Gikyode Bible - Gospel of John | Unicode\nGikyode of Ghana\n1 Lii ko-o gɛsɛ de gɛsɛ mɔ, Wurubuaarɛ Gigyɛbi mɔ gi bo no. Ɔbono ɔ gyɛ gɛnen Gigyɛbi mɔ ti ɔ bo Wurubuaarɛ asɛ, ne Gigyɛbi mɔ kee gi gyɛ Wurubuaarɛ. 2 Gigyɛbi mɔ gi bo Wurubuaarɛ asɛ lii ko-o gɛsɛ de gɛsɛ. 3 Ilaa kamaasɛ ibono Wurubuaarɛ gi lɛɛ soso de gɛsɛ pɛwu mɔ, ɔ lɛɛ imɔ naa daa de mɔ-Gigyɛbi mɔ so. Sɛi mɛŋ bo no ibono Wurubuaarɛ gi lɛɛ yɛɛ iŋ gyɛ mɔ-rɛ mɔ-Gigyɛbi mɔ ne n lɛɛ imɔ. 4 Lii Wurubuaarɛ Gigyɛbi mɔ so ne anyamesɛ mɛ kya nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan ne gɛnen gɛkyena mɔ gɛ gyɛ fatela sa anyamesɛ. 5 Fatela mɔ kya wu gibiri dɔ, ne gibiri mɔ gi mɛŋ taalɛ mɔɔ fatela mɔ. 6 Wurubuaarɛ gi sun ɔnyen ɔko mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Gyɔn. 7 O sun mɔ de ɔ' baa tɔgɛ ilaa ibono o nyi kyu lii fatela mɔ so mɔ sa asa de ɔkamaasɛ o' kyu mɔ-nyoro too fatela mɔ so kyu lii ilaa ibono gɛnen Gyɔn baarɛ laa buu sa mɔmɔ mɔ so. 8 Gyɔn mɛŋ gyɛ fatela mɔ berɛ. Ɔ ba de ɔ' baa buu fatela mɔ nyoro so ilaa sa asa daa. 9 Fatela mɔ gbaa-gbaa bo no. Mɔ ne n kya kyangɛ sa nyamesɛ kamaasɛ ne i kya wu mɔ mɔ. Gɛnen fatela mɔ ne n kya ba gɛsinkpan so faa. 10 Ɔ wolaa ɔ bo gɛsinkpan mɔ so ne mɔ ne n lɛɛ gɛsinkpan mɔ, ne gɛsinkpan so anyamesɛ mɛ mɛŋ bii mɔ. 11 Ɔ ba mɔ gbaa-gbaa mɔ-gɛsinkpan so, ne mɔ gbaa-gbaa asa mɛŋ kyule sɔɔ mɔ. 12 Asa abono mɛ sɔɔ mɔ, ne mɛ kyu mɔmɔ-nyoro too mɔ so mɔ berɛ, Wurubuaarɛ gi sa mɔmɔ ɔkpa de mɛ' wɔra mɔ Wurubuaarɛ mɔ-biana gɛsintin. 13 Gɛnen Wurubuaarɛ mɔ-biana abono, mɔmɔ-rɛ Wurubuaarɛ gɛsɛ de gibi mɔ gi mɛŋ dɛ fɛɛ ibono anyamesɛ mɛ kya da itɔ korogɛ mɔ. Ne iŋ gyɛ nyamesɛ anɔkyu abɛɛ nyamesɛ ne n wɔra adawo sa gɛwɔnsa kyu korogɛ mɔmɔ. Wurubuaarɛ gbaa-gbaa ne n yɛgɛ ne mɛ wɔra mɔ-biana. 14 Gɛnen Wurubuaarɛ Gigyɛbi gibono gi baa wɔra nyamesɛ ne ɔ kyena saarɛ aye dɔ. A wu mɔ-nyisigyi de aye-ansi. Gɛnen nyisigyi ɔbono ɔ bo mɔ kya nyiile yɛɛ mɔ-nkon ne n gyɛ Wurubuaarɛ mɔ-bi ɔbono ɔ lii Wurubuaarɛ asɛ. Ɔ kpɛ ɔ kya sa aye so gɛwɔnsa dɛnsɛ ne ɔ tansi ɔ gyɛ gɛsintin wura. 15 Gɛnen Wurubuaarɛ Gigyɛbi gibono ilaa ne Gyɔn gi tɔgɛ mɔ. Gyɔn gi lɛɛ gibaa nyiile mɔ yɛɛ, "Ɔdɛ ilaa ne nɛ naa kyena tɔgɛ yɛɛ, 'Mɔ ɔbono ɔ laa ba me-gɛmara mɔ gi don me ilaa kamaasɛ dɔ mɔ. I kya nyiile yɛɛ ɔ wolaa ɔ bo no pɛi ne i lɔɔ korogɛ me.' " 16 Ɔ ta gudu ilaa kamaasɛ dɔ so mɔ, ɔ kya sa aye so gɛwɔnsa dɛnsɛ ne ɔ kya wɔra ilaa ɔ kya sa aye pɛwu ɔ kya kpe ɔ kya ba. 17 Dedaa Wurubuaarɛ gi sa anyamesɛ mɔ-ɔson nbara mɔ, o kyu naa daa de Oloobu Mosisi so. Ne Wurubuaarɛ gi san lɛɛ mɔ-gɛwɔnsa dɛnsɛ de mɔ-gɛsintin nyiile anyamesɛ mɔ, o kyu naa daa de Yesu Kirisito so. 18 Nyamesɛ kamaasɛ mɛŋ ti taa wu Wurubuaarɛ kerɛ. Wurubuaarɛ mɔ-bi kolon ɔbono o nyi Wurubuaarɛ gisen dɔ ilaa mɔ ne n lɛɛ Wurubuaarɛ gidebi nyiile anyamesɛ. 19 Fɛ' nu ilaa ibono Wurubuaarɛ gi sun Gyɔn yɛɛ ɔ' baa tɔgɛ anyamesɛ mɔ. I lii fɛɛ Gyuda awura abelɛnsɛ abono mɛ bo Gyɛrusalem ɔsowolɛ so mɔ, mɛ sun Wurubuaarɛ asunbi alɛɛbo ako de Lɛfi gikpen dɔ asa ako Gyɔn asɛ, ne mɛ kpaa taasɛ mɔ yɛɛ mɔ ne n gyɛ anɛ? 20 Mɛ kpaa taasɛ mɔ gɛnen mɔ, ɔ tɔgɛ gɛsintin sa mɔmɔ. Ɔ mɛŋ ŋara ɔmɔ. Ɔ tɔgɛ tigi mɔmɔ yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ me ne n gyɛ asa ɔmɔlɛgɛbo ɔbono Wurubuaarɛ yɛɛ ɔ laa sun mɔ." 21 Gyɔn gi tɔgɛ mɔmɔ gɛnen mɔ, mɛ kii taasɛ mɔ yɛɛ, "Ne iŋ gyɛ fo ne n gyɛ kaasɛ ɔbono mɔ, fo ne n gyɛ anɛ? Fo gyɛ Oloobu Ilaagya abɛɛ?" Gyɔn gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Kuaa, meŋ gyɛ Ilaagya." "Mɔ, fo ne n gyɛ Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo mɔ?" Ne Gyɔn gi kii lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Kuaa." 22 Nfono mɔ, isɔɔ mɔ mɛ tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Kii tɔgɛ aye isa ɔbono fo gyɛ mɔ. I kaaborɛ a' nyɛ ilaa iko kpaa tɔgɛ abono mɛ sun aye mɔ. Fo gbaa-gbaa asɛ mɔ, fo ne n gyɛ anɛ daa?" 23 Gyɔn gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo ɔbono mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Isaya mɔ gi ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi dɔ yɛɛ, Mɛ laa nu ɔko gigyɛbi gipen dɔ, ɔ laa kpen ɔ kya tɔgɛ ɔ kya sa mɔmɔ yɛɛ, 'Fɛ' lɔrɔ fɛye-akyenabi de fɛ' baala fɛye-nyoro gyoo Wurubuaarɛ.' Me ne n gyɛ gɛnen kaasɛ ɔbono Isaya darɛ mɔ." 24 Gyuda awura abelɛnsɛ abono mɛ sun isɔɔ mɔ Gyɔn asɛ gɛnen mɔ mɛ gyɛ daa Farasii gikpen dɔ asa. 25 Imɔso isɔɔ mɔ mɛ taasɛ Gyɔn yɛɛ, "Fo yɛɛ iŋ gyɛ fo ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ laa sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ aye mɔ, foŋ gyɛ Oloobu Ilaagya, ne foŋ kii fo gyɛ Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo mɔ, i wonɛ so ne fo kya gyere asa Wurubuaarɛ sagyere?" 26 Mɛ taasɛ Gyɔn gɛnen mɔ, ɔ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Me berɛ, n dɛ daa nkyu n kya gyere fɛye Wurubuaarɛ sagyere. Ɔko, mɔ, gi ti ba ɔ saarɛ fɛye dɔ gbaa, fɛŋ kii fɛ nyi mɔ. 27 I bo no yɛɛ n gyɛ mɔ-ɔbelɛnsɛ berɛ. Meŋ kii fo mɔ de sɛi. Fɛɛ n' ba gɛsɛ de n' kyu mɔ-ayaawolɛ kyu tolɛ mɔ-ayaa dɔ sa mɔ gbaa mɔ, meŋ fo." 28 Gɛnen ilaa idɛ pɛwu i ba daa Bɛtani ɔsowolɛ so Gyɔɔdan ɔbon gibenbɛ giko mɔ so owi ɔbono Gyɔn kya gyere asa Wurubuaarɛ sagyere mɔ. 29 Imɔ gɛdɛ kɛsɛ mɔ, Gyɔn gi wu Yesu naa ɔ kya ba de mɔ asɛ, ne ɔ tɔgɛ yɛɛ, "Fɛ' kerɛ ɔbono Wurubuaarɛ laa kyu lɛɛ asunbi fɛɛ sandɛ mɔ. Ɔnyen baarɛ lɛwu ne nan kpaarɛ anyamesɛ ilaa nyɛnyɛn fuɛ sa mɔmɔ. 30 Ɔdɛ ilaa ne nɛ naa kyena tɔgɛ yɛɛ, 'N gyɛ mɔ-ɔbelɛnsɛ berɛ. Meŋ kii fo mɔ de sɛi mɔ. I kya nyiile yɛɛ ɔ wolaa ɔ bo no pɛi ne i' lɔɔ korogɛ me.' 31 Me-gibaa so mɔ, maŋ wu mɔ bii. Mɔ so ne Wurubuaarɛ gi sun me ba gɛsinkpan so de n' gyere asa Wurubuaarɛ sagyere de n' baa lɛɛ mɔ gɛwi nyiile Isirale awura." 32 Gyɔn gi buu Yesu ilaa sa asa mɔ yɛɛ, "Nɛ wu Wurubuaarɛ Oduduu mɔ gi kpelegɛ fɛɛ bonbuɛ lii soso, ne ɔ baa suu de Yesu. 33 Gɛnen owi ɔbono pɛwu mɔ, meŋ wolaa bii mɔ. Wurubuaarɛ ɔbono o sun me yɛɛ n' baa gyere asa Wurubuaarɛ sagyere mɔ ne n tɔgɛ sa me yɛɛ, 'Nyamesɛ ɔbono fo wu Wurubuaarɛ Oduduu mɔ gi kpelegɛ lii soso baa suu de mɔ mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono ne nan kyu Wurubuaarɛ Oduduu kyu gyere asa Wurubuaarɛ sagyere mɔ.' 34 Nɛ wu imɔ de me-ansi. Imɔso ne n' kya buu mi-i sa fɛye yɛɛ mɔ ne n gyɛ Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ." 35 Imɔ gɛdɛ kɛsɛ kee mɔ, Gyɔn mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo mɔ dɔ anyɔ ako mɛ yelɛ. 36 O wu Yesu naa ɔ kya kyon mɔ, ɔ tɔgɛ yɛɛ, "Fɛ' kerɛ. Ɔbono Wurubuaarɛ laa kyu lɛɛ asunbi fɛɛ sandɛ mɔ ne." 37 Gyɔn akasɛbo mɔ mɛ nu ibono ɔ tɔgɛ gɛnen so mɔ, mɛ naa buu Yesu. 38 Yesu gi kisee kerɛ ne o wu mɔmɔ mɛ buu mɔ gɛnen mɔ, ɔ taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Menɛ ne fɛ kya laarɛ?" Mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Rabi! Fonɛ ne fo sogɛ?" (Rabi gɛsɛ ne n gyɛ yɛɛ onyiilebo.) 39 Mɛ taasɛ mɔ-ɔlooten gɛnen mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Fɛ' baa kpe de fɛ' kpaa kerɛ." Imɔso mɛ naa buu mɔ kpaa fo nfono ɔ bo mɔ. Mɛ kyena mɔ asɛ nno owi ɔbono ɔkara ɔ san gɛnen gɛkɛ mɔ dɔ mɔ pɛwu. Owi ɔbono mɛ naa buu Yesu gɛnen mɔ, i laa wɔra fɛɛ owi gbaasɛ, iwi inan dɔ. 40 Andiru, Simon Piita mɔ-tedɛ, gyɛ asa anyɔ abono mɛ nu ilaa ibono Gyɔn gi tɔgɛ mɔ ne mɛ naa buu Yesu mɔ dɔ ɔko. 41 Andiru gi kpe nno kii ba mɔ, ilaa ibono ɔ daa giwɔra mɔ ne n gyɛ yɛɛ ɔ kpaa laarɛ mɔ-tedɛ Simon gɛten, ne o buu sa mɔ yɛɛ, "A wu Masaya mɔ." (Masaya gɛsɛ ne n gyɛ yɛɛ ɔbono Wurubuaarɛ gi sun yɛɛ ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ de mɛ' nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena mɔ.) 42 Andiru gi buu sa mɔ-tedɛ Simon gɛnen mɔ, o kyu mɔ kpe Yesu asɛ. Yesu gi kerɛ mɔ, ne ɔ terɛ mɔ-ginyen sa mɔ yɛɛ, "Fo ne n gyɛ Simon, Gyɔn mɔ-bi mɔ. Mɛ laa san terɛ fo-ginyen yɛɛ Sɛfasɛ." (Sɛfasɛ gɛsɛ ne n gyɛ yɛɛ Piita abɛɛ gifolɛ.) 43 Imɔ gɛdɛ kɛsɛ mɔ, Yesu gi sa gɛwɔnsa yɛɛ ɔ laa kpe Galeli gɛsinkpan so. O wu Filipo ne ɔ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Baa buu me de fo' wɔra me-ɔkasɛbo." 44 Filipo kee gi lii Bɛsayida, ɔsowolɛ ɔbono so Andiru de Piita mɛ lii mɔ. 45 Filipo gi wu Natanelɛ ne o buu sa mɔ yɛɛ, "Nyamesɛ ɔbono Mosisi gi wolaa tɔgɛ mɔ-ilaa yela Wurubuaarɛ nbara mɔ dɔ mɔ ne Wurubuaarɛ ikalan atɔgɛbo mɔ kee mɛ kpɛ ma-a tɔgɛ mɔ-ilaa mɔ, ndɛ berɛ, a wu mɔ de aye-ansi. Mɔ ne n gyɛ Yesu Nasarɛtɛnyen, Gyosɛfo mɔ-bi mɔ." 46 Filipo gi tɔgɛ Yesu ilaa sa mɔ gɛnen mɔ, Natanelɛ gi kisee taasɛ Filipo yɛɛ, "Imɔso nyamesɛ gbaa' ɔko laa taalɛ lii Nasarɛtɛ ɔsowolɛ ɔbono so?" Nfono ne Filipo gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Fo berɛ, baa kerɛ." 47 Yesu gi wu Natanelɛ naa ɔ kya ba mɔ asɛ mɔ, ɔ tɔgɛ yɛɛ, "Fɛ' kerɛ, Isiralenyen gbaa-gbaa, ɔŋ kya penɛ asa." 48 Yesu gi tɔgɛ sa Natanelɛ gɛnen mɔ, Natanelɛ gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Nnɛ ne fo wɔra ne fo bii me-gidebi?" Ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Pɛi de Filipo ɔ' lɔɔ terɛ fo lii gifeeya oyii mɔ asɛ mɔ, nɛ ti wolaa wu fo." 49 Yesu gi buu Natanelɛ nyoro so ilaa sa mɔ gɛnen mɔ, Natanelɛ gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, fo ne n gyɛ Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ. Fo ne n gyɛ wura sa aye Isirale awura mɔ." 50 Nfono ne Yesu gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Ibono nɛ buu sa fo yɛɛ nɛ wolaa wu fo gifeeya oyii mɔ asɛ mɔ so ne n yɛgɛ ne fo sɔɔ me gyi faa? Fo berɛ, yɛgɛ! Fo laa baa wu ilaa gbaa'gbaa don idɛ gbaa. 51 Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ fɛye faa, fɛ laa wu Wurubuaarɛ dɔ i laa bugi de fɛ' wu Wurubuaarɛ dɔ isɔɔ mɛ laa dii mɛ kya kpelegɛ me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ so."\n1 Imɔ nkɛ nsa gɛmara mɔ, mɛ kya kpii ɔkyii Keena ɔsowolɛ ɔbono ɔ bo Galeli gɛsinkpan so mɔ. Yesu mɔ-nyi bo nno. 2 Mɛ da gibaa terɛ Yesu mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo mɔ kee. Gɛsintin mɔ, mɛ kpe gɛdena mɔ gɛten. 3 Mɛ tɛ mɛ kya gyi gɛkɛ belɛ mɔ mɔ, mɔmɔ-nta gi ta wɔra ɔmɔ. Ne Yesu mɔ-nyi gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Mɛŋ baa mɛ bo nta." 4 Ɔ tɔgɛ gɛnen mɔ, Yesu gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Ɔkyii, idɛ i gyɛ me-rɛ fo ilaa iko? Me-owi mɛŋ ti fo." 5 Nfono ne Yesu mɔ-nyi gi tɔgɛ sa adega abono mɛ kya kerɛ gɛten gɛbono so mɔ yɛɛ, "Ilaa kamaasɛ ibono Yesu laa tɔgɛ fɛye mɔ, fɛ' wɔra." 6 Gɛten mɔ dɔ mɔ, nkyu nlɔ nsee nko gi yii nno. Afolɛ ne mɛ kyu wɔra gɛnen nlɔ nbono. Mɛ kya saa nkyu lii nlɔ nbono dɔ kyu foro mɔmɔ-ayaa de abaa mɔmɔ Gyuda awura itiibilaa ɔkpa so de iŋ' sa i' kyɔlesɛ mɔmɔ-Wurubuaarɛ ɔson. Nkyu fɛɛ ankɔrɔn gidin ne nan loo gɛnen nlɔ nbono gɛkamaasɛ dɔ. 7 Yesu gi tɔgɛ sa gɛten mɔ dɔ adega mɔ yɛɛ, "Fɛ' saa nkyu wɔra nlɔ ndɛ dɔ." Ne mɛ saa nkyu wɔra nmɔ dɔ ne gi bɔla yelɛ-yelɛ. 8 Nkyu mɔ gi bɔla nlɔ mɔ gɛnen mɔ, ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Idɛ kon, fɛ' saa nko kyu kperɛ ɔbelɛnsɛ ɔbono ɔ kya kerɛ gɛkɛ belɛ gɛdɛ so mɔ." Gɛsintin mɔ, adega mɔ mɛ saa nmɔ nko kperɛ mɔ. 9 Ɔ daa kerɛ mɔ, gi gyɛ nta. Ɔ mɛŋ nyi nfono gɛnen nta mɔ gi lii mɔ. (Adega mɔ mɛ saa nkyu mɔ mɔ berɛ mɛ nyi yɛɛ nkyu ne Yesu gi yɛgɛ gi bingiri nta.) Ɔbelɛnsɛ mɔ gi terɛ ɔkyiifɔ mɔ mɔ-kuli mɔ, 10 ne ɔ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ɔkamaasɛ ɔbono ɔ kya kpii ɔkyii fafaanan mɔ kya daa gikyu nta dɛnsɛ yɛ pɛi. Nengyene mɛ ti nun ne i fo mɔmɔ mɔ, idɛ kon mɔ de ɔ' san loo nta nbono giŋ boran mɔ dɔ. Fo-o fo mɔ, fo kyu nta dɛnsɛ mɔ daa yela baa fo gɛnen aberɛ adɛ?" 11 Yesu gi wɔra gɛnen ilaa lɛɛnyiilesɛ idɛ Keena ɔsowolɛ ɔbono ɔ bo Galeli gɛsinkpan so mɔ. I gyɛ ilaa ibono ɔ da giwɔra ne i lɛɛ mɔ-nyisigyi ɔbono ɔ bo mɔ gɛwi nyiile, ne mɔ-akasɛbo mɔ mɛ sɔɔ mɔ gyi yɛɛ Wurubuaarɛ ɔlon bo mɔ dɔ. 12 Ɔkyiifɔ mɔ gikpii mɔ i kyon mɔ, imɔ gɛmara mɔ, Yesu mɔ-rɛ mɔ-nyi, de mɔ-tedɛana de mɔ-akasɛbo mɔ mɛ kyon kpe Kapɛɛniyon ɔsowolɛ so. Ne mɛ kyena nno nkɛ kalɛsɛ nko. 13 Gyuda awura mɔ gɛkɛ belɛ gɛbono mɛ kya terɛ yɛɛ Lɛwu gi Seregɛ Aye So mɔ gɛ kya fo mɔ, Yesu gi kpe Gyɛrusalem. 