Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? Prawo Jazdy PrzyczepyMarter.pl\nJaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym?\nPytanie egzaminacyjne na prawo jazdy - Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? - przygotowane przez Liwona na kategorie prawa jazdy B. Tematem pytania dla zdającego jest z zakresu bezpieczeństwa brak treści. Pytanie ma swoją podstawę prawną opartą o przepisy lub rozporządzenia - literatura przedmiotu, instrukcja obsługi pojazdu.\nA) Większe zużycie akumulatora.\nB) Mniejsza widoczność drogi w czasie deszczu.\nC) Mniejsze zużycie płynu do spryskiwaczy.\nPytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? zostało przygotowane na egzamin dla kategorii B. Za poprawną odpowiedź na nie, otrzymasz 3 punkty. Jest to pytanie dla zdającego z zakresu SPECJALISTYCZNY. Nazwa bloku tematycznego ze szkolenia, które obejmuje pytanie to B4(87). Oficjalny numer pytania na egzaminie państwowym na prawo jazdy dla pytania Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? to 10062.\nJaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? jest jednym z wielu pytań, na które możesz trafić w trakcie teoretycznego egzaminu na prawo jazdy kategori B. Sprawdź się sam odpowiadając na nie! Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki AC. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Acura. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Adler. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Alfa Romeo. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Alpina. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Alpine. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki AMC. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Ariel. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Aro. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Asia. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Aston Martin. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Audi. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Austin. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Austin Healey. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Bentley. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki BMW. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Borgward. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Brilliance. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Bristol. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Bugatti. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Buick. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki BYD. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Cadillac. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Callaway. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Carbodies. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Caterham. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Chana. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Changan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki ChangFeng. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Changhe. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Chery. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Chevrolet. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Chrysler. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Citroen. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Cizeta. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Coggiola. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Dacia. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Dadi. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Daewoo. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Daihatsu. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Daimler. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Dallas. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Datsun. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki De Tomaso. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki DeLorean. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Derways. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Dodge. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki DongFeng. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Doninvest. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki DS. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Eagle. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Efini. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Excalibur. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki FAW. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Ferrari. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Fiat. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Fisker. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Ford. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Foton. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki FSO. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Fuqi. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki GAZ. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Geely. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Genesis. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Geo. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki GMC. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Great Wall. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Groz. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Hafei. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Haima. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Haval. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Hawtai. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Hindustan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Holden. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Honda. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki HuangHai. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Hummer. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Hurtan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Hyundai. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Infiniti. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Inne auto. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Innocenti. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Invicta. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Iran Khodro. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Isdera. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Isuzu. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki IZH. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki JAC. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Jaguar. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Jeep. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Jiangnan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Jinbei. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki JMC. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Kia. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Koenigsegg. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Kombat. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Lamborghini. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Lancia. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Land Rover. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Landwind. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Lexus. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Lifan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Lincoln. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Lotus. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki LTI. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki LuAZ. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Luxgen. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Mahindra. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Marcos. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Marlin. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Marussia. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Maruti. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Maserati. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Maybach. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Mazda. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki McLaren. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Mega. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Mercedes-Benz. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Mercury. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Metrocab. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki MG. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Minelli. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Mini. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Mitsubishi. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Mitsuoka. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Monte Carlo. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Morgan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Moskal. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Nissan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Noble. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Nysa. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Oldsmobile. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Opel. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Osca. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Packard. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Pagani. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Panoz. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Paykan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Perodua. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Peugeot. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Plymouth. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Pontiac. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Porsche. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Premier. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Proton. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Puma. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Qoros. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Qvale. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki RAM. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Ravon. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Reliant. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Renaissance Cars. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Renault. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Rolls-Royce. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Ronart. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Rover. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Saab. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Saleen. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Samsung. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Santana. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Saturn. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Scion. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki SEAT. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Shifeng. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki ShuangHuan. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Skoda. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki SMA. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Smart. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki SMZ. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Soueast. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Spectre. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Spyker. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki SsangYong. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Subaru. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Suzuki. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki TagAZ. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Talbot. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Tata. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Tatra. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Tesla. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Tianma. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Tianye. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Tofas. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Toyota. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Trabant. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki TVR. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki UAZ. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Vauxhall. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Vector. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Venturi. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Volkswagen. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Volvo. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Vortex. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Wartburg. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki WAZ (Łada). Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Westfield. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Wiesmann. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Willys. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Wuling. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Xin Kai. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Zastava. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki ZAZ. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Zibar. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki ZIŁ. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki Zotye. Po prawidłowym zdaniu egzaminu i dobrej odpowiedzi na pytanie Jaki może być skutek używania zużytych piór wycieraczek w samochodzie osobowym? będziesz mógł kierować samochodem marki ZX.


Strona:F. Antoni Ossendowski - Na skrzyżowaniu dróg.djvu/110 - Wikiźródła, wolna biblioteka\nStrona:F. Antoni Ossendowski - Na skrzyżowaniu dróg.djvu/110\n— Barłóg niedźwiedzia! — pomyślałem i — odrazu zrodziło się postanowienie.\nPodszedłszy do barłogu, zacząłem krzyczeć, gwizdać, rzucać kawałkami drzewa na zwalone pnie, szczekać niby pies, trzymając w ręku gotowy do strzału karabin.\nCoś ryknęło pod śniegiem i po chwili, rozrzucając potężnemi łapami gałęzie i śnieg, z barłogu zaczął się gramolić niedźwiedź. Gdy wysunął łeb, obejrzał się i spostrzegłszy samotnego człowieka, z rykiem skoczył ku mnie. Ale tu właśnie wdał się w sprawę dobry karabin! Jedna kula i — niedźwiedź potoczył się, jak duży, czarny głaz. Czy jegomość domyśla się, co zrobiłem? Odciąłem szynkę niedźwiedziowi i wlazłem do jego barłogu. Ciepło tam było i sytno, bo, chociaż jadłem surowe mięso, lecz „lepszy rydz, niż nic”... Aha!\nWeszła Melanja i coś szepnęła do ucha staruszkowi.\n— No, chodźmy na „pelmenie”, jegomościu! — zawołał.\nW jadalnym pokoju stół był już nakryty. Dymiła się misa, a przy niej stała tacka z paczką opłatków i kilka bardzo apetycznych butelek.\n— Przełamiemy się opłatkiem! — rzekł p. Bolesław uroczystym głosem. — Oby nam Polska nie zmarniała i odrodziła się nieśmiertelna, jak nasze obyczaje i tradycje, jegomościu!\nZjedliśmy wspaniałą wieczerzę wigilijną. Była zupa ze sterletów, gotowana „nelma” — najlepsza z syberyjskich ryb, smażone w śmietanie karasie, mak z miodem, no i kilka kieliszków bardzo dobrego krupniku, a nawet madery.\n— Chciałem przekonać się, czy młoda Polska przechowuje tradycje, dające narodowi oblicze i siłę! — wołał, uśmiechając się, staruszek i rubasznie klepnął mnie po ramieniu.\n— Nie opowiedzieliście, ojcze, o trzeciej najlepszej rzeczy! — przypomniałem staruszkowi.\n— Jest nią dobra książka — Historja Polski! — zawołał w uniesieniu. — Ileż to razy, zrozpaczony i tracący siły, chciałem puścić sobie kulę w łeb i oto ta książka ratowała mnie. Mówi ona o wzlotach i upadkach naszego narodu, o niebywałej świetności Polski, o ludziach wielkiego serca, gorącej wiary, potężnego rozumu, uczy, że nasz kraj zmartwychwstanie i zabłyśnie wśród innych!\nTę stronę ostatnio edytowano 18 paź 2016, 19:00.


