Gumibo nin Madunong na Personal na mga Desisyon | Pag-aadalan\nBASAHON SA Afrikaans Albanian Aleman Amharic Arabic Argentinean Sign Language Armenian Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bicol Brazilian Sign Language Bulgarian Cambodian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Colombian Sign Language Croatian Czech Danish Dutch Efik Español Estonian Ewe Finnish Ga Georgian Greenlandic Griego Guarani Haitian Creole Hapon Hebreo Hiligaynon Hungarian Icelandic Igbo Iloko Indonesian Ingles Italian Sign Language Italiano Japanese Sign Language Kazakh Kikuyu Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Koreano Kwangali Kwanyama Latvian Lingala Lithuanian Luo Malagasy Malay Maltese Mexican Sign Language Ndebele Ndonga Nepali Norwegian Nzema Oromo Pangasinan Polish Portuguese Pranses Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Romanian Ruso Sepedi Serbian Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Sinhala Slovak Slovenian Sranantongo Swahili Swati Swedish Tagalog Tahitian Thai Tigrinya Tsonga Turkish Twi Ukrainian Uruund Uzbek Venda Vietnamese Waray-Waray Wayuunaiki Wolaita Xhosa Yoruba Zulu\n“Manarig ka ki Jehova sa bilog mong puso, asin dai ka manarig sa saimong pagkatatao.”—TAL. 3:5.\nAno an buot sabihon kan pagdesisyon na may tultol na isip?\nPaano ta mapapauswag an kakayahan na gumibo nin madunong na mga desisyon?\nAno an makakatabang sa sato na panindugan an satong mga desisyon?\n1, 2. Gusto mo daw an paggibo nin desisyon? Ano an pagmati mo sa ibang desisyon na nagibo mo?\nAROALDAW dakul na desisyon an kaipuhan tang gibuhon. Ano an masasabi mo sa paggibo nin desisyon? May mga tawo na gusto talagang sinda mismo an magdesisyon sa gabos na bagay sa saindang buhay. Iniinsistir ninda na sinda an may deretso na gumibo nin sadiring desisyon, asin habo man lamang nindang isipon na an iba an magdesisyon para sa sainda. Pero, may mga tawo na takot na gumibo nin magabat na mga desisyon sa buhay. An iba sa sainda nagkokonsulta sa mga libro na nagtatao nin giya o sa mga parakonseho (counselor) asin posibleng naggagastos nin dakula tanganing makua an giya na sa hiling ninda kaipuhan ninda.\n2 Dakul sa sato an nasa tahaw kan duwang iyan. Aram niyato na may mga bagay na bako kita an may deretsong magdesisyon asin na mayo kita nin magigibo; pero, nasasabutan niyato na sa dakul na aspekto nin buhay, puwede kitang magdesisyon base sa kun ano an satong mga gusto. (Gal. 6:5) Dawa arog kaiyan, posibleng marhay na inaako niyato na an mga desisyon ta bako man gabos madunong o kapakipakinabang.\n3. Anong paggiya an nakakatabang sa sato sa paggibo nin mga desisyon, pero sa anong kadipisilan kita puwede pa man giraray na mapaatubang?\n3 Bilang mga lingkod ni Jehova, nauugma kita na tinawan niya kita nin malinaw na paggiya manungod sa dakul na importanteng bagay sa satong buhay. Aram niyato na kun susunudon ta iyan, makakagibo kita nin mga desisyon na makakapaugma ki Jehova saka kapakipakinabang pa sa sato. Pero, puwede pa man giraray kitang mapaatubang sa mga isyu asin sitwasyon na mayo nin espesipikong sinasabi an Tataramon nin Diyos. Kun mangyari iyan, paano kita madesisyon kun ano an maninigo tang gibuhon? Halimbawa, aram ta na dai kita dapat maghabon. (Efe. 4:28) Pero ano talaga an kalabot sa paghabon? Nakadepende daw iyan sa halaga kan bagay na kinua, sa motibo, o sa iba pang bagay? Paano kita madesisyon kun mapadapit sa mga bagay na sigun sa iba mayo nin malinaw na sinasabi kun ano an dapat gibuhon? Ano an makakatabang sa sato?\nMAGDESISYON NA MAY TULTOL NA ISIP\n4. Anong sadol an naitatao sa sato pag may gigibuhon kitang desisyon?\n4 Pag pigsasabi ta sa sarong kapwa Kristiyano na may gigibuhon kitang importanteng desisyon, puwedeng nagsasabi siya na kaipuhan tang magdesisyon na may tultol na isip. Siyempre, marahay na sadol iyan. Ini an patanid sa sato kan Bibliya manungod sa pabigla-biglang pagdesisyon: “An naghihidali matatapos sa kadukhaan.” (Tal. 21:5, An Marahay na Bareta Biblia) Pero ano an buot sabihon kan pagdesisyon na may tultol na isip? Iyan daw nangangahulugan sana na dai kita maghidali, mag-isip na marhay, magin rasonable, asin gumamit nin marahay na paghusgar? Gabos iyan nakakatabang tanganing makagibo nin marahay na desisyon, pero bako sana iyan an kaipuhan.—Roma 12:3; 1 Ped. 4:7.\n5. Taano ta mayo kita nin perpektong isip?\n5 Dapat niyatong admitiron na mayo nin siisay man sa sato an ipinangaki na may perpektong isip. Taano? Huling gabos kita ipinangaki na makasalan asin bakong perpekto kun kaya harayong marhay sa pagigin perpekto sa hawak o isip. (Sal. 51:5; Roma 3:23) Dugang pa, dakul sa sato an dati kabilang sa mga tawo na an isip “binuta” ni Satanas; mayo kitang aram kaidto manungod ki Jehova asin sa saiyang matanos na mga pamantayan. (2 Cor. 4:4; Tito 3:3) Huli kaiyan, kun an satong mga desisyon ibabasar ta sana sa kun ano an sa hiling ta marahay asin rasonable, puwedeng masabi na dinadaya ta an satong sadiri, dawa pa pinag-isipan tang marhay an satong desisyon.—Tal. 14:12.\n6. Ano an makakatabang sa sato na magkaigwa nin tultol na isip?\n6 Minsan ngani harayo kita sa pagigin perpekto sa hawak asin isip, an satong langitnon na Ama na si Jehova perpekto sa gabos na bagay. (Deut. 32:4) Nakakaugma ta pinagin posible niya na mabago ta an satong pag-iisip asin magkaigwa nin tultol na isip. (Basahon an 2 Timoteo 1:7.) * Bilang mga Kristiyano, gusto niyato na mag-isip asin mangatanusan nin may kadunungan saka gumawi kauyon kaiyan. Dapat niyatong rendahan, o kontrulon, an satong kaisipan saka mga namamatian asin arugon kun paano si Jehova mag-isip, kun ano an namamatian niya, asin kun paano siya maghiro.\n7, 8. Magsaysay nin eksperyensiya na nagpapahiling kun paano puwedeng makagibo nin madunong na desisyon sa ibong nin mga panggigipit o kasakitan.\n7 Estudyari an sarong halimbawa. Nakatudan na nin ibang mga imigrante na an saindang bagong mundag na umboy ipaataman sa mga kapamilya sa pinaghalian nindang nasyon, tangani na sinda padagos na makapagtrabaho asin makatipon nin kuwarta. * May sarong babaying nakaistar sa ibang nasyon na nangaki nin sarong guwapitong umboy. Kan panahon na iyan, siya nakikipag-adal na sa Bibliya asin nag-uuswag na sa espirituwal. Sindang mag-agom kinukumbinsir kan mga katuod asin paryente ninda na ipaataman an aki sa lolo asin lola na yaon sa pinaghalian nindang nasyon. Pero, nasabutan partikularmente kan babayi paagi sa pag-adal kan Bibliya na bilang magurang, tinawan siya nin Diyos nin responsabilidad na padakulaon an saiyang aki. (Sal. 127:3; Efe. 6:4) Susunudon daw niya kun ano an nakatudan, na sa hiling kan dakul iyo an rasonableng gibuhon? O susunudon daw niya an nanunudan niya sa Bibliya dawa pa mapaatubang sa problema sa pinansiyal asin pagtuya nin ibang tawo? Ano an gigibuhon mo kun ika an nasa kamugtakan niya?\n8 Huling nasasakitan an hoben na babayi dahil sa panggigipit, ipinahayag niya ki Jehova an nasa puso niya asin hinagad an Saiyang paggiya. Kan makipag-ulay siya sa nagtutukdo sa saiya sa Bibliya asin sa iba pa sa kongregasyon, nasabutan niya kun ano an pagmansay ni Jehova. Inisip niya man an posibleng emosyonal na danyos sa mga aki na harayo sa saindang mga magurang mantang nagdadakula. Pagkatapos na pag-isipan iyan sa tabang kan Kasuratan, nagkongklusyon siya na bakong tama na maparayo an saindang aki. Nahiling kan saiyang agom kun paano an mga miyembro kan kongregasyon nagkasararo sa pagtabang asin na an aki nagdadakula na maugma saka marahay an salud. Nag-ako siya nin pag-adal sa Bibliya asin nagpuon na mag-atender sa mga pagtiripon kaiba kan saiyang agom.\n9, 10. Ano an buot sabihon kan pagdesisyon na may tultol na isip, asin paano niyato magigibo iyan?\n9 Saro sanang halimbawa iyan, pero ipinapahiling kaiyan na an pagdesisyon na may tultol na isip dai nangangahulugan na magsunod na sana sa kun ano an rasonable o kumbenyente sa hiling ta o kan iba. An satong bakong perpektong isip asin puso puwedeng iagid sa relo na kun bakong marikason, maluwayon. Kun susunudon ta iyan, magkakaigwa kita nin dakulang problema. (Jer. 17:9) Kaipuhan tang iuyon an satong isip asin puso sa masasarigan na mga pamantayan nin Diyos.—Basahon an Isaias 55:8, 9.\n10 May marahay na dahilan kun taano ta kita sinasadol kan Bibliya: ‘Manarig ka ki Jehova sa bilog mong puso asin dai ka manarig sa saimong pagkatatao. Midbidon mo siya sa gabos mong mga dalan, asin siya an magtatanos kan saimong mga dana.’ (Tal. 3:5, 6) Mangnuhon an pananaram na “dai ka manarig sa saimong pagkatatao.” An kasunod kaiyan ‘midbidon mo si Jehova.’ Siya an Saro na may perpekto talagang isip. Kaya, tama sana na pag may gigibuhon kitang desisyon, kaipuhan niyatong konsultahon an Bibliya tanganing maaraman kun ano an pagmansay nin Diyos. Dangan maninigo tang ibasar diyan an satong desisyon. Iyan an pagdesisyon na may tultol na isip—pag-arog sa paagi nin pag-iisip ni Jehova.\nSANAYON AN SAINDONG KAKAYAHAN SA PAGRISA\n11. Ano an sarong mahalagang paagi tangani na an saro makanuod na gumibo nin madunong na mga desisyon?\n11 Bakong madali an makanuod na gumibo nin madunong na mga desisyon asin an gibuhon iyan. Ini puwedeng magin dipisil nangurugna sa mga baguhan sa katotoohan o sa mga nagpupuon pa sanang mag-uswag pasiring sa espirituwal na pagkamaygurang. Pero, an siring na mga umboy pa sa espirituwal, arog kan apod sa sainda kan Bibliya, posible na makagibo nin tunay na pag-uswag. Isip-isipa kun paano an sadit pang aki nakakanuod na maglakaw na dai natutumba. An pinakapaagi tanganing magibo iyan iyo an paglakad niya nin haralipot asin pag-uruutro kaiyan. Totoo man iyan sa mga umboy pa sa espirituwal kun mapadapit sa paggibo nin madunong na mga desisyon. Girumdumon na sinabi ni apostol Pablo na an maygurang na mga tawo iyo ‘idtong huli sa paggamit nakapagpatuod kan saindang mga pakamati [“kakayahan sa pagrisa,” NW] sa pagmidbid kan marahay asin maraot.’ An mga tataramon na “huli sa paggamit” asin ‘nakapagpatuod’ nagpaparisa nin padagos asin pauruutrong paghihinguwa, asin iyo iyan an kaipuhan gibuhon kan mga baguhan.—Basahon an Hebreo 5:13, 14.\nPag naggigibo kita nin tamang desisyon sa mga bagay sa aroaldaw tang buhay, sinasanay ta an satong kakayahan sa pagrisa (Hilingon an parapo 11)\n12. Paano ta mapapauswag an satong kakayahan na gumibo nin madunong na mga desisyon?\n12 Arog kan nasambit na, aroaldaw dakul na desisyon an dapat tang gibuhon, may magabat, may bako. Sigun sa sarong pag-adal, an labing 40 porsiyento kan satong mga ginigibo dai ta pinag-iisipan nin maingat kundi resulta kan nakatudan ta nang mga ginigibo. Halimbawa, aga-aga posible na kaipuhan mong magdesisyon kun ano an isusulot. Tibaad isipon mo na sadit sanang bagay ini, asin nagpipili ka na dai mo gayong pinag-iisipan, nangurugna kun naghihidali ka. Alagad importanteng pag-isipan kun baga an isusulot mo angay sa saimong pagigin lingkod ni Jehova. (2 Cor. 6:3, 4) Pag namamakal nin bado, tibaad iniisip mo an manungod sa mga istilo asin uso, pero kumusta an manungod sa kabinian asin presyo? An paggibo nin tamang desisyon sa mga bagay na ini makakatabang na masanay an satong kakayahan sa pagrisa, na makakatabang sa sato na gumibo nin tamang mga desisyon sa mas darakulang bagay.—Luc. 16:10; 1 Cor. 10:31.\nPAKUSUGON AN PAGMAWOT NA GIBUHON AN TAMA\n13. Ano an kaipuhan tanganing masigurado na mapapanindugan ta an satong mga desisyon?\n13 Aram ta gabos na an paggibo nin tamang desisyon sarong bagay, pero an gibuhon saka panindugan iyan iba man na bagay. Halimbawa, an iba na gustong pumundo sa pagsigarilyo dai nagigibo iyan huling kulang sinda nin motibasyon. An kaipuhan iyo an determinasyon na panindugan an desisyon. May mga nagsasabi na an satong pagmawot na gibuhon an tama kaagid na marhay nin kalamnan. Miyentras na urog ta iyan na ginagamit o ineehersisyo, nagigin mas makusog iyan. Kun bihira tang gamiton iyan, magigin maluya iyan o mawawaran nin kusog. Kun siring, ano an makakatabang sa sato na mapatalubo o mapakusog an satong pagmawot na gibuhon saka panindugan an satong desisyon? Kaipuhan tang hagadon an tabang ni Jehova.—Basahon an Filipos 2:13.\n14. Taano ta si Pablo igwa kan kusog na gibuhon an aram niya na maninigo niyang gibuhon?\n14 Aram ini ni Pablo base sa saiyang personal na eksperyensiya. Sarong beses nanambitan siya: ‘An pagmawot nasa sako, alagad dai an paggibo kan marahay.’ Aram niya an gusto niyang gibuhon o an maninigo niyang gibuhon, pero kun minsan may nakakaulang sa saiya na magibo iyan. Inadmitir niya: ‘Ako nag-uugma diyan sa katugunan nin Diyos sa irarom nin sakong buot, alagad ako nakakahiling nin lain na katugunan sa mga kabtang nin sakong hawak, na minatumang sa katugunan nin sakong pag-iisip asin minadara sako sa pagkabihag sa irarom kan katugunan nin kasalan na nasa sakuyang mga kabtang nin hawak.’ Mayo na daw nin paglaom an saiyang sitwasyon? Bako nanggad. Siya nagsabi: ‘Ako nagpapasalamat sa Diyos huli ki Jesu-Cristo na satong Kagurangnan.’ (Roma 7:18, 22-25) Siya nagsurat man: ‘Ako makakagibo kan gabos na bagay [huli] sa saiya na nagpapakusog sako.’—Fil. 4:13.\n15. Ano an puwedeng magin epekto sa saro saka sa iba nin desididong aksiyon o kawaran kaiyan?\n15 Malinaw na tanganing mapaugma an Diyos, kaipuhan an desididong aksiyon. Girumdumon an sinabi ni Elias sa mga nagsasamba ki Baal asin sa apostatang mga Israelita sa Bukid nin Carmel: ‘Sagkod nuarin kamo magpaparakasala [“magkikiang-kiang,” NW] sa tahaw nin duwang pag-iisip? Kun si Jehova an Diyos, sunuda nindo siya, asin kun si Baal, lakaw sa saiyang hurihan.’ (1 Ha. 18:21) Aram kan mga Israelita an dapat nindang gibuhon, pero sinda ‘nagkikiang-kiang’ huli ta dai sinda makadesisyon. Sa kabaliktaran, dakul na taon bago kaini, si Josue nagtao nin marahayon na halimbawa kan sabihon niya sa mga Israelita: ‘Kun maraot sa saindong paghuna-huna an paglingkod ki Jehova, pamili kamo ngunyan kun siisay an saindong paglilingkudan. Ta ako asin an sakuyang harong maglilingkod ki Jehova.’ (Jos. 24:15) Ano an nagin resulta kan determinasyon niyang ini? Si Josue asin an mga nagdanay sa kampi niya binendisyunan na mag-istar sa Dagang Panuga, sarong ‘dagang nagtutuga nin gatas asin tangguli.’—Jos. 5:6.\nGUMIBO NIN MADUNONG NA MGA DESISYON ASIN MAG-AKO NIN BENDISYON\n16, 17. Magtao nin halimbawa kun paano kita makikinabang sa paggibo nin mga desisyon na kauyon kan kabutan nin Diyos.\n16 Estudyari an sarong sitwasyon sa modernong panahon. An sarong bagong bawtisadong brother igwa nin agom, asin sinda may tulong saradit pang aki. Sarong aldaw, sinabihan siya kan katrabaho niya na magbalyo sinda sa ibang kompanya na mas halangkaw an suweldo asin mas dakul an benepisyo. Pinag-isipan asin ipinamibi kan satong brother an bagay na ini. Pinili niya kaidto an presente niyang trabaho, na medyo hababa an suweldo, tanganing pag Sabado saka Domingo libre siya asin makakaatender sa mga pagtiripon patin makakaibanan an saiyang pamilya sa ministeryo. Pighurop-hurop niya na kun kukuanon niya an bagong trabaho, dai siya magkakaigwa nin arog kaiyan na iskedyul—kun magkaigwa man, haloy-haloy pa. Ano an gigibuhon mo kun ika an nasa sitwasyon?\n17 Pakatapos na turutimbangon an espirituwal na mga pakinabang asin an mas halangkaw na suweldo, dai kinua kan brother an bagong trabaho. Sa hiling mo, pinagbasulan niya daw paghaloy-haloy an desisyon na iyan? Dai nanggad. Para sa saiya, an espirituwal na mga bendisyon mas kapakipakinabang nanggad sa saiya asin sa pamilya niya kisa sa mas halangkaw na suweldo. Ugmahon sindang mag-agom kan an matua nindang aking babayi, na diyes anyos, magsabi sa sainda na namumutan niyang marhay an saiyang mga magurang, an mga tugang sa kongregasyon, asin si Jehova. Sinabi niya na gusto niyang idusay ki Jehova an saiyang buhay asin magpabawtismo. Siguradong naapresyar nanggad niya an marahay na halimbawa kan saiyang ama na inuton sa buhay an pagsamba ki Jehova!\nGumibo nin madunong na mga desisyon asin makanumpong nin kagayagayahan sa tahaw kan banwaan nin Diyos (Hilingon an parapo 18)\n18. Taano ta mahalaga an paggibo nin madunong na personal na mga desisyon aroaldaw?\n18 Dakul na dekada nang pinanginginutan kan Urog na Dakulang Moises, si Jesu-Cristo, an tunay na mga nagsasamba ki Jehova mantang sinda nagbabaklay sa arog-kaawagan na kinaban ni Satanas. Bilang an Urog na Dakulang Josue, andam na si Jesus na tapuson an maraot na sistemang iyan asin panginutan an saiyang mga parasunod palaog sa ipinanugang bagong kinaban nin katanusan. (2 Ped. 3:13) Kun siring, bako ngunyan an panahon tanganing balikan pa an dati niyatong paagi nin pag-iisip, mga kinatudan, mga pamantayan, asin mga ambisyon. Ini an panahon tanganing masabutan nin mas malinaw pa kun ano an kabutan nin Diyos para sa sato. (Roma 12:2; 2 Cor. 13:5) Lugod na mahiling sa saimong mga desisyon asin pagpili sa aroaldaw na ika an klase nin tawo na angay na mag-ako kan daing sagkod na bendisyon nin Diyos.—Basahon an Hebreo 10:38, 39.\n^ par. 6 2 Timoteo 1:7 (NW): “Huli ta an Diyos nagtao sa sato bakong nin espiritu nin pagkamatalaw, kundi nin puwersa asin nin pagkamuot patin nin tultol na isip.”\n^ par. 7 An saro pang dahilan kan nakatudan nang ini iyo na magigibo kan lolo asin lola na ipag-orgulyo sa mga katuod asin paryente an saindang mga makuapo.


Sanitary Landfill prioridad kan LGU alagad kulang pondo\nMinalabac, Camarines Sur - Igwa nang dieciseis (16) hektaryang lote na bubugtakan kan Sanitary Landfill an lokal na gobierno kan banwaan na ini bilang pagsunod sa mandato kan Acta Republica 9003 (Ecological Solid Waste Management Act of 2000) alagad kulang nin fondo nganing matapos tolos an proyecto sa premirong termino kan presenteng administrasyon\nni Alcalde Cris Lizardo.\nNagkapera nang LGUs an sinangatan nin caso sa Ombudsman kan Department of Environment and Natural Resources (DENR) huli kan dai pagcomple sa RA 9003, alagad sinabi ni Alcalde Lizardo na mayo na nin peligro an saindang municipio sa posibleng masunod na sasangatan nin caso sa Ombudsman mientras na kabale na sa saindang ten years development plan an proyecto sa Sanitary Landfill.\nKinakarkulo na aaboton nin hasta sa P50 milyon an gagastoson sa proyecto bako lang sa aponan nin basura, envez kaipuhan pang kudalan asin iba pang facilidades, kabale na an pagbakal nin dump truck, kaipuhan pang ipaconcreto an tinampo pasiring sa Barangay Magadap na iyo an babagsakan kan mga hinakot na mga basura.\nAn LGU igwa sanang P130 milyon na annual budget alagad pigcierto kan jefe ejecutivo sa namamanuan digdi na saiyang tatawan prioridad na matagamahan nin fondo cada taon an sanitary landfill nganing marealisar an proyecto sa saiyang administrasyon.\nSinabi pa kan LGU Minalabac, saro sa plano ninda mag-utang muna sa bangko.\nAn jefe ejecutivo asin lehislatura sa pamamayo ni Bise Alcalde Pedro Benamira nagtatarabangan sa pagpadalagan kan gobierno lokal mala ngani na-ipasar tolos an P6 million na appropriation ordinance para sa pambakal nin 16 hektaryang daga sa Barangay Magadap na igwang distanciang quince kilometros hale sa centro kan banwaan.\nAn RA 9003 diecisiete (17) años na alagad digdi sa Bikol an lokal na gobierno kan Ciudad nin Legaspi iyo pa sana an nakacomple sa ley.\nAn DENR nagpaluwas nang memorandum sa LGUs na dapat magsunod na sa RA 9003, an reclamo kan dakul na mga LGUs nagiging estricto na an DENR sa pag-implementar kan ley, dai man sindang pigtataong ayudang fondo nganing gamiton sa proyecto.\nMagsunod man sa ley an LGUs alagad tikapo sa fondo nganing mapadale an milyones pesos na proyecto, sabi pa kan ibang mga alcalde sa Camarines Sur. (dpa)


