Załącznik. Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice - PDF\nZałącznik. Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice\nDownload "Załącznik. Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata 2015-2022 dla Gminy Myślenice"\n1 Załącznik Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice MYŚLENICE 2015\n2 SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI...2 SŁOWNIK WYKORZYSTANYCH POJĘĆ WPROWADZENIE Wstęp Podstawy opracowania strategii Podstawa prawna Podstawa programowa oraz strategiczna Proces przygotowania dokumentu DIAGNOZA SYTUACJI SPOŁECZNEJ Charakterystyka Gminy Myślenice Struktura demograficzna Warunki życia mieszkańców Budżet gminy Sytuacja ekonomiczna ludności Pomoc udzielana przez Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej Sytuacja gospodarcza w gminie Zasoby mieszkaniowe Usługi oferowane przez sektor publiczny Warunki życia w Gminie Myślenice w opinii mieszkańców Wnioski z przeprowadzonych spotkań informacyjnych z przedstawicielami instytucji działających na terenie Miasta i Gminy Myślenice PROCES WDRAŻANIA STRATEGII Misja władz Miasta i Gminy Myślenice w zakresie rozwiązywania problemów społecznych Planowane kierunki działań oraz wskaźniki ich realizacji Monitoring oraz zarządzanie realizacją Strategii Ramy finansowe Strategii SPIS ILUSTRACJI Spis schematów Spis wykresów Spis map Spis tabel Strona 2 z 82\n3 SŁOWNIK WYKORZYSTANYCH POJĘĆ BDL Bank Danych Lokalnych; GUS Główny Urząd Statystyczny; JST jednostka samorządu terytorialnego; KSRG krajowy system ratowniczo gaśniczy MGOPS Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej; NGO organizacja pozarządowa (ang. non-government organization); NSP Narodowy Spis Powszechny; OHP Ochotnicze Hufce Pracy; ON osoba niepełnosprawna; OREW ośrodek rehabilitacyjno-edukacyjno-wychowawczy; OSP ochotnicza straż pożarna PCPR Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie; PP punkty procentowe; PSP państwowa straż pożarna SOR szpitalny oddział ratunkowy; SPZOZ samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej; SRPS strategia rozwiązywania problemów społecznych; ŚDS środowiskowy dom samopomocy; ZOL zakład opiekuńczo-leczniczy. Strona 3 z 82\n4 1. WPROWADZENIE 1.1. Wstęp Strategia rozwiązywania problemów społecznych jest podstawowym dokumentem umożliwiającym jednostkom samorządu terytorialnego zarządzanie działaniami, które pozwalają na dostosowanie się tych jednostek do istniejących uwarunkowań społecznogospodarczych. Opracowanie, wdrażanie oraz kontrola strategii obejmuje przede wszystkim zarządzanie w obszarach warunkujących wysoką jakość życia mieszkańców, takich jak pomoc społeczna, wspieranie rodziny, ochrona zdrowia, a także oświata, kultura, sport i rekreacja. Dokument stanowi podporę dla władz gminy we wspieraniu obywateli w pokonywaniu barier oraz rozwiązywaniu ich problemów życiowych, dzięki podejmowaniu inicjatyw oraz realizowaniu ich w sposób efektywny i zgodny z zapotrzebowaniem Podstawy opracowania strategii Podstawa prawna Podstawę prawną opracowania niniejszego dokumentu stanowi przede wszystkim ustawa z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. z 2015r. poz. 163). Zgodnie z rzeczoną ustawą przygotowanie Strategii jest obowiązkiem każdej gminy, co wynika z art. 16b ( Gmina i powiat opracowują strategię rozwiązywania problemów społecznych, a samorząd województwa strategię w zakresie polityki społecznej 1 ) i art. 17 ust. 1 pkt. 1 Do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym należy: opracowanie i realizacja gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych ze szczególnym uwzględnieniem programów pomocy społecznej, profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i innych, których celem jest integracja osób i rodzin z grup szczególnego ryzyka 2. Wskazany art. 17 określa również precyzyjnie zakres, który należy objąć w ramach Strategii. Wśród innych aktów prawnych warunkujących przygotowanie Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych znajdują się również: 1 Ustawa z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r., z późn. zm.), s Ibidem. Strona 4 z 82\n5 ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz z późn. zm.), ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2013 r, poz. 594 z późn. zm.), ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 231, poz. 1375) ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 z późn. zm.), ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 966 z późn. zm.), ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 43, poz. 225 z późn. zm.), ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz.1456 z późn. zm.), ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 674, z późn. zm.), ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz. U.z 2005 r. Nr 180, poz z późn. zm.). ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz.124 z późn. zm.), ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz z późn. zm.), ustawa z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1457), ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz.135 z późn. zm.), ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustalaniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014 r., poz. 567). Strona 5 z 82\n6 Podstawa programowa oraz strategiczna Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice to dokument zgodny z nadrzędnymi dokumentami strategicznymi oraz programowymi obowiązującymi na poziomie Europy, Polski, województwa małopolskiego oraz powiatu myślenickiego i Gminy Myślenice. Przedmiotowa Strategia pozostaje w zgodzie z następującymi dokumentami: Europa 2020 Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu, Wieloletnie Ramy Finansowe na lata , Narodowa Strategia Integracji Społecznej, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój (PO WER), Strategia Rozwoju Województwa Małopolskiego na lata , Regionalny Program Operacyjny dla Województwa Małopolskiego na lata , Strategia Zrównoważonego Rozwoju Powiatu Myślenickiego na lata ; Strategia Miasta i Gminy Myślenice na lata Proces przygotowania dokumentu Grupy włączone w prace nad SRPS Niniejsza Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice została przygotowana jako długofalowy plan działań, który stanowi odpowiedź na sytuację panującą w Gminie Myślenice. Strategia jest zgodna z dokumentami strategicznymi (europejskimi, krajowymi, a także regionalnymi i lokalnymi). Dokument opracowany został przez Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach przy wsparciu firmy EU- Consult Sp. z o.o.. W prace przy realizacji strategii zostali włączeni: Pracownicy systemu pomocy społecznej Gminy Myślenice (MGOPS, PCPR, Dom Pomocy Społecznej w Trzemeśni); Przedstawiciele władz samorządowych (Urzędu Miasta i Gminy Myślenice oraz Rady Miasta i Gminy Myślenice); Strona 6 z 82\n7 Przedstawiciele instytucji współpracujących z Miejsko-Gminnym Ośrodkiem Pomocy Społecznej Miasta i Gminy Myślenice (w pracach nad dokumentem uczestniczyli m.in. przedstawiciele: Straży Miejskiej w Myślenicach, powiatowego urzędu pracy, Ośrodka Interwencji Kryzysowej, OREW, Sądu Rejonowego, SPZOZ, Centrum Psychoprofilaktyki, systemu edukacji SP Nr 2, Gimnazjum Nr 1, organizacji społecznych i gospodarczych, w tym Caritas Betania, Małopolska Agencja Rozwoju Gospodarczego, Środowiskowy Dom Samopomocy w Sułkowicach, Towarzystwo Gimnastyczne Sokół, Stowarzyszenie Rozwoju Społecznego Busola, Koło Gospodyń Wiejskich, Myślenicki Ośrodek Kultury i Sportu, Myślenickie Towarzystwo Kultury, OSP, OHP, Dzieci które Kochacie Fundacja Archon+, Młodzieżowe Centrum Kariery, a także lokalni przedsiębiorcy, pielęgniarki środowiskowe i pielęgniarki opieki długoterminowej); Mieszkańcy gminy. Metodyka prac nad dokumentem Na potrzeby przygotowania strategii zostaną wykorzystane różnego rodzaju metody oraz techniki badań (Schemat 1). Schemat 1. Metody i techniki badań wykorzystanych w ramach strategii Metoda jakościowa Analiza danych zastanych (DR); Spotkania informacyjne z przedstawicielami systemu pomocy społecznej, władz samorządowych oraz instytucji współpracujących z MGOPS w Myślenicach; Konsultacje społeczne; Metoda ilościowa Wywiad internetowy wspomagany komputerem (CAWI); Tradycyjny wywiad kwestionariuszowy (PAPI). Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. Strona 7 z 82\n8 Analiza danych Na potrzeby analizy wykorzystane zostały przede wszystkim następujące źródła: Ogólnodostępne dane dotyczące Gminy Myślenice, zawarte m.in. na stronach internetowych Miasta i Gminy Myślenice, GUS; Dane udostępnione przez instytucje zaangażowane w opracowanie strategii, tj. MGOPS, PCPR, PUP, Urząd Miasta i Gminy Myślenice. Spotkania informacyjne Do udziału w spotkaniach zostali zaproszeni przedstawiciele Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, jak również Urzędu Miasta i Gminy Myślenice oraz innych instytucji zaangażowanych w realizację działań z zakresu polityki społecznej, które działają na terenie Gminy Myślenice. Zorganizowane zostały dwa panele, w ramach których odbyły się po cztery spotkania trwające od półtorej do dwóch godzin. Spotkania przebiegały według ustalonego schematu (Schemat 2). Schemat 2. Schemat spotkań informacyjnych Ocena aktualnego stanu objętego polityką społeczną; Pozyskanie opinii na temat problemów społecznych występujących na terenie Miasta i Gminy Myślenice; Uzyskanie informacji z zakresu postulowanych działań zaradczych, które mogłyby pozwolić na niwelowanie zidentyfikowanych problemów obszaru pomocy społecznej. Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. Zakres tematyczny spotkań objął następujące dziedziny: 1) Obszar wparcia dziecka i rodziny (w tym: system wsparcia oferowanego dziecku i rodzinie, wielodzietność, piecza zastępcza, wsparcie asystenta rodziny, system edukacji, mieszkalnictwo, przemoc i innego rodzaju dysfunkcje w rodzinie); 2) Obszar aktywności społecznej i kulturalnej (aktywność społeczna mieszkańców, działalność organizacji pozarządowych, kultura, sport i rekreacja, bezpieczeństwo Strona 8 z 82\n9 publiczne, zjawisko przemocy w przestrzeni publicznej, wykluczenie społeczne, bezdomność); 3) Obszar ochrony zdrowia (system opieki zdrowotnej, w tym dostępność i jakość wsparcia, system wsparcia dla osób sprawujących opiekę nad osobami chorymi i starszymi, w tym osobami z chorobami psychicznymi, stan zdrowia mieszkańców, niepełnosprawność, sytuacja osób starszych, uzależnienia 4) Obszar rynku pracy (gospodarka lokalna, rozwój gospodarczy, inwestycje, rynek zatrudnienia, bezrobocie, przedsiębiorczość mieszkańców). Badanie ankietowe W celu aktywnego włączenia się społeczności lokalnej w prace nad strategią zorganizowane zostało badanie opinii publicznej, tj. mieszkańców Gminy Myślenice. Badanie ilościowe przeprowadzono w oparciu o dwie techniki poboru danych: 1) Wywiad internetowy wspomagany komputerem (CAWI) technika CAWI wykorzystywana jest poprzez użycie wywiadu kwestionariuszowego w formie internetowej, do samodzielnego wypełnienia przez respondenta; 2) Kwestionariuszowy wywiad bezpośredni (PAPI) badanie bezpośrednie z wykorzystaniem kwestionariusza ankiety jest najbardziej popularną techniką zbierania danych wśród metod ilościowych. W badaniu ankietowym wzięło udział 111 mieszkańców Gminy Myślenice. Zdecydowaną większość z nich stanowiły kobiety (74%), których było niemal trzykrotnie więcej niż mężczyzn (26%) (Wykres 1). Strona 9 z 82\n10 Wykres 1. Płeć badanych mieszkańców 74% 26% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Kobieta Mężczyzna Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Ankietę wypełniła zbliżona liczba mieszkańców wsi (55%), jak i miasta Myślenice (45%) (Wykres 2). Wykres 2. Obszar zamieszkania badanych mieszkańców 45% 55% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Miasto Wieś Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Wśród ankietowanych dominowały osoby w wieku średnim, tj. liczące od 36 do 45 (32%) oraz od 26 do 35 lat (29%). Nieco mniejsza ich część (18%) to osoby pomiędzy 46 a 55 rokiem życia. Znacznie mniejsza część respondentów, to ludzie młodzi, do 25 roku życia (10%) oraz ludzie w wieku starszym, powyżej 65 lat (2%) (Wykres 3). Strona 10 z 82\n11 Wykres 3. Wiek badanych mieszkańców 10% 29% 32% 18% 9% 2% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% lat lat lat lat lat Powyżej 65 lat Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Ponad połowa badanych (52%) zadeklarowała, iż posiada wykształcenie wyższe. Pozostałe poziomy wykształcenia rozłożyły się dość proporcjonalnie w kolejności: zawodowe, techniczne, policealne. Nieco mniej osób posiadało wykształcenie średnie ogólnokształcące, a tylko 1% podstawowe (Wykres 4). Wykres 4. Wykształcenie badanych mieszkańców 1% 15% 14% 6% 13% 52% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Podstawowe Zawodowe Techniczne Średnie ogólnokształcące Policealne Wyższe Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Ponad 1/3 badanych (36%) to osoby zatrudnione w sektorze publicznym, znacznie mniej, bo 22% w sektorze prywatnym. Na kolejnych pozycjach znalazły się osoby nieaktywne zawodowo, które zajmowały się domem/dziećmi (13%) oraz osoby bezrobotne (11%). Najmniejszą grupą badaną byli: rolnicy, renciści, uczniowie/studenci (Wykres 5). Strona 11 z 82\n12 Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice Wykres 5. Status i miejsce zatrudnienia badanych mieszkańców 4% 3% 5% 2% 0% 10% 11% 20% 13% 30% 5% 36% 40% 50% 60% 22% 70% 80% 90% 100% Uczeń/student Rencista Emeryt Rolnik Osoba bezrobotna (szukająca zatrudnienia) Osoba nie poszukująca pracy opiekująca się domem, dziećmi Osoba zatrudniona w sektorze publicznym Osoba prowadząca własną działalność Osoba zatrudniona w sektorze prywatnym Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Konsultacje społeczne Konsultacje społeczne zostały zorganizowane w formie elektronicznej przez Wykonawcę oraz Zamawiającego. Informacja o planowanych konsultacjach społecznych została przekazana za pomocą strony internetowej Urzędu Miasta i Gminy Myślenice 3, informacji udostępnionych w urzędzie oraz pracowników instytucji działających na terenie Gminy. Na wskazanej stronie internetowej zamieszczono projekt Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice, dzięki czemu mieszkańcy mogli zapoznać się z wynikami przeprowadzonej analizy oraz przekazać swoje opinie i uwagi na jej temat. Wykonawca zgromadził uwagi i opinie mieszkańców, zanalizował je i zweryfikował projekt dokumentu. 