Pacyfikacja Porąbki i Gruszowca - ppt pobierz\nPacyfikacja Porąbki i Gruszowca\nOpublikowałIrena Ekiert Został zmieniony 4 lata temu\nPrezentacja na temat: "Pacyfikacja Porąbki i Gruszowca"— Zapis prezentacji:\n1 Pacyfikacja Porąbki i Gruszowca\n2 Pacyfikacja- Ekspedycja karna okupanta na określonym terytorium, której celem jest masakra ludności cywilnej; stosowana na szeroką skalę na ziemiach polskich przez okupanta niemieckiego w latach Pacyfikacje przeprowadzały najczęściej oddziały żandarmerii wojskowej, policji i SS, czasami również Wermachtu.\n3 PACYFIKACJA PORĄBKI\n4 Wspomnienia pani Marii Markiewicz\nOkupacja Polski trwała u nas 5 lat 4 miesiące i 15 dni. Niemcy stali się agresorem, pogwałcili granice Polski. Wojna to niewola, to głód, to cierpienie, upokorzenie narodu. Trzeba było oddawać kontyngent: mleko, zboże, żywiec rolniczy, byli gnębieni tymi dostawami. Dzieciom rodzice musieli odmówić mleka ,bo trzeba było oddać do mleczarni. Najgorzej było na przednówki, ludzie gotowali na mleku pokrzywy, lebiodę, rodzice byli zrozpaczeni patrząc na swoje głodne dzieci, które miały krzywicę i męczył je koklusz. Panowały choroby: świerzb, wszawica, nie było mydła, nie mówiąc o środkach czystości . W zimie nie świecili długo wieczór, bo nie każdy miał za co kupić nafty do lampy. Dzieci do szkoły chodziły boso, w zimie w drewniakach, a pończochy mamy robiły z nici lnianych, które uprzędły . Nie było książek, przyborów do pisania, nauczyciele jak mogli przekazywali wiedzę i patriotyzm uczniom. Aresztowali patriotów, ludzi oświaty, bo to oni płakali nad utraconą wolnością, patrząc jak nasz kraj zamienia się powoli w spalone miasta i wsie. Karani ludzie ginęli w komorach gazowych. Warszawa legła w gruzach a jej mieszkańcy rozproszyli sie po całej Polsce.\n5 Wspomnienia p.Marii-cd.\nLudzie oświaty o wysokich walorach społecznych gromadzili wokół siebie starszych i młodych i nawoływali po cichu do walki z okupantem. Oni to zorganizowali ruch oporu- zadaniem podziemia było walczyć z okupantem, aby przybliżyć klęskę wroga. Na naszym terenie była bardzo aktywna działalność podziemia i ona ściągnęła uwagę SSmanów na nasz rejon, karna kompania była zakwaterowana w Tymbarku. Partyzanci przeprowadzili z końcem lipca i sierpnia parę akcji przeciw okupantowi. Zaczęły się gwałtowne akcje od nowa, pacyfikacja 4-krotna Porąbki, Skrzydlna, Podlesie, Gruszowca. Po wydarzeniach w Porąbce ,Skrzydlnej i na Podlesiu, partyzanci przestali atakować Niemców, żeby już nie było dalszych pacyfikacji. Niektórzy ludzie mówili, czy warto jak zginie 2 czy 3 SSmanów narażać na takie tragedie ludzi ? No cóż jakby Ruch Oporu nie działał to niewiadomo jak długo okupant by panoszył się w naszej Ojczyźnie Polacy o wolność Ojczyzny walczyli do ostatnich sił. A Ci co oddali życie za Ojczyznę, dla nas są bohaterami, obojętne w jakich okolicznościach zginęli. O cześć Wam wszyscy pomordowani. Pamięć o Was następnym pokoleniom przekazujemy. Przez śmierć naszych bohaterów, byliśmy o parę kroków bliżej wolności. Pewnie od pacyfikacji wsi nasza wieś ma poczucie wspólnoty bo wspólnie przeżyła tragedię.\n6 Jednoczy nas też pomnik ku czci ofiar\nJednoczy nas też pomnik ku czci ofiar. Pomysłodawcą i ofiarodawcą był związek o Wolność i Demokrację, a budową zajmował się prezes Pan Józef Berdzik.\n7 Wspomnienia p.Marii-cd.\nKrwawa niedziela Krwawa niedziela na Podlesiu 20 sierpnia W osiedlach na Podlesiu straszna się tragedia rozegrała W roku sierpnia o godz.5-tej rano. Słońce wstało z obłoków tęczy, dzień zapowiadał się piękny, gorący. Była w ten dzień niedziela, więc parę osób z Podlesia poszło do kościoła. Za chwile jadący od Dobrej pociąg pancerny zatrzymał się na Podlesiu z hukiem piekielnym, wysiedli z niego łowcy SSmani otoczyli pierścieniem domy i zaczęli rewizje za Partyzantami. Już słychać pierwsze strzały, już dym w niebo się wzbija. Dla niewinnych ludzi Podlesia nadeszła śmierci godzina. Do Klimka z trzech domów z Porąbki Ludzi zegnali, ale kobiety z dziećmi do domów wróciły, a mężczyzn zamordowali.\n8 Pala Jan i Kołodziej Józef pierwsi byli rozstrzelani i do żaru palącego się domu Klimka opaleni, a Stokłosa Tomasz na gałęzi jabłoni powieszony. Klimek widząc co się dzieje, wyskoczył oknem prosto do potoka ,ocalał, gdyż zaciął się automat strzelającego za nim SSmana żołnierza. Jan Borycz i żona Anna ze swoim domem w ziemniakach rozstrzelani leżeli, trochę dalej z placuszkiem w ręce Syn Jana Borycza Romuś 10 letni. Józef Borycz blisko swojego domu leżał z roztrzaskaną od kuli głową, mózg powoli wypływał. Władysław Borycz w kałuży krwi się pławił i na płonący dom szklistymi oczyma patrzył. Jego służąca Kuczaj Julia opodal w owsie leżała , z nosa zakrzepła krew jej płynęła, a tylko 21 lat przeżyła. Maria Borycz biegła do krów, które pasterz zostawił i kula ją dosięgła, jej męża Wojciecha na drugi dzień SSmani rozstrzelali koło szałasu Nawieśniaka.\n9 Do pociągu pancernego bydło przyprowadzili Stanisław Nawieśniak, jego\nszwagier Smaga Antoni z Dobrej i Jarosz Jan. Strzelano do Jarosza, jeszcze się przeżegnał, następnie do Gąsiora, a Nawieśniak nie tracąc ani sekundy po pod pociąg rzucił się do ucieczki, Ssmani wściekli, za nim strzelali, ale kule chybiły, bo od nerwów, że im uciekł źle celowali. Ale w obejściu Nawieśniaka straszna tragedia, zginął od kuli stary Wojciech Nawieśniak, potem wrzucony do ognia. Jego żona Anna oraz dwie córki Anna i Waleria też w ogniu żywcem zgorzały. Wnukowie Nawieśniaka Władziu i Jasiu mieli buzie piękne , rumiane, też ich stopiły straszne płomienie. Po guziczkach od spodni matka spalone ciała synów rozeznała jak na drugi dzień w zgliszczach domu ich szukała (w czasie pacyfikacji była w kościele). Przy domu Jarosza młodziutki 22 lata miał, Stanisław Cieślak z Porąbki został rozstrzelany, a gdzie Ssmani podziali jego ciało ,do dziś nie wiem, a na wozie ze snopami spalił się ciężko ranny partyzant nieznany.\n10 Około godziny 9-tej wszystko się ucisza . Domy się dopalają, ciała\nniewinnych ludzi w popiół się zmieniają. SSmani co lepszy dobytek i bydło na pociąg załadowali, gwizdem lokomotywy się zwołali i do Tymbarku odjechali. Tam była karna kompania 55 zakwaterowana w budynku Spółdzielni Owocarskiej. Ale na drugi dzień wrócili koło szałasu Nawieśniaka, dwóch gospodarzy i młodą dziewczynę z Kasiny co po owce przyszli rozstrzelali. Koło szałasu był Borycz Wojciech i jemu też życia nie podarowali , strzałem w głowę okrutnie go życia pozbawili. O cześć Wam wszyscy pomordowani, zginęliście za Ojczyznę, na pewno Bóg przyjął Was do swojej chwały, a my pamięć o Waszej okrutnej śmierci następnym pokoleniom przekazywać będziemy. 20 sierpnia 1944 roku spalili SSmani 12 zagród, rozstrzelali i żywcem spalili 20 osób. (3 osoby z Kasiny rozstrzelali 21 sierpnia jak przyszli po owce do szałasu Nawieśniaka).\n11 Na drugi czy trzeci dzień po pacyfikacji Podlesia, Pan Konieczny ze Skrzydlnej wziął nas troje uczniów ze szkoły, aby nam pokazać spacyfikowane Podlesie. Widok był straszny, jeszcze dymiły zawalone piece, kałuże krwi, gdzie rozstrzelani byli ludzie, ta dziwna cisza jakby Ci ludzie wołali szeptem „My zginęli, Wyście dostali, abyście nigdy takiej śmierci jak my mieli nie doczekali”. Podlesie było spacyfikowane w odwecie za napad na Niemców w Kasinie Wielkiej na stacji. Podczas akcji na stacji doznał ciężkich obrażeń partyzant „tropiciel” do dziś nie wiadomo jak się nazywał, ciężko rannego przewieźli koledzy do Jarosza na wozie drabiniastym ze snopami pszenicy, otwarły się rany i krew znaczyła drogę. Niemcy po połyczce przepatrywali teren i po śladach krwi trafili na Podlesie, partyzant ten spalił się na wozie ze snopkami pszenicy u Jarosza Jana, który się nim opiekował. Rozbrojenie Niemców było 18 sierpnia, a 20 sierpnia spacyfikowano całe podlesie 12 zagród i 20 osób. Część ludzi z Podlesia ocalało, ponieważ poszli oddać mleko do mleczarni i do kościoła, bo była niedziela, ale dlatego tyle zginęło, bo to było wczas rano, 5-ta godzina i jeszcze spali lub doili krowy.\n12 O Podlesiu te wszystkie momenty pacyfikacji opowiadał mi Klimek,\nprzychodził do mnie do sklepu i kilka razy opowiadał o tej tragedii, bo u niego przed domem rozegrała się ta tragedia. Trzech mężczyzn z Porąbki rozstrzelano Palę Jana, Kołodzieja Józefa i Stokłosę Tomasza powiesili na jabłoni przed jego domem. Klimek widząc co się dzieje wyskoczył oknem z tyłu wprost do potoka strzelali za nim SSmani, ale od nerwów chybili. Cieślaka Stanisława rozstrzelali przed domem Jarosza, on też z Porąbki był u krewnych, a gdzie jego ciało do dziś niewiadomo. Maria Markiewicz Porąbka 103\n13 Ofiary pacyfikacji Porąbki\nOto ofiary pacyfikacji wsi: Pazdur Zofia 35 lat Syn Ludwik 6 miesięcy Córka Maria 3 lata Trzópek Wiktoria 78 lat Cieślak Stanisław 23 lata Pala Jan 67 lat Stokłosa Tomasz 34 lata Kołodziej Józef 47 lat Judka Maria 68 lat Syn Stanisław 32 lata Syn Wojciech 40 lat Smaga Maria 60 lat Ryś Jan z Dobrej\n14 PACYFIKACJA GRUSZOWCA\n15 Wspomnienia p. Marii Trzópek\nWojna zaczęła się w roku 1939 pierwszego września. Od świtu słychać było wybuchy bomb, strzały od zachodu. To była niedziela, nikt nie był w kościele ludzie szykowali się do ucieczki na wschód, że może polskie wojsko zatrzyma Niemców. Co było najważniejsze wkładali na wozy, i czym kto mógł końmi, wołami, krowami , a w dzień się nie dało jechać dopiero w nocy od Mszany jeden wóz za drugim jechał. A to dopiero były początki. Tata nasz też przegnał krowę i woła a my starsze koło wozu a mama i młodsze dzieci na wozie, trochę zboża, pierzyna coś do ubrania i te figurkę Matki Bożej co do dzisiaj ją mamy. Ta noc była tak ciepła, pełnia księżyca dojechaliśmy do Broga, bo jacyś ludzie wracali z Kasiny, że bardzo biją z samolotów do tych co jechali gościńcem. We wtorek świtem już byli Niemcy koło naszego domu a potem auta, czołgi gościńcem jechały. Siedzieliśmy w domu, bo jak by ktoś szedł to by go zaraz zastrzelili. Zaczęły się aresztowania, gestapo wzięło naszego księdza proboszcza Edwarda Wojtusiaka, i wikariusza Adama Sekułę, wójta Łaskudę i jeszcze dwóch z Dobrej .Księdza Sekułę zamordowali przy przesłuchaniu . Ja byłam najstarsza w domu, to wszystko mamie pomagałam. Raz szłam do Dobrej po sól bo brakło a cukier można było kupić za 12 jajek to jechało gestapo, oni jeździli nawet 4 razy dziennie na ciężarowym aucie i na trzy strony mieli ustawione karabiny maszynowe i po dwóch przy każdym karabinie.\n16 Stanęli u Broga i mnie wzięli do tego auta i pytali, gdzie są partyzanci ja się strasznie wystraszyłam, że nie wiem a przyszło mi do głowy i powiedziałam, że Fesler wie, a to był Niemiec, kierownik kamieniołomu pod Śnieżnicą ,a mieszkał na Brzegu w tym dużym domu. Powyskakiwali wszyscy, ja zostałam sama, więc uciekłam pomiędzy te stajnie, stodoły do rzeki, a jak słyszałam auta to leżałam pod wyrwą ziemi, to w krzakach i tak doszłam pod wieczór do domu i tak jeździli i bili w Ćwilin i w Śnieżnicę w lasy aż do spalenia tych domów w Gruszowcu. Ja miałam szczęście od Boga, że uciekłam i nie zabrali mnie do obozu. Partyzanci byli potrzebni, ale prawdziwi, bo niektórzy okradali gospodarzy, zabierali bydło. Partyzanci ostrzelali kilka razy auta Niemców co wieźli prowiant dla wojska i podobno zabili jednego Niemca, a co było na aucie zabierali, żeby mieli co jeść. W roku 1944 to było okropne życie, zima była wielka i głód, trzeba było oddać 3 metry zboża i 2 metry ziemniaków, a nie urodziło się dużo bo nie było czym uprawiać ziemi. Była tylko jedna krowa i parę kóz. Partyzanci prawdziwi nawet umieli po niemiecku. Na Chyszówkach był taki co zdawał Niemcom kto jest w partyzantce. Nazwiska partyzantów miał spisane na liście i trzymał ją w szkatułce w popielniku. Gdy zaszli do niego partyzanci przedstawili się i zabili go nie daleko jego domu, w ten sposób uratowali wiele ludzi. Kilka osób jednak wydał i zginęli w obozach.\n17 Były także dziewczyny, które rozmawiały z Niemcami i donosiły, to partyzanci ostrzygli im głowy do goła. W ostatnim roku przed zakończeniem wojny, był zamknięty Kościół w Dobrej, rzekomo, żeby ludzie nie zarażali się czerwonką. Rzeczywiście dużo ludzi zmarło na tę chorobę i z głodu też. Były rodziny ,że jedli pokrzywy i trawę ,żeby przeżyć. Ludzie bardzo ciężko pracowali w kamieniołomach, nawet kobiety. Wieczorami w domach tłukły len. To była bardzo ciężka praca. Ja jednej jesieni to w dziesięciu miejscach tarłam potem czesałam len i przędłam całą zimę, żeby zrobić swetry, robiłam do późna w nocy i przy lampie naftowej. Przez październik Niemcy jeździli całymi dniami z tymi karabinami maszynowymi na autach i bili w Śnieżnicę i Ćwilin. 1 listopada nie było procesji na cmentarz, nie wolno było. Chłopaki zeszli się do kolegi do Pawlaka u Wrony, bo się bardzo lubili. O drugiej wyjechało kilkanaście aut zatrzymali się u nas na osiedlu, jeden wyskoczył z auta i coś po niemiecku mówił i pojechali do góry i to widziała Halina matka Stefka, że wrócili do aut i tak się zaczęło. Strzelali kulami palącymi, ja leżałam za domem na ziemi i widziałam jak matka miała na rękach dziecko, a drugie przy niej i wyciągała ręce do tego Niemca ,ale dym i ogień zasłonił wszystko, i w tym domu schowało się dwóch chłopaków do piwnicy to guziki i kulki popękały im od kamizelek tak byli spuchnięci i zwęgleni. Jeden dom u Wrony został co go nie spalili u Sułkowskich.\n18 Bydło było w polu to rozleciało się po wsi, tak kule leciały i to palące jak deszcz to było jak koniec świata. Na Granicy to spędzili do jednego domu z trzech i podpalili, było tam dużo dzieci i starszych, jeden Janek uciekł z tego domu miał 10 lat i takim wąwozem leciał do rzeki, potem on to opowiadał jak było w tym jego domu. Pan Bóg go ocalił, bo tak bili za nim i nie trafili jego. U nas i z wszystkich domów co kto miał to się wynosiło do Potoka. Ja wynosiłam worek ze zbożem, wyszłam z gościńca na kawałek od Myconia i tak mi się ciężko zrobiło że upadłam a kula koło mojej głowy przeleciała, jak bym szła prosto to już by mnie nie było. Tej nocy nikt nie spał ze starszych, a dzieci to zasnęły, i tak na zmianę czuwali czy znów nie będą palić. A u Wrony i na Granicy to tylko spalenizną było czuć z ludzkich ciał. Jak się trochę uspokoiło to zbierali te kości do trumien i tych co się zadusili do Kościoła i pochowali na cmentarzu. A resztki kości, które jeszcze tam na zgliszczach znaleźli to pochowali w miejscu gdzie teraz jest pomnik ku czci pomordowanych mieszkańców Gruszowca. Pomnik jest poświęcony przez biskupa. Było bardzo dużo ludzi i księży, a tablicę tę pierwszą w kamieniu takim dużym płaskim wykuł mój brat Władek i został na pamiątkę. Potem napisali drugą tablicę przed poświęceniem z nazwiskami, osób które zginęły. Dzień w dzień w strachu przed Niemcami i śmiercią a front się zbliżał.\n19 Święta Bożego Narodzenia – to smutek i żal okropny tyle ludzi nie żyje aż trzydzieści troje i dwoje z Kasiny co przyszli w odwiedziny do znajomych. Styczeń się zaczął, i tak słychać było bomby i strzały aż ziemia drżała. Niemcy się cofali i tak 17 stycznia były u nas najpierw patrole na koniach, koło naszego domu koło muru była linia frontu i bili do Kuźla bo tam byli Rosjanie i znów się domy paliły u Kase, u Homy, u Krzysztofa i u Nowaka. Jeden ogień wszystko było widać, to było jakby piekło. Najgorsi to byli Ukraińcy, oni też szli z Niemcami i co chcieli to zabierali. U nas to już nie mieli czasu cokolwiek zabrać, bo już od Skrzydlnej otaczali Rosjanie, to wszyscy uciekali w stronę Mszany. We wtorek rano już byli ruskie, u nas wracaliśmy do domu ani jednych drzwi nie było, wszystkie mieli koło gościńca i poukładane na nich karabiny. Wprowadzaliśmy bydło, zaczęliśmy palić w piecu, a Janek przyprawiał drzwi. Zaczęły dopiero iść wojska ruskie i dużo z nimi Polaków, czołgi, katuszki, działa noc i dzień szli. A w bitwie tej frontowej zginęło dużo Rusków w lesie na Młynowie u Nowaka w potoku to ich potem zabierali, ale nie wiem gdzie. U nas nocowało pełno wojska w pierwszych dniach, w szopach na boisku, na górze a w domu starsi i oficerowie a my w jednym łóżku. Dużo dziewczyn ruskich szło z wojskiem, taka Marusia była starszym oficerem. Ona była do robót na gościńcu i musieli z każdego domu iść, bo jak nie to i by zastrzeliła. U nas były trzy takie dziewczyny, co pilnowały przy tych robotach, a u Kazimierza było ich pięć, tam był domek po lewej stronie jak się idzie do szkoły. Wojsko szło ale już rzadziej, tylko auta bez przerwy jedno za drugim.\n20 Byli bardzo też głodni i trzeba było im dawać jeść a\nprzeważnie kartoszki (ziemniaki) bo mąki nie było my sami oszczędzali z jedzeniem, ale im trzeba było dać, bo mówili że z karabinem my was oswobodzili i dajcie jeść. Jedni odeszli to znów inni przyszli, było dużo Polaków i rozmawiałyśmy z nimi, a każdy Rusek pytał skolka kilometrów do Berlina, że tam muszą dojść. Wojna się skończyła, było wszystko wyniszczone i głód był wielki, mało co zostało do jedzenia, bo wszystko trzeba było oddawać. W czerwcu przyszło bratu Jankowi iść do wojska, byli w Oświęcimiu, jakie tam okropności zaraz po froncie, kości ludzkie gdzie niegdzie, szczury goniły wszędzie, jak był na warcie nocami to nawet jakieś głosy było słychać jak z pod ziemi. W kwietniu przeniesiony był do Krakowa, był saperem, oczyszczali Kraków z bomb i pocisków ostatnie auto załadowali i wybuchła bomba. Wybuch był tak wielki, że szczątki ciał to po drzewach zbierali. Zginęło ich wtedy dziesięciu i oficer, był 25 maj jak dostaliśmy telegram o jego śmierci. To był straszny szok, żal, przeżył front a teraz śmierć. Pochowany został na Rakowickim cmentarzu wraz z innymi we wspólnej mogile, a dopiero po 50 latach uznali, że zginęli za Ojczyznę. W tym miejscu gdzie zginęli jest postawiony Kościół Brata Alberta, byliśmy na odsłonięciu tablicy pamiątkowej z ich Nazwiskami, a ja z siostrą Helką przecięłam wstęgę. W uroczystościach brało udział bardzo dużo ludzi. W tym kościele jest taki duży Orzeł i trzyma w pazurach te tablicę i jakby złotymi literami były te imiona wypisane. Prosimy gorąco Boga i Matkę Najświętszą aby nigdy już nie było więcej wojny. Maria Trzópek Gruszowiec 56\n21 Jednoczy nas pomnik ku czci ofiar pacyfikacji Gruszowca, którego zdjęcie jest\n22 Ofiary pacyfikacji Gruszowca\nOto ofiary pacyfikacji wsi: Cycoń Katarzyna lat 44 Czyrnek Antoni lat 65 Czyrnek Katarzyna lat 64 Czyrnek Anna lat 21 Drąg Józef lat 49 Drąg Anna lat 39 Drąg Anna lat 17 Drąg Helena lat 12 Drąg Antoni lat 9 Drąg Maria lat 5 Drąg Józef lat 2 Dudzik Szymon lat 53 Dudzik Maria lat 49 Dudzik Stanisław lat 2 Jakubiec Maria lat 49 Jakubiec Andrzej lat 17 Jakubiec Anna lat 13 Jakubiec Janina lat 7 Jakubiec Helena lat 56 Jakubiec Jan lat 26 Kubowicz Anna lat 64 Kubowicz Wojciech Lat 27 Kubowicz Jan lat 23 Kubowicz Marcin lat 35 Kuchta Józef lat 40 Kuchta Katarzyna lat 33 Miśkowiec Antoni lat 23 Palkij Michał lat 34 Palkij Maria lat 28 Palkij Zofia lat 3 Pawlak Jan lat 56 Pawlak Aniela lat 56 Pawlak Stefania lat 19\n23 Zwłoki ofiar Porąbki i Gruszowca pochowano na cmentarzu w Dobrej w zbiorowej mogile .\n24 Wyniki ankiet przeprowadzonych w klasach II i III gimnazjum, na temat wiedzy o pacyfikacji Porąbki i Gruszowca.\n25 1. Ile razy pacyfikowano Porąbkę?\nPoprawna odpowiedź to odpowiedź: c) 4 razy. Poprawną odpowiedź zaznaczyło 27,25 % uczniów klas II i III Gimnazjum.\n26 2. Ile razy pacyfikowano Gruszowiec?\nPoprawna odpowiedź: a) 1 raz. Poprawną odpowiedź zaznaczyło 42,3% uczniów klas II i III Gimnazjum.\n27 3. Dlaczego według Ciebie podczas pacyfikacji palono wsie?\nNajciekawsze odpowiedzi uczniów: Kl. II a ,,Żeby wysiedlić ludzi i doprowadzić do zniszczenia narodu polskiego’’. ,,Ponieważ ludzie w wsiach ukrywali polskich żołnierzy i jak któryś z żołnierzy niemieckich zauważył mundur polski to zwoływał kompanów i podpalali nie domy, ale całe wsie’’. Kl. II b -,, Ponieważ np. w Porąbce zabito Ssmana, czyli z zemsty’’. Kl. III a -,,Aby zniszczyć ich dobytek życia’’. -,,Bo była partyzantka’’ -,,Aby ludzi nastraszyć, żeby nie prowadzili działań przeciwko III Rzeszy’’. Kl.III b -,, Gdyż na naszym terenie działała partyzantka, która przeszkadzała Niemcom, którzy później mścili się na zwykłych ludziach’’. -,,Był to odwet za zabitych żołnierzy niemieckich’’.\n28 które ucierpiały podczas pacyfikacji.\nOsiedla w Porąbce , które ucierpiały podczas pacyfikacji.\n29 Osiedle Kalety:\n30 Osiedle Rola i Piwkówka:\n31 Osiedle Podlesie i Folwark:\n32 Osiedle Smagi :\n33 Osiedla na Gruszowcu , które ucierpiały podczas Pacyfikacji.\n34 Osiedle Granice:\n35 Osiedle Wrony:\n36 Wiersz napisany przez panią Marię Markiewicz.\nPobierz ppt "Pacyfikacja Porąbki i Gruszowca"


