Jajka to doskonały sposób na rozpoczęcie dnia. Jeśli jeszcze dodacie do nich szparagi, macie wykwintne i zdrowe śniadanie w kilka minut!\nJajka są nieocenionym źródłem zdrowych kwasów tłuszczowych, ale także ogromnych ilości białka czy wapnia. Są one polecane absolutnie wszystkim – jednak w rozsądnych ilościach.\nSzparagi z kolei są jednym z najbardziej wartościowych warzyw, po które możecie sięgnąć wiosną. Warto wykorzystać dość krótki sezon na nie i dodawać je do wielu potraw, także tych śniadaniowych.\nSzparagi bogate są w kwas foliowy oraz wiele witamin (A, B, C oraz E). Zawierają także wapń, fosfor i potas. Szparagi, zarówno zielone, jak i białe, mają w sobie niewiele kalorii, a duże ilości błonnika, dlatego zalecane jest sięganie po nie na diecie – także tej redukcyjnej.\nCzy szparagi się obiera? Odpowiedź jest jasna\nPrzepis na jajecznicę z szynką i szparagami (2 porcje)\nok. 8 białych szparagów\nSzparagi umyjcie, dokładnie obierzcie i ugotujcie w wodzie z dodatkiem soli oraz łyżki cukru. Połowę z nich pokrójcie na kawałki o długości około 5 cm. Resztę zostawcie w całości do dekoracji.\nPomidora pokrójcie w grube plastry. Na patelni rozgrzejcie masło klarowane. Smażcie plastry pomidora z obu stron, doprawicie solą, czarnym pieprzem oraz tymiankiem.\nNa tłuszczu ze smażenia pomidorów przesmażcie krótko szparagi zostawione w całości. Smażone pomidory i szparagi odłóżcie na talerzyk. Na tej samej patelni przesmażcie pokrojona w kostkę szynkę i boczek.\nDodajcie pokrojone szparagi, a następnie wbijcie jajka. Doprawcie sola i czarnym pieprzem. Jajecznicę udekorujcie smażonymi pomidorami i szparagami i posypcie posiekanym szczypiorkiem.\nSerwujcie z kromką chleba z masłem. Rada: Możecie wykorzystać szparagi pozostałe po wczorajszym obiedzie.\nWiększość Polaków źle gotuje jajka. Zapomina o 1 podstawowej rzeczy\nJeśli prześladuje was ochota na naleśniki, zróbcie je ze szparagami. To danie nie tylko będzie efektownie wyglądać, ale też wyśmienicie smakować. Naleśniki ze szparagami są tak pyszne, że będziecie je jeść przez całą wiosnę.\nJeśli kochacie naleśniki, zróbcie je ze szparagami. Usmażcie ich więcej, bo są tak dobre, że zjecie wszystkie od razu. Przed pójściem do sklepu przeczytajcie nasz poradnik, by dowiedzieć się, jak kupić najlepsze szparagi . Ważne jest także, by odpowiednio przechowywać szparagi - podwiędnięte lub zasuszone nie będą dobrze smakować. Przepis na naleśniki ze szparagami Składniki: 150 g mąki 2 jajka 250 ml mleka szczypta soli woda mineralna lub zwykła woda olej do smażenia 1 pęczek pietruszki 1 pęczek szparagów zielonych 2 garście świeżego szpinaku ½ szklanki kaszy jęczmiennej 5 pieczarek 8 pomidorków koktajlowych czerwonych i żółtych Świeża bazylia 2 cebule kawałek sera lazur sól pieprz opcjonalnie: 2 ząbki czosnku Sposób przygotowania: Do miski dodajcie mąkę, sól, mleko i jajka. Składniki wymieszajcie mikserem lub blenderem. Do ciasta dodajcie także posiekaną pietruszkę i wodę gazowaną. Całość zmiksujcie lub zblendujcie na jednolitą masę. Ciasto odłóżcie na 10 minut, by odpoczęło. Po danym czasie usmażcie naleśniki na dobrze rozgrzanej patelni np. naleśnikowej z dodatkiem oleju. Cebulę razem z pieczarkami pokrójcie na plastry i usmażcie na oleju. Warzywa doprawcie solą oraz pieprzem. Kaszę jęczmienną ugotujcie według instrukcji na opakowaniu z 1 łyżką oliwy. Szpinak umyjcie i na innej patelni usmażcie razem z cebulką. Doprawcie solą oraz pieprzem, a także czosnkiem jeśli lubicie. Szparagi ugotujcie w osolonej wodzie na pół twardo. Na talerz wyłóżcie naleśniki, na nie nałóżcie kaszę z pieczarkami, na to szpinak i szparagi. Każdego naleśnika dokładnie zwińcie. Na wierzch...\nSezon na szparagi trwa na tyle krótko, że warto wykorzystać go w całości. Szparagi to warzywa, które można wykorzystać do setek przepisów na sałatki, zupy , tarty, przystawki, dodatki do mięs czy zapiekanek , a także dań z grilla. Warzywa te doskonale komponują się ze śródziemnomorskimi dodatkami takimi jak szynka dojrzewająca , sery czy ocet balsamiczny. Są także wyjątkowo zdrowe, niskokaloryczne i bogate w witaminy oraz minerały, dlatego warto wprowadzić je do wiosennej diety. Przepis na wiosenną sałatkę ze szparagami Ta lekka, pełna włoskich smaków sałatka to idealna propozycja na letnie pikniki i przyjęcia. Chociaż szybka i prosta w przygotowaniu, na pewno zaskoczy waszych gości eleganckim charakterem i ciekawymi połączeniami smakowymi. Składniki: 250 g pomidorków truskawkowych lub cherry 100 g szpinaku baby 150 g mozzarelli mini 100 g szynki szwarcwaldzkiej lub parmeńskiej sos: 6 łyżek oleju słonecznikowego 3 łyżki octu jabłkowego 1 czubata łyżeczka cukru pudru 1 łyżeczka musztardy sarepskiej sól do smaku pieprz do smaku szparagi: 500 g zielonych szparagów 1 łyżka cukru 1 płaska łyżka soli Przygotowanie: Ze szparagów odłamcie dolne, zdrewniałe końcówki. W wąskim i wysokim garnku zagotujcie wodę z cukrem i solą. Do wrzątku włóżcie szparagi tak, żeby górne końcówki wystawały nad wodą. Szparagi gotujcie 10 minut, wyjmijcie z wrzątku i włóżcie do zimnej wody. Po schłodzeniu osuszcie szparagi papierowym ręcznikiem i pokrójcie. Szpinak i pomidorki opłuczcie i osuszcie. Pomidory pokrójcie na ćwiartki. Mozzarellę mini odsączcie na durszlaku. Do słoika wlejcie olej i ocet jabłkowy. Dodajcie cukier puder, musztardę, przyprawcie do smaku solą i...\nSezon na szparagi w pełni. Co prawda są one w tym roku droższe niż kiedykolwiek, ale w dalszym ciągu wiele osób gotuje szparagi. Robicie pewnie z nich zupę szparagową, risotto ze szparagami , jajecznicę i zapiekacie je z boczkiem. Mamy dla was świetny pomysł na szparagi w innej wersji. Najlepiej nadadzą się na kolację, ale mogą być też dodatkiem do dania obiadowego. Przepis na szparagi zapiekane z parmezanem Szparagi mają ciekawy, dość specyficzny smak, który niektórzy uwielbiają nawet na surowo. Gotowane szparagi same w sobie są pyszne, ale te z dodatkiem parmezanu mają nieziemski aromat. Jeśli kochacie sery, będziecie uwielbiać ten przepis. Szparagi są smaczne, zdrowe i w tej odsłonie dość lekkie. Spróbujcie. Składniki na szparagi z parmezanem 2 pęczki dobrych, zielonych szparagów 2 jajka Ok. 3 łyżek oliwy z oliwek 100 g parmezanu Pieprz do smaku Cytryna Przygotowanie szparagów z parmezanem Przygotujcie szparagi: odetnijcie od nich grube i twarde końce, obierzcie je jeśli tego wymagają. Wysokim garnku zagotujcie wodę. Możecie zastosować też specjalny garnek do gotowania szparagów, w którym ich główki wystają ponad wodę i pozostają jędrne. Gotujcie szparagi w osolonej wodzie, żeby pozostawały jędrne. Ugotujcie jajka na twardo. Odsączcie szparagi. Przygotujcie naczynie żaroodporne. Wysmarujcie je oliwą z oliwek. Włóżcie szparagi do naczynia żaroodpornego. Posypcie szparagi lekko solą i tartym parmezanem. Pokrójcie jajka w drobną kostkę. Posypcie szparagi jajkami. Lekko skropcie szparagi oliwą z oliwek. Możecie też skropić je sokiem z cytryny. Wstawcie je do piekarnika nagrzanego do ok. 200 stopni. Wyciągnijcie, gdy ser się roztopi, a szparagi lekko przyrumienią. Podawajcie szparagi na ciepło,...


Moderacyjne i synergiczne kształtowanie dorosłości, Walulik Anna Księgarnia Internetowa Edukacyjna\nStrona główna / Pedagogika / Moderacyjne i synergiczne kształtowanie dorosłości - Walulik Anna\nAutor: Walulik Anna\nRozprawa znakomicie łączy tę myśl i praktykę współczesnej humanistyki, która wyrasta na podłożu andragogiki, pedagogiki religii, jak i teologii. Odwołanie się przez Autorkę do fenomenu synergii jest tego najlepszym dowodem, gdyż stanowi ono jedno z podstawowych pojęć w pedagogice i psychologii humanistycznej. Kształcenie korespondencyjne, które w analizowanym przypadku dotyczy Korespondencyjnego Kursu Biblijnego, należy bowiem do tych form edukacji dorosłych, które - jak mogłoby się wydawać - nie powinno sprzyjać formacji duchowej. Dzięki przeprowadzonym badaniom otrzymujemy wiarygodną odpowiedź, gdyż wynikającą z autentycznego zainteresowania tak uczestników KKB, jak i samej badaczki, nie tylko na tę wątpliwość, ale także na pytanie, czy i w jakim zakresie osobom zanurzonym w ponowoczesny świat potrzebna jest wiedza religijna i jak mogli ją już w nim spożytkować?\nZ recenzji wydawniczej prof. dr hab. Andrzeja Potockiego OP


DAWID PODSIADŁO Annoyance and Disappointment 2.0 | Audio.com.pl\nWydany w 2015 roku drugi album Dawida Podsiadło ma już status podwójnej platyny i wciąż utrzymuje się w zestawieniu najlepiej sprzedających się płyt w Polsce. Nic dziwnego, że doczekał się reedycji wzbogaconej o dodatkowe nagrania.\nInna jest okładka, choć na pierwszy rzut oka łudząco podobna. Na pierwszym wydaniu widniał fragment obrazu "Dawid och Saul" Juliusa Kronberga, który przedstawia antycznego Dawida. Tutaj widzimy Dawida Podsiadło robiącego sobie selfie.\nDawid Podsiadło na "Annoyance and Disappointment" z dobrym skutkiem penetrował różne zakamarki muzyki pop. Przekrój był ogromny, bo od soulu, poprzez indie rock, new folk, po elektronikę.\nNa dodatkowym dysku znajdziemy anglojęzyczne wersje przebojów z albumu, bardziej ekspresyjnie zaśpiewaną koncertową wersję "Nieznajomego" z debiutanckiej płyty, a także sześć remiksów utrzymanych w oniryczno- tanecznych klimatach autorstwa m.in. Kamp, Webbera i Czarnego HiFi.\nTo, co jednak najbardziej zaciekawia, to trzy premierowe utwory. "Cohle Hart" to utrzymany w łagodnym klimacie americany duet z Julią Pietruchą, przebojowe "Tapety" świetnie nadają się do tańczenia, zaś półakustyczny "Barricade Me" pokazuje nieznane folkowe oblicze Dawida Podsiadło.


