Ветеран – тәрбиә шишмәһе ул » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Ветеран – тәрбиә шишмәһе ул\nВетеран – тәрбиә шишмәһе ул 09.05.2018 // Йәмғиәт\nҮҙем дә ветерандар рәтендәмен, 1941 йылда, Бөйөк Ватан һуғышы башланғанда Ейәнсура районының Сәғит башланғыс мәктәбенең I класына уҡырға барҙым. Ауылдың ир-егеттәре Тыуған илде һаҡларға киткәс, колхоз эше беҙҙең кеүек малайҙар иңенә төштө: 1943 йылда, ун йәштә, колхоздың “ударниктары” исемлегендә инем. Ас-яланғас Бөйөк Еңеү көнөн ҙур түҙемһеҙлек менән көтә инек, тамағыбыҙ икмәккә туйыр, тигән ышаныслы өмөттә йәшәнем. Бәлки, шуғалыр ҙа Бөйөк Ватан һуғышы ветерандарына айырыуса йылылыҡ, оло ихтирам менән ҡарайым.\nШундайҙарҙың береһе – Хәсән Мәжитов. Ул 1923 йылда Күгәрсен районының Сәйетҡол ауылында тыуған. Булыр бала – бишектән, ти халыҡ. Хәсән Барлыбай улы тиңдәштәре менән уйнағанда ла үҙен өҫтөнөрәк тота йәки “командир” булырға тырыша. Әмәлгә ҡалғандай, ошо ролде бик оҫта һәм уңышлы башҡара, шуғалыр дуҫ-иштәре уны ихтирам иткән. Күрәһең, ошо сифат һәм ғәҙәт уға ғүмерлеккә йәбешкәндер, бөтә тормошо буйына ошо изге сифатты юлдаш итте.\nХәсән Мәжитов педагогик хеҙмәтен башланғыс кластар уҡытыусыһы булып башлай. Бала күңелле, мәктәп тормошон яратҡан кешегә был һөнәр ғүмерлеккә әйләнә, ул уҡытыусылыҡтан тыш үҙенең йәшәү рәүешен күҙ алдына ла килтермәй, тормош мәғәнәһен тап мәғарифта таба. Балаларға аң-белем, тәртип, йөрәк йылыһын биреп эшләп йөрөгәндә, 1943 йылда, Тыуған илде һәм Европаны фашизмдан ҡотҡарыу өсөн Бөйөк Ватан һуғышына китә. Яуҙың аяуһыҙ булыуын, ата-әсәләрҙең, һалдаттарҙың, балаларҙың үлеп ятыуын йәки ярҙам һорап саҡырыуҙарын үҙ күҙҙәре менән күрә, етем балаларҙың һоранып йөрөүҙәренә йөрәге әрней, тыны ҡыҫыла, һыҙлана. Ошондай ҡайғы-һағыштарҙы алып килгән дошманға нәфрәте көсәйә. Һуғыш яландарында үлем менән күҙмә-күҙ осрашҡанда ла Тыуған ил, балалар хаҡында уйлай һалдат, йәнен-тәнен йәлләмәй азатлыҡ яуларға тырыша. Хәҙер ҙә Бөйөк Ватан һуғышы тураһында һөйләгәндә үҙен тыныс тота алмай, тулҡынлана, хатта йөҙө үҙгәреп китә. Ошондай фажиғә ҡабатланмаһын инде, тип теләй ул.\nҺуғыштан ҡайтҡас та, Хәсән Барлыбай улы хеҙмәтен мәғарифҡа бағышларға тырыша. Ниһайәт, уның уй-теләге ҡабул була: ул Күгәрсен районында балалар йорто директоры итеп тәғәйенләнә. Һуғыш фажиғәләренең уртаһында йөрөгән, тормоштоң әсе-сөсөһөн күп татыған етәксе етем балаларҙы үтә яҡын күрә, уларға иғтибарлы булыуҙы тормош ҡағиҙәһе итеп ала. Уҡыусыларҙан һәм тәрбиәселәрҙән дә шуны талап итә, сөнки улар етемдәрҙең ата-әсәһен алмаштырыу вазифаһын башҡара. Хәсән Мәжитов балалар йортоноң матди базаһын нығытыу, уҡытыу-тәрбиәнең сифатын яҡшыртыу буйынса күп эшләй. Ул ваҡытта балалар йортонда тәрбиәләнеп, бөгөн иҫән-һау йәшәгәндәр директорҙы ихлас күңелдән хәтергә алып һөйләй. Улар ҙа бит хәҙер 70-80 йәште үткән. Ул етәкселек иткән балалар йорто республика кәңәшмәләрендә, йыйылыштарҙа гел генә ыңғай яҡтан телгә алына, уның эш тәжрибәһен өйрәнеп, эштә файҙаланыу тәҡдим ителә. Халыҡ араһында, балалар һәм педагогия коллективы алдында Хәсән Барлыбай улының абруйы бермә-бер күтәрелә, уны маҡтайҙар, эшенә һоҡланып ҡарайҙар. Хеҙмәт һөйгән кеше район етәкселәренә лә тынғы бирмәй. Уның мөмкинлектәрен башҡа өлкәлә лә файҙаланыу маҡсаты тыуа.\nБер көн партияның район комитетына саҡырып, уға бер колхозды ҡабул итергә тәҡдим яһайҙар. Хәсән Мәжитов баш тартып тормай, сөнки ул белә: әгәр райком тәҡдим итә икән, барыбер үтәлешен талап итәсәк. Шулай итеп, ул колхоз идараһы рәйесе булып китә һәм бик яҡшы эштәр башҡара. Әммә уны һаман мәғариф үҙенә тарта, арбай. Быны күреп торған етәкселәр уны район хакимиәтенең мәғариф бүлеге етәксеһе итеп билдәләй.\nУл ҡолас йәйеп эшкә тотона, көн-төн мәктәптәрҙән ҡайтып инмәй, сөнки ул киләсәк быуын яҙмышын ышанып уға тапшырыуын яҡшы аңлай. Һуғыш ветераны хәҙер ҙә үҙен иң бәхетле кеше итеп һанай, сөнки легендар шәхесебеҙ, халҡыбыҙҙың яратҡан һәм абруйлы ҡыҙы Фатима Мостафина апай, мәғарифты яҡшы белгән, уҡытыу-тәрбиә эшен үҙ елкәһендә татыған, һуғыш ветераны Сабир Йыһаншин министрлыҡты етәкләгәндә эшләне, улар менән йыш ҡына кәңәшләште. Сабир Йыһаншин (хәҙер уға – 94 йәш) әле лә Хәсән Барлыбай улына сәләмдәрен ебәреп тора.\nХәсән Мәжитов мәктәптәрҙең матди-техник базаһын нығытыуға, емерек биналарынан ҡотолорға, мәғарифты юғары белемле уҡытыусылар менән тулыландырыуға айырыуса иғтибар бирҙе. Колхоз-совхоз етәкселәре ныҡ ярҙам итте, сөнки улар йәш быуынды үҫтереүҙә мәктәптең ролен яҡшы аңлай ине. Шуға ла үҙ ауылында яңы мәктәп һалдырыуға ла ҙур иғтибар бирелде. Ғөмүмән, колхоз-совхоздар ул осорҙа бик күп белем усаҡтары төҙөнө. Хәсән Мәжитовтың эшлекле, оҫта ойоштороусы булыу һөҙөмтәһе лә оҙаҡ көттөрмәне – ул ваҡытта Күгәрсен районы тәүге тапҡыр республиканың күсмә Ҡыҙыл байрағын яуланы, мәктәптәрҙе яңы уҡыу йылына әҙерләү буйынса еңеүсе тип табылды, район мәғарифына дан өҫтәлде.\nӘлбиттә, һуғыштан һуңғы ауыр йылдарҙа мәғариф бүлеге мөдире булып эшләү еңелдән булманы: матур мәктәптәр төҙөү һәм етем балаларҙы белемле һәм тәртипле итеү кәрәк ине. Был вазифаны Хәсән Барлыбай улы саф намыҫы менән үтәне. Был изге эшкә ата-әсәләрҙе, тотош йәмәғәтселекте йәлеп итте. Ә быны абруй йөрөткән кеше генә башҡара ала, халыҡ мәғарифы дөйөм халыҡ хәстәрлегенә әйләнде.\nМин Хәсән ағай менән йышыраҡ осрашырға, мәғариф проблемалары тураһында күберәк һөйләшергә тырыша инем, сөнки уның менән һәр аралашыу оло һабаҡ булды, күп нәмәгә өйрәндем унан.\nТағы бер матур сифаты булды: ул бөгөнгө хәл менән сикләнмәне, мәғарифтың киләсәге тураһында ҡайғыртты. Үҙенә алмаш әҙерләүҙе оло бурысы итеп һананы. Шуға күрә республика кимәлендә үткән ҙур йыйылыштарға, кәңәштәргә үҙе менән һәр ваҡыт Сулпан Ғайсинды алып йөрөнө. “Минең урыныма ҡаласаҡ, районда мәғарифты етәкләүсе буласаҡ”, – тип йәшермәй әйтә торғайны. Ысынлап та, унан һуң күп йылдар мәғариф бүлеген Сулпан Ғайсин алып барҙы, бик күп яҡшы эштәр башҡарҙы ул, уның эшләү дәүерендә мәғариф йылдам үҫте, мәктәптәр дипломлы кадрҙар менән нығытылды.\nХәсән Мәжитов әле лә педагог булып ҡала, өйҙә ултырырға яратмай. Мәктәп, балалар тауышы уны үҙенә тарта. Әйткәндәй, балаларҙы яратыуы хатта ғаиләһенә лә күскән. Әлфиә Бәҙретдин ҡыҙы менән (ул да уҡытыусы) ете балаға, ейән-ейәнсәрҙәргә ҡарап һөйөнөп йәшәйҙәр, бөйөк ата-әсә исемен ғорурлыҡ менән йөрөтәләр.\nЭйе, Хәсән Барлыбай улы Мәжитов бөгөн абруйлы педагог ҡына түгел, ә мәғариф тарихын, мәғариф энциклопедияһын үҙендә һаҡлаусы оло шәхес булып тора. Әле Бөйөк Еңеү көнө алдынан һәр кем, һәр мәктәп уның менән осрашырға, Бөйөк Ватан һуғышы тураһында күберәк белергә тырыша, уның аша һуғыш фажиғәләрен йәш быуындарға еткерергә ынтыла, был ауырлыҡтың ҡабатланмауын теләй.\nӘ Хәсән Барлыбай улы ошо замандарҙың вәкиле, ваҡиғаларҙың тере шаһиты булараҡ бөтә һорауҙарға ла аныҡ яуап бирә, сөнки ул – бөтәһен дә үҙ башынан үткәргән, үҙ иңендә татыған оло абруйлы һуғыш һәм педагогия хеҙмәте ветераны.


"Советская Башкирия" гәзитенең мөхәррире Григорий Григорьевич Михеевты журналистар хөрмәт менән ҡыҫҡа ғына Гри-Гри тип йөрөттө. Был баҫма ошо исем менән илле йылдан ашыу донъя күрҙе - 1950 йылдың 15 сентябренән 2000 йылдың 31 декабренә тиклем. Әле был гәзит "Республика Башкортостан" исеме аҫтында сыға. Минең иҫәпләүҙәр буйынса ("Гәзит быуаты йылъяҙмаһы" китабында баҫылған), "Советская Башкирия" гәзитен ун мөхәррир етәкләне. Талантлы ҡәләм оҫтаһы, журналист Г.Г. Михеев был поста иң оҙаҡ эшләгән мөхәррир булғандыр, моғайын. Ул ун биш йыл дауамында баш мөхәррир булды - 1961 йылдан 1976 йылға тиклем. Икенсе мөхәррир Николай Петрович Каменев был "рекордҡа" саҡ-саҡ ҡына етә алманы - ул ун бер йыл мөхәррир булып эшләне.\nГригорий Григорьевич Михеев 1912 йылдың 12 ноябрендә Екатеринбург губернаһының Афанасьев ауылында тыуған. Ул һигеҙ йәшендә етем ҡала. Урал автомобиль-юл институтының эшселәр факультетын тамамлай. Урман сәнәғәтендә эшләй. Өс йыл Ҡыҙыл Армия сафында хеҙмәт итә. "Советская Башкирия" гәзите мөхәрриренең эшсе-крәҫтиән биографияһы шундай. Аҙаҡ ул "Омская правда" өлкә гәзитендә эшләй. 1939 йылда башлап яҙыусы журналист Башҡортостанға килә һәм республика гәзитендә эш башлай. Ул ваҡыттағы баҫма "Красная Башкирия" тип атала. Бында Григорий Михеев журналист быҫҡысын әҙәби хеҙмәткәрҙән алып бүлек мөдиренә тиклем үтә. Талантлы гәзитсегә Юғары партия мәктәбендә журналист белеме алыу мөмкинлеге бирелә. Уны тамамлағандан һуң Михеев Стәрлетамаҡ ҡала гәзите мөхәррире посында һәләтен күрһәтә. Аҙаҡ "Советская Башкирия"ға әйләнеп ҡайта. Бүлек мөдире, мөхәррир урынбаҫары булып эшләй, ә 1961 йылдан 1976 йылдың декабренә тиклем - мөхәррир.\nГригорий Михеев "Советская Башкирия" гәзитенең яуаплы баҫма булыуын аңлай. "Советская Башкирия" гәзите үҙенең башланғысын 1906 йылдың октябренән, Уралда большевиктарҙың тыйылған "Уральский рабочий" тигән беренсе гәзитенән ала бит. Рәсәйҙә күп революционерҙарҙың биографияһы "Уфимский листок", "Уфимский рабочий", "Вперед!", "Власть труда" кеүек гәзиттәр сығарыу менән бәйле. Александр Цюрупа, Алексей Свидерский, Людмила Сталь, Николай Брюхановты иҫкә төшөрөү ҙә етә...\nМихеев йыш ҡына иҫке гәзиттәр төпләмәһенә мөрәжәғәт иткән. Ул былай тигән:\n- Мин коллегаларымдың беренсе рус революцияһы йылдарындағы эшен, Совет власын нығытыу һәм урынлаштырыу өсөн көрәшен эҙмә-эҙлекле өйрәнергә теләнем. Гәзиттең һарғайған биттәре индустрияның беренсе төҙөлөш майҙандарындағы кәйлә һәм сүкеш һуғыуын, баҫыуҙарҙағы беренсе тракторҙарҙың гөрөлдәүҙәрен хәтерләтте. Өлкән коллегаларыбыҙ гәзит сығарыу өсөн күпме көс һалған.\nГригорий Григорьевич хыялланырға яратҡан:\n- Йыл артынан йыл үтә, беҙҙең хеҙмәт тураһында нимә әйтерҙәр, беҙҙән журналист эстафетаһын кем алыр? Улар, беҙҙең көндәрҙә сыҡҡан гәзиттәрҙе ҡарап, үҙҙәренең коллегаларын иҫкә алһындар һәм беҙҙең турала йылы һәм изге һүҙҙәр әйтһендәр ине...\nБеренсе сиратта бындай йылы һүҙҙәргә Г.Г. Михеев үҙе лайыҡлы. Ул редакцияның ижади коллективын тупланы, эш принциптарына, яуаплылыҡҡа дисциплинаға өйрәтте.\nНи өсөн уға "Беҙҙең Гри-Гри" тигәндәр һуң? Бына ни өсөн: Михеев кешегә ҡарата үҙенең йомартлылығы, кешелеклелеге һәм асыҡ күңеле менән айырылып торған. Шуға ла уны яратҡандар һәм хөрмәт иткәндәр.\nРедакцияла эштәр алға барған. 1969 йылда "Советская Башкирия" гәзитенең тиражы 200 мең данаға еткән. Әле республикала сыҡҡан бөтә гәзиттәрҙең тиражы был кимәлгә етә алмай. Дөрөҫ, бөгөн заман да башҡа.\nРедактор, редакцияла ныҡлы тыл булдырып, йыш ҡына ижади командировкаларға, хатта сит илгә сығыу, ә аҙаҡ сағыу материалдар менән гәзит биттәрендә сығыш яһау мөмкинлеге ала. Ул бер нисә очерктар һәм юл яҙмалар китабы авторы. Миндә уның "Дуҫлыҡ" һәм "БАМ" нефть үткәргес төҙөлөшө, ГФР-ға командировка, "Вперед" гәзите мөхәррире Людмила Сталь тураһында күләме буйынса ҙур булмаған очерктар китабы һаҡланған.\nГригорий Григорьевичты мин һуңғы тапҡыр Матбуғат йортонда күрҙем. Коридорҙа осраштыҡ. Ул минең тыуған яҡ буйынса сыҡҡан һуңғы китабымды маҡтап телгә алды. Журналистика ветеранынан бындай маҡтау һүҙе ишетеү минең өсөн ҡыуаныслы булды.\n1994 йылдың 16 июлендә "Советская Башкирия" гәзите редакцияһы хеҙмәткәрҙәре үҙҙәренең элекке шефы хаҡында хушлашыу һүҙен әйтте:\n"Республиканың билдәле журналисы, гәзитебеҙҙең элекке мөхәррире Григорий Григорьевич арабыҙҙа юҡ. Быға ышаныуы ҡыйын. Ул редакцияның телефон номерын йыймаясаҡ һәм "Советская Башкирия" гәзитенең үткән аҙнала сыҡҡан һандары буйынса бер һүҙ ҙә әйтмәйәсәк..."\nГригорий Григорьевич эшлекле һәм әүҙем кеше булды. Бөгөнгө көндә гәзит редакцияһында эшләүселәр Григорий Григорьевичҡа уның профессонализмы һәм тормош фәне өсөн тәрән рәхмәтле.\nГәзит уҡыусылар ҙа Григорий Григорьевичты хөрмәтләп иҫкә алырҙар, тип ышанам. Улар ҡәләм оҫтаһының очерктарын, репортаждарын, моғайын, хәтерләйҙер. Ул мөхәррир дәрәжәһенә еткәнгә тиклем редакцияның бөтә баҫҡыстарын үтә. Михеев мөхәррир булыуына ҡарамаҫтан, командировкаларға йыш сыҡты, ул гәзит биттәрен мауыҡтырғыс һәм мөһим материалдар менән байытты.