3 Strona 12 z 82\n13 2. DIAGNOZA SYTUACJI SPOŁECZNEJ 2.1. Charakterystyka Gminy Myślenice Gmina Myślenice administracyjnie wchodzi w skład powiatu myślenickiego zlokalizowanego w centrum województwa małopolskiego (Mapa 1). Jest to gmina miejsko-wiejska, usytuowana w odległości ok. 30 km na południe od Krakowa. Ze stolicą województwa związana jest siecią drogową, ale jednostki te tworzą również wspólny obszar społeczno-kulturowy oraz gospodarczy. Gmina Myślenice sąsiaduje z następującymi gminami: Skawina i Mogilany w powiecie krakowskim od północy; Sułkowice w powiecie myślenickim od zachodu; Pcim w powiecie myślenickim od południa; Wiśniowa, Dobczyce, Siepraw w powiecie myślenickim od wschodu. Mapa 1. Położenie powiatu myślenickiego na tle województwa małopolskiego oraz podział administracyjny powiatu Powiat myślenicki Źródło: [dostęp na dzień: ] Obszar gminy to 153,74 km 2 (w tym użytki rolne to 53%, użytki leśne 34%, a grunty pod wodami kolejne 3% pozostałe tereny to 10% powierzchni gminy), co stanowi 22,83% powierzchni powiatu myślenickiego oraz ok. 1% województwa małopolskiego. Miasto Strona 13 z 82\n14 Myślenice zajmuje z kolei obszar 30,22 km 2. Gmina Myślenice leży na wysokości 315 m.n.p.m w dorzeczu Raby, niedaleko Zalewu Dobczyckiego pomiędzy wzgórzami Dalin, Chełm oraz Uklejna. Przez Myślenice przechodzi droga krajowa nr 7 (fragment trasy międzynarodowej E77) łącząca gminę z Krakowem, a także droga wojewódzka nr 967 prowadząca do Łapczycy. Miasto Myślenice stanowi siedzibę władz gminy Rady Miasta i Gminy (władza uchwałodawcza oraz kontrolna), a także Burmistrza Miasta i Gminy (władza wykonawcza). Zadania własne gmina wykonuje we współpracy z Urzędem Miasta i Gminy oraz jednostkami organizacyjnymi, które pełnią funkcje pomocnicze. W skład gminy wchodzi 17 sołectw, w tym: Jawornik, Bęczarka, Krzyszkowice, Polanka, Bysina, Jasienica, Głogoczów, Zawada, Borzęta, Chełm, Osieczany, Droginia, Łęki, Bulina, Trzemeśnia, Zasań, Poręba (Mapa 2). Mapa 2. Sołectwa wchodzące w skład Gminy Myślenice Źródło: [dostęp na dzień: ] 2.2. Struktura demograficzna Gminę Myślenice zamieszkuje mieszkańców 4. Zgodnie z danymi udostępnionymi przez Urząd Miasta i Gminy Myślenice liczba mieszkańców JST w roku 2014 wynosiła , w tym zamieszkiwało obszary wiejskie, a pozostałe miasto Myślenice 5. Kolejne 4 Dane Urzędu Statystycznego w Krakowie na dzień 30 września [dostęp na dzień: ] Strona 14 z 82\n15 najliczniej zamieszkałe sołectwa w gminie to: Jawornik (3 060 mieszkańców), Głogoczów (2 931 mieszkańców), Krzyszkowice (2 379 mieszkańców) i Trzemeśnia (2 378 mieszkańców) (Tabela 1). Tabela 1. Liczba mieszkańców Miasta i Gminy Myślenice w podziale administracyjnym [w N i %] LP. SOŁECTWO N % 1. Bęczarka % 2. Borzęta % 3. Bysina % 4. Droginia % 5. Głogoczów % 6. Jasienica % 7. Jawornik % 8. Krzyszkowice % 9. Łęki % 10. Myślenice % 11. Osieczany % 12. Polanka % 13. Poręba % 14. Trzemeśnia % 15. Zasań 814 2% 16. Zawada % Liczba mieszkańców ogółem % Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie danych Urzędu Miasta i Gminy Myślenice Zgodnie z danymi GUS (Wykres 6) liczba mieszkańców Gminy Myślenice, którzy są w wieku poprodukcyjnym od roku 2010 utrzymuje się na względnie stałym poziomie (pierwszy spadek od roku 2010 odnotowano w roku 2013 i wynosił on 0,2 pp). Z kolei nastąpił niewielki spadek liczby osób w wieku przedprodukcyjnym (z 22,1% w roku 2010 do 21,1% w roku 2013) przy jednoczesnym wzroście liczby mieszkańców w wieku poprodukcyjnym (z 14,3% w roku 2010 do 15,5% w roku 2013). Strona 15 z 82\n16 Wykres 6. Struktura ludności w Gminie Myślenice według ekonomicznych grup wieku w latach % 70% 60% 63,6% 63,6% 63,6% 63,4% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 22,1% 21,7% 21,3% 21,1% 14,3% 14,7% 15,1% 15,5% W wieku przedprodukcyjnym W wieku produkcyjnym W wieku poprodukcyjnym Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ] Dominująca część ludności zamieszkującej Gminę Myślenice to mieszkańcy obszarów wiejskich, którzy w roku 2014 stanowili 57,5% ogółu ludności ( osób). Pozostała część (42,5%; osoby) to mieszkańcy Myślenic (Wykres 7). Analiza danych statystycznych pokazuje, że od roku 2010 liczba mieszkańców terenów wiejskich rośnie (wzrost od roku 2010 do 2014 o 893 osoby), przy jednoczesnym niewielkim spadku liczby mieszkańców miasta (spadek liczby mieszkańców o 98 osób od roku 2010 do 2014). Strona 16 z 82\n17 Wykres 7. Struktura ludności w Gminie Myślenice według miejsca zamieszkania w latach Ogółem W miastach Na wsi Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ] Z prognozy przygotowanej w roku 2013 przez Urząd Statystyczny w Krakowie wynika, iż liczebność populacji powiatu myślenickiego do roku 2050 będzie w sposób stały rosnąć. Liczba ludności ma się podnieść z wartości w roku 2013 do około w roku 2030, co daje przyrost o osób (wzrost o 10,3%). Wskazany wzrost związany jest przede wszystkim z dodatnim saldem migracji wewnętrznych, tj. osiedlanie się w nim mieszkańców z innych obszarów kraju. Prognozy te objemują wszystkie gminy powiatu, również Gminę Myślenice. Wzrost liczby ludności w Gminie Myślenice przewiduje również MGOPS zgodnie z jego wyliczeniami z 2014 roku w roku 2016 Gminę zamieszkiwać będą osoby Warunki życia mieszkańców Budżet gminy Zgodnie z Uchwałą Budżetową Gminy Myślenice planowana kwota dochodów budżetu na rok 2015 wyniesie zł (w tym dochody bieżące: zł, dochody majątkowe: zł). Planowane wydatki budżetu na rok 2015 ustalono w wysokości zł 6 Dorota Kłeczek Ocena zasobów pomocy społecznej za rok 2014, Miejsko Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach. Strona 17 z 82\n18 (z czego wydatki bieżące w wysokości zł, a wydatki majątkowe w wysokości zł) (Wykres 8). Różnica między dochodami i wydatkami stanowi planowaną nadwyżkę budżetu gminy i wynosi zł. Kwotę tę planuje się przeznaczyć na spłatę rat zobowiązań gminy, tj. zaciągniętych kredytów oraz pożyczek. Wykres 8. Planowane dochody oraz wydatki budżetu Gminy Myślenice w roku 2015 [w PLN] Ogółem Bieżące Majątkowe Dochody Wydatki Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Uchwały Budżetowej Gminy Myślenice na rok 2015 Rady Miejskiej w Myślenicach [dostęp na dzień: ] Planowana suma wydatków budżetu gminy to zł. Blisko połowa wszystkich środków finansowych przeznaczona zostanie na Oświatę i wychowanie zł, tj. 45,2%, kolejne 18,1% ( zł) zaplanowano przeznaczyć na Rolnictwo i łowiectwo (głównie infrastrukturę wodociągową oraz sanitacyjną wsi). Na trzecim miejscu ulokowały się wydatki na politykę społeczną, które wyniosą , co stanowi 10,6% ogółu wydatków, w tym (Wykres 9): Pomoc społeczna zł; Pozostałe zadania w zakresie polityki społecznej, do której w roku 2015 zaliczono żłobki zł. Strona 18 z 82\n19 Wykres 9. Udział poszczególnych rodzajów wydatków w ogóle planowanych wydatków w budżecie Gminy Myślenice w roku 2015 [w %] 9,8% 0,8% 89,4% Pozostałe wydatki Pomoc społeczna Pozostałe zadania w zakresie polityki społecznej Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Uchwały Budżetowej Gminy Myślenice na rok 2015 Rady Miejskiej w Myślenicach [dostęp na dzień: ] Wydatki na pomoc społeczną będą obejmowały 13 rodzajów wsparcia (Tabela 2). Zdecydowana większość środków finansowych, tj zł (71,8%) przeznaczona zostanie na świadczenia rodzinne, świadczenia alimentacyjne oraz ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Znacznie mniej, bo zł (co stanowi 13% całości środków) przeznaczonych zostanie na działalność ośrodka pomocy społecznej. Tabela 2. Planowane wydatki budżetu gminy w podziale na oferowane rodzaje wsparcia w zakresie pomocy społecznej w roku 2015 [w PLN i %] LP. RODZAJE WSPARCIA PLN % 1. Placówki opiekuńczo-wychowawcze ,8% 2. Domy pomocy społecznej ,9% 3. Rodziny zastępcze ,1% 4. Zadania w zakresie przeciwdziałania przemocy w rodzinie ,5% 5. Wspieranie rodziny ,7% 6. Świadczenia rodzinne, świadczenie z funduszu alimentacyjnego oraz składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z ubezpieczenia społecznego 7. Składki na ubezpieczenia zdrowotne opłacane za osoby pobierające niektóre świadczenia z pomocy społecznej, niektóre świadczenia rodzinne oraz za osoby uczestniczące w zajęciach w centrum integracji społecznej 8. Zasiłki i pomoc w naturze oraz składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ,8% ,5% ,0% 9. Dodatki mieszkaniowe ,4% Strona 19 z 82\n20 10. Zasiłki stałe ,5% 11. Ośrodki pomocy społecznej ,0% 12. Usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze ,4% 13. Pozostała działalność ,5% Wartość wsparcia ogółem % Źródło: Uchwała Budżetowa Gminy Myślenice na rok 2015 Rady Miejskiej w Myślenicach [dostęp na dzień: ] Sytuacja ekonomiczna ludności Od wielu lat obserwuje się poprawiającą się sytuację ekonomiczną ludności w kraju, a także na poziomie regionalnym i lokalnym, o czym świadczą m.in. badania budżetu gospodarstw domowych oraz wskaźników gospodarczych. Sytuację taką można zaobserwować również w Gminie Myślenice, jednak problem ubóstwa wciąż dotyczy znacznej części Polaków. Jest to widoczne w danych statystycznych, zgodnie z którymi w roku ,4% rodzin zagrożonych jest skrajnym ubóstwem, a 12,8% ubóstwem ustawowym (Tabela 3). Tabela 3. Zagrożenie ubóstwem w Polsce w latach (według przyjętych w danym roku granic ubóstwa) GRANICE UBÓSTWA % osób w gospodarstwach domowych Skrajnego 11,8 12,3 7,8 6,6 5,6 5,7 5,7 6,7 6,8 7,4 Relatywnego 20,3 18,1 17,7 17,3 17,6 17,3 17,1 16,7 16,3 16,2 Ustawowego 19,2 18,1 15,1 14,6 10,6 8,3 7,3 6,5 7,2 12,8 7 Budżety gospodarstw domowych w 2013 r., GUS 2014, [dostęp na dzień: ]] Skrajne ubóstwo to taki stan, w którym mamy do czynienia z minimum egzystencji, tzn. dolną granicą obszaru ubóstwa. Poziom minimum egzystencji umożliwia przeżycie, tj. zaspokojenie podstawowych potrzeb biologicznych na najniższym z dopuszczalnych poziomów, a konsumpcja niższa od tego poziomu wyznaczonego tą granicą prowadzi do biologicznego wyniszczenia. Z kolei ubóstwo ustawowe wyznacza minimum socjalne, czyli górną granicę ubóstwa. Jest to pewnego rodzaju model zaspokajania podstawowych potrzeb bytowych oraz 7 Od października 2012 r. obowiązują nowe, zwaloryzowane wartości progów interwencji socjalnej. Strona 20 z 82\n21 konsumpcyjnych na niskim poziomie i stanowi barierę dla przyznawania pomocy socjalnej mieszkańcom 8. Wartość minimum egzystencji oraz minimum socjalnego jest systematycznie liczona oraz publikowana przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych w Warszawie. W roku 2014 wartość ta wynosiła w przypadku gospodarstwa jednoosobowego odpowiednio 544,09 zł oraz (po uśrednieniu wartości kwartalnych) 1 067,37 zł 9. Zgodnie z najświeższymi danymi dotyczącymi głównych źródeł utrzymania mieszkańców Gminy Myślenice, pochodzącymi z Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011, ponad połowa z nich (61%) posiadała własne źródło utrzymania, a 36% pozostawało na utrzymaniu innej osoby/instytucji (Tabela 4). Osoby posiadające własne źródło utrzymania wskazywały na dochody z pracy najemnej (79%) lub na rachunek własny (21%), a wśród źródeł niezarobkowych wskazywano najczęściej emeryturę (62%) lub rentę (30%). Tabela 4. Dane dotyczące głównych źródeł utrzymania ludności powiatu myślenickiego oraz Gminy Myślenice (NSP 2011) POWIAT MYŚLENICKI [N] POWIAT MYŚLENICKI [%] GMINA MYŚLENICE [N] GMINA MYŚLENICE [%] OGÓŁEM % % Posiadający własne źródło utrzymania % % Dochody z pracy: % % najemnej % % w sektorze publicznym % % w sektorze prywatnym % % na rachunek własny* % % poza rolnictwem % % w rolnictwie % % Niezarobkowe źródło: % % emerytury % % emerytura kombatancka, rolna) (pracownicza, % % renta strukturalna 354 2% 151 2% 8 Małgorzata Dziubańska-Michalewicz, Minimum egzystencji a minimum socjalne, Kancelaria sejmu, biuro studio i ekspertyz, Warszawa 2001, s https://www.ipiss.com.pl/?zaklady=minimum-egzystencji-2 [dostęp na dzień: ] Strona 21 z 82\n22 renty % % renta z tytułu niezdolności do pracy, renta inwalidzka % % renta rodzinna % % renta socjalna 638 8% % zasiłek dla bezrobotnych 972 4% 458 5% świadczenia i zasiłki przedemerytalne 240 1% 109 1% świadczenia pomocy społecznej 787 3% 295 3% Dochody z własności i Pozostałe źródła dochodów osobno nie wymienione % 627 2% Pozostający na utrzymaniu % % Nieustalone % % Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011, udostępnione przez Urząd Statystyczny w Krakowie Z uwagi na brak danych dotyczących poziomu zarobków w Gminie Myślenice, w kolejnej tabeli (Tabela 5) zawarto dane w układzie wojewódzkim oraz powiatowym. Można przyjąć, iż poziom zarobków w Gminie, ze względu na jej położenie oraz warunki społecznogospodarcze, nie odbiega w sposób istotny od poziomu zarobków w powiecie myślenickim. Dla porównania, średni poziom zarobków krajowych w roku 2013 wynosił zł 10, co oznacza, że zarobki brutto w powiecie (2 917,16 zł) są wyraźnie niższe, niż w przypadku średniej krajowej o blisko 31,5%. Tabela 5. Poziom przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto (stan na dzień ) WYSZCZEGÓLNIENIE WOJEWÓDZTWO MAŁOPOLSKIE OGÓŁEM Rolnictwo, leśnictwo, łowiectwo i rybactwo Przemysł i budownictwo W TYM Handel; naprawa pojazdów samochodowych; transport i gospodarka magazynowa; zakwaterowanie i gastronomia; informacja i komunikacja Działalność finansowa i ubezpieczeniowa; obsługa rynku nieruchomości oraz pozostałe usługi 3574, , , , ,61 POWIAT MYŚLENICKI 2917, , , , ,50 Źródło: Dane Urzędu Statystycznego w Krakowie, 1020/praca-dochody-ludnosci---dane-powiatowe-1075/ [dostęp na dzień: ] 10 Dane GUS. Strona 22 z 82\n23 Pomoc udzielana przez Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej Wydatki MGOPS w okresie wzrosły w sposób nieznaczny, o niecałe 0,4% (Tabela 6). Wzrost związany był z realizacją zadań PO KL i realizacją dodatkowych programów osłonowych. W sposób dość znaczny zmniejszyła się wysokość środków wydawanych na świadczenia rodzinne. Tabela 6. Wysokość środków finansowych przeznaczonych przez MGOPS na wsparcie mieszkańców w latach Rodzaj wydatków Wydatki ogółem , , ,21 świadczenia pomocy społecznej , , ,22 świadczenia rodzinne , , ,59 Zadania własne gminy , , ,05 Zadania zlecone gminie (kwoty zadań własnych finansowanych z budżetu państwa + program , , ,13 osłonowy) Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach Głównymi powodami przyznawania pomocy społecznej mieszkańcom