Podstawowe zasady uŝytkowania broni gładkolufowej i pistoletu maszynowego - PDF\nDownload "Podstawowe zasady uŝytkowania broni gładkolufowej i pistoletu maszynowego"\n1 SZKOŁA POLICJI w PILE Zakład Taktyki i Technik Interwencji Podstawowe zasady uŝytkowania broni gładkolufowej i pistoletu maszynowego (materiał dydaktyczny) Opracowanie: Mieczysław Chrobot Andrzej Kwiatkowski Sławomir Jurczyński Włodzimierz Wieczorek lipiec 2007\n2 Redakcja językowa i korekta Waldemar Hałuja Skład komputerowy Włodzimierz Wieczorek Redakcja techniczna Autorzy Druk Jerzy Bryś Lilla Bukłaha Zatwierdzam i wprowadzam do uŝytku jako materiał pomocniczy do zajęć Kierownik Zakładu Taktyki i Technik Interwencji mł. insp. mgr Sylwester Urbaniak Wydawnictwo Szkoły Policji w Pile Wydanie I Druk: Pracownia poligraficzna SP w Pile Nakład... egz., zam. nr... Piła\n3 SPIS TREŚCI Wstęp... 5 Rozdział I Bezpieczeństwo Ogólne zasady bezpieczeństwa Zasady bezpieczeństwa na strzelnicy... 6 Rozdział II Strzelba gładkolufowa Mossberg Przeznaczenie, budowa i zasada działania strzelby gładkolufowej Mossberg Dane taktyczno-techniczne Podstawowe mechanizmy i zespoły Zespół lufy Zespół przesuwny Zespół komory zamkowej i kolby Mechanizm spustowo-uderzeniowy Mechanizm zasilania Rozkładanie i składanie strzelby gładkolufowej Mossberg Częściowe rozkładanie i składanie strzelby gładkolufowej Mossberg Rozładowanie strzelby strzelby gładkolufowej Mossberg Podstawowe zasady bezpiecznego uŝytkowania strzelby gładkolufowej Ładowanie strzelby gładkolufowej Mossberg Zapobieganie powstawaniu zacięć Czyszczenie i konserwacja Przegląd i przygotowanie do strzelania Przechowywanie Strzelba gładkolufowa Imperator Przykłady innych strzelb gładkolufowych Rozdział III Amunicja do strzelb gładkolufowych Rodzaje amunicji do strzelby gładkolufowej uŝywane przez policję\n4 Rozdział IV Sposoby i zasady strzelania ze strzelby gładkolufowej Sposoby strzelania Wskazówki ogólne Przygotowanie do strzelania Strzelanie w postawie stojącej Strzelanie w postawie klęczącej Strzelanie w postawie leŝącej Oddanie strzału Przerwanie ognia Rozdział V Pistolet maszynowy Historia konstrukcji Opis konstrukcji Dane taktyczno-techniczne Amunicja Nabój 9 x 19 mm Parabellum Nabój 9 x 18 mm Makarow Budowa i działanie pistoletu maszynowego PM 84P i PM Opis i przeznaczenie System zabezpieczenia Podstawowe elementy broni Zacięcia WyposaŜenie Częściowe rozkładanie PM Przechowywanie, czyszczenie i konserwacja Przykładowe postawy strzeleckie wykorzystywane przy uŝyciu pistoletu maszynowego Przykłady innych pistoletów maszynowych Bibliografia\n5 WSTĘP Niniejsze opracowanie przygotowane zostało z myślą o słuchaczach szkolenia podstawowego, którzy po raz pierwszy spotykają się z problematyką budowy, obsługi i stosowania broni palnej. Materiał zebrany w tym opracowaniu z powodzeniem moŝe słuŝyć równieŝ kaŝdemu policjantowi od momentu rozpoczęcia szkolenia aŝ do zakończenia słuŝby. Kompendium wiedzy dotyczy broni gładkolufowej i maszynowej omawianej w róŝnych materiałach źródłowych. NaleŜy je traktować jako propozycję pewnych rozwiązań opartych na wieloletnich doświadczeniach związanych z uŝytkowaniem broni palnej\n6 Rozdział I BEZPIECZEŃSTWO 1.1. Ogólne zasady bezpieczeństwa 1) ZAWSZE traktuj KAśDĄ broń jak naładowaną, sprawną i gotową do strzału. 2) ZAWSZE kieruj lufę w bezpiecznym kierunku. 3) NIGDY nie kładź palca na spuście, jeŝeli nie chcesz strzelać. 4) ZAWSZE noś broń zabezpieczoną. 5) NIGDY nie baw się bronią. 6) Trenuj na SUCHO tylko w bezpiecznym miejscu. 7) NIGDY nie pozostawiaj broni bez nadzoru. 8) NIGDY nie przechowuj załadowanej broni. 9) NIGDY nie przechowuj załadowanej broni. 10) ZAWSZE utrzymuj broń w czystości i dobrym stanie technicznym. 11) ZAWSZE uwaŝaj czym ładujesz broń. 12) NIGDY, ale to NIGDY nie mieszaj prochu z alkoholem. 13) NIGDY nie powstrzymuj się przed upominaniem osób nie przestrzegających zasad bezpieczeństwa w obchodzeniu się z bronią. 14) Ucz się udzielania pomocy przedmedycznej, zwłaszcza w zakresie ran postrzałowych. 15) Nigdy nie dokonuj we własnym zakresie napraw bądź przeróbek broni palnej Zasady bezpieczeństwa na strzelnicy 1. Zapoznaj się z regulaminem obiektu strzeleckiego, z którego masz zamiar korzystać. 2. Bezpośrednio po przybyciu na strzelnicę rozładuj broń i sprawdź komorę nabojową. 3. Podczas pobytu na strzelnicy ściśle przestrzegaj zasad bezpieczeństwa i bezwzględnie wykonuj polecenia i rozkazy prowadzącego strzelanie. 4. Z wyjątkiem linii ognia i miejsca przeznaczonego do treningu bezstrzałowego zawsze noś broń w kaburze z odłączonym magazynkiem, a długą w połoŝeniu na pas, 5. Trening bezstrzałowy wykonuj wyłącznie w miejscu do tego wyznaczonym, po uprzednim sprawdzeniu broni. 6. Strzelaj tylko z broni sprawnej technicznie i odpowiednią amunicją. 7. Zachowaj szczególną ostroŝność na stanowisku ogniowym. Wyjętą broń kieruj tylko i wyłącznie w stronę kulochwytu\n7 8. Strzelanie rozpoczynaj w wyznaczonej strefie strzelań wyłącznie na komendę prowadzącego. 9. Układaj palec na języku spustowym wyłącznie w chwili oddawania kontrolowanego strzału, wymierzonego do określonego celu. 10. Strzelaj wyłącznie do celów określonych warunkami strzelania. 11. Stale kontroluj połoŝenie broni w trakcie wykonywania strzelania. 12. Zgłoś zacięcie broni, jeŝeli tak stanowią warunki strzelania. 13. Usuwaj zacięcie broni w sposób szczególnie ostroŝny, zawsze lufą skierowaną do kulochwytu i z palcem zdjętym z języka spustowego. 14. Bezwzględnie przerwij strzelanie po komendzie PRZERWIJ OGIEŃ. 15. Podczas wykonywania strzelania zespołowego kontroluj pozycję drugiego uczestnika. 16. Po zakończeniu strzelania nie wykonuj samodzielnie Ŝadnych czynności z bronią. W postawie bezpiecznej oczekuj na komendę prowadzącego strzelanie. 17. Po przejrzeniu broni zawsze oddaj strzał kontrolny w kierunku kulochwytu. 18. Nigdy nie odkładaj i nie przekazuj załadowanej broni. 19. W razie potrzeby odłoŝenia lub przekazania broni sprawdź, czy broń jest rozładowana i pozostaw zamek w tylnym połoŝeniu. 20. Wykonaj strzelanie tylko z amunicji przydzielonej przez prowadzącego zajęcia. 21. Po wykonaniu strzelania bezwzględnie rozlicz się z pobranej amunicji. Wszystkie osoby przebywające na strzelnicy, w trakcie zajęć traktowane są jako uczestnicy strzelania i zobowiązane są ściśle przestrzegać poleceń wydawanych przez prowadzącego strzelania. W wypadku stwierdzenia raŝącego naruszenia zasad bezpieczeństwa podczas strzelania prowadzący przerywa zajęcia, podejmuje działania zmierzające do przywrócenia stanu wyjściowego i zgłasza ten fakt właściwemu przełoŝonemu. Na strzelnicach zabrania się kierowania broni w stronę ludzi, z wyłączeniem sytuacji prowadzenia treningu: 1) bezstrzałowego, 2) z uŝyciem amunicji barwiącej i szkolnej. Kierowanie broni w stronę ludzi jest moŝliwe wyłącznie podczas symulacji szkoleniowych zbliŝonych do rzeczywistych realiów uŝycia broni palnej\n8 Za wyjątkiem linii ognia i miejsca przeznaczonego do treningu bezstrzałowego, przebywający na terenie obiektów strzelnicy, noszą broń rozładowaną z odłączonym magazynkiem krótką w kaburze, długą w połoŝeniu na pas. Podczas strzelania naleŝy bezwzględnie przestrzegać następujących zasad: strzelać tylko z broni technicznie sprawnej; po dołączeniu do broni załadowanego magazynka nie odkładać jej i nie przekazywać innemu strzelającemu; w razie potrzeby odłoŝenia lub przekazania broni, sprawdzić czy jest odłączony magazynek oraz rozładowana komora nabojowa i pozostawić zamek w tylnym połoŝeniu; na linii ognia broń kierować w stronę kulochwytu, tarcz, bądź przedmiotów określonych przez prowadzącego, a będących celem; układać palec na języku spustowym wyłącznie w chwili oddawania świadomego strzału do rozpoznanego i określonego warunkami strzelania celu; stale kontrolować połoŝenie broni w trakcie wykonywania strzelania; w strzelaniu zespołowym wzajemnie kontrolować swoje ustawienie; dobywać broń wyłącznie na stanowisku strzeleckim lub treningowym, na komendę określoną przez prowadzącego; wykonywać wszystkie czynności związane ze strzelaniem na wyraźne polecenie prowadzącego. Do obowiązków strzelającego naleŝy: bezwzględnie przestrzegać zasad bezpieczeństwa; wykonywać polecenia i komendy prowadzącego strzelanie; kierować broń jedynie w stronę kulochwytu; rozpocząć strzelanie na komendę określoną przez prowadzącego; po zakończeniu strzelania okazać broń do przejrzenia i oddać strzał kontrolny w kierunku kulochwytu; samodzielnie, zgodnie z zasadami bezpieczeństwa, rozpoznać zacięcie broni i je usunąć, chyba Ŝe warunki strzelania stanowią inaczej; zgłosić zacięcie broni tylko w przypadku braku umiejętności jego rozpoznania i technik usunięcia\n9 Strzelanie przerywa się na komendę PRZERWIJ OGIEŃ. Strzelający samodzielnie, natychmiast przerywa strzelanie w sytuacjach: pojawienia się przed strzelającymi ludzi lub zwierząt; padania pocisków poza granice kulochwytu; rykoszetowania pocisków; kontuzji strzelającego; powstania innego niebezpieczeństwa. W SYTUACJI ZAGROśENIA KOMENDĘ PRZERWIJ OGIEŃ PODAJE UCZESTNIK STRZELANIA, KTÓRY STWIERDZIŁ NIEBEZPIECZEŃSTWO. Po komendzie PRZERWIJ OGIEŃ : natychmiast przerwać strzelanie, zdjąć palec z języka spustowego, ułoŝyć go wzdłuŝ zamka (szkieletu) broni, zabezpieczyć broń jeŝeli konstrukcja to umoŝliwia, przyjąć postawę bezpieczną określoną przez prowadzącego zajęcia. Zabrania się strzelać: z broni technicznie niesprawnej, amunicją: - niesprawną, - której uŝycie jest zabronione, - niezgodną z typem uŝytej broni, do obiektów i urządzeń nie będących celem, do zwierząt. Po komendzie PRZERWIJ OGIEŃ : - natychmiast przerwać strzelanie, - zdjąć palec z języka spustowego, ułoŝyć go wzdłuŝ zamka (szkieletu) broni, - zabezpieczyć broń jeŝeli konstrukcja to umoŝliwia, - przyjąć postawę bezpieczną określoną przez prowadzącego zajęcia\n10 Rozdział II STRZELBA GŁADKOLUFOWA MOOSBERG 2.1. Przeznaczenie, budowa i zasada działania strzelby gładkolufowej MOSSBERG Strzelba MOSSBERG jest jednolufową powtarzalną bronią strzelecką systemu przeładowania pump-action nazwana takŝe repeterem. Broń słuŝy do niszczenia osłon technicznych oraz walki na odległościach do 50m Dane taktyczno-techniczne - kaliber 12/76 - masa broni 2,9 kg - szybkostrzelność praktyczna 5 strz. (10-15s) - raŝenie obezwładniające pocisku zaleŝy od typu naboju - prędkość wylotowa pocisku zaleŝy od typu naboju - energia wylotowa pocisku zaleŝy od typu naboju - pojemności magazynka 5-6 nabojów - przyrządy celownicze wyregulowane na 35m W BRONI GŁADKOLUFOWEJ ZAPIS KALIBRU WYSTĘPUJE W SYSTEMIE WAGOMIAROWYM. liczba 12 oznacza liczbę kul, jaką dla lufy o danej średnicy (mierzonej w miejscu oddalonym o 220 mm od tylnego ścięcia lufy) moŝna odlać z czystego ołowiu o masie jednego funta angielskiego (1 funt = 0,4536 kg). Dla kalibru 12 w zaleŝności od kraju, w którym broń jest produkowana średnica lufy wynosi 18,20-18,60 mm. Cyfra 76 oznacza długość komory nabojowej w milimetrach. Im większa cyfra w zapisie kalibru, tym mniejsza średnica lufy, np. dla kal. 16 średnica lufy od 16,80 mm do 17 mm\n11 2.3. Podstawowe mechanizmy i zespoły Zespół lufy Lufa nadaje pociskowi kierunek lotu. Część wlotową przewodu lufy stanowi gładka i odpowiadająca kształtowi łuski komora nabojowa. W tylnej części lufa ma wykonane przedłuŝenie mieszczące zaporę ryglową. Zewnętrzna powierzchnia lufy jest gładka. W części wylotowej lufy umocowany jest łącznik rury magazynka. W łącznik jest wkręcony uchwyt pasa nośnego Zespół przesuwny W skład zespołu przesuwnego wchodzi: a) zamek kompletny dosyła nabój do komory nabojowej, zamyka i rygluje przewód lufy podczas strzału, umoŝliwia wyciągnięcie łuski (naboju) z komory nabojowej, b) ramka suwadła steruje włączaniem i wyłączaniem rozdzielacza i ustalacza połoŝenia naboju oraz ruchem podajnika i rygla zamka, c) komplet rękojeści przeładowania z listwami słuŝy do przeładowania broni Zespół komory zamkowej i kolby Komora zamkowa łączy wszystkie zespoły i mechanizmy strzelby. Wewnątrz komory zamkowej umieszczone są obrotowo rozdzielacz i ustalacz naboju. W przedniej części znajduje się gniazdo lufy, w tylnej otwór do mocowania kolby. W dolnej ściance komory zamkowej znajduje się okno załadowcze, przez które jest ładowany magazynek rurowy. W prawej ściance bocznej wykonane jest okno usuwania łusek. Kolba z trzewikiem gumowym łagodzącym odrzut broni przykręcona jest śrubą do komory zamkowej Mechanizm spustowo-uderzeniowy Mechanizm spustowo-uderzeniowy ma za zadanie spowodowanie nakłucia spłonki przez iglicę. Mechanizm uderzeniowy jest typu kurkowego z zakrytym kurkiem obrotowym i własną spręŝyna uderzeniowa. Mechanizm uderzeniowy napinany jest za pomocą występu ramki suwadła podczas