Indywidualny rozwój z wartościami - BeOPEN\nIndywidualny rozwój z wartościami\nProjekt i metoda "BeOpen everyONE" jest skutecznym wsparciem w procesie rozwoju, uczenia się i zmiany oraz funkcjonowania na najwyższym poziomie. Oparta jest na najnowszej wiedzy i narzędziach, które wspierają wszechstronny rozwój i wyposażają w kompetencje personalne, mentalne, społeczne i związane są z wewnętrzną integracją, równowagą i wartościami jako podstawą funkcjonowania. Otwórz się na wartościowy rozwój.\nMentoring to najlepsza forma rozwoju dla dorosłych w dziedzinie wychowywania w kontakcie jeden na jeden lub z rodzicami.\n- tworzenie najlepszych warunków do rozwoju,\n- budowanie głębokiej i wspierającej relacji,\n- praca z dzieckiem oparta na kontakcie,\n- umiejętność pracy na sercu,


MŁODZIEŻ. Półfinały MP na piasku! - Przegląd Olkuski\nStrona główna Newsy Aktualności MŁODZIEŻ. Półfinały MP na piasku!\nPo zdobyciu potrójnego Mistrzostwa Małopolski na piasku, drużyny młodzieżowe SPR Olkusz czekają na końcowe postanowienia dotyczące udziału w turniejach półfinałowych, które wyłonią najlepszą ósemkę w kraju w każdej kategorii wiekowej. W ostatnich godzinach poznaliśmy podział na grupy w gronie Juniorek Młodszych i Młodziczek, natomiast wciąż niejasna pozostaje sytuacja najstarszych w stawce Juniorek, wśród których termin zakończenia rozgrywek półfinałowych został zniesiony.\nNa ostateczny komunikat w sprawie harmonogramu MP dla wspomnianych wyżej Juniorek musimy poczekać do niedzieli. SPR Olkusz, który wygrał zmagania w Małopolsce bez konieczności gry o punkty, zgłosił swoje aspiracje do udziału w walce o krajowe medale. Teraz podopieczne Patrycji Głąbik muszą niejako uzbroić się w cierpliwość i czekać na decyzję związkowej centrali, która zgodnie z wydanym komunikatem musi podjąć „kluczowe decyzje organizacyjne”. Tak więc czekamy na konkrety.\nZdecydowanie więcej wiemy już o zmaganiach Juniorek Młodszych, gdzie w półfinałach wystąpi 13 drużyn, podzielonych na trzy grupy. Olkuszanki prowadzone przez Monikę Pastwę znalazły się w Grupie A, razem z dobrze sobie znaną z poprzednich lat Skałką-Śląskiem Świętochłowice, UKS-em Pawonków oraz AZS-em AWF-em Warszawa. Turniej w Świętochłowicach zaplanowano na sobotę 2 lipca. Jak zwykle zespoły zagrają systemem „każdy z każdym”, a promocję do turnieju finałowego zapewnią sobie dwie ekipy. Pierwszy mecz Młode Lwice rozegrają ze swoimi rówieśniczkami ze stolicy, następnie zmierzą się ze Skałką, a na koniec podejmą zespół z Pawonkowa.\nOprócz „olkuskiej” grupy, w grze o awans do finałowej imprezy w Sulejowie pozostają jeszcze: ChkS PŁ Łódź, MKS Dwójka Łomża, Junak Inwestbud Włocławek, MKS CKS-SMS Szczecin, SPR Sośnica Gliwice, UKS Rega Bierzwnica, KPR Gminy Kobierzyce, APR Gladiator Oborniki oraz SAS Gdańsk. W obwodzie oczywiście pozostaje jeszcze ubiegłoroczny Mistrz Polski – KS Pyrki Poznań. Poznanianki broniące tytułu start w finałach mają zapewniony bez konieczności udziału w rundach eliminacyjnych.\nRywalki na poziomie centralnym poznały także Młodziczki. Olkuszanki wzorem swoich starszych koleżanek również trafiły do grupy A. Różnica jest jednak taka, że Górny Śląsk Lwiątka zamienią na Dolny Śląsk, a dokładnie na Kąty Wrocławskie, bo gospodarzem turnieju będzie tamtejszy SPR GOKiS. Ponadto podopieczne trenerki Głąbik zagrają w UKS-em Pawonków, poznańskimi Pyrkami oraz UKS-em Rega Bierzwnica. Awans do turnieju finałowego w Lublińcu zapewnią sobie dwie z pięciu drużyn. Czekamy na dokładną datę turnieju w Kątach.\nW tej samej kategorii wiekowej, tyle tylko że w grupie B, znalazły się: ChKS PŁ Łódź, Bukowsko-Dopiewski KPR, MKS Sambor Tczew, UKS Handball 28 Wrocław i MKS Start Michałkowice, natomiast Grupę C stworzą: KS AZS AWF Warszawa, UKS Sęp Wilczyska, SPR Grunwald Ruda Śląska, KU AZS Politechnika Koszalińska oraz SSPR Szczypiorniak Ustka.\nWedle tego co przeczytaliście wyżej, pomimo zaczynających się wakacji od szkoły, olkuskie szczypiornistki wcale nie mają wolnego od handballu i to handballu na najwyższym, krajowym poziomie. Do tej pory mimo prób i ogromnych chęci żadnej z grup wiekowych nie udało się zdobyć medalu Mistrzostw Polski. Czy rok 2022 przyniesie jeszcze piękniejsze chwile, niż choćby te związane z ubiegłorocznym 4. miejscem Juniorek Młodszych w Sulejowie? Czas, a przede wszystkim boisko pokażą. Jednego możemy być pewni – Dziewczyny dadzą z siebie wszystko, co będą w danym dniu dać mogły.\nPoprzedni artykułCzy radny zostanie odwołany po komentarzu dotyczącym nowej minister?\nNastępny artykułPO nr 1378


JAK ZROBI� TARAS NA GRUNCIE - Budowa, projektowanie i remont domu, zak�adanie ogrod�w - �adnyDom.pl\njak zrobi� taras na gruncie\nJak zrobi� taras na gruncie?Jak zrobi� taras na gruncie - folia. Podstaw� tarasu wykonane na gruncie b�dzie oczywi�cie dobre przygotowanie terenu, zwykle jego wyrównanie, zw�aszcza, �e w czasie budowy najcz�ciej ziemia z okolic domu jest zabierana lub nasypywana, z czym wi��� si� nierówno�ci. Istotne jest te� samo foliowanie. Czynno�� ta jest o tyle wa�na, �e zabezpiecza nas przysz�y taras przed wilgoci�.Jak zrobi� taras na gruncie - izolacja. Taras na gruncie nie musi by� nara�ony na gnicie, ple��, czy inne dziwne zjawiska, wystarczy do dobrze wyizolowa�. Chodzi g�ównie o zabezpieczenie g�ównego materia�u przed czynnikami, które za po�rednictwem ziemi mog� wp�yn�� na ca�� konstrukcj�. Post�pujemy tutaj niemal identycznie, jak w przypadku normalnej budowy domu, ale bez wykopywania g��bokich fundamentów. Wylewka, folia, papa izolacyjna i nasz taras jest gotowy.Jak zrobi� taras na gruncie - materia�. Wybieraj�c materia� do tarasu na gruncie musimy wzi�� pod uwag� wiele ró�nych czynników. Po pierwsze wilgo�, która nawet w dobrze wyizolowanym tarasie mo�e si� pojawi�. Kolejna wa�na kwestia to oczywi�cie odporno�� na mróz. P�ytki nie zawsze spisuj� si� w takich sytuacjach. Beton jest odporny, je�li zosta� zaimpregnowany, ale musimy pami�ta�, �e nie jest zbyt estetyczny. Drewno lub panele b�d� najlepszym wyborem. Je�li przera�a nas regularna impregnacja, warto zdecydowa� si� na bardziej odporne panele.Ocieplanie poddaszaProjekt domu energooszcz�dnego\nTaras na gruncie: powierzchnia z p�ytek ceramicznych\nTaras na p�ycie betonowej wyko�czonej p�ytkami ceramicznymi to rozwi�zanie najtrudniejsze i bardzo kosztowne, a mimo to nadal popularne. Taki taras mo�na zbudowa�, uk�adaj�c na odpowiednio przygotowanym pod�o�u gruntowym p�yty z polistyrenu ekstrudowanego, a na nich wylewaj�c p�yt� betonow�.\nTaras i elewacja z drewna Drewniane ok�adziny tarasowe i elewacyjne s� bardzo modne. Ich trwa�o�� i uroda zale�� od dobrego, fachowego monta�u. Przedstawiamy jedn� z realizacji, kt�r� pochwali� si� mog� i inwestorzy, i wykonawca.\nW numerze m.in.: *Najpi�kniejsze krzewy kwitn�ce wiosn�, * Gromadzimy deszcz�wk�. *Ekologiczne i chemiczne metody ich zwalczania mszyc i wiele innych ciekawych temat�w. Kwietniowe wydanie Magnolii mo�na kupi� z dwoma dodatkami: Niezb�dnikiem Ogrodnika oraz ksi��k� z serii Cyfrowy �wiat seniora, cz�� 1. Jak obs�u�y� SMARTFON? Cena gazety z dodatkiem 7,99 z�. Os�ona tarasu i balkonu. Jak os�oni� si� przed s�siadami? - poro�ni�ta ro�linami - zamieni taras lub k�cik do relaksu w zaciszn� kryj�wk�. Lekkie �cianki, np. uplecione z bambusa czy trzciny, s� ma�o stabilne i przewa�nie opiera si� je prostopadle o �cian� domu. Ale mo�na te� kupi� gotowy panel, kt�ry - wbity w grunt na specjalnych kotwach - stanie si�\n. Architekt postanowi� bowiem wkomponowa� budynek w pochy�o�� zbocza. Okaza�o si�, �e aby dom pewnie sta� na swoim miejscu, potrzebne s� bardzo solidne fundamenty z �elbetonu. Pan J�zef �artuje, �e maj� w domu fundamenty jak pod zamek, si�gaj�ce litej ska�y pod powierzchni� gruntu. A ju� bez\n, dlatego cz�ciej wybiera si� deski sosnowe lub �wierkowe - s� one jednak do�� mi�kkie, ma�o odporne na zarysowania i wgniecenia, szybko butwiej�, uwalniaj�c nieprzyjemne zapachy. Trzeba liczy� si� z tym, �e zrobiony z nich taras za 5-6 lat mo�e nadawa� si� do wymiany. Zdecydowanie lepsze na taras s� deski\nMiesi�cznik Magnolia 01/2016 ju� w sprzeda�y\nRarytasy - Drzewo dinozaur Araukaria mo�e u nas rosn�� nie tylko w doniczce, ale tak�e w gruncie! Klinika ro�lin - Cebulki w opresji Jak zabopiega� chorobom i szkodnikom �eruj�cym na bulwach, k��czach i cebulach w przechowalni Eksperci radz� - Zielone pogotowie - Wietrzenie wa�ne dla ro�lin - Kalatea\npowcinanych, ciemnopurpurowych li�ciach. Mo�na j� uprawia� w du�ych pojemnikach. Na zdj�ciu powy�ej: Na podwy�szonej rabacie wzbogaconej dobr� ziemi� posadzone zosta�y czerwonolistne klony palmowe i pstrokaty dere� pagodowy 'Variegata' Jak zrobi� pokarm dla ptak�w?[Wideo] Fot. Red Spos�b na pi�kny\nizolacji przeciwwilgociowej i szczelne po��czenie jej z izolacj� poziom� �cian fundamentowych. Czytaj tak�e: Z czego zrobi� pod�og� na gruncie Ile kosztuje ocieplenie pod�ogi na gruncie Zamiast na �awach i �cianach fundamentowych, dom bez piwnic mo�na posadowi� na �elbetowej p�ycie fundamentowej. Pod\nGdy aura dopisuje, mi�o zasi��� za sto�em pod go�ym niebem, na tarasie lub w ogrodzie. Dekoracje - wiosenne dary natury - cz�sto s� w zasi�gu r�ki. Wystarczy kwitn�cy tu� obok, w gruncie lub w donicy, krzew s�onecznej forsycji czy wierzba obsypana kosmatymi baziami. Wiele uroku maj� te� weso�e\nOgr�d z basenem na pograniczu pola golfowego okolicznych ��k. W centrum ogrodu kr�luje natomiast idealnie przystrzy�ony trawnik. Przecina go �cie�ka, kt�ra prowadzi zza domu, obok umieszczonego na poziomie gruntu tarasu w stron� niewielkiego prostok�tnego akwenu. Nie jest to jednak tradycyjna, �wirowa albo u�o�ona z kamiennej kostki dr�ka. Tworz� j�\nMetryczka budynku: Powierzchnia domu: 228 m2 Lokalizacja: Dania Autorzy projektu domu: pracownia KRFT, www.krft.nl (dawniej Denieuwegeneratie) Jak na Dani�, to prawie g�rzysty region - z naszego punktu widzenia pokryty jest �agodnymi pag�rkami. Kiedy� by�y tu g��wnie ��ki, na kt�rych wypasano\nzabudowania gospodarcze. Mi�dzy domem i ogrodem Z kt�rej strony umie�ci� taras? Aby czu� si� na tarasie swobodnie i ch�tnie tam wypoczywa� czy pracowa�, warto umie�ci� go jak najbli�ej ogrodu - na ty�ach lub przy jednej z bocznych �cian domu, bior�c pod uwag� ochron� prywatno�ci (najprostszy spos�b to\nelement�w, kt�re nale�y z�o�y� wed�ug wskaz�wek producenta (w instrukcji jest lista narz�dzi). Je�li zamierzamy sami pomalowa� taki grill, opr�cz ogniotrwa�ej zaprawy do ��czenia element�w, kupujemy farb� fasadow� i grunt do betonu. Monta� zaczynamy od ustawienia grilla na r�wnym pod�o�u (np. na czterech\nTarasy ziemne ca�� powierzchni� spoczywaj� na gruncie. Mog� mie� nawierzchni� trawiast� lub �wirow� b�d� utwardzone pod�o�e pod kostk� betonow�, drewnian� albo p�yty kamienne lub te� podk�ad z betonu wyko�czony p�ytkami. Nawierzchnia powinna by� �adna i r�wna, aby by�o �atwo po niej chodzi� i by\n' Fot. Lilianna Soko�owska Na zdj�ciu powy�ej: Miskant chi�ski 'Gracillimus' Ogr�d po�o�ony jest po po�udniowo-zachodniej stronie domu. Z salonu-jadalni wychodzi si� tu przez otwarty drewniany taras wyniesiony zaledwie kilka centymetr�w ponad poziom gruntu. Tu� obok posadzono regularne poletko\ngruntowe. Przeprowadzone zosta�y r�wnie� badania geotechniczne gruntu oraz wody. Na ich podstawie wykonawca zrobi� wst�pn� koncepcj� zagospodarowania terenu na staw k�pielowy. W�a�cicielom zale�a�o, by zbiornik wodny by� naturalnie wkomponowany w krajobraz, a tak�e by staw nadawa� si� do aktywnego\ndekoracyjnego obrzegowania rabat. W�a�ciwo�ci u�ytkowe. Betonowe nawierzchnie s� bardzo wytrzyma�e, odporne na zmienn� temperatur� i zabrudzenia. Nie wymagaj� specjalnej piel�gnacji. Monta�. Na tarasach uk�ada si� je - jak inne betonowe nawierzchnie - na pozbawionym �yznej ziemi gruncie i podbudowie z\nCzy mo�na zbudowa� dom jednorodzinny w ogr�dku dzia�kowym?