Gminy Myślenice w latach były: niepełnosprawność, długotrwała lub ciężka choroba, bezrobocie (Tabela 7). Należy przy tym podkreślić, że w przypadku każdego z przytoczonych powodów na przestrzeni lat odnotowano spadki: Niepełnosprawność spadek z 477 do 437 (8,4 pp.); Długotrwała lub ciężka choroba spadek z 433 do 396 (8,5 pp.); Bezrobocie spadek z 345 do 255 (26,1 pp.). Tabela 7. Przyczyny przyznania pomocy społecznej w latach PRZYCZYNA PRZYZNANIA LICZBA RODZIN LICZBA OSÓB W RODZINIE POMOCY Ubóstwo Sieroctwo Bezdomność Potrzeba ochrony macierzyństwa Bezrobocie Niepełnosprawność Długotrwała lub ciężka choroba Bezradność w/s opiekuńczych i Strona 23 z 82\n24 wychowawczych oraz prowadzenia gospodarstwa domowego Przemoc w rodzinie Alkoholizm Trudności w przystosowaniu się do życia po opuszczeniu zakładu karnego Zdarzenie losowe Klęska żywiołowa lub ekologiczna Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach w okresie udzielał wsparcia mieszkańcom w następującym zakresie (Tabela 8): Pomoc pieniężna dominująca forma wsparcia, którą otrzymały w roku osoby (spadek w stosunku do roku 2012 o 11,9%); Usługi opiekuńcze w roku 2014 korzystało z nich 51 osób (wzrost o 30,8% w porównaniu z rokiem 2012); Odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej skorzystały z niej w roku osoby (tj. o 15,8% więcej w stosunku do roku 2012). Wskazane dane mogą sugerować o bardziej stabilnej sytuacji ekonomicznej mieszkańców, z uwagi na sukcesywnie malejącą liczbę osób korzystających ze wsparcia systemu pomocy społecznej. Tabela 8. Forma udzielonego wsparcia w latach Forma wsparcia Liczba osób, którym decyzją administracyjną przyznano świadczenie Liczba rodzin objętych wsparciem Liczba osób w rodzinach objętych wsparciem Pieniężna Rzeczowa Praca socjalna Poradnictwo specjalistyczne Schronienie Usługi opiekuńcze Specjalistyczne usługi opiekuńcze MGOPS nie prowadzi poradnictwa specjalistycznego jest ono realizowane w ramach Centrum Profilaktyczno- Dydaktycznego. Strona 24 z 82\n25 Odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach Analizując dane dotyczące liczby osób korzystających ze wsparcia systemu pomocy finansowej na terenie Gminy Myślenice w latach widzimy, że w roku 2010 pomocy udzielono 933 rodzinom (w tym 424 z miasta, a 509 z terenów wiejskich), z kolei w roku 2014 wsparciem objęto 767 rodzin (w tym 327 z obszaru miejskiego, a 440 ze wsi), co daje spadek o 17,8% (166 rodzin). Odnotowano również znaczny spadek liczby osób w rodzinach korzystających ze wsparcia systemu pomocy społecznej (2 735 osób w roku 2010, w roku 2014), jak również znaczny spadek liczby rodzin z dziećmi (405 w roku 2010, 369 w roku 2014). Należy przy tym nadmienić, że wysoka liczba rodzin, które skorzystały z pomocy w roku 2010 związana była z powodzią, która objęła Gminę Myślenice (Tabela 9). Tabela 9. Struktura osób korzystających z pomocy społecznej w Gminie Myślenice w latach Liczba rodzin ogółem Liczba rodzin w mieście Liczba rodzin na wsi Liczba osób w rodzinie Liczba rodzin z dziećmi Liczba dzieci w gminie Liczba emerytów i rencistów Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach Porównując dane z początku 2010 roku oraz końca roku 2014 można stwierdzić, że sytuacja ekonomiczna rodzin w Gminie Myślenice utrzymuje się na zbliżonym poziomie. Za wyjątkiem roku 2010, w którym ze względu na powódź pomocy udzielono 202 rodzinom, liczba rodzin korzystających z pomocy jest podobna (Tabela 10). Strona 25 z 82\n26 Tabela 10. Informacje o rodzinach pobierających świadczenia rodzinne w pierwszym miesiącu I kwartału 2010 r. oraz trzecim miesiącu IV kwartału 2014 r. w Gminie Myślenice PIERWSZY MIESIĄC I KWARTAŁU 2010 R. TRZECI MIESIĄC KWARTAŁU R. LP. WYSZCZEGÓLNIENIE Z 1 DZIECKIEM Z 2 DZIECI Z 3 DZIECI Z 4 I WIĘCEJ DZIECI WYSZCZEGÓLNIENIE Z 1 DZIECKIEM Z 2 DZIECI Z 3 DZIECI Z 4 I WIĘCEJ DZIECI 1. Liczba rodzin pełnych 1) bez dziecka niepełnosprawnego, pobierających świadczenia rodzinne, z tego o dochodzie rodziny w przeliczeniu na osobę: Liczba rodzin pełnych 1) bez dziecka niepełnosprawnego, pobierających świadczenia rodzinne, z tego o dochodzie rodziny w przeliczeniu na osobę: Liczba rodzin pełnych 1) z dzieckiem Liczba rodzin pełnych 1) z niepełnosprawnym dzieckiem niepełnosprawnym 2. pobierających świadczenia rodzinne, pobierających świadczenia z tego o dochodzie rodzinne, z tego o dochodzie rodziny w przeliczeniu na osobę: rodziny w przeliczeniu na osobę: Liczba rodzin niepełnych 2) bez Liczba rodzin niepełnych 2) bez dziecka niepełnosprawnego, dziecka niepełnosprawnego, 3. pobierających świadczenia rodzinne, pobierających świadczenia z tego o dochodzie rodzinne, z tego o dochodzie rodziny w przeliczeniu na osobę: rodziny w przeliczeniu na osobę: Liczba rodzin niepełnych 2) z Liczba rodzin niepełnych 2) z dzieckiem niepełnosprawnym dzieckiem niepełnosprawnym 4. pobierających świadczenia rodzinne, pobierających świadczenia z tego o dochodzie rodzinne, z tego o dochodzie rodziny w przeliczeniu na osobę: rodziny w przeliczeniu na osobę: 1) Rodziny z wyłączeniem rodzin osób samotnie wychowujących dzieci (art. 3 pkt 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych). 2) Rodziny osób samotnie wychowujących dzieci (art. 3 pkt 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych). Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach Strona 26 z 82\n27 Jak wynika z danych MGOPS na początku I kwartału 2010 w Gminie Myślenice świadczenia rodzinne pobierało rodzin (Tabela 10). Porównując I kwartał 2010 roku do IV kwartału 2014 roku daje się zauważyć tendencja spadkowa w liczbie rodzin korzystających ze świadczeń rodzinnych. Analiza danych z końca IV kwartału roku 2014 pokazała, iż na terenie JST świadczenia rodzinne pobierało rodzin, co oznacza spadek aż o 24,2% w porównaniu do początku I kwartału roku Od roku 2010 wzrosła kwota przeznaczana na świadczenia opiekuńcze przyznawane przez Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach (Tabela 11). W roku 2010 nie przyznawano specjalnego zasiłku opiekuńczego, ani zasiłku dla opiekuna w roku 2014 liczba przyznanych świadczeń wynosiła kolejno 253 oraz 1 393, a ich kwota z kolei to odpowiednio zł oraz zł. W roku wyjściowym, tj przyznano świadczeń pielęgnacyjnych o wartości zł. Mimo, iż liczba przyznanych świadczeń w roku 2014 była niższa i wyniosła 964 (spadek o 9,9%), to ich suma była znacznie wyższa zł (wzrost o 29,7%). Porównując dane z roku 2010 i 2014 można zauważyć wzrost liczby rodzin, którym zostały przyznane świadczenia opiekuńcze nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. W 2010r. było to 114 rodzin a w rodzin wzrost niemal dwukrotny o ponad 97,4% Strona 27 z 82\n28 Tabela 11. Dane dotyczące świadczeń opiekuńczych przyznanych przez MGOPS w latach ROK 2010 ROK 2011 ROK 2012 ROK 2013 ROK 2014 Zasiłek dla opiekuna Specjalny zasiłek opiekuńczy Świadczenie pielęgnacyjne Zasiłek dla opiekuna Zasiłek dla opiekuna Specjalny zasiłek opiekuńczy Świadczenie pielęgnacyjne Specjalny zasiłek opiekuńczy Świadczenie pielęgnacyjne Zasiłek dla opiekuna Zasiłek dla opiekuna Specjalny zasiłek opiekuńczy Świadcze nie pielęgnacyjne Specjalny zasiłek opiekuńczy Świadczenie pielęgnacyjne L. RODZIN L. ŚWIADCZEŃ KWOTA LICZBA OSÓB W RODZINIE OGÓŁEM W TYM DZIECI Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach Strona 28 z 82\n29 Wzrostowi uległa natomiast wysokość środków finansowych przeznaczonych przez MGOPS na świadczenia alimentacyjne w roku 2014 była to kwota wyższa o ok. 25% w stosunku do roku 2010 (Tabela 12). W roku 2010 w Gminie Myślenice decyzją administracyjną świadczenie alimentacyjne przysługiwało 171 osobom, w roku osobom (wzrost o 21,1%), ponadto wzrosła również liczba przyznanych świadczeń z 213 do 240 (o 12,7%). Tabela 12. Świadczenia alimentacyjne przyznane w Gminie Myślenice w latach WYSZCZEGÓLNIENIE Liczba osób, które decyzją administracyjną otrzymały świadczenie alimentacyjne = liczba wnioskodawców, którym decyzją przyznano świadczenia Liczba osób, którym przyznano świadczenie alimentacyjne Wysokość środków przeznaczonych finansowych na świadczenia , , , , ,27 alimentacyjne Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach W Gminie odnotowano spadek liczby rodzin z dziećmi niepełnosprawnymi, które były uprawnione do otrzymania dodatku z tytułu kształcenia oraz rehabilitacji dziecka z niepełnosprawnością (Tabela 13). W roku 2010 na terenie Gminy Myślenice mieszkało 167 rodzin pobierających ten dodatek, z kolei w roku 2014 (przy systematycznym spadku) rodzin tych było już 130, co oznacza spadek o ok. 22,1%. Tabela 13. Liczba rodzin z dziećmi niepełnosprawnymi uprawnionych do dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach Sytuacja gospodarcza w gminie Jak pokazują dane Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego od roku 2012 notowany jest systematyczny wzrost liczby podmiotów gospodarki narodowej wpisanych do rejestru REGON (Tabela 14; Wykres 10). W roku 1012 zarejestrowanych było podmioty (w tym prywatnych oraz 115 publicznych), z kolei w roku 2014 odnotowano już podmiotów (w tym prywatne i 112 publicznych). W sektorze publicznym odnotowano spadek liczby podmiotów o mniej niż 3%, jednak liczba podmiotów w sektorze prywatnym wzrosła o blisko 4% należy przy tym podkreślić, że liczba podmiotów prywatnych stanowi aż Strona 29 z 82\n30 98% wszystkich podmiotów wpisanych do rejestru REGON, co wskazuje na tendencję rozwojową w Gminie Myślenice. Tabela 14. Podmioty gospodarki narodowej wpisane do rejestru REGON zarejestrowane terenie Gminy Myślenice w latach według sektorów własnościowych PODMIOTY GOSPODARKI NARODOWEJ OGÓŁEM SEKTOR PUBLICZNY SEKTOR PRYWATNY Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ] Wykres 10. Podmioty gospodarki narodowej wpisane do rejestru REGON zarejestrowane na terenie Gminy Myślenice w latach według sektorów własnościowych Ogółem Sektor publiczny Sektor prywatny Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ] Zgodnie z danymi BDL, największa liczba przedsiębiorstw, według sekcji PKD 2007, prowadzi działalność w zakresie handlu hurtowego i detalicznego, naprawą pojazdów samochodowych oraz motocykli (1 436; 28,6% ogółu podmiotów). Kolejne sekcje to: budownictwo (760 przedsiębiorstw; 15,1%), przetwórstwo przemysłowe (611 podmiotów; 12,2%) oraz działalność profesjonalna, naukowa i techniczna (408 podmiotów gospodarczych; 8,1%). Zestawiając liczbę podmiotów gospodarczych zarejestrowanych na terenie Gminy Myślenice z liczbą mieszkańców Gminy, możemy obliczyć wskaźnik przedsiębiorczości w JST. W roku 2012 wskaźnik kształtował się na poziomie 116,37, co stanowi wynik powyżej średniej dla kraju i województwa. Wskazana wartość oznacza, iż na każdy mieszkańców w Gminie Strona 30 z 82\n31 Myślenice przypadało w wybranym roku ponad 116 podmiotów gospodarki narodowej. Od roku 2012 wskaźnik uległ wzrostowi i w 2014 jego wartość wyniosła 119,87 (Tabela 15; Wykres 11). Dla porównania wskaźnik przedsiębiorczości dla Polski w roku 2014 wyniósł ~106, natomiast w województwie małopolskim ukształtował się on na poziomie 106,53. Tabela 15. Wskaźnik przedsiębiorczości w Gminie Myślenice w latach (liczba podmiotów gospodarki narodowej na mieszkańców) ROK LICZBA PODMIOTÓW LICZBA MIESZKAŃCÓW Ogółem WSKAŹNIK PRZEDSIĘBIORCZOŚCI (LICZBA PODMIOTÓW/1 000 MIESZKAŃCÓW) , , ,87 Sektor publiczny , , ,59 Sektor prywatny , , ,26 Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ] Wykres 11. Wskaźnik przedsiębiorczości w Gminie Myślenice w latach (liczba podmiotów gospodarki narodowej na mieszkańców) ,37 117,94 119,87 113,69 115,3 117, ,68 2,64 2, Ogółem Sektor publiczny Sektor prywatny Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ] Strona 31 z 82\n32 Biorąc pod uwagę strukturę populacji Gminy Myślenice według ekonomicznych grup wieku (Błąd! Nie można odnaleźć źródła odwołania.) w roku 2013 jednostkę samorządu terytorialnego zamieszkiwało osób, z czego osoby w wieku produkcyjnym stanowiły 63,4%. Zgodnie z danymi GUS pod koniec roku 2013 w Gminie pracujących było mieszkańców (czyli 18,8%) ogółu ludności (Tabela 16), a kolejne osób (14,8%) stanowiły osoby bezrobotne zarejestrowane w PUP (Tabela 17). Analizując dane dotyczące liczby osób zatrudnionych oraz zarejestrowanych bezrobotnych można przyjąć, że 29,8% mieszkańców JST należą do grupy osób nieaktywnych zawodowo (tj. nie poszukujące zatrudnienia m.in. renciści, osoby bezrobotne niezarejestrowane w PUP, osoby zajmujące się dziećmi/domem, studenci/uczniowie). Z danych zamieszczonych w BDL wynika również, że liczba zatrudnionych kobiet w Gminie Myślenice przewyższa liczbę zatrudnionych mężczyzn wśród osób pracujących aż 58,5% kobiet, w stosunku do 41,5% mężczyzn (Tabela 16). Jednocześnie liczba zarejestrowanych kobiet pozostających bez zatrudnienia jest niższa w przypadku kobiet (989) niż mężczyzn (1 188) (Tabela 18). Strona 32 z 82\n33 Tabela 16. Liczba osób pracujących w województwie, powiecie i Gminie Myślenice (stan na dzień ) PRACUJĄCY W TYM WYSZCZEGÓLNIENIE ogółem w tym kobiety Przemysł i budownictwo Handel; naprawa pojazdów samochodowych; transport i gospodarka magazynowa; zakwaterowanie gastronomia; informacja i komunikacja Działalność finansowa i ubezpieczeniowa; obsługa rynku nieruchomości oraz pozostałe usługi WOJEWÓDZTWO MAŁOPOLSKIE POWIAT MYŚLENICKI Gmina Myślenice w tym miasto Myślenice Źródło: Dane Urzędu Statystycznego w Krakowie, [dostęp na dzień: ] Pod koniec 2013 roku na terenie Gminy Myślenice zarejestrowanych było osób bezrobotnych. Aż 61,3% z nich (1 334 osoby) zamieszkiwało obszar wiejski. W grupie tej znajdowały się 382 osoby, które nigdy nie podejmowały pracy (17,5% ogółu), a także 195 absolwentów (9% ogółu bezrobotnych). Ponadto 98 bezrobotnych było zwolnionych z przyczyn, które dotyczyły zatrudniającego ich zakładu pracy. Zasiłek dla bezrobotnych otrzymywało 350 mieszkańców, tj. 16,1% wszystkich zarejestrowanych (Tabela 17). Strona 33 z 82\n34 Tabela 17. Liczba zarejestrowanych bezrobotnych i stopa bezrobocia w województwie oraz powiecie myślenickim (stan na dzień ) BEZROBOTNI ZAREJESTROWANI WYSZCZEGÓLNIENIE ogółem zamieszkali na wsi dotychczas niepracujący z liczby ogółem razem absolwenci w tym w szkole wyższej zwolnieni z przyczyn dotyczących zakładu pracy posiadający prawo do zasiłku STOPA BEZROBOCIA REJESTROWANEGO W % WOJEWÓDZTWO MAŁOPOLSKIE ,5 powiat myślenicki ,5 Gmina Myślenice Źródło: Dane Urzędu Statystycznego