MTN generallarının məhkəməsində əlavə şahidlər dindiriləcək » Kaspi.azAzərbaycanda özəl xəbərlər, araşdırmalar, təhlillər və müsahibələrin tək ünvanı\nDate: 07 Sentyabr 2017, 16:00, Oxunma sayı: 617\nS. Qurbanovun vəkili İlkin Mustafanın APA-ya verdiyi xəbərə görə, hakim Həbib Həsənovun sədrliyi ilə keçirilən qapalı prosesdə bir neçə vəsatət qaldırılıb. Vəkilin sözlərinə görə, prosesdə əlavə şahidlərin dindiriləsi ilə bağlı qaldırdığı vəsatət təmin edilib: "Elə şahidlər var ki, onlar ibtidai istintaqda dindirilib, amma adları şahid siyahısına salınmayıb. Mən də buna görə orda dindirilən şahidlərin bəzilərinin məhkəmədə dindirilməsi ilə bağlı vəsatət verdim".\nProses qapalı keçirildiyinə görə, vəkil digər vəsatətlərin məzmunu barədə açıqlama verməyib. Ancaq bildirib ki, verilən vəsatətlərin böyük əksəriyyəti təmin edilib.\nProses sentyabrın 12-də davam etdiriləcək.


Orta məktəblərdə buraxılış imtahanlarının qaydası dəyişdirilir – YENİ ŞƏRTLƏR – Yenicag.Az\nAna Səhifə Banner Orta məktəblərdə buraxılış imtahanlarının qaydası dəyişdirilir – YENİ ŞƏRTLƏR\nYeni Çağ Media Qrupu – Sentyabr 17, 2019 - 13:57\n“Gələn il buraxılış imtahanları 9-cu siniflər üçün iki, 11-ci siniflər üçün isə bir mərhələdə olacaq”.\nYenicag.az xəbər verir ki, bu sözləri təhsil eksperti Elçin Əfəndi bildirib.\nGələn il üçün nəzərdə tutulan buraxılış imtahanlarının şərtlərinə münasibət bildirən ekspert vurğulayıb ki, buraxılış imtahanlarında maksimum balın 300 bal olacağı gözlənilir:\n“2020-ci ildə keçirilməsi nəzərdə tutulan buraxılış imtahanları 9-cu siniflər üçün iki mərhələdə (Azərbaycan dili, riyaziyyat və xarici dil üzrə), 11-ci siniflər üçün isə bir mərhələdə (Azərbaycan dili, riyaziyyat və xarici dil üzrə) olacaq. Şagirdlərin 9 və11-ci siniflərin buraxılış imtahanlarında maksimum əldə edə biləcəkləri bal isə 300 baldır. Belə ki, 9-cu siniflər üçün I mərhələdə hər fənn üzrə 30 və cəm olaraq 90 bal , II mərhələdə isə hər fənn üzrə 70 və cəm olaraq 210 bal hesablanır. 11-ci siniflərdə isə hər fənn üzrə 100 bal, cəm isə 300 bal təşkil edir”.\nEkspert bildirib ki, növbəti il üçün nəzərdə tutulan peşə məktəbləri üçün buraxılış imtahanları isə builki tarixdə keçiriləcək:\n“Buraxılış imtahanlarının tarixləri ilə bağlı Dövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) tərəfindən 2020-ci ilin başlanğıcında məlumat veriləcək. Peşə məktəbləri üçün fevral ayında buraxılış imtahanları keçiriləcək. 9-cu siniflər üçün I mərhələ mart ayında, II mərhələ iyun, 11-ci siniflər üçün isə buraxılış imtahanlarının aprel ayında keçirilməsi düşünülür”.\nburaxılış imtahanları, orta məktəb, qayda,


Beynin işləmə qabiliyyətini artırmaq üçün 12 məsləhət » 3w.LeGenD.Az | Əfsanə olmaq istəyən bizimlədi... | Eurovision 2013, Geyimler, sac duzumleri, mentiq, aforizmler, animasiyalar, sekiller, avatarlar, menali sozler, maraqli, dadli tortlar, mp3, video\nBeynin işləmə qabiliyyətini artırmaq üçün 12 məsləhət\n1. Siqaret çəkməyənlər üçün - kofe və ponçik (içi mürəbbəli və ya şirnili kömbə qoğal). Qlükoza və kofein kombinasiyası diqqəti artırır.\n2. Saqqız kofeinə nisbətən daha güclü şəkildə diqqəti bir yerə cəmləməyi artırır, düzdür, bunun təsiri cəmi 20 dəqiqə davam edir.\n3. (Rəsm, şəkil) çəkin və (xətt, cızıq) cızın. Əgər problem barədə düşünməklə yanaşı nəsə bir şey çəkdikdə bu, diqqəti cəm etməyi artırır və yaddaşı gücləndirir.\n4. Ağıllı insanlar - məşhur alimlər, sahibkarlar (qərar qəbul edənlər) haqqında düşünün. Ağıllı insanlar haqqında düşüncədən assosiasiyalar ("dahi", "istedadlı", "zəkalı" ) axını əmələ gətirir ki, bu da öz növbəsində düzgün mental kökləmə yaradır. Təsir 15 dəqiqə davam edir.\n5. (Özünüzdən) Başqa insanlarla ünsiyyət qurun, onların həyatı ilə maraqlanın, tənhalıq hissinin sizin üzərinizdə qələbə qazanmasına imkan verməyin. Tənhalıq yalnız idrak bacarıqlarına zərbə endirmir, o həm də vaxtından əvvəl ölümə də gətirib çıxarır.\n6. Fiziki məşq.\n7. Klassik musiqiyə qulaq asın. İstənilən başqa bir musiqi neytral və mənfi təsir göstərir.\n8. (Ətrafa) Səpilməyin. Multitaskinq (çoxtərəflilik, çoxtapşırıqlıq) - pisdir (bəladır).\n9. Kişilər, baxış sahənizdə gözəl qadınların olmamasına çalışın. Hətta onlar haqqında düşünməməyə çalışın. Bu qayda qadınlar üçün şamil edilmir.\n10. Kifayət qədər yatın. Ayrı-ayrı insanlar üçün müxtəlif yuxu müddəti var. Yatmayan (yuxusuz, az yatan) elitanı yamsılamaq lazım deyil.\n11. Aydınlatma üzrə məsələni həll edirsizsə, üfüqi vəziyyət alın. Uzanmış halda noradrenalin və dərin ləkənin aktivliyinin dərəcəsini azaldırsız ki, bu da zəifliyə, kreativliyin artmasına və son hesabda, həllə gətirib çıxarır.\n12. Özünüzə inanın. Əminlik idrak bacarıqlarına təsir edir. Hətta sadə bir ağ xalat dəqiqiqlik və sərrastlığı artırır.\nTənhalıq ölüm riskini artırır\nKlassik musiqi və ya Diqqəti və yaddaşı necə yaxşılaşdırmaq olar?\nSevgi qadınların ağlını artırır, kişilərinsə\n3 fevral 2013 13:13\n7 yanvar 2013 23:37\n7 yanvar 2013 23:23\n7 yanvar 2013 21:36\n7 yanvar 2013 20:35\nÖzünüzə inanın. Əminlik idrak bacarıqlarına təsir edir. Hətta sadə bir ağ xalat dəqiqiqlik və sərrastlığı artırır.\n7 yanvar 2013 19:56\n7 yanvar 2013 14:49\n7 yanvar 2013 08:57\n6 yanvar 2013 23:49\n6 yanvar 2013 23:26\n6 yanvar 2013 23:00\n6 yanvar 2013 22:36\n(Rəsm, şəkil) çəkin və (xətt, cızıq) cızın. Əgər problem barədə düşünməklə yanaşı nəsə bir şey çəkdikdə bu, diqqəti cəm etməyi artırır və yaddaşı gücləndirir.\nÇox sağ olun şərhlər üçün....)))\n6 yanvar 2013 21:46\n6 yanvar 2013 21:41\n6 yanvar 2013 21:09\n7 klassik musiqiye qulaq asin\n6 yanvar 2013 20:51\n6 yanvar 2013 20:48\nMelumatim var idi yenede tskler..\n6 yanvar 2013 20:44\nKlassik musiqiyə qulaq asın. İstənilən başqa bir musiqi neytral və mənfi təsir göstərir.\n6 yanvar 2013 20:43


Sia.az 07.03.2021 20\n“Barselona” İspaniya La Liqasının 26-cı turunda “Osasuna”nı məğlub edib. Matc.az xəbər verir ki, Pamplonadakı “El Sadar” stadionunda baş tutan oyunda kataloniyalılar 2:0 hesablı qələbəyə sevinib. Qolları Jordi Alba və İlas Moriba vurub.\nBu qələbədən sonra “Barselona” İspaniya çempionatları tarixində unikal göstəriciyə imza atıb. Belə ki, bir mövsümdə katalonların 19 yaşınadək üç futbolçusu - Ansu Fati, Pedri və Moriba qol vurmağı bacarıb.\nHazırda “Barcelona” 56 xalla turnir cədvəlində ikinci sıradadır. Lider isə hesabında 58 xal olan Madrid “Atletiko”sudu.\nTags: # Jordi Alba # El Sad # Ans # Ispaniya # Barselona # Madrid\nBu xəbər Sia.az saytından 07-03-2021 08:00 tarixində götürülmüşdür.


22 May 2019 18:31 (UTC+04:00)\nErmənistanın sabiq prezidenti Robert Koçaryanın məhkəmə qərarı ilə həbsdən azad olunması Baş nazir Nikol Paşinyanı dərindən narahat edir. Bunun nəticəsidir ki, Paşinyan xalqı küçələrə çağırır və məhkəmələrin bloklanması ilə bağlı əmr verir. Baş nazir məhkəmələrin bir neçə saatlıq fəaliyyətini əngəlləməklə gücün kimdə olduğunu nümayiş etdirmək istəyir. Ötən ildən başlayan inqilabın ikinci mərhələsinin məhz hüquq-mühafizə orqanlarına qarşı aparılması Nikol Paşinyan hakimiyyətinin sallanmasından xəbər verir.\nPolitoloq, sabiq dövlət müşaviri Qabil Hüseynli bildirib ki, Paşinyanın hakimiyyətə gəlməsindən 10 ay keçib və o, bu müddət ərzində ən azından hüquq-mühafiə orqanlarını, ən azından, neytrallaşdırmalı, inqilab ab-havasına kökləməli idi: "Belə görünür ki, Paşinyan hüquq-mühafizə orqanlarının bir qismini, xüsusilə, məhkəməni tamamilə nəzarətsiz buraxıb. Məhkəmə köhnə hakimiyyətə, yəni Sarkisyana tabe olur və onun dediklərini yerinə yetirir. Sözsüz ki, bu məsələdə Moskvanın da müəyyən təzyiqləri nəzərə alınmalıdır. Çünki Vladimir Putinin həbsxanada ikən Koçaryanı doğum günü münasibətilə təbrik etməsi, hətta İrəvana səfəri zamanı ilk olaraq Koçaryanı ziyarət etmək istəyini açıqlaması Ermənistan cəmiyyətinə ciddi surətdə təsir göstərib".\nPolitoloqun fikrincə, Paşinyan hələ də küçə inqilabçısı olaraq qalır: "Bundan qabağa gedə bilməyib. Paşinyan öz hakimiyyətini qurmaq üçün dərin islahatlara getməli idi. Məhkəmə, dövlət hakimiyyət orqanlarında struktur islahatlarına, kadr potensialının yerləşdirilməsi məsələlərinə baxmalı idi ki, belə vəziyyətlərdə durumdan çıxa bilsin. Paşinyanın inqilab iddiaları gülməli gəlir. Ermənilər elə dayanmadan inqilablar etməyəcək ki".\nQabil Hüseynlinin sözlərinə görə, Paşinyan Robert Koçaryan həbsxanadan çıxdıqdan sonra daha əsəbi, daha lovğa və təkəbbürlü bəyanatlar verməyə başlayıb: "Baş nazir mübarizənin növbəti mərhələsinin başlandığını bildirdi. Mübarizənin Dağlıq Qarabağdan, Xankəndidən başlayacağını bəyan etdi. Belə görünür ki, Paşinyan xalqı ümidsiz və əzgin vəziyyətdə inqilabın üçüncü mərhələsinə keçirməyə çalışır. Digər tərəfdən isə Koçaryan, Sarkisyan, Saakyan və digərləri sözü bir yerə qoyaraq siyasi mübarizənin yeni həlledici mərhələsinin start götürdüyünü elan etdilər. Faktiki olaraq, Ermənistanda iki ideologiya formalaşıb. Biri zəif və üzgün səslə insanları üçüncü inqilaba səsləyir. Əksinqilabın inqilaba qarşı hücum etdiyini bəyan edir. Digər tərəfdə separatçı rejimin başında duran adamlardan ibarət, əllərində kifayət qədər maliyyə vəsaiti olan, ələlxüsus, Rusiyanın ciddi hüsn-rəğbətindən istifadə edən cəbhə əksinqilab şəklində hücuma keçməyə hazırlaşır. Proses dərinləşməkdədir. Paşinyanın isə manevr imkanları o qədər də geniş deyil. Tutaq ki, polisə əmr verdi və Koçaryanı yenidən həbs etdirmək istədi. Bunun üçün məhkəmənin qərarı lazım olacaq. Məhkəmə isə artıq itaətdən çıxıb və azadlığa buraxdığı adamı yenidən həbs etdirmək haqqında qərar çıxarmayacaq. Bu da məsələni hüquqi müstəvidə həll etməyə imkan verməyəcək. Koçaryanı ram etmək üçün Müdafiə Nazirliyinin qüvvələrindən, Xüsusi Xidmət Orqanlarının xüsusi təyinatlı gücündən istifadə edə bilməz. Bunun özü də qanundankənardır. Paşinyan rəqiblərini ya ram edəcək, ya da zaman fasiləsi verəcək. Bu zaman fasiləsində də ya onun rəqibləri ölkədə olmayacaq, ya da ölkədə olan hissəsi Paşinyanın özünə qarşı mübarizəyə başlayacaq. Beləliklə, bölünmüş cəmiyyət yaranacaq".\nPolitoloq sonda qeyd edib ki, Paşinyanın atdığı addımları hələ ki, cəsarətli addım kimi dəyərləndimək olmur: "Hətta burada bir məğlubiyyət elementləri də nəzərə çarpır. Görünür, Dağlıq Qarabağ da daxil olmaqla, Ermənistanda siyasi temperatur xeyli qalxacaq. Bu temperatur isə Moskvadan idarə olunacaq".


Hərarəti 37.5 C-dən yuxarı olan şəxslər aerovağzal kompleksinə buraxılmayacaq - serqqapisi.az\nHərarəti 37.5 C-dən yuxarı olan şəxslər aerovağzal kompleksinə buraxılmayacaq\nNəşr edilib 11.06.2020 17:40 |\nAerovağzal kompleksinə və sərnişin terminalına yalnız hava limanının və hava limanı ərazisində fəaliyyət göstərən qurumların əməkdaşlarına, sərnişinlərə (sağlamlıq imkanları məhdud sərnişinlər və yetkinlik yaşına çatmayan sərnişinlər xüsusi əməkdaşlarla müşayiət olunurlar) şəxslərin daxil olmasına icazə verilir.\nBu, Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiqlənən “Koronavirus (COVID-19) pandemiyası dövründə Azərbaycan Respublikasında uçuşların və hava nəqliyyatı ilə sərnişin daşımalarının təşkili üzrə müvəqqəti Qaydalar”da əksini tapıb.\nQaydalara əsasən, aerovağzal kompleksinin girişində sərnişinlərin pasportunun, müəyyən reys üçün biletlərinin və uçuşdan 48 saat əvvəl COVID-19 müayinəsinə dair neqativ nəticəli arayışın mövcudluğunu yoxlayan aviasiya təhlükəsizliyi işçilərindən, polis və tibb əməkdaşlarından ibarət postlar fəaliyyət göstərir.\n- Sərnişinlər yalnız tibbi maskalarla aerovağzal kompleksinə buraxılırlar. Tibbi maskası olmayan sərnişinlərə girişdə maskalar təqdim edilərək, aerovağzal kompleksinin ərazisində olduqları bütün vaxt ərzində maskadan istifadə etmək öhdəliyi izah olunur.\nAerovağzal kompleksinə girişdə müvafiq avadanlıq (termal kamera sistemləri) vasitəsilə şəxslərin hərarəti ölçülür. Bu məqsədlə termal kameranın yanında təlim keçmiş, tibbi maskası, əlcəyi və eynəyi olan ən azı 2 tibb işçisi fəaliyyət göstərir.\n- Hərarəti 37.5 C-dən yuxarı olan şəxslər aerovağzal kompleksinə buraxılmır, hava limanının girişindəki tibb məntəqəsinə yönləndirilir, COVID-19-a şübhəli simptomlar müəyyən edildikdə, xüsusi avtomaşın vasitəsilə sonrakı müayinə üçün müvafiq tibb müəssisəsinə göndərilirlər. Bu barədə sərnişinin uçuşu nəzərdə tutulan reysi yerinə yetirən aviaşirkətin nümayəndəsinə məlumat verilir.\n-Sərnişinlər aviasiya təhlükəsizliyi üzrə ümumi baxışdan keçərkən aviasiya təhlükəsizliyi əməkdaşları xüsusi döşəmə işarələrinə əsasən növbənin tənzimlənməsinə və məsafəyə riayət olunmasına nəzarəti həyata keçirirlər.\n-Aviasiya təhlükəsizliyi üzrə ümumi baxışdan keçdikdən sonra sərnişinlərin əlləri dezinfeksiya olunur.


