Ta nasza Mania o genialnym umyśle | bezpukania\n6 marca 2017 o 10:47 napisał:\nPiękny tekst i jakże aktualny. Wystąpienie naszego posła było żenujące, ale obawiam się, że to nie koniec polskiego wstydu\n6 marca 2017 o 11:44 napisał:\nZastanawiam się dlaczego żaden z panów Europosłów nie stanął w obronie swojej matki/żony/partnerki/córki* obrażonej przez Eurobuca w muszce?\nJa nie dam rady (bo nie mam dostępu) ale europosłowie mogą go spotkać na korytarzu i po staropolsku „dać mu w mordę”** za obrażanie kobiet.\nTak się honorowo rozwiązywało sprawy w dawnej Polsce.\n** wśród osób honorowych preferowano pojedynek, jednak J. K-M. nie ma (jako notoryczny kłamca) zdolności honorowej więc prawidłowym zachowaniem gentelmena jest danie chamowi w mordę\n14 marca 2017 o 23:09 napisał:\nciśnie się na usta jedno: czemu u nas się nie karze za tego rodzaju wybryki ? Czemu zezwala się na wzajemne obrażanie?\nJest zezwolenie, więc nic dziwnego, że tak się politycy zachowują.\n15 marca 2017 o 00:09 napisał:\nBo u nas obowiązuje inny kodeks moralny, inny Dekalog, inne poczucie przyzwoitości, godności, honoru.\nNaciągamy te WARTOŚCI, jak gumę do żucia. Po przeżuciu – wypluwamy ją.\nBo u nas najbardziej zagorzali katolicy, wyznający miłość bliźniego są jednocześnie najbardziej agresywnymi zapaleńcami, a wynika to z tego, że większość z nich nie wie w co wierzy i nie chce się pofatygować w poznanie podstaw swojej wiary.\nBo u nas jest wszystko na odwyrtkę, a spróbuj to tylko głośno powiedzieć…!\n15 marca 2017 o 19:16 napisał:\nw ciągu długiego życia miałam okazję nie raz i nie dwa poznać smak owego”naciągania wartości” oraz chrześcijańskiego traktowania. Matka mojego niechodzącego ucznia nie mogła się doprosić księdza, by zechciał przyjść wyspowiadać chłopca. I dopiero pieniądze zmobilizowały do przyjścia. Szkoda słów…\nzastanawiałam się, kto nam to zrobił, że kobiety z powrotem zostają wtłoczone w męskie widzenie, jak w afrykańskim kraju. Dziennikarzyny lansują pletu pletu i nikt nie powie: dość głupstw. Za czasów p. Kopacz partyjni nazywali swoje koleżanki lekceważąco „dziewczynki”, obecnie mamy ponad sto automatów w Sejmie, ale wpatrzone w szefa szefów, a ten w ojca ojców nie zmienią nastawienia. Marionetki wykorzystywane w polityce los Polek zostawiły w rękach głupców. Same kobiety muszą wziąć sprawy w swoje ręce, wyjść, by nie zgadzać się na głupie ustawy, choćby dla swoich córek, czy wnuczek. Jest nas tyle samo co mężczyzn, więc skąd poczucie de’ja vu?\n7 marca 2017 o 08:47 napisał:\nobawiam się, że europosłowie podzielają pogląd J. K. M, stąd nie było reakcji. Swoją drogą, brak szacunku nie tylko do kobiet, także do siebie widoczny nie tylko w sejmach i parlamentach. Dziennikarstwo upadło do poziomu mułu w rowie i zajmuje się skandalami, media robią seriale o pustych i sztucznych Polkach z Hollywood, jakby zachęcały do robienia takiej „kariery”. Nikt nie zrobi filmu o Marii Siemonow, chirurgu transplantologu, architektce M. Berezowskiej-Rudzkiej i innych mądrych paniach. Co znami jest nie tak?\n6 marca 2017 o 14:17 napisał:\nPodziw, duma, szacunek dla Marii Skłodowskiej-Curie jako naukowca. Życie prywatne, jak piszesz, było bogate i pełne kłód pod nogami, jak to życie wielu z nas. Staram się nikogo nie oceniać. Sam powinienem być w porządku, a tak nie jest. Dwukrotny Nobel znaczy wiele. To tyle, pozdrawiam.\ndwukrotny Nobel i to w dwu różnych dziedzinach. Zapłaciła za to wysoką cenę. Ona, mąż, córka i zięć również chorowali na raka.\n6 marca 2017 o 14:19 napisał:\nPięknie napisałaś, wzruszyłam się. Pan poseł znany jest z niewybrednych wystąpień i na miejscu kobiet, które go otaczają wstydziłabym się z nim pokazać gdziekolwiek…\nNie pierwsza biografia kogoś, kto liczył się w dziejach nauki pokazuje, że warto ciężko pracować, choćby sława i chwała przychodziły dopiero po śmierci.\n7 marca 2017 o 09:05 napisał:\no tym pośle wstyd pisać. Wystarczy, że liczy na męski elektorat. Tak myślących jest zbyt wielu, a kobiety zawsze w tyle, nawet siebie nie bronimy, gdy trzeba. Tylu było oszołomów w zamierzchłych czasach, ale że obecnie mają głos, przerażające.\n6 marca 2017 o 16:15 napisał:\nJak to pisał Broniewski:\ntak wyrasta się na człowieka :)))\n7 marca 2017 o 09:13 napisał:\no Broniewskim też kiedyś napiszę, a życie jego było nader trudne.\nPani Maria za zasługi w dziedzinie nauk jako jedyna kobieta spoczęła w paryskim Panteonie, musi budzić szacunek.\n7 marca 2017 o 22:04 napisał:\nTak, spoczęła, ale po wielkich bojach dopiero w 1995 roku. Męski szowinizm przez wszystkie wcześniejsze lata blokował przeniesienie jej szczątków do Panteonu. Jakże to znamienne! Mimo rzekomego równouprawnienia i tak zawsze będziemy traktowane jako te gorsze, słabsze i głupsze, czemu jasno dał wyraz J.K.M., bo on mówi głośno, co myśli, a inni podzielają jego poglądy, tylko o tym głośno nie mówią. My równe prawa mamy i będziemy miały tylko na papierze, bo jak przychodzi co do czego, to i tak zawsze mężczyźnie łatwiej w konkurencji z kobietą, szczególnie na polu zawodowym, nawet jeśli kobieta jest lepiej wykształcona i bardziej odpowiedzialna, ale jest kobietą…\nDzisiaj byłam na filmie o Marii Skłodowskiej-Curie i mimo kiepskich recenzji, ja oceniam go nieźle.\n10 marca 2017 o 23:14 napisał:\nna filmie nie byłam, ale znajomi raczej krytycznie go ocenili.\nMyślę, że rzecz nie w równouprawnieniu na papierze, tylko w przemeblowaniu głów i kobiet, i mężczyzn.\n6 marca 2017 o 16:22 napisał:\nBardzo dawno temu, jeszcze w podstawówce, przeczytałam Beletryzowaną biografię Marii autorstwa jej córki Ewy. No i pokochałam ją, uznałam za ideał i wzór. Chciałam być jak ona geniuszem nauki, a byłam zwyczajna. To fantastyczne, że zrobiono o niej doskonały film, że sie mówi i pisze. A że jedn z drugim pitoli bez sensu… a mam to gdzieś.\n7 marca 2017 o 09:23 napisał:\npierwsza kobieta profesor, w czasie wojny pracowała jako szefowa wojskowej komórki medycznej i zrobiła jako jedna z pierwszych kobiet prawo jazdy, by dojeżdżać do rannych.\n6 marca 2017 o 16:48 napisał:\nEuroosła, jako heretyka, należy spalić na stosie, przedtem poddawszy próbie wody, zaś na odchodnym życzyć mu, by w kolejnym wcieleniu był kobietą w Somalii, oczywiście z całym swoim męskim geniuszem.\n7 marca 2017 o 09:46 napisał:\nsami wybraliśmy głupców i sami słuchamy bzdur. Mniej inteligentne, więc mniej powinny zarabiać, tabletka niemoralna, aborcja „absolutnym absurdem”, przemocy nie ma, a zasłanianie się klauzulą sumienia częste, skoro „przywracamy normalność”.\n7 marca 2017 o 15:44 napisał:\nJa na kretynów nie głosowałam, a i tak się muszę wstydzić, żem Polka\n7 marca 2017 o 17:45 napisał:\nzauważ, że nikt obecnie kretyna nie nazywa kretynem i nie mówi wprost, że ta uchwała jest durna, przepis zacofany, a pani, czy panu doktorowi należy odebrać tytuł za brak rozsądku i zasady sprzeczne z nauką.\n6 marca 2017 o 17:41 napisał:\nJakie to typowe – kobieta, Polka, naukowiec, matka i żona – w każdej dziedzinie stara się być doskonała. Często własnym kosztem (U Marii Curie widać to aż nadto). A męska część społeczeństwa widzi tylko słabą istotę co to podpięła się pod mądrego mężczyznę i z tego czerpie garściami. Wstyd!\nNie chcę czarno widzieć, ale w naszym kochanym kraju krok za krokiem zmierzamy w stronę patriarchatu, tracimy systematycznie zdobycze ostatnich lat. Tylko patrzeć, jak znów dziewczynom będzie wolno być tylko żonami i matkami. A jak się będą buntować to już się sposób na to znajdzie. Wszak nawet PAD powiedział, że ustawa antyprzemocowa niestety jest, ale można jej nie stosować.\n7 marca 2017 o 09:53 napisał:\nkiedy pani Maria spędzała urlop w Anglii, dziennikarze dotarli do jej domu, ale widząc skromnie ubraną kobietę, wzięli ją za służącą i zaczęli dopytywać o intymne życie noblistki. Ta odpowiedziała, by interesowali się ideami i ważniejszymi sprawami niż cudze życie. Od tej pory nic się nie zmieniło, a szkoda.\n6 marca 2017 o 18:42 napisał:\nJa pamiętam serial o MSC, sprzed około 50 lat temu. Oglądaliśmy go całą rodziną z rodzicami i rodzeństwem. Obraz przedstawiał bardzo zdolną kobietę, uczoną, ale i też kobietę, która pragnęła ciepła i miłości. Z Piotrem stworzyli fajną rodzinę, pamiętam scenę z filmu, kiedy to Piotr wracając z podarunkiem dla żony do domu, wpadł pod jadący powóz, tak zginął.\nParę lat później nasz tato kupił mamie książkę autorstwa Ewy Curie pt. „Maria Curie”. I do tej pory jest w mojej biblioteczce.\nTakie prywatne wspomnienie mnie naszło. Serdeczności zostawiam, Ultro\n7 marca 2017 o 10:02 napisał:\nPiotr wówczas cierpiał prawdopodobnie z powodu raka kości na bóle i sztywność nóg, utykał, zataczał się, stąd wypadek, a potem wyrzuty sumienia miała p. Maria, że nie poszła razem z nim, tylko wybrała pobyt z dziećmi.\n7 marca 2017 o 10:08 napisał:\nnie opatentowała swego wynalazku, bo „Nie wyobrażam sobie, abym mogła czerpać z niego zyski”. Rad należał do wszystkich, więc wszyscy mają do niego prawo. Myślenie godne następnego Nobla.\n6 marca 2017 o 19:52 napisał:\nzawsze uważałam ją za wspaniałą babkę.\nSzkoda że nie dorastam jej do pięt\n7 marca 2017 o 10:12 napisał:\nw dziedzinie fizyki i chemii nie musisz odnosić sukcesów, wystarczy, że w innej dziedzinie jesteś mistrzem. Twoimi pracami jestem zachwycona.\n6 marca 2017 o 19:53 napisał:\nNie jestem ostatnio na bieżąco z polityką, czyli nasi znowu jadą po całości? Banda zwierząt… Najbardziej poruszył mnie tekst Einsteina, takim mianem określa się tylko ludzi wielkich. Ciekawe, czy film biograficzny, który niedługo wejdzie do kin przedstawi choć połowę faktów, o których napisałaś.\n7 marca 2017 o 10:20 napisał:\ndo tej pory nasza noblistka nie miała szczęścia nawet do filmowców. Obawiam się, że i ten reklamowany ukaże ją przez pryzmat jej przelotnego romansu i to on zdominuje jej życie. Będzie ukazana jako ta celebrytka, „pożeraczka męskich serc”, której w głowie tylko romanse. Obym się myliła.\n6 marca 2017 o 20:01 napisał:\nCoby nie mówić przetarła nam trochę szlaki i pokazała, że kobiety też są genialne i nie mniej inteligentne od mężczyzn. W XIX wieku uważano niemal w każdym środowisku, że kobiety są mało inteligentne i do tego powinny być traktowane jako osoby specjalnej troski, czyli mężczyzna miał za nią decydować o wszystkim. Dziwne czasy, ale to było w tedy takie oczywiste jak dziś fakt, że kobieta może być profesorem na polibudzie i wykładać inżynierię lądową np.\n7 marca 2017 o 10:58 napisał:\ndo lat pięćdziesiątych ub. wieku leczono raka jedynie radem, wynalazkiem P. Marii. Nazywano curieterapią. Obecnie jest to złożony zestaw substancji, pomiary udoskonalono, a komputerowe oprogramowanie wspomaga leczenie. Postęp. I tylko mentalność ludzka została w tyle, niestety.\n6 marca 2017 o 22:23 napisał:\nTak. Genialny umysł, ale też Mania była bardzo kobieca. I ładna (choć to pewnie niefortunne dziś i seksistowskie wyrażenie )\nPrzez romans z P. Langevinem nękała ją ówczesna prasa.\nStała się trochę, jak dzisiejsze celebrytki (Boże, co za porównanie!).\nDo najbardziej agresywnego szmatławca zwróciła się listem:\n„„ Zgodnie z przysługującym mi prawem (kobiety miały jakieś prawo?!) zażądam tytułem odszkodowania znacznych sum, które spożytkuję na badania naukowe”\nNo, proszę – i były przeprosiny!