IV Ca 85/17 Szczegóły orzeczenia - System Analizy Orzeczeń Sądowych - SAOS\nIV Ca 85/17\nDorota Curzydło Jolanta Deniziuk Wanda Dumanowska\nsek. sąd. Katarzyna Zadrożna\nart. 805 kc, art. 822 kc, art. 361§2 kpc, art. 446§4 kc, art. 362 kc i art. 36 ust. 1 ustawy z dn. 22.05.2003r o ubezpieczeniach obowiązkowych\nUstawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 - art. 100; art. 102; art. 107; art. 108; art. 212; art. 212 § 1; art. 212 § 1 zd. 2; art. 217; art. 217 § 1; art. 227; art. 233; art. 233 § 1; art. 278; art. 278 § 1; art. 299; art. 3; art. 351; art. 351 § 1; art. 361; art. 361 § 2; art. 382; art. 385; art. 386; art. 386 § 1; art. 6; art. 6 § 1; § 1)\nUstawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 - art. 362; art. 446; art. 446 § 4; art. 822)\nI ACa 1049/12 I ACa 1049/12 I ACa 141/16 I ACa 141/16 I C 285/14 I C 285/14 I C 285/14 I C 285/14 I C 285/14 I C 285/14 I C 434/14 I C 434/14 II K 176/13 II UKN 112/01 V ACa 442/15 V ACa 48/16 V ACa 860/15 I C 207/52 I CR 271/73 I PR 148/90 IC 434/14 II CKN 704/97 II CR 222/72 II CR 817/73 II PK 105/13 III CZP 49/07\nSygn. akt IV Ca 85/17\nSąd Okręgowy IV Wydział Cywilny –Odwoławczy w składzie:\nSędziowie SO: Wanda Dumanowska, Jolanta Deniziuk ( spr.)\nProtokolant: sek. sąd. Katarzyna Zadrożna\npo rozpoznaniu w dniu 17 marca 2017roku w S. na rozprawie\nsprawy z powództwa M. B. (1), J. B. i D. B.\nprzy udziale interwenienta ubocznego M. M. (1)\nna skutek apelacji pozwanego i interwenienta ubocznego od wyroku Sądu Rejonowego w C. z dnia 25 października 2016roku ., sygn. akt IC 434/14\na/ zasądzone w punktach od 1 do 3 kwoty 22 500 zł obniża do kwot 7 500 (siedem tysięcy pięćset) zł ,oddalając powództwa w pozostałych zakresach,\nb/ uchyla punkty od 4 do 6,\nc/ punktowi 7 nadaje oznaczenie 4 i nadaje mu następującą treść: ,,rozdziela stosunkowo koszty sądowe od uiszczenia których powodowe byli zwolnieni ustalając, że pozwany przegrał każdą ze sprawy w 17,64%, szczegółowe ich rozliczenie pozostawiając referendarzowi sądowemu”,\nd/ punktom 8 i 9 nadaje oznaczenie 5 i 6 ,\nII. oddala w pozostałej części apelację interwenta ubocznego,\nIII. nie obciąża powodów kosztami postępowania apelacyjnego.\nPowodowie M. B. (1), J. B. i D. B. wnieśli pozew przeciwko pozwanemu (...) Towarzystwu (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W. z żądaniem zapłaty kwoty po 42.500 zł na rzecz każdego z powodów wraz z ustawowymi odsetkami od dnia następnego po dniu doręczenia pozwanemu odpisu pozwu do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów kosztów procesu. W uzasadnieniu powodowie wskazali, że w wypadku samochodowym, którego sprawca M. M. (1) kierował pojazdem ubezpieczonym w zakresie odpowiedzialności cywilnej w (...) Towarzystwie (...) Spółce Akcyjnej w W., śmierć poniósł ich brat, S. B.. Wskutek tego nagłego i tragicznego zdarzenia powodowie doznali krzywdy, gdyż utracili bliską im osobę.\nPozwany (...) Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna w W., wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu. W jego ocenie kwoty przyznane powodom w toku postępowania likwidacyjnego w wysokości 15.000 zł i wypłacone w wysokości 7.500 zł z uwagi na uwzględnienie 50% przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody, są adekwatne zarówno do rozmiaru ich krzywdy, jak i sytuacji życiowej powodów, powstałej w związku ze śmiercią brata S. B. oraz do stopnia przyczynienia się przez poszkodowanego do zaistniałej krzywdy i szkody z uwagi na spożywanie alkoholu i narkotyków z kierowcą pojazdu oraz poprzez niezapięcie pasów bezpieczeństwa. Pozwany zakwestionował też roszczenie odsetkowe, podnosząc, że należą się one od daty wyrokowania.\nInterwenient uboczny, M. M. (1), będący sprawcą zdarzenia, wniósł o oddalenie powództwa w całości, a w przypadku jego uwzględnienia o uznanie, że poszkodowany S. B. przyczynił się do powstania szkody w 70% z uwagi na okoliczność, że spożywał z interwenientem ubocznym alkohol w dniu zdarzenia oraz jechał bez zapiętych pasów, mimo że interwenient uboczny namawiał go do zapięcia tych pasów.\nWyrokiem z dnia 25 października 2016 roku Sąd Rejonowy w C.:\n1. zasądził od pozwanego na rzecz powoda D. B. kwotę 22.500 zł wraz z ustawowymi odsetkami w wysokości 13% od dnia 28.10.2014r. do dnia 22.12.2014r., w wysokości 8% od dnia 23.12.2014r. do dnia 31.12.2015r., z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1.01.2016r. do dnia zapłaty,\n2. zasądził od pozwanego na rzecz powoda M. B. (1) kwotę 22.500 zł wraz z ustawowymi odsetkami w wysokości 13% od dnia 28.10.2014r. do dnia 22.12.2014r., w wysokości 8% od dnia 23.12.2014r. do dnia 31.12.2015r., z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1.01.2016r. do dnia zapłaty,\n3. zasądził od pozwanego na rzecz powoda J. B. kwotę 22.500 zł wraz z ustawowymi odsetkami w wysokości 13% od dnia 28.10.2014r. do dnia 22.12.2014r., w wysokości 8% od dnia 23.12.2014r. do dnia 31.12.2015r., z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1.01.2016r. do dnia zapłaty,\n4. zasądził od pozwanego na rzecz D. B. kwotę 1.970 zł tytułem kosztów procesu,\n5. zasądził od pozwanego na rzecz M. B. (1) kwotę 1.811 zł tytułem kosztów procesu,\n6. zasądził od pozwanego na rzecz J. B. kwotę 1.864 zł tytułem kosztów procesu,\n7. nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w (...) kwotę 2.554 zł tytułem kosztów sądowych, których powodowie nie mieli obowiązku uiszczać,\n8. odstąpił od ściągnięcia z zasądzonego na rzecz powodów D. B., J. B. i M. B. (1) roszczenia kosztów sądowych,\n9. nie obciążył powodów D. B., J. B. i M. B. (1) kosztami procesu.\nWyrokiem uzupełniającym z dnia 25 listopada 2016r. Sąd Rejonowy w C. uzupełnił wyrok Sądu Rejonowego w C.wydany w dniu 14 października 2016r. sygn. akt I C 434/14, w ten sposób, że dodał pkt. 10 wyroku o treści: „oddalić powództwo w pozostałym zakresie”.\nRozstrzygnięcie Sądu I instancji zapadło na podstawie następującego stanu faktycznego:\nW dniu 30 listopada 2012 roku na drodze krajowej nr (...) pomiędzy miejscowościami S. i G. kierujący pojazdem marki M. o nr rej. (...), M. M. (1), znajdując się w stanie nietrzeźwości wynoszącym 0,85 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, jadąc z nadmierną prędkością podczas wyjeżdżania z łuku drogi, stracił panowanie nad pojazdem, zjechał na pobocze i uderzył w drzewo. W wyniku tego zdarzenia S. B., jako pasażer pojazdu marki M. o numerze rejestracyjnym (...), doznał rozległych, ciężkich i mnogich uszkodzeń ciała, na skutek których zmarł.\nWyrokiem z dnia 14 sierpnia 2013r. wydanym w sprawie o sygn. akt II K 176/13 Sąd Rejonowy w C. uznał M. M. (1) za winnego zarzucanego mu czynu.\nJak ustalił Sąd Rejonowy S. B. w dniu zdarzenia spożywał alkohol z kierowcą samochodu M. M. (1) i kolegą E. K.. W trakcie jazdy nie miał zapiętych pasów bezpieczeństwa. S. B. w chwili zdarzenia był nietrzeźwy (2,7 ‰ g/l).\nSąd Rejonowy ustalił też, że sprawca zdarzenia M. M. (1) był ubezpieczony w zakresie odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego u pozwanego ubezpieczyciela. W toku postępowania likwidacyjnego pozwany przyznał powodom tytułem zadośćuczynienia kwotę po 15.000 zł, którą jednocześnie obniżył z uwagi na ustalenie 50% przyczynienia się poszkodowanego S. B. do powstania szkody z uwagi na spożywanie alkoholu z kierowcą pojazdu oraz niezapięcie pasów bezpieczeństwa. Powodowie otrzymali od pozwanego kwoty po 7.500 zł.\nW chwili śmierci poszkodowany S. B. miał (...) lat, mieszkał razem z rodzicami i był trzecim w kolejności synem M. i M. B. (2). Poszkodowany miał trójkę rodzeństwa, a mianowicie D. B., który w dniu zdarzenia miał (...) lat, J. B. – (...) lat i M. B. (1) – (...) lata. S. B. nie miał stałego zatrudnienia i utrzymywał się z prac dorywczych w lesie. Był on osobą pomocną, wesołą, zabawną i rozkręcał całą rodzinę. Miał dobry kontakt z rodzicami i braćmi. Pomiędzy rodzeństwem nie było konfliktów, bracia szanowali się i byli bardzo ze sobą zżyci, łączyły ich bardzo dobre relacje. Większość czasu spędzali razem, grali wspólnie w karty, w piłkę, jeździli na dyskoteki, żartowali i śmiali się. Gdy powodowie i poszkodowany mieszkali u rodziców, to zajmowali wspólny pokój.\nDalej Sąd Rejonowy ustalił, że powód M. B. (1) do 2010r., kiedy to wyjechał do pracy za granicę, mieszkał wspólnie z rodzicami i bratem S. B., z którym dzielił jeden pokój. Bracia mieli wspólny komputer i telewizor. Dużo czasu spędzali razem oglądając telewizję i grając. Wspólnie chodzili również „na fuchy” do wsi oraz na jagody i grzyby. Mieli tych samych znajomych, razem chodzili na zabawy wiejskie i domówki. Po wyjeździe powoda do (...)bracia nadal mieli stały kontakt telefoniczny i smsowy, praktycznie co drugi dzień dzwonili do siebie. Powoda łączyły z bratem S. B. najbliższe relacje i więzi albowiem różnica wieku pomiędzy nimi wynosiła rok czasu. Bracia nie byli skonfliktowani i mogli zawsze na siebie liczyć. Powód M. B. (1) o wszystkim szczerze rozmawiał z bratem i nie miał przed nim żadnych tajemnic. Mógł liczyć na jego zaufanie i współpracę. M. B. (1) wrócił do Polski w listopadzie 2012r. i ponownie zamieszkał u rodziców. Wówczas zajmował jeden pokój z S. B.. O śmierci brata dowiedział się w nocy, gdy jego mama odebrała telefon i zaczęła krzyczeć, że S. nie żyje. Wówczas wybiegł na asfalt i zaczął płakać, był załamany, zrobiło mu się słabo i zaczął się trząść. Przyszedł po niego ojciec M. B. (2). W dniu pogrzebu powód M. B. (1) zażył środki uspokajające, a na samym pogrzebie bardzo rozpaczał. Śmierć brata spowodowała, że powód pozostał w Polsce z rodzicami, mimo że miał propozycje pracy i powrotu do (...) Nie chciał zostawić rodziców i nadal mieszka z nimi. Przez ok. 3 tygodnie od tragicznego zdarzenia powód był niespokojny i miał problemy ze snem, a przez okres około 3 miesięcy nie uczestniczył w żadnych spotkaniach towarzyskich. Obecnie cały czas myśli o bracie i brakuje mu wsparcia z jego strony. W każdy weekend jest na cmentarzu i nadal odczuwa żal, że nie ma brata. Kiedy wchodzi do pokoju, w którym znajduje się zdjęcie S. B., to ściska go i kręci mu się łza. Bezpośrednio po zdarzeniu powód M. B. (1) schował portret brata, który później wyciągnął. Powód nie ujawniał bezpośrednio po śmierci brata, jak i obecnie, żadnych konkretnych dolegliwości zdrowotnych wymagających leczenia i pomocy osób trzecich. Powrócił do normlanego funkcjonowania, zdarzają się jednak sytuacje, kiedy ujawnia się jego nieumiejętność pogodzenia się ze śmiercią brata, głównie jako napady złości.\nSąd I instancji ustalił również, że z kolei powód J. B. do 22 roku życia mieszkał wspólnie z rodzicami i rodzeństwem. Zajmował on z braćmi jeden pokój, a z S. B. dzielił łóżko. Po opuszczeniu domu rodzinnego nadal utrzymywał bliski kontakt z rodziną, którą odwiedzał co tydzień i spędzał z nią święta. Powoda łączyły z bratem S. B. bliskie relacje, nie dochodziło między nimi do konfliktów i sprzeczek. Poszkodowany bardzo często przyjeżdżał do brata i jego dzieci, pomagał mu w wielu czynnościach domowych. Bracia wspólnie chodzili na ryby. Poszkodowany był ogniwem w łańcuchu i trzymał wszystko. O śmierci S. B. dowiedział się od brata. Nie chciał w to uwierzyć i pojechał się do KPP w C., aby uzyskać informację o osobie, która zginęła w wypadku samochodowym, a następnie udał się do Prokuratury Rejonowej w C. i czekał na rodziców. Powód wraz z rodzicami wrócił do domu rodziców. Tam był płacz, łzy i smutek. W dniu pogrzebu J. B. musiał zażyć środki uspokajające i tabletki na nadciśnienie. Po pogrzebie przebywał na urlopie przez okres 7 dni. Śmierć brata spowodowała, że powód stał się nerwowy, izoluje się od otoczenia i czuje obawę o życie swoich dzieci. Przez okres około miesiąca miał problemy ze snem, a obecnie okresowo śni koszmary - widok brata w trumnie. Pozostał mu lęk przed wypadkami drogowymi, który do dnia dzisiejszego powoduje u niego napięcie emocjonalne w trakcie jazdy w charakterze pasażera. Dlatego też powód zrezygnował z robienia prawa jazdy, mimo że miał już opłacony kurs. Powód osobiście zrobił i postawił w miejscu wypadku krzyż, który budzi w nim żywe emocje. Nadal ma problem z zaakceptowaniem faktu śmierci brata i pozostaje w żywym przeżywaniu jego utraty, a wspomnienia o nim wywołują u powoda płacz. Nie jest w stanie uczestniczyć w pogrzebach i w sytuacjach przypominających mu śmierć brata – składanie kondolencji znajomym. Nieadaptacyjne zachowanie powoda związane z unikaniem jest przyczyną trudności z prawidłowym dokończeniem żałoby i skutkuje objawami depresyjnymi i wzrostem ciśnienia tętniczego. Zachowanie to bez wsparcia farmakologicznego lub terapii psychologicznej może pogłębiać się z czasem. W związku z tym z tego tytułu u powoda ustalono uszczerbek na zdrowiu w wysokości 6%.\nSąd I instancji ustalił, że D. B. był najstarszym z rodzeństwa. W chwili śmierci brata nie mieszkał już w domu rodzinnym. Przed opuszczeniem rodziny zajmował i opiekował się rodzeństwem od najmłodszych lat, pomagał odrabiać lekcje S. i namawiał go, aby skończył szkołę zawodową i poszedł do pracy. Powód planował, że S. B. w przyszłości zostanie ojcem chrzestnym jego dziecka. O śmierci brata powód dowiedział się od swojego teścia W. L. podczas pobytu u rodziców. Informacja ta wywołała u niego szok, zaczął płakać i krzyczeć. Powód nie był w stanie oglądać brata, dopiero przed samym pogrzebem, w kostnicy, pożegnał się z nim. Po śmierci brata powód był zdołowany i zagubiony. Stan ten utrzymywał się przez okres około pół roku. Odczuwał złość na brata, że pod wpływem alkoholu wsiadł do auta. Obecnie odczuwa żal i złość do sprawcy. Nie może pogodzić się z tym, że S. nie będzie ojcem chrzestnym dziecka, którego się spodziewa. Często jest nieobecny, zamyka się w swoim pokoju. Powód nie zażywał żadnych środków farmakologicznych i nie korzystał z pomocy psychologa. Powód co najmniej raz w tygodniu jest u brata na cmentarzu. D. B. przez rok przeżywał żałobę „dochodził do siebie”. Obecnie jest na etapie zintegrowanej żałoby i zaadaptował się do poczucia „braku” ze stopniowym powrotem do odczuwania przyjemności i prowadzenia satysfakcjonującego życia. Jednak pamięć o utraconej osobie została zachowana, a wspomnienia o bracie okresowo wywołują u niego, między innymi, smutek i tęsknotę. Cały czas nosi zdjęcie brata przy sobie. Nie wymaga on leczenia i pomocy osób trzecich.