Azərbaycanda həyat sığortası 16%, qeyri-həyat sığortası isə 6% artıb | Banco.az\nAzərbaycanda həyat sığortası 16%, qeyri-həyat sığortası isə 6% artıb\nBu ilin yanvar-oktyabr aylarında Azərbaycanda həyat sığortası növlərinin hesabına 259,239 milyon manat sığorta haqqı toplanılıb.\nAzərbaycan Mərkəzi Bankının statistikasına görə, bu, ötən ilin yanvar-oktyabr ayları ilə müqayisədə 16% çoxdur.\nSon 1 ildə qeyri-həyat sığortası növlərinin hesabına daxilolmalar isə 369 milyon 135 min manat təşkil edib. Bu isə illik müqayisədə 6,4% çoxdur.\nHesabat dövründə həyat sığortası növləri üzrə ödənişlər 2,4 dəfə artaraq 218 milyon 91 min manata çatıb, qeyri-həyat sığortası növləri üzrə ödənişlər isə 1,7% azalaraq 131 milyon 945 min manata düşüb.\nBeləliklə, 2020-ci ilin yanvar-oktyabr aylarında həyat sığortası bazarında toplanmış hər 100 manat sığorta haqqının 84,1 manatı, qeyri-həyat sığortası bazarında toplanmış hər 100 manat sığorta haqqının isə 35,75 manatı müştərilərə geri ödənilib. Bu rəqəmlər 2019-cu ilin yanvar-oktyabr aylarında müvafiq olaraq 40,8 manat və 38,7 manat olub.\nKönüllü sığorta 12%, icbari sığorta isə 5% artıb\nBu ilin yanvar-oktyabr aylarında Azərbaycanda könüllü sığorta növlərinin hesabına 435 milyon 222 min manat sığorta haqqı toplanılıb. Bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 12,45% çoxdur.\nSon 1 ildə icbari sığorta növləri hesabına daxilolmaların məbləği isə 5,3% artaraq 193 milyon 152 min manat olub.\nHesabat dövründə könüllü sığorta növləri isə ödənişlərin məbləği 293 milyon 939 min manat təşkil edib ki, bu da illik müqayisədə 84,1% çoxdur. İl ərzində icbari sığorta növləri üzrə ödənişlərin məbləği isə 14,9% azalaraq 56 milyon 96 min manata düşüb.\nBeləliklə, 2020-ci ilin yanvar-oktyabr aylarında könüllü sığorta bazarından toplanmış hər 100 manat sığorta haqqının 67,5 manatı qədər ödəniş edilib. Bu rəqəm 2019-cu ilin yanvar-oktyabr aylarında 41,25 manat olub. İl ərzində icbari sığorta bazarında hər 100 manat sığorta haqqına düşən ödənişin məbləği isə 35,9 manatdan 29,05 manata düşüb.


Yaxşı və pis bir CPA arasındakı fərqi necə deyə bilərsiniz? 2020\nYaxşı və pis bir CPA arasındakı fərqi necə deyə bilərsiniz?\nBu çoxlarının düşündüyü əla sualdır. Ancaq cavab "nəyə yaxşıdır" a əsaslanır. Hər CPA digər sahələrə nisbətən daha yaxşı məlumat verdikləri bəzi sahələrə malikdir. Mühasibat uçotu prinsiplərinə qarşı yoxlamadan vergi deyil, həm də kiçik şirkətlər böyük şirkətlərə qarşı; nəzarət orqanlarına uyğun olaraq fərdi maliyyə planlaşdırması və əmlak planlaşdırması. Böyük bir şirkətlə bir lidersinizsə, ehtimal ki, bir çox ixtisaslaşdırılmış CPA olan böyük bir CPA şirkətinə ehtiyacınız olacaq. Yerli fast food franchise sahibsinizsə, ehtimal ki, satış vergiləri, əmlak vergiləri, gəlir vergiləri, dövlətinizdəki məşğulluq qanunvericiliyi və s.\nAlt xətt: a) Ehtiyaclarınızı düşünün; b) ərazinizdəki insanlarla ticarət qruplarının görüşlərində iştirak etmək; c) iştirak edən və / və ya danışan CPA-ya diqqət yetirmək; d) sənayenizdəki insanlardan tövsiyələr istəmək; e) Təcrübə, təcrübə, şirkətin ölçüsü, saatlıq qiymətlər və aylıq və / və ya layihə mənzillərinin qiymətləri barədə bir söhbətlə başlayın.\nGözləntilərinizə cavab verməyən birinə tez qoşulmaqdan qorxmayın. Hər ikinizə bir xeyir verəcəklər.\nYaxşı və pis bir CPA-nı necə ayırd edə bilərsən?\nYaxşı və ya pis bir CPA olduğunu söyləməzdim. Sizi kim məmnun etdiyindən və mesajı anlamağınızdan asılıdır. Ümumiyyətlə, müştərinin problemlərini eşidən bir mütəxəssis müştərini daha məmnun edəcək.\nUğurlu bir peşənin keyfiyyətləri: Auditorla məhdudlaşmayan uğurlu bir mütəxəssis aşağıdakı xüsusiyyətlərə malikdir.\nMüştəriyə qayğı və hörmət Dəqiq və ətraflı cavab Məmnun müştəri xidməti bilik və texnologiyanı yeniləyin. Unikal müştəri problemini həll etmək üçün bir həll tapın. Əlverişli ödəniş. Etika və etiket qaydalarını başa düşün və tətbiq edin\nBir peşəyə baxsanız, yaxşı və pis bir CPA arasındakı fərqi deyə bilməzsiniz. Hər ikisinin də ixtisaslı olması o deməkdir ki, hər ikisi də mövzunu yaxşı başa düşür və hər ikisi mühasibat işində etdikləri işlərdə ağlabatan olmalıdır. Xidməti müqayisə edə bildiyiniz zaman yalnız hansının daha yaxşı olduğunu bilə bilərsiniz və daha yaxşı məsləhət və peşəkar xidmət verə bilərsiniz.


Rusiya səfiri: Azərbaycanla ticarət dövriyyəmiz yarım milyard dolları ötüb XEBEROXU.AZ - En son xeberler Azerbaycan xeberleri 2019 xəbərlər bugün 2018 xeber az 2019 xeberler bugun 2019 En son xeber 2019 Новости сегодня: самые свежие и последние новости России и мира\nRusiya və Azərbaycan arasında ikitərəfli ticarət qarşılıqlı əməkdaşlığın əsas istiqamətlərindən biridir.\nXeberoxu.az-ın məlumatına görə, bunu Rusiyanın Azərbaycandakı səfiri Mixail Boçarnikov bu gün keçirilən mətbuat konfransında deyib.\nO qeyd edib ki, 2019-cu ilin birinci rübündə Azərbaycanla Rusiya arasında ticarət dövriyyəsi 13,08 faiz artaraq 500 milyon dollar səviyyəsini ötüb:\n“Ötən il ölkələrimiz arasında 2,4 milyard dollara bərabər idi. Bu, kifayət qədər müsbət amildir”.\nSəfir əlavə edib ki, ikitərəfli ticarət təkcə xammal sektorunda deyil, həm də kənd təsərrüfatı, maşınqayırma, sənaye istehsalı kimi sahələrdə də inkişaf edir.


"Hər kağızı bir yarpağa çevirək" layihəsi çərçivəsində məlumat turu keçirilib (FOTO)\n"Hər kağızı bir yarpağa çevirək" layihəsi çərçivəsində məlumat turu keçirilib (FOTO)\nBiznes və iqtisadiyyat xəbərləri 5 Aprel 2014 14:43 (UTC+04:00)\nAprelin 5-də "Təmiz Şəhər" ASC, IDEA İctimai Birliyi və "ASAN xidmət" tərəfindən həyata keçirilmiş tullantı kağızlarının toplanması və əvəzində yeni ağacların əkilməsi üzrə "Hər kağızı bir yarpağa dəyişək" layihəsi sona çatmış və layihənin nəticəsi üzrə Balaxanı Tullantıların Zərərsizləşdirilməsi poliqonunda ağacəkmə kampaniyası keçirilmişdir.\nASC-nin mətbuat xidmətindən Trend-ə verilən məlumata görə, İqtisadiyyat və Sənaye Nazirliyinin, layihənin təşkilatçılarının, eləcə də layihə çərçivəsində ən çox kağız təhvil verən dövlət və özəl qurumların əməkdaşlarının iştirakı ilə keçirilmiş tədbir zamanı 1600 ağac əkilmiş və Balaxanı poliqonunun təxminən 5000 m2 yaxın ərazisi yaşıllaşdırılmışdır.\nYaşıllaşdırma aksiyasının sonunda könüllülər üçün Balaxanıda yerləşən Bakı Bərk Məişət Tullantılarının Yandırılması və Balaxanı Bərk Məişət Tullantılarının Çeşidlənməsi zavodlarına məlumat turu təşkil edilmişdir. Tur zamanı qonaqlar hər iki zavodun fəaliyyəti, eləcə də tullantıların çeşidlənməsi və utilizasiyası prosesi ilə əyanı tanış olmuşlar. Bakı Bərk Məişət Tullantılarının Yandırılması Zavodunda iştirakçılara tullantıların çeşidlənməsinin üstünlükləri barədə geniş məlumat verilmiş, tullantıların idarəedilməsi sahəsində film nümayiş etdirilmişdir.\nQeyd edək ki, 2013-cü ildən etibarən "Təmiz Şəhər" ASC tərəfindən Bakı Bərk Məişət Tullantılarının Yandırılması və Balaxanı Bərk Məişət Tullantılarının Çeşidlənməsi zavodlarına 20 məlumat turu təşkil edilmişdir. Bu turlara qatılan 600-dən çox iştirakçı zavodlarla əyani tanış olmuş, tullantıların zərərsizləşdirilməsi və çeşidlənməsi prosesini izləmişlər.\nTullantıların idarəolunması sahəsində əldə olunan nailiyyətlər haqqında əhalinin məlumatlandırılması məqsədilə məlumat turlarının mütəmadi olaraq keçirilməsi nəzərdə tutulur. Turlarda iştirak etmək istəyənlər [email protected] ünvanına məktub göndərə və ya +994124644111 telefonu ilə əlaqə saxlaya bilərlər.


Qəbələdə 19 km yerli əhəmiyyətli yolunun yenidən qurulması yekunlaşıb » Newscenter.az\nQəbələdə 19 km yerli əhəmiyyətli yolunun yenidən qurulması yekunlaşıb\n04 Sentyabr 2019, 12:38\nNewscenter.az.4.09.2019. Ölkə başçısının tapşırıq və sərəncamları əsasında yol infrastrukturunun yenidən qurulması ilə bağlı cari ildə tərtib edilmiş tədbirlər planına uyğun olaraq, Qəbələ rayonunda uzunluğu 19 km olan yerli əhəmiyyətli Böyük Əmili-Bılıx-Əmirvan avtomobil yolunun yenidən qurulması işləri yekunlaşıb.\nNewscenter.az-a Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyindən bildirilib ki, Böyük Əmilli-Bılıx-Əmirvan avtomobil yolu IV texniki dərəcəlidir. Avtomobil yolu uzun illər istismar olunduğundan təmirlərarası istismar müddətini keçmiş, yolda çoxlu sayda çalalar, çökmələr və qabarmalar əmələ gəlmişdir. Bu isə nəqliyyatın hərəkətində çətinliklərin yaranmasına səbəb olmuşdur. Yolun səviyyəsi yerin təbii relyefi ilə eyni səviyyədə olduğundan, yolun torpaq yatağı atmosfer və qrunt sularının təsiri altında qalırdı, çiyinlərin enin yolun texniki dərəcəsinə uyğun gəlmir və 0.5-1 m arasında dəyişirdi.\nTürkmənistan Məclisinin sədri “ASAN xidmət”də 04 Noyabr 2019, 17:58\nDüşmən atəşkəs rejimini 25 dəfə pozub 23 Aprel 2019, 09:55\nPrezident İlham Əliyev “Heydər Əliyev” ordenini Şeyxülislam Allahşükür Paşazadəyə təqdim edib 14 Noyabr 2019, 12:05\nDövlət Toxum Fondunun tabeliyində olan zavodlarda 3000 ton toxum emal olunub 26 Sentyabr 2019, 10:22


Avropa Birliyi Lənkərana 13.5 milyon avro ayırdı\nAvropa Birliyi kənd yerləri və regionların inkişafı üçün Azərbaycana vəsait ayırıb.\nBu barədə qurumun saytında yazılıb. Bildirilir ki, Avropa Birliyi Lənkəranın inkişafı üçün 13.5 milyon avro vəsait verəcək:\n“Əsas diqqət Lənkəranın meyvə və tərəvəz sektorunda rəqabətliliyin gücləndirilməsi, əlavə dəyərin artırılması üzərində cəmlənəcək”, - deyə məlumatda vurğulanır.\nNiyə məhz Lənkəranın seçilməsinin səbəbi də izah edilir. Bildirilir ki, adambaşına düşən investisiya və gəlirlərə görə, Lənkəran ən aşağı səviyyədə olan rayonlardandır. Eyni zamanda, bu regionun bağçılıq sahəsində böyük potensialı var.\nAzərbaycan Avropa Birliyi ilə əsası 2009-cu ildə qoyulan “Şərq Tərəfdaşlığı” Proqramı çərçivəsində əməkdaşlıq edir.\n“Şərq Tərəfdaşlığı” Avropa Birliyinin altı qonşu ölkəsini əhatə edir. Bura Azərbaycan, Gürcüstan, Moldova, Ukrayna, Belarus və Ermənistan daxildir. Bu ölkələrdən Gürcüstan, Moldova və Ukrayna qurumla Assosiasiya sazişi imzalayıb.\nBu il isə Azərbaycanla Avropa Birliyi arasında ikitərəfli danışıqlar başlayıb.


ADA tələbələri növbəti semestri xarici universitetlərdə keçirəcəklər\n22:31 18 Oktyabr 2017\n17:51 30.06.2015 (Yenilənib 17:59 30.06.2015) Qısa URL\nADA Universitetinin 24 tələbəsi gələn tədris ilini təhsillərini xarici universitetlərdə davam etdirəcək.\nBAKI, 30 iyun — Sputnik. ADA Universitetinin 24 tələbəsi gələn tədris ilini təhsillərini xarici universitetlərdə davam etdirəcəklər. Bu universitetlər sırasına ABŞ, Fransa, Böyük Britaniya, Türkiyə, Macarıstan, Şimali Koreya, Çin, Estoniya, Litvada yerləşən və ADA Universiteti ilə tədris mübadiləsi haqda anlaşmaları olan 16 aparıcı ali təhsil ocağı daxildir. Öz növbəsində, həmin xarici universitetlərdən 9 tələbə mübadilə proqramı əsasında ADA Universitetində təhsil alacaqlar.\nHazırda ADA Universiteti 50-dən çox xarici təhsil ocağı ilə müəllim, tələbə və tədqiqat mübadiləsini nəzərdə tutan əməkdaşlıq qurmuşdur. ADA bakalavrları və magistrları təhsilin ikinci ilindən başlayaraq bu tərəfdaş universitetlərin birində mübadilə semestri keçirmək imkanı əldə edirlər.\n2015-ci tədris ilini Britaniyanın Glasgow Universitetində başlayacaq beynəlxalq münasibətlər tələbəsi Xəyalə Cəfərova bidlrimişdir ki, öyrəndiyi sahə üzrə aparıcı təhsil ocaqlarından hesab edilən The Unversity of Glasgow-da oxumaq ona çox faydalı olacaqdır: “İnanıram ki, Qərb təhsil sistemi və yeni mədəniyyətlə daha yaxından tanış olmaq gələcək diplomat kimi mənə üstünlük verəcək. ” Biznesin idarə edilməsi üzrə bakalavr Ceyhun Məhərrəmli isə Fransanın IESEG Menecment Məktəbinə yola düşür: “Burada biznes öyrənənlərə sonsuz imkanlar verilir. IESEG-də vaxtımdan səmərəli istifadə edəcəm-əminəm ki, bu, mənim biznes karyeram üçün əməlli basil təkan olacaq.”\nQeyd edək ki, təhsil mübadiləsi proqramında iştirak edən ADA Universiteti tələbələri müvafiq akademik göstəricilər nümayiş etdirməli və Universitetin daxili seçim mərhələsindən keçməlidirlər. Təhsil mübadiləsi proqramları ADA Universitetinin dünya standartlarına uyğun təhsil verməsi və beynəlmiləl akademik mühit yaratması məqsədlərini dəstəkləyir.