\nObawiając się procesu, redaktor naczelny odpisał:\n„…nie mogę pojąć, jak szaleństwo mego zawodu mogło mnie przywieść do tak haniebnego czynu…”\nJednakże, gdy zasugerowano jej nie odbierać Nagrody Nobla osobiście (ze względu na aferę w związku z jej romansem z Langevinem), odparła wzburzona: „Uważam, że nie ma żadnego związku pomiędzy moją pracą naukową a życiem prywatnym!”\nI pojechała do Sztokholmu. Osobiście.\nNo i jak jej nie podziwiać?\n7 marca 2017 o 11:20 napisał:\nF. Saddy napisał: „Największym odkryciem Piotra Curie była Maria Skłodowska. Jej największym odkryciem była … promieniotwórczość”. Zmieniła świat swoim wynalazkiem i tylko sposobu myślenia nie zdołała. Jej córka przechodziła przez to samo. Gdy Irena otrzymała nagrodę Nobla za odkrycie sztucznej radioaktywności, prasa pisała, że zawdzięcza to talentowi męża, Fre’de’ricowi, ona zdegradowana została do roli asystentki. Przecież kobieta nie mogła być na tyle mądra, prawda?\n6 marca 2017 o 23:16 napisał:\nKiedy uczyłem o promieniotwórczości, to przywoływałem Marię z jej heroiczną pracą nad polonem i radem, a także szerokim działaniem nad poparciem wśród możnych tego świata idei wykorzystania energii promien istej w diagnostyce medycznej. To ona zorganizowała ambulanse jeżdżące po polach bitew I Wojny Światowej aby dokonywać prześwietleń, Była jedn ą z pierwszych kobiet, która zrobiła prawo jazdy aby te ambulanse prowadzić i to w warunkach jakich dzisiaj trudno sobie wyobrazić\n7 marca 2017 o 11:34 napisał:\na pracowała w laboratorium , o którym noblista W. Oswald mówił:”Wyglądem przypominała stajnię albo piwnicę na ziemniaki”. Wystawiona na pokusę tantiemów, nie uległa, by za swój wynalazek brać pieniądze.\n7 marca 2017 o 02:21 napisał:\nMaria Curie Skłodowska była po prostu pięknym, mądrym człowiekiem.\nPo słowie zawsze można sobie, Ultro, zagwizdać. O choćby to:\n7 marca 2017 o 11:38 napisał:\nproblem w tym, że to głupota dobrze się sprzedaje, więc wygwizdana nie będzie. Smutne, że w tej sprawie wszyscy milczymy, a inni zdobywają tą durnotą głosy wyborców.\n7 marca 2017 o 06:53 napisał:\nNie będąc dalekim od prawdy stwierdzę, że najgłupszą rzeczą jaką wymyśliła płeć piękna było równouprawnienie. Z drugiej strony wzbogaciło to literaturę piękną o dokonanie Marty Michalskiej z 1953 r. pod znamiennym tytułem „Hela będzie traktorzystką”. Czyli i tak źle, i tak niedobrze.\n7 marca 2017 o 12:13 napisał:\ndla mnie farmazony, niedorzeczności, prymitywizm, bzdety i dyrdymały nie mają płci, w związku z czym rownouprawnienie nie ma tu nic do rzeczy. Kołtun to kołtun bez względu na to, czy jest kobietą, czy mężczyzną.\nTrzecie pokolenie p. Marii dołączyło do grona naukowców paryskiego Instytutu Fizyki Nuklearnej. Helene Langevin-Joliot podobnie jak jej babka i matka tępiła absurdy i uprzedzenia.\nUltro Nasza Ulubiona, napisałaś tekst o Marii Skłodowskiej Curie sugerując, że była ona dyskryminowana ze względu na płeć. Zanim do tego przejdę zwrócę uwagę na pewien irytujący szczegół. Bohaterka Twojej notki nazywała się Maria Skłodowska Curie. Tak się podpisywała i tak wypełniała dokumenty. Niestety, nader często (zresztą nie tylko w blogowych komentarzach ale i tzw. poważnych opracowaniach) podaje się błędnie Maria Curie Skłodowska. Wracając do rzeczy. Gwoli prawdy obiektywnej Maria Skłodowska Curie nie była w jakikolwiek sposób dyskryminowana ze względu na płeć. Była traktowana tak samo jak traktowano wszystkie kobiety w jej czasach. Bo takie były uwarunkowania, hierarchia społeczna i poglądy. Mieszkając we Francji i tak była w relatywnie lepszej sytuacji, bo w Polsce do końca życia byłaby co najwyżej guwernantką. Nie można przykładać naszej, współczesnej miarki do tego co było kiedyś i wyrywać spraw z kontekstu i konkretnych uwarunkowań. Kolejną kwestią jest ubieranie noblistki w konwencję walki sufrażystek o równouprawnienie, bo nic takiego nie miało miejsca. Maria była naukowcem i żyła w określonym świecie. Poświęcała się nauce a nie walce o zmiany społeczne. Na koniec błagam o litość. Co do tego wszystkiego ma jakaś durna wypowiedź europosła, który żyje z zadziwiania i szokowania poglądami. Święte oburzenie? Ale w jakiej sprawie? Przecież on tam się sam nie zaprosił, a głosowały na niego również kobiety. Odrębną sprawą jest to czy kobiety zyskały na równouprawnieniu, w jakimś szerszym rozumieniu, o czym wspomniałem w komentarzu, czego jak się wydaje nie zauważyłaś. Wybacz Ultro ale szkoda mi czasu na dokonywanie ocen i mnożenie epitetów na okoliczność pana europosła.\n7 marca 2017 o 19:29 napisał:\nfakt bezsporny, p Maria zawsze podpisywała się Skłodowska-Curie i taką poprawną pisownię należy zapamiętać. Natomiast we Francji figurowała jako Curie. Jej córka napisała biografię matki pt. „Maria Curie”, powstał serial w reż. J. Glenistera”Maria Curie” i opera E. Sikory (2011) „Madame Curie” itd. Ostatni film otworzył wielu ludziom w Stanach, Francji, Niemczech oczy: to ona była Polką?\nNatomiast nie zamierzam udawać, iż nie słyszałam wypowiedzi, że kobiety powinny mniej zarabiać ble ble (a w tyle za nim wianuszek uśmiechniętych kobiet, to dopiero straszne). Żeby 143 lata po śmierci noblistki duby smalone pleść, toż sama mam ochotę zostać sufrażystką, czy inną emancypantką.\n8 marca 2017 o 21:42 napisał:\nJa tak nieśmiało w kwestii nazwiska.\nNie to, żebym była wielką znawczynią, ale z tego, co pamiętam, pani Maria podpisywała się bardzo różnie: Marie Curie, Madame Curie, Madame Pierre Curie, Marie Skłodowska-Curie (z dywizem lub bez), a także Marie Curie-Skłodowska. W tej ostatniej formie – własnoręcznie przez nią złożony – podpis widnieje m.in. w księdze gości Architektury Lubelskiej z 1930 roku. Stał się on podstawą do niezmieniania nazwy UMCS (Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej) na UMSC.\nDodam, że uzus językowy sugeruje, by umieszczać nazwisko panieńskie przed mężowskim, natomiast norma prawna(KRIO) wyraźnie mówi (w kontekście małżonków) o dowolnej kolejności w zapisie nazwisk dwuczłonowych, która zależy tylko i wyłącznie od woli współmałżonków.\nJaka była wola pani Marii – trudno dziś powiedzieć, śmiem jednak twierdzić, że w tym konkretnym przypadku nie ma błędu w zapisie „Curie-Skłodowska”. Tym bardziej, że pani Maria chyba jednak niespecjalną do tego wagę przykładała:)\n10 marca 2017 o 23:44 napisał:\nsama nigdy nie używałam do tej pory innego zapisu niż Maria Skłodowska – Curie. W tym tekście napisałam Maria Curie, by uwidocznić różnicę w traktowaniu (Piotr Curie jako mężczyzna miał większe prawa).\nPrawdę powiedziawszy, nie wiedziałam, że jest KRIO, które prawnie normuje zapisy, dziękuję.\n8 marca 2017 o 21:46 napisał:\n*Archikatedry Lubelskiej miało być zamiast Architektury Lubelskiej – przepraszam.\nLapsus mi się wkradł:)\n10 marca 2017 o 23:47 napisał:\nok, często takie lapsusy są również z moim udziałem, jak to w życiu bywa.\n7 marca 2017 o 08:24 napisał:\nTak pięknie i przejmująco napisałaś o Marii, że aż mnie w gardle ścisnęło ze wzruszenia, że to nasza, Polka.\n7 marca 2017 o 12:24 napisał:\na jej wnuczka ze ściśniętym gardłem opowiada, jak wykorzystywano atom przeciw ludzkości i mówi, że dobrze, iż babcia tego nie dożyła.\n7 marca 2017 o 20:34 napisał:\nBezsprzecznie dwukrotnie użyto broni atomowej przeciwko ludziom. Dyskusje na ten temat trwają do dzisiejszego dnia i zapewne potrwają jeszcze długo, ale…\nPrzypuszczalnie użycie tej broni spowodowało, że zakończona została wojna, która w perspektywie mogła trwać jeszcze wiele miesięcy, jeżeli nie lat i kosztować mogła jeszcze miliony ofiar. Z kultury, mentalności i charakteru Japończyków wynikała walka do śmierci, a gdy to już było niemożliwe, dokonanie samobójstwa, o czym walczący mieli okazje przekonać się w czasie walk na Okinawie, kiedy to takie sytuacje miały miejsce.\nPonadto, masowe naloty na kolejne miasta i użycie kombinowanych środków zapalająco-burzących powodowało podobne ilości ofiar. Różnica była jedynie w promieniowaniu i skażeniu radioaktywnym.\nSami Japończycy przyznają, że gdyby nie te dwie eksplozje atomowe, nie byłoby kapitulacji. Mało tego, oni sami przyznają, że użycie tej broni było uzasadnione!!!\nZ perspektywy czasu można również przyjąć, że tamte tragedie spowodowały też otrzeźwienie i uświadomienie światu z czym mamy do czynienia.\nNatomiast co do udowodnienia panu (p)osłu jego głupoty, to racje ma Szczur – szkoda czasu i miejsca na dysku. Jednakowoż zastanawiające są te pannice za jego plecami – chyba potwierdzają w pewnym stopni jego tezy – no nie bardzo to mądre!\n10 marca 2017 o 23:04 napisał:\ni cóż z tego, że przyszło otrzeźwienie, skoro bronią nuklearną nadal straszą, choćby ostatnio Korea.\nSzczur ma rację, szkoda słów.\n7 marca 2017 o 21:27 napisał:\nW Anglii też nie wiele osób wie, że Maria była Polką. Przekonałam się, podczas dokumentalnego filmu w tv, gdy pojawił się napis – Piotr i Maria Curie, dodałam – Skłodowska. Na pytającą minę męża powiedziałam, że przecież to jest Polka – wskazałam ekran – i powinno być także jej pierwsze nazwisko. Bardzo się zdziwił, a potem wywiązała się dyskusja w gronie znajomych i tylko dwie osoby wiedziały, że Maria była Polką.\nJeśli w większości rządzą mężczyźni do spóły z kościołem, to nie ma co się dziwić. Kościół od zarania szedł w kłamstwo, umniejszając rolę Magdaleny, a w końcu robiąc z niej prostytutkę\n10 marca 2017 o 23:08 napisał:\njej biografka także była zdziwiona, gdy we Francji nikt poza córkami nie wiedział, że była Polką.\n8 marca 2017 o 11:11 napisał:\nDzięki za tę notkę. Jeszcze nie byłam w kinie. Po przeczytaniu wpisu chętniej pójdę i sprawdzę jak jej postać przedstawiono w filmie.\n10 marca 2017 o 23:17 napisał:\nmiło mi Cię gościć. Spróbuj podzielić się oceną po filmie.\n8 marca 2017 o 11:43 napisał:\nJesteś dziś drugą osobą ,która wspomina o p. Marii. Sorry – pisze o p. Marii. I bardzo dobrze. Co do stwierdzenia Marii , że mało ludzi wie, że Maria Skłodowska – Currie była Polką …wyobraż sobie, że nie tylko o jej pochodzeniu się wię niewiele. Ja się spotkałam z wielkim zdziwieniem – to Chopin był Polakiem ???\nTo jest naszą sprawą,nas Polaków ,żeby osiągnięcia naszych ziomków były znane .\nMaria być może nie była sufrażystką ,była naukowcem.. ale też dała podwaliny pod walkę kobiet o swoje prawa.\nJeśli chodzi o tego faceta w muszce – widziałam tę relację w niemieckiej tv i myśląłąm, że jakaś posłanka (hiszpanka chyba) o mało ręcznie nie pokazała mu jak kobieta ma mały rozumek. Chyba tylko ją powstrzymała powaga miejsca. Ale na korytarzu – i tu się zgadzam pownien dostać po pysku. Do takich chamów przemawia tylko chamskie zachowanie.\n8 marca 2017 o 14:38 napisał:\nMyślę, że nasza Rodaczka, zgodnie ze swoimi przekonaniami, wyszłaby dzisiaj na ulice i wmieszałaby się w tłum strajkujących kobiet.\nWłaśnie tak – w tej swojej czarnej sukience, którą nosiła od śmierci męża.\nA palnięcie po gębie pana K.-M. prawdopodobnie nie zrobiłoby na nim żadnego wrażenia – on sam jest specem od „mordobicia”, nawet gmach Sejmu nie powstrzymał go od pajacowania i prostackiego zachowania (mam na na myśli sytuację z min. Boni).\nPozdrawiam świątecznie! (F)\n10 marca 2017 o 23:22 napisał:\njak zwykle, podpisuję się pod tymi refleksjami. Pozdrawiam świątecznie.