Башҡортостан коммунистары урыҫтар мәсьәләһен күтәрә. Әлбиттә, был инициативаның авторҙары улар түгел. КПРФ-тың\nБашҡортостан рескомы Мәскәүҙә үткән КПРФ Үҙәк Комитеты\nпленумында яңғыраған идеяларҙы үҙ төбәгендә күтәрҙе.\nРескомдың беренсе секретары Рифғәт Гарданов был пленумда ҡатнашты. Унан әйләнеп ҡайтҡас, үҙ фекерҙәштәрен\nГеннадий Зюгановтың "Күп милләтле Рәсәйҙең рухи берҙәмлеге нигеҙе булараҡ, урыҫ мәҙәниәтен яҡлау буйынса\nпартияның бурыстары тураһында" докладының төп положениелары менән таныштырҙы.\nКПРФ-тың йөҙҙән ашыу йыллыҡ тарихында тәүге тапҡыр урыҫтар мәсьәләһе шундай киң аспектта ҡуйыла. Был мәсьәләне хәҙер коммунистар ғына күтәрмәй. Бөтә донъя урыҫ соборҙарында мәсьәлә бик ентекле тикшерелде.\nБөтә донъя күҙ алдында бөйөк милләт юғала. Өс океан араһында мөһабәт дәүләт төҙөгән, йөҙәрләгән башҡа халыҡтарҙы берләштергән, уларҙы ҡырылып бөтөүҙән һаҡлап\nалып ҡалған халыҡ юғалыуға дусар.\nРадикаль "демократтарҙың" сәйәси кулуарҙарында, Ер йөҙөндә урыҫтар 50 миллиондан ашмаҫҡа тейеш, тип йәшерен\nраҫлана. Нефть-газ торбаларын, алмас ятҡылыҡтарын хеҙмәтләндереү һәм Рәсәй урмандарында ағас эшкәртеү өсөн\nтап ошо тиклем урыҫтар етәсәк.\nБыл план - буш хыял түгел. Был Рәсәйҙә йыл һайын миллионлаған кешенең ғүмерен ҡыйып тормошҡа ашырылған\nстратегия. Һуңғы 15 йылда ил 10 миллиондан ашыу кешеһен юғалтты, шуның 9,5 миллионы - урыҫтар. Рәсәйҙең төп халҡын\nрациональ, аңлы рәүештә, даими ҡырыу бара.\nНи өсөн урыҫ халҡы "яңы донъя ҡағиҙәһе" авторҙарына ярамай башланы? Был аңлашыла. Урыҫ мәҙәниәте, бигерәк тә\nәҙәбиәте - донъя гуманизмының юғары нөктәһе. Ул нигеҙе буржуазияға ҡаршы булыуы менән бөтә донъя мәҙәниәттәренән айырылып тора. Пушкиндан башлап, урыҫ әҙәбиәте халыҡсанлыҡ байрағын юғары тотто. Ул һәр ваҡыт милләткә хас "кем ғәйепле һәм нимә эшләргә?" тигән һорауҙар ҡуйҙы. Бөгөн, илдә капитализм реставрацияһы менән, был һорауҙар, һис ҡасан булмағанса, хәүефле һәм актуаль яңғырай.\nХәҙер хатта урыҫ теленең үҙенә лә вәхшиләшеү ҡурҡынысы\nянай. "Труд", "любовь", "целомудрие", "совесть", "стыд" кеүек күп төшөнсәләр унан баҙар лексиконы һәм жаргондар баҫымы аҫтында ҡыҫырыҡлап сығарыла. 2007 йыл Рәсәй Президенты Владимир Путин тарафынан Урыҫ теле йылы тип\nиғлан ителде, ләкин был турала бик аҙҙар белә, һәм бер ниндәй ҙә ысын мәғәнәһендә системалы аҙымдар яһалмай.\nИл тарихы аяуһыҙ боҙоп күсереп яҙыла. Ул туҡтауһыҙ тоталитаризм, көсләү һәм ҡоллоҡ тарихы итеп бирелә. Ә бит халыҡ йәшәй. Йәшәй икән, тимәк, уның тарихы, мәҙәниәте һәм теле яҡлана. Үҙенең милли үҙенсәлеген юғалтып, ул үҙенең йәшәүенә ҡурҡыныс янауын тоймай башлай.\nВатан рухилығының тарихи сығанағы, ергә, тәбиғәткә, коллектив хеҙмәткә, ғаиләгә, ата-олатайҙар ғөрөф-ғәҙәттәренә\nһәм йолаларына һөйөү һәм ихтирам кеүек, йәмғиәтебеҙ ҡиммәттәрен һаҡлаусы урыҫ ауылы ҡот осҡос хәлдә. Төп тарихи өлкәләрҙә халыҡ ысын мәғәнәһендә ҡырылып бөтөп бара. Һуңғы 13 йылда һәр биш ауылдың икәүһе, бөтәһе 16 мең ауыл юҡҡа сыҡты.\nХалыҡты арзан сит ил суррогаттары менән эскелеккә һалыштырыу тураһында әйтеп тораһы ла юҡ. Ҡайһы бер өлкәләр халҡы өстән бер өлөшкә кәмене.\nУрыҫ милләтенән булмаған халыҡтың бер ниндәй проблемаһы юҡ, тип әйтеп булмай. "Үҙгәртеп ҡороу" эҙемтәләренән бик күптәр яфа сигә һәм ярҙамға мохтаж. Әммә бөгөн иң мөһиме - урыҫ халҡын, уның рухилығын һәм мәҙәниәтен тергеҙеү. Әгәр урыҫ халҡы тәбиғи тартыу көсө булараҡ йомшарһа, был Рәсәй дәүләтендә йәшәгән бер халыҡҡа ла бәхет һәм именлек килтермәйәсәк. Уларҙың яҙмышы урыҫтар яҙмышы менән тығыҙ бәйле. Дәүләтте барлыҡҡа килтереүсе халыҡ көсһөҙ булырға тейеш түгел.\nҺәр халыҡ - үҙ иленең патриоты. Ул уны ярата, уның менән\nғорурлана. Уның уңышһыҙлыҡтары өсөн борсола һәм үҙен мәнфәғәттәре, тарихи тамырҙары уртаҡ булған бер ғаилә ағзаһы итеп тоя. Урыҫ мәҙәниәтен тергеҙеүҙең тәүшарттары - иң элек, халыҡ өсөн ата-олатайҙарыбыҙҙың ҙур мәҙәни мираҫын һаҡлау һәм еткереү. Тарихи ҡомартҡыны, православие мәҙәниәтен, халыҡтың дингә, изге урындарға һәм\nйолаларына ихтирамлы ҡарашын яҡларға һәм тергеҙергә кәрәк.\nИл тормошоноң бөтә өлкәләрен криминаллаштырыуға ҡаршы\nкүтәрелергә кәрәк. Рәсәйҙә йылына 60 мең граждан үҙенә-үҙе ҡул һала - был тотош бер ҡала халҡы. Илдә дүрт миллионға яҡын наркоман, 2,5 миллион эскесе, ике меңгә яҡын кеше "уйын ҡомары" менән яфалана. Йыл һайын ике миллион аборт\nӘхлаҡ һәм мәҙәниәтте аяҡҡа баҫтырырға, урыҫ телен яҡларға кәрәк. Халыҡтың традицион ҡиммәттәренә, быуаттар буйына килгән изге нәмәләренә таянмайынса, Рәсәйҙең урыҫ\nһәм башҡа бөтә халыҡтарының иҡтисади, социаль, сәйәси хоҡуҡтарын һәм мәнфәғәттәрен тәьмин итмәйенсә тороп, милләтте тергеҙеп булмай.


ЙӘШЛЕГЕМӘ КӘҢӘШ БИРӘ АЛҺАМ...\n18 Февраль , 23:00\nЙоҡо, тамаҡ туймауҙан ҡаҡ һөйәккә ҡалып, ирҙән туҡмалып йәшәлгән. Ә бит бөткән нервыны ҡайтарып булмай...\nКисә һеҙҙең сайтта “Еңеллек биргән кәңәш” тигән яҙманы уҡыным да уйланып ултырҙым. Ысынлап та, үҙеңде яратып йәшәр кәрәк шул. Әле килеп 60 йәште үткәс ошо хаҡта тәрән уйланам. Кеше ни әйтер тип тә йәшәнем. Беҙҙең быуынды “Кешенән оял”, “Әҙәм көлдөрөп йөрөмә” тип ҡырҡ урындан тыйып үҫтерҙеләр. Бер яҡтан дөрөҫ һымаҡ та... Кешенән оялып, кәмһетелеп булһа ла йәшәнек, айырылманыҡ бит... Әммә кире яғы ла бар. Үҙ ғүмереңде кеше өсөн йәшәгән һымаҡ.\nИртә кейәүгә сыҡтым. Ауылда ҡәйнәм менән торҙоҡ. Күрмәгәнде күрһәтте. Яңы ғына бәпәй тапҡан ваҡыт. Илаҡ ине балам. Төнөн йоҡо туймай. Белдекһеҙлекме, уңайһыҙланыумы, бала менән ваҡыт тапмаумы – барыһы ла булғандыр, асыға инем. Ул ваҡытта магазин тулып төрлө һый ҙа ятманы, аҡса ла булманы. Ҡәйнәм тауыҡтың йомортҡа һалыуын көтөп кенә торғандай ҡыланды. Шунда уҡ ояларҙан йыйып ала ла магазинға тапшыра ине. Ул бер ҡайҙа китһә, унан алда өлгөрөргә тырышып, тиҙ генә йомортҡа алып бешереп ашаған саҡтар ҙа булды.\nБала аҡсаһын да үҙе юлланы ла үҙе ҡулланды. Яҙһаң күп инде. Улын да ҡаршы ҡотортоп туҡмата ине. Әммә нисектер түҙгәнмен.\nУйлап ҡараһаң, ул саҡта бит беҙ яңы 20 йәште тултырған ине. Ҡәйнәм 50-гә лә етмәгән булған. Ләкин ниңәлер таң менән уятып, әрләп эш ҡуша ине. Балалы кеше йоҡлаһын, төнө буйы сабыйы менән була бит, тип ниңә йәлләмәгән икән?\nЙоҡо, тамаҡ туймауҙан ҡаҡ һөйәккә ҡалып, ирҙән туҡмалып йәшәлгән. Ә бит бөткән нервыны ҡайтарып булмай... Бөгөн йәш Зиләгә өндәшеп, кәңәш биреп булһа, кейәүгә сығырға ҡабаланма, һөнәр ал, тиң булырҙай аҡыллы йәр тап, ҡәйнәңдән айырым йәшә, үҙеңде ярат, ғүмер бер генә, кәмһетелеп йәшәмә, нервыңды, һаулығыңды һаҡла тиер инем...\nҠалайтаһың, үткән үткән инде, балалар ҙурайҙы, үҙ ғаиләләре бар. Уларға ҡыҫылмайым. Бәхет кенә теләйем...\nСәләм менән Зилә апайығыҙ.


Башҡортостанда сәк-сәктән ҙур шыршы бешерәләр // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда сәк-сәктән ҙур шыршы бешерәләр\n13:58, 7 декабря 2017 Йәмғиәт\nБашҡортостанда сәк-сәктән ҙур шыршы бешерәләр Фото: Олег Яровиков\nЯңы йыл алдынан баш ҡалалағы ҙур сауҙа-күңел асыу үҙәктәренең береһендә 10 декабрҙә сәк-сәктән шыршы бешерәләр. Ризыҡты теләгән һәр кем тәмләп ҡарай ала.\nҒәҙәти булмаған шыршыны ҡунаҡтар, эстрада йондоҙҙары шәкәр пудраһы, топпингттар һәм башҡа тәм-том менән биҙәй. Был турала «Башинформ» агентлығына республиканың Сауҙа һәм ҡулланыусылар хоҡуғын яҡлау буйынса дәүләт комитетынан хәбәр иттеләр.\nСәк-сәктән шыршы өсөн 200 килограм он, 360 йомортҡа, 50-шәр килограмм шәкәр һәм бал, 50 литр үҫемлек майы, 8 килограмм иретелгән май кәрәк.\nБайрамда опера йырсыһы, Рәсәйҙең атҡаҙанған артисы Геннадий Родионов, танылған автор-башҡарыусы, пародиясы Александр Лынник, һәм, әлбиттә, Ҡыш бабай һәм Ҡарһылыу сығыш яһай.\nОйоштороусылар — «bUffet» рестораторҙар клубы билдәләүенсә, шыршы рәүешендәге сәк-сәк символик мәғәнәле Яңы йыл өҫтәленең биҙәге булып тора. Бындай һый илебеҙҙәге мосолман халҡының ҡунаҡсыллығын, ғаилә ҡиммәттәрен һәм йолаларын күрһәтеүгә йүнәлтелгән.\nБайрам көндөҙгө сәғәт 4-тә башлана.\nТеги: Яңы йыл, сәк-сәк, рекорд


Материалы за Март 2017 года » "Урал" гәзите\n31-03-2017, 14:57 / ---\nСудьялар ҙа йырлай\nРеспубликала судьялар һәм суд аппараты хеҙмәткәрҙәре араһында Башҡортостан Республикаһының суд системаһы барлыҡҡа килеүенә 95 йыл тулыуға арналған “Фемида таланттары” үҙешмәкәрҙәр конкурсы бара. Сараны Башҡортостан Республикаһы судьялары советы, Юғары Суды, Суд департаменты идаралығы берлектә ойоштора. Ул үҙешмәкәр сәнғәтте таратыу, суд системаһында эшләгәндәрҙең ижади кѳс-ҡеүәтен үҫтереү, һәләтен асыу маҡсатында үткәрелә. Ошо көндәрҙә Сибай ҡалаһында “Фемида таланттары” конкурсының дүртенсе этабы үтте. Унда Белорет, Күгәрсен район-ара судтары, Сибай ҡала суды, Әбйәлил һәм Йылайыр район...\n31-03-2017, 14:55 / ---\nЕгәҙе ағинәйҙәре берләште\nРайонда Ағинәйҙәр ҡорон ойоштороу 2013 йылда башланғайны. Хәҙер ул 14 ауылдың ағинәй ойошмаһын берләштерә. Район ағинәйҙәре эше тураһында Ағинәйҙәр ҡоро етәксеһе Зилә Абзалова урындағы ҡоролтай Башҡарма комитетының отчет йыйылышында сығыш яһап, ағинәйҙәрҙең башҡарған эштәре, пландары тураһында һөйләгәйне. Зилә Минһажетдин ҡыҙының сығышынан һуң, ауылы, милләте өсөн янып-көйөп йөрөгән, һәр башланғысты күтәреп алған Булат Абдулхаҡ улы Яныбаев та Егәҙе ҡатын-ҡыҙҙарын бергә туплап, ағинәйҙәр ойошмаһы булдырыу уйы менән илһамланып, дәртләнеп ҡайтты. Эште оҙаҡҡа һуҙмай, Егәҙе ауыл биләмәһендә...\n31-03-2017, 14:54 / ---\n«Хәүефһеҙ Интернет» яҡлыбыҙ\nБөгөн Интернет селтәре менән файҙаланмаған, уның турала ишетмәгән бер генә кеше лә юҡтыр. Тик, бер рәхәттең бер михнәте булған кеүек, Интернеттың да файҙалы ла, зыянлы ла яҡтары күп. Барыһы ла уның менән дөрөҫ файҙаланыу ҡағиҙәләрен белеп етмәй әле, Интернет мутлашыусылары ла йоҡлап ятмай, уңайлы мәлде файҙаланып, мәкерле эшен ҡыла. Шуның өсөн бында ла алтын урталыҡты табып, һәр нәмәлә сама белеп, дөрөҫ эш итергә кәрәк. Глобаль донъя мәғлүмәте менән балалар файҙаланғанда айырыуса һаҡ булыу, уларҙы бар яҡлап та контролдә тотоу талап ителә, сөнки бының етди эҙемтәләргә килтереүе ихтимал....\nЯҙғы боҙға ышанма!\nЯҙын боҙ йоҡара, тығыҙлығын юғалта һәм һеҙҙең өсөн хәүеф сығанағына әйләнә. Көндән-көн нығыраҡ ҡыҙҙырған ҡояш нурҙары аҫтында ул тиҙ ирей. Шулай уҡ уның тиҙ йоҡарыуына көслө һыу ағымы ла сәбәпсе була. Көн һайын нығыраҡ ыуала, бутҡаға әйләнә. Тап шуға ла бындай боҙ өҫтөнән йөрөү ҙур хәүеф тыуҙыра....\n29-03-2017, 16:40 / ---\nВ Башкирии появилась очередная финансовая пирамида\nУ печально известной финансовой пирамиды «Древпром» появился «преемник». Компания «Древпром-онлайн», как и ее предшественник, предлагает жителям республики погасить кредиты. В основной группе риска — бывшие клиенты «Древпрома». На их телефоны приходят смс-сообщения с обещанием возместить все убытки и вернуть старые долги. О том, как распознать финансовую пирамиду, какие уловки чаще всего используют злоумышленники и к кому обращаться за помощью, если вас обманули, читайте в материале ИА «Башинформ»....\n28-03-2017, 12:33 / ---\nҠумыҙ моңдарына ялғаналыр, һауалағы бөркөт саңҡыуы\nШығай күп тармаҡлы ауыл клубында башҡорттоң милли ҡоралы - ҡумыҙҙың бәҫен күтәреү, пропагандалау, үҫтереү маҡсатында тәүге тапҡыр “Ауаз” ҡумыҙ- сылар һәм өзләүселәр район конкурсы үтте. Күп тармаҡлы ауыл клубы, Инйәр район мәҙәниәт йорто, район мәҙәниәт идаралығы ойошторған бәйгенең бәрәкәтле Шығай ерендә үткәрелеүе лә осраҡлы түгел. Борон-борондан Шығай үҙенең ҡурайсылары менән генә түгел, ә ҡумыҙсылары менән дә дан тотҡан ауыл. Тотош ғаилә ансамблен тәшкил иткән Үҙәнбаевтар ғаиләһе республика кимәлендә лә киң билдәлелек яуланы. “Ғаилә мозаикаһы” республика конкурсында Нуретдиновтар...\n28-03-2017, 12:32 / ---\nУҡыусылар һөнәр һайлай\nБелорет медицина колледжында Асыҡ ишектәр кѳнѳ үтте. Унда Белорет район-ҡалаһынан, Учалы, Магнитогорск ҡалаларынан 120 абитуриент ҡатнашты. Медицина колледжы директоры Азат Хамматов уҡыу йорто менән таныштырһа, уҡытыу эше буйынса бүлек мөдире Алексей Оглобличев уҡыу процесы тураһында һѳйләп үтте. Үҙәк район клиник дауаханаһының баш медсестраһы Людмила Козлова медицина колледжын тамам- лаусыларҙың киләсәктә ҡайҙа эшкә урынлаша алыуы тураһында әйтеп китте. Ҡабул итеү комиссияһы секретары Людмила Кваснина уҡыуға ҡабул итеү шарттары менән таныштырҙы....\n28-03-2017, 12:31 / ---\nЕгәҙеләр саңғыла уҙышты\nСағыу март кѳнѳндә Егәҙе ауылында Ике тапҡыр Социалистик Хеҙмәт Геройы Василий Дмитриевич Наумкин иҫтәлегенә һәм ҡышҡы миҙгелде ябыуға арналған саңғы ярышы үтте. Сарала 7 йәштән алып 60 йәшкә тиклемге саңғы һѳйѳүселәр ҡатнашты....\n28-03-2017, 12:30 / ---\nҠалала экология өлкәһендәге закон проекттарындағы үҙгәрештәр менән таныштырыу өсөн өйрәтеү семинары уҙҙы. Унда район һәм ҡаланың төрлө милектәге предприятие, ойошма һәм прокуратура вәкилдәре, Иҡтисад һәм хоҡуҡ институтының сығарылыш студенттары, юристар ҡатнашты. Закондарҙың йыш үҙгәреп тороуына хәҙер барыһы ла өйрәнеп бөттө. Экология өлкәһендә лә бындай үҙгәрештәр йыш була, ә инде һуңғы ике-өс йылда улар айырыуса күбәйҙе. Иҡтисад, социаль өлкәләргә туранан-тура бәйле булғанлыҡтан, бындағы үҙгәрештәрҙе белеү предприятие һәм ойошма етәкселәренә, эшҡыуарҙарға ла мөһим һанала....\n24-03-2017, 15:24 / ---\nБер йәйҙә ѳйлѳ булды\n2016 йылдың 1 ғинуарына ҡараған тѳндә Үҙәнбаш ауылында янғын сыға. Һѳҙѳмтәлә ике ғаилә урамда ҡала. Зыян күреүселәр араһында 80 йәшлек Нәсиха Баязит ҡыҙы Нәбиуллина ла була. Нәсиха Баязит ҡыҙы бик теремек, уңған инәй. Беҙ уның менән алдан да таныш инек. Уның тормош юлы еңелдән булмай, хаҡлы ялға сыҡҡансы Белорет леспрохозының Үҙәнбаш участкаһында иретеп йәбештереүсе булып эшләй. Кеше килеп эшләр, тип кѳтѳп ултырырға ѳйрәнмәгән ул, 80 йәштә лә үҙе утын бысып, берәүгә лә бәлә һалмай йәшәргә күнеккән. Берҙе редакцияға килеп, Рәсәй Президенты Владимир Путинға пенсиям бәләкәй тип хат яҙыуы...