Dünya 20 yaşlı bu killer qızdan danışır: Cinayət üsulu qan dondurur… » Lunar.az\n"Kriminal aləmin Kim Krdaşyanı" adıyla tanınan Klavdiya Oşoa Feliksin sevgilisinin yatağında cəsədinin tapılmasından sonra Meksikadakı qadın killerlər dünya mediasında yer almağa başlayıb.\nLunar.az teleqraf.com-a istinadən bildirir ki, Meksikada mafiyalar arasındakı silahlı qarşıdurmalar illərdir ölkənin ən böyük problemlərindən biridir.\nAraşdırmaya görə, 2008-2018-ci illər aralığında mafiyalar arasında baş verən qarşıdurmalarda 100 mindən çox insan həyatını itirib.\nMafiyalararası rəqabətdə son illərdə qadın killerlər ön plana çıxıb. Şinalo kartelinin lideri El Kaponun ən güvəndiyi simalardan biri olan Klavdiya Feliks ötən günlərdə vəfat edib. Feliksin gözlənilməz ölümü qadın killerlərin sayının artmasına diqqət çəkib.\nİngiltərədə nəşr olunan "The Sun" qəzetinin məlumatına görə, Meksikada sayı getdikcə artan qadın qatillər öz gözəlliyi ilə qurbanlarını ələ keçirir və onları qandonduran üsullarla öldürürlər. Killerlərin əksəriyyəti kiçik yaşlarında ailələrindən oğurlanaraq, xüsusi olaraq yetişdirilir.\nMafiyalarla olan əlaqələrini rədd edən qadın killerlər silahlarla verdikləri pozlarla lüks həyatlarını sosial şəbəkələrdə paylaşır.\nİngilis nəşrinin yazdığına görə, Meksikanın ən təhlükəli qadın killerlərindən biri 20 yaşlı Xuannadır. Hidalqo ştatında doğulan və olduqca bir məsum qız kimi görünən Xuanna indiyədək 5 nəfəri öldürüb. 15 yaşında ana olan killer qadın Los Zetas karteli tərəfindən ələ keçirilib, hazırda bu mafiyanın ən təhlükəli üzvlərindən biridir.\nXuanna verdiyi müsahibələrdən birində əvvəlcə mafiyanın insanları qəddarlıqla öldürməsindən qorxduğunu və daha sonra bunun onun üçün həzz aldığı bir işə çevrildiyini demişdi.\nQurbanlarının qanını içdiyini bildirən Xuanna cəsədlərlə cinsi əlaqədə olduğunu da etiraf etmişdi.\nHamının gözəlliyindən danışdığı azərbaycanlı qadın oğrunun şəkilləri xarici ölkə mətbuatında - FOTO\n4 yaşlı qız sevgilisini tapmaq üçün evdən qaçdı - DÜNYA BU SEVGİDƏN DANIŞIR


Siz fursətləri, fürsətlərdə sizi gözləyər | Hekayələr\nSiz fursətləri, fürsətlərdə sizi gözləyər\nKeçmiş zamanlarda bir vadidə yaşayan rahib varmış. 40 il boyunca bölgəsində yaşayan insanlarla maraqlanmış, gəncləri evləndirmiş, cənazələri keçirmiş, xəstə, yalnız olanları təsəlli etmiş, bütün bu dövr ərzində nümunəvi bir insan örnəyi olmuşdur. Bir gün dəhşətli yağış yağmağa başlamış: 20 günlük yağışdan sonra su elə yüksəlib ki, rahib kilsənin damına çıxmağa məcbur olmuşdur.\nOrada titrəyərək oturarkən, qayıqla bir adam yaxınlaşmış və demiş ki, “tez gəlin qayığa minin. Sizi quruya çıxaracağam.” Rahib adama baxır və “40 ildir Allahın məndən gözlədiyi hər şeyi yetərincə eləmişəm. Cənazələri idarə etdim, kasıb və acları doyurdum, gəncləri evləndirdim, sadəcə bir həftə tətilim oldu, onda da bilirsən nə etdim? Bir yetimxanaya gedib təmizliklə məşğul olub, ordakılara yardım edirdim. Allaha qulluq etdiyim üçün ona inancım tamdır. Bu səbəbdən sən qayığınla gedə bilərsən, mən qalacağam. Allahım məni qoruyar.” Qayıqdakı adam oradan uzaqlaşar. Iki gün də keçir və yağış suları elə yüksəlir ki, rahib zəng qülləsinin ən başından asılı durar.\nElə bu anda bir vertolyot gəlir və pilot ona səslənir: “tez olun, indi aşağıya bir kran göndərəcəyik. Kəməri belinizə taxın, sizi xilas edəcəyik.” Yaşlı rahib buna “yox, yox” - deyə cavab vermiş və yenə həyatında etdiyi yaxşılıqlar və Allaha olan inancından danışmağa başlamışdı. Beləliklə, vertolyot da getmiş, bir neçə saat sonra isə rahib sulara qərq olub, boğulmuşdur.\nRahib yaxşı insan olduğu üçün cənnətə gedir. Qismətindən şikayətlənərkən, neqativ bir ruh halı ilə oraya çatmış. Cənnətə əsəbi halda, islaq ayaqları ilə daxil olarkən birdən Allaha rast gəlir. Allah təəccüblənərək ona baxıb “Rahib Makdonald bu nə sürpriz?” - deyir. Rahib isə ona dik – dik baxır və “sürprizmiş...” – demiş: “40 il boyunca məndən istədiyin hər şey artıqlaması ilə etdim, amma sən ən çox ehtiyac duyduğum anda məni xilas etmədin.” Bu dəfə heyrətlər içində baxma növbəsi Allahda imiş: “Boğuldunmu? Buna inana bilmirəm. Sənə bir qayıq, bir də vertolyot göndərdiyimə əminəm....”\nNəticə: Fürsətlərin gəlməsini gözləməyin. Bəzi insanlar, mənə də bir fürsət çıxar deyə gözləyirlər. Həyatınızda hər gün önünüzə bir yığın fürsət çıxmaqdadır. Sadəcə olaraq bəzən elə olur ki, onlar heç bizim düşündüyümüz formada deyil, tam fərqli şəkildə çıxır qarşımıza. Təssüflər olsun ki, biz sırf gözlədiklərimiz olmur deyə şikayətlənir və ən gözəl təkliflərdən imtina etmiş oluruq.\nFürsətləri görə bilməlisiniz. Bəzi insanların fürsətləri qarşılarına çıxır, hətta çiyinlərində oturur və “mən sənin fürsətinəm. Gör məni. Məndən istifadə elə, yararlan” - deyər. Amma onlar bundan faydalana bilmirlər. Hekayədəki rahib kimi. Bütün bacarıqlı insanlar fürsətləri görmə və onları tutma qabiliyyətinə sahibdirlər. Unutmayın, şans həmişə var, əsas olan onu görməyi bacarmaqdır. Sizlərin də çevrəsində sizi inkişaf etdirəcək, böyüdəcək, istədiyiniz insan olmağınız və xəyallarınızın gerçəkləşməsi üçün yüzlərlə fürsət çiyninizə toxunur. Əgər daha çox müvəffəqiyyət qazanmaq istəyirsinizsə bu fürsətləri görməlisiniz. Onları görə bilmək üçün ayıq, tutmaq üçün bacarıqlı və cəsarətli olun. Onlardan yararlanmaq üçün qərarlı olmalı və risk ala bilməlisiniz.\nCemi 483 nefer oxuyub\nBeyenen (122) | Beyenmeyen (83)


Üz yuyarkən etdiyimiz səhvlər » Qadin.Net ~ İlk milli qadın portalı... Azərbaycan xanımlarına...\nTəmizləyici seçərkən səhv seçim etmək\nDəri təmizliyində ən vacib addımardan biri düzgün məhsul seçimidir. Üz təmizliyi deyiləndə ağıla ilk təmizləmə geli, təmizləyici köpük və sabun kimi bir çox məhsul gəlir. Bəs bunlardan hansı sizə uyğundur? Bunu bilmək üçün ilk əvvəl dəri tipinizi bilməlisiniz. Ancaq bu formada dərinizə zərər verməyən məhsulları əldə edə bilərsiniz.\nÜzünüzü tez-tez yumaq\nƏgər üzünüzü gündə iki dəfədən çox yuyursunuzsa, bu dəriniz üçün təhlükədir. Üzünüzü səhər oyananda və axşam yatmadan əvvəl olmaqla sadəcə 2 dəfə yumalısınız. Dərini çox yumşaq, təbii nəm tarazlığının pozulmasına və dərinin qurumasına, zədələnməsinə səbəb olur.\nÜzünüzü yuyarkən isti sudan istifadə etmək\nİsti su dərinin yağ tarazlığını pozur və dərini qurudur. Quruluq isə qırışların və digər dəri problemlərinin səbəbidir. Buna görədə dərinizə uyğun olan su ilıq sudur.


"Əgər DSK əhalinin siyahıya alınması prosesini düzgün aparsaydı…” – Ekspertdən ittihamlar\nwww.XALQXEBER.az » Sosial » "Əgər DSK əhalinin siyahıya alınması prosesini düzgün aparsaydı…” – Ekspertdən ittihamlar\n“Ötən ilin oktyabrın 1-dən 10-na qədər əhalinin siyahıya alınması prosesi həyata keçirildi. Bununla əlaqədar olaraq, “2019-cu ildə Azərbaycan Respublikasında əhalinin siyahıya alınmasının keçirilməsi haqqında” Azərbaycan Prezidentinin fərmanı 7 sentyabr 2016-cı ildə imzalanmışdı. Deməli, siyahıya almağa hazırlıq üçün hökumətə 3 ildən çox zaman ayrılmışdı”.\nAzToday.az xəbər verir ki, bu barədə tanınmış iqtisadçı Qubad İbadoğlu bildirib.\nİqtisadçı xatırladır ki, 10 ildən bir həyata keçirilən bu vacib iş üçün 2019-cu ilin dövlət büdcəsindən 23,2 mln. manat vəsait ayrılmışdı.\nOnun sözlərinə görə, hər nəfərə 2 manat 30 qəpik və ya orta hesabla hər ailəyə 9 manat 20 qəpik pul xərclənib: “Bu vəsait Dövlət Statistika Komitəsinə (DSK) ayrılmışdı. Amma bizim apardığımız monitorinqlər və müsahibələr göstərdi ki, DSK əhalinin çox hissəsi saymadı. Belə olan halda da hər bir ailənin qeydiyyata alınmaması büdcədən ayrılan həmin vəsaitlərin təyinatı üzrə xərclənməsində şübhələr yaratdı və hökümət də onun üzərindən sükutla keçdi”.\nQ. İbadoğlu hesab edir ki, əslində ümumi siyahıya almanın düzgün təşkili bu günkü böhran dövründə hökümətin qarşılaşdığı bir çox sualların cavablandırılmasına kömək edirdi.\nBu sualların nədən ibarət olduğuna gəlincə iqtisadçı onları belə sıralayıb:\n1. Ölkədə nə qədər əhali vardır? Əgər prezident bu sualı DSK sədri Tahir Budaqlıya və MSK sədri Məzahir Pənahova versə, hər birindən fərqli cavab alacaq.\n2. Əhalinin hansı hissəsi yoxsuldur? Onların gəlirləri və xərcləri nə qədərdir? Bu sualı da prezident DSK sədri Tahir Budaqlıya və Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi (ƏƏSM) naziri Sahil Babayevə versə, onların da hər birindən fərqli cavab alacaq.\n3. Ölkədə işsizlərin sayı nə qədərdir? Bu suala da düzgün cavab verən məmur yoxdur.\nBilirsiniz niyə? Çünki, DSK siyahıya alınma prosesinə ayrılan pulları mənimsədi, sorğu anketində ev təsərrüfatlarının vəziyyəti ilə bağlı suallara hər ailədən cavab almadılar. Alsaydılar, indi ƏƏSM naziri kompyuterin bir düyməsini basmaqla görə bilərdi ki, ölkədə nə qədər yoxsul, işsiz var, onlar hansı ünvanlarda yaşayırlar. Bununla da dövlətin işsizə də, yoxsula da yardım siyasətini də daha tez və ünvanlı həyata keçirmək olardı.\nBaxın, vəziyyət belədir. Korrupsiya və yarıtmaz idarəçilik imkan vermir ki, vaxtında lazım olan işlər həyata keçirilsin, statistika, uçot, qeydiyyat düzgün olsun, on-ine müraciət, internet xidmətlər işləsin. Ona görə də bu gün ölkə bərbad vəziyyətdədir, hətta bu qədər maliyyə imkanları ilə də qonşulardan belə geri qalırıq və Azərbaycan vətəndaşı da, biznesi də bölgədə ən az müdafiə olunur”.


Cəlil Cavanşir Şəhriyara cavab verdi: "Yanında deyiləm!"\n17:52 25 Mart 2019 1182 dəfə oxunub\nŞair Şəhriyar Del Geraninin debatçağırışınıoxudum. Bəri başdan deyim ki, cəmiyyət, mətbuat bu çağırışa adekvat deyil. Şəhriyar reallığa nabələd ziyalı deyil, cəmiyyətin, "ziyalıların" ədəbiyyata, mədəniyyətə, sənətə hansı ladlarda yanaşdığını, hansı meyarlarla yaşadıqlarını qayət yaxşı anlamaqdadır.\nOla bilsin, qürbətin nəfəskəsən, cansıxıcı xoşbəxtliyi onu yorduğu üçün darıxır, boğulur və uzaq düşdüyü mühitin sükunətini pozmaq istəyir. Mənə qalsa, Şəhriyar gözəlim vətənin kəsafətli havasından uzaq olmağından istifadə edib yaxşıca dincəlsin, çünki buralara qayıdandan sonra reallıqlarla toqquşanda yenidən canı çox yanacaq.\nOla bilsin, müəyyən məsələlərdə mövqelərimiz üst-üstə düşmür, razılaşmırıq. Məsələn, Mirzə Cəlilə münasibətdə mən əsla onun yanında deyiləm. Bu barədə fikirlərimi ümumiləşdirib bir feysbuk statusunda yazmışam. Ortalıqda meydan sulayan quzğun xislətli oxuyub-yazanlar kimi Mirzə Cəlili toxunulmaz saymasam da, şairlə eyni mövqeni bölüşmürəm. Sadəcə şairin içindəki tufanları, fırtınaları ruhumun dərinliklərində çox yaxşı duymaqdayam. Şəhriyar ayıq adamdır, gözəl bilir ki, bu cəmiyyəti qıcıqlandırmaq lazımdır. Bu polemikalar vacib və lazımlıdır. Heyf ki, düşüncə sahibləri hazırkı şərtlərdə adekvat deyil. Mediadan isə danışmağa dəyməz. Ortada ciddi ədəbi platforma yox səviyyəsindədir. Uzaqbaşı Şəhriyarı danlamağa hazır bir neçə qəzəbli təəssübkeş var və onların da arqumentləri bəllidir. Ən yaxşı halda üzünə irişəcəklər: "Şair, sən özün nə yazmısan ki, Mirzə Cəlili müzakirə edirsən?"\nGərçi şairin bu gerçəkliyi də bildiyinin fərqindəyəm...


"İsa Qəmbərlə görüşüm təsadüfən olub" — Türkiyə parlamentinin sabiq sədri » Azərbaycan Informasiya Agentliyi\n"İsa Qəmbərlə görüşüm təsadüfən olub" — Türkiyə parlamentinin sabiq sədri\nTürkiyə Böyük Millət Məclisinin (TBMM) sabiq sədri, Baş nazirin keçmiş müavini Cəmil Çiçək hazırda Türkiyənin Hacettepe xəstəxanasında müalicə olunan Milli Strateji Düşüncə Mərkəzinin sədri, sabiq spiker İsa Qəmbərlə görüşündən danışıb.\nCəmil Çiçək “Ölkə.Az”-a açıqlamasında görüşünün təsadüfən baş tutduğunu söyləyib:\n“Həmin xəstəxanada yatan dostlarım var. Onları ziyarət etməyə getmişdim. Keçmiş millət vəkillərindən biri mənə zəng edib bildirdi ki, İsa Qəmbər də həmin xəstəxanada yatır. Mən də gedib onu bir dəqiqəliyinə də olsa ziyarət etdim. Mənim onu ziyarət etməyim insani məqsəd daşıyır. Buna siyasi şərh verilməsi doğru deyil”.\nCəmil Çiçək hazırda İsa Qəmbərin səhhətinin yaxşı olduğunu söyləyib:\n“İsa Qəmbərə baş çəkdiyim zaman xəstəxana rəsmilər ilə də söhbət etdim. Onlar bildirdilər ki, İsa Qəmbərin səhhəti günü-gündən yaxşılaşır. İsa Qəmbərin səhhəti ilə universitet rektoru maraqlanır. Mən də onu yaxşı gördüm”.\nİsa Qəmbər kabinetini yeni başqana vermədi\nCəmil Həsənli Zaur Həsənovla bağlı bəyanat verdi\nİsa Qəmbər Brüsselə dəvət aldı\nRəsul Quliyev Cəmil Həsənlini qınadı