jego przemieszczenia się w tylne połoŝenie Mechanizm zasilania Magazynek rurowy mieści standardowo 5-6 naboi. Składa się on z rury magazynka obustronnie zakończonej gwintem. Jeden koniec jest wkręcony w komorę zamkową, w drugim umieszczono nakrętkę dla śruby mocującej magazynek do łącznika. Wewnątrz rury znajduje się donośnik podparty spiralną spręŝyną walcową\n12 2.3.6 Rozkładanie i składanie strzelby gładkolufowej Strzelbę moŝna rozkładać częściowo lub całkowicie: 1) częściowo rozkłada się ją do czyszczenia, konserwacji i przeglądu 2) całkowicie do czyszczenia w przypadku znacznego zabrudzenia jej, po przebywaniu na deszczu lub śniegu i do naprawy. Całkowite rozkładanie strzelby moŝe być wykonywane tylko w wyspecjalizowanym warsztacie rusznikarskim przez osoby znające budowę tego wzoru broni Częściowe rozkładanie i składanie strzelby gładkolufowej UWAGA!!! Przed przystąpieniem do rozkładania sprawdź broń W celu sprawdzenia broni gładkolufowej naleŝy wykonać następujące czynności: 1) Zabezpieczyć broń; 2) Skierować broń w bezpiecznym kierunku; 3) Naciskając na zatrzask suwadła energicznie przesunąć zespół przesuwny do tyłu; 4) Sprawdzić czy w komorze nabojowej w magazynku i na podajniku nie ma naboju; 5) Przesunąć do przodu zespół przesuwny; 6) Odbezpieczyć broń, zwolnić mechanizm uderzeniowy pociągając za język spustowy; 7) Zabezpieczyć broń. NaleŜy umieścić zespół przesuwny w połoŝeniu pośrednim co ułatwia późniejsze wyjęcie zespołu lufy. Odkręcić śrubę przy łączniku rury magazynka i wyjąć lufę\n13 W celu odłączenia mechanizmu spustowo-uderzeniowego naleŝy wybić sworzeń łączący mechanizm z zespołem komory zamkowej i kolby. Wyjąć mechanizm spustowo-uderzeniowy\n15 Wyjąć rozdzielacz i ustalacz Wyjąć płytkę suwadła\n16 DemontaŜ zespołu przesuwnego Wyjęcie zamka - zamek wyciągamy przez okno osadzenia lufy\n17 Wyjęcie podajnika Składanie przeprowadzamy w odwrotnej kolejności do rozkładania. PO ZAKOŃCZENIU SKŁADANIA NALEśY SPRAWDZIĆ POPRAWNOŚĆ DZIA- ŁANIA MECHANIZMÓW BRONI! 2.4. Rozładowanie strzelby gładkolufowej Mossberg Podstawowe zasady uŝytkowania strzelby gładkolufowej 1. Pobierając strzelbę na czas wykonywania zadań słuŝbowych zawsze upewnij się, czy w komorze nabojowej nie ma naboi. 2. Pobierając amunicje sprawdź dokładnie rodzaj kaŝdego przydzielonego naboju. 3. Pobierając broń oceń stan techniczny broni, w razie jakichkolwiek wątpliwości zwróć ją do magazynu w celu usunięcia uszkodzenia. 4. Ładując magazynek strzelby sprawdź, czy strzelba jest zabezpieczona i ponownie kontroluj, czy umieszczasz w magazynku odpowiedni rodzaj amunicji. 5. Pozostałe naboje umieść w specjalnym pasie lub ładownicy. 6. Podczas działań w pododdziale zwartym bezwzględnie przestrzegaj zakazu posiadania amunicji innej niŝ przydzielona\n18 7. Podczas doładowywania strzelby amunicją, bez względu na okoliczności, w których dokonujesz tej czynności, zawsze kontroluj rodzaj ładowanej amunicji. 8. Przed zdaniem broni zawsze rozładuj strzelbę w miejscu bezpiecznym, zachowując szczególne środki ostroŝności. 9. Pamiętaj, Ŝe wystąpienie niewypału jest zjawiskiem niebezpiecznym dla strzelca lufę moŝna otworzyć dopiero po czasie 3-5 sekund. W celu rozładowania broni gładkolufowej naleŝy wykonać następujące czynności: Zabezpieczyć broń Skierować broń w bezpiecznym kierunku\n20 Naciskając na zatrzask suwadła energicznie przesuń zespół przesuwny do tyłu i do przodu aŝ do usunięcia wszystkich naboi z broni Sprawdzić, czy w komorze nabojowej i na podajniku nie pozostał nabój\n21 Przesunąć do przodu zespół przesuwny Odbezpieczyć broń, zwolnić mechanizm uderzeniowy pociągając za język spustowy\n22 Zabezpieczyć broń Ładowanie strzelby gładkolufowej W celu załadowania strzelby gładkolufowej amunicją naleŝy wykonać następujące czynności: 1) Po sprawdzeniu broni, kierując broń w bezpiecznym kierunku, obrócić broń oknem wyrzutnika do góry (dla leworęcznych oknem wyrzutnika do dołu); 2) Trzymając nabój za kryzę łuski wsunąć nabój kciukiem do rury magazynka za ustalacz połoŝenia naboju. W ten sam sposób ładować kolejno naboje do magazynka wg liczby podanej w komendzie lub do pełnej pojemności. W czasie ładowania magazynka naleŝy pamiętać ze naboje układają się jeden za drugim w rzędzie, ściśnięta spręŝyna magazynka poprzez donośnik przesuwa je do wyjścia magazynka i opiera się o ustalacz połoŝenia naboju\n23 2.6. Zapobieganie powstawaniu zacięć W celu uniknięcia zacięć podczas strzelania, naleŝy: stale utrzymywać broń w sprawności technicznej, regularnie przeglądać, czyścić i smarować strzelbę, zwracać szczególną uwagę na czystość i stan techniczny części ruchomych oraz przewodu lufy, przed strzelaniem sprawdzić przewód lufy, oczyścić go, a powierzchnie trące części zamka i suwadła lekko nasmarować płynem PKB, obejrzeć broń i naboje, nie uŝywać do strzelania naboi niesprawnych i zanieczyszczonych, w czasie przewoŝenia lub przenoszenia chronić strzelbę przed uderzeniem i zanieczyszczeniem, W razie powstania zacięcia w czasie strzelania naleŝy spróbować usunąć je przez przeładowanie broni. JeŜeli po przeładowaniu broni zacięcie nie zostało usunięte lub po usunięciu powtarza się, to naleŝy bron rozładować, zabezpieczyć i przekazać do przeglądu lub naprawy Czyszczenie i konserwacja Do czyszczenia i konserwacji uŝywać naleŝy odpowiednich przyborów, szczotek, miękkiego czyściwa oraz olejów i smarów stosowanych do konserwacji broni strzeleckiej. Strzelbę naleŝy czyścić w następujących wypadkach: 1) Po ćwiczeniach, słuŝbie i zajęciach bez strzelania, natychmiast po zakończeniu ćwiczeń słuŝby lub zajęć, 2) Po strzelaniu niezwłocznie po zakończeniu, bezpośrednio na strzelnicy, czyści się przewód lufy i zamek, następnie po powrocie ze strzelnicy czyści się jeszcze raz cała broń 3) Jeśli broń jest przechowywana w magazynie nie rzadziej niŝ jeden raz w miesiącu\n24 Czyszcząc broń naleŝy zachować następują kolejność czynności: przygotować materiały do czyszczenia, sprawdzić czy broń nie jest załadowana, częściowo rozłoŝyć strzelbę, wyczyścić przewód lufy na wycior zakładać czyściwo w takiej ilości aby wycior wchodził do przewodu lufy pod nieznacznym naciskiem ręki; nasycić czyściwo płynem PKB, wprowadzić wycior do przewodu lufy i przesunąć kilka razy wzdłuŝ całego przewodu lufy, czynność tę powtórzyć kilka razy, zmieniając kaŝdorazowo czyściwo; przetrzeć przewód lufy czystą szmatką; obejrzeć częściowo i jeŝeli będą na niej ślady osadu prochowego, korozji i brudu powtórzyć czyszczenie, wyczyścić zamek, szczególnie te elementy zamka na które działają gazy prochowe, wyczyścić komorę zamkowa, mechanizm uderzeniowo-spustowy i magazynek rurowy, wyczyścić części zespołu przesuwnego. Przy czyszczeniu uŝywać płynów do czyszczenia i konserwacji broni. Strzelbę smarować w następującej kolejności: nasmarować przewód lufy; szczoteczkę nasączoną płynem PKB włoŝyć od strony komory nabojowej i przesunąć ją kilka razy wzdłuŝ całego przewodu lufy, tak aby nasmarować go równomiernie cienką warstwą płynu, nasmarować wszystkie pozostałe części metalowe broni. Nadmierna ilość płynu moŝe się przyczynić do zanieczyszczenia części i spowodować zacięcia broni. Po zakończeniu smarowania naleŝy złoŝyć strzelbę, a następnie sprawdzić działanie jej zespołów i części (przez kilkakrotne przeładowanie). Strzelbę wniesioną z mrozu do ciepłego pomieszczenia naleŝy wyczyścić po upływie minut od chwili wniesienia. Zaleca się przetrzeć przed wejściem do ciepłego pomieszczenia powierzchnie zewnętrzne broni szmatką nasycona płynem PKB. Strzelbę przekazaną do magazynu na długotrwałe przechowywanie naleŝy dokładnie oczyścić, a następnie obficie nasmarować płynem PKB Przegląd i przygotowanie do strzelania Przeglądu broni dokonuje się w celu sprawdzenia jej sprawności, czystości i przygotowania do strzelania. Broń naleŝy przeglądać przed rozpoczęciem słuŝby patrolowej, przed strzelaniem i podczas czyszczenia\n25 Przed rozpoczęciem słuŝby patrolowej, przed wyjściem na zajęcia z bronią i bezpośrednio przed strzelaniem strzelbę naleŝy przeglądać w stanie złoŝonym, a podczas czyszczenia w stanie rozłoŝonym. Podczas przeglądu strzelby naleŝy sprawdzić: czy na częściach metalowych nie ma rdzy, zanieczyszczeń, zadziorów, zbić, stan ich konserwacji, czy nie ma pęknięć na kolbie i rękojeści przeładowania, czy sprawnie działa zespół przesuwny, zamek, mechanizm uderzeniowo-spustowy, mechanizm zasilania, bezpiecznik i wyrzutnik, czy nie są uszkodzone przyrządy celownicze, czy rura magazynka pewnie jest skręcona z komorą zamkową, czy nie ma luzu w połączeniu łącznika rury magazynka i śruby mocującej, sprawdzić stan przewodu lufy. Niesprawności strzelby naleŝy natychmiast usunąć, jeŝeli nie moŝna ich usunąć we własnym zakresie, broń naleŝy oddać do warsztatu uzbrojenia Przechowywanie W warunkach stacjonarnych w koszarach broń naleŝy przechowywać nie załadowaną, ze zwolnionym kurkiem i niezabezpieczoną. Strzelby załadowane (w stanie zabezpieczonym), bezpośrednio przy uŝytkowniku moŝna przechowywać tylko na rozkaz dowódcy Strzelba gładkolufowa Imperator Strzelba SDASS Niemiecka strzelba gładkolufowa typu pump-action. Kolba syntetyczna, czarna. Bezpiecznik pod kabłąkiem. Przeznaczona do celów defensywnych jak i sportowych strzelań praktycznych. Rozładowanie, ładowanie, zapobieganie powstawaniu zacięć, czyszczenie, konserwacja, przechowywanie, przegląd i przygotowanie do strzelania tak samo jak w strzelbie Mossberg\n26 DANE TECHNICZNE Kaliber: 12/76 Wykończenie: Oksydowany Ilość strzałów: 5/6 Długość lufy: 500mm CięŜar: 3 300g Marka/producent: IMPERATOR Kraj producenta: Niemcy Przykłady innych strzelb gładkolufowych Sajga Sajga to rosyjska strzelba samopowtarzalna skonstruowana w latach 90., jej konstrukcja została oparta o karabinek automatyczny AK. Broń działa na zasadzie odprowadzania gazów prochowych z przewodu lufy, ryglowanie następuje za pomocą obrotu zamka w lewo. Zastosowano tłok gazowy o długim skoku oraz nieruchomy tłok zaporowy. Broń zaleŝnie od wersji strzela nabojami kalibru 12, 20 oraz 41. Zasilanie odbywa się z wymiennych łukowych magazynków jednorzędowych mieszczących 3, 4, 5 lub 7 naboi. Podobnie jak w AK-74 zarówno łoŝe, chwyt pistoletowy, kolba oraz magazynki wykonane są z tworzywa sztucznego. Kolba zaleŝnie od odmiany moŝe być stała lub składana na lewy bok broni, dostępne są wersje o róŝnych długościach lufy. Dźwignia bezpiecznika znajduje się po prawej stronie komory zamkowej, dźwignia w górnej pozycji (broń zabezpieczona) blokuje ruch rączki zamkowej. W odróŝnieniu od karabinka AK Sajga nie posiada przełącznika rodzaju ognia, tak więc broń strzela tylko ogniem pojedynczym, nie jest to jednak wada ze względu na duŝą skuteczność naboi śrutowych. Sajga posiada otwarte mechaniczne przyrządy celownicze, muszka znajduje się nad rurą gazową, skonstruowany został równieŝ prototyp z podstawą muszki zamontowaną na lufie. Tak więc Sajga jest niezawodną oraz skuteczną bronią\n27 Zasada działania: odprowadzanie gazów z lufy nabój: śrut długość: 910/670mm waga: 3,5kg długość lufy: 430mm magazynek: 5 lub 7 naboi Sajga 12K z lufą o długości 430mm Jackhammer Jackhammer to amerykańska strzelba automatyczna skonstruowana w latach 80., broń jest w układzie bez kolby właściwej (bull-pup). Jackhammer strzela nabojami 12/70, strzelanie następuje z zamka zamkniętego. Co ciekawe, strzelba nie jest zasilana z magazynka, lecz z ładowanego od dołu broni wymiennego bębna na 10 naboi. Po strzale bęben obraca się w\n28 prawo, do zwalniania bębna słuŝy specjalnie skonstruowane łoŝe. Zarówno łoŝe, okładki chwytu pistoletowego oraz kolba zostały wykonane z tworzywa sztucznego w celu zmniejszenia masy konstrukcji. Kolba zakończona jest gumową stopką. Mechanizm spustowy nie posiada przełącznika rodzaju ognia, jednak ze względu na nieduŝą szybkostrzelność praktyczną prowadzenie ognia pojedynczego nie powinno sprawiać problemów. Jackhammer posiada otwarte mechaniczne przyrządy celownicze zamontowane na chwycie transportowym. Bardzo nietypowym rozwiązaniem jak na broń tego typu jest pływająca lufa, która została zakończona hamulcem wylotowym zmniejszającym podrzut. Jackhammer posiadał nieduŝą wagę oraz bardzo duŝą jak na strzelbę szybkostrzelność praktyczną, mimo tego konstrukcja ta nigdy nie była produkowana seryjnie nabój: śrut długość: 787 mm długość lufy: 525 mm waga : 4.57 kg magazynek : 10 naboi szybkostrzelność: 240 na minutę USAS-12 USAS-12 to południowokoreańska strzelba automatyczna skonstruowana pod koniec lat 80., broń produkowana jest przez koncern Daewoo. USAS-12 działa na zasadzie odprowadzania gazów prochowych z przewodu lufy, ryglowanie następuje za pomocą obrotu zamka. Zastosowano dość długi ruch zamka, lufa została umieszczona