 мартта республикала көндәрҙең аяҙлы-болотло, яуым-төшөмһөҙ булыуы көтөлә. Ел йүнәлешен үҙгәртеүсән, талғын. Һауа температураһы төндә 15-20 градус һыуыҡ, урыны менән ете градустан түбән, көндөҙ 1 градус йылынан 4 градусҡаса һалҡын, таулы райондарҙа 10 градусҡа тиклем йылы буласаҡ.