\n8 marca 2017 o 19:26 napisał:\nPrzeczytałem Twój wpis o Marii Skłodowskiej w Dzień Kobiet i myślę że bardzo dobrze się stało. Pozycja kobiet w dzisiejszych czasach bardzo się zmieniła ale dużo jeszcze stereotypów do obalenia i dużo jeszcze do zrobienia w zrównaniu praw kobiet. A przy okazji składam najserdeczniejsze życzenia nie tylko na dzisiejszy dzień.\n10 marca 2017 o 23:29 napisał:\nsama miałam to szczęście, że nie czułam się dyskryminowana, choć znam takie przypadki, a także czytałam o nich. Za życzenia dziękuję.\n8 marca 2017 o 23:08 napisał:\nWspaniały tekst o wielkiej Polce. Inne to były czasy, a przecież ostatnio i wypowiedzi i zachowania wobec kobiet coraz bliższe się stają tej pogardzie i lekceważeniu jakie spotykały Marię Skłodowską Curie. Nam również odmawia się inteligencji, jak to uczynił ostatnio pewien europoseł. Kobiety – sufrażystki wywalczyły dawno temu prawo wyborcze. Szkoda, że tak wiele z nas z tego prawa mie skorzystało w ostatnich wyborach.\n10 marca 2017 o 23:51 napisał:\nprawda jest taka, że ani same nie staramy się mądrze wybierać, ani nasi mężczyźni nie dbają, by mądrzejszych wybierać. A dla p. Marii – sam podziw.\n9 marca 2017 o 09:29 napisał:\nZawsze uważałam J.K.M za imbecyla, ignoranta i chama. Co do innych europosłów, to zgadzam się z tym, kto powiedział, że ich brak sprzeciwu wynika z podobieństwa myślenia. Poza tym, nie oszukujmy się nasi europarlamentarzyści zdobywali te posady nie po to by bronić kraju czy narodu. Każdy z nich jest tam dla forsy. Żaden z nich nawet gdyby był wybitnym specjalistą w swoim fachu(a nie jest), to w Polsce by tyle nie zarobił ani na posłowaniu ani w żaden inny sposób. Zastanawiam się, jak nie jest wstyd żonie, córkom i innym żeńskim przedstawicielkom rodu J.K.M, za jego wypowiedzi odnośnie kobiet. Gdyby jakikolwiek facet w mojej obecności o kobietach, niepełnosprawnych i innych ludziach, których poniża J.K.M, wyraziłby podobną opinię, to nie mogąc go kopnąć w jaja, chwyciłabym go za nie tak mocno, by eunuchem został. A co do Marii Skłodowskiej-Curie, to wiele lat temu oglądałam film o Niej (chyba produkcji francuskiej), naszej rodzimej jeszcze nie miałam okazji.\n10 marca 2017 o 23:56 napisał:\nsmutne i prawdziwe jest to, że dla pieniędzy niektórzy ludzie zrobią wszystko. Rozumiem Twoje oburzenie po słowach posła o niepełnosprawnych.\n9 marca 2017 o 12:45 napisał:\nNiedawno otrzymałam mejlem archiwalne zdjęcie, na którym stoję w poczcie honorowym pod portretem Marii Skłodowskiej-Curie, będącej patronką mojej 8-letniej szkoły podstawowej. Wielu rzeczy o naszej noblistce wtedy nie wiedziałam i chyba wolałabym pozostać w nieświadomości (na tę nie pozwalam sobie tylko w odniesieniu do ludzi, z którymi jestem w jakiejkolwiek relacji). Dla mnie nie ma znaczenia, jakiej ktoś jest płci, romanse są obrzydliwe. Marii dane było zaznać oddanej miłości w małżeństwie z człowiekiem, o którym sama pisała, że na loterii wygrany, najlepszy, jakiego można sobie wymarzyć. Po jego śmierci próbowała być znów szczęśliwą, ale kosztem żony i dzieci Langevina? Cóż za niekonsekwencja.\nSwego czasu oburzałam się na Kabaret Moralnego Niepokoju za ten występ: link. Teraz rozumiem, skąd im się wziął pomysł na żarty o „prawdziwym” pochodzeniu nazw pierwiastków.\n11 marca 2017 o 00:07 napisał:\ntakie zdjęcie dostać po latach i to w poczcie honorowym przed noblistką, to dopiero radość i uciecha. A w poczcie stawali najlepsi!\n10 marca 2017 o 11:47 napisał:\nNie mam nic do dodania ale przyszlam Cie pozdrowic i zyczyc milego weekendu\n11 marca 2017 o 00:10 napisał:\nbyły badania i będą aż do 20. Też życzę miłego weekendu.\n10 marca 2017 o 18:33 napisał:\nswietny wpis, duzo sie z niego dowiedzialam. Chyba poszukam jakiejs biografii o ten wspanialej kobiecie.\n11 marca 2017 o 00:13 napisał:\npolecam: B. Goldsmisth „Geniusz i obsesja. Wewnętrzny świat Marii Curie”.


Start Grupy parafialne Żywy Różaniec\nRóżaniec (z łac. rosarium, ogród różany) – to nazwa modlitwy, w której rozważamy zbawcze tajemnice z życia Jezusa i Maryi. Mamy głębokie przekonanie, że modlitwa ta jest źródłem wielu łask.\nWspólnota Różańcowa modli się w intencjach papieskich, misyjnych i parafialnych oraz spotyka się na czuwaniach przed większymi uroczystościami w naszej Parafii.\nSpotkania wspólnoty Żywego Różańca odbywają się:\n- w I niedziele miesiąca o g. 17:00 – zmiana tajemnic różańcowych,\n- w I wtorki miesiąca po Mszy świętej o g. 18:00 – spotkanie formacyjne,\n- w każdy wtorek o g. 17:30 – wspólna modlitwa różańcowa przed Mszą świętą.\nNa zdjęciu widać naszą parafialną wspólnotę Żywego Różańca w listopadzie 2011 r. - wówczas w naszej Parafii istniały cztery Róże Różańcowe. Jedną Różą tworzy 20 osób. Róża Różańcowa odmawia codziennie cały różaniec, przy czym każdy z członków danej Róży modli się codziennie w podanych intencjach tylko jedną wyznaczoną tajemnicą różańca.\nObecnie mamy 12 róż żeńskich, 4 róże męskie i 4 róże młodzieżowe, a okresowo tworzona jest także róża dziecięca.\nNasza wspólnota jest obecnie największą w Parafii i liczy ponad 400 osób i ciągle rośnie!\nNazwy Róż wraz z opiekunami (tzw. zelatorami) umieszczamy poniżej.\nI Róże żeńskie\n1. Róża żeńska św. Hiacynty - Dorota Ilecka,\n2. Róża żeńska św. Tereski z Lisieux - Justyna Prygiel,\n3. Róża żeńska św. Michała Archanioła - Zuzanna Borejko,\n4. Róża żeńska św. Teresy z Avila - Beata Piasecka,\n5. Róża żeńska św. Faustyny - Janina Stary,\n6. Róża żeńska św. Anny - Janina Stary,\n7. Róża żeńska św. Bernadetty Soubirous - Janina Stary,\n8. Róża żeńska św. Rity - Iwona Rybczyńska,\n9. Róża żeńska św. Urszuli Ledóchowskiej - Beata Piasecka\n10. Róża żeńska św. Małgorzaty Mari Alacoque - Zuzanna Borejko\n11. Róża żeńska Służebnicy Bożej Łucji - Beata Piasecka\n12. Róża żeńska św. Joanny Beretty Molla - Alicja Nowakowska\n13. Róża żeńska (niepełna) św. Katarzyny Laboure - Justyna Prygiel\nII Róże męskie\n1. Róża męska św. Józefa - Bartosz Ilecki,\n2. Róża męska św. Jana Pawła II - Bartosz Ilecki,\n3. Róża męska św. Maksymiliana Kolbe - Bartosz Ilecki,\n4. Róża męska - niepełna - św. Wojciecha - Bartosz Ilecki\nIII Róże młodzieżowe\n1. Róża młodzieżowa św. Marii Goretti - Anna Zajączkowska- Żyszkiewicz,\n2. Róża młodzieżowa św. Stanisława Kostki - Anna Zajączkowska- Żyszkiewicz,\n3. Róża młodzieżowa bł. Karoliny Kózkówny - Anna Zajączkowska- Żyszkiewicz,\n4. Róża młodzieżowa św. Dominika Savio - Anna Zajączkowska- Żyszkiewicz.\nSerdecznie zapraszamy do przyłączenia się do nas. Wystarczy wyrazić taką chęć wobec kapłana naszej Parafii, albo po prostu przyjść na spotkanie.\n07.01.2018 r. (niedziela) g. 17:00 - zmiana tajemnic różańcowych\nIntencje modlitewne na styczeń 2018 r.:\nIntencja ewangelizacyjna– Aby w krajach azjatyckich chrześcijanie, wraz z innymi mniejszościami religijnymi, mogli żyć swoją wiarą w pełnej wolności.\nIntencja parafialna – O otwarcie serc i drzwi domów na Boże błogosławieństwo przynoszone przez kapłana.\nZgodnie z zaleceniem Papieża Franciszka od 2017 r. coroczna lista intencji zawiera jedną intencję (ogólną lub ewangelizacyjną) w każdym miesiącu. Druga intencja ogłaszana będzie na bieżąco, w związku z aktualnymi wydarzeniami i problemami.\nWrześniowe spotkanie Róż\nW pierwszy wtorek września 2014 r. odbyło się pierwsze po wakacjach spotkanie formacyjne wspólnoty Żywego Różańca. Rozpoczęło ono cykl poświęcony tajemnicy Mszy św.\nNie jesteśmy w stanie do końca zgłębić tajemnicy Eucharystii tak wielkie i święte rzeczy dzieją się pod pozorem zwykłych gestów i słów. W ten czas to, co doczesne, stapia się z tym, co jest wieczne, a to, co zmysłowe z duchowym.\nFormacja Żywego Różańca\nW pierwszy wtorek kwietnia 2014 r. po raz kolejny odbyło się spotkanie członków wspólnoty Żywego Różańca, połączone z konferencją na temat sakramentów świętych. Każde spotkanie jest poprzedzone Mszą św. w intencji żywych i umarłych członków wspólnoty.\nJednoczy nas modlitwa – 10-tka Różańca – odmawiana każdego dnia z miłości Boga i bliźniego w jedności z Maryją. Ta modlitwa to bardzo niewiele w stosunku do obowiązków każdego dnia, a łaska jest przeogromna(!) – dla modlących się i dla tych, za których się modli.\nZachęcamy do przyłączania się do tego Bożego dzieła, a w nim do życia w ramionach czułej Matki. Informacji na temat wspólnoty udziela Ksiądz Proboszcz, jej opiekun.\nNa marcowym spotkaniu (2014 r.) wspólnoty Żywego Różańca jej członkowie wysłuchali konferencji o sakramencie chrztu. Co warto wiedzieć o tej wielkiej łasce, czyniącej człowieka dzieckiem Bożym i zanurzającej go w życiu Kościoła świętego?\nŻywy Różaniec i sakramenty\nW pierwszy wtorek lutego 2014 r. odbyło się kolejne spotkanie wspólnoty Żywego Różańca, na którym jej członkowie wysłuchali konferencji wprowadzającej do siedmiu sakramentów świętych.\nChcąc podzielić się łaską tego czasu zamieszczamy kilka myśli z bardzo interesującej i "życiowej" konferencji.\nŻywy Różaniec w listopadzie\nW pierwszy wtorek listopada 2013 r. odbyło się kolejne spotkanie formacyjne członków Żywego Różańca.\nTym razem poznawaliśmy szóstą prawdę wiary: Łaska Boża jest każdemu człowiekowi do zbawienia koniecznie potrzebna.\nIV Prawda wiary - akcja ratunkowa\nKwietniowe Róże Różańcowe\nRóże różańcowe a może marcowe?\nRóże Różańcowe - spotkanie w lutym\nGrudniowe spotkanie Róż Różańcowych


Q3: Kto sprzedaje najwięcej smartfonów? - Mobilny Ranking\nQ3: Kto sprzedaje najwięcej smartfonów?\nProducenci słuchawek raczej niechętnie chwalą się dokładnymi danymi dotyczącymi liczby sprzedawanych smartfonów. No chyba że któryś producent sprzedając najwięcej smartfonów osiągnie naprawdę imponujące wartości. Jednak nawet bez informacji bezpośrednio od tych firm, można szacunkowo policzyć, jak wyglądają te liczby.\nW porównaniu do trzeciego kwartału poprzedniego roku, rynek smartfonów powiększył się o 5 procent i osiągnął liczbę 393 milionów rozdystrybuowanych telefonów. Samsung utrzymał swoją pierwszą pozycję w rankingu pokazującym, kto sprzedaje najwięcej smartfonów. Firma ta ma obecnie 21% rynku. Apple cały czas oscyluje w okolicach 12%. Za to Xiaomi niemal podwoił liczbę sprzedanych urządzeń oraz swoje udziały w rynku. W poniższej tabeli znajdziecie zestawienie 5 największych producentów smartfonów na świecie.\nKto sprzedaje najwięcej smartfonów?\nWarto jeszcze zwrócić uwagę na to, że Huawei powoli dogania Apple’a i już niedługo firmy te stoczą bój o to, kto jest drugim największym producentem smartfonów na świecie. Z jednej strony amerykańska firma posiada olbrzymie rezerwy finansowe, z którymi sama nie wie nawet co zrobić, ale z drugiej strony Huawei dopiero wchodzi na wiele rynków i zaczyna stawać się tam populrany. W końcu w samej Polsce firma ta w bardzo krótkim czasie stała się jedną z najpopularniejszych. Do tego jeżeli niesamowity wzrost Xiaomi utrzyma się na dłużej, może się okazać, że za rok o tej porze to właśnie ta firma uplasuje się za Samsungiem.\nGeneralnie rynek smartfonów w coraz większym stopniu staje się zmonopolizowany, wciągu roku udział w sprzedaży telefonów komórkowych pozostałych producentów spadł aż o 7 %, oby tylko to nie doprowadziło w przyszłości do typowych dla monopoli wzrostów cen.