İYİRMİ BİRİNCİ FƏSİL - On iKİNCİ FƏSİL\nIMAM (ə) XuBBAB IBNI ƏRRƏTIN QƏBRI QARŞISINDA\nIMAM (ə)-IN ƏBU-MUSA ILƏ SÖHBƏTI\nIMAM (ə)-IN HƏRBI SƏRKƏRDƏSININ ƏBU-MUSA ILƏ SÖHBƏTI\nƏHNƏFIN ƏBU MUSA ILƏ SÖHBƏTI\nSƏD VƏQQAS VƏ ONUN OĞLU ÖMƏR\nMÜAVIYƏ VƏZIYYƏTDƏN NIGARANDIR\nHƏKƏMIYYƏT HIYLƏSININ SONU\nIMAM (ə)-IN SIFFEYNDƏN KUFƏYƏ QAYITMASI\nBütün çıxış yolları bağlandıqdan sonra məcburiyyət qarşısında qalan Imam (ə) ikrah üzündən həkəmiyyəti qəbul etdi. Çünki əgər müqavimət göstərsəydi, daxili müxaliflər Müaviyənin ordusu ilə əlbir olub Imam (ə)-la müharibəyə qalxacaqdı. Bunun da nəticəsi o həzrətin özünün və onun sadiq dostlarının qətlə yetirilməsindən başqa bir şey olmayacaqdı. Buna görə də həkəmiyyət sona çatandan sonra Imam (ə) məsələnin həll olunması üçün Kufəyə qayıtdı ki, nümayəndələr və bir nəzarətçi heyət göndərsin. O, hərəkətə başlayanda Peyğəmbər (s)-dən də nəql olunan bu duanı oxuyurdu:\n"Ilahi, səfərin məşəqqətindən, qayıtmaq qəmindən, malın və əhl-əyalın düçar olacağı bəladan Sənə pənah aparıram!"\nImam (ə) bu duanı oxuya-oxuya Kufəyə yola düşmək üçün Fəratın sahilinə çıxdı. Səndəvda şəhərinə çatanda Bəni-Səid qəbiləsi o həzrətin pişvazına çıxıb xahiş etdilər ki, onlara qonaq olsun, lakin Imam (ə) onların dəvətlərini qəbul etmədi.1 Kufə xurmalıqlarına yaxınlaşanda evinin kölgəsində oturan qoca bir kişi ilə qarşılaşdı. Üzündə xəstəliyin əsər-əlaməti görünürdü. Imam (ə)-la o qoca arasında belə bir söhbət oldu:\nImam (ə):–Rəngin niyə qaçıb? Xəstəsənmi?\nImam (ə):–Xəstəliyi xoşlamırdınmı?\nQoca kişi:–Xeyr, xəstə olmaq istəmirəm.\nImam (ə):–Belə xəstəliklər Allah yanında xeyir bir iş hesab olunmurmu?\nQoca kişi: Bəli.\nImam (ə):–Müjdə olsun ki, Haqqın rəhməti sənə şamil olmuş, günahların bağışlanmışdır! Adın nədir?\nQoca kişi:–Adım Saleh, atamın adı Səlimdir. Səlman ibni Təyy qəbiləsindənəm. Biz Səlim ibni Mənsur qəbiləsi ilə həmpeymanıq.\nImam (ə): – Həm sənin öz adın, həm atanın adı, həm də\nhəmpeymanınızın adı necə də gözəldir! Bu müharibədə bizim tərəfdə iştirak edirdinmi?\nQoca kişi:–Xeyr, iştirak etməmişəm, amma çox arzu edirdim. Gördüyün kimi, zəifliyim məni bu işdən saxlamışdır.\nImam (ə):–Allahın kəlamını eşit: "Zəiflərə, xəstələrə, cihad yolunda xərcləməyə mal-dövləti olmayanlara Allah və Onun Peyğəmbərinə xatir xeyirxahlıq istəmələrinin maneçiliyi yoxdur. Allah bağışlayan və rəhimlidir."\nImam (ə):–Camaat bizim şamlılarla olan bu işimiz barədə nə deyir?\nQoca kişi:–Sənə qarşı bədxah olanlar sənin bu işindən sevinirlər, lakin sənin həqiqi dostların qəzəblənmiş və çox təsirlənmişlər.\nImam (ə):–Düz deyirsən. Allah sənin xəstəliyini günahlarının bağışlanmasına bir səbəb etsin. Çünki xəstəlikdə heç bir mükafat yoxdur, lakin günahların bağışlanmasına səbəb olar. Mükafat əmələ, danışığa aiddir, lakin eyni halda gərək hüsnü-niyyətdən qafil olmayasan. Çünki, Allah çoxlarını xeyir niyyətlərinə görə behiştə aparacaq.2\nImam (ə) bu sözləri deyib yoluna davam etdi. Bir qədər yol gedəndən sonra Əbdüllah ibni Vədiə Ənsari ilə rastlaşdı, Müaviyə ilə olan əhdnamə barəsində camaatın fikrini ondan öyənmək istədi. Onların arasında belə bir söhbət oldu:\nImam (ə):–Camaat bizim işimiz barədə nə deyir?\nƏnsari:–Camaat arasında iki fikir var. Bəziləri onu bəyənmiş, bəziləri isə bəyənməmişdir. (Quranın ifadəsi ilə desək, "Onlar həmişə ixtilafdadırlar.")\nImam (ə):–Təhlilçilər nə deyir?\nƏnsari:–Onlar deyirlər ki, Əlinin ətrafında bir dəstə adam var idi, amma Əli onları dağıtdı; onun möhkəm bir qalası var idi, lakin onu viran etdi. Əli itirdiyi adamları nə vaxt tapa bilər və dağıtdığı binanı nə vaxt düzəldə bilər?! Əgər o, döyüşü ona itaət edənlərlə birlikdə davam etdirsəydi, qələbə də çalsaydı, məğlub da olsaydı, onda ağıllı və siyasətlə uyğun olan bir iş görmüş olardı.\nImam (ə):–Mən viran etdim, yoxsa onlar (xəvariclər)?! O cəmiyyəti mən dağıtdım, yoxsa onların özləri ixtilaf və ikitirəlik yaratdılar?! Bəzilərinin mənimlə müxalifətə başladığı vaxt mənə vəfadar qalanlarla döyüşü davam etdirməyim elə bir iş deyildi ki, mən ondan qafil olam. Mən öz canımdan keçib ölümü gülərüzlə qəbul etmək istəyirdim, lakin Həsənlə Hüseynə baxanda gördüm ki, onlar şəhadət üçün məndən qabağa keçirlər. Qorxdum ki, onların şəhid olması ilə Peyğəmbər (s)-in sülaləsi kəsilsin. Odur ki, bu işi məsləhət görmədim. Allaha and olsun, əgər şamlılarla yenidən qarşılaşsam, bu yolu seçərəm və bu vaxt Həsənlə Hüseyn də mənimlə olmaz.1\nƏnsarinin Imam (ə)-la açıq söhbətindən iki məsələ aydınlaşır:\n1) Imam (ə)-ın bərqərar etdiyi mühitin tamamilə azad bir mühit olması. Belə ki, hökumət barəsində hamı özünün müxtəlif rəy və fikirlərini aşkar edə bilirdi. Imam (ə)-ın qarşısında həm müvafiqlər, həm də müxaliflər öz əqidələrini bildirməkdə bərabər idilər, müxaliflər silaha əl atmayınca, silahlı qiyam etməyincə tam azadlığa malik idilər.\n2) Peyğəmbər (s) sülaləsinin qorunub saxlanması. Quran o həzrətin sülaləsini "Kövsər" adlandırmışdır, onu qorumaq islamda ən mühüm vacib əməllərdəndir. Imam (ə) Müaviyə və sayı çox da az olmayan daxili müxalifətlə mübarizəni davam etdirsəydi, bu iş Həsənlə-Hüseynin (ə) şəhid olmalarına, Peyğəmbər (s)-in sülaləsinin kəsilməsinə, həmçinin imamətin aradan getməsinə səbəb olacaqdı. Imam Zaman (ə)-ın zühuruna kimi məsumların nəslinin qalıb davam etməsinə dair Allahın iradəsi Əli (ə)-ın həkəmiyyəti qəbul etməsini gərəkli edirdi. Bu məsələ həkəmiyyətin qəbul edilməsinin yeganə dəlili deyildi, amma Imam (ə)-ı bu işə vadar edən səbəblərdən biri sayılırdı.\nImam (ə) öz seyrini davam etdirərək, Bəni-Ovf qəbiləsinin evlərinin qabağında dayandı. Yolun sağ tərəfində uca bir yerdə yeddi-səkkiz qəbir görünürdü. Imam (ə) orada kimlərin dəfn olunduğunu xəbər aldıqda Qüdatə ibni Əclan Əzdi cavab verib dedi:–Siz Siffeynə yola düşəndən sonra Xubbab ibni Ərrət vəfat etdi və ölməmişdən vəsiyyət etdi ki, onu uca bir yerdə dəfn etsinlər. O dəfn olunduqdan sonra başqaları da öz ölülərini gətirib burada dəfn etməyə başladılar.\nImam (ə) Xubbaba rəhmət göndərəndən sonra onun barəsində belə buyurdu:–O, islamı səmimi qəlbdən qəbul etmiş, tam meyl və rəğbət üzündən hicrət etmişdi. O, bir ömür cihad etdi, axırda cismi zəiflədi. Allah yaxşı əməl sahiblərinin mükafatını zay etməz. (Sonra orada dəfn edilənlərin ruhlarına xitabən buyurdu:) Salam olsun sizə, ey vəhşətli, susuz və ot-ələfsiz yerlərin müsəlman sakinləri! Siz bizdən qabağa keçdiniz, biz də sizin arxanızca gələcəyik, az bir müddətdən sonra sizə qoşulacağıq. Ilahi, bizi də, onları da bağışla, bizim və onların günahlarından, xətalarından keç. (Sonra buyurdu:) Allaha şükür olsun ki, yeri ölülər və dirilər üçün yığışmaq yeri etdi. Allaha şükür olsun ki, hamını ondan (torpaqdan) yaratdı və bizi ona qaytaracaq, ondan da dirildəcək. Xoş o kəslərin halına ki, axirəti yada salar, hesab günü üçün iş görər və kafi miqdarla qənaətlənərlər.1\nImam (ə) bunu deyib yoluna davam etdi. Həmdan qəbilələrinin evlərinin yanından keçəndə qadınların nalə və şivən səslərini eşitdi. Onlar Siffeyndə öldürülən adamlarına ağlayırdılar. Imam (ə) Şərhbili çağırıb dedi:–Arvadlarınıza tövsiyə edin, özlərini ələ alsınlar. Haray-həşir salmasınlar.\nO cavab verib dedi:–Əgər bu iş bir neçə evlə qurtarsaydı, bu sözə əməl etmək mümkün idi. Lakin elə bu şaxədən yüz səksən nəfər öldürülmüşdür. Elə bir ev yoxdur ki, orada ağlaşma, şivən səsi olmasın. Amma biz kişilər heç vaxt ağlamırıq, üstəlik onların şəhadətindən xoşhalıq da.\nImam (ə) onların ölənlərinə rəhmət göndərdi. Şərhbil Imam (ə)-ı (ata mindiyi halda) yola salmaq istədikdə o həzrət buyurdu:–Qayıt, çünki bu cür müşayiət etmək valinin qürurlanmasına, möminlərin zillətinə səbəb olar.2\nO həzrət Kufəyə daxil olanda həkəmiyyətə nəzarət etmək məqsədilə dörd yüz nəfər seçdi, Şüreyhi hərbi sərkərdə, Ibni Abbası isə onların dini rəhbəri təyin etdi. Bundan sonra artıq zorla qəbul elətdirilən nümayəndəsini–Əbu Musa Əşərini göndərməyin vaxtı gəlib çatmışdı.3\nImam (ə) öz xilafətinin əvvəllərindən Əşərinin o həzrətin rəhbərliyinə qarşı laqeyd olduğunu bilirdi. Camaat da onun sadəliyindən, əqlinin zəifliyindən xəbərdar idilər. Buna görə də o yola düşəndə Imam (ə) və bir dəstə adam onunla söhbət etdi. O söhbətin bir hissəsini nəql edirik.\nDost-düşmən Əbu Musanın sadə və dünyagörüşsüz bir adam olmasında yekdil fikirdə olaraq onu "küt və dəstəksiz bıçaq", "hövsələsiz adam" adlandırırdılar. Amma Əli (ə) nə edə bilərdi?! Çünki onun sadəlövh və nadan dostlarının əksəriyyəti elə Əbu Musa kimi idilər və o həzrətə iki məsələni: həm həkəmiyyəti, həm də həkəmi (qazini) qəbul etdirdilər. Əbu Musa Dumətul-cəndələ yola düşəndə Imam (ə) ona dedi:–Allahın Kitabı (Quran) əsasında qəzavət et və onun həddini keçmə.\nSonra ətrafındakılara buyurdu:–Bilirəm ki, o bu işdə aldanacaq.\nÜbeydullah:–Əgər aldanacaqsa, nə üçün onu göndərirsən?\nImam (ə):–Əgər Allah-Taala bəndələri ilə Öz elmi əsasında rəftar etsəydi, daha onlar üçün peyğəmbərlər göndərməz və onların vasitəsi ilə bəndələrə dəlil gətirməzdi.1\nImam (ə) öz sərkərdəsi Şüreyh ibni Hanini dörd yüz nəfərlə birlikdə Dümətül-Cəndələ göndərdi. O, Əbu Musanın əlindən tutub dedi:–Sən çox ağır bir məsuliyyətin altına girmisən. Bu elə bir işdir ki, xəsarət dəysə, heç vaxt bərpa olunmaz. Əgər Müaviyə Iraqa hakim olsa, artıq yer üzündə Iraq adlı bir yer mövcud olmayacaqdır. Amma əgər Əli Şama hakim olsa, şamlılar üçün heç bir çətinlik qarşıya çıxmaz. Sən Imam (ə)-ın xilafətinin əvvəllərindən ona qarşı laqeydlik göstərmisən. Əgər yenə də belə bir iş görsən, güman yəqinə, ümid məyusluğa dönəcək.\nƏbu Musa cavabda dedi:–Mənə töhmət vuranlara yaraşmaz ki, məni qəzavət işinə seçələr, mən də batili onlardan dəf edib haqqı bərqərar edəm.2\nImam (ə)-ın qoşunundakı tanınmış şair və Əbu Musanın qədim dostu Nəcaşi bir şer qoşaraq onu haqq-ədalət əsasında əməl etməyə çağırdı. O şeri Əbu Musaya oxuduqdan sonra Əbu Musa dedi:–Allahdan istəyirəm ki, üfüqlər aydınlaşsın və mən də öz vəzifəmi Allahın razılığı əsasında yerinə yetirəm.3\nƏbu Musa ilə vidalaşan axırıncı adam Əhnəf idi. O, Əbu Musanın əlindən tutub dedi:–Bu işin əhəmiyyətini dərk et və bil ki, iş davam edir. Əgər Iraqı zay etsən, daha ondan bir şey qalmayacaq. Allah ilə müxalifət etməkdən qorx. Əgər sabah Əmr Asla qarşılaşsan, əvvəl sən salam vermə. Salam verməkdə qabağa düşməyin yaxşı iş olmasına baxmayaraq, o buna layiq deyildir. Onunla əlbəəl görüşmə, çünki sənin əlin ümmətin əmanətidir. Olmaya səni məclisin baş tərəfində oturda; çünki bu iş hiylə və məkrdir. Səninlə bir otaqda təklikdə danışmasına imkan vermə, çünki bir neçə nəfəri şahid kimi gizlətməsi, onların da sənin əleyhinə şəhadət vermələri mümkündür.\nSonra onun Imam (ə)-a sadiq olub-olmamasını yoxlamaq üçün ona belə təklif etdi:–Əgər Imam (ə)-ın barəsində Əmr Asla razılığa gələ bilməsəniz, ona de ki, iraqlılar Şamda yaşayan Qüreyşli bir nəfəri xəlifə seçə bilərlər. Əgər bunu da qəbul etməsə, başqa bir şey təklif et. Məsələn, de ki, şamlılar Iraqda yaşayan Qüreyş tayfasından bir nəfəri xəlifə seçə bilərlər.1\n(Bu sözlərin mənası Imam (ə)-ın işdən götürülməsi, başqa bir xəlifənin təyin edilməsi idi.) Əbu Musa bu sözləri eşitdi, lakin heç bir əksül-əməl göstərmədi. Əhnəf dərhal Imam (ə)-ın yanına qayıtdı və hadisəni o həzrətə dedi, sonra da qeyd etdi ki, biz öz haqqımızı almaq üçün elə bir adamı göndəririk ki, onun üçün sənin xilafətdən çıxarılıb-çıxarılmamağının heç bir fərqi yoxdur. Imam (ə) buyurdu:–Həqiqətən Allah Öz işində qalibdir.\nƏhnəf dedi ki, bu iş bizim narahatçılığımıza səbəb olacaq.2\nSəd Vəqqas Imam (ə)-la beyət etməyənlərdən biri idi, lakin özünü münaqişələrdən uzaqda saxlamışdı. Siffeyn müharibəsi sona çatdıqdan sonra Bəni-Səlim tayfasının olduğu yerə gələrək xəbərləri müntəzəm surətdə izləyirdi. Elə bu zaman uzaqdan bir atlının ona tərəf gəldiyini gördü. Yaxınlaşanda məlum oldu ki, öz oğlu Ömərdir. (O, Kərbəlada Imam Hüseyn (ə) və onun dostlarını qətlə yetirmişdi.) Atası vəziyyəti soruşduqda, o, qəbul etdirilən həkəmiyyəti və qazilərin Dumətül-cəndələ getməsini xəbər verdi. O, atasına dedi ki, özünü oraya çatdırsın, bəlkə islamdakı xidmətlərinə görə xilafəti ələ keçirə bildi. Atası dedi:–Oğlum, sakit ol. Mən Peyğəmbərdən eşitmişəm ki, ondan sonra bir fitnə qalxacaqdır. Ən yaxşı adam odur ki, o fitnədən uzaq olsun. Mən elə əvvəldən xilafət məsələsinə baş qoşmadım, bundan sonra da baş qoşmaram. Əgər o işə qarışmalı olsam, Əli ilə birlikdə qarışaram. Camaat məni iti qılınclarla hədələdi, lakin mən onu cəhənnəm odundan irəli bildim.3\nSəd Vəqqas hər iki tərəfə kömək etməyi fitnə qarışıq bir kömək, onun sonunu da cəhənnəm odu hesab edirdi. Amma eyni halda Əli (ə)-ın Müaviyəyə nisbətən mövqeyini tam üstün tuturdu. O elə həmin gecə oxuduğu (oğlunun da eşitdiyi) şerdə Əli (ə)-ı təriflədi, Müaviyəni isə pislədi. Onun məzmunu belə idi:\n"Əgər bir gün bu işə girişməli olsam,\nƏliyə tabe olar, o hara meyl etsə, ora gedərəm."\nOnun nə qədər cahil olmasında bunu bilmək kifayətdir ki, rəhbərliyi və imaməti Qədir Xumda hamıya aydın olan, Osmanın qətlindən sonra mühacir və ənsarın beyət etdiyi bir imama tabe olmağı "fitnəyə daxil olmaq" kimi təsəvvür edirdi. Halbuki belə bir imamdan üz döndərmək cəhənnəmə daxil olmağa səbəb olur.4\nSəhabələrdən və onların övladlarından bir qrupu Əli (ə)-a qoşulmadıqları halda, Müaviyə ilə də həmkarlıq etmədilər, müharibə dayandıqdan sonra da Müaviyənin dəvəti ilə Şama gəldilər. Onlardan Əbdüllah ibni Xübeyri, Əbdüllah ibni Öməri və Müğeyrə ibni Şöbəni göstərmək olar. Müaviyə Müğeyrəyə dedi:–Bu işdə mənə kömək et, həkəmlərin fikrini mənə xəbər ver.\nMüğeyrə bu işi qəbul edərək Dumətül-cəndələ yola düşdü, qazilərin fikirlərini öyrənmək üçün onların hər biri ilə ayrılıqda görüşdü. Əvvəlcə Əbu Musaya dedi:–Bu çəkişmələrdən və qan axıdılmasından uzaq olan bir adam barəsində fikrin nədir?\nƏbu Musa dedi:–Onlar ən yaxşı adamlardır! Onların çiyinləri qan yükündən azad, qarınları haram maldan təmizdir.\nSonra Əmr Asla görüşdü və ondan da həmin sualı soruşdu. Əmr As belə cavab verdi:–Bu işdən kənara çəkilənlər ən pis adamlardır; onlar nə haqqı tanımış, nə də batili inkar etmişlər.\nMüğeyrə Şama qayıdıb Müaviyəyə dedi:–Mən hər ikisini eyni bir sözlə imtahan etdim. Əbu Musa Əlini xilafətdən çıxaracaq, bu hadisədə iştirak etməyən Əbdüllah ibni Öməri xilafətə seçəcək. Amma Əmr As sənin qədim dostundur. Camaat deyir ki, o, xilafəti özü üçün istəyir və səni özündən çox da ləyaqətli hesab etmir.1\nNümayəndələrin hərtərəfli şəkildə araşdıraraq hökmünü kitab və sünnədən çıxaracaqları, sonra nəticəni Imam (ə)-ın və Müaviyənin tərəfdarlarına xəbər verməli olduqları məsələlər aşağıdakılar idi:\n1-Osmanın qətlə yetirilməsi səbəblərinin araşdırılması;\n2-Imam (ə)-ın hökumətinin qanuni olması;\n3-Müaviyənin Imam (ə)-ın qanuni hökuməti ilə müxalifət etməsinin səbəbi və onun haqlı olub-olmaması;\n4-Hazırkı şəraitdə sülhə zəmanət verə biləcək səbəblər.\nAmma təəssüflər olsun ki, onların araşdırmadıqları məsələ elə qeyd olunan bu dörd məsələ idi. Çünki, onların hər biri xas bir təcrübə ilə həkəmiyyət meydanına girişərək öz şəxsi rəylərini həyata keçirmək istəyirdilər.\nSanki, qeyd edilən bu dörd məsələ ümumiyyətlə onlara həvalə edilməmişdi. Qazilərin və nəzarətçi qrupların Dumətül-cəndəldə uzun müddət qalmaları islam cəmiyyətinə qorxu və təşvişin hakim olması ilə nəticələndi. Tələsənlər və səthi düşünənlər bir cür, dərinfikirlilər və dərrakəlilər isə başqa cür fikirləşirdilər. Birinci mövzu barəsindəki danışıqların mövzusu bu idi ki, üçüncü xəlifə və onun məmurlarının yaramaz işləri dəqiq sənədlərə istinadən araşdırılsın, sonra isə xəlifənin qətlində iştirak edən iraqlılar, misirlilər və səhabələr dəvət olunsun, məsələ diqqətlə araşdırılsın, qatillərin, yəni islam xilafət üsulunu ayaq altına salan, Peyğəmbər (s)-in, hətta şeyxeynin ənənəsindən çıxanların iddiaları bitərəf şəkildə araşdırılsın. Amma bu barədə heç bir ciddi iş görülmədi. Yalnız Əmr As öz məqsədinə çatmaq (yəni Imamı xilafətdən salmaq, Müaviyəni və ya öz oğlu Əbdüllahı xilafət kürsüsünə oturtmaq) üçün Əbu Musaya dedi:–Osmanın məzlum şəkildə öldürüldüyünü qəbul edirsənmi?1\nO da bunu bir növ təsdiq edərək dedi:–Xəlifənin qatilləri onu tövbələtdikdən sonra öldürmüşlər. Halbuki günahkar tövbə etdikdə onun günahları bağışlanır.\nBarəsində ümumiyyətlə heç bir söz açılmayan məsələ Imam (ə)-ın hakimiyyətinin qanuni olması idi. Halbuki bu hakimiyyət mühacir və ənsarın yekdil rəyi əsasında Əli (ə)-a qəbul etdirilmişdi. O həzrətin özü əvvəldə onu qəbul etməyə razılıq verməmiş, amma mühacir və ənsarın bir yerə yığışıb ondan qeyrisinə rəy verməyəcəklərinə israr etdiklərini görəndə məsuliyyət hiss edərək xilafəti qəbul etmişdi. Birinci xəlifə bir-iki nəfərin Səqifədə ona beyət etməsi ilə, ikinci xəlifə də Əbu Bəkrin təyin etməsi ilə "qanuni xəlifə" olmuşdu, amma Imam (ə)-ın xilafəti mühacir və ənsarın hamısının (beş nəfərdən başqa) beyət etməsi ilə tam rəsmi və qanuni idi, bu barədə şəkk-şübhəyə, tərəddüdə azacıq belə yer yox idi.\nIkinci məsələdə olduğu kimi, üçüncü məsələ barəsində də əsaslı bir söz açılmadı, çünki hər iki həkəm Müaviyənin müxalifətinin səbəbinin Imam (ə)-ı, öz qanuni məqamından çıxarıb xilafəti ələ keçirmək fikrindən başqa bir şey olmadığını bilirdi. Müaviyənin yaşayış tərzi, danışığı və hərəkətləri–istər Osmanın qətlindən əvvəl, istərsə də ondan sonrakı dövrlərdə–göstərirdi ki, o, uzun müddət əməvi xilafəti təsis etmək, bununla da islam xilafəti adı ilə kəsra və qeysər üsul-idarəsini yenidən dirçəltmək fikrində idi. "Xəlifənin intiqamı", "qatillərdən qisas almaq" kimi məsələlər də onun qanun pozması və müxalifəti üçün sadəcə olaraq bir bəhanə idi. Əgər o, doğrudan da özünü "xəlifənin qəyyumu" hesab edirdisə, sair müsəlmanlar kimi Imam (ə)-ın qanuni hökumətinə tabe olaraq, dövrün xəlifəsindən Osmanın qatillərindən qisas almasını tələb etməli idi. Müaviyə müxalifətə başladığı ilk dövrlərdə Imam (ə) dəfələrlə xəlifənin müxaliflərinin əleyhinə şikayət etməyin qanuni yolunu ona göstərib xatırlatmışdı ki, onun ilk vəzifəsi ümmətin vəhdətini qoruyub hifz etmək, mühacir-ənsar şurasına hörmətlə yanaşmaq, sonra isə bu məsələni qaldırıb qisas alınmasını və s. kimi işləri tələb etməkdir, o, imamın hökumətini rəsmiyyətlə qəbul etməyincə, bu məsələni qaldıra bilməz.\nDördüncü məsələ barəsində də Əbu Musa Müaviyənin mühacir-ənsar şurasında təsdiq olunan qanuni bir hökumətə qarşı qiyamını məhkum etmək, yaxud Imam (ə)-ın xilafətinin əvvəllərində ona kömək etmədiyinə görə özünü təqsirləndirmək əvəzinə, tərəflərin hər ikisini xətakar hesab edərək, yalnız "ikinci xəlifənin oğlu" olmaq iftixarına nail olan və bu münaqişələrdən uzaqda qalan bir adamı–Ömərin oğlu Əbdüllahı xilafətə seçmək istəyirdi. Halbuki o, tədbir və işləri idarə etmək nöqteyi-nəzərindən o qədər zəif idi ki, hətta atası onun barəsində "oğlum o qədər huşsuzdur ki, hətta öz arvadına talaq verməkdən belə, acizdir" - deyirdi.\nƏslində qazilər qeyd olunan dörd məsələ ətrafında bitərəf şəkildə danışıq aparmalı idilər. Təkcə Imam (ə)-ın hökumətinin qanuni olması və Müaviyənin mərkəzi hökumətə qarşı qiyam etməsi kimi məsələlərə diqqət yetirmək başqa işlər barəsində də düzgün qərar çıxarılmasına kifayət idi.\nƏmr As Dumətül-cəndələ gəldiyi ilk gündən Əbu Musaya həm Peyğəmbər (s)-in səhabəsi, həm də özündən böyük bir adam kimi hörmət göstərir, danışmaq lazım gəldikdə onu irəli salırdı. Onlar Əlini və Müaviyəni xilafətdən götürmək barədə razılığa gələndə də Əmr As onu, öz rəyini bildirmək və öz rəhbərini işdən salmaq üçün irəli saldı. Buna görə də əvvəlcə Əbu Musa Əli (ə)-ı xilafətdən çıxartdı və işin əvvəlində dostlarının tövsiyələrinin heç birinə əhəmiyyət vermədi, lakin Əmr As dərhal Müaviyəni xilafətə seçdi. Əbu Musanın nadanlığı və sadəliyi bir daha bərpaolunmaz və böyük xəsarətlər vurdu.\nBurada onların danışıqlarını əks etdiririk ki, "Həkəmiyyət oyunu"nun nə ilə nəticələnməsi və Imam (ə)-ın sadəlövh dostlarının inadkarlıqlarının islama necə ziyanlar vurması bir daha aydın olsun:\nƏmr As:–Osmanın məzlumcasına öldürülməsini bilirsənmi?\nƏmr As:–Camaat! Siz şahid olun, Əlinin nümayəndəsi xəlifənin məzlumcasına öldürülməsini etiraf etdi. (Sonra üzünü Əbu Musaya tutub dedi:) Müaviyə Osmanın qəyyumu olduğu halda, nə üçün ondan üz döndərirsən?! Halbuki o, Qüreyşdəndir. Əgər camaatın "nə üçün islamda heç bir xidməti olmayan bir adamı xilafətə seçdin?!" - deyə etiraz edəcəklərindən qorxursansa, onlara belə cavab verə bilərsən ki, o, məzlum xəlifənin qəyyumudur və onun intiqamını almağa qadirdir, tədbir və siyasətdə də nümunə bir adamdır. Peyğəmbərlə qohumluğuna gəldikdə isə, o, Peyğəmbərin zövcəsinin (Ümmü Həbibənin) qardaşıdır. Bunlardan da əlavə, əgər o, xəlifə olsa, heç kim sənin qədər ehtirama layiq görülməyəcəkdir.\nƏbu Musa:–Allahdan qorx! Xilafət dindarlara və fəzilətlilərə məxsusdur. Əgər xilafət üçün ailə şərafəti əsas götürülsə, onda Qüreyşdə ən şərafətli adam Əlidir. Mən heç vaxt ilk mühacirləri buraxıb Müaviyəni xilafətə seçmərəm! Hətta əgər Müaviyə mənim xeyrimə olaraq xilafətdən geri çəkilsə, yenə də onun xilafətinə rəy vermərəm. Əgər Ömər ibni Xəttabın adını dirçəltmək istəyirsənsə, onda gəl, Əbdüllah ibni Öməri xilafətə seçək.\nƏmr As:–Əgər Əbdüllah ibni Ömərin xilafətini istəyirsənsə, onda nə üçün mənim oğlum Əbdüllaha rəy vermirsən? Halbuki mənim oğlumun heç nəyi ondan əskik deyildir və fəziləti, doğruçuluğu da gün kimi aydındır.\nƏbu Musa:–Öz atası kimi, onun da bu fitnədə əli olmuşdur, daha xilafətə layiq ola bilməz!\nƏmr As:–Xilafətdə elə bir qətiyyətli şəxs olmalıdır ki, o həm yesin, həm də yedizdirsin. Ömərin oğlunda belə bir bacarıq yoxdur. Indi ki, bu adamlar barəsində razılaşma hasil olmadı, gərək başqa bir nəzər verəsən, bəlkə o təklif ətrafında razılığa gələ bilək.\nBu vaxt gizli şəkildə məsləhətləşərək razılığa gəldilər. O razılaşmanı qeyd edirik:\nƏbu Musa:–Mənim fikrim budur ki, həm Əlini, həm də Müaviyəni xilafətdən götürək, xilafət məsələsini müsəlmanların şurasına həvalə edək, onlar kimi istəsələr, onu da xəlifə seçsinlər.\nƏmr As:–Razıyam. Gərək öz rəyimizi rəsmi şəkildə bildirək.\nNəzarətçilər və qazilərin rəyini gözləyənlər onların sözlərinə qulaq asmaq üçün bir yerə yığışmışdılar. Bu vaxt Əmr As Əbu Musanın sadəlövhlüyündən və nadanlığından istifadə edərək onu qabağa saldı ki, sözə başlayıb öz rəyini bildirsin. Əbu Musa da öz çıxışından sonra Əmr Asın məxfi şəkildə razılaşdıqları sözü təsdiq etməkdən boyun qaçıracağına ehtimal vermədən sözə başlayıb dedi:–Mən və Əmr As bir məsələ barəsində eyni fikrə gəlmişik, ümidvarıq ki, müsəlmanların məsləhəti onda olsun.\nƏmr As:–Düzdür, öz sözünü davam etdir.\nBu vaxt Ibni Abbas özünü Əbu Musaya çatdırıb dedi:–Əgər bir məsələ barəsində razılığa gəlmisinizsə, qoy əvvəlcə Əmr As danışsın, sonra sən danış. Çünki, onun razılaşdığınızın əksinə danışması ehtimalı var.\nAmma Əbu Musa onun etdiyi xəbərdarlığa əhəmiyyət vermədən dedi:–Əmin ol, hər ikimiz xilafət məsələsində bir fikrə gəlmişik. (Sonra ayağa durub dedi:) Biz ümmətin vəziyyətini araşdırdıq. Ixtilafları aradan qaldırmaq və vəhdəti bərpa etmək üçün Əlini və Müaviyəni xilafətdən çıxarıb xilafəti müsəlmanların şurasına həvalə etməkdən yaxşı bir yol görmədik. Qoy onlar hər kəsi istəsələr, xilafətə seçsinlər. Buna əsasən mən Əlini və Müaviyəni xilafətdən götürürəm!\nBunu deyib arxaya getdi və orada oturdu. Sonra Əmr As Əbu Musanın əvvəlki yerinə gəldi, Allaha həmd-səna edib dedi:–Camaat, Əbu Musanın sözlərini eşitdiniz. O öz imamını xilafətdən götürdü, mən də bu barədə onunla razıyam, mən də onu xilafətdən götürürəm, amma onun əksinə olaraq Müaviyəni xilafətdə saxlayıram. O, Osmanın qəyyumudur, onun intiqamını almaq istəyir. Xilafət üçün ən layiqli bir adamdır!\nƏbu Musa üzünü ona tutub qəzəblə dedi:–Səni görüm nicat tapmayasan (ağ gün görməyəsən)! Hiylə işlətdin və günah etdin. Sən bir itə oxşayırsan ki, "əgər ona hücum etsələr, ağzını açıb dilini çölə çıxarar, buraxsalar da belə edər."1\nƏmr As:–Sən də "kitab yükü daşıyan bir ulağa oxşayırsan!"2\nBu vaxt Əmr Asın məkrli hiyləsi aşkara çıxdı və məclis bir-birinə dəydi. Şüreyh ibni Hani ayağa qalxıb Əmr Asın kəlləsinə bir qamçı vurdu. Əmr Asın oğlu da atasının köməyinə gəlib Şüreyhə bir qamçı vurdu. Nəhayət camaat onları ayırdı. (Şüreyh ibni Hani sonralar deyirdi: "Çox peşmanam! Nə üçün qamçı yerinə onun başına qılınc endirmədim!)1\nIbni Abbas:–Allah Əbu Musanın üzünü qara eləsin! Mən onu Əmr Asın hiyləsindən agah etmişdim, amma o buna məhəl qoymadı.\nƏbu Musa:–Düz deyir. Ibni Abbas mənə bu fasiqin hiyləsi barədə xəbərdarlıq vermişdi, lakin mən ona (Əmr Asa) arxayın oldum. Heç vaxt fikrimə gəlməzdi ki, o mənə xeyirxahlıqdan başqa bir şey desin.\nSəid ibni Qeys hər iki qaziyə dedi:–Nəinki zəlalətdə fikir birliyinə çatmağınız, heç düzgün bir fikrə gəlməyiniz belə, bizim üçün fərq etməzdi! Sizin rəyinizi icra etmək bizim üçün vacib deyildir. Bu günkü vəziyyətimiz elə əvvəlki kimidir; qiyamçılarla müharibəni davam etdirəcəyik!2\nBu hadisələrdə hamıdan çox Əbu Musa və Əşəs ibni Qeys (həkəmiyyət səhnəsinin oyunçuları) məzəmmət olundu. Əbu Musa hey Əmr Ası söyürdü, lakin Əşəsin dili tutulmuşdu və heç nə demirdi. Axırda Əmr Asla Müaviyənin havadarları şələ-şülələrini yığışdırıb Şama yola düşdülər, hadisəni ətraflı şəkildə Müaviyəyə dedilər və ona, müsəlmanların xəlifəsi ünvanı ilə salam verdilər. Ibni Abbas və Şüreyh ibni Hani də Kufəyə qayıdaraq hadisəni nəql etdilər. Əbu Musa da yol verdiyi xətaya görə qorxudan qaçıb Məkkəyə sığındı.3\nNəhayət Siffeyn müharibəsi və həkəmiyyət hadisəsi 45 min nəfər (başqa bir rəvayətə görə 90 min) nəfər şamlının və 20-25 min iraqlının öldürülməsi ilə 38-ci ilin şəban ayında sona çatdı.4 Bu hadisə Əmirəl-möminin (ə)-ın hökuməti və islam xilafəti üçün çoxlu çətinliklər yaratdı ki, bunların çoxu hal-hazırda da davam etməkdədir.5


