Қўшилган қиймат солиғи бўйича кўп учрайдиган...\n31.12.2018 10:17 0 972\n— Корхона 2018 йилда 1 млрд сўмдан ортиқ оборот қилган ва қўшилган қиймат солиғига ўтиш юзасидан хабарнома олган, лекин ушбу корхона 2019 йилда 1 млрд сўмдан кам оборот қилса кейинчалик солиқларни қайси тартибда тўланади?\n— Ушбу корхона 2019 йил давомида умумбелгиланган тартибда солиқ тўлаши лозим бўлади ва агарда 2019 йилда корхона 1 млрд.сўмдан кам оборот қилса унинг солиқ солиш режими 2020 йилда қайта кўриб чиқилади.\n— Корхонанинг шахсий кабинетига умумбелгиланган тартибда солиқларни шу жумладан қўшилган қиймат солиғи тўлашга ўтиш учун келиб тушган хабарнома ҳақида маълумот беринг.\n— Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 29 июндаги ПФ-5468-сонли фармонига асосан 2019 йил 1 январдан бошлаб ўтган йил якунлари бўйича йиллик обороти (тушуми) 1 миллиард сўмдан ошган ёки йил давомида белгиланган чегаравий миқдорга етган корхоналарни умумбелгиланган солиқларни тўлашга жумладан, ҚҚС тўлашга ўтказиш белгиланганлигидан келиб чиқиб, ушбу хабарнома солиқ мажбуриятларини бажарилиши юзасидан манзилли маслаҳат хизматларини кўрсатиш мақсадида юборилган.\n— Корхонанинг шахсий кабинетига умумбелгиланган тартибда солиқларни тўлашга ўтиш юзасидан юборилган хабарнома қабул қилинганидан сўнг қўшилган қиймат солиғи тўловчиси сифатида рўйхатдан ўтиш учун ариза қандай тартибда жўнатилади?\n— Хабарномада ҚҚС тўловчиси сифатида рўйхатдан ўтиш учун ариза шаклига ҳавола қўйилган бўлиб, ушбу ҳавола орқали ариза шакли ўтилади ва расмийлаштириб юборилади. Ариза асосида автоматик тарзда ҚҚС тўловчиси сифатида рўйхатдан ўтказилади ва белгиланган шаклдаги гувоҳнома шахсий кабинетга қайта юборилади.\nШунингдек, ҚҚС тўловчиси сифатида давлат солиқ инспекцияларида ташкил этилган «Маслаҳат хизматларини кўрсатиш» дарчалари орқали ҳам рўйхатдан ўтиш мумкин.\n— Корхона бир нечта фаолият турлари билан шуғулланса ва ҳар бир фаолият тури бўйича ялпи тушуми 1 млрд сўмдан кам миқдорни ташкил қилса шахсий кабинетига хабарнома келадими?\n— Корхонанинг йиллик айланмаси барча фаолият турлари бўйича умумий аниқланади. Агарда корхонанинг умумий йиллик айланмаси белгиланган миқдорга етса яъни, 1 млрд сўмдан ошганда корхона умумбелгиланган солиқларни тўлашга ўтиши лозим бўлади, бунда корхонанинг шахсий кабинетига хабарнома келганлиги ёки келмаганлиги аҳамиятга эга эмас.\n— Ишлаб чиқариш ҳамда автомобилларга газ (метан) тўлдириш фаолияти билан шуғулланувчи корхонанинг обороти (тушуми) 1 млрд сўмдан ошса 2019 йил 1 январдан умумбелгиланган тартибда солиқларни тўлашга ўтадими?\n— Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 29 июндаги ПФ-5468-сонли фармонига асосан 2019 йил 1 январдан бошлаб ўтган йил якунлари бўйича йиллик обороти (тушуми) 1 млрд сўмдан ошган ёки йил давомида белгиланган чегаравий миқдорга етган барча корхоналарни умумбелгиланган солиқларни тўлашга ўтказиш белгиланган.\n— Корхонанинг йиллик обороти (тушуми) 1 млрд сўмдан ошганда 2019 йил 1 январдан умумбелгиланган солиқларни тўлашга ўтса ҚҚС тўламайдиган фирма билан шартнома тузган ҳолда тегишли ишларни амалга оширса 2 баравар ҚҚС тўланадими?\n— Қўшилган қиймат солиғи икки баравар тўланмайди фақатгина корхонада ҳисобга олинадиган ҚҚС мавжуд бўлмайди.\n— 2019 йилдан йиллик айланмаси 1 млрд сўмдан ошган ягона ер солиғи тўловчилари бўлган фермер хўжаликлари ҳам ҚҚС тўлашга ўтадими?\n— Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 29 июндаги ПФ-5468-сонли фармонига асосан ягона ер солиғи тўловчилари учун учун амалдаги солиққа тортиш тартиби сақланиб қолинади.\n— Автомобильларга ёнилғи қуйиш шохобчаси фаолияти билан шуғулланадиган корхона йиллик ялпи тушуми 1 млрд сўмдан ошганда реализация қилинган ёнилғи учун ҚҚС қандай ҳисобланади?\n— Солиқ кодексининг 204-моддасига асосан баҳолари (тарифлари) давлат томонидан тартибга солиниши назарда тутилган товарлар (ишлар, хизматлар) реализация қилинганда, солиқ солинадиган база белгиланган баҳолардан (тарифлардан) келиб чиққан ҳолда аниқланади.\n— Корхонанинг 2018 йил якуни билан йиллик обороти 1 млрд сўмдан ошган. Ушбу корхона 2019 йил 1 январдан омбордаги мавжуд қолдиқ товарлар реализация қилинганда ҚҚС ҳисобланадими ёки йўқми?\n— Корхона 2019 йил 1 январдан умумбелгиланган тартибдаги солиқларни тўлашга ўтса, 2018 йил якуни билан унинг омборида қолган товарлари ҳам ҚҚС билан сотилади.\n— 2019 йилнинг 1 январидан бошлаб корхона томонидан божхона имтиёзларини қўллаган ҳолда импорт қилинган товарлар ички бозорга реализация қилинганда қандай тартибда ҚҚС ҳисобланади?\n— Агарда амалдаги норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда ушбу товарларни ички бозорда реализация қилиниши учун ҚҚСдан имтиёзлар назарда тутилмаган бўлса белгиланган тартибда ҚҚС тортилади.\nсолиқ қўшимча қиймат солиғи


Моуриньо тахаллусини ўзгартирадиган пайт келди ёҳуд у ортиқ “ўзгача” эмас - Penalti.uz | Футбол янгиликлари олами!\nАммо Моуриньо 2017-18-йилда “Манчестер Сити”ни тўхтата олмаётганидан кўриниб турибдики, “Манчестер Юнайтед” устози ортиқ “ўзгача” эмас. Гвардиоланинг “Манчестер Сити”да амалга ошираётган иши билан бирортасини солиштириш адолатдан эмас. “Шаҳарликлар” Премьер Лиганинг 11-туридан кейин энг яқин таъқибчисидан 8 очкога илгарилаб кетди ва уларнинг урган голлари Англиянинг узоқ йиллик футболи тарихи рекордини янгилади. Кевин Де Брюйне ва Давид Силвалар сафда экан, “Манчестер Сити” анча тетик кўринмоқда.\nЖозе Моуриньонинг “МЮ”даги ишини дахшатли деб ҳам бўлмайди. Кўплаб мураббийлар Ла Лига ёки Премьер Лига совринларини ўз қўлларида кўришни истайди. Аммо фаолиятида биринчи маротаба Моуриньо учинчи мавсумни ҳам ҳеч қандай чемпионликсиз тугатадиганга ўхшайди.\nМоуриньонинг қиладиган иши бу ўзини қайта кашф қилишдир. Футбол фақат юқори даражада ҳимоя ташкил қилиш билан ўйналмайди ёки бундай хусусиятлар ҳеч қандай қийинчиликсиз ғалабаларга етакламайди. “Олд Траффод”га келишидан олдин Моуриньо дастлабки икки мавсум ичида бирорта кўзга кўринарли соврин олган. Бироқ, давр ўзгармоқда. “Манчестер Юнайтед” Жозе Моуриньони унинг доктринасини билган ҳолда имзолаган эди. Муаммо шундаки, Моуриньо ортиқ ўзига ўхшамай қолган.\n«Манчестер Юнайтед», Жозе Моуриньо\n10.11.2017, 13:32 3501 0\nМоуриньо Чемпионлар Лигаси финалига қайси жамоалар чиқишини айтди\nМоуриньо «Манчестер Юнайтед»да 466 миллион евро сарфлади


16:41 / 20.10.2018 | Икболжон | 1076\nАссалому алайкум! Бир дўстим бор. У билан деярли ҳафтада 2-3 марта кафеларда базм қиламиз. Лекин ҳар сафар ўтирганимизда анчагина пул сарф бўлади. Енглар, ичинглар лекин исроф қилманглар, деган гапни эшитган эдим. Лекин биз ҳеч нарсани исроф қилмаймиз. Биз кўп пул сарфлаганимиз учун гуноҳкор бўлмаймизми? Жавобингиз учун олдиндан раҳмат.\n– Ва алайкум ассалом! Кирим инсоннинг ихтиёридаги нарса эмас. Аллоҳ ҳамманинг ризқини белгилаб қўйган. Чиқим эса банданинг ихтиёридаги нарсадир. Бир ҳунарманд шаҳар айланиб юрганида минораси йўқ жоме масжид ёнидан ўтиб қолади. Шу масжидга баланд, кўркам, азон айтилганида узоқларга эштиладиган бир минора қуриб, ортидан садақаи жория бўлиб қолишни қалбига тугади. Ҳунарманд бой эмасди, шундай бўлса-да, кунлик харажатидан баъзи бирларини қисқартирди ва уларга кетадиган маблағни бир хумчага тўплай бошлайди. Орадан 10 йиллар ўтиб, хумча тўлади. Ҳунарманд шаҳар қозисининг олдига бориб ўша масжидга минора қуришга изн сўрайди. Қози ҳунарманднинг ташқи ҳолига қараб, аввало бунча маблағни қаердан топганини суриштиради. Ҳунарманд қандай топганини очиқ-ойдин баён қилганидан кейин қози унга минорани қуришга ижозат беради. Усталар ёлланиб, маблағ сарфланиб жоме масжидга баланд, азонни узоққа эшитиладиган кўркам бир минора қад ростлайди. Шунда ҳунарманд минорага қараб: “Эй нафс сал қолса шу катта минорани ютиб юборар эдинг-а?!” дейди. Ҳар бир мўмин мусулмон, охиратга иймон келтирган киши ҳою-ҳавас, усиз ҳам иш битадиган ўринларга сарфланадиган маблағни ўзидан кейин савоби тўхтамай бориб турадиган садақаи жорияларга сарфлашга ҳаракат қилиш керак. Валлоҳу аълам!


“Бундай ташхис қўйишмасин деб умид қилгандим” - дилларни ўртаган оққон\nҲар сафар Гематология шифохонасига борар эканмиз беморлар кам бўлишини тилаб йўлга тушамиз. Афсуски, ҳар гал бу умид пучга чиқади: беморлар жуда кўп ва аксарияти норасида болалар. Улар кўпинча ўзлари чалинган бу хасталик ҳақида кўп нарса билишмайди. Хаста фарзандини парваришлаётган оналарнинг фиғони эса фалакка ўрлайди\n“Шу ергача бундай ташхис қўйишмасин деб келдим. Лекин оққон деб ташхис қўйишди. Болам ота меҳриниям кўрмади. Турмуш ўртоғим хорижга ишлагани кетганида ҳали туғилмаган эди. Келишига бу касалга чалиниб, кунимиз шифохоналарда ўтяпти”,- дейди Шаҳбозбекнинг онаси. Оила фарзанди соғайиб кетиши учун ҳамма имкониятини ишга солиб бўлган. Улар учун савобталаб инсонлар кўмаги зарур бўлиб турибди


Kutubxona - Oʻlmas Umarbekov. Moʻjiza (hikoya) / Kiril\nSiz shu sahifadasiz: Oʻlmas Umarbekov. Moʻjiza (hikoya) / Kiril\nАсар номи Мўжиза (ҳикоя)\nБокс бўйича жаҳон чемпиони Пўлат Рўзиев навбатдаги учрашувдан ҳаргалгидек қувноқ қайтди. Кузатиб келган икки машина ишқибозлари, қанча хоҳлашмасин, уйга киришмади.\n— Тураверсин, биратўла тўйда очамиз! — деди кимдир ҳазил қилиб.\nПўлат улар катта кўчага чиққунларича орқаларига қараб турди, кейин эшик қўнғироғини босди.\nҚўнғироқ чалиниши билан дарвоза олдига югуриб келадиган, эгасини таниб жилпанглайдиган кичкина лайча итлари бу гал келмади. Пўлат бир-икки чақирди:\n— Барлос! Барлос!\nИт овоз бермади. Пўлат ҳайрон бўлиб, дарвоза тагига қаради, шунда эшик очиқлигини кўрди.\nИчкарига кирганида, итлари ўзининг катта сим катаги ичидан қулоқларини диккайтириб унга қараб турганини кўрди. Айвон зинасидан эса адаси ҳассасига таяниб оҳиста тушиб келарди.\n«Итни нега қамаб қўйишди?» — хаёлидан ўтказди Пўлат.\n— Ада, тушманг! Эшик очиқ экан! — қичқирди у ва югуриб бориб адасининг қўлтиғидан олди.\n— Қалай, яхши ўтдими учрашув? — сўради айвонга кўтарилар экан адаси.\n— Жуда! Одам кўп бўлди. Зал тўлиб кетди. Ректорнинг ўзи олиб борди учрашувни.\n— Ҳа, яхши. Ойинг мошкичири қилиб кетган. Тўлиқ турибди қозонда.\n— Овқат емайман, — жавоб қилди Пўлат уни кўрпачага ўтқизар экан.\n— Ректор қўймай бир пиёла чойга таклиф қилди. Бир пиёла чой зиёфатга айланиб кетди.\nПўлат ичкарига, ўз хонасига кириб, ечинди, ювиниб, уй кийимларини кийди ва адаси ёнига чиқди. Шунда у телевизордан кўз узмай ўтирадиган одам, бу гал қўймаганини пайқади.\n— Тузукмисиз, ада? — сўради ташвишланиб.\n— Яхшиман, — фотиҳага қўларини ёзди адаси, — Қани, омин! Умринг узоқ, мартабанг баланд бўлсин. Ҳар қандай бало-қазодан худони ўзи асрасин. Облоҳу акбар!\nПўлат қўлларини юзига суртиб, сўради:\n— Ойим қанилар?\n— Ойинг касалхонага кетди... — адаси яна нимадир демоқчи бўлди-ю, айтишга қийналиб йўталди.\n— Нега? — сўрашга мажбур бўлди Пўлат сабри чидамай. У бир нарса юз берганини итнинг қамаб қўйилганидан сезган эди. Келди-кетди кўпайса уни қамаб қўйишарди. Нима бўлдийкин? Сўнгги йилларда уни хавотирга соладиган нарса адасининг юрак касали эди. Лекин... Лекин адаси рўпарасида ўтирибди. «Ким касалхонага тушди?»\n— Нега касалхонага кетдилар?\n— Ойдин... Ойдинхонинг уйларининг олдида машина уриб кетибди.\n— Нима?! — Пўлат ўрнидан туриб кетди.\n— Безовта бўлма, — юпатган бўлди адаси.\n— Қаттиқ урмабди. Оёғи, бели озгина лат ебди.\nПўлат ичкарига кириб, бир зумда кийиниб чиқди.\n— Қайси касалхонада?\n— Эски ТошМИда. Ойингни кутмайсанми? — сўради адаси.\n— Балки бирон нарса олиб бориш керак бўлар?\nПўлат шошиб уйдан чиқди. Машиналари йўқлигига шунда ачинди. Бўлганида уч юз метрча юриб катта кўчага чиқмас, қўл кўтариб ҳеч кимга ялинмасди. Машиналари бор эди. «Волга». Олишганига ўн йил бўлса ҳам кам минилган, яхши сақланган эди. Кузда Венадан, чемпионатдан қайтганида катталар ўзлари янги «Волга» таклиф қилишди. Адаси ҳам, ўзи ҳам таклифга ишониб, кўпдан бери ҳиқиллаб юрган бензинчи тоғаваччаларига сотиб юборувди. Янги машина ана келади, мана келади билан ярим йил ўтди. Шу вақт ичида нарх-наво Тошкент ҳавосидек ўзгариб кетди. Бир ойча бурун хабар қилишди «янги «Волга»лар келди» деб. Базадан ота-бола хомуш қайтишди. Уйга келганда эса ўзларини тутолмай роса кулишди. Эски «Волга»ларининг пулига мототсикл ҳам энди олиб бўлмасди. Тоғаваччалари уларнинг қандай аҳволга тушиб қолганларини яхши билса керак, илгарига ойда бир кўриниб қўйишини тарк қилиб, мутлақо келмай кетди.