Mieszkania na sprzedaż - M-sopot - Strona 5 - KRN.pl\nMieszkania na sprzedaż M. Sopot, - Strona 5\nMieszkanie Sopot 95.96m2\nul. Władysława Łokietka 4 pokoje· piętro: 1 z 2 · 95.96 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n12 505 zł / m2\nMieszkanie Sopot 77.12m2\nul. M. Skłodowskiej-Curie 3 pokoje· piętro: parter z 2 · 77.12 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n12 902 zł / m2\nMieszkanie Sopot 99.90m2\nul. Grunwaldzka 4 pokoje· piętro: 3 z 3 · 99.90 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n10 511 zł / m2\nMieszkanie Sopot 64.74m2\nul. Władysława Łokietka 3 pokoje· piętro: parter z 2 · 64.74 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n14 968 zł / m2\nMieszkanie Sopot 69.30m2\nul. Władysława Łokietka 2 pokoje· piętro: parter z 3 · 69.30 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n19 466 zł / m2\nul. Władysława Łokietka 1 pokoje· piętro: 1 z 3 · 33.50 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n22 537 zł / m2\nMieszkanie Sopot 118.50m2\nDolny Sopot, ul. Jana III Sobieskiego 5 pokoi· piętro: parter z 2 · 118.50 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nul. A. Grottgera 3 pokoje· piętro: 3 z 10 · 53.20 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n9 962 zł / m2\nMieszkanie Sopot 47.63m2\n1 pokoje· piętro: parter z 2 · 47.63 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nMieszkanie Sopot 124.20m2\nDolny Sopot 4 pokoje· piętro: 1 z 3 · 124.20 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nGórny Sopot, ul. A. Abrahama 3 pokoje· piętro: 1 z 2 · 57.00 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nMieszkanie Sopot 54.00m2\nDolny Sopot, ul. gen. S. Fiszera 3 pokoje· piętro: parter z 2 · 54.00 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nMieszkanie Sopot 73.50m2\nKamienny Potok 4 pokoje· piętro: parter z 1 · 73.50 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n11 156 zł / m2\n3 pokoje· piętro: 3 z 9 · 53.20 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nBrodwino, ul. O. Kolberga 1 pokoje· piętro: 7 z 10 · 32.40 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n10 031 zł / m2\nMieszkanie Sopot 120.11m2\nul. Podjazd 4 pokoje· piętro: 4 z 4 · 120.11 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nMieszkanie Sopot 48.90m2\nul. Mazowiecka 3 pokoje· piętro: 3 z 3 · 48.90 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nMieszkanie Sopot 120.00m2\nul. M. Reja 4 pokoje· piętro: parter z 3 · 120.00 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n10 408 zł / m2\nul. Podjazd 4 pokoje· piętro: 4 z 4 · 95.11 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nMieszkanie Sopot 88.00m2\nul. S. Okrzei 4 pokoje· piętro: 3 z 3 · 88.00 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nDolny Sopot, ul. A. Grottgera 3 pokoje· piętro: 3 z 10 · 53.20 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nMieszkanie Sopot 25.80m2\nKamienny Potok, ul. J. Kraszewskiego 1 pokoje· piętro: 4 z 10 · 25.80 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\nMieszkanie Sopot 109.00m2\nDolny Sopot, ul. Bohaterów Monte Cassino 5 pokoi· piętro: 3 z 3 · 109.00 m2 Mieszkanie na sprzedaż Sopot\n● Szczegóły: s5,m-sopot