w Krakowie, [dostęp na dzień: ] Zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego poziom bezrobocia rejestrowanego w Gminie Myślenice utrzymuje się na względnie stałym poziomie. Największy wzrost odnotowano na przełomie 2009 i 2010 roku (o 10,8 pp). Wzrost odnotowano również w latach kolejnych, aż do 2012 roku, w którym zarejestrowanych było osoby (wzrost o 16,5% w porównaniu z rokiem 2009). W roku 2013 nastąpił pierwszy spadek liczby bezrobotnych mieszkańców Gminy Myślenice do poziomu 2 177, co oznacza spadek o blisko 2,5 pp., w porównaniu z rokiem poprzedzającym (Wykres 12). Strona 34 z 82\n35 Wykres 12. Poziom bezrobocia rejestrowanego w Gminie Myślenice w latach Ogółem Mężczyźni Kobiety Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ] Wśród bezrobotnych zarejestrowanych w Powiatowym Urzędzie Pracy w Myślenicach dominują osoby z następującymi cechami (Tabela 18): Mężczyźni (54,6%); Osoby młode w wieku od 25 do 34 lat (622 osoby; 28,6%) oraz do 24 lat (540 osób; 24,8%); Osoby z wykształceniem zasadniczym zawodowym (750 osób; 34,5%); Osoby pozostające bez zatrudnienia od 6 do 12 miesięcy (454 osoby; 20,8%), od 12 do 24 miesięcy (423 osoby; 19,4%); Osoby posiadające krótki staż pracy, tj. maksymalnie rok lub bez stażu pracy (771 osób, 35,4%). Strona 35 z 82\n36 Tabela 18. Struktura bezrobocia rejestrowanego w województwie, powiecie i Gminie Myślenice (stan na dzień ) WYSZCZEGÓLNIENIE ZE WZGLĘDU NA PŁEĆ Ogółem Mężczyźni Kobiety WOJEWÓDZTWO MAŁOPOLSKIE POWIAT MYŚLENICKI Gmina Myślenice WYSZCZEGÓLNIENIE ZE WZGLĘDU NA WIEK 24 lata i mniej lat i więcej WOJEWÓDZTWO MAŁOPOLSKIE POWIAT MYŚLENICKI Gmina Myślenice ZE WZGLĘDU NA POSIADANE WYKSZTAŁCENIE WYSZCZEGÓLNIENIE wyższym zawodowym średnim ogólnokształcącym zasadniczym zawodowym gimnazjalnym, podstawowym i niepełnym podstawowym WOJEWÓDZTWO MAŁOPOLSKIE POWIAT MYŚLENICKI Gmina Myślenice WYSZCZEGÓLNIENIE WEDŁUG CZASU POZOSTAWANIA BEZ PRACY 1 miesiąc i mniej powyżej 24 miesięcy WOJEWÓDZTWO MAŁOPOLSKIE POWIAT MYŚLENICKI Strona 36 z 82\n37 Gmina Myślenice WEDŁUG STAŻU PRACY WYSZCZEGÓLNIENIE Bez stażu pracy Ze stażem 1 rok i mniej powyżej 30 lat WOJEWÓDZTWO MAŁOPOLSKIE POWIAT MYŚLENICKI Gmina Myślenice Źródło: Dane Urzędu Statystycznego w Krakowie, [dostęp na dzień: ] Z danych MGOPS w Myślenicach wynika, że w roku 2014 nastąpił bardzo znaczący spadek liczby zarejestrowanych osób bezrobotnych (1 740) w porównaniu do liczby z roku 2012 (2 232) o ponad 22%, tj. 492 osoby (Wykres 13). Ich liczba była niższa od dotychczas najniższej w roku 2009 o 8,8 pp., czyli 167 osób. Według przygotowanych prognoz liczba zarejestrowanych bezrobotnych w kolejnych latach będzie maleć w tempie 100 osób rocznie, skutkiem czego w roku 2016 powinna wynieść ok osób. W sposób wyraźny spadła również liczba osób długotrwale bezrobotnych z w roku 2012 do 843 w roku 2014 (spadek o 17,7%) zgodnie z prognozami MGOPS w tym przypadku również nastąpi spadek o kolejne 20 osób do końca 2016 roku. Ostatnią wartą podkreślenia kwestią jest drastyczny spadek liczby osób bezrobotnych, którym przysługiwało prawo do zasiłku. W roku 2012 aż mieszkańców otrzymywało tego rodzaju zasiłek w roku 2013 nastąpił spadek do 350, czyli o blisko 66,7%. W kolejnym roku odnotowano następny spadek z końcem roku zasiłek pobierało już tylko 302 bezrobotnych (spadek w porównaniu z rokiem 2012 o 71,3 pp.). Prognozowana liczba osób z prawem do zasiłku w roku 2016 to 199 osób. Strona 37 z 82\n38 Wykres 13. Struktura bezrobocia rejestrowanego w Gminie Myślenice w latach oraz prognoza na lata Bezrobotni ogółem Bezrobotni długotrwale ogółem Bezrobotni ogółem z prawem do zasiłku (prognoza) 2016 (prognoza) Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Dorota Kłeczek Ocena zasobów pomocy społecznej za rok 2014, Miejsko Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach Zasoby mieszkaniowe Począwszy od roku 2011 w Gminie Myślenice odnotowuje się wzrost liczby mieszkań, liczby izb mieszkalnych oraz powierzchni użytkowych zarówno w mieście, jak i na wsi (Tabela 19). Ogólna liczba mieszkań we wskazanym okresie wzrosła o ok. 2,4% (z do ), liczba izb mieszkalnych z kolei o ok. 2,8% (z do ). Powierzchnia mieszkalna w roku 2011 wynosiła m 2, w roku 2013 wzrosła o 3,7%, do m 2. Z kolei liczba mieszkań w mieście wzrosła o 1,6%, ale już na wsi o 3,2%. Tabela 19. Zasoby mieszkaniowe Gminy Myślenice w latach OGÓŁEM Mieszkania Izby Powierzchnia użytkowa [m 2 ] W MIASTACH NA WSI Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ]\n39 W roku 2013 w Gminie Myślenice oddano do użytkowania 170 mieszkań, w tym 118 do indywidualnego użytkowania, a 52 pod wynajem lub sprzedaż. Lokale posiadały 799 izb mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa wyniosła m 2 (Tabela 20). Tabela 20. Mieszkania oddane do użytkowania na terenie Gminy Myślenie w latach Ogółem Mieszkania Izby Powierzchnia użytkowa [m 2 ] Komunalne Przeznaczone na sprzedaż lub wynajem Indywidualne Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Banku Danych Lokalnych [dostęp na dzień: ] Rosnąca liczba lokali mieszkalnych, izb oraz powierzchni użytkowej świadczy o dobrej kondycji mieszkalnictwa w Gminie Myślenice. Podnosi się również komfort mieszkań, tzn. warunki mieszkaniowe są coraz lepsze Usługi oferowane przez sektor publiczny Pomoc społeczna Na terenie Gminy Myślenice działają następujące jednostki systemu pomocy społecznej: Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach; Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Myślenicach; Dom Pomocy Społecznej w Trzemeśni; Ośrodek Interwencji Kryzysowej i Poradnictwa w Myślenicach. MGOPS zatrudnia obecnie 41 pracowników na 39,75 etatach, w tym 2 przedstawicieli kadry kierowniczej, 19 pracowników socjalnych oraz 2 asystentów rodziny (Tabela 21). Strona 39 z 82\n40 Tabela 21. Stan zatrudnienia w MGOPS w Myślenicach STANOWISKO LICZBA ETATÓW Kadra kierownicza 2 Pracownicy socjalni 19 Pracownicy wykonujący usługi opiekuńcze 0 Pracownicy wykonujący specjalistyczne usługi opiekuńcze 0 Asystenci rodziny 2 Księgowość 5 Pozostali pracownicy 11,75 Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach Kadra zarządzająca oraz zdecydowana większość pracowników socjalnych posiada wykształcenie kierunkowe (wyższe oraz średnie). Część zatrudnionych posiada również specjalizacje z zakresu organizacji pomocy społecznej oraz w zawodzie pracownika socjalnego I stopnia (Tabela 22). Tabela 22. Rodzaj i poziom wykształcenia pracowników MGOPS w Myślenicach LICZBA PRACOWNIKÓW RODZAJ I POZIOM WYKSZTAŁCENIA KADRA KIEROWNICZA PRACOWNICY SOCJALNI Wyższe kierunkowe 2 12 Wyższe niekierunkowe 0 1 Wykształcenie Średnie kierunkowe 0 6 Średnie niekierunkowe 0 0 Specjalizacja z zakresu organizacji 2 0 pomocy społecznej Dodatkowe Specjalizacja I stopnia w zawodzie kwalifikacje 0 4 pracownika socjalnego zawodowe Specjalizacja II stopnia w zawodzie 0 0 pracownika socjalnego Źródło: Dane Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach W Gminie Myślenice działa również ponad 50 organizacji pozarządowych, m.in. w obszarach: edukacja, kultura, pomoc społeczna, ochrona zdrowia czy przedsiębiorczość. W swojej działalności NGO obejmują zarówno tereny wiejskie, jak i miejskie. Gmina Myślenice wspiera działalność organizacji społecznych i pozarządowych m.in. poprzez realizację małych dotacji, czyli dofinansowania działalności statutowej organizacji pozarządowej oraz programów grantowych, które wspierają duże systemowe projekty lokalne. Dodatkowo samorząd oferuje inne formy pomocy, takie jak wynajem lokali na preferencyjnych warunkach, szkolenia, konsultacje, promocję działalności NGO w mediach, pomoc w pozyskiwaniu funduszy na działalność oraz wsparcie w nawiązaniu współpracy z partnerami z zagranicy [dostęp na dzień: ] Strona 40 z 82\n41 Ochrona zdrowia Na terenie Gminy Myślenice funkcjonuje jeden Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej oraz liczne prywatne gabinety i przychodnie (w tym poradnie specjalistyczne obejmujące takie dziedziny jak: endokrynologia, kardiologia, dermatologia, ortopedia, urologia, neurologia, okulistyka, laryngologia, psychiatria). SPZOZ udziela specjalistycznych świadczeń zdrowotnych, prowadzi lecznictwo zamknięte w oddziałach szpitalnych i ambulatoryjne w poradniach przyszpitalnych (w tym: badania i porady lekarskie, leczenie, badania i terapia psychologiczna, rehabilitacja lecznicza, pielęgnacja chorych, opieka nad niepełnosprawnymi, diagnostyka medyczna, orzekanie o stanie zdrowia, promocja zdrowia, działalność profilaktyczna i oświatowo wychowawcza realizacja dodatkowych zadań wskazanych przez Organ Założycielski lub inne organy uprawnione na podstawie odrębnych przepisów, opieka nad kobietą ciężarną i jej płodem, porodem, połogiem oraz nad noworodkiem, realizacja zadań obronnych 13. W szpitalu działają następujące oddziały i zakłady: Blok operacyjny; Oddział Chirurgii urazowo ortopedycznej; Oddział Dziecięcy; Oddział Ginekologiczno - Położniczy wraz z Blokiem Porodowym; Oddział Chorób Płuc; Oddział Neonatologiczny; Oddział Neurologiczny; Oddział Wewnętrzny wraz z Intensywną Opieką Kardiologiczną; Oddział Zakaźny; Zakład Opiekuńczo-Leczniczy; Szpitalny Oddział Ratunkowy. W szpitalu działają również poradnie specjalistyczne: alergologiczna, chirurgiczna, kardiologiczna, medycyny pracy, pulmonologiczna, rehabilitacyjna, reumatologiczna, urologiczna, zdrowia psychicznego, leczenia uzależnień, chorób zakaźnych, neurologiczna oraz 13 [dostęp na dzień: ] Strona 41 z 82\n42 pracownia rehabilitacyjna, laboratorium analityki medycznej i laboratorium mikrobiologiczne System edukacji Na terenie Gminie Myślenice działa 48 placówek oświatowych kształcących na poziomie przedszkolnym, podstawowym, gimnazjalnym oraz ponadgimnazjalnym, w tym: 17 przedszkoli; 19 szkół podstawowych; 8 szkół gimnazjalnych; 4 szkoły ponadgimnazjalne; 1 Małopolski Ośrodek Dokształcania i Doskonalenia Zawodowego. Od kilku lat prowadzone jest także kształcenie na poziomie studiów wyższych. Myślenice dysponują dobrze rozwiniętą siecią szkół, która zapewnia wysoką jakość kształcenia. Wśród nich znajdują się szkoły techniczne i ogólnokształcące, w których naukę pobiera w sumie kilka tysięcy osób 15. Na terenie Gminy Myślenice działa jeden żłobek, w którym jest miejsce dla 80 dzieci (Tabela 23). Biorąc pod uwagę fakt, że w latach nie było ani jednego przypadku odmowy miejsca w żłobku, można uznać tę liczbę za odpowiednią do potrzeb mieszkańców Gminy. W chwili obecnej nie zakłada się potrzeby zwiększenia liczby żłobków na terenie JST. Tabela 23. Dane dotyczące żłobków, klubów dziecięcych oraz oddziałów żłobkowych w przedszkolach w Gminie Myślenice w latach oraz prognoza na lata (prognoza) 2016 (prognoza) Liczba żłobków (żłobki, kluby dziecięce, oddziały żłobkowe w przedszkolach) Liczba opiekunów dziennych do dzieci Liczba miejsc w żłobkach (żłobki, kluby dziecięce, oddziały żłobkowe w przedszkolach) [dostęp na dzień: ] 15 Ibidem. Strona 42 z 82\n43 Liczba dzieci, którym nie przyznano miejsc w żłobku (żłobki, kluby dziecięce, oddziały żłobkowe w przedszkolach) Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Dorota Kłeczek Ocena zasobów pomocy społecznej za rok 2014, Miejsko Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach Zgodnie z danymi MGOPS na terenie Gminy od roku 2012 działają 23 przedszkola oraz przyszkolne oddziały przedszkolne, do których przyjmowanych jest obecnie dzieci (Tabela 24). Liczba ta jest mniejsza, niż w roku poprzedzającym, jednak uwarunkowane jest to istniejącym zapotrzebowaniem mieszkańców. Według prognoz liczba jednostek oraz miejsc dla dzieci zwiększy się w roku 2016, co wiąże się z rosnącą liczbą ludności na terenie Gminy Myślenice. Tabela 24. Wychowanie przedszkolne w Gminie Myślenice w latach oraz prognoza na lata Liczba przedszkoli (przedszkola wraz z oddziałami przedszkolnymi przy szkołach) Liczba miejsc w przedszkolach (przedszkola wraz z oddziałami przedszkolnymi przy szkołach) (prognoza) 2016 (prognoza) Liczba dzieci, którym nie przyznano miejsc w przedszkolu według złożonych wniosków Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie Dorota Kłeczek Ocena zasobów pomocy społecznej za rok 2014, Miejsko Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach W roku szkolnym 2013/2014, zgodnie z danymi GUS, w Gminie Myślenice działało 20 szkół podstawowych, w których uczyło się uczniów (Tabela 25) oraz 9 gimnazjów, w których uczyło się uczniów (Tabela 26). Tabela 25. Szkoły podstawowe dla dzieci i młodzieży w roku szkolnym 2013/14 na terenie Gminy Myślenice UCZNIOWIE ABSOLWENCI WYSZCZEGÓL- NIENIE SZKOŁY ODDZIAŁY OGÓŁEM KOBIETY Z OGÓŁEM KLASA I OGÓŁEM W TYM KOBIETY Gmina Myślenice Strona 43 z 82\n44 w tym miasto Źródło: Dane Urzędu Statystycznego w Krakowie, 1020/warunki-zycia---dane-powiatowe-1045/ [dostęp na dzień: ] Tabela 26. Gimnazja dla dzieci i młodzieży w roku szkolnym 2013/14 na terenie Gminy Myślenice UCZNIOWIE ABSOLWENCI WYSZCZEGÓL- NIENIE SZKOŁY ODDZIAŁY OGÓŁEM KOBIETY Z OGÓŁEM KLASA I OGÓŁEM W TYM KOBIETY Gmina Myślenice w tym miasto Źródło: Dane Urzędu Statystycznego w Krakowie, 1020/warunki-zycia---dane-powiatowe-1045/ [dostęp na dzień: ] Kultura Kultura jest jednym z najbardziej charakterystycznych elementów wyróżniających Myślenice spośród innych miast województwa Małopolskiego. Na terenie Gminy mocno zakorzeniła się kultura góralska, która połączyła się z mieszczańskimi wpływami Krakowa tworząc twórczość o zróżnicowanym profilu. Na terenie Gminy działa wielu artystów ludowych zajmujących się m.in. malarstwem, rzeźbiarstwem, wikliniarstwem, czy garncarstwem. Działają tu również: Koło Gospodyń, Zespół Pieśni i Tańca Ziemia Myślenicka, Myślenicka Grupa Poetycka Tilia, a także Szkoła Muzyczna I stopnia 16. W Gminie realizowanych jest wiele projektów kulturalnych, wśród których można wymienić: Międzynarodowe Krakowskie Triennale Grafiki; Wielokulturowe Myślenice ; Międzynarodowe Warsztaty Artystyczne; Festiwal Rzeźby Lodowej. W Gminie funkcjonuje także Muzeum Regionalne Dom Grecki, Galeria Sztuki Współczesnej Bunkier przy Myślenickim Ośrodku Kultury i Sztuki, Myślenicka Orkiestra Kameralna. 