\nУзоқдан учиб келаётган қизил «Жигули» рўпарасида чийиллаб тўхтади. Пўлат шошиб ўтирди-да, адресни айтди.\n— Ия, мен бошқа томонга кетаётувдим-ку! — деди шофёр, ола-була «Адидас» спорт-костюмини кийиб олган ингичка мўйловли йигит. Аммо Пўлатнинг авзойини кўриб ўзгарди.\n— Майли, шошиб турганга ўхшайсиз...\nПўлат ТошМИнинг темир панжарали дарвозаси олдида тушиб, битта минг сўмлик пулни узатди. Шофёр йигит оғзи тўла тилла тишларини ярқиратиб илжайди ва учта бармоғини кўрсатди. Пўлат ичидан тутоқиб кетди, аммо даров ўзини босиб олди, ҳечнарса демай, яна иккита минг сўмлик қоғозни чиқариб узатди-да, беморлар қабулхонасига югурди.\nЁш врач Ойдин Камолованинг қачон келтиришганини, қаерда ётганини айтиб, ўзи етаклаб кетди. Афтидан уни таниди шекилли, отини айтиб, бирмунча юпатган бўлди. Аммо Пўлат унинг гапларини эшитмасди. Хаёли, фикри-зикри Ойдинда, тўсатдан бошларига тушган фалокатда эди. Қандай қилиб у машинага дуч келди экан? Маст-пасмикан ҳайдовчи? Ё ҳамма нарсанинг худоси пул ҳисоблайдиган бойваччамикан? Ёки Ойдинннинг ўзи паришонхоллик қилдимикан? Нима бўлса ҳам омон бўлсин, тузалиб кетсин!\nОйдин билан улар «Пахтакор» стадионининг орқасидаги «Эгарчи» маҳалла аталмиш илон изи, тор кўчаларда оёқяланг тупроқ босиб катта бўлишган эди. Пўлатларнинг кўчалари ҳали ҳам турибди. Аммо ундан на одам ўтади, на машина. Эгалари кўчиб кетган, томлари, эшиги, ромлари бузиб олинган уйларнинг деворлари нураб ётибди.\nОйдин адаси, ойиси билан Самарқанд дарвозанинг бошидаги «дом»лардан бирида туради ҳозир. Пўлатнинг адаси эса уйлари бузиладиган хабар чиқиши билан ер олиб иморат кўтаришга тушиб кетган эди. Яхши ҳам шундай қилган экан, мана чол-кампир ўзлари ҳам, ўғиллари Пўлат ҳам уй-жойлик. Беш хона, олди равон уй иккита оилага бемалол етади.\nПўлат Университетга киролмай физкултура институтига жойлашганда, Ойдинни кўздан йўқотди. Аммо йил ўтмай, Ойдин ўзи уни топди. Ўтган йили чемпионатга кетишидан олдин уларни унаштириб қўйишди. Чемпионат, кейин Ойдиннинг битирув имтиҳонлари, диплом иши сабаб бўлиб тўй сурилди. Ўтган ҳафта эса қариндош-уруғ, маҳалла катталари йиғилишиб байрамнинг учинчи куни, тўртинчи сентябрга тўй қилишга узил-кесил келишишди. Қуда томондагилар, Ойдиннинг ўзи ҳам шунга рози бўлди. Унинг кайфи чоғ эди. Ўтган куни учрашганларида аспирантура масаласи ҳал бўлганини, факултетда кичик ўқитувчи қилиб тайинлашганларини хурсанд бўлиб айтиб берган эди. Уларнинг учрашиб туришларини, айниқса унаштириб қўйилганларидан кейин, иккала томон ҳам гап-сўз қилмай қабул қилишди. Хуфя юришдан, очиқ, ота-оналарининг кўз олдида жавобгарлик, мажбурият ҳис қилиб юриш ҳаммаларига маъқул эди. Кўз олдиларида катта бўлган қизни келин қилишаётганидан Пўлатнинг адаси, ойиси ниҳоятда хурсанд эдилар. Ойдин эски маҳалладаги одати бўйича Пўлат йўқ пайтлари келиб, уйларни йиғиштирар, ҳатто ҳовлини супуриб-сидириб ҳам кетарди. .\nЯқиндагина бурни оқиб юрган қўшни боланинг жаҳонга донғи кетиб, унга куёв бўлаётганидан Ойдиннинг онаси Раҳбар опа ҳам, опаси Қундузхонлар ҳам бошлари осмонда эди. Нима бўлди? Қаердан чиқиб қолди бу фалокат?\nЖарроҳлик бўлимига ётишганда ёш врач югуриб ичкарига кириб кетди.\nБинонинг олдидаги сердарахт боғчада кўзларини артаётган Қундузхон кўринди. Пўлат тўғри унинг олдига борди.\n— Пўлатжон! Бу қандай кўргулик бўлди?! Кундузхон яна қип-қизил кўзларини артиб, у билан кўришди.\n— Аҳволи қалай?\n— Ўзини билмай ётибди. Бўлим бошлиғининг ўзи оператсия қилди. Ана! Ўзлари келаяптилар!...\nПўлат бино томонга қаради. Ёш врач елкадор, баланд бўйли, худди ўзи каби оқ халат кийган одам билан улар қаршисига келаётган эди. Пўлат юраги гупиллаб уриб, шу томонга юрди.\n— Пўлат ака, танишинг, — деди ёш врач. — Профессор Мўминов Илҳом Азизович. Камоловани ўзлари оператсия қилдилар!\nПрофессор йирик, оғир қўлини узатди.\n— Саломалайкум, Илҳом ака. — Пўлат унинг қўлни маҳкам қисди. — Қалай аҳволи? Нима бўлибди ўзи?\n— Иккита қовурғаси синган. Умуртқа суяги икки жойдан, бўйнидан, белидан дарз кетган, балки синган ҳамдир, ҳозир бир нарса дейиш қийин. Яна чап оёғи тўпиғидан синган. Машина чап томондан келиб урган бўлиши керак, — Профессорннинг овози ҳам гавдаси каби йўғон эди. — Гипсга солиб қўйдик тўрт жойдан. Албатта, буларни енгил жароҳат деб бўлмайди. Аммо оёққа туриб, ҳеч нарса кўрмагандек бўлиб кетади. Ҳозир наркознинг таъсирида ухлаб ётибди. Истасангиз уйғонганда олдига киришингиз мумкин.\n— Раҳмат, — деди оҳиста руҳи тушиб Пўлат. У бунчалик деб ўйламаган эди.\n— Эзилманг бунча, ўртоқ чемпион! — қўлини унинг елкасига ташлаб жилмайди профессор. — Отдек бўлиб кетадилар. Тўйга чақиришни унутманг! Кечирасиз!...\nУ кетди. Ёш врач ҳам хайрлаша бошлади. Пўлат миннатдорчилик билдирди.\n— Ёрдамим керак бўлса, тортинманг, доим тайёрман, — ёш врач шимининг чўптатидан қўлда қора сиёҳда дона-дона қилиб ёзилган исми, фамилияси, адреси ва телефони ёзилган қалин адрес қоғоз чиқариб узатди. Ўзи ёзган бўлса керак. — Ҳар эҳтимолга қарши.\nПўлат маҳкам унинг қўлини қисди.\n— Ойимларнинг ҳам мазалари йўқ, — деди ёлғиз қолишганда Қундузхон.\n— Нима қилди?\n— Боя шу ерда ҳушларидан кетиб қолдилар. Уйга жўнатдик. Ҳудаойим... — Қундузхон шундай деб, бирдан тўхтаб қолди. Бугунги фожеадан сўнг, «ҳудаойим» дейиш ўринли бўлармикан? Юрагининг бир четида шундай таҳлика ўзи сезмаган ҳолда пайдо бўлган эди. Шу ўй билан ўзи гапини тузатди. — Ойингиз... Санобар опам бирга кетдилар.\n— Ойдининг уйғонишига ҳали бор. Юринг, телефон қиламиз, — ҳеч нарса сезмай таклиф қилди Пўлат.\nҚундузхон ТошМИ дарвозаси томон юришар экан, йўл-йўлакай Ойдин билан нима бўлганини гапириб берди. Трамвайдан тушиб, кўчани кесиб ўтаётган экан. Машиналарга йўл берк бўлса ҳам трамвайнинг олдидан бир енгил машина визиллаб чиқиб қолибди. Ойдин қочиб улгуролмабди. Машина зарб билан уриб, тўхтатмай кетиб қолибди. Мошранг «Жигули» экан. Ойдин йиқилибди-ю, кўнгли кетиб қолибди. Ҳеч ким уни танимабди. Таниганда, уйи шу бекатнинг рўпарасидалигини биларди. Хабар берарди. «Тез ёрдам» келгунича тахминан ярим соат ўзини билмай, оғзидан қон кетиб ётибди. «Тез ёрдам» келиб, ТошМИга олиб боргандагина унинг кимлигини билишибди. Телефон қилишлари билан ҳаммалари касалхонага югуришибди. Яхши ҳам Қундузхоннинг эри уйда экан. Машинасида олиб борибди. Келишганда оператсия энди бошланган экан.\n— Урган ким экан?\n— Ҳеч ким билмайди. Биронта янги чиққан бойваччалардан бўлса керак-да, — деди энсаси қотиб Қундузхон. — Бўлмаса рухсат йўқ кўчага кирадими?! Одам уради-ю, тўхтамайдими?! Олдин шофёр бўлганда тўхтарди, тушиб ёрдам берарди. Топгани тешиб чиқсин, ер юткурнинг умри қамоқда ўтсин!\nПўлат индамади. Дилида унга қўшилди. Одамгарчиликни йўқотган, ўзи ярадор қилган одамга ёрдам қўлини чўзмаган бир маҳлуққа бу қарғишлар оз эди. Лекин қанча қарғашмасин, сўкишмасин, фойдаси йўқ. Фалокат юз бериб бўлди.\nДарвозанинг ёнида иккита телефон-автоматлардан ҳайтовур биттаси ишлайдиган чиқиб қолди. Қундузхон узоқ гаплашмади. Онаси тузукмиш. Лекин жаҳлидан ўзини тиёлмай ўтирганмиш. Санобар опа ўша ерда эканлар. «Тангангиз борми?» — сўради Қундузхон Пўлатдан. У қўлиии силтади. Қундузхон эри билан гаплашди чоғи, дарров келишини буюрди.\n— Овқат қилиб келай, — деди трубкани илиб Пўлатга. — Ойдин еёлмаса ҳам врачлар, ҳамширалари ер. Яхшироқ қарашади.\nОрадан беш соатча ўтганда навбатчи врач уларни Ойдиннинг олдига таклиф қилди. Ойдин махсус кароватда ётарди. Бошидан белигача у қолипга солинган, чап оёғи тахтакач устига осиб қўйилган эди.\n— Ойдинхон! — деди секин навбатчи врач. Ойдиннинг битта қора чизиқдек бўлиб турган узун киприклари ёйилиб, кўзлари оҳиста очилди. Бир-бирига ёпишиб турган қонсиз лаблари қалтираб кетди. Афтидан у бир нарса деди, аммо овози чиқмади, лаблари очилмади.\nҚундузхон ўзини тутолмай ҳўнграб юборди-да, эшикка отилди.\nПўлат кароватга яқинлашди.\n— Хафа бўлманг, Ойдин. Шу кўргулик бор экан. Профессор оператсия яхши ўтди, яқин орада отдек бўлиб кетадилар, деди. Эшитяпсизми, Ойдин?\nОйдин секин кўзларини юмди ва бошқа очолмади. Оппоқ пешонасида тер томчилари кўринди.\n— Чарчадилар, — деди навбатчи врач Пўлатжоннинг тирсагидан олиб. — Дам олсинлар энди.\n— Мен шу ердаман, доим ёнингизда бўламан, — деди Пўлат ва ўз-ўзидан кўзларига ёш қуйилиб кетди.\n— Қанча ётадилар қолипда? — сўради эшикка чиқишганда навбатчи врачдан.\n— Камида икки ой. Профессор нима дедилар, билмайман. Аҳволари оғир. Аммо омон бўлишларига шубҳа йўқ.\n— Раҳмат, — Пўлат кўзларини артди.\n— Ҳавотир олманг! Нима лозим булса, қиламиз. Навбатчи врач хайрлашиб, палатага кириб кетди. Ўша куни Пўлат ярим кечада уйга қайтди. Эртасига ҳам, индинига ҳам. Умуман, шу кундан бошлаб унинг ҳаёти, фикри-зикри Ойдин ётган касалхонага боғланиб қолди. Бир кун келмаса, бир кун шипга тикилиб ётган Ойдинни кўрмаса, кўнгли жойига тушмайдиган бўлиб кетди. Навбатчи врач ваъда қилганидек, профессор ҳам, бошқа шифокорлар ҳам, ҳамма-ҳамма нима лозим бўлса ақллари, тажрибалари етганича шуни қилишди. Икки ой ўтиб, Ойдин бошини қимирлатадиган, ҳатто оз бўлса ҳам кўтарадиган бўлди. Аммо жойидан қимирлай олмади. Профессор овутди:\n— Бирданмас-да, қизим! Секин-секин! Оз-оз!\nПўлатга ҳам шу гапни айтди.\nНима бўлмасин Пўлат анча хурсанд эди, энг муҳими шифокорларнинг гапларига қаттиқ ишонарди. Профессор, палата врачи икки ойда анча тузук бўлиб кетади дейишди. Айтганлари ҳарҳолда бўлди, бўйиндаги қолип олинди. Бошини кўтаради, қўллари ишлайди. Оёқлари ҳам, бели ҳам, тузалиб кетади. Яна бир ой. Боринг, икки ой ўтсин!\nПўлат шундай деб, ўзига ҳам, уйдагиларга, Ойдинга ҳам далда берди. Ойдин баъзи-баъзида кўзлари чарақлаб, лабларида табассум билан кутиб оладаган бўлиб қолди. Бу албатта, яхшиликка эди. Демак, туриб кетишига ишонади.\nПўлат вақтинча спорт қўмитасининг боксчилар сектсиясидаги ишини ташлади. Идорачилик, ҳар куни иш борми, йўқми, ориб ўтириш керак кечгача. Уёқ-буёққа борадиган бўлса, сектсия бошлиғига айтиб кетиши керак. Яккаю-ягона жаҳон чемпиони бўлса ҳам қўмита раисидан тортиб оддий аппарат ходимигача унга ҳурмат билан қарашса ҳам, ўрнатилган интизомни бузгиси келмади, аммо бу интизомга, айниқса, Ойдин касалхонага тушиб қолганидан кейин кўниколмади. Шунинг учун ариза ёзиб, бўшади. Институтда эса ҳарҳолда эркин эди. Кейин устозлари, бирга ўқиган ўртоқлари шу ерда эди. Улар ҳеч нарсада уни чегаралашмасди. Шундай донгдор одамнинг институтда ишлаши институт обрўси эди. Буни улар очиқ-ойдин айтишди. У нимани лозим топса, шуни қилиши мумкин эди. Фақат баъзи-баъзида маслаҳатларини аямаса, ойда бир-икки талабалар, ўқитувчилар билан учрашиб турса бўлди эди. Пўлат улардан жуда миннатдор бўлди. Ҳар куни эрталаб касалхонага келар, бир соат-ярим соат шу ерда бўлиб, нима кераклигини билиб оларди. Чунки Ойдиннинг онасига кунда икки маҳал қатнаш оғирлик қилардн, Қундузхон билан эри ишлик одамлар, фақат кечқурун ва дам олиш кунларигина келишлари мумкин эди.\nОйдин баъзи кунлари, кўпроқ профессор кириб уни кўриб кетган кунлари, очилиб, Пўлатнинг шу ердалигидан хурсанд бўлиб узоқ гаплашар, уни ҳатто кетгизгиси келмасди. Шундай кунларнинг бирида у Пўлатнинг синган, кейин битиб кетган қийшиқ панжаларини силаб, деди:\n— Пўлат ака... — у унашилгунларича уни Пўлат дерди, улар тенг эдилар. Кимдир маслаҳат берди шекилли, ё ўзи лозим топдими, ака дейдиган ва сизлайдиган бўлди. Пўлат ҳам уни сизлашга ўтди.\n— Пўлат ака... Кўп келаяпсиз. Раҳмат. Мен буни ҳеч унутмайман. Фақат илтимос, мени деб ишингиздан қолманг.\n— Колаётганим йўқ, ҳаммаси жойида!— уни тинчитган бўлди Пўлат.\nАммо Ойдин қулоқ солмади.\n— Гапимни эшитинг, Пўлат ака. Сезаяпман, тез оёққа туриб кетаман. Лекин илтимос, ишингиздан қолманг, Қўмитадан кетибсиз. Майли, бу ихтиёрингиз. Қоҳирага боришингиз керак эди. Ҳамма мусулмон мамлакатлари қатнашар экан. Сизга махсус таклиф келган экан. Нега бормадингиз? Наҳотки аҳволим шунчалик чатоқ бўлса?