W Książkowym Świecie Mitchelii: "Zagubiony heros"- Rick Riordan\n"Zagubiony heros"- Rick Riordan\nSeria: Olimpijscy herosi (1)\nJako wielka miłośniczka twórczości Ricka Riordana musiałam w końcu zapoznać się z kolejną serią o greckich bogach. Przyznaję, że zabrałam się do tej książki z lekkim ociąganiem, bo najpierw chciałam przeczytać „Apollo i boskie próby”, ale podobno ta książka zawiera wiele spojlerów z obu poprzednich serii, więc chwilowo musiałam się wstrzymać. I całkowicie zapomniałam o tym, jak przyjaciółka zaspojlerowała mi praktycznie wszystko z tej serii… No cóż, mimo „znajomości” wydarzeń, zmusiłam się do zrestartowania mojej wiedzy na temat „Zagubionego herosa” i pogrążyłam w lekturze. Jesteście ciekawi mojej opinii?? Zapraszam do rozwinięcia :)\n„No więc tak… Olbrzymy ciskające górami. Przyjazne wilki, które zjedzą nas, jeśli okażemy słabość. Diabelskie robaki jelitowe. To może o mojej szurniętej niani innym razem.”\nWiecie co? Kiedyś uważałam, że niezbyt lubię Percy’ego Jacksona. Ale zmieniłam zdanie, gdy przeczytałam jeden rozdział z punktu widzenia Jasona. Nie wiem czemu, naprawdę nie mam pojęcia dlaczego, ale ten bohater od samego początku był mi solą w oku. A właściwie on i Piper. Oboje z początku byli irytująco zagubieni, aby nagle zyskać wielką pewność siebie i moc. Nie lubię takich gwałtownych zmian, bo są całkowicie nienaturalne. A oni okazali się jeszcze gorsi od przemądrzałej Annabeth. Jedynie Leo poprawiał mi nastrój swoim humorem i rozświetlał te nudne, momentami drażniące stronice „Zagubionego herosa”. Był jak lek, łagodził rany na mojej nieskazitelnej cierpliwości zadane przez Jasona i Piper. Ale sądzę, że całą trójką zdobyli u mnie plusa za to, że są dziećmi innych bogów, niż dotychczasowi bohaterowie. To taka drobna nowość, która bardzo cieszy czytelnika :)\n„Żeby wiedzieć, trzeba się dowiedzieć.”\nMoją opinię o tej książce zdecydowanie poprawiła fabuła powieści. Jak zwykle bohaterowie mieli kilka dni na ocalenie świata (jakby bogowie nie mogli wcześniej ich ostrzec -.-), ale w tym czasie wydarzyło się tak dużo, jak nigdy przedtem. Akcja nieustannie biegła do przodu, nie zwracając uwagi na biednego czytelnika, który ledwo co nadąża za wydarzeniami. Wciąż nowe walki, tajemnice, pomysły, bohaterowie, wszystko jakby w gigantycznym kole fortuny, które szybko się obraca i wybiera, co nowego czytelnik ujrzy na drodze głównych bohaterów. Niektórych rzeczy można domyślić się na początku powieści, innych czytelnik nie zrozumie aż do ostatnich stron. Tylko Rick Riordan potrafi napisać taką książkę.\n„Poczucie humoru jest dobrym sposobem na ukrywanie bólu.”\nPodsumowując, Rick Riordan jak zwykle zaskakuje czytelnika nowymi pomysłami na fabułę, szybką akcją, rozwiniętymi bohaterami o odmiennych charakterach, których można albo pokochać, albo znienawidzić. Ten autor kolejny raz udowodnił, że jest mistrzem w swojej dziedzinie.\nOlivie Fray 20 lipca 2016 12:01\nPrzeczytałam kilka lat temu pierwszą część Percy'ego i niestety nie spodobała mi się, dlatego dałam sobie spokój z tym autorem. Może kiedyś się to zmieni ;)\n1carlsky 20 lipca 2016 16:47\nCzuję się głupio z tym, że jeszcze nie przeczytałam ani jednej książki tego autora, chociaż Percy zawładnął przez jakiś czas internet. Coraz częściej natykam się na recenzje tej serii i chyba będę zmuszona wybrać się z nią na spotkanie :D\nAoi Akuma 21 lipca 2016 15:40\nBardzo sobie szanuję twórczość Ricka Riordana, choć na razie zapoznałam się z tylko jedną jego serią, chyba najpopularniejszą - z serią o Percym Jacksonie. No cóż, mam nadzieję, że wkrótce uda mi się sięgnąć również po "Zagubionego herosa". :)\nbrak pomysłu 21 lipca 2016 15:57\nJakoś mnie nie ciągnie do twórczości tego autora. Chyba nie mój klimat. ;)\nbookparadisebynatalia 21 lipca 2016 19:55\nMi osobiście nie spodobał się "Percy Jackson" i po resztę nie sięgnęłam.\nWedług mnie jest to słaba literatura\nIsabelle West 23 lipca 2016 17:07\nNa święta kupuję sobie całego Persiaka, którego MUSZĘ przeczytać! :D\nJamaica 26 lipca 2016 14:35\nHerosi jakoś mnie nie zachęcają. Może kiedyś :)\nGabrysia vvjs 27 lipca 2016 10:13\nJeszcze nie czytałam żadnej książki Riordana, ale chyba zacznę od Percy;ego.\n"Strażniczka książek"- Mechthild Glaser


Konferencje – Wydział Dowodzenia i Operacji Morskich\nBezpieczeństwo w transporcie, spedycji i logistyce\nProjekt Systemy Informacyjne w Bezpieczeństwie\nProjekt Studia Dualne\nSystem Wykorzystania Doświadczeń\nRozkłady zajęć semestr letni 2020/2021\nZARZĄDZENIA REKTORA – KOMENDANTA AMW\nSkład Rady Dyscypliny Nauki o Bezpieczeństwie\nKongres Bezpieczeństwa Morskiego RP\nPomorskie Forum Bezpieczeństwa\nStudia nad Obronnością i Bezpieczeństwem\nROCZNIK BEZPIECZEŃSTWA MORSKIEGO\nFormularze / wnioski\nKATEDRA OPERACJI MORSKICH\nWydział Dowodzenia i Operacji Morskich Akademii Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte w Gdyni oraz Wydział Bezpieczeństwa Narodowego i Logistyki Lotniczej Akademii Wojskowej w Dęblinie w dniach 24-25 października 2019 r. w Akademii Marynarki Wojennej organizują:\nIX Ogólnopolską Konferencję Naukową „Bezpieczeństwo portów morskich i lotniczych”\nMIEJSCE KONFERENCJI Aula im. Zygmunta II Augusta – Akademia Marynarki Wojennej w Gdyni\nPROBLEMATYKA KONFERENCJI Celem konferencji jest wymiana doświadczeń, prezentacja wyników badań oraz najnowszych osiągnięć przemysłu związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa portów morskich i lotniczych.\nGłówne obszary problemowe konferencji to:\n1. Stan bezpieczeństwa portów morskich i lotniczych; 2. Ratownictwo lotnicze i lotniskowe, ratownictwo morskie; 3. Służby lotniskowe i ochrona lotnisk. Ochrona portów morskich; 4. Bezpieczeństwo w ruchu lotniczym i w żegludze; 5. Wykorzystanie systemów monitoringu; 6. Organizacja szkolenia z zakresu procedur bezpieczeństwa.\nTermin zgłoszeń został wydłużony do 15 sierpnia.\nul. Śmidowicza 69, 81-127 Gdynia\nBezpieczeństwo Narodowe - tel. 26 126 23 66\nBezpieczeństwo Wewnętrzne - tel. 26 126 22 58\nSystemy Informacyjne w Bezpieczeństwie - tel. 26 126 23 66\nOrganizacja zajęć w semestrze letnim r.a. 2020/2021 11 lutego 2021\nDziałanie TPOS w lutym 28 stycznia 2021\nListy grup w zakresie realizacji przedmiotów ogólnouczelnianych 12 stycznia 2021\nNOWA APLIKACJA MOBILNA DLA STUDENTÓW 11 stycznia 2021\nListy rankingowe absolwentów uprawnionych do umorzenia kredytu studenckiego 29 grudnia 2020\nCopyright © 2021 | Stworzone przez Webpros


Czy jecie zdrowo? Część 2. - Strona 99 - Wizaz.pl\nStrona 99 z 102 « Początek < 49 74 89 94 95 96 97 98 99 100 101 102 >\n2019-08-13, 19:15 #2941\nOrzechy brazylijskie, w zależności od kraju pochodzenia , mają różne ilości selenu. Z tego co kiedyś czytałam, te z np. Lidla, mają go niezbyt dużo.\nPrawie w ogole nie maja, bo zazwyczaj pochodza z Brazylii albo Boliwii. Selen maja w sporej ilosci chyba te z Kolumbii i Wenezueli (?) W kazdym razie przeszukalsm caly internet jakis czas temu i nie znalazlam orzechow brazylijskich z tych dwoch krajow.\nU mnie w domu tez tego w moment nie ma, nawet jak mi wyjatkowo biszkopt opadl i wyszedl bardzo twardy, to i tak zjedli.\nJa zamawiam z allegro, ale nie wiem z jakiego kraju oni mają. Może te orzechy mają mniej selenu, ale na pewno dalej go mają, bo też się kiedyś "zatrulam".\n2019-08-13, 19:28 #2942\nStanowczo wolę ciasta, drożdżówki czy pączki od batoników.\nTylko z ciast lubię takie, które w większości się z ciasta składają, a nie takie z 3 rodzajami różnego kremu, gdzie ciasto ma grubość 5 cm, z czego 0,5 to ciasto, a reszta dodatki.\nSernik tylko bez rodzynek\n2019-08-13, 19:33 #2943\nJa mam taki przepis, co robię z zamkniętymi oczami, więc jak tylko widzę, że jakieś owoce się nie zutylizują w żołądkach, to w 10 minut + 40 pieczenia mam ciasto.\nA bezę kocham prawie tak, jak rodzinę\nPodzielisz się tym przepisem ?\n2019-08-13, 19:36 #2944\nJa z kremem kupnych ciast w ogóle nie kupuję. Chyba jeszcze nigdy żadne mi nie posmakowało.\nKupne to właśnie serniki i jakieś wybajerzone, których sama bym nie upiekła.\nMiksuję 125g masła z 10 łyżkami cukru, dodaję 3 spore jajka, miksuję, dodaję 10 łyżek mąki i 1,5 łyżeczki proszku do pieczenia, wylewam na formę i na górę owoce. Czasami dodaję jakiś aromat lub kakao.\nTo jest generalnie ten przepis, napisałam, jak to robię w kolejności:\nRobiłam je już jakieś 150 razy (naprawdę) i wychodzi zawsze. Z każdymi owocami, ja najbardziej lubię z porzeczką, reszta domowników z jabłkami.\n2019-08-13, 19:42 #2945\nJa ciasta wegańskie jem, bo mam alergię. Wydaje mi się, że mogą być trochę zdrowsze, np. taki kajmak z daktyli chyba jest bogatszy w składniki odżywcze niż zwykły kajmak, tak mi się przynajmniej wydaje, choć oczywiście pod kątem cukru to praktycznie to samo. Nabijaliśmy się kiedyś z mojej bratowej, która jest totalnym ortodoksem na punkcie ekologii, bio itd. i gloryfikowała miód w stosunku do cukru, a mój mąż cukrzyk śmiał się, że to przecież taki sam cukier.\n2019-08-13, 19:50 #2946\nNabijaliśmy się kiedyś z mojej bratowej, która jest totalnym ortodoksem na punkcie ekologii, bio itd. i gloryfikowała miód w stosunku do cukru, a mój mąż cukrzyk śmiał się, że to przecież taki sam cukier.\nCiezko jest mi sie z tym zgodzic, bo miod (niepasteryzowany ani nie poddany obrobce cieplnej powyzej 40C) ma w swoim skladzie witaminy, mineraly i wlasciwosci bakteriobojcze. Jest swietnym probiotykiem, itd. itp.\nOwszem - jest podobnie kaloryczny, wiec nie mozna z nim przesadzac, ale pisac, ze miod, to to samo co cukier to dla mnie bluznienie, sorry .\n2019-08-13, 19:50 #2947\nJa uwielbiam sernik na zimno. Robię zdrowszą wersję - na ksylitolu, bezcukrowej galaretce + sporo owoców\n2019-08-13, 19:56 #2948\nJak uważasz, mój mąż widzi, że tak samo podnosi mu cukier we krwi, oczywiście ma dodatkowe właściwości, ale objadanie się miodem i innymi zdrowymi cukrami typu daktyle będzie podobnie działać na skoki cukru we krwi.\n2019-08-13, 19:57 #2949\nNo ale wiesz, cukier podniesie i batonik i truskawka, a chyba łatwo powiedzieć, które jest zdrowe, a które nie.\nPoza tym u zdrowych osób organizm radzi sobie ze skokiem cukru.\n2019-08-13, 19:59 #2950\nMiod jest zdrowy, ale faktycznie podnosi cukier szybko. Nawet wystarczy wypić wieczorem herbatę z miodem i może wyjść rano wyższy cukier. Ale tu chyba już trzustka go źle trawi , bo tez potrafi byc ciężki.\n2019-08-13, 20:07 #2951\n2019-08-13, 20:09 #2952\nOczywiście po części macie racje, ale indeksy glikemiczne:\n- cukier biały 70 (wysoki indeks)\n- miód 60 (średni indeks)\n- daktyle suszone 70 (wysoki indeks)\n- truskawka 40 (niski indeks)\nDane z tabeli wymienników węglowodanowych dla cukrzyków (widzę, że w necie krążą różne dane).\nChodzi mi o to, żeby nie gloryfikować niektórych słodzideł i pamiętać, żeby też zachować w nich umiar, a nie objadać się, bo to takie zdrowe. Pisałam przecież, że uważam, że kajmak z daktyli powinien być zdrowszy, bo ma więcej składników odżywczych, ale nie objadam się wegańskim banoffee, bo to nadal dla mnie cukier.\n2019-08-13, 20:17 #2953\nMiod w goracej herbacie niestety traci swoje wszystkie zdrowotne wlasciwosci i zamienia sie w czysty cukier.\nPasteryzowany, to tez czysty cukier z zerem zdrowotnych wlasciwosci. Takze... jest miod, i jest miod.\n2019-08-13, 20:28 #2954\nNigdy nie pije gorącej , bo pijam tylko zielone i białe. Do tego ja nie slodze. Ale pamiętam,że mi to w przychodni mówiła.\n2019-08-13, 20:44 #2955\nNajlepszym slodzidlem pod tym wzgledem jest monk fruit. Mozna go czasem spotkac na stronach ketogenicznych. Warto poczytac.\nU mnie najlepiej sprawdza sie erytrol.\n2019-08-13, 21:05 #2956\nZ fruktozą jest podobnie jak z laktozą, może powodować problemy jelitowe. Co do jej "zdrowotności", to też tak średnio, cytat stąd KLIK\njest inaczej (to nie znaczy lepiej) przetwarzany przez organizm, ponieważ omija pewne szlaki metaboliczne i w całości przetwarzany jest na trójglicerydy, z których następnie powstaje tkanka tłuszczowa. Zjedzenie produktu o wysokiej zawartości fruktozy nie zwiększa ilości leptyny (substancja związana z regulacją apetytu) i nie powoduje zahamowania łaknienia, co stanowi jeszcze większe zdrowotne zagrożenie. Fruktoza omija etap kontrolny typowego dla glukozy szlaku metabolicznego, pozwala to na pobudzenie szlaków, prowadzących do nasilenia syntezy kwasów tłuszczowych. W konsekwencji dochodzi do wzrostu stężenia lipidów, co może prowadzić np. do stłuszczenia wątroby.\n2019-08-13, 21:21 #2957\nNo i wychodzi jak zwykle, że najlepiej nie jeść niczego :P\n2019-08-13, 21:51 #2958\nAlbo raczej jesc wszystko tylko w rozsadnych ilosciach.\n2019-08-13, 21:55 #2959\nAlbo to co nam pasuje pod względem zdrowotnym.\n2019-08-13, 21:59 #2960\nhejka czy mogę dołączyć? Staram się stopniowo zmieniać swoją dietę i jeść zdrowiej. Z domu nie mam wyniesionych złych nawyków, ale zawsze może być lepiej. Razem będzie raźniej\n2019-08-13, 22:45 #2961\nTo tak o tym co jeść by mieć płaski brzuch\n67893847_2708081692538345_6100361299999326208_n.jpg (30,4 KB, 77 załadowań)\n2019-08-14, 05:01 #2962\nKiedyś mi kolega znalazł artykuł, że to trwa ileś tam czasu i można go dodawać, jeśli się normalnie od razu pije.\n---------- Dopisano o 05:01 ---------- Poprzedni post napisano o 04:28 ----------\n2019-08-14, 06:41 #2963\nCiast drożdżowych nie przepadam jeść, ale kocham robić.\nUwielbiam jak to ciasto pracuje, jakie jest żywe.\nNa Wielkanoc szaleję: strucle robię ze 2-3 wielkie z powidłami i kruszonką, klasyczne babki drożdżowe z bakaliami ze 3, cuda na kiju.\nA ze z tego zostaje sporo białek, to nauczyłam się robić do kompletu sernik z brzoskwiniami ( na budyniu, ktoś tu o podobnym pisał), tak leciutki przez zwiekszona ilość ubitych białek, ze nawet ja jem jak już jest z owocami.\nBo serników nie lubię. A już tych klasycznych ciężkich to w ogóle.\nNo sernik na zimno lubię, z galaretka i owocami jak są upały, ale ten na ogół robiłam z serków homo i jogurtu.\nPrzez to gadanie o ciastach zachciało mi się robić drożdżowe.\nJak mi się uda kupić renklody, to może zrobię jutro placek drożdżowy z renklodami i lukrem cytrynowym.\nCzas edycji: 2019-08-14 o 06:42\n2019-08-14, 07:11 #2964\nTo jest podstawa, nie sadze, ze jest cos, co jest zdrowe dla kazdego. Ale uwazam tez, ze ograniczanie cukru w roznych postaciach jest jedynym sensownym zaleceniem dietetycznym niezaleznie od tego, jaki typ diety kto preferuje.\nKiedyś mi kolega znalazł artykuł, że to trwa ileś tam czasu i można go dodawać, jeśli się normalnie od razu pije..\nMoze ten KLIK.\nTutaj wiecej na ten temat KLIK.\n2019-08-14, 07:25 #2965\nJa mam uczulenie na drożdże (takie surowe, nie że po pieczeniu).\n2019-08-14, 08:55 #2966\nJa kocham robic wlasnie drozdzowe roznego rodzaju ciasta, bo uwielbiam to zagniatac, ten zapach , ale potem tez jeść\nI choc sama nie robie, bo dla kawalka nie ma sensu, to mam w cukierni takie drozdzowe i kupuje najczescije w sobote nieraz niedziele do kawy u nich , to moj ulubieniec\nZa to najlepsze robila babcia, bo robila z duza iloscia masla, kruszonki, ze nie wyrastalo za bardzo i bylo mokrawe\n2019-08-14, 09:08 #2967\nDla mnie miód jest totalnie przereklamowanym produktem (podobnie jak rosół )- zawiera dużo więcej kalorii niż sam cukier, podnosi cukier we krwi bardzo szybko a jego właściwości są zgoła przereklamowane. Dodatkowo nawet u małych pszczelarzy ta jakosc miodu jest dyskusyjna także dla smaku tak, dla właściwości -nie.\n2019-08-14, 10:24 #2968\nDlatego ja staram się stosować do takich ogólnych, "bezpiecznych" wytycznych, czyli warzywa, owoce, nie jeść słodyczy, pić dużo itp. Bo to zgłupieć można od tego wszystkiego, plus ja zawsze byłam noga z biologii i chemii, więc sama nie zweryfikuję informacji. Po prostu umiar i obserwacja swojego organizmu.\n2019-08-14, 10:25 #2969\nDodatkowo nawet u małych pszczelarzy ta jakosc miodu jest dyskusyjna\nA tego zdania to już zupełnie nie rozumiem. Tak się składa, że mój tata ma małą pasiekę i doprawdy nie wiem co mogłoby być z naszym miodem nie tak. Natomiast jeśli chodzi o właściwości, to podam przykład z wczoraj. Zaczęło mnie boleć gardło a nie chcę w ciąży zażywać farmaceutyków, więc zaczęłam żuć kawałek plastra z miodem i dolegliwości zniknęły. A takich przykładów można mnożyć. W ogóle to można zauważyć, że ludzie którzy od lat kupują u nas miód, to są naprawdę w dobrej formie mimo czasem zaawansowanego wieku, nie chorują. Tata chciał już zrezygnować z pasieki, ale to właśnie klienci mu nie pozwolili na to. Zresztą nie muszę się produkować na temat właściwości miodu, bo to już zostało wielokrotnie potwierdzone badaniami. A dobrych pasiek nie brakuje, przynajmniej na południu Polski. Nie znam nikogo komu chciałoby się bawić w oszukiwanie - po prostu wygodniej jest czekać aż to pszczoły się napracują.\n2019-08-14, 10:28 #2970\nJa też nie wiem, o co chodzi. Jeden z najlepszych syropów na kaszel (Grintuss, jest wersja i dla dzieci i dla dorosłych) jest na miodzie.\nData ostatniego posta: 2019-08-19 13:18:25