Bez pieniędzy trudno rozwinąć działalność przedsiębiorstwa społecznego. Serdecznie zapraszamy przedstawicieli spółdzielni socjalnych zainteresowanych pozyskaniem dotacji inwestycyjnej na utworzenie miejsca pracy do udziału w cyklu szkoleniowo – doradczym pn. Akademia Rozwoju Przedsiębiorczości Społecznej.\nI. 16-18 marca 2016 r., pn. „Zarządzanie przedsiębiorstwem społecznym”\n– Rozwój i doskonalenie przedsiębiorstwa m.in. planowanie działań na dłuższy czas, współpraca z partnerami.\n– Zarządzanie zasobami ludzkimi m.in. zarządzanie pracownikami, podział zadań, motywowanie, komunikacja, rozwiązywanie sytuacji kryzysowych.\nII. 6-8 kwietnia 2016 r., pn. „Efektywność przedsiębiorstwa społecznego”\n– Ocena efektywności, funkcjonalności prowadzonej działalności.\n– Możliwości zwiększenia rentowności i skuteczności podejmowanych przedsięwzięć na rynku.\n– Opracowanie biznesplanu na kolejne 3 lata działania z wykorzystaniem dotacji inwestycyjnej.\nZainteresowanych prosimy o wypełnienie formularza zgłoszeniowego (w załączeniu) oraz odesłanie najpóźniej do 4. marca 2016 r. na adres dorota.surma@pisop.org.pl (oryginał należy dostarczyć do biura Centrum PISOP w Lesznie najpóźniej w dniu wyjazdu na szkolenie).\nWsparcie jest częścią projektu pn. „LOWES – Leszczyński Ośrodek Wsparcia Ekonomii Społecznej.\nTen wpis został opublikowany w Aktualności dnia 22 lutego 2016 , przez pisop.\nSkuteczna reintegracja w subregionie leszczyńskim – to hasło będzie przyświecać spotkaniu, które odbędzie się już 4 marca od godziny 10:00...


HP i infoafera | Niepoprawni.pl\nNiedawno minister Sienkiewicz przemówił głosem znanym ze słynnego powiedzenia "Idziemy po was" - a więc pełnym słusznego oburzenia - i orzekł, że to koncern Hewlett-Packard był winien korupcji w rządowym Centrum Projektów Informatycznych i oględnie mówiąc jest on czarną owcą w całej infoaferze. W aktach e-afery znajduje się pełen wykaz łapówek, które przyjął były dyrektor CPI od HP - poza sprzętem elektronicznym to 1,6 miliona zł.\nPrzypomnę jednak, że w aferze było do niedawna co najmniej 38 podejrzanych, 21 zatrzymanych. Projekty, które objęte są dochodzeniem (około 100 przetargów) to m.in. obsługa polskiej prezydencji, system informatyczny funkcjonujący w służbie zdrowia, obsługa spisu powszechnego w GUS.\nMinister Sienkewicz nie wybroni swoich urzędników tym PR-owym gestem. Jest to największa udowodniona łapówka afera w historii III RP i nie damy sobie zamydlić oczu. Winny jest nie tylko ten, kto daje, ale przede wszystkim ten, kto BIERZE łapówkę.\nA skoro wszyscy są tacy niewinni - tu podpowiadam ministrowi sposób na łatanie budżetu - może zostali uwiedzeni przez managerów HP, jak posłanka Sawicka przez Agenta Tomka? A jeśli tak - to czemu nie iść do sądu po WYSOKIE odszkodowania?\nPolecam link: http://natemat.pl/83235,najwieksza-afera-korupcyjna-iii-rp-co-to-naprawd...\nmatka trzech córek - 9 Kwietnia, 2014 - 23:01\nWarto ją "pilotować". Może przynieść wymierne korzyści dla Polski.