Hanapon an Kahadian nin Diyos, Bako an Materyal na mga Bagay (Mateo 6) | Pag-aadalan\nBASAHON SA Acholi Afrikaans Albanian Aleman American Sign Language Amharic Angolan Sign Language Arabic Argentinean Sign Language Armenian Australian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bashkir Bassa (Cameroon) Bengali Bicol Boulou Brazilian Sign Language British Sign Language Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chilean Sign Language Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chinese Sign Language Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chuvash Cibemba Cinyanja Colombian Sign Language Croatian Czech Dangme Danish Dutch Ecuadorian Sign Language Efik Español Estonian Ewe Fijian Finnish Finnish Sign Language Fon Ga Georgian German Sign Language Griego Guarani Gujarati Gun Hapon Hausa Hebreo Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hungarian Icelandic Igbo Iloko Indonesian Ingles Isoko Italian Sign Language Italiano Japanese Sign Language Kabiye Kannada Kikamba Kikaonde Kikuyu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Koreano Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Lamba Latvian Lhukonzo Lithuanian Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Malagasy Malay Malayalam Mambwe-Lungu Marathi Maya Mbunda Mexican Sign Language Mixe Mongolian Moore Myanmar Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Nigerian Pidgin Norwegian Nzema Okpe Oromo Ossetian Otetela Pangasinan Papiamento (Curaçao) Paraguayan Sign Language Persian Peruvian Sign Language Polish Polish Sign Language Portuguese Pranses Punjabi Quechua (Bolivia) Romanian Runyankore Ruso Russian Sign Language Samoan Sango Sepedi Serbian Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Sidama Silozi Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Sign Language Sranantongo Swahili Swati Swedish Tagalog Tajiki Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tok Pisin Turkish Turkmen Tuvaluan Twi Tzotzil Ukrainian Urdu Urhobo Uzbek Venda Venezuelan Sign Language Vietnamese Waray-Waray Welsh Wolaita Xhosa Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zimbabwe Sign Language Zulu\n“Padagos na hanapon an . . . Kahadian [nin Diyos], asin an mga bagay na ini idadagdag sa saindo.”—LUC. 12:31, NW.\nAno an pagkakalain kan pangangaipo sa kagustuhan?\nTaano ta dapat niyatong kontrulon an kagustuhan tang magkaigwa nin mas dakul na materyal na bagay?\nTaano ta kumbinsido kang kayang itao ni Jehova an mga pangangaipo mo sa kada aldaw?\n1. Ano an pagkakalain kan pangangaipo sa kagustuhan?\nMAY nagsabi na pipira sana an pangangaipo nin tawo, pero an kagustuhan niya, daing katapusan. Minalataw na dai nasasabutan nin dakul an pagkakalain kan mga bagay na pangangaipo ninda asin kan mga kagustuhan sana ninda. Ano an pagkakalain kaiyan? An “pangangaipo” sarong bagay na kun mayo ka kaiyan, dai ka magdadanay na buhay. Halimbawa, kaipuhan niyato an kakanon, bado, asin istaran para mabuhay. An “kagustuhan” sarong bagay na gusto mong makua, pero dai mo iyan kaipuhan sa aroaldaw.\n2. Ano an nagkapirang bagay na gusto nin mga tawo?\n2 Puwedeng dakula an pagkakalain kan mga kagustuhan nin mga tawo, depende sa kun sain sinda nakaistar. Sa nagpoprogreso pa sanang mga nasyon, tibaad an gusto sana nin dakul iyo na makabakal nin cellphone, motor, o sadit na lote. Sa mas mayayaman na nasyon, tibaad an gusto nin mga tawo iyo na makabakal nin dakul na mamahalon na bado, mas dakulang harong, o mas mahal na awto. Pero sain man kita nakaistar, gabos kita namemeligrong mabiktima nin materyalismo. Posibleng mawuton niyato na makakua nin dakul pang bagay, kaipuhan man niyato iyan o dai, may pambakal man kita kaiyan o mayo.\nMAG-INGAT NA DAI MABIKTIMA NIN MATERYALISMO\n3. Ano an materyalismo?\n3 Ano an materyalismo? Ini an pagigin bangkag sa materyal imbes na sa espirituwal na mga bagay. An materyalismo resulta kan mga pagmawot, priyoridad, asin sa kun sain nakapokus an buhay nin saro. Pinangyayari kaiyan na mawuton niyatong makamtan an dakul na materyal na pagsadiri. An sarong materyalistikong tawo bako man pirmi idtong may dakul na kuwarta o idtong nagbabakal nin mamahalon na bagay. Dawa mga pobre, puwedeng mabiktima nin materyalismo asin dai na inuton an paghanap sa Kahadian.—Heb. 13:5.\n4. Paano ginagamit ni Satanas an “mawot kan mga mata”?\n4 Ginagamit ni Satanas an komersiyo kan saiyang kinaban para paniwalaon kita na magigin maugma sana kita kun igwa kita nin mas dakul na materyal na bagay kisa sa talagang kaipuhan niyato. Eksperto siya sa pagpukaw sa “mawot kan mga mata.” (1 Juan 2:15-17, An Banal na Biblia; Gen. 3:6; Tal. 27:20) Iinaalok kan kinaban an gabos na klase nin materyal na bagay, puon sa mga kahanga-hanga sagkod sa mga daing kamanungdanan, asin an iba kaiyan talagang nakakaakit paghilingon. Nagbakal ka na daw nin sarong bagay bako huling kaipuhan mo iyan kundi naengganyar ka kan advertisement o kan displey kaiyan? Pero narealisar mo kan huri, na dai mo man palan talaga iyan kaipuhan? An siring na bakong mahalagang mga bagay magpapakomplikado sana sa buhay asin magigin pagabat sa sato. Puwede kitang mabiktima kaiyan asin makadisturbo sa satong espirituwal na rutina nin pag-adal sa Bibliya, pag-andam saka pag-atender sa mga pagtiripon, asin regular na pakikikabtang sa ministeryo. Tandaan, nagpatanid si apostol Juan: ‘An kinaban maagi sana, asin an kamawutan kaiyan.’\n5. Ano an puwedeng mangyari sa mga tawong inuubos an kusog sa pagtipon nin materyal na mga bagay?\n5 Gusto ni Satanas na magpauripon kita sa Kayamanan imbes na ki Jehova. (Mat. 6:24) An mga tawong inuubos an saindang kusog sa pagtipon nin materyal na mga bagay nagigin mayong saysay an buhay huli sa maimot na pagpanigo sa sadiri. An mas maraot pa, nagigin maluya sinda sa espirituwal asin grabe an kamunduan ninda saka pagkadisganar. (1 Tim. 6:9, 10; Kap. 3:17) Kaagid iyan kan sinambit ni Jesus sa saiyang ilustrasyon mapadapit sa parasabwag. Kan an mensahe kan Kahadian ‘naisabwag sa katunukan, an pagmawot para sa iba pang bagay minasaliot, pinupuot an tataramon, kaya dai sinda namumunga.’—Mar. 4:14, 18, 19, An Banal na Biblia.\n6. Ano an manunudan niyato ki Baruc?\n6 Pag-isipan an nangyari ki Baruc, an sekretaryo ni propeta Jeremias. Kan madali na an ihinulang paglaglag sa Jerusalem, si Baruc nagpuon na ‘maghanap nin darakulang bagay para sa saiyang sadiri’—mga bagay na dai nagdadanay an halaga. Mayo na dapat siyang ibang bagay na linauman pang makua kundi an ipinanuga sa saiya ni Jehova: “Ililigtas ko an saimong buhay.” (Jer. 45:1-5, An Marahay na Bareta Biblia) Iyo, dai nanggad ililigtas nin Diyos an pagsadiri nin siisay man pag linaglag na niya an siyudad. (Jer. 20:5) Mantang paparani na kita sa katapusan kan sistemang ini nin mga bagay, bako ini an panahon para magtipon nin dakul na materyal na bagay. Dai niyato dapat lauman na makakaibanan niyatong makakaligtas sa dakulang kahurasaan an mga pagsadiri ta, gurano man iyan kamahal o kaimportante sa sato.—Tal. 11:4; Mat. 24:21, 22; Luc. 12:15.\n7. Ano an sunod niyatong pag-uulayan, asin taano?\n7 Itinao ni Jesus sa sato an pinakamarahay na sadol sa kun paano mahanap nin mga pangangaipo sa buhay na dai nalilingling, nagigin materyalistiko, o nahahadit na marhay. Iiniba niya an sadol na ini sa saiyang Sermon sa Bukid. (Mat. 6:19-21) Basahon niyato asin pag-ulayan an Mateo 6:25-34. Makakakumbinsir ini sa sato na dapat tang ‘padagos na hanapon an Kahadian,’ bako an materyal na mga bagay.—Luc. 12:31, NW.\nITINATAO NI JEHOVA AN SATONG MGA PANGANGAIPO\n8, 9. (a) Taano ta dai kita dapat na maghadit na marhay mapadapit sa satong mga pangangaipo? (b) Ano an aram ni Jesus mapadapit sa mga tawo asin sa saindang mga pangangaipo?\n8 Basahon an Mateo 6:25. Kan sabihon ni Jesus sa mga nagdadangog sa saiya na ‘dai kamo mahadit dahil kan saindong buhay,’ garo sinasabi niya sa sainda na “pumundo na kamo sa kakaproblema.” Nagpaparahadit sinda sa mga bagay na dai man kaipuhan ikahadit. Kaya sinabi ni Jesus na dai na sinda magparahadit—asin may marahay siyang dahilan. An mga dai kinakaipuhan na paghadit o pagproblema, dawa sa mga bagay na talagang kaipuhan ninda, makakapabanga saka makakaparayo kan atensiyon ninda sa mas mahalagang bagay sa buhay—an espirituwal na mga bagay. Nagmamalasakit nanggad si Jesus sa saiyang mga disipulo, mala ngani ta sa saiyang sermon, apat na beses pa niyang pinatanidan sinda mapadapit sa peligrong ini.—Mat. 6:27, 28, 31, 34.\n9 Taano ta sinasabi sa sato ni Jesus na dai maghadit sa kun ano an kakakanon ta, iinumon, o isusulot? Bakong panginot na mga pangangaipo niyato sa buhay an mga ini? Iyo nanggad! Bako daw na normal sanang mahadit kita kun dai ta kayang magkaigwa kan mga bagay na iyan? Siyempre iyo, asin aram iyan ni Jesus. Aram niya an aroaldaw na mga pangangaipo kan mga tawo. Urog pa diyan, aram niya an dipisil na mga kamugtakan na aatubangon kan mga disipulo niyang mabubuhay sa “huring mga aldaw,” na “delikado asin masakit na mga panahon.” (2 Tim. 3:1, NW) Kaiba sa mga kamugtakan na iyan na inaagihan nin dakul iyo an kawaran nin trabaho, pagmahal kan mga barakalon, kakulangan nin kakanon, asin grabeng kadukhaan. Pero, aram man ni Jesus na ‘an buhay urog pa kisa sa kakanon asin an hawak kisa sa bado.’\n10. Kan tukduan ni Jesus an mga parasunod niya kun paano mamibi, ano an sinabi niya na dapat na magin pinakaimportante sa saindang buhay?