Райондарҙа баҫыу эштәренә арналған кәңәшмәләр уҙа - GTRK.TV — Новости Уфы и РБ\nРайондарҙа баҫыу эштәренә арналған кәңәшмәләр уҙа\nОшондай һөйләшеүҙәр Әбйәлилдә, Балтаста үтте. Сираттағы “Баҫыу көнө” форумы хәҙер Дыуанда буласаҡ. Тик төбәктәрҙә кооперативтар бер юлы өс йүнәлештә эш алып барырыға мәжбүр. Мал аҙығы әҙерләү, ураҡ һәм ужым культураларын сәсеүҙең бергә тура килеүе өҫтәмә көс талап итә.\n18 августа Республиканың тағы ла 24 районында ғәҙәттән тыш хәл режимы иғлан ителде\n18 августа Генераль йыйыштырыу


Электр селтәре ҡорамалдары сафтан сыҡһа кемгә мөрәжәғәт итергә?\nКүптән түгел 2019 йыл йомғаҡтары буйынса ҡалабыҙҙың иң яҡшы хеҙмәткәрҙәре тәбрикләнде. Улар араһында Сибай электр селтәрҙәре йәмғиәтенең электр селтәрҙәрен бүлеү ҡорамалдарын ремонтлау бүлегенең 5-се разрядлы иртеп йәбештереүсеһе Рәйес Мөҙәрис улы Ирмәков та бар. Уға ҡала Советының Почет грамотаһы бирелде.\nРәйес Мөҙәрис улы Ирмәковтың Сибай электр селтәрҙәре йәмғиәтендә хеҙмәт юлын башлауына быйыл 28 йыл тула. Тырыш хеҙмәткәрҙең һәр көнө сафтан сыҡҡан ҡорамалдарҙы ремонталау менән үтә. Иретеп йәбештереү аппараттарының плазма, ҡул һәм башҡа төрҙәре менән етеҙ эшләй. Сибай электр селтәрҙәре йәмғиәтендә аргон иретеп йәбештереү эшен тәүгеләрҙән өйрәнеүҙе лә тап Рәйес Мөҙәрис улына тапшырыуҙары ла юҡҡа түгел. Сөнки хеҙмәткәрҙәренең тырышлығын, һәр эшкә яуаплы ҡарауын күреп йөрөгән етәкселәр уға ышанысын белдерә, ихтирам итә, һәр эште уның менән кәңәшләшеп эшләй.\nРәйес Мөҙәрис улы тормош иптәше Гөлшат Мөхтәр ҡыҙы менән ике бала тәрбиәләп үҫтергән. Ҡыҙҙары Әлиә Сибай күп тармаҡлы политехник колледжын тамамлап, эшләп йөрөй. Улдары Рәзиф ҡаланың 1-се урта дөйөм белем биреү мәктәбенең 9-сы класында белем ала.\n—Бөгөнгө хеҙмәт баҙары эшсе кадрҙар талап итә. Ниңәлер йәштәр теоретик белем алыуға ынтыла. Практик тәжрибә булмағанлыҡтан эшкә урынлаша алмай, хеҙмәт баҙарында юғалып ҡала. Шуға күрә буласаҡ һөнәрҙәрен уйлап һайлаһындар ине. Мин үҙ һөнәрем менән бик ҡәнәғәт. Эшемде яратып башҡарғанғамы йылдар уҙғаны, ярайһы тәжрибә туплап өлгөрөүем һиҙелмәй ҙә ҡалды,—ти ихлас йылмайып Рәйес Мөҙәрис улы Ирмәков.\nЭлектр селтәре ҡорамалдарын сафта тотоу, ремонталау эше еңелдәрҙән түгел, әлбиттә. Бында яуаплылыҡ та, тырышлыҡ та, етеҙлек тә кәрәк. Үҙ һөнәренең оҫтаһы булған Рәйес Мөҙәрис улына һаулыҡ һәм именлек теләйбеҙ!


Ялған справка сирҙән һаҡламай\n27 Июль 2021, 16:00\nСер түгел, коронавирусҡа күмәк вакцинация уҙғарыуға күптәр ҡаршы. Хатта уны яһатыу, яһатмау тәңгәлендә мутлыҡ осраҡтары теркәлә башланы. Прививка яһатыу тураһындағы ялған справка нимә менән хәүеф тыуҙыра? Тулыраҡ сайтта.\nАсыҡ сығанаҡтар хәбәр итеүенсә, Рәсәй эске эштәр министрлығының Башҡортостан буйынса бүлеге вакцинация үтеү тураһында ялған справкаларға бәйле 30 енәйәт эше асҡан. Тап ошондай ялған справкалар йәмғиәттә низағ тыуҙыра. Әгәр ҙә шундай ялған танытмалы кеше коронавирус сире йоҡтороп, һөҙөмтәлә вафат булһа, һәр кемдә вакцина беҙҙе ауырыуҙан һаҡламай тигән фекер тыуа. Мутлыҡ осраҡтары Башҡортостанда ғына түгел, Рәсәйҙең бөтә төбәктәрендә лә киң таралған. Ошонан сығып сит илдәр беҙҙең ил өсөн сиктәрен яба ла инде. Дөйөм алғанда, бындай алдаҡ осраҡтары яҡшылыҡҡа илтмәй. Мутлыҡҡа барыусыларға үҙ намыҫы алдында ғына түгел, закон алдында ла яуап бирергә тура киләсәк.\n--Әлеге ваҡытта Сибай ҡалаһында яһалма справкаларға бәйле мутлыҡтар теркәлмәгән. Дөйөм алғанда ялған документтар менән эш итеүселәр Рәсәй Федерацияһы енәйәт кодексының 327-се статьяһына ярашлы яуапҡа тарттырыла. Йәғни ялған документтар яһау, уларҙы әйләнешкә индереү, атап әйткәндә дәүләт наградалары, штамп, мисәт, бланк, вакцинация тураһында справка эшләгән өсөн максималь язаға дусар булыу – 2 йылға ҡәҙәр иректән мәхрүм ителеү мөмкин. Ялған документ һатыусыларҙың хеҙмәттәре менән ҡулланыусылар иһә 1 йылға ҡәҙәр иркен юғалтыуҙары ихтимал, -- ти Рәсәй эске эштәр министрлығының Сибай ҡалаһы буйынса дознание бүлегенең өлкән дознавателе Илдар Исхаҡов\nПандемия осоро сикләүҙәрен урап үтергә теләп ялған сетификат биргән медицина хеҙмәткәре генә түгел, уны алыусы кеше лә яуапҡа тарттырыла. Ошонан сығып та күп кенә ерҙәрҙә прививкаһыҙ йәмәғәт урындарына барыу, эшкә урынлашыу ауырлаша. Әлеге ваҡытта Сибай ҡалаһында иммунизация башланған алып 10 меңгә яҡын кеше коронавирусҡа ҡаршы прививка яһатҡан.\nФото: асыҡ сығанаҡтарҙан.


Республика Президенты реконструкциянан һуң асылған Спорт һарайын тикшерҙе // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nРеспублика Президенты реконструкциянан һуң асылған Спорт һарайын тикшерҙе\n11:26, 12 ноября 2012 Йәмғиәт\nЙома, 9 ноябрҙә, Башҡортостан Республикаһы Президенты Рөстәм Хәмитов реконструкциянан һуң асылған Өфөнөң Спорт һарайын тикшерҙе.\nРөстәм Зәки улы яңы матбуғат үҙәгендә булды, боҙ аренаһын ҡараны.\n— Өфөнөң Спорт һарайы 45 йыл элек төҙөлгән. Бындай ҙур ремонт тәүгә үткәрелде, — тип билдәләне Президент. — «Башнефть» компанияһы ваҡытында ҙур ярҙам күрһәтте. Шуға күрә әлеге компания етәкселәренә оло рәхмәтемде белдерәм. Улар 400 миллион һумға яҡын ресурстар таба алды. Эштәр тиҙ башҡарылды: туғыҙ ай эсендә Спорт һарайының яңы варианты булдырылды. Башҡарылған эштәрҙең сифаты барлыҡ спортсыларҙы ла ҡәнәғәтләндерер, тип уйлайым.\nРеспублика Президенты билдәләүенсә, яңы Спорт һарайының боҙон алдағы ваҡытта донъяның йәштәр командалары ғына түгел, ә 2013 йылдың февралендә VI Ҡышҡы халыҡ-ара балалар уйындары барышында йәш спортсылар ҙа һынап ҡараясаҡ. Бынан тыш, Өфөлә өлкәндәр араһында ла донъя чемпионатын үткәреү хаҡында уйларға була, тине Рөстәм Хәмитов.\nТеги: хоккей,спорт һарайы,реконструкция,бр президенты


Республикабыҙ тәбиғәтенең һәр мөйөшө үҙенсә матур\nУрман-тауҙар, йылға-күлдәре менән Ҡариҙел районы ла был исемлектә айырым урын алып тора.\nБыл яҡта йәшәүселәр район үҙәге тирәләй матурлыҡты бейек тау башынан ҡарап тороу мөмкинлеге алды.Тәбиғи таштарҙан ғына эшләнһә лә, күҙәтеү майҙаны үҙе бер архитектура ансамбленә тиң. Ҡариҙел урмандарына, Павловка һыу һаҡлағысы даръяларына 140 метр юғарылыҡта тороп һоҡланырға була хәҙер. Хакимиәт башлығы Илдар Ғарифуллин әйтеүенсә, күҙәтеү майҙаны оло яуаплылыҡ та өҫтәй, ҡарар күҙгә матур булһын өсөн Ҡариҙелде, уның тирә яғын төҙөкләндереү эштәре киң йәйелдереләсәк.\nҠариҙел халҡы Республика көнө алдынан тағы ла бер ҙур бүләк алды.Тау башындағы йәштәр биҫтәһен район үҙәге менән тоташтырыусы тротуар туризм эшмәкәрлеген тағы ла йәнләндерәсәк. Был юлды хәҙер «Сәләмәтлек һуҡмағы»тип йөрөтәләр. Ул төндә лә уңайлы булһын өсөн, яҡтыртылған. Ел-ямғырҙан һаҡланыу өсөн маршруттың ҡап уртаһында будка ҡуйыласаҡ. Байрам тантаналарына Ҡариҙелдәргә ҡунаҡҡа иҡтисади үҫеш министры Сергей Новиков килде.


Эҫелә үҙеңде тотоу ҡағиҙәләре\nБашҡортостанда эҫе көндәр башланды. Бындай һауа торошо башҡа эҫе ҡабыу хәүефе менән янай. Эҫе ҡабыуҙың билдәләре: тән тиреһе ҡыҙара, лайлалы тиресәләр ҡорой, ныҡ һыуһата, шулай уҡ аңды юғалтырға мөмкин.\nБашҡортостанда эҫе көндәр башланды. Бындай һауа торошо башҡа эҫе ҡабыу хәүефе менән янай. Эҫе ҡабыуҙың билдәләре: тән тиреһе ҡыҙара, лайлалы тиресәләр ҡорой, ныҡ һыуһата, шулай уҡ аңды юғалтырға мөмкин. Әгәр бындай хәл була ҡалһа, тәнде һыуытырға: күләгәлә ултырырға, аҡрын ғына күп итеп һыу эсергә кәрәк.\nМедиктар эҫелә үҙеңде тотоу ҡағиҙәләрен иҫкә төшөрҙө. Тәү сиратта физик әүҙемлекте кәметеү һәм һыу эсеүҙе арттырыу зарур. Шуның менән бергә алкоголь, айырыуса ҡаты спиртлы эсемлектәр эсмәҫкә кәңәш ителә.\nҠояш ныҡ ҡыҙҙырған осорҙа — көндөҙгө сәғәт 12-нән 4-кә тиклем бина эсендә ҡалыу яҡшыраҡ.\nКейем һайлағанда еңел һәм тәбиғи туҡымаларға өҫтөнлөк бирергә, баш кейемдәренән баш тартмаҫҡа кәрәк.\nТуҡланыу хаҡында һөйләгәндә, табиптар рациондан майлы һәм ауыр, шулай уҡ татлы ризыҡтарҙы алырға һәм йәшелсә-емеш ашарға тәҡдим итә.\nТағы ла бер мөһим мәл – һауаны вентиляторҙар һәм кондиционерҙар ярҙамында һыуытыу. Улар менән бик һаҡ файҙаланыу зарур: һауа ағымы кешегә өрмәҫкә тейеш. Кире осраҡта сирләп китергә мөмкин.\nБашгидрометүҙәк мәғлүмәттәре буйынса, бөгөн, 26 июндә, көндөҙ термометр бағанаһының 31 градусҡа күтәрелеүе көтөлә.


Консерванттарҙы ҡалаҡлап һоғонмағыҙ!\nКисә минең тыуған көнөм булды. Билдәле булыуынса, ҡунаҡта р көтөү, өҫтәл әҙерләү мине лә урап үтмәне. Өҫтәлгә ултыртыу өсөн ашамлыҡтар, тәбиғи, алдан уҡ һатып алынды. Шул иҫәптән ыуылдырыҡ та. Дөрөҫ, ҡара ыуылдырыҡ һәм студент саҡта\nяратып ашаған баклажан "ыуылдырығы" булманы, ә бына һөмбаш балығының ҡыҙыл ыуылдырығын таптыҡ. Экономия маҡсатында уны баҙарҙан алырға тура килде, әммә ул ныҡлы металл банкаға тултырылған, ГОСТ билдәһе һәм Сахалинда уны әҙерләп сығарыусының адресы ла яҙылған ине. Ҡыҙыл фонда эре шрифт менән "Продукт ҡулланыуға әҙер. Составында - ыуылдырыҡ, тоҙ, Е - 200, Е - 239 консерванттары" тигән яҙыу үтә. Өйҙә мин уларҙы ентекләберәк ҡараным һәм тыйылған консерванттар исемлегенә мөрәжәғәт иттем. Һөҙөмтәлә Е - 200 консервантының исемлектә булмауы, йәғни, ҡулланырға мөмкин б улыуы асыҡланды. Ә бына Е - 239 канцероген, йәғни онкологик ауырыуҙарға сәбәп булыуы ихтимал матдә булараҡ һүрәтләнә. Һөҙөмтәлә байрам өҫтәленә ыуылдырыҡ ултыртылманы, уның ҡарауы Роспотребнадзорға шылтыратыуҙар, белгестәр менән һөйләшеү һәм, һөҙөмтә булараҡ, ошо материал барлыҡҡа килде.\nБеренсе мөрәжәғәт иткән кешем - Туҡланыу гигиенаһы бүле ге начальнигы Илдар Уразбахтин Е - 239 консерванты тураһында ғы һорауыма былай тип яуапланы:\n- Е - 239 консерванты - гексаметилентетрамин ( уротропин) Рәсәйҙә аҙыҡ - түлек етештереүҙә ҡулланыу рөхсәт ителгән консерванттар исемлегенә инә. Быны Минюст тарафынан раҫланған "Аҙыҡ өҫтәмәләрен ҡулланыуға гигиена талаптары" санитар - эпидемиологик ҡағиҙәләр йыйынтығында ла күрергә була.\nНи өсөн Е - 239 тыйылған консерванттар исемлегенә индерелг ән, тигән һорауыма Уразбахтин ҡалаҡлап ашағанда, һәр консерв ант та зыянлы буласаҡ, тип яуап бирҙе. Әммә аҙ күләмдә уларҙ ың\nзыяны юҡ, ә консерваларҙа был матдә микроскопик дозаларҙа ғына файҙаланыла. Ошоноң менән беҙҙең әңгәмә тамамланды.\nБашҡа сығанаҡтарға мөрәжәғәт итеп, мин Е - 239 тураһында ,\nғөмүмән, консерванттар хаҡында ҡыҙыҡлы мәғлүмәттәр менән таныштым. Е - 239 - гексаметилентетрамин ( уротропин) - шәрбәтле төҫһөҙ кристалдар балыҡ продукцияһын консервалауҙа файҙаланыла икән - ул фенол - формальдегид ыҫмалаларын ҡатырыусы, шартлаусы матдәләрҙе ( октоген, гексоген) синтезл ау өсөн сеймал, ҡаты төтөнһөҙ яғыулыҡ ( ҡаты спирт), антисеп тик средство булып тора. Ҡайһы бер илдәрҙә уны ағыу булараҡ аҙыҡ  түлек сәнәғәтендә ҡулланыу тыйылған.\nАртабан киттек. Эйе, бөгөн ыуылдырыҡ етештереү өлкәһе консервантһыҙ эшләмәй. Әлеге ваҡытта Рәсәйҙә мискәләге һәм\nконсервалағы ыуылдырыҡ ГОСТ тарафынан рөхсәт ителгән өс консервант ҡулланып етештерелә: уротропин ( Е - 239), сорбин кислотаһы ( Е - 200), варэкс - 2. Һәм тәүге ике консервант м отлаҡ бергә ҡулланыла! Е - 239 бар икән, тимәк Е - 200 - ҙә бар тигән\nһүҙ, ә бына варэкс - 2 ыуылдырыҡта яңғыҙы. Бөтә етештереүселәр ҙә продукцияһының тышында продукция составында консервант булыу - булмауын күрһәтергә тейеш. Был\nконсерванттар нимәһе менән айырыла Тәүге икәүһе - традицио н һәм әлегә Рәсәйҙә был маҡсатта файҙаланылыусы иң таралған матдәләр булып һанала. Әммә үҫешкән илдәрҙә улар күптән инде\nфайҙаланылмай. Әгәр ыуылдырыҡ технология ҡағиҙәләрен боҙмайынса әҙерләнгән һәм ҡулланыу ваҡыты үтмәгән икән, тимәк был консерванттар ҡулланыусы өсөн зарарлы түгел. Әммә продукция боҙола башлаһа, уротропин тарҡала һәм бик ағыулы матдә - формальдегид бүлеп сығара. ГОСТ тарафынан 2005 йылда ғына рөхсәт ителгән варэкс - 2 - гә килгәндә, унда уротропин булмауы билдәле, ләкин составында сорбин кислотаһы бар. Уны экспортҡа оҙатылыусы ыуылдырыҡҡа һалалар,\nсөнки сит илдәрҙә ЕЭС һәм АҠШ илдәрендә рөхсәт ителгән\nконсервантлы продукцияны ғына һатып алалар. Тағы ла сит илг ә тоҙлап туңдырылған ыуылдырыҡ оҙатыла. Бындай ыуылдырыҡ ике\nйыл һаҡланһа ла сифатына зыян килмәй. Сит илгә иң юғары сифатлы һөмбаш ыуылдырығы ғына оҙатыла. Экспорт өсөн әҙерләнгән банкаларҙағы ыуылдырыҡ һәм эске файҙаланыу өсөн ә ҙерләнгән ыуылдырыҡтың сифаты бер төрлө тип әйтеүсе белгестәргә ышанмағыҙ.\nБеҙҙең һатып алыусылар сит ил кешеләренә ҡарағанда талымһыҙыраҡ, шуға күрә уротропин әле булһа файҙаланыуҙан алынмай. Әммә күңелде йыуатырлыҡ мәғлүәмәттәр ҙә бар. Норма буйынса ыуылдырыҡта консервант күләме продукцияның дөйөм мас саһының 0,1 процентын тәшкил итеүе мөмкин, әммә, ғәҙәттә, ет ештереүселәр уны аҙыраҡ күләмдә файҙалана. Был аҡһымлы продукттың тәмен тәбиғи тәмгә яҡынлаштырыу өсөн эшләнә. Шуға күрә әҙерләнгән ыуылдырыҡта ( айырыуса махсус заказ буйынса әҙерләнгәненә ҡағыла) йыл һайын тоҙ күләме лә кәмей бара.\nҒөмүмән, консерванттар менән бик һаҡ булырға кәрәк. Хатта\nҡулланыуға рөхсәт ителгән хәлдә лә күптәренең кире йоғонто\nяһау ихтималлығын оноторға ярамай. Консерванттарҙың ҡайһы берҙәре тире ауырыуҙарын барлыҡҡа килтерә, ашҡаҙан - эсәк тракты ауырыуҙарынан, быуманан яфаланыусыларға, бөйөр сиренә дусар булыусыларға ҡулланыу өсөн килешмәгәндәре бар. Мәҫәлән, бөйөр, эсәк ауырыуҙары, дисбактериоз, холецистит менән ауырыусыларға Е 250 - натрий нитриты - булған продуктт ар ҡабул итеү тыйыла. Был кешеләрҙең ашҡаҙан - эсәк трактына эләккәндән һуң, нитраттарҙың бер өлөшө тағы ла ағыулыраҡ нитритҡа әүерелә, улары, үҙ сиратында, көслө канцерогендар - нитрозоамин барлыҡҡа килтерә. Юғары концентрациялы нитриттар ағыуланыуға, хатта үлем осрағына ла килтереүе\nЙәки бына күптәрҙең натрий глютаматы хаҡында ишеткәне барҙыр - тәм арттырыу өсөн уны иткә, аштарға, тиҙ бешә торған туҡмасҡа, консервалар, соустар, тәмләткестәр, чипсы һ әм колбасаға өҫтәйҙәр. Күптән түгел япон ғалимдары натрий глютаматының ҙур күләмдә ҡомаҡтарҙың һуҡырайыуына килтереүен асыҡлаған. Кеше өсөн нормалар түбәнерәк, әлбиттә.\nӘммә, тикшереүселәр фекеренсә, оҙаҡ ваҡыт ҡабул иткән осраҡта глютамат кешенең күреү һәләтенә тәьҫир итеүе ихтимал . Консерванттар, айырыуса Е - 239 тураһында ошо мәғлүмәттәр гә эйә булғас, мин бер аҙ тынысландым. Тик шулай ҙа ни өсөнд өр һаман да ыуылдырыҡ ашағым килмәй әле.