\nzatwierdzeniem perspektywicznego planu zagospodarowania Rudy �l�skiej, by� terenem zieleni nieu�ytecznej ZN1. W nowym planie, na wniosek w�a�ciciela, wyst�puje na mapie jako ogrody dzia�kowe ZD1 z gruntem klasy VI. Obecnie jest poro�ni�ty dziko rosn�cymi brzozami. Moja dzia�ka graniczy z terenem pracowniczych\nposadowiony poni�ej poziomu przemarzania gruntu, czyli na g��boko�ci od 80 do 140 cm. Fot.: RÖBEN Zdj�cie powy�ej: Na fundamencie uk�ada si� izolacj� poziom� (np. z papy termozgrzewalnej), zapobiegaj�c� podchodzeniu wody z gruntu. Fot.: RÖBEN Zdj�cie powy�ej: W fundamencie musi by�\nGrunt na dzia�ce\nnie b�dzie zalewa�a woda. Dlatego w�a�nie bardzo istotn� spraw� jest dok�adne sprawdzenie warunk�w gruntowo-wodnych na dzia�ce. Planuj�c budow�, mamy dwa wyj�cia: albo znale�� dzia�k� z gruntem nadaj�cym si� do posadowienia na niej takiego domu, jaki chcemy, albo - do warunk�w panuj�cych na dzia�ce\nNawrot rozpierzch�y [Uprawa i piel�gnacja]\n, w cenie 5-20 z� za sztuk�. Na zdj�ciu powy�ej: Lithodora oleifolia dorasta do 20 cm wysoko�ci. W tle - smagliczka Fot. Flora Press Na zdj�ciu powy�ej: Nawrot 'Blue Star' ma bia�e kwiaty z szerokimi niebieskimi paskami po�rodku, odwrotnie ni� u odmiany 'White Star' Jak zrobi� pokarm dla\nDom z marze�\nenergooszcz�dnym charakterem. Nowoczesny i przytulny zarazem, przestronny, ale nie przyt�aczaj�cy swoim rozmiarem �wietnie odpowiada na potrzeby wsp�czesnej rodziny. Jak podkre�laj� w�a�ciciele - ci�gle jest w nim co� do zrobienia, ale nie zamieniliby go na �aden inny. Zapytani o najbli�sze plany, zgodnie\nwysoko�ci 2,5 m. Doskonale nadaj� si� wi�c na ogrodowe parawany, a nawet p�oty. Ich �ci�te p�dy mo�emy umie�ci� w rusztowaniu ze stalowej siatki lub w gotowym gabionie (jak na zdj�ciu) albo posadzi� ro�liny w gruncie - wtedy �cianka b�dzie zmienia�a wygl�d wraz z porami roku. Podobne ogrodzenie mo�na te�\nkuchnia, niby salonik i trzy pokoiki z malutkimi oknami na atrium. Kiedy w latach 70. ko�czy�a bry�� domu, na jego p�askim dachu zrobi�a niewidoczny z zewn�trz taras. Prowadz� do niego przyklejone do jednej ze �cian atrium proste betonowe schody z metalow� por�cz�. Wbi�a si� te� troch� do ogrodu i w\nparapet�w zewn�trznych (zdj�cie) - je�li na przyk�ad zechcemy zrobi� podokiennik z kszta�tek klinkierowych w �cianie dwuwarstwowej, to miejsce jego mocowania pod ram� utworzy w�a�nie taki mostek. Balkony i tarasy Balkony i tarasy konstrukcyjnie po��czone ze �cianami zewn�trznymi trudno skutecznie zaizolowa�\nMiesi�cznik Magnolia stycze� 2013\n, kwiat�w i owoc�w to ma�o k�opotliwa alternatywa dla trawnika Zr�b to sam. Lampion - mo�na go zrobi� ze wszystkiego - z butelek, s�oik�w, a nawet... z pomara�czy Joanna wybiera wie� - nastrojowy ogr�d ze starym drewnianym domem na Szlaku Otwartych Okiennic Jak zas�oni� ten beton - zamieniamy nieprzytulny\nRealizacje dom�w: wiejski dom pod miastem\nna grzyby i jagody, kt�re w okolicy wyst�puj� w imponuj�cej obfito�ci. Dom z tarasem i du�ymi oknami Bezpo�redni kontakt z ogrodem zapewnia te� taras usytuowany zgodnie z za�o�eniami na poziomie gruntu, tworz�cy rodzaj wykuszu os�oni�tego fragmentem dachu, wspartego na czworobocznym filarze. Tutaj\n: Na rabacie wzniesionej z ceg�y klinkierowej zamieszka�y dorodne dynie Zobacz jak zrobi� podwy�szon� rabat� Fot. Mak Media /F. Strauss Zobacz ogr�d pe�en kwiat�w Fot. Marzena Hmielewicz Jak zabezpieczy� taras przed zim�? Fot. Bondex Trawy ozdobne Fot. Mak media /F. Strauss �ADNY DOM, NUMER 03/2014\n. Kto ma zap�aci� za uszkodzony taras w cz�ci wsp�lnej budynku. Gor�ca Linia. Remont starej pod�ogi z cegie�. Spos�b naprawy zapadni�tej pod�ogi z cegie� uk�adanych bezpo�rednio na gruncie. Gor�ca Linia. Remont. Mokro przy kabinie. Jak uszczelni� przeciekaj�c� kabin� prysznicow� i naprawi� zawilgocon�\n. Aby zamaskowa� podpory, mo�na je obudowywa� drewnianym tarasem. Kszta�t: ko�o, owal, wielok�t foremny. Wymiary: �rednica 3-6 m lub d�ugo�� 6,4-12 m i szeroko�� 3,6-5,5 m. G��boko�� 1,2 lub 1,3 m. 2. Z grubych folii poliestrowych i PVC. Ustawia si� je na gruncie, po zast�pieniu warstwy ziemi ro�linnej\nzag�ci� i wzmocni� grunt. Wykonanie schod�w tarasowych Do wykonania schod�w tarasowych wystarcz� elementy brzegowe i... kostka - najlepiej taka sama, jak na ogrodowych �cie�kach. Bardzo istotny moment to zwymiarowanie stopni. Nie mo�na zapomina� te� o ustaleniu odpowiednich spadk�w. Liczba stopni b�dzie\nbudowlan�. By�o to, co prawda, �ycie na placu budowy, ale wszyscy wspominamy ten okres bardzo mi�o, jako tw�rcze wyci�ganie naszego domu marze� z ruiny. Jak wyremontowa� pod�ogi na gruncie? Zar�wno w cz�ci mieszkalnej, jak i dobud�wce, gospodarze zdemontowali stare pod�ogi na ca�ej powierzchni parteru\nMagnolia 04/2013. Najnowszy numer ju� w sprzeda�y\n, dywaniki. K�py wiosennych kwiat�w Zr�b to sam - deszcz na ��danie. Jak samemu za�o�y� system automatycznego podlewania Zielone atelier. W ogrodzie malarki Pomi�dzy murami.Prosty spos�b na urz�dzenie kwiatowego wirydarza Czas r�y Wielko- i wielokwiatowe, rabatowe, okrywowe, pienne... Kt�re wybra� i jak je\nWrzosy w domu i w ogrodzie. Uprawa, sadzenie, piel�gnacja wrzos�w\nzakomponowane kolorystycznie i ewentualnie wprowadzi� korekty. Liczba ro�lin na 1 m2 wrzosowiska zale�y od si�y wzrostu odmiany oraz od tego, jak szybko chcemy si� cieszy� efektami. Zbyt g�sto sadzi� ich jednak nie wolno (optymaln� liczb� ro�lin na 1 m2 dla r�nych odmian podano w tabeli). Na koniec grunt wok�\nOran�eria - ogr�d zimowy\n), sundavilla (4) Jak zrobi� pokarm dla ptak�w?[Wideo] Fot. Red Spos�b na pi�kny balkon zim� Fot. Mak Media Kwiaty dla singla [Wideo] Fot. Shutterstock �adny Dom - najciekawsze linki\nfundament pod gara� fundamenty pod ogrodzenie gara� jakie odleg�o�ci gara� wolno stoj�cy gniazda elektryczne grubo�� we�ny mineralnej gruntowy wymiennik ciep�a grzejniki konwektorowe grzyb na �cianie hipoteka hydraulik ile kosztuje pozwolenie na budow� ile schnie grunt na �cianie\ndrewna egzotycznego, takie jak np. bangkirai czy bongossi, kt�re wytrzyma�o�ci� wielokrotnie przewy�szaj� d�b. Znakomicie nadaj� si� na nawierzchnie taras�w i miejsca podmok�e, unikajmy jednak zanurzania ich w jeziorku - wydzielaj� zbyt wiele garbnik�w. W jeziorkach najcz�ciej buduje si� pomosty wsparte\nokrywowe Zr�b to sam Magiczne p�omyki Jak wyczarowa� tarasowy �wiecznik z rury i szklanych pojemnik�w Klucz do ogrodu Lubi� mie� kolorowo Spe�nione marzenia o ogrodzie pe�nym barw i �ycia Czas na zmiany Zaczynam od zera Co zrobi�, gdy widok z okien salonu pozostawia wiele do �yczenia W �wiecie ro�lin Klony\nmieszkali w do�� obszernym apartamencie. I by� mo�e ten stan trwa�by do dzi�, gdyby nie... konflikty z s�siadami. Ko�ci� niezgody by�y przede wszystkim �wiczenia muzyczne syna na gitarze elektrycznej. Ale i psu cz�sto si� obrywa�o, cho�by za to, �e szczeka�... Dzia�ka jak na zam�wienie Kiedy trafili na\nZr�b to sam Minioczko - woda w zasi�gu r�ki To jest modne Szale�stwo magnolii - wszystkie s� pi�kne, ale kt�r� wybra�? Supermarket: M�ska robota - rusza sezon na grillowanie Ma�ym kosztem Kamie� z betonu - taniej nie znaczy gorzej Rabata idealna\nMiesi�cznik Magnolia - marcowy numer 2013 ju� w sprzeda�y\ncebulek. Dlaczego nasiona F1 s� drogie? Po co zak�ada si� opaski na drzewach? Pora na odkrywanie ro�lin. Co zrobi� ze starymi pestycydami? Zam�w prenumerat�! To si� op�aca! 12 numer�w - tylko 39,50 z�! TARAS NA MEDAL Altanka pod krukiem. Miniogr�d zawieszony w miejskiej przestrzeni OGR�D. Winny\nZimowe awarie wok� domu\nprzed jego niekontrolowanym spadkiem z dachu. Czytaj tak�e: O ogrzewaniu przeciwoblodzeniowym rynien i rur spustowych Akcesoria dachowe: ochrona przed �niegiem Nawiewany wiatrem �nieg mo�e wnika� w niewielkie szczeliny na dachu, a tak�e zalega� zalega� na parapetach, tarasach i balkonach. Gdy\nspecjalistycznym sprz�tem (tylko przy ma�ej powierzchni robi si� to r�cznie). Przy formowaniu dna wykopu nale�y uwzgl�dni� docelowe spadki nawierzchni. Podbudowa. Musi by� dobrze zrobiona, bo od niej zale�y bezpieczne przeniesienie na grunt obci��e� z nawierzchni. Robi si� j� z t�ucznia, �wiru, grysu lub posp�ki\nNajcz�ciej zak�adamy ogr�dki skalne na p�askim terenie, nadaj�c im form� pag�rka. Najpierw zdejmujemy warstw� darni i przekopujemy ziemi�, co u�atwi usuni�cie trwa�ych chwast�w. Je�li tego nie zrobimy, mog� przerosn�� ca�y skalniak. Na powierzchni gruntu rozk�adamy siatk� ocynkowan� lub plastikow�\nna szybko�� wzrostu. 10 krok�w do ogrodu idealnego Klarowna koncepcja to rzecz najwa�niejsza. Dotyczy to nawet tak ma�ych obszar�w, jak ogr�dek przy szeregowcu czy wi�kszy taras. Niefunkcjonalna, wr�cz chaotyczna przestrze�, w kt�rej wszystko rozmieszczono od Sasa do lasa, pod�wiadomie\nPrzed budow� - zadbaj o ziemi� na dzia�ce\nKiedy ko�czy si� budowa domu, dzia�ka wygl�da cz�sto jak pobojowisko - porozsypywane materia�y budowlane, rozje�d�ony ko�ami ci�ar�wek grunt, tu i �wdzie zwa�y ziemi z wykop�w. A je�li na posesji s� drzewa, to bywa, �e maj� po�amane ga��zie, uszkodzon� kor�, a niekt�re zaczynaj� nawet obumiera�\nProjektowanie ogrodu. Krajobraz ze skarp�\ntak skutecznie nie ochroni przed ha�asem jak g�sto obsadzony drzewami i krzewami wa� ziemny. Skarpy towarzysz� schodom i tarasom dom�w na podwy�szonych podmur�wkach - a tak buduje si� wsz�dzie tam, gdzie wysoki poziom w�d gruntowych uniemo�liwia zag��bienie piwnic. Wszystkie te nasypy trzeba jako�\nDzisiaj, kiedy ze wzgl�du na wysok� cen� ziemi kupuje si� coraz mniejsze dzia�ki, wykonanie odwodnienia staje si� konieczno�ci�. Bo co zrobi� z wod� deszczow�, gdy zabudowa wraz z utwardzonymi nawierzchniami zajmuje ponad po�ow� dzia�ki, albo gdy dzia�ka ma nieprzepuszczalny grunt? W budownictwie\nNawierzchnie wok� domu - do kostki kostka\nnawierzchni i konsultacja wliczone s� w cen� kostki). Przed przygotowaniem projektu architekt b�dzie chcia� dowiedzie� si�: - jak du�a b�dzie powierzchnia, na kt�rej chcemy u�o�y� kostk�; - na jakie obci��enia b�dzie ona nara�ona; - jaki jest rodzaj gruntu i stan w�d gruntowych na dzia�ce (przed u�o�eniem\nSposoby na przebudow� starego domu\nsolidniejszego zwi�zania z gruntem. Jest to cenne w przypadku dom�w o zaburzonych proporcjach, na przyk�ad zbyt wysokich. Po rozbudowie musi zosta� zachowany warunek 3- lub 4-metrowej odleg�o�ci budynku od granicy dzia�ki. Zabudowa tarasu Zmiana otwartego tarasu przy domu w ogr�d zimowy nie jest dzi�\ndelikatnie rozgarniamy i pozostawiamy na miejscu. Wzbogac� gleb�, b�d� chroni� pod�o�e przed przesychaniem i zachwaszczeniem. Zakupy - je�li do tej pory nie zaopatrzyli�my si� w nasiona, ro�liny, nawozy, �rodki ochrony ro�lin i potrzebne narz�dzia, trzeba to zrobi� jak najpr�dzej, p�ki jest jeszcze do�� du�y\nMiesi�cznik Magnolia 06/2012\nRo�lina miesi�ca Liliowe warkocze. Wisteria, najpi�kniejsze z wiosennych pn�czy Na czasie Kalendarz prac ogrodniczych. O czym warto pami�ta� w czerwcu Co w trawie piszczy Zielone rozmaito�ci Ciekawostki, nowo�ci, imprezy OGR�D. Zr�b to sam Ozdoby z rolki. Trawa nie tylko na trawniku To jest modne\nWinoro�l na balkonie\nodk�ad poziomy, czyli przysypuj�c wilgotnym pod�o�em m�ody p�d ro�liny uprawianej w gruncie. Jaki Pojemnik i pod�o�e M�od� ro�lin� radz� najpierw przesadzi� do pi�ciolitrowej doniczki. Na jej dno sypiemy drena� i nape�niamy ziemi� pr�chniczn� o pH 6,5. Mo�na doda� 20% suszonego krowiaku, a tak�e czystego\n�cianki oporowe w ogrodzie - z kamienia, drewna i betonu\nwszystkim u�atwi korzystanie z niego. Tarasy mo�na r�wnie� utworzy� na zupe�nie p�askim terenie. Wymaga� to jednak b�dzie u�ycia ci�kiego sprz�tu i prawie zawsze dowiezienia ziemi. Rodzaje murk�w oporowych �cianka zabezpieczaj�ca skarp� przed osuwaniem musi wytrzyma� pot�ny nap�r gruntu. Im wzniesienie\n, spoisty grunt, suchy w porze letniej, kiedy to zacz�y si� roboty). Przy tym pionowym brzegu zbiornika przygotowano wykop o g��boko�ci 40 cm pod fundament �cianki oporowej. Wzd�u� dw�ch pozosta�ych brzeg�w stawu uformowano tarasy: g�rny, szeroki na 50-70 cm i g��boki na 25 cm - do utworzenia �wirowej\nWysiewy nasion kwiat�w jednorocznych krok po kroku. Szykowanie sadzonek wewn�trz pomieszcze�.