\nJak ustalił Sąd Rejonowy śmierć S. B. nie wpłynęła na relacje między rodzeństwem, nadal są bardzo ze sobą zżyci, pomagają sobie, często wspominają S., którego im brakuje. Podczas wizyt w domu rodzinnym zawsze idą do pokoju, w którym jest zdjęcie brata S. B.. Dla powodów dramatem jest, że brata nie ma między nimi.\nOceniając tak ustalony stan faktyczny, Sąd Rejonowy, bacząc na treść przepisów art.\n805 kc, art. 822 kc, art. 361 § 2 kpc, art. 446 § 4 kc, art. 362 kc i art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 22.05.2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych (…), uznał, że powództwo zasługiwało na częściowe uwzględnienie. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd Rejonowy zważył, że jej rozstrzygnięcie sprowadzało się wyłącznie do ustalenia, czy kwota wypłacona powodom przez pozwanego ubezpieczyciela w toku postępowania likwidacyjnego była adekwatna, jak również, czy są podstawy do podwyższenia kwoty przyczynienia się do powstania szkody z 50% do 70%. W związku z tym Sąd I instancji miał na uwadze całokształt okoliczności sprawy, tj. obiektywne okoliczności świadczące o rozmiarze krzywdy, tak jak stopień pokrewieństwa, wiek zmarłego i poszkodowanego, indywidualne stosunki między zmarłym z członkiem rodziny, ale także okoliczności, które mogą mieć wpływ na indywidualne cechy pokrzywdzonego, jak np. stopień nasilenia cierpień emocjonalnych, ich charakter i czas trwania. Sąd Rejonowy nie miał wątpliwości, że pomiędzy powodami a zmarłym S. B. istniała głęboka, silna więź braterska, która na skutek zdarzenia z dnia 30.11.2012r. roku uległa nieodwracalnemu zerwaniu–co ustalił na podstawie zeznań świadków oraz opinii biegłej sądowej. Uwzględnił przy tym, że przebieg żałoby u powoda M. B. (1) i D. B. zakończył się, co jednak nie jest jednoznaczne z pogodzeniem się ze śmiercią brata. Co zaś się tyczy powoda J. B., to wziął Sąd I instancji pod uwagę, że jego zachowanie związane z unikaniem jest przyczyną trudności z prawidłowym dokończeniem żałoby, co skutkuje objawami depresyjnymi i wzrostem ciśnienia tętniczego. Powód ten wymaga wsparcia farmakologicznego. Biegła ustaliła u niego uszczerbek na zdrowiu w wysokości 6%. Powód J. B. ma mało wydolne mechanizmy i stosuje zasadę unikania. Jego stan powoda może też wynikać z okoliczności, że powód był bardziej zżyty z poszkodowanym, już nawet przez sam fakt, że dzielił z S. jedno łóżko i chodził z nim razem do klasy.\nZdaniem Sądu I instancji okoliczności niniejszej sprawy uzasadniają przyznanie powodom świadczenia z tytułu zadośćuczynienia na rzecz każdego z nich i ustalenie ich w wysokości po 60,000 zł. S. B. był bowiem osobą młodą i tworzył wraz z rodzicami oraz powodami najbliższą rodzinę, która mogła liczyć na siebie. Sąd nie zróżnicował kwot przyznanych tytułem zadośćuczynienia z uwagi na 6%-owy uszczerbek na zdrowi powoda J. B., zważywszy na to, że o przebiegu żałoby decydują indywidualne cechy osobowości, a nadto z opinii biegłej sądowej oraz zeznań świadków jednoznacznie wynika, że pozostali powodowie nadal nie pogodzili się ze śmiercią brata.\nW odniesieniu do stopnia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody, Sąd I instancji przypomniał, że S. B. w dniu zdarzenia był nietrzeźwy, spożywał ze sprawcą wypadku alkohol. S. B. posiadał zatem wiedzę o tym, że kierowca pojazdu jest po spożyciu alkoholu. Pomimo tego zdecydował się wsiąść do samochodu z pijanym kierowcą. Ponadto S. B. nie zapiął pasów bezpieczeństwa. Zachowanie poszkodowanego było bardzo nieodpowiedzialne, związane z wysokim ryzykiem wystąpienia zdarzenia drogowego, w którym mogły wystąpić negatywne skutki (kolizja, wypadek drogowy). Ponadto stanowiło ono też przyzwolenie na to, by pijany kierowca kierował pojazdem osobowym i tym samym stanowił zagrożenie nie tylko dla swojego zdrowia i życia, lecz również życia i zdrowia innych. S. B. takim zachowaniem niewątpliwie przyczynił się do powstania krzywdy u powodów. W tej sytuacji należało przyjąć, że przyczynienie S. B. wyniosło 50 %. Pozwany nie przedstawił żadnych nowych okoliczności, które uzasadniałyby podwyższenie tego przyczynienia do 70%. Uwzględniając zatem 50% stopień przyczynienia się poszkodowanego oraz kwoty wypłacone w toku postępowania likwidacyjnego, Sąd Rejonowy tytułem zadośćuczynienia zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę po 22.500 zł (60.000 zł x 50 % minus 7.500 zł.). Jednocześnie Sąd I instancji nie przyjął argumentacji pozwanego, iż winny być one zasądzone od dnia wyrokowania w sprawie, a o kosztach procesu orzekł na podstawie art. 100 kpc.\nApelację od powyższego rozstrzygnięcia wywiódł zarówno pozwany, jak i interwenient uboczny.\nInterwenient uboczny M. M. (1) wniósł o oddalenie powództwa każdego z powodów w całości i o zasądzenie od każdego z nich na rzecz interwenienta ubocznego kosztów procesu za obie instancje, ewentualnie o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji przy uwzględnieniu kosztów dotychczasowego postępowania. Ten apelujący podniósł zarzuty faktyczne polegające na niezgodności ustaleń faktycznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a skutkujące uznaniem, że powodom należy się zadośćuczynienie w wysokości po 60.000 zł, jak i polegające na błędnym przyjęciu, że brak jest podstaw do podwyższenia stopnia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody z 50% do 70%, oraz że brak jest podstaw do zróżnicowania kwot przyznanych powodom z tytułu zadośćuczynienia. Nadto apelujący interwenient uboczny zarzucił naruszenie prawa procesowego, tj. art. 100 kpc poprzez nie zasądzenie na jego rzecz oraz na rzecz pozwanego od powodów kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw w kwotach po 1.135,99 zł.\nApelujący pozwany (...) Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. zaskarżył wyrok Sądu I instancji w części, tj. co do pkt 1, 2 i 3 w zakresie uwzględnienia powództwa co do kwoty 15.000 zł wraz z orzeczonymi odsetkami, oraz co do punktów 4-9 sentencji wyroku. Ten apelujący podniósł zarzuty naruszenia prawa materialnego oraz prawa procesowego, tj. kolejno:\n- art. 446 § 4 kc poprzez pominięcie, że przyznanie zadośćuczynienia ma charakter fakultatywny, poprzez przyznanie zadośćuczynienia nieodpowiedniego do stopnia krzywdy powodów, jak i błędne uznanie, że krzywda powodów przekroczyła granice fizjologicznej reakcji żałobnej, a tymczasem tylko u powoda J. B. wystąpił trwały uszczerbek na zdrowiu, zatem adekwatnym zadośćuczynieniem dla powodów byłaby kwota w łącznej wysokości 30.000 zł.\n- art. 233 § 1 kpc w zw. z art. 299 kpc w zw. z art. 212 kpc – poprzez dokonanie ustaleń na podstawie materiału nie stanowiącego dowodu (na podstawie wysłuchania informacyjnego powodów bez przeprowadzenia następnie dowodu z przesłuchania stron),\n- art. 217 § 1 kpc w zw. z art. 227 kpc i art. 278 § 1 kpc poprzez oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego,\n- art. 233 § 1 kpc w zw. z art. 299 kpc w zw. z art. 212 kpc poprzez zaakceptowanie opinii biegłej K. D..\nApelujący pozwany, wnosząc o przeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu psychiatrii na okoliczność stanu zdrowia psychicznego powoda J. B., wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez obniżenie zadośćuczynienia na rzecz każdego z powodów i zasądzenie na ich rzecz kwot po 7500 zł wraz ze wskazanymi odsetkami oraz o adekwatne rozstrzygnięcie o kosztach postępowań przed obiema instancjami.\nApelacja pozwanego okazała się w całości zasadna, a w konsekwencji kwestionująca całość rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego apelacja interwenienta ubocznego podlegała uwzględnieniu w części.\nPrzed merytorycznym odniesieniem się do zarzutów apelacyjnych zgłoszonych przez obu apelujących należało przede wszystkim wskazać, że bacząc na treść art. 382 kpc, sąd apelacyjny ma nie tylko uprawnienie, ale i obowiązek rozważenia na nowo całego zebranego w sprawie materiału oraz dokonania własnej, samodzielnej i swobodnej oceny, w tym oceny zgromadzonych dowodów (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17.04.1998r., II CKN 704/97, OSNC 1998 nr 12, poz. 214). Sąd II instancji nie ogranicza się zatem tylko do kontroli Sądu I instancji, lecz bada ponownie całą sprawę, a rozważając wyniki postępowania przed Sądem I instancji, władny jest ocenić je samoistnie. Postępowanie apelacyjne jest przedłużeniem procesu przeprowadzonego przez pierwszą instancję, co oznacza, że nie toczy się on na nowo.\nTrzeba pamiętać, że kognicja sądu odwoławczego obejmuje "rozpoznanie sprawy" (a nie tylko środka odwoławczego) i to w taki sposób, w jaki mógł i powinien uczynić to sąd pierwszej instancji (por. uchwałę Sądu Najwyższego 7 sędziów - zasada prawna - z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07, OSNC 2008/6/55, Prok. i Pr.-wkł. (...), Biul. SN 2008/1/13, Wspólnota (...), Lex nr 341125). W konstrukcji prawnej rozpoznawania sprawy przez Sąd II instancji w wyniku wniesienia apelacji przez stronę lub strony postępowania, w polskiej procedurze cywilnej chodzi o skontrolowanie prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy przez sąd pierwszej instancji i jeżeli to potrzebne - przeprowadzenie pełnego postępowania dowodowego, a następnie wydanie orzeczenia merytorycznego.\nZważywszy na charakter postępowania apelacyjnego, które wprawdzie jest postępowaniem odwoławczym i kontrolnym, to jednak zachowuje charakter postępowania rozpoznawczego, Sąd Okręgowy ponownie ocenił zebrane w toku postępowania dowody, uznając przy tym, że nie zachodzi potrzeba uzupełniania postępowania dowodowego. W szczególności dotyczy to zgłoszonego przez apelującego pozwanego wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu psychiatrii oraz psychologii, której przedmiotem miałby być wyłącznie stan zdrowia psychicznego powoda J. B.. W tym zakresie godzi się przypomnieć, że o dopuszczeniu dowodu z kolejnej opinii decyduje rzeczowa potrzeba w tym zakresie. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, sąd rozpoznający sprawę powinien zażądać dodatkowej opinii innych biegłych, jeżeli występuje rozbieżność, niezupełność lub niejasność opinii, a materiał dowodowy nie daje podstawy do oparcia się wyłącznie na opinii jednego biegłego (por. orzeczenie SN z dnia 18.06.1952r., C 1108/51, NP. 1953, nr 10, s. 93; postanowienie SN z dnia 29.06.1973r., I CR 271/73, Lex nr 7277; wyrok SN z dnia 15.02.1974r., II CR 817/73, Lex nr 7404; uzasadnienie wyroku SN z dnia 10.02.2000r., II 399/99 OSNP 2001, nr 15, poz. 497; wyrok SN z dnia 8.02.2002r., II UKN 112/01, OSNP 2003, nr 23, poz. 580). Uznanie przez sąd opinii jednego biegłego za wiarygodną, poparte uzasadnieniem tego stanowiska, zwalnia sąd od obowiązku wzywania jeszcze jednego biegłego (por. orzeczenie SN z dnia 19.07.1952r., I C 207/52; wyrok SN z dnia 24.08.1972r., II CR 222/72, OSP 1973, z. 5, poz. 93). Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Ponadto uzasadnienie konkluzji o braku potrzeby powoływania kolejnego biegłego – z uwagi na to, że zebrany dotychczas materiał dowodowy jest wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawy, tym bardziej w ramach korekty orzeczenia pierwszoinstancyjnego – znajduje się też w dalszej części niniejszego uzasadnienia.\nPozostając więc sądem merytorycznym Sąd II instancji przeanalizował raz jeszcze cały zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz dokonał analizy prawnej zgłoszonych w sprawie roszczeń wraz z przedstawioną ich podstawą faktyczną. W efekcie doszedł do przekonania, że przyjęta przez Sąd I instancji ocena sprawy, w tym ocena dokonana na podstawie poczynionych ustaleń faktycznych, wymagała korekty.\nSąd Okręgowy w pierwszej kolejności odniesie się do argumentacji zawartej w apelacji interwenienta ubocznego M. M. (1), która to apelacja koncentrowała się wokół zakwestionowania wysokości zasądzonego na rzecz powodów zadośćuczynienia, podważając w tym zakresie w ogóle sens dodatkowego czynienia zadość żądaniu powodów, nie akceptowała przyjętego przez Sąd Rejonowy 50% stopnia przyczynienia się poszkodowanego S. B. do powstania szkody, wskazywała na konieczność zróżnicowania kwot przyznanych poszczególnym powodom, jak i podważała prawidłowość zastosowania w sprawie przepisu art. 100 kpc.\nWskazane wyżej zarzuty okazały się zasadne jedynie w części, w jakiej odnosiły się do kwestii wysokości należnego powodom zadośćuczynienia (i to w części, bowiem Sąd Okręgowy ostatecznie przyjął, że powodom należy się dodatkowe, poza otrzymanym w postępowaniu likwidacyjnym, zadośćuczynieniem, choć nie w takiej kwocie, jaką przyjął Sąd I instancji). Niesłuszna była natomiast argumentacja interwenienta ubocznego koncentrująca się wokół kwestii stopnia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody, konieczności różnicowania kwot przyznanych poszczególnym powodom oraz kosztów postępowania poniesionych przez interwenienta ubocznego.