stosunkowo nisko aby zmniejszyć podrzut. Broń zasilana jest z pudełkowych magazynków jednorzędowych na 10 naboi lub magazynków bębnowych mieszczących 20 naboi (początkowo magazynki pudełkowe mieściły 12, a bębnowe 28 naboi), tylna część magazynka bębnowego moŝe być wykonana z półprzezroczystego tworzywa sztucznego. Kaliber USASa wynosi 12, komora nabojowa ma długość 70mm. Kolba stała, chwyt pistoletowy oraz łoŝe zostały wykonane z tworzywa\n29 sztucznego. Podstawa muszki znajduje się nad rurą gazową, celownik mechaniczny został zamontowany na chwycie transportowym. Strzelba posiada mechanizm spustowy z przełącznikiem rodzaju ognia, dźwignia przełącznika znajduje się nad chwytem pistoletowym po obu stronach broni. Przełącznik rodzaju ognia pełniący równieŝ funkcję bezpiecznika umoŝliwia strzelanie ogniem pojedynczym oraz ciągłym. Tak więc USAS-12 jest cięŝką oraz skuteczną strzelbą, która dzięki zasilaniu z wymiennych magazynków posiada bardzo duŝą szybkostrzelność praktyczną. Zasada działania: odprowadzanie gazów z lufy nabój: śrut długość: 960 mm długość lufy: 460 mm waga 6.2kg pełny magazynek: 10 naboi w pudełkowym, 20 - w bębnowym Magazynek pudełkowy na 10 oraz bębnowy na 20 naboi SPAS 15 SPAS 15 to włoska strzelba samopowtarzalna produkowana przez firmę Franchi. Broń działa na zasadzie odprowadzania gazów prochowych z przewodu lufy, ryglowanie następuje\n30 za pomocą obrotu tłoka zaporowego. Co ciekawe ze strzelby SPAS 15 moŝna strzelać w trybie powtarzalnym, jeśli broń ustawiona jest na tryb powtarzalny to po kaŝdym strzale naleŝy dokonać przeładowania za pomocą ruchomego łoŝa. Tryb powtarzalny umoŝliwia szybkie przeładowanie podczas strzelania słabszymi nabojam. Broń strzela nabojem 12/70, zasilanie odbywa się z jednorzędowych magazynków pudełkowych mieszczących 6 naboi. SPAS 15 moŝe posiadać kolbę stałą wykonaną z tworzywa sztucznego, metalową rurową kolbę składaną lub kolbę składaną wykonaną z tworzywa sztucznego. ŁoŜe oraz chwyt pistoletowy zostały wykonane z tworzywa sztucznego, w celu zmniejszenia wagi konstrukcji duŝa część broni jest wykonana z aluminium. Zastosowano mechaniczne przyrządy celownicze, celownik znajduje się na chwycie transportowym, muszka została zamontowana nad rurą gazową. Na chwycie transportowym moŝliwe jest zamontowanie celowników optycznych i kolimatorowych. Strzelba posiada bezpiecznik chwytowy który uniemoŝliwia strzelanie w przypadku nieprawidłowego chwycenie broni oraz bezpiecznik nastawny, skrzydełko bezpiecznika nastawnego znajduje się przed spustem z lewej strony broni. Tak więc SPAS 15 jest ergonomiczną oraz skuteczną strzelbą samopowtarzalną. zasada działania: odprowadzanie gazów z przewodu lufy nabój: śrut waga: 4kg długość: 1000mm długość lufy: 460 lub 510mm magazynek: 6 naboi SPAS 15 z kolbą rurową składaną\n31 Mossberg M590 Mossberg M590 to amerykańska powtarzalna strzelba skonstruowana w latach 70. Pod względem konstrukcyjnym jest to zmodernizowana strzelba M500. Zastosowano zamek blokowo-ślizgowy, po kaŝdym strzale broń naleŝy przeładować wykonując ruch czółenkiem do tyłu. Mossberg M590 strzela nabojem 12/70, strzelba posiada rurowy magazynek równoległy do lufy mieszczący 8 lub 9 naboi. Kolba stała posiada chwyt pistoletowy, w celu zmniejszenia masy konstrukcji zarówno czułenko jak i kolba zostały wykonane z tworzywa sztucznego. Niektóre egzemplarze produkowane na rynek cywilny posiadają kolbę i czółenko wykonane z drewna. Mossbeg M590 posiada mechaniczne przyrządy celownicze, co ciekawe strzelba została przystosowana do montaŝu bagnetu. Broń występuje w wersji Compact, jest to odmiana skrócona z krótszą lufą o długości 460mm i magazynkiem rurowy mieszczący 7 naboi. Wersja Compact zamiast kolby posiada chwyt pistoletowy wykonany z tworzywa sztucznego. Tak więc Mossberg M590 jest prostą oraz niezawodną powtarzalną strzelbą, często uŝywaną przez policję. Zasada działania: powtarzalny nabój: 12/70 waga: 3,6kg długość lufy: 500 mm długość: 1006mm magazynek: 7, 8 lub 9 naboi\n32 Mossberg M590 wyposaŝony w bagnet Benelli m4 Strzelba Benelli M1014 JSCS jest bronią samopowtarzalną. Zasada działania oparta o tzw. zamek Montefeltro. Zamek ryglowany jest z lufą dwoma ryglami. Zamek jest osadzony w suwadle. Po strzale odrzut broni powoduje ruch strzelby do tyłu, natomiast ruch suwadła o duŝej bezwładności jest wolniejszy, co powoduje zmniejszenie odstępu pomiędzy suwadłem a lufą i ściśnięcie spręŝyny znajdującej się między zamkiem a suwadłem. RozpręŜenie tej spręŝyny powoduje odrzucenie do tyłu suwadła, odryglowanie zamka i następnie przeładowanie broni. Dodatkowej energii suwadłu dostarczają dwa popychacze napędzane przez gazy prochowe (układ ARGO). Mechanizm spustowy kurkowy umoŝliwia strzelanie ogniem pojedynczym. Zasilanie ze stałego, rurowego magazynka podlufowego o pojemności 6 naboi. Broń moŝe strzelać zarówno zwykłymi nabojami o łusce długości 70 mm, jak i nabojami o łusce długości 76mm (Magnum). Bezpiecznik ma postać kołka umieszczonego w tylnej części kabłąka osłony spustu. Mechaniczne przyrządy celownicze typu Ghost Ring. Dodatkowo\n33 kaŝdy egzemplarz strzelby posiada podstawę Picatinny Rail umoŝliwiającą montaŝ innych celowników (najczęściej kolimatorowych). Kolba z tworzywa sztucznego, wysuwana. Zasada działania: samopowtarzalna nabój: 12/70 waga: 2,73kg lub 3,80kg długość lufy: 740 mm lub 355 mm magazynek: 6 nab (standardowa) 5(12/70) lub 4(12/76)\n34 Rozdział III AMUNICJA DO STRZELB GŁADKOLUFOWYCH 3.1. Rodzaje amunicji Niepenetracyjna obezwładniająca: - bąk, - chrabąszcz 20; 30; 50 Penetracyjna: - W8MP, - LFT-6,8 Proszkowa: - PR-PIK, - CS Akustyczna : - ONS-2000 Oznaczenie amunicji do strzelb gładkolufowych Na okuciu - nazwa wytwórni oraz przyjęty wagomiarowy kaliber naboju, Na tulejce łuski - liczba określająca średnicę śrutu w mm lub charakterystyczną nazwę naboju, WzdłuŜ łuski wyrazisty pasek, a w jego przerwie liczba oznaczająca długość rozwiniętej łuski w milimetrach. PRĘDKOŚĆ PROGOWA - prędkość, przy której pocisk zachowuje zdolność do raŝenia powodującego cięŝkie zranienie lub raŝenie śmiertelne\n35 CHARAKTERYSTYKA AMUNICJI GŁADKOLUFOWEJ Niepenetracyjna obezwładniająca bąk, chrabąszcz 20; 30; 50 Amunicja obezwładniająca gumowa umoŝliwia bezpieczne oddziaływanie na cele Ŝywe w określonych odległościach efektem jest poraŝające bolesne uderzenie nie powodujące jednak nadmiernego zranienia lub cięŝkich kontuzji. Nabój specjalny CHRABĄSZCZ 20 Łuska w kolorze białym Pocisk - walec gumowy ze stabilizatorem lotu, oznaczony jedną wypustką o średnicy 18,8 mm i wadze 8g Skupienie - w odl. 20 m - 90% trafień w polu o średnicy 20 cm Zasięg niebezpiecznego raŝenia - do 20 m (Ek =30 40J)\n36 Nabój specjalny CHRABĄSZCZ 30 Łuska w kolorze białym Pocisk - walec gumowy ze stabilizatorem lotu, oznaczony dwoma wypustkami o średnicy 8,8mm i wadze 8g Skupienie - w odl. 30 m - 90% trafień w polu o średnicy 30 cm Zasięg niebezpiecznego raŝenia do 3 0 m (Ek =30 40J)\n37 Nabój specjalny CHRABĄSZCZ 50 Łuska w kolorze białym Pocisk - walec gumowy ze stabilizatorem lotu, oznaczony trzema wypustkami o średnicy 18,8 mm i wadze 8 g Skupienie - w odl. 50 m - 90% trafień w polu o średnicy 50 cm Zasięg niebezpiecznego raŝenia - d o 50 m (Ek =30 40J) Nabój specjalny BĄK Łuska w kolorze białym Pocisk - kula gumowa o średnicy 17,4 mm i wadze około 4g Skupienie - w odl. 20 m - 100% trafień w polu o średnicy 70 cm Zasięg niebezpiecznego raŝenia - do 20 m (Ek =25 33J)\n38 Penetracyjna W 8 MP, LFT- 6,8 Amunicja bojowa o wysokiej energii działania, słuŝy do niszczenia osłon technicznych oraz unieruchamiania pojazdów mechanicznych. Nabój specjalny W 8 MP Łuska w kolorze czerwonym Pocisk - walec ołowiany z wgłębieniem dennym o średnicy 16,4mm i wadze 30g. - średnia prędkość pocisku V 416m/s - prędkość progowa cięŝkiego zranienia 27m/s Skupienie - na odl. 35 m 5 pocisków w kole o średnicy 12 cm, 10 pocisków w kole o średnicy 20 cm Energia - w odległości 35 m ok 1000J ZASIĘG NIEBEZPIECZNEGO RAśENIA OK. 525 M. Strzelanie z odległości 30 m do samochodu osobowego umoŝliwia przebicie 2 blach karoseryjnych oraz penetrację ścianki staliwnego bloku silnika na głębokośc 10 mm. mało skuteczna do strzelania w koła samochodu - rykoszetowanie\n39 Pocisk Nabój specjalny LFT- 6,8 Łuska w kolorze niebieskim -12 szt. ołowianych kul o średnicy 6,8 mm i wadze 2g kaŝda, - prędkość progowa cięŝkiego zranienia 46m/s - średnia prędkość 360m/s - energia w odległości 35m 1470 J Skupienie - z odległości 35 m min. 50% trafień w kole o średnicy 60 cm ZASIĘG NIEBEZPIECZNEGO RAśENIA OK. 230 M. Loftka jest amunicją o duŝej sile udeŝeniowej, stanowi szczególnie efektywny środek do unieruchomienia pojazdów.strzelanie z odległości 30 m umoŝliwia przebicie blachy karoseryjnej / 1mm / lub szyby samochodowej\n40 Proszkowa PR-PIK, CS Amunicja proszkowa o wysokiej energii działania, słuŝy do wyłamywania zamków w drzwiach oraz innych zastosowań. Pocisk nie ma skłonności do rykoszetowania, po pokonaniu przeszkody ulega rozproszeniu. Naboje CS posiadają dodatkowo dawkę proszku obezwładniającego CS, umoŝliwiają wystrzelenie ładunku na znaczne odległości np. wysokie kondygnacje budynków. Nabój specjalny PR-PIK Łuska w kolorze zielonym Pocisk -zamknięty plastikowy pojemnik z amortyzatorem wypełniony proszkiem stalowym Skupienie - w odl. 35m 5 trafień w kole o średnicy 12cm - 10 trafień w kole o średnicy 20cm Wersje : PR-PIK J PR-PIK 94M 1000J PR-PIK J ZASIĘG NIEBEZPIECZNEGO RAśENIA OK. 100 M\n41 Nabój specjalny CS Łuska w kolorze Ŝółtym Pocisk -zamknięty plastikowy pojemnik z amortyzatorem wypełniony proszkiem stalowym z dodatkiem proszku obezwładniającego CS Wersje : CS J; 0,07g CS CS-94M 1000J; 0,14g CS CS J; 0,14g CS ZASIĘG NIEBEZPIECZNEGO RAśENIA OK. 100 M. Nabój specjalny ONS-2000 Łuska w kolorze białym Amunicja przeznaczona do strzelania z broni gładkolufowej w celach ostrzegawczych i ćwiczebnych. NatęŜenie dźwięku nie niŝsze jak 115dB w odległości 1m od lufy ZASIĘG NIEBEZPIECZNEGO RAśENIA OK. 8 M\n42 Rozdział IV SPOSOBY I ZASADY STRZELANIA ZE STRZELBY GŁADKOLUFOWEJ 4.1. Sposoby strzelania Wskazówki ogólne Ze strzelby moŝna prowadzić ogień w postawie stojącej, klęczącej, i leŝącej zarówno wolnej ręki, jak i z podpórką. Wszystkie czynności związane z przyjęciem postawy i prowadzeniem ognia naleŝy wykonywać szybko nie przerywając obserwacji celu Przygotowanie do strzelania Do strzelania broń przygotowuje się w celu zapewnienia niezawodności działania części w czasie strzelania i zapewnienia normalnej celności. W tym celu naleŝy: dokonać przeglądu broni w stanie rozłoŝonym, dokonać przeglądu broni w stanie złoŝonym, dokonać przeglądu nabojów, przetrzeć do sucha przewód lufy, naładować nabojami magazynek. stojąc w odpowiedniej postawie (np.dolnej gotowości) wprowadzić nabój do komory nabojowej, w tym celu naleŝy energicznie przesunąć zespół przesuwny. JeŜeli broń była dłuŝszy czas na mrozie, to przed załadowaniem naleŝy kilka razy energicznie przesunąć do tyłu i do przodu ( pompowanie ) zespół przesuwny. Podczas przygotowania do strzelania na komendę ŁADUJ strzelec powinien: naładować magazynek nabojami, załadować strzelbę, w tym celu odciągnąć do tyłu i następnie przesunąć do przodu zespół przesuwny. Uwaga: W warunkach bojowych magazynek strzelby powinien być zawsze załadowany\n43 Strzelanie w postawie stojącej Aby przyjąć postawę strzelecką stojąc, naleŝy: obrócić się o pół zwrotu w prawo, wystawić nogę lewą do przodu w kierunku celu na szerokość ramion i rozłoŝyć masę ciała równomiernie na obie nogi; złoŝyć się do strzału, trzymając broń oburącz podnieść na wysokość oczu i mocno przycisnąć do ramienia trzymając broń skierowaną w cel, odbezpieczyć strzelbę połoŝyć palec na języku spustowym. Uwaga: W przypadku strzelców leworęcznych ustawienie ciała odwrotne Strzelanie w postawie klęczącej Aby przyjąć postawę klęczącą naleŝy: obrócić się o pół zwrotu w prawo, wystawić lewa nogę do przodu w kierunku celu, po czym klęknąć na prawe kolano, tak aby nogi tworzyły kat prosty; przygotowanie do strzelania jak w postawie stojącej\n44 Strzelanie w postawie leŝącej Aby przyjąć postawę leŝącą naleŝy: obrócić się o pół zwrotu w prawo i nie przystawiając lewej nogi, paść w kierunku celu i przywrzeć do ziemi; przygotowanie do strzelania jak w postawie stojącej Oddanie strzału W celu oddania strzału we wszystkich postawach naleŝy wybrać punkt celowania i nie tracąc z oczu celu, połoŝyć palec wskazujący na języku spustowym. Przeciwna ręka w tym czasie przyciskając strzelbę do ramienia, naprowadza broń na cel, trzymając strzelbę za rękojeść przeładowania. Podczas celowania naleŝy patrzeć wzdłuŝ szyny na muszkę; muszka powinna się znaleźć pośrodku szyny celowniczej w