Башҡортостанда аҙыҡ-түлек кәрзине осһоҙланған // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n11:00, 19 января 2018 Иҡтисад\nБашҡортостанда аҙыҡ-түлек кәрзине осһоҙланған Фото: Depositphotos.com\nАҙна һайын уҙғарылған һайланма мониторинг мәғлүмәттәре буйынса, төбәктә аҡ күҫәнле кәбеҫтәгә хаҡ 4,6 процентҡа кәмегән. Хәҙер уның бер килограмы 14,65 һум тора.\nУҙған аҙна менән сағыштырғанда, йомортҡа һәм картуф 2,1 һәм 2,3 процентҡа арзанайған – бер тиҫтәһе уртаса 48,75 һумға һәм бер килограмы 22,24 һумға тиң.\nБыл ваҡыт эсендә тауыҡ ите һәм кишер 1,7 һәм 1,6 процентҡа осһоҙланған – килограмы 108,31 һәм 19,90 һум тора.\nХаҡтары төшкән аҙыҡ-түлек исемлегенә көнбағыш майы, сырҙар, ҡайнатылмаған пастеризацияланған һөт, ҡарабойҙай ярмаһы, он, алма, һыйыр ите, туңдырылған балыҡ, вермишель, башлы һуған, һарыҡ ите, шәкәр, сәй, сусҡа ите, тоҙ һәм аҡ май ингән. Был ризыҡтарҙың бер аҙнала осһоҙланыуы 0,04-1,2 процент тәшкил иткән.\nБашҡортостанда арпа ононан һәм арпа менән бойҙай оно ҡатышмаһынан бешерелгән икмәк хаҡы ғына үҙгәрешһеҙ ҡалған – килограмы 43,45 һум.\nҮткән аҙна менән сағыштырғанда, төбәктә дөгө, тары ярмалары, икмәк һәм бойҙай ононан бешерелгән ҡаластар ҡиммәтләнгән. Бер аҙнала уларға хаҡтар 0,1-0,8 процентҡа күтәрелгән.\nТеги: хаҡтар, аҙыҡ-түлек, Башҡортостанстат


Яңауыл районы Истәк һәм Ахтиял ауылдары араһында Ҡаймаш йылғаһына бөгөн нефть түгелеүе тураһында билдәле булды\nӘле уның күләме иҫәпләнә. Авария эҙемтәләрен бөтөрөү эштәреенә урындағы нефть табыу һәм сығарыу идаралығынан 40 берәмек техника, 80 хеҙмәткәр йәлеп ителгән. ҺТүгелгән нефттең таралыуына ҡаршы тороу өсөн кәртә ҡуйылған.\nОсраҡ буйынса «Башнефть» акционерҙар йәмғиәте лә рәсми аңлатма бирҙе: «Краснохолм ятҡылығындағы торбаүткәргес сафтан сыҡҡан урында тирә-яҡ мөхиткә зыян кимәлен кәметеү буйынса комплекслы саралар күрелә. Нефтле шыйыҡса яҡынса 50 квадрат метрға таралған. Ул оператив рәүештә уратып алынған. Әле экологик мониторинг дауам итә».


Янғаҙы урамдары яҡтыртыла\n18 Декабрь 2019, 17:45\nБашҡортостан Республикаһы Хөкүмәтенең "Башҡортостан Республикаһы төбәктәрендә урамдарҙы яҡтыртыу ҡоролмалары системаһын яҡшыртыу" программаһы буйынса районда эштәр әүҙем дауам итә. Был тарафта бөтә ауылдарҙа ла саралар күрелә. Тулыраҡ беҙҙең сайтта.\nБашҡортостан Республикаһы Хөкүмәтенең "Башҡортостан Республикаһы төбәктәрендә урамдарҙы яҡтыртыу ҡоролмалары системаһын яҡшыртыу" программаһы буйынса районда эштәр әүҙем дауам итә. Был тарафта бөтә ауылдарҙа ла саралар күрелә.\nОшо көндәрҙә Ишмөхәмәт ауыл биләмәһенә ҡараған Янғаҙы ауылында ла урамдарҙы яҡтыртыу буйынса эштәр аҙағына яҡынлашты. Бөгөн бында электр селтәрен модернизациялау тамамланды. Ауыл бәләкәй. Ләкин уларҙа ла халыҡ йәшәй. Урамдағы 8 бағанаға лампа ҡуйылған. Ошо көндәрҙә яңы лампалар урамдарҙы яҡтырта башланы.


Гәзит мәҡәләһе тотош бер ауылға йән өрөүҙә булышҡан. «Архангел хәбәрсеһе» район баҫмаһында сыҡҡан статьяны уҡығас, Владимир Никитин һүҙ барған Петропавловканы нисек тә булһа тергеҙергә кәрәк, тигән ҡарарға килә. Ауыл уҙған быуаттың 70-се йылдарында перспективаһыҙ тип танылып, юҡҡа сыҡҡан була. Владимир Георгиевич тыумышы менән ошо төбәктән булған туғандарына мөрәжәғәт итә, һәм оҙаҡламай улар бында күсеп тә килә. Әле ауылда тиҫтәнән ашыу ихата бар.\nВладимир Георгиевичтың урамға сыҡҡанда күңеле шатлана. Сөнки Петропавловканың әле буш тормауына тап ул сәбәпсе. Беҙ ауылға күсеп килгәндә бында бер емерек йорт ҡына тора ине, тип иҫкә ала замандашыбыҙ. Иң башта Владимир Никитин бында тормош иптәше һәм еҙнәһе менән килә. Ҡышты иҫке йортта сығалар, аҙаҡ өй туйлап, өсәүләп йәшәй башлайҙар.\nНикитиндарҙың ҡыйыу аҙымын күреп, артабан башҡа туғандары ла, хаҡлы ялға сыҡҡас, үҙҙәре тыуып үҫкән төбәккә ҡайта башлай. Яңынан-яңы йорттар ҡалҡып сыға, халыҡ ишәйә, һәм 2006 йылда Петропавловкаға ҡабаттан ауыл статусы ҡайтарыла. Башлыса ҡәрҙәштәрҙең, ҡала ерен ташлап еңел булмаған ауыл тормошона сумыуҙарына үкенеүселәр юҡ.\nШул да иғтибьарғ алайыҡ - тәү башлап Петропавловкаға ҡайтыу тәҡдимен күтәреп сығыусы Владимир Никитин тыумышы менән Новосибирск ҡалаһынан, ә тормош иптәше ошо ауылдан. Ғүмеренеңе күп өлөшөн хәрби хеҙмәткә арнаған Владимир Георгиевичтың Петропавловка тураһындағы мәҡәләне күреп ҡалыуы ла осраҡлы түгел, ул матбуғат менән тығыҙ хеҙмәттәшлектә, үҙе лә шиғырҙар яҙа.\nӘ инде ауыл тормошон үҙгәрткән мәҡәлә авторы, Александр Кожевников, 20 йылдан һуң Петропавловка тураһында йәнә мәҡәлә яҙа. Был юлы тергеҙелгән ауыл тураһында. «Гәзит минең тормошомдо нисек үҙгәртте» тигән мәҡәләнең төп геройы Владимир Никитин «Башҡортостан Республикаһы» нәшриәт йорто иғлан иткән конкурс еңеүсеһе тип тә таныла.\nӘле 77 йәшлек Владимир Никитин ихатаһында яңы йорт төҙөй. Ейәндәремә булыр ти ир. Уның хозур тәбиғәтле, саф һауалы, йәм-йәшел туғайлы Петропавловканың инде яңынан картанан юҡҡа сыҡмаҫына ышанғыһы килә. 20-се быуаттың 20-се, 30-сы йылдарында Архангел районында 200 ауыл иҫәпләнһә, әле улар 70-кә ҡалған. Тимәк әлегә мәсьәлә көнүҙәклеген юғалтмай.


Башҡорт көйҙәренә өҙә баҫа бит | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n09 октября 2018 — 15:53 ГТРК «Башкортостан»\nБеҙҙең телеканалдағы Онлайн хәбәрсе рубрикаһы телевизор ҡараусыларҙа ҙур ҡыҙыҡһыныу уятты. Халыҡ хәбәрселәре үҙҙәренең ҡыҙыҡлы видеолары менән әүҙем уртаҡлаша. Ошондай ҡыҙыҡлы видеоларҙың береһен ҡарағыҙ. Онлайн хәбәрсе рубрикаһы авторы Ғәзиз Лоҡманов яңы тапшырыу әҙерләй. Ул кесаҙна “Хәйерле иртә, республика” тапшырыуында һәм “Башҡортостан24” телеканалында эфирға сығасаҡ. Ҡыҙыҡлы видеоларығыҙҙы күберәк кеше күрһен тиһәгеҙ ватсапҡа 8-937-85-81-700 телефонына ебәрегеҙ.


Уртаҡ йортобоҙ таҙа булһын » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Экология » Уртаҡ йортобоҙ таҙа булһын\nДөйөм Рәсәй халыҡ фондының Башҡортостандағы төбәк бүлексәһе әүҙемселәре Рәсәйҙең барлыҡ төбәктәрендә үткән “Илде генераль йыйыштырыу” экологик акцияһына ҡушылды. Башҡортостанда “Асылыкүл” тәбиғәт паркы сараның үҙәк майҙансығына әүерелде. Йәмәғәтселәр Республика биология-экология үҙәгендә тәрбиәләнеүселәр, урындағы халыҡ һәм Махсус һаҡланған тәбиғәт биләмәләре дирекцияһы хеҙмәткәрҙәре менән бергә күлдең яр буйын һәм эргәләге территорияны сүп-сарҙан таҙартты.\n– Асылыкүл – республикала иң ҙур күл. Үҙенсәлекле һыу ятҡылығы йыл һайын ял итеүселәрҙе күпләп ылыҡтыра, – тине Дөйөм Рәсәй халыҡ фронтының “Генераль йыйыштырыу” проектының Башҡортостандағы координаторы Морат Шафиҡов. – Йәй үткәс, күл буйында тау-тау сүп-сар өйөмөн күҙәтеү кәйефте ҡыра, шуға күрә Халыҡ фронты әүҙемселәре тәбиғәт парктарында, популяр ял итеү урындарында өмәләр ойоштора. Һәр йәмәғәт ойошмаһы билдәле бер иҫтәлекле биләмәне шефлыҡҡа алһа, бик шәп булыр ине. Беҙҙеңсә, ошондай ҡараш тәбиғәт объекттарын тәртипкә килтерергә, законһыҙ сүплектәргә кәртә ҡуйырға ярҙам итер ине.\n“Илде генераль йыйыштырыу” акцияһы Рәсәй Президентының ҡаты коммуналь ҡалдыҡтар менән эш итеүҙең, шул иҫәптән сүплектәрҙе бөтөрөүҙең һәм биләмәләрҙе рекультивациялауҙың комплекслы системаһын ойоштороу бурысы билдәләнгән “май” указын үтәү маҡсатында ойошторолдо.\n– Сара барышында Халыҡ фронтының экологик проекты сайтында билдәләнгән законһыҙ сүплектәргә айырым иғтибар бирелде. Республикала ошондай 560 сүплек тураһында белдергәндәр.\nБыйыл әүҙемселәр Белорет районында айырыуса йылдам эшләне. Улар 200-гә яҡын сүплекте асыҡланы. Район хакимиәте аҡса тапты, конкурс иғлан итеп, ошондай сүплектәрҙе юҡ итәсәк подрядсыны һайланы. Муниципаль власть органдары менән йәмәғәтселәр араһындағы бәйләнештең бик яҡшы өлгөһө был, – тине Морат Шафиҡов.


Никах килешеүе — Башҡорт Википедияһы\nНиках килешеүе (урыҫ. брачный контракт, брачный договор)— никахҡа инеүселәр йәки никахта тороусылар араһында төҙөлгән килешеү, никахта һәм уны тарҡатыу осрағында ир менән ҡатындың милек хоҡуҡтарын һәм бурыстарын билдәләй.\nИр менән ҡатын ҡултамға ҡуя\nНиках килешеүе ике яҡтың да хоҡуҡтарын сикләргә тейеш түгел. Никах килешеүе яҙма формала төҙөлә һәм мотлаҡ нотариаль теркәлергә тейеш. Уны төҙөү өсөн нотариусҡа мөрәжәғәт итеү етә, ул һеҙҙең талаптарҙан сығып документ әҙерләйәсәк. Контракттың никахҡа инер алдынан төҙөлөүе ихтимал, әммә был осраҡта юридик көскә тик гражданлыҡ хәле акттарын теркәү булегендә яҙылғас ҡына инә. Шулай уҡ никахта торған осраҡта теләһә ниндәй ваҡытта төҙөлә ала. Никах килешеүе ир менән ҡатын өйләнгән осорҙа ғәмәлдә була һәм икеһе лә үҙҙәре теләгән ваҡытта ғәмәлдән сығара ала. Уны билдәле бер шарт менән төҙөргә мөмкин. Ниндәйҙер шарт тормошҡа ашҡан йәки, киреһенсә, ашмаған осраҡта теге йәки был бурыс үтәлергә-үтәлмәҫкә тейеш (мәҫәлән, бала тыуыу-тыумауы).\nНиках контракты ике яҡлы килешеү төрө тип иҫәпләнә һәм уның дөйөм ҡағиҙәләренә буйһона (Рәсәй Федерацияһының Гражданлыҡ кодексының 154 — 181-се статьялары).\nРәсәй Федерацияһының Ғаилә кодексының 40, 42-се статьяларына ярашлы, ир менән ҡатын, никах контракты төҙөп, ҡануниәт менән билдәләнгән уртаҡ милек тәртибен (барлыҡ мөлкәткә, уның башҡа төрҙәренә, ир менән ҡатындың шәхси мөлкәтенә ҡарата өлөшләтә йәки айырым милекте билдәләү) үҙгәртә ала. Улар мөлкәт мөнәсәбәттәренә ҡағылышлы һәр мәсьәләне никах контрактына индерә ала. Бынан тыш, никах ваҡытында йәки уны тарҡатҡандан һуң, ғаилә сығымдарының күләме ир йәки ҡатындың бер-береһен аҡсалата аҫрау күләме, ваҡыты һәм төрҙәре билдәләнә ала.\n1 Тыйылған талаптар\nРәсәй Федерацияһында Никах килешеүенә түбәндәге шарттар индерелмәй:\nмилеккә ҡағылмаған мөнәсәбәттәрҙе көйләү. Сөнки килешеүҙең шарттарын мәжбүри үтәү мөмкин түгел тиерлек.\nшәхси хоҡуҡтар һәм балалар менән бәйле бурыстарға ҡағылыу .\nир менән ҡатындың хоҡуҡи һәләтлелеген, эшкә яраҡлылығын, судҡа мөрәжәғәт итеү хоҡуғын сикләү. Никах килешеүендә мираҫ ҡабул итеү, шәхси эшҡыуарлыҡ менән шөғөлләнеү, никах килешеүен өҙөү, үҙгәртеүҙе һ.б.тыйыусы шарттар булырға тейеш түгел.\nРәсәй ҡануниәтендә никах килешеүен ике яҡ ризалығы менән үҙгәртә алыу ҡаралған.\nНиках килешеүе // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том) — СПб., 1890—1907. (рус.)\nБрачный договор в Российской Федерации 2013 йылдың 12 август көнөндә архивланған.\nОбразец брачного договора (контракта) 2013 йылдың 18 май көнөндә архивланған.\nОбразец брачного контракта (договора)(недоступная ссылка)\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Никах_килешеүе&oldid=1055770 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 10 август 2021 в 22:46\nБыл бит һуңғы тапҡыр 22:46 10 август 2021 үҙгәртелгән.