\n10 Bago kaini, tinukduan ni Jesus an mga nagdadangog sa saiyang sermon na hagadon sa saindang Ama sa langit an pisikal na mga pangangaipo ninda. Sinabi niya na puwede nindang ipamibi: “Itao mo sa samo ngunyan an samuyang kakanon para sa aldaw na ini.” (Mat. 6:11, NW) O arog kan sinabi niya sa ibang pagkakataon: “Itao mo sa samo sa kada aldaw an kakanon na kaipuhan niyamo sa bilog na aldaw.” (Luc. 11:3, NW) Pero dai ini nangangahulugan na materyal na mga pangangaipo na sana an pirming nasa isip ta. Sa iyo man sanang modelong pamibi, tinawan ni Jesus nin priyoridad na ipamibi an pagdatong kan Kahadian nin Diyos. (Mat. 6:10; Luc. 11:2) Tanganing tabangan an mga nagdadangog sa saiya na dai na magparahadit, sunod na ipinahiling ni Jesus an dai mapapantayan na rekord ni Jehova bilang Paratao.\n11, 12. Ano an manunudan ta sa paagi nin pag-ataman ni Jehova sa mga gamgam? (Hilingon an ritrato sa kapinunan kan artikulo.)\n11 Basahon an Mateo 6:26. Dapat niyatong ‘masdan [na marhay] an mga gamgam sa langit.’ Dawa saradit an mga linalang na ini, dakul sindang kinakakan na prutas, pisog, insekto, o ulod. Kun kasingdakula nin tawo an mga gamgam, mas dakul sindang kinakakan kisa sato. Pero dai ninda kaipuhan magtanom para magkaigwa nin kakanon. Itinatao ni Jehova an gabos nindang pangangaipo. (Sal. 147:9) Siyempre, dai man niya ibinubugtak na sana sa tuka ninda an kakanon! Kaipuhan nindang hanapon iyan, pero dakul sindang makukua kaiyan sa palibot.\n12 Para ki Jesus, kun tinatawan nin kakanon an mga gamgam, siguradong itatao man iyan kan saiyang Ama sa mga tawo.  (1 Ped. 5:6, 7) Dai man niya ihuhungit na sana sa sato an kakanon, pero puwede niyang bendisyunan an mga paghihinguwa tang magtanom o makahanap nin pambakal nin kakanon sa aroaldaw. Sa mga panahon na mayo kitang kakanon o pambakal, puwede niyang pahiruon an iba na ihiras sa sato kun ano an igwa sinda. Dawa dai sinambit ni Jesus na may itinataong istaran si Jehova para sa mga gamgam, tinawan man Niya sinda nin natural na abilidad asin materyales na kaipuhan para makagibo sinda nin salagan. Matatabangan man kita ni Jehova na makahanap nin marahay na istaran para sa satong pamilya.\n13. Ano an nagpapatunay na mas urog kitang mahalaga kisa sa mga gamgam?\n13 Hinapot ni Jesus an mga nagdadangog sa saiya: ‘Bakong urog kamong mahalaga kisa sa [mga gamgam sa langit]?’ Daing duda na an nasa isip ni Jesus iyo an madali na niyang pagtao kan saiyang buhay para sa katawuhan. (Ikumparar an Lucas 12:6, 7.) An atang na pantubos ni Cristo dai itinao para sa iba pang nabubuhay na linalang. Dai si Jesus nagadan para sa mga gamgam, kundi nagadan siya para sa sato tanganing magkaigwa kita kan paglaom na mabuhay nin daing sagkod.—Mat. 20:28.\n14. Ano an nungkang magigibo nin sarong tawong nagpaparahadit?\n14 Basahon an Mateo 6:27. Taano ta sinabi ni Jesus na dai madadagdagan nin maski dikit nin sarong tawong nagpaparahadit an lawig kan saiyang buhay? Huling an dai kinakaipuhan na pagparahadit mapadapit sa mga pangangaipo ta sa kada aldaw dai makakapalawig kan satong buhay. Imbes, kun sobra-sobra kitang nagpaparahadit, posibleng mas makapahalipot iyan sa satong buhay.\n15, 16. (a) Ano an manunudan niyato sa kun paano inaataman ni Jehova an mga liryo sa uma? (Hilingon an ritrato sa kapinunan kan artikulo.) (b) Ano an tibaad mga kaipuhan niyatong ihapot sa sadiri, asin taano?\n15 Basahon an Mateo 6:28-30. Siyempre, gusto niyatong may magayon kitang sulot pag nasa ministeryo o nag-aatender sa mga pagtiripon asin asembleya. Pero, dapat daw kitang ‘mahadit dapit sa gubing’? Dinadara giraray ni Jesus an atensiyon ta sa kun paano inaataman ni Jehova an saiyang mga linalang. Sa pagkakataon na ini, ginamit ni Jesus bilang halimbawa an ‘mga liryo sa uma.’ Tibaad an nasa isip ni Jesus iyo an arog-liryong mga burak siring kan gladiola, hyacinth, iris, asin tulip na gabos may kanya-kanyang gayon. Dai kaipuhan kan mga linalang na ini na magtahi o maghabol nin mga bado ninda. Pero, magayunon nanggad paghilingon an saindang mga burak! Iyo, ‘minsan si Solomon sa bilog niyang kamurawayan, dai nagubingan nin siring sa saro kaini’!\n16 Pag-isipan an sunod na sinabi ni Jesus: ‘Kun ginugubingan nin Diyos nin siring an [mga pananom] sa uma, kamo pa daw an dai niya paggubingan nin urog, kamo na diit an pagtubod?’ Siyempre iyo! Pero medyo kulang an pagtubod kan mga disipulo ni Jesus. (Mat. 8:26; 14:31; 16:8; 17:20) Kaipuhan nindang mas pakusugon an pagtubod asin pagtitiwala ki Jehova. Kumusta man kita? Gurano kakusog an satong pagtubod na gustong-gusto asin kayang-kaya ni Jehova na tabangan kita?\n17. Ano an puwedeng makadanyar sa satong relasyon ki Jehova?\n17 Basahon an Mateo 6:31, 32. Dai niyato dapat arugon an mga tawo kan ‘mga [nasyon]’ na mayo nin tunay na pagtubod sa sarong mamumuton na Ama sa langit na nagmamalasakit sa mga iniinot sa saindang buhay an kapakanan kan Saiyang Kahadian. Kun hinihinguwa niyatong makamtan an gabos na ‘hinahanap [na gayo] kan mga [nasyon],’ madadanyaran an relasyon ta ki Jehova. Pero kun ginigibo ta an dapat niyatong gibuhon—an pag-inot sa espirituwal na mga bagay sa satong buhay—lubos kitang makakapagtiwala na itatao sa sato ni Jehova an gabos na kaipuhan ta. Dapat na pahiruon kita kan satong “debosyon sa Diyos” na makontento na sa “pagkaigwa nin kakanon asin maisusulot.”—1 Tim. 6:6-8, NW.\nPANGINOT DAW SA SAIMONG BUHAY AN KAHADIAN NIN DIYOS?\n18. Ano an aram ni Jehova mapadapit sa lambang saro sa sato, asin ano an gigibuhon niya para sa sato?\n18 Basahon an Mateo 6:33. Bilang mga disipulo ni Cristo, dapat na pirmi niyatong inuton sa satong buhay an Kahadian nin Diyos. Dangan kun ginigibo ta iyan, arog kan sinabi ni Jesus, ‘an gabos na [iba pang] bagay [na ini] idadagdag na sana’ sa sato. Taano ta nasabi niya iyan? Sinabi niya an dahilan sa sinusundan na bersikulo: ‘Naaaraman kan saindong Ama sa langit na kinakaipuhan nindo an gabos na bagay na ini,’ o an mga pangangaipo sa buhay. Kayang aramon ni Jehova kun ano an pangangaipo kan lambang saro sa sato kun mapadapit sa kakanon, bado, asin istaran, bago ta pa man maisip na kaipuhan palan niyato iyan. (Fil. 4:19) Aram niya kun arin na bado niyato an sunod na mararaot. Aram niya kun anong kakanon an kaipuhan ta asin kun ano an marahay na istaran para sa sato, depende sa kun pira kita sa pamilya. Sisiguraduhon ni Jehova na igwa kita kan talagang mga pangangaipo ta.\n19. Taano ta dai kita dapat maghadit sa kun ano an puwedeng mangyari sa maabot na panahon?\n19 Basahon an Mateo 6:34. Mangnuhon na sa ikaduwang pagkakataon, sinabi ni Jesus: ‘Dai kamo [nuarin man] maghadit.’ Gusto niya na an intindihon sana niyato iyo an kun ano an kaipuhan ta sa kada aldaw asin lubos na magtiwala na tatabangan kita ni Jehova. Kun sobra-sobra an paghadit nin saro sa kun ano an puwedeng mangyari sa maabot na panahon, tibaad sa sadiri na niya siya magtiwala imbes na sa Diyos. Asin makakaapektar na marhay iyan sa relasyon niya ki Jehova.—Tal. 3:5, 6; Fil. 4:6, 7.\nKAHADIAN AN HANAPON NGUNA, ASIN AN IBA PANG BAGAY IDADAGDAG NI JEHOVA\nPuwede daw nindong pasimplehon an saindong buhay para mas makapagpokus sa Kahadian? (Hilingon an parapo 20)\n20. (a) Ano an puwede mong magin pasuhan sa paglilingkod ki Jehova? (b) Ano an puwede mong gibuhon para mapasimple an saimong buhay?\n20 Daing saysay kun isasakripisyo ta an pag-inot sa kapakanan kan Kahadian para mapagdanay an sarong materyalistikong istilo nin pamumuhay. Imbes, dapat na pagmaigutan niyatong mag-abot nin espirituwal na mga pasuhan. Halimbawa, puwede ka daw na magbalyo sa sarong kongregasyon na kaipuhan an mas dakul na parahayag kan Kahadian? Puwede ka daw na magpayunir? Kun payunir ka na, pinag-isipan mo na daw na mag-aplay sa School for Kingdom Evangelizers? Puwede ka daw na maglingkod bilang part-time commuter para magtabang sa sarong pasilidad nin Bethel o sa sarong remote translation office? Puwede ka daw na maglingkod bilang Local Design/Construction volunteer para magtrabaho nin part-time sa mga proyekto nin pagtugdok nin Kingdom Hall? Pag-isipan an mga puwede mong gibuhon para mapasimple an saimong pamumuhay tanganing mas makikabtang ka sa mga gibuhon na pang-Kahadian. Hurop-hurupon na may pagpamibi an kahon na “ Kun Paano Papasimplehon an Buhay” asin punan mo nang gibuhon an kinakaipuhan na mga lakdang para maabot mo an saimong pasuhan.\n21. Ano an makakatabang sa saimo para mas maparani ki Jehova?\n21 May marahay na dahilan si Jesus kun taano ta itinukdo niya sa sato na padagos na hanapon an Kahadian, bako an materyal na mga bagay. Huling sa paggibo kaiyan, malilikayan niyatong magparahadit dapit sa satong materyal na mga pangangaipo. Mas mapaparani kita ki Jehova kun magtitiwala kita sa saiya asin kun dai ta susunudon an lambang kapritso niyato o babakalon an lambang bagay na inaalok kan kinaban, dawa pa kaya tang bakalon iyan. Kun papasimplehon ta na ngunyan an satong buhay, matatabangan kita kaiyan na ‘makapangapot nin higot sa tunay na buhay’ sa maabot.—1 Tim. 6:19, NW.\n^  (parapo 12) Para masabutan kun taano ta kun beses itinutugot ni Jehova na magkulang nin kakanon an sarong Kristiyano, hilingon an “Hapot Hali sa mga Parabasa” sa Setyembre 15, 2014 na isyu kan An Torrengbantayan, p. 22.\nKun Paano Papasimplehon an Buhay\nAramon an talagang mga pangangaipo\nDai magbakal nin mga bagay na dai man talaga kaipuhan\nGumibo nin sarong makatotoohan na badyet *\nIpabakal, ipanao, o itapok an mga bagay na dai na ginagamit\nBayadan tulos an mga pagkakautang\nPag-isipan kun paano mababawasan an panahon na ginagamit sa sekular na trabaho\nMagplano kun paano mapapahiwas an ministeryo\n^ par. 58 Hilingon an kahon na “How to Develop a Budget” sa Hulyo 2010 na Awake!, p. 8.