\n— Ундай деманг, — Пўлат унинг пешонасига қўлини қўйиб, жилмайди.\n— Аҳволингиз яхши. Кундан-кунга яхши бўлиб кетаяпсиз. Қоҳирага... ўзимнинг боргим келмади. Мусобақага қатнашмаганимдан кейин боришим шарт эмас.\n— Кўриб келардингиз... Мисрда бўлмагансиз-ку? Ё бўлганмисиз?\n— Бўлмаганман. Бирга борамиз. Худо хоҳласа бориб пирамидаларни тамошо қиламиз. Порт-Саид, Александрияларга борамиз. Сфинкс борку... ўшанинг остида спектакллар кўрамиз...\n— Раҳмат. Айтганингиз келсин, — Ойдин Пўлатнинг пешонаси устидаги қўлига қўлини қўйди. — Лекин бари-бир боришингиз керак эди. Агар мени яхши кўрсангиз, иккинчи бундай қилмайсиз. Хўпми?\n— Хўп, — яна жилмайди Пўлат ва қайлиғининг қалин қора қошларига, йирик кўзлари, узун, қайрилма киприкларига меҳр билан тикилди.\n— Тузалиб кетаман-а? — Унинг узоқ тикилиб қолганини ўзича тушуниб сўради Ойдин.\n— Албатта! Оз қолди. Сабр қилинг.\nОйдин ўзини тутолмай йиғлаб юборди, муздек ориқ қўллари билан Пўлатнииг бўйнидан қучоқлаб, пешонасидан ўпди.\n— Тузалиб кетаман. Сиз айтгандек бўлсин, бирга борамиз Қоҳирага. Бутун Мисрни айланиб чиқамиз. Кейин Ҳиндистонга борамиз. Аграни кўрамиз. Кундузи шаҳарни айланамиз. Кечқурун, Тож-Маҳални томоша қиламиз. Тож-Маҳал жуда бошқача кўринармиш!... Худди денгизда сузиб кетаётган кемага ўхшармиш.\n— Бўпти! Бўпти, Ойдин. Бўпти, жоним! Йиғламанг фақат!\nПўлат унинг қалин сочларини, қошларини силади.\n— Йиғламайман, — ваъда берди Ойдин. — Энди сира, сира йигламайман!..\nПўлат хурсанд бўлиб уйига қайтди. Қаердан келаётганини адаси билса ҳам, овқат маҳали сўради:\n— Касалхонага бордингми?\n— Яхши. Жуда яхши. Яқин-орада туриб кетади.\n— Иншолло, айтганинг келсин!...\nШундай дер экан, адаси ер остидан чой қуяётган хотинига қаради. Санобар опа ҳеч нарса демади.\nЎша йили куз эрта келди. Октябрнинг ўрталарида бирдан қора совуқ тушиб, қор учқунлади. Совуқнинг тафти бир ҳафтадан зиёд тарқамади. Очиқ жойлардаги узум, анор, хурмо қорайиб тўкилди.\nПўлат ўртоқларидан бирининг машинасида Олой бозорига бориб яхши мевалардаи оз-озгина олди, устига иккита иссиқ патир қўйиб турганда, кимдир тирсагидан ушлади.\n— Ҳа, ҳа?! Нима ҳаракат?\nПўлат бошини кўтарди. Олдида кенг жигарранг чарм камзул, худди шундай рангда қундуз телпак кийган сазлатли бир йигит унга оғзи тўла тилла тишларини кўрсатиб кулиб турарди.\nПулат таниди. Уч йил бурун республика чемпионатида очколар бўйича иккинчи ўринни олган боксчи, тошкентли Исмат Ҳайдаров деган йигит эди у. Кейин, Олма-отада чорак финалда қолиб кетди. Шундан бери уни кўрмаган эди.\n— Кўришганимиздан хурсандман, — деди Исмат.\n— Чемпионлнк билан табриклайман. Бунақаси бўлганмас! Қойилман! Бошингга ташвиш тушди, деб эшитдим. Тинчликми?\nИсмат қўймай Пўлатнинг қўлидаги пакетни кўтариб олди.\n— Тинчлик. Ҳозир анча тузук. Олдига кетаяпман ҳозир.\n— Омон бўл! — мақтади уни Исмат ва ёнига ўгирилиб кимгадир имо қилиб қўйди.\nУлар машинагача бирга келишди.\n— Сеникими?— сўради Исмат эски «Жигули»ни кўриб.\n— Йўқ. Менда ҳозир машина йўқ. Эгаси рулда ўтирибди. Ўртоғим. Таниш, физкултура институти ўқитувчиси.\nПўлат шундай деб, машинадан чиқаётган ўртоғини кўрсатди.\nИсмат у билан истар-истамас кўришди. Иккита нотаниш йигит иккита тарвуз билан иккита қовун кўтариб келиб, машина юкдонига солишди.\n— Нима қилаяпсизлар? — Ҳайрон бўлиб сўради Пўлат.\n— Хотиржам бўл, уни тинчитди Исмат.\n— Кўп ўрнида кўр. Сени кўрганимдан хурсандман. Уйинг эски жойдами? Кўкчада? Бораман. Бир ўтиришамиз.\n— Кел, кел, — таклиф қилди Пўлат. — Мен ҳам хурсандман. Хизмат қаерда?\n— Борганда айтиб бераман. Ишим яхши. Хўп, соғ бўл.\nИсмат Пўлатнинг елкаларидан қучоқлаб хайрлашди. Ўртоғига қўлининг учини узатиб, бошини билинар-билинмас эгиб қўйди.\n— Бойвачча бўлиб кетибди-ку! — деди Пўлатга ўртоғи йўлга тушишганда.\n— Шунақага ўхшайди, — қўшилди унинг гапига Пўлат. — Бўлсин! Ўзига тўқ одам қанча кўп бўлса, шунча яхши.\n— Албатта, албатта... Фақат уйидан нефт ё тилла чиққан одамга ўхшайди. Осмонда, майли, қандини урсин!...\nПўлат кулиб қўйди. Мусобақаларга қатнашмай қўйгандан бери, бунинг устига спорт қўмитасидан кетганидан кейин унинг даромади сезиларли даражада камайган эди. Чемпионликка олган мукофоти тугаб бўлган, ақлли одамларнинг маслаҳати ва тўй муносабати билан ярмини ўз вақтида керакли уй-жиҳозлари, кийим-кечагу, дон-дунга сарф қилинган, қолгани ўз қадрини йўқотиб, адасининг омонат китобчасида ётарди. Ота-онаси, ҳушёр одамлар, унинг қисилиб қолганини сезишиб, уй ҳаражатларини қирқишди, худди студентлик йилларидек унга чўнтак пули чиқаришди. «Чўнтак пули»га зарурат борлигини у Қундузхон пай-суякни қотирадиган бир ноёб дори қидириб қолганида жуда аниқ ҳис қилди. Профессор Ойдинга шу доридан укол қилишни маслаҳат берибди. Пўлатнинг бир таниши дорини олис бир қишлоқдан топиб келди ва уялинқираб қўлдан олганини, йигирма минг берганини айтди. Пўлат юз минг деса ҳам оларди. Индамай берди. «Қаерда ишлаётган экан?» — қизиқиб хаёлидан ўтказди бойвачча танишини Пўлат.\n— Қовун-тарвузни нима қиласан? — сўради ўртоғи ТошМИга етиб боришганида.\n— Олиб кетавер, — таклиф қилди Пўлат. — Кафедрадагиларга сўйиб берарсан.\nЎша куни Ойдинни кўра олмади. Палатага ичкаридан ҳамшира қиз чиқиб қолди. Пўлатни кўриб у бошини сарак-сарак қилди.\n— Ҳаво айниганигами, кечаси билан мижжа қоқмай чиқдилар. Бел, оёқлари оғриди. Домла буни яхшиликка деяптилар. Ишқилиб шундай бўлсин. Аммо, Ойдинхон чарчадилар. Ҳозир ухлатиб чиқаяпман.\nПўлат касалхона тунга бекилгунча кутди. Ойдин уйғонмади. Навбатчи врачнинг гапига қараганда, у анча тинчиган, оғриқлари ҳам босилганадек эди.\nУйга қайтаётганда дарвоза ёнида бойвачча таниши солиб қўйган қовун-тарвузларни кўрди. Ўртоғи уйга ташлаб кетибди. Бойваччанинг ўзи эса айвонда адаси билан гаплашиб ўтирарди. Кўчада, деразалари остида бир енгил машина қорайиб турганига кўзи тушган эди. Демак, ў, бирдан унинг йўлида пайдо бўлиб қолган бойвачча келган экан-да. Яхшиликкамикан келгани, ё? Пўлат нохуш хаёлни дарҳол ҳайдаб, айвонга кўтарилди.\n— Саломалайкум!.. Ие, ие!..\nҚора костюм-шим кийиб, оппоқ кўйлаги ёқасиви қора галстук билан кейинган Исмат Ҳайдаров ўрнидан туриб унинг қаршисига юрди.\n— Кечирасан, дўстим! Кундузи кўришмаганимиздан кейин шу пайтгача келмаганимиздан афсусланиб келавердим!\n— Яхши қилибсан! Кани ўтир!..\nУлар ўтиришди. Фотиҳадан сўнг, Пўлат беихтиёр дастурхонга этибор берди. Бозорнинг олди мевалари катта сопол лаганга аралаш қилиб солиб қўиилган эди. Иккита тақсимчада хамири ёғлиқ учбурчак сомса турарди. Хонтахтанинг бир четида сочиқ билан уч-тўртта баркашдек-баркашдек патир ёпиб қўйилган эди, У Исмат Ҳайдаров олиб келганини тушунди.\n— Ойим қанилар? — сўради негадир кўнгли ғаш бўлиб.\n— Холам ўчоқбошидалар! — деди Исмат Ҳайдаров.\n— Ўртоғининг ошнинг харажатини кўтариб келибди, — жилмайди дадаси.\n— Нима қераги бор эди?! — аччиғланиб сўради Пўлат.\n— Қизиқмисан? Ҳар куни кўришиб юрибмизми? Бугундан бошлаб энди ман сани ёлғизлатиб қўймайман. Ҳали бир жойга олиб бораман. Майлими, амаки? Яхши одамлар йиғилади. Бир ёзилиб келсин! Чойдан ич!\nИсмат Ҳайдаров олдида турган чойнакдан ўзи чой қуйиб унга узатди.\nПўлат чойни олиб, хўплар экан, кўнглининг бир четидаги ғашлик қаттиқроқ тугун бўлиб, кайфиятини буза бошлади. Нега келди экан? Унда нима иши бўлиши мумкин?\n— Ойдин қалай? — сўради адаси.\n— Ёмонмас. Профессор оғриқ сезаётгани яхшиликка дебди, — хаёли бўлиниб жавоб қилди Пўлат.\n— Илойим яхши бўлсин.\n— Ҳа... Анча жабр бўпти сизларга, — гапга қўшилди Исмат Ҳайдаров. — Келиб-келиб машина уни урадими-а?\nПўлат бирпас бошини эгиб ўтирди, кейин унга қараб, эътироз билдирмайдиган қилиб гапирди:\n— Республика бош хирурги қараяпти. Аҳволи яхши. Яқинда юриб кетади.\n— Унда яхши. Жуда яхши.\nИсмат Ҳайдаров ўзини унинг гапидаги зардани сезмаганга солди.\nСанобар опа ҳаргалгидек гуручи якка-якка бўлиб ялтираб турган палов қилиб олиб келди.\nПўлат емади, чимчилаб ўтирди.\nДастурхонга фотиҳа ўқилтач, Исмат Ҳайдаров ўрнидан турди.\n— Қани кетдик!\nОта-онаси аралашмаганда, Пўлат бормас эди.\n— Бор, ёзилиб келасан, болам, — деди Санобар опа.\n— Шундай ўртоғинг бор экан, гапини ерда қолдирма, — қўшимча қилди адаси.\nДеразалари остида турган енгил машина ҳали бўёқ ҳиди тарқамаган янги «Жигули» эди. Исмат Ҳайдаров эпчиллик билан рулга ўтириб, ўнг томондаги эшикни очди.\n— Ўтир, дўстим!\nЯрим соат чамаси шаҳар айланиб, Олой бозорининг орқасидаги сердарахт, камқатнов кўчалардан бирига кириб боришди. Карнизида иккита фонар ёниб турган узун иморат олдида Исмат Ҳайдаров машинасини тўхтатиб, ўртоғига қаради.\nПўлат машинадан тушиб, атрофига қаради. Кўчанинг икки бети турли маркадаги чет эл машииаларига тўлиб кетган эди.\nИсмат Ҳайдаров машинасини ёпмади, югуриб келган бир йигит унинг ўрнига ўтирди-да қаёққадир ҳайдаб кетди.\n— «Бойчечак» деган клуб буйи баланд, уймакор ёғоч дарвозанинг қўнғироғини босар экан, тушунтирди Исмат Ҳайдаров. — Кўрасан, манимча сангаям маъқул булади. Кейин бу ерда топганингни ҳеч қаёқдан тополмайсан.\nДарвоза эшиги қия очилди. Кимдир мўралади.\n— Манман, — овоз берди Исмат Ҳайдаров.\nЭшик кенг очилганда Пўлатнинг димоғига турли овқатлар ҳиди урилди.\n— Биз орқадан кирдик. Хўжайинга айтиб қўяй.\nПўлат ҳовлида ёлғиз ўзи қолди. Кенг, чорси ҳовли, жуда катта, олди пешайвонли уйга разм солар экан, бирвақтлар хусусий уй бўлганлигини тушунди. Балки, ҳозир ҳам шундайдир, ким билади? Аммо клуб одатда бир одамга қарашли бўлмайди, кўпчиликники, ё бўлмаса давлатники бўлади. «Бойчечак»... Қизиқ, бу клуб кимга қарар экан? Кейин нега «Бойчечак»?.. Бундай кўп болалар ташкилотларга бериларди, кўпроқ. Бу ҳам болалар клубимикан?\n— Зерикмадингми? — олдида Исмат Ҳайдаров пайдо бўлди ва жавоб кутмасдан бино ичига бошлади.\nЯрим соат ўтар-ўтмас Пўлат ундан бу дид билан қурилган уйда совет йиллари нима бўлганини, ҳозир нима жойлашганини билиб олди.\nЎттизинчи йилларда уй эгаси йирик тошкентлик савдогар қамалиб, мол-мулки мусодара қилинади. Бола-чақа ҳарёққа тарқаб кетади. Уйга ижроқўм киради. Урушдан кейин ижроқўм янги бинога кўчиб уйни почтага беради. Почта эплолмай, икки йил бурун сотади. Сотиб олганлар «Саломатлик — туман бойлик» жамиятининг фирмасини ташкил этишади. Болаларга турли спорт, физкултура тўгараклари очишади. Ўтган йил филиал мустақил «Бойчечак» клубига айланади. Клуб кундузи болаларга хизмат қилар экан. Қоронғи тушиши билан миллий таомлар, айниқса, уйғурча-хитойча овқатлар ресторани сифатида ишлар экан. Машҳур хонанда, созандалар келиб контсерт беришар экан. Клуб хўжайинлари подвални ремонт қилиб, яхши залга айлантиришибди. Залда франтсузча, миллий кураш, шахмат-шашка, бокс мусобақалари ўтказилар экан. Исмат Ҳайдаровнииг бугун шошиб Пўлатни олиб келгани иккита машҳур боксчи нокаутга ўйнар экан.\n— Биттасини танийсан, ўзимизнинг йигитлардан, — деди у. Иккинчиси меҳмон. Ютган юз минг, ютқизган етмиш минг олади. Шунчадан тренерлари ҳам олишади. Қойилми? Фақат бир кунига! Эртага тушса, яна шунча олади…\nПўлат ҳайрон бўлиб шунча пулни клуб қаердан олади деб сўрамоқчи эди, Исмат Ҳайдаровнинг ўзи айтиб берди:\n— Кириш ҳар бир одамга йигирма минг. Овқат, ичимлик ҳисобмас. Улар алоҳида. Ҳар куни камида юз эллик, икки юз одам йиғилади. Ҳисоблайвер шундан!...\n— Сен иима қиласан?\n— Ўйинчиларни, машшоқларнинг чиқишини ман ташкил қиламан. Одамларим бор. Заказ берсам бўлди, олиб келаверишади. Ҳали ҳеч ким йўқ дегани йўқ. Халқ артистлари ҳам ғиқ этмай келишади. Э, дўстим, шунча пул кўчада ётибдими? Кейин текин овқат. Бир сих кабоб бозорда палон пул. Бўтта тўйгунингча ейсан текинга.\nИсмат Ҳайдаров буларнинг ҳаммасини оғзи тўлиб гапириб берди.\n— Хўжайин келганингдан хурсанд. Шўтта ишласин девотти. Клубгаям яхши-да. Жаҳон чемпиони ишлавотти деган гап клубни кўтариб юборади. Обрўсиниям, баҳосиниям...\nПўлат клубдан кечаси иккиларда қайтди. Исмат Ҳайдаровнинг ўзи олиб келиб қўйди, хайрлашаётиб қалин конверт узатди.\n— Икки юз минг. Мукофот бу. Эртадан маошга ўтасан.\n— Хўп деганим йўқ-ку, ҳали?— сўради Пўлат.