\nW tym miejscu należało wyjaśnić motywy, jakie legły u podstaw przyjęcia, że w niniejszej sprawie poszkodowany S. B. przyczynił się jednak w 50% do powstania szkody. Sąd Okręgowy miał na względzie, że jakkolwiek kwestia ta należy do ocennych, to jednak okoliczności sprawy oraz stanowiska stron postępowania wpływają na konkluzje w tym zakresie. Podkreślić trzeba, że już w postępowaniu likwidacyjnym pozwany\n(...) Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna w W. przyjął taki stopień przyczynienia się poszkodowanego i w oparciu o takie założenie wypłacił powodom zadośćuczynienie. Sami powodowie nie kwestionowali takiej decyzji pozwanego. Z kolei interwenient uboczny, tak w toku postępowania rozpoznawczego, jak i w apelacji uzasadniał konieczność przyjęcia 70% stopnia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody tym, że S. B. w dniu zdarzenia spożywał z interwenientem alkohol i namawiał go do jego spożycia i jazdy po alkoholu, jak i że nie zapiął pasów, pomimo że interwenient uboczny namawiał go do tego (vide: oświadczenie pełnomocnika interwenienta ubocznego na rozprawie w dniu 6.05.2015r. – k. 848v). Tymczasem w sprawie bezspornym było to, że S. B. istotnie spożywał alkohol i nie miał zapiętych pasów. Natomiast kwestie tego, czy interwenient uboczny był namawiany przez poszkodowanego do tego, aby pił alkohol, aby jeździć samochodem po alkoholu zamiast wracać do domu, jak na to wskazuje apelacja, jak i tego czy interwenient uboczny zwracał poszkodowanemu uwagę na to, aby ten zapiął pasy, nie zostały w niniejszej sprawie bezwarunkowo udowodnione. Przeciwnie, w ocenie Sądu II instancji należało do takich stwierdzeń M. M. (1) podchodzić bardzo ostrożnie. Wątpliwości co do prawdziwości takiego jego stanowiska nie da się rozwiać, wbrew twierdzeniom apelacji, na podstawie zeznań świadka U. B., która na rozprawie w dniu 24.06.2015r. wprawdzie trzykrotnie wskazała na to, że „M. M. (1) chciał jechać do domu” („M. wspomniał, że jadą już do domu”, „Ja wywnioskowałam, że M. chce jechać do domu”), jak i zeznała, że nie wyczuwała od niego (M. M. (1)) alkoholu (vide: zeznania U. B. – k. 878v-879), niemniej nie sposób jest tych zeznań w całości uznawać za wiarygodne, zwłaszcza w sytuacji, gdy świadek U. B. jest znajomą M. M. (1). Tym bardziej taka ostrożność w ocenie jej zeznań jest konieczna, gdy się zważy na zeznania stawającego na kolejnym terminie rozprawy obcego dla interwenienta ubocznego świadka K. Z., także pracownika stacji paliw, na której zatrzymali się przed wypadkiem jego uczestnicy. Zeznał on mianowicie, że to U. B. „powiedziała M., żeby jechali do domu” i że od U. B. wie, iż „pozostali namawiali M. do jazdy” (vide: zeznania świadka K. Z. – k. 894v – 895). Z kolei uczestnik wypadku E. K. zeznał, że: „nikt z nas nie namawiał kierowcy do tego, żeby jechać samochodem. To była nasza ogólna decyzja. Chcieliśmy kupić alkohol i wracać do domu. Nie pamiętam, żeby któryś z pasażerów mówił, że chce jechać do domu”, „My podczas jazdy piliśmy, a kierowca nie. Na przystanku kierowca spożywał alkohol, ale nie podczas kierowania”. „S. chciał pojechać do M., rzucił taki pomysł, żeby jechać”. „Kierowca nie sprzeciwiał się temu. Nikt nie odwodził od tego pomysłu”. „Wszyscy podjęliśmy decyzję, że po alkoholu jedziemy. Nikt nikogo nie zmuszał” (vide: zeznania E. K. – k. 879-879v). Żaden ze stawających w sprawie świadków nie wspomniał o tym, aby interwenient uboczny zwracał poszkodowanemu uwagę na to, aby ten zapiął pasy. Nie wynika taka okoliczność także z pozostałego zebranego w sprawie materiału dowodowego. Z tych względów przyjąć należało, iż brak jest podstaw do uznania, że przyczynienie się poszkodowanego S. B. do powstania szkody miało szerszy zakres, w szczególności, by można było je ocenić jako 70 – procentowe, zamiast 50-procentowego.\nNiezasadne było również przypomniane w apelacji żądanie zasądzenia od powodów na rzecz interwenienta ubocznego kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw w kwotach po 1.135,99 zł. Zważyć należało, że, mimo zgłoszonego w postępowaniu pierwszoinstancyjnym żądania pełnomocnika interwenienta ubocznego zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego (k. 990), Sąd Rejonowy nie wypowiedział się w ogóle w tej kwestii w zaskarżonym orzeczeniu. Przeto zgłoszone w apelacji żądanie zasądzenia od powodów na rzecz interwenienta ubocznego kwot po 1.135,99 zł nie mogło zostać uwzględnione. Interwenient uboczny winien był w pierwszej kolejności domagać się uzupełnienia orzeczenia Sądu Rejonowego w trybie art. 351 § 1 kpc o rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów poniesionych przez interwenienta ubocznego. Brak takiego działania ze strony interwenienta ubocznego daje podstawy przyjęcia, że zaskarża on nieistniejące orzeczenie Sądu Rejonowego (sententia non existens). Już zatem tylko na marginesie wypadało zauważyć, że wprawdzie zgodnie z art. 107 kpc Interwenient uboczny, do którego nie mają zastosowania przepisy o współuczestnictwie jednolitym, nie zwraca kosztów przeciwnikowi strony, do której przystąpił. Sąd może jednak przyznać od interwenienta na rzecz wygrywającego sprawę przeciwnika strony, do której interwenient przystąpił, zwrot kosztów wywołanych samoistnymi czynnościami procesowymi interwenienta. Sąd może także przyznać interwenientowi koszty interwencji od przeciwnika obowiązanego do zwrotu kosztów, jednak, jeśli intencją Sądu Rejonowego było odmówienie racji pełnomocnikowi interwenienta ubocznego w przedmiocie jego żądania dotyczącego kosztów zastępstwa procesowego, to winien był dać jednak wyraz swemu stanowisku poprzez oddalenie tego wniosku. Skutki jednak braku takiego rozstrzygnięcia, obciążają jednak interwenienta ubocznego - w sytuacji, gdy jest on nim zainteresowany, lecz nie wystąpił z wnioskiem o uzupełnienie orzeczenia wydanego w postępowaniu sądowym przed I instancją.\nPowyższe legło to u podstaw oddalenia w tym zakresie apelacji interwenienta ubocznego, o czym Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 385 kpc.\nW kwestii natomiast wysokości zadośćuczynienia (w tym zakresie apelacja interwenienta ubocznego została na podstawie art. 386 § 1 kpc częściowo uwzględniona wobec uwzględnienia apelacji pozwanego), jak i ewentualnej konieczności zróżnicowania jego wysokości wobec poszczególnych powodów Sąd Okręgowy wypowie się poniżej, przedstawiając uzasadnienie swego stanowiska w tym zakresie łącznie z odniesieniem się do zarzutów apelacyjnych podniesionych przez pozwanego.\nW odniesieniu do zarzutów zgłoszonych w apelacji wywiedzionej przez pozwanego to zważyć należało, że dotyczyły one zarówno naruszenia prawa procesowego, jak i prawa materialnego. W ocenie Sądu Okręgowego zarzucane uchybienia proceduralne nie miały jednak miejsca, słusznym natomiast okazał się zarzut naruszenia przepisu art. 446 § 4 kc.\nW pierwszej kolejności odnieść należało się do zarzutów naruszenia prawa procesowego. Zarzuty te dotyczyły dokonanej przez Sąd I instancji oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym oceny opinii biegłej sądowej K. D., jak i sposobu procedowania przez Sąd Rejonowy. Już powyżej Sąd II instancji wskazał na sytuacje, kiedy przeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego jest uzasadnione, a kiedy nie, w dalszej zaś części niniejszego uzasadnienia – w kontekście wysokości należnego powodom zadośćuczynienia – odniesie się do zarzutu błędnej oceny opinii wydanej w przedmiotowej sprawie przez biegłą K. D.. W tym natomiast miejscu odeprzeć stanowczo należało zarzut poczynienia przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych na podstawie materiału nie stanowiącej dowodu w sprawie. Rzeczywiście Sąd Rejonowy nie przeprowadził dowodu z przesłuchania powodów. Zostali oni tylko informacyjnie wysłuchani. Celem informacyjnego wysłuchania stron jest ustalenie faktów istotnych i spornych między stronami (art. 212 § 1 zd. 2 kpc), co z kolei pozwala na właściwe ukierunkowanie postępowania dowodowego i koncentrację materiału dowodowego (art. 6 § 1 kpc). Służy ono jednak także przedstawieniu przez strony takiego materiału procesowego, który pozwoli na zgodne z prawdą ustalenie podstawy faktycznej dochodzonych praw lub roszczeń (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 września 2013 r., II PK 105/13, Legalis nr 924639). Informacyjne wysłuchanie stron nie jest częścią postępowania dowodowego, choć w istocie służy jego usprawnieniu. Wyjaśnienia informacyjne strony nie mają mocy dowodowej z punktu widzenia art. 233 § 1 kpc, choć zgodnie z art. 3 kpc strony są obowiązane dawać wyjaśnienia zgodne z prawdą i bez zatajenia czegokolwiek. W wyroku z dnia 18-01-2013r. Sąd Apelacyjny w Łodzi (I ACa 1049/12, Legalis nr 734348) wskazał, że Wyjaśnienia informacyjne, złożone w trybie art. 212 kpc służą wyłącznie ustaleniu, jakie okoliczności są między stronami sporne. Udowodnienie tych okoliczności, a zatem wykazanie, że twierdzenie o ich istnieniu jest prawdziwe wymaga natomiast przeprowadzenia postępowania dowodowego, a zatem co najmniej dowodu z przesłuchania stron w trybie art. 299 kpc . Z kolei w wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 5 listopada 2015 r. (V ACa 442/15, Legalis nr 1398781) stwierdzono, że Zgodnie z przepisami kodeksu postępowania cywilnego sąd przeprowadza dowody, w tym dowód z przesłuchania stron, na okoliczności sporne, tymczasem nie było sporne to, co wyjaśniła powódka, że (...). To wyjaśnienie mogło być wykorzystane do ustalenia stanu faktycznego i mogło stanowić jedną z podstaw opinii biegłego sądowego.\nOdnosząc się więc w kontekście powyższych teoretycznych rozważań prawnych do konkretnych zarzutów apelacyjnych pozwanego, wskazać należało, że na kanwie okoliczności niniejszej sprawy sporna była wysokość należnego zadośćuczynienia, stopień przyczynienia się poszkodowanego, jak i kwestia uszczerbku na zdrowiu powoda J. B.. W tej sytuacji to, jak powodowie odczuwali śmierć brata, jak ją przeżywali, nie było sporne. Nie było też sporne to, jak spędzali czas wspólnie z bratem przed jego śmiercią, co się działo bezpośrednio po jego śmierci, jak zareagowali na wieść o śmierci brata, czy i jak ją do teraz przeżywają. Zresztą te okoliczności znalazły potwierdzenie w zeznaniach stawających w sprawie świadków: tak rodziców powodów, jak i E. G. oraz I. L.. Również opinia biegłej, skonstruowana między innymi także w oparciu o przeprowadzone rozmowy z powodami, potwierdziła ich wcześniejsze słowa wypowiadane w czasie wysłuchania informacyjnego. W tej sytuacji nie sposób jest stawiać skutecznego Sądowi Rejonowemu zarzutu, iż poczynił ustalenia faktyczne w oparciu o wysłuchanie informacyjne powodów. Kwestie sporne w sprawie, o których mowa była wyżej, zostały w tym procesie ustalone nie na podstawie wysłuchania informacyjnego, lecz między innymi zeznań świadków oraz opinii biegłej.\nWobec stwierdzenia bezzasadności zarzutów naruszenia prawa proceduralnego Sąd ad quem rozważał zarzut naruszenia prawa materialnego w postaci art. 446 § 4 kc, na podstawie którego to pozwany ubezpieczyciel wywodził, iż zasądzona na rzecz powodów przez Sąd I instancji kwota zadośćuczynienia jest wygórowana, zaś kwota adekwatna dla każdego z nich nie powinna przekraczać, przy pominięciu stopnia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody, kwoty 30.000 zł. Sąd Okręgowy podziela ten pogląd, mając jednocześnie na uwadze, że Ze względu na niewymierność krzywdy podlegającej naprawieniu na podstawie przepisu art. 446 § 4 kc, skuteczne zakwestionowanie zasądzonego zadośćuczynienia możliwe jest zaś jedynie wówczas, gdy jest rażąco zawyżone (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 30 września 2016 r., V ACa 48/16, Legalis nr 1522816). Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Sąd Rejonowy zasądził bowiem na rzecz powodów kwoty, które wskazują na to, że adekwatnym zadośćuczynieniem dla nich jest zadośćuczynienia w wysokości po 60.000 zł (przy pominięciu stopnia przyczynienia się oraz wypłat dokonanych w postępowaniu likwidacyjnym). Tymczasem nawet ojciec powodów w innym postępowaniu (vide: wyrok Sądu Okręgowego w Słupsku z dnia 29.09.2015r. w sprawie I C 285/14) nie uzyskał takiej kwoty tytułem zadośćuczynienia, zaś cierpieniu i krzywdzie matki powodów z tytułu śmierci syna uczyniono zadość kwotą 70.000 zł. Abstrahując jednak nawet od tego spostrzeżenia, bowiem nie ma ono istotnego znaczenia przy ustalaniu kwoty odpowiedniego zadośćuczynienia dla powodów za śmierć ich brata, trzeba podnieść, że okoliczności faktyczne niniejszej sprawy w żadnym razie nie dawały podstaw do przyznania na rzecz każdego z powodów świadczenia z tytułu zadośćuczynienia w wysokości po 60.000 zł. W wyroku z dnia 16 czerwca 2016 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku (I ACa 141/16, Legalis nr 1482514) stwierdził, iż Zakres moralnej krzywdy doznawanej przez osobę bliską zmarłego ma charakter indywidualny i winien być odniesiony do charakteru oraz intensywności więzi rodzinnej istniejącej w dacie śmierci bezpośrednio poszkodowanego, a te pozostają w związku z wiekiem, preferowanym stylem życia, mobilnością i relacjami z otoczeniem i środowiskiem rodzinnym. Artykuł 446 § 4 kc stanowi finansowy ekwiwalent cierpień psychicznych związanych ze śmiercią osoby najbliższej, których materialny wymiar w realiach danej sprawy może okazać się niekiedy utrudniony bądź niekonkretny. Stąd też wysokość zadośćuczynienia przyznawanego na podstawie powołanego przepisu ma charakter ocenny i sądy przy ustalaniu jego wysokości zachowują duży zakres swobody. W konsekwencji zarzut wadliwego ustalenia kwoty zadośćuczynienia może być w postępowaniu odwoławczym skuteczny tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie w sposób oczywisty narusza zasady ustalania tego świadczenia. Zdaniem Sądu Okręgowego taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie i uzasadniała konieczność pomniejszenia kwot przyznanych powodom z tytułu należnego im zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w związku z nagłą śmiercią ich brata w wypadku samochodowym – choć jednocześnie nie uprawniała do przyjęcia, że powodom już w ogóle nie należą się żadne inne, poza wypłaconymi w postępowaniu likwidacyjnym, kwoty.