rejonie celowania.. Utrzymując broń w takim połoŝeniu równocześnie ciągnąć język spustowy aŝ do zwolnienia kurka i oddania strzału\n45 Przerwanie ognia Przerwanie ognia moŝe być chwilowe lub całkowite. W celu chwilowego przerwania ognia podaje się komendę PRZERWIJ OGIEŃ. Po tej komendzie strzelec powinien przerwać strzelanie zdjąć palec z języka spustowego i zabezpieczyć broń. JeŜeli strzelanie będzie kontynuowane a komenda padła po strzale, powinien przeładować broń. W celu całkowitego przerwania ognia podaje się komendę PRZERWIJ OGIEŃ a następnie ROZŁADUJ BROŃ. Po tej komendzie strzelec powinien: przerwać strzelanie i zdjąć palec z języka spustowego; zabezpieczyć strzelbę; rozładować strzelbę; rozładować magazynek strzelby\n46 Rozdział V PISTOLET MASZYNOWY 5.1. Historia konstrukcji W latach pięćdziesiątych rola klasycznych pistoletów maszynowych zmalała. Ustąpiły one miejsca karabinom szturmowym. Jednocześnie jednak pojawiła się potrzeba wyposaŝenia znacznej liczby Ŝołnierzy (obsługa broni cięŝkiej, Ŝołnierze oddziałów tyłowych itp) w broń mniejszą i lŝejszą od standardowego karabinu. Rolę taką miał odegrać nowy małogabarytowy pistolet maszynowy, a prace nad bronią tej klasy podjęto poza Polską takŝe w innych krajach Układu Warszawskiego (w ZSRR powstał pistolet Stieczkina APS, w Czechosłowacji pistolet maszynowy Skorpion vz.61). Projekt wstępny nowego pistoletu maszynowego powstał pod koniec lat pięćdziesiątych w Zakładzie Technologii Mechanicznej Ogólnej Politechniki Warszawskiej. Pracami kierował prof. Piotr Wilniewczyc, a w skład zespołu konstrukcyjnego wchodzili mgr inŝ. Marian Wakalski, mgr inŝ. Grzegorz Czubaka i mgr inŝ. Tadeusz Bednarski. Nowy pistolet maszynowy posiadał szereg unikalnych rozwiązań konstrukcyjnych, nietypowych dla broni tego rodzaju, głównie konstrukcję zamka. Po śmierci prof. Wilniewczyca w roku 1960 prace kontynuowano. JuŜ po opatentowaniu broni zmieniono rodzaj kolby składanej - kolbę obrotową zmieniono na kolbę wysuwaną (nowa kolba została opracowana przez Ryszarda Chełmickiego i Ernesta Durasiewicza z Zakładów Metalowych "Łucznik" i została osobno opatentowana). Po badaniach technicznych i próbach eksploatacyjnych produkcję seryjną nowych pistoletów maszynowych w roku 1964 rozpoczęły Zakłady Mechaniczne "Łucznik". W roku 1965 został on oficjalnie przyjęty do uzbrojenia Wojska Polskiego jako "9 mm pistolet maszynowy wzór 1963" W następnych latach pistolet maszynowy był produkowany bez większych modyfikacji. Zmieniono kształt zaczepu magazynka (zapobiegło to wypadaniu magazynka) i przekonstruowano zatrzask kolby. Broń przystosowano do strzelania amunicją ślepą (stosuje się specjalną lufę z integralnym odrzutnikiem, skonstruowaną przez Mariana Gryszkiewicza i Ryszarda Chełmickiego). Opracowano teŝ kilka wersji nie produkowanych seryjnie (z tłumikiem dźwięku i na nabój 9 x 19 mm Parabellum). Produkcję pistoletów maszynowych wz.63 zakończono w 1974 roku. W Polsce był uŝywany przez Wojsko Polskie, MO (następnie Policję), SB, StraŜ Ochrony Kolei. W latach 90. był wycofywany z uzbrojenia większości formacji. Do wad PM-63 naleŝała pewna podatność na przypadkowe strzały, spowodowana\n47 łatwością samoprzeładowania pistoletu przy upadku lub uderzeniu (m.in. w latach 90. dochodziło do wypadków z pistoletami tego typu w słuŝbie Policji). Poza uŝytkownikami polskimi, pistolet maszynowy był uŝywany takŝe przez milicję NRD i kubańską, a takŝe armię wietnamską. W czasie wojny chińsko-wietnamskiej w pistolety maszynowe wz. 63 uzbrojone były załogi wietnamskich czołgów. W latach osiemdziesiątych bezlicencyjną kopię pistoletu maszynowego wz.63 oznaczony jako Type 82 produkował chiński koncern NORINCO (wyprodukowane w Chinach pistolety maszynowe Type 82 zostały wykorzystane w kilku atakach terrorystycznych zorganizowanych przez Abu Nidala). Chińskie pistolety maszynowe Type 82 powstały w dwóch wersjach. Jedna jest identyczna z pistoletem maszynowym wz.63, a druga posiada celownik przerzutowy przeniesiony na koniec zamka i dłuŝszą kolbę. pistolet maszynowy wz. 63 PM-63 Dane podstawowe Państwo Polska Rodzaj pistolet maszynowy Historia Prototypy Produkcja seryjna (Polska) lata 80. XX wieku (ChRL) Wyprodukowano ok egz. Dane techniczne Kaliber 9 mm Nabój 9 x 18 mm Makarowa Wymiary Długość 333 mm (z kolbą złoŝoną) 583 mm (z kolbą rozłoŝoną) Długość lufy 150 mm Długość linii celowniczej 153 mm\n48 Masa broni 1,60 kg (bez magazynka) 1,85 kg (z magazynkiem krótkim) 2,00 kg (z magazynkiem długim) wyposaŝenia dodatkowego 0,25 kg (magazynek krótki z nabojami) 0,40 kg (magazynek długi z nabojami) Inne Prędkość pocz. pocisku 320 m/s Szybkostrzelność teoretyczna 650 strz/min Szybkostrzelność praktyczna 50 strz./min (krótkimi seriami) 35 strz./min(ogień pojedynczy) 120 strz./min (długimi seriami) Zasięg skuteczny 150 m PM-63 - polski, mały pistolet maszynowy wz kalibru 9 mm, na nabój 9 x 18 mm Makarow. Opracowany przez prof. Piotra Wilniewczyca. Broń przeznaczona dla niektórych pododdziałów wojska, w tym załóg wozów bojowych, uŝywana takŝe przez jednostki Milicji Opis konstrukcji Pistolet maszynowy wzór 1963 jest indywidualną bronią samoczynnosamopowtarzalną. Zasada działania oparta o odrzut zamka swobodnego z opóźnionym ruchem powrotnym. Broń strzela z zamka otwartego, zamek typu zewnętrznego nasuwa się na lufę i obejmuje ją w przednim połoŝeniu (rozwiązane typowe dla pistoletów samopowtarzalnych, rzadko stosowane w pistoletach maszynowych). W przedniej części zamka znajduje się tzw. łyŝka, wystająca przed lufę, pełniąca rolę osłabiacza podrzutu, ustateczniającego broń. UmoŜliwia ona takŝe napięcie zamka jedną ręką, poprzez naciśnięcie broni łyŝką o twardą przeszkodę (taka konstrukcja zamka jest unikalną cechą PM-63). W wyniku zastosowaniaopóźniacza ruchu zamka przez opóźniacz bezwładnikowy umieszczony w chwycie, zmniejszono szybkostrzelność broni. Mechanizm uderzeniowy igliczny z iglicą stałą, osadzoną w zamku. Mechanizm spustowy bez przełącznika rodzaju ognia ze spustem dwuchodowym (krótkie ściągnięcie spustu powoduje strzał pojedynczy, długie - serie). Bezpiecznik od strzałów przypadkowych - nastawny, unieruchamia zamek w połoŝeniu tylnym i przednim oraz w pośrednim podczas rozkładania i składania broni\n49 Zasilanie z magazynków 15- i 25-nabojowych dołączanych do gniazda w chwycie (magazynek 15 nabojowy nie wystaje z chwytu). Przyrządy celownicze składają się z muszki i celownika przerzutowego (nastawy 75 i 150 m) ze szczerbiną. Pistolet maszynowy wyposaŝony jest w mało wygodną metalową kolbę składaną (wysuwaną do tyłu, z rozkładaną stopką). Z przodu znajduje się rozkładany chwyt przedni. Pistolet maszynowy PM-84 Glauberyt Pistolet maszynowy wz 1984 Glauberyt - polski pistolet maszynowy wyprodukowany przez Fabrykę Broni "Łucznik" w Radomiu. Prace nad bronią oznaczoną kryptonimem Glauberyt rozpoczęto na początku lat 70. w trzech niezaleŝnie działających zespołach konstrukcyjnych: jeden z Wojskowego Instytutu Technicznego Uzbrojenia w Zielonce oraz dwa z Ośrodka Badawczo-Rozwojowego w Radomiu. Po analizie porównawczej modeli pistoletów maszynowych przedstawionych przez poszczególne zespoły, do dalszych prac zakwalifikowano broń z Ośrodka Badawczo- Rozwojowego, oznaczoną początkowo R-75-I, a później R-81, skonstruowaną przez Ryszarda Chełmickiego, Janusza Chętkiewicza i Stanisława Brixa. W 1981 wyprodukowano partię pistoletów R-81, które poddano badaniom i próbom eksploatacyjnym. Po wprowadzeniu niewielkich poprawek konstrukcyjnych broń zakwalifikowano do produkcji seryjnej pod nazwą: 9 mm pistolet maszynowy wz i przyjęto do uzbrojenia Wojska Polskiego. Zastąpił wprowadzony w połowie lat 60. pistolet maszynowy wz PM-84P Glauberyt\n50 Pistolet maszynowy wz. 84P Rodzaj pistolet maszynowy Kraj pochodzenia Polska Historia Prototypy lata 70. XX wieku Produkcja seryjna? - do chwili obecnej W uzbrojeniu do chwili obecnej UŜycie bojowe UŜytkownicy Wojsko Polskie, Policja, armia iracka Wersje patrz tekst Wyprodukowano? Dane taktyczno-techniczne Do 2004 wyprodukowano ok. 50 tysięcy egzemplarzy pistoletów rodziny PM-84, uŝywanych przez Wojsko Polskie (między innymi przez 1 PSK), Policję i StraŜ Graniczną. Oprócz Polski, PM-98 zostały zakupione przez Irak (3 tys. sztuk w 2004). Wersje PM-84 - Zasilany nabojem 9 x 18 mm Makarowa, w bardzo niewielkiej liczbie przyjęty do uzbrojenia Wojska Polskiego jako 9 mm pistolet maszynowy wz.1984 Glauberyt, nie produkowany na szeroką skalę. Celownik przerzutowy o czterech nastawach 75 m (przeziernik), 75, 150, 200 m PM-84P - wersja PM-84 dostosowana do naboju 9 x 19 mm Parabellum (stąd litera P w nazwie) opracowana w Zakładach Metalowych ŁUCZNIK w Radomiu na przełomie 1991 i 1992, przyjęta do uzbrojenia Wojska Polskiego jako 9 mm pistolet maszynowy wz. 1984P Glauberyt w Wprowadzono w nim nową, dłuŝszą lufę, zlikwidowano gwint do mocowania tłumika dźwięku, zwiększono masę zamka, wzmocniono komorę zamkową oraz zmieniono kształt jej pokrywy. W celu ułatwienia przeładowania broni powiększono rękojeść do napinania zamka. Zmieniono równieŝ muszkę (ma moŝliwość regulacji w pionie) oraz celownik (regulacja w poziomie), wprowadzono cztery nastawy (75, 150 m (przeziernik), 75, 150 m (szczerbina)). PM-84P - (odmiana policyjna) z jednoramiennym napinaczem zamka, zmienionymi przyrządami celowniczymi (muszka słupkowa zamiast stoŝkowej oraz celownik przerzutowy z nastawami na 75 m i 150 m - przeziernik i szczerbina), z kolbą pozbawioną podcięć oraz stopką na stałe przyspawaną do jej ramion. Zasilany nabojem 9 x 19 mm Parabellum\n51 PM-98 - wersja powstała na bazie PM-84P w oparciu o wymagania określone przez policję. Zastosowano w nim nową, sztywniejszą kolbę ze stałym, wyłoŝonym gumą trzewikiem, zamiast rozkładanego chwytu przedniego wprowadzono plastikowe łoŝe (mieszczące gniazdo do instalowania oświetlenia taktycznego lub laserowego wskaźnika celu). Zatrzask magazynka został przeniesiony do podstawy kabłąka języka spustowego, co wymusiło przekonstruowanie magazynka (na skutek czego magazynki PM-98/PM-98S oraz BRS-99 nie są wymienne z magazynkami PM-84P). Zasilany nabojem 9 x 19 mm Parabellum. PM-98S - uproszczona odmiana PM-98, wyeliminowano w niej mechanizm opóźniacza, w wyniku czego nieznacznie wzrosła szybkostrzelność broni (do 770 strz./min). Zasilany nabojem 9 x 19mm Parabellum BRS-99 - samopowtarzalna odmiana PM-98, przeznaczona na rynek cywilny. Zastosowano do niej dłuŝszą mm lufę, choć istnieje moŝliwość stosowania równieŝ standardowej z PM-98. Zasilany nabojem 9 mm x 19 Parabellum. PM-06 - Odmiana PM-98 mająca szyny montaŝowe Picantinny (na pokrywie zamka u góry), dźwignię bezpiecznika-przełącznika rodzaju ognia symetrycznie po obu stronach broni, teleskopową, wysuwana kolbę o regulowanej długości (czteropozycyjna). Broń ma mniejszy podrzut niŝ poprzednie warianty (z powodu liniowości układu) PM-06S - Wariant PM-06S o zwiększonej szybkostrzelności (usunięty w stosunku do PM-06 opóźniacz powrotu zamka)\n52 5.3. Dane taktyczno-techniczne Nabój Wzór PM-84 PM-84P PM 98 PM-98S 9 x 18 mm 9 x 19 mm 9 x 19 mm 9 x 19 mm Makarow Parabellum Parabellum Parabellum Długość z kolbą złoŝoną/rozłoŝoną (mm) 354/ / / /605 Wysokość z magazynkiem 160/ / / /220 15/25 nabojowym (mm) Szerokość (mm) Długość lufy (mm) Długość linii celowniczej (mm) Masa broni niezaładowanej (kg) 1,84 2,17 2,42 2,42 Masa broni z magazynkiem 2,07/2,24 2,46/2,62 2,59/2,86 2,59/2,86 15/25 nabojowym (kg) Prędkość początkowa pocisku (m/s) Szybkostrzelność teoretyczna (strz./min) Zasięg skuteczny (m) ~150 ~150 ~150 ~ AMUNICJA Nabój 9 x 19 mm Parabellum 9 x 19 mm Parabellum Naboje 9 mm Parabellum FMJ Rodzaj nabój pistoletowy\n53 Kaliber 9 mm Średnica pocisku 9,03 mm min. łuski 9,65 mm max. łuski 9,93 mm kryzy 9,96 mm Długość łuski 19,15 mm pocisku 15,5 mm naboju 29,7 mm Masa naboju 10,4-12,5 g pocisku 6,8-8 g materiału miotajacego 0,32-0,36 g Inne Prędkość pocz. pocisku m/s Ciśnienie max MPa Nabój z pociskiem Hydra Shock\n54 Nabój Parabellum (9 x 19 mm Parabellum, Luger, w skrócie Para, 9 x 19 mm NATO) - niezwykle popularny nabój pistoletowy kaliber 9 mm, o długości łuski 19,15 mm (9 x 19 mm). Jest to obecnie najpowszechniej uŝywany na świecie nabój pistoletowy, zwłaszcza w większości typów pistoletów wojskowych i policyjnych oraz pistoletów maszynowych. Opracowany przez Georga Lugera w 1902 do pistoletów P08 Parabellum (stąd nazywany teŝ Luger). Początkowo z pociskiem walcowo-stoŝkowym, od 1915 z walcowoowalnym. Aktualnie produkowany z róŝnymi rodzajami pocisków i uŝywany w większości armii świata. Charakterystyki produkowanych nabojów tego typu znacznie się róŝnią, wspólne są jedynie ich wymiary (z wyjątkiem pocisków specjalnych). Po II wojnie