\nKwiaty jednoroczne - obok bylin, drzew i krzew�w - stanowi� odr�bn� grup� ro�lin, kt�re z pewno�ci� powinny si� znale�� w ka�dym ogrodzie, gdy� kwitn� d�ugo i obficie, a tak�e �wietnie nadaj� si� do obsadzania rabat, donic i skrzynek na balkonach czy tarasach. Dodatkowo kwiaty jednoroczne s� �atwe\nJak Marzena i Marcin sw�j ogr�d zak�adali, cz. I\nnie zrobimy tego nigdy! Jednak �ycie weryfikuje pogl�dy i nasze "nigdy" po kilku wizytach na ich ustronnym hektarze, w�r�d koj�co szumi�cych ��k, zmieni�o si� w wyra�ne "jak najszybciej". Najtrudniejsze, czyli podj�cie decyzji o wyprowadzce z miasta, by�o wi�c za nami. Dwa motorki\nnadaj�cych si� zar�wno do wn�trz, jak i na zewn�trz. Mog� one nie sprawdzi� si� na naszej powierzchni. Grunt to podstawa Si�gaj�c po produkt, upewnijmy si� czy kompleksowo zabezpieczy on nasze drewno. Wiele preparat�w, takich jak lakierobejce, oleje do drewna, lakiery czy lazury nie maj� w swoim sk�adzie\n- na pola si�gaj�ce a� po horyzont. To wra�enie zespolenia si� domu z krajobrazem wzmacniaj� otaczaj�ce go tarasy, zaprojektowane nieco nad poziomem gruntu, stanowi�ce naturalne przed�u�enie wn�trz. Ich dodatkow� ozdob� stanowi wzniesiona z egzotycznego drewna pergola, kt�ra z czasem pokryje si� bujn�\nPr�d w ogrodzie - projektowanie instalacji elektrycznej\n- "pilota" - i przeci�gniemy. Oczywi�cie, lepiej wszystko zrobi� od razu, ale dobrze wiedzie�, �e istnieje i taka mo�liwo��. Decyduj�c si� na takie czy inne rozwi�zanie, musimy zdawa� sobie spraw� z tego, �e pomoc elektryka z uprawnieniami b�dzie nieodzowna. Instalacja, przez kt�r� p�ynie pr�d\ncaerulea) jest tego najlepszym przyk�adem. Przypomina troch� ukwia� z m�rz koralowych. To ciep�olubne pn�cze polecane jest do uprawy w pojemnikach na tarasach lub balkonach oraz do ogrod�w zimowych. U nas nie zimuje w gruncie. R�wnie interesuj�ce kwiaty maj� dorastaj�ca do wysoko�ci 1 m kleome (Cleome\nZak�adanie ogrodu. Trudne mi�ego pocz�tki\nNawet je�li nie mamy jeszcze pomys�u, jak urz�dzi� ogr�d, powinni�my zacz�� dzia�a�, zanim ruszy budowa domu. Lada dzie� na dzia�k� wjad� transporty materia��w budowlanych i pojawi� si� ekipy fachowc�w, ale nie ma co liczy� na to, �e oni sami zadbaj� o teren budowy i zabezpiecz� to, co warte\nPoradnik poszukiwacza dzia�ki\n- uci��liwe. Obni�a to warto�� dzia�ki i trzeba pomy�le�, co zrobi�, by jak najmniej ogl�da� to, czego nie chcemy. Mo�na na przyk�ad obr�ci� dom (oczywi�cie w porozumieniu z architektem) - tak, by w niepo��danym kierunku wychodzi�a mo�liwie ma�a liczba okien, lub okna z pomieszcze� gospodarczych, gara�y itp\nRo�linne debiuty 2013\n). Zrobi�a furor�, rok po roku zdobywaj�c dwie presti�owe �wiatowe nagrody. Na rynek trafia jako kwitn�ca rozsada. Warto kupi� kilka r�nokolorowych ro�lin. Niestety, potomstwo samodzielnie uzyskane z ich nasion b�dzie mniej udane. Wyhodowana w Kalifornii przebojem zdobywa kolejne rynki, tak�e pod nazwami\nOgr�d artysty - rze�biony z rze�bami\nrozgarn�a ziemi� tak, by ogr�d mo�na by�o urz�dza� na p�askim gruncie, a nie na skarpie. Utworzono trzy tarasy: pierwszy, wok� domu, tylko powi�kszono, drugi powsta� 10,5 m wy�ej, a trzeci - 7,5 m ponad drugim. Prace zwi�zane z kszta�towaniem lessowego mi�kkiego gruntu nasun�y w�a�cicielowi niezwykle\npomieszczenia brakuje im w domu. Po drugie, za ma�o miejsca przeznaczyli na garderob�, kt�ra ju� p�ka w szwach... A co b�dzie jak dziewczynki podrosn�? Gara� te� jest troch� za ma�y, cho� przeznaczony jest na dwa auta. Kiedy jednak gospodarze kupili du�y rodzinny samoch�d, w gara�u zrobi�o si� strasznie ciasno\nOgr�d dla pocz�tkuj�cych: Czas przyst�pi� do projektowania\n, r�wnie wa�ny jest dobry harmonogram pracy. Nawet je�li jeste�my amatorami, mo�emy dzia�a� jak profesjonali�ci. Grunt to pomys� Zacznijmy od znalezienia pomys�u na ogr�d. Inspiracj� b�d� ksi��ki i pisma ogrodnicze. S� pe�ne fachowych porad, gotowych przepis�w i pi�knych zdj��. Szukajmy pomys��w w ogrodach\nmo�emy ustawi� na balkonie lub tarasie cytrusy, palmy, oleandry, mirty i kaktusy. Przez lato wypuszcz� wiele nowych p�d�w i �adnie si� zazieleni�. Na balkonie Obsadzamy pojemniki kwiatami sezonowymi. Opr�cz tradycyjnych gatunk�w, np. pelargonii, surfinii czy niecierpk�w, w sklepach do dyspozycji mamy\nro�liny na skalniaki, suche murki i balkony, do donic i innych pojemnik�w. Mo�na nimi obsadza� rabaty pod oknami i obrze�a taras�w - mo�emy by� pewni, �e ro�liny nie rozrosn� si� i nie zas�oni� dost�pu �wiat�a do mieszkania. Efektownie prezentuj� si� te� przed wej�ciem do domu, w zau�kach i k�tach przy\nPapa termozgrzewalna i tradycyjna - izolacje z rolki\nkrycia i wykonywania detali, na przyk�ad obr�bek w miejscach nara�onych na przecieki; - kompozytu poliestrowego-szklanego. Takie papy s� mocne, elastyczne i stabilne wymiarowo. Mog� by� stosowane zar�wno do wierzchniego krycia dach�w, jak i do izolacji fundament�w, strop�w oraz taras�w. Bitum, czyli\nprofesjonalista, kt�ry zaprojektuje nie tylko nasz k�cik do relaksu, ale i ca�e zielone wn�trze, bior�c pod uwag� zar�wno nasze upodobania oraz talenty ogrodnicze, jak i mo�liwo�ci czasowe czy zasobno�� portfela. Niezale�nie jednak od wyboru stylu, prawdziw� recept� na sukces jest umiar, odrobina konsekwencji i\nSkoro podejmiemy decyzj�, �e nale�y co� z tym b�otem zrobi� - pojawia si� pytanie, jak si� za to zabra�? Projekt zagospodarowania terenu, b�d�cy obowi�zkow� cz�ci� projektu budowlanego, z regu�y niewiele pomaga, poniewa� zawiera wy��cznie elementy wymagane prawem budowlanym i niezb�dne do\nKwiecie� w ogrodzie. Czas bazi i pierwiosnk�w\nchor�b grzybowych. W razie potrzeby jak najszybciej opryskujemy ro�liny odpowiednim preparatem. Na moich modrzewiach i �wierkach co roku pojawiaj� si� ochojniki (na tych pierwszych wygl�daj� jak k��bki bia�ego woskowatego puchu, a na drugich jak drobniutkie szyszki). Zanim zaczn� p�ka� p�ki, opryskuj�\nzapotrzebowania na �wiat�o - te sad�my w miejscach os�oni�tych. Kamienne mury Ska�y mo�na eksponowa� pojedynczo lub w grupach. Dobrym pomys�em jest wmontowanie ich we fragment ogrodzenia (zdj�cie z lewej) lub zrobienie z nich wolno stoj�cej �ciany. W tym celu umieszcza si� kawa�ki ska� (jeden nad drugim) pomi�dzy\nsprawdzi�, czy uk�ad i wielko�� pomieszcze�, ich nas�onecznienie, odg�osy z zewn�trz odpowiadaj� naszym oczekiwaniom. Nawet je�li nie do ko�ca - �atwiej sobie wyobrazi� wszelkie zmiany. Na oko uroczy, ale... Cz�sto dokonuj�c ju� niewielkich przer�bek, uda si� jak za dotkni�ciem czarodziejskiej r�d�ki\nzrobione bonsai nie mo�e nosi� na sobie znak�w pracy narz�dzi. Jego formowanie to zupe�nie co innego ni� strzy�enie drzew - do czego wystarcz� no�yce do �ywop�ot�w. Tu trzeba analizowa� ka�de ci�cie i zastanawia� si�, jak zareaguje na nie ro�lina - kt�ry p�k si� rozwinie i gdzie pojawi si� nowa ga��zka. Do\n, powinni�my u�y� siekiery roz�upuj�cej lub siekierom�ota. Pami�tajmy, �e naj�atwiej roz�upywa� drewno �wie�e. Im d�u�ej b�dzie sch�o, tym trudniej b�dzie je por�ba�. Zobacz te� wideo o drewutni DomiDrewno: Jak zrobi� drewnian� drewutni� [cz.1] Zapisz si� na NEWSLETTER. Co tydzie� najnowsze wiadomo�ci o\npiaskowca, granitu i bazaltu. Najmniej trwa�y piaskowiec i wapie� nie nadaj� si� jednak na podjazdy i parkingi, gdzie dzia�aj� silne obci��enia. �cie�ki i tarasy mo�na wyk�ada� kamieniami w postaci p�yt, p�ytek i kostek. Ich powierzchnia mo�e by� szlifowana (�liska), piaskowana (szorstka, ale r�wna) lub\nPiwnica - jak uchroni� si� przed wilgoci�?\nNowi w�a�ciciele postanowili wyremontowa� dom, �eby przywr�ci� mu dawn� �wietno��. Przy okazji prac remontowych dobudowali nowy taras, wychodz�cy na stary ogr�d. Taras podpiwniczono, a now� piwnic� po��czono z ju� istniej�c�.Zacz�o si� od niedba�ych wykonawc�w...Jak to cz�sto bywa, ekipa budowlana\nPI�KNE W CZERWCU\nna jesienny zbi�r korzeni przeznaczonych do p�dzenia. Wysadzamy do gruntu rozsad� warzyw, kt�rych nie zd��yli�my posadzi� w maju. Palikujemy pomidory i usuwamy im boczne p�dy z k�t�w li�ci. Wszystkie warzywa zasilamy nawozem azotowym (2-3 dag/m2). TRAWNIK Gdy nie ma opad�w, co 2-3 dni obficie\n, kt�rych funkcjonalno�� mo�na zwi�kszy� naprawd� niewielkim kosztem, pod warunkiem jednak, �e zrobi si� to na odpowiednim etapie budowy. Decyzja 1. Na jakiej wysoko�ci pod�oga Zanim przyst�pimy do rob�t fundamentowych, sprawd�my, jak wysoko pod�oga parteru ma by� wyniesiona ponad teren. Powinno to by�\n, skrzynkach balkonowych lub donicach wystawionych przy wej�ciu do domu, na tarasie, albo balkonie. Pi�knie wygl�daj� w wiklinowych koszach, starych wazach i cynowych naczyniach. A gdy nadchodzi 1 listopada, pe�ni� sw� tradycyjn� funkcj� - dekoracji grob�w. Sk�d pochodz� Wszystkie odmiany chryzantem\nNOWO�CI Okno z bezp�atnym ogrzewaniem, pod�oga z faktur�, farby powi�kszaj�ce pok�j, imitacja drewna na taras, niskie grzejniki, granitowa bateria. M�DRY BUDUJE 2x LEPIEJ Jeszcze tylko dwa miesi�ce trwa� b�dzie nasza akcja Kto chcia�by skorzysta� z atrakcyjnych rabat�w i promocji naszych\ndowolnie wybranym kamieniem. Stabilno�� takiej �cianki gwarantuje jej monolityczna budowa - beton wykorzystany jest do budowy �cianki, jak i po�o�onego pod ni� fundamentu. G��boko�� posadowienia �cianki zale�y od rodzaju gruntu. Na gruncie piaszczystym wystarczy fundament wysoko�ci 30 cm, na gruntach\nw terenie obszar zjazdu od jego obrze�y i powstrzymuj� osuwanie si� gruntu na obrze�ach zjazdu. Je�li gara� jest zag��biony na pe�n� kondygnacj�, si�y parcia gruntu mog� by� znaczne, zatem �ciany oporowe musz� by� zaprojektowane przez konstruktora. Zwykle d��y si� do tego, by �ciany przy zje�dzie do\nPosi�ek nigdzie nie smakuje tak dobrze, jak na �wie�ym powietrzu. To do�� powszechny pogl�d, cho� w�a�ciwie trudno powiedzie�, co sprawia, �e biesiadowanie na �onie natury jest tak atrakcyjne. Czy wynika to z atawizmu, czy z tego, �e kuchnia w plenerze jest zazwyczaj prosta i pozbawiona nadmiernych\nOgr�d dla zapracowanych\npowodowa� nieustaj�cy chaos i trudno�ci w utrzymaniu dobrego wygl�du ogrodu. Taras , na kt�rym nie b�d� mie�ci� si� gospodarze i ich go�cie, spowoduje ci�gle wynoszenie mebli na trawnik, �le zabezpieczony piasek na placu zabaw -wieczne jego wysypywanie, brak �cie�ek na najcz�ciej ucz�szczanych\nTroch� zimy, troch� lata\nelastyczne ga��zki. Po kilku miesi�cach ro�lina wytworzy na nich korzenie i wypu�ci nowe p�dy. Jesieni� b�dzie mo�na je odci�� i posadzi� w innym miejscu. Iglaki: Krzewy po zimie cz�sto pokryte s� kurzem, wi�c gdy wiosna jest sucha, warto zrobi� im solidny prysznic, a potem obejrze� stan igie� i �usek - czy\nmateria��w budowlanych i najr�niejsze mo�liwo�ci ich konfiguracji pozwalaj� tak zoptymalizowa� wydatki, �e nak�ady na budow� �ciany tr�jwarstwowej okazuj� si� niewiele wy�sze lub wr�cz takie same jak przy innych rozwi�zaniach. Nie bez znaczenia jest te� d�ugoterminowy rachunek koszt�w eksploatacji domu: w\nDom tani w utrzymaniu\nocieplony strop nad parterem i nowoczesne okna, kt�re celowo s� niedu�e i mo�liwie najwy�szej jako�ci (wsp�czynnik przenikania ciep�a wynosi 1,1). Tylko przy tarasie zdecydowa�em si� zrobi� wielkie (15 m) przeszklenia do samej ziemi, przez kt�re wida� ogr�d i las. Poniewa� zale�a�o mi na tym, �eby d�ugi\nW swojej najprostszej postaci ganek to po prostu zadaszenie nad wej�ciem do domu, wsparte na kolumnach. Po zabudowaniu �cianami z oknami mo�e zmieni� si� w sie�, wiatro�ap, ca�oroczny taras, kt�ry da si� u�ytkowa� niezale�nie od warunk�w pogodowych, a nawet w ma�y ogr�d zimowy. Podest Podstaw�\nOd wodospadu do stawu\nprzeplatanych mi�dzy osikowymi palikami. Wyko�czenie strumienia uzupe�niaj�: g�azy polodowcowe, otoczaki i �wir. Wykonanie Staw. W czasie letniej suszy nieck� stawu pog��biono. Wzd�u� brzeg�w, mniej wi�cej co p� metra, wbito w grunt na g��boko�� 40-50 cm mocne ko�ki olszynowe. Nast�pnie przepleciono mi�dzy\nTaras wentylowany to okre�lenie bardzo prostej konstrukcji sk�adaj�cej si� ze wspornik�w (o sta�ej lub regulowanej wysoko�ci) ustawianych na stabilnym pod�o�u oraz uk�adanych na nich p�yt. Taras na gruncie Wykonanie tarasu na gruncie najcz�ciej opiera si� na dw�ch metodach. Przy pierwszej\n, dokonywanego jeszcze przed zako�czeniem wszystkich czynno�ci zwi�zanych z podzia�em gruntu na posesje. Przyszli w�a�ciciele nieco wtedy zaryzykowali, ale dzi�ki temu wybrali dla siebie najlepsz� dzia�k�. Bohaterowie drugiego reporta�u zdecydowali si� na w�asny dom szybko i tak te� postanowili go zbudowa�\nnimi pod�wietla� ro�liny (zar�wno rosn�ce w gruncie, jak i te w donicach), eksponowa� elementy ma�ej architektury, rze�by i inne detale. Wpuszczone za� w nawierzchni� (zamontowane r�wno z powierzchni� posadzki tarasu) b�d� s�u�y� za o�wietlenie nawierzchniowe, po kt�rym mo�na chodzi� bez ryzyka\nrysy na �cianach\nschody z p�ytek\njak ociepli� dach\njakie wybra� rury\nNAJCZʦCIEJ CZYTANE1.Dom w ogrodzie marze�2.Wiejski dom na przedmie�ciu3.Klasycznie nowoczesny dom4.�ciany w kuchni nad blatem: co zamiast p�ytek? [przegl�d materia��w, ceny!]5.Ile kosztuje budowa domu - za ile buduj� firmy, a za ile zbudujesz sam\nblacha na dach...\nkafelki na elewacje\nbalkony z kafelek