zibil nədir, zibil haqqinda, zibil mənası - Nedir.Az\nzibil : is.\nEvlərdə, küçələrdə və s.-dəyığılaraq onları zibilləndirən tör-töküntü, tullantı.Evin zibilini süpürüb atmaq. – BizimCəfərin anası ev-eşiyi süpürüb, yığılan zibilievin qabağına atırdı… C.Məmmədquluzadə.O gündən hamamın qapısı mismarlandı, qabağınazibil tökülməyə başlandı. Çəmənzəminli.// məc. dan. Lüzumsuz, yararsız, heçbir qiyməti, dəyəri olmayan şey haqqında.Bu zibili buradan götürün\nməc. Çox pis, yaramaz, murdar, alçaq,rəzil adam haqqında (bəzən söyüş mənasında).Zibilin biri zibil. // məc. Yararsız,ləyaqətsiz, aciz, bacarıqsız adam haqqında.[Molla:] Amma öz aramızdı, heç cavanlıqdada bir zibil deyildim. “M.N.lətif.”◊ Zibil kimi – həddən artıq çox, bol (bəzənhəddən artıq çox olduğu üçün qiymətdəndüşmüş şey haqqında). İndi pul zibil kimi,fəqət həvəs yox. Qüvvət gedib. N.Nərimanov.Zibili çıxmaq – həddindən artıq çoxaldığıüçün qiymətdən düşmüş, əhəmiyyətini itirmiş,gözdən düşmüş şey haqqında.\nzibil haqqinda məlumat. zibil nə deməkdir? zibil sozunun menasi - Nedir.az