\nWedług Sądu Okręgowego powodowie zdołali poradzić sobie z traumą, jakiej doznali na skutek śmierci brata S.. Wszyscy na wieść o jego śmierci określali swój stan, wskazując, że „byli w szoku” po tym, jak dowiedzieli się, że ich „brat S., który był osobą wesołą, rozkręcającą całą rodzinę”, miał wypadek i w jego wyniku zmarł. Jednak powodowie w chwili śmierci brata byli już osobami dorosłymi. Każdy z nich już układał lub ułożył sobie już życie.\nPowód M. B. (1) w chwili śmierci brata miał (...) lata. Wyjechał do pracy do (...), na miesiąc przed śmiercią brata przyjechał do Polski. Mieszkał z rodzicami. Z opinii biegłej psycholog wynika, że na skutek śmierci S. nie wrócił do (...)do pracy, przez co ją stracił. Chciał zostać z rodzicami, szczególnie czuł się potrzebny matce. Dopiero teraz, w trzy lata po śmierci brata rozważa ponowny wyjazd za granicę (k. 934). Powód M. B. (1) w trakcie wysłuchania informacyjnego twierdził, że miał najbliższe relacje z S., że wolny czas spędzali razem nad jeziorem, grali w ping-ponga, na komputerze, razem oglądali telewizję (k. 774) Z zeznań matki M. B. (3) (k. 849v) wynika, że jest powód M. B. (1) zamknięty w sobie po śmierci brata. Z zeznań E. K., uczestnika zdarzenia, w którym zginął S. B., wynika, że M. B. (1) przeżywał śmierć brata, nawet nie chciał na początku rozmawiać ze świadkiem, miał do niego żal, że jechali samochodem, że nikt nie był mądrzejszy, żeby nie jeździć (k. 879).\nPowód D. B. w chwili śmierci brata miał (...) lat, jest najstarszym z rodzeństwa, w momencie śmierci brata mieszkał u narzeczonej. Z jego wysłuchania informacyjnego (k. 775) wynika, że, jako najstarszy, opiekował się braćmi, w tym i S., „Wszystko robiliśmy razem”. Śmierć S. zniweczyła plany uczynienia go ojcem chrzestnym dziecka tego powoda. Wskazał, że po śmierci brata cała rodzina była w szoku. Powód D. B. odebrał rzeczy zmarłego brata. „Po śmierci brata był zdołowany i zagubiony, który to stan trwał bardzo długo, tj. może przez pół roku”. Nie brał tabletek uspokajających, nie korzystał z pomocy psychologa. Postawił krzyż metalowy w miejscu wypadku i śmierci brata S.. Biegła w swej opinii potwierdziła, że powód D. B. oczekuje na narodziny swego syna, który ma się urodzić w okolicach wigilii 2016r., jak i że S. B. miał być chrzestnym pierwszego dziecka D. B. (k. 928).\nZ kolei powód J. B., w chwili śmierci brata miał (...) lat. Wyprowadził się z domu, gdy skończył 22 lata. Z jego wysłuchania informacyjnego (k. 774v) wynika, że „łączyły go bliskie relacje z bratem, chodzili razem na ryby, brat S. pomagał mu ciąć piłą motorową drewno. „Było nas czterech w pokoju, ja z nim łóżko dzieliłem”. Po śmierci brata jest nerwowy, boi się o swoje dzieci, ma problemy z ciśnieniem, na pogrzeb wziął tabletki uspokajające. Nosi zdjęcie brata w portfelu. Nie chodził do lekarzy w zw. ze śmiercią brata. Miał problemy ze snem przez ok miesiąc po śmierci brata. Teraz już nie, miał też lęk przed jazdą samochodem, choć sam nie ma prawa jazdy. Z zeznań matki M. B. (3) (k. 849v) wynika, że J. ma ciśnienie podwyższone, po śmierci brata często płakał, matka mówi, że „nie może z nim znaleźć wspólnego języka”. Z opinii biegłego psychologa wynika, że ten powód choruje tak, jak ojciec na nadciśnienie, leki bierze od 7 lat, po śmierci brata ma zwiększoną dawkę (k. 925).\nPrzy ocenie więzi, jakie łączyły powodowe rodzeństwo z bratem S., a przez to i krzywdy, jaką w wyniku jego śmierci powodowie doznali, pomocne były także zeznania ojca powodów - M. B. (2), dalsze zeznania matki powodów - M. B. (3) oraz świadków E. G. i I. L..\nŚwiadek M. B. (2) zeznał mianowicie między innymi, że między rodzeństwem nie było żadnych konfliktów. M. zrobił się nerwowy. Jednak świadek ten nie zauważył „żadnych szczególnych relacji między braćmi. Oni tak samo się traktowali”. Ponadto „Jak synowie się wyprowadzili to często przyjeżdżali, w tygodniu na pewno raz. Po śmierci S. synowie przyjeżdżają do domu. (k. 850v).\nZeznająca M. B. (3) wskazywała natomiast, że przed śmiercią S. B. mieszkał z rodzicami i bratem M. B. (1). „Był osobą, która trzymała rodzeństwo razem w kupie, on zwoływał razem braci na spotkania. (...) ciężko zareagowali na wiadomość o śmierci S.”. (...) przed śmiercią S. pracowali i nadal pracują. (...) nie podejmowali leczenia w związku ze śmiercią S.. Między rodzeństwem nie było konfliktów, byli zżyci, lubili spędzać wspólnie czas, na tyle na ile było to możliwe i nie kolidowało z planami i życiem każdego z nich. (...) większość czasu spędzali w domu, grali w karty, chodzili grać w piłkę, jechali na dyskoteki” (k. 849v).\nTakże świadek E. G. zeznała, że rodzeństwo miało bardzo dobre relacje, chodzili razem, szanowali się, wychowywali się razem. Nie było między nimi konfliktów. Świadek nie zauważyła zmian w zachowaniu powodów przed i po śmierci S.. Bracia spotykają się na uroczystościach (…). Bracia nadal się szanują (k. 851). Te relacje potwierdziła także świadek I. L., która zeznała, że „Relacje między rodzeństwem układały się bardzo dobrze. Często się odwiedzali. Bracia oglądali razem telewizję, grali w karty, grali razem w siatkówkę. Na początku każdy wziął to do siebie, teraz jest jak było, spotykają się nadal, może bardziej zaczęli się doceniać (k. 851v).\nNa podstawie powyższego da się zauważyć, że powodowie także po śmierci brata odwiedzają rodziców, tak, jak to czynili też i przed tym zdarzeniem. Zawsze wtedy przyjdą do pokoju brata, gdzie znajduje się jego zdjęcie. Zeznania M. B. (3) oraz M. B. (2) potwierdzają, że nie nastąpiła zmiana w ich relacjach z synami. Tak, jak odwiedzali oni rodziców przed śmiercią S., tak to i czynią teraz. Stopień ich cierpień nie był na tyle duży, aby wpłynął na powstanie u nich poczucia konieczności skorzystania z pomocy lekarza, psychologa, udziału terapii itp. Powodowie nie doznali nadzwyczajnych zaburzeń w funkcjonowaniu w sferze psychicznej i emocjonalnej. Pozostawali przez pewien czas w żałobie po śmierci brata, ale i czas tej żałoby już minął. Podkreślić trzeba, że zawsze ze śmiercią człowieka łączy się ból i cierpienie osób bliskich. Oczywistym jest, że żadna kwota nie będzie właściwa i nie wyrazi cierpienia wywołanego utratą bliskiej osoby. Dla osoby uprawnionej każda kwota będzie zbyt mała, zaś dla osoby zobowiązanej każda kwota może wydawać się nadmiernie wygórowana.\nZwrócić należało w niniejszej sprawie też uwagę na to, że w uzasadnieniu pozwu powodowie wskazywali m.in., iż zaistniały wypadek „zniweczył ich plany na przyszłość” (k. 4). Zauważyć jednak trzeba, że cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym i ten zaoferowany przez stronę inicjującą niniejszy proces, absolutnie nie dał odpowiedzi na pytanie, jakie to wspólne plany mieli poszczególni bracia z S. B.. Sami powodowie, a przede wszystkim świadkowie z rodziny powodów (rodzice) oraz pozostali świadkowie zeznający na tę okoliczność opisywali jedynie, jak bracia spędzali wspólnie, czas. W większości opis dotyczył wspólnego spędzania wolnego czasu. Trudno jednak na tej podstawie wywodzić, że mieli oni jakieś poważne wspólne plany życiowe, np. związane ze wspólną przyszłością, w tym nauką czy wspólną pracą. Jedynie powód D. B. wskazał, iż śmierć brata S. zniweczyła plany tego powoda uczynienia brata ojcem chrzestnym jego dziecka. W ocenie Sądu Okręgowego powyższe nie upoważnia jednakowoż do przyjęcia, aby powodom należało się zadośćuczynienie w kwotach ogólnych po 60.000 zł.\nW efekcie Sąd II instancji uznał, iż odpowiednią sumą zadośćuczynienia dla każdego z powodów jest kwota po 30.000 zł dla każdego z nich (bez uwzględniania w tym miejscu stopnia przyczynienia się do powstania szkody oraz kwot wypłaconych w postępowaniu likwidacyjnym przez ubezpieczyciela). Na rozmiar krzywdy wywołanej śmiercią bliskiej osoby mają przede wszystkim wpływ: dramatyzm doznań osoby bliskiej, poczucie osamotnienia i pustki, cierpienia moralne i wstrząs psychiczny wywołany śmiercią osoby najbliższej, rodzaj i intensywność więzi łączącej pokrzywdzonego ze zmarłym, wystąpienie zaburzeń będących skutkiem tego odejścia (np. nerwicy, depresji), roli w rodzinie pełnionej przez osobę zmarłą, stopień w jakim pokrzywdzony będzie umiał się znaleźć w nowej rzeczywistości i zdolności jej zaakceptowania, leczenie doznanej traumy, wiek pokrzywdzonego (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 24 maja 2016 r.,V ACa 860/15, Legalis nr 1522779). W ocenie Sądu Okręgowego zaistniałe u powodów skutki zdarzenia z dnia 30.11.2012r., w wyniku którego śmierć poniósł ich brat S. B., miały charakter umiarkowany. Pozwani doznali krzywdy, z którą każdy z nich radził sobie na swój sposób, jednak ostatecznie potrafili poradzić sobie z traumą, a obecnie funkcjonują tak, jak i poprzednio (vide: przywołane powyżej zeznania rodziców powoda), choć nieustannie towarzyszy im, co zrozumiałe, świadomość braku wśród nich ich brata S..\nPonadto, mimo że w sprawie zauważyć można było argumenty wskazujące na ewentualność zasądzenia zadośćuczynienia w wyższej wysokości na rzecz powoda J. B. z uwagi na wskazywany przez biegłą w jego przypadku stopień uszczerbku na zdrowiu, to jednak zdaniem Sądu odwoławczego argumenty te nie są przekonujące. Zadośćuczynienie powinno być utrzymane w rozsądnych granicach, a ustalone świadczenie nie powinno być ani rażąco zaniżone ani rażąco wygórowane. Podnieść przy tym należy, że opinia biegłego ma na celu ułatwienie sądowi rozeznanie i zrozumienie dziedziny (rozstrzyganej kwestii) wymagającej wiadomości specjalnych. W tym znaczeniu biegły jest pomocnikiem sądu, jednakże prezentuje własne stanowisko w kwestii, którą sąd rozstrzyga. Jednocześnie wskazać wypada, że Sąd nie jest związany opinią biegłego i ocenia ją na podstawie art. 233 kpc. Swoistość tej oceny polega na tym, że nie chodzi tu o kwestię wiarygodności, jak przy dowodzie z zeznań świadków i stron, lecz o pozytywne lub negatywne uznanie wartości rozumowania zawartego w opinii i uzasadnienie, dlaczego pogląd biegłego trafił lub nie do przekonania sądu. Sąd może oceniać opinię biegłego pod względem fachowości, rzetelności czy logiczności. Może pomijać oczywiste pomyłki czy błędy rachunkowe. Nie może jednak nie podzielać merytorycznych poglądów biegłego i zamiast nich wyprowadzać własne stwierdzenia (por. komentarz do art. 233 kpc pod red. T. Erecińskiego, w: LexPolonica oraz orz. SN z dnia 19.12.1990r., I PR 148/90, LexPolonica nr 326256, OSP1991, nr 11-12, poz. 300). W ocenie Sądu Okręgowego nie było przekonujące stwierdzenie biegłej, że powód J. B., jako jedyny z trzech braci występujących z pozwem w niniejszej sprawie, poniósł uszczerbek na zdrowiu mający związek ze śmiercią jego brata S.. Zauważyć należało, że ten powód jeszcze przed śmiercią S. B. miał problemy z nadciśnieniem, jak i niewykluczone jest, że problemy te mają charakter dziedziczny, skoro sam powód wskazał, że także i jego ojciec cierpi na tego rodzaju schorzenie. Sytuacja stresowa, czy traumatyczna, jaką jest śmierć bliskiej osoby mogła mieć przełożenie na stan zdrowia powoda, w szczególności spowodować konieczność zwiększenia dawki leku dotychczas zażywanego przez tego powoda, niemniej, zdaniem Sądu Okręgowego nie ma to przełożenia na konieczność przyznania temu powodowi wyższego zadośćuczynienia aniżeli to, które należne jest pozostałym braciom. Zasądzane zadośćuczynienie w całości wynagradza braciom, w tym i J. B., doznaną przez nich krzywdę powstałą na skutek śmierci brata, z którym byli zżyci. Już zatem tylko dodać i przypomnieć należy, że powodowie nie znajdowali się jednak w takim stanie psychicznym, który czyniłby nieodzownym korzystanie przez niego np. z porad psychologa, czy innego specjalisty w związku ze śmiercią brata S., a co w konsekwencji mogłoby stanowić usprawiedliwienie dla zasądzenia na ich rzecz zadośćuczynienia w wysokości orzeczonej przez Sąd I instancji.\nMając powyższe na względzie Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok na podstawie art. 386 § 1 kpc w ten sposób, że zasądzone w jego punktach 1, 2 i 3 kwoty po 22.500 zł obniżył do kwot po 7.500 zł.\nWynik postępowania pierwszoinstancyjnego ma przełożenie na rozstrzygnięcie o kosztach tego postępowania. Zważyć trzeba, że powodowie żądając w pozwie po 42.500 zł na rzecz każdego z nich, a uzyskując kwoty po 7.500 zł wygrali proces w I instancji jedynie w 17,64%. Zgodnie z art. 100 kpc powodowie powinni zwrócić pozwanemu w 82,36 % poniesionych przez niego kosztów, szczegółowe ich rozliczenie pozostawiono referendarzowi sądowemu.\nO kosztach postępowania apelacyjnego, także i w stosunku do interwenienta ubocznego, orzeczono na podstawie art. 108`§1 kpc przy uwzględnieniu art. 102 kpc. Uznając, iż charakter sprawy, subiektywne przekonania powodów o rozmiarze krzywdy, której wysokość została zweryfikowana dopiero w postępowaniu apelacyjnym , a przede wszelkim dążenie, aby jednak przyznane zadośćuczynienie prezentowało dla uprawnionych jakąkolwiek ekonomiczną wartość, przemawia za zastosowaniem w przedmiotowej sprawie art. 102 kpc.