światowej nabój 9 x 19 mm Parabellum znalazł się na uzbrojeniu wielu państw europejskich. Po powstaniu NATO stał się przepisowym nabojem pistoletowym paktu. Nabój 9 x 19 mm NATO musi posiadać następujące parametry: masa pocisku 7,45 g pocisk w płaszczu prędkość początkowa 396 m/s energia początkowa pocisku 584 J średnią wartość ciśnienia maksymalnego 205 MPa skupienie 76 mm na 50 m Przed II wojną światową nabój 9 x 19 mm był przepisowym nabojem pistoletowym Wojska Polskiego, stosowany był w pistolecie Vis i pistolecie maszynowym Mors. Obecnie ponownie znalazł się na uzbrojeniu polskiej armii i jest uŝywany równolegle z wycofywanym nabojem 9 x 18 mm Makarow. Od 2003 roku nabój 9 x 19 mm Parabellum w wersji 7N21 znajduje się na uzbrojeniu armii Federacji Rosyjskiej. Wersje D - francuski, pocisk o masie 8 g i prędkości początkowej 396 m/s M38 - włoski, pocisk o masie 8 g i prędkości początkowej 305 m/s M39B - szwedzki, pocisk o masie 6,8 g i prędkości początkowej 420 m/s belgijski, zwykły, pocisk o masie 8 g i prędkości początkowej 356 m/s belgijski, smugacz, pocisk o masie 7,65 g i prędkości początkowej 350 m/s Mk 2Z -brytyjski, zgodny z 9 x 19 mm NATO 7N21 - rosyjski, masa pocisku 5,5 g\n55 Nabój 9 x 18 mm Makarow Rodzaj nabój pistoletowy Kaliber 9 mm Średnica pocisku 9,25 mm min. łuski 9,85 mm max. łuski 9,90 mm kryzy 9,90 mm Długość łuski 18 mm pocisku 11 mm naboju 25 mm Masa naboju 10 g pocisku 6,1 g materiału miotajacego 0,24 g Inne Prędkość pocz. pocisku m/s (z lufy 85 mm) 340 m/s (z lufy 140 mm) Energia pocz. pocisku 303 J Ciśnienie max. 120 MPa\n56 9 x 18 mm Makarow - standardowy nabój pistoletowy państw Układu Warszawskiego. Nabój został opracowany na przełomie lat czterdziestych i pięćdziesiątych XX wieku i wprowadzony do uzbrojenia w roku 1951 wraz z pistoletem Makarowa (PM). Pod względem konstrukcyjnym jest on wzorowany na przedwojennym czechosłowackim naboju Strakonice vz. 24 i eksperymentalnym niemieckim 9 mm Ultra. Nabój nie rozpowszechnił się poza państwami Układu Warszawskiego i po jego rozpadzie kolejne państwa rezygnowały z jego uŝywania jako podstawowej amunicji pistoletowej (nawet w Rosji przyjęto do uzbrojenia skonstruowany przez Jarygina pistolet PJa kalibru 9 x 19 mm Parabellum). Natomiast coraz większą popularnością ten nabój cieszy się na rynku cywilnym (zwłaszcza w USA) poniewaŝ jest to obecnie najmocniejszy nabój pistoletowy moŝliwy do zastosowania w pistolecie z zamkiem swobodnym. Rzeczywisty kaliber tego naboju to 9,25 mm dlatego w niektórych krajach (np. NRD) był klasyfikowany jako 9,2 x 18 mm\n57 5.5. Budowa i działanie pistoletu maszynowego PM-84P i PM 98 PM-98 Glauberyt\n58 5.6. Opis i przeznaczenie Pistolet maszynowy - indywidualna broń strzelecka, zasilana amunicją pistoletową. Samoczynna, rzadziej samoczynno-samopowtarzalna. Przeznaczona do zwalczania siły Ŝywej na odległości do 200 m, do likwidacji oporu w schronach i rowach strzeleckich, do walk partyzanckich i dywersyjnych itp. Działanie oparte najczęściej na zasadzie odrzutu zamka swobodnego rzadziej półswobodnego. Zasilana z magazynków o duŝej pojemności. Broń strzelecka jest to broń palna przystosowana do amunicji strzeleckiej, której kaliber nie przekracza na ogół (z wyjątkiem wyspecjalizowanych środków np. granatników, rusznic przeciwpancernych) 20 mm. Do broni strzeleckiej zaliczamy takŝe granaty ręczne. Przeznaczona jest do samoobrony i wymuszania posłuszeństwa, a takŝe zwalczania pojedynczych i grupowych celów Ŝywych (eufemizm oznaczający zwykle Ŝołnierzy nieprzyjaciela). SłuŜy takŝe do zwalczania lekko opancerzonego sprzętu i środków ogniowych. Zasięg broni strzeleckiej jest stosunkowo niewielki - zwykle nie przekracza 2000 metrów. Zamek swobodny Zamek swobodny słuŝy do otwierania i zamykania przewodu lufy od strony wlotowej. Jego zadanie polega na utrzymaniu łuski w komorze nabojowej podczas strzału i uszczelnieniu komory nabojowej w celu zapewnienia odpowiedniego ciśnienia gazów prochowych wyrzucających pocisk. Zamek swobodny stosowany jest w prawie wszystkich pistoletach maszynowych i pistoletach, zwłaszcza na słabsze naboje np: Makarowa. Zapobiega przedwczesnemu wysunięciu się łuski podczas strzału dzięki wykorzystaniu bezwładności odpowiednio duŝej masy własnej. Zamki swobodne są najczęściej zamkami suwliwymi. Blok zamka posiada bezwładnościową iglicę i pazur wyrzutnika. Przyleganie zamka do wlotowej części lufy (komory nabojowej) zapewnia spręŝyna dociskająca, która jednocześnie wraz z masą bloku zamka powoduje opóznienie otwarcia zamka. Siła docisku spręŝyny jest znacznie mniejsza od siły gazów prochowych podczas strzału. Pierwszym cyklem jest ręczne odciągnięcie zamka do tyłu. Mechanizm spustowy powoduje zatrzymanie zamka w tej pozycji. Po naciśnieciu spustu zamek jest zwolniony i sprę- Ŝyna powoduje gwałtowne przesunięcie zamka do przodu. W trakcie zamykania dolna część bloku zamka wypycha nabój z magazynka i wciska go do komory nabojowej, a pazur wyrzutnika trafia w rowek na łusce naboju. W momencie zatrzymania się bloku iglica pod wpływem\n59 bezwładności przesuwa się do przodu i uderza w spłonkę naboju. Następuje detonacja ładunku prochowego. Wskutek działania gazów prochowych na dno łuski naboju i czoło bloku zamka następuje odrzut bloku zamka do tyłu. W czasie odrzutu spręŝyna za zamkiem zostaje ściśnięta. Blok zamka cofając się wyrzuca (wyciąga) pazurem wyrzutnika zuŝytą łuskę. Następnie ściśnieta za blokiem zamka spręŝyna powoduje ruch zamka do przodu ponownie rozpoczynając cykl kolejnego strzału. Istniały równieŝ konstrukcje zamka swobodnego z iglicą stałą, powodującą zbicie spłonki w momencie zatrzymania naboju w komorze nabojowej. To uproszczenie mogło niekiedy skutkować przedwczesną detonacją spłonki. Magazynek - część składowa broni palnej słuŝąca za wewnętrzny zapas naboi. Magazynki dzielimy na stałe (wewnętrzne) i wymienne. Magazynki stałe są stosowane w starszych wzorach pistoletów, karabinów powtarzalnych, karabinów samopowtarzalnych, ręcznych karabinów maszynowych oraz we współczesnych strzelbach powtarzalnych i półautomatycznych. Magazynki wymienne stosuje się praktycznie we wszystkich współczesnych rodzajach broni palnej. Pojemność magazynka waha się od 3 (magazynek stały w karabinie wyborowym Mauser SP66) do 100 naboi w magazynkach bębnowych (ekstremalnym przypadkiem jest magazynek do pistoletu maszynowego American-180 o pojemności 275 naboi). Zamek półswobodny Zamek półswobodny - słuŝy do otwierania i zamykania przewodu lufy od strony wlotowej. Jego zadanie polega na utrzymaniu łuski w komorze nabojowej podczas strzału i uszczelnieniu komory nabojowej w celu zapewnienia odpowiedniego ciśnienia gazów prochowych wyrzucających pocisk. Zamek półswobodny wykorzystuje w swym działaniu bezwładność odpowiednio du- Ŝej masy, jednak w odróŝnieniu od zamka swobodnego, posiada on dodatkowe opory hamujące jego ruch w pierwszej fazie, gdy ciśnienie gazów prochowych jest największe. Siłę hamującą uzyskuje się dzięki wykorzystaniu: siły tarcia, bezwładności układów dźwigniowych lub zastosowanie rolek napędzających. Po pokonaniu wstępnych oporów i rozpędzeniu się zamek półswobodny działa dalej jak zamek swobodny. Dzięki swej konstrukcji zamek półswobodny jest lŝejszy od zamka swobodnego co korzystnie wpływa na zmniejszenie cięŝaru całej broni\n60 Nabój, w terminologii wojskowej słowo nabój ma dwa znaczenia. 1) Jednostka amunicji broni palnej niezbędna do oddania jednego strzału - nabój strzelecki (pistoletowy lub karabinowy) lub nabój artyleryjski. W skład naboju wchodzą: pocisk ładunek miotający (np. prochowy) a jeśli jest to nabój scalony, to takŝe: zapłonnik - np. spłonka osłona całości łącząca wszystkie elementy - np. metalowa łuska Istnieją równieŝ naboje pozbawione pocisku - np. tzw. ślepe oraz hukowe i gazowe. Naboje ślepe uŝywane są w czasie ćwiczeń wojskowych do tzw. pozoracji, a takŝe, np. w czołgach, do przedmuchiwania lufy. SłuŜą równieŝ do imitacji prawdziwych strzałów (np. podczas uroczystości) lub teŝ do wystrzeliwania z broni róŝnych dodatkowych pocisków takich jak granaty nasadkowe. Stosowane teŝ bywają naboje szkolne, pozbawione ładunku prochowego, z atrapą pocisku, słuŝące do demonstracji oraz do szkoleń, nauczania ładowania i rozładowywania broni, jak równieŝ obchodzenia się z amunicją, w trakcie tzw. ładowania, to znaczy umieszczania poszczególnych nabojów w ogniwach taśmy do broni maszynowej. 2) Jednostka ładunku miotającego niezbędna do spowodowania wybuchu gazów w lufie, umieszczana w komorze nabojowej oddzielnie za pociskiem - np. nabój prochowy. Kaliber - najmniejsza średnica przewodu lufy broni palnej. Pod uwagę nie bierze się zakończenia lufy, które, np. w garłaczu, moŝe rozszerzać się lejkowato. W przypadku luf gwintowanych kaliber broni oznacza średnicę lufy mierzoną na polach gwintu. PM-84, 98 jest bronią samoczynną, samopowtarzalną ( przystosowaną do strzelania ogniem pojedynczym i ciągłym ), działającą na zasadzie odrzutu zamka swobodnego. Do zasilania wykorzystuje się dwa rodzaje dwurzędowych magazynków pudełkowych: krótkie 15- nabojowe, długie o pojemności 25 nabojów. Magazynek mieści się w gnieździe chwytu pistoletowego, w którym jest utrzymywany zatrzaskiem, usytuowanym w dolnej, tylnej części chwytu ( PM-84P ) lub z lewej strony chwytu przy kabłąku ( PM-98 ). Nakładki chwytu i chwyt przedni wykonano z tworzywa sztucznego. W skład wyposaŝenia broni wchodzą: cztery magazynki (trzy długie i jeden krótki), futerał, pas nośny, torba na magazynki, wycior i olejarka. W konstrukcji pistoletu szeroko wykorzystano elementy tłoczone i tworzywa sztuczne\n61 5.7. System zabezpieczenia PM posiada bezpiecznik skrzydełkowy, który spełnia jednocześnie funkcję przełącznika rodzaju ognia. Znajduje się on na lewej ściance komory zamkowej, za chwytem pistoletowym z moŝliwością trzech połoŝeń: górne Z - broń zabezpieczona, środkowe P - ogień pojedynczy, dolne C - ogień ciągły. Zabezpieczenie broni powoduje zablokowanie zamka w połoŝeniu przednim, kurka w pozycjach napiętej lub zwolnionej oraz unieruchomienie języka spustowego z szyną spustową Podstawowe elementy broni Glauberyt ma stosunkowo prostą budowę, składa się z następujących podstawowych części: lufy, zespołu komory zamkowej (z kolbą, rozkładanym chwytem przednim PM-84P, lub łoŝem PM-98, obsadą lufy, przyrządami celowniczymi, komorą zamkowa, wślizgiem, wyrzutnikiem, prowadnice kolby), zamka, dwóch Ŝerdzi ze spręŝynami powrotnymi, pokrywy komory zamkowej, magazynków, zespołu chwytu ( korpus rękojeści, zespół komory spustowej)\n62 5.9. Zacięcia Do najczęściej występujących zacięć w pistolecie PM naleŝą: Magazynek nie podał naboju. Objawy: a) zamek w przednim połoŝeniu - strzał nie nastąpił, b) brak naboju w komorze nabojowej. Przyczyny: a) zanieczyszczony lub niesprawny magazynek, b) osłabiona spręŝyna donośnika, c) nadmierny luz pionowy magazynka w uchwycie tylnym pistoletu\n63 Sposoby usunięcia: a) przeładować pistolet, b) w razie ponownego zacięcia, wymienić magazynek. Nabój nie wszedł całkowicie do komory nabojowej. Objawy: a) pocisk utknął na tylnym ścięciu lufy, b) zamek zatrzymał się w środkowym połoŝeniu, oparty o łuskę naboju. Przyczyny: a) pogięte szczęki pudełka magazynka, b) osłabiona spręŝyna donośnika magazynka, c) nadmierny luz magazynka w uchwycie tylnym pistoletu. Sposoby usunięcia: a) przytrzymując zamek usunąć utknięty nabój, b) w razie ponownego zacięcia, wymienić magazynek. Niewypał. Objawy: brak strzału po wprowadzeniu naboju do komory nabojowej i zwolnieniu kurka spustem (zamek w prawidłowym, przednim połoŝeniu). Przyczyny: a) z reguły niesprawna spłonka naboju, b) niesprawna iglica, c) osłabiona lub uszkodzona spręŝyna powrotna, c) pistolet jest zanieczyszczony lub zgęszczony smar Sposób usunięcia: Bezwzględnie odczekać minimum 3-5 sekund z lufą skierowaną do kulochwytu i palcem na kabłąku (z róŝnych powodów moŝe nastąpić opóźnienie zapłonu), a następnie: a) przeładować pistolet, b) jeŝeli niewypały powtarzają się, sprawdzić (oczyścić) iglicę, c) oczyścić pistolet, usuwając zgęstniały smar z prowadnic zamka chwytu\n64 Uwaga! NaleŜy obejrzeć spłonkę niesprawnego naboju i określić prawidłowość głębokości nakłucia iglicą. Płytkie nakłucie moŝe oznaczać niesprawność iglicy. Niecałkowite dojście zamka do przodu. Objawy: a) zamek zatrzymał się nie dochodząc do przodu, b) kolejny nabój w komorze nabojowej, c) ząb wyciągu nie zaskoczył na kryzę łuski. Przyczyny: a) zanieczyszczone prowadnice zamka i chwytu, b) osłabiona lub uszkodzona spręŝyna powrotna. Sposoby usunięcia: a) oczyścić prowadnice zamka i chwytu, b) w razie uszkodzenia spręŝyny powrotnej przekazać pistolet rusznikarzowi. Nie wyciągnięcie łuski. Objawy: a) zamek