\n— Жиннилик қилма. Бунақа ишни топишинг қийин. Пўлат индамади. Аммо конвертни олди. Ойдиннинг касалхонадалиги масалани ҳал қилган эди. Бундан ташқари клубда қиладиган иши — кундузги машғулотларға икки соатдан вақт ажратиб келиб кетса бўлди экан. Кечқурун йигитларнинг чиқишларини кўриш, кузатиш шарт эмас экан. Падвалдаги зал бирпасда арқон тутилиб рингга айлантирилганда Исмат Ҳайдаров шундай деди. Ниҳоят, боксчилар чиқишди. Баравар, ёнма-ён юриб келишди. Биттасини Исмат Ҳайдаров айтганидек, таниди. Институтнииг учинчи курсидан кетиб қолган наманганлик жиккак, қорачадан келган йигит эди. Исмни эслолмади. У республика, кейин Ўрта Осиё чемпионатларида қатнашган, ҳатто мукофотли ўринларни ҳам эгаллаган эди. Тренери, кейин институт ректори билан уришиб қолиб, ииститутни ҳам ташлаган, мусобақаларга ҳам қатнашмай кетиб қолган эди. Пўлат уришиб қолиш сабабини ҳам эслади. Унга Мексикага юборишни ваъда қилиб, охири команда жўнаётганда ўрнига ректорнинг жиянини рўйхатта қўйишган эди. Ўшандан бери бу истеъдодли йигитни Пўлат кўрмаган эди.\n— Нима иш қилади у? Оти нима эди? — суради Исмат Ҳайдаровдан.\n— Икром. Икром Алиев. Клуб очилганидан бери бизда. Клуб чемпиони деса бўлади. Ҳали енгилгани йўқ. Фақат мендан чўчийди.\nИсмат Ҳайдаров тилла тишларини очиб кулди.\n— Иккинчи йигит ким?\n— Бокудан. Ўзларида республика ғолиби. Тез қайтиши керак экан. Эртагаям чиқади шунинг учун. Қоплонни ўзи!..\nЎртага судя чиқиб боксчиларни таништирди. Мукофотлари, чемпионатлардаги ўйинларини айтиб берди.\nЕб, ичиб ўтириб бокс томоша қилишни Пўлат биринчи марта кўриши эди. Шунинг учун судянинг баъзи гапларини яхши эшитмади. Юқорида ресторанда ўтирганларнинг деярли ҳаммаси подвалга тушишгач, залнинг гир атрофига бир қатор қилиб қўйилган столлар орқасидаги креслолардан жой олишган эди. Пўлат аёллар ҳам борлигини кўрди. Яна шишаларнинг очилиши, рюмкаларнинг жаранглаши қулоққа чалиниб, унинг диққатини бўлди. Аммо кўп ўтмай кўникди. Жанг шиддат билан бошланди. Меҳмон чиндан ҳам қоплондек сақраб, рақибини бутун ринг бўйлаб айлантириб чиқди. Икром кучини аяб, оҳиста-оҳиста ҳужумни қайтариб, ўзини эҳтиёт қилиб олишди. Томошабинларнинг гиж-гижлагашига эътибор бермади. Учннчи раунд бошланганда, меҳмонни тер боса бошлади.\n— Чегара қанча? — сўради Пўлат. Шўрмағиз чайнаб ўтирган Исмат Ҳайдаров кулиб қўйди:\n— Chegara yoʻq. Marra toʻliq nokaut, boʻlmasa odamlarga qizigʻi yoʻq. Kelishmaydi.\nЕттинчи раундда ҳамон чекиниб-чекиниб олишаётган Икром йўлбарсдек ўкириб юборди. Меҳмон икки букилиб йиқилди. Раҳбари тўққизтача санаб, Икромнииг қўлини кўтарди.\nЖанг Пўлатга ёқмади. Аввало иккала боксчи ҳеч қандай қонун-қоидага риоя қилмади. Бу оддий, қўпол муштлашиш эди. Кейин Икром тутган йўлни, у қўрқоқлар йўли ҳисобларди. Бундай боксчилар кўпроқ очко билан ютадилар. Меҳмон ҳақиқий боксчи эди. Аммо Пўлатнинг назарида у шошди, эҳтиётсизлик қилди. Бўлмаса ғалаба қилиши мумкин эди.\nКалта, тор кўйлак кийган қиз катта мис баркаш кўтариб, ўтирганларни айланиб чиқди. Бирпасда баркаш пулга тўлди.\n— Бу боксёрларнинг ўзига. Иккалови бўлиб олади, — тушунтирди Исмат Ҳайдаров.\nПўлат кетмоқчи бўлиб ўрнидан турган эди, ўртоғи қўймади.\n— Контсертни кўр. Кейин ўзим олиб бориб қўяман. Пўлат ноилож ўтирди.\nРинг олиниб, ўртага уч-тўртта стул қўйилди. Телевизор, радиода кўп чиқиб турадиган хонанда созандалар билан пайдо бўлди. Иккита ашула қилиб кириб кетди. Созандалар қолишди. Ғижжакчи «Тановар»ни бошлади. Зал жимжит бўлиб қолди. Ўртага паранжига ўралган раққоса чиқди. У паранжи ичида бир-икки дақиқа ўйин қилиб чўккалади ва музика оҳангида оҳиста тебраниб, паранжини ечди. Аввал узун, қора сочлари кўзга ташланди, кейин оппоқ, юпқа кўйлаги кўринди. Уни кўйлак дейиш қийин эди, нозик ипак, иплардан тўқилган парда, тўғрироғи танпарда деса бўларди.\nРаққоса ариқ лабида ноз билан ювинган қизни тасвирлаб, ўрнидан турди.\n— Вой-дод! Ўзим айланай Иқбол! — қичқириб юборди кимдир.\nРаққоса ўйнаб туриб созандалар ёнига борди-да, қийиқча олди, ўйнаб туриб белини боғлади. Юпқа кўйлаги баданига ёпишиб йўқ бўлиб кетди. Кимдир ўзинн тутолмасдан ўртага тушди. Бир-икки ўйин қилиб соат чўнтагидан минг сўмлик битта қоғоз пулни олди-да, раққосага кўрсатди. Раққоса тебраниб қўлини узатган эди, бермади, оғзига тутқазиб орқасига тисаридди. Раққоса аразлаган бўлиб бурилиб кетди. Бир айланиб йигитнинг олдига келди. Йигит сигарет тутатиб, қўлидаги пулни силкитиб турарди.\n«Наҳотки тишласа?» — хаёлидан ўтказди Пўлат. Унинг раққосага негадир раҳми келиб кетди.\nРаққоса йигит атрофида яна бир айланди-да, тиззаларини эгиб, бир қўли билан унинг пул ушлаган қўлини ушлади ва оҳиста бошини сарак-сарак қилиб лаблари билан пулни тишлади. Шунда йигит унинг бошини эгиб ўпди. Залда қарсак кўтарилди. Йигит кетиши билан ўртага семиз бир одам тушди.\nУнинг қорни ўзига иккита келарди. У раққосага қараб, жилмайди-да, семиз, калта қўлларини кўтариб ўйнай бошлади. Бесўнақай жуссасига қарамай, у жуда эпчил, музика оҳангига мос ҳаракат қиларди. Бирдан унинг қўлларида иккита беш минг сўмлик пул пайдо бўлди. У қоғозларни шилдиратиб, раққосанинг боши устида айлантирди, кейин қўлларнни туширди. Афтидан у чарчаган эди. Раққоса унинг олдида тиззаларига чўкди ва онасини эммоқчи бўлган бузоқдек қорни тагига кириб кетди. Ўрнидан турганида иккала қоғоз пул оғзида ҳилпираб турарди. Яна қарсаклар чалинди. Ғижимланган беш юз сўм, минг сўмлик пуллар раққосанинг бошига, оёқлари остига отила бошлади.\n— Дод! — завқ билан қичқирди семиз одам ва лапанглаб ўртадан чиқабошлади.\nПўлат боя ҳам қичқирган у эканлигини билди. Ўйин тугади. Раққоса эгилиб таъзим қилди-да, оёқлари остида ётган ғижим пулларни йиғиштира бошлади.\nПўлат уялиб кетди. Лекин нима қилаоларди? Яшаш керак. Аммо яшаш осон эмас. Раққосанинг бошқа чораси йўқ. Ажаб эмас, йиллар ўтиб у бу кунларини унутиб юборар. Созандалардан биттаси у қаддини ростлаганда, устига паранжисини ташлади. Ўртада яна хонанда пайдо бўлди.\n— Кетдик, — ўрнидан турди Пўлат.\nБу гал Исмат Ҳайдаров қаршилик билдирмади.\nЙўлда ҳеч нарсадан-ҳеч нарса йўқ, ким билади балки ўзини яқии олганиданми, ё ачинганиданми, Исмат Ҳайдаров бир қариндоши ҳақида гапирди. Иккита ўғли бор экан. Каттаси энди ўнга кирибди. Шу одамнинг хотини ётиб қолибди. Йил ўтгандан қейин қариндош-уруғлари уни янгитдан уйлантириб қўйишибди. Эркак одам меҳмон-измони, кийим-кечаги бор, яна иссиқ-совуғи. Кўрпа-ёстиқ қилиб олган хотин хотинлик қила олармиди.\nСўрашганда, уни қара, уям йўқ демабди. Ўзлари биладилар, нима десалар, шу, дебди. Хўп феъли кенг, одамгўй аёлларимиз бор-а?\nПўлат унинг нима учун бу гапни қилганини тушунди, лекин жавоб бермади.\nУ дарвоза эшигини очиб ҳовлига кирганди, адасининг ҳали ётмаганини кўрди.\n— Негадир хавотир олдим, — деди ўғлининг саволини кутмай у, — ғойибдан пайдо бўлиб қолган бойвачча ўртоғинг унча ёқмади менга.\nПўлат кулиб қўйди. Аммо ўзи ҳам шу фикрдалигини айтмади. Ғойибдан пайдо бўлган бойвачча таниш ғойибдан даромадли иш таклиф қилди. Шундай иш унга ҳозир жуда керак эди. Шунинг учун жавоб қилмай, семиз қонвертни адасининг олдига қўйди.\n— Нима? — ҳайрон бўлиб сўради адаси.\n— Ишга кириб келаяпман. Бу кириш ҳаққи экан.\n— Яхши, — адаси конвертни кафтига олиб кўрди, — Яхшн, лекин, ўғлим, текин пулнинг баракаси бўлмайди.\n— Қани, ишлаб кўрай-чи...\nПўлат Ойдин тузалиб кетса, ўз ишимни қиламан, ҳозир шу керак, демоқчи бўлди-ю, ҳожат сезмади. Адаси афтидан уни тушунган эди.\nЭртасига Эски шаҳарда яхши бозор қилиб Ойдинларнинг уйига борди. Раҳбар опа уни дуо қилди. Ойдин унинг кайфияти чоғлигини сезиб анча руҳи кўтарилди. Пўлат кетганидан сўнг у олиб келган франтсузча духини димоғига тутиб йиғлади, тезроқ шифо беришни тилаб, худога ёлворди. Аммо яна икки ой ўтди, қиш кириб яримлади, оёқлари, белида ҳеч қандай ўзгариш юз бермади. Гўё текис тахта кароват унинг оёқлари, бели бўлиб кетган эди. Қанча тегмасин, қаттиқ-қаттиқ чимчилаб кўрмасин, оёқларида ҳам, белида ҳам жон йўқ эди.\nПўлат кун ўтган сари Ойдиннинг ннгоҳида синиқлик кучайиб бораётганини кўриб, кўпроқ олдида ўтирадиган бўлди. Ойдин буни ўзича тушунди ва ниҳояти бир куни ёрилди:\n— Пўлат ака, ярим йилдан бери мен билан оворасиз. Қанча ўйинлардан, мусобақалардан қолиб кетдингиз. Мен тузалмайдиганга ўхшайман. Қўйинг энди. Мени деб ҳаётингизни бузманг. Уйланинг. Бола-чақа қилинг.\n— Отинойилардек гапираяпсиз-а?— ичини ит тимдалаб кетган бўлса ҳам ҳазил қилди Пўлат. — Уйланаман, майли. Сиздақа қиз учрасин. Ҳали учрагани йўқ.\nОйдин жилмайди. Тақдир уни шундай йигитга дуч келтирганидан, ҳозир у рўпарасида ўзининг йирик меҳр тўла кўзларини унта тикиб ўтирганидан хурсанд эди. Кошкийди туриб кетса! Ундан бахтли одам бўлмасди дунёда. Дилида унинг жавобидан мамнун бўлган бўлса ҳам эътироз билдирди:\n— Яхши қизлар кўп. Кетингиздан юрганларнинг ўзи сон мингта.\n— Хабар келиб турадими?\n— Ҳар бир қадамингиз ҳисобда.\n— Унда уйланишим аниқ экан. Айтинг одамларингизга, ўзлари топиб беришсин. Фақат оти ҳам Ойдин бўлсин. Келишдикми?\nОйдин унинг қўлларинн ҳовучига олди, ғадир-ғудур бармоқларини битта-битта силай бошлади. Пўлат анча ўтирди олдида. Тунги дорилар билан шпритс кўтариб ҳамшира киргандагина хайрлашиб ўрнидан турди.\nЙўқ, унга Ойдиндан бошқа ҳеч ким керак эмас. У ўз ҳаётини бошқа қиз билан тасаввур қилолмайди. Ойдин унга ачинаяпти, ҳазилнинг таги зил, у унинг уйланишини астойдил истаяпти. Уни яхши кўради. Яхши кўрмаса бундай демасди. Пўлат ҳам уни яхши кўради. Айниқса, фожеадан сўнг Ойдинга боғланиб қолди. Раҳмдилликми бу, муҳаббатми, билмасди. Буни фарқи ҳам йўқ эди. У албатта, кутади. Ойдиннинг соғайиб кетишига ишонади. Наҳотки шундай қиз туриб кетмаса?! Аммо эртасига касалхонага келганида профессорнинг ўзи уни чақирди.\n— Биз консилиум қилдик, — деда у ўтиришга таклиф қилар экан, — Ойдинхонга жавоб бермоқчимиз. Билганимизни, имкониятимизда борини қилдик. Буёғига биз ожизмиз. Яшайди, узоқ умр кўради. Аммо юрмайди. Ажаб змас туриб кетса. Ҳозир бир нарса дейиш қийин.\nБу гапларни Пўлат бутун вужуди муз бўлиб эшитди. Анча вақт икковлари нима дейишларини билмай ўтиришди. Охири Пўлат ўзини тутиб олиб сўради.\n— Ўзи биладими?\n— Ҳа. Боя айтдик. Лекин қараб туришимизни, умидни узмасликни ҳам айтдик. Баъзан ирода, умид дори-дармондан кучли. Сиз ҳам умидвор бўлинг, Пўлатжон!...\nПўлат унинг сўнгги гапларини эшитмай, кабинетдан чиқди. Нима қилиш керак? Биринчи галда Ойдинни кўриши, уни юпатиши керак!\nУ шу ният билан палатага отилиб кирди.\n— Эшитдингизми? — унинг авзойини кўриб сўради Ойдин. — Эртага олиб кетишади уйга. Биласизми, яхши бўлди. Уйни жуда соғинган эдим... Ўтиринг.\nУ ёнидаги стулга ишора қилди. Пўлат ўтиргач, жилмайди.\n— Кеча гапимизга фаришталар омин деган экан. Энди шундай қилишингиз керак. Мен сиздан розиман. Тақдир экан, йўлимиз бўлинди. Ўзингизга қаранг энди. Мен сизга бахт келтирмадим. Энди буёғига бахтли бўлинг... Сизга тўсиқ бўлишни истамайман!\n— Нималар деяпсиз, Ойдин!— Пўлат жаҳл билан ўрнидан туриб кетди. — Тузалиб кетасиз! Менга сиздан бошқа ҳеч ким керак эмас!\n— Раҳмат! Шу гапингиз билан мен бахтлиман. Лекин буёғига энди мени, ногирон одамнинг гапини эшитинг. Мени қўйинг. Ўзингизни ўйланг! Шундай қилмасангиз, рози бўлмайман. Энди кетинг. Илтимос. Илтимос...\nОйдин бошини бир кўтариб орқага ташлади-да, қўллари билан юзини беркитди.\nПўлат бундай бўлишини кутмаган эди. Нима қилишини билмай, беихтиёр эшик томонга юрди. Ҳовлига чиқиб, ўзи сезмаган ҳолда кўзига ёш олди, Ойдин билан муносабатларининг бундай тугашини у хаёлига ҳам келтирмаган, врачларнинг, айниқса савлатли профессорнинг гапларига қаттиқ ишонган, уч-тўрт ой деганда Ойдин мутлақо тузалиб кетади деб ўйлаган эди. Бечора қиз! Профессорнинг гапини қандай эшитди экан? Тағин ҳам фил экап. Шунча азоб, ташвиш, умрбод шипга қараб ётишдек келажак бошида турса ҳам уни ўйлаяпти.