Instytut Hematologii i Transfuzjologii, Warszawa | Hematoonkologia.pl\nInstytut Hematologii i Transfuzjologii, z siedzibą na warszawskim Ursynowie przy ul. I. Gandhi 14, jest głównym w kraju ośrodkiem naukowym w zakresie swoich dyscyplin tytułowych oraz referencyjnym ośrodkiem kliniczno-diagnostycznym. Instytut prowadzi działalność diagnostyczną, leczniczą, naukową, organizacyjną oraz dydaktyczną, poprzez różne formy kształcenia naukowego, specjalistycznego i ustawicznego. W zakresie swoich dziedzin Instytut jest organem doradczym, a w niektórych sprawach również wykonawczym Ministerstwa Zdrowia.\nMisją Instytutu Hematologii i Transfuzjologii jest udzielanie wysokospecjalizowanych świadczeń zdrowotnych oraz prowadzenie badań naukowych i prac rozwojowych dla postępu nauki w zakresie hematologii, transfuzjologii i dyscyplin pokrewnych, przy zachowaniu dbałości o przyjazne i bezpieczne warunki pobytu pacjentów i pracy personelu Instytutu.\nRozpoznania: wszystkie Chłoniak Hodgkina (HD) Chłoniaki indolentne (SLL, MZL/SMZL/MALT, LPL, FL) Chłoniaki rozlane z dużych komórek B (DLBCL i inne) Inne chłoniaki Inne rozpoznania Ostra białaczka szpikowa (AML) Przewlekła białaczka limfocytowa (CLL) Skazy krwotoczne (ITP., Hemofilia, Choroba von Willebrandta) Szpiczak mnogi (MM) Zespół mielodysplastyczny (MDS) Zespoły mieloproliferacyjne (CML, ET, PRV, Osteomielofibroza)\nOtwarte, randomizowane, badanie kliniczne fazy III oceniające inotuzumab ozogamicin (CMC-544) podawany w skojarzeniu z rytuksymab w porównaniu z wybraną przez badacza terapią u chorych na nowotworowe lub CD 22 pozytywne, grudkowe chłoniaki z komórek B.\nMiędzynarodowe, wieloośrodkowe. Randomizowane, podwójnie zaślepione badanie stosowania leku vorinostat (MK-0683) lub placebo w połączeniu z bertezomibem u pacjentów ze szpiczakiem mnogim.\nDwuetapowe badanie kliniczne fazy Ib oceniające faramkokinetykę, bezpieczeństwo i tolerancję formy podskórnej (S.C.) rytuksymabu jako części leczenia podtrzymującego u pacjentów z chłoniakiem grudkowym (FL).\nWieloośrodkowe, randomiozowane, prowadzone metodą otwartej próby badanie fazy IIIb oceniające skuteczność rytuksymabu w leczeniu podtrzymującym porównaniu z brakiem leczenia (ramię obserwacyjne) po leczeniu indukcyjnym cyklami: rytuksymabu z CC (kladrybina i cyklofosfamid) u uprzednio nieleczonych pacjentów z przewlekłą białaczką limfocytową B komórkową. Badanie przeprowadzone w ośrodkach PALG.\nRandomizowane, wieloośrodkowe, prowadzone metodą otwartej próby badanie III fazy, porównujące brak dalszego leczenia z leczeniem podtrzymującym z użyciem ofatumabu u pacjentów leczonych z powodu nawrotu przewlekłej białaczki limfatycznej (CLL), u których uzyskano odpowiedź na leczenie indukujące.\nWieloośrodkowe, otwarte randomizowane badanie kliniczne fazy III porównujące zastosowanie ofatumumabu w skojarzeniu z chloramabucylem w stosunku do monoterapii chlorambucylem u wcześniej nieleczonych pacjentów z przewlekłą białaczką limfatyczną.\nWieloośrodkowe, randomizowane badanie kliniczne III fazy z zastosowaniem podwójnie ślepej próby i placebo, oceniające zastosowanie panobiostatu w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem u pacjentów z nawrotowym szpiczakiem mnogim.\nRandomizowane prowadzone metodą otwartej próby badanie porównujące leczenie skojarzone ofatumabem i bendamustyną z monoterapią bandamustyną u chorych z indolentymi B-komórkowymi chłoniakami nieziarniczymi po niepowodzeniu leczenia rituksymabem lub schematem zawierającym rituksymab w trakcie lub w ciągu 6 miesięcy po jego zakończeniu.\nBadanie fazy III z randomizacją, prowadzone metodą podwójnego zaślepienia z grupą kontrolną otrzymującą placebo porównujące działanie preparatu SGN-35 (brentuximab vedotin) i najkorzystniejszego leczenia wspomagającego (BSC) w leczeniu pacjentów wysokiego ryzyka wystąpienia resztkowej ziarnicy złośliwej (HL) po przeprowadzeniu autologicznego przeszczepu komórek macierzystych (ASCT).\nWieloośrodkowe, potwierdzające badanie kliniczne w pojedynczej grupie, mające na celu ocenę skuteczności, bezpieczeństwa oraz tolerancji przeciwciała blinatumomab BiTE® u dorosłych pacjentów z minimalną chorobą resztkową (MRD) w przebiegu ostrej białaczki limfoblastycznej z komórek prekursorowych B.\nBadanie otwarte fazy II/III oferujące możliwość leczenia preparatem brentuximab vedotin prowadzone u pacjentów z progresją chłoniaka Hodgkina.\nWieloośrodkowe, randomizowane badanie 3 fazy prowadzone metodą otwartej próby w grupach równoległych, oceniające skuteczność i bezpieczeństwo lenalidomidu (REVLIMID®) w porównaniu z chlorambicylem jako leczenia pierwszej linii dla nieleczonych wcześniej pacjentów w podeszłym wieku z przewlekłą białaczką limfatyczną B-komórkową.\nPodwójnie zaślepione, kontrolowane badanie fazy Ib z randomizacją, prowadzone celem oceny i porównania farmakokinetyki, farmakodynamiki i bezpieczeństwa stosowania preparatu MabThra® z TL011 w skojarzeniu z chemioretapią według schematu CHOP u pacjentów z rozlanym chłoniakiem nieziarniczym z dużych komórek B, z dodatnim antygenem CD20.\nWieloośrodkowe, randomizowane, prowadzone metodą podwójnie ślepej próby badanie kliniczne III fazy i chorych na chłoniaka rozlanego z dużych komórek B, oceniające korzyści z zastosowania terapii podtrzymującej lenalidomidem w porównaniu z placebo, po uzyskaniu odpowiedzi terapeutycznej na leczenie pierwszej linii R-CHOP.\nRandomizowane, otwarte, wieloośrodkowe badanie fazy III oceniające skuteczność bendamustyny w porównaniu z leczeniem wybranym przez lekarza u pacjentów z łagodnym chłoniakiem nieziarniczym (NHL) opornym na rytuksymab.\nBadanie II fazy dotyczące zastosowania ofatumumabu w skojarzeniu ze schematem chemioterapii IVAC (O-IVAC) w leczeniu chorych na chłoniaki rozlane z dużych limfocytów B w fazie oporności lub nawrotu po uprzednim leczeniu zawierającym R-CHOP niekwalifikujących się do ASCT.\nRandomizowane, kontrolowane, prowadzone metodą podwójnie ślepej próby badanie III fazy, porównujące skuteczność, bezpieczeństwo i farmakokinetykę produktu GP2013 plus CVP (cyklofosfamid, winkrystyna i prednizon) z produktem MabThera® u pacjentów z wcześniej nieleczonym, zaawansowanym chłoniakiem grudkowym.\nImmunochemioterapia R-CVP lub R-CHOP w indukcji remisji chłoniaków przewlekłych oraz rituximab w leczeniu podtrzymującym. Wieloośrodkowe, randomizowane badanie kliniczne Polskiej Grupy Badawczej Chłoniaków.\nWieloośrodkowe badanie z randomizacją i podwójnie ślepą próbą, porównujące denosumab z kwasem zoledronowym (Zometa®) w leczeniu choroby kości u pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim.\nRandomizowane, otwarte badanie III fazy mające na celu ocenę leczenia skojarzonego carfizomibem i deksametazonem w porównaniu z leczeniem skojarzonym bertozomibem i deksametazonem u pacjentów z nawrotowym szpiczakiem mnogim.\nOtwarte, randomizowane badanie kliniczne fazy 3 produktu Intozumab Ozogomicin w porównaniu do określonego przez lekarza schematu leczenia u dorosłych pacjentów z rozpoznaniem CD-22 dodatniej, ostrej białaczki limfoblastycznej z nawrotem lub oporną na leczenie chorobą.\nRandomizowane, otwarte badanie 3 fazy oceniające schemat A+AVD w porównaniu ze schematem ABVD, jako terapię pierwszej linii u pacjentów z zaawansowanym klasycznym chłoniakiem Hodgkina.\nRandomizowane badanie fazy 3 prowadzone metodą podwójnie ślepej próby i kontrolowane placebo, oceniające skuteczność i bezpieczeństwo idelalisybu (GS-1101) w skojarzeniu z bendamustyną i rytuksymabem u pacjentów leczonych wcześniej z powodu przewlekłego chłoniaka nieziarniczego.\nRandomizowane, otwarte badanie fazy IIIb prowadzone w celu porównania bezpieczeństwa i tolerancji chlorowodorku anagrelidu do hyboksymocznika u pacjentów wysokiego ryzyka z nadpłytkowością samoistną.\nRozpoznania: Zespoły mieloproliferacyjne\nOtwarte badanie fazy II dotyczące podskórnego podawania homoharringtoniny (CGX-635) w leczeniu pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową (CML), u których leczenie inhibitorem kinazy tyrozynowej zakończyło się niepowodzeniem lub którzy wykazują nietolerancję inhibitora klinazy tyrozynowej.\nWieloośrodkowe, eksploracyjne, otwarte badanie mające na celu ustalenie właściwej dawki preparatu SYM001 oraz bezpieczeństwa i skuteczności jego stosowania w postaci pojedynczej dawki dożylnej w leczeniu immunologicznej plamicy małopłytkowej (ITP.) u dorosłych pacjentów posiadających antygen RhD, u których nie wykonywano splenektomii.\nRozpoznania: Skazy krwotoczne\nRandomizowane, prowadzone metodą podwójnie ślepej próby, kontrolowane placebo badanie oceniające skuteczność i bezpieczeństwo stosowania preparatu romiplostim w leczeniu trombocytopenii w przebiegu zespołu mielodysplastycznego (MDS) u pacjentów z niskim lub pośrednim - 1 wskażnikiem rokowniczym.\nRozpoznania: Zespół mielodysplastyczny\nBadanie prowadzone metodą otwartej próby z wykorzystaniem preparatu AMG 531 u osób z ciężką, oporną na leczenie małopłytkowością w przebiegu immunologicznej (idiopatycznej) plamicy małopłytkowej (Immune Thrombocytopenic Purpura, ITP.\nOtwarte randomizowane badanie fazy III porównujące działanie L-jabłczanu amonafidu w skojarzeniu z cytarabiną oraz daunorubicyny w skojarzeniu z cytarabiną w terapii pacjentów z rozpoznaną wtórną ostrą białaczką szpikową.\nOtwarte, randomizowane badanie III fazy z zastosowaniem ofatumumabu wraz z kombinacją fludarabina-cyklofosfamid, w porównaniu do kombinacji fludarabina-cyklofosfamid u pacjentów z nawrotami przewlekłej białaczki limfatycznej.\nProspektywne, wieloośrodkowe badanie badanie kliniczne fazy IV, prowadzone metodą otwartej próby, oceniające zmiany morfologiczne szpiku kostnego po zastosowaniu romiplostimu u dorosłych pacjentów z małopłytkowością, występującą w przebiegu immunologicznej (idiopatycznej) plamicy małopłytkowej (ITP).\nEuropejskie, obserwacyjne badanie preparatu Dasatinib (Sprycel), stosowanego w leczeniu pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową, u których wystąpiła odporność lub nietolerancja preparatu Imatinib - CA180211.\nOtwarte badanie fazy I/Iia mające na celu zbadanie największej tolerowanej dawki bezpieczeństwa, skuteczności i farmakokinetyki leku BI 811283 w połączeniu z cytarabiną u pacjentów z ostrą białaczką szpikową wcześniej nieleczonych i niekwalifikujących się do intensywnego leczenia.\nOtwarte badanie 2 fazy mające na celu ocenę skuteczności preparatu AC220 w monoterapii u pacjentów z ostrą białaczką szpikową i mutacją genu aktywującego FLT3-ITD.\nOtwarte, randomizowane, wieloośrodkowe badanie trzeciej fazy porównujące skuteczność Dazatynibu (SPRYCEL®) oraz imatynibu stosowanego w standardowej dawce (400mg), w leczeniu osób z noworozpoznaną przewlekłą białaczką szpikową z obecnością chromosomu Philadelphia (Ph+), w fazie przewlekłej.