zatrzymał się w środkowym połoŝeniu, b) łuska pozostała w komorze nabojowej, c) kolejny nabój utknął pociskiem w dnie łuski. Przyczyny: a) niesprawny wyciąg, b) zanieczyszczone naboje lub komora nabojowa. Sposób usunięcia: a) odciągnąć zamek, wyjąć łuskę i utknięty nabój, b) oczyścić naboje i komorę nabojową, c) sprawdzić wyciąg (w razie uszkodzenia przekazać pistolet rusznikarzowi)\n65 Nie wyrzucenie łuski. Objawy: łuska nie została wyrzucona z komory zamkowej, zaklinowała się między zamkiem a tylnym ścięciem lufy albo została wprowadzona ponownie do komory nabojowej. Przyczyny: a) niesprawny wyrzutnik na magazynku, b) zanieczyszczone części pistoletu. Sposób usunięcia: a) odciągnąć zamek do tyłu i wyrzucić zaklinowaną łuskę, b) w razie powtarzania zacięć, oczyścić pistolet, c) przy niesprawności wyrzutnika przekazać pistolet rusznikarzowi WyposaŜenie W skład wyposaŝenia standardowego - 1 magazynek 15 nabojowy (krótki) - 3 magazynki 25 nabojowe (długie) - wycior, - szczoteczka, - przecierak, - olejarka, - pas nośny, - torba na magazynki, - futerał na pistolet\n66 PISTOLET SAMOPOWTARZALNY BRS-99 Pistolet samopowtarzalny BRS - 98 polecany jest szczególnie dla słuŝb patrolowoochroniarskich i specjalistycznych formacji. Jest on dostosowany do ostrzału z pojazdów opancerzonych (np. bankowozy) przez specjalny otwór strzelniczy. Uchwyt pistoletu dostosowany jest do montaŝu laserowego wskaŝnika celu i taktycznego oświetlenia halogenowego Sure-Fire. Pistolety maszynowe PM-98, PM-98S MoŜliwe jest wyposaŝenie pistoletów w laserowy wskaźnik celu i latarkę halogenową\n67 Pistolet maszynowy PM-98 MoŜliwe jest wyposaŝenie pistoletu w lufę przystosowaną do mocowania tłumika (napinacz zamka wygięty w dół) Częściowe rozkładanie PM 98 Uwaga!!! Przed przystąpieniem do rozkładania sprawdź broń ZWALNIANIE ZATRZASKU POKRYWY KOMORY ZAMKOWEJ\n68 NaleŜy pchnąć do przodu występy zatrzasku pokrywy komory zamkowej, aŝ znajdą się one na przeciw pionowych kanałów wyciętych w przedniej części występów pokrywy. ODŁĄCZANIE POKRYWY KOMORY ZAMKOWEJ Przytrzymując zaczep moŝna teraz unieść pokrywę, zsuwając ją z zatrzasku. Pokrywę naleŝy unosić dalej, aŝ jej przedni występ wyjdzie spod podstawy muszki, a następnie odłączyć, pociągając do tyłu. ODŁĄCZANIE URZĄDZENIA POWROTNEGO NaleŜy ponownie odepchnąć do przodu zatrzask pokrywy, stanowiący występy stopy urządzenia powrotnego, po czym zrównać je z pionowymi kanałami prowadnicy zatrzasku i unieść, wyciągając stopę wraz z dwiema Ŝerdziami spręŝyn powrotnych i samymi spręŝy\n69 nami. Po zwolnieniu napiętych spręŝyn, moŝna je wywlec z kanałów zamka i odłączyć urządzenie powrotne od broni. WYJĘCIE ZAMKA Zamek naleŝy ująć za rękojeść napinania, odciągnąć w tylne połoŝenie i unieść, wyjmując z komory zamkowej. ODKRĘCANIE NAKRĘTKI MOCUJĄCEJ LUFĘ NaleŜy wcisnąć zatrzask nakrętki mocującej lufę i ją odkręcić\n70 ODŁĄCZANIE LUFY Po zdjęciu nakrętki naleŝy ująć lufę i wyjąć do przodu z obsady lufy. W CELU ODŁĄCZENIA CHWYTU Z ZESPOŁEM SPUSTOWO-UDERZENIOWYM W PM-84P, NALEśY ROZŁOśYĆ PRZEDNI CHWYT. W celu rozłoŝenia przedniego chwytu, naleŝy wcisnąć umieszczony z lewej strony jego zawiasu zatrzask i obrócić w dół do przodu, aŝ się zatrzaśnie w połoŝeniu otwartym\n71 WYSUWANIE ŁĄCZNIKA I TULEI NaleŜy wypchnąć łącznik (kołek rozporowy) i tuleję łącznika (tuleję ustalającą) w przeciwne strony\n72 ODŁĄCZANIE CHWYTU Z ZESPOŁEM SPUSTOWO-UDERZENIOWYM OD SZKIELETU NaleŜy ująć za chwyt i odłączyć od szkieletu. Składanie przeprowadzamy w odwrotnej kolejności do rozkładania Kolbę moŝna zatrzasnąć w przednie połoŝenie bez naciskania na zatrzask wystarczy ją pchnąć do przodu. Po zakończeniu składania naleŝy sprawdzić poprawność działania mechanizmów broni! Przechowywanie, czyszczenie i konserwacja W czasie przechowywania (nie uŝytkowania) pistolet powinien być rozładowany, w chwycie umieszczony pusty magazynek. Zamek powinien być w przednim połoŝeniu, kurek zwolniony z zaczepów a skrzydełko bezpiecznika w pozycji Z (zabezpieczony). Po kaŝdym strzelaniu lub dłuŝszym przechowywaniu pistolet naleŝy starannie oczyścić i zakonserwować. Przed przystąpieniem do czyszczenia i konserwacji naleŝy bezwzględnie sprawdzić, czy w komorze nabojowej lufy i magazynku nie ma naboi. Konserwację i czyszczenie dokonuje się po częściowym rozłoŝeniu pistoletu. Korzystając z wyposaŝenia (wycior, szczoteczka, przecierak, olejarka z olejem bezkwasowym) naleŝy oczyścić starannie przewód lufy, zamek, komorę zamkową, szczęki magazynka i inne części z osadu prochowego i zanieczyszczeń\n73 W przypadku duŝego zabrudzenia wskazane jest przemycie pistoletu naftą i dokładne wytarcie. Po wyczyszczeniu, części pistoletu w miejscach współpracy naleŝy lekko nasmarować olejem, złoŝyć pistolet i sprawdzić poprawność działania pistoletu Przykładowe postawy strzeleckie wykorzystywane przy uŝyciu pistoletu maszynowego Uwaga!: W przypadku strzelców leworęcznych ustawienie ciała odwrotne. Postawa wyjściowa Gotów Postawa wyjściowa bezpieczna dolna Postawa stojąca wysoka\n74 Postawa klęcząca niska Postawa klęcząca niska z podparciem Postawa leŝąca na brzuchu\n75 5.14. Przykłady innych pistoletów maszynowych Pistolet maszynowy UMP C X 4 STORM BERETTA\n76 P 90 5,7 X 28 MP\n77 Pistolet maszynowy MP-5K, jest to wersja skrócona MP-5SD z integralnym tłumikiem dźwięku\n78 MP-5/10, jest to wersja zasilana nabojem 40 SW MP-5 z magazynkiem siodłowym o pojemności 100 naboi\n79 UZI Pistolet maszynowy UZI z kolbą stałą drewnianą\n80 Pistolet maszynowy Mini UZI Pistolet maszynowy Micro UZI\n81 Pistolet samopowtarzalny UZI Pistol skonstruowany na bazie pistoletu maszynowego Micro UZI


Injustice 2. Bijatyka dostanie szerokie opcje personalizacji - PPE.pl\nStrona głównaAktualnościInjustice 2. Bijatyka dostanie szerokie opcje personalizacji\nSebastian Kasparek 02.03.2017 19:29\nInjustice 2. Bijatyka dostanie szerokie opcje personalizacji\nInjustice 2 to nie tylko nowi zawodnicy. NetherRealms Studio dzieli się kolejnymi szczegółami z następnej nowości, która ma odróżnić najnowszą bijatykę od konkurencji.\nInjustice 2 doczeka się bogatych opcji dostosowywania zawodników pod preferencje każdego gracza. Będzie to możliwe za pomocą specjalnych zbroi. Pancerze będziemy mogli dowolnie modyfikować, zmieniając ich właściwości oraz wygląd. Wpłynie to bezpośrednio na rozgrywkę i styl gry, ponieważ pozwoli graczom na ingerowanie w statystyki danej postaci.\nDoktor Fate dołącza do obsady Injustice 2\nPersonalizacja zbroi nie ograniczy się tylko do wyglądu naszego zawodnika. Odpowiedni pancerz zwiększy obrażenia i obronę oraz wprowadzi inne efekty, z którymi będziemy musieli się liczyć podczas toczenia pojedynków. Podobna sytuacja miała miejsce w przypadku Street Fighter x Tekken i jego systemu kryształów.\nInjustice 2 odda graczom dwie możliwości pozyskiwania nowych pancerzy. Pierwszy polega po prostu na toczeniu pojedynków w trybach sieciowych i zwykłych. Drugi sposób pozwoli zdobyć elementy zbroi poprzez kupowanie specjalnych Mother Boxes za pomocą wewnętrznej waluty w grze. Elementy zbroi będą zwiększać cztery podstawowe statystyki. Siłę, moc podstawowych i specjalnych ataków, obronę i życie. Dodatkowo, niektóre części będą posiadały jeszcze efekty specjalne, takie jak szybsze pozyskiwanie doświadczenia. Podobnie jak w grach RPG - jeśli uzbieramy cztery elementy z jednego zestawu zbroi, możemy liczyć na jeszcze większe bonusy.\nInjustice 2 pozwoli również na personalizację wyglądu. Za pomocą prostego edytora zmienimy kolor poszczególnych elementów ubioru zawodnika. Takie bezpośrednie grzebanie w statystykach postaci mogłoby negatywnie wpłynąć na balans całej gry i przekreślić jakiekolwiek szansę na zaistnienie na scenie turniejowej. Na szczęście twórcy pomyśleli i o tym. Injustice 2 zaoferuje specjalne filtry doboru przeciwników i tryby, gdzie zbroje nie będą w żaden sposób wpływać na bazową wartość statystyk zawodników.\nTagi: injustice 2 NetherRealm Studios playstation 4 Warner Bros. Interactive\nInjustice 2 - aktualizacja 1.18 dostępna\nInjustice 2: Legendary Edition pojawi się w marcu. W środku nowy tryb i wszystkie DLC


Polepsza się bezpieczeństwo i komfort leczenia pacjentów SM :: MedExpress.pl\nNa łamach „The Lancet Neurology” ukazały się wyniki badania fazy 3b NOVA oceniającego skuteczność natalizumabu podawanego co sześć tygodni w leczeniu pacjentów z nawracająco-remisyjną postacią stwardnienia rozsianego.\nOpublikowano 13 maja 2022, 12:34\nWyniki badania NOVA pokazują, że natalizumab podawany dożylnie w odstępach co sześć tygodni zapewnia wysoki poziom skuteczności w kontrolowaniu aktywności SM u pacjentów, którzy przeszli ze schematu dawkowania co cztery tygodnie.\n– Badanie NOVA jest pierwszym badaniem prospektywnym, w którym oceniano schemat dawkowania natalizumabu co sześć tygodni u pacjentów z rzutowo-remisyjną postacią SM. Jest ono źródłem ważnych informacji o utrzymującym się efekcie podawania leku co cztery lub sześć tygodni. Wyniki te pogłębiają wiedzę bazującą na retrospektywnych analizach bezpieczeństwa przeprowadzonych w ramach programu TOUCH Prescribing Program, w których stwierdzono, że wydłużenie odstępu między dawkami natalizumabu podawanego dożylnie do średnio co 6 sześć tygodni, koreluje ze znacznie mniejszym ryzykiem wystąpienia postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii (PML) w porównaniu z dawkowaniem zatwierdzonym co cztery tygodnie. Stanowi to kolejny krok w stronę pełniejszego zrozumienia efektów płynących ze schematu dawkowania natalizumabu co sześć tygodni – tłumaczy dr John Foley, z Rocky Mountain MS Clinic, główny autor publikacji w „The Lancet Neurology”.\n– Opublikowanie recenzowanych danych z badania NOVA podkreśla zaangażowanie firmy Biogen w badania naukowe i innowacje na rzecz społeczności chorych na stwardnienie rozsiane. Potwierdzają one dane z realnej praktyki klinicznej (RWE - real-world evidence) dotyczące schematu dawkowania natalizumabu co sześć tygodni - mówi Iwona Adamek, dyrektor medyczna Biogen Poland. – Firma Biogen będzie kontynuować ocenę danych uzyskanych w badaniu NOVA, aby jeszcze bardziej poszerzyć naszą wiedzę na temat stosowania w terapii SM natalizumabu, którego stosowanie od 15 lat przekłada się na ponad milion pacjentolat doświadczenia.\nNatalizumab jest uznanym lekiem stosowanym w leczeniu nawracającej postaci stwardnienia rozsianego (SM) u dorosłych, który - jak udowodniono w badaniach klinicznych - spowalnia progresję niepełnosprawności, ogranicza powstawanie nowych zmian w mózgu i zmniejsza liczbę nawrotów choroby. W USA natalizumab jest wskazany do stosowania w monoterapii w leczeniu pacjentów z rzutowo-remisyjną postacią SM. W Unii Europejskiej jest on wskazany w monoterapii jako lek modyfikujący przebieg choroby (DMT) u dorosłych pacjentów w ustępująco-nawracającej postaci stwardnienia rozsianego (RRMS) o dużej aktywności w następujących grupach pacjentów: pacjenci z wysoce aktywną chorobą mimo pełnego i właściwego cyklu leczenia co najmniej jednym produktem leczniczym modyfikującym jej przebieg lub pacjenci z szybko rozwijającą się, ciężką postacią RRMS. Natalizumab dopuszczony jest do obrotu w ponad 80 krajach, a ponad 260 tys. osób na całym świecie było leczonych tym lekiem, co pozwoliło na zebranie ponad miliona pacjentolat doświadczeń na podstawie badań klinicznych i danych dotyczących przepisywania leku.\nSM / natalizumab


Premier: skontrolować resort rolnictwa - TVN24 Biznes\nNowy minister Wojciech Mojzesowicz potwierdził doniesienia dzisiejszego "Życia Warszawy", które pisze o planowanej kontroli. Decyzję o jej przeprowadzeniu podjął premier. Ze słów Mojzesowicza wynika, że to również premier zadecyduje co dokładnie zostanie sprawdzone. Minister nie wyklucza, że kontrola będzie dotyczyć także agencji rolnych jako struktur podległych resortowi.\nMojzesowicz niejednokrotnie mówił o bałaganie, jaki panuje w ministerstwie po odejściu Andrzeja Leppera. Nowy minister zarzucał przewodniczącemu Samoobrony, że ten przekroczył fundusz płac i źle zarządzał resortem.\nSzef resortu twierdzi, że zmiany wiceministrów nie są planowane. - Chyba, że premier uzna, iż skończyliśmy ostatecznie współpracę z Samoobroną. Wtedy będę musiał wnioskować o odwołanie tych osób - dodaje Mojzesowicz. Zaznaczył, że są to funkcje polityczne.\nZ rekomendacji Samoobrony wiceministrami rolnictwa wciąż są Maciej Jabłoński oraz Sebastian Filipek-Kaźmierczak.\nWedług ministra rolnictwa jego resort jest "najstarszym z resortów" i "jest w nim najwyższa średnia wieku" Dodał, że wiele osób, w wieku emerytalnym będzie musiało odejść na emerytury.\nWojciech Mojzesowicz został ministrem rolnictwa 31 lipca zastępując na tym stanowisku Andrzeja Leppera.