14 Ɔ loo Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so mɔ, o wu asa mɛ kya fɛ inaadɛ de isandɛ de abonbuɛ. O wu asa abono mɛ kya boori aterenbi nno mɛ dɛ mɔmɔ-gɛsun dɔ. 15 Yesu gi wu gɛnen asa mɔ, o fili ɔfɛ wɔra giwulibi ne o kyu gya asa mɔ pɛwu de isandɛ mɔ de inaadɛ mɔ lii Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so. Abono mɛ kya boori aterenbi mɔ ɔ kyɛɛgɛ mɔmɔ-aterenbi abi mɔ fuɛ ne ɔ da mɔmɔ-iteebulu mɔ too-too. 16 Ne ɔ tɔgɛ sa asa abono mɛ kya fɛ abonbuɛ mɔ yɛɛ, "Fɛ' puru fɛye-abonbuɛ lii gɛrɛ. Fɛŋ' sa fɛ kyu me-sɛ, Wurubuaarɛ gɛten dɔ kyu bingiri gigya ogyiten." 17 Ibono Yesu gi gya asa mɔ gɛnen mɔ, mɔ-akasɛbo mɔ mɛ nyingi ilaa ibono mɛ wolaa ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ dɔ mɔ. Mɛ ŋmarasɛ yela nno yɛɛ, Gɛnɔɔbono me-gɛwɔnsa gɛ gyan fo-ɔson obu mɔ so mɔ, i gyi me-gimu. 18 Gɛnen ilaa ibono Yesu gi kyu wɔra asa Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so mɔ, i yɛgɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Menɛ ne fo laa taalɛ wɔra de i' lɛɛ nyiile aye yɛɛ Wurubuaarɛ ne n sa fo ɔkpa yɛɛ fo' wɔra gɛnen ilaa idɛ?" 19 Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ taasɛ Yesu gɛnen mɔ, ɔ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nengyene fɛ boori Wurubuaarɛ ɔson obu baarɛ bun mɔ, nan kyu nkɛ nsa kii yii mɔ." 20 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Wurubuaarɛ ɔson obu ɔbono a kyu nsi ikue-inyɔ nsi nsee kyu yii mɔ, ne fo yɛɛ fo laa kyu nkɛ nsa kyu yii mɔ faa?" 21 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, mɔ-nyoro ne ɔ darɛ gɛnen. Iŋ gyɛ Wurubuaarɛ ɔson obu mɔ gbaa-gbaa. 22 Imɔso, ibono asa mɛ mɔɔ Yesu ne o kii kyingi lii ibuni dɔ mɔ, mɔ-akasɛbo mɔ mɛ nyingi yɛɛ ɔ wolaa tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ kyu lii mɔ-nyoro so baa kyon, ne mɛ sɔɔ Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ de mɔ Yesu ilaa tɔgɛsɛ mɔ gyi. 23 Gyuda awura mɛ kya gyi mɔmɔ Lɛwu Gi Seregɛ Aye So gɛkɛ belɛ mɔ, Yesu san ɔ bo Gyɛrusalem. Ɔ wɔra ilaa ibono i lɛɛ nyiile yɛɛ Wurubuaarɛ ɔlon bo mɔ dɔ, ne asa sakyɔ mɛ sɔɔ mɔ gyi. 24 Imɔ-rɛ imɔ gɛnen gbaa mɔ, Yesu mɛŋ kyu mɔmɔ-gisɔɔgyi mɔ kyu wɔra ilaa dɔ. 25 I kya nyiile yɛɛ o nyi ɔkamaasɛ dɔ son lii. Ɔŋ tɛ de ɔko ne ɔ' baa buu ɔko nyoro so ilaa sa mɔ. Mɔ gbaa-gbaa gi ti wolaa o nyi ilaa ibono i bo nyamesɛ gisen dɔ mɔ.\n1 Mɛ kya terɛ ɔnyen ɔko yɛɛ Nikodemusi. Ɔ gyɛ Farasii gikpen mɔ dɔ de Gyuda awura isowolɛ so abelɛnsɛ mɔ dɔ ɔko. 2 Gɛnyɛ gɛko mɔ, gɛnen Nikodemusi baarɛ gi ba Yesu asɛ baa tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, a wu yɛɛ fo gyɛ onyiilebo ɔbono Wurubuaarɛ ne n sun fo mɔ. I lii fɛɛ ɔko mɛŋ bo no ɔ laa taalɛ wɔra ilaa lɛɛnyiilesɛ gbaa'gbaa ibono ɔnan fo kya wɔra faa, gɛnen mɔ, Wurubuaarɛ ɔlon bo mɔ dɔ." 3 Ɔ tɔgɛ gɛnen mɔ, Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ fo faa, iŋ kii lɔrɔ korogɛ nyamesɛ mɔ, ɔ maŋ nyɛ Wurubuaarɛ gɛwuragyi dɔ akyenabi mɔ." 4 Nfono ne Nikodemusi gi taasɛ Yesu yɛɛ, "Nnɛ so ne i laa sa de mɛ' kii lɔrɔ korogɛ nyamesɛ aberɛ abono ɔ ti sɛɛ mɔ? Ɔ maŋ taalɛ kii kpaa loo mɔ-nyi ɔtɔ dɔ de mɔ-nyi o' kii lɔrɔ korogɛ mɔ ginyɔsɛ." 5 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Foŋ ti nu me gɛsɛ. Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ fo faa, nengyene mɛ mɛŋ kyu nkyu de Wurubuaarɛ Oduduu mɔ kii kyu lɔrɔ korogɛ nyamesɛ mɔ, ɔ maŋ nyɛ Wurubuaarɛ gɛwuragyi dɔ akyenabi mɔ. 6 Ilaa ibono nyamesɛ gi korogɛ mɔ, nyamesɛ oyuduu ne i gyɛ. Ilaa ibono Wurubuaarɛ Oduduu mɔ gi korogɛ mɔ berɛ, oduduu ne i gyɛ. 7 Imɔso nengyene nɛ tɔgɛ sa fo yɛɛ i kaaborɛ i' kii lɔrɔ korogɛ fo mɔ, gɛŋ sa fo' yɛgɛ de i' dɛ fo-gɛnɔ. 8 "Afuu a kya da kpe de nfono so a kya laarɛ mɔ daa. Nengyene a kya da gɛnen mɔ, fo nyamesɛ fo laa nu amɔ-ɔlanba daa de fo-aso: fo maŋ wu amɔ de fo-ansi. Fo mɛŋ nyi nfono so a kya lii de mɔ, ne fo mɛŋ nyi nfono so a kya kpe de mɔ. Gɛnen kee ne i dɛ sa nyamesɛ ɔbono i kya kyu Wurubuaarɛ Oduduu lɔrɔ korogɛ mɔ mɔ." 9 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Nikodemusi gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Nnɛ so nnɛ so ne i laa taalɛ ba gɛnen?" 10 Nfono ne Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Fo ɔbono fo gyɛ Wurubuaarɛ nbara onyiilebo sa Isirale awura mɔ ne mɛŋ kya nu gɛnen ilaa idɛ gɛsɛ faa? 11 N kya tɔgɛ fo gɛsintin, ilaa ibono a nyi mɔ, imɔ so ilaa ne a kya tɔgɛ, ne ilaa ibono a wu de ansi mɔ ne a kya buu sa asa. Fɛye mɔ, fɛŋ kya laarɛ fɛ' sɔɔ imɔ gyi. 12 Gɛsinkpan so ilaa ne nɛ tɔgɛ sa fɛye ne fɛ mɛŋ kya sɔɔ gyi faa, nengyene nɛ tɔgɛ Wurubuaarɛ dɔ ilaa sa fɛye mɔ, nnɛ ne fɛ laa wɔra de fɛ' sɔɔ imɔ gyi? 13 Nyamesɛ ɔko mɛŋ bo no ɔ ti dii kpe Wurubuaarɛ asɛ, gɛnen mɔ, me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa ɔbono nɛ kpelegɛ lii Wurubuaarɛ dɔ ba mɔ wolɛ. 14 "Dedaa mɔ Oloobu Mosisi gi puru giwɔɔ de oyii diirɛ soso gipen mɔ dɔ, ne asa mɛ nyɛ nkpa. Gɛnen kee ne i gyɛ ilaa ibono i laa ba yɛɛ asa mɛ laa puru me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ diirɛ soso, 15 de nyamesɛ kamaasɛ ɔbono o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ ɔ' nyɛ kyena Wurubuaarɛ asɛ gɛkpaa-gɛkpaa. 16 "Ibono Wurubuaarɛ kya laarɛ aye anyamesɛ ilaa gikyɔ so mɔ, o kyu mɔ-bi kolon sa aye yɛɛ ɔbono o kyu mɔ-nyoro too mɔ-bi mɔ so mɔ ɔ' nyɛ kyena mɔ asɛ gɛkpaa-gɛkpaa. Ɔ mɛŋ sa ɔ' fuɛ mɔ-lɛwu gɛmara. 17 Wurubuaarɛ mɛŋ sun mɔ-bi mɔ ba gɛsinkpan so yɛɛ ɔ' baa bun asa gipuɛɛ. O sun mɔ daa yɛɛ ɔ' baa mɔlɛgɛ mɔmɔ de mɔmɔ-rɛ mɔ nsana i' lɔrɔ kyu naa de mɔ-bi mɔ so. 18 "Fo nyamesɛ ɔbono fo kyu fo-nyoro too mɔ so mɔ, Wurubuaarɛ maŋ bun fo gipuɛɛ. Fo ɔbono fo mɛŋ kyu fo-nyoro too mɔ so mɔ berɛ, Wurubuaarɛ gi ti wolaa bun fo gipuɛɛ. I kya nyiile yɛɛ foŋ kyu fo-nyoro too Wurubuaarɛ mɔ-bi kolon mɔ so. 19 Ilaa ibono so Wurubuaarɛ laa kyu bun anyamesɛ gipuɛɛ mɔ ne n gyɛ yɛɛ ɔbono ɔ gyɛ fatela mɔ gi lii Wurubuaarɛ dɔ ba anyamesɛ dɔ mɔ, mɛ laarɛ gibiri mɔ ilaa daa taa fatela mɔ yɛgɛ. I lii fɛɛ mɔmɔ-ilaa wɔrasɛ iŋ boran. 20 Imɔ gɛsɛ ne n gyɛ yɛɛ nyamesɛ kamaasɛ ɔbono ɔ kya wɔra ilaa nyɛnyɛn mɔ kya kyo fatela, ɔŋ kya tu sindi mɔ. Iŋ gyɛ gɛnen mɔ, mɔ-ilaa nyɛnyɛn ibono ɔ kya wɔra mɔ i laa naa lii gɛwi. 21 Nyamesɛ ɔbono ɔ kya gyi gɛsintin mɔ berɛ, kya kyu mɔ-nyoro ba fatela asɛ de asa mɛ' wu mɔ-ilaa wɔrasɛ de mɔmɔ-ansi yɛɛ ilaa ibono ɔ wɔra mɔ, ɔ wɔra imɔ naa daa de Wurubuaarɛ so." 22 Imɔ gɛmara mɔ, Yesu mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo mɔ mɛ kyon kpe Gyudiya gɛsinkpan so ne mɛ kyena nno nkɛ kalɛsɛ nko, ne ɔ gyere asa Wurubuaarɛ sagyere. 23 Gɛnen owi ɔbono dɔ mɔ, Gyɔn kee kya gyere asa Wurubuaarɛ sagyere Ayinon ɔsowolɛ ɔbono o sindi Salim mɔ so. I kya nyiile yɛɛ nkyu gi nyaakyɔ nno. Asa mɛ kya kpe Gyɔn asɛ nno ne ɔ kya gyere mɔmɔ Wurubuaarɛ sagyere. 24 (Gɛnen owi ɔbono mɔ, mɛ mɛŋ ti taa keda Gyɔn tii de obu.) 25 Gyɔn-lɛɛ akasɛbo mɔ de Gyuda awura mɔ dɔ ɔko mɛ nyɛ biidɛ kyu lii gɛnɔɔbono mɔmɔ Gyuda awura mɛ kya wɔra de iŋ sa i' kyɔlesɛ mɔmɔ-Wurubuaarɛ ɔson mɔ. 26 Mɛ biidɛ ta mɔ, mɛ naa kpe Gyɔn asɛ ne mɛ kpaa taasɛ mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, ɔnyen ɔbono ɔ baa tu aye Gyɔɔdan ɔbon gibenbɛ ne fo lɛɛ mɔ nyiile aye mɔ gi ba ɔ bo faanaa ɔ kya gyere asa Wurubuaarɛ sagyere. Kerɛ asa mɔ pɛwu mɛ san ma-a kpe daa mɔ asɛ." 27 Gyɔn gi lɛɛ gɛnɔ sa ɔmɔ yɛɛ, "Ilaa ibono Wurubuaarɛ gi kyu sa ɔko lii Wurubuaarɛ dɔ mɔ wolɛ guan-n ne nan taalɛ wɔra mɔ-lɛɛ. 28 Fɛye gbaa-gbaa fɛ nu lii me-gɛnɔ dɔ yɛɛ i mɛŋ gyɛ me ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ gi sun de n' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ. Me berɛ, n gyɛ daa ɔbono Wurubuaarɛ gi sun yɛɛ n' baa lɔrɔ ɔkpa sa mɔ. 29 "Ɔkyiifɔ mɔ-kuli ne n bo mɔ-ka. Pɛi de ɔnyen ɔ' nyɛ ɔkyii mɔ, ɔ kya nyɛ okpowura. Mɛ dena ne ɔnyen mɔ kya tɔgɛ gɛdena mɔ so ilaa mɔ, i kya wɔra okpowura mɔ ɔkon gikyɔ kyɔde. Imɔso me n' dɛ daa fɛɛ okpowura. Yesu ne n bo mɔ-adɛ. Nɛ nyɛ wu yɛɛ asa mɛ san mɛ kya kpe daa mɔ asɛ faa mɔ, idɛ kon ne i wɔra me ɔkon kpaa logɛ ne. 30 Imɔso mɔ-lɛɛ nyisigyi ɔ' kpɛ ɔ kya ŋan ɔ kya too de me-lɛɛ mɔ, ɔ' kɔɔgɛ." 31 "Nyamesɛ ɔbono ɔ lii Wurubuaarɛ asɛ ba mɔ gi don nyamesɛ kamaasɛ. Ɔbono ɔ lii gɛsinkpan so mɔ ɔ gyɛ daa gɛsinkpan so isa. Ne ilaa ibono ɔ kya tɔngɛ mɔ, ɔ kya tɔngɛ naa daa de gɛsinkpan so ilaa. Ɔbono ɔ lii Wurubuaarɛ dɔ mɔ gi don nyamesɛ kamaasɛ. 32 Ilaa ibono o wu de mɔ-ansi mɔ de ibono o nu de mɔ-aso mɔ ne ɔ kya tɔgɛ. Ɔko-rɛ ɔko mɛŋ kii ɔ laarɛ o' nu mɔ asɛ. 33 Nyamesɛ ɔbono ɔ kya nu mɔ asɛ mɔ berɛ, kaasɛ mɔ gi kyule ne ɔ nyise gibaa yɛɛ Wurubuaarɛ gyɛ gɛsintin wura. 34 I kya nyiile yɛɛ ɔbono Wurubuaarɛ gi sun lii Wurubuaarɛ dɔ mɔ, Wurubuaarɛ agyɛbi ne n kya lii mɔ-gɛnɔ dɔ. Wurubuaarɛ gi yɛgɛ mɔ-Oduduu mɔ pɛwu gi' suu de mɔ. Ɔŋ sa mɔ-Oduduu mɔ san. 35 Wurubuaarɛ kya laarɛ mɔ-bi mɔ ilaa ne o kyu ilaa kamaasɛ wɔra mɔ-abaa dɔ. 36 Nyamesɛ kamaasɛ ɔbono o kyu mɔ-nyoro kyu too Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ so mɔ laa nyɛ ɔkyenaten Wurubuaarɛ asɛ gɛkpaa-gɛkpaa. Ne ɔbono mɔ ɔ mɛŋ kya nu Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ gɛdɛ mɔ, maŋ nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan kpa-a. Wurubuaarɛ ginyadon ne nan sii de mɔ."\n1 Farasii awura mɔ mɛ nu yɛɛ Yesu kya nyɛ asa don Gyɔn. Mɛ nu yɛɛ asa sakyɔ mɛ buu Yesu ne ɔ kya gyere ɔmɔ Wurubuaarɛ sagyere. 2 (Gɛsintin berɛ mɔ, Yesu gbaa-gbaa mɛŋ gyere asa Wurubuaarɛ sagyere. Mɔ-akasɛbo mɔ ne n gyere mɔmɔ.) 3 Wura Yesu gi nu ilaa ibono Farasii awura mɔ mɛ kya tɔgɛ kyu lii mɔ so gɛnen mɔ, ɔ koso lii Gyudiya gɛsinkpan mɔ so kyon kpe Galeli. 4 Ɔ laa kpe Galeli mɔ, i kaaborɛ ɔ' naa daa de Samariya gɛsinkpan so. 5 Imɔso ɔ kya kpe mɔ, ɔ kpaa fo Samariya awura ɔsowolɛ ɔko so, mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Sayikaa. Sayikaa ɔsowolɛ baarɛ sindi gɛsinkpan gɛbono aye Gyuda awura naana Gyeekɔpo gi kyu sa mɔ-bi Gyosɛfo mɔ. 6 Gyeekɔpo lɔkɔ bo gɛnen gɛsinkpan gɛbono so. Yesu gi kpaa fo nno mɔ, i tagerɛ mɔ, ne ɔ kpaa kyena lɔkɔ mɔ asɛ. Gɛnen owi ɔbono mɔ, i gyɛ owi kenken gerɛ-gerɛ fɛɛ iwi gudu inyɔ. 7 Yesu tɛ lɔkɔ mɔ asɛ ɔ kya kyoola mɔ, Samariyakyii ɔko gi ba de ɔ' baa saa nkyu. Nfono ne Yesu gi kolɛ ɔkyii mɔ yɛɛ, "Sa me nkyu de n' nun." 8 (Ɔkyii mɔ gi ba ne Yesu gi kolɛ mɔ nkyu mɔ gɛnen mɔ, Yesu akasɛbo mɔ mɛ kyon nten dɔ mɛ' kpaa sɔɔ agyudɔ.) 