16 [dostęp na dzień: ] Strona 44 z 82\n45 Nieodłącznym elementem krajobrazu kulturowego Myślenic są organizowane tu imprezy cykliczne, w tym prestiżowe festiwale i przeglądy, takie jak: Ogólnopolski Festiwal Chórów Kolędy i Pastorałki ; Konkurs poświęcony sztuce ludowej Kwiaty Polskie ; Ogólnopolski Turniej Tańca Towarzyskiego; Tydzień Kultury Chrześcijańskiej; Festiwal Jesień Folklorystyczna ; Ogólnopolski Przegląd Teatrów Dziecięcych i Młodzieżowych (etap powiatowy); Powiatowy Przegląd Grup Rockowych; Przegląd Dorobku Artystycznego Szkół Podstawowych, Gimnazjów i Średnich (etap powiatowy); Ogólnopolski Konkurs Recytatorski (etap powiatowy); Powiatowe warsztaty dla osób niepełnosprawnych Otwarte Drogi ; Międzynarodowe Warsztaty Artystyczne; Powiatowy Przegląd Orkiestr Dętych; Ogólnopolski Festiwal Rzeźby w Lodzie; Ogólnopolski Festiwal Pieśni Chóralnej, Kolędy i Pastorałki; Powiatowy Przegląd Grup Kolędniczych Bezpieczeństwo publiczne Poziom bezpieczeństwa publicznego określają warunki panujące na danym terenie, jak również skuteczność działania instytucji, które chronią życie, zdrowie oraz mienie obywateli przed zjawiskami, które zakłócają ich normalne funkcjonowanie i godzącymi w normy postępowania, które są przyjęte w danej społeczności. O bezpieczeństwo publiczne na terenie Miasta i Gminy Myślenice dbają następujące podmioty: 1. Komenda Powiatowa Policji, 2. Straż Miejska, 3. Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej, 4. Komenda Ochotniczej Straży Pożarnej Myślenice Dolne Przedmieście, 5. Stacja Pomocy Doraźnej Pogotowia Ratunkowego, 6. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Myślenicach. Strona 45 z 82\n46 Od stycznia 2008 roku na terenie Gminy Myślenice działa Centrum Dozoru Wizyjnego w Komendzie Powiatowej Policji w Myślenicach. System kamer obsługiwany jest przez pracowników policji oraz straży miejskiej i stanowi wsparcie w kontroli krytycznych punktów miasta, tj. miejsc najbardziej niebezpiecznych i tych, które charakteryzują się zwiększoną liczbą interwencji. Dzięki powołanemu Centrum Dozoru Wizyjnego ujawniana jest większa liczba sprawców drobnych wykroczeń drogowych, ale również identyfikacja sprawców włamań, kradzieży i napadów, a także znalezienie poszukiwanych pojazdów 17. Na podstawie danych udostępnionych przez Komendę Powiatową Policji w Myślenicach można stwierdzić, że liczba zgłoszonych przestępstw zarówno w roku 2013, jak i 2014 była większa w przypadku miasta Myślenice, niż na terenie wsi (Tabela 27). W roku 2013 w mieście zgłoszono 326 zdarzeń, w roku kolejnym 307, co oznacza niewielki spadek, o ok. 5,8%. Najwięcej zgłoszeń to kradzieże (w roku , w roku ) oraz kradzieże z włamaniem (kolejno 35 i 26 zgłoszeń) i uszkodzenia mienia (34 i 28 zgłoszeń). Na terenie wsi zgłoszono w roku zdarzenia, z kolei w roku 2014 odnotowano ich wzrost o blisko 23,1%, zgłoszeń było już 213. Na obszarach wiejskich dominowały takie same zdarzenia, co na terenie miasta, tj. kradzieże (w 2013 roku zgłoszono ich 37, w roku kolejnym 49) oraz kradzieże z włamaniem (kolejno 27 i 33). Tabela 27. Przestępstwa zgłoszone na policję na terenie Miasta i Gminy Myślenice w roku 2013 i 2014 Kategoria przestępstw Miasto Myślenice Gmina Myślenice Rozbój, wymuszenia/ kradzież rozbójnicza Bójki, pobicia Kradzież w tym pojazdu Kradzież z włamaniem w tym do pojazdu Uszkodzenie mienia w tym samochodu Uszkodzenie ciała Znęcanie Inne Razem Źródło: Dane Komendy Powiatowej Policji w Myślenicach [dostęp na dzień: ] Strona 46 z 82\n47 W roku 2013 zarejestrowano 156 wyjazdów do pożarów PSP w Gminie Myślenice, a także 431 miejscowych zagrożeń. Z kolei w roku 2014 liczba pożarów była niższa i wyniosła 147, z kolei odnotowano znacznie wyższą liczbę miejscowych zagrożeń 605, tj. o 40,4% więcej niż przed rokiem. W porównaniu z rokiem 2013 w roku kolejnym spadła liczba wyjazdów państwowej straży pożarnej do fałszywych alarmów, z 27 do 19, czyli o 29,6% (Tabela 28). Tabela 28. Zarejestrowana działalność państwowej straży pożarnej w roku 2013 i 2014 w Gminie Myślenice WYSZCZEGÓLNIENIE Pożary Miejscowe zagrożenia Wyjazdy do fałszywych alarmów Źródło: Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Myślenicach Analiza danych z Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Myślenicach pokazują również, że ochotnicza straż pożarna podejmowania działania znacznie częściej w roku 2014, niż w roku poprzedzającym. Oddziały OSP wchodzące w skład krajowego systemu ratowniczogaśniczego uczestniczyły w roku 2013 w 164 akcjach, z czego w 41 pożarach i 114 miejscowych zagrożeniach. Z kolei w roku 2014 odnotowano 229 wyjazdów, w tym do 30 pożarów oraz 196 miejscowych zagrożeń. Oznacza to wzrost wyjazdów o 39,6% (Tabela 29). Tabela 29. Wyjazdy OSP z KSRG do zdarzeń na terenie Gminy Myślenice w roku 2013 i 2014 Nazwa OSP Myślenice Dolne Przedmieście Pożary Rodzaj zdarzenia Miejscowe zagrożenia Alarmy fałszywe Razem Myślenice Zarabie Głogoczów Droginia Poręba Śródmieście SUMA Źródło: Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Myślenicach Z kolei oddziały OSP spoza KSRG w roku 2013 wyjeżdżały do 116 zdarzeń, w tym do 34 pożarów i 81 zagrożeń miejscowych. W roku 2014 wyjazdów było o 50% więcej, tj Strona 47 z 82\n48 Ochotnicza straż pożarna uczestniczyła głównie w akcjach ratowniczych przy miejscowych zagrożeniach (140 wyjazdów), rzadziej w pożarach (30 wyjazdów) (Tabela 30). Tabela 30. Wyjazdy OSP spoza KSRG do zdarzeń na terenie Gminy Myślenice w roku 2013 i 2014 Nazwa OSP Pożary Rodzaj zdarzenia Miejscowe zagrożenia Alarmy fałszywe Razem Górne Przedmieście Jawornik Krzyszkowice Jasienica Trzemeśnia Polanka Zawada Bęczarka Bysina Borzęta Zasań Osieczany Bulina SUMA Źródło: Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Myślenicach 2.4. Warunki życia w Gminie Myślenice w opinii mieszkańców Z przeprowadzonego badania ilościowego wynika, iż mieszkańcy Gminy Myślenice są zadowoleni z poziomu życia panującego na jej terenie. Swoje zadowolenie wyraziło aż 84% ankietowanych (Wykres 14). Pozostałe 16% badanych, które zadeklarowały swoje niezadowolenie z istniejących warunków życia, jako przyczynę swojej opinii podawali najczęściej następujące argumenty: Wysokie opłaty za czynsz, wodę i kanalizację, gaz, wywóz śmieci; Brak firm produkcyjnych brak miejsc pracy, wysokie bezrobocie, niskie zarobki; Zła infrastruktura drogowa brak chodników i dróg rowerowych, brak wiat przystankowych; Brak zainteresowania problemami niepełnosprawnych i ich opiekunów; Strona 48 z 82\n49 Brak możliwości aktywnego spędzenia wolnego czasu, brak szlaków turystycznych, brak ciekawych wydarzeń o charakterze kulturalnym; Rozbudowana administracja i brak możliwości załatwienia czegokolwiek w urzędach w godzinach popołudniowych. Wykres 14. Jak, w sposób ogólny, ocenia Pan/i poziom życia na terenie Gminy Myślenice? 6% 78% 12% 4% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Zdecydowanie dobrze Raczej dobrze Raczej źle Zdecydowanie źle Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Biorąc pod uwagę szczegółowe aspekty, które składają się na jakość życia mieszkańców, większość z nich oceniana jest w sposób średni, tzn. nie ma bardzo wyraźnej różnicy pomiędzy ocenami wysokimi a niskimi, których udzielali mieszkańcy (Tabela 31). Wśród tych obszarów, które zostały ocenione najwyżej, tzn. nie wymagają interwencji ze strony władz gminnych, ponieważ mieszkańcy są z nich zadowoleni, znalazły się: Dostępność punktów handlowo-usługowych (93% badanych oceniło ten obszar bardzo wysoko lub wysoko); Dostęp do Internetu (79% badanych oceniło ten obszar bardzo wysoko lub wysoko); Dostępność ośrodków oraz imprez kulturalnych (66% badanych oceniło ten obszar bardzo wysoko lub wysoko). Z kolei najniżej mieszkańcy ocenili następujące obszary wpływające na ogół warunków życia na terenie Gminy Myślenice: Lokalny rynek zatrudnienia (77% badanych oceniło ten obszar bardzo nisko lub nisko); System opieki zdrowotnej (70% badanych oceniło ten obszar bardzo nisko lub nisko); Strona 49 z 82\n50 Poziom integracji mieszkańców (62% badanych oceniło ten obszar bardzo nisko lub nisko); Aktywność mieszkańców, czyli poziom zaangażowania mieszkańców w życie gminy (60% badanych oceniło ten obszar bardzo nisko lub nisko). Tabela 31. Ocena warunków życia panujących na terenie Gminy Myślenice dokonana przez mieszkańców OBSZAR Otoczenie administracyjne i prawne (działalność urzędów, przychylność władz) Poziom bezpieczeństwa publicznego ZDECYDOWANIE WYSOKO (JESTEM BARDZO ZADOWOLONY/A) RACZEJ WYSOKO (JESTEM ZADOWOLONY/A) RACZEJ NISKO (RACZEJ NIE JESTEM ZADOWOLONY/A) ZDECYDOWANIE NISKO (NIE JESTEM W OGÓLE ZADOWOLONY/A) TRUDNO POWIEDZIEĆ/ BRAK WIEDZY 3% 49% 31% 10% 8% 4% 54% 31% 6% 5% Lokalny rynek zatrudnienia 1% 11% 44% 33% 12% System pomocy społecznej 15% 38% 20% 9% 18% System opieki zdrowotnej 2% 23% 46% 24% 5% Warunki mieszkaniowe 4% 56% 24% 6% 10% System edukacji przedszkolnej System edukacji w ramach szkoły podstawowej i gimnazjalnej Poziom integracji mieszkańców Aktywność mieszkańców (poziom zaangażowania mieszkańców w życie gminy) Dostępność ośrodków kulturalnych (np. biblioteka, muzeum, galeria) i imprez kulturalnych (koncert, wystawa, itd.) Ilość i jakość miejsc rekreacji (plac zabaw, park, skwer, boisko, szlak turystyczny etc.) Dostępność punktów handlowych i usługowych 5% 55% 14% 4% 23% 5% 62% 17% 5% 12% 1% 27% 47% 15% 9% 1% 27% 41% 19% 13% 12% 54% 23% 9% 3% 7% 51% 31% 9% 2% 25% 68% 5% 2% 1% Poziom infrastruktury 0% 36% 39% 23% 2% Strona 50 z 82\n51 drogowej Dostęp do Internetu 23% 56% 11% 8% 3% Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Podczas badania ankietowanym zadano pytanie o to, czy posiadają wiedzę na temat instytucji, które powołane są do tego, aby udzielać wsparcia mieszkańcom gminy w zakresie rozwiązywania problemów społecznych. Zdecydowana większość respondentów (77%) zadeklarowała, iż potrafi zidentyfikować tego rodzaju instytucje (Wykres 15). W celu zweryfikowania tych deklaracji mieszkańców poproszono następnie o wskazanie wspomnianych podmiotów. Niemal wszyscy ankietowani wymienili co najmniej 1 instytucję. Wśród wskazanych znalazły się: MGOPS w Myślenicach; Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie; Powiatowa Komenda Policji; Straż Miejska; Urząd Miasta i Gminy Myślenice; Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna dla dzieci; Powiatowy Urząd Pracy; Komenda Straży Pożarnej; Centrum psychoterapii; Poradnia Leczenia Uzależnień; Ośrodek Interwencji Kryzysowej; Środowiskowa Świetlica Socjoterapeutyczna; Ośrodek Rehabilitacyjno-Edukacyjno-Wychowawczy; Fundacje i stowarzyszenia (Caritas, Wiosna, Falochron, Busola, Polskie Stowarzyszenie na Rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym, Betania, Stowarzyszenie osób niepełnosprawnych Gminy Myślenice). Strona 51 z 82\n52 Wykres 15. Czy wie Pan/i jakie instytucje działające na terenie Gminy Myślenice udzielają wsparcia mieszkańcom w zakresie rozwiązywania problemów społecznych? 77% 23% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Tak Nie Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Mieszkańcy na ogół wysoko oceniali poziom zaangażowania przedstawicieli władz Gminy Myślenice w realizację działań nakierowanych na rozwiązywanie problemów społecznych obywateli. Aż 71% z nich uznało, że pozytywnie ocenia poziom zaangażowania władz w te działania (Wykres 16). Osoby, które deklarowały, iż nie są zadowolone z działalności władz w tym zakresie, jako przyczynę swojej niskiej oceny wskazywały: Małą wysokość środków finansowych przeznaczonych w budżecie gminy na rozwiązywanie problemów społecznych; Brak wiedzy mieszkańców na temat działań podejmowanych przez władze we wskazanym zakresie (może to oznaczać, że nawet jeśli władze są zaangażowane w te działania, mieszkańcy o tym nie wiedzą); Brak inicjatywy w kierunku utworzenia środowiskowego domu samopomocy; Brak udziału burmistrza w spotkaniach odbywających się w poszczególnych sołectwach Gminy Myślenice; Słaby dostęp do instytucji udzielających pomocy mieszkańcom; Niskie zaangażowanie we wspieranie osób niepełnosprawnych i ich rodzin (w tym m.in. bariery architektoniczne). Strona 52 z 82\n53 Wykres 16. Jak ocenia Pan/i poziom zaangażowania przedstawicieli władz Gminy Myślenice w realizację działań nakierowanych na rozwiązywanie problemów społecznych? 2% 69% 21% 7% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Zdecydowanie dobrze Raczej dobrze Raczej źle Zdecydowanie źle Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Jeszcze wyżej, w zakresie realizacji działań nakierowanych na rozwiązywanie problemów społecznych mieszkańców gminy, oceniono poziom zaangażowania pracowników systemu pomocy społecznej. W sposób pozytywny ich zaangażowanie oceniło 79% ankietowanych, w tym 21% w sposób zdecydowanie dobry (Wykres 17). Wykres 17. Jak ocenia Pan/i poziom zaangażowania pracowników systemu pomocy społecznej działających na terenie Gminy Myślenice w realizację działań nakierowanych na rozwiązywanie problemów społecznych? 