Coastline Northern Cuts Special oraz Woska/Khris na Soundrive Online Festival\nSoundrive Online Festival to pierwszy europejski i drugi na świecie festiwal muzyczny online. Wystartowaliśmy 20 marca, gramy do 28 marca, a łącznie zaprezentujemy osiemnaścioro artystów i artystek.\nWtorek (24 marca) należy do wydawnictwa Coastline Northern Cuts, które reprezentować będą Tomek Hoax, Rhythm Baboon, Lasy oraz Dalekie. Zaczynamy wyjątkowo o godzinie 18.00, ponieważ częścią koncertu będzie... zachód słońca. Z kolei w niedzielę (28 marca) tuż po koncercie Siksy wystąpi duet Woska/Khris.\nCoastline Northern Cuts to trójmiejski label powołany do życia w 2018 roku przez Tomka Hoaxa i Marcina Szulca (Dalekie) mający aspiracje do dalszego rozwoju i wsparcia lokalnej sceny producenckiej. Poza działalnością stricte wydawniczą, misja wytwórni opiera się na organizacji i produkcji wydarzeń kulturalnych, bookingu, produkcji wykonawczej, zarządzaniu projektami i wsparciu artystów podczas realizacji nagrań, miksu i masteringu. W tej chwili trwają prace nad solową płytą wh0wh0, natomiast już 18 kwietnia ukaże się nowy album zespołu Malediwy (Qba Janicki/Marek Pospieszalski) - Dolce Tsunami.\nWoska/Khris. Jeżeli Woska kojarzy się wam z tą nikomu nieznaną wokalistką, która zaśpiewała w dwóch znakomitych utworach na ostatnim albumie Dick4Dick, to kojarzy się wam dobrze, a Khris to nie kto inny, jak Krystain Wołowski, muzyk "Dicków". Co jednak najciekawsze, Woska (czyli Lena Wołowska) jest córką Khrisa i ma zaledwie piętnaście lat.\nW grudniu ubiegłego roku duet zagrał pierwszy koncert, drugi będziecie mogli zobaczyć 28 marca podczas Soundrive Online Festival i będzie to występ zamykający nasz festiwal.\nSoundrive Online Festival to pierwszy europejski festiwal muzyczny online. Wydarzenie potrwa od 20 do 28 marca, a wystąpią między innymi Koza, Siksa, Erith czy Favorit 89. Więcej informacji znajdziecie na wydarzeniu (TUTAJ) oraz w naszym podcaście - Soundrive Live.\nWszystkie koncerty w ramach Soundrive Online Festival transmitujemy na kanale YouTube:


VII Elbląskie Targi Szkół Ponadgimnazjalnych\nAktualizowany 2009-03-26 21:59\nTargi szkół ponadgimnazjalnych gromadzą tłumy zainteresowanych (fot. archiwum PS)\nPrzez dwa dni (26-27 marca) w godz. od 10 do 16.30 w Zespole Szkół Mechanicznych przy ul. Komeńskiego odbywają się VII Elbląskie Targi Szkół Ponadgimnazjalnych.\nImpreza ma na celu zaprezentowanie oferty edukacyjnej wszystkich elbląskich szkół ponadgimnazjalnych na rok szkolny 2009/2010. Adresatem targów jest młodzież szkolna, która w jednym miejscu ma okazję poznać różne szkoły i dokonać wyboru kierunku kształcenia czy zawodu.\nKażda szkoła uczestnicząca w targach ma swoje stoisko, w którym prezentuje ofertę a także warunki przyjęcia do klas pierwszych w nowym roku szkolnym. Do udziału w targach zostali zaproszeni również elbląscy pracodawcy, którzy prezentują swoje firmy oraz możliwości i warunki zatrudnienia absolwentów elbląskich szkół.\nOrganizatorem targów jest Zespół Szkół Mechanicznych, zaś Urząd Miejski wspiera przedsięwzięcie finansowo. Patronat honorowy na Targami objął prezydent Elbląga.\nNajgorsze jest to ze po gimnazjum przychodzi do liceum taka nieokrzesana banda cholostry, totalna dzicz so juz prawie dorosili a jak bydło\nZgadzam się z powyższym. .Sama jestem teraz w liceum i normalnie większa część chłopaków zachowuje się jak dzieciaki z przedszkola. .Masakra. .=// A niby tacy dorośli. .. .\nTo może i fakt. .. Ale dziewczyny popatrzcie na siebie. .. Niektóre z dziewczyn(nie twierdzę że wy) to paniusie w różu i tic-tacu w głowie. .. Łatwiej narzekać, obgadywać, unosić się niż spokojnie przyjąć rzeczywistość? Czujecie się lepsze przez pisanie takich rzeczy? Same nie macie sobie niczego do zarzucenia? Ja zawsze starałem wykazywać się dojrzałością, lecz będąc w kilku szkołach (mając jakieś tam porównanie) stwierdzam, że zachowanie dziewczyn w obecnych czasach, obecnej modzie, czy z innego nieznanego mi czynnika, bardzo mnie zaskakuje. Bicie się dziewczyn na korytarzu, przeklinanie. .. A przy grzecznościowym uśmiechu na korytarzu - grymas niezadowolenia. Co się dzieje?? Najlepiej narzekać? A może zaprosić nielubianego kolegę na ciastko i kawę, porozmawiać z nim? :) W większości przypadków nie odpisuję, nie udzielam się i nie oceniam innych, bo uważam że nie ma to sensu. Każdy niezależnie od stanu wiedzy, posiadanych umiejętności i zdolności obiektywnego spojrzenia, oceny i interpretacji otoczenia, czy poruszanej kwestii przedkłada swoje zdanie, swoje argumenty zdecydowanie ponad czyjeś z żarliwą uporczywością maniaka. Dlatego z większością ludzi dyskusja nie ma sensu bo każdy znajdzie jakiś haczyk w wypowiedzi poprzednika starając się podłapać jego najsłabszy punkt i obalić jego teorie (czy bardziej popularnie go wydrwić). Apeluję o większą życzliwość i otwartość; )\nnie ma to jak aktualne zdjecia, foto z zeszlego roku\ntak foto z zeszłego roku :P\n.. .ale dałeś wykałd. .. :D popieram w 100%


» MAM-BRUK ogrodzenia panelowe, siatkowe, systemowe,\nSkontaktuj się z właścicielem tego wpisu Strona WWW: www.mam-bruk.pl Link nie działa/spam ? Dodano: 31 03 2014r. Wyświetleń: 219\n-kostka brukowa POL-BRUK (POZ-BRUK, LIBET itp. )\n-kostka granitowa -wszystkie rozmiary-łupek granitowy itp.\n-sprzedaż kostki granitowej, łupek, wszelkiego rodzaju grysy ozdobne itp.\n-Firma zajmuje się również sprzedażą i montażem ogrodzeń panelowych itp.\nbetonowych, gabionowych, produkcją i sprzedażą gabionów\nusługi brukarskie, brukarstwo, firma brukarska, układanie kostki grantowej brukowej,


szlifowanie bezkłowe Mikromat - Katalog scidea PR5\nMIKROMAT to mająca bardzo duże doświadczenie a także godna polecenia firma z Węglowic, która od sporej liczby lat oferuje swoim klientom najwyższej jakości automaty tokarskie w bardzo atrakcyjnej cenie. Posiadamy nowoczesny park mechaniczny a także zatrudniamy doświadczonych specjalistów w swoim fachu, dzięki czemu jesteśmy w stanie świadczyć usługi na światowym poziomie. Spośród konkurencyjnych firm wyróżnia nas wysokiej jakości konsulting, pełen kompetencja i również terminowość, która w tym fachu odgrywa bardzo ważną rolę. Najpierw polecamy nasze niezawodne koła zębate, które wśród wszystkich naszych klientów cieszą się bardzo dużą popularnością. Naszym klientom możemy zaoferować również kompleksowe lutowanie, zgrzewanie, przeróbki plastyczne i również spawanie. Pełną ofertę usług a także więcej informacji o naszej firmie znajdą Państwo na stronie obrobka-skrawaniem-mikromat.pl.


Nieruchomości Suwałki, domy, mieszkania, sprzedaż, wynajem oferty na OLX.pl Suwałki\nNieruchomości Suwałki, domy, mieszkania, lokale, działki - OLX.pl\nSuwałki wczoraj 15:14\nSuwałki dzisiaj 09:38\nSuwałki dzisiaj 12:08\nwynajem mieszkania 45 m2 ul Szpitalna 78\nSuwałki dzisiaj 21:32\nSuwałki dzisiaj 19:55\nWynajmę mieszkanie Suwałki ul. Szpitalna\nPrzestronne mieszkanie 70m2 Suwałki Północ\nSuwałki dzisiaj 19:19\nSprzedam mieszkanie 64 m2 Lityńskiego\nSuwałki dzisiaj 17:30\nMieszkanie 2-pokojowe 37m2 w samym centrum miasta.\nSuwałki dzisiaj 16:22\nMieszkanie w centrum E. Plater, parter, 68m2. Atrakcyjna oferta.\nKwatery noclegi Żubryn\nREZERWACJA Duży dom do wynajęcia w Suwałkach\npokój na stancję\nWynajmę dom o pow. 109m2 z działką o pow. 572 m2.\nSuwałki dzisiaj 09:31\nWynajmę kawalerkę ul. Kowalskiego\nwynajmę mieszkanie Suwałki\n4-pokojowe mieszkanie w CENTRUM - 1. piętro!\nDuże mieszkanie, dwie łazienki, centrum, odnowione\nSprzedam mieszkanie II pokojowe\nSprzedam mieszkanie ul. Papieża Jana Pawła II\nSuwałki wczoraj 20:16\nSuwałki wczoraj 17:44\nUstawne mieszkanie Piano Park, D8\n417 892,50 zł\nWynajmę nowe mieszkanie Umeblowane I piętro 2 pokoje Ul Franciszkańska\nSuwałki wczoraj 14:46\nMieszkanie 2 pokoje osiedle północ\nMieszkanie 49m2 Suwałki Północ\nHalę wynajmę w Suwałkach\nSuwałki wczoraj 13:46\nDo wynajęcia pokoje pracownicze\nSuwałki wczoraj 13:43\nApartament na doby i tygodnie 140zl /2 os Chopina park 5O1747O33\nMotoryzacja Suwałki ,\tNieruchomości Suwałki,\tPraca Suwałki ,\tDom i Ogród Suwałki ,\tElektronika Suwałki ,\tModa Suwałki ,\tRolnictwo Suwałki ,\tZwierzęta Suwałki ,\tDla Dzieci Suwałki ,\tSport i Hobby Suwałki ,\tMuzyka i Edukacja Suwałki ,\tUsługi i Firmy Suwałki ,\tNoclegi Suwałki ,\tOddam za darmo Suwałki ,\tZamienię Suwałki\nDziałka Dom Garaż Suwalki Siedlisko Suwałki Mieszkanie suwałki Dzialka Mieszkanie Pokoje do wynajęcia


Gala Mistrzów Sportu 2018 | Mariusza Czerkawskiego Oficjalna strona Official webpage\nGala Mistrzów Sportu za nami. 6 stycznia 2018r poznaliśmy laureatów 83-go Plebiscytu Przeglądu Sportowego i Telewizji Polsat na Najlepszego Sportowca Polski. Wśród nominowanych byli m.in. laureatka roku 2016 – Anita Włodarczyk (lekka atletyka), Robert Lewandowski (piłka nożna), Kamil Glik (piłka nożna), Kamil Stoch (skoki narciarskie), Łukasz Kubota (tenis) i Kajetan Kajetanowicz (rajdy samochodowe). Zwycięzcą tej edycji został sportowiec, który dzisiaj w Bischofshofen jako drugi skoczek w historii wygrał czwarty z kolei Turniej Czterech Skoczni. Niestety wśród nominowanych nie było przedstawiciel hokeja. Niemniej Mariusza Czerkawskiego „cieszy fakt, iż reprezentant sportów zimowych jest na czele tego peletonu”. Natomiast marzeniem sportowca jest to, aby „drużyna hokejowa awansowała kiedyś do elity czy na igrzyska olimpijskie”. Miejsca, które zajęli poszczególni zawodnicy pozostały tajemnicą nawet w czasie wręczania statuetek Czempionów. Emocje towarzyszyły wszystkim do końca, a wśród faworytów do najważniejszego tytułu wymieniano Roberta Lewandowskiego (miejsce drugie) i Anitę Włodarczyk (miejsce trzecie).\nGala Mistrzów i jej tradycje\nGalę Mistrzów Sportu prowadzili Jerzy Mielewski i Paulina Chylewska. Nagrody wręczały osoby ze świata rozrywki, sportu i aktorzy, a o oprawę artystyczną zadbał m.in. Maciej Maleńczuk i Cezary Pazura. Wśród zaproszonych gości byli min. Mariusz Czerkawski, Apoloniusz Tajner, Minister Sportu Witold Bańka, Anna Lewandowska, Irena Szewińska, Nina Terentiew, Małgorzata Domagalik, Tomasz Iwan, Natalia Jakuła, Krzysztof Ibisz i Jerzy Engel.\nWidzowie telewizji Polsat Sport dzięki obecności kamer mieli możliwość częstszego zaglądania za kulisy imprezy (już po oficjalnej części) oraz wysłuchania rozmów ze sportowcami, ich rodzinami oraz działaczami sportowymi. Bal – tradycyjnie o siódmej nad ranem – zakończy podawana wytrwałym gościom klasyczna jajecznica (je pomysłodawczynią jest Krystyna Loska). Niezależnie od wykwintności menu wieczoru, jest ona najsłynniejszym i najważniejszym daniem imprezy. Tu warto dodać, iż pierwszy Bal odbył się w 1956r, a w sumie odbyło się ich 60. Gala Mistrzów jest drugą najstarszą tego typu imprezą na świecie.\nOd 1976 statuetki Czempiona wykonuje rzeźbiarz Andrzej Renes. Są one odlewane w mosiądzu, patynowane, każda z nich jest osobnym dziełem, sygnowanym przez rzeźbiarza.