\nRandomizowane, wieloośrodkowe badanie trzeciej fazy, prowadzone w dwóch równoległych grupach metodą podwójnie ślepej próby i kontrolowane placebo, mające na celu porównanie skuteczności i bezpieczeństwa stosowanie LENALIDOMIE (preparat REVLIMID®) z placebo u wymagających transakcji pacjentów z anemią z powodu zespołu mielodysplastycznego o niskim lub umiarkowanym ryzyku (1 klasa ryzyka) wg międzynarodowego systemu rokowniczego (IPSS) bez delecji 5q wykazujących brak odpowiedzi lub oporność na czynniki stymulujące erytropoezę.\nBadanie otwarte, mające na celu umozliwienie leczenia i oceniające bezpieczeństwo długoterminowego stosowania preparatu romiplostym u pacjentów z trombocytopenią w przebiegu zespołu mielodysplastycznego (MDS).\nOtwarte badanie fazy III prowadzone z randomizacją, porównujące działanie karfilzomibu w porównaniu do najkorzystniejszego leczenia wspomagającego u chorych z oporną na leczenie oraz nawrotową postacią szpiczaka mnogiego.\nRozpoznania: Skazy krwotoczne, Szpiczak mnogi\nOtwarte, randomizowane, wieloośrodkowe, badanie 3 fazy porównujące podawanie azacytydyny (VIDAZA®) z konwencjonalnymi metodami terapii w leczeniu pacjentów w podeszłym wieku z nowo zdiagnozowaną ostrą białaczką szpikową.\nWieloośrodkowe, randomizowane badanie fazy III z pojedynczą ślepą próbą i kontrola placebo, mające na celu porównanie skuteczności i bezpieczeństwa stosowania anagrelidu o przedłużonym działaniu względem placebo u pacjentów z nadpłytkowością samoistną, znajdujących się w grupie ryzyka.\nOtwarte badanie fazy 1b/2 oceniające bezpieczeństwo i skuteczność terapii TRU-016 skojarzonej z bendmaustyną w porównaniu z samą bendamustyną u pacjentów z nawrotem przewlekłej białaczki limfocytowej.\nBadanie oceniające bezpieczeństwo, immunogenność i skuteczność hemostatyczną u wcześniej leczonych pacjentów z ciężką (poziom czynnika IX<1%) lub umiarkowanie ciężką (poziom czynnika IX ≤ 2%) postacią hemofilii B.\nProspektywne, otwarte, wieloośrodkowe badanie kliniczne III fazy oceniające skuteczność i bezpieczeństwo koncentratu ludzkiego czynnika vWF/VIII (Wilate®) u pacjentów z dziedziczną chorobą von Willebrandta (VWD) typu 3, poddawanych poważnym zabiegom chirurgicznym.\nPerspektywne, wieloośrodkowe badanie fazy III oceniające skuteczność i bezpieczeństwo rekombinowanego czynnika IX - BAX 326 - podawanego wcześniej leczonym chorym ze zdiagnozowaną ciężką (poziom FIX<1%) lub umiarkowanie ciężką (poziomFIX≤2%) postacią hemofilii B, którzy będą poddawani zabiegom chirurgicznym lub innego rodzaju procedurom inwazyjnym.\nOtwarte randomizowane wieloośrodkowe badanie 2 fazy porównujące dezatynib (Sprycel) z dezatynibem w połączeniu z antagonistą białka Smo (Smoothened; BMS-83923) u chorych z nowo rozpoznaną przewlekłą białaczką szpikową z obecmością chromosomu Filadelfia w fazie przewlekłej.\nBadanie fazy 3 prowadzone metodą próby otwartej z randomizacją, dotyczące zastosowania lenalidomidu/deksametazonu wraz z elotuzumabem lub bez, w terapii nawracającego lub opornego na leczenie szpiczaka mnogiego.\nWieloośrodkowe badanie otwarte fazy I/II z eskalacją dawki, oceniające bezpieczeństwo i tolerancję preparatu AKN-028 u chorych z ostrą białaczką szpikową (AML).\nOtwarte wieloośrodkowe, badanie preparatu INC424 z rozszerzonym dostępem dla pacjentów z pierwotną mielofibrozą (PMF) lub mielofibrozą po czerwienicy prawdziwej (PPV MF) lub mielofibrozą po nadpłytkowości samoistnej (PET-MF).\nOtwarte, randomizowane badanie prowadzone w dwu naprzemiennych etapach, celem porównania względnej biodostępności dwu postaci preparatu Moroctocog Alfa (AF-CC) u pacjentów z hemofilią A, o umiarkowanie ciężkim przebiegu (stężenie czynnika VIII≤2%).\nBadanie fazy III oceniające farmakokinetykę, bezpieczeństwo oraz skuteczność rVWF:rFVIII oraz rVWF w leczeniu krwawień u pacjentów ze zdiagnozowaną chorobą von Willebranda.\nCzynnik antyhemofilowy (rekombinowany), metoda bez wykorzystania albuminy/osocza (rAHF-PFM): Prospektywne, randomizowane, wieloośrodkowe badanie z grupą kontrolną fazy III/IV mające na celu porównanie skuteczności i bezpieczeństwa infuzji w formie wlewu ciągłego z przerywaną infuzją w formie bolusa u pacjentów z ciężką i umiarkowanie ciężką postacią hemofilii A poddawanych poważnemu zabiegowi ortopedycznemu.\nWieloośrodkowe badanie kliniczne II/III fazy, prowadzone metodą otwartej próby, oceniające bezpieczeństwo i skuteczność stosowania BAY86-6150 u pacjentów z hemofilią A lub B z inhibitorami, złożone z dwóch części (AiB). Część A: ocena odpowiedzi na dawkę, niezależnie od jej wysokości, w kohortach sekwencyjnie leczonych czterema różnymi dawkami zmodyfikowanego czynnika rFVIIa BAY86-6150 u pacjentów z ostrym krwawieniem oraz ocena PK/PD w wewnątrzosobniczym schemacie skrzyżowanym w porównaniu z jedną stałą dawką eptakogu alfa (aktywnego) u pacjentów bez krwawienia. Część B: Badanie potwierdzające prowadzone w celu dalszej oceny skuteczności i bezpieczeństwa stosowania BAY86-6150.\nBadanie fazy 1B służące ocenie bezpieczeństwa i wstępnej ocenie skuteczności leku PF-04449913, doustnego onhibitora szlaku Hedgehog, w połączeniu z intensywną chemioterapią, lekami ARA-C lub decytabiną podawanymi w niskich dawkach, u pacjentów z ostrą białaczką szpikową lub zespołem mielodysplastycznym wysokiego ryzyka.\nPerspektywne, otwarte, randomizowane badanie fazy III oceniające bezpieczeństwo i skuteczność stosowania aktywowanego rekombinowanego czynnika FVII (rFVIIaBI) w leczeniu ostrych epizodów krwawień podawanego doraźnie u chorych na hemofilię A lub B z inhibitorem.\nOtwarte randomizowane badanie kliniczne fazy 2B porównujące skuteczność desatynibem vs imatynibem w zakresie leczenia pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową, u których nie osiągnięto optymalnej odpowiedzi na trzymiesięczne leczenie imatynibem w dawce 400mg.\nBadanie fazy 3, podwójnie zaślepione, kontrolowane za pomocą placebo, z losowym doborem uczestników, prowadzone celem porównania skuteczności i bezpieczeństwa doustnej Azacytydyny podawanej łącznie z najlepszą terapią wspomagającą, z samą najlepszą terapią wspomagającą, stosowanymi jako leczenie podtrzymujące u pacjentów z ostrą białaczką szpikową w fazie pełnej remisji.\nWieloośrodkowe, randomizowane badanie fazy 3 prowadzone metodą podwójnie ślepej próby mające na celu porównanie skuteczności i bezpieczeństwa stosowania doustnej postaci azacytydyny i najlepszej opieki wspomagającej w porównaniu do placebo i najlepszej opieki wspomagającej u pacjentów z niedokrwistością zależną od transfuzji czerwonych krwinek oraz małopłytkowością wywołaną zespołami mielodysplastycznymi o niższym ryzyku według Międzynarodowego Indeksu Prognostycznego.\nRozpoznania: Inne rozpoznania\nJednoramienne, wieloośrodkowe badanie oceniające remisję bez konieczności leczenia nilotynibem u pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową w fazie przewlekłej, z obecnością BCR-ABL1, którzy po zastosowaniu nilotynibu, jako terapii pierwszej linii, uzyskali stan trwałej, minimalnej choroby resztkowej (MRD).\nJednoramienne, otwarte badanie II fazy mające na celu ocenę remisji bez konieczności leczenia po uzyskaniu trwałej odpowiedzi molekularnej (MR 4,5) w wyniku leczenia nilotynibem.\nProspektywne, otwarte, dwuramienne badanie III fazy, z randomizacją, oceniające częstość uzyskiwania remisji bez leczenia, u pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową, z obecnym chromosomem Filadelfia (Ph+), po dwóch różnych okresach leczenia konsolidującego z użyciem nilotynibu, 300 mg dwa razy dziennie.\nOtwarte, jednoramienne badanie kliniczne porównujące farmakokinetykę, bezpieczeństwo i skuteczność działania preparatu SPRIX® (trometamina ketorolaku w formie donosowej) u pacjentów w wieku od 12 do 17 lat względem pacjentów dorosłych (18-64 lat), którzy zostali poddani zabiegom chirurgicznym metodą otwartą.\nWieloośrodkowe badanie otwarte prowadzone w grupach równoległych mające na celu dokonanie porównania pomiędzy postępowaniem standardowym stosowanym łącznie z wyrobem medycznym episil® a samym postępowaniem standardowym pod względem wpływu na zapalenie błony śluzowej jamy ustnej u pacjentów poddawanych leczeniu kondycjonującemu przygotowującemu do przeszczepienia krwiotwórczych komórek macierzystych.\nWieloośrodkowe badanie otwarte III fazy z obecnością grupy kontrolnej prowadzone z randomizacją w grupach równoległych oceniające skuteczność i bezpieczeństwo stosowania preparatu AOP2014 w porównaniu do hydroksymocznika u chorych na czerwienicę prawdziwą.\nWieloośrodkowe, prowadzone metodą otwartej próby badanie fazy 2/3, oceniające skuteczność, bezpieczeństwo oraz farmakokinetykę PEGylowanego rekombinowanego czynnika VIII (BAX 855) podawanego w celu zapobiegania i leczenia krwawień u wcześniej leczonych pacjentów z ciężką postacią hemofilii typu A.\nProspektywne, otwarte, wieloośrodkowe badanie fazy IIIb oceniające skuteczność i bezpieczeństwo zindywidualizowanej profilaktyki z zastosowaniem rekombinowanego ludzkiego czynnika VIII pozyskiwanego z ludzkich linii komórkowych (Human-cl rhFVIII) u wcześniej leczonych dorosłych pacjentów z ciężką hemofilią typu A.\nKontynuacyjne badanie fazy 3b oceniające bezpieczeństwo i skuteczność PEGylowanego, rekombinowanego czynnika VIII (PEG-rFVIII, BAX 855) w zapobieganiu krwawieniom u wcześniej leczonych pacjentów z ciężką postacią hemofilii typu A.\nWieloośrodkowe, prowadzone metodą otwartej próby badanie fazy 3, oceniające skuteczność i bezpieczeństwo PEGylowanego rekombinowanego czynnika VIII (BAX 855) u wcześniej leczonych pacjentów z ciężką postacią hemofilii typu A poddawanych chirurgicznym lub innym inwazyjnym procedurom.\nWieloośrodkowe badanie kliniczne fazy I/III prowadzone metodą próby otwartej z zamianą grup leczniczych, celem oceny bezpieczeństwa stosowania, skuteczności i farmakokinetyki rekombinowanego czynnika VIII (rFVIII) w porównaniu z rekombinowanym ludzkim czynnikiem VIII (rFVIII; octokog alfa) u pacjentów cierpiących na \_hemofilię A, z ponownym badaniem farmakokinetyki, bezpieczeństwa i skuteczności.\nBadanie III fazy oceniające bezpieczeństwo stosowania, parametry farmakokinetyczne i skuteczność czynnika krzepnięcia VIIa (rekombinowanego) u chorych na wrodzoną hemofilię A lub B z obecnością inhibitorów przeciwko czynnikowi VIII lub IX.\nrFIX - hemophilia B PSI\nOkreślenie bezpieczeństwa, skuteczności i farmakokinetyki GreenGene F stosowanego u uprzednio leczonych pacjentów w wieku 12 lat lub starszych z rozponaną ciężką hemofilią A.\nFEIBA NF Global outcome study (FEIBA-GO) Globalne badanie wyników.