Mateo 6 | Bibliya Online | New World Translation\nSERMON SA BUKID (1-34)\nLikayan an pasikat sanang pagkamatanos (1-4)\nKun paano mamimibi (5-15)\nModelong pamibi (9-13)\nKayamanan digdi sa daga asin sa langit (19-24)\nDai na magparahadit (25-34)\nPadagos na hanapon nguna an Kahadian (33)\n6 “Mag-ingat kamo na an saindong pagkamatanos dai magin pagpasikat sana sa mga tawo, huli ta kun gigibuhon nindo ini, mayo kamong aakuon na balos hali sa saindong Ama na nasa langit. 2 Kaya kun nagtatao ka nin tabang sa mga pobre* bilang pagpahiling nin pagkahirak, dai ka magpatanog nin trumpeta sa inutan mo, arog kan ginigibo kan mga parasagin-sagin sa mga sinagoga asin sa mga tinampo tanganing umawon sinda nin mga tawo. Sinisigurado ko sa saindo, yaon na sa sainda an bilog nindang balos. 3 Kaya ika, kun nagtatao ka nin tabang sa mga pobre, dai na dapat makaisi an saimong walang kamot kan ginigibo kan saimong tuong kamot, 4 tanganing magin sekreto an pagtabang mo sa mga pobre. Dangan babalusan ka kan saimong Ama na nakakahiling kan gabos na bagay. 5 “Siring man, kun namimibi kamo, dai kamo mag-arog sa mga parasagin-sagin, huli ta gusto nindang mamibi na nakatindog sa mga sinagoga asin sa mga kanto kan mayor na mga tinampo tanganing mahiling nin mga tawo. Sinisigurado ko sa saindo, yaon na sa sainda an bilog nindang balos. 6 Alagad kun ika namimibi, maglaog ka sa kuwarto mo asin pagkasara mo kan pinto, mamibi ka sa saimong dai nahihiling na Ama. Dangan babalusan ka kan saimong Ama na nakakahiling kan gabos na bagay. 7 Kun namimibi, dai nindo pagparauruutruhon an iyo man sanang mga tataramon arog kan ginigibo kan mga tawo kan mga nasyon, huli ta naghuhuna sinda na dadangugon sinda sa kadakulan kan saindang pigtataram. 8 Kaya dai nindo sinda pag-arugon, huli ta aram kan saindong Ama an mga kaipuhan nindo bago pa man kamo maghagad sa saiya. 9 “Kun siring, mamibi kamo nin arog kaini: “‘Ama niyamo na nasa langit, pakangbanalon an ngaran mo. 10 Dumatong lugod an Kahadian mo. Mangyari lugod an buot mo, kun paano sa langit, siring man sa daga. 11 Itao mo sa samo ngunyan an samuyang kakanon* para sa aldaw na ini; 12 asin patawadon mo kami sa samuyang mga kasalan,* kun paanong nagpatawad man kami sa mga nagkasala* sa samo. 13 Asin dai mo kami pagpabayaan na madaog nin sugot, kundi iligtas mo kami sa saro na maraot.’ 14 “Huli ta kun pinapatawad nindo an mga tawo sa mga kasalan ninda, papatawadon man kamo kan saindong langitnon na Ama; 15 pero kun dai nindo pinapatawad an mga tawo sa mga kasalan ninda, dai man papatawadon kan saindong Ama an mga kasalan nindo. 16 “Kun kamo nag-aayuno, dai na kamo magpahiling nin mamundong lalawgon* arog kan mga parasagin-sagin, huli ta pigraraot ninda an itsura kan saindang lalawgon* tanganing mahiling kan mga tawo na nag-aayuno sinda. Sinisigurado ko sa saindo, yaon na sa sainda an bilog nindang balos. 17 Pero ika, kun nag-aayuno ka, lahidan mo nin lana an saimong payo asin maglabar ka, 18 tanganing mahiling kang nag-aayuno, bako kan mga tawo, kundi kan saimong dai nahihiling na Ama. Dangan babalusan ka kan saimong Ama na nakakahiling kan gabos na bagay. 19 “Dai na kamo magparatipon nin kayamanan para sa saindong sadiri digdi sa daga, kun sain rinaraot iyan nin mga insekto asin takla saka may mga parahabon* na nanglalaog. 20 Imbes, magtipon kamo para sa saindong sadiri nin kayamanan sa langit, kun sain daing mga insekto o takla na nangraraot, asin daing mga parahabon na nanglalaog. 21 Huli ta kun hain an saimong kayamanan, yaon man duman an saimong puso. 22 “An lampara kan hawak iyo an mata. Kaya, kun an saimong mata nakapokus,* magigin maliwanag an bilog mong hawak. 23 Pero kun an saimong mata maurihon,* magigin madiklom an bilog mong hawak. Kun an liwanag na yaon sa saimo kadikluman palan, grabe nanggad na kadikluman iyan! 24 “Dai nin siisay man na makakapaglingkod bilang uripon nin duwang kagurangnan; huli ta magsalang ikakaungis niya an saro asin mamumutan an saro, o magigin maimbod siya sa saro asin hahabuan an saro. Dai kamo makakapaglingkod bilang uripon nin Diyos asin nin Kayamanan. 25 “Huli kaini sinasabi ko sa saindo: Dai na kamo magparahadit manungod sa saindong buhay* kun ano an saindong kakakanon o kun ano an saindong iinumon, o manungod sa saindong hawak kun ano an saindong isusulot. Bako daw na mas mahalaga an buhay* kisa sa kakanon asin an hawak kisa sa bado? 26 Masdan nindong marhay an mga gamgam* sa kalangitan; dai sinda nagsasabwag nin banhi o nag-aani o nagtitipon sa mga kamalig. Pero, pinapakakan sinda kan saindong langitnon na Ama. Bako daw na mas mahalaga kamo kisa sainda? 27 Siisay sa saindo an sa paghadit makakadagdag nin maski dikit* sa lawig kan saiyang buhay? 28 Siring man, taano ta nahahadit kamo manungod sa ibabado nindo? Makanuod kamo sa mga tanom na may burak* sa kalangtadan, kun paano sinda nagtutubo; dai sinda nagpapagal, ni nagpupuron* man sinda; 29 alagad sinasabi ko sa saindo na maski si Solomon sa gabos niyang kamurawayan dai nasamnuhan nin arog sa saro sa mga ini. 30 Ngunyan, kun binabaduan nin Diyos sa arog kaining paagi an mga tanom sa kalangtadan, na ngunyan yaon asin sa aga iaapon sa hurno, bako daw na mas tatawan niya kamo nin ibabado, kamo na kakadikit an pagtubod? 31 Kaya dai kamo nuarin man maghadit asin magsabi, ‘Ano an kakakanon mi?’ o, ‘Ano an iinumon mi?’ o, ‘Ano an isusulot mi?’ 32 Huli ta an gabos na ini iyo an mga bagay na pigpaparahanap kan mga tawo kan mga nasyon. Aram kan saindong langitnon na Ama na kaipuhan nindo an gabos na bagay na ini. 33 “Kun siring, padagos na hanapon nguna an Kahadian saka an saiyang katanusan, asin an gabos na iba pang bagay na ini idadagdag sa saindo. 34 Kaya dai kamo nuarin man maghadit manungod sa masunod na aldaw, huli ta an masunod na aldaw magkakaigwa kan sadiri kaiyan na mga kahaditan. Tama na sa kada aldaw an sadiri kaiyan na mga problema.\n^ O “pinapabayaan ninda an saindang itsura.”\n^ O “sa mga liryo.”


Ma-consuelo an politika ngonyan ta huna mo baga sa aga na an eleksyon.\nHuna mo haman na an desisyon maski ngani dugay na, haloy pa bago an borotohan sa Mayo 9.\nAn mga politiko, an mga tao pati an media, mainstream saka social, derecidido na kan saindang kampanya.\nAn mga survey asin haka-haka mabarago pa yan. An pinaka-mahamot ngonyan pwedeng magbago pa an parong, an mga halangaw an puntos pwede pang magbaba, an mga popular pwede pang ma-ula.\nSa ibong na lado an mga maluluya pwedeng magkusog, an mga dai bisto mabibisto na, an mga mayong kamanungdanan pwedeng magka-igwa nin marhay na direksyon an kandidatura.\nSa mga barobanwaan asin mga distrito sa laog kan provincia maligaon pa an politika.\nSi VP Leni na perming nangengenot sa Kabikolan pwedeng maglangkaw an estratura, pwede man magbaliktad. Siring man si BBM saka si Sara.\nDigdi sa Bikol naglalataw ngani an ngaran ni Isko Moreno. An pigngangalas ko ta si Manny Pacquiao, an pambansang kamao, pinaka-popular na boxiador bako lang sa Pilipinas kundi sa enterong kinaban, pero maluyahon an saiyang dangog. Bistado lang siyang makuarta asin mayaman pero garo mayong paninindugan. Si Ping Lacson saka si Tito Sotto naglalataw an mga pangaran asin nagluluwas lugod na huna mo iyo an tunay na mga oposisyonista.\nSa mga kandidato para senador si Allan Peter Cayetano an pinaka-bantog ta an saiyang pangako kun siya manggana para senador matatawan niya nin tig 10mil pesos an kada Pilipino. Bilib an mga botantes ta sa programa daang iyan ni Cayetano daog pa an 4Ps maski Inflationary an bagay na ini. Uutangon man pati iyan kan gobyerno hali sa ibang nasyon lalo na sa World Bank.\nKun kuta na si Pacquio para senador gana pa maski digdi sa Bikol. Si Chiz Escudero babayaan an provincia nin Sorsogon bilang gobernador ta mabalik sa senado. Kaya igwa na nin programa sa TV an saiyang esposa na si Heart na may titulong “I Left My Heart in Sorsogon”.\nSi Leila De Lima borotohan pa kan mga Bikolano dahil na lang ki Leni pero tagilid siya sa nasyonal. Pareho sinda ni Antonio Trillanes. Si Migz Zubiri biglang nakagiromdom na Bikolano palan siya hali sa Albay.\nSi Doctor Willie Ong kun nagkandidato para senador tibaad manggana na alagad para Vice-Presidente natatahuban siya na Sara Duterte, Lito Atienza asin Tito Sotto.\nDigdi sa Bikol mahigos man an kampanya ni Rissa Hontiveros asin makusog ta Bikolano man palan an saiyang depuntong agom.\nSabi kaidtong depuntong senador John Osmeña iba man an estilo kan mga Bikolano bilang mga botantes ta ibinoboto sana an kapwa Bikolano.\nAn mga Cebuano daa kadto nagboroto ki Raul Roco pero dai pigboroto an mga Cebuano arog saiya digdi sa Bikol. Halangkaw sa pwesto si Roco apesar sadit-sadit an Bikol pero si Osmeña na hali sa rona kan mga Cebuano na dakula an botantes hababaon lugod an nakua sa eleksyon nasyonal.\nSa ngonyan bako pang maliwanag an maguiguin resulta kan eleksyon maguin sa lado nasyonal o lado lokal.\nMaghirigos-higos ngona asin magarastos.\nSa Albay nahigpit an laban ni Mayor Rosal kontra sa incumbent governor na si Al Francis Bichara orog na ta segun sa bareta si Congressman Joey Salceda na taga-Polangui asin an pamilya Gonzales kan Ligao City nagbalyo na sa kampo ni Rosal.\nDigdi sa Camarines Sur haros namamayagpag na si Luigi Villafuerte para gobernador asin si Sal Fortuno JR para vice gobernador.\nPero si Imelda Papin na bistadong pro-BBM, Marcos Loyalist asin incumbent vice-governor igwa naman siyang mga kandidato para alkalde. An pigngangalasan ta an katandem ni Papin na si board member Nelson Julia bako man para ki Bongbong Marcos kundi kampi man guiraray ki Leni.\nSi Imelda matao man nin boto ki Bongbong pero dai man mapaganang gobernador ta may lealtad pa man siya ki Governor Migz Villafuerte asin Congresman LRay Villafuerte.\nSi Nonoy Andaya man pusog an kandidatura kontra sa mga Villafuerte asin talagang palaban, an problema lang ta enot, duman sa saiyang distrito an mga kalaban niya puro man lang mga partidaryo asin an ikaduwa ta an mga gustong mag-iba saiya na dating kaiba kan kampo ni Villafuerte habo niyang arakoon ta duda siya kan lealtad ta tibaad trayduran siya. Example Ato Peṅa.\nSa Naga gabos na kandidato para ki Leni pero nadiskubre na si dating alkalde John Bongat asin an negosyanteng si Tato Mendoza nagdaralagan tanganing bantayan si Mayor Legacion ta tibaad talaga suportado kan mga Villafuerte arog kan sinabi kadto kan depuntong LRV.\nSa Rinconada helingon ta an sentimiento kan mga taga-duman kun madadara sinda sa kuarta o mapa-apil man guiraray sa kapwa taga-Rinconada.\nKun kuta na si Dato Arroyo nagdalagan pwerte an laban sa segundo distrito pero ngonyan hayahay si LRay ta last term ngonyan si Congresman Villafuerte kaya seguradong malaban si Dato sa otro eleksyon kun may saderi siyang presidente asin vice-presidente kan Pilipinas.\nSa Partido si Fuentebella man guiraray kontra ki Mayor Tony Chavez kan banwaan kan San Jose.\nSa tercer distrito kun sain an incumbent iyo si Congresman Gabby Bordado pigsusurorogan siya ni Joel Cadiz, Cho Roco, Pito Tria asin Noel De Luna.\nSa ordinaryong boruntolan an solo kun pigsusurorogan permi nang daog. Alagad sa politka iba man.An surorog nagkakaturumba asin an solo iyo an natatadang nakatindog.\nDugay na o dai pa dugay pero magmarasid ngona kita ta harayo pa an pirilian.\nMientras tanto kun igwa nang magtao nin sentimos ilaog tulos sa bulsa total an kuartang gingastos kan mga kandidato kun bakong hali mismo sa gobyerno hali sa mga darakulang negosyante asin politiko na iyo an manginginabang sa anuman na maguiguin bunga kan nagdadangadang na eleksyon.


Kantones - Wikipedia\nAn Kantonés iyo an ikatulong tataramón na may pinakádakol na parataram sa nasyón nin Tsina. May mga 77 milyon mas o menos na katawong naggagamit kaini partikularmente sa probinsya nin Guangdong, Hong Kong asin Macao. An tataramon na ini minimirar na diyalektong prestihiyoso sa mga Yue'ng Intsik. An mga naenot na Intsik na nagemigrar sa Kanada, Peru, Estados Unidos, Panama, Australya, Reyno Unido asin sa kahiwasan kan Europa saka Sur-subangan kan Asya ay mga parataram nin Kantonés. An resulta kaini an Kantonés ay nagin dominanteng tataramon sa mga Chinatown sa ining mga nasyón.\nAn langgwaheng Kantones hinihiling na parte kan identidad kultural kan mga parataram sa kahiwasan kan habagatan nin Tsina, Hongkong asin Macao. Dawa ngane an Kantones nakaka'agid na marhay sa bokabularyo asin estruktura gramatika kan Mandarin, an duwang tataramon na ini haros dai magkasinabotan huli ta sa pagsasayod magka'iba sindang maray.\nKinua sa "https://bcl.wikipedia.org/w/index.php?title=Kantones&oldid=167131"\nHuring binago an pahinang ini kaitong 2 Pebrero 2018, alas 11:36.