\nПўлат сердарахт, қорлари ҳали эримаган ола-була ҳовлипииг четида турган заҳ скамейкага бориб ўтирди. У ўзини йўқотиб қўйган эди. Буёғига энди нима қилиш, қандай яшаш керак? Бир нарса ҳарҳолда унга аниқ эди. Нима бўлмасин, яна қандай кутилмаган кулфатлар бошига тушмасин, у Ойдиндан воз кечмайди. Бу қарорга у қачон келди? Фожеадан, Ойдин касалхонага тушмасидан олдинми, ё тушганидан кейин раҳми келибми? Бу саволга жавоб йўқ эди. Билмасди бу қарорга келганини. Кейин аҳамияти йўқ эди. Энг муҳими, Ойдинсиз ҳаётнинг унга қизиғи йўқ. Ойдин уни ҳайдамади, дард уни ҳайдаяпти... Ким билади, балки чораси бордир? Ўзга шаҳарларда, ўзга мамлакатларда бундай касалликларга шифо балки топишгандир?\nОлисдан Қундузхон кўринди. Пўлатнинг бу ерда ўтириши энди бефойда эди.\nДарвозага етай деганда олдидан Исмат Ҳайдаров чиқди.\n— Шу ердалигингни билиб келавердим!\n— Тинчликми? — ҳайрон бўлди Пўлат.\n— Тинчлик. Хўжайинни бир жойга олиб бориб келамиз.\n— Мен ҳамми?— тушунмади уни Пўлат.\n— Ҳа. Иккаламиз. Хўжайиннинг жони ҳаммамизга қиммат.\nПўлат энди англади. Ундан соқчи сифатида ҳам фойдаланишмоқчи. Янги чиққан бойлар бир тийинни бекорга сарф қилмайди. Унинг чемпионлик обрўйидан бу ишда ҳам, соқчиликда ҳам фойдаланишмоқчи. Зардаси тутиб кетиб қолмоқчи бўлди, аммо ўзини босди. Клубда ишлаётганига атиги икки ой бўлди. Ишлаётганини фақат ҳар ўн кунда олаётган пулда сезди. Дастлабки кунлари ҳатто уялиб ҳам юрди. Адасининг гапини хаёлидан кўтариб ташлаёлмади. Текин пулнинг баракаси бўлмайди деганди у. Зарарини Пўлат сезгани йўқ, фойдасини бўлса ҳар куни, ҳар қадамида кўриб турди. Бозорга тушганида ўзини чеклагани йўқ, нима кўзига яхши кўринса, олди. Битта ўзининг уйига эмас Ойдинларникига ҳам олиб борди, касалхонага қатновларининг кети узилгани йўқ. Шунинг учун ҳозирча чидаш керак. Бир кун кечга хизмат қилса қилибди-да! Тағин ҳали хизмат қандайлиги ҳам маълум эмас. Кундуз кунларидагидек бўлса, хизмат эмас, пашша қўриш. Ўн битта йигит билан Исмат Ҳайдаров бошлиқ иккита тренер шуғулланади. Уларни Пўлат илгари, қандайдир мусобақаларда кўрган аммо танишлиги йўқ. Машғулотларни улар олиб боришади. Пўлат фақат кузатади, лозим топганидагина аралашиб, маслаҳат беради. Унинг омади келганиданми, ё йигитларнинг ўзлари кучли бўлганлариданми, икки ой ичида тўрт марта жанг бўлди. Ҳаммасида клуб йигитлари ғолиб чиқишди. Улар қатори Пўлат ҳам мукофот олди.\n— Ёқмади-а? — Исмат Ҳайдаров ялжайди, — На илож? Емоқнинг қусмоғи бор. Яхши олаяпмиз. Озгина хўжайиннинг кўаглини олсак олибмиз-да! Жаҳон чемпиони юрибди орқамда, деган гап керак экан бугун. Қизлариникига кетаяптилар. Қуда чақириқ. Зўр зиёфат бўлади.\nПўлат ярим кечада уйга қайтди. Яна Исмат Ҳайдаров олиб келиб қўйди. Соқчи сифатида унинг ҳечқандай хизмати бўлмади. Ҳечким уни суриштирмади. Ичкаридан, хўжайиннинг қизи тушган ҳашаматли уйдан турли овқатларнинг ҳиди келиб турса ҳам ҳечким уларга бир пиёла чой олиб чиққани йўқ. Учта «Таёта»нинг шофери, у, Исмат Ҳайдаров ҳеч кимнинг эсига келишгани йўқ.\nШундай муносабат бўлганидан бир ҳисобда у қувонди. Тили қисиқ бўлмайди, истаган пайтда тортинмасдан бўшаб кетади. Бўшаб кетишига эса унинг ишончи комил эди. Бундай даромадни кўрмаган бўлса ҳам, турмушида муҳтожлик сезмаса ҳам дилининг бир четида ўзидан, қилаётган ишидан норизо эди.\nЭшикни қулфлаб, ҳовлига ўгирилганда, адаси билан онасининг уйғоқ ўтиришганини кўрди. Хаёли дарҳол Ойдинга кетди. У билан бир нарса бўлгандек туйилди. Айвонга кўтарилиши билан сўради:\n— Тинчлик. Хавотир бўлма. Эр-хотин гаплашиб ўтирибмиз, — деди адаси.\n— Жуда қорним оч, ойи! Нимангиз бор?\nПўлат тинчиб ичкарига кириб кетди. Онаси ўчоқбошига бориб овқат олиб келгунча ювиниб, уй кийимларини кийиб чиқди. Эр-хотин ўғлининг иштаҳа билан овқатланишига ҳавас, ғурур билан қараб ўтиришди. Пўлат апил-тапил овқатланиб, ўзи қўлини фотиҳага ёзди. Опаси шошиб бир нарсалар шивирлаши билан юзига тортди. Ўрнидан турмоқчи бўлганида, адаси тўхтатди.\n— Пўлат... — у хотинига қараб қўйиб, бошини эгди. — Кундузи Раҳбархон... Ойдиннинг онаси келган эди...\n— Хўш? — Пўлатнинг юрагн орқасига тортиб бўшашди.\n— Ойдин билан фотиҳаларингни бекор қилиб кетди\n— Нега? — ҳайрон бўлди Пўлат.\n— Яширадиган жойи йўқ энди, ўғлим, салмоқлаб гапирди адаси. — Ойдинхон... Ойдинхонни уйга олиб келишибди. Бечора қиз... Кўрпа-ёстиққа боғланиб қолди энди. Турмуш қуриб, бола-чақа қилиши қийин. Ноумид шайтон ўғлим ажаб эмас, бир кунмас бир кун ўрнидаи туриб кетса!.. Лекин бу кун қачон келади, худога аён, бандаси билмайди. Шуларни ўйлаб сенинг йўлингни очиб қўйишди, Бу гапдан Ойдиннннг ўзи ҳам хабардор экан. Ким билсин, балки ўзи бошлагандир?\nПўлат Ойдиннинг гапларини эслади. Албатта, гапни Ойдиннинг ўзи бошлаган.\n— Сизлар нима дединглар? — Пўлат ойиси, адасига бир-бир қараб чиқди.\n— Ўғлим!.. Бу тўғри фикрга қўшилмай иложимиз йўқ. Розимиз. Фақат ич-ичимиздан ачиниб, эзилиб ўтирибмиз. Ойдин яхши келин, Раҳбархон яхши қуда бўларди. Лекин нима дердик. Худо шифосини берсин. Тузалиб кетса, Ойдиндек қиз уйда ўтириб қолмайди. Бахтини топиб кетади.\n— Нега мени кутмадинглар? — сўради зарда билан Пўлат ўзини тутолмай.\n— Ойдин узил-кесил гап қилибди, — шу пайтгача дастурхоннинг бир четини ғижимлаб ўтирган Санобар опа ўғлига қараб бошини кўтарди. — Рози бўлмасдан иложимиз йўқ эди. Ўғлим, аданг айтганларидек бечорага худо умр берсин, шифо топиб кетсин. Унга ҳозир бундан бошқа ҳеч нарса керакмас, юрагига ҳам сиғмайди. Бизларнинг ҳам умидларимиз бор. Биттаю-битта ўғлимиз оила қурса, тўй қилсак, невара кўрсак, деймиз.\nЯна адаси гапга қўшилди.\n— Ҳаммамиз ўғлим, бу дунёда меҳмонмиз. Кўриб турибсан, менинг ҳам аҳволим кўнгилдагидек эмас. Худо билади, пешонага нима ёзилган. Кўзим очиқлигида сендан тинчисам дейман. Лекин билиб қўй, ойингга ҳам менга ҳам розилик бериш осон бўлгани йўқ.\nАллақаерда хўроз қичқирди. Алламаҳал бўлган эди. Шуни баҳона қилиб, Пўлат ўриндан турди. Хонасига кириб ечинмай ўрнига чўзилди. Аммо тонг отгунча мижжа қоққани йўқ.\nДимоғини тандирдан янги узилган нон ҳиди қитиқлаб ўрнидан турди. Ухламай чиққанини сезмади, кечаси билан кўкрагини босиб турган оғир хаёллар, ота-онасининг гаплари бирдан қаёққадир йўқолди. Кўз олдида Ойдин пайдо бўлди. У онаси ёпган, буғи буралиб, хамиртуруш, аччиқ пиёз ҳиди анқиб турган бир сават нон кўтариб уни олдида турарди. У беихтиёр қўлини узатди, эшик томон юрди. Тасаввури тарқалди. Аммо барибир у хурсанд эди. Нон ҳиди нияти, режаларини ойдинлаштирди.\nНонушта пайти иссиқ, пиёзли нондан ушатиб оғзига солар экан:\n— Қачон улгурдингиз? — сўради онасига меҳр билан боқиб.\n— Кечқурун пишриб қўювдим хамирини, — нондек қизарган юзларини артиб жилмайди Санобар опа. — Худо хоҳласа, келин туширганимиздан кейин ҳар куни тандир ёқаман.\nПўлатнинг бояги тасаввури яна кўз олдидан ўтди. Ойдин бир сават нон билан айвонга кўтарилди. Мана, у саватни хонтахта бурчагига қўйиб, нонларни олаяпти. Нон иссиқ, саватдан олиб қўйгунича қўллари куйиб кетай деяпти. Лекнн касаллигини унутолмай лабларини тишлаб битта-битта олаяпти.\nПўлат ёрдам бермоқчи бўлиб қўлини узатди. Қўли янги кулча ушлаб турган онасининг қўлига тегди. Тасаввури яна тарқаб кетди. Ойдин йўқ эди. Дастурхон атрофида ойиси, адаси, ўзи ўтиришарди.\n— Ойи! — Пўлат ютинди, жойида бир қўзғолиб олди. — Албатта, келин туширасиз. Мен уйланаман. Фақат Ойдинга уйланаман. У тузалиб кетади. Уни ҳозирги аҳволида қолдириб, бошқага уйланолмайман. Гапим шу.\nАдаси пиёлани кўтарганича қотиб қолди. Санобар опа ҳам нима дейишини билмай чайнала бошлади. Пўлат сув сепгандек шошиб қўлларини юзига суртди-да, ўрнидан турди.\nКўчага чиқиб, аввал институтга борди. Ректор ўзида экан, кирди.\n— Институт қошида майда болалар учун бокс мактаби очсак, нима дейсиз? — деди дабдурустдан.\n— Жуда яхши бўлади! Қачондан?\nРектор ўрнидан туриб унга қўлини узатди.\nПўлат кафедрага кириб клубнинг телефонини тера бошлади.\n— Исмат Ҳайдаровни мумкинми? Ўзингмисан? Салом оғайни. Ҳа, Пўлатман. Йўқ, бормайман. Мутлақо бормайман. Соқчилик, муштлашиш қўлимдан келмас экан. Боксимга қайтдим. Мактаб очаяпман институт қошида. Ҳоҳласанг кел, истеъдодли боксчи эдинг. Майли. Ихтиёр ўзингда. Истаган пайтинг кел. Эшик очиқ. Йўқ. Қайтмайман. Ҳамма нарсани пул билан ўлчаб бўлмайди. Хайр.\nТрубкани қўйиб, сеқретар аёлга мурожаат қилди:\n— Бир соатга эски ТошМИга бориб келаман. Хўпми?\nАёл бошини қимирлатди. Нега ТошМИга боришини у яхши биларди.\nДавон орқали Фарғона водийсига бораётганимда албатта Пунгонда тўхтайман. Шу ерда, Наманган йўлига бурилишда жажжигина чойхона бор. Бирпас оёқ-қўлларимнинг чигалини ёзиб, аччиқ кўк чой ичиб, дам оламан. Чойхоначи мен тенгги, олтмишларга борган деҳқон одам. Собиқ агроном. Чойхона қариликни тан олганидан бери, тўғрироғи раҳбарлари тан олдиришгандан бери қилаётган эрмаги. Чойхонанинг орқаси боғ. Анжир, шафтоли, нок экиб қўйибди. Ким кирса, шулардан албатта, олдига қўяди. Райҳон, атиргулларни ҳиди димоғни қитиғлаб туради. Бу гал ҳам машинамни кўринадиган жойга қўйиб, чойхонага кирдим.\nБўш тақсимча билан чойнак кўтарган Обиджон ака очиқ дераза олдида катта йўлга тикилиб турарди. Беихтиёр шу томонга қарадим. Чойхонадан катта йўлга тушаверишда қўлига термос кўтариб олган йигит узун атлас куйлак кийган қизни тирсагидан ушлаб борарди. Улар оҳиста-оҳиста юриб, янги «Москвич» ёнида тўхташди. Йигит қизни қўйиб юбориб, машина эшигини очди. Қиз орқа ўрнндиққа ўтиргач, йигит эшикни оҳиста ёпди. Кейин машинани айланиб ўтиб, рулга ўтирди. Уларни танидим, аммо кўришишга улгурмадим. Машина юриб кетди. Йигит Пўлат, қиз Ойдин эди. Бироз бўлса ҳам Ойдин тузалганини, Пўлат уни Москва, Киевдаги таниқли жарроҳларга олиб борганини, бир йилдан бери эса наманганлик Муҳиддин табибга қатнашаётганини эшитган эдим. Аммо Ойдинни оёққа тургани, юрадиган бўлгани менинг учун мўъжиза эди.\n— Уларни танийсизми? — сўрадим Обиджон акадан.\n— Иккалови икки фаришта! — деди у. — Бири Тоҳир, бири Зуҳра, Бири Ширин, бири Фарҳод. Фарҳод-Ширинлар чўпчак дейишади. Ёлғон! Мана, улар чўпчак.\nУ қўлини узатиб машина кетган томонни кўрсатди, кейин шақиллаб қайнаб турган самовар ёнига бориб, чой дамлади. Гулдор патнисга битта ёпган нон, бир бош узум, бир сиқим қанд солиб олдимга келди.\n— Астойдил йиғласа сўқир кўздан ҳам ёш чиқар экан, — Обиджон ака чой қуйиб узатди. — Пўлатжон фақат боксда чемпион эмас, меҳр-оқибатда ҳам чемпион экан. Муҳиддин табиб бечора қизни оёққа турғазгани мўъжиза, тўғри. Аммо-лекин шу қизга Пўлатжоннинг дуч келгани иккинчи мўъжиза. Унинг астойдил ҳаракати, садоқати билан Ойдин юриб кетди. Ҳамма нарса пулга чақиладиган даврда Пўлатжондек йигитларнинг борлиги яна бир мўъжиза. Тошкентда мактаб очибди. Ҳукумат қўлинг ўргулсин бир бино берибди. Бу мактабни битирганлардан чемпионлар чиқадими, йўқми, билмадим. Чиқар. Аммо яхши одамлар албатта, чиқади! Нима дедингиз?\nУнга қўшилдим. Пўлатга ўхшаган садоқатли, вафодор йигитлар фақат қизларнинг эмас, бутун эл, юртнинг бахти. Улар бор яшаса, эртанги кунга умид, ишонч билан қараса бўлади...\n"http://www.kutubxona.com/wiki/index.php?title=Oʻlmas_Umarbekov._Moʻjiza_(hikoya)_/_Kiril&oldid=13661" dan olindi


Шунингдек, Элдорнинг ҳисобида Италия кубогида амалга оширилган битта ассист бор. Шу тариқа Элдор Шомуродовнинг Италиядаги фаолиятида ҳозирча шундай статистика: 10 та ўйин, 1 та гол, 2 та ассист. «Лацио»га қарши ўйинда Элдор учун ўзини кўрсатиш икки карра муҳим эди, чунки янги мураббийи Баллардини уни олдинги ўйинда захирада қолдирганди. Шу сабаб Элдор янги устозига майдонга тушишга ҳақли эканини исботлашни хоҳларди. Бунинг уддасидан чиқди ҳам. Баллардини ўйиндан кейин «Шомуродов ва Дестронинг комбинациси сизни ажаблантирдими?» деб берилган саволга хотиржам жавоб берди: «Элдорни машғулотларда мураббий сифатида кузатяпман, Дестрони эса анчадан бери биламан. Шу сабаб уларнинг ҳаракати мени ажаблантирди дея олмайман».\n«Шомуродов майдонга тушган деярли барча ўйинларда бирорта самарали ҳаракатни амалга оширяпти. Техникаси жойида, Лейвани осонгина алдаб ўтиб, Дестрони қулай вазиятга олиб чиқди. Балки у мавсум давомида 15 та гол урмас, лекин айнан у ишониш мумкин бўлган футболчи», деб ёзган италиялик мухлислардан бири. Унга жавоб ёзган бошқа бир мухлис шундай деди: «У орқароқда ўйновчи плеймейкер вазифасидаги ҳужумчи бўлиши керак. Афсуски, бундай футболчи учун жон сақлаб қолиш учун курашаётган жамоа энг яхши вариант эмас».