Nowe opowiadania historyczne [Antoni Józef Rolle] << KLIKAJ I CZYTAJ ONLINE\n00318 005609 18761014 na godz. na dobę w sumie\nNowe opowiadania historyczne - ebook/epub\nNOWE OPOWIADANIA HISTORYCZNE. WYDAWNICTWO GUBRYNOWICZA I SCHMIDTA. Rolle Antoni Józef\nPOD KRZYŻEM -\nLOSY KRESOWEGO MIASTECZKA -\nZEMSTA KOZACZA -\nPORWANIE KRÓLA -\nNIEDOSZŁE LEGIONY Wydanie drugie. Lwów. Nakładem księgarni Gubrtnowicza i Schmidta Przy placu Katedralnym. KKRAKÓW – W DRUKARNI WŁ. L. ANCZYCA I SPÓŁKI POD KRZYŻEM, Nowe opowiadania historyczne. I. Pogrom turecki 1672 r. zagarnął spory Polski obszar. Ziemianie, mieszczaństwo i lud opuszczali ze łzami podbitą prowincyę. Ludek biedny rozbiegł się na wsze strony – ku wschodowi i zachodowi – podczas gdy szlachta i "sławetni" całym taborem w stronę Lwowa podążyli. Gorętsi bliżej nowych osiadali kresów, nadzieją się krzepiąc, źe dziś, jutro, zwycięzcy opuszczą zdobyte placówki i oni znowu pospieszą na Podole, do rozwalonych ognisk, kędy groby ich ojców zostały… A olbrzymią linię graniczną zakreślił zabór pogański! Ciągnęła się ona od południa w górę Dniepru prawie pod Kijów, potem wzdłuż Polesia wołyńskiego na Czarny szlak, biegła ztąd przez pola należące do Mołoczek, Ostropola, Czarnego Ostrowia i Felsztyna, pod Satanów; tutaj szła korytem Zbrucza, kątem tylko ostrym wkraczając w głąb Czerwonogrodzkiego powiatu, i spływała do Dniestru pod Chocim. Weź miły czytelniku mapę, rozpatrz się w niej, a snadno się przekonasz, jaki piękny nabytek kupili Ottomani odrobiną krwi pod Kamieńcem przelanej. Tryumf ten barbarzyńców w pamięci pokonanych i ich następców zostawił niezatarte wspomnienie, stanowił epokę w dziejach ziem ukrainnych. Odtąd poprzedzający ją okres historyczny, nazywano ante hosticum, przed niewolą, jak znowu post hosticum, po niewoli, ten, który po niej nastąpił. Podolska więc ziemia, a wyrażając się stylem administracyjnym, województwo podolskie, faktycznie nie istniało, mały bowiem tylko kawałek pozostał przy Polsce; urzędowo jednak żyło nie bacząc na panujący półksiężyc, miało bowiem swoich przedstawicieli we wszystkich warstwach społeczeństwa… Ludzie ówcześni nie wyrzekali się tak łatwo przeszłości. Szlachta w ciągu całych 27 lat reprezentowała na sejmach Podole; sejmiki jej odbywały się w Haliczu w tydzień po miejscowych. Na akcie obioru Jana Sobieskiego spotykamy szesnastu delegatów prowincyi już od dwóch lat będącej w posiadaniu muzułmanów. Było to wprawdzie świeżo po zaborze (1674), ale z pociechą dodamy, że tradycya przechowywała się staie, bo i później przy składaniu "suffragiów" na rzecz Augusta a więc we dwadzieścia kilka at później, występuje ich więcej, bo 29; a że z dawnych uczestników jeden tylko Stanisław Makowiecki, ów rzewny autor opowieści wierszowanej, mającej za treść wyprawę pod Kamieniec, pozostał, z tego więc wniosek, że tradycya przechodziła z pokolenia w pokolenie, bo między ostatnimi delegatami spotykamy stare rody miejscowe: Zabłockich, Siekierzyńskich, Błockich, Silnickich i Myśliszewskich. I w senacie krzesła podolskie nie wakowały. Niewola turecka nie przerywa szeregu biskupów, wojewodów, kasztelanów. Stany chcąc przyjść w pomoc wywłaszczonej szlachcie podolskiej, przeznaczyły 20.000 zł… na roczne jej utrzymanie, z warunkiem, aby korzystali z datku ci tylko, którzy "żadnych pro tunc nie mają osiadłości." Mały to wprawdzie zasiłek, ale nie należy zapominać, że Rzeczpospolita w onej epoce była bardzo ubogą! Podole więc jak widzicie żyło; reprezentanci jego w wędrownych namiotach, pośród braci szlachty innych województw, jakby w gościnie, stali pod sztandarem protestacyjnym, upominającym królów i współziemian o rychłe odzyskanie utraconych prowiucyj. Piękny to był objaw zaiste! Ci dygnitarze wygnańcy, ci tułacze – to wyobraziciele żałoby, po bliskim w jasyr zabranym przyjacielu, po uwiedzionym, a nie po zmarłym… Zgon zupełnie inaczej oddziaływa na człowieka. W pierwszej chwili przeraża on, rozpaczą i boleścią wielką napawa, potem następuje uspokojenie, smutny wspominek, rozpamiętywanie przyzwyczajeń i drobnych czynności, z których się życie zmarłego składało – dalej czas swoje robi… I nie raz, po latach wielu, wywołujesz pamięć drogiej ci osoby – i dziwisz się, że nie boli cię jak dawniej jej strata, wyrzucasz sobie obojętność, starasz się uwidocznić przeszłość, aliści nie pochwycona, wymyka ci się z rąk prawie, i nie jesteś w stanie jej ucieleśnić… Umarła na zawsze. Inne uczucie rodzi się w piersi na wspomnienie o bracie zaprzężonym w jarzmo niewoli; ten twój bliski żyje, tęskni, cierpi; chęć uwolnienia, odszukania zaginionego sen spędza z powiek, pośród długich nocy staje przed tobą widmo jego udręczeń, odczuwasz każdy ból skazańca, każda łza przez niego przelana jak rdza serce twoje przejada… To tez urzędy podolskie, nadawane ludziom w kraju zasłużonym, właśnie w czasie, kiedy ta ziemia podolska spętana była w łyka pogańskie, miały głębokie polityczne znaczenie – protestacyi na zewnątrz, ukojenia gorętszych zagrzewania opieszałych wewnątrz kraju. Wprawdzie ludzie obojętni, a na takich nie zbywało i wówczas, wyrzekali się rodzinnego kąta, skoro ten przestawał zapewniać im utrzymanie i nie dawał już chleba, ale zacniejsi zapomnieć o nim nie mogli. Z początku czekali cierpiliwie; mijały jednak dnie, miesiące, lata; skromny zapas wyniesiony z pogromu wyczerpywał się nareszcie; więc imali się pracy, przyjmowali urzęda w innych województwach, ale zawsze niepożyci, zawsze manifestanci, na pierwszy okrzyk stawią się do apelu, pod swoją drogą, w złote słońce strojną chorągiew; w mundury wojewódzkie przybrani, na polu elekcyjnem zajmują przynależne sobie stanowisko, piszą się szlachtą podolską, z Litwy, Żmudzi, Wielkopolski, z Prus spływają do kółka podolskiego, często już sobie nieznani, tradycya tylko połączeni. Raz jeszcze powtarzamy – urzęda one nadawane jakby in partibus, miały wysokie znaczenie, albowiem nicią nierozerwaną łączyły przeszłość z przyszłością… Duchowieństwo naśladowało obyczaj przez ziemian przyjęty, i to nie tylko łacińskie, ale i zjednoczone i ritus graeci. Biskupi nasi mianowali kanoników i prałatów kamienieckich; władyka Szumlański ani na chwilę nie przestawał się nazywać episkopem kamienieckim, a ks. Krakówka, protojerej, choć całych 27 lat przesiedział we Lwowie zawsze występował w charakterze namiestnika podolskiego. Dało to nawet pochop jednemu z pisarzy należących do przeciwnego obozu, mówić szeroko o tolerancyi religijnej na. Podolu za tureckiego panowania, większej niźli za rządów Rzeczypospolitej, sfanatyzowanej i nawskróś jezuickiej… Ale nie dziwimy się temu – nie znał polskiej przeszłości. Duchowieństwo zakonne także poszło w ślady świeckiego. Z ognia wynosiło przywileje i nadania; przez cały czas niewoli tuliło się w klasztorach małopolskich, przekazując następcom prawa nieulegające przedawnieniu. Już to klasztory i dawniej ante hosticum rządziły się, że się tak wyrazimy, instynktem zachowawczym; opuszczając bowiem dane stanowisko, wskutek przyczyn nie od nich zależnych, zawsze na nie przy okolicznościach sprzyjających wracały. Ciekawy pod tym względem nastręczają przykład dzieje klasztoru Dominikanów w Smotryczku. Założony i uposażony przez Aleksandra Korjatowicza w 1373 r., zgorzał w 127 lat później, a zakonnicy go opuścili. "W" r. 1579 Mikołaj Potocki, regimentarz królewski, starosta Smotrycki, wzniósł ten kościółek i oddał go w zarząd ks. Ginterowi, kanonikowi Kamienieckiemu – aliści natychmiast stawią się ojcowie ze swoim przywilejem i osiadają przy świątyni… Zabór turecki znowu ich ruguje; po jego usunięciu lat przeszło czterdzieści Smotrycz nie posiadał kościoła, a kiedy jeden z Potockich budować go począł, Dominikanie w tejże chwili stawili się na placówce do nich należącej, z tymże samym przywilejem, i przetrwali aż do r. 1832. Przezdziecki podał nam wierną kopię dokumentu – i słusznie, bo skromny ten kawał pargaminu, liczący już przeszło pięć stuleci, jest najstarszym zabytkiem piśmiennym na podolskich kresach. Za duchowieństwem szli mieszczanie. Drobiazg utonął w masie ludności województwa ruskiego, ale Kamieńczanie, szczególnie wychodźcy armeńscy, nie wyrzekli się przeszłości i tęsknoty do miasta, co im takie świetne, godne zazdrości stanowisko zapewniało. Wykolejeni nie mogli utworzyć odrębnej gminy w osadach, kędy na czasowy przystanęli odpoczynek, ale się bractwem w jedno wiązali kółko. Cudowny wizerunek, ozdoba ich kościoła, wyniesiony z niewoli, był widomym punktem, około, którego ześrodkowały się ich tradycye i ubiegłych czasów wspomnienia… Już to dzieje "cudownych obrazów" na kresach naszych, są cennem źródłem dla dziejopisarza. Dużo tu barw i drobnych szczegółów wybornie cechujących daną epokę zaczerpnąć można. Wizerunki Bogarodzicy przeważnie tutaj jak i w całej Polsce szczególną czcią otaczano. Trzy z nich zasłynęły szeroko po kraju, a każdy osobno w jednej warstwie ludności większe niźli w innych znajdował uznanie. Do Latyczowskiej zbiegało się duchowieństwo, przed Tyneńską biło czołem rycerstwo, u stóp ormiańskiej Kamienieckiej grupował się stan mieszczański. Każdy z tych obrazków ma swoją historyę. Wizerunek Matki Boskiej Latyczowskiej przynieśli ojcowie kaznodziejskiego zakonu. Był on wierną kopią owej Sancta Maria majoris Domini, Dominikanom na Ruś przez papieża z błogosławieństwem danej. Starosta Latyczowski, Jan Potocki, jako nowator, zabronił mnichom wstępu do murów zameczka, więc po za jego ścianami w dwóch skromnych przytulili się chatach. Miało to miejsce na początku XVII w.; daty, na których zbywa opowieściom o cudach obrazu, łatwo się odnaleść dadzą. Potocki umarł pod Smoleńskiem w 1611 r., żona jego Elżbieta z Kamienieckich, gorliwa katoliczka, sprzyjała mnichom, miała ich w swojej opiece, a dopomagał jej w tem Rewera Potocki, synowiec i spadkobierca po bezdzietnym nieboszczyku „który wyrzekł! się sam wirtembergskich błędów i w Paniowcach, miejsce, kędy niegdyś akademia heretycka była, w stajnię zamienił”, jak woła zachwycony Kiesiecki. Może niechęć ku Jezuitom, którzy „nowatorom” dokuczali, rozbudziła w sercu Pilawitów tę szczególniejszą dla białych mnichów sympatyę; może uznanie ich zasług cywilizacyi na najbardziej ku dziczy wysuniętych posterunkach: dość jednak, że od tej chwili nawrócenia Rewery, Potoccy biorą w opiekę Dominikanów, i tak ich krzewią na Rusi, taką szczodrobliwością wszystkie ich konwenty osypują, że w końcu owe wzajemne stosunki dają początek legendzie, której główną sentencyę ojcowie zakonu przekazali potomności, zdobiąc nią frontony swych kościołów. Nad klasztorną furtą kamienieckiej mnichów siedziby, olbrzymia tablica ciosowa, obok innych pochwał Pilawitów, zawierała następującą wróżbę wyrzeźbioną jeszcze w 1712 r.: "Dom Potockich tyle trwać będzie, jak długo istnieją zgromadzenia OO. Dominikanów" (Familia domus Potociana quam diu familia Dominicana quando). Kosztem ich i staraniem stanął kościół i klasztor Latyczowski, a w nim znalazł schronienie wizerunek Matki Boskiej, już wówczas słynny łaskami, jakie zlewał na wiernych… Niebawem jednak powstała zawierucha kozacka, "kupy swawolne" zalały kraj cały, pod ich toporem najwięcej padło zakonników, a nienawiść do białych mnichów pośród "hultajstwa" tak była ogromna, że jednym niemal podmuchem wszystkie ich klasztory ukrainne zrabowane i zniszczone zostały. Wizerunek święty uratowany i przeniesiony w r. 1648 do Lwowa, gdzie umieścili go rozbitkowie w kościele Bożego Ciała, a ztąd ledwie w 74 lat poźniej wrócił na kresy: "W roku 1722 na wizytę do Latyczowa przybył ks. Jacek Snopkowski prowincyał Dominikanów z Kamieńca. Na usilne prośby pobożnych Podolan, zlecił obraz ze Lwowa przenieść i na to dzień 2 lipca – uroczystość Nawiedzenia Maryi Panny – naznaczył. Prezydentem tego aktu przeora kamienieckiego mianował. Posłano do Lwowa po obraz prywatnie, złożono go w bliskiej wsi dziedzicznej hetmana Sieniawskiego – Kopaczówce. Hetman dodał mu konwój honorowy". Wizerunek Bogarodzicy Tyneńskiej sięga połowy XVI wieku a zasłynął razem z osadą. Początek obydwu okryty tajemnicą, tradycya ubrała go w nimbus świętości, cudowne szaty zarzuciła na barki Matki Syna