Naleśniki z francuską klasą - Madame - Pojedzone\nZaraz po Nowym Roku dane mi było wybrać się na jeden dzień do Wrocławia. Totalnie szybki wyjazd i na tyle nie byłem w stanie myśleć o wybraniu jedzenia, że poprosiłem o to znajomą. Razem odwiedziliśmy całkiem niedawno otwartą naleśnikarnię Madame, znajdującą się przy Rynku 22.\nLokal jest bardzo przestronny – dwupoziomowy i na każdym piętrze znajdziemy dużo miejsca. Restauracja w swojej ofercie ma 3 główne rodzaje naleśników: galettes (wytrawne na cieście pszennym lub gryczanym), crepes (tradycyjne naleśniki francuskie na słodko) i pancakes (puszyste naleśniki amerykańskie). Ogólnie samych naleśników jest ponad 30 pozycji, a dodatkowo trafiają się opcje sezonowe. W menu z takich konkretniejszych rzeczy znalazły się jeszcze sałatki, których też jest pokaźna ilość. Ponadto znajdziemy jeszcze parę przystawek, takich jak pasty czy też zupę dnia.\nRazem ze znajomą, na dobry początek zamówiliśmy po paście. Ja zamówiłem hummus (11 PLN), znajoma natomiast chutney z pieczonej papryki (9 PLN). Jak na przystawkę to dostaliśmy sporą porcję, a do tego dobre pieczywo. Hummus całkiem smaczny, ale w starciu z chutneyem z pieczonej papryki nie miał szans. Bardzo smaczne przekąski, do spróbowania została mi jeszcze pasta z tuńczyka, która pewnie też jest niczego sobie :)\nGwoździem dzisiejszego wypadu były jednak naleśniki. Lubię chodzić z innymi osobami, zawsze popróbuje się więcej! Ja zamówiłem naleśnika o wdzięcznej nazwie Surf. Na wnętrze składał się kurczak, karmelizowany ananas, ser żółty, mleczko i wiórki kokosowe. Moja pierwsza myśl gdy skosztowałem – o jakie dziwne połączenie … ale smaczne! Sam naleśnik był duży i syty, ciasto pszenne też niczego sobie (jestem ciekaw jak wypada gryczana opcja). Skosztowałem jeszcze kawałka z pozycji Mexico – w składzie wołowina, pomidory, czerwona cebula, chili oraz świeża kolendra. Taka klasyczna kompozycja, ale też bardzo smaczna. Cenowo wyglądało to tak: Surf za 18 PLN, Mexico 23 PLN. Moim zdaniem warte każdej wydanej złotówki.\nJeśli mam być szczery, to jestem zaskoczony, pozytywnie oczywiście. Lokal istnieje dość krótko, ale ma się czym pochwalić – bardzo dobre jedzenie, przemiła obsługa i doskonałe miejsce na lunch oraz do posiedzenia przy pracy. Tym bardziej, że lokal ma bardzo dobrą lokalizację. Już kończę pisać, bo tylko słodzić będę… a Wy, moi czytelnicy, idźcie na naleśniki (i nie tylko!) ;)\nZdjęcia autorstwa mojego jedzeniowego kompana, czyli Marleny Stremler.\nhummus kuchnia wegetariańska naleśniki pasty sałatki wege wrocław


Piotr Bułanow (fot.)\t| Marek Strzałkowski (fot.)\t| Olgierd Budrewicz (wstęp)\t| Władysław Pluta (proj. graf.)\t| Teresa Bałuk-Ulewiczowa (tłum.)\nKlimat pogranicza, mieszanka kultur i religii, zagubione pośród jezior wioski, polski biegun zimna. A obok miejscowości pamiętające czasy Jagiellonów, meczety tatarskie, święta Góra Garbarka i niezwykła, unikatowa przyroda – Białowieża, Rozlewiska Biebrzy, Pojezierze Augustowskie. To wszystko utrwalili na fotografiach Piotr Bułanow i Marek Strzałkowski.\nMarek Strzałkowski, „Dziennik Polski”, nr 261 (18054), 8 listopada 2003 r. 08-11-2003 01:00\nJak sfotografować Podlasie, aby powstał album… …i jak opisać zwięźle to fotografowanie, czyli dwa razy z motyką na słońce\nTrzeba mieć samochód, o którym się nie myśli. Ma wytrzymać tysiące kilometrów dróg rozmaitych, nie rzucać się w oczy i być hotelem. Należy jeździć z żoną, która jest czujna jak agent FBI, wytrzymała jak komandos i posłuszna jak Indianka. Aparat fotograficzny ma się znajdować w ręku od wschodu słońca, a do torby, po odkurzeniu, wkładany ma być po zachodzie. Dobrze, jak są dwa. Jeden poważny, profesjonalny, aby robił wrażenie na porządkowych. Drugi – wręcz przeciwnie, ma usypiać czujność żałosnym wyglądem. Piwo koniecznie, ale też po zachodzie. Jedzeniem i myciem i tak rządzi przypadek. Dobrze jest wiedzieć, kiedy dla lepszego ujęcia można przekroczyć granicę z Białorusią, a kiedy ryzyko jest zbyt duże. Niezbędne są krople do oczu! Jazda pod światło, kurz dróg szutrowych, kadrowanie pod słońce… Im więcej kondycji, tym lepiej. Chwile oczekiwań przeplatane są szaleńczymi marszobiegami z ciężkim sprzętem, w pogoni za światłem w odpowiednim miejscu. Najtrudniej z ludźmi. Nie chcą zrozumieć, które ujęcia są najciekawsze. Nie chcą być zwierzyną. Niechęć, czasem agresja. Fotograf musi być delikatny, bezczelny, naiwny i chytry… Najczęściej decyduje refleks i szczęście. To jedyna rzecz, o której ciężko pisać lekko. Należałoby zawiązywać nie tylko znajomości, lecz i przyjaźnie… kiedy? Dobrze jest mieć adresy i listy polecające, nie należy jednak liczyć na nie nadmiernie. Pomoc przychodni najczęściej od ludzi nieznanych, bezinteresownie życzliwych. A gdy opadnie już adrenalina i kurz bitewny, diapozytywy znajdą się u wydawcy, przychodzi smutek i niedosyt. Przecież można lepiej, zostało tyle miejsc nieznanych, tak mało było czasu… W pamięci wędrują obrazy, narasta tęsknota za kurzem i zmęczeniem, radością i zachwytem… Czas ruszyć w trasę.\n(KMO), „Dziennik Wschodni”, nr 258 (2400), 5 listopada 2003 r. 05-11-2003 01:00\n„Ludzie wyprawiają się na Galapagos i Bora Bora, a pod nosem mają obszary niezwykłej urody, mało zbadane, zaskakujące prawdziwą egzotyką…” – tak we wstępie do tego pięknego albumu pisze Olgierd Budrewicz, któremu nie można odmówić znawstwa urody świata. O jakich obszarach, o jakiej krainie pisze, że „na te rozległe trzęsawiska wkracza się, jakby się zanurzało w inną epokę, do tego na zupełnie innym kontynencie…”? Otóż zaczyna się ona tuż za progiem Mazowsza i rozciąga wzdłuż wschodniej granicy. To niezwykłe Czerwone Bagna i głębia Puszczy Białowieskiej, wzgórze Grabarka, na którym odbywają się coroczne misteria, i Czarna Hańcza, Puszcza Augustowska i Wigry – jedno z najgłębszych polskich jezior. To szlaki może najbardziej znane, ale przecież z każdego można zboczyć, by dojść do miejsc tajemniczych, niesamowitych, nie odkrytych. „Podlasie” – taki najprostszy tytuł nosi album Wydawnictwa BOSZ. Wybrano do niego wspaniałe zdjęcia wykonane przez Piotra Bułanowa i Marka Strzałkowskiego. Realne piękno, jakie emanuje z tych fotografii, jest dojmujące i tak bardzo prawdziwe. Odczuwamy żar lata na rozległych polach, wilgoć porannej rosy o wschodzie słońca nad jeziorami, mrozi nas pierwszy śnieg i zachwyca oblodzona gałązka. Detal, który omijamy codziennym spojrzeniem nabiera urody artystycznego bibelotu. Widok zwyczajny i obojętny zatrzymany na kliszy jest obrazem niezwykłym. Podlasie jawi się jako kraina dzikiej piękności, powolnego rytmu życia, nieskażonej natury. To wspaniały album, najlepsza zachęta do wkroczenia na ojczyste szlaki, jeszcze nieprzetarte, a przecież zachwycające, pełne uroku, czasem melancholijne, ale nieodparcie przyciągające. Tak, zdecydowanie – nim wybierzemy się na Galapagos – pojedźmy na wakacje na Podlasie.


Styl prowadzenia – klasa sama w sobie - Wodzirej DJ Wolfi\nStyl prowadzenia – klasa sama w sobie\nKiedy już ustalimy plan, moim zadaniem będzie wprowadzenie niesamowitego klimatu, integracja gości oraz zadbanie o niepowtarzalną atmosferę. Moja głowa jest przepełniona niegasnącymi inspiracjami i kreatywnymi pomysłami.\nDbamy o to, żeby przebieg wydarzenia był dla gości zaskoczeniem, a cała uroczystość okazała się być jedną z najlepszych na jakiej dotychczas byli. Zarażam wszystkich entuzjazmem, bardzo szybko wraz z gośćmi tworzymy jedność, przez co granica DJ vs. Goście zaciera się. Dzięki temu atmosfera jest iście rodzinna.


INEDIA, NIEJEDZENIE, POST I INNE TEMATY :: Zobacz temat - Krotkowzrocznoscc - niekonwencjonalne metody leczenia\nKrotkowzrocznoscc - niekonwencjonalne metody leczenia\nWysłany: 2010 10 08 20:57 Temat postu: Krotkowzrocznoscc - niekonwencjonalne metody leczenia\nczy znacie jakies sposoby na leczenie krotkowzrocznosci???\nJa spotkalem sie kiedys z zestawem cwiczen z hatha jogi - ogolnie rzecz biorac polegaja na trenowaniu mięśni wokol galki ocznej.\nProbowalem to cwiczyc ale nigdy nie wytrwalem dluzej niz 2-3 tygodnie wiec efektow specjalnych nie bylo\nWysłany: 2010 10 09 12:22 Temat postu: rozluźnienie mięśni, ich wyćwiczenie i oczyszczenie ciała\nPrzeprowadziwszy wiele postów, czerpiąc z wiedzy na bazie tego doświadczenia, widzę po sobie, że ostrość wzroku poprawiała się bardzo w czasie postu, zazwyczaj już po 4 dobach mogłem to wyraźnie zauważyć. Po ok. 2 tygodniach oczka moje widziały tak ostro jak wtedy, kiedy byłem dzieckiem.\nKiedy miałem jakieś 10 lat (4a klasa szkoły podstawowej) kwalifikowałem się na noszenie okularów. Wtedy już wiedziałem, że okulary niszczą oczy i na pewno nie spowodują poprawy wzroku poza niektórymi przypadkami przy zastosowaniu niektórych okularów, np. tych z dziurkami.\nJuż wtedy wiedziałem, że wada wzroku powodująca nieostre widzenie najczęściej spowodowana jest tym, że mięśnie spłaszczające i uwypuklające gałkę oczną (system optyczny) czynią to niewłaściwie. Zatem należało ćwiczyć, podobnie jak ćwiczy się mięśnie, kiedy są niewystarczająco silne albo kiedy są zbyt naprężone.\nRobiłem zatem ćwiczenia oczkami, rękoma i wyobraźnią. To spowodowało, że okularów nigdy potrzebowałem, aż do dzisiaj, mimo że wzrok jest moim głównym narzędziem i dużo pracuje w niesprzyjających warunkach.\nWzrok cierpi z powodu niewłaściwej pracy mięśni lub z powodu zatrucia całego organizmu, które zaczyna się w jelitach (jedzenie pieczonych mąk), przechodzi do wątroby (kiedy ta już nie wydala) i ogarnia potem całe ciało. Dlatego post powoduje tak skuteczną naprawę wzroku, jak każdego innego narządu, który dzięki oczyszczaniu zostaje przywracany do normalnego działania.\nW internecie jest sporo książek opisujących ćwiczenia dla oczu, które wielu ludziom pozwoliły zupełnie pozbyć się okularów.\nWysłany: 2010 10 10 10:48 Temat postu:\nOstatnio zmieniony przez pyzka dnia 2011 08 17 16:41, w całości zmieniany 1 raz\nWysłany: 2010 10 10 12:47 Temat postu:\nJa tez serdecznie dziekuje - problem neka mnie od dawno - teraz w koncu sprobuje cos z tym zrobic...\nZnalazlem juz zestaw cwiczen galki ocznej - co ciekawe - jest niemal identyczny jak ten ktory pamietam z jogi.\nDam znac jak pojawia sie jakies efekty.


Rozwód kościelny a zdrada - Unieważnienie małżeństwa, ślubu kościelnego przykłady, powody\nRozwód kościelny a zdrada – unieważnienie małżeństwa\nZdrada a „rozwód kościelny”\nCzęstym powodem zgłaszania się Klientów do naszej Kancelarii jest zdrada małżeńska, z której to przyczyny chcą oni wnieść skargę o unieważnienie swojego małżeństwa do trybunału kościelnego.\nNa wstępie trzeba powiedzieć i wyraźnie podkreślić, że sama zdrada, nie stanowi bezpośredniej przesłanki do tzw. „rozwodu kościelnego”. Zdrada może być natomiast podstawą do prowadzenia procesu z innych tytułów. Czasami gdy zaistnieją ku temu stosowne okoliczności, zdrada może stanowić podstawę do prowadzenia tzw. procesu skróconego. Wówczas fakt popełnienia zdrady nie może budzić wątpliwości, okoliczności sprawy muszą być klarowne.\nJakie tytuły możemy rozpatrywać przy zdradzie?\nPo wnikliwym przeanalizowaniu sprawy przez kompetentną osobę, gdy okoliczności sprawy na to wskazują, można dojść do wniosku, iż zasadnym byłoby prowadzić sprawę z tytułu:\n– wykluczenia jedności, wierności, w tym przypadku mamy do czynienia z tzw. symulacją całkowitą bądź częściową zgody małżeńskiej;\n– niezdolność natury psychicznej, czyli hiperseksualizm, u kobiet określany jako nimfomania, u mężczyzn satyrycyzm.\nJak zatem udowodnić zdradę?\nW zależności od tego jaki tytuł zostanie powołany w skardze powodowej, kluczowe jest zebranie właściwego materiału dowodowego, aby wykazać że zdrada była powiązana z nieważnością naszego małżeństwa a w konsekwencji aby móc rozpocząć proces o tzw. „rozwód kościelny”.\nKluczowymi dowodami w takim przypadku są oświadczenia stron oraz zeznania świadków, którzy potwierdzą, te okoliczności, które podnosimy w skardze. Czyli odpowiednio albo fakt uzależnienia jednego z małżonków od seksu, albo przyznanie jednego współmałżonka do utrzymywania relacji seksualnych z innymi osobami.\nPomocną do udowodnienia zdrady może być opinia biegłego, który jest powoływany min. w przypadku istnienia tzw. niezdolności natury psychicznej, wszelkiego rodzaju zaburzeń. Zaburzenia te uniezdalniają daną osobę do zawarcia ważnego małżeństwa.\nDo procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa, w przypadku gdy chcemy udowodnić zdradę, należy również dołączyć wyrok rozwodowy ze sprawy cywilnej, wraz z jego uzasadnieniem. Dodatkowo załączamy wszelkiego rodzaju dokumenty z postępowania cywilnego min. opinie biegłego psychologa/psychiatry, zapiski, maile, które będą świadczyć o popełnieniu zdrady przez jedną ze stron .\nPodkreślić należy, iż każda sprawa jest inna i wymaga wnikliwej analizy wszystkich zaistniałych okoliczności, aby właściwie ocenić sprawę, dobrać odpowiedni tytuł oraz skuteczny materiał dowodowy, co finalnie okaże się furtką do uzyskania wyroku pozytywnego w trakcie procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa.