Ҳалаб ва Сурияда ҳозирда юз бераётган ишларнинг асл ҳақиқати нима? - | Hizb-Uzbekiston.info\nHome›САВОЛ-ЖАВОБЛАР›Ҳалаб ва Сурияда ҳозирда юз бераётган ишларнинг асл ҳақиқати нима?\nҲалаб ва Сурияда ҳозирда юз бераётган ишларнинг асл ҳақиқати нима?\nСавол: Туркия Сурия масаласида Америка ечимини қабул қилдириш мақсадида музокараларни қайтадан бошлаш учун Россия билан боғланишларини жадал авж олдирди. Би-Би-Си 2016 йил 2 декабрда қуйидагиларни билдирди: «Мавлуд Човушўғлининг айтишича Туркия Сурия кризиси ечимига эришиш учун Россия билан маслаҳатлашмоқда. Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдоган эса Сурия мавзусини ўтган ҳафтада ўзининг рус ҳамкасби Владимир Путин билан телефон орқали энг камида уч марта муҳокама қилди. Човушўғли ҳам худди шу мавзуни муҳокама қилиш учун рус ташқи ишлар вазири Сергей Лавров билан учрашди». Шунга қарамай Россия Ҳалабга қарши ваҳшиёна ҳужумларини жадал давом эттирмоқда. Россия ҳатто Хавфсизлик Кенгашининг 2016 йил 5 декабрдаги қонун лойиҳасига қарши вето ҳуқуқидан ҳам фойдаланди. Ана шу қонун лойиҳасида Ҳалабда ҳарбий ҳаракатларни бир неча кун тўхтатиб туриш кўрсатилган эди. Шундай экан Туркияни – Россиянинг ваҳшийлигига қарамай – Россия билан бу сўзлашувларни олиб боришга нима ундамоқда? Ҳозирда Ҳалаб ва Сурияда кечаётган ишларнинг асл ҳақиқати нимадан иборат? Аллоҳ сизга яхшиликни мукофот қилсин.\nЖавоб: жавоб тиниқ бўлиши учун қуйидаги ишларни кўриб чиқамиз:\nАввало: икки ойдан ошиқ вақтдан буён Америка ўзининг Россия билан муносабатлари гўё чигаллашгандек қилиб кўрсатиб келди. Бунга Россиянинг Ҳалабга қарши қилган шиддатли ваҳшиёна ҳаво ҳужумлари ортидан Европанинг Россияга йўллаган қаттиқ танқидлари сабаб бўлди. Сурия ичкарисининг Америка ролини шиддатли рад этиши ҳам бунга сабаб бўлди. Жанг қилаётган бир неча гуруҳларнинг Туркиянинг «Фурот Қалқони» амалиётида иштирок этишдан – унда Американинг махсус кучлари борлиги сабабли – бош тортиши билан бу шиддатли рад этиш чўққисига етди. Шундан кейин Америка сурияликларни ва қўзғолончиларни тиз чўктириш учун янада ваҳшийроқ ҳарбий ҳужум зарур, бу ҳужум музокараларга қайта ўтиришдан олдин бўлиши керак, бу ҳужум баъзи муваффақиятларни келтириши мумкин, деган фикрга келди. Ана шу пайтдан бошлаб Америка қуйидаги бир неча йўналиш бўйлаб ўзининг бутун макру ҳийласини ишга сола бошлади:\n1 –Россияни янада ваҳшиёна қирғин қилувчи ҳарбий қисмларни тезроқ юборишга ундаш. Шунинг учун русларнинг ягона авианосец кемаси «кузнецов» жанговор самолётлар, хусусан ракета отувчи крейсерлари билан 2016 йил 1 ноябрда Сурия соҳилларига етиб келди ва дарҳол Суриядаги нишонлар устида, айниқса Ҳалаб устида разведка парвозлари бошланди. Бунга қўшимча равишда Россиянинг Сурияда, хусусан Ҳамимим аэродромида ҳам самолётлари ва ҳарбий техникалари бор эди.\n2 –Эрон кучлари ва унинг тўдаларидан иборат қўшимча кучларни жалб қилиш, хусусан Ҳалаб минтақасига жалб қилиш.\n3 –Суриядаги бошқа фронтларнинг кўпчилигини «совутиш», буни Саудия, Туркия ва бошқалар орқали амалга ошириш ва бу давлатларнинг Сурияда жанг қилаётган гуруҳларга бўлган – доллар билан сотиб олишдан иборат – таъсиридан фойдаланиш. Натижада сулҳ тузишлар ва қўзғолончилар ва уларнинг оилалари тушган бусларнинг Идлибга келиши манзаралари бутунлай қулашдан дарак берадиган шаклда авж олди. Буларнинг барчасидан мақсад режимга йўлни бутунлай бўшатиб қўйиб, унинг совуган фронтлардан Ҳалабга ўзининг мадад кучларини юборишига имкон яратиб бериш эди. Буларнинг барчасига қўшимча ўлароқ ана шу давлатлар Ҳалаб ичкарисининг ўзида ҳам фитна оловини ёқишга ҳаракат қилди. Натижада қамалдаги қўзғолончилар ўртасида ўзаро тўқнашувлар бўлди. Аллоҳга ҳамдлар бўлсинки бу тўқнашувларга чек қўйилди.\n4 –Буларга қўшимча равишда Эрдоган «Фурот Қалқони» амалиётини ва Туркияга малай жангчи гуруҳлардан янада кўпроғини Жараблусдан кейин Боб жангига жалб қилишга уринишини давом эттирди. Буларнинг барчасидан мақсад Ҳалабдаги ҳақиқий фронтни заифлаштириш эди. Бу шаҳарга қарши қилинган бўғиб ташловчи қамални ёриб ташлаб бу шаҳарга ёрдам беришда шу фронтга таянилаётган эди… «Жанг майдонларидан келаётган ҳисоботларда айтилишича Сурия қуролли оппозицияси Ҳалаб шарқида ўз қўли остида бўлган ерлардан учдан бирини бой берган. Бу бой бериш оппозициянинг катта сондаги жангчиларининг Ҳалабдаги жанг фронтларидан чиқиб кетиши сабабли юзага келди. Бундай катта сондаги жангчилар турк кучларига – бу кучларнинг ИШИДга қарши ва курд жамоатларига қарши «Фурот Қалқони» амалиёти доирасидаги жангларида ёрдам кўрсатиш учун – Ҳалабдаги жанг фронтларини ташлаб кетди. Сурия инсон ҳуқуқлари мониторинги директори Ромий Абдурраҳмон «Скай Ньюс Арабия»га берган душанба куни берган интервьюсида қуйидагиларни айтди: «Туркиянинг «Фурот Қалқони» амалиёти доирасида ИШИДга қарши жанг қилаётган кучларга келиб қўшилиш тўғрисидаги бўйруғи Озод армиядаги туркларга хайрихоҳ жангчиларга етиб келди». Ана шу амалиётни Анқара бир ой олдин ИШИДга ва курдларга қарши бошлаган эди. Чунки Анқара курдларнинг чегара минтақаларида ўз назоратларини ўрнатишидан қўрқмоқда. Абдурраҳмон изоҳ берар экан туркларнинг аралашуви тил бириктирув ва оппозициянинг мағлуб бўлишининг бир муҳим сабабидир, деди. Чунки – деди у – Туркиянинг Озод армиядаги ўзига тобе отрядларни ўзи олиб бораётган жангда ишга солиши Сурия армиясига ва унинг иттифоқчиларига қарши туриши кутилаётган фронтларнинг оппозиция жангчиларидан бўшаб қолишига олиб келди». (Скай Ньюс Арабия 2016 йил 28 ноябр).\nИккинчи: шундай қилиб озод этилган районлардан кўпгина қўзғолончиларни олиб чиқиб кетиш сабабли Ҳалабдаги қўзғолончиларга ҳақиқий ва катта оғирлик тушди. Бу қўзғолончилар янада торайган майдонда қамалда қолдилар. Ваҳшиёна бомбардимон ва қолган районларни босиб олиш таҳдиди давом этди. Шунда Америка – ўт очишни тўхтатишни талаб қилаётган халқаро чақириқлар муносабати билан – Сурия бўйича ечимга оид сиёсий йўналишни жонлантириш учун қулай бўлиши мумкин бўлган фурсатни топди. Кечиктирмай шошилинч чора кўришни талаб қилаётган янги вазият шароитида Америка шундай фурсатни топди. Бунга қуйидаги фактлар далолат қилиб турибди:\n1 –Америка Ҳалаб шарқидаги муҳим районларни қўзғолончи жангчилардан маҳрум қилиш Сурия қўзғолонининг ниҳояси эмаслигини яхши тушунади. Чунки Суриянинг турли минтақаларидаги қўзғолончиларни бутунлай йўқ қилиш бир иложи йўқ хом хаёлдир. Зеро Америка Сурияда кечган узун қўзғолон йиллари Америкага хатар соладиган Исломий муҳитни вужудга келтирганини яхши билади. Шунинг учун Америка мана шу муҳитни йўқ қилишга шошилмоқда. Сиёсат ва унинг кулуарлари (коридорлари) эса бу муҳитни йўқ қилишда ҳарбий қуролдан кўра кучлироқ таъсирга эга. Чунки ҳарбий қурол бу муҳитни янада аланга олдиради. Шунинг учун ҳам Америка янада кўп қирғин қилиш ва янада кўп вайрон қилишнинг Сурия халқини бўйин эгдиришга олиб боришидан аллақачон умидини узиб, ўзининг режалари бўйича сиёсий ечимга эришиш учун бир неча йиллардан буён пайт пойлаб келмоқда.\n2 –Ҳозирги Обама маъмурияти Оқ уйни 2017 йил 20 январда тарк этади. Бу маъмурият Оқ уйни шу маъмурият ҳисобига ёзиладиган бир муваффақият билан тарк этишни ҳамон орзу қилмоқда. Шунинг учун ҳам Сурия армияси Ҳалаб районларига кирганидан кейин Россия Америка ташқи ишлар вазири Керрининг Ҳалаб бўйича бир битимга эришиш учун зўр бериб қизғин ҳаракат қилаётганини билдирди. Русиял Явм 2016 йил 28 ноябрда қуйидагиларни билдирди: «Рус президенти ёрдамчиси Юрий Ушаков 28 ноябрда: «Агар Керрининг ҳаракатлари ҳақида сўраётган бўлсангиз унинг ҳаракатлари жуди қизғин» деди. У сўзини тўғрилаб: «Бу ҳаракатларни фавқулодда ҳаракатлар деб аташимиз мумкин, Америка ва рус ташқи ишлар вазирларининг ўзаро телефон орқали мисли кўрилмаган тиғиз боғланишларини эътиборга олинса улар фавқулодда ҳаракатлардир. Чунки бутун эътибор энг аввало битта мавзуга, Сурияга қаратилмоқда» деди».\n3 –Американинг ўз ўрнига Туркияни вакил қилиши ва уни бир кўзга кўринган сиёсий ролни бажаришга тайёрлаши. Шу даражадаки гўё Керри-Лавров иккилиги ўрнини Россия-Туркия иккилиги эгаллагандек бўлиб кўринадиган бўлиб қолди. Туркиянинг охирги пайтларда Шарқий Ҳалаб районларидан жангчи қўзғолончиларни чақириб олишига оид боғланишларини шу нарса изоҳлаб турибди. Турк расмийларининг ўз рус ҳамкасблари билан тобора кўпроқ қизғин учрашувлари ҳамда турк расмийларининг Ливан ва Эронга қилаётган сафарларини ҳам шу нарса изоҳлаб турибди. Турк расмийларининг ана шу сафарлари ва учрашувлари қуйидаги тарзда қизғин тус олди ва эътиборни тортадиган бўлди:\nа) «Эрон президенти Ҳасан Руҳоний 2016 йил 26 ноябр шанба куни Теҳронда турк ташқи ишлар вазири Мавлуд Човушўғли билан Сурия кризисини ва бошқа регионал масалаларни ҳамда икки мамлакат ўртасидаги икки ёқлама алоқаларни муҳокама қилди. Эрон Ислом республикасининг «Ирна» ахборот агентлигига кўра турк ташқи ишлар вазири Теҳронда ўзининг эронлик ҳамкасби Муҳаммад Жавод Зариф билан биргаликда ўзаро маслаҳатлашувларни давом эттиради…». (Ал-Жазира нет, 2016 йил 26 ноябр).\nб) Ўз навбатида Онадўли агентлиги қуйидагиларни билдирди: «Туркия ташқи ишлар вазири Човушўғли ўт очишни дарҳол тўхтатиб Ҳалабга инсонпарварлик ёрдамларини етказиб бериш зарурлигини ҳамда бу мамлакатдаги низони сиёсий ечимини топишда куч-ғайрат сарфлаш зарурлигини Риёз Ҳижоб билан биргаликда муҳокама қилди.» (Ал-Жазира Нет, 2016 йил 30 ноябр).\nв) Лавровнинг 2016 йил 30 ноябрда Туркияга келиши: «Рус ташқи ишлар вазири Сергей Лавров Сурия бўйича ҳарбий, дипломатик ва сиёсий даражадаги рус-турк келишувларининг кучга кирганини билдирди…». (Русиял Явм, 2016 йил 1 декабр). Лавров қўшимча қилиб: «Россия ва Туркия Сурия кризисига оид ечимни мумкин қадар тезроқ топишга эришиш учун ўзаро муҳокамаларни давом эттиради» деди». (Ал-Жазира Нет, 2016 йил 1 декабр).\nг) Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдоган «Сурия мавзусини ўзининг рус ҳамкасби Владимир Путин билан телефон орқали ўтган ҳафтада энг камида 3 марта муҳокама қилди…». (Би-Би-Си, 2016 йил 2 декабр).\nд) «Турк ташқи ишлар вазири Мавлуд Човушўғли Туркиянинг Аланя шаҳрида ўзининг рус ҳамкасби Сергей Лавров билан биргаликда ўтказган матбуот конференциясида «Биз бу фожиага барҳам бериш учун ўт очишни тўхтатиш зарурлиги тўғрисида ўзаро келишиб олдик» деди.» (Би-Би-Си Арабий, 2016 йил 1 декабр). У қуйидагиларни ҳам айтди: «Туркия Сурия кризиси бўйича бир ечимга эришиш учун Асад иттифоқчилари Россия, Эрон билан ҳамда Сурия ва Ливан билан маслаҳатлашувлар олиб боради». (Би-Би-Си, 2016 йил 2 декабр).\nе) Спутник 1 декабр пайшанба куни оппозицион коалиция аъзоси Самир Нашшозни қуйидаги сўзларини келтирди: «Туркия ҳаракати билан уч кун давомида қатор учрашувлар бўлиб ўтди. Улар қаттиқ сир тутилди. Йиғилган гуруҳ-отрядлар Туркия ўз нуфузини қайсидир даражада ўтказа оладиган гуруҳлардир. Лекин бу учрашувлардан ҳеч қандай сезиларли натижалар чиқмади». (Русиял Явм, 2016 йил 1 декабр).\n«Файненшел Таймс» газетаси эса 1 декабр пайшанба куни бундай деб ёзди: Сурия оппозициясининг бир неча етакчилари «рус расмийлари билан Ҳалаб шаҳрида давом этаётган жангларни тўхтатиш бўйича махфий сўзлашувлар олиб бормоқда, бу сўзлашувлар Туркия ҳомийлигида ўтказилмоқда». Газета қуйидагиларни қўшимча қилди: «Сурия шимолидаги оппозиция аъзоларидан тўрттаси газетага Туркия пойтахт Анқарада рус масъуллари билан ўтказилаётган сўзлашувларга ҳомийлик қилаётганини билдиришди». (Би-Би-Си Арабий, 2016 йил 1 декабр)… «Ҳалаб бўйича сулҳга эришиш учун рус масъуллари билан олиб борилаётган музокараларга «Аҳроруш Шом» Исломий ҳаракати «Исломий фронт» номидан бошчилик қилмоқда. Бу сулҳ бўйича «Жабҳату Фатҳиш Шом» жангчилари Кастильо йўли орқали олиб чиқиб кетилади ва ярадорлар билан беморларни шарқий районлардан кўчириш учун йўллар очиб қўйилади. Бу ишлар БМТга тобе гуруҳ назорати остида амалга оширилади. «Мудун» манбалари «Фатҳуш Шом»нинг Ҳалабни ташлаб чиқиши Туркия режаси орқали амалга ошишини кўрсатиб ўтмоқда. Бу режа бўйича Анқара қамалдаги районларга кейинроқ ёрдамларни етказиб бериш масаласини ўз зиммасига олади». (Мудун, 2016 йил 3 декабр).\nё) Америка Туркиянинг ана шу ҳаракатларидан рози эканлигига келсак, бу розилик Америка ташқи ишлар вазирлигининг бу музокараларни олқишлашида яққол кўринди. «… Вазирлик расмий вакили Марк Тонер 1 декабр пайшанба куни ўтказилган матбуот брифингида: «Биз Россия суриялик қўзғолончилар билан музокара олиб бораётгани ҳақидаги ҳисоботларни кўриб чиқдик» деди. У қўшимча қилиб: «Бизнинг бунга билдирадиган муносабатимизга келсак, биз Сурия халқининг, айниқса Ҳалабдаги халқнинг азиятларини енгиллатиш мақсадини кўзлайдиган ҳар қандай саъй-ҳаракатни олқишлашга тайёрмиз» деди». (Русиял Явм, 2016 йил 1 декабр). Демак Америка – айниқса у музокаралар ва ечимнинг бориши бўйича Россия билан келишиб олган экан – бўлаётган нарсалар ортида турибди. Чунки «рус ташқи ишлар вазири 3 декабр шанба куни ўзининг америкалик ҳамкасби унга Ҳалаб бўйича ечим хусусидаги қатор таклифларни топширганини, бу таклифлар «Россия мустаҳкам турган позицияларга мос келишини» маълум қилди». (Русиял Явм, 2016 йил 3 декабр)… «Лавров матбуот конференциясида Россия ва Қўшма Штатлар жангчи гуруҳларни олиб чиқиб кетиш бўйича Женевада эртага оқшомда ёки чоршанба эрталаб сўзлашувларни бошлайди, деди. У изоҳ бериб Америка ташқи ишлар вазири «олиб чиқиб кетиш йўллари ва вақти ҳақида ўз таклифларини юборганини» айтди». (Дорул Ҳаёт, 2016 йил 5 декабр). «У рус томони 5 декабр душанба кунидан эътиборан маслаҳатлашувларни бошлашга тайёр бўлганини, лекин Вашингтон экспертлар учрашувини бир оз кечиктиришни талаб қилганини, шунинг учун ана шу маслаҳатлашувлар сешанба оқшомида ёки чоршанба эрталаб бошланиши кутилаётганини таъкидлади». (Русиял Явм, 2016 йил 5 декабр). Шуларга кўра демак Туркиянинг зўр бериб қилган охирги хатти-ҳаракатлари Туркиянинг бу ҳаракатлар ортида ёлғиз ўзи туришидан кўра аҳамияти каттароқдир. Туркияни бунга қадамма-қадам зўр бериб ундаётган Америка эканлиги аниқдир… Россия билан олиб борилаётган ана шу музокараларни идора қилаётган Америкадир. Бу музокаралар Америка Россияга топширган таклифларга мувофиқ равишда ўтказилмоқда. Буларнинг барчаси Обама маъмурияти кунларни лоақал биргина Ҳалаб бўйича бўлса ҳам – бу маъмурият умридан қолган озгина ҳафталар ичида – бирон ютуққа эришиш илинжида ўтказаётган бир вақтда юз бермоқда.