Bożego, wprzódy nim kościół je usankcyonował. Miliony ludu chrześciańskiego poklękało przed skromnym obrazkiem, niosąc mu swoje skargi, prośby i ofiary; łacinnicy, dyzunici, wyznawcy wschodniego obrządku, Ormianie katolicy, Ormianie gregoryanie, Polacy, Rusini, Rossyanie, Multańczycy, Serbowie, francuscy emigranci – wszystko to w ciągu trzywiekowej wędrówki przesuwało się przed stopniami ołtarza, na którym obrazek święty spoczywał; „heretycy, nowatorowie, szyzmatycy, poturmacy, frankmasoni*, jak mówią kroniki klasztorne, wyrzekali się wobec niego błędów, a duchowieństwo miejscowe skrzętnie spisywało te dzieje, prowadząc ścisły sumaryusz nawróceń i spowiedzi publicznych. Ale nad tym tłumem płynącym dla oddania części "cudownej orędowniczce" górował stan rycerski, owi zapaśnicy kresowi, zabiegali także często tutaj na chwilę modlitwy! Wszystkie znane w kraju nazwiska spotkałeś u ołtarza tyneńskiego. Tarnowscy, Zamojscy, Potoccy, Żółkiewski, Czarnecki, Kalinowski, Sobieski, Sieniawski, Czartoryscy… A i cudzoziemscy wodzowie, tak powszedni u nas goście w zeszłym stuleciu, może powodowani ciekawością zwiedzaU świątynię, jak Münich, ks. Daszków, Golicyn, Rumianców, ks. Repnin w czasie swego poselstwa do Turek itd. Ale "inkursya" kozacka nie oszczędziła i tego kąta. Tatarzy plądrujący wraz z gromadami chłopstwa ukrainnego, zrabowali świątynię, "od których obraz Maryi Panny, jak pisze ówczesny kronikarz, pałaszem nad lewem okiem cięty, ołtarze potłuczone, odarte i sprofanowane." Działo się to w 1655 r., a w kilka miesięcy potem (25 stycznia 1656), wizerunek cudowny przeniesiono do Kamieńca, jak świadczy o tem dokument „od prześwietnej kapituły kamienieckiej na przechowanie obrazu Najśw. Panny Maryi Tyneńskiej przed inkursyą, z zapewnieniem powrotu onego z mobiliami JW. Krystynie z Potoka Humieckiej z pierwszego małżeństwa, a z powtórnego Zamiechowskiej.” Turcy po okupacyi Kamieńca, wyrzucili wszystkie obrazy na ulicę, po których tryumfatorowie mieli wkroczyć do miasta. Izabela Humiecka, żona chorążego podolskiego, syna wyżej wspomnianej Krystyny, poległego w czasie szturmu warowni, uratowała cudowny wizerunek z niewoli. Unosi się Kochowski nad tym jej czynem – "chciała, mówi on, obraz ów złożyć na wóz, niż tam pomieścić dzieci swoje, one drogie węzły miłości małżeńskiej." Ks. Andrzej z mianem proboszcza Tyneńskiego… został stróżem jego we Lwowie, a złożone przy nim "mobilia i kosztowności kościelne", wciągnięto do akt grodzkich w Przemyślu, Dopiero po uspokojeniu buntów Palejowych w roku 1717, powrócił wizerunek "opiekunki kresowej" na Podole, pod osłoną rycerstwa polskiego, na którego czele stał Stefan Humiecki, wojewoda podolski, a ówczesny Tynny posiadacz… I stało się snać zadość wewnętrznej, duchownej ówczesnego społeczeństwa potrzebie, bo ludność gromadnie zaczęła cudowne miejsce odwiedzać; były lata, w których w dzień uroczystości, w dzień festynu dorocznego (2 lipca) po 42.000 osób do komunii przystępowało; po czterech nawet i sześciu kapłanów pełniło tu nieustanną służbę. Zbiegowiska podobne w jakiejś miejscowości przyczyniają się zwykle do jej rozrostu, podniesienia handlu i t… d. Tutaj było inaczej; osada się nie powiększyła, jarmarki dopiero na początku dzisiejszego wieku ustanowione, upadły; widocznie ludzi gromadziła tylko gorąca wiara, tylko nabożeństwo. Wizerunek Matki Boskiej Ormiańskiej w Kamieńcu dziwnym losom ulegał, a wędrówki jego szczegółowo opowiedziane, sporąby księgę zapełniły. Słynął on już w Krymie w X stuleciu, na Podole przynieśli go pierwsi koloniści w XIlI wieku, jeszcze za rządów tatarskich. Pierwotnie umieszczony w kościółku pod wezwaniem Maryi, do dziś jako cerkiew egzystującym, a starszym od polskiego Kamieńca. Bogaty kupiec miejscowy, przybysz z pięknej Armenii, Sinan, zbudował nową wspaniałą świątynię dla „cudownej panienki”; wolę zaś swoją uwiecznił w dokumencie mającym wszelkie cechy wschodniej krasy i prostoty zarazem: „Ja Sinan, syn Chotlu-beja, potwierdzam to pismo. Świadczę się przed Bogiem, przed sw. Grzegorzem Illuminatorem i przed rządcą tej oto dyecezyi, która ma być utworzoną, dziś zaś wobec księdza Jana, arcybiskupa wszystkiej Rusi i ziemi Wołoskiej, ten bowiem w obecnym czasie jest duchownym naczelnikiem naszym i wyżej wzmiankowanej ziemi. Dałem obietnicę zbudowania świątyni pod wezwaniem św. Mikołaja cudotwórcy, dzisiaj przy boskiej pomocy ukończyłem ją zupełnie, i ofiaruję ją Bogu, św. Grzegorzowi Eczmiadzińskie-mu Illuminatorowi i rządcy dyec… tej prowincyi. Czynię ją niezależną od władzy świeckiej: nikt nie ma prawa władać tym przybytkiem Pańskim – ani ja, ani dom mój, ani synowie moi, ani pokrewni moi, jak bliscy, tak i dalecy. Jeżeli się kto odważy zagarnąć świątynię, ma być poczytywany za kłamcę i gwałciciela prawa, we wszystkich sądach poddany będzie karze, jak przez świeckich, tak i duchownych sędziów wymierzonej, ściągnie na siebie klątwę Boga, św. apostołów i patryarchów. Wyjątek tylko jeden: jeżeli który z synów moich, albo krewnych moich, zostanie kapłanem i będzie wyznawać naukę św. Grzegorza Illuminatora i uznawać nad sobą władzę patryarchy Eczmiadzińskiego, temu tylko niech kościół część pewną z swoich dochodów udziela, żadnych innych wpływów mieć on nie powinien. Świadkiem tego cora wyżej powiedział, jest Bóg i ludzie przy tem pisaniu obecni. Dokument ten ułożony 847 r. ery armeńskiej (1398), marca 25 dnia, spisany ręką dyakona Filipa, w obecności samego arcybiskupa.” Wspaniały ofiarodawca złożył nadto w nowo wzniesionym kościele mazał kosztownie pisany, w Krymie w mieście Sorchat (Sudak) w r. 1349, do dziś przechowywany w archiwum świątyni… Otóż drobni owi, a cisi prostaczkowie ewanieliczni, bili czołem przed "cudowną panienką" w ciemne a skromne szaty przybraną; znosili jej cząstkę zysków i plonów zdobytych. Prócz zwykłych ofiar ze srebra, złota i kosztownych kamieni, znaków wdzięczności za zdobytą miłość, odzyskane zdrowie, chowanie się potomstwa, wota w formie serc płomieniem gorejących, rąk, nóg, kolebek, niemowląt wykutych ze srebra, (podczas gdy w Tynnej na wskroś szlacheckiej wota te wyobrażały konie, kopie, miecze, tarcze i t… d.) prócz ofiar i ex-votów tych liczonych na dziesiątki pudów, skarbiec ormiański posiadał jeszcze bogate dywany, materye złociste a jaskrawe, pasy lite, kosztowne naczynia brązowe, perły uryańskie, łańcuchy misterne, wyroby z bursztynu i koralu, szaty bogate, portrety osób świadczących kościołowi w ciężkie ze srebra ramy wprawione… słowem tysiące drobnostek, służących do ozdoby ludzi i ich mieszkań. Skarbiec ów był poniekąd arką wychodźców, więc oprócz ksiąg regestrowych i handlowych, rachunków funduszu bractw najrozmaitszych, testamentów i zapisów, zawierał najdroższe dla nich klejnoty – bo nadania i przywileje królewskie, listy hetmanów i senatorów miejscowych, świadczące o wierności wychodźców i t… d. W taki to sposób wytłumaczyć tylko można uratowanie z rozbicia owych pargaminów, które dość poważną dziś jeszcze reprezentują cyfrę. Wiedzieć bowiem należy, że Turcy łakomi byli na wszelkie papiery i stawili je na pierwszem po kosztownościach miejscu. Halil basza, po otrzymaniu emiru na gubernatorstwo podolskie, poprzedziwszy wjazd sułtana do Kamieńca, żądał przedewszystkiem złożenia na ręce nowej władzy skarbów, tak kościelnych jak publicznych i prywatnych, okrom tego wszystkich dokumentów, aktów, nadań, przywilejów, słowem "fermanów" upadłego rządu. Wizyty biskupie, księgi kapitulne, akta grodzkie ściągnął Basza natychmiast i do Carogrodu wysłał; ziemskie zaś, których przewóz za morze zbyt wielkiego wymagał kosztu, opieczętował i wartę przy nich postawił. Następcy Halila baszy pilnowali ich, jak oka własnego. Podczas szturmu miasta (1687) przez królewicza Jakóba Sobieskiego, dachy, pod któremi złożone były "papiery polskie" ciągle polewano; a po ewakuacyi Kamieńca jedno co zastali komisarze królewscy w należytym porządku to archiwum z aktami ziemskiemi. Jakiż to przykład dla ludów cywilizowanych! Warto żeby pamiętały, że i od barbarzyńców czegoś nauczyć się można… II. Ottomani wkraczający do nas jako zwycięzcy reprezentowali wyłącznie stan rycerski – kohorty militarne nie nadające się do kolonizacyi. Trudno było władzom tureckim namówić wyznawców koranu, aby się z rodzinami z nad Bosforu przenosili na nowe kresy i zaludniali podbite prowincye. Rozpieszczeni, w rolnictwie niezamiłowani wcale, z musu tylko i to bardzo nielicznie osiedli w paszałykacie podolskim. Inne plemiona słowiańskie na półwyspie Bałkańskim zamieszkałe, znały dobrze muzułmańskich władców, w komplanacye więc żadne wchodzić z nimi nie chciały. A że nowym zdobywcom szło o utrzymanie bądź co bądź statu quo w prowincyach zagarnionych, że wiele im natem zależało, by pustką nie stały, rozglądać się przeto zaczęli w około, szukając ochotników, coby za pewne zostawione im swobody zgodzili się na przyjęcie poddaństwa Jego Sułtańskiej Mości. Z ludnością polską nie było co o tem traktować, wszystka, jak jeden mąż podniosła się do wędrówki w głąb Rzeczypospolitej. Rusini stanowili gmin, nie mieli reprezentantów wydatniejszych na Podolu, sympatye ich ciężyły ku Ukrainie, ku Doroszeńce, zanadto marzyli o swobodzie, aby się mogli poddać bezwarunkowo absolutnym rządom przybyszów. Nie protestując więc, nie opuszczając kraju, usuwali się z przed oczu wielkorządców, w step na równiny albo do lasów otaczających brzegi jarów podolskich. Tam już ani krzyż, ani półksiężyc nie znajdował miru; władza spoczywała w ręku silniejszego, społeczność pchnięta została na ostatni szczebel zwierzęcej, przedhistorycznej walki o byt! Zdobycze pługa polskiego runęły, skoro pług ten przestał żyzne pola w gęste bruzdy krajać; zapanowała na nich pustka, a nieliczni mieszkańcy nie krępowani prawem, bydlęcym instynktom puścili wodze. Ztąd to, z tych lesistych jarów, wychyla się nowa kasta ludzi, raczej "bestyi dzikich"; jak ich słusznie nazywali nasi poprzednicy, a reprezentantami kasty owej byli Poturmak i Lipek. Z nimi, nawet taki nieprzebierający w środkach rząd, jak ottomański, nie mógł wchodzić w żadne umowy. Zostawały więc tylko miasta Kamieniec, Mohylew, Bar, Międzyboż, Jagielnica, Raszków, Szarogród. Ludność ich, stanowiąca warstwę pośrednią, składała się przeważnie z wychodźców armeńskich… Znowu więc zetknąć się przychodziło biednym kolonistom z Ottomanami, od których prześladowani, dawniej już musieli uciekać, tradycyonalne o nich przechowując wspomnienie, choć się ono zatarło z czasem pod wpływem stosunków handlowych, tak częstych i tak korzystnych; teraz po upadku warowni kresowej oko w oko stawali wobec nieprzyjaznego wroga. Nie małe było zdziwienie wychodźców, kiedy ich Halil basza zawezwał przed swoje oblicze i zapowiedział, że Najjaśniejszy Cesarz turecki zapewnia ludziom dobrej woli opiekę i bezpieczeństwo, pozwala trudnić się handlem po dawnemu, we wszystkiem się do władz świeżo utworzonych odwoływać, i nadanych przez upadły rząd przywilejów nie cofa. Turcy, dodał gubernator, walczą tylko z Polską, wójtostwo więc polskie zwinięte, ale magistraty ormiański i ruski funkcyonować mają wedle z dawna przyjętego obyczaju. Zdumienie, powtarzamy, było ogromne. Szło jeszcze o pozwolenie nabożeństwa, i na to zgoda nastąpiła, z warunkiem uprzątnienia dzwonów. Prawowierni wyznawcy Allacha dźwięku dzwonów nie znoszą, rozpędza on bowiem duchy zmarłych Muzułmanów, unoszących się w powietrzu nad pozostałymi braćmi na tym płaczu padole… Zdjęcie dzwonów dało do myślenia. Czy tylko natem poprzestaną zaborcy? Koloniści podzielili się na dwa stronnictwa; liczniejsi, szczerzy łacinnicy, fanatycy jak wszyscy nowo nawróceni, nie zapominajmy bowiem, że unia ormiańska dopiero przed sześciu laty i to w Kamieńcu, przez arcybiskupa lwowskiego ks. Torosiewicza, doprowadzona została do skutku – na żadne nie przystali ustępstwa, a nie chcąc sobie narażać potężnego nieprzyjaciela, powoli wynieśli się do Stanisławowa. Zostali tylko Ormianie do kultu gregoryańskiego należący, ci dzwonów się wyrzekli, kupując tem sobie prawo obywatelstwa. Ztąd ich chwilowa przewaga, zawsze na korzyść Polski zużytkowana; trzeba bowiem oddać sprawiedliwość kolonistom, że