Kada Semana Santa\nKada semana santa, kada aldaw Kristmas, kada aldaw Valentine, kada aldaw Father’s Day o Mother’s Day, kada aldaw Women’s Day, etcetera, etcetera, etcetera.\nSa naka-aguing sobra sa sarong taon aro-aldaw may Covid.\nAn paghuna ta pakalihis nin sarong taon libre nakita sa Covid, libre na kitang magparaluwas, libre na kitang magpasiring sa mga malls, libre na kitang magbiyahe asin maggala ta an paghuna ta maluya na an epekto kan corona virus.\nPero an nangyari kun suarin igwa na nin bakuna saka nagka-igwa nin mga bagong variants na mas kaskas pa daang maka-ulakit. Imbes na magdikit an kaso nin Covid nagdakol lugod orog na duman sa Metro Manila asin kataraid na lugar pati ngani digdi sato sa Naga asin Camarines Sur.\nLalong naghigpit an lockdown duman sa NCR maski digdi sa Bikol.\nLalong pignenerbiyos an mga tao ngonyan kesa kadto huli kan mga bareta sa TV asin radyo na nakakatakot.\nAn pinakamamundo ta ngonyan na Semana Santa na an mga tao tood na magbaralik-balik sa simbahan ngarig magpangadie asin magpinitensya, mag-visita Iglesia, magprosesyon.\nAn pinaka-makolor pating Semana Santa bako sa ciudad kundi sa mga provincia orog na sa mga baro-banwaan.\nAn piglalaoman na pagbukas kan ekonomiya asin turismo na napapanahon kuta ngonyan na summer o tig-init, poon Semana Santa sagkod mga pistahan alagad huli sa paglumpat naman sa bilang kan mga kaso nin Covid porondo an gabos.\nSa Metro Manila an gabos na quarantine facilities asin mga ospital haros parano-pano na, an mga pasyente pati bako lang indibidwal kundi paro-pamilya.\nHapot kan iba: may katapusan pa daw ini? Simbag: siyempre. Pero kun nuarin dai ta aram.\nAn sabi kada 100 na taon may pandemya sa kinaban pero an mga tao kan panahon na idto dai aram kun ano an tunay na kamugtakan sa ibang parte kan kinaban apuera kan saindang kinamumugtakan.\nSusog sa estorya milyones man daa an biktima. Pero kadto huli ta mayo pa an puderosong media arog kan TV, radyo, asin social media dai pang gayo na-estress an mga tao.\nNgonyan marhay maraot an oras-oras na reporting kan media ta naaraman kan kinaban an mga bareta pero sa ibong na lado garo mayo na lamang kaogmahan an epekto sa isip nin tao.\nAn mga simbahan ngani nagtutubod na sa mga paghigpit kan gobyerno tangarig maimbitaran an paglakop kan helang, maski kun minsan nagkaka-simbagan an ambos lados lalo na sa pig-aapod na separasyon kan estado asin kan simbahan. Pero nin huli ta an gabos gusto makalikay asin maglawig an buhay kaya nagtuturubod na lang. Ta an ley, ley.\nPero sa mga politiko lalo na ngonyan sa panahon nin politika kadakul sanang mga paghihigpit an dai nasusunod tangarig an mga aspirante sa eleksyon labi pang sang-taon poon ngonyan pakapaglibot-libot asin makatiri-tiripon na.\nAno talaga an Covid na ini sa panahon ngonyan? Tano ta kita pinapasakitan?\nKadakul sana kitang pigbabarasol poon sa gobyerno. Ibang nasyones kun sain suboot nagpoon an virus, World Health Organization, Department of Health, Food and Drug Administration asin kun siisay-isay asin kun anu-ano pa.\nLingaw kitang magheling sa salming kan satong saderi ta tibaad hali sato man sana nagpoon an virus huli kan satuyang ugali, sobrang pagiging materialistic, maisip, maimot, asin mapang-api sa kapwa.\nTotoo palan na an virus kan Covid-19, si dati asin bagong variants, talagang dai naheheling kan mata nin tao.


Ngonyan na tapos na an Semana Santa mabilang kita nin anom na bulan o kabangang taon na sana ma-plantear na nin certifico de candidatura an mga aspirantes poon Presidente kan Pilipinas, Vice-Presidente, senador, deputado, gobernador, bokal, alkalde sagkod sa pinakahuring konsehal nin mga banwaan asin ciudad asin partylist patin mga nominees ninda.\nSabay na kan panahon nin pista ngonyan na Abril asin Mayo an pagpasiring sa mga baybayon tangarig magpa-fresco, masibot na an mga tao, an mga kandidato sa pagpabisto asin pagpa-gwapo saka an mga botantes asin electorado sa paghagad nin pabor.\nNgonyan na may Covid asin gabos lockdown aramon ta daw kun may pagbabago an karampanyahan.\nNgonyan na dakul an mayong trabaho, kuarta pa daw an numero unong konsiderasyon sa pagboto?\nPaghuna ko iyo man giraray ta maski pa mayo na nin arabrasahan ta durutdutan na lang kan nakagugom na kama-oo, may maskara pa an kandidato asin electorado. Bawal maghadok sa aki o sa gurang, bawal na an miting de avance pero an radyo asin telebisyon asin social media padagos an pagbunga-bunga na mas mahal an bayad sa mga announcer asin kumentarista.\nNgonyan pati bako lang announcer o komentarista an binabayaran kundi an binabakal an estasyon asin an network mismo. An suheldo pati kan mga propagandista hale sa kaban kan gobyerno lalo na an kandidato na matukaw sa puwesto.\nMay nagsasabi ngani na an mga sobreng may laog nin kuarta iwinawalat lang sa mga harong-harong, tigsararo an kada miyembro kan pamilya na calificado nang magboto.\nIgwa man daa na arog kan pagdeliver kan illegal na droga an kuartang pang vote buying pinapa-agui na lang sa smart padala, Palawan o Food Panda delivery.\nPero bakong arog sa Alemanya asin ibang parte kan Europa na an pagboto manual voting pa o pigsusurat pa. Digdi sa Pilipinas Smartmatic man giraray arog kan dati.\nDai daw magkadarayaan? Kadto manual an darayaan ngonyan smart na may atik pa?\nSabagay duman sa Amerika maski may pandemya nadagos si eleksyon kan sarong taon. Igwa man nin mga sahot nin darayaan asin anomaliya.\nSa Pilipinas an hapot iyo na sa tahaw kan labing sarong taon na kan pandemya, magulo duman sa Metro Manila bako lang sa pag-ulang kan Covid 19 virus kundi pag-ereneksyonan kan bakuna, sahot nin maluyang padalagan kan Department of Health, sahot nin kurapsiyon sa Philhealth asin mga pribadong ospital. May mga NPA, terorismo asin plano na magka-igwa nin Cha-Cha.\nMadagos daw an eleksyon?


Minatubod Ako Sa Diklom: SARADIOSANAN SANA\n“Saradiosanan sana” ini si mga tataramon na pampatuga nganing sabihon kan sarong tawo kun ano an totoo. May boot sabihon na ibali ta an Dios sa orolay nganing magsabi kita nin totoo o magin kitang mga dios nganing maku’a ta asin manudan kun ano an totoo. An pagkapaha kan katotoohan nagpoon bago pa masabotan kan tawo an sadiri o gibohong kumplikado kan tawo an reyalidad sa saiyang palibot o sabihon ta nang bago pa ipirit sa tawo kun ano an katotohanan depende sa relihiyon o kaya sa kinaayonan na lugar o rehiyon. Kun “saradiosanan sana” hapoton ta an an satuyang pagkatawo bilang mga Bikolnon, ano an maisisimbag niyato sa mga hapot na siisay an Bikolnon? Ano an Bikolnon? Mga hapot ini na nagmamawot na tukuyon kun ano an pagkakaiba niyato sa “iba”, sa istranghero, sa luwas, bako kun ano an pagkakapareho niyato sa sainda. Ta an pagkakapareho niyato pwedeng magin pasugmadan kan satuyang pagiging sarong “bansa” na mas dakulang konsepto. Alagad an pagiging bansa bako sana man sa pagkakapareho kundi man magin sa pagiging iba na sa mamundong sitwasyon na arog kan Pilipinas, imbes na magbugkos sa satuya, ginagamit tang ulang nganing mahimo niyato an pagsagin-sagin tang mga “kun siisay”. Binibilog kita kan pagkakaiba niyato ta yaon digdi manunumpungan an pagkakapareho kan satuyang pagkatawo.\nAn Pilipinas bilang sarong arkipelago, suhay-suhay asin binabanga kan mahiwas na dagat. An satuyang istorya, bago asin pagkatapos mag-abot an mga Kastila, kaibahan na an mga Amerikano asin Hapon, mayo pa man na nabilog na sarong nasyon. Bakong malinaw an nationess asin an gabos na ipinapahiling sa telebisyon gabos sana man ini publicity na para sana sa mga mumong na tawo na nagtutubod na an susi kan marhay na buhay yaon sa pagbale sa Starstruck sagkod sa Pinoy Dream Academy. Kun kaya kaipuhan na makasagom sa imahinasyon kan gabos an konsepto kan nasyon bago kita makanood na magtaong galang sa bandera. Boot sabihon, yaon pa kita sa proseso kan pagiging sarong nasyon o bansa nin huli ta dai pa man minasagom an nasyonalismo nin huli ta bako man makusog an pakagamot ta sa sadiri tang mga relihiyon na nagsasapo man nin makusog na impluwensya kan kolonisasyon. Sa Bikol pwede ining susugon sa dominanteng relihiyon kan Katolisismo asin sa mga halakbang na gira sa tahaw kan mga mayaman asin an mga nagtitios na pig-aataman kan simbahan nganing mas orog kaining manumpungan o maipahiling an saiyang katuyuhan na pangatamanon an mga tios sa paagi kan paghuthot kan mga yaman kan mga mayaman. Nagluluwas na an simbahan an tulay na nagsusugpon alagad bilang sarong institusyon nin tawo, dai maibitaran na may kilingan an pira sa mga tawo kaini na pwedeng sabihon tang mas amigo kan mayaman na Intsik kisa kan mga alabado na suro-Sabadong pigpapabahog kan mga madre. An pulitiko asin ministro saro sa pangataman kan siring na status quo sa Bikol ta pareho man na pinapakinabangan kan mga kapitalista asin mga bagong pirata.\nKun “sardiosanan sana” siisay an masabing Bikolnon o kaya ano an basehan kan pagiging Bikolnon? Mayo man kitang na etnisidad na talagang masasabing yaon na sa dugo niyato.( Manungod sa etnisidad kan Bikol, bukas sa iba pang pag-adal an teoryang ini, alagad kun hihilinon dakul sa satuyang mga apoon an bako man talaga digdi sa Biko kundi sa ibang isla.) An pagiging Bikolnon niyato ipinapahiling sana sa ibang tawo o luwas kan rehiyon alagad sa satuya, nagigin kitang baranga depende sa heyograpiya na satuyang kinamumugtakan. Nagiging kitang mga taga- sa sadiring tang lugar imbes na sarong Bikolnon. Midbid ta an kada saro depende sa lugar na pinaghalian siring na an mga Hudiyo na asta sa panahon ngonyan nagkakakrisis pa kan saindang pagiging bansa sa konsepto man o sa heyograpiya. Bakong an mga Hudiyo sa panahon ni Jesus minimidbid an tawo depende sa lugar na saiyang pinaghalian asin sinda nagiging mga Hudiyo sana sa atubangan kan mga minimidbid nindang pagano arog kan mga Samaritano. Siring man kaiyan an nangyayari sa satuya asin dai harayong isipon na baka kita man an saro sa mga pinili o itinalaan na rasa kan Asya o kaya kan kinaban. May pirang mga nagsabi na nin huli sa paghali kan dakul tang kahimanwa, dai harayong isipon na an kinaban magigin Filipinized pag-abot kan panahon nin huli kan presensya kan mga care givers, katabang, nurses sa pitong kontinente kan kinaban. Alagad an masakit kaini, kitang mga nawawalat sa sadiri tang nasyon, dai magkaburugkos, dai magkasundo, suhay-suhay siring na an mga isla niya. Ta an pagiging Pinoy niyato naipapahiling ta sana sa luwas kan kinaban asin minsan an mga minimidbid tang mga tunay na Pilipino iyo si mga nakakua na nin aprub na muro sa ibang rasa. Manggana sana sa Malaysia nin sarong kontes asin kalaban an iba pang South East Asian countries sinasabi ta nang international competition. Kaya dai harayong isipon na minsan an mga katabang o arin man na nagtratrabaho sa ibang nasyon iyo na sana an bagong bayani nin huli ta sinda an nagdadara nin makusog na dolyar sa satuyang nasyon. Alagad si mga naglalapigot asin pinipili na yaon digdi sa satuya, nagtitiyaga sa istigmang an luwas an dapat na magtao nin aprobasyon. An mito iyo na kaipuhan na maghale kan bayani o heroe nganing may gadanon an banwaan, nganing may malingawaan an banwaan. An mito iyo na kayang gibohon na bulawan kan mga bagong bayani an anu man na kapotan ninda ta napuli an kadaklan sainda na pano-pano ni bulawan hali sa Saudi o Singapore na kun tutuuson baka hali man sana sa Paracale niyato na luhay-luhay na piglilimas kan satuyang mga amigong kapitalista.\nKun bakong malinaw an pagiging nasyon niyato, ano pa daw an pagiging Bikolnon kun minsan kita baranga sa laog mismo kan satuyang rehiyon. Ano an pagiging Bikolnon niyato nakagamot daw sa dugo o baka sa heyograpiya sanang pinili kan satuyang apoon na erokan siring na an mga Fil-Chinese o Tsinoy minsan yaon sa Pilipinas alagad an loyalty yaon pa man nanggad sa sa Tsina. Baka sa nangyayari pag-asenso kan Naga an mga kapitalistang hali sa imperyalistang Manila an nakikinabang asin bako man an mga tawo digdi? Ano an rehiyon na binibilog niyato sa satuyang imahinasyon? An kasimbagan sa hapot na ini baad iyo man an simbag sa pagbilog niyato nin sarong nasyon? Baka siring sa Pilipinas, an Bikol saro sana man nin rehiyon sa Islas de las Filipinas na pinapakinabangan nin mga migrante asin kapitalista na ripahan an mga natural resources alagad an yaman asin dilensya nagluluwas a Bikol asin pinapayaman an ibang lugar mantang an Bikol asin an mga tawong piniling mag-erok sa Bikol nagsasapo nin kapagtiosan. Baka an konsepto niyato sa Bikol yaon sana sa mapa o kaya sa lada, sa Daragang Magayon, sa pagiging oragon na puros sana man ibinaba niyato sa kalibugan, karigsokan kan laman, o sa imahen ni Ina na sa Setyembre sana o oras nin katibaadan kita pinagsasaro? Baka panahon na nganing pahiwason an satuyang imahinasyon kun ano kita bilang sarong rehiyon asin lagpasan niyato an pagiging taga-saen ta asin maghiro kita bilang sarong rehiyon. Bugkoson an anom na probinsya na minsan sa satuyang pagkakaiba, igwang mga bagay na nagbubukos satuya na pwede sanang maaraman niyato sa paagi nin pagpalawig kan imahinasyon, pagtais kaini sa paagi nin tunay na edukasyon asin bakong si edukasyon na nalilindungan kan mga pangaran nin pulitiko na yaon sa mga kudal, ringring asin atop kan satuyang mga eskwelahan an mga apelyido kan nasabing mga pulitiko. Sa Bikol, makusog kitang binabanga kan pulitika, kan relihiyon. Baka kun hihilingon ta an kultura asin an literatura asin masaradiosanan sana kita bakong harayo na isipon na pwede pa kitang makahimo nin sarong hararom na pagbisto sa satuyang pagiging Bikolnon.\nPosted by Kristian Cordero at 2:13 PM\nFIRST BOOKS DO HAVE REASON(S)\nSA PILI AIRPORT Naghuhukay ang lobo sa lupa, Hin...\nMarginal/ Eksotik/ Alternatibo: An Kulturang Bikol...