Өйөм .. зыяратта булып сыҡты\n8 Сентябрь , 20:25\nДуҫ тәүҙә үк асылырға теләмәне. Шулай ҙа хәмер үҙенекен итте, тиҙҙән барыһын да һөйләп бирҙе.\nКүпмелер ваҡыт үткәс навигатор “Вы дома!” тигән хәбәр һалды. Аптырап тирә-яғыма ҡарайым, ә был зыярат! Ҡасандан алып ҡәберлек минең өйөмә әйләнде икән тип ни иларға, ни көлөргә белмәйем. Шулай ҙа кире юлға төшөп, ҡайтыу яғын эҙләй башланым. Юҡ, ошо зыярат тирәһендә әйләнеп тик йөрөйөм...


Ирек Кинйәбулатов Салауат Юлаев исемендәге орден менән наградланды\n1 Апрель 2014, 16:01\nЮғары ижади ҡаҙаныштары һәм башҡорт әҙәбиәте үҫешенә тос өлөш индергәне өсөн республика Президенты Указы менән башҡорт шағиры һәм яҙыусы Ирек Кинйәбулатов Салауат Юлаев ордены менән бүләкләнде, тип хәбәр ителә рәсми хоҡуҡи мәғлүмәт сайтында.\nИрек Кинйәбулатов – Башҡортостанда бик күренекле һәм популяр шағир. Уҙған йылдың 15 июнендә уға 75 йәш тулды.\nУның «Баҫыу юлы», тәрән лиризм һәм юғары гражданлыҡ пафосы, һуғышҡа һәм кешеләр араһында башҡа дошманлыҡҡа нәфрәт менән һуғарылған, беренсе шиғырҙар йыйынтығы 1979 йылда донъя күрә.\nШағирҙың артабанғы «Сыйырсыҡтар бала осора», «Һөйөү иртәһе» китаптары шиғри формаларҙың төрлөлөгө, тәрән драматизм, шиғри телдең сағыу образлығы, афористиклыҡ һәм философик менән айырылып тора.\n2013 йылда шағирҙың «Ғүмер китабы» исемле яңы китабы сыға. Академик Ғайса Хөсәйеновтың баш һүҙе менән бер томлы әҫәрҙәр йыйынтығына, юғары гражданлыҡ пафосы рухында яҙылған, алдан йыйынтыҡтарҙа баҫылған, шиғырҙар һәм поэмалар: «Баҫыу юлы», «Сыйырсыҡтар бала осора», «Һөйөү иртәһе», «Мин — башҡорт!», «Арғымаҡта», «Замана тауышы» инә.\nИрек Кинйәбулатов Зәйнәб Биишева, Сергей Чекмарев, Рәми Ғарипов, Фатих Кәрим, Мәжит Ғафури, Мөхәмәтсәлим Өмөтбаев, Назар Нәжми исемендәге әҙәби премиялар лауреаты. Уға «Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре» исеме бирелгән. Ул Башҡортостан Республикаһының Почет грамотаһына лайыҡ. 2008 йылда шағир Салауат Юлаев исемендәге БР Дәүләт премияһы лауреаты була.\nТеги:бр президенты указдарынаградаларәҙәбиәт


Башҡортостан «Өлкән класс уҡыусылары өсөн бюджет грамоталылығы» проектын тормошҡа ашырыу буйынса пилот төбәге буласаҡ // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nБашҡортостан «Өлкән класс уҡыусылары өсөн бюджет грамоталылығы» проектын тормошҡа ашырыу буйынса пилот төбәге буласаҡ\n10:07, 18 мая 2016 Иҡтисад\nБашҡортостан «Өлкән класс уҡыусылары өсөн бюджет грамоталылығы» проектын тормошҡа ашырыу буйынса пилот төбәге буласаҡ Фото: Олег Яровиков\nБашҡортостан «Өлкән класс уҡыусылары өсөн бюджет грамоталылығы» федераль программаһы тормошҡа ашырыласаҡ төбәктәр иҫәбенә инде.\nРәсәй Финанс министрлығы һәм Бөтә донъя банкының берлектәге проекты — киләһе уҡыу йылында илдең өс төбәгендә һынау үтәсәк белем биреү курсы.\nӘлеге ваҡытҡа проект буйынса бөтә материалдар, шул иҫәптән «Уҡыусылар өсөн уҡыу ҡулланмаһы», «Уҡыусылар өсөн эш дәфтәре», «Ата-әсәләр өсөн ҡулланма» һәм «Уҡытыусы өсөн методик материалдар» әҙер. Проектта ҡатнашҡан бөтә төбәктәр ҙә ошо комплекттарҙы аласаҡ.\nМай аҙағына тиклем һынау үтәсәк белем биреү ойошмаларын билдәләргә кәрәк. Һәр төбәктә улар ундан артмаҫҡа тейеш.\nБашҡортостанда был исемлек билдәле. Дүрт учреждение Өфөлә урынлашҡан: 5-се, 42-се лицейҙар, «Берҙәмлек» лицейы һәм Республика иҡтисад лицей-интернаты. Стәрлетамаҡ, Салауат, Нефтекама, Бөрө ҡалаларында, Туймазы районының Собханғол һәм Благовар районының Языково ауылдарында — берешәр. Август-сентябрь айҙарында проектҡа йәлеп ителгән уҡытыусылар өсөн семинарҙар ойошторола.\nДәрестәр иһә сираттағы уҡыу йылының тәүге ярты йыллығында — сентябрҙән декабргә тиклем үтә. Курс дәрестән тыш эшмәкәрлек йәки өҫтәмә белем биреү программаһына индерелгән һәм 10 класс уҡыусыларына иҫәпләнгән. Курс тамамланғас, һәр уҡыусы программаны үткәнлеге тураһында таныҡлыҡ аласаҡ.\n2017 йылдың ғинуар айында тәүге йомғаҡ яһала. Һынау һөҙөмтәләре буйынса курстың программаһына төҙәтмәләр индереләсәк һәм уның һуңғы варианты әҙерләнәсәк. Киләһе йылдың май айында бюджет грамоталылығы буйынса бөтә Рәсәй конференцияһын үткәреү ҡаралған.\nТеги: проекттар,уҡыусылар,бюджет өлкәһе


Грант алып ҡыуандылар » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Новости » Мәҙәниәт » Грант алып ҡыуандылар\nРеспублика өсөн имиджлы проекттарҙы тормошҡа ашырыуға гранттар бүленде.\nБР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Р. Ноғоманов театр, музыка, хореография сәнғәте һәм кинематография өлкәләрендә әһәмиәтле ижади проекттарҙы тормошҡа ашырыу буйынса БР Президенты гранттарын биреү тураһындағы Указға ҡул ҡуйҙы.\nИҫегеҙгә төшөрәбеҙ, Президент Рөстәм Хәмитов үҙенең 2012 йылда Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайға йыллыҡ Мөрәжәғәтнамәһендә мәҙәниәтте үҫтереү мәсьәләләренә ҙур иғтибар бүлде. Республика башлығы тарафынан йыл һайын төрлө ижади коллективтар өсөн йәмғеһе 100 миллион һумлыҡ гранттар бүлеү тураһында әйтелде.\n− Рәсәй һәм халыҡ-ара конкурстарҙа күрһәтерлек сәхнә сәнғәтен булдырыу өсөн юғары техник кимәлдәге үҙенсәлекле спектаклдәр, рок-опералар, мюзиклдар һәм башҡа заманса тамашалар кәрәк. Киләһе йылдан алып тап ошондай 10 – 15 концерт программаһы, спектаклдәр өсөн конкурс нигеҙендә 100 миллион һумлыҡ гранттар бүлергә тәҡдим итәм. Юғиһә беҙ артабан да иҫке мәҙәни багаж менән йәшәйәсәкбеҙ, − тине Президент.\nШулай итеп, конкурсҡа тәҡдим ителгән проекттарҙы республика комиссияһы ҡараны һәм асыҡ тауыш биреү юлы менән түбәндәге коллективтарҙың эштәре грантҡа лайыҡ тип табылды.\n15 млн һумлыҡ гранттар – “Аманат студияһы” ЯСЙ-е, БР Милли симфоник оркестры; 10 млн һум –“Нефтсе” мәҙәниәт йорто, шәхси эшҡыуар П. Барбазюк, Ф. Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле, Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры, “Родина” кинотеатры; 5 млн һум – Рус дәүләт академия драма театры, “Башҡортостан” киностудияһы; 2 млн һум – М. Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театры, Стәрлетамаҡ дәүләт театр-концерт берләшмәһе, “Р. И. Продакшн” ЯСЙ-е, Х. Әхмәтов исемендәге Башҡорт дәүләт филармонияһы һәм “Башҡортостан” телерадиокомпанияһына бүленде.\nСығыу ваҡыты 2-08-2013, 12:08 | Ҡаранылар: 910\nҺөйөнсө! Моңло башҡорт фильмы төшөрөлә!


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - №3, 19 - 25 ғинуар, 2019 - Информационные страницы\n№3, 19 - 25 ғинуар, 2019\nМАТЕМАТИКАҒА ҺӨЙӨҮ ҘӘ\nЙЫРҒА ҺӨЙӨҮ ҘӘ – КҮҢЕЛДӘ\nЯңы йыл алды көндәрендә бөтөн Башҡортостан халҡы Рәсәйҙең Беренсе каналында барған "Голос. Перезагрузка" конкурсының финалына сыҡҡан һылыуыбыҙ Рушана ВӘЛИЕВА өсөн көйҙө. Барлыҡ социаль селтәрҙәргә талантлы яҡташыбыҙҙы күтәрмәләгән СМС-хәбәр ебәреү тураһында саҡырыуҙар таратылды, хатта Башҡортостан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров та "Бәйләнештә" селтәрендәгеләрҙе Рушана өсөн тауыш бирергә саҡырҙы. Ошо берҙәмлек Рушанаға конкурстың иң шәп өс йырсыһы исемлегенә инергә ярҙам итте. Нәзәҡәтле, шишмәләй сылтырауыҡлы тауышҡа эйә яҡташыбыҙ менән тыуған төйәгенә ҡыҫҡа ғына ҡышҡы ялға ҡайтҡан мәлендә әңгәмә ҡороп өлгөрҙөк.\nБҮЛӘКЛӘҮ ТУРАҺЫНДА ФӘЛСӘФӘ\nҮҙенең белем кимәленә, тәжрибәһенә ярашлы, доктор барлыҡ пациенттарға ла бер үк мөнәсәбәт күрһәтә. Бүләк бирҙе, йә бирмәне, тип, теге йәки быныһын айырып тормай.\nАРБАҢДЫ ҠЫШ ӘҘЕРЛӘ...\nБылтыр 2025 йылға тиклем Ирекмәнлекте үҫтереү концепцияһы раҫланды. Уға ярашлы ирекмәнлекте төрлө һөнәри һәм социаль төркөмдәрҙә, йәш категорияларында, ғаилә формаларында үҫтереү планлаштырыла.\nТУҒАН ТЕЛГӘ МӨНӘСӘБӘТ ОШО БӘЙГЕЛӘ ЛӘ ҺЫНАЛА\nОшо көндәрҙә баш ҡалала мәктәп уҡыусылары араһында башҡорт теле һәм әҙәбиәте буйынса төбәк-ара олимпиада үтеүе яңы йылдың тәүге һәм иң мөһим сараларының береһе булды.\nТимәк, Башҡорт ҡалаһы төшөрөлгән карталар тире менән сауҙа итеү өлкәһендәге иң серле, иң дөрөҫ карталар булып иҫәпләнгән. Каталон картаһында ла шулай уҡ бары тик сауҙа юлына кәрәкле булған мөһим пункттар ғына билдәләнә.\nТАРИХ ҠАБАТЛАНМАҺЫН ӨСӨН ТАРИХ ИТЕП ЯҘҘЫМ ҮТКӘНДЕ...\nЯҙыусылар араһында ла бик яман кешеләр була. Башҡорт яҙыусылары Дауыт Юлтый, Һәҙиә Дәүләтшина, Ғөбәй Дәүләтшин, Ғабдулла Амантай, Афзал Таһиров, Имай Насыри - уларҙың барыһын да үҙ араларында йөрөгән кешеләр һата.\n"ҠУҢЫР БУҒА" ЮЛЫНДА ИЖАДСЫЛАР БЕРЛӘШӘ\nИжад кешеләренә иғтибар кәмегән заманда "Ҡуңыр буға" ойошмаһы, Башҡортостандың аҫыл Мәүлиттәре ҙур эш башҡара. Ауыр заманда ла яҙыусыларыбыҙҙы, йәштәрҙе ҡыуандырыр саралар үткәрә алыуығыҙ һәр саҡ һоҡландыра.\nАҠМУЛЛАНЫҢ ТУРА ҺҮҘЕ БЕРӘҮГӘ ИМ, БЕРӘҮГӘ ЫУ\nРайон етәкселеге арҙаҡлы яҡташтарының исемен ауыҙ тултырып әйтә алыуға ла шөкөр итеп, гөрләтеп Аҡмулла көндәрен йыл һайын үткәрҙе һәм үткәрә бирә.\nТАМБУР СИГЕҮЕ ТӨНЬЯҠ-КӨНСЫҒЫШ БАШҠОРТТАРЫ ШӨҒӨЛӨ\nБөгөнгө көндә ололар ғына түгел, йәштәр ҙә этник, миллилек сағылыш тапҡан кейем-һалымға өҫтөнлөк бирә. Башҡорт милли кейеме лә мода үҙәгендә, боронғоға оҡшатып та, стилләштереп тә тегелгән күлдәк, биҙәүестәр киң ҡулланыуҙа хәҙер.