9 Yesu gi kolɛ Samariyakyii mɔ nkyu mɔ gɛnen mɔ, ɔkyii mɔ gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Nnɛ so ne fo Gyudanyen fo kya kolɛ me, Samariyakyii nkyu de fo' nun?" (Ɔkyii mɔ mɛŋ taasɛ Yesu gɛnen giyan. Gyuda awura mɔmɔ-rɛ Samariya awura mɛ mɛŋ kya yii abara ilaa.) 10 Ɔkyii mɔ gi taasɛ mɔ gɛnen mɔ, Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nengyene fɛɛ fo nyi gidɛnsɛ gibono Wurubuaarɛ kya laarɛ ɔ' wɔra sa fo de nyamesɛ ɔbono ɔnan n gyɛ ne nɛ kolɛ fo yɛɛ fo' sa me nkyu de n' nun faa mɔ, nkana fo gbaa ne nan kolɛ me nkyu. Gɛnen nkyu nbono mɔ gi laa kpɛ gi kya kyon gi kya sa fo Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan." 11 Nfono mɔ, ɔkyii mɔ gi taasɛ Yesu yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, fo mɛŋ dɛ ilaa ibono fo laa kyu saa nkyu mɔ. Lɔkɔ baarɛ bo kin. Fonɛ dɔ ne fo laa nyɛ gɛnen nkyu nbono gi laa kpɛ gi kya kyon mɔ sa isa? 12 Fo ne n don aye-naana Gyeekɔpo ɔbono o kyu lɔkɔ mɔ sa aye mɔ abɛɛ? Gyeekɔpo gbaa-gbaa de mɔ-biana de mɔ-nbuɛ kee mɛ nun lɔkɔ baarɛ nkyu." 13 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɔkamaasɛ ɔbono o nun lɔkɔ baarɛ nkyu mɔ, bolefɔ laa kii mɔɔ mɔ. 14 Ɔbono, mɔ, ɔ laa nun me-lɛɛ nkyu nbono nan sa mɔ mɔ berɛ, bolefɔ maŋ baa mɔɔ mɔ gɛkaako kpa-a. I laa sa mɔ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan fɛɛ ɔbon ɔbono mɔ-gɛmu gɛŋ kya ŋaa mɔ." 15 Nfono mɔ, ɔkyii mɔ gi kolɛ Yesu yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, sa me gɛnen nkyu nbono fo darɛ faa de bolefɔ ɔ mɛŋ baa mɔɔ me, de meŋ baa ba gɛrɛ baa saa nkyu." 16 Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Naa kpe gɛwi de fo' kpaa terɛ fo-kuli de fɛ' ba." 17 Nfono mɔ ɔkyii mɔ gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Meŋ bo ɔnyen." Ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Fo bo gɛsintin fɛɛ ibono fo tɔgɛ yɛɛ foŋ bo ɔnyen faa. 18 Fo ti dena anyen anun ne ɔbono fo-rɛ mɔ fɛ bo no nperɛ faa kee mɛŋ gyɛ fo-kuli. Gɛnen so mɔ fo tɔgɛ yɛɛ foŋ bo ɔnyen faa mɔ, fo tɔgɛ gɛsintin." 19 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, ɔkyii mɔ gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, n kya wu fo faa, fo gyɛ daa Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo. 20 Aye-naanaana Samariya awura mɛ baa son Wurubuaarɛ daa gibii gidɛ so. Ne fɛye Gyuda awura, mɔ, fɛ kya tɔgɛ yɛɛ Gyɛrusalem ɔsowolɛ so ne i kaaborɛ asa mɛ' kpaa son Wurubuaarɛ." 21 Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ɔkyii, gɛsintin ne n kya tɔgɛ fo faa, owi mɔ kya fo ibono Wurubuaarɛ gison giŋ baa tiri yɛɛ gibii gidɛ so abɛɛ Gyɛrusalem ɔsowolɛ mɔ so ne mɛ laa son Wurubuaarɛ. 22 Fɛye Samariya awura fɛ kya wu daa ɔson fɛ kya son giyan. Fɛ mɛŋ nyi ilaa ibono fɛ kya son mɔ. Aye Gyuda awura berɛ, a nyi ɔbono a kya son mɔ. Gɛnɔɔbono asa mɛ laa nyɛ Wurubuaarɛ amɔlɛgɛ de mɔmɔ-rɛ mɔ mɛ' kyena mɔ i laa lii daa aye Gyuda awura asɛ. 23 "Owi ɔko kya ba, owi mɔ gi ti fo gbaa ibono aye-sɛ Wurubuaarɛ asonbo mɛ laa kyu gɛsintin son mɔ oduduu dɔ. Gɛnen asonbo abono ɔnan ne n gyɛ asonbo gbaa-gbaa abono aye-sɛ Wurubuaarɛ kya laarɛ mɔ. 24 Wurubuaarɛ gyɛ daa Oduduu. Abono mɛ laa son mɔ mɔ, i kaaborɛ mɛ' kyu gɛsintin son mɔ oduduu dɔ." 25 Nfono mɔ, ɔkyii mɔ yɛɛ, "N nyi ibono Masaya mɔ kya ba, mɔ ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ laa sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ. Nengyene ɔ ba mɔ, ɔ laa lɛɛ ilaa kamaasɛ gɛsɛ sa aye." 26 Yesu gi buu sa mɔ yɛɛ, "Me ɔbono n kya tɔngɛ de fo faa, me ne n gyɛ Masaya ɔbono fo-gɛwɔnsa gɛ gyan mɔ so mɔ." 27 Yesu mɔ-rɛ Samariyakyii mɔ mɛ yelɛ mɛ kya tɔngɛ gɛnen mɔ, Yesu akasɛbo mɔ mɛ baa tu mɔmɔ. Mɛ baa wu mɔmɔ gɛnen mɔ, i dɛ ɔmɔ-gɛnɔ yɛɛ Yesu mɔ-rɛ ɔkyii mɔ mɛ kya tɔngɛ. Mɔmɔ dɔ ɔko-rɛ ɔko mɛŋ kii taalɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Menɛ ne fo kya laarɛ lii ɔkyii mɔ asɛ?" abɛɛ "Menɛ n wɔra ne fo kya tɔngɛ de ɔkyii mɔ?" 28 Nfono mɔ ɔkyii mɔ gi taa mɔ-nkyu gɛlɔbi mɔ yɛgɛ ne ɔ selɛ kpe ɔsowolɛ mɔ dɔ kpaa tɔgɛ sa asa yɛɛ, 29 "Fɛ' baa kpe fɛ' kpaa kerɛ ɔnyen ɔko! O buu ilaa kamaasɛ ibono nɛ wɔra me-gɛkyena dɔ mɔ pɛwu sa me. Abɛ-ɛ mɔ ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ gi sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ fɛɛ?" 30 Ɔkyii mɔ gi kpaa buu sa asa gɛnen mɔ, mɛ koso lii ɔsowolɛ mɔ so mɛ kya kpe Yesu asɛ. 31 Ɔkyii mɔ gi kyon nten dɔ ɔ' kpaa terɛ asa mɔ, Yesu akasɛbo mɔ mɛ kyu agyudɔ mɔ mɛ kpaa sɔɔ mɔ sa mɔ, ne mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, wɔra aniya, sɔɔ agyudɔ mɔ gyi." 32 Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "N bo agyudɔ abono n kya gyi ne fɛ mɛŋ nyi amɔ so sɛi." 33 Mɔ-akasɛbo mɔ mɛ san mɛ kya taasɛ abara yɛɛ, "Abɛɛ ɔko gi ti kyu agyudɔ bara mɔ daa?" 34 Nfono mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me-ilaa gyisɛ ne n gyɛ yɛɛ n' wɔra ɔbono o sun me ba gɛsinkpan so mɔ gɛlaarɛ de n' wɔra mɔ-gɛsun mɔ kpaa logɛ. 35 Fɛye fɛ laa tɔgɛ yɛɛ, 'I san daa ibosɛ inan de ɔmɔlɔgɔ akɛbiberɛ a' fo.' Mi-i me mɔ, n kya tɔgɛ mi-i sa fɛye yɛɛ fɛ' laa ansi de fɛ' kerɛ asa abono i tiri yɛɛ mɛ' nu Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ. Mɛ dɛ fɛɛ ɔmɔlɔgɔ ne n pɛɛrɛ de gikɛbi. 36 Abono mɛ kya kpaa asa de mɛ' nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena mɔ mɛ dɛ fɛɛ adɔɔbo abono mɛ kya koola agyudɔ kyu kpaa gyan' agbaran so mɔ. Gɛnen Wurubuaarɛ gɛsun awɔrabo abono mɛ ti loo gɛsun mɔ dɔ mɛ kya wɔra. Mɛ ti mɛ kya nyɛ mɔmɔ-ntɛɛla ne. I kya ba gɛnen de aduubo mɔ de akoolabo mɔ mɛ' nyɛ gyi ɔkon kolon dabɔlɛ. 37 Ilaa ibono adedaabo mɛ tɔgɛ mɔ i gyɛ gɛsintin yɛɛ, 'Ɔko kya duu de ɔko, mɔ, ɔ' kɛbi de ɔ' koola.' 38 Imɔ gɛsɛ ne n gyɛ yɛɛ nɛ sun fɛye ne i wɔra fɛɛ fɛ kpaa koola agyudɔ abono i mɛŋ gyɛ fɛye ne n nyaadɛ gisisiri duu amɔ. Asa ako kpɛi ne n nyaadɛ mɔmɔ-gisisiri kyu duu amɔ, ne fɛye mɔ, fɛ baa kyu gɛnen gɛsun mɔ fɛ kya wɔra faa." 39 Gɛnen Samariya awura ɔsowolɛ mɔ so asa sakyɔ mɛ sɔɔ Yesu gyi kyu lii ilaa ibono ɔkyii mɔ gi buu sa mɔmɔ mɔ so. Ɔkyii mɔ gi buu sa mɔmɔ yɛɛ, "Ɔ tɔgɛ me-nyoro so ilaa kamaasɛ ibono nɛ wɔra mɔ sa me." 40 Asa mɔ mɛ lii ɔsowolɛ mɔ so ba Yesu asɛ gɛnen mɔ, mɛ kolɛ mɔ yɛɛ ɔ' kyena mɔmɔ asɛ. Imɔso ɔ kyena nno nkɛ nnyɔ. 41 Kyu lii Yesu ilaa nyiilesɛ so mɔ, asa sakyɔ mɛ' kii sɔɔ mɔ gyi too. 42 Asa mɔ mɛ tɔgɛ sa ɔkyii mɔ yɛɛ, "I mɛŋ baa i gyɛ mɔ-ilaa ibono fo tɔgɛ aye mɔ so ne a kya sɔɔ mɔ gyi. Aye gbaa-gbaa a nu de aye-aso, ne a nyi yɛɛ i mɛŋ bo sɛi, ɔnyen baarɛ gyɛ ɔbono ɔ laa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ." 43 Yesu gi kyena Samariya awura asɛ nkɛ nnyɔ mɔ, ɔ koso lii nno, ne ɔ kyon kpe Galeli gɛsinkpan so. 44 Yesu gbaa-gbaa gi wolaa tɔgɛ sa mɔ-akasɛbo mɔ yɛɛ Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo ɔko mɛŋ bo no ɔ kya gyi ginsi mɔ-gɛwi. 45 Yesu gi loo Galeli gɛsinkpan so gɛnen mɔ, Galeli awura mɔ mɛ sɔɔ mɔ abaa anyɔ. I kya nyiile yɛɛ mɔmɔ kee mɛ kpe kpaa gyi mɔmɔ-gɛkɛ belɛ mɔ Gyɛrusalem ɔsowolɛ so mɔ, mɛ wu ilaa ibono Yesu gi wɔra mɔ. 46 Yesu naa de Galeli gɛsinkpan so mɔ, o kii kpe Keena ɔsowolɛ so. Nno ne ɔ yɛgɛ nkyu gi bingiri nta mɔ. Ɔ bo nno gɛnen mɔ, ɔbelɛnsɛ ɔko bo Kapɛɛniyon ɔsowolɛ so, mɔ-bi nyensɛ kya lɔ. 47 Ɔbelɛnsɛ mɔ gi nu yɛɛ Yesu gi lii Gyudiya gɛsinkpan so ba Galeli gɛsinkpan so mɔ, ɔ kpaa kolɛ Yesu yɛɛ ɔ' baa kyɛ mɔ-bi mɔ sa mɔ. Ɔ kya laarɛ de o' wu. 48 Ɔ kolɛ mɔ gɛnen mɔ, Yesu gi tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Imɔso fɛye ɔko-rɛ ɔko maŋ sɔɔ gyi yɛɛ Wurubuaarɛ ne n sun me, gɛnen mɔ, fɛ wu amunale ilaa de ilaa ibono i kya dɛ gɛnɔ mɔ de fɛye-ansi?" 49 Ɔbelɛnsɛ mɔ gi kolɛ Yesu yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, yɛgɛ de a' kpe gɛbii mɔ asɛ pɛi de gɛ' lɔɔ lɛɛ ɔŋɛ." 50 Nfono mɔ Yesu gi tɔgɛ sa ɔbelɛnsɛ mɔ yɛɛ, "Kii kpe gɛwi. Nɛ yɛgɛ fo-bi mɔ gi nyɛ nkpa." Ɔbelɛnsɛ mɔ gi sɔɔ Yesu ilaa tɔgɛsɛ mɔ gyi. Imɔso o kii kyon gɛwi. 51 Ɔ kya kpe gɛwi mɔ, mɔ-rɛ mɔ-adega mɔ ako mɛ gyan ɔkpa dɔ ne mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ mɔ-bi mɔ gi nyɛ alanfiya. 52 Ɔbelɛnsɛ mɔ gi nu gɛnen mɔ, ɔ taasɛ mɔ-adega mɔ, "Owi ɔmɔ dɔ ne gilɔ mɔ gi ta?" Ne mɛ buu sa mɔ yɛɛ, "Deeri owi gi kpɛɛlɛ mɔ ne ɔkyagyii mɔ gi taa gɛmɔ yɛgɛ." 53 Nfono mɔ, ɔ bii yɛɛ gɛnen owi ɔbono gbaa-gbaa ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Kii; nɛ yɛgɛ fo-bi mɔ gi nyɛ nkpa" mɔ. Imɔso mɔ-rɛ mɔ-gɛten dɔ asa pɛwu mɛ sɔɔ Yesu gyi. 54 Yesu gi lii Gyudiya gɛsinkpan so ba Galeli mɔ, gɛnen ilaa idɛ ne n gyɛ ilaa lɛɛnyiilesɛ nyɔsɛ ibono ɔ wɔra ne i lɛɛ nyiile asa yɛɛ Wurubuaarɛ ne n sun mɔ.\n1 Imɔ idɛ gɛmara mɔ, mɔmɔ Gyuda awura gɛkɛ belɛ gɛko gɛ baa gyan'. Ne Yesu gi kpe Gyɛrusalem mɔmɔ ɔsowolɛ gɛmu mɔ so. 2 Gibun giko gi bo Gyɛrusalem ɔsowolɛ mɔ so. De Gyuda awura gɛdɛ dɔ mɔ, mɛ kya terɛ gibun gibono yɛɛ Bɛtesata. Gibun mɔ gi sindi ɔsowolɛ mɔ gɛkpen gɛbunono gɛbono mɛ kya terɛ gɛmɔ yɛɛ Isandɛ Gɛbunono mɔ. Mɛ yii ipanpan inun kyaabɔɔ gibun mɔ. 3 Mɛ kya kyu alɔbo sakyɔ abono mɛ mɛŋ kya taalɛ wɔra sɛi, fɛɛ agyaatanbo, ɔtɛgɛsɛana, de abono mɔmɔ-nyoro abaafon a wu' mɔ kyu kpaa yela gɛnen ipanpan mɔ dɔ [de mɛ' gyoo owi ɔbono nkyu mɔ gi laa luburu mɔ. 4 I kya nyiile yɛɛ Wurubuaarɛ dɔ ɔsɔɔ kya kyena kpelegɛ lii Wurubuaarɛ dɔ baa luburu nkyu mɔ. Owi ɔbono nkyu mɔ gi kya luburu gɛnen mɔ, ɔlɔbo ɔbono ɔ daa ginyɛ loo nkyu mɔ dɔ mɔ, mɔ-gilɔ mɔ gi kya ta]. 5 Ɔnyen ɔko bo gɛnen alɔbo adɛ dɔ ɔ kya lɔ faa, imɔ nsi oko de saalaa nsi gukue ne. 6 Yesu gi wu gɛnen ɔnyen baarɛ ne ɔ bii yɛɛ ɔ dɛ nno kɛɛla gikyɔ mɔ, ɔ taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo kya laarɛ fo-gilɔ mɔ gi' ta sa fo?" 7 Ɔlɔbo mɔ gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, meŋ bo ɔko de ɔ' kpaa me de n' nyɛ loo nkyu mɔ dɔ. Owi ɔbono nkyu mɔ gi kya luburu ne n' kya laarɛ de n' loo nmɔ dɔ mɔ, ɔko kya wolaa da me." 8 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Koso yelɛ, puru fo-gifengen de fo' naa." 9 Ayaa abono so mɔ, ɔnyen mɔ gilɔ mɔ gi ta. Ɔ koso puru mɔ-gifengen ne ɔ naa. Gɛnen gɛkɛ gɛbono Yesu gi kyu kyɛ gɛnen ɔlɔbo baarɛ mɔ, gɛ gyɛ gɛkɛ kyoolasɛ. 10 Imɔso Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ wu ɔnyen ɔbono Yesu gi kyɛ mɔ so mɔ-gifengen mɔ, mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ndɛ i gyɛ gɛkɛ kyoolasɛ. I mɛŋ dɛ ɔkpa yɛɛ fo' sola gifengen." 11 Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ tɔgɛ sa mɔ gɛnen mɔ, ɔ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɔbono ɔ kyɛ me mɔ ne n tɔgɛ sa me yɛɛ n' koso, puru me-gifengen de n' naa." 12 Nfono mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ taasɛ ɔnyen mɔ yɛɛ, "Anɛ ne n gyɛ ɔnyen ɔbono ɔ tɔgɛ sa fo yɛɛ 'koso puru fo-gifengen de fo' naa' mɔ?" 13 Ɔnyen mɔ maŋ bii Yesu. I lii fɛɛ asa mɛ nyaakyɔ nno, ne Yesu gi naa loo mɔmɔ dɔ kyon. 14 Imɔ gɛmara mɔ Yesu gi kpe kpaa wu ɔnyen mɔ Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so, ne Yesu gi tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Fo wu gɛnɔɔbono fo kii nyɛ alanfiya mɔ? Taa ilaa nyɛnyɛn giwɔra yɛgɛ de ilaa iko i mɛŋ sa i' kii baa wɔra fo de i' don gilɔ gibono fo lɔ faa." 15 Ɔnyen mɔ gi kyon kpe Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ asɛ ne ɔ kpaa tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ Yesu ne n gyɛ ɔbono ɔ kyɛ mɔ mɔ. 16 Imɔ idɛ so mɔ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ yii gɛsɛ mɛ kya ka Yesu ansi. I kya nyiile yɛɛ gɛkɛ kyoolasɛ ne Yesu gi kyu kyɛ ɔnyen mɔ. 17 Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Owi kamaasɛ dɔ mɔ me-sɛ Wurubuaarɛ kya wɔra gɛsun. Imɔso me kee n kpɛ mi-i wɔra gɛsun." 18 Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ gɛnen mɔ, i yɛgɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ kii lɔrɔ keda nyoro mɛ kya laarɛ mɔ-imɔɔten. Mɔmɔ asɛ mɔ Yesu gi tɔrɔ mɔmɔ-gɛkɛ kyoolasɛ nbara mɔ ne mɛ kii tɔgɛ yɛɛ iŋ gyɛ ibono wolɛ gbaa. Ɔ tɔgɛ kee yɛɛ Wurubuaarɛ ne n gyɛ mɔ-sɛ. Mɛ kyu imɔ yɛɛ Yesu kya nyiile yɛɛ mɔ-rɛ Wurubuaarɛ mɛ gyɛ kyɛɛ-kyɛɛ. Ɔko mɛŋ don mɔ-nanbo. 