Wspieranie postaw proinnowacyjnych przez wzmacnianie kreatywności jednostki - PDF\nDownload "Wspieranie postaw proinnowacyjnych przez wzmacnianie kreatywności jednostki"\n1 2010 Wspieranie postaw proinnowacyjnych przez wzmacnianie kreatywności jednostki Rafał Drozdowski Anna Zakrzewska Katarzyna Puchalska Michał Morchat Dorota Mroczkowska UNIA EUROPEJSKA EUROPEJSKI FUNDUSZ SPOŁECZNY\n2 Wspieranie postaw proinnowacyjnych przez wzmacnianie kreatywności jednostki\n4 Wspieranie postaw proinnowacyjnych przez wzmacnianie kreatywności jednostki Rafał Drozdowski Anna Zakrzewska Katarzyna Puchalska Michał Morchat Dorota Mroczkowska Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości Warszawa 2010\n5 Badanie i publikacja współfinansowane przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Priorytet II, Działanie projekt systemowy PARP pn. Rozwój zasobów ludzkich poprzez promowanie wiedzy, transfer i upowszechnianie innowacji. AUTORZY Rafał Drozdowski Anna Zakrzewska Katarzyna Puchalska Michał Morchat Dorota Mroczkowska RECENZENT: Beata Mazurek-Kucharska REDAKCJA: Magdalena Wojtaszewska Publikacja Bezpłatna Copyright by Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Warszawa 2010 Publikacja dostępna jest także w wersji elektronicznej na Portalu Innowacji Poglądy i tezy przedstawione w publikacji nie muszą odzwierciedlać stanowiska Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, a jedynie stanowiska Autorów. ISBN: Nakład 1500 egzemplarzy Przygotowanie do druku: Krzysztof Biesaga\n6 Spis treści Streszczenie 7 Wstęp Wprowadzenie do kreatywności i innowacyjności Kreatywność i innowacyjność ujęcie teoretyczne Ustalenia terminologiczne Ideologiczny aspekt sporu o relację między kreatywnością a innowacyjnością Opis celów badania i zidentyfikowanych zagadnień badawczych Opis metod, technik i narzędzi badawczych Metody wykorzystywane w badaniu Metodologia doboru respondentów do badań ilościowych (FGI) metodologia doboru respondentów do badań jakościowych (IDI) Narzędzia wykorzystywane w badaniu Główne obszary problemowe związane z badaniem relacji między kreatywnością a innowacyjnością Kreatywność a innowacyjność jednostki Osobowościowe wyznaczniki kreatywności jednostki Społeczno-kulturowe wyznaczniki kreatywności jednostki Środowisko rodzinne a rozwój i wspieranie kreatywności dziecka System edukacji szkolnej Pojęcie kreatywności w organizacji Tworzenie kreatywnego zespołu i jego funkcjonowanie Klimat organizacyjny Kadra zarządzająca (przełożeni) Diagnoza potencjału oraz skuteczności wzmacniania postaw proinnowacyjnych przez wzmacnianie kreatywności jednostki Identyfikacja pojęć: kreatywność, innowacyjność, postawa proinnowacyjna Kreatywna jednostka w organizacji Innowacyjna organizacja Czynniki kreatywności, innowacyjności, postawy proinnowacyjnej Czynniki kreatywności, innowacyjności i postawy proinnowacyjnej w środowisku rodzinnym i szkolnym Źródła innowacyjności Czynniki wewnętrzne Czynniki zewnętrzne Metody i narzędzia wspierania kreatywności Rola środowiska pracy Prezentacja przykładów dobrych praktyk dotyczących wykorzystania potencjału kreatywnego jednostki w celu rozwoju innowacyjności Przykłady dobrych praktyk w oświacie Przykłady dobrych praktyk w gospodarce 90 5\n7 Dobre praktyki w zarządzaniu wiedzą Dobre praktyki poprzez zarządzanie talentami i rozwój organizacji uczącej się Dobre praktyki w ramach programów równych szans realizowanych w firmach Dobre praktyki Grupy Telekomunikacji Polskiej Zakończenie Podsumowanie i wnioski płynące z badania Rozumienie kreatywności Dylematy związane z postrzeganiem kreatywności Rozumienie innowacyjności Relacje między kreatywnością a innowacyjnością i postawą proinnowacyjną Czynniki wzmacniające kreatywność i innowacyjność jednostek Czynniki makrostrukturalne, systemowe Czynniki wewnątrzorganizacyjne Bariery kreatywności i innowacyjności Kreatywność i innowacyjność specyfika poszczególnych typów organizacji Rekomendacje Metody oraz narzędzia wspierania kreatywności Założenia dotyczące systemu wspierania innowacyjności Zalecenia kierunkowe Grupa: przedsiębiorcy Grupa: instytucje edukacyjne Grupa: administracja publiczna Grupa: instytucje otoczenia biznesu/organizacje pozarządowe Bibliografia Załączniki do raportu Dodatkowe założenia badawcze Dylematy metodologiczne i badawcze Przykłady narzędzi badawczych Scenariusze zogniskowanych wywiadów grupowych Ankieta dla uczestników FGI Lista dyspozycji do indywidualnych wywiadów pogłębionych 158\n8 Streszczenie Cele badania U podstaw realizacji badania leżały dwa twierdzenia: (1) innowacyjność jest czynnikiem w coraz większym stopniu determinującym procesy ekonomiczne zachodzące we współczesnej gospodarce, (2) kwestie związane z innowacjami zależne są m.in. od zjawisk i procesów o charakterze społecznym, psychologicznym i kulturowym. Procesy te mogą być wzmacniane bądź kształtowane za pomocą odpowiednich działań i instrumentów, wpływających na przykład na wzmacnianie postaw korzystnych dla rozwoju innowacji. Badanie Wspieranie postaw proinnowacyjnych przez wzmacnianie kreatywności jednostki poświęcone było uwarunkowaniom kreatywności jednostki i związkom pomiędzy kreatywnością jednostki a innowacyjnością organizacji (ze szczególnym uwzględnieniem przedsiębiorstw) wchodzących w skład gospodarki oraz w dalszej perspektywie konkurencyjnością systemów gospodarczych. Celem podstawowym badania było określenie założeń systemowych dla działań podnoszących innowacyjność przez wzmacnianie kreatywności jednostki, zaś w szczególności chodziło o: (1) określenie zależności między kreatywnością jednostki a jej innowacyjnością, (2) identyfikację innych potencjalnych źródeł innowacyjności jednostki, (3) określenie czynników wzmacniających bądź ograniczających kreatywność jednostki, (4) określenie metod oraz narzędzi wspierania kreatywności poprzez wpływanie na relacje łączące jednostkę z jej otoczeniem i innymi jednostkami oraz o (5) określenie możliwości efektywnego wykorzystania innowacyjności jednostki w systemie społeczno-gospodarczym. Metodologia badania Badanie zostało przeprowadzone w oparciu o dwie metody: badania gabinetowe (analiza danych zastanych) dotyczyło aspektów ekonomicznych, społecznych w tym dotyczących procesów edukacyjnych, kulturowych oraz psychologicznych; wykorzystano także krytyczną analizę dostępnych wyników badań terenowych i opisy dobrych praktyk z zakresu wzmacniania kreatywności jednostki w krajach europejskich; badania jakościowe, obejmujące wywiady indywidualne (N=6) z ekspertami reprezentującymi środowiska psychologów biznesu, trenerów, coachów, antropologów organizacji i pedagogów; serię badań fokusowych (N=19, N=160), w których uczestniczyli: przedsiębiorcy, pracownicy przedsiębiorstw, psycho- i socjoterapeuci, trenerzy i przedstawiciele firm szkoleniowych prowadzący szkolenia rozwijania kreatywności, pracy grupowej, technik twórczego myślenia; w grupach fokusowych znaleźli się także: pracownicy agencji doradczych i rekrutacyjnych, pracownicy działów HR, właściciele patentów, studenci uczelni technicznych, przedstawiciele jednostek samorządu terytorialnego, izb i stowarzyszeń gospodarczych. Badania terenowe swoim zasięgiem objęły Bydgoszcz, Gniezno, Katowice, Kraków, Poznań, Warszawę i Wrocław. 7\n9 Streszczenie Określenie zależności między kreatywnością jednostki a jej innowacyjnością Kreatywność postrzegana jest jako warunek konieczny innowacyjności konieczny, ale nie wystarczający nie zawsze kreatywne myślenie czy kreatywne działanie przynosi rezultaty w postaci takich, czy innych innowacji. Kreatywność jawi się jako umiejętność postawienia pytania, jak można coś zrobić inaczej, lepiej połączona z umiejętnością projektowania szeroko rozumianych zmian w organizacji. Natomiast innowacyjność określić można mianem urzeczywistnionej (w procesach organizacyjnych, w produktach, w technologiach itp.) kreatywności. Swoistym łącznikiem pomiędzy kreatywnością a innowacyjnością jest postawa proinnowacyjna, czyli żywotne zainteresowanie urzeczywistnieniem kreatywnych pomysłów czy idei połączone z gotowością do wzięcia na siebie całości lub części odpowiedzialności za operacjonalizację projektu i jego wdrożenie. Określenie czynników wzmacniających bądź ograniczających kreatywność jednostki Czynniki zewnętrzne Istotnym czynnikiem zewnętrznym, stymulującym potencjał kreatywny jest wzrost orientacji indywidualistycznej społeczeństwa, przejawiający się preferowaniem przez jednostki interesów własnych ponad interesy zbiorowe. Czynnikiem pobudzającym kreatywność i innowacyjność jednostek stają się również nowe media i technologie. Dobrym przykładem jest technologia Web 2.0, która w zasadniczy sposób zmieniła tradycyjne relacje między nadawcami a odbiorcami określonych treści, aktywizując tych ostatnich i czyniąc ich współtwórcami i współautorami. Niewątpliwie digitalizacja i towarzysząca jej multimedialność wymuszają na jednostkach nabywanie zupełnie nowych umiejętności i kompetencji, które, przynajmniej potencjalnie, stać się mogą zachętą do kreatywnych działań. Wśród kolejnych czynników zewnętrznych wspierających kreatywność i innowacyjność wymienić należy: (1) stopniowy wzrost pluralizmu społeczno-kulturowego i jego rosnącą akceptację społeczną, (2) powiększającą się (choć stosunkowo wolno) mobilność przestrzenną społeczeństwa, (3) wszelkie przejawy obywatelskiej, oddolnej samoorganizacji społeczeństwa. Czynniki wewnątrzorganizacyjne Czynnikiem sprzyjającym kreatywności i innowacyjności jest pewien typ kultury organizacyjnej, którą cechują: akceptowanie elastyczności proceduralnej, prawo do błędów, otwartość na zróżnicowanie stylów pracy i zarządzania, gotowość do ponoszenia ryzyka (finansowego, organizacyjnego, prawnego) towarzyszącego testowaniu nowości. Cechy te przypisywane są organizacjom, w których misję wpisano: innowacyjność, świeżość spojrzenia, niestandardowość oferowanych rozwiązań (np. agencje reklamowe, działy badawczo-rozwojowe wyodrębnione z większych podmiotów, firmy związane z rynkiem mediów, butiki kreacyjne zajmujące się szeroko rozumianym wzornictwem). 8 Wzrasta liczba organizacji otwartych na projekty mające wspierać lub uruchamiać potencjał kreatywności i innowacyjności. Niestety, podejmowane działania często ograniczane są\n10 do wyposażenia pracowników w określony rodzaj kompetencji i umiejętności, bez zmiany zasad funkcjonowania samej organizacji. Streszczenie W organizacjach o silnej orientacji na wyniki, kreatywność i innowacyjność jawią się jako narzędzia ekspansji rynkowej; ich członkowie wspierani są przez systemy motywacyjne oparte na prowizyjnym i premiowym wynagradzaniu. Bariery kreatywności i innowacyjności Bariery zewnętrzne Wśród zewnętrznych barier rozwoju kreatywności i innowacyjności jednostki, wyniki badań wskazują na system edukacyjny oraz wzory wychowawcze. Niezmiernie ważnym (społeczno-kulturowym) czynnikiem blokującym kreatywność i innowacyjność okazał się także niski poziom wzajemnego zaufania jednostek i niski poziom kapitału społecznego. Bariery wewnętrzne Do barier wewnętrznych rozwoju kreatywności i innowacyjności jednostki zaliczamy takie cechy, jak: wrodzona nieśmiałość/wstydliwość, brak otwartości na otoczenie i jego różnorodność, brak autonomicznej motywacji poznawczej, obawa przed zachowaniami kreatywnymi (jako nagannymi) wyuczona we wczesnym okresie socjalizacji, rażąco niska samoocena, brak zaufania do słuszności własnych obserwacji, osądów, pomysłów itd., brak wiary w skuteczność własnych działań, konformizm. Bariery wewnątrzorganizacyjne: dominująca w organizacjach strategia nakierowana na walkę o prostą reprodukcję zasobów (odtwarzanie wielkości produkcji z okresu na okres w ilości niezmienionej) lub, w najlepszym razie, orientacja na powolny rozwój organiczny (wewnętrzny, polegający głównie na różnicowaniu działalności firmy); innowacje w takiej sytuacji jawią się jako strategia mnożąca czynniki ryzyka; poczucie niepewności jako rezultat kryzysowych tendencji (w organizacji, w branży, wreszcie w całej gospodarce); duża liczba stresorów towarzyszących pracy i związane z nią permanentne poczucie zagrożenia; funkcjonowanie dużej części organizacji pod presją bieżących problemów, zadań i spraw do załatwienia ; brak ciągłości zarządzania, wynikający z częstych zmian składów zarządów, zmie- niających się dyrektyw rad nadzorczych itp., co w efekcie utrudnia wypracowanie długofalowej wizji i misji organizacji; towarzysząca zmianom personalnym skłonność menedżerów do kwestionowania organizacyjnej przeszłości i jej dotychczasowego dorobku; brak postrzegania kreatywności, przez dużą część menedżerów i właścicieli, jako czynnika prorozwojowego; w organizacjach nie dąży się ani do wypracowywania mechanizmów zachęcających do kreatywności, ani do modelowania proinnowacyjnej kultury organizacyjnej. 