Lekarzy - gcppl.com.pl\nNależy zdawać sobie sprawę, że suplementy diety oraz różnorakiego rodzaju suplementy, nie jedynie posiadają za zadanie osłaniać nas zapobiegawczo przed przeróżnymi chorobami. One mają również powodować, że jakość oraz komfort naszego życia będzie dużo lepszy. I właśnie przez to, należy się skierować jak najprędzej do apteki i zapytać, jakie medykamenty mogą nam najmocniej pomóc i co tak naprawdę może spowodować, iż wspanialej zaczniemy się czuć w własnym ciele.\nNasze zdrowie jest najważniejsze. Dlatego też trzeba o nie dbać. Zdrowa i zrównoważona dieta, jak również i ćwiczenia pomagają utrzymać ciało w znakomitej kondycji. Także dostarczane z jedzenie witaminy fantastycznie wpływają na nasz układ odpornościowy.\nCieszmy się zdrowiem dzięki odpowiedniemu oraz zdrowemu żywieniu\nChociaż w sklepach jest wiele jedzenia, to w sumie znaczna ich część to najzwyklejsze śmieci. Nie chcę oczywiście nikogo straszyć, ale fakty są takie, iż często kompletnie nie wnikamy w to co jemy. Jestem w stanie to zaakceptować, ponieważ ważne są niewątpliwie kwestie finansowe. Wciąż nie ma zbyt wielu tych ludzi, którzy są w stanie kupić żywność ekologiczną. A właśnie o żywności ekologicznej chcę w tym artykule nieco powiedzieć.


Odszkodowanie czy rozwiązanie 7 Dni Kalisza\n2 zdjęcia zdj. Drzewa umieraja na stojąco.\nOdszkodowanie czy rozwiązanie\nKajetan Przybyła, znany kaliski przedsiębiorca, kojarzony z dynamiczna firmą Admat i Złotym Rogiem, jako właściciel nieruchomości obok WKU, napisał do kaliskich radnych list z prośbą o pomoc. Za działkę będącą integralną częścią Parku Miejskiego zapłacił kilka lat temu ponad pół miliona złotych. Jednak nie może na niej budować. W przygotowanym Studium obowiązujące dotąd oznaczenie „zabudowa usługowa” zastąpi zapis „tereny zielone”. Nieruchomość straci na wartości. Autor listu apeluje o pozostawienie „starego” zapisu, gdyż w przeciwnym wypadku będzie przysługiwało mu roszczenie odszkodowawcze. Czy na pewno? Historia tego miejsca w bardzo dużym skrócie wyglądała następująco. Najpierw był tam park, który powstał, jak powszechnie wiadomo, ponad 200 lat temu. W bezpośrednim sąsiedztwie parku jeszcze wcześniej powstał kompleks zabudowy klasztornej, który później administracja zaborcy zamieniła w siedzibę urzędu gubernatora. Gubernator potrzebował mieszkania, więc wybudowano mu rezydencję tuż obok, do której włączono fragment parku. Rezydencję od strony parku odgrodzono wysokim murem. Po ostatniej wojnie rezydencja zniknęła z otoczenia, lecz 30 lat później na jej miejscu powstał prymitywny blok, w którym ulokowano Wojskową Komendę Uzupełnień. Teren z wygrodzonym fragmentem parku przejęła armia. Ten stan rzeczy utrzymywał się przez kolejne 30 lat, kiedy to Agencja Mienia Wojskowego postanowiła pozbyć się ogrodu. Do Prezydenta Miasta Kalisza skierowano zapytanie o skorzystanie z możliwości pierwokupu. Sytuacja pod względem uregulowań prawnych była wtedy tak korzystna, że miasto Kalisz praktycznie mogło przejąć ten grunt za przysłowiową złotówkę. Wydawało się, że sprawa jest oczywista. Choćby ze względu na ważny interes publiczny odzyskanie zagarniętego przez zaborcę fragmentu parku miałoby wręcz rangę symbolu. I wtedy stało się coś kompletnie niezrozumiałego.\nczw, 11.11.2017, autor: Wojciech Sitar


Ritan Park « eChiny.pl\nAby dostać się do Parku Ritan należy udać się do metra i wysiąść na stacji Jianguomen Linia Niebieska wyjście B. Następnie kierujemy się poruszamy się Jianguomenwei Dajie w kierunku wschodnim około 500 m i skręcamy w lewo i ponownie poruszamy się około 500 m przed siebie. Po drodze miniemy kilka ambasad strzeżonych przez chińską żandarmerię wojskową.\nWejście do parku jest darmowe.\nPark został zbudowany w 1530 roku i jest jednym z najstarszych w Pekinie. Kiedyś znajdujący się tam ołtarz służył jako miejsce składania ofiar bogu słońca. Park jest głownie znany jako spokojne miejsce gdzie można zrelaksować się popołudniami.\nMożemy tam spotkać Chińczyków puszczających latawce jak również praktyków ćwiczeń na drążku czy poręczach. Znajdzie się również miejsce dla pasjonatów tenisa stołowego. Również dzieci znajdą tam coś dla siebie.\nJednak najwięcej skorzystają miłośnicy wspinaczki. Na terenie parku znajdują się sztuczna ściana do wspinaczki. Właściwie to dwie ściany pierwsza dosyć wysoka około 10 metrów dla doświadczonych wpinaczy a druga treningowa i dla początkujących zaopatrzona w materac, która w razie upadku na pewno nas ochroni. Warto spróbować. Polecam.


Wejście na Omu w Górach Suhard | MarekOwczarz.pl - blog o turystyce górskiej\nkategorie: 2017, Góry Suhard, Opowieści górskie\nPo raz drugi w życiu miałem okazję odwiedzić Rumunię i pochodzić po tamtejszych górach. Mój pierwszy raz to był treking w obrębie płaskowyżu Padis w górach Bihor, tym razem dzięki wycieczce z PTTK Sanok odkrywałem podczas ostatniego długiego weekendu sierpniowego aż trzy pasma rumuńskich Karpat. Był więc czas, aby na spokojnie zakosztować rumuńskich klimatów z różnych miejsc i poznać różnorakie pasma górskie. Rumunia posiada ponad 55 % z całej powierzchni Karpat i choć to w skali całego kraju daje tylko 47% to jest to ogrom gór o jakich w Polsce możemy tylko pomarzyć. Powierzchniowo w Europie Karpaty ustępują tylko Alpom, ale dla porównania w Polsce mamy zaledwie 9,6% z całości tych gór. Wędrując po tutejszych szczytach i podziwiając panoramy miałem wrażenie, że góry tutaj się nie kończą. Ich bezmiar porażał w pozytywnym tego słowa znaczeniu.\nAle zarazem trzeba było skłonić nisko głowę przed potęgą i majestatem tych gór. W dużej mierze dzikich i nieujarzmionych, gdzie przyroda nauczyła już niejednego nierozważnego wędrowca pokory i uwielbienia dla cudów natury jakie nam tutaj Matka Natura przygotowała. Kto chce poczuć smak przygody bez granic niech wyrusza w rumuńskie Karpaty. Nie wszystkie pasma oczywiście są dzikie, niektóre zostały już dość dobrze opanowane przez turystów, ciągle rozrasta się baza turystyczna wraz ze wzrostem całego kraju. Dobrze, że ja nie byłem tu sam, bo na pewno nie byłbym gotowy na samotne eskapady. Dziękuję z tego miejsca wspaniałemu przewodnikowi Panu Jurkowi, który zęby zjadł na poznawaniu Rumunii i próbował nam przekazać swoją rozległą wiedzę. Przyznaję, że słuchałem z otwartymi ustami doceniając jego kunszt i znawstwo.\ncentrum kurortu Vatrai Dornei -wrót do Gór Suhard\nZamieszkaliśmy w znanym kurorcie rumuńskim Vatrai Dornei, zwanym bukowińską Krynicą Górską. Piękne uzdrowisko, ale to temat na inną opowieść. Tak w ogóle Bukowina to region szczególny na mapie Rumunii. Historycznie związany z Mołdawią, ale posiada zdecydowanie własną tożsamość. Ilość, a przede wszystkim wysoki poziom artystyczny zabytków sprawia, że Bukowina należy do najciekawszych rejonów kraju. No, ale ja byłem tu podziwiać góry nie zabytki. W pierwszy dzień weekendu pojechaliśmy w Góry Suhard, małe, ale bardzo malownicze pasmo wciśnięte między Alpy Rodniańskie, a Góry Kelimeńskie. Z hotelu jechaliśmy górską drogą wijącą się kilkoma serpentynami przez widokowe przełęcze, by dojechać do wsi Carlibaba.\nw dole wieś Carlibaba i podejściowy stok narciarski w Góry Suhard\nAutokar dowiózł nas na parking pod wyciągiem, gdzie zaczęła się moja kolejna przygoda z rumuńskimi Karpatami. Podchodziliśmy trawiastą drogą na przełaj przez łąki na pierwsze wzniesienie pod lasem, skąd już były pierwsze ładne widoczki. Potem kawałek drogi przez las, która wyprowadziła nas na pierwszą, cudną górską polanę z nieśmiałymi widokami na Omu, nasz główny cel dnia i zarazem najwyższy szczyt tych gór. Droga trawersowała pierwszy podczas tej wędrówki szczyt, ale ja nie mogłem sobie odmówić wspięcia na wierzchołek Vt.Stanisoarei – 1699m ukoronowany pasterskim krzyżem z patyków. Cel dzisiejszej wędrówki wydawał się stąd taki odległy. Natomiast w dole widoczne były doskonale zabudowania pasterskie, gdzie niektórzy współtowarzysze wycieczki udali się uzupełnić zapasy wody. Dzień był bowiem bardzo upalny.\nmój drugi rumuński szczyt- na Vt.Stanisoarei 1699m\nWyraźna droga prowadziła nas łagodnie dalej trawersem mijając spiętrzenia skalne i nienazwane wzniesienia. Tym sposobem obeszliśmy wierzchołek Omu z dwóch stron, by zaatakować go dopiero z przełączki z przeciwnej strony masywu, skąd musieliśmy sporo zawrócić, ale wcześniej kosodrzewina nie pozwalała na żadne skróty. Tutaj zaś cały czas prowadziła nas wygodna droga. Ładnym widokowym grzbietem zbliżałem się szybko do szczytu, w pewnym momencie na przeszkodzie stanął skalisty przedwierzchołek, gdzie trzeba było użyć rąk, by się nań wdrapać. Główny szczyt okazał się wyrównanym plateau, zwieńczonym krzyżem z narodową flagą Rumunii. Z boku zaś znajduje się stary zardzewiały szlakowskaz z wysokością Omu – 1932m. Po długim odpoczynku i sfotografowaniu wszystkich możliwych panoram ruszyliśmy w dół na przeciwną stronę góry. Tym samym obeszliśmy ją dookoła.\nskalisty przedwierzchołek i główny szczyt Omu z tyłu\nNa szczyt szliśmy bez szlaku prowadzeni przez naszego niezawodnego przewodnika, a w dół wiódł nas już czerwony szlak. Po chwili byliśmy na kolejnej przełęczy z drewnianym krzyżem, gdzie Rumuni dojeżdżają swymi terenowymi autami. Jedno właśnie podjechało i wyskoczyła z niego cała rumuńska rodzinka z dzieciakami. Dobre i takie pokazywanie najmłodszym piękna górskiego świata. Stąd prowadziła w dół właśnie ta wygodna droga, którą czasami skracaliśmy sobie schodząc na przełaj przez łąki. Trasa mijała w pewnym momencie następne zagrody pasterskie. Tutaj jednak nie hodowano krów tylko owce. Minęliśmy zabudowania pozdrawiając młodych pasterzy zdobywając jeszcze jedną niezapowiadaną górkę. Po lewej naszym oczom ukazał się cudny wapienny kanion o lśniących w słońcu żółtych ścianach. Cała droga zejściowa okazała się długa i wyczerpująca w tym upale.\npiękny dziki kanion w Górach Suhard\nW końcu dostrzegliśmy zabudowania, głównie domy letniskowe, to był znak, że doszliśmy na przełęcz Rotunda oddzielającą Góry Suhard od Rodniańskich. Zdarzył się tu cud, gdyż znalazł się sprzedawca piwa, który zarobił majątek na naszej spragnionej, wysuszonej słońcem grupie. Mieliśmy dużo czasu na uzupełnienie płynów, gdyż musieliśmy czekać na zamówionego busa, który miał nas zwozić po szutrowej drodze do głównej trasy, gdzie oczekiwał autokar. Na przełęczy stoi metalowy krzyż, który stał się ulubionym miejscem do wspólnych fotek. Co dobre jednak, zawsze szybko się kończy i nasze uciechy też w chwili nadjechania busa. Czekało mnie jeszcze 14 km monotonnego zjazdu i tak zakończył się pierwszy dzień mej rumuńskiej przygody. Dobrze, że przewodnik zaoszczędził nam tego zejścia po tej bitej drodze. Moje stopy by umarły, a to był dopiero początek wycieczki.\nkrzyż na przełęczy Rotunda z trzema flagami- Rumunii, Bukowiny i UE\nRumunia to piękny kraj, rozległe góry, życzliwi ludzie, wspaniała kultura, dobre jedzenie i genialna bałkańska muzyka urzekły mnie bez reszty… zakochałem się w tym kraju i zrobię wszystko by tu powracać najczęściej. Podobno Rumunia to skarbnica fauny i flory i przekonałem się, że to prawda. Czekały mnie kolejne dni odkrywania tego piękna, a ten wieczór miał się zakończyć nocnym zwiedzaniem naszej kurortu. Na koniec zapraszam do obejrzenia fotorelacji z wycieczki i zachęcam gorąco na wypady w Karpaty rumuńskie. Są naprawdę warte grzechu, niejednego… Jutro mieliśmy powrócić na tą samą przełęcz, ale obrać inny kierunek. Dziękuję wszystkim współtowarzyszom wycieczki za wspólne przeżywanie radości. A szczególnie wspaniałemu przewodnikowi Jurkowi Tomaszkiewiczowi za obłędne przybliżenie nam tego piękna. Zapraszam już dziś na kolejne części mego rumuńskiego tryptyku. Z górskim pozdrowieniem