Ҡараншишмәнән илһам алып » Табын\n...Милли кейемдәге ҡыҙ сәхнә алдына көйәнтәләп һыу алып керә. Был – ауылға исеме ҡушылған, мәшһүр Мәжит Ғафуриҙан алып тағы бик күптәргә йәшәү көсө, илһам биргән, туңыу белмәҫ данлыҡлы Ҡаран шишмә һыуы. Кисәне шишмә һыуын түргә ҡуйып, уны ҡунаҡтарға тәмләтеп башлау бик мәғәнәле: бөгөнгө сара сәбәпсеһе Флүрә Хәмит ҡыҙы үҙе лә ошо шишмәнән илһамланып, уға һоҡланып йәшәй. Хәйер, кендек ҡаны тамған Еҙем-Ҡаранын, уның бай тарихын, матур бөгөнгөһөн, уңған кешеләрен, һәйбәт эштәрен данлап туймаҫ, булған кәмселектәргә күҙ йома алмаҫ фиҙаҡәр шәхес тә ул.\nМатбуғат менән хеҙмәттәшлеккә олпат йәшкә еткәс кенә килһә лә, Ф.Хәлилованың ижади багажы һәлмәк, тос. Унда тыуған ауылы, мәктәбе тарихы ла, илдә барған ваҡиғаларға үҙенең, ауылдаштарының ҡарашы ла, баҫмалар иғлан иткән төрлө конкурс-бәйгеләргә яҙылған мәҡәләләр ҙә, шиғырҙар ҙа бар. Ике тиҫтә йыллыҡ ижади хеҙмәт емештәренең иң тостарын туплап, "Йөрәк ауазы” һәм "Инә ҡаҙ” тип аталған китаптар баҫтырып сығара ул. Улар "Ағиҙел китапханаһы” серияһында, йәғни республика әҙәби журналы мөхәрририәте ярҙамы менән донъя күргән. Шуға ла китаптың исем туйына "Ағиҙел” һәм "Һәнәк” журналдары мөхәррире, яҙыусы, драматург Рәлиф Кинйәбаев, "Тамаша” журналы мөхәррире, драматург Сөләймән Латипов, "Ағиҙел” журналының бүлек мөдире, яҙыусы Сабир Шәрипов та килгәйне.\n- Еҙем-Ҡаран минең өсөн ғәжәйеп иҫтәлек арҡылы яҡын, - тип бер ваҡиғаны бәйән итеүҙән башланы үҙ сығышын Рәлиф Мөстәҡим улы. – 1980 йылда халыҡ шағиры Мәжит Ғафуриҙың 100 йыллығы СССР кимәлендә киң билдәләнде. Еҙем-Ҡаранда үткән байрамда Төркмәнстан яҙыусыһы Саитзада Сатай ҙа була. Аҙаҡ ул үҙ яҙмаларында: "Бөйөк Ватан һуғышы ваҡытында минең полкта бер башҡорт һалдаты булды. Ул яуға Мәжит Ғафуриҙың китабын тотоп килгәйне, һәр саҡ ошо китапты үҙе менән алып йөрөттө, буш ваҡыттарҙа алып уҡый ине. Мәшһүр шағир исеме, ижады менән тәүге танышыуым шулай булды. Ә һалдатымдың исеме Мөстәҡим Кинйәбаев ине”, - тип яҙып сыға. Был бит минең атайым! Ул саҡта ул мәрхүм ине инде. Ошо яҙманы уҡығас, мин С.Сатайға хат яҙып ебәрҙем, аҙаҡ осрашырға ла насип булды. Бына шундай хәтирәләр менән бәйле Еҙем-Ҡаран һәр саҡ ниндәйҙер серле лә, ҡөҙрәтле лә урын булып күңелдә ҡалды. Һиҙемләүем дөрөҫ тә, буғай. Шағирҙың бөгөнгө ауылдаштары ла матур күңелле, ижади шәхестәр икән. Бына Флүрә Хәмит ҡыҙы Хәлилова – тап шундайҙарҙан.\n- Яҙыусыһы булған ауыл – бик бәхетле. Ошонда тыуып-үҫеп, ошонда йәшәгән, һәр аҙымы күҙ алдында торған яҙыусығыҙ булыуы – икеләтә бәхет. Ул үҙ төйәгенең ысын патриоты. Үҙ артынан китап ҡалдырып, йәғни ауылығыҙ йылъяҙмаһын мәңгеләштереп, иҫ киткес ҙур эш башҡарған. Уның ижады - эскерһеҙ, ихлас. Унда сафлыҡ бөркөлөп тора, - тине үҙ сығышында яҙыусы Сабир Шәрипов.\nСөләймән Латипов та ҡәләмдәштәренең һүҙен ҡеүәтләп, ауылығыҙҙы данлаған, күтәргән ошондай шәхестәрҙе күтәрегеҙ һәм ҡәҙерләгеҙ, тип мөрәжәғәт итте һәм, драматург булараҡ, Флүрә Хәмит ҡыҙына драма жанрына ныҡлабыраҡ тотонорға кәңәш итте.\n"Табын” гәзитенең яуаплы секретары Зифа Ғайсина гәзиттең Н.Фәрхшатов исемендәге премияһы лауреаты Ф.Хәлиловаға Рәхмәт хаты тапшырып, тап ошондай тулы ҡанлы тормош менән йәшәүсе, бер нәмәгә лә битараф булмаған кешеләр ауыл йәне, уларҙың гәзит менән хеҙмәттәшлек итеүе оло табыш икәненә баҫым яһаны.\nРайон Ағинәйҙәр ойошмаһы һәм "Табын” район гәзите эргәһендә эшләп килгән "Мағаш тауышы” әҙәби берекмәһе етәксеһе Рәмзиә Монасипова, авторҙы тәбрикләп, уны электән, уҡытыусы сағынан, коллега булараҡ белеүен, ижади эшләгән, алдынғы ҡарашлы, абруйлы мөғәллимә икәнен билдәләп үтте. Әҙәби берекмә ағзаһы булараҡ та әүҙем ижад итеүен әйтте.\nЕҙем-Ҡаран ауылы Ағинәйҙәр ойошмаһы етәксеһе Сәриә Мәһәҙиева ла элекке хеҙмәттәшенә йылы теләктәрен еткерҙе.\n- Һәр нәмәне үҙенә хас тырышлыҡ менән башҡарыусы егәрле кеше ул, - тине ул. – Ире Миҙхәт Ишмөхәмәт улы менән ғаилә тормошон да, уҡытыусылыҡ эшен дә ҡулға-ҡул тотошоп, тиң алып барҙылар, дүрт балаларын да тәрбиәле, белемле, ысын граждандар итеп тәрбиәләп үҫтерҙеләр, хәҙер ейән-ейәнсәрҙәрен һөйөп кинәнәләр.\nЕҙем-Ҡаран ауыл мәҙәниәт йортоноң баш художество етәксеһе Рәүилә Килмөхәмәтова Ф.Хәлиловаға рәхмәт һүҙҙәре белдерҙе.\n- Бынан бер нисә йыл элек республика күләмендә һәр ауылдың үҙенсәлеген сағылдырырҙай брендтар конкурсы үтте. Беҙ ауылыбыҙҙың илһам шишмәһе – Ҡараншишмә Еҙем-Ҡарандың йөҙөк ҡашы булырға хаҡлы тип, уның хаҡында видеояҙма эшләнек. Уның нигеҙенә тап Флүрә Хәмит ҡыҙының шишмәбеҙ һәм уның легендалары хаҡында яҙған мәҡәләләре, хәтирәләре ятты. Видеояҙмала Флүрә ханымдың үҙенең һөйләгәндәре лә бар. Ошо эшебеҙ беҙгә ҙур еңеү килтерҙе. Уңышыбыҙҙың яртыһы – һеҙҙең өлөш, - тине Рәүилә Рөстәм ҡыҙы. – Ғөмүмән, Флүрә ханым ауылыбыҙҙа үткән һәр сарала уйландырып-көлдөрөп тә, тоҙлап-борослап та сәхнәнән сығыш яһай. Еҙем-Ҡарандың йондоҙо, һүҙ ҡәҙерле шәхесе тип таныйбыҙ һеҙҙе.\nСарала ҡатнашыусыларға был матур видеояҙманы тамаша ҡылыу мөмкинлеге лә бирелде.\nБыл көндө Еҙем-Ҡаран мәктәбе уҡыусылары Ф.Хәлилованың шиғырҙарын уҡыны, "Ҡараншишмә” халыҡ театры артистары Гүзәл Шафиҡова менән Динира Биктимерова авторҙың икенсе китабына ингән төп әҫәр - "Инә ҡаҙ” пьесаһынан өҙөк башҡарҙы. Ошо төбәктең иң моңло йырсыһы Динислам Шафиҡов башҡарған йырҙар күңел ҡылдарына сиртте. Күрше Баҡраҡ ауылы һәүәҫкәрҙәренең йыр-бейеүле сәләме, Юлиә Хәсәнованың Ф.Хәлилованың "Аҙымымды баҫҡан һайын” шиғырын уҡыуы ла һәр кемгә оҡшаны. Кисәне Еҙем-Ҡаран урта мәктәбе директоры урынбаҫары Гөлнур Әнүәр ҡыҙы Батыршина әҙерләп, юғары кимәлдә, ҙур оҫталыҡ менән алып барҙы.\nИжад кешеһе үҙенең хеҙмәтен баһалауға мохтаж. Яҙғандарым ҡабул ителерме, аңларҙармы, тигән һорауҙы үҙ-үҙенә ҡат-ҡат бирә. Һәр кемгә лә донъя, ил күләмендә танылыу килмәҫ. Әммә күңелендә йөрөткән фекерҙәрен, уйланыуҙарын көтөп алған ауыл-даштары, райондаштары, Флүрә Хәлилова миҫалындағы һымаҡ республика халҡы бар икән, тимәк, мәҡәләләре, яҙмалары төн йоҡоларынан яҙҙырып бушҡа тыумаған. Ауыл-\nдаштарына, ғаиләһенә, дуҫ-иптәштәренә, килгән ҡунаҡтарға һәм матбуғат әһелдәренә ихлас рәхмәт һүҙҙәрен еткергәндә Флүрә Хәмит ҡыҙының йәнә икенсе һулышы асылғандай ине. Тимәк, артабанғы китаптар көтөргә лә урын бар.


Йәрминкәләрҙә Октябрьский халҡы 2,7 миллион һумлыҡ ауыл хужалығы продукцияһын алған // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nЙәрминкәләрҙә Октябрьский халҡы 2,7 миллион һумлыҡ ауыл хужалығы продукцияһын алған\n12:13, 18 сентября 2014 Йәмғиәт\nӨФӨ, 2014 йыл, 18 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ғәлиә Нәбиева/.\nОктябрьскийҙа тәүге ауыл хужалығы йәрминкәләре уҙҙы. Ҡала халҡына үҙ тауарҙарын 115 ауыл хужалығы етештереүсеһе тәҡдим итте. Фермерҙар һәм шәхси эшҡыуарҙар Шаран, Туймазы, Йәрмәкәй һәм Баҡалы райондарынан, Ырымбур өлкәһенән килгәйне, урындағы етештереүселәр ҙә ҡаланыҡыларға үҙ продукцияһын тәҡдим итте. Кәштәләрҙә йәшелсә һәм емеш-еләк, бал һәм умартасылыҡ продукттары булды. Йәрминкәнең тәүге көндәрендә Октябрьский халҡы ете тоннанан ашыу бал, 15 тонналап картуф, 13 тонна тиерлек йәшелсә һатып алды. Һатылған продукцияның күләме аҡсалата иҫәпләгәндә 2,7 миллион һумға барып баҫа, тип хәбәр иттеләр муниципалитет хакимиәтендә.\nҠаланыҡыларҙың күбеһе хаҡтарҙың арзанлығын һәм продукцияның урындағы булыуын, Башҡортостан ерендә үҫкәнен билдәләй.\nЙәрминкәләр яңы башланды, улар ағымдағы йылдың ноябрь аҙағына тиклем дауам итәсәк. Әҙерәк һуңғараҡ йәшелсәнең күплегенә ит һәм ҡош ризыҡтары өҫтәләсәк. Октябрьскийҙа йәрминкәләр 20, 21, 27, 28 сентябрҙә; 4, 11, 18, 25 октябрҙә; 1, 8, 15, 22-се һәм 29 ноябрҙә уҙасаҡ.\nТеги: йәрминкәләр,муниципаль берәмектәр


ХӘЗИЕВТАРҘЫҢ МАТУР ТАҢДАРЫ\nНовости ⇒ ХӘЗИЕВТАРҘЫҢ МАТУР ТАҢДАРЫ\nРәмил Хәзиевтың яңы концерт программаһы тураһында\nБашҡорт дәүләт филармонияһында Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Рәмил Хәзиевтың концерты үтте. «Мин ышанам әле таңдарыма» исемле үҙенсәлекле, ҡыҙыҡлы сценарийҙың авторы Зөһрә Бураҡаева булһа, режиссеры – күп сағыу проекттары менән билдәле Илшат Ғәлимйәнов.\n… Шаршау асылды. Байрам хужаһы Рәмил Хәзиев һәм уның тормош иптәше йоҡо бүлмәһендә йоҡлап ята. Төштәрендә улар онотолмаҫлыҡ миҙгелдәре - йәшлектәренә әйләнеп ҡайта. Беренсе осрашыуҙары, танышыуҙары, туй көндәре, йәшәй-йәшәй булдырған матур тормоштары күҙ алдына баҫа… Әммә мөхәббәтле парҙың йоҡоһон алда торған концерт өсөн тулҡынланыу бүлә. Тамаша тап шулай башланды…\nГүзәл һәм Рәмил Хәзиевтар башҡарыуында тыуған яҡҡа, ата йортона, ата-әсәйгә мөхәббәт менән һуғарылған лирик йырҙары бер тын алыуҙа тыңланды. Рәмил Хәзиев ижад иткән тәрән мәғәнәле, хисле йырҙар ваҡытҡа буйһонмай, олоһоноң да, кесеһенең дә күңеленә үтеп инә. Ғөмүмән, был ғаилә ауырлыҡтарға баш эймәй, һәр көндән ҡыуаныс табып, моң донъяһында йырлап йәшәй! Тап шундай эскерһеҙ, һәр ваҡыт асыҡ күңелле булыуҙары, проблемаларҙы уйын-көлкө аша еңеп сыға белеүҙәре менән күптәрҙе һоҡландыра Хәзиевтар.\n«Көлкө-шоу» эстрада миниатюралары театры артистары - Фаяз Йәнтүрин, Ғәлиә Тимербулатова, Зөлфиә Әхмәтова, Фәнил Ҡарасуриндарҙың шаяртыуҙары, моңло Фәтиховтарҙың дәртле баян көйҙәре, «Айгүзәл» бейеү ансамбленең сағыу сығыштары, шулай уҡ, иғтибарһыҙ ҡалманы. Беҙҙең сәхнәнән төшмәй торған артистарыбыҙ ҙа бар бит әле. Улар филармонияла үткәрелгән һәр концертта тиерлек ҡатнаша. Ул беҙҙең бейеүселәребеҙ! Әлиә Нурғәлиева һәм Рөстәм Ғәндәлипов дуэты бейеү хәрәкәттәре, пластика аша мөхәббәттең тәрәнлеген еткерә алды. Татьяна Мутафи, Зарина Солтангилдина, Анастасия Скарженюк һәм «Салауат» бейеү театры сығыштары концерттың сағыу бер өлөшөнә әүерелде.\nМатур концерт күрергә килгән шығырым тулы тамашасының өмөтө аҡланды, тип әйтергә генә ҡала. Гүзәл һәм Рәмил Хәзиевтарҙың һәр сығышы береһен дә битараф ҡалдырманы, алҡыштарға һәм сәскә гөлләмәләренә күмелде. Шығырым тулы залдың уларға ҡушылып йырлауы, бейеп ултырыуҙары кисәгә йылылыҡ һәм мәртәбә өҫтәне.\nЭйе, ысынлап та, «Ышанам әле таңдарыма» исемле тамашаһы коллегабыҙ Рәмил Хәзиевҡа киләсәктә өмөт биреүсе, яңылыҡҡа, ижади асыштарға әйҙәп торорусы байраҡ кеүек булһын! Уңыштар һеҙгә!


Күсеп йөрөүсе ҡәбиләнең үткер ҡыҙы оятһыҙ рәүештә кешеләрҙең шәхси проблемаларында уйнап, уларҙан йөҙәр мең\nһум һәм долларҙар һура. Бөтә Урал буйлап йөрөп сыға ул. Быйылғы йылдың май айында Стәрлетамаҡ ҡала суды алдап аҡса а лыуҙа ғәйепләнгән ике кешегә хөкөм сығара. Уларҙың йәшерәге\nшартлы рәүештә яза алып ҡотола, ә бына 45 йәшлек Галина Балуеваға өс йыл да алты ай ултырырға тура килер ине. Әммә ваҡиғалар көтөлмәгән әйләнеш ала. Һәм быға сәбәп ҡатындың ғәйепле булмауында түгел.\nБР Эске эштәр министрлығы Төп тикшереү идаралығының был э ш менән шөғөлләнеүсе өлкән тәфтишсеһе Илдус Ғибаҙуллин беҙгә түбәндәгеләрҙе һөйләне: "Был ҡатындың 2001 йылдан алып\nбөтә Урал буйынса тип әйтерлек мутлашып, халыҡты алдап йөрөүе асыҡланды: уның фотоһын телевидение аша\nкүрһәткәндән һуң Татарстан, Силәбе өлкәһе һәм башҡа төбәктәрҙән дә ошо турала хәбәрҙәр килде. Беҙҙә генә ул унда н артыҡ "эш" башҡарған. Ул ғына ла түгел, мут ҡатындың ысынбарлыҡта Галина Балуева булмауы иҫбатланды. Ульяновск ҡалаһында был паспорт уның ҡулына законһыҙ рәүештә килеп эләгә, һәм был фактҡа юридик баһалау бирелер, тип уйлайбыҙ".\nӘлеге ваҡытҡа 834 мең һумлыҡ зыян килтерелеүе буйынса тағы\nике енәйәт эше ҡуҙғатылды.\nҒөмүмән, "булдыҡлы" ҡатын тураһында тәүге хәбәрҙәр 2000 йылда Барнаулда (Алтай крайы) ишетелә башлай. Икенсе йылына Өфөлә ул коммерция банкы хеҙмәткәрен "тишек кәмәгә ултырта",\nуныһы мут ҡатынға үҙенең 100 мең һумынан тыш 500 мең һум ба нк аҡсаһын килтереп тоттора. Шул ваҡыттан алып хоҡуҡ һаҡлау органы хеҙмәткәрҙәре, ниһәйәт, фотороботҡа эйә була һәм\nалдаҡсыны эҙләү эшенә тотона. Сегән ҡатыны үҙенең эшен киң йәйелдерә: киләһе йыл уның эшмәкәрлеге арҡаһында Силәбелә шу лай уҡ коммерция банкы хеҙмәткәре зыян күрә - ул эш урынынан ялған "Галинаға" 700 мең һум алып килеп бирә. Стәрлетамаҡ суды мут ҡатынды өс эпизод буйынса хөкөм итә - дөйөм алғанда ул 70 мең һумлыҡ зыян килтерә. Хөкөм сығарыр алдынан БР Эске эштәр министрлығының Төп тикшереү идаралығына үҙен ҡыйырһытыусыны телевидение аша күреп таныған Өфөлә йәшәүсе ҡатындан уның сегән ҡатынына 290 мең һ умдан ашыу аҡса "бүләк итеүе", уның 65 меңе "Башкомснаббанктыҡы " булыуы тураһында ғаризаһы килеп төшә.\nБеҙҙең барыбыҙға ла аҡса һурыу хәйләләренең ни тиклем яба й икәнлеге күптән мәғлүм: йомортҡа һәм энә, юл сатына баҫып шартлы һүҙҙәр әйтеү, яулыҡты (шарф, билбау һ. б. ) "мөғжизәл е" итеп бәйләү, хәйер, уларҙың алдау алымдары аҙмы ни Быға тағын экстрасенсор һәләттәрен дә өҫтәһәң...Ҡорбандың шәхси проблемаһын асыҡлар өсөн алдаҡсы "күрәҙәселәр" нәҡ ошо ҡылда уйнаусан. Мәҫәлән, Силәбелә банкыла эшләүсе йәш ҡатын ире менән күптән бала теләйҙәр... Балуева уға "мөғжизә" вәғә ҙә итә, ярҙамсыһы иһә шундай уҡ бәләнән сегән ҡатыны ярҙамын да ҡотолоусы ролен үтәй.\nСегәндәрҙең ҡорбандарын гипнозлау һәләте тураһында күп ишеткәнебеҙ бар. Был осраҡта ла суд - псхиатрия экспертизаһы\nгипноз файҙаланылыуын асыҡланы. Нимә эшләргә һуң Нимә булһын, таныш булмаған кешеләр менән һөйләшергә ашыҡмаҫҡа, т әүгә күргән кешегә күңелдәген асып һалмаҫҡа ғына кәрәк!


Сибай филармонияһы ҡабаттан тергеҙелә\n27 Июль 2020, 16:10\n2015 йылдың көҙөндә Сибайҙа фажиғә булды. Филармонияны ут ялмап алды. Уҙған йылдың февралендә "Равелен" мәскәү компанияһы реконструкция эшләй башланы. Мәскәүлеләр яңы корпус төҙөү менән бергә уттан ҡалған бинаны модернизацияларға һәм эргә-тирәһен төҙөкләндерергә тейештәр. Объектҡа 350 млн һум аҡса һалынған.\nБинаны тулыһынса яңыртыла. Шул уҡ ваҡытта уның үҙенсәлекле архитектураһы һаҡланып ҡала. Бина өҫтөндәге эш бер юлы бер нисә йүнәлештә алып барыла. Шуға ла эш барышын төҙөлөш майҙансығына барып ҡарамайса баһалау мөмкин түгел.\nБөгөнгө көнгә төҙөлөш-монтаж эштәренең 50 проценты атҡарылып сыҡҡан. Әле бинаның метал конструкцияһы йыйыла, шулай уҡ эргә тирәһе төҙөкләндерелә башлаған.\nФилармония - Сибайҙың билдәле урындарының береһе булып һанала. Айырыуса ҡала юбилейын ҡаршыларға әҙерләнгән саҡта филармонияның тышҡы ҡиәфәте мөһим ролдәрҙең береһен уйнай.\nҠаланың юбилейын көлдән тергеҙелгән мәҙәни усаҡ яңыртылған, матур ҡиәфәттә ҡаршы аласаҡ. Һәм сибайҙар өсөн бик матур бүләк булыр моғайын. Яңы сәхнәлә һәм тамашасылар залында тиҙҙән республиканың билдәле йырсылары сығыш яһаясаҡ. Ә Сибай концерт-театр берләшмәһе ҡабаттан йортло буласаҡ. Проектҡа ярашлы эштәр йыл аҙағына тамамланасаҡ.\nСибай ҡалаһы хакимиәте башлығы Рөстәм Афзалов былай тине:\n- Сибайҙар өсөн филармония - ул ҡаланы биҙәгән архитектура объекты ғына түгел. Ул күпкә юғарыраҡ... Тап филармонияға беҙҙең бала саҡ, йәшлек йылдары хәтирәһе бәйләнгән. Шатлыҡтарыбыҙ ҙа, иҫтәлекле мәлдәребеҙ ҙә тап ошонда килеп тоташа. Тормошобоҙҙоң был йылдарын бер нисек тә онтоп та, хәтерҙән юйып та булмай.\nФилармониябыҙ беҙгә яңыртылып, заманса төҫ алып ҡабаттан ҡайта. Тамашалар залы 500 урынға тиклем ҙурайтыла, бәләкәй зал барлыҡҡа килә. Ә тышҡы ҡиәфәтенең элеккесә һаҡланып ҡалыуы барыбыҙҙы ла һөйөндөрә.\nБында элеккеләй концерт-спектаклдәр шаулап-гөрләп үтер, беҙҙе балаларыбыҙ, ейән-ейәнсәрҙәребеҙ таланттары менән ҡыуандырыр, тип ышанғы килә. Был стеналарҙа ҡабаттан тормош ҡайнап торор әле!