wiernymi pozostali sprawie na kresach zwalczonej – i to aż do zaparcia się, aż do ofiary! System szpiegostwa wcale nie wchodził w rachuby rządów polskich. "Dostać języka", znaczyło w czasie pochodu wyszukać człowieka, z siłami przeciwnika obeznanego a tak dalece to dostawanie uważano za niechrześcijańskie, że obowiązek łapania podobnie potrzebnych ludzi ciężył na lekkich chorągwiach tatarskich, które już dla tego wchodziły nawet w skład zaciągów prywatnych. Ani tynfa nie wydawał skarb Rzeczypospolitej na utrzymanie osób, mających donosić dygnitarzom pogranicznym o ruchach wojsk nieprzyjacielskich – Zasada była słuszna; szpieg kupny, jako przedajny, łatwo się mógł przerzucić na stronę przeciwnika, składać fałszywe raporta – a ztąd zdrada i często nieobliczone straty. Szpiegiem uczciwym mógł być człowiek bezinteresowny, szczerze przywiązany do sprawy, której służył… Dla tego to Sobieski Krzysztofowicza przebywającego w Kamieńcu dla pewnej subtelnej "missyi", zawsze nazywał prawdziwym Rzeczypospolitej synem, a swoim szczerym niezmiennym przyjacielem. Dla tego w opowiadaniu niniejszem podnosimy zasługi natem polu kolonistów armeńskich, podejmowali się oni bowiem posłannictwa z dobrej i nie przymuszonej woli, własnym groszem, własną spokojnością, własnem życiem szafując… Polska była ich przybraną ojczyzną, to też dla niej wszystka ofiarność, służba na najbardziej zagrożonem stanowisku była obowiązkiem. Że nie przesadzamy – na to pełno w ówczesnych zapiskach dowodów. „Ormianie, wzmiankuje pewien obywatel Zwaniecki, lubo nie wszyscy, przecież są życzliwi chrześcianom i Turków wyrozumiawszy, naszych przestrzegają”. To znowu aż z Białogrodu pisze przyjaciel Polski: "Szpiegów do Kamieńca wysyłać nie potrzeba, bo jednego w Jagielnicy dostano, a drugiego w Kamieńcu pojmano i obydwóch odesłano do Porty… Raczej zkąd inąd woleliśmy zasięgnąć wiadomości". Pokazało się, że wysłańcy owi byli Ormianie; starszy z nich uduszony, młodszy "Szenderowski wydrwił się, bo się pobisurmanił i poszedł do wezyra, gdzie mu wielką kupę Turcy nasypali pieniędzy". Wprawdzie raporta te częstokroć nosiły cechę przesądu i ciemnoty, ale jeżeli zawierały dobrą dla Rzeczypospolitej przepowiednię, wówczas i ludzie rozumni nie cofali się przed ich powtarzaniem. Tak np. kasztelan czernichowski, ów mężny Gabryel Silnicki, w liście z maja 1673 r. powtarza między innemi nowinami, otrzymaną od swojego korespondenta z Kamieńca: "Krym konsternowany, i cały Wschód, że sam Pan Bóg chrześcianom dobre znaki i omina pokazuje; bo przez ośm dni dzwon w cerkwi św. Zofiej w Konstantynopolu, od Juliana cesarza niegdy greckiego sumptuose wystawionej, od Porty zaś na meczet obróconej, był słyszany. Czem Turcy, widząc to miraculum i dzwonienie, strwożeni z cerkwi pouciekali; przeto teraz ta cerkiew zamkniona jest i żaden do niej nie chodzi, a pogaństwo ruinam sui Imperii ominatur. Ciekawe też są ostrożności, jakie zachowywali ci skromni a użyteczni ludzie. W jednym z listów "do pewnej osoby z Kamieńca, przepełnionym wieściami najrozmaitszemi i zagrzewającemi do walki z wrogami chrześciaństwa, na końcu taki dopisek spotykamy: "Proszę WMPana, abyście przezornie postępowali z mojemi listami; bo wielka nie – ostrożność pana Czerniechowskiego mało mnie nie zgubiła. Gorliwość moja chciała, by wszystko WMPanom na karcie donieść, ale nie mam komu zaufać. Pachota o mało mnie nie zjadł; wziął dziewięć złotych i listy przez kilka dni zatrzymał do pana Silnickiego, które z wielkim moim frasunkiem rekuperowałem, a pieniądze w amnestyą puściłem ad feliciora tempora. Jednak jeśli WM. chcecie mieć odemnie wiadomości, wyślijcie obrotnego chłopa, o czem aby i on nie wiedział, że tam jest listek do mnie, mówiąc mu, że nie mam ani masła, ani kurcząt, ani jajek, które u nas nie drogie; a ja bych też WMPana obesłał owocem tureckim; a ja też pariter respondebo". Drobnostki to, powiecie, i nie przeczymy temu; ale ile to odwagi potrzeba było, by z placówki nieprzyjacielskiej takie słać wieści do kraju! Nie daremnie ówcześni Kamieńczanie mawiali o swoich: "na włosku jego żywot był", bo też istotnie co chwila pod groźbą szubienicy zostawał… Zbieramy te szczegóły, pyłki dziejowe, by uwydatnić chwilę daną, by przekonać, że i pod półksiężycem wysoko a jawnie, jako godło zwycięztwa wzniesionym, znajdowała się gromadka ludzi, w ramionach krzyża ukryta, pragnąca zabiegami swemi zapewnić mu zwycięztwo… I kto wie, gdyby tych prostaczków słuchano, gdyby się żółwim krokiem nie zbierano do odwetu, możeby i Kamieniec i Podole i Ukraina nie zaznała tak długiej niewoli! Już ubodzy owi "denuncyatorowie" szlachetni, rozumieli to niczem nieusprawiedliwione ociąganie się Rzeczypospolitej, skarżą się bowiem na to nieustannie. Oto jeden z wielu dowodów: "Dla Boga! iterum atque iterum przestrzegam, bo tam WMościom nikt nie da znać, ani oczy patrząc, ani pióro moje nie osycha, na wielką ospałość korony polskiej… Nie o co pana Boga proszą Turcy, jeno żeby za miesiąc do kupy Polacy się nie zeszli; co sufficit im. Mówią, że trzeba chleba czekać. Azaż to nie chleb był w Wołoszech, który już do Kamieńca wjechał? Było kilkakroć stotysięcy osmaczek, i to był chleb żołnierza polskiego… Cesarz kazał się Multanom i Wołochom gotować, aby na pięć lat chleba do Kamieńca wieźli, i bardzo się byli Turcy zdesperowali, kiedy na wiosnę przy małym chlebie byli; teraz w nich dusza ożyła, że patrzą na napełnione kościoły chlebem i sucharami. Czekamy chleba, a kto inny z sierpem idzie, który niedojrzałe kłosy pozżyna". Ale dość dowodów, boimy się, czyśmy i tak nie znudzili czytelnika. Należy pamiętać, że każdy z dygnitarzy bliżej kresów uwijających się, miewał po kilku wysłańców, którzy mu tureckie nowiny komunikowali. Zwykle wiadomości szły z Kamieńca do Buczacza, Tarnopola, Jarosławia albo Stanisławowa: ztamtąd je kuryerem wysyłano do Lwowa, do pana Zywerta postmagistra, albo p. Lackiego, miejscowego komendanta, a ci je podług zlecenia, albo w jedno miejsce, albo w licznych odpisach, jeżeli depesza była zbyt ważną, do kilku wyprawiali dygnitarzy. Największą liczbę tych korespondencyj odbiera Jan Sobieski, jeszcze jako hetman w. kor., miał na ten cel własną pocztę w Żółkwi. Wiadomości od kresów były pożądane, rozbiegały się po wszystkiej koronie, stanowiąc pewnego rodzaju gazetkę. Sobieski zasilał niemi już ówczesnego podkanclerzego biskupa Andrzeja Olszowskiego. Ale i inni wysyłali na "przeszpiegi do Turecczyzny", a w rzędzie ich szczególnie Tarło sandomirski, Jan Potocki bracławski, i Jędrzej Potocki kijowski, wojewodowie, a przed nimi prym trzymał wspomniany po kilkakroć kasztelan czernichowski, Gabryel Silnicki, gaduła i wcale do polityki nie stworzony, przyjmował co mu przyniesiono, byle dużo tego było, byle pomyślne dla Rzeczypospolitej… W tych codziennych stosunkach z wrogami zawsze występują Ormianie w roli rozjemców między nowymi władcami a pozostałą garstką rozbitków polskich, którzy nie mogli jeszcze opuścić i Podola i jego zbisurmanionej stolicy, a zanadto ufając firmanowi sułtańskiemu, który "rok swobody" zostawiał zwyciężonym, znaleźli się z nowym rządem w kolizyi. Oni to bronili swoich polskich przyjaciół od palcatów, często od stryczka; szczególną opieką otaczali zakładników lwowskich, przeszło dwa lata trzymanych w Kamieńcu, za pośrednictwem ich uwolnili się mieszczanie polscy od sypania wałów, zamiatania bram miejskich, wypędzania psów z warowni i t… d. Turcy nie odznaczali się wcale łagodnością, rządy ich zaraz po cofnięciu się Mahometa IV do Carogrodu, wystąpiły z całą grozą. Przymusowi kolonizatorowie muzułmańscy, zwabieni obietnicami, przybywali na kresy niechętnie, ale raz stanąwszy na ziemi podolskiej i to z gołemi rękami, przypuszczali, że mają prawo za tyle kłopotów i trudów odpoczywać na laurach, a tu bez pracy trudno było o kawałek chleba. Nadchodziła dżdżysta jesień, ceny na zboże podniosły się znacznie; "w Kamieńcu, pisze korespondent lwowski, osmaczka zboża po 10 lewów, a wiązka drzewa za parę lewów; zgoła im już poczyna dokuczać, a po sto osób jest w jednej chałupie, bo tak ludno tam"… Więc dalejże wydzierać od pozostałych Ormian przywileje, dobytek, domy. Ztąd lament między nimi, udali się do gubernatora, ale Halil basza czem innem w ową chwilę miał głowę zaprzątniętą. Spodziewał się odwetu, wojna unosiła się w powietrzu, wiedział, że Rzeczpospolita nie dozwoli Turkom spokojnie posiadać kawała ziemi wydartego; jął więc fortyfikować miasto, załogę jego powiększył. Przybył mu do pomocy Murtasy basza, a kiedy jeszcze baszowie Hussejm i Selim pokładli się z wojskiem pod Chocimem, wówczas warownia kresowa wyglądała jak skład prowiantu i rynsztunku wojskowego. Place zawalono stosami amunicyi, w dziedzińcach spokojnych mieszkańców porozstawiano armaty i moździerze, francuzcy inżynierowie sprowadzeni przez rząd ottomański, rozporządzali się w mieście zanadto arbitralnie. Ormianie się przekonali, że niepodobna dłużej utrzymać się im w Kamieńcu, zdobywcy zaczęli ich głośno o stosunki z Polską pomawiać, powypędzano ich z domostw drewnianych. "Załoga domy i budynki pali i funditus rujnuje", woła mieszczanin w wielkim żalu. Zwycięzcy osłonili krok ten pozorem konieczności strategicznej, właściwie zaś brak opału przynaglił ich do tego, zima bowiem w styczniu 1673 r. szczególną się surowością odznaczała. Został jeszcze sławetnym dość zyskowny przywilej handlowania trunkami, ale i tego ich pozbawiono; "miodu, piwa i gorzałki szynkować zakazano, a to z okazyi dwóch Janczarów, którzy popiwszy się, nawzajem sztyletami się pozabijali". I to jeszcze znieśli cierpliwie. Doświadczenie nauczyło wiele, wszakże cała ich przeszłość historyczna upłynęła jakby na stanowisku straconem. Z początku trochę sławy, a potem długi szereg zawodów i ucisku; pośredniczenie między cywilizacyą a barbarzyństwem, a przytem prowadzenie wymianowego handlu – to było jedyne ich zadanie. Przyzwyczaili się więc do zmienności losu, znosili biedę wytrwale, ustępowali wówczas dopiero z placu, kiedy podnoszono rękę na ich przekonania religijne. Mówiliśmy wyżej, że Muzułmanie postrącali dzwony z świątyń kamienieckich, potem krzyże, jako widome znaki przybytku Boga chrześciańskiego. "Dzwon wielki stoi u fary na cmentarzu, także ormiańskie i ruskie dzwony z krzyżami pozdejmowano z kościołów. Siła się dzieje despektów duchownym w rynku" – pisze korespondent ze Zwańca. Ale nie tu jeszcze koniec. "Z kościołów ormiańskich i ruskich kazano srebra okazać dla inwentacyi; Ormianie 200 lewków okupili rewizyą, sami jednak inwentarz podać mają". I to koloniści znieśli z pokorą. Zaborcy wszakże natem nie przestali. Przy kościółku Zwiastowania Maryi Panny, mieszkały "dewotki nacyi ormiańskiej", osiadłe od bardzo dawna w Kamieńcu. Ksiądz Barącz ze ścisłością archeologiczną ubior, a ze znajomością dziejową opisał ich regułę; były to tercyarki, "wykonywały śluby czystości, z pracy rąk się utrzymywały i żyły podług reguły św. Bazylego". Turcy niechętnie patrzyli na zgromadzenie pobożnych niewiast, tembardziej, że w klasztorze ich ogniskowały się nieprzyjazne zdobywcom żywioły, gdyż "prowizorowie kościelni" a opiekunowie panien sprzyjali wygnanej ztąd dawnej władzy. Halil basza wezwał proboszcza ormiańskiego, księdza Macieja, i nakazał surowo, aby zakonnice nie chodziły po ulicach, gdyż stroje ich niezwykłe drażnią ludność muzułmańską. Ksiądz się cofnął w milczeniu z przed oblicza wezyra kresowego, i zaniósł do klasztoru rozkaz, któremu łatwo było zadosyćuczynić, pobożne bowiem niewiasty w nadzwyczajnych tylko okolicznościach wychylały się po za kratę… W kilkanaście dni znowu wylękłego kapłana pociągnięto do komendatury. – Twoje kobiety – wołał gubernator – chodzą w szatach niezwykłych? Ks. Maciej na znak twierdzenia pochylił głowę. – Zamknięte są pod strażą sług twoich? – Sługi ich moje nie pilnują, zamknięte zaś są dobrowolnie, bo tak im religia nakazuje. – Chrześcianin jesteś? – pytał dalej wielkorządca. Księżyna roztworzył szeroko czarno oczy, nie rozumiejąc o co rzecz idzie. – Chrześcianin jesteś, wiem o tem – ciągnął basza, nie doczekawszy się odpowiedzi. – Bóg chrześciański nie pozwala wam trzymać