21% 58% 18% 3% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Zdecydowanie dobrze Raczej dobrze Raczej źle Zdecydowanie źle Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 W ramach badania mieszkańców Gminy Myślenice poproszono także o jednoznaczne określenie, czy dany obszar problemowy wymaga podjęcia działań ze strony instytucji działających na terenie JST (Tabela 32). Najczęściej wskazywanymi obszarami problemowymi, które zdaniem mieszkańców wymagają podjęcia działań zaradczych, są w zasadzie dwa Strona 53 z 82\n54 obszary: sytuacja panująca na rynku zatrudnienia oraz sytuacja osób starszych, chorych i niepełnosprawnych. W szczególności były to aspekty: Długi okres oczekiwania na usługi medyczne 97% wskazań; Niewystarczająca liczba miejsc pracy 93% wskazań; Bezrobocie 92% wskazań; Mała dostępność lekarzy specjalistów 87% wskazań; Długotrwałe lub ciężkie choroby 87% wskazań; Niepełnosprawność 86% wskazań; Problemy osób starszych 85% wskazań. Z kolei obszary, które nie wymagają interwencji ze strony władz, w opinii mieszkańców są następujące: Rynek handlowo-usługowy 70% ankietowanych uznało, że nie wymaga podjęcia działań przez władze samorządowe; Dostęp do Internetu 63% ankietowanych uznało, że nie wymaga podjęcia działań przez władze samorządowe; Jakość kształcenia 62% ankietowanych uznało, że nie wymaga podjęcia działań przez władze samorządowe. Tabela 32. Proszę wskazać, czy wymienione obszary problemowe wymagają podjęcia działań ze strony instytucji działających na terenie Gminy Myślenice? ZDECYDOWANIE ZDECYDOWANIE TRUDNO RACZEJ TAK RACZEJ NIE TAK NIE POWIEDZIEĆ Bezdomność 13% 29% 36% 6% 16% Niepełnosprawność 41% 45% 8% 1% 5% Nieporadność życiowa mieszkańców 23% 44% 23% 2% 8% Izolacja społeczna 16% 41% 31% 2% 11% Przestępczość 32% 37% 26% 0% 5% Niski poziom dostępności do usług medycznych 47% 35% 15% 1% 2% Długotrwałe lub ciężkie choroby 41% 47% 5% 1% 6% Niska dostępność przedszkoli/żłobków Niski dostęp do poradnictwa psychologicznego Niski poziom oferty edukacyjnej szkół podstawowych i 14% 35% 34% 4% 15% 19% 39% 25% 4% 14% 10% 27% 46% 6% 11% Strona 54 z 82\n55 gimnazjalnych Niewystarczająca liczba mieszkań 8% 39% 32% 5% 16% Problemy osób starszych 33% 53% 5% 1% 8% Słabo rozwinięta baza turystyczna i rekreacyjna 21% 44% 26% 8% 1% Mała dostępność lekarzy specjalistów 55% 32% 10% 1% 2% Niska dostępność ośrodków kulturalnych i 19% 36% 35% 6% 4% imprez kulturalnych Zły stan dróg 45% 29% 23% 3% 1% Mało efektywny system pomocy społecznej 15% 23% 40% 12% 10% Niski dostęp do poradnictwa prawnego 28% 39% 23% 3% 8% Niska jakość kształcenia 11% 22% 56% 5% 5% Słabo rozbudowana sieć organizacji pozarządowych 17% 32% 35% 2% 14% Niski poziom zaangażowania mieszkańców w 19% 50% 24% 3% 5% życie publiczne Uzależnienia mieszkańców 27% 40% 22% 2% 9% Przemoc w rodzinie 32% 47% 14% 0% 7% Niski poziom bezpieczeństwa publicznego 22% 45% 27% 3% 4% Niewystarczająca liczba miejsc pracy 61% 32% 3% 1% 4% Słabo rozwinięty rynek handlowo-usługowy 10% 14% 50% 20% 6% Bieda 33% 36% 27% 1% 4% Brak dostępu do Internetu 15% 19% 39% 24% 4% Emigracja mieszkańców 21% 35% 28% 8% 7% Bezrobocie 46% 45% 3% 3% 3% Długi okres oczekiwania na usługi medyczne 68% 29% 0% 0% 3% Niski dostęp do poradnictwa pedagogicznego 25% 35% 23% 4% 15% Samotność, wykluczenie społeczne 27% 43% 18% 2% 10% Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 W celu uzyskania precyzyjnego obrazu tych obszarów, które zdaniem mieszkańców powinny być objęte działaniami zaradczymi w pierwszej kolejności, ankietowanych poproszono następnie o wybór trzech najistotniejszych, w ich opinii, aspektów problemowych (Wykres 18). Uzyskane wyniki były niemal zupełnie zgodne z wcześniejszymi typami, tzn. za obszary najpilniejszej interwencji uznano: Strona 55 z 82\n56 Niewystarczającą liczbę miejsc pracy 32% wskazań; Niski poziom dostępności usług medycznych 32% wskazań; Zły stan infrastruktury drogowej 23% wskazań; Niską dostępność lekarzy specjalistów 22% wskazań; Niepełnosprawność 22% wskazań; Bezrobocie 17% wskazań; Problemy osób starszych 17% wskazań. Na kolejnych pozycjach wymieniano długi czas oczekiwania na usługi medyczne, przestępczość, długotrwałe lub ciężkie choroby. Strona 56 z 82\n57 Wykres 18. Proszę wskazać obszary problemowe w Gminie Myślenice, które są Pana/i zdaniem najważniejsze i którymi należałoby się zająć w pierwszej kolejności Niewystarczająca liczba miejsc pracy Niska dostępność usług medycznych Zły stan dróg Mały dostęp do lekarzy specjalistów Niepełnosprawność Bezrobocie Problemy osób starszych Długi okres oczekiwania na usługi medyczne Przestępczość Długotrwałe lub Słabo rozwinięta baza turystyczna i rekreacyjna Przemoc w rodzinie Bieda Niski poziom bezpieczeństwa publicznego Uzależnienia mieszkańców Niski dostęp do poradnictwa psychologicznego Niski poziom zaangażowania mieszkańców w Mało efektywny system pomocy społecznej Niska dostępność ośrodków kulturalnych i imprez Niska dostępność przedszkoli/żłobków Nieporadność życiowa mieszkańców Niewystarczająca liczba mieszkań Bezdomność Niski poziom oferty edukacyjnej szkół Izolacja społeczna Emigracja mieszkańców Niski dostęp do poradnictwa prawnego Samotność, wykluczenie społeczne Brak dostępu do Internetu Słabo rozbudowana sieć organizacji Niska jakość kształcenia 9% 8% 7% 6% 6% 6% 5% 5% 5% 5% 5% 5% 5% 4% 4% 3% 2% 1% 1% 1% 1% 13% 12% 14% 17% 17% 23% 22% 22% 32% 32% 0% 5% 10% 15% 20% 25% 30% 35% Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 (pytanie wielokrotnego wyboru, ankietowani mieli możliwość wyboru trzech odpowiedzi, zatem suma odpowiedzi przewyższa 100%) Strona 57 z 82\n58 W celu minimalizowania obszarów problemowych występujących na terenie Gminy Myślenice mieszkańcy proponują podjęcie szeregu działań zaradczych (Wykres 19). Mieszkańcy uznali, iż wszystkie wskazane działania powinny zostać wdrożone na terenie JST. Najwięcej wskazań otrzymały jednak następujące zadania: Aktywizacja zawodowa osób pozostających bez zatrudnienia (92%); Realizacja programów profilaktycznych z zakresu opieki zdrowotnej (91%); Aktywizacja osób niepełnosprawnych (86%); Wspieranie inicjatyw obywatelskich (86%). Wykres 19. Jakie działania należałoby Pana/i zdaniem podjąć, aby skutecznie przeciwdziałać problemom społecznym występującym na terenie Gminy Myślenice? Wspieranie rynku lokalnego poprzez podnoszenie przedsiębiorczości mieszkańców Inwestycje w rozwój kultury lokalnej Rozbudowa bazy turystycznej 67% 66% 78% 33% 34% 22% Aktywizacja zawodowa osób pozostających bez zatrudnienia Realizacja działań przeciwdziałających uzależnieniom Rozbudowa bazy turystycznej Przeznaczenie większej ilości środków finansowych nakierowanych na podniesienie atrakcyjności gminy Zwiększenie ilości środków przeznaczonych na infrastrukturę drogową Wspieranie inicjatyw obywatelskich Podniesienie poziomu bezpieczeństwa publicznego poprzez zmiany w działalności policji i straży miejskiej Zwiększenie pomocy bezpośredniej dla najuboższych (wsparcie finansowe i rzeczowe) Zwiększenie liczby mieszkań komunalnych Zwiększenie liczby oddziałów przedszkolnych i żłobków Aktywizacja osób niepełnosprawnych Aktywizacja osób starszych Realizacja programów profilaktycznych z zakresu opieki zdrowotnej 92% 82% 67% 68% 68% 86% 72% 79% 62% 60% 86% 80% 91% 8% 18% 33% 32% 32% 14% 28% 21% 38% 40% 14% 20% 9% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Tak Nie Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie badania ankietowego mieszkańców Gminy Myślenice, N=111 Strona 58 z 82\n59 Mieszkańcy mieli również możliwość zaproponowania dodatkowych działań, które umożliwiłyby przeciwdziałanie negatywnym zjawiskom występującym na terenie Gminy Myślenice. W celu dokładniejszego obrazu sugerowane interwencje pogrupowano w kategorie zgodnie z obszarami problemowymi. System opieki zdrowotnej Większa dostępność (ilość) specjalistów (głównie wymieniani: chirurg, kardiolog, neurolog, dietetyk, okulista i neurolog dziecięcy); Zwiększenie ilości ośrodków rehabilitacyjnych; Stworzenie oddziałów geriatrycznych; Stworzenie systemu elektronicznego umożliwiającego zarejestrowanie się do lekarza; Dopłaty do leków dla osób w trudnej sytuacji; Krótsze terminy rehabilitacji i badań; Całodobowy dostęp do pielęgniarki środowiskowej (odciążenie SOR); Dostęp do rezonansu magnetycznego oraz innego specjalistycznego sprzętu medycznego; Podniesienie jakości świadczonych usług w szpitalu w Myślenicach większy profesjonalizm i odpowiednie kwalifikacje kadry, ale również szacunek i empatia ze strony osób zatrudnionych w placówce, w stosunku do pacjentów; Zwiększenie ilości badań profilaktycznych; Dostęp do poradnictwa psychologicznego; Kompleksowa pomoc terapeutyczna, rehabilitacyjna i środowiskowa dla osób uzależnionych; Wydłużenie czasu otwarcia przychodni oraz poradni. Oświata i wychowanie Zwiększenie liczby etatów dla: psychologa, pedagoga i logopedy; Zwiększenie środków na wyposażenie świetlic szkolnych w pomoce dydaktyczne dla szkół; Realizacja zajęć edukacyjnych i świetlicowych dla dzieci, a także zajęć wyrównawczych; Realizacja programów profilaktycznych w szkołach; Strona 59 z 82\n60 Organizacja szerokiej oferty bezpłatnych zajęć pozalekcyjnych dla dzieci i uczniów, (w tym nacisk na naukę języków obcych); Obniżenie kosztów posiłków w szkołach; Prowadzenie monitoringu w placówkach szkolnych; Większa dostępność poradni pedagogiczno-psychologicznej; Zwiększenie ilości przedszkoli i żłobków; Większy wachlarz zajęć pozalekcyjnych dla dzieci, nacisk na języki obce; Budowa świetlic na terenach wiejskich; Realizacja spotkań z doradcą zawodowym w gimnazjum; Współpraca szkół z organizacjami pozarządowymi obejmująca realizację wspólnych projektów edukacyjnych; Podniesienie poziomu nauki poprzez: szkolenie kadry pedagogicznej (profesjonalizm oraz rzetelność), zwrócenie uwagi na to, by nauczyciele wymagali od uczniów więcej i rozliczali ich pracę, zmniejszenia liczebności klas, przyznawanie nagród dla klas z najwyższą średnia punktów za zdawane egzaminy; Kursy z zakresu pierwszej pomocy oraz spotkania uczące tolerancji oraz szacunku wobec osób niepełnosprawnych i starszych; Zapewnienie opieki dla dzieci w przedszkolach i szkole podstawowej podczas wakacji i dni wolnych, w celu ułatwienia pracy w pełnym wymiarze godzin dla obojga rodziców. Kultura, sport i rekreacja Większe nakłady finansowe dla instytucji kulturalnych; Dofinansowanie infrastruktury sportowej; Budowa i konserwacja placów zabaw dla dzieci; Rozbudowa dróg rowerowych oraz sieci stojaków rowerowych (ewentualnie miejskiej wypożyczalni rowerów); Budowa ścieżek dla pieszych i tras biegowych; Dofinansowanie zajęć sportowych dla dzieci i młodzieży oraz zawodów dla amatorów; Wprowadzenie obowiązkowych identyfikatorów dla uczestników większych imprez sportowych; Strona 60 z 82\n61 Organizacja imprez plenerowych, konkursów, rajdów i imprez sportowych na terenie Gminy Myślenice w celu zwiększenia poziomu integracji wśród mieszkańców; Rozwinięcie bazy turystyczno-rekreacyjnej (hotele, gastronomia, oferta kulturalna i artystyczna); Stworzenie kąpieliska; Zwiększenie dostępności boisk sportowych; Organizacja bezpłatnych spektakli, koncertów; Niższe ceny biletów na basen dla mieszkańców Gminy; Budowa siłowni plenerowych oraz ogólnodostępnych obiektów sportowych dla mieszkańców; Zagospodarowanie Zbiornika Dobczyckiego; Rozszerzenie działalności Ośrodka Kultury i Sztuki zwiększenie oferty zajęć, otwarcie na współpracę w organizacjami pozarządowymi działającymi w obszarze kultury; Zagospodarowanie Zarabia rowerki wodne na Rabie, zabezpieczenie Raby przed powodzią i nieczystościami; Wspieranie aktywizacji społecznej i kulturalnej osób niepełnosprawnych; Dbałość o szlaki turystyczne; Wprowadzenie karty dużej rodziny, która umożliwia korzystanie ze zniżek dla wszystkich członków rodzin bez względu na to ile osób korzysta z karty. Bezpieczeństwo publiczne Zwiększenie liczby partoli policji oraz straży miejskiej; Zjednoczenie mieszkańców, w celu podniesienia zainteresowania bezpieczeństwem w najbliższym otoczeniu (straż obywatelska, akcje dla mieszkańców dotyczące zgłaszania przestępstw i współodpowiedzialności za bezpieczeństwo); Oświetlenie dróg, dróg rowerowych oraz chodników, kładek drogowych i tuneli (szczególnie na wsi, gdzie oświetlenie jest na znacznie niższym poziomie niż w mieście); Rozszerzenie monitoringu w mieście; Budowa bezkolizyjnych przejść dla pieszych, tuneli przejazdowych pod Zakopianką, z których korzystać mogliby korzystać również piesi; Zwiększenie widoczności na zakrętach, poprzez przycinanie drzew i krzaków; Strona 61 z 82\n62 Częstsze kontrole policji w celu sprawdzenia trzeźwości kierowców; Podniesienie kompetencji policji i straży miejskiej oraz zaangażowania w wykonywaną przez nich pracę; Wdrażanie programów profilaktyki uzależnień, przemocy; Likwidacja posterunku Straży Miejskiej i przeznaczenie większej ilości środków finansowych na działalność policji; Realizacja programów profilaktycznych dla osób zagrożonych konfliktem z prawem oraz osób opuszczających zakłady karne; Zainstalowanie sygnalizacji świetlnej przy przejściach dla pieszych, przy drogach o dużym natężeniu ruchu Szybsza i skuteczniejsza interwencja odpowiednich służb. Ubóstwo Organizacja prac społecznie-użytecznych (sprzątanie, sadzenie kwiatów itp.); Stworzenie jadłodajni dla najbiedniejszych; Wspieranie osób zagrożonych ubóstwem poprzez aktywizację społeczno-zawodową; Większe kwoty zasiłków; Organizowanie szkoleń z zakresu zarządzania budżetem domowym; Wsparcie asystenta rodziny; Działania związane z rozwojem gospodarki lokalnej, prowadzące do zwiększenia liczby miejsc zatrudnienia i zmniejszenie bezrobocia; Diagnoza przyczyn ubóstwa w rodzinie w celu zaoferowania właściwego wsparcia; Utworzenie spółdzielni socjalnej; Aktywizacja środowisk lokalnych w celu pomocy sąsiedzkiej. Niepełnosprawność Likwidacja barier architektonicznych; Utworzenie Warsztatów Terapii Zajęciowej; Utworzenie ośrodka wsparcia dla osób niepełnosprawnych na terenie Myślenic; Aktywizacja zawodowa ON (np. rozwój pracy chałupniczej, organizacja warsztatów, szkoleń i kursów zawodowych, wspieranie przedsiębiorców w zatrudnianiu niepełnosprawnych poprzez dofinansowanie stanowisk pracy); Strona 62 z 82\n63 Organizacja bezpłatnych turnusów rehabilitacyjnych; Dostęp do bezpłatnej rehabilitacji; Utworzenie ośrodka wsparcia i domu dziennego pobytu dla osób niepełnosprawnych (dzienny dom pomocy społecznej, Zakład Opiekuńczo-Leczniczy, środowiskowy dom samopomocy); Utworzenie mieszkań chronionych; Aktywizacja społeczna osób niepełnosprawnych integrowanie ON z innymi mieszkańcami Gminy, przeciwdziałanie wykluczeniu ON; Poprawienie stanu chodników i dróg, po których poruszają się osoby z niepełnosprawnością ruchową; Zapewnić możliwości kształcenia się ON. Wspieranie rodzin wielodzietnych Większa dostępność do poradni psychologicznych; Rozszerzenie oferty w ramach Karty 3+ i Karety Dużej Rodziny zaangażowanie większej liczby przedsiębiorców; Zorganizowanie posiłków w szkołach dla dzieci; Wprowadzenie ulgi na media; Poszerzyć zakres Karty 3+ dla dzieci uczących się do 25 roku życia; Dopłaty do komunikacji miejskiej; Organizacja czasu wolnego dzieci z rodzin wielodzietnych (np. wycieczki, zajęcia sportowe, kolonie itp.); Wsparcie asystenta rodziny; Udostępnianie talonów/bonów na zakup żywności; Dopłaty do wyprawek szkolnych dla uczących się dzieci; Terapia rodzinna, terapia indywidualna dla członków rodzin z problemami wynikającymi z trudnej sytuacji; Treningi kompetencji społecznych oraz zarządzania budżetem domowym dla rodziców; Pomoc w formie szerokiego dostępu do świetlic socjoterapeutycznych; Uruchomienie funduszu dla uzdolnionych dzieci w ramach środków z budżetu Gminy. Strona 63 z 82\n64 Wspieranie osób starszych Utworzenie dziennego domu pobytu z opieką medyczną; Dopłaty do leków; Wolontariat; Aktywizacja społeczna i kulturalna osób starszych, np. poprzez kluby seniora, świetlice na terenach wiejskich, centra seniorów; Otwarcie filii Uniwersytetu III wieku, zapewnienie możliwości