HELAMAN TSAPTER 4\nAn mga Nephita paribok asin an mga Lamanita nagsaro nin mga puwersa asin sinakop an kadagaan nin Zarahemla--- Ang mga kadaogan kan mga Nephita nangyari nin huli kan saindang mga kadaendatahan--- An Simbahan nagluya asin an mga katawohan nagin maluya arog kan mga Lamanita.\nAsin ini nangyaring naglipas na sa ika-singkuwenta asin apat na taon nagkaigwa nin kadakul na mga kariribokan sa laog kan simbahan, asin nagka-igwa man nin arong pag-iiriwal-iwal sa pag-iriba kan mga katawohan, na tanganing nagkaigwa nin grabeng pagbulos nin dugo.\n2 Asin an mga nagrerebeldeng parte an nagkagaradan asin pinaralayas sa kadagaan, asin sinda nagparasiriring sa hade kan mga Lamanita.\n3 Asin ini nangyaring naglipas na saindang pinaghingoha na pa-angguton an mga Lamanita para makigiyera kontra sa mga Nephita; pero hilnga, an mga Lamanita grabe na gayo an pagkatakot, na tanganing sinda habong magdangog sa mga tataramon kan mga paribok.\n4 Pero ini nangyaring naglipas na sa ika-singkuwenta asin anom na taon kan pagpapamahala nin mga huwes, igwa nin mga paribok na nagharale sa mga Nephita asin nakihalo na sa mga Lamanita; asin saindang napatubod an iba na sinda pinapa-aranggot ninda kontra sa mga Nephita; asin sinda nag-andam sa bilog na taon para sa giyera.\n5 Asin sa ika-singkuwenta asin pitong taon sinda nag-atake kontra sa mga Nephita sa pakigiyera, asin sinda an nagpoon sa trabaho nin kagadanan; iyo, na tanganing sa ika-singkuwenta asin walong taon kan pagpapamahala nin mga huwes sinda nagin matrayumpo sa pag-agaw kan kadagaan nin Zarahemla; iyo, asin man an bilog na mga kadagaan; magin sagkod sa kadagaan na haranihon sa kadagaan nin Masagana.\n6 Asin an mga Nephita asin an mga armada ni Moronihah napa-atras magin sagkod sa kadagaan nin Masagana.\n7 Asin duman nagpakusog kontra sa mga Lamanita, gikan sa sulnopang dagat, magin sagkod sa sirangan; ini na sarong aldaw na pagbiyahe para sa sarong Nephita, sa may hangganan na saindang pinakusog asin pinag-estasyon an saindang armada tanganing idepensa an saindang norteng banwaan.\n8 Asin kaya idtong mga paribok kan mga Nephita, sa tabang kan kadakulan na numero kan hukbo kan mga Lamanita, nagkakurua an bilog na pagsasadire kan mga Nephita na yaraon sa may timog na parte nin kadagaan. Asin an gabos na ini nangyari sa ika-singkuwenta asin walo asin siyam na mga taon na pagpapamahala kan mga huwes.\n9 Asin ini nangyaring naglipas na sa ika-saisentang taon kan pagpapamahala kan mga huwes, si Moronihah nagin matrayumpo kaiba an saiyang mga armada sa pagbawi sa kadakul na mga parte nin kadagaan; iyo, saindang nagkabarawi an kadakul na mga siyudad na nagkahurulog sa mga kamot kan mga Lamanita.\n10 Asin ini nangyaring naglipas na sa ika-saisenta asin enot na taon kan pagpapamahala nin mga huwes sinda nagtrayumpo sa pagbabawi magin an kabangaan kan bilog nindang mga pagsasadire.\n11 Ngonian ining dakulang kawaraan kan mga Nephita, asin an dakulaon na panggagadanan sa pag-iriba ninda, dae man kuta na nangyari kun bako sa saindang kadaendatahan asin kan saindang abominasyon na yaon sa pag-iriba ninda; iyo, asin ini nangyari sa sainda na nagbabalangibog na kabale sa simbahan nin Diyos.\n12 Asin ini nin huli sa kapaabaw-abawan kan saindang mga puso, nin huli kan saindang nagsosobrang kayamanan, iyo, ini nin huli kan saindang pagdadaog-daog sa mga pobre, pinagtatago an saindang pagkakan sa mga nagugutom, pinagtatago an saindang mga gubing sa mga huba, asin sinasampaling an saindang mapagpakumbaba na mga katugangan sa saindang mga pisngi, naggigibo nin pagtutuya-tuya sa mga bagay na sagrado, sinisikwal an espiritu nin propesiya asin nin kapahayagan, panggagadan, pandarambong, kaputikan, panghahabon, paggigibo nin adulteryo, pag-alsa para sa dakulaon na pakipag-iwal, asin an pagrayo gikan sa kadagaan nin Nephi, pasiring sa mga Lamanita---\n13 Asin nin huli kan saindang dakulaon na kadaendatahan asin kan saindang mga kahambugan kan sadire man sana nindang kusog, sinda pinabayaan sa saindang sadireng kusog; kun kaya sinda dae nag-aasenso, pero pinasakitan asin pinaghampak, asin pinatunod sa atubangan kan mga Lamanita, hanggan nagkawarara an pagsasadire kan haros bilog nindang kadagaan.\n14 Pero hilnga, si Moronihah nagparabalangibog nin kadakul na mga bagay sa mga katawohan nin huli kan saindang kadaendatahan, asin man sinda Nephi asin Lehi, na mga akeng lalake ni Helaman, nagbalangibog nin kadakul na bagay sa mga katawohan, iyo, asin nagpropesiya nin kadakul na mga bagay sa sainda manungod sa saindang mga kadaendatahan, asin kun ano baya ang mangyayari sa sainda kun sinda dae magsosolsol kan saindang mga kasalan.\n15 Asin ini nangyaring naglipas na sinda nagsorolsol, asin ta habang sinda nagsosorolsol sinda nagpoon sa pag-aasenso.\n16 Nin huli ta kan si Moronihah nakahiling na sinda nagsorolsol siya nangenotan sa pagbiyahe gikan sa sarong lugar pasiring sa iba, asin gikan sa sarong siyudad sagkod sa iba, magin sagkod na saindang nabawi an kabangaan kan saindang propriyedad asin an kabangaan kan bilog nindang kadagaan.\n17 Asin kaya nagtapos an ika-saisenta asin enot na taon kan pagpapamahala nin mga huwes.\n18 Asin ini nangyaring naglipas na sa ika-saisenta asin duwang taon kan pagpapamahala nin mga huwes, na si Moronihah mayo nang mabawi pang mga pagsasadire sa mga Lamanita.\n19 Kun kaya sainda nang pinagpabayaan an saindang plano na bawion an katadaan pa kan saindang mga kadagaan, nin huli ta grabe pang gayo an bilang kan mga Lamanita na tanganing ini nagin impossible na para sa mga Nephita na makakua nin dagdag na kapangyarihan na sakopon sinda; kun kaya si Moronihah nagsugo sa bilog niyang armada na mantinihon na sana an mga parte na saiyang nagkabarawi.\n20 Asin ini nangyaring naglipas, nin huli sa kadakulaong gayo an bilang kan mga Lamanita an mga Nephita yaon sa dakulang katarakutan, naghahandal na baka sinda puwedeng magkadaraog, asin pagbarasang-basangon, asin garadanon, asin destrosohon.\n21 Iyo, sinda nagpoon na magiromdoman an mga propesiya ni Alma, asin man an mga tataramon ni Mosiah; asin saindang nahiling na sinda nagin matiso an liog na katawohan, asin na saindang binale-wala an mga kasugoan nin Diyos;\n22 Asin ta saindang pinagbag-o asin pinagturungtungan sa irarom kan saindang mga bitis an mga ley ni Mosiah, o idtong pinagsugo nin Kagurangnan saiya na ipaabot sa mga katawohan; asin saindang nahiling na an saindang mga ley nagin maraot, asin ta sinda nagin sarong daendatang katawohan, na tanganing sinda nagin madendatahon na arog kan mga Lamanita.\n23 Asin nin huli kan saindang kadaendatahan an simbahan nagpoon na magdikit; asin sinda nagpoon na dae magtubod sa espiritu nin propesiya asin sa espiritu nin kapahayagan; asin an mga paghuhukom nin Diyos iyo an nagmamasid sainda sa lalawgon.\n24 Asin saindang nahiling na sinda nagigin maruluya, na arog sa saindang mga katugangan, an mga Lamanita, asin ta an Espiritu nin Kagurangnan dae na nagpreserba sainda; iyo, ini nagrayo na sainda nin huli ta an Espiritu nin Kagurangnan dae nag-eerok sa bakong banal na mga templo---\n25 Kun kaya an Kagurangnan nag-untok sa pagpreserba sainda sa paagi kan saiyang milagroso asin daeng katampad na kapangyarihan, nin huli ta sinda nagkahurulog na sa sarong kamugtakan na mayong pagtubod asin napapano nin karigsokan; asin saindang nahihiling na an mga Lamanita grabeng gayo an bilang kesa sainda, asin laen lang na sinda mangaputan pabalik sa Kagurangnan nindang Diyos sinda nanggad dae malilikayan na magkaparara.\n26 Nin huli ta hilnga, saindang nahihiling na an kusog kan mga Lamanita haros kapareho kan saindang mga kusog, magin tawo sa tawo. Asin kaya sinda nagkahurulog pasiring sa dakulang kalapasan; iyo, kaya sinda nagin maruluya, nin huli kan saindang kalapasan, sa laog nin dae pa kadakul na mga taon.\n# posted by Unknown @ 3/15/2006 09:11:00 AM\nHELAMAN TSAPTER 3\nKadakul na mga Nephita an nagharale pasiring sa kadagaan sa may norteng parte--- Sinda nagturugdok nin mga sementadong mga harong asin nagsasaray nin kadakul na mga talaan--- Manampulong mga rinibo an nagkabarag-o asin nagkaburunyagan--- An tataramon nin Diyos nag-aantabay sa mga tawo pasiring sa kaligtasan--- Si Nephi na ake ni Helaman iyo an nagtukaw sa tukawan nin paghuhukom.\nAsin ngonian ini nangyaring naglipas na sa ika-kuwarenta asin tulong taon kan pagpapamahala nin mga huwes, dae nagkaigwa nin pag-iiriwal-iwal sa pag-iriba nin mga katawohan kan Nephi laen lang ining sarong dikit na kapaabaw-abawan na yaon sa laog kan simbahan, na iyo an nagkausa nin dikit na pagkakabaranga sa pag-iriba nin mga tawo, na an mga pangyayaring ini nahusay sa katapos-tapusi kan ika-kuwarenta asin tulong taon.\n2 Asin dae nagkaigwa nin pag-iiriwal-iwal sa pag-iriba nin mga katawohan sa ika-kuwarenta asin apat na taon; ni nagkaigwa man n in grabeng pag-iiriwal-iwal sa ika-kuwarenta asin limang taon.\n3 Asin ini nangyaring naglipas na sa ika-kuwarenta asin ano, iyo, nagkaigwa nin grabeng pag-iiriwal-iwal asin kadakul na pagkakabaranga-banga; kun kaya nagkaigwa nin grabe kadakulon na nagharale paluwas sa kadagaan nin Zarahemla, asin nagpasiring sa norteng parte nin kadagaan tanganing manahon an kadagaan.\n4 Asin sinda naglakbay pasiring sa grabe kaharayoon na distansiya, na tanganing baya sinda nakaabot sa lugar nin kadakulaon na mga hawak nin tubig asin kadakul na mga salog.