Ignorancja historyczna to obelga dla wszystkich ofiar niemieckiej...\nopoka.org.pl → Serwis informacyjny → Polska → 2021 → Ignorancja historyczna to obelga dla wszystkich ofiar niemieckiej okupacji\nSteve Cohen, kongresmen Partii Demokratycznej ze stanu Tennessee, odnosząc się do słów Marjorie Taylor Greene, która porównała obowiązek noszenia maseczek na terenie budynków Izby Reprezentantów do oznaczania Żydów Gwiazdą Dawida podczas wojny i do Holokaustu, powiedział:\n„Smutny to widok, gdy członkowie Kongresu schodzą do takiego poziomu, smutne, że nie rozumieją historii, nie rozumieją Holokaustu. Nie chodzi tylko o nazistowskie Niemcy, była też Polska, gdzie znajdowały się niektóre spośród tych najcięższych, najgorszych obozów koncentracyjnych jak Auschwitz i Birkenau”.\nW związku z tą wypowiedzią IPN wydał oświadczenie. Podkreślił, że Polska w czasie była pod niemiecką okupacją i nie współpracowała z Niemcami.\n„Polska była pierwszym krajem, który zbrojnie przeciwstawił się Rzeszy Niemieckiej Hitlera. Państwo Polskie i Wojsko Polskie przez całą wojnę walczyły przeciw Niemcom w obozie aliantów. W latach 1939–1945 terytorium Polski w całości było pod okupacją totalitarnych wrogów. Na polskiej ziemi niemiecki okupant – wbrew Polskiemu Państwu i wbrew zasadom prawa międzynarodowego – zbudował sieć niemieckich obozów koncentracyjnych i obozów śmierci”.\nW oświadczeniu zaznaczono, że Polacy byli jedną z głównych grup ofiar niemieckich zbrodni.\n„Ofiarami zbrodniczej polityki okupanta niemieckiego były między innymi miliony polskich obywateli: miliony polskich Żydów i miliony Polaków. Niemiecki KL Auschwitz i KL Birkenau były miejscem wymordowania olbrzymiej liczby polskich i europejskich Żydów. Największą po Żydach grupą ofiar uśmierconych przez Niemców w KL Auschwitz i KL Birkenau byli Polacy”.\n„Ignorancja historyczna, względnie zła wola takich ludzi jak kongresmen Steve Cohen, jest zakłamywaniem zbrodni Adolfa Hitlera, obelgą dla wszystkich ofiar niemieckiej okupacji – w tym żydowskich i polskich” – pisze IPN.\nŹródło: ipn.gov.pl, PAP\npublikacja 28.05.2021 11:48


130m2 3 2 1 Wspólny Prywatny\nTa cudowna hiszpańska willa położona jest na pięknym, małym, pełnym bujnej zieleni osiedlu w pierwszej linii od pola golfowego. Nieruchomość na parterze posiada taras wejściowy, holl, dwie sypialnie z wbudowanymi szafami, wspólną łazienkę oraz główną sypialnię z łazienką en-suit i wyjściem na tylny taras. Na piętrze odnajdziemy przestronny i wysoki salon z belkami, jadalni, dużą umeblowaną kuchnię i taoletę. Z jadalni jest wyjście na taras, z którego jest piękny widok na wspólne ogrody i basen, z salonu jest wyjście na drugi taras, z którego jest wiodok na pole golfowe oraz schodami dostaniemy się na wyższy taras. Dom jest w świetnej kondycji, nie wymaga remontu, wyposażony w klimatyzację, sprzęt AGD i jest pięknie umeblowany. Wspólny basen jest tylko dla dwóch domów!!!\nBardzo atrakcyjna cena, obniżona z 320.000 € na 269.000 €\nWe have received your request regarding the property reference: BH1014511. One of our agents will contact you as soon as possible.\nOtrzymaliśmy Twoją prośbę o wysłanie informacji w przypadku spadku ceny tej nieruchomości: BH1014511


Everitt: Rządowe przepisy a innowacja w dziedzinie bezpieczeństwa\n4 października 2010 Interwencjonizm komentarze: 2\nAutor: Aaron Everitt\nAmerykańskie społeczeństwo uzależniło się od bezpieczeństwa. Z jakiegoś powodu obywatele tego kraju uznali, że ich priorytetem jest zabezpieczyć się przed zagrożeniami, które niesie ze sobą życie. Gdzie by nie spojrzeć, otaczają nas niezliczone zabezpieczenia, które mają ochraniać nas przed zagrożeniami współczesności.\nOd samego momentu narodzin dzieci są chronione przed niechybną śmiercią za pomocą przepisowo skonstruowanych kołysek i wózków. Kodeksy nie odstępują Amerykanów o krok przez całe ich życie. Przyczyniły się do powstania kultury, która zbudowana jest na tajemniczym założeniu, że „ktoś” lub „coś” ochroni nas przed złem tego świata.\nPrzepisy bezpieczeństwa wspierają przestarzałe rozwiązania\nNieodzowną cechą filozofii powszechnego bezpieczeństwa w Ameryce jest reagowanie na zagrożenia po fakcie. Nie można przewidzieć, jakie będą konsekwencje wypadku, dopóki nie nastąpi. Scenariusz wydarzeń jest mniej więcej taki: na rynku pojawia się nowy produkt, spełniający wszystkie aktualne wymogi bezpieczeństwa, o których istnieniu wiedział producent. Dochodzi do wypadku, którego nikt nie mógł przewidzieć. Media i społeczeństwo podnoszą wrzawę i stwierdzają, że „coś trzeba zrobić”, aby zapobiec nieszczęściu, które i tak już się wydarzyło. Powołuje się specjalną komisję, która ma zająć się tym „oczywistym” zaniedbaniem. Następnie ogłasza się nowe przepisy mające zapobiec poprzedniej tragedii, a także powołuje się nową instytucję nadzorczą, która ma czuwać nad przestrzeganiem ustanowionych regulacji.\nPowyższy schemat działania występuje zwłaszcza w sektorze handlowym i usługowym. Prawie każdy przedmiot, jaki możemy dziś kupić, od poduszek aż po komputery, jest udekorowany naklejkami ostrzegawczymi.\nEtatyści wysuwają kontrargument w stylu: „tak, to prawda, ale dzięki temu żaden wredny kapitalista nie skrzywdzi niewinnych ludzi, byle by tylko wydusić z nich ostatni grosz!”.\nNikt nie twierdzi, że nie istnieją wredni kapitaliści, którzy świadomie wykorzystują luki w przepisach. To nie oni jednak stanowią problem, ale system, który jest zbudowany na założeniu, że każdy powinien móc kupować towary bez żadnej odpowiedzialności, ślepo wierząc, że ktoś się o nich zatroszczy.\nZawsze istnieli sprzedawcy, którzy oszukiwali ludzi. Ale w dawnych czasach znajdowano sposób, aby ich ukarać, i nie pozwalano im handlować kolejnymi bublami.\nObecnie istniejący system wymusza na przedsiębiorcach wynajdowanie luk w przepisach lub działanie w zmowie z osobami tworzącymi prawo. Cała aktywność firm skupia się na wytwarzaniu produktów, które są tanie, a jednocześnie pozwalają obejść lub sprostać ustalonym wymaganiom. Takie działania nie zawsze są motywowane chęcią złamania prawa — luka w przepisach lub jej brak może zadecydować o przetrwaniu przedsiębiorstwa na rynku lub o jego bankructwie. Jednak sam fakt, że przepisy można obejść lub spełnić je tylko częściowo zaprzecza celowi, w jakim są opracowywane.\nŚlepa wiara w obietnice rządzących\nIstniejący system niesie ze sobą także inne, nieprzewidywalne zagrożenia. Wystarczy wskazać na niedawny wypadek w kopalni w Południowej Virginii, wyciek ropy w Zatoce Meksykańskiej lub ataki terrorystyczne. Wspólną cechą wszystkich tych wydarzeń jest fakt, że bezpieczeństwo obywateli i pracowników zależało od przestrzegania rządowych regulacji, które miały ich rzekomo chronić.\nJeśli rządowa instytucja popełni błąd, to czy będzie musiała ponieść konsekwencje swojej pomyłki — co niewątpliwie spotkałoby każdą prywatną firmę, która zajmowałaby się tak poważnymi sprawami? Czy mogłaby w ostateczności upaść? Oczywiście, że nie. Zamiast tego otrzyma jeszcze większe wsparcie finansowe i jeszcze większy zakres uprawnień, tak aby wypadek już się nigdy nie powtórzył.\nNajczęściej wysuwanym argumentem jest ten, że tylko władza państwowa może mieć motywację, aby zająć się niebezpiecznymi praktykami rynkowymi. Gdyby nie rząd, nikt nie kontrolowałby pazernych przedsiębiorców, którzy, korzystając z okazji, okradli i oszukaliby każdego klienta.\nArtykuł Marka Thorntona na temat bezpieczeństwa w odniesieniu do prywatnych producentów ukazuje lukę w takim rozumowaniu. Jeden z najbardziej cenionych ośrodków badawczych — Underwriters Laboratory — znajduje się w prywatnych rękach. Dr Thornton stwierdza, że:\nSam fakt istnienia takiego ośrodka zaprzecza powszechnej, podręcznikowej opinii, że bez interwencji państwa prywatne firmy starałyby się zwiększać przychody kosztem bezpieczeństwa, w związku z czym biurokraci muszą kontrolować rynek i wymuszać zachowanie równowagi między prywatnymi interesami a wspólnym dobrem. Według tego poglądu aparat państwowy jest jedyną barierą, która chroni nas przed lawiną śmiertelnych wypadków.\nWielokrotnie dowiedziono już fałszywości tego mitu, ale wciąż pokutuje on w mentalności amerykańskich pracowników i konsumentów. Górnicy będą pracowali z zawyżonym poczuciem pewności siebie, gdy czuwa nad nimi Urząd ds. Bezpieczeństwa w Górnictwie. Pracownicy platformy wiertniczej będą ślepo wierzyli w niezawodność swojego sprzętu, ponieważ to właśnie ich miejsce pracy uzyskało rządowe wyróżnienie.\nKolejną niezamierzoną konsekwencją państwowej kontroli nad bezpieczeństwem jest zniechęcanie przedsiębiorców do wprowadzania innowacyjnych rozwiązań. Zamiast próbować zaryzykować i zainwestować w nowoczesne technologie, firmy starają się wypełnić lub ominąć zapisy ustawy.\nTrudno o lepszy przykład niż branża budowlana. Niewielu ludzi zdaje sobie sprawę z faktu, że polityczna organizacja typu non-profit ustanowiła krajowy kodeks budowlany oraz instytucję, które ma kontrolować budowę mieszkań. Grupa ta lobbuje w rządzie, aby wprowadził jednakowe prawo budowlane na całym terenie Stanów Zjednoczonych. Ta instytucja została powołana po to, by rozszerzyć uprawnienia rządowej administracji na nadzorowanie budowy mieszkań oraz wybieranie środków bezpieczeństwa, które mają być zastosowane.\nPrzedsiębiorcy zdają sobie sprawę, jak wielką władzę stanowi uniwersalne prawo budowlane oraz czuwające nad jego przestrzeganiem ciała decyzyjne. Starają się zatem, aby to ich produkty zostały uwzględnione w przepisach. Materiały izolacyjne firm Tyvek i DOW oraz łączenia firmy Simpson są tylko jednymi z wielu przykładów konkretnych produktów, które wymienia się w kodeksie z nazwy. Zmiany w przepisach następują co dwa, trzy lata, przez co wykonawcy muszą tak poprawiać swoje projekty i wybierać inne zestawy produktów, aby sprostać wymaganiom prawa.\nFirmy budowlane nie dostosowują swoich produktów do potrzeb klientów, ale do wymogów kodeksu, co zawsze dzieje się kosztem innowacyjnych rozwiązań. Większość wykonawców nie ma zasobów, które umożliwiłyby wdrażanie nowatorskich pomysłów, a jednocześnie zapewniłyby zgodności z przepisami.\nW rzeczywistości większość przedsiębiorców nie tworzy własnych projektów, tak więc muszą zatrudnić architekta, który zweryfikuje istniejące plany pod kątem zgodności z nowym wydaniem kodeksu (które jest prawie zawsze bezdyskusyjnie wdrażane przez lokalne władze), co jest tak naprawdę wyrzucaniem pieniędzy w błoto. Te same środki można by przeznaczyć na zmianę projektu w taki sposób, aby sprostał wymaganiom rynkowym. Architekci mogliby wtedy wykorzystać własną kreatywność zamiast podręcznikowej wiedzy. Nie mogą jednak tego zrobić, ponieważ muszą zabiegać o satysfakcję biurokratów, a nie klientów.\nCzęsto słyszy się pogląd, głoszony chociażby przez Amerykańskie Stowarzyszenie Architektów, że prawo budowlane stymuluje rozwój branży. Jednak członkowie Stowarzyszenia bronią istnienia kodeksu dlatego, że zapewnia im stały dochód oraz dlatego, że dzięki niemu stają się niezastąpionym ogniwem w procesie budowy. Argumentują, że bez udziału architekta budynek nie będzie bezpieczny, ponieważ wykonawca nie będzie miał żadnego interesu w troszczeniu się o bezpieczeństwo swoich klientów.\nBrak innowacyjnych pomysłów w budownictwie mieszkaniowym wynika z wydatkowania pieniędzy na realizację przestarzałych koncepcji. Czy naprawdę jesteśmy bezpieczniejsi tylko dlatego, że w przeciągu ostatnich dwóch lat obniżono wysokość stopni schodów o centymetr? Być może brzmi to śmiesznie, jednak każdy wykonawca w kraju musiał zmienić istniejące projekty, aby stały się zgodne z nowymi wymaganiami.\nOstatnie wydanie krajowego kodeksu budowlanego nakłada obowiązek montowania zraszaczy przeciwpożarowych w budynkach mieszkalnych — bez względu na kubaturę. Zasadniczo oznacza to, że obecnie bardziej prawdopodobne jest zalanie domowego sprzętu niż jego spalenie. Te drogie systemy potrafią co prawda ugasić ogień, ale mogą także spowodować poważne podtopienia, a nawet inne, nieprzewidziane konsekwencje. Właściciel nieruchomości będzie musiał wydać ogromną sumę pieniędzy na zakup ubezpieczenia tego typu instalacji, na czym ostatecznie straci.\nTaka sytuacja to jednak wymarzony scenariusz dla samozwańczych obrońców powszechnego bezpieczeństwa. Potencjalne zagrożenie równa się kolejnej komisji, kolejnym przepisom i kolejnym winowajcom.\nOdpowiedzią na ten problem nie będzie zastosowanie reguł rynkowych, które pozwolą podjąć decyzję właścicielom (bez wątpienia większość z nich obyłaby się bez zraszaczy). Zamiast tego możemy się spodziewać, że urzędnicy zażądają, aby w każdym mieszkaniu montować ogromne wiadro, do którego miałby spływać nadmiar wody. Ekonomia to nauka o niezamierzonych konsekwencjach, a tworzenie ustaw to jedynie nieadekwatna i niewspółmierna reakcja na owe niezamierzone konsekwencje. Cierpi na tym zawsze Wolność.\nPosted in Interwencjonizm, Teksty, TłumaczeniaTagged Aaron Everitt, bezpieczeństwo, Everitt, innowacja, regulacje\nAaron Everitt jest przedsiębiorcą budowlanym w północnym Kolorado. Jest także aktywny w polityce libertariańskiej.\nPozostałe wpisy autora: Aaron Everitt\nKlub Austriackiej Szkoły Ekonomii w Łodzi wystartował\n2 Komentarze “Everitt: Rządowe przepisy a innowacja”\n5 października 2010 o 19:33\nTrochę uświadomił mi jak sytuacja regulacji wygląda w U.S.A – wygląda na to że nie różni się to zbytnio od absurdów Unijnych dyrektyw.\nOgólnie bardzo dobrze że pojawiło się tłumaczenie tego artykułu.\n6 października 2010 o 21:47\nJeśli Polacy jak gęsi czerpią najgorsze wzorce z przodujących (jeszcze)krajów, czarno widzę przyszłość. U nas też kult bezpieczeństwa stał się najważniejszym , a kto go krytykuje uważany jest za niespełna rozumu.