19 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ fɛye faa, me, Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ, maŋ wɔra ilaa iko me-gibaa so. N kya wɔra daa ilaa ibono n kya wu me-sɛ Wurubuaarɛ kya wɔra mɔ. Ilaa kamaasɛ ibono ɔ kya wɔra mɔ, imɔ kee ne me, mɔ-bi mɔ kya wɔra. 20 I kya nyiile yɛɛ Wurubuaarɛ kya laarɛ me, mɔ-bi mɔ, ilaa. Imɔso ɔ kya kyu ilaa ibono mɔ gbaa-gbaa kya wɔra mɔ pɛwu kyu nyiile me. Ɔ laa baa kyu ilaa belɛ-belɛ ibono i don idɛ mɔ gbaa kyu nyiile me de i' dɛ fɛye-gɛnɔ. 21 Fɛɛ gɛnɔɔbono Wurubuaarɛ laa baa kyingi asa abono mɛ wu' mɔ de ɔ' sa mɔmɔ nkpa mɔ, gɛnen kee ne me, Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ n' kya kyu Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan sa asa abono n kya laarɛ n' sa mɔmɔ mɔ. 22 "Wurubuaarɛ mɛŋ kya gyi asa nbɛlɛ. O kyu asa nbɛlɛ gigyi kyu sa daa me, mɔ-bi mɔ 23 de ɔkamaasɛ o' kyu buubuu kyu sa me, fɛɛ gɛnɔɔbono mɛ kya kyu buubuu sa Wurubuaarɛ mɔ. Fo nyamesɛ kamaasɛ ɔbono fo mɛŋ kya buu me, Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ, gɛnen kee ne fo mɛŋ kya buu Wurubuaarɛ ɔbono o sun me mɔ kee ne. 24 "Gɛsintin ne n kya tɔgɛ mi-i sa fɛye faa, fo ɔbono fo nu me-gɛdɛ ne fo kyu fo-nyoro too ɔbono o sun me mɔ so mɔ, fo gɛnen kaasɛ ɔbono fo ti fo bo Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena. Maŋ bun fo kaasɛ ɔbono gipuɛɛ. Fo lii Wurubuaarɛ gisobiidɛ mɔ dɔ baa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena. 25 N kya tɔgɛ fɛye gɛsintin, owi mɔ kya ba, owi mɔ gi ti fo gbaa. Asa abono mɛ wɔra fɛɛ mɛ wu' mɛ naa mɔ, mɛ laa nu me, Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ gigyɛbi', ne mɔmɔ abono mɛ nu me-gɛdɛ mɔ mɛ laa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan kon. 26 I kya nyiile yɛɛ gɛnɔɔbono Wurubuaarɛ ne n dɛ nkpa de mɔ-gibaa mɔ, gɛnen ne Wurubuaarɛ gi yɛgɛ me, mɔ-bi mɔ kee n' dɛ nkpa de me-gibaa ne. 27 Wurubuaarɛ gi sa me, mɔ-bi mɔ ɔkpa yɛɛ n' gyi asa nbɛlɛ, i kya nyiile yɛɛ me ne n gyɛ anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ. 28 Fɛ mɛŋ sa fɛ' yɛgɛ de ilaa idɛ i' dɛ fɛye-gɛnɔ. I kya nyiile yɛɛ owi mɔ kya ba, asa abono mɛ dɛ nkyan dɔ mɔ pɛwu mɛ laa nu me-gigyɛbi' kon. 29 Abono mɛ wɔra idɛnsɛ mɔ mɛ laa kyingi lii ibuni dɔ ba de mɛ' kyena Wurubuaarɛ asɛ, ne abono, mɔ, mɛ wɔra inyɛnyɛn mɔ, mɛ laa kyingi lii ibuni dɔ ba de n' bun mɔmɔ gipuɛɛ. 30 "Maŋ taalɛ wɔra sɛi me-gibaa so. Gɛnɔɔbono n kya nu mɔ, gɛnen ne n' kya kyu kerɛ asa ilaa dɔ wu mɔmɔ-gidebi ne. Gɛnɔɔbono n kya kyu wu asa ilaa mɔ, i gyɛ gɛsintin ɔkpa so. I kya nyiile yɛɛ meŋ kya laarɛ me-lɛɛ gɛlaarɛ. Ɔbono o sun me mɔ gɛlaarɛ ne n' kya laarɛ. 31 Nengyene nɛ tɔgɛ yɛɛ me gbaa-gbaa n' buu sa asa isa ɔbono ɔnan n gyɛ mɔ, i maŋ sa de asa mɛ' bii yɛɛ i gyɛ gɛsintin. 32 Ɔko bo soso ɔ kya lɛɛ me-gidebi nyiile, ne n' nyi yɛɛ ilaa ibono ɔ kya lɛɛ nyiile mɔ i gyɛ gɛsintin. 33 "Fɛ sun kpaa taasɛ Gyɔn kyu lii me so, ne ɔ lɛɛ gɛsintin gɛbono o nyi mɔ tɔgɛ sa fɛye. 34 Iŋ gyɛ yɛɛ n kya sɔɔ ilaa ibono anyamesɛ mɛ kya tɔgɛ kyu lii me so mɔ kyule berɛ. Nɛ taa tɔgɛ Gyɔn ilaa idɛ daa de fɛ' nyɛ Wurubuaarɛ ɔ' mɔlɛgɛ fɛye. 35 Gyɔn gi wɔra fɛɛ fatela ɔbono ɔ kyangɛ ne i kya wu mɔ. Fɛ kyule kyena de mɔ-fatela mɔ ŋmaraa daa ne fɛ gyi ɔkon. 36 "N bo ilaa ibono i kya lɛɛ me-gidebi nyiile ne i don Gyɔn-lɛɛ mɔ gbaa. I kya nyiile yɛɛ nsun nbono me-sɛ Wurubuaarɛ gi kyu wɔra me-abaa dɔ de n' wɔra logɛ mɔ, nmɔ dɔ ne n' kpɛ n dɛ faa. Gɛnen nsun mɔ ne n kya lɛɛ me nyiile asa yɛɛ me-sɛ Wurubuaarɛ ne n sun me. 37 "Me-sɛ ɔbono o sun me mɔ gbaa-gbaa kee gi lɛɛ isa ɔbono ɔnan n' gyɛ mɔ nyiile. Fɛŋ ti taa nu mɔ-gigyɛbi', ne fɛŋ ti taa wu mɔ de fɛye-ansi kerɛ. 38 Ne mɔ-agyɛbi mɔ kee aŋ bo fɛye-asen dɔ. I kya nyiile yɛɛ fɛ mɛŋ kya kyu fɛye-nyoro too me ɔbono Wurubuaarɛ gi sun me mɔ so. 39 "Fɛ kya pɛɛrɛ ansi kasɛ Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ. Fɛ nyi yɛɛ amɔ ne nan yɛgɛ fɛ' nyɛ kyena Wurubuaarɛ asɛ gɛkpaa. To! Gɛnen Wurubuaarɛ agyɛbi abono kee ne n kya lɛɛ me-ilaa nyiile. 40 Imɔ gɛnen gbaa mɔ, fɛ kine fɛ maŋ ba me asɛ de fɛ' nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena mɔ. 41 Nengyene anyamesɛ mɛ kya yen me mɔ, meŋ kya kyu imɔ wɔra ilaa dɔ. 42 N nyi fɛye, fɛŋ kya laarɛ Wurubuaarɛ ilaa fɛye-asen dɔ. 43 Nɛ ba me-sɛ Wurubuaarɛ ginyen dɔ ne fɛŋ kya laarɛ fɛ' nu me asɛ. Nengyene fɛɛ ɔko kpɛi ne n ba fɛye asɛ mɔ-gibaa so mɔ, ɔbono berɛ, fɛ laa nu mɔ asɛ. 44 Fɛ kpɛ fa-a laarɛ de fɛ' gyi ginsi fɛye-nanboana asɛ. Iŋ tiri fɛye yɛɛ fɛ' gyi ginsi ɔbono mɔ-nkon ne n gyɛ Wurubuaarɛ mɔ asɛ. Nnɛ ne fɛ laa taalɛ sɔɔ me gyi? 45 Imɔso fɛ' mɛŋ sa fɛ' sa gɛwɔnsa yɛɛ me ne nan kpaa tɔgɛ fɛye-gidebi sa Wurubuaarɛ. Mosisi ɔbono fɛye-ansi a gyan mɔ so mɔ ne nan kpaa tɔgɛ fɛye-gidebi sa Wurubuaarɛ de o' gyi fɛye-nbɛlɛ. 46 Nengyene fɛɛ fɛ sɔɔ Mosisi gyi gɛsintin mɔ, nkana fɛ laa sɔɔ me kee gyi. I kya nyiile yɛɛ ɔ ŋmarasɛ me-ilaa yela. 47 Ibono fɛ mɛŋ sɔɔ imɔ gyi faa, nnɛ so ne fɛ laa sɔɔ ilaa ibono n kya tɔgɛ mɔ gyi?"\n1 Imɔ idɛ gɛmara mɔ, Yesu gi fara kpe Galeli ɔbon belɛ mɔ gigengen giko so. Mɛ kya terɛ gɛnen ɔbon mɔ ginyen giko yɛɛ Tabiriyasɛ. 2 Sakpii belɛ buu mɔ. I lii fɛɛ asa mɛ kya wu Yesu kya kyɛ alɔbo ne i kya lɛɛ nyiile yɛɛ Wurubuaarɛ ɔlon bo mɔ dɔ. 3 Yesu gi kpe nno mɔ, o dii kpe gibii giko so, ne mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo mɔ mɛ kpelegɛ kyena. 4 Gɛnen owi ɔbono mɔ, Gyuda awura gɛkɛ belɛ gɛbono mɛ kya terɛ gɛmɔ yɛɛ Lɛwu Gi Seregɛ Aye So mɔ gɛ kya fuude. 5 Yesu tɛ gibii mɔ so gɛnen mɔ, o wu sakpii belɛ kya ba mɔ asɛ. Imɔso ɔ taasɛ Filipo yɛɛ, "Nnɛ ne a laa wɔra de a' nyɛ agyudɔ sɔɔ de asa adɛ mɛ' nyɛ gyi ne?" 6 Yesu gi taasɛ Filipo gɛnen mɔ, ɔ kya too mɔ soso daa. Ɔ ti wolaa o nyi ilaa ibono ɔ laa wɔra mɔ. 7 Filipo gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Aye ne n kine a nyɛ aterenbi abono ɔnan gɛsun ɔwɔrabo laa nyɛ ibosɛ gukue dɔ kyu kpaa sɔɔ agyudɔ gbaa mɔ, iŋ gyɛ mɔmɔ ɔkamaasɛ ne nan nyɛ baa pii faa gyi." 8 Yesu akasɛbo mɔ dɔ ɔbono mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Andiru, Simon Piita mɔ-tedɛ mɔ, gi tɔgɛ sa Yesu yɛɛ, 9 "Gɛdegabi gɛko gɛ dɛ ibodobodo pii-pii inun de nkenbii nnyɔ nko. Gɛnen agyudɔ pii adɛ mɔ, menɛ ne i laa wɔra sa asa belɛ adɛ pɛwu?" 10 Yesu gi tɔgɛ yɛɛ, "Fɛ' yɛgɛ asa mɔ mɛ' kpelegɛ kyena." Ifɛ bonboli i nyaakyɔ nfono, imɔso mɛ kpelegɛ kyena. Mɔmɔ-gɛgyɔnɔ gɛ laa wɔra fɛɛ nwɛ ikue-inyɔ de saalaa. 11 Mɛ kyena mɔ, Yesu gi puru ibodobodo mɔ, o kyu afaala sa Wurubuaarɛ, ne ɔ yɛgɛ mɛ' yɛ sa asa mɔ nfono mɛ tɛ mɔ. Gɛnɔɔbono Yesu gi wɔra ibodobodo mɔ, gɛnen kee ne o wɔra iken mɔ, ne mɛ gyi kaabo kii san. 12 Mɛ gyi kaabo mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa mɔ-akasɛbo mɔ yɛɛ, "Fɛ' kpaa puru agyisan mɔ de imɔ iko i mɛŋ sa i' dɛ nyida." 13 Imɔso mɛ wɔra fɛɛ gɛnɔɔbono ɔ tɔgɛ mɔmɔ mɔ. Agyisan mɔ mɛ kii nyɛ lii ibodobodo inun mɔ dɔ mɔ, i bɔla nkeebii gudu nnyɔ. 14 Asa mɔ mɛ wu ilaa ibono Yesu gi wɔra ne i lɛɛ Wurubuaarɛ ɔlon ɔbono ɔ bo mɔ dɔ mɔ nyiile mɔ, mɛ tɔgɛ yɛɛ, "I gyɛ gɛsintin yɛɛ ɔdɛ ne n gyɛ Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo ɔbono Wurubuaarɛ gi wolaa tɔgɛ yɛɛ ɔ laa ba gɛsinkpan so mɔ." 15 Gɛnen so mɔ mɛ kya laarɛ de mɛ' baa keda mɔ ɔlon so kyu kpaa yii gɛwura. Yesu gi bii gɛnen mɔ, ɔ naa taa mɔmɔ yɛgɛ kii kpe gibii mɔ so mɔ-wolɛ. 16 I baa fo gɛdɔɔdɛ mɔ, Yesu akasɛbo mɔ mɛ kii kpelegɛ kpe ɔbon belɛ mɔ dɔ. 17 Mɛ dii loo gikolii dɔ ne mɛ palɛ gimɔ foro mɛ kya kpe de Kapɛɛniyon ɔsowolɛ so. I wɔra gɛnyɛ ne Yesu mɛŋ ti taa baa tu ɔmɔ. 18 Gɛnen aberɛ abono kee mɔ, afuu belɛ a koso a kya da ne i yɛgɛ nkyu mɔ gi kya gyigisi. 19 Yesu akasɛbo mɔ mɛ palɛ gikolii mɔ gɛnen-n kpe ansi dɔ fɛɛ akpaaten asa' abɛɛ anan mɔ, mɛ wu isa naa nkyu mɔ so ɔ kya ba de mɔmɔ asɛ so sindi gikolii mɔ. Mɛ wu mɔ gɛnen mɔ, i ŋmaa mɔmɔ-gisen. 20 Ne isa mɔ gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me Yesu ne. Fɛŋ sa fɛ' selɛ gifuu." 21 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, mɛ yɛgɛ mɔ ɔ' baa loo gikolii mɔ dɔ. Mɔ-rɛ mɔ-gidiiloo gikolii mɔ dɔ mɔ, mɛ ti loo nfono mɛ kya kpe mɔ. 22 Gɛdɛ kɛsɛ mɔ asa abono mɛ san ɔbon belɛ mɔ gigengen mɔ so mɔ mɛ wu ibono nkana gikolii kolon ne n san nno. Mɛŋ kii wu Yesu ɔ' loo gikolii mɔ dɔ mɔ-akasɛbo mɔ asɛ. Mɔmɔ-wolɛ ne n kyon. 23 Akolii ako a lii Tabiriyasɛ baa sindi nfono. (Nno ne Yesu gi kyu afaala sa Wurubuaarɛ ne o kyu bodobodo sa asa mɔ ne mɛ gyi mɔ.) 24 Imɔso ibono asa mɔ mɛŋ wu Yesu abɛɛ mɔ-akasɛbo mɔ nfono mɔ, mɛ dii loo akolii abono a ba nfono mɔ dɔ ne mɛ kyon Kapɛɛniyon mɛ' kpaa laarɛ Yesu. 25 Asa mɔ mɛ kpaa wu Yesu ɔbon belɛ mɔ gigengen giko mɔ so mɔ, mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, owi mɔmɔ dɔ ne fo ti baa loo gɛrɛ?" 26 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "N' tɔgɛ fɛye gɛsintin yɛɛ fɛ naa fɛ kya laarɛ me faa, bodobodo ɔbono fɛ nyɛ gyi kaabo mɔ so. Nkana i mɛŋ gyɛ ilaa ibono nɛ wɔra ne i lɛɛ nyiile yɛɛ Wurubuaarɛ ɔlon bo me dɔ mɔ so. 27 Fɛ mɛŋ sa fɛ' wɔra gɛsun kyu laarɛ gɛsinkpan-lɛɛ agyudɔ wolɛ. Fɛ' wɔra gɛsun laarɛ daa agyudɔ abono a laa yɛgɛ fɛ' nyɛ kyena Wurubuaarɛ asɛ gɛkpaa-gɛkpaa mɔ. Me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ ne nan sa fɛye gɛnen agyudɔ abono. Aye-sɛ Wurubuaarɛ gi lɛɛ nyiile yɛɛ me ne o sun de n' yɛgɛ asa mɛ' nyɛ mɔ asɛ gɛkyena." 28 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, asa mɔ mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Menɛ gɛsun ne Wurubuaarɛ kya laarɛ a' wɔra?" 29 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Gɛsun gɛbono Wurubuaarɛ kya laarɛ yɛɛ fɛ' wɔra mɔ ne n gyɛ yɛɛ fɛ' kyu fɛye-nyoro too me, ɔbono Wurubuaarɛ gi sun me mɔ so." 30 Nfono ne asa mɔ mɛ taasɛ Yesu yɛɛ, "Menɛ ne fo laa wɔra de i' lɛɛ nyiile aye yɛɛ Wurubuaarɛ ne n sun fo de a' kyu aye-nyoro too fo so? Menɛ gɛsun ne fo laa wɔra? 31 Owi ɔko dɔ mɔ, aye-naanaana adedaabo mɔ mɛ nyɛ agyudɔ abono mɛ kya terɛ yɛɛ 'mana' mɔ gyi gipen dɔ. Ne mɛ ŋmarasɛ imɔ wɔra Wurubuaarɛ agyɛbi ɔwolɛ mɔ dɔ yela yɛɛ, Ɔ sa mɔmɔ agyudɔ lii soso ne mɛ gyi." 32 Asa mɔ mɛ tɔgɛ gɛnen mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "N kya tɔgɛ fɛye gɛsintin, i mɛŋ gyɛ Mosisi ne n sa fɛye-adedaabo agyudɔ abono a lii Wurubuaarɛ dɔ mɔ. Me-sɛ Wurubuaarɛ ne n sa ɔmɔ gɛnen agyudɔ abono. Ne idɛ kon mɔ ɔ kya sa fɛye Wurubuaarɛ dɔ agyudɔ gbaa-gbaa. 33 Gɛnen Wurubuaarɛ dɔ agyudɔ abono n darɛ mɔ ne n gyɛ ɔbono ɔ kpelegɛ lii Wurubuaarɛ dɔ ne ɔ kya sa anyamesɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena mɔ." 34 Nfono mɔ, asa mɔ mɛ kolɛ Yesu yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, sa aye gɛnen agyudɔ abono owi kamaasɛ." 