\nУчинчи: энди Американинг жанг қилаётган гуруҳларни музокаралар столи теварагида ўтиргизиб Сурия бўйича сиёсий процессни қайта жонлантиришга муваффақ бўлиши имконлари ҳақида айтадиган бўлсак, бу ҳақда қуйидаги фактлар ҳукм чиқаради:\n1 –Сурия ичкарисида тинчлик ечимларини рад этиш тобора кучайиб бормоқда. Чунки сурияликлар ўзларига қарши араб давлатлари ва Туркия Америка ва Россия билан тил бириктирганига аниқ ишонч ҳосил қилдилар. Бу давлатларнинг Сурия қўзғолонига қарши тургани шак-шубҳага ўрин қолдирмайдиган тарзда аниқ бўлиб қолди… Шунинг учун Сурия ичкариси гуруҳ-отрядларга босим ўтказиб, улардан ўз йўналишларини тўғрилаб олишни талаб қилмоқда. Маълумки бу йўналишнинг кўпчилиги хорижий давлатларга малайлик сабабли булғаниб ифлосланган ва ифлос молиявий ёрдам билан таъсирланиб қолган эди. Бу ифлосланиш ва таъсирланиш сулҳ тузишларда, сулҳ келишувларида, фронтларни совутишда, қизил чизиқларга ва «МОК ва МОМ» координациялаш марказлари кўрсатмаларига қаттиқ амал қилишда яққол кўзга ташланди. Сурия ичкарисидаги гуруҳларга босим ўтказган бу халқ «бўрони» режим ва унинг иттифоқчиларининг Шарқий Ҳалабга қилган охирги ҳужумидан олдин бўлган эди. Ҳозир эса бу бўрон янада кучайиб, сулҳ тузаётган гуруҳларни хоин деб атамоқда ва уларнинг қўмондонларини йўлдан чиқариб ташлашни талаб қилмоқда. Қутуриб қилинаётган мана бу ҳарбий ҳужумлар қаршисида Ҳалаб ичкарисидаги гуруҳлар шошилинч равишда ўзини тарқатиб юбориб, битта Ҳалаб армиясини таъсис этди. Улар битта куч бўлишга қарор қилдилар. У бир яхши қадамдир. Шояд бу қадам бостириб келаётган хатар қаршисида хорижий давлатларга малай бўлишлардан халос бўлиш сари етакласа ажабмас. «Сурия оппозицион коалицияси аъзоси Самир Нашшоз гуруҳларнинг Россия билан Туркияда олиб борган музокараларида натижасиз тугаганига сабаб қилиб асосий қарор Ҳалаб шаҳрида қамалда қолган қуролли гуруҳларники эканлигини кўрсатди. У бундай деди: «Бу учрашувларда ҳеч қандай сезиларли натижаларга эришилмади. Чунки Ҳалаб шаҳрида қамалда қолганлар ўзларининг шаҳар ташқарисидаги қўмондонларидан мустақил равишда қарор қабул қиладиган бўлдилар. Бинобарин ўта мустақил қарор шу шаҳар ичкарисида қамалда қолганларники бўлиб қолди». (Русиял Явм, 2016 йил 1 декабр). Ҳалаб ичкарисидаги ана шу қуролли гуруҳлар шаҳар ташқарисида олиб борилаётган хиёнаткорона музокараларга ва таслим бўлишга мажбур қилиш ҳақидаги ваҳшиёна таҳдидларга парво қилмади «Сурия оппозициясидаги бир масъулнинг айтишича оппозиция жангчилари қўмондонлари Шарқий Ҳалабни ҳукумат кучларига асло топширишмайди. У буни – Рейтер агентлиги шанба куни келтирган маълумотга кўра – Россия оппозициянинг барча жангчиларини бу минтақадан олиб чиқиб кетиш тўғрисида Қўшма Штатлар билан сўзлашувлар олиб боришга ўзининг тайёр эканини айтганидан кейин билдирди…». (Ҳурра, 2016 йил 3 декабр).\n2 –Шундай қилиб демак уйғониб, қўзғолон дури-инжуси бўлмиш Ҳалабнинг бостириб келаётган хатар остида қолганини кўрган халқ ўзини таслим бўлиш сари ва сиёсий ечимларга рози бўлиш сари ўзини отмади. Аксинча араб давлатларига ва Туркияга малай бўлиб қолган гуруҳлар йўналишини тўғрилаб ўнглаш учун янада катта куч билан олдинга отиладиган бўлди. Бу халқ молиявий ёрдам қўзғолонни давом эттиришга монелик қиладиган улкан сиртмоққа айланган ана шу гуруҳлар йўналишини тўғрилаш учун зўр куч билан олдинга отиладиган бўлди… Шундай қилиб пок нопокдан ажралди… Чунки нопок Туркия, Саудия ва бошқа давлатлардаги хўжайинларига бўйин эгиб, Америкага, унинг иттифоқчилари ва тўдаларига хорларча таслим бўлинадиган сиёсий амалиёт сари елиб-югуриб қўзғолонга қарши тил бириктирганлар билан битта хандаққа тушиб қолган бўлса, Пок ўз азму қарорига содиқ қолди ва Аллоҳ Субҳанаҳудан бошқага бўйин эгмади. Бу пок муслим Америка тўплаб бирлаштирган Эрон, Россия, Туркия ва араб давлатларидан иборат макру ҳийла тўдасини Аллоҳ изни ила чанг-тўзондек сочиб ташлайди.\nБу ваҳшиёна ҳужум ва Ҳалабдаги қаршилик ҳаракатининг афсонавий қоядек мустаҳкам туриши, буларнинг барчаси фақат маҳаллий нопокнигина фош қилиб ташламай, балки барча нопокни, хусусан региондаги, Эрон, Саудия ва Туркиядаги нопокларни ҳам фош қилиб ташлади. Масалан Эрон ваҳшиёна қирғин қилиш амалиётлари билан ўз ҳиссасини қўшмоқда. Бу қирғин амалиётларидан фақат руслар Америка режалари бўйича амалга ошираётган қирғинларгина устун туради, холос. Саудия эса ифлос пуллар билан ҳисса қўшмоқда. Саудия бу пуллар билан баъзи гуруҳларни – бу гуруҳлар хиёнаткорона музокараларда иштирок этиши учун – озиқлантирмоқда. Туркия эса Америка режаларини амалга ошириш учун алдаб адаштиришни ўзига қурол қилиб олди. Чунки Туркия Ҳалабни ҳеч қачон ёрдамсиз ташлаб қўймаслиги ҳақида бақир-чақир қилиб жар солган эди. Ҳолбуки Ҳалабни барчанинг кўз ўнгида ёрдамсиз ташлаб қўйди. Бугина эмас, балки ҳатто ўзининг Ҳалаб минтақасида дафн қилинган давлат арбобини ҳам ҳимоя қилмади ва уни у ердан узоқ минтақага кўчирди! Шундан кейин Туркия иккинчи Ҳамага асло йўл қўймаслигини айтиб бақир-чақир қилди. Ҳолбуки иккинчи ва учинчи Ҳама ҳам рўй берди, лекин Туркия ҳаракатга келмай жим тураверди! Бундай позициядан хижолатга тушгач яқинда Туркия яна бақир-чақир қилиб жар солишга уриниб кўрди. Чунки Эрдоган «Фурот Қалқони»дан мақсад «Асадни кетказишдир» деб жар солди «Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдоган 29 ноябрда Истанбулда Қуддусга бағишланган йиғинда сўзлаган нутқида «… Биз Сурияга Озод Сурия армияси билан бирга кирдик» деди. Эрдоган сўзини тўғрилаб: «Биз нима учун кирдик? Сурияликларни террор давлати билан террор қилаётган тоғут Асад бошқарувига чек қўйиш учун кирдик. Киришимизга бошқа ҳеч қандай сабаб бўлгани йўқ» деди». (Русиял Явм, 2016 йил 29 ноябр). Лекин у ҳали ўзининг ана шу бақир-чақириғи садоси ўчмасидан туриб Ҳалабни эртаю кеч бомбардимон қилаётган Россияни рози қилиш учун сўзидан қайтди! Чунки «жумҳурият президенти Эрдоган президентлик куллиясида ўтказилган қишлоқ оқсоқолларининг ўттизинчи йиғинида нутқ сўзлаб Сурияда турк қуролли кучлари бошчилигида давом этаётган «Фурот Қалқони» амалиёти бирон шахснинг ёки мамлакатнинг айнан ўзини нишонга олмаслигини айтди. «24 августдан бери давом этаётган бу амалиёт – деди у – террорчи ташкилотларни нишонга олади». (TRT Арабийя, 2016 йил 1 декабр). Россия Эрдоганнинг Асаднинг кетиши ҳақидаги сўзлари маъносиз сўзлар эканлигини яхши билади. Чунки рус ташқи ишлар вазири 1 декабр пайшанба куни бу сўзларни шарҳлаб қуйидагиларни айтди: «Москва амалий соҳада иккала мамлакат президентлари ўртасида эришилган келишувларга асосланади. Бу келишувлар эса амалга оширилмоқда. Москва кўпинча берилаётган бир томонлама баёнотларга асосланмайди». (Русиял Явм, 2016 йил 1 декабр)… 2016 йил 7 декабрда эса Москвага келган Йилдирим русларнинг Интерфакс агентлиги билан бўлган мулоқотда «Фурот Қалқони» амалиётининг «Ҳалаб шаҳри марказида бўлаётган ҳодисаларга ҳеч бир алоқаси йўқ, унинг Суриядаги режимни ўзгартириш амалиётига ҳам ҳеч бир алоқаси йўқ» деб очиқ айтди. (Халиж онлайн, 2016 йил 7 декабр).\nТўртинчи: шундай қилиб демак Америка Россия билан унинг ваҳшиёна ҳужумлари борасида тўлиқ келишиб иш юритмоқда. «Фурот Қалқони» амалиёти ортида ҳам Америка турибди. Бу амалиётдан мақсад гуруҳларни Ҳалаб фронтидан олиб чиқиб кетиб уларни «Фурот Қалқони» амалиётларига ўтказиш ва шу тариқа Ҳалаб фронтини заифлатишдир… Ўзига малай бўлган шубҳали гуруҳларнинг Россия билан музокаралар олиб боришига ҳам Америка ҳомийлик қилмоқда. Эрон ва тобеларни тўплаш ортида ҳам Америка турибди. Кучли қурол-аслаҳаларни оппозицияга беришга тўсиқ қўйиш ортида ҳам Америка турибди. Буни ахборот воситалари 2016 йил 7 декабрда тарқатган, Америка сенати «сайланган президент Дональд Трамп маъмуриятининг Суриядаги оппозиция гуруҳларига самолётларга қарши ер-ҳаво ракеталарини юборишига рухсат берадиган қонун лойиҳасини маъқуллади» деган хабар асло ўзгартирмайди… Чунки «Вашингтон Пост» газетаси «Бу қарор лойиҳаси ана шу қурол-аслаҳаларни етказиб беришга жорий қилинган баъзи чекловларни ўз ичига олади» деган хабарни тарқатди. Бу қарор бой берилган вақтда, Ҳалаб бутунлай вайрон бўлишга яқин қолган пайтда юзага келди. Унинг амалга ошиши ҳам шак-шубҳа остида. Амалга ошган тақдирда ҳам қуролсизлантирилган қурол бўлади! Чунки бу қурол фақат Ислом ва мусулмонларнинг душманининг рухсати билангина ишга солинади. Ахир тикандан узум ҳосилини олишни умид қилиб бўладими?! Қолаверса бу қонун лойиҳасини ҳозирча уни амалга оширмаслик шарти билан мақуллашди. Аксинча у Трамп даврида бажарилиши керак. Трамп эса ҳали ўзининг даври бошланмай туриб оппозицияга қурол-аслаҳа беришни ман қилишини эълон қилди! Албатта бу алдаб адаштириш устига яна бир алдаб адаштиришдир, албатта у яна бир улкан бўҳтондир…\nБуларнинг барчасига қарамай Ҳалаб қанчалик вайрон қилинмасин оёққа яна албатта туради ва бутун Шом замини, хусусан Ҳалаб Америка, Россия, тобелар ва тўдалар бўғзига санчилган заҳарли ханжар бўлиб қолаверади, бу душманларнинг тинчини бузаверади, уларнинг жиноятлари билан уларнинг ўзини ўлдираверади, бу душманлар ўзлари даъво қилишаётган «ғалаба» билан асло қувонишолмайди. Чунки улар шаҳарга фақат уни вайрон қилишганидан кейингина кира олишди. Шунинг учун у ёлғон ғалабадир… Бу душманлар бирон жангчини енга олишмади, унга фақат шаҳид бўлганидан кейингина ета олишди. Бу эса мағлубнинг ғалабасидир… Бу душманлар юзлаб кишилар ёки бир неча минг кишига қарши вайрон қилувчи ракеталарни, портловчи бочкаларни ва мунтазам армияларни тўплашди. Шунга қарамай бу ўғлонларга юзма-юз кела олишмади, фақат ҳаводан бомбаларни ташлашди ва ҳарбий кемалардан ракеталарни отишди, холос. Демак бу эркакларнинг эркакларига қарши туришдан қўрқиб ўтакаси ёрилган қўрқоқларнинг «ғалабаси»дир. Бундай «ғалаба» эса албатта заволга маҳкумдир…\nАмерика, Россия, уларнинг иттифоқчилари, тўдалари ва тобелари ўзларининг ваҳшиёна жиноятлари билан ўтмишдаги «биродар»лари салибчилар ва мўғул-татарларнинг Ироқ ва Шом ўлкасида қилган жиноятларини такрорламоқчи бўлишяпти. Лекин бу душманлар ана шу босқинчилар қисматидан ибрат олишмади. Чунки ана шу босқинчиларни мусулмонлар ўз юртларидан суғуриб, улоқтириб ташлаб яна оёққа турганлар. Ислом ва мусулмонлар азизлиги қайта тикланган, уларнинг Халифалиги кучайган. Натижада мусулмонлар Иракли шаҳрини фатҳ қилдилар ва у Ислом шаҳарига (ҳозирги Истанбул)га айланди. Мусулмонлар Москвага яқин бордилар ва Вена дарвозаларини қоқдилар. Зеро кунлар алмашиб туради. Эртанги кун эса уни кутаётган учун яқиндир.\n«Золим кимсалар эса яқинда қандай оқибатга қараб кетаётганларини билиб олурлар»\n8 робиул-аввал 1438ҳ\n7 декабр 2016м\nРоссиянинг Шом қўзғолонига нисбатан тутган позицияси Сурия майдонидаги охирги воқеалар Париж ҳужумларининг уларга алоқаси борми? Сурия ва Ливия майдонидаги сиёсий ўзгаришлар Сурия кризисидаги халқаро рол!


Тошкент давлат ўзбек тили ва адабиёти университетида академ мобиллик йўлга қўйилди.\n2 Апр 2019 3008\nЮртимиз олий таълим тизимида амалга оширилаётган ислоҳотлар замирида миллий таълим даргоҳларини жаҳон рейтингида ҳамиша юқори ўринларда турувчи олий таълим муассасасига айлантириш ва сифатли таълимга эришиш мақсади турибди. Мазкур рейтингларга киришнинг ўзига хос шартларидан бири хориждаги нуфузли ОТМлар билан академ мобиллик тизимини йўлга қўйишдир.\nАкадем мобиллик мамлакатлараро талабалар алмашинуви дастури бўлиб, бунда бир нечта иқтидорли талабалар университетнинг хориждаги ҳамкор ОТМларига малака ошириш ва бир муддат таълим олиш учун юборилади. Бу биринчи навбатда талабаларнинг билими, дунёқараши ва чет тилларини мукаммал ўзлаштиришига имконият яратади. Қолаверса, хориждаги тенгдошлари билан ўзаро фикр алмашиш ҳамда турли соҳаларда улар билан шахсий ҳамкорликни йўлга қўйиши учун ҳам қўл келади.\nЮртимиз ОТМлари орасида биринчилардан бўлиб Алишер Навоий номидаги Тошкент давлат ўзбек тили ва адабиёти университети ўзининг Россиядаги ҳамкори Нижний Новгород давлат лингвистика университетига 10 нафар иқтидорли талаба ва 3 нафар профессор-ўқитувчини юборди. Улар белгиланган муддат давомида НДЛУда дарс машғулотлари олиб боради, улар учун тузилган махсус дастурда белгиланган шаҳарнинг муҳим тарихий, илмий ва кўнгилочар масканларга боради, рус ва инглиз тилларидан олган билимларини мустаҳкамлайди. Шу билан бирга Ўзбекистон кунларини ўтказадилар.\nАкадем мобиллик фақат билимлар алмашинуви эмас, балки миллий маданиятни тарғиб қилиш ҳамдир. Шу маънода Алишер Навоий номидаги ТошДЎТАУда талабаларга пухта билим бериш билан бирга улар том маънода маънавият тарғиботчилари, халқ дипломатлари этиб тайёрланади.\nУниверситетдан келгуси ўқув йилида Мавлоно дастури бўйича академ мобиллик тизимида 150 нафар талабани Туркиянинг нуфузли ОТМларига юборишни режалаштирмоқда.