Newsy - Agata Lewandowska\nDieta dla mózgu – nowa książka\nOpublikowano 18 maja 2022 18 maja 2022 przez Agata\nPrzeczytaj czego możesz się dowiedzieć z mojej nowej książki i jak te informacje mogą przynieść realne korzyści w codziennym życiu.\nNewsy, Zdrowa dieta, Zdrowy styl życia\nMożesz jeść normalnie – nowa książka\nOpublikowano 11 lutego 2022 11 lutego 2022 przez Agata\nO co chodzi z tą całą wystarczająco dobrą dietą i co znajdziecie w książce, nad którą tak długo pracowałam? Uchylam rąbka tajemnicy w nowym wpisie!\nNewsy, Psychologia i motywacja, Zdrowa dieta, Zdrowy styl życia\nOpublikowano 20 kwietnia 2021 7 maja 2021 przez Agata\nJuż niedługo nowa książka o dietetycznym zaopiekowaniu skóry, włosów i paznokci, pełna praktycznych wskazówek i przepisów.\nWarzywa, które leczą – nowa książka!\nOpublikowano 10 sierpnia 2020 7 sierpnia 2020 przez Agata\nSprawdź jakie niesamowite właściwości mają „zwykłe” zakupy z warzywniaka i jak wykorzystać je w kuchni.\nDieta wzmacniająca odporność – nowa książka!\nOpublikowano 31 lipca 2020 31 lipca 2020 przez Agata\nJuż niedługo w księgarniach kolejna nowa książka! Sprawdź, jak zadbać o odporność dietą.\nBlog, Dieta w chorobach, Newsy, Zdrowa dieta, Zdrowy styl życia


Będzie orędować za mieszkańcami\nlegnica.gosc.pl → Będzie orędować za mieszkańcami\n▲\tInscenizacja przybycia sióstr magdalenek na Łużyce ze śląskiego Nowogrodźca.\nPo kilku latach przygotowań św. Maria Magdalena znowu oficjalnie patronuje grodowi na Łużycach.\nW niedzielę 24 września radni Lubania jednogłośnie zagłosowali za ustanowieniem św. Marii Magdaleny patronką miasta. Uroczysta sesja odbyła się w sali konferencyjnej Galerii Łużyckiej. Udział w niej wzięli m.in. inicjatorzy pomysłu, przedstawicielki Zgromadzenia Sióstr św. Marii Magdaleny od Pokuty, a także przedstawiciele zaprzyjaźnionych miast z Niemiec i Litwy.\n– Bardzo się cieszę! To trwało aż 6 lat – mówiła Bożena Adamczyk-Pogorzelec, inicjatorka pomysłu patronatu św. Marii Magdaleny. Podczas Rady głos zabrał burmistrz Lubania Arkadiusz Słowiński. Streścił historię miasta i jego związki z siostrami magdalenkami, a także argumentował, dlaczego Rada powinna poprzeć ten wniosek. – Jako samorządowcy zaangażowaliśmy się i poparliśmy wniosek, ponieważ ta święta jest symbolem łączącym pokolenia i narodowości, które przed wiekami i obecnie zamieszkują to miasto. Wydawać się może, że nie ma bowiem nic, co łączyłoby nas z tamtymi ludźmi. 700-letnia obecność i działalność dobroczynna sióstr w naszym mieście ma wymiar lokalny i przekraczający granice miast, województw i państw. Historia zgromadzenia to przykład, że historia nie składa się tylko z dziejowych zawirowań, ale także ze służby. To jest ta wartość, która nas łączy ponad czasem – mówił Arkadiusz Słowiński. W ramach uroczystości ogłoszenia św. Marii Magdaleny patronką miasta Lubania odbyło się widowisko historyczne ukazujące w teatralnej formie moment przybycia do miasta sióstr magdalenek. Siostry do grodu na Łużycach sprowadził książę jaworski i ząbkowicki Henryk. Odbyło się to w 1320 roku. Od tamtego dnia siostry nieprzerwanie są związane z Lubaniem. Zwieńczeniem miejskich uroczystości objęcia patronatu nad Lubaniem przez św. Marię Magdalenę była Eucharystia odprawiona na lubańskim rynku przy udziale kilkuset wiernych. Przewodniczył jej biskup legnicki Zbigniew Kiernikowski. Wraz z nim modlił się m.in. bp Stefan Cichy oraz duchowieństwo dekanatu lubańskiego. Nowa patronka miasta jest też patronką Zgromadzenia Sióstr św. Marii Magdaleny od Pokuty. Dzisiaj dom generalny zgromadzenia znajduje się właśnie w Lubaniu, a jego charyzmatem jest wynagradzanie Sercu Jezusowemu za grzechy świata, a szczególnie kobiet. Siostry służą w wielu instytucjach, a w Lubaniu prowadzą m.in. ognisko wychowawcze. W średniowiecznych kronikach Lubania pojawiły się wpisy o patronacie Apostołki Apostołów nad tym górnołużyckim grodem. Nie znaleziono jednak dokumentu ustanawiającego taki patronat. Dlatego pojawiła się inicjatywa świeckich ze stowarzyszenia Siódme niebo.


Mo�liwo�� pomocy finansowej dla dzia�a� proekologicznych w Polsce po wst�pieniu do UE\nKluczowymi narz�dziami umo�liwiaj�cymi skuteczn� ochron� �rodowiska oraz szerzej - rozw�j zr�wnowa�ony, s� rozwi�zania prawne oraz system funduszy. Ochrona �rodowiska jest w UE polityk� horyzontaln� - oznacza to, przynajmniej teoretycznie, �e wszystkie programy i projekty inwestycyjne mog� by� finansowane ze �rodk�w Unii Europejskiej jedynie w�wczas, gdy s� one zgodne z polityk� ochrony �rodowiska.\n1. Fundusze w Polsce - nowe mo�liwo�ci\nPolska zosta�a w ca�o�ci obj�ta celem 1 wsp�lnotowej polityki regionalnej - Wspieranie rozwoju i strukturalnego dostosowania region�w s�abo rozwini�tych. Fundusze kierowane s� do tych sektor�w gospodarki i region�w, kt�re bez pomocy finansowej nie s� w stanie dor�wna� do �redniego poziomu ekonomicznego w UE. Cel ten wsp�finansowany jest z Funduszy Strukturalnych oraz z Funduszu Sp�jno�ci.