SPOTKANIE LIDERÓW CHIN I ROSJI - Paulus Aquarius - NEon24.pl\nŚWIAT 04.07.2017 17:41 12 komentarzy\nChińskie okręty wojenne płyną w kierunku Bałtyku, by wziąć udział we wspólnych ćwiczeniach z Rosjanami. Manewry rozpoczną się w czasie pobytu Donalda Trumpa w Polsce, co odczytywane jest jako polityczna demonstracja współpracy Moskwy z Pekinem.\nMy tu sobie NA NEONIE gadu gadu,na temat wizyty Trampka w Polsce, gdy tymczasem niewspółmiernie cicho, na temat znacznie ważniejszego spotkania , Putina i Xi Jinpinga...\nW poniedziałek wieczorem z dwudniową wizytą do Moskwy przyleciał prezydent Chin Xi Jinping. Wkrótce po spotkaniu z prezydentem Rosji Władimirem Putniem, liderzy Chin i Rosji polecą do Hamburga na szczyt państw G20. I rozmowy Xi z Putin są postrzegane właśnie jako zacieśnianie szeregów przez Moskwę i Pekin wobec Zachodu przez szczytem w Hamburgu\nWspólne ćwiczenia Rosji i Chin na Bałtyku w czasie wizyty Donalda Trumpa w Polsce\nTak aktualnie wyglądają figury rozstawione na GLOBALNEJ SZACHOWNICY...\nChoć spotkanie to wzbudza we mnie pozytywne odczucia to nie jestem tak bardzo optymistycznie nastawiony jak komentatorzy wróżący świetlaną przyszłość w stosunkach dwustronnych między Chinami i Rosją..\nDałem temu wyraz w próbie geopolitycznej analizy:\nCzekam na Państwa komentarze i dodatkowe info w tym temacie\nRzeczpospolita 04.07.2017 17:51:33\nmanewry zgłoszono na długo wcześniej, niż Trump zdecydował się "zaszczycić" swoją obecnością Polskę.\nNatomiast jeśli chodzi o współpracę chińsko - rosyjską, trwa ona od dawna i ma się dobrze: teraz Chińczycy pomagają budować most na Krym, wspomagają swoimi komandosami Rosjan w Syrii.\nlorenco 04.07.2017 18:17:08\nRzeczpospolita 04.07.2017 19:38:07\nPutina i Xi Jinpinga...z drugiej strony Donald Tramp,\nCzy Trumpowi uda się zablokować Jedwabny Szlak?\nZapewne tego zażąda w Warszawie od liderów krajów trój morza\nOświat 04.07.2017 20:35:13\n"Czy Trumpowi uda się zablokować Jedwabny Szlak?\nZapewne tego zażąda w Warszawie od liderów krajów trój morza"\nTAK, tę politykę już realizuje żydo-PiS.\nRzeczpospolita 04.07.2017 22:45:01\nRatunek dla świata to te dwa NORMALNE państwa !\nDominacja żydowska w USA to tragedia dla narodów świata ! tylko od CHIN i ROSJI płynie powiew świeżego powietrza dla państw pod dominacją żydowską !\nIreneusz Tadeusz Słowianin Lach ! świat bez żydów to świat bezpieczny\nele 05.07.2017 07:26:04\n10mld od Xi?\na ile my... tfu! PiS wytarguje od donka znad potomaku???\nsosenkowski 05.07.2017 08:50:49\n"Czy Trumpowi uda się zablokować Jedwabny Szlak?"\nTrump do Dudy:\n- Jędrek, ten jedwabny szlak to trzeba zablokować, prawda?\n- Tak Donald, ale wtedy nie będziemy mogli zarobić na utrzymanie większej armii i osłabimy NATO...\n- A no tak, no tak! No to budujcie.\nZawsze to jakiś argument. Jakby nie patrzeć sporo można na tym zarobić i wzmocnić nie tylko gospodarkę ale i armię. Tak myślę. Ale oby Donald nie poruszył tego tematu.\nJasiek 05.07.2017 13:37:18\n"a ile my... tfu! PiS wytarguje od donka znad potomaku???"\nWczoraj Jakubiak z Kukiz'15 stwierdził, że Trump może poruszyć temat odszkodowań za II WŚ. Byłoby to całkiem fajne, zwłaszcza jakby trochę szkopków przycisnęli.\nJasiek 05.07.2017 13:41:00\nSpod czerwonej zarazy zaczyna się wydobywać Rosja i USA (właśnie dzięki Trumpowi) Może także Chiny. Dzięki temu, że PiS jakoś tam przeciwstawia się brukselsko - niemieckiej dominacji Polska chyba z bólem też (mimo ZUS i PIT).\nPozostaje mieć nadzieję, że jakoś się wszyscy dogadają.\nMoim zdaniem warto też pamiętać, że PiS wygrał wybory jeszcze za poprzedniej ekipy w Waszyngtonie i musiał tańczyć jak mu neokoni zagrają. Ci oczywiście byli i są w opozycji do Trumpa, Rosji, Chin, Polski i w ogóle zdrowego rozsądku. Są po prostu nieźle je..nięci. I niestety nadal mają poważne wpływy (o ile nadal nie decydujące). To sprawia, że nawet Trump musi manewrować. Tym bardziej PiS - i stąd chyba te występy na Majdanie (jeszcze za Obamy)\nW tej części świata do której teraz jedzie Trump wpływy neokonów nie są tak duże jak w USA. Oby to wykorzystał - dla dobra Polski, USA i w sumie całego świata.\nJasiek 05.07.2017 13:59:29\nZnajdujemy się na jakimś tam etapie rozbioru.Jesteśmy wchłaniani milimetr po milimetrze, dzień po dniu. Nie ma się co oszukiwać nikt Polaków nie reprezentuje i nie ma nawet zamiaru tego robić. Jesteśmy częścią dealu i tylko cud lub kataklizm globalny może nas uratować ( nasze ciała i ciała potomków).\nZorion 05.07.2017 20:20:58


wodząca się z prawa rzymskiego, pokrewna do Ignorantia legis non excusat. Zgodnie z nią, nie można zasłaniać się nieznajomością normy prawnej. W praktyce wyraża się ona tym, że nikt nie może podnosić, iż zachował się niezgodnie\nJak wymienić wahacze?Sprawdzone metody jak szkolić z bhp w BiałymstokuO zewnętrznej reklamie ogólnieCo warto wiedzieć przed zakupem drzwi?Naklejki, subtelne formy reklamyChirurg stomatolog zabrzeNeed new cartridge? Check this postDobre i rzetelne warsztaty, jak szukać?Choose the best solutionO sprzątaniuKilka słów o poligrafiiFrezarki metali i tworzy sztucznychPorady o sprzątaniuKomfort i ciepłoO biznesie z ChinamiPrestiż i oszczędnośćProfessional plumberTemat na dzisiaj - ogrzewanieSposoby na ogrzewanie problematycznych przestrzeniArtykuł o językachWhere Do You want to go? Go Poland!Take care about your carJak dbać o skórę w orientalny sposóbPojęcie poligrafii i wiele więcejSekrety dobrego marketingu w sieciModna część garderoby - sweterZ wizytą u prawnikaSuplementacja w zdrowym ruchuKilka porad dla zdrowych zębówKilka ciekawostek o badaniach


Nowy Peugeot 2008 w Polsce! Wszystko byłoby pięknie, gdyby nie ta cena – Francuskie.pl – Dziennik Motoryzacyjny\nW końcu się doczekaliśmy! Nowy Peugeot 2008 jest już w polskich salonach i na żywo prezentuje się jeszcze lepiej niż na zdjęciach. Byliśmy w Krakowie, aby przyjrzeć się mniejszemu bratu 3008 z bliska.\n2008 to nowa gwiazda Peugeota w Polsce. Wystawiony w centralnym miejscu salonu przy ul. Grota Roweckiego 6 w Krakowie zdaje się odciągać wzrok od innych Peugeotów, o dziwo nawet od 508. Pozytywne wrażenie wywołuje też u pierwszych klientów. Model jest nowoczesny, drapieżny dlatego stylistom francuskiej marki należą się duże brawa za odważny pomysł i co ważniejsze: wprowadzenie go w życie. Mniej zachwytu budzi cena pojazdu. Egzemplarz ekspozycyjny w najwyższej wersji wyposażeniowej GT z dodatkami został wyceniony na 139.700 zł, co jak na segment miejskich crossoverów wydaje się lekką przesadą. Podstawową wersję modelu kupimy za 79.900 zł, ale wciąż nie jest to tanio.\nW związku z ceną Peugeot 2008 nie będzie najczęstszym wyborem Polaków w tym segmencie, ale na pewno znajdzie dla siebie grupę zainteresowanych klientów ponieważ jest to naprawdę ciekawy i wyróżniający się samochód.\nElegancja za kierownicą\nWnętrze bardzo przypomina 208. Wszystko jest tu podobne: ekran na desce rozdzielczej, który będziemy obsługiwać klawiszami, schowek na telefon z ładowarką indukcyjną, czy wirtualne zegary 3D, na które kolejny raz spoglądam z przyjemnością.\nPodróżowanie w tak atrakcyjnym wnętrzu, to na pewno duża satysfakcja, ale o tym przekonamy się, gdy model trafi do naszej redakcji na dłuższy test. Materiały wykorzystane w 2008 są przyjemne w dotyku i bardzo dobrze do siebie przylegają. Kabina jest miękko wykończona i elegancka. Peugeot powinien zastanowić się jedynie nad lepszym doborem kolorów. Zielone, jaskrawe szwy nie do końca pasują ani do pomarańczowej barwy nadwozia, ani do pozostałych elementów wnętrza, choć może to po prostu kwestia gustu ;-) Do jakości, jak i ergonomii obsługi, nawet gdybyśmy chcieli, przyczepić się nie możemy.\nPo kilku chwilach spędzonych w samochodzie, muszę przyznać, że przestrzeni w kabinie jest więcej niż się spodziewałam. Także na tylnej kanapie. Przedni fotel wyprofilowano z myślą o nogach pasażera z tyłu dlatego dla 4 osób miejsca na pokładzie powinno wystarczyć w sam raz.\nWystawiony w salonie Auto Centrum Golemo w Krakowie model jest napędzany najmocniejszą dostępną dla tego modelu jednostką 1.2 PureTech. Silnik generuje 155 KM mocy oraz 240 Nm maksymalnego momentu obrotowego. Według danych technicznych pierwszą setkę zobaczymy na liczniku po upływie 8,2 sekundy. Napęd jest przekazywany za pomocą 8-biegowej automatycznej skrzyni biegów.\nEkspozycyjna wersja Peugeot 2008 w wersji GT została wyposażona w kilka opcji dodatkowo płatnych:\nPakiet skórzany + pakiet elektryczny + funkcja masażu w fotelu kierowcy – 3.500 zł\nBezprzewodowe ładowanie smartfona w standardzie Qi – 400 zł\nPodgrzewana przednia szyba – 400 zł\nOtwierany panoramiczny dach szklany z roletą manualną – 4.000 zł\nSystem Park Assist – 1.000 zł\nFelgi aluminiowe 18” EVISSA, opony 215/55 R18 + HiFi Focal – 3.500 zł.\nLaurens van den Acker: „Personalizacja podkreśla osobowość”\nWystawa Alpine na Międzynarodowym Festiwalu Motoryzacji w Les Invalides - pomiędzy retrospektywą a przyszłością


Kantor internetowy, wymiana walut online - Biznes Gazeta\n12 sierpnia 2015\tkomentarzy 14 www.BiznesGazeta.pl\nWymiana walut jest na tę chwilę popularną czynnością. Wiele osób pracujących czy uczących się za granicą korzysta z kantorów internetowych na bieżąco, w miarę potrzeb. Również osoby wybierające się na zagraniczne wakacje czy też kredytobiorcy mają stałe powiązania z kantorami.\nE-kantor dla biznesu\nBiznes idzie do przodu a z nim kantory. Kantory, zwłaszcza te internetowe, wspierają działania firm i biznesmenów. Na stronie internetowej www.ekantor.pl można założyć konto i nawiązać współpracę. Istnieje nawet możliwość przydzielenia indywidualnego opiekuna dla danego klienta.\nEksperci w zasięgu ręki\nDecydując się na wymianę waluty na w/w stronie mamy możliwość wymiany walut. Możemy również nawiązać współpracę ze specjalistami z dziedziny rynków walutowych. Dzisiaj nie wystarczy bowiem tylko wymieniać pieniądze. Muszą one na siebie ciągle pracować i być pod stałym nadzorem. Stąd też możliwość korzystania z usług ludzi mających wiedzę na temat rynków finansowych i walutowych na całym świecie.\nEksperci z Ekantor.pl zawsze trzymają rękę na pulsie. Każdego dnia przeliczają i śledzą trendy rynkowe. Zbierają najważniejsze informacje z kraju i ze świata. Dzięki temu tworzą wiarygodne komentarze walutowe oraz newsy. Zapewniają w ten sposób bezpieczeństwo powierzanym im transakcją.\nO walucie wiemy wszystko\nEksperci pracujący w e-kantorach to ludzie, którzy o walucie wiedzą dosłownie wszystko. Monitorują i raportują to co dzieje się na rynku. Ich prognozy należą do jednych z najbardziej trafnych o czym można się przekonać zapoznając się z nimi. Łącząc swoją wiedzę, tworzą zespół ludzi, który zna się na swojej pracy i zapewnia poczucie bezpieczeństwa klientom indywidualnym i biznesowym.\nLubimy mieć poczucie bezpieczeństwa dokonując każdej transakcji. I to właśnie daje nam ekantor.pl. Mając świadomość, że pracują w nim najlepsi specjaliści z zakresu rynków finansowych i walutowych czujemy się bezpieczni. Wiemy, że nasze pieniądze przechodzą z konta na konto bezpiecznymi połączeniami.\nKorzystając z kantorów stacjonarnych zawsze istnieje jakaś obawa. Człowiek zastanawia się czy:\npieniądze będą dobrze przeliczone,\nwaluta zostanie wydana w odpowiednich nominałach,\nbędzie na pewno bezpieczny przenosząc dużą sumę pieniędzy,\notrzymane pieniądze na pewno nie są fałszywe.\nPonadto decydując się na transakcję online mamy pewność, że wszystko odbędzie się szybko i sprawnie, a my nie stracimy swojego cennego czasu.\nPrevious W przyszłym roku będą obowiązywać nowe przepisy Kodeksu pracy. Ograniczenia w umowach na czas określony\nNext Inwestuj w ziemie dla siebie i swojej rodziny\nPolska potrzebuje polityki surowcowej – uważa prof. Maciej Kaliski z krakowskiej AGH. Chodzi m.in. o określenie listy złóż strategicznych dla kraju oraz wyznaczenie dla nich obszarów funkcjonalnych. Określenie planów państwa związanych z bogactwami naturalnymi, złożami gazu,\n12 sierpnia, 18:44 Reply\nJak korzystam z innego kantoru internetowego, ale również widzę same plusy. Nie ma to jak zlecić wymianę, a po krótkim czasie cieszyć się pieniędzmi na koncie. Strasznie duża oszczędność czasu, a także wygoda.