35 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Me ne n gyɛ agyudɔ abono a kya sa Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan mɔ. Nyamesɛ kamaasɛ ɔbono ɔ ba me asɛ mɔ, akon a maŋ baa mɔɔ mɔ gɛkaako kpa-a. Ɔbono o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ, bolefɔ maŋ baa mɔɔ mɔ gɛkaako kpa-a. 36 "Fɛɛ gɛnɔɔbono nɛ wolaa buu sa fɛye mɔ, fɛ wu me, fɛŋ kii kyu fɛye-nyoro too me so. 37 Abono pɛwu me-sɛ Wurubuaarɛ kya sa me mɔ, mɛ laa ba me asɛ. Ne ɔbono ɔ ba gɛnen mɔ, maŋ gya mɔ yɛɛ o' kii. 38 I kya nyiile yɛɛ nɛ lii Wurubuaarɛ dɔ ba de n' baa wɔra ɔbono o sun me mɔ ɔbolɛ gɛlaarɛ, i mɛŋ gyɛ me gbaa-gbaa lɛɛ gɛlaarɛ. Ɔbono o sun me mɔ-gɛlaarɛ so ne n naa. 39 Mɔ-gɛlaarɛ ne n gyɛ yɛɛ abono o kyu sa me mɔ dɔ ɔko-rɛ ɔko ɔŋ sa ɔ' fuɛ mɔ-lɛwu gɛmara. Ɔ kya laarɛ daa fɛɛ n' kyingi mɔmɔ lii ibuni dɔ gɛkɛ laalaalogɛsɛ gɛbono Wurubuaarɛ laa gyi anyamesɛ pɛwu nbɛlɛ mɔ. 40 Me-sɛ Wurubuaarɛ kya laarɛ yɛɛ nyamesɛ kamaasɛ ɔbono o wu me bii yɛɛ me ne n gyɛ mɔ-bi mɔ ne o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ, gɛnen kaasɛ mɔ ɔ' nyɛ ɔkyenaten Wurubuaarɛ asɛ gɛkpaa-gɛkpaa. Nan kyingi mɔ lii ibuni dɔ gɛkɛ laalaalogɛsɛ gɛbono Wurubuaarɛ laa gyi anyamesɛ nbɛlɛ mɔ." 41 Yesu gi tɔgɛ yɛɛ, "Me ne n gyɛ agyudɔ abono a lii Wurubuaarɛ dɔ ba mɔ." 42 Ɔ tɔgɛ gɛnen mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ kya ŋuiini kyu lii imɔ so yɛɛ, "Iŋ gyɛ Yesu, Gyosɛfo mɔ-bi mɔ ne? Iŋ gyɛ mɔ-sɛ de mɔ-nyi ne a nyi mɔ? Ne menɛ so ne idɛ kon ɔ kya tɔgɛ yɛɛ ɔ lii Wurubuaarɛ dɔ ba mɔ daa?" 43 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Fɛ' yɛgɛ giŋuiini mɔ. 44 Ɔko maŋ taalɛ ba me asɛ mɔ-gibaa so, gɛnen mɔ, Wurubuaarɛ ɔbono o sun me mɔ gi biidɛ mɔ ba. Ne nan kyingi mɔ lii ibuni dɔ gɛkɛ laalaalogɛsɛ gɛbono Wurubuaarɛ laa gyi anyamesɛ nbɛlɛ mɔ. 45 Wurubuaarɛ ikalan atɔgɛbo ɔwolɛ mɔ dɔ mɔ, mɛ ŋmarasɛ yela yɛɛ, Wurubuaarɛ laa nyiile asa pɛwu ilaa. N kya tɔgɛ fɛye yɛɛ nyamesɛ kamaasɛ ɔbono o nu imɔ ne ɔ kasɛ lii me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono laa ba me asɛ. 46 Nɛ tɔgɛ gɛnen mɔ, iŋ gyɛ yɛɛ n kya tɔgɛ yɛɛ nyamesɛ ɔko gi ti wu Wurubuaarɛ de ansi kerɛ. Ɔbono ɔ lii Wurubuaarɛ asɛ mɔ mɔ-nkon ne n ti wu Wurubuaarɛ de ansi. 47 Gɛsintin ne n kya tɔgɛ mi-i sa fɛye faa, ɔbono o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ laa kyena Wurubuaarɛ asɛ gɛkpaa-gɛkpaa. 48 Me ne n gyɛ agyudɔ abono a kya sa Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan mɔ. 49 I gyɛ gɛsintin yɛɛ fɛye-naanaana mɛ gyi agyudɔ abono mɛ kya terɛ yɛɛ 'mana' mɔ gipen dɔ. Imɔ gɛnen gbaa mɔ, mɛ wu'. 50 Me berɛ, n gyɛ agyudɔ abono a lii Wurubuaarɛ dɔ ba mɔ. Nengyene fo ɔko fo gyi amɔ mɔ, fo maŋ wu fuɛ fo-lɛwu gɛmara. 51 Me ne n gyɛ agyudɔ abono a kya sa Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan mɔ. Nɛ kpelegɛ lii Wurubuaarɛ dɔ ba. Nengyene ɔko gi gyi gɛnen agyudɔ adɛ mɔ, ɔ laa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan gɛkpaa. Gɛnen agyudɔ abono nan kyu sa anyamesɛ de mɛ' nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan mɔ ne n gyɛ me-nyoro." 52 Ilaa ibono Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, i yɛgɛ akyɔɔlɛ a tɔrɔ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ so. Mɛ san mɛ kya taasɛ abara yɛɛ, "Nnɛ ne ɔnyen baarɛ laa taalɛ kyu mɔ-nyoro sa aye de a' gyi?" 53 Nfono mɔ Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "N kya tɔgɛ fɛye gɛsintin; nengyene fɛŋ kya gyi me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ-nyoro ne fɛ mɛŋ kya nun me-nkalan mɔ, fɛŋ bo Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan. 54 Ɔbono ɔ kya gyi me-nyoro ne o kya nun me-nkalan mɔ, ɔ ti nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan gɛkpaa. Nan kyingi mɔ lii ibuni dɔ gɛkɛ laalaalogɛsɛ gɛbono nan gyi anyamesɛ nbɛlɛ mɔ. 55 Me-nyoro gi gyɛ agyudɔ gɛsintin so, ne me-nkalan gi gyɛ nkyu nunsɛ gɛsintin so. 56 Ɔbono ɔ kya gyi me-nyoro ne ɔ kya nun me-nkalan mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono bo me dɔ, ne me kee n bo mɔ dɔ. 57 "Me-sɛ ɔbono ɔ bo no adaa-adaa mɔ ne n sun me. Kyu lii mɔ so ne n' bo Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan faa. Gɛnen kee ne, kyu lii me so mɔ, ɔbono ɔ kya gyi me-nyoro mɔ laa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan. 58 Me ne n gyɛ agyudɔ abono a lii Wurubuaarɛ dɔ ba mɔ. Meŋ dɛ fɛɛ agyudɔ abono ɔnan aye-naanaana mɔ mɛ gyi ne mɛ dabɔlɛ wu' mɔ. Nyamesɛ ɔbono o gyi gɛnen agyudɔ abono n darɛ faa berɛ, laa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan gɛkpaa." 59 Yesu gi tɔgɛ imɔ idɛana gikyangbon dɔ aberɛ abono ɔ kya nyiile ilaa Kapɛɛniyon mɔ. 60 Akasɛbo mɔ mɛ nu ibono ɔ tɔgɛ mɔ, mɔmɔ dɔ asa sakyɔ mɛ tɔgɛ yɛɛ, "Ilaa idɛ berɛ, i bo lon. Anɛ ne nan taalɛ sɔɔ imɔ idɛ kyule?" 61 Yesu gi ti wolaa bii mɔ-gisen dɔ yɛɛ mɛ kya ŋuiinɛ kyu lii ilaa idɛ so. Imɔso ɔ taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Imɔ idɛ i kya laarɛ i' yɛgɛ fɛye-gisɔɔgyi gi' koso me so? 62 To! Imɔ idɛ gbaa ne. N baa kerɛ fɛ wu me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ, nɛ kii dii n kya kpe Wurubuaarɛ dɔ nfono nkana n wolaa n bo pɛi ne nɛ kpelegɛ ba gɛsinkpan so mɔ. 63 "Wurubuaarɛ Oduduu mɔ ne n kya sa nyamesɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan. Nyamesɛ gibaa so mɔ ɔ maŋ taalɛ wɔra sɛi de ɔ' nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena. Agyɛbi abono nɛ tɔgɛ sa fɛye faa a gyɛ daa oduduu dɔ ilaa ne a kya sa Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan. 64 Imɔ-rɛ imɔ gɛnen mɔ, fɛye ako fɛŋ kya sɔɔ gyi." Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, ɔ ti wolaa o nyi asa mɔ dɔ abono mɛ mɛŋ sɔɔ mɔ gyi mɔ de ɔbono ɔ laa yɛgɛ mɔ-akyobo mɛ' nyɛ mɔ mɔ. 65 Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔ-akasɛbo mɔ yɛɛ, "Imɔ idɛ so ne nɛ tɔgɛ fɛye yɛɛ ɔko mɛŋ bo no ɔ laa taalɛ ba me asɛ mɔ-gibaa so, gɛnen mɔ, me-sɛ Wurubuaarɛ gi sa mɔ ɔkpa." 66 Lii gɛnen aberɛ abono mɔ, akasɛbo mɔ sakyɔ mɛ tɛɛ mɔmɔ-nyoro lii mɔ dɔ, mɛŋ baa mɛ naa buu mɔ. 67 Imɔso Yesu gi taasɛ mɔ-akasɛbo gudu anyɔ mɔ yɛɛ, "Ne fɛye mɔ de-e? Fɛye kee fɛ laa tɛɛ fɛye-nyoro lii me dɔ?" 68 Nfono mɔ Piita gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Aye-Wura, anɛ asɛ ne a laa kpe? Fo ne n bo agyɛbi abono a laa yɛgɛ nyamesɛ ɔ' kyena Wurubuaarɛ asɛ gɛkpaa-gɛkpaa mɔ. 69 A ti kyu aye-nyoro too fo so ne a bii yɛɛ fo ne n gyɛ gisen fufuli wura ɔbono fo-nkon ne n lii Wurubuaarɛ asɛ mɔ." 70 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me ne n lɛɛ fɛye gudu anyɔ adɛ. Fɛye dɔ ɔko, mɔ, bo nwɔnsa nyɛnyɛn." 71 Yesu kya tɔgɛ gɛnen mɔ, Gyudasɛ, Simon Isikaayɔtɛ mɔ-bi mɔ ne ɔ darɛ gɛnen. Gɛsintin mɔ, Gyudasɛ baarɛ gi baa kyu Yesu wɔra mɔ-akyobo abaa dɔ, yɛgɛ ɔ gyɛ Yesu akasɛbo gudu anyɔ mɔ dɔ ɔko.\n1 Imɔ gɛmara mɔ, Yesu gi san naa-naa daa de Galeli isowolɛ so. Ɔ mɛŋ baa kyule kpe Gyudiya isowolɛ so. I kya nyiile yɛɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ kya laarɛ mɔ-imɔɔten. 2 Mɔmɔ-gɛkɛ belɛ gɛko gɛ kya fuude. Gɛnen gɛkɛ belɛ gɛbono gigyi dɔ mɔ, mɛ kya lii kpaa da ipanpan kyena imɔ dɔ. 3 Gɛnen so mɔ, Yesu mɔ-tedɛana mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Koso lii gɛrɛ de fo' kpe aye-isowolɛ gɛmu Gyudiya gɛsinkpan so de fo-akasɛbo mɛ' nyɛ wu ilaa gbaa'gbaa ibono fo kya wɔra mɔ de mɔmɔ-ansi. 4 Nengyene ɔko kya laarɛ de asa mɛ' bii mɔ so mɔ, ɔ mɛŋ kya wɔra mɔ-ilaa kyu ŋara. Nengyene fo kya taalɛ wɔra gɛnen ilaa idɛ mɔ, tɛsɛ lɛɛ fo-nyoro gɛwi nyiile asa tentegelen." 5 Yesu mɔ-tedɛana mɛ tɔgɛ gɛnen mɔ, i kya nyiile yɛɛ mɔmɔ gbaa mɛ mɛŋ kya sɔɔ Yesu gyi yɛɛ Wurubuaarɛ ne n sun mɔ. 6 Mɛ tɔgɛ sa Yesu gɛnen mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me-owi mɔ mɛŋ ti fo. Fɛye berɛ, owi kamaasɛ dɔ mɔ, fɛye-owi gi fo sa fɛye. 7 Asa abono gɛsinkpan so ilaa ne n bo mɔmɔ-ansi so mɔ mɛ maŋ taalɛ kyo fɛye. Me berɛ mɛ kya kyo me. I kya nyiile yɛɛ n kya tɔgɛ mɔmɔ gɛsintin yɛɛ mɔmɔ-ilaa wɔrasɛ mɔ iŋ boran. 8 Fɛ' koso kpe gɛkɛ belɛ mɔ gigyi. Me berɛ, maŋ kpe. Me-owi ɔbono nan kyu lɛɛ me-nyoro gɛwi sa asa mɔ mɛŋ ti fo." 9 Yesu gi tɔgɛ sa mɔ-tedɛana mɔ gɛnen mɔ, o sii kyena Galeli. Mɔ-tedɛana mɔ, mɔ, mɛ kyon. 10 Yesu mɔ-tedɛana mɔ mɛ kyon gɛnen mɔ, imɔ gɛmara mɔ ne Yesu mɔ kee gi koso kpe nno. Ɔ mɛŋ kyule naa kpe tentegelen de o' kyu mɔ-nyoro saarɛ asa dɔ. 11 Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ kya laarɛ mɔ gɛkɛ belɛ ogyiten mɔ mɛ kya kpon. Mɛ san mɛ kya taasɛ yɛɛ, "Ɔ bo fonɛ daa?" 12 Sakpii mɔ dɔ asa kee mɛ kya gyi nsingyi adɛɛdɛɛ dɔ kyu lii mɔ so gikyɔ. Ako mɛ kya tɔgɛ yɛɛ, "Ɔ gyɛ nyamesɛ dɛnsɛ." Mɔmɔ ako mɔ yɛɛ, "Kuaa. Ɔ kya penɛ asa daa de mɛ' fuɛ Wurubuaarɛ ɔkpa." 13 Ɔko-rɛ ɔko mɛŋ tɔgɛ imɔ so ilaa tentegelen. I kya nyiile yɛɛ mɛ selɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ. 14 Mɛ gyi Ipanpan Dɔ Gikyena gɛsi mɔ baa fo nsansana mɔ, idɛ kon mɔ, Yesu gi koso kpe Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so kpe ɔ kya nyiile asa ilaa. 15 Yesu ilaa nyiilesɛ mɔ i dɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ gɛnɔ. Mɛ san mɛ kya taasɛ yɛɛ, "Nnɛ so ne mɔ ɔbono ɔ mɛŋ kpe imɔ-ɔwolɛ mɔ ne n kii o nyi ilaa mɔ gɛnen?" 16 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me-ilaa nyiilesɛ i mɛŋ lii me gbaa-gbaa asɛ. I lii daa ɔbono o sun me mɔ asɛ. 17 Fo nyamesɛ kamaasɛ ɔbono fo kya laarɛ fo' wɔra Wurubuaarɛ gɛlaarɛ mɔ, fo ne n gyɛ ɔbono fo laa bii yɛɛ me-ilaa nyiilesɛ idɛ i lii daa Wurubuaarɛ asɛ, abɛɛ me gbaa-gbaa gibaa so ne n' kya kyu nyiile ilaa gɛnen. 18 Ɔbono ɔ kya nyiile asa ilaa mɔ-gibaa so mɔ kya laarɛ daa nyisigyi ɔ kya sa mɔ-nyoro. Ne ɔbono, mɔ, ɔ kya laarɛ fɛɛ ɔbono o sun mɔ mɔ ne ɔ' nyɛ nyisigyi mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono ne n bo gɛsintin. Ɔŋ kya penɛ asa. 19 Iŋ gyɛ Mosisi ne n kyu Wurubuaarɛ nbara sa fɛye? Ne i wonɛ so ne fɛye dɔ ɔko-rɛ ɔko mɛŋ kya gyi nmɔ so ne fɛ kii fɛ kya laarɛ me-imɔɔten daa?" 20 Yesu gi taasɛ asa mɔ gɛnen mɔ, mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ilaa nyɛnyɛn oduduu tɛ fo so. Anɛ ne n kya laarɛ ɔ' mɔɔ fo?" 21 Nfono mɔ, Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ilaa kolon ne nɛ wɔra gɛkɛ kyoolasɛ ne i dɛ fɛye gɛnɔ faa. 22 Iŋ gyɛ Mosisi gi yela awɔrɛ giten nbara sa fɛye? I mɛŋ lii Mosisi gbaa-gbaa asɛ berɛ. Gɛnen nbara nbono gi lii daa aye-naanaana agyangbarabo mɔ asɛ. Fɛ korogɛ gɛbii nyensɛɛ ne gɛkɛ gɛbono mɛ laa kyu ten gɛmɔ-giwɔrɛ mɔ i baa yii de gɛkɛ kyoolasɛ mɔ, fɛ mɛŋ kya tɔgɛ yɛɛ i gyɛ gɛkɛ kyoolasɛ so mɔ fɛ' kosorɛ yela gɛkɛ pobɔrɔ. 23 Ibono i ti i gyɛ nbara so mɔ fɛ kya dabɔlɛ ten awɔrɛ nkɛ kyoolasɛ gɛnɔɔbono i laa wɔra ne fɛ maŋ tɔrɔ Mosisi nbara mɔ. Menɛ n wɔra ne fɛ kyu ginyadon me so yɛɛ nɛ kyɛ nyamesɛ gɛkɛ kyoolasɛ? 24 Fɛŋ sa fɛ' kerɛ asa ansi so tɔgɛ yɛɛ mɔmɔ-ilaa iŋ boran. Fɛ' kyu gɛsintin bun asa gipuɛɛ de fɛ' sa aso." 25 Yesu kya tɔgɛ gɛnen mɔ, Gyɛrusalem ɔsowolɛ mɔ so nten abi abono mɛ bo nfono mɔ, mɛ kya taasɛ yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ gɛnen ɔnyen baarɛ ne mɛ kya laarɛ de mɛ' mɔɔ mɔ? 26 Kerɛ, mɔ ne n yelɛ tentegelen sansana ɔ kya tɔngɛ ne ɔko mɛŋ kya tɔgɛ mɔ sɛi mɔ. Abɛɛ idɛ kon, abelɛnsɛ mɔ mɛ bii yɛɛ mɔ ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ gi wolaa tɔgɛ yɛɛ ɔ laa sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ daa? 27 Ɔdɛ berɛ a nyi ɔsowolɛ ɔbono so ɔ lii mɔ. Ɔbono Wurubuaarɛ laa sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ, nkana a nyi yɛɛ ɔko-rɛ ɔko maŋ bii nfono ɔ laa lii mɔ." 28 Akyɔɔlɛ mɔ so mɔ, Yesu san ɔ kya nyiile ilaa Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so gɛnen mɔ, ɔ taasɛ ɔmɔ ken-ken yɛɛ, "Fɛ nyi me? Fɛ nyi nfono nɛ lii mɔ? I mɛŋ gyɛ me-gibaa so ne nɛ ba. Ɔbono o sun me mɔ bo no gɛsintin. Fɛye berɛ, fɛ mɛŋ nyi mɔ. 29 Me berɛ, n nyi mɔ. Mɔ asɛ ne nɛ lii ne mɔ ne n sun me." 30 Yesu gi tɔgɛ gɛnen ta mɔ, nfono mɔ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ san mɛ kya laarɛ ɔkpa de mɛ' nyɛ keda mɔ. Imɔ gɛnen mɔ, ɔko-rɛ ɔko gibaa gi mɛŋ yii mɔ. I kya nyiile yɛɛ mɔ-owi ɔbono Wurubuaarɛ gi yela mɔ mɛŋ ti taa fo. 31 Sakpii mɔ dɔ asa sakyɔ berɛ, mɛ sɔɔ Yesu gyi ne mɛ san mɛ kya taasɛ yɛɛ, "Ɔbono Wurubuaarɛ laa sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ laa ba mɔ, ɔbono laa taalɛ baa wɔra ilaa lɛɛnyiilesɛ de i' don ibono ɔnyen baarɛ gi wɔra faa?" 32 Farasii awura mɔ mɛ kya nu ibono sakpii mɔ mɛ kya gyi nsingyi kyu lii Yesu so gɛnen mɔ, mɔmɔ-rɛ Gyuda awura asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɛ sun Wurubuaarɛ ɔson obu mɔ adiibo ako yɛɛ mɛ' kpaa keda Yesu ba. 33 Nfono mɔ Yesu gi tɔgɛ yɛɛ, "Nan kii kyena fɛye asɛ daa ŋmaraa faa bɔla de n' kii kpe ɔbono o sun me mɔ asɛ. 34 Gɛnen owi ɔbono mɔ, fɛ laa laarɛ me, fɛ maŋ kii nyɛ me wu. Nfono nan kpaa kyena mɔ fɛye berɛ, fɛ maŋ taalɛ ba nno." 35 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ san mɛ kya tɔgɛ ma-a sa abara yɛɛ, "Ndo, fɛ' nu mɔ-ilaa tɔgɛsɛ! Fonɛ ne ɔnyen baarɛ kya laarɛ o' kpe daa ne ɔ kya tɔgɛ yɛɛ a laa laarɛ mɔ-gɛten, a maŋ wu mɔ faa? Abɛɛ ɔ laa selɛ kpaa kyena aye-adɛ abono mɛ tɛ saarɛ Geriiki awura dɔ mɔ de o' nyiile Geriiki awura mɔ ilaa daa? 36 Ibono ɔ tɔgɛ yɛɛ a laa laarɛ mɔ-gɛten kpon, a maŋ wu mɔ, ne nfono ɔ laa kpe mɔ, a maŋ taalɛ kpe nno mɔ, menɛ ne ɔ darɛ gɛnen?" 