9\n11 Streszczenie Najważniejszą jednak barierą wewnętrzną dla kreatywności i innowacyjności są kultury organizacyjne, w których pojawiają się następujące czynniki blokujące: systemy motywacyjne zorientowane wyłącznie na premiowanie skuteczności w realizowaniu bieżących zadań organizacji (sprzedażowych, związanych z ograniczaniem jej stałych i zmiennych kosztów itp.); systemy motywacyjne pomijające nagradzanie (finansowe lub symboliczno-godnościowe) za odchodzenie od organizacyjnej rutyny, za kwestionowanie organizacyjnego status quo w imię podnoszenia efektywności i spójności organizacji; systemy motywacyjne zorientowane na karanie za błędy, nie akceptujące prawa pracownika do popełniania błędów; systemy motywacyjne zorientowane na perfekcjonizm (premiowanie perfekcjonizmu często prowadzi do spadku wydajności pracy); systemy motywacyjne (i szerzej systemy zarządzania), które absolutyzują czas teraźniejszy (i tym samym skracają perspektywę myślenia do organizacyjnego tu i teraz ); systemy motywacyjne zorientowane na nagradzanie konformizmu w relacjach z przełożonymi i/lub współpracownikami, czy generalnie na premiowanie wszelkich postaci konformizmu organizacyjnego; metody rekrutacji prowadzące do minimalizowania różnorodności zespołu pracowniczego (wprawdzie przyjmowanie do zespołu osób podobnych zwiększa poczucie bezpieczeństwa w zespole i sprzyja umacnianiu klanowej kultury organizacyjnej, ale jednocześnie prowadzi do zmniejszenia wewnątrzorganizacynej różnorodności, będącej istotnym czynnikiem pobudzającym kreatywność i innowacyjność); tendencje do sprowadzania całej złożoności praktyk organizacyjnych do możliwie prostych i mechanicznych procedur; tendencje do definiowania kreatywności jako strategii dysfunkcjonalnej wobec przedsiębiorstwa zorientowanej na poszukiwanie ułatwień lub obchodzenie reguł (jednostki kreatywne i innowacyjne postrzegane są jako organizacyjni outsiderzy i destruktorzy porządku organizacyjnego); źle zaprojektowana komunikacja wewnętrzna z wąskimi gardłami i/lub barierami; komunikacja pionowa z góry na dół, często silosowa obejmująca poszczególne piony struktury organizacyjnej lecz nie udrażniająca komunikacji poziomej; w efekcie wśród pracowników narasta poczucie niedoinformowania; ograniczenie komunikacji wewnętrznej do modeli pionowych uniemożliwia spojrzenie na organizację jako całość, co radykalnie obniża prawdopodobieństwo kreatywnego myślenia i działania (wiedza posiadana przez poszczególnych pracowników ma bowiem charakter aspektowy, wycinkowy); brak lub niedostateczna intensywność komunikacji poziomej, praktycznie uniemożliwia konfrontację i wymienność partykularnych, aspektowych punktów widzenia. 10 Określenie metod oraz narzędzi wspierania kreatywności Przeprowadzone badania i analizy pozwalają stwierdzić, że budowanie i wspieranie potencjału kreatywnego oraz postaw proinnowacyjnych wymaga dziś przede wszystkim: rozwijania kreatywności jednostek poprzez wzmacnianie kompetencji kulturowych, 1. umiejętności twórczego, krytycznego, samodzielnego myślenia i działania; umiejętności technicznych, świadomości historycznej i wiedzy na temat tradycji i zacho-\n12 dzących zmian kulturowych; jest to nie tylko zadanie instytucji edukacyjnych, ale również instytucji kultury, mediów publicznych i komercyjnych, organizacji pozarządowych; 2. udrażniania komunikacji i wspierania współdziałania kreatywnych jednostek; 3. wspierania wszelkich inicjatyw prowadzących do podniesienia poziomu kapitału społecznego i kapitału zaufania; szczególnie ważne wydaje się tu wspieranie oddolnych inicjatyw obywatelskich; 4. pobudzania i wspierania mobilności społecznej; 5. podnoszenia poziomu tolerancji społeczno-kulturowej; 6. budowania publiczności dla twórczych działań poprzez rozwijanie kompetencji społecznych i kulturowych jednostek, poprzez pobudzanie zainteresowania nowymi trendami i tendencjami kulturowymi, społecznymi, technologicznymi; 7. pobudzania nowych aspiracji jednostek dotyczących jakości życia, samorozwoju, emancypacji, podmiotowości. Streszczenie Wskazówki i rekomendacje dotyczące wspierania potencjału kreatywnego i postaw proinnowacyjnych z poziomu organizacji: 1. Należy rozpocząć promocję takich pojęć, jak kreatywność, potencjał kreatywny, postawa proinnowacyjna jako jednoznacznie pozytywnych, pozbawionych dwuznacznego charakteru, dzięki czemu kreatywność i innowacyjność zaczną być traktowane (zwłaszcza przez kadrę zarządzającą) jako istotne wartości. 2. Organizacje chcące otworzyć się na kreatywne myślenie i innowacyjność proces transformacji powinny rozpocząć od autodiagnozy czynników blokujących kreatywność i innowacyjność. Bariery mogą być wszyte w procedury, systemy motywacji premiujące konformizm, style zarządzania koncentrujące się na tu i teraz, procedury rekrutacyjne minimalizujące różnorodność osobowości, stylów pracy, stylów kierowania itp. 3. Następnym krokiem powinno być zainicjowanie procesu zmian systemowych, co w praktyce oznacza: (1) stopniowe modyfikowanie organizacyjnych procedur i procesów tak, by lepiej wspierały one kreatywność i postawy proinnowacyjne oraz (2) stopniowe modyfikowanie kultury organizacyjnej, wzmacniające w niej pierwiastek adhokracji Modyfikowanie kultury organizacyjnej mające na celu uczynienie organizacji bardziej adhokratycznej powinno, w szczególności, objąć: (1) sferę motywacji, (2) sferę praktyk komunikacyjnych, (3) style zarządzania oraz (4) procedury rekrutacyjne. W pierwszym przypadku, kluczowe jest min. danie pracownikom prawa do popełniania błędów i premiowanie zachowań wykraczających poza rutynę i schematy. W drugim, udrażnianie komunikacji poziomej. W trzecim, wymuszenie na menedżerach wyjścia poza myślenie typu tu i teraz. W czwartym, stworzenie mechanizmów gwarantujących różnorodność zatrudnianych pracowników. 5. Narzędziem mającym nie tylko wspierać kreatywność i innowacyjność pracowników, ale także przyczyniać się do zwiększania potencjału kreatywnego są rozmaite szkolenia (dotyczące technik kreatywnego myślenia, umiejętności twórczej pracy zespołowej, tzw. szkolenia otwierające i uwrażliwiające, szkolenia typu team building 1 Cameron, Quinn\n13 Streszczenie itd.). Bezwzględnie należy pamiętać, że szkolenia takie mają sens dopiero wówczas, gdy organizacja przeprowadziła już rzetelną diagnozę czynników blokujących kreatywność i innowacyjność, i przynajmniej zaczęła tworzyć systemowe, strukturalne warunki dla kreatywności i innowacyjności. 6. Warto zachęcać ścisłe kierownictwo organizacji do myślenia o organizacji w długiej perspektywie czasowej, do porzucenia stylu zarządzania skoncentrowanego jedynie na tu i teraz i bieżących zadaniach czy wyzwaniach. Dobrym powodem mogącym skłonić menedżerów do długofalowego, strategicznego, nie zaś jedynie taktycznego czy operacyjnego, myślenia o organizacji może być zobowiązywanie ich do tworzenia dokumentów o znamionach strategii (zawierających wizję i misję organizacji). 7. Warto pomyśleć o zarządzaniu innowacyjnością i wprowadzeniu podziału ról w procesie innowacyjnym. Kreatywni pomysłodawcy nie zawsze są dobrymi organizatorami, autorom innowacyjnych projektów może zabraknąć umiejętności do ich wdrożenia. Dlatego dobrym rozwiązaniem mogą okazać się zespoły powoływane ad hoc w celu zarządzania określonymi zmianami prowadzącymi do wzrostu innowacyjności organizacji. 8. Z wyników zrealizowanych badań wynika, że często barierą innowacyjności nie jest brak kreatywności lub deficyt kreatywnych pomysłów, ale problemy z ich dopracowaniem i zoperacjonalizowaniem. Dlatego też warto oddzielać od siebie te dwie fazy procesu innowacyjnego projektową i realizacyjną poczynając od operacjonalizacji pomysłu a kończąc na jego wdrożeniu. Rozwiązanie takie jest godne polecenia również dlatego, że poszerza grono jednostek zaangażowanych (choć na różne sposoby) w proces innowacyjny Wiele polskich przedsiębiorstw nie jest dziś strukturalnie przygotowanych na innowacyjność bezwzględną 3. Warto jednak wspierać wszelką innowacyjność pojmowaną w szerokim, mniej zasadniczym ujęciu (również tę imitacyjną, naśladowczą). Przyjęcie zbyt sztywnego rozumienia innowacyjności, może spowodować potraktowanie idei gospodarki innowacyjnej jako idei wykluczającej i na długie lata wyparcie jej ze świadomości przedsiębiorców, szczególnie sektora MŚP. W raporcie przedstawiono także zalecenia kierunkowe dla wybranych grup odbiorców: instytucji edukacyjnych, spontanicznych ruchów społecznych, rekomendujących państwu prawne, instytucjonalne i ekonomiczne rozwiązania wspierające współdziałanie kreatywnych jednostek, instytucji kulturalnych (muzeów, galerii, bibliotek itd.), 12 2 Świadczy o tym szereg badań i analiz zrealizowanych wśród polskich przedsiębiorców, takich jak np. badania przeprowadzone w 2005 roku na potrzeby opracowania A. Żołnierskiego Potencjał innowacyjny polskich małych i średniej wielkości przedsiębiorstw lub badania przeprowadzone w 2010 roku przez Public Profits Sp. z o.o. na zlecenie Województwa Mazowieckiego na potrzeby projektu systemowego Opracowanie koncepcji funkcjonowania Mazowieckiej Sieci Ośrodków Doradczo- Innowacyjnych w zakresie innowacji. 3 Przez innowacyjność bezwzględną rozumie się umiejętność konceptualizacji i wdrożenia bezwzględnej nowości (organizacyjnej, technologicznej, produktowej itp.). Innowacyjność bezwzględna jest więc powiązana z niepewnością i ryzykiem. Zarazem w przypadku powodzenia zapewnia innowatorowi premię za pierwszeństwo.\n14 instytucji otoczenia biznesu, instytucji państwa, organizacji pozarządowych dedykowanych kulturze, historii, tradycji, prywatnych firm sektora IT, przemysłów kultury, samorządów wojewódzkich, powiatowych i miejskich, spontanicznych sieci opartych na zdigitalizowanej kulturze, uczelni. Zalecenia kierunkowe skupiają się na następujących podstawowych działaniach mających na celu wspieranie kreatywności i postaw proinnowacyjnych w organizacjach: rozwijanie kreatywności jednostek, wspomaganie współdziałania kreatywnych jednostek, budowanie publiczności dla działań twórczych, budowanie środowiska społecznego i kulturowego sprzyjających kreatywności, budowanie proinnowacyjnych kultur organizacyjnych, wspieranie kreatywności i innowacyjności organizacji z poziomu ich otoczenia, tworzenie prawnych zachęt do kreatywności i innowacyjności. Streszczenie 13\n15 Wstęp Podstawowym celem badania było określenie założeń systemowych dla działań podnoszących innowacyjność przez wzmacnianie kreatywności jednostki. Cele szczegółowe obejmowały diagnozę uwarunkowań kreatywności jednostki i związków pomiędzy kreatywnością jednostki a innowacyjnością organizacji, ze szczególnym uwzględnieniem przedsiębiorstw wchodzących w skład gospodarki oraz w dalszej perspektywie konkurencyjnością systemów gospodarczych. Innowacyjność jest czynnikiem w coraz większym stopniu determinującym procesy ekonomiczne zachodzące we współczesnej gospodarce. W Polsce tematyka wspierania innowacyjności poruszana jest m.in. w takich rządowych dokumentach strategicznych, jak Strategia Rozwoju Kraju na lata i Kierunki zwiększania innowacyjności gospodarki na lata Tematyce tej poświęcone są także wybrane priorytety programów operacyjnych realizowanych w ramach Narodowej Strategii Spójności (Narodowych Strategicznych Ram Odniesienia) na lata Kwestie związane z innowacjami zależne są m.in. od zjawisk i procesów o charakterze społecznym, psychologicznym i kulturowym. Procesy te mogą być wzmacniane bądź kształtowane za pomocą odpowiednich działań i narzędzi, wpływających np. na wzmacnianie postaw korzystnych dla rozwoju innowacyjności (zwiększanie otwartości na zmiany, zwiększanie akceptacji dla ryzyka itp.). Planowanie działań i instrumentów wymaga jednak wiedzy dotyczącej źródeł innowacyjności, w tym czynników determinujących innowacyjność jednostki uczestnika procesów społeczno-gospodarczych (pracownika, menedżera, przedsiębiorcy). Konieczna jest także znajomość mechanizmów, za pomocą których innowacyjność jednostki wpływa na wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw, instytucji oraz całej gospodarki. 14 Publikacja składa się ze wstępu, dziewięciu części głównych oraz trzech części dodatkowych. W pierwszej części raportu przedstawiono najważniejsze pojęcia oraz ogólne wprowadzenie dotyczące takich kluczowych terminów, jak twórczość, kreatywność, innowacyjność, postawa proinnowacyjna czy postawa antyinnowacyjna. Druga część zawiera opis celów badania i zagadnień badawczych wraz z hipotezami. W części trzeciej opracowania zaprezentowano szczegółową metodologię badania, w tym metody badawcze, sposób doboru próby oraz rodzaje wykorzystanych narzędzi. Kolejna, czwarta część raportu obejmuje analizę danych wtórnych pod kątem relacji między kreatywnością a innowacyjnością. W rozdziale tym określono osobowościowe wyznaczniki kreatywności jednostki, do który należą między innymi otwartość, niezależność i wytrwałość. Z kolei wśród społeczno-kulturowych wyznaczników kreatywności jednostki skupiono się na analizie środowiska rodzinnego oraz systemu edukacji szkolnej. W piątej części opracowania, na podstawie analizy danych wtórnych przedstawiono czynniki determinujące aktywność innowacyjną organizacji, opisano znaczenie klimatu organizacyjnego sprzyjającego kreatywności oraz wpływ kadry zarządzającej na tworzenie kreatywnego zespołu w organizacji.