\nW zwi�zku z wst�pieniem do Unii Europejskiej, Polska mo�e dysponowa� znacznymi �rodkami finansowymi. Do ko�ca 2006 r. mamy do wydania w ramach funduszy strukturalnych 7,6 mld Euro, za� z Funduszu Sp�jno�ci 3,7 mld Euro. Odr�bn� spraw� jest kwestia, w jakim stopniu fundusze te zostan� wykorzystane oraz na ile faktycznie s�u�y� b�d� zr�wnowa�onemu rozwojowi. Istniej� bowiem mo�liwo�ci ich wykorzystania w tym celu, z drugiej strony praktyczne do�wiadczenia kraj�w Unii Europejskiej wskazuj�, �e niekt�re finansowane przedsi�wzi�cia mia�y negatywny wp�yw na stan �rodowiska naturalnego.\n1.1. Fundusz Sp�jno�ci\nCelem Funduszu Sp�jno�ci, b�d�cego nast�pc� Funduszu ISPA, jest zmniejszenie dystansu pomi�dzy Polsk� a krajami Europy Zachodniej odno�nie standard�w jako�ci �rodowiska oraz technicznej i instytucjonalnej infrastruktury w tej dziedzinie. �rodki finansowe Funduszu s� podzielone mniej wi�cej r�wno pomi�dzy dwa sektory: ochrona �rodowiska oraz transport a minimalna warto�� projektu to 10 mln Euro. Bud�et Funduszu Sp�jno�ci na lata 2004 - 2006 wynosi 3,7 mld Euro.\nG��wnymi priorytetami Funduszu Sp�jno�ci s�:\npoprawa jako�ci w�d powierzchniowych oraz polepszenie jako�ci i dystrybucji wody przeznaczonej do spo�ycia (w tym: kanalizacja, oczyszczalnie, systemy uzdatniania);\nzapewnienie bezpiecze�stwa przeciwpowodziowego (w tym budowa zbiornik�w, zabezpieczenia przeciwpowodziowe, ale r�wnie� zalesianie i renaturyzacja ciek�w);\nracjonalizacja gospodarki odpadami i ochrona powierzchni ziemi (w tym: budowa sk�adowisk odpad�w komunalnych, tworzenie system�w recyklingu i unieszkodliwiania odpad�w komunalnych i niebezpiecznych, zagospodarowanie osad�w �ciekowych, rekultywacja obszar�w zdegradowanych);\npoprawa jako�ci powietrza (w tym: miejskie systemy ciep�ownicze, systemowa konwersja palenisk domowych).\nFundusz Sp�jno�ci, z uwagi na wyra�nie zdefiniowane cele w zakresie inwestycji proekologicznych, jest jednym z g��wnych mechanizm�w wspieraj�cych ochron� �rodowiska. Z racji na wielko�� finansowanych projekt�w przynie�� on mo�e wyra�ne efekty ekologiczne. Z drugiej strony limit ten skutecznie ogranicza ilo�� potencjalnych beneficjent�w.\nFundusz LIFE jest jedynym funduszem w ca�o�ci przeznaczonym na finansowanie ochrony �rodowiska. G��wnym celem programu jest wspieranie dzia�a� maj�cych na celu wdra�anie prawa wsp�lnotowego oraz wzmocnienie polityki w zakresie ochrony �rodowiska. Program dzia�a poprzez wskazywanie nowych rozwi�za� problem�w zwi�zanych z wdra�aniem polityki ochrony �rodowiska.\nG��wnym celem komponentu LIFE Przyroda jest ochrona przyrody oraz wspieranie tworzenia Europejskiej Sieci Ekologicznej NATURA 2000, kt�rej celem jest zachowanie i ochrona w naturalnym zasi�gu najcenniejszych gatunk�w flory i fauny oraz ich siedlisk na terenie UE.\nZ kolei celem komponentu LIFE �rodowisko jest ochrona �rodowiska. �rodki Programu LIFE �rodowisko maj� za zadanie doprowadzi� do skutecznego wdra�ania rozwi�za� wypracowanych w ramach prac badawczych. LIFE �rodowisko finansuje innowacyjne dzia�ania o charakterze demonstracyjnym, dotycz�ce m.in. zagospodarowania przestrzennego, zarz�dzania zasobami w�d podziemnych i powierzchniowych, zapobiegania powstawania odpad�w oraz ich recyklingowi, minimalizowania negatywnego wp�ywu gospodarki i produkt�w.\nCho� program LIFE jest w ca�o�ci dedykowany ochronie �rodowiska, jego bud�et jest mocno ograniczony. Na lata 2000 - 2004 wynosi on przyk�adowo tylko: 640 mln Euro, przy czym ze �rodk�w tych mog� korzysta� te� kraje kandyduj�ce do UE. Wa�niejsze ni� obecny status kraju jest dobre przygotowanie merytoryczne projekt�w. W tym roku, w pierwszej edycji programu w Polsce, akceptacje uzyska�y tylko 2 projekty (z�o�one notabene przez organizacje pozarz�dowe), podczas gdy w kandyduj�cej Rumunii a� 17*).\nZnacznie mniej oczywistymi funduszami do wykorzystania s� fundusze strukturalne. W niekt�rych szczeg�owych dzia�aniach odnosz� si� one do ochrony �rodowiska, istotniejsze s� jednak mo�liwo�ci, jakie dla ochrony �rodowiska i zr�wnowa�onego rozwoju nios� dzia�ania, w kt�rych zapisy te nie s� bezpo�rednio artyku�owane. Do�wiadczenia kraj�w korzystaj�cych wcze�niej z funduszy strukturalnych wskazuj�, �e mo�liwo�ci takie potencjalnie istniej� - wa�ne jest, aby umie� je wykorzysta�. Ze wzgl�du na wag� problemu oraz wielko�� bud�etu, funduszom tym po�wi�cono specjaln� uwag�.\nW ramach Funduszy Strukturalnych Polska korzysta� mo�e z 4 funduszy:\nEuropejski Fundusz Spo�eczny 4,7 mld Euro, czyli 60,9% FS\nFinansowy Instrument Orientacji Rybo��wstwa 0,2 mld Euro, czyli 2,4%\nDla programowania pomocy wsp�lnotowej oraz jej rozdysponowania, Polska przygotowa�a Narodowy Plan Rozwoju (NPR) na lata 2004 - 2006. Fundusze strukturalne podzielono na programy operacyjne, w tym Sektorowe Programy Operacyjne SPO. W ramach Narodowego Planu Rozwoju zosta�y przygotowane programy:\nSPO Wzrost Konkurencyjno�ci Przedsi�biorstw (SPO-WKP),\nSPO Rozw�j Zasob�w Ludzkich (SPO-RZL),\nSPO Restrukturyzacja i Modernizacja Sektora �ywno�ciowego i Rozwoju Obszar�w Wiejskich (SPO-Rolnictwo i ROW),\nSPO Rybo��wstwo i Przetw�rstwo Ryb (SPO-Ryby),\nW ramach tych funduszy zosta�y zdefiniowane dzia�ania bezpo�rednio zwi�zane z ochron� �rodowiska. Z drugiej strony, w przypadku wielu dzia�a� istnieje mo�liwo�� ich kreatywnego wykorzystania dla zr�wnowa�onego rozwoju i realizacji cel�w proekologicznych (np. tworzenia zielonych miejsc pracy).