\n5 Iyo, asin magin sinda nagkaralat sa haros gabos na mga parte nin kadagaan, hanggan duman sa mga parte na nagkapabarayaan na asin mayo na nin mga kahoy, nin huli sa kadakulon na mga katawohan na kaidto naka-erestar sa lugar.\n6 Asin ngonian mayong parte nin kadagaan an napabayaan, laen lang ining may kakahuyan; pero nin huli sa kadakulaan kan pagkadestroso nin mga katawohan na kaidto naka-estar sa kadagaan kaya ini inapud na “kalipungawan.”\n7 Asin ta igwa sanang kadikiton na kahoy sa lalawgon nin kadagaan, daeng pagkukulang na an mga katawohan na nagka-erenot nagin ekspertong gayo sa paggigibo nin semento; kun kaya sinda nagtugdok nin mga kaharongan na semento, kun saen sinda nag-estar.\n8 Asin ini nangyaring naglipas na sinda nagdakul asin nagkaralot, asin nakaabot gikan sa katimogang parte pasiring sa norteng parte nin kadagaan, asin nagkaralat na tanganing baya sinda nagpoon sa pagkunop sa lalawgon kan bilog na kadagaan, gikan sa kadagatan nin timog hanggan sa kadagatan nin norte, gikan sa kadagatan nin sulnupan hanggan sa kadagatan nin sirangan.\n9 Asin an mga katawohan na yaon sa kadagaan panorte nag-estar sa mga tolda, asin sa mga harong na semento, asin sinda nagtugot kan anuman na kahoy na magtubo sa lalawgon nin daga na ini dapat na magtalubo, na pag-abot nin panahon sinda magkaigwa nin mga kahoy sa pagtugdok kan saindang mga harong, iyo, kan saindang mga siyudad, asin kan saindang mga templo, asin kan saindang mga sinagoga, asin kan saindang mga sanktuwaryo, asin kan gabos na manera kan saindang mga pagharongon.\n10 Asin ini nangyaring naglipas habang an mga kahoy grabeng gayo an kakulangan sa kadagaan panorte, sinda nagpaduman sa paagi nin paghakot.\n11 Asin kaya saindang natabangan an mga katawohan na yaon sa kadagaan panorte na sinda makatugdok nin kadakul na mga siyudad, na parehong gibo sa kahoy asin kan semento.\n12 Asin ini nangyaring naglipas na igwa nin kadakul na mga katawohan nin Ammon, na dating mga Lamanita sa pagkamundag, na nagpasiring man sa kadagaan na ini.\n13 Asin ngonian igwa nin kadakul na mga talaan na pinagtao kan mga pangyayari kaining mga katawohan, sa paagi nin kadaklan kaining mga katawohan, na mga partikular asin masyadong dakulaon, na mapanungod sainda.\n14 Pero hilnga, an ika-sanggaots na parte kan mga pangyayari kaining mga katawohan, iyo, estorya kan mga Lamanita asin kan mga Nephita, asin an saindang mga giyera, asin mga pagralaban-laban, asin mga kariribokan, asin an saindang pagbabalangibog, asin an saindang mga propesiya, asin an saindang paglalayag asin an saindang paggigibo nin mga barko, asin an saindang pagtutugdok nin mga templo, asin kan mga sinagoga asin an saindang mga sanktuwaryo, asin an saindang pagkamatanos, asin an saindang mga kadaendatahan, asin an saindang mga panggagadan, asin an saindang mga panghahabon, asin an saindang pananalakat, asin an gabos na manera nin mga karigsokan asin mga pakiki-apid, na dae puwedeng maipalaman sa trabahong ini.\n15 Pero hilnga, igwa nin kadakul na mga libro asin kadakul na mga talaan kan lambang klase, asin an mga ini maingat na pinagtatago kan mga Nephita.\n16 Asin an mga ini pinagpamana gikan sa sarong henerasyon hanggan sa iba man na henerasyon kan mga Nephita, magin sagkod na sinda nagkahurulog pasiring sa kalapasan asin pinaggaradan, pinagsalakat, asin pinaghahanap, asin pinagpaharale, asin ginagadan, asin pinagkaralat sa lalawgon kaining kinaban, asin nakahalo sa mga Lamanita hanggan sa sinda dae na pinag-apud na mga Nephita, nagin marigsok, asin pakawala, asin mabangison, iyo, nagin mga Lamanita.\n17 Asin ngonian ako mabalik giraray sa sadire kong estorya; kun kaya, ano man an sakong nasabi nakaagi na pagkatapos na nagka-igwa nin sarong dakulang pagralaban-laban, asin mga pandedestroso, asin mga giyera, asin mga kariribokan, sa pag-iriba nin mga katawohan nin Nephi.\n18 An ika-kuwarenta asin anom na taon kan pagpapamahala nin mga huwes natapos na;\n19 Asin ini nangyaring naglipas na nagka-igwa pa man nin dakulaon na pagraralaban-laban sa kadagaan, iyo, magin sagkod sa ika-kuwarenta asin pitong taon, asin man sa ika-kuwarenta asin walong taon.\n20 Daeng pagkukulang na si Helaman iyo an nagtukaw sa tukawan nin paghuhukom na igwa nin hustisya asin paninindugan; iyo, saiyang pinag-uutob an mga katugonan, asin an mga paghuhukom, asin an mga kasugoan nin Diyos; asin saiya ining padagos na ginigibo an tama sa paghilingon nin Diyos; asin siya naglakaw sa mga dalan kan saiyang ama, na tanganing siya nag-asenso sa kadagaan;\n21 Asin ini nangyaring naglipas na siya nagkaigwa nin duwang akeng lalake. Saiyang pinagta-o sa pinakapanganay an ngaran na Nephi, asin sa pinakbunso, an ngaran na Lehi. Asin sinda nagpoon na magdakula na yaon sa Kagurangnan.\n22 Asin ini nangyaring naglipas na an mga giyera asin pagralaban-laban nagpoon na sa pag-untok, sa sarong kadikit na kamugtakan, sa pag-iriba nin mga katawohan kan mga Nephita, sa huring parte kan ika-kuwarenta asin walong taon nin pagpapamahala nin mga huwes sa mga katawohan nin Nephi.\n23 Asin ini nangyaring naglipas sa ika-kuwarenta asin siyam na taon nin pagpapamahala kan mga huwes, igwa nin padagos na katuninongan na na-establisa sa kadagaan, gabos laen lang digde iyo an mga sikretong kumbinasyon na si Gadianton na parahabon an nakapag-establisa sa sarong pinakaligtas na parte nin kadagaan, na sa panahong idto dae pa aram kan mga tawo na yaon sa pamamayo kan gobyerno; kun kaya sinda dae nagkagaradan na mapara sa kadagaan.\n24 Asin ini nangyaring naglipas na sa kaparehong taon nagkaigwa nin grabe na gayong pag-asenso sa laog nin simbahan, dahilan tanganing nagkaigwa nin mga rinibo na naki-ayon kan saindang mga sadire sa simbahan asin pinagbunyagan pasiring sa pagsosolsol.\n25 Asin grabeng gayo an pag-asenso kan simbahan, asin grabe kadakul an biyaya na pinabulos sa mga katawohan, na maski ngani an mga haralangkaw na mga kapadean asin mga paratukdo nagngaralas na gayo sa saindang mga sadire na mayong sukol.\n26 Asin ini nangyaring naglipas na an gibo nin Kagurangnan nag-asenso sagkod sa pagbubunyag asin pagkakasararo sa laog kan simbahan nin Diyos, kadakul na mga kalag, iyo, magin manampulo nin mga rinibo.\n27 Kaya satuyang nahihiling na an Kagurangnan pano nin pagkaherak sa gabos ninda, na igwa nin sensiridad sa saindang mga puso, na mag-aapud sa saiyang banal na pangaran.\n28 Iyo, kaya satuyang nahihiling na an pintuan nin kalangitan binuksan sa sainda gabos, magin sa sainda na nagtutubod sana sa ngaran ni JesuCristo, na iyo an Ake nin Diyos.\n29 Iyo, satuyang nahihiling na an siisay man an nangangaputan sa tataramon nin Diyos, na buhay asin pano nin kapangyarihan, na iyo an magbabaranga sa gabos na katusuhan asin mga lit-ag asin mga padaya kan diyablo, asin mangagda sa mga tawo ni Cristo pasiring sa hayakpit asin pikiting dalan pasiring sa daeng katapusan na gulpo nin kasakitan na pinag-andam para lamonon an mga mararaot.\n30 Asin ihulog an saindang mga kalag, iyo, an saindang daeng kagadanan na mga kalag, sa may toong kamot nin Diyos sa kahadean nin langit, na makikitukaw kaiba si Abraham, asin Isaac, asin kaiba si Jacob, asin kaiba an gabos nyatong mga banal na ama, na tanganing dae na nanggad magluwas pa.\n31 Asin sa taon na ini nagkaigwa nin danay na kaogmahan sa kadagaan nin Zarahemla, asin sa bilog na rehiyon sa palibot, magin sa bilog na kadagaan na pagsasadire kan mga Nephita.\n32 Asin ini nangyaring naglipas na nagkaigwa nin katuninongan asin grabe na gayong kaogmahan sa katadaang parte kan ika-kuwarenta asin siyam na taon; iyo, asin man nagkaigwa nin danay na katuninongan asin dakulang kaogmahan sa ika-singkuwentang taon kan pagpapamahala nin mga huwes.\n33 Asin sa ika-singkuwenta asin enot na taon kan pagpapamahala nin mga huwes nagkaigwa man nin katuninongan, laen lang sa kapa-abaw-abawan na nagpoon sa paglaog sa simbahan--- bako sa palaog kan simbahan nin Diyos, pero pasiring sa laog kan mga puso nin mga katawohan na nagpapabantog na kabale sa simbahan nin Diyos---\n34 Asin sinda nagpapalangkaw sa kapa-abaw-abawan, magin sagkod sa persekusyon kan kadakul nindang mga katugangan. Ngonian iyo ini an dakulang karaotan, na nagkausa sa kadakul na mapagpakumbabang mga katawohan na magsapo nin dakulang mga persekusyon, asin ta nagtios nin grabeng kasakitan.\n35 Daeng pagkukulang sinda nag-aayuno asin nagpapangadye pirme, asin nagkukusog na nagkukusog sa saindang kapakumbabaan, asin patatag nin patatag sa pagtubod ki Cristo, sagkod sa kapanoan kan saindang mga kalag na may kaogmahan asin konsolasyon, iyo, magin sagkod sa paglilinig asin pagpapakabanal kan saindang mga puso, na an pagpapakabanal mapasainda nin huli kan pagdudulot kan saindang mga puso sa Diyos.\n36 Asin ini nangyaring naglipas na an ika-singkuwenta asin duwang taon nagtapos man sa katuninongan, laen lang sa grabe na gayong kadakulaan kan kapa-abaw-abawan na nakapalaog sa mga puso nin mga tawo; asin ini nangyari nin huli kan saindang dakulang na gayong mga kayamanan asin kan saindang mga ka-asensohan sa kadagaan; asin ini nanggad nagtatalubo sa sainda gikan sa aro-aldaw.\n37 Asin ini nangyaring naglipas na sa ika-singkuwenta asin tulong taon kan pagpapamahala kan mga huwes, si Helaman nagadan, asin an saiyang panganay na akeng lalake na si Nephi nagpoon sa pagpapamahala karibay niya. Asin ini nangyaring naglipas na siya an nagtukaw sa tukawan nin paghuhukom na may hustisya asin pagkapantay-pantay; iyo, siya nagsusunod sa mga kasugoan nin Diyos, asin naglakaw sa mga dalan kan saiyang ama.\n# posted by Unknown @ 3/15/2006 08:18:00 AM