kształcenia dla osób starszych; Utworzenie ZOL-u; Budowa świetlic środowiskowych, ŚDS, Programy aktywizacyjne dla osób starszych oraz młodszych integrowanie mieszkańców; Wolontariat polegający na odwiedzaniu osób starszych przez uczniów; Warsztaty dla osób starszych, organizacja spotkań z młodymi. Łatwiejszy dostęp do wizyt lekarskich oraz rehabilitacji; Wsparcie finansowe i mieszkaniowe; Rozwój infrastruktury dostępnej dla osób starszych (np. likwidowanie barier architektonicznych). Rynek zatrudnienia Dotacje dla pracodawców zatrudniających nowych pracowników; Organizowanie kursów zawodowych, na które istnieje zapotrzebowanie na rynku lokalnym (np. zawodów takich jak ślusarz, spawacz, hydraulik, elektryk) oraz kursów języków obcych; Zachęcanie firm do inwestycji na rynku; Podnoszenie atrakcyjności inwestycyjnej; Rozwój infrastruktury niezbędnej dla sektora biznesu; Uproszczenie formalności przy zakładaniu własnej działalności; Ulgi podatkowe dla przedsiębiorców; Zwiększenie ofert staży oraz prac interwencyjnych; Otwieranie nowych miejsc pracy poprzez dotacje celowe dla młodych; Strona 64 z 82\n65 Szkolenia i przekwalifikowania zawodowe, szczególnie dla osób długotrwale bezrobotnych; Realizacja programów aktywizacyjnych promocja zatrudnienia, targi pracy; Przejrzysty system rekrutacji i przyjęć w sektorze publicznym; Wspieranie lokalnej przedsiębiorczości oraz inicjatywy społecznej np. poprzez tworzenie spółdzielni socjalnych. Przestrzeń publiczna Podniesienie poziomu kompetencji i zaangażowania urzędników gminnych w pracę na rzecz społeczeństwa w myśl zasady urzędnik na straży i pomocy dla obywateli ; Rozwój i poprawa stanu infrastruktury drogowej (lokalnych dróg, parkingów, budowa wiat przystankowych) w tym poszerzenie dróg na terenach wiejskich; Dbanie o czystość i porządek na ulicach; Dopłaty lub zwolnienia od opłat przy wykorzystaniu ekologicznych systemów ogrzewania; Udostępnienie darmowego dostępu do Internetu; Wspieranie inicjatyw obywatelskich; Współfinansowanie przyłączy wodno-kanalizacyjnych przez Gminę; Poprawienie systemu komunikacji na trasie Myślenice Kraków; Poprawa bezpieczeństwa oraz infrastruktury dla pieszych, osób niepełnosprawnych poruszających się na wózkach inwalidzkich czy osób z dziećmi w wózkach Wnioski z przeprowadzonych spotkań informacyjnych z przedstawicielami instytucji działających na terenie Miasta i Gminy Myślenice Obszar wsparcia dziecka i rodziny Brak umiejętności sprawowania opieki nad dziećmi; przemoc fizyczna, psychiczna, seksualna; niezagospodarowany czas wolny dzieci; nieudolność wychowawcza wśród rodziców; Zbyt mała liczba asystentów rodziny; jeden asystent opiekuje się 15 rodzinami, w tej chwili w MGOPS pracują dwie osoby, potrzeba zwiększenia ilości pracowników; Strona 65 z 82\n66 Istnieje potrzeba prowadzenia warsztatów dla rodziców oraz działalności świetlicy środowiskowej (brak miejsc, należy poprzez wolontariuszy wspomagać rodzinę, poszerzyć ofertę świetlicy oraz liczbę miejsc); Sądy muszą robić wszystko, żeby dziecko wróciło do domu, współpraca z placówkami (szkoła, ośrodek pomocy), rolą sądu jest reakcja na konkretne zgłoszenia, nie poszukiwanie problemów w społeczeństwie; Instytucje mające kontakt z rodziną powinny uczyć roli rodziców; Brakuje dobrego rozpoznania problemów, szczególnie szkoła powinna bacznie zwracać uwagę na dziecko; instytucja niebieskiej karty nie spełnia do końca roli (np. istnieją trzy niezależne niebieskie karty na rodzinę, nie każda instytucja jest poinformowana o niebieskiej karcie w danej rodzinie); W szkole diagnoza każdego ucznia trwa do 6 miesięcy, istnieje konieczność porządnej diagnozy ucznia, teraz jest ona powierzchowna; brak współpracy rodziców ze szkołą; edukacja rodziców (spotkania ze służbami, problem egzekwowania obecności); problem szkoły leży w ilości uczniów, brak wystarczającej liczby psychologów i pedagogów (1-2 osoby na 100 uczniów, konieczność zwiększenia ich liczby); konieczność wzrostu autorytetu nauczyciela u rodzica; Powinna powstać platforma wymiany wiedzy i informacji o działaniach ujednolicenie działań i współpraca instytucjonalna; obecnie informacje o rodzinie zbiera 8 instytucji, tyle też instytucji może prowadzić działania wobec/i z rodziną, instytucje powinny pełnić rolę wspomagającą, a nie odciążającą czy zastępującą rodziców; zachodzi konieczność przygotowania wspólnej dla wszystkich instytucji zgody rodzica na przetwarzanie i wymianę informacji o dysfunkcjach w rodzinie jednym z proponowanych rozwiązań informacyjnych jest również pisanie artykułów do lokalnej gazety w tematyce wsparcia rodziny i profilaktyki; Poradnia rodzinna obecnie nie ma takiej instytucji, a szkoła oczekuje pomocy instytucji zewnętrznej, specjalistycznej; problemem jest obecny czas oczekiwania na wizytę do dwóch-trzech miesięcy; zachodzi konieczność współpracy gmin z powiatem w wielu kwestiach polityki społecznej, w tym np. stworzenie powiatowej poradni rodzinnej; należy wykorzystać wolontariuszy i organizacje pozarządowe w działalności społecznej w gminie; Strona 66 z 82\n67 Istnieje potrzeba rozszerzenia oferty karty dużej rodziny (trzeba pamiętać o włączeniu w ofertę karty komunikacji miejskiej, która powstaje w mieście); karta dużej rodziny powinna objąć zniżkami całą rodzinę, nie tylko dzieci; brakuje specjalnej opieki nad rodzinami wielodzietnymi, które borykają się z problemami wychowawczymi i materialnymi; rodzina wielodzietna nie jest patologią, trzeba walczyć z takimi stereotypami, rodziny te są często niedocenienie w społeczności; Brakuje mieszkań komunalnych i socjalnych; konieczne jest zaoferowanie mieszkań chronionych (przeniesienie rodzin sprawcy przemocy do nowego miejsca i zaoferowanie szerokiego wsparcie dla ofiar przemocy w rodzinie); sugerowane mieszkalnictwo socjalne; Brakuje klubów dla młodzieży, młodzież siedzi w knajpie lub uprawia hazard, ewentualnie spędza duże ilości czasu przed komputerem w domu; hazard staje się głównym problemem Myślenic; wzrasta także ilość prób samobójczych. Obszar aktywności społecznej i kulturalnej Aktywność obywatelska ma bardzo niski poziom; brak świadomości odnośnie możliwości wpływania na zmiany; na terenie JST mieszka bardzo dużo wolontariuszy chętnych do pracy, są to osoby zainteresowane działaniem, więc zachodzi konieczność krzewienia aktywności obywatelskiej od najmłodszych lat; można zaobserwować widoczną różnicę między terenami miejskimi i wiejskimi; Bardzo duża aktywność grup niezrzeszonych (głównie na rzecz tożsamości i społeczności lokalnej), które mają potencjał do wykorzystania, trzeba skanalizować i ukierunkować ich działania; należy wziąć odpowiedzialność za społeczność lokalną oraz pozyskiwać środki unijne na rzecz ich działalności (gmina powinna wspomagać organizacje w pozyskiwaniu środków); należy stworzyć centra aktywności lokalnej; Bardzo duże zaplecze instytucjonalne, jeśli chodzi o działalność organizacji pozarządowych; istnieje konieczność stworzenia stanowiska pełnomocnika ds. NGO w gminie (współpraca zarówno z grupami formalnymi, jak i nieformalnymi); potrzebny jest opis wszystkich działających na terenie Myślenic organizacji (formalnych i nieformalnych), trzeba spróbować nakierować ich działania dla gminy i społeczności lokalnej (korzyści indywidualne i społeczne); można ogłosić dzień organizacji społecznych lub aktywności lokalnej (np. w ramach Dni Myślenic czy Jesiennych Dni Strona 67 z 82\n68 Ekologicznych), a także stronę internetową lub społecznościową dla NGO, aby wypromować organizacje pozarządowe; Brakuje wiary w młodych, dorośli powinni włączyć młodzież w działania, w realizację ich pasji; Seniorzy na wsi nie czują potrzeby integracji, działania, z drugiej strony brak inicjatyw na tych terenach; zachodzi potrzeba pomocy w działaniach aktywizujących prowadzonych przez MGOPS, np. organizować spotkania dla seniorów w środowisku lokalnym, upowszechnić Uniwersytet Trzeciego Wieku; Gmina ma bardzo duży potencjał, jeśli chodzi o sport i rekreację orasz kulturę, istnieje na jej terenie bardzo dobra baza sportowa, która jest ciągle rozbudowywana (zarówno sportowa, jak i rekreacyjna), dużo rozwiniętych sportów niszowych, szeroka oferta zajęć dla dzieci, zarówno płatna, jak i nieodpłatna; Kilka miejsc na terenie gminy wymaga wzmożenia działań zapewniających bezpieczeństwo mieszkańców, takie jak okolice szkół w centrum miasta, przejście pod DK7, skupiska osób bezdomnych, promowane wsparcie sąsiedzkie; należy również zwrócić uwagę na edukację obywateli w zakresie prawa, które ich bezpośrednio dotyczy. Obszar ochrony zdrowia Ochrona zdrowia znajduje się poza zadaniami gminy; działania leżące po stronie gminy realizowane są w sposób odpowiedni, na wysokim poziomie; MGOPS prowadzi działania mające na celu wspieranie klientów poprzez znalezienie dostępnego specjalisty, także poza terenem miasta i gminy, problemem podopiecznych ośrodka jest niejednokrotnie niechęć do leczenia; Zmienia się struktura uzależnień (spada liczba alkoholików korzystających z systemu pomocy społecznej, zwiększa się jednak liczba mieszkańców uzależnionych od alkoholu, narkotyków, dopalaczy, seksoholizmu czy hazardu itp.); w gminie brakuje miejsca leczenia uzależnień i jego elastyczności poradnia leczenia uzależnień wykonuje 200% planu z NFZ, zachodzi jednak konieczność działań od podstaw, w celu niwelowania uzależnień w przypadku ludzi młodych, dlatego trzeba włączyć w te działania rodziców lepsza jest profilaktyka niż leczenie skutków uzależnień; Strona 68 z 82\n69 Problemem gminy jest stały wzrost osób niepełnosprawnych i przewlekle chorych; bardzo potrzebna jest opieka długoterminowa oraz niwelowanie istniejących barier architektonicznych (brak możliwości szybkiego wprowadzenia ułatwień); ZOL przejmuje funkcje DPS-ów, ma braki lokalowe; potrzebna jest stała pomoc dla osób starszych i niepełnosprawnych oraz dla rodziców dzieci niepełnosprawnych, które potrzebują wsparcia mentalnego (miejsce, gdzie rodzic będzie mógł odpocząć przy równoczesnym byciu blisko); ponadto występuje także problem niepełnosprawnych osób pełnoletnich; kolejny problem to oddawanie osób starszych pod opiekę instytucji brakuje zaplecza instytucjonalnego. Obszar rynku pracy Bardzo dobra sytuacja gospodarcza gminy działalność gospodarcza skupia się głównie w małej przedsiębiorczości (85-90%), zaczynają się pojawiać średnie przedsiębiorstwa (do 15% pokrycia rynku pracy); maleje bezrobocie (obecnie wynosi 11%); dobra sytuacja gminy w obszarze rozwoju (dobra infrastruktura, komunikacja, strefa ekonomiczna); przyciągany jest kapitał z zewnątrz; należy podejmować działania związane z rozwojem strefy ekonomicznej; Działania na rzecz osób bezrobotnych prowadzi Powiatowy Urząd Pracy (wymaga zwiększenia zasobów kadrowych w celu aktywizacji zawodowej osób bezrobotnych) oraz Myślenicka Agencja Rozwoju Gospodarczego; Klienci MGOPS to głównie długotrwale bezrobotni, którzy nigdzie nie chcą pracować oraz bezrobotni nie interesujący się, którzy często zatrudnieni są w szarej strefie, co utrudnia działania aktywizacyjne. Strona 69 z 82\n70 3. PROCES WDRAŻANIA STRATEGII 3.1. Misja władz Miasta i Gminy Myślenice w zakresie rozwiązywania problemów społecznych Podstawowy cel lokalnej polityki społecznej prowadzonej przez władze Miasta i Gminy Myślenice to podniesienie jakości życia mieszkańców oraz dbałość o ich rozwój. Na potrzeby realizacji Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice przyjmuje się następującą misję samorządu lokalnego: Misją Samorządu Miasta i Gminy Myślenice jest przeciwdziałanie powstawaniu problemów społecznych poprzez zaspokajanie potrzeb życiowych mieszkańców oraz podniesienie poziomu ich integracji i aktywności społeczno-zawodowej. Przyjęta misja współgra ze sformułowanymi celami strategicznymi oraz operacyjnymi, a jej wypełnienie warunkuje realizację planowanych działań. Należy mieć na uwadze fakt, iż koordynowanie procesu realizacji Strategii, jak również dbałość o spójność i ciągłość podejmowanych działań, jest obowiązkiem władz samorządowych, ale również wyzwaniem dla wszystkich organizacji i instytucji działających na terenie Miasta i Gminy Myślenice, a także całej społeczności lokalnej Planowane kierunki działań oraz wskaźniki ich realizacji Na podstawie metodologii badania można wskazać trzy schematy dochodzenia do obszarów problemowych w Gminie Myślenice (Schemat 3), które objęły: Analizę dokumentów; Spotkania z przedstawicielami instytucji działających na terenie Gminy Myślenice; Badanie ankietowe mieszkańców Gminy Myślenice. Strona 70 z 82\n71 Schemat 3. Zidentyfikowane obszary problemowe w Gminie Myślenice ANALIZA DANYCH ZASTANYCH (DR) SPOTKANIA Z PRZEDSTAWICIELAMI INSTYTUCJI ZAANGAŻOWANYCH W DZIAŁANIA NA RZECZ SPOŁECZNOŚCI GMINY MYŚLENICE BADANIE ANKIETOWE MIESZKAŃCÓW GMINY MYŚLENICE (CAWI, PAPI) Niepełnosprawność; Nieudolność wychowawcza; Bezrobocie; Długotrwała lub ciężka choroba; Niski poziom aktywności obywatelskiej; Niepełnosprawność oraz długotrwała lub ciężka choroba; Bezrobocie; Niepełnosprawność oraz długotrwała lub ciężka choroba i uzależnienia; Obszar ochrony zdrowia; Niski poziom integracji mieszkańców oraz niska aktywność obywatelska. Niska aktywność społeczno-zawodowa ze strony osób bezrobotnych. Trudna sytuacja osób starszych. Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie zrealizowanych badań W oparciu o sformułowane obszary problemowe należy wskazać na następujące cele strategiczne dla samorządu lokalnego w zakresie polityki społecznej (Schemat 4): Wspieranie rodzin w wypełnianiu funkcji opiekuńczo-wychowawczej; Wspieranie osób starszych, niepełnosprawnych oraz długotrwale i przewlekle chorych, a także ich rodzin; Aktywizacja zawodowa mieszkańców oraz wspieranie przedsiębiorczości lokalnej; Rozwój aktywności społecznej oraz podniesienie poziomu integracji mieszkańców. Strona 71 z 82\n72 Schemat 4. Misja Miasta i Gminy Myślenice oraz cele strategiczne w zakresie polityki społecznej na lata Aktywizacja zawodowa mieszkańców oraz wspieranie przedsiębiorczości lokalnej Wspieranie rodzin w wypełnianiu funkcji opiekuńczo-wychowawczej Przeciwdziałanie powstawaniu problemów społecznych poprzez zaspokajanie potrzeb życiowych mieszkańców oraz podniesienie poziomu ich integracji i aktywności społecznozawodowej. Wspieranie osób starszych, niepełnosprawnych oraz długotrwale i przewlekle chorych, a także ich rodzin Rozwój aktywności społecznej oraz podniesienie poziomu integracji mieszkańców Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie zrealizowanych badań Przeprowadzona diagnoza pozwoliła na wyodrębnienie 4 celów strategicznych, a w ich ramach na kolejne 12 celów operacyjnych, w oparciu o które władze samorządowe Miasta i Gminy Myślenice będą realizować działania z zakresu polityki społecznej (Tabela 33). Tabela 33. Cele strategiczne i operacyjne w zakresie Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice I. CEL STRATEGICZNY: WSPIERANIE RODZIN W WYPEŁNIANIU FUNKCJI OPIEKUŃCZO-WYCHOWAWCZEJ 1. Cel operacyjny: Wzmocnienie rodzin oraz podniesienie poziomu ich funkcjonowania Cele operacyjne Realizatorzy i partnerzy działań w ramach celu operacyjnego Kierunki działań 1) Wzmocnienie rodzin oraz podniesienie poziomu ich funkcjonowania; 2) Wspieranie dzieci w prawidłowym funkcjonowaniu w środowisku oraz rozwoju; 3) Wspieranie rodziców zagrożonych pozbawieniem lub ograniczeniem władzy rodzicielskiej; MGOPS, PCPR, Urząd Miasta i Gminy Myślenice, szkoły, sołectwa, NGO, podmioty ekonomii społecznej; Praca socjalna z rodziną; Promowanie prawidłowego modelu rodziny oraz właściwego wypełniania ról rodzicielskich; Wsparcie asystenta rodziny; Wsparcie finansowe dla rodzin w trudnej sytuacji materialnej; Strona 72 z 82\n73 Wskaźnik realizacji celu Prognoza zmian w wyniku realizacji celu Źródło finansowania Okres realizacji Lata Prowadzenie ogólnego poradnictwa rodzinnego (pracownicy socjalni, pedagodzy, prawnicy, mediatorzy) oraz rozwój poradnictwa specjalistycznego prowadzonego przez terapeutów rodzinnych; Rozwijanie współpracy pomiędzy instytucjami; Organizacja czasu wolnego dla dzieci i młodzieży; Liczba rodzin korzystających z pomocy społecznej (różne formy pomocy); Liczba dzieci i osób młodych korzystających z różnych form spędzania czasu wolnego; Liczba asystentów rodziny zatrudnionych w MGOPS; Liczba rodzin objętych wsparciem asystenta rodziny; Liczba udzielonych porad (pracowników socjalnych, pedagogów, prawników, mediatorów); Poprawa funkcjonowania rodzin; Zmniejszenie liczby rodzin, w których występują problemy opiekuńczowychowawcze; Rozwój zainteresowań wśród dzieci i młodzieży; Zmniejszenie liczby dzieci umieszczonych w pieczy zastępczej; Zmniejszenie natężenia problemów związanych z dysfunkcjami w rodzinie; Budżet Miasta i Gminy, środki zewnętrzne; II. CEL STRATEGICZNY: WSPIERANIE OSÓB STARSZYCH, NIEPEŁNOSPRAWNYCH ORAZ DŁUGOTRWALE I PRZEWLEKLE CHORYCH, A TAKŻE ICH RODZIN Cele operacyjne Realizatorzy i partnerzy działań w ramach celu operacyjnego Kierunki działań 1) Zwiększenie dostępności usług społecznych dla osób starszych i niepełnosprawnych; 2) Wspieranie rodzin w opiece nad osobami niepełnosprawnymi oraz starszymi; 3) Rehabilitacja oraz aktywizacja społeczna i zawodowa osób niepełnosprawnych i starszych; MGOPS, PCPR, Urząd Miasta i Gminy Myślenice, PUP, OHP, szkoły, sołectwa, NGO, podmioty ekonomii społecznej, ośrodki kulturalne, SP ZOZ oraz inne jednostki NFZ; Utworzenie ośrodka rehabilitacji; Utworzenie warsztatów terapii zajęciowej; Utworzenie spółdzielni socjalnych; Organizacja czasu wolnego dzieci i młodzieży niepełnosprawnej; Utworzenie Centrum Usług dla osób niepełnosprawnych i starszych; Praca socjalna z osobami starszymi i niepełnosprawnymi oraz ich opiekunami; Wsparcie finansowe dla osób niepełnosprawnych i starszych oraz ich rodzin; Organizowanie wsparcia instytucjonalnego (dzienny dom pobytu, ŚDS); Dalsze zapewnienie domowych usług opiekuńczych; Likwidacja barier architektonicznych; Organizowanie różnorodnych form aktywności społecznej, edukacyjnej oraz kulturalnej i rekreacyjnej dla osób starszych i niepełnosprawnych; Strona 73 z 82\n74 Wskaźnik realizacji celu Prognoza zmian w wyniku realizacji celu Źródło finansowania Okres realizacji Lata Zwiększenie dostępności dziennych placówek wsparcia, klubów oraz grup wsparcia; Realizacja warsztatów, szkoleń, kursów dla osób niepełnosprawnych i starszych; Ułatwienie dostępu do profilaktyki, poradnictwa oraz rehabilitacji dla osób starszych i niepełnosprawnych; Rozwijanie sieci wolontariuszy działających na rzecz osób starszych i niepełnosprawnych; Liczba osób niepełnosprawnych i starszych objętych pomocą; Liczba osób starszych i niepełnosprawnych korzystających z zaoferowanych form spędzania czasu wolnego; Liczba udzielonych porad; Liczba zrealizowanych warsztatów, kursów i szkoleń; Liczba osób, które wzięły udział w warsztatach, szkoleniach i kursach; Liczba wolontariuszy udzielających wsparcia; Liczba utworzonych WTZ, domów dziennej opieki, ŚDS, ośrodków rehabilitacji; Liczba osób, które skorzystały z domów dziennej opieki, ŚDS, ośrodków rehabilitacji, WTZ; Liczba świadczeń medycznych udzielonych osobom starszym i niepełnosprawnym; Liczba niepełnosprawnych dzieci i osób młodych, które uczęszczają do szkół; Liczba klas integracyjnych; Liczba osób starszych i niepełnosprawnych, które podjęły zatrudnienie; Rehabilitacja społeczna i zawodowa osób starszych i niepełnosprawnych; Integracja osób starszych i niepełnosprawnych ze społecznością lokalną; Likwidacja lub ograniczenie barier architektonicznych; Wspieranie osób sprawujących opiekę nad osobami starszymi i niepełnosprawnymi; Podniesienie jakości funkcjonowania ON i starszych w społeczności lokalnej; Budżet Miasta i Gminy, środki zewnętrzne; III. CEL STRATEGICZNY: ROZWÓJ AKTYWNOŚCI SPOŁECZNEJ ORAZ PODNIESIENIE POZIOMU INTEGRACJI MIESZKAŃCÓW Cele operacyjne Realizatorzy i partnerzy działań w ramach celu operacyjnego Kierunki działań 1) Realizacja działań wzmacniających wspólną tożsamość społeczną; 2) Podniesienie poczucia odpowiedzialności mieszkańców za ich najbliższe otoczenie; 3) Wzmocnienie aktywności obywatelskiej; MGOPS, PCPR, Urząd Miasta i Gminy Myślenice, szkoły, sołectwa, NGO, podmioty ekonomii społecznej, Kościół i organizacje przykościelne, ośrodki kulturalne, policja i straż miejska; Powołanie w Urzędzie Miasta i Gminy Myślenice stanowiska pełnomocnika do spraw kontaktów z NGO; Zachęcanie mieszkańców do włączenia się w proces rozwiązywania problemów występujących w lokalnej społeczności; Strona 74 z 82\n75 Wskaźnik realizacji celu Prognoza zmian w wyniku realizacji celu Źródło finansowania Okres realizacji Lata Zachęcanie mieszkańców do wspierania inicjatyw lokalnych oraz działalności wolontaryjnej; Rozwijanie sieci stowarzyszeń, organizacji oraz fundacji działających w obszarze społecznym, edukacyjnym, kulturalnym oraz wspieranie i promowanie ich działalności na terenie Miasta i Gminy Myślenice; Włączenie NGO oraz podmiotów ekonomii społecznej w działania nakierowane na rozwiązywanie problemów społecznych; Realizacja różnego rodzaju uroczystości, imprez czy spotkań dla mieszkańców; Zaangażowanie w działalność obywatelską wszystkich grup społecznych i zawodowych (dzieci, młodzieży, osób starszych, niepełnosprawnych, osób pracujących, bezrobotnych, itd.); Podejmowanie działań z zakresu edukacji kulturalnej, prawnej, obywatelskiej i ekologicznej; Realizacja konsultacji z mieszkańcami; Współpraca mieszkańców z policją oraz strażą miejską, np. w formie spotkań czy szkoleń podnoszących świadomość społeczną w zakresie bezpieczeństwa publicznego; Liczba aktywnych organizacji pozarządowych; Liczba przedsięwzięć zorganizowanych przy udziale NGO oraz mieszkańców; Liczba wolontariuszy; Liczba podmiotów ekonomii społecznej; Liczba zrealizowanych spotkań, uroczystości, imprez dla mieszkańców; Liczba spotkań z policją i strażą miejską; Podniesienie poziomu aktywności i integracji mieszkańców; Podniesienie poziomu bezpieczeństwa w Mieście i Gminie Myślenice; Zwiększenie liczby inicjatyw społecznych realizowanych na terenie Miasta i Gminy; Podniesienie poziomu skuteczności oraz efektywności współpracy władz samorządowych oraz organizacji pozarządowych; Budżet Miasta i Gminy, środki zewnętrzne; IV. CEL STRATEGICZNY: AKTYWIZACJA ZAWODOWA MIESZKAŃCÓW ORAZ WSPIERANIE PRZEDSIĘBIORCZOŚCI LOKALNEJ Cele operacyjne Realizatorzy i partnerzy działań w ramach celu operacyjnego Kierunki działań 1) Wspieranie aktywizacji zawodowej oraz przedsiębiorczości mieszkańców, w szczególności osób bezrobotnych; 2) Wzmocnienie współpracy instytucji zaangażowanych w aktywizację zawodową mieszkańców; 3) Podnoszenie atrakcyjności inwestycyjnej Miasta i Gminy Myślenice oraz rozwój gospodarki lokalnej; MGOPS, PCPR, PUP, OHP, Urząd Miasta i Gminy Myślenice, szkoły, sołectwa, NGO, instytucje otoczenia biznesu, podmioty ekonomii społecznej, przedsiębiorcy; Podejmowanie działań wpływających na dalszy rozwój specjalnej strefy ekonomicznej; Rozwój inkubatora przedsiębiorczości; Wprowadzenie oraz utrzymanie stanowiska doradcy zawodowego w Strona 75 z 82\n76 Wskaźnik realizacji celu Prognoza zmian w wyniku realizacji celu Źródło finansowania Okres realizacji Lata szkołach gimnazjalnych; Dalsze zapewnienie mieszkańcom dostępu do doradztwa zawodowego, informacji nt. lokalnego rynku zatrudnienia oraz pośrednictwa pracy; Realizacja projektów wspierających aktywizację społeczno-zawodową mieszkańców; Realizacja kursów, szkoleń zawodowych, warsztatów dla osób bezrobotnych; Dalsza organizacja staży oraz praktyk zawodowych; Wspieranie inicjatyw gospodarczych pozwalających na tworzenie nowych miejsc pracy (ulgi podatkowe, dotacje, pożyczki); Budowanie współpracy międzysektorowej oraz międzyinstytucjonalnej, w tym wymiany informacji nt. stanu gospodarki, rynku zatrudnienia lokalnego; Wykorzystanie wolontariatu w celu aktywizacji osób poszukujących zatrudnienia; Liczba osób bezrobotnych; Liczba osób, które skorzystały z różnych form aktywizacji zawodowej; Liczba projektów wspierających aktywizację społeczną i zawodową; Liczba osób, które wzięły udział w projektach aktywizujących; Liczba nowych zakładów oraz miejsc pracy; Liczba przeprowadzonych spotkań dla instytucji działających w obszarze lokalnego rynku zatrudnienia; Spadek liczby osób bezrobotnych; Podniesienie poziomu przedsiębiorczości lokalnej; Podniesienie motywacji do zmiany własnej sytuacji życiowej u mieszkańców; Poprawa sytuacji materialnej mieszkańców; Zwiększenie liczby zakładów oraz miejsc pracy; Podniesienie poziomu wiedzy, umiejętności, kwalifikacji oraz kompetencji u osób poszukujących zatrudnienia; Budżet Miasta i Gminy, środki zewnętrzne; Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. na podstawie zrealizowanych badań 3.3. Monitoring oraz zarządzanie realizacją Strategii Bezpośrednim wykonawcą oraz koordynatorem SRPS będzie Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Myślenicach. Zarządzanie Strategią obejmie: Operacjonalizację zapisów Strategii, w postaci przygotowywanych szczegółowych planów rocznych oraz programów realizowanych przez Gminę (nakierowanych na wspieranie rodziny, walkę z alkoholizmem, etc.), jak również dokładnym ustalaniu przez MGOPS, w porozumieniu z interesariuszami, bieżących potrzeb mieszkańców, podziału zaplanowanych do realizacji zadań oraz komórek/osób odpowiedzialnych za ich wdrażanie; Strona 76 z 82\n77 Sprawozdawstwo z realizacji przyjętych celów strategicznych i operacyjnych, tj. informowanie władz samorządowych, a także wszelkim partnerom współpracującym z MGOPS przy realizacji działań z zakresu objętego Strategią, a także mieszkańcom Gminy Myślenice; Monitoring oraz ewaluację, pozwalające na dokonywanie oceny oraz weryfikacji przyjętych celów i wskaźników realizowanych działań, jak również poczynionych postępów we wdrażaniu całej Strategii. Monitoring realizacji Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice powinien być prowadzony raz w roku. Jego celem będzie uzyskanie wiedzy na temat postępu we wdrażaniu zaplanowanych zadań, ich terminowości oraz skuteczności i adekwatności, z drugiej strony da on możliwość sprawdzenia, na ile efektywnie wydatkowane są środki przeznaczone na wskazane zadania. Wynik monitoringu, w postaci przygotowanego sprawozdania rocznego z realizacji SRPS, pozwoli na podjęcie decyzji dotyczącej konieczności zaktualizowania Strategii, jeszcze przed upływem czasu, który obejmuje dokument. Przeprowadzony monitoring powinien również obejmować wszelkie zmiany w prawie, ale także w obszarze zmiany w obszarze gospodarczym, politycznym czy społecznym, które mogą wpływać na sytuację w Gminie Myślenice. W związku z powyższym należy podkreślić, iż Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata dla Gminy Myślenice jest dokumentem o wysokim stopniu ogólności oraz otwartości. Oznacza to, że dokument ów może być na bieżąco aktualizowany oraz modyfikowany w sposób odpowiedni do zmieniającej się sytuacji panującej w Gminie. Strategia będzie służyć podniesieniu poziomu skuteczności, efektywności oraz adekwatności pracy jednostek działających w ramach systemu pomocy społecznej na terenie Miasta i Gminy Myślenice. Pozwoli ona również na pozyskiwanie środków finansowych przeznaczonych na działania związane z przyjętymi celami strategicznymi i operacyjnymi Ramy finansowe Strategii Zadania, które zaplanowano do realizacji w ramach Strategii, będą finansowane w ramach pięciu podstawowych rodzajów źródeł finansowania, tj. (Schemat 5): Strona 77 z 82\n78 Środków własnych Miasta i Gminy Myślenice; Środków pochodzących z budżetu innych JST oraz kraju; Środków z funduszy krajowych; Środków z funduszy europejskich. Schemat 5. Źródła finansowania Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych Środki własne Gminy Myślenice Środki z budżetu Gminy Myślenice; Środki przekazane Gminie Budżet państwa (m.in. ministerialne dotacje celowe); Budżet województwa; Budżet powiatu myślenickiego; Środki z funduszy krajowych Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ); Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON); Fundusz Pracy; Fundusz Rozwoju Kultury Fizycznej; Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej; Program Operacyjny Fundusz Inicjatyw Obywatelskich; Środki pochodzące z funduszy europejskich Program Operacyjny Wiedza Edukcja Rozwój (PO WER); Regionalny Program Operacyjny Województwa Małopolskiego (RPO); Program Operacyjny Rozwoju Obszarów Wiejskich (PO ROW). Źródło: Opracowanie własne EU-CONSULT Sp. z o.o. Strona 78 z 82\nUCHWAŁA NR 108/XVI/2015 RADY MIEJSKIEJ W MYŚLENICACH. z dnia 26 listopada 2015 r.\nUCHWAŁA NR 108/XVI/2015 RADY MIEJSKIEJ W MYŚLENICACH z dnia 26 listopada 2015 r. W sprawie : przyjęcia Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata 2015-2022 dla Gminy Myślenice. Na podstawie