\nSPO Wzrost Konkurencyjno�ci Przedsi�biorstw\nProgram ten przewiduje dofinansowanie inwestycji ekologicznych w przedsi�biorstwach w ramach dzia�ania 2.4 "Wsparcie dla przedsi�wzi�� w zakresie dostosowywania przedsi�biorstw do wymog�w ochrony �rodowiska". Z funduszy finansowane b�d� inwestycje konieczne do uzyskania pozwolenia zintegrowanego (b�d�cego swojego rodzaju "licencj�" na prowadzenie dzia�alno�ci zgodnej z wymogami ochrony �rodowiska), z zakresu gospodarki wodno-�ciekowej, ochrony powietrza oraz gospodarki odpadami przemys�owymi i niebezpiecznymi. Dzia�anie wdra�ane b�dzie przez NFO�iGW.\nSPO Rozw�j Zasob�w Ludzkich\nCelem Sektorowego Programu jest budowa otwartego, opartego na wiedzy spo�ecze�stwa poprzez zapewnienie warunk�w do rozwoju zasob�w ludzkich w drodze kszta�cenia, szkolenia i pracy. W ramach tego celu realizowana mo�e by� b�dzie innymi dzia�alno�� szkoleniowa i doradcza, w tym zwi�zana z tworzeniem zielonych miejsc pracy. Funkcj� Instytucji Zarz�dzaj�cej SPO-RZL pe�ni Ministerstwo Gospodarki, Pracy i Polityki Spo�ecznej.\nSektorowy Program Operacyjny pt. Restrukturyzacja i modernizacja sektora �ywno�ciowego oraz rozw�j obszar�w wiejskich (SPO Rolnictwo oraz ROW)\nProgram SPO Rolnictwo dysponowa� b�dzie kwot� 1 784,15 mln Euro. Program s�u�y� ma przekszta�ceniom strukturalnym w rolnictwie i gospodarce �ywno�ciowej oraz zr�wnowa�onemu rozwojowi obszar�w wiejskich. Obok SPO Rolniczego zadania zwi�zane z rozwojem obszar�w wiejskich podejmuj� r�wnie� ZPORR i inne programy sektorowe. Program ten jest szczeg�lnie istotny w Polsce dla ochrony �rodowiska, gdy� znaczna cze�� walor�w przyrodniczych naszego kraju powi�zana jest z dzia�alno�ci� rolnicz�.\nWsparcie ma za zadanie m.in. dostosowanie sektora rolnego oraz przemys�u przetw�rczego do wymog�w UE w zakresie ochrony �rodowiska oraz wielofunkcyjny rozw�j wsi. Zr�wnowa�ony rozw�j obszar�w wiejskich wi��e si� z koncepcj� wielofunkcyjno�ci, polegaj�c� na promowaniu rozwoju funkcji pozarolniczych obszar�w wiejskich, kszta�towaniu warunk�w r�norodnej dzia�alno�ci ekonomicznej, utrzymaniem warto�ci krajobrazowych i przyrodniczych oraz zachowaniu tradycji i dziedzictwa kulturowego.\nW ramach priorytetu "Wspieranie zmian i dostosowa� w sektorze rolno-�ywno�ciowym" finansowane b�d� m.in. inwestycje w gospodarstwach rolnych oraz w bran�y przetw�rczej u�atwiaj�ce spe�nienie wymog�w w zakresie ochrony �rodowiska, szkolenia oraz doradztwo rolne m.in. dotycz�ce ochrony �rodowiska naturalnego i program�w rolno�rodowiskowych, w tym rolnictwa ekologicznego, marketing artyku��w rolnych w tym r�wnie� produkt�w lokalnych oraz �ywno�ci wyprodukowanej metodami ekologicznymi.\nZ kolei w ramach priorytetu "Zr�wnowa�ony rozw�j obszar�w wiejskich", finansowane b�dzie zr�nicowanie dzia�alno�ci gospodarczej w spos�b zapewniaj�cy zachowanie walor�w �rodowiskowych i kulturowych, popraw� warunk�w �ycia przez rozw�j infrastruktury i dost�pu do us�ug. Wspierane b�d� m.in. przedsi�wzi�cia zwi�zane z alternatywnymi �r�d�ami energii (biomasa), agroturystyk�, us�ugami i przetw�rstwem.\nBardzo wa�n� inicjatyw� w ramach SPO Rolnictwo jest "Pilota�owy Program Leader +". W UE program ten jest realizowany jako eksperymentalna, niezale�na Inicjatywa Wsp�lnotowa. Istot� programu Leader + jest partnerstwo mi�dzysektorowe oraz oddolne podej�cie w programowaniu i zarz�dzaniu funduszami publicznymi na poziomie lokalnym. Leader + stawia na innowacyjno��, wymian� do�wiadcze�, wsp�uczestnictwo i wsp�dzia�anie. W ramach programu spo�eczno�ci lokalne wypracowuj� strategie rozwoju obszar�w wiejskich. Jednym z 4 mo�liwych temat�w strategii jest jak najlepsze wykorzystanie zasob�w naturalnych i kulturowych, w��czaj�c w to podkre�lenie warto�ci miejsc szczeg�lnych dla ca�ej Unii Europejskiej, a okre�lonych w ramach Natura 2000. Do tej pory jest to najcz�ciej wybierany w krajach UE temat - dotyczy on ok. 40% istniej�cych partnerstw. Dla realizacji strategii, spo�eczno�ci lokalne tworz� Lokalne Grupy Dzia�ania (LGD), sk�adaj�ce si� z przedstawicieli samorz�d�w, partner�w spo�ecznych i biznesu. Powierzenie LGD zarz�dzania funduszami s�u�y mobilizacji ludno�ci do wzi�cia aktywnego udzia�u w procesie rozwoju obszar�w wiejskich.\nPoza nurtem wsparcia strukturalnego, realizowany b�dzie Plan Rozwoju Obszar�w Wiejskich (PROW), wsp�finansowany ze �rodk�w Sekcji Gwarancji EFOiGR. ��czna wysoko�� �rodk�w publicznych w ramach PROW wyniesie w latach 2004 - 2006 do 3 563 mln Euro.\nW obr�bie PROW szczeg�lnie istotne s� programy rolno�rodowiskowe (w tym rolnictwo ekologiczne) b�d�ce form� dop�at do gospodarki rolnej przyjaznej przyrodzie. W ramach tego programu wdra�ane b�d� tak�e inne dzia�ania, jak te, kt�re potencjalnie mog� mie� charakter wspieraj�cy zr�wnowa�ony rozw�j obszar�w wiejskich, w tym: zalesianie grunt�w rolnych, p�atno�ci dla teren�w trudnych dla gospodarki rolnej, p�atno�ci dla gospodarstw niskotowarowych, wsparcie dostosowa� do standard�w Wsp�lnotowych, grupy producenckie.