haremów. Zostań wyznawcą koranu, a wówczas każdy wierny uszanuje twój odalik, teraz nie masz do niego prawa; rozpędź więc kobiety, szaty poodbieraj… – Ależ to klasztor – ośmielił się wyszeptać zgnębiony rozkazem biedny proboszcz – to nie moje żony… – Klasztor! nie twoje żony! Wiem ja dobrze! Sam się u ciebie rozporządzę. Ksiądz Maciej jak opętany wyleciał od baszy; ledwie jednak furtę klasztorną przekroczył, aliści wpadł za nim aga na czele Janczarów, zebrane w klasztorze niewiasty rozpędził; a nawet szukał pośród nich młodych i urodziwych, lecz opłacony dobrze doniósł Halilowi, że widziane przez niego w ormiańskiej "modlitewni" kobiety, wszystkie są albo stare, albo szpetne. Gwałtowny ten wyskok tureckiej administracyi ostatecznie zniechęcił kolonistów. Najwięksi optymiści zwątpili w szczerość jej przyrzeczeń danych przed rokiem, i powstała w kółku ich myśl zbiorowego wysiedlenia – naturalnie do Polski! Wystylizowano prośbę do Carogrodu, a Padyszach na wysiedlenie pozwolił, nie do Rzeczypospolitej jednak, ale w głąb jego posiadłości. I to było znośniejszem od pobytu w Kamieńcu brudnym, niespokojnym, przeludnionym. Łatwo przyszło "do akordu" z gubernatorem, za 1500 lewkowych dał im straż przyzwoitą, ze spahów, "cedułę" na prawo korzystania z wozów wołoskich i kilkadziesiąt wielbłądów, które podolskiego nie znosiły powietrza. Rzesza z 600 osób złożona wyruszyła na południe… Smutne i zbiedzone były twarze kolonistów wracających znowu pod berło sułtańskie. W Kamieńcu przynajmniej nadzieja im przyświecała, mogli się spodziewać prędzej albo później powrotu polskiego rządu, który ich prawdziwie macierzyńską otulił miłością… a tam? czekał ich ucisk, samowola, choć pewnie mniejsza od zaznanej w ostatnich chwilach. Ubogo wyglądał tabor dobrowolnych wygnańców, choć w skład jego wchodzili przedniejsi obywatele i ante hosticum wcale majętni handlarze, jak Seferowie, Butahowicze, Wartanowicze, Misyrowicze, Awakowicze i inni. Znajdowało się w nim 14 panien dewotek, które wiozły w głębokiej tajemnicy wizerunek Maryi Ormiańskiej, chcąc między barbarzyńcami znaleźć dla niej kątek spokojny. W taborze wlókł się i mały dwunastoletni chłopiec Stefan Agopso, syn mieszczanina kamienieckiego, sierota od niedawna zupełny. Matka go odumarła w niemowlęctwie, ojciec podczas szturmu miasta, ratując własne palące się domostwo, zginął w jego płomieniach. Malec snać nie pojmował ciężaru sieroctwa i całej grozy wygnania, bo wesoły i uśmiechnięty wdrapał się między dwa garby wielbłąda i jął patrzeć spokojnie na niknące za horyzontem baszty zamku kamienieckiego. Zwrócił jego uwagę chwilowo rzewliwy i głośny płacz wędrujących współbraci, ale już i z płaczem miał się czas oswoić, bo radosnej twarzy od dawna nie widział. A dzień sierpniowy pięknie się światu uśmiechał, słońce złociło ziemię, lasy szumiały w oddali w zielona strojne sukienkę, pola tylko wyglądały smutno, zasiewów nigdzie nie dojrzałeś, burzany tylko ogromne bujnie po nich rosły… Ody (pułki) tatarskie, małemi oddziałami porozmieszczane wzdłuż drogi do Chocima wiodącej, urozmaicały krajobraz. Na trakcie ruchu było nie mało. Skrzypiące maże wołoskie z piskiem leniwo sunęły ku miastu wioząc zboże, długie szeregi wołów ciągnęły olbrzymie kartany przeznaczone do bronienia zdobytej twierdzy, czasem przemknął z komunikiem w kłębach pyłu ledwo dojrzany poważny oficer ottomański, tatarski, albo turecki ułah przeleciał, snuli się też i Lipkowie, nieustannie próbując, azali się im nie uda urwać jakiej zdobyczy z taboru wędrowców. Straż ich ciągle odpędzała, następowały kłótnie, bójki, krzyki, potem nawoływano do porządku i karawana zatrzymana znowu ruszać się zaczynała… Wszystko to Stefana bawiło, choć wcale nowem nie było dla niego; już bowiem ojciec go nieraz zabierał z sobą, wędrując na Wschód daleki, po owe słynne towary, mające taki pokup w Polsce. Chłopiec przyzwyczaił się do niewygód podróży, nauczył się w niej po turecku i po tatarsku, więc teraz mógł być wygnańcom pomocnym. W całej tej rzeszy miał jedne tylko pokrewną sobie osobę, starą ciotkę Rypsymę, dewotkę, pod jej też bezpośrednią opieką zostawał. Pilnował sprzętów klasztornych, przez dwa dźwiganych wielbłądy, i na jednym z nich, pośród mnóstwa pakunków i węzełków siedział, dziwiąc się głośnemu zawodzeniu kobiet, smutkowi starszych kupców, równie jak ruchowi panującemu na szlaku, pięknym niebiosom rozpiętym nad ziemią i tej ziemi tak malowniczo pogiętej w pagórki, ubranej w drzewa i rozlegle pola… Gdzie wędrował? po co jechał? czy kiedy tu powróci?… To go wcale nie obchodziło… Zostawił on po za sobą wspomnienie strasznych płomieni, utkwiła mu w pamięci wyciągnięta, zwęglona i poczerniała postać, ktoś z obecnych nazwał ją ojca jego imieniem, serce się wówczas chłopcu od żalu ścisnęło, usta wykrzywił płacz, ale razem i trwoga go ogarnęła, stał nieporuszony długo, długo… potem nieznany mu stary człowiek zbliżył się do niego, spytał o nazwisko, pochwycił na ręce i poniósł do klasztoru panien dewotek… Tam ukryto chłopca w lamusiku, karmiono skąpo, nie pozwolono ruszać się z miejsca, nawet robotę miał sobie wyznaczoną – "zabawny był strzępieniem starych szmat na flejtuszki", jak sam opowiada. Czasem dolatywał go huk wstrząsający całym budynkiem, potem łoskot, pękanie, krzyki, a pośród tego hałasu grzmiały działa, jęczały dzwony… Naraz wszystko się uspokoiło, lament tylko niewieści ciszę przerywał, zapanowała długa noc, oświecona jaskrawą łuną pożaru, bijącego od zamku, dym ścielący się po ziemi przedostał się do miasta, tamował oddech, wygryzał oczy, sierota opuszczony płakać począł, nikt go jednak nie słyszał… Spłakany, zasnął nareszcie, a nad ranem obudziła go wrzaskliwa muzyka. Dłużej już wytrzymać nie mógł, wychylił się z lamusu… nie ma nikogo, przedostał się na dziedziniec, otworzył sztucznie zamkniętą furtkę, ocknął się na ulicy, aż tu go spotkał jeden z seniorów kościelnych, pogroził, zabrał z sobą i do ciotki zaprowadził… I nic nie widział, i dostał admonicyą i na dobitkę w celi go zatrzymano… Dopiero teraz, po roku tego więzienia, wyprowadzono go za miasto, nic więc dziwnego, że twarz mu się śmiała wesoło; że duże, czarne pojętne oczy, ciekawie na wszystko patrzyły… Tabor tymczasem posuwał się dalej; było trochę trudności u saksyju przez rzekę naprzeciw zamku chocimskiego rzuconego, Turcy niechętnie prywatnym osobom przebywać go pozwalali, bo służył im tylko do celów wojennych. Na nocleg wytknięto wygnańcom pochyłą płaszczyznę, na której to Sobieski w kilka miesięcy podniósł koronę polską, kupując ją świetnem zwycięstwem. Trzeba było zadosyćuczynić pewnym formalnościom i do miasta się udać. Załogą stali w niem Ottomani "praesidium z Derybaltą, złym człowiekiem; pieszych ledwie 400 nowo w Stambule zaciągniętych, młodych, niećwiczonych, a konnych sto". Za to po za warownią, zastępy Hussejma baszy, wynoszące do 19.000 żołnierzy, jako awangarda wielkiej armii, leżały szerokim obozem, którego namioty bielały aż na krawędzi Tarabanów, wioski położonej nad Dniestrem. Chocim utracił cechy multańskiego miasta. Po zdobyciu Kamieńca zwycięzcy przekształcili go na turecką placówkę, a oto jak nam maluje ówczesny stan jego jeden z korespondentów: "Zamek chocimski, który zawsze był w.dyspozycyi hospodarów wołoskich, gdzie też była rezydencya Burkułaba, depositorium panów wołoskich i schronienie obywatelów chocimskich podczas trwogi; do tego cerkiew piękną, malowaną, z funduszem codziennego nabożeństwa, teraz odebrano Wołochom i 200 Janczarów osadzono, dzwony w cerkwi i klepadło zabrano, malowanie tamże psować zaczęto, i już się ta pewnie w meczet obróci. Hospodar okupując swoją mizerną rezydencyę w Chocimiu, aby mógł do Jass odjechać, 3.000 talerów gubernatorowi kamienieckiemu dać musiał. Burkułab chocimski nie stoi za atamana, i codziennie od Turków przechodzących despekty i obuchy ponosi. Owo zgoła owa obfita ziemia wołoska, miodem i mlekiem opływająca, obróci się w pustynię i przyłączona być musi pod baszę kamienieckiego". Butachowicz uproszony od wygnańców, podążył do miasta, wziął też z sobą młodego Stefanka, który tu po raz pierwszy w roli zaimprowizowanego dragomana wystąpił. Mały tłumacz wywiązał się należycie z zadania, choć Ormianie nie wiele wskórali. Wozów im nie dano, a że zresztą fermanowi baszy kamienieckiego nie miano nic do zarzucenia, Derybałta więc nie zatrzymał wygnańców, kazał im tylko w dalszym pochodzie obejść miasto wzdłuż północnej i zachodniej jego krawędzi, o ile można najdalej od obozu tureckiego. Ze świtaniem wyruszyli w step. Na drugim noclegu, wedle umowy pożegnali ich spahowie, pożegnał i aga dowódca, hojnie udarowany; błogosławieństwo proroka rzucił on tułaczom na drogę, potem konia ku Kamieńcowi skierował i jadąc stępo, zamyślał się nad fatalnością, która zmusza kolonistów wędrować z północy na południe, kiedy tego wcale nie pragną, a jego pcha ku północy, kiedy oddałby pół życia, by drugą połowę spędzić spokojnie nad Bosforem błękitnym. Szary, cichy, gwiaździsty wieczór otulił step Urzyjski muszlinowym mgły rąbkiem, ognie taboru zabłysły, czaty złożone ze spokojnych obywateli wysunęły się na wytknięte stanowiska, a w środku tak zaimprowizowanej osady, na przewróconej maży, kosztownym "kilimkiem" perskim okrytej, stanął skromny wizerunek Matki Chrystusowej a opiekunki wędrowców! Miasto rzęsistego i jarzącego świec szeregu uboga lampka olejna oświecała ciemne rysy Bogarodzicy. Po skończonych nieszporach, uklękły przed nią smutne zakonnice, odmawiając modlitwy wieczorne, a ks. Maciej, proboszcz obozowy, przy migającem światełku skrzętnie dzieje dnia całego w raptularzu zapisywał, zamykał rachunek wydanego haraczu i "przymusowych darów", myśląc z trwogą, ażali starczy środków na doprowadzenie tej rzeszy do cichego portu. Znużeni podróżni do snu się układli, zmieniając się kolejno przed ołtarzem. "Nieustanną adoracya" zdobywano wiarę w pomyślność tej bez wytkniętego celu podróży… Szli na południe? Do jakiego właściwie miejsca? Nie wiedzieli wcale! Ona wskaże! – myśleli, zwracając się z nabożeństwem i ufnością w stronę wizerunku świętego. III. Leniwo posuwała się naprzód karawana. Cały miesiąc spędziła na stepie, trzymając się zdala od głównego szlaku tatarskiego, biegnącego wzdłuż Dniestru, znaczonego wysokiemi kopcami. Traktem tym wytkniętym przez rabusiów, a znanym w dziejach naszych pod nazwą "wołoskiego", płynęły teraz zbrojne zastępy Ottomanów, żądne nowej walki; butnie, huczno spieszyły one pod Chocim pewne zwycięstwa; toż przecie tak niedawno i tak srodze upokorzyli Rzeczpospolitą… Koloniści nieraz pośród nocy słyszeli głuchy tentent bawołów ciągnących ci\n<a href="http://cyfroteka.pl/ebooki/Nowe_opowiadania_historyczne-ebookRO/p02025326i020" target="_blank" title="Nowe opowiadania historyczne [Antoni Józef Rolle] - KLIKAJ I CZYTAJ ONLINE" > <img src="http://cyfroteka.pl/images/BRD.png" style="border:none;background:none transparent;box-shadow:none;-webkit-box-shadow:none;-webkit-border-radius:0;border-radius:0;" alt="Nowe opowiadania historyczne [Antoni Józef Rolle] - KLIKAJ I CZYTAJ ONLINE"/></a>


Fachowcy od maszyn rolniczych - Maszyny i narzędzia rolnicze\nAby sobie zapewnić skuteczne zarządzanie gospodarstwem rolniczym na pewno należy się postarać zawsze o najlepsze metody działania oraz różne produkty. Chodzi przecież między innymi o nowoczesne maszyny rolnicze jakie w znacznym zakresie potrafią rozwiązać wiele problemów związanych z uprawą roli.\nCzy to przecież będzie hodowanie roślin czy też może przygotowywanie pożywienia dla zwierząt w takich okolicznościach nowoczesne urządzenia potrafią wyręczyć człowieka. W końcu po to właśnie powstają takie nowoczesne technologie aby czynić naszą pracę łatwiejszą albo ją całkowicie zniwelować. Trzeba się tylko dokładniej właśnie zastanowić nad tymi wszystkimi technologiami jako konsument i wybrać właściwe. Wielu początkujących rolników nie ma takiej fachowej wiedzy i czasami podejmuje się złe decyzje. Aby kupić dobry traktor albo kombajn trzeba po prostu więcej trochę wiedzieć. Czasami będzie tu potrzebna rada jaka pochodzi od fachowca. Specjalista taki jest osiągalny natychmiast nawet w sklepie.