Халыҡ ынйыларын халыҡҡа еткереүсе фән донъяһының 85 йыллыҡ юбилейы\nБөгөн Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәгенең Тарих, тел һәм әҙәбиәт институты юбилей датаһын билдәләне. Ошо уңайҙан Өфөлә тантаналы саралар уҙа. Институт бинаһында пленар ултырыш үткәрелде. Уның эшендә Рәсәй фән ғалимдарынан тыш, сит ил ғалимдары ҡатнашты. Юбилей саралары уңайынан Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театрында тантаналы ултырыш үтте.\nИнститут фондында меңдәрсә ҡулъяҙма, иҫке китаптар һаҡлана. Әле уларҙың 20 процент тирәһе генә эшкәртелгән. Ә 80 процент самаһы өйрәнелмәгән. Ни өсөн? Уларҙың барыһы ла ғәрәп графикаһында яҙылған. Ярай, сит ил, төбәк архивтарындағы материал рус телендә, уны һәр тарихсы тиерлек уҡый ала. Ҡөрьәнде лә күп кеше аңлай, сөнки ул китап хәрефтәре менән яҙылған. Ә ҡулъяҙманы төшөнөр өсөн ғәрәп теле графикаһын, теге йәки был шәхестең стилен аңлаған белгес кәрәк. Ә беҙҙә ундайҙарға ҙур ҡытлыҡ, ти филология фәндәре докторы Фирҙәүес Хисамитдинова.\nБыл йәһәттән, Тарих, тел һәм әҙәбиәт институтының башҡорт халҡының йәшәйешенә индергән өлөшө баһалап бөткөһөҙ. Яңы әҙәби тел, башҡорт терминологияһының барлыҡҡа килеүе тап ошо учреждениеға бәйле. Аҫаба халыҡтың телен, тарихын, мәҙәниәтен өйрәнеүгә нигеҙ һалыу ғына түгел, бар яҡлап үҫтереүҙә лә институттың өлөшө ҙур. Башҡорт халыҡ ижадының 36 томлығы, диалектология буйынса башҡорт теленең академик һүҙлегенең 10 томы, шулай уҡ 14 томлыҡ «Башҡорт халыҡ тарихы»н нәшер итеү ҙә боронғо халыҡты тотош донъяға танытты. Әлегә тиклем ул бер халыҡта ла ҡабатланмаған.\nТарих, тел һәм әҙәбиәт институтының ҡулъяҙмалар фондында ғына 6 меңдән ашыу китап баҫмалары һаҡлана. Уларҙың күбеһе ғәрәп графикаһында - фарсы, ғәрәп, төрөк, төрки һәм башҡорт телдәрендә яҙылған. Фондта шулай уҡ һирәк осраған ҡулъяҙмалар ҙа етерлек һәм күп төрлө. Мәҫәлән, башҡорт халҡының арҙаҡлы улдары Мифтахетдин Аҡмулла һәм Зәйнулла ишан Рәсүлев үҙ ҡулдары менән яҙып ҡалдырған ҡулъяҙмалар. Төп нөсхә, бындай дананы башҡа бер ерҙә лә осратыу мөмкин түгел.\n85 йыл. Институт өсөн аҙ ҙа, күп тә түгел һымаҡ. Шулай ҙа был тарихи йылъяҙмаға байҡау яһау йәһәтенән урынлы. Киләсәккә яңы пландар ҡороу, уларҙы тормошҡа ашырыу мөмкинлеге.\nБыл йәһәттән Тарих, тел һәм әҙәбиәт институты йыл һайын көслө белгестәр әҙерләп сығарыуға, Башҡортостан фәненә яңылыҡ индереүгә лә өлгәшә. Меңдәрсә һан менән иҫәпләнгән элекке ҡулъяҙма, баҫмаларҙы өйрәнеп, аҫаба халыҡтың боронғолоғон раҫлап тарихыбыҙҙы, фәнде байыта.


Ғинуарҙың тәүге көндәрендә һауа торошонда үҙгәрештәр көтөлмәй // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nҒинуарҙың тәүге көндәрендә һауа торошонда үҙгәрештәр көтөлмәй\n12:55, 31 декабря 2010 Йәмғиәт\nЯңы йылдың беренсе көндәрендә Башҡортостанда һауа торошоноң киҫкен үҙгәреүе көтөлмәй. Был турала «Башинформ» агентлығына Башгидрометтан хәбәр иттеләр.\n— 1- 3 ғинуарҙа республикала 7-12 градус һыуыҡ булыуы көтөлә, — тине Башгидрометтың баш синоптигы Анна Козаева. – Башҡортостандың көнбайыш райондарында бер аҙ ҡар яуыуы, елдең көсәйеүе ихтимал. Көнсығышта яуым-төшөмдәр көтөлмәй.


Ҡурайсылар оҫта йырлаған\n4 Ғинуар 2019, 14:08\nЭлек-электән башҡорт халыҡ йырҙарының һүҙҙәре лә, көйө лә халыҡсанлығы, йөрәккә үтеп инер моңо, аһәңле, илаһи көскә эйә булыуы менән айырылып торған. Йырсылар араһында кем генә булмаһын, атҡаҙанған, йәиһә халыҡ артисымы - репертуарында оҙон көйлө халыҡ йырҙары булмаһа, еңел-елпе йырҙар башҡарыусы кеүек күренә. Оҙон көйҙәрҙе һәр ваҡыт ҡурайсылар оҫта башҡарыр булған.\nРайон мәҙәниәт йортонда эшләүсе ҡурай буйынса белгес Рәмил Ҡотдосовтың Туймазыла үткән “Оҙон көй – 2018” бәйгеһендә ҡатнашып, Гран-при алып ҡайтыуына һис аптырарға түгел. Уның Буранбай сәсән тоҡомонан булыуы ла күпте һөйләй. Ул Баймаҡ районының Буранбай ауылында тыуып үҫкән. Ә был ауылда һәр икенсе кеше йыраусы, ижади ҡарашлы икәнлеге билдәле. Уның атаһы Мостафа Ибраһим улы география уҡытыусыһы, халыҡ сәнғәтенә ғашиҡ, тоғро кеше була. 2008 йылда “Байыҡ”та, “Ирәндек моңо”нда ла ҡатнашҡан. Рәмил дә оҙон көйҙәрҙе бәләкәйҙән үҙенең ҡанына һеңдереп, ғашиҡ булып үҫкән.\n- Мин был конкурсҡа өсөнсө тапҡыр барҙым. Унда һәүәҫкәрҙәр генә ҡатнаша. “Ғәзизәкәй”, “Һөнәш”, “Көйөлдө”, “Типа”, “Урал” йырҙарын өйрәндем. Халыҡ йыры йырланһа ғына йәшәй. Фәнни нигеҙҙә лә өйрәнергә, халыҡсан булһын өсөн тын алышты ла, тойғоно ла дөрөҫ еткерә белеү мөһим. Был маҡсатта “Хазина” тапшырыуы бик һәйбәт эш алып бара. Еңел генә итеп өйрәнеп булмай, айҙар, йылдар буйы шөғөлләнергә кәрәк. Һөнәри яҡтан үҫер өсөн дә ошондай конкурстар һәйбәт һөҙөмтә бирә. Мин үҙем төрлө бәйгеләрҙә ҡатнашып торам, һөҙөмтә булғас, тағы ла шөғөлләнергә кәрәк тип ҡайтаһың. Оҙон көйҙәр ҡомартҡы кеүек ҡала бара. Өлкәндәр килә, уларҙан өйрәнәһең. Улар ҙа донъя күргән кешеләр бит инде, көйҙө тойоп, аңлап башҡаралар.\nБыл конкурста абруйлы жюри БР-ҙың халыҡ артисы Ғәлиә Солтанова, Рәсәй һәм Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, С.Юлаев премияһы лауреаты Юлай Ғәйнетдинов, Италиянан килгән, сығышы менән Туймазынан булған опера йырсыһы, йыр консерваторияһы кафедраһы профессоры Суфия Мөхәмәтова-Бадиали, БР-ҙың халыҡ артисы, Х.Әхмәтов исемендәге филармония солисы Азамат Тимеров, музыка белгесе Миләүшә Иҙрисованың булыуы үҙе үк ҙур мәртәбә. Ә йомғаҡлауҙа мәҙәниәт министры Әминә Шафиҡова үҙе ҡотланы, - тип үҙенең конкурс тәьҫораттары менән уртаҡлашты Рәмил Ҡотдосов.\nРәмил Мостафа улы иң тәүҙә сәнғәт училищеһын, һуңынан ситтән тороп сәнғәт академияһын тамамлай. Тормош иптәше Зарема менән Баяс һәм Заһиҙа исемле ул-ҡыҙ үҫтерәләр. Бәләкәйҙән күңелдәренә һеңдереп, халыҡ моңдарын тыңлап үҫкән балалары ла халҡыбыҙ моңона битараф булмаҫтар, үҙенсәлекле моңдоң, ҡурай сәнғәтенең бы-уындар бәйләнеше лә бар тигән өмөттәбеҙ. Рәмил Ҡотдосовҡа яңынан-яңы ижади үрҙәр, еңеүҙәр, башҡорт ҡурайын, халҡыбыҙ моңон балҡытып йәшәүен теләп ҡалабыҙ.


"Арҡайым сере" фильмын төшөрөүселәр унан бер ниндәй ҙә сер яһаманы. Киреһенсә, "Родина" кинотеатрында үткән матбуғат конференцияһында бөтә серҙәрҙе асып һалдылар. Күп өфөләр "Арҡайым сере" картинаһының киноверсияһы менән таныш - 2006 йылдың декабрендә күрһәтелгәйне. Ә 21 апрелдән БСТ каналында таҫманың телевизион версияһы башлана. Фильмдың нисек төшөрөлөүе, унда ҡатнашҡан актерҙар тураһында журналистарға ҡуйыусы режиссер Булат Йосопов, "Vista Vision" студияһы директоры Ирина Никитина, төп ролдәрҙе башҡарыусыларҙың береһе Александр Вахитов, генераль продюсер Марат Сәхәпов һөйләне.\n- Был фильмды төшөрөп бөтөүгә ике йыл үтеп тә китте. Автор уйлап сығарыуҙан башланған һәм тамашасы - телевизорын тоҡандырып, беҙҙең хеҙмәтебеҙҙе баһалаясаҡ кеше - менән тамамланған бик ҡатмарлы осор артта ҡалды. Бер аҙнанан картина прокатҡа сығарыласаҡ.\n- Ватан кинематографы йондоҙҙарынан фильмда кемдәр төштө?\n- Сергей Селин. Тамашасылар аудиторияһына фильм ҡыҙыҡлы булһын өсөн проектҡа беҙ "Улицы разбитых фонарей" телевизион сериалынан Дукалис роле буйынса барыһына ла билдәле, популяр актерҙы саҡырҙыҡ. Ни өсөн тап уны? Сөнки фильм төшөрөлгән мәлдә ул буш ине. Ләкин был шаяртыу ғына. Ысынында иһә миңә уның типажы оҡшай.\n- "Арҡайым сере" фильмының киноверсияһы менән телеверсияһы айырыламы?\n- Телеверсия форматы буйынса оҙайтылған. Ул бер нисә кис ҡарауға иҫәпләнгән. Киноверсия, башлыса, бер-ике серия. Тамашасылар уның менән таныша алһын өсөн беҙ дискыларҙа ҡыҫҡартылған вариантта фильм сығарҙыҡ.\n- Үҙегеҙ ҡайһы форматҡа өҫтөнлөк бирәһегеҙ?\n- Миңә тарих ҡыҙыҡлы, режиссерҙың эше ҡыҙыҡлы, шуға күрә фильмдың ике версияһы ла оҡшай.\n- Башлап уйнаусы актерҙарға танылған Сергей Селин менән эшләүе нисек булды?\n- Улар өсөн фильмда төшөү үҙе бер мажара булғандыр, тип уйлайым. Селинға килгәндә, ул эш планында бик һығылмалы актер, тиер инем. Фильмды төшөргән ваҡытта бөтә актерҙар ҙа - профессионалдары ла, яңы ғына эшләй башлағандары ла - ҙур бер татыу ғаилә ағзаларылай, үҙҙәрен иркен тойҙо.\nАлександр Вахитов, төп ролдәрҙең береһен башҡарыусы:\n- Сергей Селин - ул юғары профессионал. Ул майҙансыҡта күренгәнгә тиклем, беҙ барыбыҙ ҙа, нисек килер, нисек ҡарар, ни әйтер инде, тип тулҡынландыҡ. Ә ул үҙен электән беҙҙең менән таныш кеүек тотто. Ул шундай асыҡ, изге күңелле, ябай. Яҡшы артист, бына тигән кеше.\n- Дебютанттарҙың артабанғы яҙмышы нисек һалынды, берәйһе профессиональ актер булып киттеме?\n- Юҡ. Героиняны уйнаған бер ҡыҙ хәҙер Мәскәүҙә йәшәй һәм эшләй - ул стилист. Был уның хыялы ине. Икенсе бер йәш егет бизнес менән шөғөлләнә. Саша Вахитов үҙенең балалар ҡурсаҡ театрын ойоштороу өҫтөндә эшләй.\n- Фильмды ижад итеү идеяһы тураһында иҫкә төшөрөп китәйек, уның нигеҙенә дүрт йәш кеше тураһында тарих һалынған. Ижади төркөм, режиссер, сценарист менән һөйләшеүҙәр алып барғанда беҙ, проектҡа тәбиғи уйнаған, үҙ-үҙҙәре ролендә сығыш яһаған йәштәрҙе йәлеп итергә кәрәк, тигән һығымтаға килдек. Шуға күрә лә кешеләрҙе урамдан йыйҙыҡ, тип әйтергә мөмкин. Фильмда бер нисә профессиональ артист төштө: Азат Йыһаншин (Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театры), Татьяна Калачева (Башҡортостандың Рус дәүләт академия драма театры) һәм башҡа ҡайһы берәүҙәр. Селинға килгәндә, шуныһы ҡыйын булды - уны ян-яҡҡа тартҡыланылар. Ҡайһы берҙә хатта милиционерҙарҙы йәлеп итергә тура килде, улар бер яҡтан кешеләрҙе ҡыуһа, икенсе яҡтан ағылып килә торғайны. Сөнки Селин бик изге күңелле кеше - бөтәһе менән фотоға төштө, автографтар таратты. Бына шул яҡтан ҡатмарлылыҡтар килеп тыуҙы.\n- Тағы ниндәй ҡыйынлыҡтар менән осраштығыҙ?\n- Мәҫәлән, Дуҫлыҡ монументы аҫтындағы мәмерйәлә төшөргәндә. Был урындан алыҫ түгел торлаҡ комплексы төҙөлөшө бара, шуға күрә ҡайһы берҙә мәмерйә емерелеп, башыбыҙға тупраҡ ҡойола торғайны. Мин бик ныҡ борсолдом, сөнки бөтә төркөмдөң иҫән-һау, зыян күрмәй сығыуы өсөн бөтә яуаплылыҡ миңә йөкмәтелгәйне бит. Беҙ тауға ла күтәрелдек, үҙегеҙ аңлап тораһығыҙ, был да еңелдән түгел.\n- Һеҙҙең фильмда каскадерҙар төштөмө?\n- Юҡ, каскадерҙар булманы. Әммә дублер булды. Баҡһаң, Селин тау саңғыһында йөрөй белмәй икән, шуға күрә уның урынына билдәле бер башҡорт бизнесмены шыуҙы.\n- "Vista Vision" студияһының яҡын араға пландары?\n- Проекттар бик күп. Шул иҫәптән документаль картиналар серияһы, бер нисә клип. "Президент менән бейеү" проекты бик ҡыҙыҡлы булмаҡсы, уны беҙ канадалылар менән бергә төшөрәсәкбеҙ. Был тарих инглиз телендә, грузин авторҙары яҙған, ә ваҡиға Испанияла бара. Фильм бер ҡыҙҙың ауыр яҙмышы тураһында һөйләй. Эш бында президентта түгел.\n- "Арҡайым сере" ниндәй тамашасы аудиторияһына иҫәпләнгән?\n- Сценарист Флорид Бүләковтың матбуғат конференцияһында ҡатнаша алмауы бик йәл. Ундағы идеялар тиҫтәләгән фильмға етерлек. Беҙ сценарийҙы уҡыу менән фильмдың бөтә быуын кешеләренә лә ҡыҙыҡлы буласағын аңланыҡ.\n- Бындай проекттар республикабыҙҙа күберәк булһын ине, тигән теләктә ҡалабыҙ. Беҙҙә яҡшы актерҙар, режиссерҙар, фильмдарға бағыусы була алырлыҡ уңышлы бизнесмендар күп. Яҡын арала республикала күп кенә яҡшы фильмдар күренер, тип уйлайым.