Dwa słońca, dwa zachody. Naukowcy znaleźli taką planetę. - Wykop.pl\nWielkopolska: złodzieje okradli 12-letniego Wojtka. Chłopiec uprawiał dynie 3263\nMasakra w RPA: biala 3 latka ukrzyzowana i zgwalcona. 2724\nAtak nożownika we Wrocławiu. Mają jego zdjęcia. 1792\n"Pedofile są szkalowani jak geje 40 lat temu" - żali się pedofil przed sądem 1663


Ropa naftowa i gaz ziemny - Sciaga.pl\nsatysfakcja 70 % 223 głosów\nRopa naftowa, mieszanina węglowodorów, kwasów karboksylowych, fenoli, azotowych związków heterocyklicznych, żywic, związków metaloorganicznych. Skład ropy naftowej jest zmienny i zależy od miejsca wydobycia. Głównymi zanieczyszczeniami są nieorganiczne sole i woda. Ropa naftowa jest przerabiana metodami: destylacji frakcyjnej, rafinacji, krystalizacji i in. Z ropy naftowej otrzymuje się: eter naftowy, ligroinę, benzynę, naftę, oleje mineralne, mazut oraz surowce dla przemysłu chemicznego, np. benzen, toluen, ksyleny\nAnaliza popiołu po spaleniu ropy wskazuje także na obecność niewielkich ilości innych pierwiastków: Na, Mg, Ca, Al., Si, P. Ropa naftowa jest oleistą cieczą o gęstości 0,650-1,10g/cm3. Z wodą tworzy emulsje, w których może być zarówno faza rozpraszającą, jak i rozproszoną. Rodzaj emulsji w układzie woda-ropa zależy od obecności soli kwasów organicznych, działających jako emulgatory(substancje obniżające napięcie powierzchniowe kropelek fazy rozproszonej i zwiększające dzięki temu trwałość emulsji).\nWystępowanie i skład chemiczny ropy naftowej\nRopa naftowa występuje w wielu rejonach świata. Szacuje się, że największe zasoby ropy naftowej występują w basenie Zatoki Perskiej ok. 67% wszystkich rezerw, głównie w prowincji Al-Hasa w Arabii Saudyjskiej, w prowincji Chuzestan w Iranie, w okolicach Mna'al-Ahmad w Kuwejcie, w rejonie Kirkuk w Iraku oraz w rejonie Abu Zab w Zjednoczonych Emiratach Arabskich.\nInne ważniejsze obszary roponośne to:\n•\tRosja i kraje WNP - środkowa część Niziny Zachodniosyberyjskiej. Zagłębie Wołżańsko-Uralskie, północny Kaukaz, rejon Morza Kaspijskiego, Kotlina Fergańska, Sachalin;\n•\trejon Zatoki Meksykańskiej i Morza Karaibskiego - obszary Stanów Zjednoczonych leżące nad Zatoką Meksykańską, prowincja Chiapas w Meksyku, Półwysep Jukatan, basen Jeziora Maracaibo w Wenezueli, delta rzeki Orinoko;\n•\tpółnocna Afryka - Libia, Algieria, Tunezja, Egipt;\n•\tbasen Zatoki Gwinejskiej - niziny nadmorskie i szelf zatoki w Nigerii, Gabonie, Kongo Demokratycznym, Kamerunie, Angoli;\n•\tAlaska - rejon Przyl. Barrow;\n•\tMorze Północne;\n•\twschodnia i południowo-wschodnia Azja - Mandżuria, szelf Morza Żółtego i Wschodnio chińskiego, Borneo, Sumatra, Jawa.\nRopa naftowa jako najważniejszy surowiec energetyczny\nRopa naftowa jest obecnie najważniejszym surowcem energetycznym, często określanym mianem surowca strategicznego. W bilansie energetycznym świata wysunęła się na pierwsze miejsce w latach 60 - tych i pozostaje na nim do dziś, mimo rosnącej roli innych nośników energii. Jej znaczenie jako surowca energetycznego wynika z:\n•\tdużej kaloryczności (10 000 - 11 500 kcal/kg);\n•\tniskich kosztów wydobycia i transportu (tankowce, rurociągi);\n•\trosnącego znaczenia jako paliwa dla rozwijającej się motoryzacji;\n•\tstosunkowo taniej destylacji.\nStale rosnące zapotrzebowanie współczesnej techniki na paliwa i smary oraz surowce dla przemysłu chemicznego zmusza do ciągłego poszukiwania źródeł ropy, nawet w najbardziej odległych niedostępnych okolicach, np. na Saharze, Ziemi Ognistej i Alasce. Polska była jednym z pierwszych krajów na świecie, w którym w połowie XIX wieku podjęto wydobywanie ropy. Eksploatowane od tego czasu do dziś złoża na Podkarpaciu są dotychczas jedynym terenem wydobycia ropy naftowej w kraju. Wydobycie to stanowi ok. 5% ogólnej ilości ropy przerabianej przez polski przemysł rafineryjno-petrochemiczny.\nGłówne składniki wchodzące w skład ropy naftowej:\n•\tZwiązki tlenowe o małej masie cząsteczkowej zawarte w ropie to głównie związki o charakterze kwasów. Najbardziej rozpowszechnione są kwasy naftenowe - karboksylowe pochodne naftenów jednopierścieniowych i wielopierścieniowych. W surowej ropie zawartość kwasów naftenowych wynosi 0,2-2,0%. Oprócz nich, na ogół w mniejszych ilościach, występują w ropie także kwasy tłuszczowe (palmitynowy, stearynowy i in.), a w ropach bogatych w związki aromatyczne- fenole i naftole. Cześć kwasów karboksylowych znajduje się w postaci soli metali.\n•\tSkładniki kwaśne, ze względu na wyższą od odpowiednich węglowodorów temperaturę wrzenia, występują głównie w cięższych destylach - nafcie, olejach napędowych i ciężkich destylach próżniowych.\n•\tSiarka występuje w ropie zarówno w postaci wolnej, jak i związanej chemicznie (jako H2S, siarczki, tioetery R-S-R, merkaptny, i tiofenole R-SH i in.).Z produktów przerobu ropy, najmniej siarki zawierają destylaty lekkie –benzyny, a najwięcej oleje i ciężka pozostałość podestylacyjna(do 70% całkowitej ilości siarki zawartej w surowcu). Obecność siarki i jej związków jest szkodliwa, bo pogarsza jakość wszystkich rodzajów produktów naftowych- paliw ciekłych, parafiny, olejów smarowych i smarów. Usuwanie związków siarkowych jest jednym z podstawowych celów rafinacji produktów naftowych.\n•\tZwiązki azotowe występują również w ropach wszelkich typów. Na ogół ich zawartość jest proporcjonalna do zawartości siarki. Typowymi związkami azotowymi w ropie są pirydyna i chinolina oraz ich pochodne.\n•\tŻywice i asfalteny są to związki o złożonej budowie i dużej masie cząsteczkowej, zawierające tlen i siarkę. Żywice występują w ropie w stanie rozpuszczonym, asfalteny w postaci zawiesin. Zawartość żywic i asfaltenów waha się w zależności od gatunku ropy w granicach 4-5% lub 10-20%. W surowych produktach naftowych najwięcej żywic i asfaltenów gromadzi się w ciężkich destylach -olejach napędowych, destylach próżniowych oraz w pozostałości.\nRopa naftowa powstała z substancji organicznej. Ropę naftową wydobywa się wiercąc w ziemi otwory, tzw. odwierty, na głębokość 1 km i więcej. Miejsca prawdopodobnego zalegania złóż ropy naftowej wyszukiwane są przez geologów. Początkowo poszukiwania i wiercenia prowadzono wyłącznie na lądach. Okazało się jednak, że część światowych zasobów ropy zalega w obszarach szelfów mórz i oceanów. Ropa naftowa nie nadaje się do bezpośredniego zastosowania technicznego jako paliwo. Po wydobyciu z otworu wiertniczego jest ona oczyszczana z zanieczyszczeń mechanicznych , a następnie oddziela się od niej wartościowe i łatwo wrzące składniki: propan, butan i benzyny. kalor. 10000-11500 kcla/kg. ciekła, naturalna mieszanina węglowodorów parafinowych (alkany), naftenowych (cykloalkany) i aromatycznych (areny); zawiera także org. związki siarki, tlenu, azotu, związki metaloorg. oraz składniki miner.: związki żelaza, krzemu, wanadu, sodu, niklu i innych metali; ma barwę żółtobrun., zielonkawą lub czarną, Ropę naftową i asfalt znano już kilka tys. lat temu, w starożytności ropę wykorzystywano m.in. do balsamowania ciał, oświetlania, w celach leczn. oraz w technice wojennej; Złoża ropy naftowej występują w utworach od kambru do trzeciorzędu,; złoża: Rosja i kraje WNP - środkowa część Niziny Zachodniosyberyjskiej. Zagłębie Wołżańsko-Uralskie, północny Kaukaz, rejon Morza Kaspijskiego, Kotlina Fergańska, Sachalin; rejon Zatoki Meksykańskiej i Morza Karaibskiego - obszary Stanów Zjednoczonych leżące nad Zatoką Meksykańską, prowincja Chiapas w Meksyku, Półwysep Jukatan, basen Jeziora Maracaibo w Wenezueli, delta rzeki Orinoko; północna Afryka - Libia, Algieria, Tunezja, Egipt; basen Zatoki Gwinejskiej - niziny nadmorskie i szelf zatoki w Nigerii, Gabonie, Kongo Demokratycznym, Kamerunie, Angoli; Alaska - rejon Przyl. Barrow; Morze Północne; wschodnia i południowo-wschodnia Azja - Mandżuria, szelf Morza Żółtego i Wschodnio chińskiego, Borneo, Sumatra, Jawa.\nPrzygotowywanie ropy do przeróbki w rafineriach\nZ szybów naftowych wydobywa się ropę surową, zmieszaną z towarzyszącymi jej w złożach gazami i zasolonymi wodami głębinowymi (solanką). Wstępne oczyszczanie ropy ma na celu oddzielenie solanki i gazu mokrego. Od oddzielenia gazu potrzebne jest specjalne urządzenie. W którym ropa toczona jest przez pompę wgłębną, do zbiornika, w którym oddziela się większą część gazu. Ropa ze zbiornika zawiera jeszcze rozpuszczone lotne składniki, które przy ogrzaniu w czasie transportu lub przeróbki ropy wydzielałyby się z niej, powodując straty cennych składników gazu i zakłócenia w przebiegu procesów technologicznych. Rozpuszczone lotne składniki usuwa się, więc w ogrzewanych przeponowo parą urządzeniach do stabilizacji ropy i dołącza do pozostałych gazów. Oddzielony od ropy gaz mokry poddaje się odgazolinowaniu.\nOddzielanie solanki nastręcza więcej trudności, szczególnie wtedy, gdy tworzy ona trwałe emulsje, stabilizowane przez żywice i nierozpuszczalne w wodzie sole z ropy. W zależności od trwałości emulsji solankę oddziela się w odstojnikach ( razem z zanieczyszczeniami mechanicznymi-piaskiem, mułem, itp.) lub –najczęściej – niszczy się najpierw emulsję specjalnymi zabiegami. Polegają one na dodawaniu środków deemulgujących (rozpuszczalnych w wodzie soli sodowych kwasów naftenowych), ogrzewaniu ropy do temperatury ok. 50-60C, rozbijaniu emulsji w szybkoobrotowych wirówkach lub w polu elektrycznym. Ostatnia metoda jest najbardziej skuteczna. Wykorzystuje się w niej obecność ładunków elektrycznych na powierzchni kropelek emulsji. Proces prowadzi się w zbiornikach obrotową elektrodą –mieszadłem.\nStabilizowana i wolna od solanki ropa stanowi surowiec dla przeróbki w rafineriach.\nO szczegółowym wyborze metod technologicznych przerobu ropy w rafineriach decyduje przede wszystkim skład przerabianego surowca. Właściwemu doborowi tych metod służ techniczna klasyfikacja ropy. Z kilku znanych systemów klasyfikacyjnych do najbardziej użytecznych należy system, zgodnie, z którym ropę dzieli się na 7 podstawowych klas w zależności od zawartości węglowodorów: parafinowych, naftenowych, aromatycznych. Ropę zalicza się do poszczególnych klas określa się, więc jako: parafinową, (gdy zawiera dużo węglowodorów parafinowych), naftenową ( gdy zawiera ona dużo naftenów), parafinowo - naftenową, (gdy oba te rodzaje zawarte są w mniej więcej jednakowej ilości) itd. Określenie klasy przerabianej ropy pozwala przewidzieć, jakie produkty można z niej uzyskać odpowiednimi metodami przeróbki rafineryjnej.\nPonadto ropę dzieli się jeszcze na 12 grup w zależności od zawartości siarki (ropa nisko-, średnio- i wysokosiarkowa), parafiny stałej oraz żywic i asfaltenów. Ten podział pozwala określić niezbędne metody rafinacji produktów naftowych, a także i niektóre szczegóły przeróbki rafineryjnej, np. konieczność zastosowania katalizatora niewrażliwego na zatrucie siarką w przypadku przerabiania ropy wysokosiarkowej.\nPodstawowym sposobem rafineryjnej przeróbki wszystkich rodzajów ropy jest destylacja w aparaturze rurowo-wieżowej (w skrócie DRW). Celem destylacji jest rozdział (dzięki różnicom temperatur wrzenia) składników ropy na frakcje (destylaty i pozostałość), nadaje się do bezpośredniego wykorzystania lub dalszej przeróbki na produkty użytkowe. Proces DRW obejmuje następujące główne stadia:\n•\tszybkie ogrzanie ropy do temperatury wystarczającej do przeprowadzenia w stan pary\n•\twprowadzenie tak ogrzanej ropy do tzw. komory ewapoacyjnej, w której następuje\n•\todprowadzenie wszystkich lotnych w danej temperaturze składników;\n•\trozdział wytworzonych par na frakcje w kolumnie rektyfikacyjnej;\n•\tochłodzenie otrzymanych destylatów do temperatury magazynowania;\nDestylacja ropy w instalacjach DRW jest procesem zachowawczym, tzn. przebiegającym w zasadzie bez chemicznych przemian składników surowca. W rzeczywistości podczas destylacji tak złożonego produktu, jakim jest ropa naftowa, i odbiorze frakcji o najwyższej temperaturze wrzenia ok. 350C, zawsze-choć w niewielkim stopniu - zachodzą niepożądane procesy uboczne. Rozkład termiczny surowca w aparaturze destylacyjnej jest przyczyną powstawania z jednej strony niskocząsteczkowych produktów gazowych (gazy rafineryjne) i ciekłych związków nienasyconych, a z drugiej – ciężkich produktów kondensacji ( w rodzaju żywic i asfaltu) oraz koksu. Najważniejszymi produktami otrzymywanymi z instalacji DRW są: benzyny destylacyjne, oleje napędowe, oleje opałowe i ciężkie destylaty próżniowe, z których po rafinacji uzyskuje się oleje smarowe.\nGłówne produkty końcowe zachowawczej przeróbki ropy naftowej\nW wyniku zachowawczej przeróbki ropy w rafineriach uzyskuje się następujące główne rodzaje produktów:\n•\tPaliwa do silników gaźnikowych (benzyny) uzyskiwane z destylatów z wieży atmosferycznej;\n•\tPaliwa do silników samo zapłonowych (oleje napędowe) uzyskiwane z destylatów ciężkich z wieży atmosferycznej i destylatów lekkich z wieży próżniowej.\n•\tOleje opałowe uzyskiwane z pozostałości podestylacyjnej z wieży atmosferycznej (mazutu) i innych wysokowrzących frakcji uzyskiwanych w procesach rafineryjnych.