Azərbaycan Qəzeti Rəsmi Dövlət Qəzeti, Baş redaktor Bəxtiyar SADIQOV Bakıda Azərbaycan və Gürcüstan xarici işlər nazirlərinin görüşü olub\nXarici işlər naziri Elmar Məmmədyarov Gürcüstan Baş naziri Mamuka Baxtadzeni Azərbaycana səfərində müşayiət edən bu ölkənin xarici işlər naziri David Zalkaniani ilə görüşüb.\nXarici İşlər Nazirliyinin mətbuat xidmətindən AZƏRTAC-a bildiriblər ki, nazirlər iki qonşu ölkə arasında mehriban qonşuluq şəraitində inkişaf etdirilən qarşılıqlı faydalı strateji tərəfdaşlıq münasibətlərinin bütün bölgə üçün tərəqqinin vacib amili olduğunu məmnuniyyətlə qeyd ediblər. Tərəflər enerji sahəsində qlobal əhəmiyyət daşıyan Bakı-Tbilisi-Ceyhan əsas ixrac neft boru kəməri və Cənub Qaz Dəhlizi, Bakı-Tbilisi-Qars dəmiryolu xətti, habelə iki ölkənin iştirak etdiyi digər regional əməkdaşlıq layihələrinin Cənubi Qafqazda iqtisadi inkişafın əsaslarını təmin etməklə yanaşı, sabitlik və təhlükəsizliyin bərqərar olunmasına da xidmət etdiyini vurğulayıblar.\nNazirlər Azərbaycan ilə Gürcüstan arasında dövlət və hökumət başçıları səviyyəsində daimi əsasda davam etdirilən siyasi dialoqun müstəsna rolunu önə çəkiblər. Ölkələrimiz arasındakı ikitərəfli əlaqələri tamamlayaraq onun keyfiyyətcə yeni müstəvidə inkişafına şərait yaradan Azərbaycan-Gürcüstan-Türkiyə üçtərəfli əməkdaşlıq formatını qeyd ediblər.\nAparılan fikir mübadiləsi zamanı Azərbaycanın və Gürcüstanın müxtəlif beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əməkdaşlığının perspektivləri müzakirə olunub və bu istiqamətdə birgə səylərin davam etdirilməsinə dair razılıq ifadə edilib.\nƏli HƏSƏNOV: “Əminik ki, dost Azərbaycan və gürcü xalqları arasında ədavət toxumları səpmək istəyənlərin cəhdləri heç bir nəticə verməyəcək”04:08 30.08.2018\nAzərbaycan Prezidentinin xüsusi nümayəndəsinin Keşikçidağ kompleksi ərazisində törədilmiş insidentlə bağlı açıqlaması04:08 30.08.2018\nXarici İşlər nazirləri tərəfindən keçirilən üçtərəfli görüşlər münasibətlərin inkişafına töhfə verir04:08 30.08.2018\nAzərbaycan dövlətinin uzun illərə söykənən qadın siyasəti var04:08 30.08.2018\nSülhü savaşa qurban verənlər04:08 30.08.2018\nAli Baş Komandanın tapşırığına əsasən hərbi hissələr yoxlanılır04:08 30.08.2018


“Puşkin deyirdi ki, ermənilər çox zaman uğurlarını qadınları vasitəsilə qazanırlar...” » Miq.AZ Azərbaycanda özəl xəbərlər, araşdırmalar, təhlillər və müsahibələrin tək ünvanı\n“Puşkin deyirdi ki, ermənilər çox zaman uğurlarını qadınları vasitəsilə qazanırlar...”\nTarix: 24.11.2021 13:11\n"Düşünürəm ki, ermənilərin bu addımı daha çox təbliğat xarakteri daşıyır. Onlar bununla Azərbaycana müəyyən psixoloji təsirlər göstərmək istəyirlər. Ermənistan ordusunda qadınların orduya cəlb edilməsi 44 günlük Vətən müharibəsindən sonra müzakirə olunur. Bunu da könüllülük əsasında həyata keçirməyi planlaşdırdıqlarını bildirirlər. Evli olmayan, doğrudan da işsiz olan və hərbi xidmətə muzdlu kimi qatılmaq istəyən qadınlar Ermənistan cəmiyyətində kifayət qədərdir. Ümumiyyətlə, Ermənistanda işsizlik baş alıb gedir”.\nBunu Moderator.az-a açıqlamasında politoloq Qabil Hüseynli deyib. Onun sözlərinə görə, Ermənistanın qadınları orduya cəlb etməsini vətənpərvərlik nümunəsi kimi cəmiyyətə sırıması absurddur:\n"Bunun isə guya vətənpərvərlik nümunəsi, qadınların da döyüşə atılması istəyi kimi təqdim edilməsi tamamilə yersizdir. Çünki işsiz-gücsüz və müəyyən mənada maddi yardıma ehtiyacı olan qadınlar hərbi xidmətə çağırılıblar. Əgər onlar hərbi xidmətə çağırılıblarsa, dərhal postlara göndərilə bilməzlər, onlar təlim keçməlidirlər, silahla davranmağın qaydalarını öyrənməlidirlər. Xüsusən sosial şəbəkələrdə yayılan görüntülər sırf reklam xarakteri daşıyırdı və Ermənistanda qadınların guya hərbi xidmətə çağırılması və döyüş postlarında yerləşdirilməsi fikrini tamamilə alt-üst edir. Üstəlik də uzağı sayı 2 milyon nəfər olan Ermənistan cəmiyyətində sərhəd xidmətini həyata keçirmək üçün kifayət qədər qadınlar tapmaq olmaz. Kişilər yoxdursa, qadınlar da onlardan daha az ola bilər.\nÜstəlik, bizim orduda da qadınlarımız müəyyən sahələrdə xidmət göstərirlər. Orduda poçt xidməti, rabitə xidmətinin müəyyən sahələrində bizim qadınlarımız da könüllü şəkildə uğurla işləyirlər. Amma ön cəbhədə qadınların xidmət etməsi məsələsi Azərbaycan üçün qürur məsələsidir və bu addımı heç vaxt atmayacaq. Ermənilər isə qadınlarını qabağa verməyə adət ediblər, hətta bu parədə Puşkin deyirdi ki, "ermənilər çox zaman uğurlarını qadınları vasitəsilə qazanırlar”.