37 Gɛkɛ gɛbono gɛ tiikara mɔmɔ-gɛkɛ belɛ gigyi dɔ mɔ ne n gyɛ gɛkɛ gbaa' sa mɔmɔ. Gɛnen gɛkɛ gɛbono mɔ, Yesu gi koso yelɛ ne ɔ tɔgɛ ken-ken yɛɛ, "Nengyene bolefɔ dɛ ɔko mɔ, kaasɛ ɔ' ba me asɛ de ɔ' baa nun nkyu. 38 Nyamesɛ kamaasɛ ɔbono o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ laa wɔra fɛɛ gɛnɔɔbono mɛ wolaa ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi dɔ mɔ. Mɛ ŋmarasɛ yɛɛ, 'Ɔbon laa kyon lii mɔ-gisen dɔ. Gɛnen ɔbon ɔbono maŋ ŋaa gɛkaako.' " 39 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, imɔ gɛsɛ ne n gyɛ yɛɛ Wurubuaarɛ laa kyu mɔ-Oduduu mɔ sa asa abono mɛ laa kyu ɔmɔ-nyoro too Yesu so mɔ. Aberɛ abono Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Wurubuaarɛ mɛŋ ti taa kyu mɔ-Oduduu mɔ sa ɔmɔ. I kya nyiile yɛɛ Wurubuaarɛ mɛŋ ti lɛɛ Yesu nyisigyi gɛwi nyiile asa. 40 Asa mɔ mɛ nu ilaa ibono Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, mɔmɔ ako yɛɛ, "Gɛsintin mɔ, ɔnyen baarɛ ne n gyɛ Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo ɔbono a nyi yɛɛ ɔ laa ba mɔ." 41 Mɔmɔ ako, mɔ, yɛɛ, "Mɔ ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ laa sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ." Ne mɔmɔ ako mɔ yɛɛ, "Ɔ maŋ taalɛ wɔra isa ɔbono Wurubuaarɛ laa sun mɔ. Gɛnen kaasɛ ɔbono maŋ lii Galeli gɛsinkpan so. 42 Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ dɔ mɔ, i tɔgɛ yɛɛ ɔbono Wurubuaarɛ laa sun gɛnen mɔ laa wɔra daa Deefidi mɔ-naanaana dɔ de ɔ' lii Bɛtelɛhɛm, Deefidi gɛwi." 43 Mɔmɔ-nnɔ giŋ wɔra gikolon kyu lii Yesu so. 44 Mɔmɔ ako mɛ laarɛ fɛɛ mɛ' keda mɔ kpaa tii. Mɔmɔ ɔko-rɛ ɔko gibaa gi mɛŋ kii nyɛ yii mɔ. 45 Nfono mɔ Wurubuaarɛ ɔson obu mɔ dɔ adiibo mɔ mɛ kii kpe Gyuda awura asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɔ de Farasii awura mɔ asɛ. Ne abelɛnsɛ mɔ mɛ taasɛ adiibo mɔ yɛɛ, "Menɛ n wɔra ne fɛ mɛŋ bara mɔ?" 46 Mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nyamesɛ ɔko mɛŋ bo no ɔ laa taalɛ tɔngɛ lɛɛ ɔnyen baarɛ." 47 Nfono mɔ Farasii awura mɔ mɛ taasɛ adiibo mɔ yɛɛ, "Imɔso ɔ kpaa nyɛ fɛye kee penɛ? 48 Abelɛnsɛ mɔ ako abɛɛ aye Farasii awura mɔ dɔ ako kee mɛ sɔɔ mɔ gyi do-o? 49 Gɛnen asa abono mɛ sɔɔ mɔ gyi mɔ berɛ mɛŋ nyi Wurubuaarɛ nbara nbono Mosisi gi yela mɔ. Imɔso mɔmɔ-rɛ Wurubuaarɛ abaa anyɔ." 50 Ɔ tɔgɛ gɛnen mɔ, ɔbelɛnsɛ ɔko bo mɔmɔ Farasii awura mɔ dɔ mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Nikodemusi. (Gɛnen Nikodemusi baarɛ ne n gyɛ ɔnyen ɔbono ɔ naa kyena kpaa wu Yesu gɛnyɛ gɛko mɔ.) Nikodemusi gi taasɛ mɔ-nanboana abelɛnsɛ mɔ yɛɛ, 51 "Aye-nbara gi kya bun nyamesɛ gipuɛɛ owi ɔbono ɔŋ ti taa buu mɔ-gɛnɔ dɔ ilaa de a' nu de a' bii ilaa ibono ɔ wɔra mɔ?" 52 Mɛ kisee taasɛ mɔ daa yɛɛ, "Fo kee fo lii Galeli daa do-o? Lɔrɔ kpaa kerɛ Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ dɔ dandan. Fo laa wu de fo' bii yɛɛ Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo ɔko mɛŋ bo no ɔ laa taalɛ lii Galeli gɛsinkpan so." [ 53 Mɛ tɔgɛ gɛnen ta mɔ, mɔmɔ ɔkamaasɛ gi yaasɛ kyon mɔ-gɛten dɔ.\n1 Yesu berɛ, gi naa kyon kpe Nfɔ Iyii Gibii mɔ so. 2 Gibaadiikɛ fu-u mɔ, Yesu gi baa loo ɔsowolɛ mɔ so ne o kii naa kpe Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so. Asa abono mɛ bo nfono mɔ pɛwu mɛ naa ba Yesu asɛ, ne o kpelegɛ kyena ɔ kya nyiile mɔmɔ ilaa. 3 Gyuda awura nbara aŋmarasɛbo mɔ de Farasii awura mɔ mɛ kpaa kyu ɔkyii ɔko ba Yesu asɛ nfono. Mɛ keda mɔ de ɔnyen. Mɛ kyu mɔ baa yelɛ sansana 4 ne mɛ tɔgɛ sa Yesu yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, a keda ɔkyii baarɛ de ɔnyen. 5 To, Wurubuaarɛ nbara dɔ mɔ Mosisi gi ŋmarasɛ yela yɛɛ a' too abui mɔɔ gɛnen asa abono ɔnan. Fo-o fo mɔ, nnɛ ne fo dɛ?" 6 Mɛ taasɛ Yesu gɛnen ilaa idɛ daa kyu soo mɔ idoo kerɛ de mɛ' kyu mɔ wɔra nbɛlɛ dɔ. Mɛ taasɛ Yesu gɛnen mɔ, o sii wuruge ne o kyu mɔ-gibaabi ɔ kya ŋmarasɛ gɛsinkpan. 7 Mɛ kpɛ ma-a taasɛ mɔ gɛnen so mɔ, ɔ koso yelɛ ne ɔ tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Fɛye dɔ ɔbono ɔŋ ti wɔra ilaa nyɛnyɛn mɔ, ɔ' daa gigyangbara too gibui da ɔkyii mɔ." 8 Yesu gi tɔgɛ mɔmɔ gɛnen mɔ, o kii sii wuruge kyu mɔ-gibaabi ɔ kya ŋmarasɛ gɛsinkpan mɔ. 9 Gyuda awura nbara aŋmarasɛbo mɔ de Farasii awura mɔ mɛ nu ilaa ibono Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ gɛnen mɔ, mɛ yaasɛ gɛbelɛnsɛ so gɛkuii-gɛkuii ne i san ɔkyii mɔ wolɛ gi san ɔ yelɛ Yesu asɛ sakpii mɔ dɔ. 10 I san mɔmɔ-wolɛ gɛnen mɔ, Yesu gi koso yelɛ ne ɔ taasɛ ɔkyii mɔ yɛɛ, "Ɔkyii, mɛ bo fonɛ? I mɛŋ nyɛ ɔko de o' bun fo gipuɛɛ?" 11 Ɔkyii mɔ gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Kuaa, me-wura." Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Me kee maŋ bun fo gipuɛɛ. Naa fo kya kpe de fo' taa fo-ilaa nyɛnyɛn giwɔra yɛgɛ."] 12 Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me ne n gyɛ fatela sa anyamesɛ. Ɔbono ɔ laa wɔra me-ɔkasɛbo mɔ maŋ naa gibiri dɔ. Ɔ laa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan de i' wɔra fɛɛ fatela ne n kya wu mɔ." 13 Nfono mɔ Farasii awura mɔ mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Fo-wolɛ ne n kya buu faa. I maŋ sa de a' kyu imɔ wɔra ilaa dɔ." 14 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me-wolɛ ne n kya buu gbaa mɔ, i kaaborɛ fɛ' nu me asɛ. I kya nyiile yɛɛ me ne n nyi nfono nɛ lii mɔ ne me ne n nyi nfono nan kii kpe mɔ. Fɛye berɛ, fɛ mɛŋ nyi nfono nɛ lii mɔ ne fɛ mɛŋ nyi nfono nan kii kpe mɔ. 15 Ansi so ne fɛ kya kerɛ de fɛ' tɔgɛ yɛɛ ɔko ilaa i boran abɛɛ iŋ boran. Me berɛ, meŋ kya kerɛ asa ilaa dɔ tɔgɛ sɛi. 16 Nengyene fɛɛ n' taa tɔgɛ ɔko ilaa gbaa mɔ, nkana i laa kyena. I kya nyiile yɛɛ i mɛŋ gyɛ me-wolɛ ne n kya kerɛ imɔ dɔ. Me-rɛ me-sɛ ɔbono o sun me mɔ ne n kya kerɛ imɔ dɔ. 17 Fɛye gbaa-gbaa nbara dɔ mɔ, mɛ wolaa ŋmarasɛ yela yɛɛ nengyene fɛɛ asa anyɔ nnɔ gi wɔra gikolon nbɛlɛ dɔ mɔ i kaaborɛ fɛ' nu mɔmɔ asɛ. 18 To, me n kya tɔgɛ me-nyoro so ilaa ne; me-sɛ ɔbono o sun me mɔ kee laa lɛɛ nyiile yɛɛ me-ilaa tɔgɛsɛ idɛ i gyɛ gɛsintin." 19 Lii gɛnen so mɔ, mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo-sɛ mɔ bo fonɛ?" Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Fɛ mɛŋ nyi me. Me-sɛ ne fɛ laa bii? Nengyene fɛ nyi me mɔ, nkana ɔfaanan fɛ nyi me-sɛ kee." 20 Owi ɔbono Yesu gi tɔgɛ gɛnen agyɛbi adɛ sa mɔmɔ mɔ, o sindi nfono mɛ kya too aterenbi wɔra sa Wurubuaarɛ, ɔson obu gikpaara mɔ so. Ɔko-rɛ ɔko mɛŋ kii keda mɔ nfono, i kya nyiile yɛɛ mɔ-owi kedasɛ mɛŋ ti fo. 21 Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "N kya kii mi-i kyon ne. Fɛ laa san laarɛ me de Wurubuaarɛ ɔ' baa mɔlɛgɛ fɛye, fɛŋ baa nyɛ. Fɛ laa wu' de fɛye-ilaa nyɛnyɛn daa. Nfono n kya kpe mɔ, fɛ maŋ taalɛ ba nno." 22 Nfono mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ kya tɔgɛ ma-a sa abara mɛ kya ŋmasɛ yɛɛ, "Ɔnyen baarɛ tɛ faa, ɔ laa mɔɔ mɔ-nyoro. Fɛ mɛŋ kya nu gɛnɔɔbono ɔ kya kalɛ aye mɔ? Ɔ tɔgɛ yɛɛ nfono ɔ kya kpe mɔ a maŋ taalɛ ba nno." 23 Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Fɛ lii daa gɛsɛ gɛrɛ. Me berɛ, nɛ lii daa Wurubuaarɛ dɔ. Gɛsinkpan gɛrɛ-lɛɛ wolɛ asa ne fɛ gyɛ. Fɛŋ kya nyingi Wurubuaarɛ so. Me berɛ, meŋ dɛ fɛɛ fɛye gɛnen asa abono ɔnan. 24 Nɛ ti wolaa tɔgɛ sa fɛye yɛɛ fɛ laa wu' daa de fɛye-ilaa nyɛnyɛn. I gyɛ gɛsintin yɛɛ nengyene fɛ kine fɛ maŋ sɔɔ me gyi yɛɛ me ne n bo no pɛi ne ilaa kamaasɛ i bo no mɔ fɛ laa wu' daa de fɛye-ilaa nyɛnyɛn." 25 Yesu gi tɔgɛ ɔmɔ gɛnen mɔ, mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo ne n gyɛ anɛ?" Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nɛ ti wolaa tɔgɛ fɛye lii ko-o gɛsɛ de gɛsɛ. 26 N bo ilaa gikyɔ nan tɔgɛ kyu lii fɛye so de i' kyu bun fɛye gipuɛɛ. Ɔbono o sun me mɔ, mɔ, ne n bo gɛsintin. Ilaa ibono nɛ nu lii mɔ asɛ mɔ wolɛ ne n' kya lɛɛ tɔgɛ sa anyamesɛ." 27 Yesu kya tɔngɛ de ɔmɔ gɛnen pɛwu faa, mɛ mɛŋ nu gɛsɛ yɛɛ mɔ-sɛ Wurubuaarɛ ne ɔ darɛ yɛɛ mɔ ne n sun mɔ mɔ. 28 Imɔso Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Nengyene mɛ ti puru me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ, diirɛ gyan lɛwu oyii so mɔ, nfono ne fɛ laa bii yɛɛ me ne n bo no pɛi ne ilaa kamaasɛ i bo no. Gɛnen kee mɔ fɛ laa bii yɛɛ meŋ kya wɔra ilaa iko abɛɛ n' tɔgɛ ilaa iko me-gibaa so. Ilaa ibono me-sɛ Wurubuaarɛ gi nyiile me mɔ ne n' kya tɔgɛ. 29 Ɔbono o sun me mɔ bo me asɛ. Ɔ mɛŋ taa me yɛgɛ. I kya nyiile yɛɛ owi kamaasɛ dɔ mɔ, n kya wɔra daa ilaa ibono i kya gyi mɔ-ginsi mɔ." 30 Asa mɔ mɛ nu Yesu gi tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ mɔ, mɔmɔ dɔ sakyɔ mɛ sɔɔ mɔ gyi yɛɛ Wurubuaarɛ ne n sun mɔ. 31 Yesu gi tɔgɛ sa Gyuda awura abono mɛ sɔɔ mɔ gyi mɔ yɛɛ, "Nengyene fɛ keda me-ilaa nyiilesɛ ibono n kya nyiile fɛye faa dɔ mɔ, fɛ gyɛ me-akasɛbo gɛsintin. 32 Fɛ laa bii Wurubuaarɛ gɛsintin ilaa mɔ, ne gɛnen gɛsintin ilaa ibono mɔ i laa yɛgɛ fɛ laa nyɛ fɛye-nyoro. Fɛŋ baa wɔra nbide." 33 Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Aberaham mɔ-naanaana ne a gyɛ. Gɛkaako a mɛŋ ti taa wɔra nbide sa ako. Ne nnɛ so ne fo kya tɔgɛ yɛɛ a laa nyɛ aye-nyoro?" 34 Nfono mɔ Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Gɛsintin ne n kya tɔgɛ mi-i sa fɛye faa, nyamesɛ kamaasɛ ɔbono ɔ kya wɔra ilaa nyɛnyɛn mɔ gyɛ daa gɛbide sa ilaa nyɛnyɛn. 35 Gɛbide ne n kine gɛ kɛɛla nnɛ mɔ, gɛ maŋ bingiri gɛmɔ-wura mɔ-bi. Gɛten wura mɔ-bi mɔ berɛ, gyɛ gɛten mɔ dɔ gɛkpaa. 36 Imɔso nengyene me, Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ nɛ yɛgɛ fo ɔko fo' nyɛ fo-nyoro lii gɛbide dɔ mɔ, fo nyɛ fo-nyoro gɛsintin. 37 N nyi ibono Aberaham mɔ-naanaana ne fɛ gyɛ. Fɛ kii fɛ kya laarɛ me-imɔɔten. I kya nyiile yɛɛ ilaa ibono n kya nyiile mɔ fɛŋ kya nu gɛsɛ sa me. 38 Ilaa ibono nɛ wu me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ mɔ ne n' kya tɔgɛ. Fɛye mɔ kee, ilaa ibono fɛ nu lii fɛye-sɛ asɛ mɔ ne fɛ kya wɔra." 39 Mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Aberaham ne n gyɛ daa aye-naana." Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Nengyene fɛɛ Aberaham mɔ-naanaana ne fɛ gyɛ gɛsintin mɔ, nkana fɛ laa wɔra ilaa ibono Aberaham gi wɔra mɔ ɔnan. 40 Imɔmɔ mɔ, n kya tɔgɛ gɛsintin gɛbono nɛ nu lii me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ n kya sa fɛye mɔ, fɛ kya laarɛ me-imɔɔten daa. Aberaham berɛ mɛŋ wɔra fɛye-lɛɛ idɛ ɔnan. 41 Ɔbono ɔ gyɛ fɛye-sɛ gbaa-gbaa mɔ ilaa wɔrasɛ mɔ ɔnan ne fɛ kya wɔra faa." Mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Aye berɛ, a mɛŋ gyɛ agyibara nbii. Ɔsɛ kolon ne a bo. Mɔ ne n gyɛ Wurubuaarɛ." 