\n•\tRozpuszczalniki(benzyny ekstrakcyjne, benzyny lakowe) uzyskiwane z lekkich i średnich destylatów z wieży atmosferycznej.\n•\tProdukty parafinowe (parafina stała, petrolatum, cerezyna) uzyskiwane przede wszystkim przez odparafinowanie destylatów z ropy typu parafinowego.\n•\tOleje smarowe uzyskiwane z destylatów z wieży próżniowej. Ze względu na zastosowanie i podobieństwo warunków pracy wyróżnia się następujące podstawowe rodzaje olejów: 1)oleje maszynowe, stosowane do smarowania łożysk i ruchomych części maszyn itp. 2) oleje silnikowe-samochodowe, traktorowe, dieslowskie i lotnicze, 3) oleje smarowe o specjalnym przeznaczeniu –do turbin parowych i wodnych, do sprężarek, chłodziarek itp., 4) oleje cylindrowe do maszyn parowych, 5) oleje nie smarujące – np. olej transformatorowy.\n•\tAsfalty uzyskiwane z pozostałości podestylacyjnej z wieży próżniowej.\n•\tGaz płynny (frakcja propanowo -butanowa) uzyskiwany z instalacji rozdziału gazów rafineryjnych.\nRafinacja produktów naftowych\nCelem rafinacji jest oczyszczenie surowych produktów handlowych. Podczas rafinacji z surowych produktów przeróbki zachowawczej (w instalacji DRW) i rozkładowej usuwa się przede wszystkim związki siarki, składniki kwaśne i zasadowe, żywice, asfalteny, a w poszczególnych przypadkach także określone rodzaje węglowodorów, np. parafinę stałą.\nDo rafinacji stosuje się zarówno metody fizyczne( np. ekstrakcję selektywnymi rozpuszczalnikami, krystalizację lub sorpcję zanieczyszczeń na ziemiach aktywnych), jak i metody chemiczne (np. zobojętnianie zanieczyszczeń kwaśnych i zasadowych, uwodornianie, utlenianie).\nWażniejsze metody rafinacji:\n•\tRafinacja ługowa ma na celu usunięcie z produktów naftowych zanieczyszczeń o charakterze kwasowym np. siarkowodoru, przez ich zobojętnianie wodnymi roztworami wodorotlenków. Powstające w wyniku zobojętniania sole przechodzą do warstwy wodnej. Ługowaniu poddaje się najczęściej surowe destylaty z wieży atmosferycznej, które nie tworzą z roztworami wodorotlenków emulsji trudnych do rozdzielenia. Ługowanie jest najpospolitszą metodą odsiarczania benzyn, w których większość zanieczyszczeń siarkowych stanowią związki o charakterze kwaśnym.\n•\tRafinacja uwodorniająca (hydrorafinacja) jest skuteczną metodą usuwania z produktów naftowych związków siarki, azotu i tlenu. Hydrorafinacja polega na działaniu wodorem (pod ciśnieniem 20-70 at. I w temp. 300-500C) wobec katalizatora kobaltowo - molibdenowego osadzonego na tlenku glinu jako nośniku. Źródłem wodoru do hydrorafinacji są w rafineriach instalacje reformingu. Podczas hydro rafinacji organiczne związki siarki ulegają rozkładowi na odpowiednie węglowodory i siarkowodór.\n•\tOdparafinowanie produktów naftowych ma na celu usunięcie składników podwyższających temperaturę krzepnięcia olejów napędowych i smarowych, tzn. przede wszystkim długo łańcuchowych alkanów, składników parafiny stałej. Do odparafinowania stosuje się krystalizację parafiny z roztworów rafinowanych produktów w lotnych rozpuszczalnikach. Jako rozpuszczalnik wykorzystuje się ciekły propan, benzynę mieszaninę dwuchloroetanu z benzenem oraz mieszaniny benzenu i toluenu z ketonami – acetonem lub ketonem metyloetynowym.\n•\tRafinacja olejów smarowych selektywnymi rozpuszczalnikami ma na celu polepszenie jakości produktu przez usunięcie żywic, asfaltenów oraz węglowodorów aromatycznych i naftenowych o krótkich łańcuchach bocznych. Jako rozpuszczalnik selektywny stosuje się najczęściej furfurol (rzadziej fenol). Pierwszym stadium procesu jest ekstrakcja surowych olejów furfurolem, a po oddestylowaniu go z ekstraktu uzyskuje się oleje rafinowane o zmniejszonej gęstości i o lepszym, zwiększonym wskaźniku lepkości.\n•\tOksydacja asfaltu ma na celu podwyższenie temperatury mięknienia asfaltu surowego, tj. pozostałości podestylacyjnej z wieży próżniowej. Proces prowadzi się metodą okresową w zbiornikach mieszczących ok. 100 ton surowca w temperaturze250-280C. Po napełnieniu zbiornika surowcem o temp. 200C tłoczy się do niego powietrze pod ciśnieniem ok. 1,5 at. Oksydacja jest procesem egzotermicznym i dla zapobieżenia nadmiernemu wzrostowi temperatury asfaltu (ponad wartość temperatury zapłonu, tj. ok. 280C) w dalszych stadiach procesu do zbiornika doprowadza się parę wodną.\nGaz ziemny to paliwo kopalne pochodzenia organicznego, gaz zbierający się w skorupie ziemskiej w pokładach wypełniających przestrzenie, niekiedy pod wysokim ciśnieniem. Pokłady gazu ziemnego występują samodzielnie lub towarzyszą złożom ropy naftowej lub węgla kamiennego.\nGaz ziemny występuje jako składnik towarzyszący ropie naftowej lub niezależnie od niej, w okolicach, w których nie stwierdza się występowania ropy. Ze względu na skład wyróżnia się dwa podstawowe rodzaje gazu ziemnego:\n-tak zwany gaz suchy, zawierający łącznie 95% metanu i etanu;\n-gaz mokry, w którym obok metanu i etanu występują także cięższe węglowodory tego szeregu w ilościach dochodzących do 30%;\nGaz ziemny towarzyszący ropie naftowej jest gazem mokrym. Oprócz węglowodorów gaz ziemny może zawierać także azot, dwutlenek węgla i siarkowodór(niekiedy do 30% N3,do 40% CO2 i do 50% H2S) oraz niewielkie ilości helu(najbogatsze, wydobywane w USA gazy zawierają do 1,35% He).\nW Polsce bogate złoża gazu ziemnego znajdują się w okolicach Lubaczowa(woj. Rzeszowskie) oraz w rejonie Ostrowa Wielkopolskiego(gaz o dużej zawartościN2, użyteczny głównie jako paliwo).Gaz ziemny z tych złóż jest gazem suchym. Niewielkie ilości gazu wydobywa się także razem z ropą na podkarpackich polach naftowych.\nGaz ziemny suchy jest przysyłany z % rejonów wydobycia do miejskich zakładów gazowniczych lub zakładów przemysłowych rurociągami. Przed transportem rurociągiem z gazu usuwa się parę wodną przez przemywanie glikolem, a jeśli zachodzi potrzeba – podaje się gaz odsiarczanu, np. za pomocą roztworu monoetanoloaminy NH2CH2CH2OH.Z gazu mokrego, gazu ze złóż naftowych, a także z gazów powstających podczas przeróbki ropy naftowej wydziela się przed przesyłaniem rurociągami węglowodory cięższe od etanu. Operacja ta nazywa się odgazolinowaniem.\nRozdzielanie gazu mokrego metoda absorpcji\nMetodą tą rozdziela się gaz w gazoliniarni absorpcyjnej, Są cztery kolejne stadia procesu prowadzącego do bakterii złożonej z czterech adsorberów wypełnionym węglem aktywnym:\nSurowa gazolina zawiera jeszcze zbyt wiele rozpuszczonych składników gazowych. Surową gazolinę stabilizuje się przez ciśnieniową rektyfikację, uzyskując jako ciecz wyczerpaną stabilizowaną gazoliną, a jako destylat – gaz płynny. Służy on jako paliwo oraz jako źródło propanu i butanu ( cenne surowce chemiczne).\nOtrzymywanie acetylenu z gazu ziemnego\nGaz suchy jest przede wszystkim źródłem metanu. Najważniejszymi pierwotnymi produktami jego przerobu są; wodór, gaz syntezowy zawierający CO i H2 (chlorowanie metanu, sadza aktywna i acetylen).Duże zużycie drogiej energii elektrycznej w metodzie otrzymywania acetylenu z karbidu stanowiło bodziec do poszukiwania tańszych metod.\nAcetylen tworzy się jako jeden z produktów pirolizy węglowodorów alifatycznych. W przypadku metanu reakcja przebiega następująco;\nPrzeprowadzenie tej reakcji wymaga;\na) Dostarczenia ciepła niezbędnego do rozkładu CH4 i wytworzenia temperatury 1500-1600C, w której piroliza przebiega z wystarczającą wydajnością,\nb) Zabezpieczenia powstającego acetylenu przed dalszym rozkładem na sadzę i wodór.\nW praktyce pirolizę prowadzi się tak zwanych piecach regeneracyjnych Wulffa, nagrzewanych okresowo spalającym się gazem ziemnym, albo w łuku elektrycznym, albo metodą niezupełnego spalania metanu w tlenie. W tym ostatnim przypadku surowiec jest mieszaniną CH4 i O2 w stosunku objętościowym ok. 1:0,65. W piecu blisko2/3 metanu spala się na CO i H2:\nA kosztem ciepła tej reakcji pozostała część metanu ulega pirolizie.\nWe wszystkich metodach dla zabezpieczenia powstającego C2H2 przed rozkładem przetłacza się gaz przez reaktor z tak dużą szybkością, aby czas reakcji wynosił tylko ok. 0,01 sekundy, a następnie natychmiast chłodzi się produkty do ok. 150C przez bezpośredni natrysk wodą. Oczyszczone z sadzy i pary wodnej produkty pirolizy zawierają:\n- Z metody Wulfffa –ok. 7% C2H2 i ok. 48% H2\n- Z metody łukowej-13-16% C2H2 i ok. 50 % H2\n- Z metody półspalania – 8-10% C2H2, ok. 55% H2 i 25% CO.\nAcetylen wyodrębnia się z nich przez absorpcję w wodzie pod ciśnieniem lub w selektywnych rozpuszczalnikach (np. w ciekłym amoniaku). Po usunięciu innych składników gazu pozostały wodór być także wykorzystamy, np. do syntezy metanolu lub amoniaku.\nElektrownie gazowe i węglowe:\nGaz ziemny jest paliwem znacznie droższym od węgla, ale równocześnie o wiele czystszym ekologicznie. Budowa elektrowni gazowych trwa krócej i wymaga mniejszych nakładów niż elektrowni węglowych. Sprawność elektrowni gazowo-parowych jest prawie o 20% wyższa i wobec tego mniejsze jest zużycie wody niezbędnej do chłodzenia. W porównaniu z elektrownią węglową emisja szkodliwych substancji przez elektrownię gazową, przy wytwarzaniu tej samej ilości energii elektrycznej, jest mniejsza. Oparcie rozwoju polskiej elektroenergetyki na gazie ziemnym wymagałoby kilkakrotnego zwiększenia jego importu.\nWykorzystywanie produktów przerobu ropy naftowej i gazu ziemnego do celów petrochemicznych:\nMianem przemysłu petrochemicznego- lub petrochemii- określa się te dziedziny wytwórczości chemicznej, których celem jest uzyskiwanie różnych grup węglowodorów z gazu ziemnego i produktów przerobu ropy naftowej oraz wytwarzanie z tych węglowodorów różnych rodzajów produktów chemicznych. Przemysł rafineryjny na całym świecie zarabia z roku na rok coraz więcej ropy, aby pokryć zapotrzebowanie na paliwa silnikowe i smary. Pociąga to za sobą wytwarzanie coraz większej ilości takich surowców petrochemicznych, które w wielu dziedzinach przemysłu chemicznego wypierają zdecydowanie inne rodzaje surowców.\nDo najważniejszych procesów petrochemicznych uzyskiwanych podczas przerobu rafineryjnego ropy należą: alkany - od metanu do pentanu; alkeny - etylen, propylen i butyleny; alkadieny – butadien i izopren ora węglowodory aromatyczne – benzen, toluen, ksyleny i inne alkilobenzeny.\nGazy powstające podczas przeróbki rozkładowej, a także w mniejszych ilościach podczas destylacji, zawierają węglowodory nasycone i nienasycone, użyteczne w dalszej przeróbce chemicznej. Pierwszym stadium przeróbki gazów jest zazwyczaj ich rozdział na węższe frakcje przez ciśnieniową rektyfikację skroplonych węglowodorów lub metodami sorpcyjnymi. Dalszy przerób wyodrębnionych frakcji lub ich indywidualnych składników obejmuje bardzo obszerny dział procesów petrochemicznych. Z etylenu, propanu lub lekkiej benzyny wytwarza się m. In.: polietylen, etanol, chlorowcopochodne etanu, glikol etylenowy, a przez alkilowanie benzenu – styren. Z propylenu wytwarza się alkohol izopropylowy, aceton, glikole propylenowe, glicerynę oraz za pomocą metody kumenowej - fenol. Ze składników frakcji C4 wytwarza się n –butanol, butadien oraz wspomniany już poprzednio alkilat wysokooktanowy, którego głównym składnikiem jest izooktan.\n•\tJerzy Król-Bogomilski „technologia chemiczna”\n•\tEncyklopedia OXFORD\n43% Ropa naftowa i Gaz Ziemny\n69% Węgle kopalne, ropa naftowa, gaz ziemny: 1. Jak powstały złoża węgla? 2. Podział Węgla kopalnego. 3. zastoaowanie wegla kopalnego. 4. jak powstał węgiel kopalny. 5. zastosowanie ropy naftowej i gazu ziemnego 6. informacje ogolne\n70% Węgle kopalne, ropa naftowa, gaz ziemny - czyli surowce energetyczne\n65% Najważniejsze zastosowanie węglowodorów (surowce energetyczne, tworzywa), ze szczególnym zwróceniem uwagi na główne źródła ich pozyskiwania (ropa naftowa, gaz ziemny, węgiel kamienny).\n56% Ropa naftowa i gaz ziemny\n31% Węglowodory nasycone - alkany\n86% Zastosowanie soli\n70% Atomowa teoria swiata\nWęgiel i jego związki Zastosowanie, znaczenie, funkcje Węgiel\nskład chemiczy ropy naftowej powstawanie ropy naftowej pochodzenie ropy naftowej chemia ropa naftowa budowa ropy naftowej przejście substancji organicznych w bituminy czynniki powstawania ropy naftowej baseny śródplatformowe skład ropy naftowej kerogen właściwości fizyczne ropy naftowej Destylacja ropy naftowej złoża ropy naftowej złoża ropy naftowej w polsce właściwości chemiczne ropy naftowej transport ropy naftowej gaz ziemny złoża gazu ziemnego na świecie właściwości fizyczne gazu ziemnego właściwości chemiczne gazu ziemnego skład gazu ziemnego podział gazu ziemnego Ze względu na zawartość azotu rodzaje gazu ziemnego podział gazu ziemnego Ze względu na zawartość składników węglowodorowych gaz ziemny suchy gaz ziemny mokry podział gazu ziemnego Ze względu na zawartość siarkowodoru gazy zaazotowane gazy bezazotowe gazy siarkowe gazy wysokosiarkowe WSZYSTKIE\nmargola730 fajna praca, pomogła mi :)\npaulinabar12343 dziekuje za super prace jest swietna