\nZasadniczym celem SPO Transport jest zwi�kszenie sp�jno�ci transportowej kraju oraz polepszenie dost�pno�ci przestrzennej miast, obszar�w i region�w Polski w uk�adzie Unii Europejskiej. Przyczyni� si� to ma do rozwoju konkurencyjnej gospodarki opartej na wiedzy i przedsi�biorczo�ci, zapewniaj�cej wzrost zatrudnienia oraz popraw� sp�jno�ci spo�ecznej, ekonomicznej i przestrzennej. SPO Transport ma by� sp�jny z dzia�aniami w sektorze transportu, okre�lonymi w ZPORR oraz w transportowej cz�ci Funduszu Sp�jno�ci.\nW ramach programu planuje si� wprowadzenie nowoczesnych rozwi�za�, kt�re mia�yby na celu zmniejszenie negatywnego oddzia�ywania transportu na �rodowisko, zw�aszcza: zanieczyszczenia powietrza spalinami, zagro�enia ha�asem, zanieczyszczenia w�d i powierzchni ziemi oraz zmniejszenia ilo�ci odpad�w sta�ych sk�adowanych na powierzchni ziemi. W za�o�eniach programowych, dzia�ania proponowane w ramach SPO Transport maj� przyczyni� si� do ochrony przyrody i krajobrazu, z tego powodu przyjmuje si� generaln� zasad� omijania obszar�w cennych przyrodniczo i krajobrazowo. Oczywi�cie za�o�enia te maj� charakter w pewnej mierze deklaratywny - do�wiadczenia kraj�w UE wskazuj�, �e rozw�j infrastruktury cz�stokro� narusza� obszary przyrodniczo cenne.\nW SPO Transport, w ramach priorytetu 1 "Zr�wnowa�ony ga��ziowo rozw�j transportu", finansowane b�d� efektywne i alternatywne w stosunku do transportu drogowego sposoby przemieszczania pasa�er�w i towar�w, w tym: przewozy kolejowe, morskie i multimodalne. Priorytet 2 "Bezpieczna infrastruktura drogowa" koncentrowa� si� b�dzie na poprawie bezpiecze�stwa i warunk�w funkcjonowania transportu drogowego. W jego ramach finansowane b�d�: budowa i przebudowa dr�g krajowych oraz usprawnienie przejazd�w przez miasta - w tym budowa obwodnic.\nZPORR jest jednym z kluczowych program�w umo�liwiaj�cych wdra�anie zr�wnowa�onego rozwoju na poziomie regionalnym. W pierwszym okresie, tj. w latach 2004 - 2006 jest on programowany centralnie, jednak zarz�dzanie ZPORR-em odbywa si� na poziomie regionalnym.\nW ramach priorytetu 1 "Rozbudowa i modernizacja infrastruktury s�u��cej wzmocnieniu konkurencyjno�ci region�w" ZPORR mo�e finansowa�: modernizacj� i rozbudow� regionalnego uk�adu drogowego, infrastruktur� ochrony �rodowiska, ograniczenie ilo�ci zanieczyszcze� powietrza, w�d i gleb, regionaln� infrastruktur� spo�eczn�, rozw�j turystyki i kultury, infrastruktur� spo�ecze�stwa informacyjnego oraz rozw�j transportu miejskiego w aglomeracjach (kompleksowe systemy komunikacji publicznej w aglomeracjach powy�ej 500 tys. mieszka�c�w).\nZ kolei priorytet 2 "Wzmocnienie rozwoju zasob�w ludzkich w regionach", ma za zadanie m.in.: rozw�j umiej�tno�ci, powi�zany z potrzebami regionalnego rynku pracy, wyr�wnywanie szans edukacyjnych poprzez reorientacj� zawodow� os�b odchodz�cych z rolnictwa oraz dotkni�tych procesami restrukturyzacyjnymi, promocj� przedsi�biorczo�ci, a tak�e rozw�j regionalnych strategii innowacyjnych i transfer wiedzy. Cho� dzia�ania te nie s� bezpo�rednio powi�zane z ochron� �rodowiska, istnieje potencjalna mo�liwo�� ich wykorzystania dla edukacji i tworzenia zielonych miejsc pracy.\nBardzo istotny dla ekorozwoju jest priorytet 3 "Rozw�j lokalny". Dzia�anie "Obszary wiejskie" daje mo�liwo�� wspierania projekt�w dotycz�cych infrastruktury publicznej, stymuluj�cych lokaln� inicjatyw�, mobilno�� zawodow� i inwestycje (tak�e w dziedzinie turystyki i energii odnawialnych). W ramach kolejnych dzia�a� dofinansowana mo�e by� spo�eczna i gospodarcza odnowa obszar�w podlegaj�cych restrukturyzacji, przywr�cenie utraconych funkcji spo�eczno-gospodarczych zdegradowanych obiekt�w i obszar�w miejskich, poprzemys�owych i powojskowych oraz rozw�j mikroprzedsi�biorstw i lokalnej infrastruktury spo�ecznej.\n1.4. Inicjatywy Wsp�lnotowe\nZadaniem Inicjatyw Wsp�lnotowych jest wypracowanie innowacyjnych rozwi�za� i modeli rozwoju, a tak�e promowanie wsp�pracy i partnerstwa. Spo�r�d 4 inicjatyw wsp�lnotowych, Polska zrezygnowa�a z wdra�ania programu URBAN (dotycz�cego obszar�w miejskich), za� program Leader + realizowany jest pilota�owo jako cz�� SPO Rolnictwo.\nFinansowana przez Europejski Fundusz Spo�eczny Inicjatywa Wsp�lnotowa EQUAL ma na celu testowanie i promowanie - w drodze wsp�pracy ponadnarodowej - nowych sposob�w zwalczania wszystkich form dyskryminacji i nier�wno�ci na rynku pracy, zar�wno wobec os�b zatrudnionych, jak i poszukuj�cych pracy. Przyk�adem mo�liwo�ci, jakie daje EQUAL jest rozpoczynaj�cy si� w�a�nie projekt "Czarna owca - skazani na ochron� przyrody" realizowany przez UNDP, PTPP "pro Natura" oraz ZK Wo��w. W projekcie tym wi�niowie uzyskaj� niezb�dne do�wiadczenia zawodowe, jednocze�nie przyczyniaj�c si� do ochrony tradycyjnych ras owiec, oraz prowadz�c wymagany dla ochrony cennych przyrodniczo siedlisk wypas na terenie spo�ecznego rezerwatu PTPP "pro Natura".