ИнтерФУТБОЛ :: Машаққатли парвознинг ижобий якуни\nАлбатта, сарлавҳадаги парвоз сўзи тошкентлик «қалдирғочлар»га тегишли экани, якун деганда эса олий лига-2017нинг биринчи давраси финиши назарда тутилганини зийрак ўқувчиларимиз аллақачон пайқаб улгуришди. Тўғри, «Бунёдкор»нинг айни пайт турнир жадвалида эгаллаб турган ўрни ким учундир ижобий ҳолатдек туюлмас, аммо гап мавсумни кўнгилдагидек ўтказолмаётган жамоа ҳақида кетаётганини унутмаслик даркор. Хуллас, Миржалол Қосимов шогирдлари 3-турнинг қолдирилган ўйинида ўз майдонларида «Насаф»ни қабул қилиб, жуда қийин ғалабага эришишди. Учрашув муросасиз курашларга бой тарзда кечганини алоҳида эътироф этиш даркор. Аниқроғи, жамоалар ўзига хос «қувлашмачоқ» ўйнашди. Дастлаб 21-дақиқада Элдор Шомуродов мезбонларни ҳисобда олдинга олиб чиққан бўлса, «аждарлар» вакили Баҳром Абдураҳимов 35-дақиқада мувозанатни тиклади. Учрашувдаги қолган голлар иккинчи бўлимда кузатилди. Шаҳзодек Нурматов томонидан киритилган тўп «Бунёдкор» мухлисларини қувонтирган бўлса, қаршиликларнинг легионери Драган Черан 85-дақиқада яна ҳисобни тенглаштирди. Аммо шу куни барибир, майдон эгаларида ғалабага бўлган иштиёқ юқорироқдек туюлди ва ўйиннинг сўнгги паллаларида Дилшод Аҳмадалиев рақиб дарвозасини ишғол қилиб, «қалдирғочлар»га муҳим уч очкони келтирди. Шу тариқа «Бунёдкор»нинг танаффусга 7-поғонада чиқиши ойдинлашиб қолди. «Насаф»нинг эса мазкур мағлубиятдан сўнг турнир жадвалидаги ўрни ўзгаришсиз қолди.\n4 июль. Тошкент. 1712 томошабин.\nҲакамлар: Р.Эрматов (Тошкент)-9,0; А.Расулов (Тошкент)-9,0; Ж.Саидов (Тошкент)-9,0; Д.Клепиков (Тошкент)-9.\nГоллар: Э.Шомуродов (21), Ш.Нурматов (61), Д.Аҳмадалиев (90) - Б.Абдураҳимов (35), Д.Черан (84).\n«Бунёдкор»:25. М.Зуҳуров, 2. Р.Ашурматов, 4. А.Комилов, 8. Ж.Иброҳимов, 9. Ш.Нурматов (31. М.Мираҳмадов, 81), 10. Э.Шомуродов, 17. Д.Ҳамдамов (15. Ф.Икромов, 38), 19. Н.Тўхтасинов (34. С.Иззатов, 75), 21. Д.Аҳмадалиев, 28. Д.Умиров, 29. О.Шукуров.\n«Насаф»: 25. Э.Суюнов, 2. А.Шораҳмедов, 4. М.Каримов (7. О.Ҳамробеков, 67), 6. А.Ғаниев (27. И.Рашидхонов, 79), 10. Д.Раҳматуллаев (15. Ш.Эркинов, 67), 18. Б.Абдураҳимов, 20. И.Кенжабоев, 22. И.Голбан, 23. Ш.Аъзамов, 34. Ф.Сайфиев, 69. Д.Черан.\nОгоҳлантиришлар: Д.Аҳмадалиев (59), С.Иззатов (83) - А.Ғаниев (32), Д.Раҳматуллаев (43).\nЭнг яхши ўйинчилар: Э.Шомуродов - И.Кенжабоев.\nКомиссар: А. Иноятов.\nМиржалол Қосимов («Бунёдкор» бош мураббийи):\n- Биз учун бу баҳс жуда муҳим эди. Қолаверса, иккала жамоа бир-бирига муносиб рақиблар ҳисобланади. Ўйин жуда чиройли тарзда кечди. «Насаф» ғалаба қозониши ҳам мумкин эди. Биринчи бўлимда бироз қийналдик. Кейинги 45 дақиқаликда эса футболчилар очиқ футбол намойиш этишди. Ғалаба зарурати бизни ҳужумга ундади. Имкониятларимиздан унумли фойдаландик ва муҳим уч очкони қўлга киритдик. Шуни аниқ айта оламанки, менинг бошқарувимдаги жамоа қандай таркибда тушса ҳам ғалаба учун курашади. Биз мухлисларни қувонтирадиган ўйин кўрсатишимиз керак. Ҳамдамовни биринчи бўлимдаёқ алмаштирганимизга сабаб, унда жароҳат бор эди. Достон аввалги учрашувларда ҳам шу тарзда ўйнаётганди. Майдондаги ўйинчи тўлиқ куч билан ҳаракат қилиши керак. Акмал Шораҳмедовни жамоамда кўришни хоҳлашимни айтганман. Аммо унинг «Насаф» билан амалдаги шартномаси бор. Қаршиликлар сафига ўтишни унга ўзим тавсия қилганман. Бу - кучли ва ўз олдига юқори мақсадларни қўядиган ажойиб жамоа. Шу боис ҳам унга «Насаф»га йўл олишни маслаҳат бергандим. Кўрамиз, агар келишувга эришсак, балки Шораҳмедов яна жамоамизга қайтар?!\nРўзиқул Бердиев («Насаф» бош мураббийи): - Гувоҳи бўлганингиздек, ҳаво ҳарорати юқори бўлишига қарамасдан иккала жамоа ажойиб ўйин намойиш этишди. Мазкур баҳс мавсумдаги энг чиройлиларидан бири бўлса, ажабмас. Икки марта ҳисобда орқада қолиб, тенглаштирдик. Аммо бизга учинчи голни уриш учун вақт етмади. Яратилган вазиятлардан тўлиқ фойдалана олмадик. Аксинча, «Бунёдкор» қулай фурсатни бой бермади. Жамомизни тарк этаётган Суюнов ва Аъзамов ўрнига албатта, ўйинчилар оламиз. Бу футболчиларнинг кейинги фаолиятига омад тилайман. Иккинчи даврада таркибимизда ўзгаришлар рўй беради. Ҳужум чизиғига хориждан ўйинчи олиб келамиз. Ҳар йили таркибимизни кўплаб етакчилар тарк этишади. Аммо жамоамиз бу билан кучсизланиб қолаётгани йўқ. Қўшимча тариқасида айтадиган бўлсам, иккинчи даврада яхши натижаларга эришиш учун бизда имкониятлар етарли. Яъни етакчиларга қарши учрашувларнинг аксариятини ўз майдонимизда ўтказамиз. Бу устунликдан тўлиқ фойдаланишга интиламиз.\n1 ЛОКОМОТИВ 15 11 2 2 36-10 35\n2 ҚЎҚОН-1912 15 7 6 2 23-16 27\n3 НАСАФ 15 8 2 5 24-14 26\n4 ОЛМАЛИҚ 15 6 6 3 12-11 24\n5 ПАХТАКОР 15 7 3 5 19-19 24\n6 БУХОРО 15 7 2 6 25-21 23\n7 БУНЁДКОР 15 5 6 4 16-16 21\n8 МЕТАЛЛУРГ 15 6 2 7 20-19 20\n9 МАШЪАЛ 15 5 5 5 15-13 20\n10 ҚИЗИЛҚУМ 15 5 5 5 15-16 20\n11 ДИНАМО 15 5 4 6 18-18 19\n12 НАВБАҲОР 15 4 7 4 16-19 19\n13 СЎҒДИЁНА 15 5 2 8 19-26 17\n14 ШЎРТАН 15 5 0 10 14-21 15\n15 НЕФТЧИ 15 2 5 8 12-25 11\n16 ОБОД 15 2 3 10 10-30 9\nМарат Бикмаев («Локомотив») - 13та (4та - пен.)\nДраган Черан («Насаф») - 9та (2та - пен.)\nДостон Ҳамдамов («Бунёдкор») - 9та\nСанжар Рашидов («Сўғдиёна») - 8та (2та - пен.)\nИван Нагаев («Бухоро») - 7та (3та - пен.)\nФилипп Райевац («Қўқон-1912») - 6та\nСуҳроб Бердиев («Қўқон-1912») - 6та\nЗоҳид Абдуллаев («Металлург») - 5та...\n1 август (сешанба)\nНефтчи - Шўртан\nОбод - НавбаҲор\nНасаф - ҚЎҚОН-1912\nОлмалИҚ - БухорО


«Россия 24», «РТР-Планета», «НТВ» ва «Биринчи канал хорижда» каби бошқа кўплаб Россия каналлари Украинада тақиқланган. [Биринчи канал]\nОЛМАОТА – Маҳаллий аҳоли ва экспертларнинг фикрича, Марказий Осиё мамлакатлари Украинадан ўрнак олиб, Кремл қўлловидаги ташвиқот каналларини тақиқлаши керак.\n21 август куни Украина президенти Владимир Зеленский Россиянинг 12 компанияси, жумладан, телеканаллар, ахборот агентликлари ва нашрларига санкциялар жорий қилиб, уларнинг веб-сайтларини блоклади ва маҳаллий банклардаги ҳисобларини музлатиб қўйди.\nУлар орасида рус тилидаги «Ведомости» тадбиркорлик нашри таъсисчиси Business News Media, «Московский комсомолец» газетаси, Strana.ua янгиликлар портали ва Россиянинг «Ростелеком» давлат интернет провайдери ҳам бор.\nШунингдек, тан олинмаган Донецк халқ республикаси (ДХР) лидери Денис Пушилин билан алоқадор ресурслар ҳам нишонга олинган.\n21 август куни Украина санкциялари остига тушган Россиянинг 12 компанияси орасида «Ростелеком» давлат интернет провайдери ҳам бор. [Ростелеком]\n«Қозоғистон» маҳаллий телеканали орқали кечки сериални томоша қилаётган олмаоталиклардан бири, 18 август 2019 йил. [Канат Алтинбаев/Карвонсарой]\nНоми тилга олинган оммавий ахборот воситалари «Украинага қарши ташвиқотга тўла ахборот уруши» олиб борган ва «гибрид урушида фаол иштирок этган», дейилади Украина хавфсизлик хизматининг (СБУ) 20 август кунги баёнотида.\nСанкциялардан кўзланган мақсад Украина фуқароларини ҳимоя қилиш ҳамда Россия тажовузи ва гибрид урушига қарши туришдир, деди СБУ директори Иван Баканов.\n«Хавфсизлик хизмати сўз эркинлиги ҳамда Украина давлатчилиги ва суверенитетига тажовуз ўртасидаги фарқни аниқ чегаралайди», деди у. «Давлат хавфсизлигини ҳар жиҳатдан ҳимоя қилиш бизнинг бурчимиздир.»\nУнинг айтишича, санкциялар остига тушган шахслар орасида «вақтинча босиб олинган ҳудудда Россиянинг хабарларини тарқатиш ва унинг босқинчилик ҳокимиятини тарғиб қилиш» билан шуғулланган россиялик ва махсус хизматлар ходимлари ҳам бор.\nИюн ойида Зеленский Кремл ташвиқотига қарши кураш чоралари доирасида Россиянинг «Россия 24», «РТР-Планета», «НТВ» ва «Биринчи канал. Халқаро тармоқ» телеканалларига қарши санкциялар муддатини уч йилга узайтирган эди.\nРоссия президенти матбуот котиби Дмитрий Песков 23 август куни янги санкцияларни танқид остига олган.\n«Бу, бизнингча, Украинадаги сўз эркинлигини бўғиш ва мамлакат ахборот майдонини исталмаган ва ноқулай ахборот манбаларидан тозалаш йўлидаги навбатдаги қадамдир», деди у.\n«Нега Украинадек бўла олмаймиз?»\nУкраинанинг чоралари Россия ОАВ Кремл кун тартибини илгари суришда давом этаётган Марказий Осиёникидан фарқ қилса-да, айрим кузатувчилар назарида Россиянинг таъсири бу ерда ҳам камайиши мумкин.\nҚирғизистоннинг Ўш шаҳрида яшовчи 29 яшар Сайқал Аденова Россия телеканалларини кўрмаслиги ва рус нашрларини ўқимаслигини айтади.\n«Умуман олганда, маълумотлар бир ёқлама», дейди у. «Бир марта қирғизистонлик мигрантларни даҳшатли суратда тасвирлаганларини кўриб, ғазабга тушгандим.»\n«Нега Украинадек бўла олмаймиз?» деб савол беради Аденова.\nБишкеклик ОАВ мутахассиси, Orbita.kg янгиликлар сайти бош муҳаррири Ерлан Сатибековнинг айтишича, аксар маҳаллий муштарийлар ва томошабинлар учун Россия ОАВ контенти қизиқ эмас.\nУ Украина санкциялари остига тушган каналлардан бири – Россиянинг «РТР-Планета» телеканалини мисол қилиб келтирди.\nБу канал Россия ҳукумати тарафидан молиялаштириладиган медиахолдинг – Умумроссия давлат телерадиокомпаниясига (ВГТРК) қарашли халқаро лойиҳа ҳисобланади.\n«Шахсий кузатувларимга кўра, Қирғизистондаги русийзабон томошабинларнинг кичик бир қисмигина «РТР-Планета»ни томоша қилади ва улар асосан ёши каттароқ одамлар. Ўта тажовузкор ташвиқот материаллари ва телебошловчиларнинг нохолислиги аксарият томошабинларнинг ғашига тегади», деди Сатибеков Карвонсаройга.\nБу гап шунингдек, Кремл кўрсатмаси асосида ишлайдиган «РИА Новости», «Россия Сегодня» ва «Спутник» каби бошқа оммавий ахборот воситаларига ҳам тегишли, дейди у.\nСатибековга кўра, Кремл қўллавидаги ОАВ кўпинча қирғиз халқининг фикрига зид келувчи материаллар тайёрлайди.\n«2005 йил март ва 2010 йил апрел ойида юз берган воқеаларини олайлик – ўшанда Қирғизистондаги оммавий тартибсизликлар ва норозилик намойишлари ҳукумат алмашинувига олиб келган эди», дейди Сатибеков.\n«Мамлакатимиз аҳолисининг аксарияти бу ўзгаришларни олқишлади, лекин Россиянинг кўпгина оммавий ахборот воситалари уларни «рангли инқилобларнинг занжирли реакцияси» деб изоҳладилар.»\nУнинг сўзларига кўра, Россия оммавий ахборот воситалари «мамлакат ахборот суверенитети учун таҳдиддир». Зеро, Бишкекнинг стратегик йўналишларга оид чоралари Москва манфаатларига тўғри келмаса, Россия Қирғизистон ахборот маконида уйдирма хабарлар тарқата бошлайди.\nҚозоғистон ҳам Россия ташвиқоти билан боғлиқ худди шундай таҳдидга дуч келмоқда.\n«Амалдаги Россия раҳбариятининг мақсади собиқ постсовет республикалар, жумладан Қозоғистоннинг собиқ мустамлакачи Россиядан тўлиқ суверен бўлишига йўл қўймаслик», дейди Олмаотадаги амалий сиёсатшунослик ва халқаро тадқиқотлар маркази директори Айдар Амребаев.\nАмребаев бу ҳақда Киевдаги Армия, конверсия ва қуролсизланиш бўйича тадқиқотлар маркази учун ёзган 6 август кунги мақоласида айтиб ўтган.\nАхборот-таҳлилий хабарномалар ва ижтимоий тармоқларда Қозоғистоннинг Россияга рақобатдош ташқи сиёсат ва ташқи иқтисодиётга оид турли лойиҳалари ҳақида фейк хабарлар ва стереотипларни атайин тарқатиш ёки бевосита танқид қилиш, шунингдек Россия етакчилигидаги Евроосиё интеграциясини фаол тарғиб қилиш Россиянинг ташвиқот кампаниясига хос мавзулардан ҳисобланади, деб ёзади у.\nУнинг қайд этишича, Қозоғистон ҳукуматининг қозоқ алифбосини русча кирилл ёзувидан лотин ёзувига ўтказиш тўғрисидаги қарори Россия оммавий ахборот воситаларида кенг кўламли реакцияга сабаб бўлган.\nҚозоғистон ўз «иттифоқчисига» хиёнат қилгани, умумий маданият ва ахборот маконидан воз кечганликда айбланиб, унга нисбатан ахборот ҳужуми уюштирилди ва у бугунги кунга қадар давом этмоқда», дейди Амребаев.\n«Бу қарор бир қатор телекўрсатувлар ва ток-шоуларда кенг миқёсда танқид қилинди.»\nШу билан бир вақтда, Россия ОАВ Қозоғистон раҳбариятининг рус тилини миллатлараро мулоқот тили сифатида сақлаш, шунингдек, тиллар ва маданиятлар хилма-хиллигини қўллаб-қувватлашга қаратилган бошқа ташаббусларини «кўрмаганга оляпти», деб қўшимча қилди у.\nКелажак Украинаники, бизга Украина каналлари керак\nНегадир Россияда ишлаш, оилани таъминлаш, Россия фуқаролигини олиш яхши, лекин бошқа ҳамма нарса ёмон – Россия тажовузкор.\nЧунки 70 йил давомида фақат Россия ривожланди, ҳамма бир хил эмасди\nНега унда миллионлаб руслар АҚШ ва Европага қочмоқда? Нега Россия телевидениясида бу давлатларни танқид қилишяпти?\nРоссия дунёда энг охирги мустамлакачи давлат ва у ўзининг мустамлакачилик сиёсатини давом эттирмоқда.\nТурон бўлади барибир\nМен ва оилам, шунингдек дўстларимиз ҳеч қачон Россия телеканалларини кўрмаймиз. Нимага? Бизда ишончли маълумотлар олиш мумкин бўлган Интернет бор.\nАлбатта, ёқлайман! Телевизор кўриб бўлмай қолди. Бизда кабел телевиденияси бор. Россия каналларининг ҳеч бирида қизиқарли, маърифий ва кўнгилочар дастурлар қолмаган. Валлоҳи, у ерда ҳамма мутантлар йиғилволиб, эртаю кеч нафақат АҚШ ва Украина, балки Ғарб мамлакатларининг гўрига ғишт қалаш билан овора, адоват энди қўшниларимизга ҳам етиб бормоқда. Ҳаддан ошиш бу. Аста -секин ўша кўрсатувлар ва уларнинг бошловчиларидан нафратлана бошлайсан. Улар ҳамма каналларни эгаллади; уларнинг таҳлилларидан одамлар ақлли бўлиб қолмайдилар. Улар даҳшатли, жирканч ва ёвуз нарсаларни тарқатишмоқда; зиё деган нарса йўқ.\nУнда ишончли каналларингни томоша қил; қим қаршилик қиляпти? Ўзларинг Россия каналларига ёпишасанлар, чунки сизларникида кўрадиган нарсанинг ўзи йўқ.\nТайга иттифоқидан чиқиш керак.\nМенинг фикрича, алифбо танлови – бу ўша тилда сўзлашувчиларнинг ички иши, зеро рус тилини билиш қозоқ кириллчасида ёзилган адабиётларни ўқиш кўникмаларини сақлаб қолади.\nРоссиядан қанча узоқ турилса, шунча яхши\nАфрикага кет ва унут\nСиз кетишингиз керак, ва Африкага эмас, яхшиси Ойга. У ерда ҳеч қандай русофобия йўқ.\nСиз Хитойга, айниқса, Шинжондаги лагерларига яқинлашишингиз керак