Pierony: Górny Śląsk po polsku i niemiecku: Antologia • < praca zbiorowa / wielu autorów > • książka - recenzje, opisy, opinie » BiblioNETka.pl\nStrona głównaKatalogKsiążka: < praca zbiorowa / wielu autorów > Pieron...\nKsiążka: Pierony: Górny Śląsk po polsku i niemiecku: Antologia\nUwagi i dodatkowe informacje: Redakcja: Ostałowska Lidia i Kortko Dariusz\nGórny Śląskhistoria EuropyII wojna światowamniejszości narodowepowstania śląskiestosunki międzynarodoweŚląsk\nDodany: 2017-11-21 | Autor: Marylek\n„Wielka księga śląskich radości, rozpaczy, życia codziennego. Ponad 120 lat – pomiędzy powstaniem miasta Katowice (1865) a upadkiem muru berlińskiego (1989). Z wycieczkami w głąb (dlaczego technicy śląscy obrazili się na Goethego za wpis do księgi pamiątkowej kopalni „Fryderyk”?). 71 reportaży i dokumentów. Piszą autorzy ze Śląska i spoza Śląska, Polacy, Niemcy, Czesi, Żydzi, Rosjanie. Wielcy reporterzy, wielcy pisarze i zwykli dziennikarze; z prawa, z lewa i centrum. Dzieło pełne niespodzianek, ogrom informacji i refleksji. Uczące, wzruszające i niestroniące od śmiechu. Księga, ciężka na wagę, jest zdumiewająco lekka w czytaniu, bo mądra, ciekawa, dobrze ułożona przez dwoje autorów wyboru, którzy sami są wybitnymi reporterami. Dobrze, że powstała, takie dzieło należało się od dawna Śląskowi, reszcie Polski i Europie Środkowej”.\nLidia Ostałowska – od 1989 roku związana z działem reportażu „Gazety Wyborczej”, gdzie pracuje do dziś. Pisze o tych, którym trudniej – o mniejszościach narodowych i etnicznych, o kobietach, o młodzieży z subkultur i o wykluczonych. Autorka książek „Cygan to Cygan” (2000), „Farby wodne” (2011) i„ Bolało jeszcze bardziej” (2012), współautorka wielu zbiorów reportaży.\nAutor: dot59 Data dodania: 2021-04-30 20:52\nW tym miesiącu jedynie z 3 książek nie udało mi się napisać pełnych recenzji/czytatek. Tu o nich co nieco: Pierony: Górny Śląsk po polsku i niemiecku: Antologia (5) Zbiór tekstów o Śląsku, polskim i niemieckim, pisanych od ostatnich dekad wieku XIX aż do czasu stanu wojennego. Najróżniejszych, bo prócz typowych reportaży i felietonów jest i publicystyka historyczna, polityczna, socjologiczna (na przykład „Miasto Katowice. Studium kulturowo-historyczne” z roku 1870 czy „Obrona śląskiego robot...


GAWRA nocleg w górach\nGAWRA znajduje się w Piwniczańskich górach, w sercu Popradzkiego Parku Krajobrazowego. Dom położony jest przy zaporze nad potokiem Czercz. jest to doskonałe miejsce do wypoczynku (2 km od centrum Piwnicznej-Zdroju). W naszej ofercie znajdujsą się 4 pokoje 2 osobowe, z możliwością dostawki.\nKażdy z pokoi wyposażony jest w łazienkę, telewizor z odbiorem kanałów satelitarnych, istnieje także możliwość z skorzystania z bezprzewodowego łącza internetowego. Do dyspozycji gosci jest jadalnia. Goście maja niezależne wejście do domu.\nNarty | Snowboard\nW Piwnicznej i okolicach znajdują się stacje narciarskie. Najwieksza z nich jest stacja Dwie Doliny Wierchomla Muszyna. Stacja ta posiada wyciąg krzesełkowy (1,6 km), sztuczne nasnieżanie oraz mozliwośc jazdy po zmierzchu. Do wyboru macie Państwo ponad 10 wyciągów orczykowych oraz dwa wyciagi krzesełkowe\nMiłośnicy ekstremalnych wrażeń znajdą dla siebie miejsce na oświetlony SNOW PARKU.\nWidok stoku z kamer\nStacja narciarska Dwie Doliny Wierchomla Muszyna daje możliwość podejrzenia stoków narciarskich poprzez internetowe kamery, dzięki czemu możecie Pastwo sami ocenić warunki na stoku.\nZobacz widok z kamer.\nPosiadamy gabinet masażu klasycznego. Jest to najpopularniejszy z masaży, w zależności od sposobu wykonania oraz intensywności, może być leczniczy, relaksacyjny, wyszczuplający lub kosmetyczny. Masaż klasyczny reguluje napięcie mięśniowe, zwiększa elastyczność i sprężystość mięśni. Wyraźnie poprawia także wygląd skóry, jest ona lepiej dotleniona i ukrwiona...\nGdzie zjeść obiad, deser lub napić się wody mineralnej.\nCopyright © GAWRA. Wszystkie prawa zastrzeżone.


Jeżeli mamy małą firmę i nie pragniemy w niej zatrudniać księgowego na etat, gdyż twierdzimy, że nie będzie on miał aż tak wiele zadań, to mamy szansę pomyśleć o tym, czy nie spisze się u nas księgowy online. Wtenczas większość prac księgowych będziemy mieli szansę wykonywać sami, przez specjalny program, który krok po kroku udowodni nam co powinniśmy zrobić.\nCzy z przeczytanego publikowanego tekstu udało Ci się wynieść coś interesującego? Jeśli tak, to zgłąb pozostałe informacje tu (http://mangata.com.pl/centrum-prasowe/media.html) – zapewne pochłoną Cię kompletnie.\nDopiero kiedy nie będziemy posiadali gwarancji, czy wszystko zrozumieliśmy, będziemy mieli szansę się umówić na spotkanie z księgowym, który nam wszystko objaśni. Takie własnoręczne kontrolowanie księgowość, w oparciu o zastosowanie odpowiedniego programu nie jest niczym skomplikowanym, a równocześnie pomaga nam lepiej znać naszą firmę i spowoduje, że nie ma w niej nic, o czym byśmy nie słyszeli.


nóż Cold Steel 53HS Tokyo Spike (53HS) - Zbrojownia.pl\nstrona główna / COLD STEEL / noże, multitoole, narzędzia / noże ze stałą głownią\nnóż Cold Steel 53HS Tokyo Spike (53HS)\nwytrzymały nóż topowego producenta dla wymagających\nLekki nóż typu Neck (nóż noszony na szyi) projektu Barrego Dawsona. Konstrukcja typu Full-tang zapewnia znakomitą wytrzymałość na wszelkie naprężenia. Mimo dosyć dużego kąta szlifu nóż tnie bardzo dobrze. Głownię wykonano ze stali 420 Sub Zero Quench która jest odpowiednio zahartowana tak że nie da jej się porównać do zwykłej 420. Nóż długo trzyma ostrość a ponowne naostrzenie nie sprawia kłopotu.\nRękojeść to oplot za cienkiej nylonowej linki. Zapewnia dobry chwyt nawet w dłoni mokrej czy spoconej. Na końcu rękojeści znajduje się otwór do przeciągnięcia linki zabezpieczającej.\nNóż w komplecie posiada pochwę z Secure-Ex z łańcuszkiem kulkowym która pozwala bezpiecznie przenosić nóż rękojeścią\nDzięki ośmiu otworom i dwóm wycięciom na taśmy 25mm nóż można troczyć także do innych części ekwipunku lub przenosić np. na pasie.