42 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Nengyene Wurubuaarɛ ne n gyɛ fɛye-sɛ mɔ, nkana fɛ laa laarɛ me-ilaa. Nɛ lii daa Wurubuaarɛ asɛ ne nɛ ba. Wurubuaarɛ ne n sun me. I mɛŋ gyɛ me gbaa-gbaa me-gibaa so ne nɛ ba. 43 Menɛ n wɔra ne fɛ mɛŋ kya nu ilaa ibono n kya tɔgɛ mɔ gɛsɛ daa? Fɛ kya kyo me me-ilaa tɔgɛsɛ so. Gɛnen so ne fɛ mɛŋ kya nu me-gɛsɛ faa. 44 Fɛ lii fɛye-sɛ ilaa nyɛnyɛn pɛwu gɛmu mɔ asɛ. Imɔso fɛye-gɛlaarɛ ne n gyɛ yɛɛ fɛ' wɔra fɛye-sɛ mɔ gɛlaarɛ. Lii ko-o gɛsɛ de gɛsɛ mɔ, ɔ gyɛ daa ɔbono ɔ kya mɔɔ asa. Mɔ-rɛ gɛsintin mɛŋ kya wu abara ginsi. Gɛsintin gɛ mɛŋ bo mɔ dɔ. Nengyene ɔ kya kɛɛ abon mɔ, mɔ-ilaa wɔrasɛ ne i wolaa i gyɛ. Mɔ-oyuduu ne. Ɔ gyɛ daa ɔbonbo, ne mɔ ne n gyɛ abon pɛwu gɛmu. 45 Me berɛ, n kya tɔgɛ daa gɛsintin. Imɔso ne fɛ mɛŋ kya sɔɔ me gyi faa. 46 "Fɛye dɔ anɛ ne nan taalɛ lɛɛ yii me yɛɛ nɛ wɔra ilaa nyɛnyɛn iko kerɛ? Fɛ nyi ibono gɛsintin ne n' kya tɔgɛ. Ne menɛ n wɔra ne fɛ maŋ sɔɔ me gyi? 47 Abono mɛ gyɛ Wurubuaarɛ adɛ mɔ mɛ kya nu Wurubuaarɛ ilaa tɔgɛsɛ. Fɛ mɛŋ gyɛ Wurubuaarɛ adɛ so ne fɛ mɛŋ kya nu Wurubuaarɛ ilaa tɔgɛsɛ faa." 48 Yesu gi tɔgɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ gɛnen mɔ, mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Iŋ gyɛ a tɔgɛ yɛɛ i tɛ faa fo gyɛ daa Samariyanyen, ilaa nyɛnyɛn oduduu i tɛ fo so, i mɛŋ gyɛ imɔ ne?" 49 Nfono ne Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ilaa nyɛnyɛn oduduu iŋ taa tɛ me so. N kya kyu buubuu kyu sa me-sɛ Wurubuaarɛ daa, ne fɛye berɛ, fɛ mɛŋ kya buu me. 50 Nɛ tɔgɛ gɛnen faa, meŋ kya laarɛ nyisigyi mi-i sa me-nyoro. I bo ɔbono ɔ kya laarɛ nyisigyi ɔ sa me mɔ. Mɔ ne nan gyi me-rɛ fɛye-nbɛlɛ. 51 Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ mi-i sa fɛye faa, ɔbono ɔ kya nu me-gɛdɛ mɔ, maŋ wu' lɛwu gbaa-gbaa gɛkaako kpa-a." 52 Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Idɛ kon berɛ, a wu gɛsintin yɛɛ ilaa nyɛnyɛn oduduu i tɛ fo so. Aberaham gi wu'. Wurubuaarɛ ikalan atɔgɛbo mɔ kee mɛ wu'. Fo-o fo berɛ, fo kya tɔgɛ daa yɛɛ nyamesɛ ɔbono ɔ kya nu fo-gɛdɛ mɔ, maŋ wu' gɛkaako kpa-a. 53 Fo ne n don aye-naana Aberaham? Aberaham gi wu' ne Wurubuaarɛ ikalan atɔgɛbo mɔ kee mɛ wu'. Ne menɛ nyamesɛ ɔnan ne fo kya tɔgɛ yɛɛ fo gyɛ daa?" 54 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nengyene fɛɛ n kya lɛɛ me-nyisigyi nyiile asa me-gibaa so mɔ, gɛnen nyisigyi ɔbono mɛŋ gyɛ sɛi. Me-sɛ Wurubuaarɛ ne n kya lɛɛ me-nyisigyi nyiile. Mɔ ne n gyɛ ɔbono fɛ kya ten fɛye-nyoro gɛnɔ yɛɛ fɛye-Wurubuaarɛ mɔ. 55 Yɛgɛ fɛ mɛŋ nyi mɔ. Me berɛ, n nyi mɔ. Nengyene nɛ tɔgɛ yɛɛ meŋ nyi mɔ mɔ, nan wɔra ɔbonbo fɛɛ fɛye. N nyi mɔ, ne n' kya nu mɔ-gɛdɛ. 56 "Fɛye-naana Aberaham gi nu yɛɛ ɔ laa nyɛ wu me-gɛsinkpan so giba mɔ, i wɔra mɔ ɔkon. Ne gɛsintin mɔ, o wu me-giba, ne o gyi ɔkon." 57 Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ taasɛ Yesu yɛɛ, "Fo ɔbono foŋ ti taa gyi nsi ikue-inyɔ de saalaa mɔ, nnɛ ne fo wɔra ne fo-rɛ Aberaham fɛ wu abara?" 58 Nfono mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "N' tɔgɛ fɛye gɛsintin yɛɛ pɛi de i' lɔɔ korogɛ Aberaham mɔ, n wolaa n bo no. Me ne n bo no pɛi ne ilaa kamaasɛ i bo no." 59 Ibono Yesu gi tɔgɛ gɛnen so mɔ, mɛ puru abui mɛ laa too da mɔ mɔɔ. O wu gɛnen mɔ, ɔ ŋara lii Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so ne ɔ kyon taa mɔmɔ yɛgɛ.\n1 Yesu gi lii Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so ɔ kya kyon mɔ, o wu ɔnyen gyaatanbo ɔko. Mɛ korogɛ mɔ daa de gigyaatanbo mɔ. 2 Nfono mɔ Yesu akasɛbo mɔ mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, anɛ ilaa nyɛnyɛn so ne mɛ korogɛ ɔnyen baarɛ de gigyaatanbo faa? Mɔ-sɛ de mɔ-nyi abɛɛ mɔ gbaa-gbaa daa?" 3 Yesu akasɛbo mɔ mɛ taasɛ mɔ gɛnen mɔ, Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ ɔnyen baarɛ ilaa nyɛnyɛn so, ne i mɛŋ kii i gyɛ mɔ-sɛ abɛɛ mɔ-nyi ilaa nyɛnyɛn so ne mɛ korogɛ mɔ de gigyaatanbo. I ba gɛnen daa de Wurubuaarɛ gɛsun wɔrasɛ mɔ gɛ' lii gɛwi kyu naa de ɔnyen mɔ so. 4 Aye berɛ, ilaa ibono i kaaborɛ a' wɔra mɔ ne n gyɛ yɛɛ a' kpɛ keda ɔbono o sun me mɔ gɛsun mɔ dɔ a' kpɛ a kya wɔra aberɛ abono a bo nyoro faa. Gɛnyɛ gɛ kya ba. I baa bun wɔra aye mɔ, ɔko-rɛ ɔko maŋ baa taalɛ wɔra sɛi. 5 Aberɛ abono me n san n bo gɛsinkpan so faa, n gyɛ fatela sa gɛsinkpan so anyamesɛ." 6 Yesu gi tɔgɛ gɛnen ta mɔ, ɔ too akyɔlɛ bun yela gɛsinkpan ne ɔ fɔgedɛ wɔra gipatɛɛ ne o kyu bɔ gyaatanbo mɔ ansi. Ɔ bɔ mɔ ta mɔ, 7 ɔ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Naa kpaa foro fo-ansi Silowam gibun dɔ." (Silowam gɛsɛ ne n gyɛ yɛɛ abunge.) Ɔnyen mɔ gi naa kpaa foro mɔ-ansi ne ɔ lii nfono mɔ, mɔ-ansi mɔ a bugi. Idɛ kon mɔ, ɔ san ɔ kya wu. 8 Asa abono mɔmɔ-rɛ gyaatanbo mɔ-lɛɛ nten gi sindi abara mɔ de abono pɛwu nkana mɛ nyi mɔ yɛɛ ɔ kya kyena kolɛ aterenbi mɔ, mɛ san mɛ kya taasɛ abara yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ ɔnyen baarɛ ne n kya kyena ikpa nkan-nkan kolɛ aterenbi mɔ?" 9 Asa ako mɛ kyule yɛɛ, "Ɛn, mɔ ne." Ne mɔmɔ ako mɔ yɛɛ, "Kuaa, i mɛŋ gyɛ mɔ ne. Ɔ lii mɔ daa." Mɛ kya sɔɔ abara akyɔɔlɛ gɛnen mɔ, ɔnyen mɔ gbaa-gbaa gi tɔgɛ sa ɔmɔ yɛɛ, "Me ne." 10 Imɔso asa mɔ mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Ne nnɛ ne fo-ansi mɔ a wɔra ne a bugi?" 11 Ɔ lɛɛ gɛnɔ sa mɔmɔ yɛɛ, "Ɔnyen ɔbono mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Yesu mɔ ne n wɔra gipatɛɛ ne o kyu bɔ me-ansi ne ɔ tɔgɛ sa me yɛɛ, 'Naa kpaa foro fo-ansi Silowam gibun dɔ.' Gɛsintin mɔ, nɛ naa kpaa foro me-ansi mɔ, me-ansi a bugi. Imɔ ne nɛ nyɛ n kya wu faa." 12 Ɔnyen mɔ gi tɔgɛ sa asa mɔ gɛnen mɔ, mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Ɔ bo fonɛ dɔ?" Ne ɔ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Meŋ nyi." 13 Nfono mɔ, asa mɔ mɛ kyu ɔnyen mɔ kpe Farasii awura mɔ ansi dɔ. 14 Gɛkɛ gɛbono Yesu gi wɔra gipatɛɛ mɔ kyu bugi gyaatanbo baarɛ ansi mɔ, gɛnen gɛkɛ gɛbono gɛ gyɛ mɔmɔ Gyuda awura gɛkɛ kyoolasɛ. 15 Asa mɔ mɛ kyu ɔnyen mɔ kperɛ Farasii awura mɔ gɛnen mɔ, Farasii awura mɔ kee mɛ taasɛ mɔ gɛnɔɔbono i ba ne mɔ-ansi a bugi ne ɔ nyɛ ɔ kya wu mɔ. Ɔnyen mɔ gi buu sa mɔmɔ yɛɛ, "O kyu gipatɛɛ kyu bɔ me-ansi ne nɛ kpaa foro me-ansi ne a bugi ne nɛ nyɛ n kya wu faa." 16 Ɔnyen mɔ gi buu sa Farasii awura mɔ gɛnen mɔ, mɔmɔ ako mɛ tɔgɛ yɛɛ, "Ɔnyen ɔbono ɔ wɔra gɛnen ilaa idɛ faa, i mɛŋ gyɛ Wurubuaarɛ ne n sun mɔ. I kya nyiile yɛɛ ɔ mɛŋ kya gyi Wurubuaarɛ gɛkɛ kyoolasɛ nbara mɔ so." Mɔmɔ ako mɔ yɛɛ, "Nengyene ɔ gyɛ ilaa nyɛnyɛn ɔwɔrabo mɔ, nnɛ so ne ɔ laa taalɛ wɔra amunale ilaa idɛ ɔnan?" Mɔmɔ pɛwu nnɔ gi wɔra kpɛi-kpɛi. 17 Nfono mɔ, Farasii awura mɔ mɛ kii taasɛ ɔnyen mɔ yɛɛ, "Fo-o fo mɔ, fo-ansi ne o bugi sa fo mɔ. Imɔso menɛ ilaa ne fo bo fo laa tɔgɛ kyu lii mɔ so?" Ɔnyen mɔ gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɔ gyɛ daa Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo." 18 Imɔ idɛ gɛmara pɛwu mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ mɛŋ sɔɔ gyi yɛɛ i gyɛ gɛsintin fɛɛ nkana gɛnen ɔnyen baarɛ gyɛ daa gyaatanbo. Imɔso mɛ sun kpaa terɛ mɔ-nyi de mɔ-sɛ, 19 ne mɛ taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Fɛye-bi ɔbono fɛ kya tɔgɛ yɛɛ fɛ korogɛ mɔ de gigyaatanbo mɔ ne? Ne menɛ n wɔra ne mɔ-ansi a bugi ne ɔ kya wu kon?" 20 Nfono mɔ, ɔnyen mɔ mɔ-sɛ de mɔ-nyi mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "A nyi ibono aye-bi ne. A korogɛ mɔ de gigyaatanbo daa. 21 To, gɛnɔɔbono i ba ne idɛ kon ɔ kya wu faa berɛ, aye a maŋ taalɛ bii. A mɛŋ kii a nyi nyamesɛ kolon ɔbono o bugi mɔ-ansi mɔ. Ɔ mɛŋ baa ɔ gyɛ gɛbii. Fɛ' taasɛ mɔ gbaa-gbaa. Ɔ laa taalɛ tɔngɛ sa mɔ-nyoro." 22 Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ gifuu so-o so ne n yɛgɛ ne ɔnyen mɔ mɔ-nyi de mɔ-sɛ mɛ tɔgɛ gɛnen. I kya nyiile yɛɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ ti tɔgɛ yela yɛɛ ɔbono ɔ laa lɛɛ tɔgɛ sansana yɛɛ Yesu ne n gyɛ ɔmɔlɛgɛbo ɔbono Wurubuaarɛ gi tɔgɛ yɛɛ ɔ laa sun ne mɛ nu mɔ, mɛ laa tii kaasɛ yɛɛ mɔ-giyaa gi maŋ baa nyɛ yii mɔmɔ-gikyangbon dɔ. 23 Gɛnen ilaa ibono so ne mɛ tɔgɛ sa Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ yɛɛ, "Ɔ mɛŋ baa ɔ gyɛ gɛbii. Fɛ' taasɛ mɔ gbaa-gbaa" mɔ. 24 Nfono mɔ, abelɛnsɛ mɔ mɛ kii terɛ ɔnyen mɔ nkana ɔ gyɛ gyaatanbo mɔ ba mɔmɔ asɛ ginyɔsɛ, ne mɛ tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Kerɛ fɛɛ Wurubuaarɛ de fo' tɔgɛ gɛsintin gɛbono fo nyi mɔ. Aye berɛ, a nyi ibono gɛnen ɔnyen baarɛ gyɛ daa ilaa nyɛnyɛn ɔwɔrabo." 25 Mɛ tɔgɛ sa mɔ gɛnen mɔ, ɔ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Me ne yɛɛ ɔ gyɛ ilaa nyɛnyɛn ɔwɔrabo abɛɛ fɛye daa? Ilaa kolon ibono n nyi mɔ ne n gyɛ yɛɛ nkana n gyɛ daa gyaatanbo, ne idɛ kon mɔ n kya wu ilaa." 26 Ɔ tɔgɛ gɛnen mɔ, mɛ kii taasɛ mɔ yɛɛ, "Menɛ ne o kyu wɔra fo? Nnɛ so nnɛ so ne ɔ wɔra ne o bugi fo-ansi mɔ sa fo daa?" 27 Ɔnyen mɔ gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nɛ ti wolaa buu sa fɛye gɛnɔɔbono i ba mɔ, ne fɛ mɛŋ nu me asɛ. Menɛ ne fɛ kii fɛ kya laarɛ de fɛ' kii nu? Abɛɛ fɛye kee fɛ kya laarɛ fɛɛ fɛ' baa wɔra mɔ-akasɛbo daa?" 28 Ɔnyen mɔ gi taasɛ mɔmɔ gɛnen mɔ, mɛ tɔrɔ loo mɔ-asebi dɔ, ne mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Fo ne n gyɛ mɔ-ɔkasɛbo. Aye berɛ, a gyɛ daa Mosisi-lɛɛ. 29 A nyi ibono Wurubuaarɛ gi tɔngɛ sa Mosisi. Gɛnen ɔnyen baarɛ berɛ, a mɛŋ nyi nfono ɔ lii mɔ." 30 Ɔnyen mɔ gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Gɛnen berɛ mɔ, i gyɛ ilaa ibono i kya dɛ gɛnɔ ne. Fɛye yɛɛ fɛ mɛŋ nyi nfono ɔ lii mɔ. Mɔ, mɔ ne n kii bugi me-ansi sa me faa. 31 A nyi ibono Wurubuaarɛ mɛŋ kya nu ilaa nyɛnyɛn awɔrabo ndalaa. Nyamesɛ ɔbono ɔ kya selɛ mɔ Wurubuaarɛ, ne ɔ kya wɔra mɔ-gɛlaarɛ ilaa mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono ne Wurubuaarɛ kya nu mɔ-gɛdalaa. 32 Kpɛ kyu lii ko-o ibono Wurubuaarɛ gi lɛɛ soso de gɛsɛ baa fo gɛnen owi baarɛ faa, a mɛŋ ti taa nu yɛɛ nyamesɛ ɔko gi ti taalɛ bugi gyaatanbo ɔbono mɛ korogɛ mɔ de gigyaatanbo mɔ ansi gɛkaako kerɛ. 33 Imɔso, nengyene i mɛŋ gyɛ Wurubuaarɛ ne n sun gɛnen ɔnyen baarɛ mɔ, nkana ɔfaanan ɔ mɛnaŋ taalɛ wɔra sɛi." 34 Ɔnyen mɔ gi tɔgɛ gɛnen ta mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Fo ɔbono i korogɛ fo de gibusafo mɔ, fo ne nan kii baa nyiile aye ilaa?" Nfono ne mɛ tii mɔ yɛɛ mɔ-giyaa gi maŋ baa nyɛ yii mɔmɔ-gikyangbon dɔ. 35 Yesu gi nu yɛɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ tii ɔnyen mɔ gɛnen mɔ, ɔ kpaa wu ɔnyen mɔ, ne ɔ taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo sɔɔ anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ gyi?" 36 Ɔnyen mɔ gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ ne n gyɛ anɛ? Nyiile me mɔ de n' sɔɔ mɔ gyi." 37 Yesu gi tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Fo ti wu mɔ ne. Mɔ ne n kya tɔngɛ de fo faa." 38 Nfono mɔ, ɔnyen mɔ gi tɔgɛ sa Yesu yɛɛ, "Me-wura, nɛ sɔɔ gyi," ne o ŋmii mɔ ne o kyu buubuu sa mɔ. 39 Nfono mɔ Yesu gi tɔgɛ yɛɛ, "Nɛ ba gɛsinkpan so daa de i' baragɛ anyamesɛ dɔ de asa abono iŋ kya wu ɔmɔ mɔ, mɛ' nyɛ wu ilaa, de abono, mɔ, mɛ kya wu mɔ, mɛ' bingiri agyaatanbo." 40 Farasii awura abono mɛ bo Yesu asɛ nfono mɔ mɛ nu ibono Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Aye ne n gyɛ agyaatanbo mɔ faa?" 41 Ne ɔ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nengyene fɛ gyɛ agyaatanbo mɔ, nkana fɛ maŋ gyi gipuɛɛ. To, ibono mɔ, fɛ kya tɔgɛ yɛɛ fɛ kya wu faa, fɛye-gipuɛɛ mɔ gi sii de fɛye."