Bizə qoşulun – ILK XƏBƏR\nFADMM! – Çoxunuz bu Mərkəzin yaradılmasından, fəaliyyətindən xəbərsizsiniz. Mən də iki ay öncə, yəni mart ayında “İlkxəbər” saytında oxuduğum informasiyadan bilmişdim ki, belə bir Mərkəz yaradılıb.\n“İlkxəbər”ə daxil olan məlumata görə, bu gün “Filoloji Araşdırmalar və Dil Monitorinqi Mərkəzi” İctimai Birliyinin təsis yığıncağı keçirilib. Yığıncaqda İctimai Birliyin Nizamnaməsi təsdiq edilib, eləcə də təsis sənədlərinin Ədliyyə Nazirliyinə təqdim edilməsi üçün qanuni təmsilçinin təyin olunması məsələsinə baxılıb. Bu vəzifə Vasif Sadıqlıya həvalə edilib”.\n“Filoloji Araşdırmalar və Dil Monitorinqi Mərkəzi” İctimai Birliyinin mətbuat xidmətinin yayınladığı hesabatdan aşağıdakı hissəni oxuyanda da düşünürəm ki, Mərkəzin yaradılması səbəbi bəlli olacaq.\n“Mərkəz hesabat dövründə Bakının müxtəlif ərazilərində ticarət, ictimai iaşə və digər obyektlərdə ədəbi dil normalarına riayət edilməsi ilə bağlı monitorinqlərini davam etdirib. Hesabat dövründə paytaxtda və ölkənin digər ərazilərində pandemiya ilə əlaqədar xüsusi karantin rejimi tətbiq edildiyindən, monitorinqlər əvvəlki ay qədər məhsuldar olmayıb. Belə ki, Bakının müxtəlif yerlərində cəmi 30-a yaxın foto çəkilib. Monitorinqlər bir daha göstərir ki, Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi maneəsiz inkişafı ilə bağlı üzərinə konkret öhdəliklər düşən strukturlar öz vəzifəsini yaxşı icra etmir. Televiziya və radio verilişlərində də ədəbi dil normaları kobud şəkildə pozulur.\nBir ay ərzində ədəbi dil normalarının pozulması halları ilə müxtəlif veb saytlarda 13 yazı və Mərkəzin sədrinin Rusiyanın dil və mədəniyyət portalı olan “atalar.ru”ya geniş müsahibəsi dərc edilib”.\nHəmin müsahibədə Vasif Sadıqlının söylədikləri:\n“Filoloji Araşdırmalar və Dil Monitorinqi Mərkəzi” təsis olunan kimi – elə mart ayının ortalarında “Feysbuk” sosial şəbəkəsində həmvətənlərimizə müraciət etdik. Dedik ki, Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi maneəsiz inkişafı ilə bağlı üzərinə konkret öhdəliklər düşən strukturlar öz vəzifəsini yaxşı icra etmir. Televiziya və radio verilişlərində ədəbi dil normaları kobud şəkildə pozulur. Dövlət başçısının Dövlət Dil Komissiyası yanında Monitorinq Mərkəzinin yaradılması haqqında Fərmanında deyildiyi kimi, “ədəbi dilin normalarının kobud şəkildə pozulması, leksik və qrammatik qaydalara əməl edilməməsi, məişət danışığından istifadə olunması, əcnəbi söz və ifadələrin yersiz işlədilməsi az qala adi hala çevrilmişdir”.\nMərkəzi yaradanların və onlara dəstək olanların ana dili mövzusunda yazılarını oxumaq, onları duymaq, onlara qoşulmaq hər bir vətəndaşın borcudur. Oxuyun, görün onlar nəyin keşiyində durub, nəyə çalışırlar. Əgər gənc nəsil o yazıların təsiri ilə böyüsə gələcəkdə Azərbaycan dili sevgisi əcnəbi dillərə olan marağı üstələyəcək. O yazılar məktəblilər arasında təbliğ olunsa biz ana dilimizi qorumuş və sevdirmiş olarıq. Həmin yazılara laqeyd qalmaq ana dilinə hörmətsizlikdir.\nBir gün Vasif müəllim hamımızı narahat edən status paylaşdı:\n“Paytaxt və ölkə əhalisi üçün ictimai əhəmiyyət kəsb edən bu məlumatı təqdim edirik:\nBakıda bunu da gördük. Bu biabırçılığa son qoyulacaqmı? Bu foto elə bu gün Əlövsət Quliyev küçəsində çəkilib. Bu lövhədə “Amsterdam hostel” yazılıb. “Hostel” balaca otel deməkdir. Qırmızı hərflərlə isə “Red Light District” yazılıb. Bunun tərcüməsi “qırmızı işıq rayonu”, “qırmızı fənərlər məhəlləsi”, yəni (çox-çox üzr istəyirik) pozğun qadınlar rayonu deməkdir. Bu yazı əcnəbiləri, yəqin ki, son vaxtlar viza rejiminin yumşaldılması ilə əlaqədar Bakıya axın edən turistləri cəlb etmək üçün reklam kimi verilib”.\nBu status həyəcan siqnalıdır. Bunu kimsə deməli idi, Vasif Sadıqlı onu da özü etdi.\nFADMM-ın feysbuk sosial şəbəkəsi fəaliyyət göstərir. Səhifədə ana dilinin təbliği ilə bağlı müxtəlif paylaşımlar edilir. Dil tarixi ilə bağlı məlumatlar görkəmli mütəfəkkirlərin ana dili ilə haqqında söylədikləri aforizmlər və üzvlərin yazdıqları məqalələr paylaşılır. Onlar Azərbaycan dilinin ölü dillər sıyahısına daxil olmaması üçün çalışırlar. Dil mövzusunda həssas olan üzvlərdən biri Gülyaz Əliyeva bunu belə izah edir:\n“Dilimiz təkcə isim, sifət, feil nəyə deyilir deyə öyrənilmir. O əfsanələrdə, nağıllarda, xalq deyimlərində, bədii əsərlərdə cilalanır, inkişaf edir, canlı varlıq kimi yaşayır və hər bir deyim, hər bir söz də özündə bir tarix yaşadır. Keçən dəfə bayatılardan, mahnılardan danışmışdım. Bu dəfə andlardan danışmaq istəyirəm.”\nOnun başqa bir yazısından götürdüyüm bu kiçik hissədə də dilə canıyananlığı, sevgisi duyulur:\n“Ana dili, məncə, insanı vətənə bağlayan ən əsas amil, milli varlığın daşıyıcısı, xalqın varlığının mənəvi pasportudur. Ana dilinə münasibət isə xalqa mübasibıtdir: dilin hörməti yoxdursa, demək, xalqa münasibət pisdir. İnsanın vətən, yurd hissi onun ana dilinə ayrılmaz şəkildə bağlıdlr. İnsanlar öz doğma dilini itirəndən sonra onlarda həqiqi vətən hissi mümkün deyil. Deməli, ana dilinin taleyi xalqın, Vətənin gələcək taleyi ilə ayrılmaz şəkildə bağlıdır. Xalqın ruhu, taleyi, keçmişi, arzu və istəkləri, düşüncəsi, əxlaqı, adət-ənənəsi, musiqisi öz əksini onun şifahi ədəbiyyatında dil vasitəsilə tapır. Bu baxımdan şifahi xalq ədəbiyyatı və ana dili xalqın bütün yaddaşı və tarixi təcrübəsini özündə əks etdirən bir xəzinədir. Xalqın birliyinin əsas amili dil birliyidir, ayrı-ayrı fərdlərinin birliyi də, xalqın mənəvi birliyi də buradan doğur”.\nPərvanə Məmmədlinin “Öz ana dili uğrunda vuruşan bir ər oğlu ər” yazısından heç cür yan keçmək olmaz:\nAzərbaycanda Əli Təbrizlini çox az tanıyırlar. Əli Təbrizli qələmə aldığı “Dil və ədəbiyyat” əsəri ilə Güney Azərbaycanda milli dirəniş hərəkatının əsasını qoyanlardan biri olub. Kitabda yazar kəskin bir dillə Azərbaycan türkcəsinə xor baxanlara, ana dili və tariximizi təhrif edənlərə kəsərli cavab verir.\nAkademik Tofiq Hacıyev Əli Təbrizliyə çox böyük dəyər verib yazırdı: ”Əli Təbrizli ağzından od tökür, onun qələmindən qığılcım qalxır. Bu sözlərdən hər birinin üstündə, o, çarmıxa çəkilə bilər, kitabdakı 36 məqaləyə görə 35 dəfə edam oluna bilər. İndi düşmənləri ilə üz-üzə dayanıb cəsarətlə, qorxmaz-qorxmaz danışan Əliyə qulaq asanda öz-özümə deyirəm: “Od tökür ağzından, həzər etməzmi ki, onu yandıralar, zindana salalar, daşqalaq edələr? O, sadəcə, gileylənmir, elə beə şikayətlənmir: Düşmənin üstünə kükrəyir, düşməni ittiham edir, yatmış camaatını silkələyir, hayqırır.\nƏli Təbrizli böyük təhlükə altına girərək keçən əsrin 60-cı illərində Azərbaycan dilində kitab nəşr edir, Azərbaycan dilini, mədəniyətini yayırdı.\nO, naşir olmaqla yanaşı, həm də özünü bir şair, araşdırıcı, publisist kimi tanıtdırır. Ən önəmlisi isə o, milli hərəkatın həm görkəmli nümayəndəsi, həm də ideoloqudur. Onu Güneydə türkçülüyün banisi kimi tanıtdıran əsas əsəri “Ədəbiyyat və milliyyət”dir”.\nBu da dil sevgisinə gözəl bir nümunədir.\nBaşqa bir ana dili təəssübkeşi Sima Cəfərovanın mətnindən:\n“VII-VIII sinifdə ikən adını və müəllifini unutduğum bir kitab oxumuşdum. O zaman heç “kriminal” sözünü bilmirdim. Sonralar bildim ki, əsər kriminal mövzuda yazılıbmış. Əsərdə gənc bir qız Sovet kəşfiyyatına “işləyir”. Məhz bu səbəbdən də romanın müsbət qəhrəmanı kimi xarakterizə edilir. Kitabın ilk səhifəsindəcə çantasından çıxartdığı güzgüyə baxmaq bəhanəsi ilə güzgüdə arxadan təqib olunub-olunmamasını yoxlaması bu qızı mənə sevdirdi. Ala gözlü, sarışın saçlı, güləş sifətli bu gənc qəhrəmanı sevdim. Amma sonda məlum olanda ki, bu qız öz xalqına məxsus məlumatları Sovet kəşfiyyatına ötürürmüş… Yazıçı onu nə qədər məhəbbətlə təsvir etsə də, nümunəvi qəhrəman kimi təqdim etsə də, mənim sevgim daşlara çırpıldı. Onu sevdiyimə görə özümü xəyanətkar kimi hiss elədim və bu gün də nə o qızı, nə də uğursuz da olsa, ona olan sevgimə görə özümü bağışlaya bilmirəm. Ona görə də bir xəyanətdən xəbər tutan kimi bu əsər yadıma düşür. O qızın xalqına xəyanəti 64 ildir mənimlə yolculuq edır.\nBu gün ədəbi dilimizlə bağli, ümumiyyətlə, dillə bağlı bəzi məsələlərə diqqət yetirdikdə yenə o xəyanət zehnimdə təzədən önə keçir. Fikirləşirəm ki, televiziya ekranlarından səslənən bayaği və öz dilimizdə olan sözlərin əvəzinə başqa dillərdən gətirib nitqimizə pərçim etməyə çalışdıqları sözlərə göz yumanlar varsa, qəzet və jurnal səhifələrində quruluşu anlaşılmayan cümlələrə əhəmiyyət verilmirsə, tərcümə ədəbiyyatı orijinal mətnin ölümünə fərman yazırsa, orta məktəb kitablarında sistemli şəkildə dil qanun-qaydaları əvəzinə şagirdlərə ləhcələşmə öyrədilirsə və bu da qəbul imtahan testlərində özünə geniş mövqe tapırsa, bütün bunların zərbəsi yüzilliklərdən formalaşıb günümüzə gəlmiş ən ulu sərvətimiz olan ədəbi dilimizi məhvə sürükləyirsə, səbəbkarların o qızdan fərqi varmı!? Mən deyərdim ki, var. O fərq var ki, o qız bir xalqın sərvətindən, məhz sərvətindən oğurlayırdı. Burada isə xəyanətkarlar o sərvəti gəmirib kökündən ayırmağa, içini çeynəyib yox etməyə səy göstərirlər. Bu sərvət ədəbi dilimizdir.\n“Bir xalqı məhv etmək istəyirsənsə, onun dilini əlindən al”. Çox möhtəşəm deyimdir, eləmi?! Axı kökü çox-çox qədimlərdən su içən bu dil xalqımızın ən böyük milli-mədəni sərvətidir. Bu sərvət məhv olarsa, qədimliyimiz məhv olar. Biz xalq olmarıq”.\nHəcər Paşayevanın “Dil peyvəndi” yazısı da təqdirəlayiqdir. Gürcülərin ana dilinə olan sevgiləri ən çox Gülyaz Əliyeva ilə Həcər Paşayevanın yazılarında əks olunur.\n“Gürcüstana tez-tez gedirəm. Baba yurdumdur. Ən çox xoşuma gələn bilirsinzmi, nə olurdu: onların doğma dilə münasibəti. Bütün ölkəni gəzsən, gürcü dilindən başqa, özgə dildən istifadəni görməzsən. Orta məktəblərdə rus dili keçirilmir. Ona görə də xarici vətəndaşlarla yalnız ingilis və ya türk dillərində birtəhər dil tapırlar. Yaşlılar rusca bilsə də, onlar turizm müəssisələrində, kafe və restoranlarda işləmirlər. Ölkədə turistlərin bol-bol gəldiyi şəhərlər çoxdur. Bəs onlar niyə xarici dili gözə soxmurlar bütün göstəricilərdə? Bir dəfə dəmiryol vağzalında restoranda bir tikə balıq sifariş vermək üçün süfrəçiyə bir saat moizə oxuduq, birtəhər başa saldlq ki, bizə hansı yemək lazımdır. Az qaldıq, durub akvariuma baş vurub mətləbimizi izhar edək.\nMenyunu da yalnız öz əlifbaları ilə nəşr edirlər. Bizdə bu nə azardır ki, öz dilimz dura-dura, indi də gedib ingilisin dilinə sabunlanırıq? İngilis bir yana, Osmanlı şivəsi bütün milləti vəba kimi, korona kimi bürüyüb. Axı hansı “dom-dom kurşunu“ dəyib bu millətə? Başqa dildə “obrazovonski” görünmək azarı bizim qanımızdadır, deyəsən. Heç kimə qadağan etmək olmaz ki, başqa dil öyrənməsin. Ancaq başqa dilləri bilmək o demək deyil ki, sənin doğma dilin hər iki valideynini itirmiş kimi, boynunu burub bir küncdə məzlum-məzlum baxsın. Şəhərə çıxanda adam bilmir, Azərbaycandadır, yoxsa hansısa xarici ölkədə. Mən inanmıram, dünyada elə bir hökümət tapıla ki, yeddi-səkkiz ildə dilin qorunması ilə bağlı dövlət səviyyəsində dörd dəfə fərman versin. Axı konstitusiyanın o hökmdə 21-ci maddəsi ola-ola əlavə fərmana, sərəncama nə hacət? Məsələnin mahiyyəti fərmanların verilməsində deyil. Bu dil azarı dəymişlər o fərmanlara əməl etmir. Yuxarılar da fərman verməklə işini bitmiş hesab edur. Daha nəzarət edən yox ki, bu fərmana əməl edən var, ya yox? Çünki dili qorumaqdan əllərinə PUL gəlmir. Başqa dildə reklamı, göstəricisi, menyusu yazılmış o müəssisələrə, görəsən, özümüz daha çox gedirik, ya əcnəbilər? Axı deyirlər, azlıq çoxluğa tabedir. Dilə gələndə niyə məsələ kəlləmayallaq dayanır, bilmirəm”.\n“Filoloji Araşdırmalar və Dil Monitorinqi Mərkəzi” İctimai Birliyinin aylıq hesabatında dil mövzusunda yazılan yazılar və görülən işlər haqqında məlumat verilmişdir.\nBir ay ərzində ədəbi dil normalarının pozulması halları ilə müxtəlif veb saytlarda 21 məqalə dərc edilib. Təkcə bu məqalələrlə (Şəhla Əhmədova, “Bir daha orfoepiya haqqında”, Sima Cəfərova, “Televizoru açmağa peşman olursan…”, “Varvarizmlər efirdə meydan sulayır, səhvlər ayaq açıb yeriyir…”. Pərvanə Bayramqızı, “ Yad dildən pay umub kişi dilənməz…”, “Dilini unudan kimliyini də, vətənini də unuda bilər”, “Necə danışaq?”, “Sınıq-salxaq sözlər”, “Düşmən dili”, “K.Uşinskinin dilimizi məhv edən “vəsiyyəti”, Fizzə Heydərova, “Vur yara dilim-dilim” və ya ana dilinin fəryadı”, “Dil xalqın ruhunun təzahürüdür, bəs ona etinasız münasibət nəyin göstəricisidir?”. Gülyaz Əliyeva, “Əsrlərdən gələn dilim”, “İki qanad – dil və nitq mədəniyyəti”, “Gülümsərovsayağı Limandra dil”, Gültəkin Ağalı, “Onu qorumağa borclusan, məsulsan, cavabdehsən…”. Gülnarə Rəfiq, “Tudeyli aftenun nyusları…”, Cəlal Yaquboğlu, “Keçmişimizin “nostaljisi”, yoxsa laqeydlik?”, Pərvanə Onurlu, “Bu, sistemlilik və geniş müzakirə tələb edən mövzudur”. Vasif Sadıqlı, ““Fəvvarələr”dən fəvvarələrə Rəsulzadə küçəsi və ya işğal olunmuş şəhər”, “Bu yalnız səriştəsizlik deyil, həm də məsuliyyətsizlikdir”, “Bilirsiniz, gənə kakoy malenkiy parazit?!” və s.) Azərbaycan dilini sevən, qoruyan böyük bir nəsil yetişdirmək olar. Bu yazılarda hər şey var… hər şey. Dilin həm hüquqi statusu göstərilir, həm də millət üçün əhəmiyyəti təbliğ olunur.\nAdları çəkilən və çəkilməyən həmin məqalələr “İlk xəbər”, “Moderator”, “Avropa.info”, “Təzadlar”, “Aqreqator” saytlarında dərc edilib.\n“Uşinskinin dilimizi məhv edən vəsiyyəti” adlı yazımda məşhur aforizmin bizə yanlış təbliğini vurğulamışam.\n“Dillə bağlı bizə qədər də çox deyilib, çox yazılıb, biz də çox dedik, çox yazdıq. Oxumuşuq ki, rus mütəfəkkiri K.Uşinski deyib bir milləti məhv etmək istəyirsənsə, birinci onun dilini əlindən al. Rəhmətliyin başqa mənada söylədiyi bu fikirdən siyasətçilər öz istədikləri kimi faydalandılar. Hegemon dövlətlər ata nəsihəti bilib də həmin aforizmi bizə tətbiq etdilər. Uzun müddət rəsmi dairələrdə ərəb, fars, rus dilləri işlənməsinin dilimizə vurduğu yaradır ki, bu gün də üç kəlməmizdən biri öz sözümüz deyil. O “nəsihətin” nəticəsidir ki, şəhərdə gözə dəyən bir çox lövhələrin üzərində ana dilində bir kəlmə də görmürük. Gördüklərimiz isə qrammatik baxımdan bərbaddır. Bu da dil qanunlarına bələd olmadığımızın göstəricisidir”.\nAna dili mövzusunda tanımadığımız müəllif Kərim Kərimli imzalı dil təəssübkeşinin də “Niyə məni azərbaycanca danışmağam məcbur edirsiniz” yazısı sayta yerləşdirilmişdir. Yazı real faktlara söykəndiyindən günümüzün mənzərəsini olduğu kimi əks etdirir.\nFizzə Heydərovanın “Dil xalqın ruhunun təzahürüdür, bəs ona etinasız münasibət nəyin göstəricisidir?” adlı faktiki materiallar əsasında yazdığı yazının da ictimai yükü ağırdır.\nBir neçə dilin sözlərindən istifadə etməklə Gülnarə Rəfiq “Tudeyli aftenun nyusları” adlı maraqlı məqalə təqdim edir. Qarışıq dillərin sözlərindən istifadə edərək nitiqi eybəcər hala salmağı ustalıqla göstərir.\n“Bir daha orfoepiya haqqında” mövzusunda da Bakı Slavyan Universitetinin dosenti Şəhla Əhmədova yazır:\n“Ölkədə baş verən təbəddülat orfoqrafiya və orfoepiya məsələlərini kölgədə qoya bilmədi. Filoloji Araşdırmalar və Dil Monitorinqi Mərkəzi ictimai birliyi təsis edildi və hiss olunur ki, bu qurum böyük-böyük işlər görmək niyyətindədir. Orta məktəblər üçün bir sıra Azərbaycan dili dərsliklərinin müəllifi Rafiq İsmayılov yenidən ictimaiyyətin diqqətini “çürüməkdə və ölməkdə” olan orfoepiyamızın problemlərinə cəlb etdi.\nQeyd edim ki, orfoepiya təcrübi sahədir, hər hansı qənaətə gəlmək üçün eksperiment aparmaq mütləqdir. Eksperiment aparılmamış deyilən fikir etibar doğurmur. Nə qədər ki gecikməmişik, yaşlı və orta nəslin nitqini araşdırmaq, ona uyğun qərara gəlmək lazımdır. Gənc dil daşıyıcılarının dilə, xüsusən də orfoepiyaya münasibətini mən Qarabağı itirmiş nəslin Qarabağa münasibəti ilə müqayisə edərdim. Bir dəfə auditoriyada Şuşa haqqında danışanda uşaqlardan biri soruşdu: ” Müəllimə, Şuşadansınız?” “Yox, – dedim, – Şuşaya 2-3 dəfə gəzməyə getmişəm. Şuşanı sevmək üçün mütləq deyil şuşalı olasan”. Bu gün təhrif olunmuş orfoepiyaya alışmış bir nəsil yetişməkdədir və hətta müəllim kimi fəaliyyət göstərməkdədir. Biz gənc nəslə nəyi – hansı tələffüzü itirdiyimizi çatdırmalıyıq. Mən inanmıram ki, 11-ci sinfin Azərbaycan dili dərsliyində [lö:hüyə] tələffüzünə rast gələn gənc müəllimin münasibəti və bizim hiddətimiz eyni dərəcədə ola. Odur ki, israrla orta və yaşlı nəslin nitqini öyrənməyə çağırıram. Məsələn, diktor Gülşən Əkbərovanın görkəmli teatr xadimi Mehdi Məmmədov haqqında apardığı verilişdə teatr sözünün təlləffüzünə fikir verin, müqayisə edin və qərara gəlin. Yeri gəlmişkən, DİM vəsaitinin əvvəlki nəşrlərində həmin söz vəsaitin əvvəlində (səh. 12) və axırında ( səh. 566) müxtəlif tələffüzdə [tiyatr], [tiyatır] kimi verilmişdi. Rəsmi qurumun çətinliklə bir fikrə gəldiyi məsələni orta məktəbə gətirmək nə dərəcədə doğrudur. Hərçənd bu yanlışı sonrakı nəşrlərdə düzəldiblər, amma bu, məsələnin mübahisəli olduğunu ört-basdır edə bilmir”.\nBunlar FADMM-ın fəaliyyətə yenicə başladığı vaxtda gördüyü işlərin bir qismidir. Ana dili mövzusunda yazılan hər bir mətndə olduqca vacib məqamlara toxunulur, dili məhvə doğru aparan problemlərə aid faktlar göstərilir. Demək istədiklərimin hamısı əks olunan hissələrin yalnız bir qismini seçib yazdım. Müəlliflərə, yazılara fərq qoymadan hamısını paylaşmaq istərdim, amma yazının həcmi böyüyəcəkdi. Ümid edirəm ki, bu yazıların hər birini toplayıb kitab halına salmaq istəyimiz reallaşacaq. Millətimiz üçün müqəddəs kitab olacağına da inanıram. Həmin mətnlərin hər biri millətə, onun dilinə vətəndaş qayğısıdır.\nƏziz insanlar, oxuyun bu yazıları. Ana dilimizin sevgiyə, qayğıya ehtiyacı var. Övladlarınızı bu yazıların ötürdüyü ab-hava ilə böyüdün. Hansı dildə danışsanız onlar həmin dili ana dili kimi qəbul edib sevəcəklər. Siz də öz ananızın dilində danışın, sevin bu dili!\nTOY ÜÇÜN YAS SAXLAYANLAR


İran Britaniyaya nota verib Mosulda 70 hərbçi həlak oldu Natiq Əliyev: “OPEC-ə üzv olmayan ölkələr hasila İstanbulda partlayış – FOTO, VİDEO, YENİLƏ Azərpaşa Nemət daha bir əməkdaşı teatrdan didər Nobel mükafatı təqdim olunur Azərbaycanda minimum əmək haqqı artırılacaq Nazir OPEC-in bugünkü Vyana görüşü barədə Baş Prokurorluqda ulu öndər Heydər Əliyevin xati Sevər “Mama,hanı saçım,qoy yerinə” – Fotolar Ayın Yerə yaxınlaşması -“Super Ay” başlayıb – YENİLƏNİB\n14 Noyabr 2016 / 15:32 / Baxış sayı: 828 Təbiət hadisələrindən biri olan Ayın Yerə yaxınlaşması başlayıb. Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Şamaxı Astrofizika Rəsədxanasının direktor müavini Xıdır Mikayılov deyib ki, artıq Ay Yerə ən yaxın məsafədədir. “Super Ay” hadisəsi 15:24-dən başlayaraq müşahidə olunacaq. Amma prosesi gün batanda görmək mümkün olacaq. Hazırda Ayla Yer arasındakı məsafə 356 min 512 kilometrdir. X.Mikayılovun sözlərinə görə, buna oxşar yaxın məsafə 1948-ci ildə qeydə alınıb. O zaman Ayla Yer arasında 356 min 465 km məsafə qeydə alınıb. Bu gün baş verən hadisə son 68 ilin ən böyük yaxınlaşması hesab olunur. Bu gün Ay həmişə olduğundan təxminən 14 faiz daha böyük görünəcək.\nBu gün təbiət hadisələrindən biri olan Ayın Yerə yaxınlaşması – “Super Ay” müşahidə olunacaq. Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Şamaxı Astrofizika Rəsədxanasının direktor müavini Xıdır Mikayılov APA-ya açıqlamasında deyib ki, bu gün Ay Yerə ən yaxın məsafədə olacaq.\nAyla Yer arasındakı məsafənin 356 min 512 km olacağını deyən X.Mikayılovun sözlərinə görə, buna oxşar yaxın məsafə 1948-ci ildə qeydə alınıb: “O zaman Ayla Yer arasında 356 min 465 km məsafə olub. Ona görə də bu hadisə son 68 ilin ən böyük yaxınlaşması hesab olunur. Bu gün Ay həmişə olduğundan təxminən 14 faiz daha böyük görünəcək. “Super Ay” bu gün saat 15:24-də Yerə ən yaxın məsafədə olacaq. Amma onu həmin saatda yox, axşam gün batana yaxın, gün batanda görmək mümkün olacaq. O vaxtdan təxminən 3 saat sonra biz artıq rahat şəkildə adi gözlə “Super Ay”ı görə biləcəyik”.\nBu prosesin Yer atmosferinə təsirinə gəlincə, X.Mikayılov qeyd edib ki, hadisə yalnız müəyyən qədər qabarmalara təsir göstərə bilər. Onun sözlərinə görə, “Super Ay”ın insanların sağlamlığına heç bir təhlükəsi yoxdur, zəlzələnin olmasına, hansısa seysmoloji aktivliyin artmasına səbəb ola bilməz.