\nCelem Inicjatywy Wsp�lnotowej ITERREG, finansowanej ze �rodk�w Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, jest wspieranie wsp�pracy przygranicznej, mi�dzynarodowej i mi�dzynarodowej, zar�wno na wewn�trznych, jak i zewn�trznych granicach UE. Jednym z priorytet�w programu ITERREG jest zr�wnowa�ony rozw�j oraz cele ochrony �rodowiska i dziedzictwa kulturowego\n1.5 Fundusze kraj�w stowarzyszonych z UE\nFundusze te s� mechanizmami finansowymi Europejskiego Funduszu Gospodarczego EOG. Darczy�cami bezzwrotnej pomocy zagranicznej s� 3 kraje EFTA (Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu): Norwegia, Islandia i Lichtenstein. �rodki funduszy b�d� dost�pne na realizacj� projekt�w dotycz�cych m.in.: ochrony �rodowiska (w tym redukcja zanieczyszcze� i promowanie odnawialnych �r�de� energii), promowania zr�wnowa�onego rozwoju poprzez lepsze wykorzystanie i zarz�dzanie zasobami, ochrony kulturowego dziedzictwa europejskiego, w tym rozwoju transportu publicznego i odnowy miast. W latach 2004 - 2009 Polska otrzyma z powy�szych funduszy 533,5 mln Euro. Przewiduje si�, �e w najbli�szym czasie podobny mechanizm finansowy przygotuje r�wnie� Szwajcaria.\n2. Fundusze w Europie - nowe wyzwania\nDotychczasowe polskie do�wiadczenia zwi�zane z funkcjonowaniem funduszy UE pokazuj� znaczny post�p w odniesieniu do dotychczasowej krajowej praktyki programowania i zarz�dzania funduszami publicznymi. Cho� sytuacja oczywi�cie nie jest idealna, fundusze UE wyznaczaj� nowe standardy w zakresie: jawno�ci funkcjonowania, udzia�u spo�ecznego i podej�cia partnerskiego (typu LEADER +). Dobr� praktyk� jest np. zapewnianie udzia�u partner�w spo�ecznych (w tym organizacji pozarz�dowych) w Komitetach Steruj�cych i Komitetach Monitoruj�cych oraz praktyka ich demokratycznego wyboru (realizowana g��wnie na poziomie krajowym - sytuacja ma si� ju� znacznie gorzej na poziomie regionalnym).W dalszym ci�gu przed organizacjami ekologicznymi stoj� powa�ne wyzwania dotycz�ce przysz�o�ci funduszy europejskich - a w szczeg�lno�ci ich programowania i monitorowania.\nFundusze dla zr�wnowa�onego rozwoju\nKoalicja europejskich pozarz�dowych organizacji ekologicznych przygotowa�a wsp�lne stanowisko w sprawie europejskiej polityki regionalnej po 2006 r. Sygnatariuszami dokumentu "Fundusze dla zr�wnowa�onego rozwoju" s� r�wnie� polskie organizacje ekologiczne skupione w powsta�ej na pocz�tku 2004 r. Koalicji Polskich Organizacji Ekologicznych na rzecz Funduszy Unijnych.\npolityka regionalna UE powinna opiera� si� w spos�b bardziej pe�ny o rozw�j zr�wnowa�ony,\nFundusze Unijne (w tym Fundusze Strukturalne oraz Fundusz Sp�jno�ci) powinny przyczynia� si� do wype�niania cel�w unijnej Strategii\nZr�wnowa�onego Rozwoju (SZR) "Zr�wnowa�ona Europa dla lepszego �wiata", kt�ra jest rozwini�ciem Strategii Lizbo�skiej.\nPo Szczycie Rady Unii Europejskiej w Goeteborgu w 2001 r., Strategia Zr�wnowa�onego Rozwoju zosta�a w��czona do Strategii Lizbo�skiej a wynikaj�ce z niej cele �rodowiskowe powinny zosta� w podobny spos�b uwzgl�dnione w propozycjach Komisji w dziedzinie polityki regionalnej. SZR identyfikuje cele strategiczne niezb�dne dla zlikwidowania zale�no�ci pomi�dzy degradacj� �rodowiska i zu�yciem zasob�w, a rozwojem ekonomicznym i spo�ecznym. Jednym z takich cel�w, na kt�ry zwr�cono uwag� podczas szczytu w Goeteborgu, jest "ochrona oraz odbudowa siedlisk i system�w naturalnych oraz zatrzymanie procesu ubo�enia r�norodno�ci biologicznej przed 2010 r.".\nW zakresie programowania funduszy, organizacje ekologiczne rekomenduj�, aby:\nzmiany w rozporz�dzeniach dotycz�cych Funduszy odpowiada�y g��wnym celom Strategii Zr�wnowa�onego Rozwoju,\nKomisja Europejska przygotowa�a wytyczne w sprawie strategicznej oceny oddzia�ywania na �rodowisko (SOO�) plan�w i program�w dotycz�cych Funduszy Strukturalnych,\nFundusze Strukturalne oraz Fundusz Sp�jno�ci by�y prawnie zobowi�zane do chronienia �rodowiska;\nKomisja oraz pa�stwa cz�onkowskie powinny zagwarantowa�, aby wystarczaj�ca cz�� Funduszy by�a przeznaczana na cele �rodowiskowe oraz spo�eczne, stanowi�ce cz�� za�o�e� rozwoju zr�wnowa�onego.\nW zakresie mechanizm�w wdra�ania funduszy organizacje ekologiczne zalecaj�, aby:\nprocesy zarz�dzania funduszami oraz ich monitoringu by�y przejrzyste oraz weryfikowalne,\npozarz�dowe organizacje ekologiczne mia�y prawo do takiego samego przedstawicielstwa jak partnerzy gospodarczy i spo�eczni,\ntak� sam� wag� przypisywa� celom gospodarczym, �rodowiskowym oraz spo�ecznym;\nKomisja Europejska stosowa�a zasad� przezorno�ci i wstrzymywa�a finansowanie z Funduszy Strukturalnych oraz Sp�jno�ci w przypadkach, gdzie zachodzi du�e prawdopodobie�stwo, �e dany projekt b�dzie szkodliwy dla �rodowiska.\nNowe rozporz�dzenia odno�nie Funduszy Strukturalnych oraz Funduszu Sp�jno�ci powinny zapewni�, aby projekty realizowane w przysz�o�ci by�y zgodne ze Strategi� ZR oraz tezami "Trzeciego raportu na temat sp�jno�ci gospodarczej i spo�ecznej" a w szczeg�lno�ci zapewnia�y:\nwdra�anie prawodawstwa unijnego w dziedzinie ochrony �rodowiska,\nwype�niania cel�w Protoko�u z Kioto w dziedzinie zmian klimatycznych (poprzez zwi�kszanie wydajno�ci energetycznej, oraz zastosowanie energii odnawialnej),\npowstawanie rozwi�za� umo�liwiaj�cych zlikwidowanie zale�no�ci mi�dzy wzrostem gospodarczym, a ust�pstwami w dziedzinie ochrony �rodowiska,\nstosowanie zr�wnowa�onych i przyjaznych dla �rodowiska rozwi�za� w dziedzinie transportu,\nwdra�anie Ramowej Dyrektywy Wodnej,\nprawid�owe zarz�dzanie sieci� Natura 2000.