(17 ноября битенән йүнәлтелде)\n— Халыҡ-ара студенттар көнө.\nӘзербайжан — Милли яңырыу көнө.\nЗаир — Ил ғәскәрҙәре көнө.\nСловакия — Азатлыҡ һәм демократия өсөн көрәш көнө.\nРәсәй — Полицияның участка оперуполномоченныйҙары көнө.\n1800 — Вашингтонда АҠШ Конгрессы беренсе ултырышын уҙғара.\n1804 — Ҡазан һәм Харьков ҡалаларында университет асыла.\n1869 — Суэц каналынан рәсми нигеҙҙе суднолар үтә башлай.\n1948 — «Аврора» крейсеры Оло Нева ярына «мәңгелек» урынына ҡуйыла.\n1960 — Мәскәүҙә Халыҡтар дуҫлығы университеты асыла.\n1967 — Өфө ҡалаһында Салауат Юлаевҡа һәйкәл асыла.\n1977 — Нефтекама автозаводы файҙаланыуға тапшырыла.\nФилатов Григорий Иванович (17.11.1918—23.03.2000), Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан хәрби осоусы, гвардия капитаны. Советтар Союзы Геройы (1943).\nСпивак Александр Иванович (17.11.1923—20.01.2007), тау инженеры-ғалим, юғары мәктәп эшмәкәре. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. 1976—1994 йылдарҙа Өфө нефть институты һәм Өфө дәүләт нефть техник университеты ректоры. Башҡортостан Республикаһы Фәндәр Академияһының почётлы академигы (1991), техник фәндәр докторы (1972), профессор (1972). РСФСР‑ҙың (1974) һәм БАССР‑ҙың (1967) атҡаҙанған фән һәм техника эшмәкәре, СССР‑ҙың почётлы нефтсеһе (1980). Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәтенең фән һәм техника өлкәһендәге премияһы лауреаты (1999). Октябрь Революцияһы (1986), 2‑се дәрәжә Ватан һуғышы (1985), Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1981), Халыҡтар дуҫлығы (2003), «Почёт Билдәһе» (1971) ордендары кавалеры.\nДүсәлимов Мәғбул Ғәбделислам улы (17.11.1928—2014), Саҡмағош районы ҡулланыусылар йәмғитенең (райпо) элекке рәйесе. РСФСР-ҙың һәм Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған сауҙа хеҙмәткәре, Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены кавалеры.\nКосоуров Юрий Фёдорович (17.11.1928), ғалим-урман белгесе. 1956—1992 йылдарҙа Башҡортостан урман тәжрибә станцияһының өлкән ғилми хеҙмәткәре. Ауыл хужалығы фәндәре кандидаты (1958). Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған урман белгесе (1977). РСФСР-ҙың Фән һәм техника өлкәһендәге дәүләт премияһы лауреаты (1991). Шаран районының почётлы гражданы (2013). Сығышы менән хәҙерге Ульяновск өлкәһенең Архангельское ауылынан.\nХвостенко Виктор Иванович (17.11.1933—21.03.1996), ғалим-физик, юғары мәктәп уҡытыусыһы. 1994—1996 йылдарҙа Молекулалар һәм кристалдар физикаһы институты директоры. Физика-математика фәндәре докторы (1975), профессор (1979). Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1982).\nАношин Иван Семёнович (1904—1.09.1991), совет партия һәм хәрби эшмәкәре. Генерал-лейтенант. 1939—1942 йылдарҙа ВКП(б)-ның Башҡортостан өлкә комитетының беренсе секретары.\n► 17 ноябрҙә тыуғандар\n1755 — Людовик XVIII, Франция короле.\n1790 — Август Фердинанд Мёбиус, немец математигы.\n1794 — Франсуа Аппер, Францияның консерва уйлап сығарыусыһы.\n1944 — Дэнни де Вито, Америка актёры.\n► 17 ноябрҙә вафат булғандар\n1796 — Екатерина II, 1762—1796 йылдарҙа Рәсәй империяһы башлығы.\n1929 — Герман Холлерит, IBM-ды уйлап табыусы.\n1970 — Андрей Упит, латыш яҙыусыһы.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=17_ноябрь&oldid=918361 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 14:07 16 ноябрь 2019 үҙгәртелгән.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - КҮРҺӘТ ӘЛЕ, ДУҪҠАЙЫМ, НИНДӘЙ ТӘРБИӘ АЛАҺЫҢ? - 2016 - Мәҡәләләр\nКҮРҺӘТ ӘЛЕ, ДУҪҠАЙЫМ, НИНДӘЙ ТӘРБИӘ АЛАҺЫҢ?\nҺүҙҙең дөрөҫөн баланан ишет, тигән халыҡ аҡылына таянып, Шамонино ауылының "Ысыҡҡай" балалар баҡсаһы тәрбиәләнеүселәре менән ололарҙы ла "борсоған мәсьәләләр" тураһында әңгәмә ҡорҙоҡ. Балалар баҡсаһының "Аҡбуҙат" тип аталған өлкәндәр төркөмөнә йөрөүсе Йәсминә Ильясова, Бәхтийәр Иштанов, Зөлхизә Исхаҡова һәм "Йәйғор" бәләкәстәр төркөмө тәрбиәләнеүселәре Нәркәс Вәхитова менән Тимур Ишемғоловтың яуаптарын һеҙҙең дә иғтибарға тәҡдим итәбеҙ.\nБалалар, бына яңыраҡ ҡына бөтә кешеләр ҙә бер-береһенә һаулыҡ һораша торған көндө билдәләнек. Һеҙ бер-берегеҙгә, өлкәндәргә һаулыҡ һорашып йөрөйһөгөҙмө?\nЗөлхизә: Һәр ваҡыт һаулыҡ һорашып йөрөйөм. Ҡайҙа барып инһәң дә, "Һаумыһығыҙ!" тип әйтергә кәрәк, ә сыҡҡанда "Һау булығыҙ" тип хушлашыу дөрөҫ була.\nБәхтийәр: Был байрам бөтәһе лә һаулыҡ һорашып йөрөргә тейеш булыуын белгән өсөн үткәрелгәндер ул, ибет? Кешегә сәләм бирмәһәң, яҡшы булмай инде ул...\nЙәсминә: Ололар менән һаулыҡ һорашһаң, улар һиңә "Һаумы, балам", тип яуап бирә лә, үҙҙәре ныҡ ҡыуана. Уларҙы шатландырыу өсөн байрам көн булмағанда ла һаулыҡ һорашырға кәрәк.\nТимур: Ә беҙгә тәрбиәсе апай өлкәндәр менән: "Һаумыһығыҙ!" - тип, төркөмдәге малайҙар һәм ҡыҙҙар менән: "Сәләм!" - тип сәләм бирергә кәрәк, тип өйрәтә.\nНәркәс: Мин дә баҡсанан ҡайтыр алдынан тәрбиәсе апайға "Пока!" тием. Ә ул беҙгә: "Иртәгә тағы ла килегеҙ, йәме", - ти.\nТимур: Тәрбиәсе апайҙың "Ә иртәгә ял", тип әйткәнен яратам. Ул шулай тиһә, мине балалар баҡсаһына алып килмәйҙәр, өйҙә мультиктар ҡарайым.\nНәркәс: Мин ял иткәндә "Сәңгелдәк" ҡарайым. Унда ошо тирмә эсендәге сәңгелдәккә оҡшаған сәңгелдәкте һәм бәләкәй генә бәпесте күрһәтәләр. Ул бәпес ҡыҙыҡай, ә беҙҙең өйҙә малай бәпес бар.\n"Сәңгелдәк" ҡарағас, башҡортса бик күп әкиәттәр беләһегеҙҙер инде. Башҡортса һөйләшәһегеҙ инде, ибет?\nТимур: Юҡ. Мин өйҙә русса һөйләшәм. Әсәйем шулай ҡуша, шулай кәрәк, ти.\nНәркәс: Мин башҡортса һөйләшәм, әкиәттәрҙе лә күп беләм. Тайышҡа өләсәйем менән олатайыма ҡунаҡҡа барһаҡ, улар матур әкиәт һөйләй, йырҙар йырлай, мине арҡамдан яраталар, үәт.\nБәхтийәр: Мин дә Баязит ҡустым менән башҡортса һөйләшәм. Ә үҙем "Лунтик", "Маша и Медведь" йәнһүрәттәрен ҡарарға яратам.\nЙәсминә: Әсәйем менән атайым башҡортса бик яҡшы һөйләшә, ә беҙ Диана апайым менән башҡортса бөтә һүҙҙәрҙе лә аңламайбыҙ. Әсәйем өйрәтһә генә аңлай башлайбыҙ.\nЗөлхизә: Мин гел башҡортса һөйләшәм, руссаны һөйләшмәһәм дә беләм. Бәләкәстәр төркөмөнә йөрөгәндә өйрәндем.\nЙәсминә: Диана апайым менән бер-беребеҙгә әкиәттәр һөйләйбеҙ. Өс өләсәйем һәм ике олатайыма ла үҙебеҙ әкиәт һөйләйбеҙ. Өләсәйем килгәндә миңә Урал батыр тураһында әкиәт һөйләне. Ә Дианаға мәктәптә Салауат Юлаев тураһында әкиәт өйрәткәндәр, хәҙер уны мин дә беләм.\nБәхтийәр: Урал батыр тураһында мин дә беләм. Ул бик батыр, көслө кеше булған һәм ҡылысы менән аждаһаны ҡырған, ти. Салауат Юлаев та аждаһаларға ҡаршы һуғышҡан.\nНәркәс: Минең туғанымдың исеме лә Урал, тик ул көслө түгелсе. Әле уға бер йәш, үҫкәс, көслө булырмы икән?..\nӘлбиттә, көслө буласаҡ. Ә һеҙҙең үҫкәс кем булғығыҙ килә?\nЗөлхизә:Минең доктор булғым килә. Теште дауалар инем.\nТимур: Ә мин үҫкәс атай булам.\nЙәсминә: Минең парикмахер булғым килә. Әле матур итеп сәс үрергә өйрәнәм.\nБәхтийәр: Мин үҫкәс пожарник буласаҡмын, сөнки улар балаларҙы уттан ҡотҡара, кешеләргә ярҙам итә.\nНәркәс: Үҫкәс, доктор булам. Үҙем уколдан ныҡ ҡурҡам, әсәйем Уралға укол һалһа ла илайым. Шуға, үҙем үҫкәс бәпестәрҙе илатмай ғына укол һалырға өйрәнәм.\nТимур: Танкист булғым да килеп китә ҡайһы саҡ...\nБалалар баҡсаһында ниндәй эштәр менән мәшғүл булаһығыҙ?\nБәхтийәр: Бында төрлө уйындар уйнайбыҙ, тәрбиәселәр, уйынсыҡтарҙы йыйығыҙ, тиһә, йыйып ҡуябыҙ.\nТимур: Мин машинала уйнайым. Бында тәмле бутҡа ашаталар, мин вис ашап бөтәм. Балалар баҡсаһына килер өсөн иртә менән йоҡонан торорға кәрәк бит, мин ҡайһы берҙә тиҙ торам былай. Ҡайһы берҙә балалар баҡсаһына килге килмәй...\nЗөлхизә: Ә мин төшкөһөн йоҡларға яратмайым. Бөтәһе лә йоҡлағас, ятып торам инде. Һүрәт төшөрөргә, мультик ҡарарға яратам.\nЙәсминә: Мин кухня уйнарға яратам. Дуҫтар менән баҫтырыш уйнайбыҙ, тәмле манный бутҡаһы ашайбыҙ. Төшкөһөн рәхәтләнеп йоҡлайым. Көн шулай үтеп китә.\nНәркәс: Беҙгә тәрбиәсе апай "Балалар урам буйлап баралар, һикереп тә алалар, йүгереп тә алалар, ултырып та алалар", тигән уйынды уйната. Шундай күңелле уйын!\nТимур: "Шалҡан" әкиәтен уйнағанда ла күңелле була, әйе бит, Нәркәс? Үҙебеҙ әбей, бабай, эт, бесәй, сысҡан, ҡыҙыҡай булып уйнайбыҙ.\nНәркәс: Минең атым бар, уға ултырһаң, һикерә. Шуны ныҡ яратам инде мин.\nТимур: Минең дә атым бар. Тик ул Асыла, өләсәйҙә.\nНәркәс: Ә минең әсәйемдең дә әсәһе бар, уның исеме өләсәй, үәт!\nБалалар баҡсаһында байрамдар үткәреләме?\nЙәсминә: Иң оҡшаған байрам - йәрминкә. Унда беҙ компот һаттыҡ. Ә мәктәптә үткән йәрминкәлә Дианаға әсәй ике пицца бешереп биргәйне, уны ла һатып алғандар.\nБәхтийәр: Мин йәрминкәлә бер нәмә лә һатманым. Һабантуй байрамы оҡшаны. Һабантуйҙа батут бар ине. Көслө кешеләр көрәштеләр, мин ҡарап йөрөнөм.\nНәркәс: Шул һабантуйҙа минең атайым көрәште, ә мин арыным да иланым.\nЗөлхизә: Һабантуйҙа булғаным юҡ шул, туйҙа ғына булғаным бар былай.\nЙәсминә: О, унда ныҡ ҡыҙыҡ була Зөлхизә. Һабантуйҙа батутта һикерҙек, төрлө уйындар уйнаныҡ. Бер стенаға шариктар теҙеп ҡуйғандар ҙа, шуны таш бәреп шартлатырға кәрәк, еңһәң, уйынсыҡ бүләк итәләр. Бик ауыр уйын, мин уйнап ҡарарға ла ҡурҡтым.\nҠышҡыһын нимә эшләйһегеҙ?\nНәркәс: Мин атайым менән ҡоштарға өй эшләнем. Унда икмәк һалып ҡуйғайныҡ, турғайҙар килеп тә етте.\nБәхтийәр: Беҙ ҙә ҡоштарға ике оя эшләп ҡуйҙыҡ. Береһен атай һәм олатай менән эшләп, мунсаға ҡуйҙыҡ. Икенсеһен атай һәм ҡартатай менән эшләнек тә, гаражға элдек. Ҡышҡыһын унда төрлө төҫтәге турғайҙар килә.\nЙәсминә: Ә беҙ ҡоштарға оя эшләнек тә, ашарға һалырға онотҡанбыҙ. Улар үҙҙәре шунда урынлашып, ашарға ташынылар.\n"Баланы - баштан, талды йәштән бөк" - бына ниндәй мәҡәлде ата-әсәләргә лә, педагогтарға ла һәр ваҡыт иҫтә тотоу кәрәк. Ә балаға ниҙер эшләргә өйрәтеү һәм яҡшылыҡ, белемлелек, кешелеклелек кеүек мәңгелек төшөнсәләрҙе аңына һеңдереп үҫтереү өсөн ни бары туған телендә һөйләшергә өйрәтеп, үҙебеҙҙең халыҡҡа хас тәрбиә биреү ҙә етә. Быға Шамонино ауылының "Ысыҡҡай" балалар баҡсаһына йөрөүсе башҡорт сабыйҙары менән әңгәмә барышында тағы бер тапҡыр инандыҡ. Был сабыйҙарҙың ата-әсәләре баланы бишектән тәрбиәләүҙең мөһимлеген белә, тип ышаныс менән әйтергә мөмкин. Ә балалар баҡсаһы етәкселегенең, тәрбиәселәрҙең уларҙың теләген иҫәпкә алырға, тәрбиә эштәрендә хеҙмәттәшлек итергә әҙер булыуы айырым иғтибарға лайыҡ.\nЯҙылған: 11.01.16 | Ҡаралған: 851


«Ағиҙел» фирмаһы — Парижда Maison&Objet дизайнерҙар күргәҙмәһе экспоненты // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n«Ағиҙел» фирмаһы — Парижда Maison&Objet дизайнерҙар күргәҙмәһе экспоненты\n15:39, 12 сентября 2017 Иҡтисад\nӨФӨ, 2017 йыл, 12 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ольга Мортазина/.\n«Ағиҙел» башҡорт художество кәсептәре» предприятиеһы Парижда Maison&Objet йорт өсөн тауарҙар һәм интерьерҙар дизайны күргәҙмәһендә ҡатнашты. Был Европала биналар дизайны һәм биҙәлеше өлкәһендәге ҙур профессиональ салон. Рәсәй экспозицияһында халыҡ кәсептәре традицияһында эшләгән фабрикаларҙың изделиелары урын алған. Улар — Гжель, Император, Дулёво фарфор заводтары, Дятьков гәлсәр заводы, «Кадомский вениз», «Крестецкая строчка», «Хохломская роспись», «Ағиҙел» башҡорт художество кәсептәре».\nРәсәй халыҡ һөнәрҙәре стенды илдең экспорт үҙәгенең махсус ярҙам программаһы сиктәрендә ойошторолған. Ул экспортерҙарҙың күргәҙмә-йәрминкә эшмәкәрлегенә сығымдарының бер өлөшөн компенсациялауҙы күҙ уңында тота, тип аңлатма бирҙеләр Башҡортостан хөкүмәтенең матбуғат хеҙмәтендә.\n«Предприятиелар коллектив экспозиция менән тәүге тапҡыр ошондай күләмле си ил майҙансығына сыҡты һәм Рәсәй халыҡтары кәсептәренең экспорт ҡеүәте менән таныштырҙы», — тип билдәләне күргәҙмәне асыу тантанаһында Рәсәйҙең сәнәғәт һәм сауҙа министры урынбаҫары Гөлназ Ҡадирова.\nMaison&Objet күргәҙмәһендә архитекторҙар, дизайнерҙар, ҡунаҡхана бизнесы һәм дизайн мәктәбе белгестәре, стилистар, ҙур магазиндар һәм ваҡлап сауҙа итеүселәр, шулай уҡ ҙур предприятиеларҙың дизайнерҙары ҡатнашты. Сараның маҡсатлы аудиторияһында бөтә ҡитғаларҙан 65 меңдән ашыу кеше иҫәпләнә, унда 100 мең самаһы кеше ҡатнаша.\nТеги: күргәҙмәләр, художество кәсептәре, Ағиҙел


Һаулыҡ өсөн хәүефле автобустар | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nҺаулыҡ өсөн хәүефле автобустар\n16 февраля 2016 — 15:46\nЮлдарҙа пассажир транспорты ҡатнашлығында авариялар һаны арта. Тармаҡта тәртип урынлаштырыу маҡсатында үткән йәй яңы закон ҡабул ителгәйне. Пассажирҙар хеҙмәтләндереү сифаты менән ҡәнәғәт булмаһа ла, газель кеүек микроавтобустарҙа йөрөргә мәжбүр. Бигерәк тә Өфөнән ситтәрәк ятҡан биҫтәләрҙән ҡалаға барып етеүҙең башҡа сараһы юҡ. Бөгөн дә күҙәтеүселәр иғтибары тәү сиратта 218 маршрутҡа. Өфө – Миловка йүнәлеше буйынса хәрәкәт итеүсе автобус водителдәренә халыҡтан ялыуҙар күбәйгән. Туҡтатҡан һәр автобуста ниндәй ҙә булһа етешһеҙлек асыҡлана, йә документтары теүәл түгел.Йә транспорт сараһы хәүефһеҙлек ҡайыштары менән йыһазландырылмаған.Бер сәғәт эсендә генә инспекторҙар 10-дан ашыу етешеһеҙлекте асыҡланы. Ҡайһы бер водителдәр үҙҙәре үк боҙған ҡағиҙә өсөн көс ҡулланып аҡланырға ла тырыша.Шул уҡ ваҡытта пассажир транспорты ҡатнашлығында авариялар һаны көндән-көн арта. Статистика мәғлүмәттәренән күренеүенсә, оло юлда авариялар башлыса водителдәрҙең руль артында йоҡлап китеүе арҡаһында сыға. Ә ҡала урамдарында автобустар пассажир өсөн уҙыш ойоштороп күңелһеҙ ваҡиғаларға сәбәпсе була. Ошондай рейдтар был тәңгәлдә тәртип урынлаштырырға тейеш.Руль артныда тәмәке тартҡан, телефон аша һөйләшкән йәки юл ҡағиҙәләрен боҙған автобус водителдәрен яуапҡа тарттырыуҙа пассажирҙар ҙа ярҙамлаша ала. Бының өсөн ҡағиҙә боҙоу осрағын телефонға теркәп, йәки яҙма рәүештә автоинспекцияға хәбәр итергә кәрәк. Июль айынан штрафтар күләменең артыуы пассажирҙар ташыу өлкәһендә бер аҙ тәртип урынлаштырырына ла ышаныс бар.220 федераль закон үҙ көсөнә инеү менән пассажирҙар ташыусыларға ҡарата талаптар ҙа ҡәтғиләшә. Унда транспорт сараһының техник торошона ғына түгел, хәүефһеҙлеккә лә ҙур иғтибаор бүленә. Мәҫәлән пассажирҙы туҡталыш булмаған урында төшөргән өсөн беренсе тапҡыр 3 мең штраф булҫа ҡабаттан эләккән осраҡта 5 мең һум түләргә тура киләсәк. Айырым категориялар буйынса штраф күләме юридик шәхестәр өсөн 300 мең һумға барып етә.