\n16 W części szóstej, na podstawie przeprowadzonych badań jakościowych skupiono się na diagnozie potencjału i skuteczności wzmacniania postaw proinnowacyjnych przez wzmacnianie kreatywności jednostki. Przedstawiono rozumienie innowacyjnej organizacji w oczach badanych oraz szans i zagrożeń, jakie ona niesie. Opisano czynniki wewnętrzne i zewnętrzne kreatywności, innowacyjności i postawy proinnowacyjnej, zdiagnozowane przez uczestników badań. Siódma część opracowania zawiera przykłady dobrych praktyk w organizacjach wykorzystujących potencjał kreatywnych jednostek w celu innowacyjnego rozwoju, takich jak placówki oświatowe oraz przedsiębiorstwa polskie i zagraniczne. Na podstawie przeglądu literatury oraz wyników przeprowadzonych badań opracowano ósmą część raportu, w której zaprezentowano najważniejsze wnioski i konkluzje wynikające z przeprowadzonych badań i analiz. W tym rozdziale omówiono kreatywność jednostki w kontekście rozwoju innowacyjnej organizacji, odwołano się do czynników systemowych i wewnątrzorganizacyjnych, determinujących postawy proinnowacyjne organizacji oraz barier je blokujących. Ostatnia, dziewiąta część raportu zawiera podsumowanie i wnioski wynikające z przeprowadzonych badań i analiz. Jako części dodatkowe umieszczono w opracowaniu trzy działy. Rekomendacje obejmujące metody i narzędzia wspierania kreatywności oraz założenia dotyczące systemu wspierania innowacyjności. Opracowano szczegółowe zalecenia dotyczące wspierania postaw proinnowacyjnych poprzez wzmacnianie kreatywności jednostki, a dedykowane poszczególnym grupom odbiorców: przedsiębiorcom, organizatorom instytucji edukacyjnych, administracji publicznej oraz przedstawicielom instytucji otoczenia biznesu i organizacji pozarządowych. Bibliografia, w której przedstawiono zarówno wykaz literatury przedmiotu, jak i zbiór raportów z różnego rodzaju badań w dziedzinach związanych z tematem niniejszego opracowania. Załączniki, w których zaprezentowano dodatkowe założenia badawcze wraz z dylematami metodologicznymi i badawczymi oraz przykłady wykorzystanych narzędzi badawczych scenariusze zogniskowanych wywiadów grupowych (FGI), ankietę dla uczestników FGI, a także listę dyspozycji do indywidualnych wywiadów pogłębionych (IDI). Wstęp 15\n17 1. Wprowadzenie do kreatywności i innowacyjności 1.1. Kreatywność i innowacyjność ujęcie teoretyczne Na istotę oraz wartość wzajemnych relacji pomiędzy kreatywnością a innowacyjnością zwrócono uwagę pod koniec lat 60. XX w. 4. Naukowcy coraz częściej podkreślali konieczność budowania interdyscyplinarnych i całościowych modeli opisujących i tłumaczących rzeczywistość społeczną. Źródeł zmian upatrywano zarówno w przemianach wielkich struktur na poziomie instytucji, klas, organizacji życia społecznego, jak i jednostkowych (dokonujących się pod wpływem wartości, wierzeń czy ideologii). Ten tok myślenia wspierały powstające w latach 70. koncepcje i modele socjalizacyjne, odchodzące od przesocjalizowanej 5 koncepcji jednostki, traktowania jej jako biernej odtwórczyni narzucanych jej ról społecznych, w kierunku upodmiotowienia i aktywizacji jednostki. W nowo kształtowanych modelach wyjaśnienie wpływu socjalizacji na jednostkę opierało się na założeniu obustronnych relacji pomiędzy strukturą a jednostką w powiązaniu z rolą najbliższego środowiska, relacji jednostki z najważniejszymi instytucjami funkcjonującymi w historycznie określonym społeczeństwie. Wyjaśnienie procesu socjalizacji w tym modelu zakładało implicite kreatywną rolę podmiotu wchodzącego w struktury społeczne 6. Powiązanie kontekstu mikroz szerszymi procesami i zjawiskami, np. z koncepcją globalizacji, kapitału intelektualnego, czy zarządzania wiedzą pozwoliły wyjść poza wąskie zindywidualizowane ujmowanie kreatywności jako cechy jednostkowej, na rzecz szerszego kontekstu, uwzględniającego cechy organizacji, instytucji czy grup jako elementów i czynników proinnowacyjnego rozwoju. Dzięki przełomowi, jaki dokonał się w latach 80. w psychologii twórczości, a dotyczącemu ucodziennienia i uzwyczajnienia samego procesu twórczego, wzrosła rola i znaczenie relacji między kreatywnością jednostki a innowacyjnością grup, zespołów, organizacji (zasadniczo w odniesieniu do ich aktywności instytucjonalnej czy zawodowej). Koncepcje tego okresu zaczęły podkreślać zwyczajność twórczych operacji umysłowych, co pozwalało badać kreatywność nie tylko w odniesieniu do jednostek uznanych w kulturze za twórcze, ale także w odniesieniu do przeciętnych obywateli 7. Pozwoliło to badaczom ustosunkować się do odwiecznego pytania, czy twórczość lub kreatywność jest cechą wyjątkową i rzadką, czy występującą powszechnie. Zwolennicy podejścia elitarnego wskazują, iż można o niej mówić tylko w odniesieniu do wybitnych umysłów, zdolnych do tworzenia dzieł o dużej wartości i potencjale innowacyjnym. Natomiast sprzymierzeńcy podejścia egalitarnego sądzą, iż twórczość jest domeną każdego człowieka choć w niejednakowym 16 4 Pierwszą pozycją literaturową wskazującą na istotę wzajemnych uwarunkowań między kreatywnością jednostki z proinnowacyjnością jej otoczenia była wydana w 1962 roku książka Johna Haefele, Creativity and innovation. 5 Pojęcie to wprowadził Denis Wrong (1984, s. 44) mając na myśli koncepcję, która przypisuje nadmierne, niemal nieograniczone, znaczenie oddziaływaniom społeczeństwa na człowieka. 6 Zob. Hurrelmann 1994, s Por. Nierenber 1996; Nęcka 2001.\n18 stopniu. Tym samym, twórczość traktowana jest jako cecha ciągła, występująca w różnym nasileniu od minimalnego do dużego, właściwego genialnym dziełom i ich autorom. Egalitaryzująca jednostki koncepcja twórczości codziennej (everyday creativity) funkcjonująca pod hasłem twórczości dla każdego oparta jest na założeniach, iż twórczość nie jest atrybutem tylko jednostek wybitnych, ale przysługuje każdemu. U podstaw takiego rozumienia twórczości odnajdujemy elementy klasycznych teorii Maslowa, Rogersa, Fromma, Maya twórczość jako potrzeba człowieka, jako wyzwolenie, jako wyraz samorealizacji. Takie rozumienie tematu uzasadnia rozpatrywanie kreatywności w kontekście działań edukacyjnych, pedagogicznych, szkoleniowych. Twórczość przestaje być domeną geniuszy, a staje się udziałem ludzi podejmujących codzienną aktywność zawodową, edukacyjną, szkoleniową itp. Podkreśla się możliwość trenowania myślenia twórczego analogicznie do tego, jak możliwe jest trenowanie pamięci. Oczywiście takie odmitologizowanie twórczości nie oznacza pozbawienia jej specyfiki związanej z tworzeniem dzieł nowych i wartościowych. Rozróżnienie aktywności twórczej na skrystalizowaną i płynną wskazuje na możliwość rozpatrywania twórczości w dwojakim kontekście jako potencjalnej oraz zaktualizowanej formy działań twórczych. Twórczość płynna, to aktywność potencjalnie twórcza, w zakresie której mają szanse zrodzić się dzieła twórcze przy odpowiednim treningu oraz w sprzyjających warunkach. Przejawami twórczości płynnej czy, inaczej mówiąc, procesualnej, stosunkowo łatwej do trenowania, są między innymi niecodzienne metafory, użycie analogii, nieoczekiwane skojarzenia, tzw. twórcze pomysły, niecodzienne pytania, przejawy aktywności poznawczej, twórcze używanie języka przez dzieci itp. Twórczość skrystalizowana natomiast, to aktywność twórcza sensu stricte, odnosząca się do rzadkich przejawów twórczości owocującej dziełami nowymi i wartościowymi. Wpro wa dze nie do kreatywności Twórczość przestała być widziana przede wszystkim jako szczególna i wysublimowana kompetencja jednostki. Inaczej spojrzano też na innowację nie tylko od strony jej wymiernych i materialnych efektów (nowe produkty, procesy, usługi lub zmiany organizacyjno-menedżerskie), ale także biorąc pod uwagę kompetencje osobowościowe jej twórców (pracowników, uczniów, dzieci). Można tu przywołać koncepcję amerykańskiego badacza R. Floridy 8, który wskazuje na zmianę, jaka współcześnie dokonuje się w strukturze zatrudnienia przejście od blue i white collars workers do no collar workers gwałtownie rosnącej liczby fachowców zaliczanych do klasy ludzi twórczych 9, których praca opiera się na generowaniu nowej wiedzy, tworzeniu informacji czy szeroko rozumianych nowych form. Członkowie tej klasy to dziennikarze, artyści, uczeni, pracownicy nowych technologii, doradcy, konsultanci, nauczyciele. To, co ich łączy, to duża autonomia podejmowanych działań oraz większa swoboda funkcjonowania. 8 Florida W Cities and the Creative Class (2005) Florida wskazuje na znaczenie owej klasy i jej wpływu na rozwój i dobrobyt miast. Główne założenie książki wnosi, iż ludzka kreatywność jest fundamentalnym źródłem wzrostu gospodarczego, a miasta, chcąc stworzyć przewagę konkurencyjną nad innymi, muszą stać się dla ludzi atrakcyjne, aby nie dopuścić do utraty siły kreatywnej, przyciągać ją z zewnątrz i utrzymać. Wiedza i kreatywność wypierają zasoby naturalne i pracę fizyczną jako nowe źródła tworzenia bogactwa i wzrostu gospodarczego. Klucz do sukcesu miasta tkwi przy tym nie w obniżaniu kosztów jego funkcjonowania, ale w podnoszeniu zarówno jakości życia mieszkańców, jak i jakości ich kształcenia. Możemy przy tym zaobserwować, że nie tylko ludzie zamieszkują miasta, ale i przedsiębiorstwa działają w skupiskach: przemysł filmowy w Hollywood, informatyczny w Dolinie Krzemowej tak, jak niegdyś przemysł samochodowy w Detroit (zob. też Kopel 2007). 17\n19 Wpro wa dze nie do kreatywności Stanowisko R. Floridy dobrze obrazuje przejście od kreatywności rozumianej jako indywidualna cecha jednostki do jej analizy w relacji z mikro-, czy szerzej, mezo- i makrostrukturalnym kontekstem, wskazuje także na wagę tzw. klimatu innowacyjnego dla pobudzania twórczości indywidualnej i zespołowej (do czego wrócimy w dalszej części opracowania). Większość badaczy tematyki 10 podkreśla, iż zarówno procesy twórcze, jak i innowacyjne są zdeterminowane przez całą, rozbudowaną konstelację uwarunkowań wewnętrznych i zewnętrznych (endo- 11 czy egzogennych 12 ), które można ponadto rozpatrywać tak w kategoriach stymulatorów, jak i istotnych barier kreatywności i innowacyjności (schemat 1). Tak rozumiana kreatywność stanowi wypadkową interakcji kompetencji intelektualnych, uzdolnień twórczych, cech osobowości oraz szeroko rozumianego otoczenia społecznokulturowego i gospodarczego. Schemat 1. Otoczenie kreatywnej jednostki Źródło: opracowanie własne na potrzeby badania. Proces budowania potencjału innowacyjnego nie ma charakteru uniwersalnego, zatem winien uwzględniać zarówno specyfikę danego kraju, regionu, sektora gospodarki czy konkretnego przedsiębiorstwa, jak i fakt zmienności otoczenia i środowiska wewnętrznego oraz ich oddziaływania na jednostkę. Konstatacją jest założenie, iż uwarunkowania procesów twórczych i innowacyjnych trudno sprowadzić do jednego, zasadniczego czynnika czy cechy. Wzajemna relacja ma charakter sprzężeń zwrotnych: na innowacyjność wpływają zjawiska i procesy natury gospodarczo Zob. Amabile 1983; Schulz 1990; Karwowski 2009; Popek i in Mających źródło wewnątrz otoczenia/jednostki, organizacji, wywołane przez czynniki wewnętrzne. 12 Mających źródło na zewnątrz otoczenia/jednostki, organizacji, wywołane przez czynniki zewnętrzne.\n20 ekonomicznej, społeczno-kulturowej oraz psychologicznej. Zjawiska te, niejako zwrotnie, dynamizują gospodarkę, podnoszą poziom protwórczego kapitału kulturowego czy indywidualne zasoby jednostek. Wpro wa dze nie do kreatywności 1.2. Ustalenia terminologiczne Poniżej zaprezentowano kluczowe pojęcia oraz ich definicje odnoszące się do tematyki badania, takie jak kreatywność, twórczość i innowacyjność. Związane z nimi koncepcje wraz z omówieniem wyników badań pokazujących relacje między kreatywnością i innowacyjnością, przedstawiono w części Główne obszary problemowe związane z badaniem relacji między kreatywnością a innowacyjnością. Należy podkreślić, że w literaturze przedmiotu kreatywność traktowana jest często jako pojęcie synonimiczne dla twórczości, co wynika m.in. z faktu, iż w języku angielskim nie istnieje odpowiednik słowa kreatywność. Pojawia się jedynie odpowiednik słowa autokreacja self creation oraz creativity rozumiana jako twórczość. Słownikowa definicja kreatywności zbliża to pojęcie bardziej do twórczości, gdzie w odniesieniu do terminu kreatywny pojawiają się takie pojęcia, jak: mający zdolność do tworzenia czegoś nowego, dynamiczny, pomysłowy, dający w efekcie coś nowego. Taki sposób definiowania kreatywności pokrywa się ze słownikową definicją twórczości, gdzie termin ten oznacza proces psychiczny, którego efektem jest powstanie nowych rozwiązań, idei, koncepcji, produktów, czy też wytworów artystycznych uznanych za nowe i użyteczne 13. Zasadniczo spór o znaczenie i stosowanie powyższych terminów jest odbiciem założeń teoretycznych poszczególnych badaczy zjawiska 14. Dlatego też przy opisie, kreatywność może być definiowana zarówno jako cecha indywidualna 15, dyspozycja 16 czy twórczość bez dzieł 17. Odwołując się do ostatniej kwestii, Nęcka pisze, iż kreatywność jako twórczość bez dzieł byłaby zdolnością indywidualną, potencjalną, z różnych powodów niezrealizowaną w postaci wytworów spełniających kryteria wartości i nowości. Kreatywność zatem, jak wskazują badacze, to: (1) styl psychologicznego funkcjonowania 18, (2) cecha jednostki, która przejawia się w formie obserwowanego zachowania, które może przynosić zarówno twórcze i wartościowe wytwory 19, jak i wytwory, które są wyrazem codziennej aktywności twórczej 20, (3) może stanowić aktywność potencjalnie twórczą 21, która nie przynosi twórczych rezultatów. W niniejszym opracowaniu przyjęto, iż twórczość i kreatywność są pojęciami synonimicznymi. 13 Reber, Reber Dla przykładu behawioryści unikają terminu kreatywności i twórczość, lecz preferują takie pojęcia, jak: nowość, oryginalność lub produktywność (za: Nęcka 2001, s. 44). 15 Nęcka Dobrołowicz W Nęcka 2001, s ; Kocowski Stasiakiewicz Nęcka, ibidem. 20 Limont Kocowski