CHI FAROUK TEA TREE OIL SERUM 15ML | M-Style Poznań\nCHI FAROUK TEA TREE OIL SERUM 15ML\nilość CHI FAROUK TEA TREE OIL SERUM 15ML\nCHI TEA TREE OIL SERUM / CHI OLEJEK Z DRZEWA HERBACIANEGO – 15ML\nTo szybko wchłaniająca się mieszanka olejku z drzewa herbacianego i mięty pieprzowej, która nawilża i odżywia włosy oraz skórę głowy. Włosy są jedwabiście gładkie, zdrowe, jednocześnie zabezpieczone przed działaniem szkodliwych promieni UV i ciepłego powietrza.\n• Tea Tree Oil – naturalny przeciwutleniacz, odblokowuje pory i uzupełniania niedobory wilgoci, uspokaja i poprawia stan skóry głowy.\n• Peppermint Oil – Zapewnia orzeźwiający zapach, a jednocześnie pomaga znormalizować i zrównonoważyć nawilżenie suchej skóry głowy, aby złagodzić jej uszkodzenia.\n• Jedwab – Uzupełnia wilgoć, dodając siłę i blask.\n• Rumianek – chroni i utrzymuje siłę i odporność włosów, buduje naturalną warstwę ochronną na uszkodzonym naskórku.\nNapisz pierwszą opinię o „CHI FAROUK TEA TREE OIL SERUM 15ML” Anuluj pisanie odpowiedzi


Nieruchomości - strona 3 - Biznes Wprost\n15 wrz 202117:35\nZakup mieszkania – na rynku pierwotnym czy wtórnym?\nOsoby, które poszukują aktywów, w których mogliby bezpiecznie ulokować środki, często decydują się na nieruchomości. Choć aktualnie nie dają one oszałamiającej stopy zwrotu, są stabilnym i bezpiecznym źródłem dodatkowego dochodu. Stąd...\n14 wrz 202112:40\nNieruchomościPolski ŁadFinanse i inwestycjeGospodarka\n14 wrz 2021 8:36\nDom bez pozwolenia do 70 m kw. to realnie nawet 200 m kw. „Mogą zagrażać zdrowiu i życiu...\nDeweloperzy budują coraz więcej mieszkań, ale to wciąż za mało\nPolacy kupują mieszkania na potęgę, a deweloperzy robią co w ich mocy, by dostarczyć na rynek jak najwięcej mieszkań. Wciąż jest ich jednak za mało. Polska jest w czołówce krajów Unii Europejskiej z największym deficytem lokali...\n12 wrz 202112:05\nDom do 70 m kw. bez pozwolenia tylko na dużej działce. Przez ceny gruntów z programu skorzystają...\nZdaniem ekspertów rynku nieruchomości program domów do 70 m kw. bez pozwolenia niewiele zmieni. Zapisano w nim zasadę, która spowoduje, że skorzystać będą mogli nieliczni.\n11 wrz 202111:31\n10 wrz 202112:48\nKraków. Monika Bogdanowska odwołana ze stanowiska wojewódzkiej konserwator zabytków\nGłówny Konserwator Zabytków pozytywnie rozpatrzył wniosek wojewody małopolskiego Łukasza Kmity i odwołał wojewódzką konserwator zabytków. Monika Bogdanowska straciła stanowisko z dniem 9 września.\n9 wrz 202118:40\nDom bez pozwolenia coraz bliżej. W środę rząd przyjął projekt ustawy, która umożliwi budowanie domu do 70 mkw bez pozwolenia na budowę, bez dziennika budowy oraz bez konieczności ustanowienia kierownika budowy, jedynie w procedurze...\n9 wrz 202111:35\nZa nami pierwszy odcinek nowego sezonu programu Polsatu „Nasz nowy dom”. Ekipa, prowadzona przez Katarzynę Dowbor, odmieniła dom rodziny z Bielska-Białej. Zobaczcie zdjęcia przed i po remoncie.\n8 wrz 202114:49\nW sierpniu złożono mniej wniosków o kredyt hipoteczny niż w lipcu. Różnica nie jest duża, ale może wskazywać, że powoli spada zainteresowanie zakupem mieszkań. Z drugiej jednak strony, tylko 30 proc. zakupów nieruchomości jest...\n8 wrz 2021 6:49\nJak dostać najlepszy kredyt hipoteczny? „Najtańszy nie znaczy najlepszy. 6 banków i 6 problemów”\nPrzychodzi klient do firmy pośrednictwa kredytowego po „hipotekę”. O co prosi? Wiadomo: o najlepszy kredyt hipoteczny. Co wtedy robi doradca-żółtodziób, a takich jest większość? Patrzy jedynie na parametry cenowe posiadanych ofert i...\n6 wrz 2021 9:25\nKredytobiorcy nie chcą wyższych stóp procentowych. O ile wzrośnie ich rata?\nSpodziewane podniesienie stóp procentowych spowoduje wzrost rat o kilkaset złotych. Im wyższe zobowiązanie i dłuższy czas pozostały do spłaty, tym podwyżka będzie bardziej odczuwalna w rodzinnym budżecie.\n4 wrz 202111:01\n„Nasz nowy dom”. Chciał zapewnić córce lepsze życie. Ekipa odmieniła ich dom\nJuż dziś startuje nowy sezon „Nasz nowy dom”. Program wraca po wakacyjnej przerwie, a my tymczasem przypominamy najbardziej spektakularne metamorfozy z minionych odcinków. Zobaczcie jak zmienił się dom we wsi Grodzisko Dolne, w którym...\n2 wrz 202117:34


redukcja - trening 6 x tydzień\n[...] wszystkich partii na 1 treningu, na następny dzień znów po 2 ćwiczenia na partie, tylko inne ćwiczenia. dla przykładu klata: 1 dzien: plaska i rozpiętki 2 dzien skośna i butterfly potem dzień przerwy. Ze swoich obserwacji: faktycznie nie jestem przekonany o tym, że FBW jest dla początkujących. Przede wszystkim dlatego, że ćwiczenia są [...]\nOdpowiedzi: 8 Ilość wyświetleń: 914 Data: 10/25/2010 9:21:31 PM Liczba szacunów: 0\nDzisiaj poszła klata z bicepsem + 45min rowerka. Waga <80kg ;-) Trening: -Wyciskanie na maszynie 4s -Hammer skos + 4s -Rozpiętki w bramie 4s -Butterfly 3s -Uginanie ze sztangą 4s -Uginanie młotkowe 3s (z ostatniej serii filmik i jakieś pozy %-) ) -Uginanie z wyciągiem dolnym 3s http://youtu.be/-8P3PDN-W28\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 10/12/2014 2:27:40 PM Liczba szacunów: 0\nDzisiaj klata+biceps, przed treningiem 2 porcje Agmatyny. Więcej pompowania niż machania żelastwem, po treningu standardowo 45min cardio (bardzo przyjemnie się kręci mając świadomość, że tak mało zostało). %-) Trening: -Wyciskanie hantli skos+ 4s 20,25kg w granicach 15 ruchów -Wyciskanie na maszynie 4s (dużo powtórzeń) -Butterfly 4s (dużo [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 10/18/2014 2:12:53 PM Liczba szacunów: 0\nDzisiaj trening obwodowy, dużo powtórzeń, mały ciężar, krótkie przerwy, pompowanie. Trening: -Przyciąganie do brzucha 4s -Ściąganie wyciągu górnego do klatki 4s -Przenoszenie na wyciągu 3s -Wyciskanie na maszynie 4s -Butterfly 4s -Brama 3s -Unoszenie hantli na bok 4s -Unoszenie hantli w przód 4s -Uginanie młotkowe 4s -Uginanie z liną (wyciąg [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 10/21/2014 2:30:01 PM Liczba szacunów: 0\n[...] %-), a jutro katuje moje ulubione nogi. :-PP Trening: -Wyciskanie siedząc z hantlami 4s (ostatnia 30kg hantel) -Unoszenie na bok 4s -Unoszenie w przód 3s -Przyciąganie wzdłuż tułowia wyciągu dolnego 3s -Odwrotny butterfly 4s -Wyciskanie wąsko 4s -Francuskie z wyciągiem 3s -Prostowanie jednorącz z wyciągiem 3s (przytrzymanie w maksymalnym spięciu)\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 10/30/2014 8:20:34 PM Liczba szacunów: 0\nDzisiaj jak to zwykle bywa zestaw dyskotekowy - klatka + biceps. Przed treningiem 3 porcje Agmatyny. Wieczorem wrzucę podglądowe zdjęcia, waga 8kg wyższa niż na zawodach. ;-) Trening: -Wyciskanie sztangi na płaskiej 4s ostatnia 110kg (ostatni raz robiłem chyba rok temu) %-) -Wyciskanie hantli skos+ 4s ostatnia 30kg na stronę -Butterfly 3s -Brama [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 11/3/2014 1:41:13 PM Liczba szacunów: 0\nOd dzisiaj oficjalnie ruszam z masą (taką dobrą) %-) motywacja na 110% no i od razu poleciała klatka z bicepsem. 8-) Trening: -Wyciskanie sztangi skos + 4s ostatnia 100kg -Rozpiętki w lekkim skosie 3s wolna faza ekscentryczna -Wyciskanie hantli na płaskiej 4s ostatnia 35kg hantel -Butterfly 4s przytrzymanie w maksymalnym spięciu -Drag curl 4s [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 11/12/2014 6:43:23 PM Liczba szacunów: 0\n[...] nie mogę się doczekać. 8-) Trening: -Unoszenie hantli na bok siedząc 4s -Wyciskanie hantli 4s ostatnia 30kg hantel -Unoszenie sztangi do brody 3s ostatnia 70kg -Odwrotny butterfly 3s -Szrugsy ze sztangą 4s -Wyciskanie wąskie 4s -Francuskie leżąc 3s bardzo wolna faza ekscentryczna, ostatnia 45kg -Pompki na poręczach 3s maks -Allahy 4s cały [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 11/15/2014 5:24:41 PM Liczba szacunów: 0\n[...] skoczyłem na siłownię. }:-( Trening: -Unoszenie hantli na bok siedząc 4s -Wyciskanie hantli 4s ostatnia 30kg hantel -Unoszenie sztangi do brody 3s ostatnia 70kg -Odwrotny butterfly 3s -Szrugsy ze sztangą 4s -Wyciskanie wąskie 3s -Francuskie leżąc 4s bardzo wolna faza ekscentryczna -Pompki na poręczach 4s max, bardzo wolna faza [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 11/25/2014 6:47:20 PM Liczba szacunów: 0\nDzisiaj zestaw dyskotekowy klata+biceps, pompa straszna. }:-( Trening: -Wyciskanie sztangi skos+ 4s ostatnia 90kg -Rozpiętki w lekkim skosie 3s bardzo wolna faza ekscentryczna -Wyciskanie hantli na płaskiej 4s ostatnia 35kg hantel -Butterfly 4s przytrzymanie w maksymalnym spięciu -Drag Curl 4s ostatnia 45kg -Modlitewnik+Uginanie młotkowe [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 11/29/2014 3:26:21 PM Liczba szacunów: 0\nZapomniało mi się wrzucić rozpiski z rana. %-) Tak więc poleciała klata z bicepsem + brzuchal (już boli tak, że nie jestem w stanie napiąć). Zaraz siadam do twarożka i masła. :)) Trening: -Wyciskanie hammer skos+ 4s -Rozpiętki w lekkim skosie 3s bardzo wolna faza ekscentryczna -Wyciskanie hantli na płaskiej 4s ostatnia 35kg hantel -Butterfly 4s [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 12/7/2014 1:15:03 AM Liczba szacunów: 0\n[...] się może 2 osoby. :)) Trening: -Unoszenie hantli na bok siedząc 4s -Wyciskanie hantli 4s ostatnia 30kg hantel -Unoszenie sztangi do brody 3s ostatnia 70kg -Odwrotny butterfly 3s -Szrugsy ze sztangą 4s -Wyciskanie wąskie 4s wolna faza ekscentryczna -Francuskie leżąc 4s bardzo wolna faza ekscentryczna -Prostowanie przedramion z liną 3s [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 12/10/2014 7:41:15 PM Liczba szacunów: 0\n[...] więc nie ma za dużo do opisywania. Muszę zacząć nosić ze sobą telefon bo niektórzy ćwiczą w tak śmieszny sposób, że nie da się tego opisać. :)) Trening: -Unoszenie hantli na bok siedząc 4s -Wyciskanie hantli 4s ostatnia 36kg hantel -Unoszenie sztangi do brody 3s ostatnia 70kg -Odwrotny butterfly 4s -Szrugsy ze sztangą 4s ostatnia 110kg\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 12/17/2014 6:36:22 PM Liczba szacunów: 0\nDzisiaj klatka z bicepsem, szybki trening ~50min. Trening: -Wyciskanie skos"+" 4s -Brama 3s wolna faza ekscentryczna -Wyciskanie hantli na ławce poziomej 4s ostatnia 35kg hantel -Butterfly 4s przytrzymanie w maksymalnym spięciu -Uginanie ramion ze sztangą 4s -Uginanie młotkowe 3s -Uginanie z supinacją 3s i taki śmieszny posiłek potreningowy wpadł [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 12/23/2014 5:54:12 PM Liczba szacunów: 0\n[...] biceps dla towarzystwa. %-) Trening: -Unoszenie hantli na bok siedząc 4s -Wyciskanie hantli 4s ostatnia 30kg hantel -Unoszenie sztangi do brody 3s ostatnia 70kg -Odwrotny butterfly 4s -Szrugsy ze sztangą 4s -Wyciskanie wąsko 4s ostatnia 110kg -Wyciskanie francuskie 3s wolna faza ekscentryczna -Prostowanie ramion z wyciągiem górnym 4s [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 12/26/2014 6:58:07 PM Liczba szacunów: 0\n[...] fajnie". Trening: -Unoszenie hantli na bok siedząc 4s -Wyciskanie na hammerze (przód) 4s ostatnia 50kg na stronie -Unoszenie sztangi do brody 4s ostatnia 70kg -Odwrotny butterfly 4s -Szrugsy ze sztangą 4s -Wyciskanie wąsko 4s ostatnia 110kg -Wyciskanie francuskie siedząc 3s -Prostowanie ramion z wyciągiem górnym 4s przytrzymanie w [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 1/12/2015 8:15:57 PM Liczba szacunów: 0\n[...] :-D Trening: -Unoszenie hantli na bok siedząc 4s (filmik) -Wyciskanie na hammerze (przód) 4s -Unoszenie sztangi wzdłuż tułowia 4s ostatnia 70kg (filmik) -Odwrotny butterfly 4s -Szrugsy ze sztangą 4s -Wyciskanie francuskie siedząc 3s -Prostowanie ramion z wyciągiem górnym 4s (filmik) -Prostowanie rąk na maszynie 3s ostatnia cały stos [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 1/14/2015 3:13:25 PM Liczba szacunów: 0\nPierwszy trening od tygodnia z powodu choroby, już jest lepiej ale katar dalej trzyma. %-) Poleciała klatka z bicepsem + brzuchal. Trening: -Wyciskanie sztangą skos"+" 4s ostatnia 100kg -Rozpiętki w bramie 3s -Wyciskanie hantli na ławce poziomej 4s ostatnia 35kg hantel (film) -Butterfly 4s przytrzymanie w maksymalnym spieciu -Uginanie ramion ze [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 1/24/2015 2:25:55 PM Liczba szacunów: 0\n[...] + triceps. ;-) Trening: -Unoszenie hantli na bok siedząc 4s -Wyciskanie hantli siedząc 4s ostatnia 30kg hantel -Unoszenie sztangi wzdłuż tułowia 3s ostatnia 60kg -Odwrotny butterfly 4s (film) -Szrugsy ze sztangą 4s (film) -Wyciskanie wąskim chwytem 4s ostatnia 100kg (film) -Francuskie wyciskanie sztangi leżąc 3s -Prostowanie ramion z wyciągiem [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 1/27/2015 2:11:49 PM Liczba szacunów: 0\nDawno nie wrzucałem wypiski, a więc nadrabiam zaległości. %-) Trening piątkowy: -Przyciąganie wyciągu dolnego do brzucha 4s -Wiosłowanie hantlem 4s ostatnia 40kg hantel -Wiosłowanie Doriana 4s ostatnia 100kg -Przenoszenie z wyciągiem górnym 3s -Ściąganie wyciągu górnego do klatki 4s Trening dzisiejszy: -Wyciskanie sztangi skos"+" 4s ostatnia 100kg [...]\nOdpowiedzi: 763 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 2/1/2015 9:32:39 PM Liczba szacunów: 0\nwyciskanie ból szyi\ngiorgio armani di gio perfumy 200ml