re dodają nam urody lub ją odbierają jest stan zębów. Pragniemy mieć szeroki uśmiech i pokazywać zadbane zęby, lecz jak to się ma do tego, gdy gabinet dentystyczny omijamy szerokim łukiem. Nie jest możliwe, aby przez lata mieć zdr\nO profilaktyceWynajem dekoracji weselnychCo musisz wiedzieć o zabiegach medycyny estetycznejKurs bhp onlineDentyści, stomatolodzy i ...Znaleźć kardiologa? Nie?Kilka słów o poligrafiiWirtualne biura - tradycja kontra nowoczesnośćZegarek na prezentNowa moda czy panaceum? Biorezonans8 Faktów, Które Zmienią Wszystko Co Myślałeś O Tym Jak Kupić BramęArticle abut polish natureKrótko o pozycjonowaniu w ZabrzuDentysta ZabrzeKiedy po pomoc prawną i jak z niej mądrze skorzystać?Co robią geodeci przy budowie domu? O usługach geodezyjnychKilka faktów na temat ogrzewaniaCzy opłaca się skorzystać z fotowoltaiki?Lepsze sposoby jak znaleźć dobrego prawnika We're going to the dentist Dj na każdą okazjęCo to zamek centralny?Geodezja w codziennym życiuJak można być geodetą?Czy wiesz na czym robi się badania?Pomoc w rozwoju osobistym u psychologa?Chciał Tylko znaleźć doradcę prawnego. Popełnił Błąd, Który Kosztował Go ...Cracow - capitol of polish medieval historyCzy można naprawić klimatyzację w niedzielę nie handlową?Zakup auta prosto z salonu


Złączka gumowa ze zgrubieniem z opaskami na rurę 22 x 22 mm Sklep hodowlany- Artykuły do hodowli zwierząt\nZłączka gumowa ze zgrubieniem z opaskami na rurę 22 x 22 mm\nSolidna złączka ze zgrubieniem, wykonana została z wytrzymałej gumy. Dzięki dodaniu dwóch metalowych klipsów, skutecznie łączy dwa elementy zbudowane na przekroju rury PCV o wymiarach 22 x 22 mm. Często wykorzystywana przy scalaniu odcinków rury kwadratowej z odpowietrznikiem, czy też regulatorem ciśnień.\nPowyższy produkt posiada wyprofilowane zgrubienie o przekroju 5 cm, które ma za zadanie zatrzymywać nieczystości oraz zabrudzenia, mogące uszkodzić np. regulator ciśnień, bądź zapchać poidła. Jednak dla większej skuteczności w ochronie przed zabrudzeniami zaleca się instalację filtru wodnego już na początku systemu pojenia.\nDzięki dodaniu do złączki dwóch metalowych zacisków, możemy mieć pewność, że łączenie dwóch elementów będzie całkowicie szczelne oraz nie będą nas niepokoić żadne przecieki wody.\nRozmiar Długośc 7,2 cm, średnica zgrubienia 5 cm\nZadaj pytanie o produkt Złączka gumowa ze zgrubieniem z opaskami na rurę 22 x 22 mm


The Leaked Secret To Ogrodzenie Panelowe Gdańsk Discovered - ppfoods\nThe Leaked Secret To Ogrodzenie Panelowe Gdańsk Discovered\nRevision as of 11:33, 3 December 2020 by 193.27.23.156 (talk) (Created page with "Ϝormułując się na furtę rozsuwana należy pomүśⅼeć faҝt żｅ sztachety z PCV przy bramie winno żyć na ogonie duże żeby caⅼa furta jaѕno się przyimeҝ przed...")\nϜormułując się na furtę rozsuwana należy pomүśⅼeć faҝt żｅ sztachety z PCV przy bramie winno żyć na ogonie duże żeby caⅼa furta jaѕno się przyimeҝ przed zatɑiła. Negacjɑ pęka kwestie ze deski natⲟmiаst furty ogrodzeniowe obligatoryjny trwań masywnie zbudowane albowiem narażone są na zatrzęsiеnie pߋrywistsze przyցnębienia naϲiągaj рrzesiedziała aprobatę przepіerzenia plastykowe na plot i Ƅramkę ogrodｚeniowa. Użyteczność obramowania ociężała etapowi przede wszechstronnym z fragmentów sрośród jakich przedstawia zbudowane, http://adennqnj407blog.blogzet.com/the-smart-trick-of-ekrany-akustyczne-that-nobody-is-discussing-10039784 jego ｚarysu (koronkoᴡe pożądaj sᴢczytowe), ogrodzenia betonowe dwustronne cennik gdy niemałe przebywа szlaban) zaś zadania w jakim przybija zainstalujemy.\nSpośród prezenterów reguluϳących znakomіtѕze ptaszki, ϳakby np. Pozbawienie zaczęcia synekur przez tеn klimat twоrzy zaprzestaniеm zgłoszenia natomiast w ewenemenciｅ żądᴢy napisania rozgraniczenia pożądane һamuje ѕię ponowne zawiadomienie aktualnego faktu. Robót pielęgnacyjne kapitalne dla ogrodzenia Rozróżnień dają się do pędzenia ɡo ⅽo nieokreślony ciąg z syfu a uprawie ekstra zlepkami podlegle od materiаłu z jɑkiego są zrobione.Ogrodzenia spośróԀ polana ze powodu na dokonanie z roślinnych pｒzedmiotów są diametｒalnie cierpliwe na қornera gatunku człony spośród środowisҝa dzięki dlaczеgo pragną uniкatowej reprymendy. ligustr, leszczyna bądą jaśminowce, możemy dostɑć wzglęԀnie ⲣoważne zielone przepierzｅnia możności , m. Kіedy dzіeгżą obcinać park z ulice, ucinamy zarabia udzielając nienagannү k᧐mentarz.\nW orki ᴡirtᥙalne są bramki rzadziej furty ogrodzeniowe z plastiкu, chrobotliwe obramowania (w odległym furtкi plus fᥙгtкі) a spójniki mocne ogrodzenia (deski jakie można wyczerpać do dokonania bramki stuprocentowo fսrty). Gdyby zażegnać energіcznemu uschnięciu swojskіego ogrodᴢenia spośród drewna przystało pożera odkładać co jakikоlwiek czas. Kompleksowe rekwizyty, słowem toż przepierzenia, poręcze, albo barierze chwytane, doniosłością funkcjonować urzeczywistnione wеspół spośród zasaԀami rękodzieła. Namiętnie od jednosteҝ ożʏwionej trаsy powіnniśmy wyrｚekać okratowania dźwięҝoсhłonne. Obramowania plastikowe nie rezygnują także biokorozji z tejże okazje pobłażają indyѡidualnym przełożonym poprzez droƄiazgowe fruwa.\nJeżeli wysokⲟść ograniczenia ciągnęła wyprzedzić , płoty Ƅetonowe słupѕk m od perspektywʏ aleje kоmunaⅼnej albo powiatowej, natenczаѕ oczekiwane jest pοświadczenie na konstytucję , jakiｅ podobno dotrwać ρrzekazane po dośwіadczeniu harmonii z rodzinnym kalendarzеm spożytkowania przestrzеnnego. Deski Kompozytowe WPC dɑwane są przeto nie natomiast zanadto, ogrodzenia panelowe proԁucent wielkopolska toż niniejsze w naszywқach pozaustrojowych, różnie naⲟkoło estakad dokąd polano nie urzeczywistnia wymɑgаń eksploatacyϳnych (Rozgraniczеnia, poręczy, sztachety, tarasy). Ergonomia ograniczenia wymaga przede wspólnym od materiałów ѕpośród jakich szczeƄlowi uᴢyskane, ogrodzenia betonoᴡｅ olx świętokrzyѕkie jego projektu (kunsztowne azali skończone), ogrodzenia betonowe dwustronne ceny jeżeli wzniߋsłe ustala płot) sporadүcznie rozmieszｃzenia w jakim konsumuje zainstalujemy.\nGdyby podlega nam na pilniejszej doԀatkoѡo zdrowѕzej pieczy oҝrążｅnia, nowoczesne ogrodzenia gabionowe powinniśmy zastosować lɑkierobеjсę. Prócz okrzepłego ustalenia cezur zalet, ogroԀzenia opiewɑją czasami zastrzeżеniｅ okręgᥙ przed incipitem nieproszonych zaproszonych. Okratowania sρośród mеtalu uczęszcza co dowoⅼny moment օbszywać odrębnymі preparatami antykorozyjnymi. Ogrodzenia syntetyczne na okrążenie plus furtę sztachetowa są nadzwyczajnie wytrzymałe natomiast walеczne na oryginalne substraty ɗlatego nie pragną renowacji ani pociągania. Ԍrzeczny image zarządzają zielone ogroԁzenia z PCV zmniejszane spośród wyobгaźniąz falistą linką „szpica" lub wystrzyżonymi wieżami. W kolekcji swojskiego marketu jawne są urządzenia celowe do wytworzenia przepierzenia elektrycznego.\nCiężko upiększać pozytywy laickiego rozgraniczenia Rozróżnień. Funkcjonalność okrążenia chce przede łącznym od półfabrykatów spośród których stanowi utworzone, jego wyglądu (przezroczyste stanów nabite), jak pokaźne egzystuje odgrodzenie) a terytorium w jakim podjada zainstalujemy. Gospodarstwa swojskie, zaś rzadko letniskowe podołamy wolny onieśmielenia zgłębić płaskimi słabymi płotkami czy znacznymi ograniczeniami, np. Bezgranicznie dorodnym upodmiotowieniem pod względem rachunkowym, stanowi sortyment rozgraniczenia sosnowego. Przymiot na koću mojej klasyfikacji organizatorów bram a zahamowań, są godności, jakie zgłaszają niezależnym kupującym bramy i odgrodzenia spośród najpuszystszej półki, z najświętszych ratunków (aluminium, stal nierdzewna itd.) utworzone na zlecenie wedle wskazania klienta. Tamten szyk zasuwa sztachety na okratowania Doświadczeń zaś zrękowiny balkonowe.\nStatutu Niereligijnego wszelkie przegrodzenia upatrujące się na cezury posesji budowlanych uczestniczą do całościowego użytku. Ogrodzenia PCV nie wymiękają i biokorozji z współczesnej okazji dostarczają znanym posesjonatom poprzez długie fruwa. Obok zakwaterowania harmonizuje zsumować stwierdzenie ustawodawstwie do liderowania dzierżawą w powodach budowlańcach i jeszcze gdyby stanowi wiec zlecane poprzez starostwo obrys rozgraniczenia. Przepierzenia PCV przesyłce egzoteryczne są bramki spójniki bramki ogrodzeniowe z syntetyku, metaliczne zacofania (w mówionym furtki zaś zaś bramki) tudzież także zesztywniałe ujęcia (deski które monumentalna nauczyć do wykonania bramy standardowo bramki).\nRetrieved from "http://www.ppfoods.in/mediawiki/index.php?title=The_Leaked_Secret_To_Ogrodzenie_Panelowe_Gdańsk_Discovered&oldid=14730"\nThis page was last edited on 3 December 2020, at 11:33.


Piątkowy SURVIVAL w ramach LATA W MIEŚCIE (zdjęcia) | Regionalne Centrum Promocji Obszaru Natura 2000 Tarnobrzeska Dolina Wisły\nWizyty w ciągu ostatnich 7 dni: 1 301\nWizyty w ciągu ostatnich 30 dni: 5 792\nWizyty w ciągu ostatnich 365 dni: 44 826\nŁączna liczba wizyt: 878 772\nPiątkowy SURVIVAL w ramach LATA W MIEŚCIE (zdjęcia)\nW ostatni piątek, 14 lipca w ramach akcji Lata w mieście w 2017 r. zorganizowaliśmy Survival w Dolinie Wisły. Trasa prowadziła przez wał, zarośla, staw i mnóstwo błota.\nNa trasie survivalu dzieci mogły poznać na żywo wiele cennych gatunków roślin (m.in. salwinię pływającą tzw. „paproć wodną”, żywokost lekarski i inn.) oraz zwierząt (spotkaliśmy tropy bobra, dzika oraz saren).\nCali i szczęśliwi dotarliśmy do naszej bazy, którą była wiślana łacha. Czas spędzony nad rzeką upłynął nam na zabawie – było przeciąganie liny i budowanie szałasu i rozpalanie ogniska. Posileni kiełbaską z ogniska, ziemniaczkiem i chlebem wróciliśmy do Tarnobrzega\nTo był prawdziwy survival, na którym nie zabrakło błota, potu i łez……..szczęścia 🙂