\n4 kroki do zr�wnowa�onego rozwoju\nZdaniem europejskich organizacji ekologicznych, aby osi�gni�cie cel�w zr�wnowa�onego rozwoju by�o mo�liwe, nale�y podj�� cztery niezb�dne kroki dotycz�ce polityki regionalnej UE, kt�re obejmuj�:\nintegracj� ochrony �rodowiska oraz rozwoju zr�wnowa�onego z wszystkimi obszarami unijnej polityki regionalnej,\nprzyk�adanie wi�kszej wagi do zarz�dzania zasobami naturalnymi,\npromowanie partnerstwa ze spo�ecze�stwem obywatelskim,\nocen� post�p�w poczynionych w kierunku osi�gni�cia cel�w zr�wnowa�onego rozwoju.\nKrok 1 - Integracja\nFundusze Strukturalne oraz Fundusz Sp�jno�ci powinny by� w pe�ni zgodne z unijn� legislacj� �rodowiskow�, a tak�e wype�nia� cele Strategii ZR. Wa�ne jest, aby Komisja Europejska wspiera�a integracj� polityki ochrony �rodowiska z innymi politykami sektorowymi, poprzez m.in. przygotowanie wytycznych dotycz�cych Strategicznej Oceny Oddzia�ywania na �rodowisko (SOO�) dla plan�w i program�w Funduszy Strukturalnych. Istotne jest r�wnie� wyci�gni�cie wniosk�w z efektywno�ci realizacji program�w oraz inicjatyw wsp�lnoty.\nKrok 2 - Przyk�adanie wi�kszej wagi do cel�w zr�wnowa�onego rozwoju\nIstotne jest utrzymanie doradczej oraz kontrolnej funkcji Komisji Europejskiej w zakresie wdra�ania cel�w zr�wnowa�onego rozwoju. Fundusze Strukturalne oraz Fundusz Sp�jno�ci powinny przyczynia� si� do ochrony oraz wzbogacania zasob�w naturalnych, zmiany stylu �ycia i sposobu prowadzenia interes�w, wypracowania nowych proekologicznych mo�liwo�ci technologicznych i organizacyjnych. Powinien r�wnie� nast�pi� zwrot ku lokalnym projektom, poprzez m.in. zmniejszenie limitu minimalnego kosztu projekt�w wsp�finansowanych np. z Funduszu Sp�jno�ci.\nKrok 3 - Partnerstwo\nIstotne jest wprowadzenie instrument�w zapewniaj�cych przejrzysto�� oraz mo�liwo�� weryfikacji procesu podejmowania decyzji oraz zwi�kszenie zaanga�owania spo�ecze�stwa obywatelskiego. W tym celu konieczne jest wdro�enie zasad dost�pu do informacji oraz ustosunkowania si� do uwag uzyskanych podczas konsultacji. Szczeg�lnie wa�na jest r�wnie�, adekwatna do reprezentacji innych sektor�w, reprezentacja organizacji pozarz�dowych (w tym ekologicznych) w programowaniu, bud�etowaniu, zarz�dzaniu, monitorowaniu funduszy. Dla skutecznego partnerstwa ze spo�ecze�stwem obywatelskim, szczeg�lnie w nowych krajach UE, wskazane jest r�wnie� wzmocnienie instytucjonalne organizacji pozarz�dowych, w tym pokrywanie koszt�w bezpo�rednich uczestnictwa organizacji pozarz�dowych w procesie wdra�ania projekt�w.\nKomisja Europejska powinna ujednolici� wska�niki oceniaj�ce u�yteczno�� funduszy na rzecz rozwoju zr�wnowa�onego a tak�e zagwarantowa� r�wne traktowanie cel�w i wska�nik�w ekonomicznych, �rodowiskowych oraz spo�ecznych. Organy zarz�dzaj�ce funduszami powinny ocenia� wyniki projekt�w, przy czym: po wej�ciu projektu w faz� realizacji, jego wp�yw na �rodowisko oraz na rozw�j zr�wnowa�ony, musi by� stale monitorowany. Monitoring realizacji projekt�w powinien umo�liwia� rozpoznanie efektowno�ci projekt�w w aspekcie ochrony �rodowiska. Komisja powinna w spos�b bardziej aktywny stymulowa� dzia�ania na rzecz ochrony �rodowiska - z jednej strony nagradza� osi�gni�cia w dziedzinie ochrony �rodowiska, z drugiej w spos�b zdecydowany i szybki wstrzymywa� wsp�finansowanie projekt�w, je�li zachodzi prawdopodobie�stwo, �e dany projekt wywrze negatywny wp�yw na �rodowisko.\nPar� s��w na zako�czenie\nMo�liwo�ci wykorzystania nowych funduszy dla zr�wnowa�onego rozwoju s� obiecuj�ce, z drugiej strony istnieje obawa ich wykorzystania na szkod� �rodowiska, zmarnotrawienia, czy te� niewykorzystania. Problemem jest brak wiedzy na temat nowych mo�liwo�ci, s�abe przygotowanie do ich w�a�ciwego wykorzystania oraz w dalszym ci�gu zbyt ma�y udzia� spo�eczny. Wszystko wskazuje na to, �e bie��cy dylemat jak skonsumowa� "wielk� g�r� pieni�dzy" przes�ania w debacie publicznej kwesti� programowania funduszy na lata 2007 - 2013, a ta w�a�nie stwarza najwi�ksze mo�liwo�ci dla zr�wnowa�onego rozwoju. Bez wzajemnej wsp�pracy, dzielenia si� do�wiadczeniami, r�wnie� na poziomie europejskim, "wielkie ciastko" funduszy europejskich mo�e nam stan�� w gardle. Europejskie organizacje ekologiczne ju� to zrozumia�y - teraz pora na samorz�dy i administracj�.\nprezes Zarz�du Dolno�l�skiej Fundacji Ekorozwoju\ncz�onek Zarz�du Zwi�zku Stowarzysze� Polska Zielona Sie�\nprzedstawiciel organizacji ekologicznych w Regionalnym Komitecie Steruj�cym ZPORR w woj. dolno�l�skim\nWi�cej informacji na temat samych funduszy, udzia�u przedstawicieli organizacji w programowaniu i zarz�dzaniu nimi, oraz dokumenty i stanowiska znale�� mo�na na stronach Koalicji Polskich Organizacji Ekologicznych na rzecz Funduszy Unijnych www.koalicjafs.org.pl\n*) Wi�cej nt. LIFE w art. Ewy Dlaboga Polskie do�wiadczenia z LIFE'm.