o kəslər ki, namazlarında mütidirlər,\no kəslər ki, zəkat verirlər,\no kəslər ki, öz cinsi orqanlarını həmişə qoruyurlar,\nzövcələri və sahib olduqları cariyələr istisnadır. Onlar buna görə heç qınanmazlar.\nO mömin kəslər ki, əmanətlərini və vədlərini qoruyurlar.\nO kəslər ki, namazlarını öz vaxtlarında qılırlar.\nMəhz onlar – varis olanlardır.\nO kəslər ki, Firdovs cənnətinə varis olacaqlar. Onlar orada əbədi qalacaqlar.\nHəqiqətən, Biz insanı palçıq cövhərindən yaratdıq.\nSonra nütfə halında möhkəm yerdə yerləşdirdik.\nSonra nütfədən laxtalanmış qan yaratdıq, sonra o qandan bir parça ət yaratdıq, sonra o bir parça ətdən sümüklər yaratdıq, sonra da sümükləri ət ilə örtdük. Sonra da onu başqa bir məxluq olaraq xəlq etdik. Yaradanların ən yaxşısı olan Allah nə qədər xeyirxahdır!\nŞübhəsiz ki, bundan sonra siz mütləq öləcəksiniz.\nSonra da Qiyamət günü dirildiləcəksiniz.\nBiz sizin üstünüzdə yeddi göyü yaratdıq. Məxluqatımızdan da xəbərsiz olmamışıq.\nBiz göydən lazımi qədər su endirib onu yerdə saxladıq. Şübhəsiz ki, Biz onu yox edə də bilərik.\nSonra həmin su ilə xurma ağaclarını və üzüm bağlarını sizin üçün yetişdirdik. Sizin üçün orada yediyiniz çoxlu meyvələr vardır.\nBiz Sina dağında bir ağac bitirdik ki, barından yeyənlərə həm yağ, həm də həm şirə verir.\nHəqiqətən, ev heyvanlarında da sizin üçün ibrət var. Biz onların bətnində olandan sizlərə içirdirik. Sizin üçün onlarda başqa faydalar da var. Üstəlik onlardan yeyirsiniz də.\nSiz həm o heyvanlarla, həm də gəmilərlə daşınırsınız.\nHəqiqətən, Biz Nuhu öz qövmünə elçi göndərdik. O dedi: “Ey qövmüm! Allaha ibadət edin! Sizin Ondan başqa heç bir məbudunuz yoxdur. Məgər qorxmursunuz?”\nQövmünün kafir zadəganları dedilər: “O da sizin kimi sadəcə bir insandır. Sizə böyüklük etmək istəyir. Əgər Allah elçi göndərmək istəsəydi, mələklər göndərərdi. Biz bunu ulu babalarımızdan eşitməmişik.\nBu ancaq cinli bir adamdır. Odur ki, ona münasibətdə bir müddət gözləyin!”\nO dedi: “Ey Rəbbim! Onların məni yalançı saymasına qarşı mənə kömək et!”\nBiz ona vəhy etdik: “Gözlərimiz önündə və vəhyimizlə gəmini düzəlt. Əmrimiz gəldiyi və təndir qaynadığı zaman hər canlıdan bir cüt erkək və dişi, barəsində söz keçmiş (əleyhinə hökm verilmiş) kəslər istisna olmaqla, öz ailəni gəmiyə mindir. Zalımlar barəsində Mənə müraciət etmə. Çünki onlar suya qərq olunacaqlar.\nSən yanında olanlarla birlikdə gəmiyə mindiyin zaman de: “Bizi zalım adamlardan xilas edən Allaha həmd olsun!”\nHəmçinin de: “Ey Rəbbim! Məni mübarək bir yerə çıxart. Sən yer verənlərin ən yaxşısısan!”\nOnlara da özlərindən bir elçi göndərdik. O dedi: “Allaha ibadət edin! Sizin ondan başqa heç bir məbudunuz yoxdur. Məgər qorxmursunuz?”\nQövmünün kafir olan, Axirətə qovuşacaqlarını yalan hesab edən və dünya həyatında firavanlıq nəsib etdiyimiz zadəganları dedilər: “O sizin kimi sadəcə bir insandır. Yediyinizdən o da yeyir, içdiyinizdən o da içir.\nƏgər siz özünüz kimi adi bir insana itaət etsəniz, mütləq ziyana uğrayarsınız.\nO sizə ölüb torpağa və sür-sümüyə çevrildikdən sonra dirildilib yenidən çıxarılacağınızımı vəd edir?\nDünya həyatımızdan başqa heç bir həyat yoxdur; ölüb dirilirik (birimiz ölür, digərimiz anadan olur) və biz dirilməyəcəyik.\nAllah dedi: “Onlar tezliklə peşman olacaqlar!”\nOnları qaçılması mümkün olmayan qorxunc bir səs yaxaladı. Biz onları daşqının apardığı çör-çöpə döndərdik. Məhv olsun zalım adamlar!\nOnlardan sonra başqa-başqa nəsillər yaratdıq.\nHeç bir ümmət öz əcəlini nə qabaqlaya bilər, nə də yubandırar.\nSonra bir-birinin ardınca elçilərimizi göndərdik. Hər dəfə hər hansı bir ümmətə peyğəmbər gəldikdə, onlar onu yalançı saydılar. Biz də onları bir-birinin ardınca məhv edib əfsanələrə çevirdik. Məhv olsun iman gətirməyənlər!\nSonra Musanı və qardaşı Harunu ayələrimizlə və açıq-aydın bir dəlillə göndərdik –\nFironun və onun əyanlarının yanına. Onlar isə təkəbbürlük göstərdilər. Çünki onlar özlərini yüksək tutan adamlar idilər.\nOnlar dedilər: “Bunların tayfası bizə kölə olduğu halda, biz özümüz kimi iki adama inanacağıq?”\nBeləliklə, onları yalançı saydılar və həlak edilənlərdən oldular.\nBiz Musaya Kitab verdik ki, bəlkə onlar doğru yola yönəlsinlər!\nEy elçilər! Halal nemətlərdən yeyin və yaxşı işlər görün! Mən, həqiqətən, sizin nə etdiklərinizi bilirəm!\nHəqiqətən, bu, vahid bir din olaraq sizin dininizdir. Mən də sizin Rəbbinizəm. Elə isə Məndən qorxun.\nLakin ümmətlər öz dinini aralarında parçalayıb firqələrə bölündülər. Hər firqə özündə olana sevinir.\nSən onları bir müddət öz cəhaləti içində burax!\nYoxsa günahkarlar elə hesab edirlər ki, onlara var-dövlət və övlad verməklə\nHəqiqətən, Rəbbinin qorxusundan əsim-əsim əsənlər,\nRəbbinin ayələrinə iman gətirənlər,\nRəbbinə şərik qoşmayanlar,\nRəbbinə qayıdacaqlar deyə yerinə yetirməli olduqlarını qəlbləri qorxa-qorxa yerinə yetirənlər –\nLakin onların qəlbi bundan xəbərsizdir. Onların bundan başqa gördükləri başqa pis işləri də vardır.\nNəhayət, onların cah-calal içində yaşayanlarını əzabla yaxaladığımız zaman fəryad qopararlar.\nOnlara deyiləcək: “Bu gün fəryad qoparmayın! Qətiyyən, Biz sizə heç bir köməklik göstərməyəcəyik!”\nAyələrim sizə oxunurdu, siz isə arxa çevirirdiniz.\nHəm də onunla (o Kəbə ilə) təkəbbürlük edir, gecələr toplanıb yaramaz sözlər danışırdınız.\nMəgər kafirlər bu Söz haqqında düşünmürlərmi? Yaxud onlara ulu babalarına gəlməyən bir şey gəldi?\nYoxsa onlar özlərinə göndərilmiş Elçini tanımayıb buna görə də onu inkar edirlər?\nYaxud: “O cinlidir?”– deyirlər. Xeyr, o elçi onlara haqqı gətirmişdir. Lakin onların çoxu haqqı xoşlamır.\nSən, həqiqətən də, onları doğru yola çağırırsan.\nAxirətə inanmayanlar isə doğru yoldan çıxırlar.\nƏgər Biz onlara rəhm edib düşdükləri bəladan xilas etsək, onlar yenə öz azğınlıqları içində sərgərdan gəzəcəklər.\nBiz onları əzabla yaxaladıq, onlar yenə öz Rəbbinə boyun əymədilər, Ona yalvarıb-yaxarmadılar.\nNəhayət, şiddətli əzab qapısını onların üzünə açdığımız zaman dərhal ümidsizliyə qapılacaqlar.\nSizi yer üzündə yerləşdirən Odur. Siz Onun hüzuruna toplanılacaqsınız.\nDirildən də, öldürən də Odur. Gecə ilə gündüzün bir-birini əvəz etməsi Ona aiddir. Məgər bunu anlamırsınız?\nXeyr, onlar da əvvəlki ümmətlərin dedikləri kimi dedilər.\nOnlar dedilər: “Məgər biz ölüb torpaq və sür-sümük olduqdan sonra dirildiləcəyik?”\nOnlar: “Allahındır!”– deyəcəklər. De: “Bəs düşünüb ibrət almayacaqsınız?”\nDe: “Yeddi göyün Rəbbi və əzəmətli Ərşin Rəbbi kimdir?”\nOnlar: “Allahdır!”– deyəcəklər. De: “Bəs qorxmursunuz?”\nDe: “Əgər bilirsinizsə, deyin görüm hər şeyin hökmü əlində olan, himayə edən, Özünün isə himayəyə ehtiyacı olmayan kimdir?”\nOnlar: “Allahdır!”– deyəcəklər. De: “Bəs necə olur ki, aldanırsınız?”\nAllah Özünə heç bir övlad götürməmişdir. Onunla yanaşı ibadətə layiq olan heç bir məbud yoxdur. Əks təqdirdə hər bir məbud öz yaratdıqlarını özü idarə etmək istəyər və onların bir qismi digərinə üstün gəlməyə can atardı. Allah onların Ona aid etdikləri sifətlərdən uzaqdır.\nO, qeybi və aşkarı Biləndir. Allah müşriklərin Ona qoşduqları şəriklərdən çox ucadır.\nDe: “Ey Rəbbim! Əgər onlara vəd olunanı mənə göstərəcəksənsə;\nSözsüz ki, Biz onlara vəd etdiyimizi sənə göstərməyə qadirik.\nSən pisliyi yaxşılıqla dəf et. Biz onların aid etdikləri sifətləri daha yaxşı bilirik.\nDe: “Ey Rəbbim! Şeytanların vəsvəsələrindən Sənə sığınıram!\nOnların mənə yaxınlaşmalarından Sənə sığınıram, ey Rəbbim!”\nNəhayət, onlardan birinə ölüm gəldiyi zaman deyər: “Ey Rəbbim! Məni geri qaytar.\nBəlkə, tərk etdiyim yaxşı əməlləri indi edəm”. Xeyr! Onun bu dedikləri ancaq boş bir sözdür. Onların arxasında diriləcəkləri günə qədər bərzəx həyatı vardır.\nSur üfürüləcəyi gün onların aralarında qohumluq əlaqəsi olmayacaq və onlar bir-birindən hal-əhval tutmayacaqlar.\nOd onların üzünü yandıracaq. Onlar orada qıc olmuş vəziyyətdə qalacaqlar.\nMəgər Mənim ayələrim sizə oxunmurdumu, siz də onları yalan hesab etmirdinizmi?\nOnlar deyəcəklər: “Ey Rəbbimiz! Bədbəxtliyimiz bizə üstün gəldi və biz doğru yoldan azan bir camaat olduq.\nEy Rəbbimiz! Bizi oradan çıxart! Əgər bir də günah işlərə qayıtsaq, həqiqətən də, zalım olarıq”.\nAllah buyuracaq: “Orada alçalmış vəziyyətdə qalın və Mənə heç nə deməyin!\nHəqiqətən, qullarımdan bir zümrə var idi ki, onlar: “Ey Rəbbimiz! Biz iman gətirdik. Bizi bağışla, bizə rəhm et! Sən rəhm edənlərin ən yaxşısısan!”– deyirdilər.\nBu gün Mən səbir etdiklərinə görə onları mükafatlandırdım. Şübhəsiz ki, uğur qazananlar da onlardır!”\nAllah kafirlərdən: “Yer üzündə neçə il qaldınız?”– deyə soruşacaq.\nOnlar: “Bir gün yaxud bir gündən də az qaldıq. Sən günləri sayanlardan soruş”– deyəcəklər.\nAllah deyəcək: “Siz orada çox az qaldınız. Kaş bunu biləydiniz!\nYoxsa elə hesab edirdiniz ki, sizi əbəs yerə yaratmışıq və siz heç vaxt Bizə qaytarılmayacaqsınız?”\nHaqq Hökmdar Allah hər şeydən ucadır! Ondan başqa ibadətə layiq olan heç bir məbud yoxdur. O, şanlı Ərşin Rəbbidir.\nKim Allahla yanaşı, haqqında özünün heç bir dəlili olmadığı başqa bir məbuda ibadət edərsə, onun cəzasını Rəbbi Özü verəcəkdir. Şübhəsiz ki, kafirlər nicat tapmazlar!\nDe: “Ey Rəbbim, bağışla və rəhm et! Sən rəhm edənlərin ən yaxşısısan!”


Sanskrit dilini öyrənmək üçün “Little Guru” tətbiqi təqdim olunub\nHindistanın ölkəmizdəki səfirliyinin Azərbaycan Dillər Universiteti ilə birgə əməkdaşlığı çərçivəsində Sanskrit dilini öyrənmə tətbiqi olan “Little Guru” adlı yeni tətbiqi təqdim etmək məqsədilə onlayn tədbir təşkil olunub.\nDünyanın ilk oyun formatına salınmış Sanskrit dilini öyrənmə tətbiqi olan “Little Guru”nun tətbiqi Hindistanın Mədəni Əlaqələr Şurası və “GamappSportswizz” Texnologiyalarının birgə əməkdaşlığı ilə hazırlanıb. Tətbiq 2021-ci il aprelin 9-da Hindistanın Mədəni Əlaqələr Şurası tərəfindən rəsmi şəkildə bütün dünyaya təqdim olunub. Sanskrit dili dünyanın ən qədim dillərindən biridir. Bu dilin qrammatik strukturu yüksək dərəcədə inkişaf edib və ən mükəmməl proqramlaşdırıla bilən kompüter dili kimi görünür.\nHindistanın Azərbaycandakı səfiri Bavitlunq Vanlalvavna açılış nitqində Sanskrit dilinin əhəmiyyəti və müxtəlif ölkələr arasında mədəni əlaqələrin qurulmasında rolu barədə ümumi məlumat verib. O, Azərbaycan Dillər Universitetinin dilin inkişafı və iki ölkə arasında mədəni əlaqələrin qurulması sahəsində Hindistan səfirliyi ilə əməkdaşlığını vurğulayıb.\nAzərbaycan Dillər Universitetinin prorektoru Jalə Qəribova çıxışında Hindistanın ölkəmizdəki səfirliyi ilə uzun müddət davam edən əlaqələrin, həmçinin Azərbaycanda dil biliklərinin təbliğinə dair razılaşmaların təfərrüatlarını açıqlayıb. O, həmçinin hind dilinin tədrisi üçün Hindistan səfirliyi tərəfindən universitetdə təsis edilən Hind Dili Mərkəzinin əhəmiyyətindən bəhs edib. Hindistan səfirliyinin Mədəniyyət şöbəsinin müdiri tərəfindən “Little Guru” tətbiqi haqqında və bu tətbiqdən istifadə etməyin yollarını izah edən qısa təqdimat keçirilib.\n“Little Guru” tətbiqi abunə əsaslı bir tətbiqdir. İlk bir neçə dərs pulsuzdur və abunə yalnız istifadəçilər daha da irəlilədikdə fəaliyyətə başlayır. Proqramı “Google Play”də yükləmək üçün https://bit.ly/3mDhnXo linkindən, “App Store”da yükləmək üçün isə https://apple.co/3t8tAWv linkindən istifadə olunur.


Sony Xperia 2 flaqman smartfonunun press render fotoları və texniki göstəriciləri təqdim olundu | Technote.az\nSony Xperia 2 flaqman smartfonunun press render fotoları və texniki göstəriciləri təqdim olundu\nMəşhur insayder Roland Quandt Sony Xperia 2 flaqman smartfon modelinin press render fotolarını və bəzi texniki göstəricilərini təqdim edib. Bu barədə Winfuture saytı xəbər verib. Beləliklə təqdim edilmiş press render fotolarından da görmək olar ki, Xperia 2 smartfonu xarici görünüşcə ilin əvvəlində təqdim edilmiş Xperia 1 modelinə bənzəyir.\nHonor V30 flaqman smartfonunun press render fotosu təqdim olundu\nXperia 1 modeli kimi Xperia 2 də kinematoqrafik ekrana sahib olacaq. Çox güman ki, ekranın ölçüsü 6.1 düym olacaq. Smartfonun kənarında isə idarəetmə düymələri barmaq izi skanı texnologiyası yerləşdiriləcək. Digər Xperia modelləri kimi Xperia 2 də sudan qorunma özəlliyini və NFC modulu özündə birləşdirəcək.\nMəlumata əsasən Xperia 2 Snapdragon 855 prosessoru, 6 GB RAM. 128 GB daxili yaddaş həcmi və biri 12 MP olmaqla üçlü arxa kamera ilə təchiz olunacaq. Yeni smartfon 800-900$ civarında satılacaq. Xperia 2 bu həftənin cümə günündə Berlində start götürəcək IFA 2019 sərgisində təqdim olunacaq.\nxperia 2 leaks\nxperia 2 ifa 2019