\n12 sierpnia, 19:14 Reply\nOd kilku lat wymieniam waluty online, ale pierwszy raz słyszę o ekantor.pl. Ma ktoś może nieco więcej informacji? Nie chcę testować bez żadnej opinii, a też strona nie wygląda źle.\n13 sierpnia, 09:19 Reply\ni pewnie nie znajdziesz nic o ekantorze, bo to nie nazwa, tylko tak się mówi na te kantory internetowe - ekantory; ja ostatnio to się dowiedziałam, że to Polacy wynaleźli, ale nie pamiętam jak się nazywali. ja też korzystam z takich kantorów i sobie chwalę; raty niższe i ulga większa. a korzystam z ergokantor.pl. nie chciało mi się zakładać już gdzie indziej.\n14 sierpnia, 21:47 Reply\nCo ty piszesz, przecież w artykule podany jest nawet link. Można założyć konto, są podane kursy - nie wmawiaj mi, że jest inaczej :) Sama korzystam z cinkciarza i kantorii, jednak postanowiłam przetestować https://ekantor.pl/\n13 sierpnia, 11:09 Reply\nRazz wymienialam u nich euro, i bylo spox, szybko mialam kase na koncie nie wiedzialam jednej rzeczy co wpeisac to maja takiego chata na stronie i tam mi babeczka wszystko tlumaczyla i moj ukochany Pepe u nich wymienia <3\n13 sierpnia, 11:29 Reply\ngreta jest taki kantor co sie nazywa ekantor.pl wiem bo w nim wymienialam sprawdz sibie polecam\n16 sierpnia, 13:27 Reply\nWidzę, że skoro zainteresowanie kantorami internetowymi jest tak duże, to niedługo nie będą istnieć te stacjonarne :)\n17 sierpnia, 17:57 Reply\nTomek, sądzę, że mimo wszystko zostanie garstka wiernych osób, które preferują kantory stacjonarne. Ja na pewno nie zaliczam się do tego grona, lubię wygodę i używam tych internetowych.\n20 sierpnia, 16:14 Reply\nJa całkowicie przesiadłem się na kantory internetowe, wiadomo, wygoda, lepsze warunki czy też lepsze kursy walut. Nie mam jednego stałego kantoru, ciągle testuje nowe, może ktoś poleci jakiś zaufany?\n19 grudnia, 14:50 Reply\nWarto wymieniać waluty online, bo nie dość, że kurs jest korzystniejszy to jeszcze dodatkowo nie musimy wychodzić z domu.\n16 stycznia, 12:41 Reply\nKantor internetowy to jest to. Przede wszystkim wygoda, co cenią sobie wszyscy polacy.\nDobrze, że ktoś wymyślił coś takiego, jak wymiana walut online Kurs jest lepszy, a chyba wszystkim na tym zależy.\nKantor to świetna alternatywa, dla kantorów stacjonarnych, bo tak się składa, że wszystko możemy załatwić przez internet.\n30 sierpnia, 11:57 Reply\nja korzystam z kantorekspert.pl obecnie mają najlepsze kursy sieci


Tęczowa propaganda w USA. Była armia, teraz czas na... CIA\nDodano: 20 maja 2021, 17:43 15\nAmerykańska Centralna Agencja Wywiadowcza uruchomiła właśnie kampanię na rzecz akceptacji „wszelkich” tożsamości płciowych i orientacji seksualnych w swoich szeregach.\nPisaliśmy niedawno o pierwszym na świecie w 100 procentach „homoseksualnym helikopterze bojowym”, którym pochwaliła się amerykańska armia. Propaganda LGBT dotarła właśnie jeszcze głębiej, bo do samego serca służb USA, czyli do Centralnej Agencji Wywiadowczej (CIA). Publicysta Jonathon Van Maren komentuje najnowszą kampanię zatytułowaną „Ludzie CIA”.\n- Konsekwentnie dokumentuję proces zrywu instytucji, jednej po drugiej, aby przyłączać się do rewolucji LGBT i choć byłem już dumny, że nic mnie nie zszokuje na tym krańcowym etapie naszej cywilizacji, to przyznam, że nie spodziewałem się, iż Centralna Agencja Wywiadowcza włączy się do tej gry. W sumie, czemu nie – w końcu różne gałęzie sił zbrojnych USA od jakiegoś czasu zmierzają w tym kierunku – ale CIA? Żarty same się piszą – czytamy na łamach LifeSiteNews.\n„Jestem cispłciową kolorową kobietą”...\nVan Maren zaczyna swoje omówienie odcinków nagranych przez pracowników CIA od delikatnego przypadku. Latynoska kobieta przechadza się korytarzem siedziby CIA i mówi: „Jestem kolorową kobietą. Jestem mamą. Jestem cispłciowym millenialsem, u którego zdiagnozowano zespół lęku uogólnionego. Jestem intersekcjonalna, ale moje istnienie nie polega na dopasowywaniu się do szufladek”.\nInny pracownik opowiada o obawie, jaką miał przed rozpoczęciem pracy w agencji. Bał się mianowicie, że nie będzie mógł otwarcie mówić o swoim homoseksualizmie. „Wyobraźcie sobie moje zdziwienie, kiedy składałem przysięgę w CIA i zauważyłem tęczę na smyczy ówczesnego dyrektora [Johna] Brennana!” – opowiada młody mężczyzna. Z jeszcze większą radością odkrył on, że za projekt tego gadżetu odpowiada pracownicza grupa badawcza o nazwie ANGEL.\n- Pamiętam, że byłem oszołomiony. Funkcjonariusze wszystkich szczebli ciężko pracują, aby każda osoba, bez względu na płeć, tożsamość płciową, rasę, niepełnosprawność czy orientację seksualną, mogła w pełni włączać się w codzienne obowiązki – dodaje.\n- Aktywiści LGBT kpią sobie z serii filmów za ignorowanie historii wykluczenia w agencji, po raz kolejny udowadniając, że nigdy, przenigdy nie będzie wystarczających ustępstw, by zaspokoić ich ruch – komentuje autor artykułu, mimochodem pod koniec wspominając krytykę konserwatystów, którzy przypominają, że osoby odpowiedzialne za bezpieczeństwo światowego mocarstwa powinny zajmować się swoimi zadaniami, a nie występować w roli „queerowych profesorów”.\nOzdoba: Dyplomaci przekroczyli cienką linię ws. LGBTCzytaj też:


LAMPA NOCNA ZŁOTA VENEZIANA - Lumina Deco\nLAMPA NOCNA ZŁOTA VENEZIANA\nKod produktu: LDT 1113-1 (GD)\nW lampie nocnej VENEZIANA przepych ustępuje miejsca luksusowi w niezwykle wykwintnej postaci. Złota oprawa wraz z subtelnymi ozdobami wpasowują się w styl nowoczesny i przyczyniają się do wyrazistego udekorowania wnętrza. Lampa nocna idealnie wkomponuje się w przestrzeń sypialni bądź pokoju gościnnego.\nW lampie nocnej VENEZIANA przepych ustępuje miejsca luksusowi w niezwykle wykwintnej postaci. ...\nKolekcja lampa VENIZIANA zachwyca dbałością projektu i imponującą kolorystyką. Kształt lampy przypomina tradycyjne oświetlenie, jednak użyte do jej wykonania materiały oraz charakterystyczne, szklane dekoracje umieszczone na ramieniu lampy, potęgują zachwyt nad całą konstrukcją. Na uwagę zasługuje również sporej wielkości złoty abażur pokryty połyskującą tkaniną oraz złota, metalowa podstawa, która współgra ze złotymi barwami abażura i trzonu ramienia. Prezentowana lampa nocna jest idealną propozycją do tworzenia klimatycznego, pełnego ciepła, ale i elegancji wnętrza.\nKolor klosza/abażuru złoty\nMateriał lampy metal, szkło, tkanina\nŚrednica klosza/abażuru 30 cm\nWysokość lampy 65 cm\nWysokość klosza/abażuru 28\nZakres regulacji (wysokość lampy wliczona) NIE\nSeria produktu VENEZIANA\nWaga produktu 4 kg\nKLASYCZNA LAMPA BANKIERSKA ...\nLAMPA NOCNA GLAMOUR ...\nGLAMOUR LAMPA NOCNA ...\nLAMPA NOCNA CZARNA MURANEO\nLAMPA NOCNA CZARNO-SREBRNA ...\nLAMPA BIURKOWA SREBRNA ...\nLAMPA NOCNA CZARNA VENEZIANA\nLAMPA STOŁOWA BIURKOWA ...\nLAMPA BIURKOWA MOSIĘŻNA ROLF\nLAMPA BIURKOWA GRAFITOWA ...\nLAMPA BIURKOWA MOSIĘŻNA ...\nLAMPA NOCNA SREBRNA MURANEO\nLAMPA BIURKOWA MOSIĘŻNA FLORIO


Wszystko o audiobookach - Katalog Najlepszych Blogów - tematyczny spis blogów i fotoblogów\nAudiobook to książka w nowoczesnym formacie. Dla osób, które nie mają czasu, książki do słuchania to świetne rozwiązanie. Książki czytane sprawdzą się bardzo dobrze podczas podróżny do pracy, a bajki mp3 umilą podróż z dziećmi. Książki audio czytane są przez najlepszych polskich aktorów.\nSzczegóły bloga audioteczka.pl:\nTytuł: Wszystko o audiobookach\nSłowa kluczowe: książki audio, bajki mp3, książka audio, audiobooki, lektury audio, audiobooks, książki mp3, audiobook, książki czytane, książki do słuchania\nPodlinkuj bloga audioteczka.pl:


Wiesław Bednarek: Łódź ma swój klimat i charakter – Dziennik Łódzki (subskrypcia) • Przewodnik po Łodzi\nWiesław Bednarek: Łódź ma swój klimat i charakter – Dziennik Łódzki (subskrypcia)\nPrzekazując to co relacjonuje portal Dziennik Łódzki (subskrypcia) na stronie „Wiesław Bednarek: Łódź ma swój klimat i charakter”:\nZ Wiesławem Bednarkiem, barytonem, śpiewającym między innymi na scenie Opery Narodowej i Teatru Wielkiego w Łodzi. rozmawia Anna Gronczewska Często odwiedza Pan Łódź? Dawniej bywałem częściej. Pochodzę ze Zduńskiej Woli. Łódź była i teraz […] czytaj pełny materiał ».\n« Nowy zawodnik w Orle Łódź – Sport.pl\nCentrum Kliniczno-Dydaktyczne w Łodzi już bada pacjentów – Money.pl »


LAJF.info – Magazyn Lubelski | Archive | Kuchnia\nHome » Archives by category » Kuchnia\nZaledwie kilka kroków od deptaka przy Krakowskim Przedmieściu, w sąsiedztwie placu Wolności, prawie pół roku temu powstała restauracja Alan Hugs, miejsce, jakiego bardzo brakowało na mapie kulinarno-kulturalnej Lublina. W restauracji od razu uwagę przykuwa nietuzinkowa aranżacja. Styl industrialny zgrabnie połączono z luksusową elegancją, a efekt domowej atmosfery wprowadza duża ilość roślin. Tutaj bajeczna zielona sceneria […]\nWiosenny festiwal najlepszych restauracji: Lublin Restaurant Week\nPo raz trzeci Lublin bierze udział w festiwalu najlepszych restauracji, Lublin Restaurant Week. Wiosenna edycja festiwalu dedykowana jest doznaniom i emocjom towarzyszącym wspólnemu spędzaniu czasu przy stole. 26 restauracji w Lublinie zaprasza Gości na trzydaniowe, wyjątkowe doświadczenia restauracyjne w festiwalowej cenie 39 zł. To wszystko już w ostatnim tygodniu kwietnia! Nieco zapomniana kultura bywania i jadania poza domem […]\nSmaczne, zdrowe i na podium\nJuż 176 produktów tradycyjnych z Lubelszczyzny znajduje się na liście Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Lubelskie przysmaki o udokumentowanej co najmniej 25 letniej tradycji przygotowywania są już na trzeciej pozycji po województwach podkarpackim ( 215 produktów ), małopolskim ( 183 ) i wyprzedzając o dwa produkty województwo pomorskie. Na liście najwięcej zarejestrowanych z Lubelszczyzny wyrobów […]\nRodzina Glenmorangie, czyli o istocie beczki\nPołożona w północnej Szkocji destylarnia Glenmorangie słynie z pionierskiego ducha kreacji – to tu wypracowano tzw. designer casks, beczki konstruowane ze specjalnie selekcjonowanych gatunków wolno rosnącego dębu, pozyskiwanego aż z amerykańskich Gór Ozark. W tych beczkach z suszonego na świeżym powietrzu dębu, robionych ręcznie i starannie wypalanych, wiele odmian Glenmorangie spędza co najmniej 10 lat. […]\nW marcowy sobotni wieczór jak co roku o tej porze Teatr w Remizie w Łączkach – Pawłówek ( niedaleko Borzechowa ) zaprosił na swoja scenę spektaklem Joanny Lewickiej „Lublove”. To już po raz szósty wójt Gminy Borzechów Zenon Madzelan, kierująca Teatrem w Remizie aktorska para Ilona i Michał Zgietowie a także bodaj najbardziej uteatralniona wspólnota […]\nKarnawałowe Danie dla Mola\nCzerwcowy Festiwal Pierogów, wyroby ze Spółdzielni Mleczarskiej oraz niezwykłe krajobrazy – to do niedawna rozsławiało Bychawę. Ale ostatnio na liście znalazła się również Miejska Biblioteka Publiczna, która od kilku lat cyklicznie organizuje konkurs literacko-kulinarny „Danie dla mola” inspirowany znalezionymi na łamach polskiej i światowej beletrystyki przepisami kulinarnymi. 28 lutego w Bychawskim Centrum Kultury spotkali się […]\nZdrowie zamknięte w karafce\nW Bazanowie Nowym koło Ryk miał miejsce konkurs domowych nalewek ,,Zdrowie Zamknięte w Karafce”, które zostały przygotowane na bazie naturalnych produktów. Jury pod przewodnictwem Marka Dyrki, Mistrza Polskich Nalewek, oceniło 40 nalewek z aronii, jagody, porzeczki, cytryny, maliny, czereśni, a nawet kiwi, kokosa i płatków róż. Bezkonkurencyjna okazała się nalewka z truskawek przygotowana przez Jadwigę […]\nNowy Jork, Kraków i Lublin zostały wybrane na prezentacje efektów warsztatów Art Food 2016, które łączą współczesny dizajn z kulinariami. To międzynarodowy projekt, którego uczestnikami byli studenci z Wydziału Form Przemysłowych Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie oraz Pratt Institute w Nowym Jorku, którzy pod kierunkiem polskiego projektanta Marka Cecuły stworzyli wyjątkowe naczynia ceramiczne. Warsztaty miały […]\nPage 1 of 512345\tKontakt