\n1 Yesu gi da gikpalɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "N kya tɔgɛ fɛye gɛsintin, nyamesɛ ɔbono ɔ mɛŋ kyu de gɛbunono so kyu loo isandɛ gɛkpen mɔ dɔ ne ɔ kpaa dii de gɛtɛɛko so kyu loo mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono gyɛ daa oyu abɛɛ ɔ kya laarɛ ɔ' kpaa yuuri gɛyu pinini daa. 2 Ne nyamesɛ ɔbono, mɔ, o kyu de gɛbunono so kyu loo isandɛ gɛkpen mɔ dɔ mɔ ne n gyɛ isandɛ mɔ ɔkparɛbo. 3 Isandɛ ɔkparɛbo mɔ kya naa kpe gɛbunono asɛ ne ɔbono ɔ kya dii isandɛ gɛbunono mɔ kya tigi gisen sa mɔ de ɔ' loo. Ɔ kya terɛ mɔ-isandɛ mɔ ɔkamaasɛ mɔ-rɛ mɔ-ginyen de o' kyu mɔmɔ kyu kpe gigyi. 4 Ɔkparɛbo mɔ gi kparɛ mɔ-isandɛ mɔ lii gɛkpen mɔ dɔ mɔ, ɔ kya gyangbara sa mɔmɔ de mɛ' buu mɔ. I kya nyiile yɛɛ mɛ kya bii mɔ-gɛnɔ de mɛ' nu mɔ asɛ. 5 Isa ɔko giyan berɛ, mɛ maŋ kyule naa buu mɔ. Mɛ laa selɛ taa mɔ yɛgɛ. I kya nyiile yɛɛ mɛ mɛŋ kya bii mɔ-gɛnɔ de mɛ' nu mɔ asɛ." 6 Yesu gi da Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ gikpalɛ gɛnen mɔ, mɛ mɛŋ nu gimɔ gɛsɛ. 7 Gɛnen so mɔ, o kii tɔgɛ yɛɛ, "N kya tɔgɛ fɛye gɛsintin. Me ne n gyɛ isandɛ gɛkpen mɔ gɛbunono mɔ. 8 Mɔmɔ abono pɛwu mɛ da gibaa wɔra fɛɛ me-lɛɛ ɔnan mɔ, mɛ dɛ daa fɛɛ iyu abɛɛ abono mɛ kya yuuri gɛyu pinini mɔ. Isandɛ mɔ mɛ mɛŋ ka mɔmɔ abono gɛnɔ. 9 Me n dɛ fɛɛ gɛkpen gɛbunono mɔ. Nengyene ɔko laa naa de me so kyu loo mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono laa nyɛ amɔlɛgɛ. Ɔ laa loo de ɔ' lii owi kamaasɛ ɔbono ɔ kya laarɛ mɔ de ɔ' nyɛ ogyiten. 10 Iyu mɔ mɛ ba daa de mɛ' baa yuuri, mɛ' mɔɔ de mɛ' nyida. Mi-i me berɛ, nɛ ba daa de n' yɛgɛ asa mɛ' nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena gɛkpaa. 11 "Me ne n gyɛ isandɛ ɔkparɛbo dɛnsɛ mɔ. Ɔbono ɔ gyɛ isandɛ ɔkparɛbo dɛnsɛ mɔ ne n kya kyu mɔ-nyoro fuɛ de ɔ' sɔɔ mɔ-isandɛ lɛwu. 12 Ɔbono ɔ kya kparɛ isandɛ de mɛ' ka mɔ gikɔ mɔ berɛ, i mɛŋ gyɛ mɔ ne n bo isandɛ mɔ. Nengyene o wu fɛɛ kuntun kya ba isandɛ mɔ dɔ mɔ, ɔ laa selɛ taa isandɛ mɔ yɛgɛ de kuntun mɔ ɔ' baa keda isandɛ mɔ, de ɔ' yaasɛ mɔmɔ. 13 Ibono so ɔ kya selɛ taa isandɛ mɔ yɛgɛ gɛnen mɔ ne n gyɛ yɛɛ ɔ kya kerɛ mɔmɔ so daa de mɛ' ka mɔ gikɔ. Isandɛ mɔ ilaa i mɛŋ tiri mɔ de sɛi. 14 "Me ne n gyɛ isandɛ ɔkparɛbo dɛnsɛ mɔ. N nyi me-isandɛ ne me-isandɛ, mɔ, kee mɛ nyi me, 15 fɛɛ gɛnɔɔbono me-sɛ Wurubuaarɛ nyi me ne me kee n nyi mɔ mɔ. Nan kyu me-nyoro fuɛ de n' sɔɔ me-isandɛ mɔ lɛwu. 16 N bo isandɛ iko kee nten nko. Mɔmɔ abono mɛ mɛŋ bo gikpen gidɛ dɔ. I kaaborɛ n' kyu mɔmɔ ba kee de mɛ' nu me asɛ de mɛ' wɔra isandɛ gikpen kolon de mɛ' nyɛ isandɛ ɔkparɛbo kolon. 17 "Wurubuaarɛ kya laarɛ me-ilaa. I kya nyiile yɛɛ nan kyu me-nkpa fuɛ de n' kii kpaa kyu. 18 Ɔko maŋ sɔgɛ me-nkpa lii me-abaa dɔ. Me gbaa-gbaa me-gibaa so ne n' kya kyu me-nkpa kyu fuɛ. N bo ɔkpa de n' kyu me-nkpa fuɛ ne n' bo ɔkpa de n' kii kpaa kyu me-gibaa so. Gɛnen ne me-sɛ Wurubuaarɛ gi ka sa me ne." 19 Ilaa ibono Yesu gi tɔgɛ faa so mɔ, i yɛgɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ nwɔnsa nbono mɛ kya sa kyu lii mɔ so mɔ gi kii wɔra kpɛi-kpɛi. 20 Asa mɔ dɔ sakyɔ mɛ kya tɔgɛ yɛɛ, "Ilaa nyɛnyɛn oduduu i tɛ Yesu so. Ɔ kya lɔ giyee daa. Ma-a nu' ɔdɛ asɛ?" 21 Mɔmɔ ako mɔ yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ isa ɔbono ɔnan ilaa nyɛnyɛn oduduu i tɛ mɔ so mɔ atɔngɛbi ne. Nnɛ so ne ilaa nyɛnyɛn oduduu i laa taalɛ bugi agyaatanbo ansi?" 22 Owi ɔko dɔ mɔ Yesu bo Gyɛrusalem, ne owi gi fo ibono Gyuda awura mɔ mɛ kya gyi gɛkɛ belɛ kyu nyingi gɛnɔɔbono mɛ lɔrɔ Wurubuaarɛ ɔson obu mɔ yela sa mɔ-ɔson mɔ. 23 Gɛnen owi ɔbono mɔ, i gyɛ awo aberɛ. Yesu naa de Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so gɛsalaga gɛbono mɛ kya terɛ gɛmɔ yɛɛ Solomon gɛsalaga mɔ dɔ. 24 Nfono mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ baa kyaabɔɔ Yesu ne mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo kya laarɛ a' kyena kpaa fo owi ɔmɔ daa? Nengyene fo ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ gi sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ, tɛsɛ tɔgɛ tigi aye." 25 Mɛ taasɛ Yesu gɛnen mɔ, ɔ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nɛ wolaa tɔgɛ sa fɛye. Fɛŋ sɔɔ me gyi daa. Ilaa gbaa'gbaa ibono n dɛ me-sɛ Wurubuaarɛ ginyen n kya wɔra mɔ ne n kya lɛɛ nyamesɛ ɔbono ɔnan n gyɛ mɔ gɛwi nyiile. 26 Fɛye mɔ, fɛ mɛŋ kii sɔɔ me gyi. I kya nyiile yɛɛ fɛŋ gyɛ me-isandɛ. 27 "Isandɛ ibono i gyɛ me-lɛɛ mɔ, mɛ kya nu me-gɛdɛ. N nyi mɔmɔ ne mɛ kya naa buu me. 28 N kya sa mɔmɔ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena gɛkpaa. Iŋ bo no yɛɛ mɔmɔ dɔ ɔko laa fuɛ mɔ-lɛwu gɛmara. Ɔko mɛŋ bo no ɔ laa sɔgɛ mɔmɔ lii me-abaa dɔ. 29 Me-sɛ Wurubuaarɛ ɔbono o kyu mɔmɔ sa me mɔ bo lon don ilaa kamaasɛ. Ne ɔko mɛŋ bo no, ɔ laa taalɛ sɔgɛ mɔmɔ lii me-sɛ Wurubuaarɛ abaa dɔ. 30 Me-rɛ me-sɛ Wurubuaarɛ mɔ a gyɛ daa gikolon." 31 Ibono Yesu gi tɔgɛ gɛnen ta mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ kii puru abui mɛ laa da mɔ mɔɔ. 32 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Wurubuaarɛ gi yɛgɛ nɛ wɔra ilaa gbaa'gbaa fɛye-ansi so. Imɔ imɔmɔ so ne fɛ kya laarɛ de fɛ' da me abui faa?" 33 Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ ilaa gbaa'gbaa ibono fo wɔra mɔ so ne a kya laarɛ de a' da fo abui mɔɔ. Ibono fo kya kyu fo-nyoro kɛserɛ de Wurubuaarɛ mɔ so ne a kya laarɛ de a' mɔɔ fo gɛnen. Fo gyɛ daa nyamesɛ ne fo kya kyu fo-nyoro yɛɛ fo gyɛ Wurubuaarɛ." 34 Yesu gi kii taasɛ ɔmɔ yɛɛ, "Mɛ mɛŋ ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ dɔ yɛɛ, Wurubuaarɛ gi tɔgɛ yɛɛ fɛ gyɛ Wurubuaarɛ ɔnan? 35 Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ berɛ, a mɛŋ kya kɛɛ abon gɛkaako. Asa abono mɛ nyɛ Wurubuaarɛ gi tɔngɛ sa mɔmɔ mɔ gbaa ne Wurubuaarɛ gi terɛ mɔmɔ yɛɛ mɛ gyɛ Wurubuaarɛ ɔnan faa. 36 Ne me, ɔbono me-sɛ Wurubuaarɛ gi lɔrɔ me yela sa mɔ-nyoro ne o sun me ba gɛsinkpan so mɔ, n kya tɔgɛ yɛɛ 'N gyɛ Wurubuaarɛ mɔ-bi' mɔ, nnɛ so ne fo laa tɔgɛ yɛɛ n dɛ me-nyoro mi-i kɛserɛ de Wurubuaarɛ? 37 "Nengyene fɛɛ fɛ wu yɛɛ meŋ kya wɔra ilaa ibono i gyɛ me-sɛ Wurubuaarɛ ilaa wɔrasɛ mɔ, fɛŋ sa fɛ' sɔɔ me gyi. 38 Ne fɛɛ fɛ wu yɛɛ n kya wɔra imɔ berɛ mɔ, ba-a ne fɛ maŋ sɔɔ me gbaa-gbaa gyi mɔ, fɛ' sɔɔ me-sɛ ilaa wɔrasɛ ibono n kya wɔra mɔ gyi de fɛ' nu gɛsɛ de fɛ' bii yɛɛ Wurubuaarɛ bo me dɔ ne me kee n bo mɔ dɔ." 39 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, asa mɔ mɛ kii laarɛ fɛɛ mɛ' keda mɔ. Mɛ mɛŋ nyɛ mɔ. Ɔ lii mɔmɔ-abaa dɔ. 40 Yesu gi kii naa foro Gyɔɔdan ɔbon mɔ, ne ɔ san kpaa kyena nfono Gyɔn gi naa kyena gyere asa Wurubuaarɛ sagyere mɔ. 41 Asa sakyɔ mɛ kya kpe mɔ asɛ nno. Mɛ kya tɔgɛ yɛɛ, "Gyɔn mɛŋ wɔra ilaa lɛɛnyiilesɛ iko. Ilaa kamaasɛ ibono ɔ tɔgɛ kyu lii ɔnyen baarɛ so mɔ berɛ, i gyɛ gɛsintin." 42 Imɔso asa sakyɔ mɛ sɔɔ Yesu gyi nno.\n1 Gɛnen owi ɔbono dɔ mɔ ɔnyen ɔko kya lɔ gɛnsipɛɛrɛ so. Mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Lasarosɛ. Ɔ gyɛ Bɛtaninyen. (Bɛtani ɔsowolɛ baarɛ gyɛ Mariya de mɔ-daa Maata gɛwi. 2 Mariya ne n gyɛ ɔkyii ɔbono fɛ nu yɛɛ o kyu anuwanterɛ worogɛ Yesu ne o kyu mɔ-gimu iman kpaarɛ Yesu ayaa mɔ. Gɛnen Mariya baarɛ mɔ-pinyen ne n gyɛ Lasarosɛ ɔbono ɔ kya lɔ mɔ.) 3 Ɔ kya lɔ gɛnen mɔ, mɔ-pikyiiana adɛ mɛ sun kpaa tɔgɛ sa Yesu yɛɛ, "Aye-wura, fo-kyɛmenɛ ɔbono fo kya laarɛ mɔ-ilaa mɔ kya lɔ." 4 Yesu gi nu gɛnen mɔ, ɔ tɔgɛ yɛɛ, "Gilɔ gidɛ giŋ ba de gi' baa mɔɔ Lasarosɛ. Gi ba daa de gi' baa lɛɛ Wurubuaarɛ nyisigyi mɔ nyiile de Wurubuaarɛ ɔ' lɛɛ me, Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ nyisigyi mɔ kee nyiile." 5 Yesu kya laarɛ Maata de mɔ-tedɛ de mɔmɔ-pinyen Lasarosɛ ilaa. 6 Imɔ-rɛ imɔ gɛnen mɔ, o nu Lasarosɛ gilɔ mɔ so mɔ, o sii kyena nfono ɔ bo mɔ nkɛ nnyɔ bɔla. 7 Imɔ gɛmara mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa mɔ-akasɛbo mɔ yɛɛ, "A' kii kpe Gyudiya." 8 Ɔ tɔgɛ ɔmɔ gɛnen mɔ, mɔ-akasɛbo mɔ mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ laarɛ de mɛ' da fo abui mɔɔ faa, iŋ ti gyi nkɛ nko. Fo laa kii kpe nno?" 9 Yesu akasɛbo mɔ mɛ taasɛ mɔ gɛnen mɔ, o kisee da mɔmɔ gikpalɛ de o' kyu nyiile mɔmɔ yɛɛ gɛnen owi ɔbono dɔ mɔ iŋ bo gifuu. Ɔ da gikpalɛ mɔ yɛɛ, "Iŋ gyɛ iwi gudu inyɔ ne n bo gɛkɛ dɔ? Nyamesɛ ɔbono ɔ naa owi kenken mɔ, mɛŋ kya sidi. I kya nyiile yɛɛ gɛsinkpan gɛdɛ so fatela kya wu mɔ. 10 Ne ɔbono, mɔ, ɔ naa gɛnyɛ mɔ kya sidi. I kya nyiile yɛɛ ɔŋ bo fatela mɔ asɛ." 11 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ ne o kii tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Aye-kyɛmenɛ Lasarosɛ gi dɛ. Nan kpaa kyingi mɔ." 12 Nfono mɔ, mɔ-akasɛbo mɔ mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, nengyene ɔ dɛ ginsi gidɛ berɛ mɔ, ɔ laa nyɛ alanfiya ne." 13 Yesu akasɛbo mɔ mɛ mɛŋ bii yɛɛ ɔ kya tɔgɛ kyu lii Lasarosɛ lɛwu so daa. Mɛ nyi daa yɛɛ ginsi gidɛ gbaa-gbaa ne ɔ darɛ. 14 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ tigi mɔmɔ yɛɛ, "Lasarosɛ gi wu'. 15 Fɛye so mɔ, i wɔra me ɔkon fɛɛ meŋ bo nno pɛi ne o wu' de fɛ' nyɛ sɔɔ me gyi. Imɔso fɛ' yɛgɛ de a' kpe mɔ asɛ." 16 Nfono mɔ, Tomaasɛ ɔbono mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Ata mɔ gi tɔgɛ sa mɔ-nanboana mɔ yɛɛ, "Aye-rɛ mɔ pɛwu a' kpe. Nengyene i gyɛ lɛwu mɔ, aye-rɛ Yesu pɛwu a' kpe de a' kpaa wu'." 17 Yesu gi kpaa loo nno mɔ, o nu yɛɛ Lasarosɛ gi wu'. O wu' ne mɛ pule mɔ mɔ, imɔ nkɛ nnan ne. 18 Bɛtani ɔsowolɛ mɔ de Gyɛrusalem i mɛŋ bo gɛta de abara. I maŋ fo akpaaten anyɔ dandan. 19 Imɔso i yɛgɛ Gyuda awura mɔ asa sakyɔ mɛ kpe Maata de Mariya asɛ de mɛ' kpaa tɔgɛ wɔra mɔmɔ kyu lii mɔmɔ-pinyen lɛwu mɔ so. 20 Maata gi nu Yesu so mɔ, ɔ lii kyon ɔ' kpaa gyangara mɔ, yɛgɛ Mariya, mɔ, tɛ gɛten dɔ. 21 Maata gi wu Yesu mɔ, ɔ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Me-Wura, ne fɛɛ fo bo gɛrɛ mɔ, nkana me-pinyen ɔ mɛŋnan wu'. 22 Imɔ-rɛ imɔ gɛnen gbaa faa, n nyi yɛɛ ba-a nperɛ, ilaa kamaasɛ ibono fo kolɛ lii Wurubuaarɛ asɛ mɔ ɔ laa kyu sa fo." 23 Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Fo-pinyen laa kii kyingi kyena nkpa." 24 Maata gi kyule mɔ yɛɛ, "N nyi ibono me-pinyen laa kii nyɛ nkpa gɛkɛ laalaalogɛsɛ gɛbono Wurubuaarɛ laa kyingi ibuni de o' gyi ɔmɔ-nbɛlɛ mɔ." 25 Nfono mɔ, Yesu gi kii lɔrɔ tɔgɛ sa Maata yɛɛ, "Me ne n gyɛ ɔbono n bo ɔkpa de n' kyingi asa abono mɛ wu' mɔ. Me ne n gyɛ ɔbono n kya sa asa Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan mɔ. Nyamesɛ ɔbono o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ, ba-a o wu' mɔ, ɔ laa kyena Wurubuaarɛ asɛ. 26 Ne nyamesɛ kamaasɛ ɔbono ɔ tɛ ne o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ, mɔ-Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan mɔ gɛ maŋ lii mɔ-gibaa kpa-a. Maata, fo kya sɔɔ ilaa idɛ gyi?" 27 Maata gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɛɛn, me-wura. Nɛ sɔɔ gyi yɛɛ fo ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ gi sun de fo' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ. Fo ne n gyɛ Wurubuaarɛ mɔ-bi ɔbono aye-ansi a gyan mɔ so yɛɛ ɔ laa kpelegɛ lii Wurubuaarɛ dɔ ba gɛsinkpan so mɔ." 28 Maata gi tɔgɛ Yesu gɛnen ta mɔ, ɔ kpaa terɛ mɔ-tedɛ Mariya lii nkan ne ɔ tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ mɔ gi ba, ɔ bo faanaa, ɔ kya terɛ fo." 29 Mariya gi nu gɛnen mɔ, ɔ kpɛ koso daa ne ɔ lii kpaa gyangara mɔ. 30 Gɛnen owi ɔbono mɔ, Yesu mɛŋ ti loo ɔsowolɛ mɔ gbaa-gbaa so. Ɔ san ɔ bo nfono Maata gi kpaa gyangara mɔ mɔ. 31 Gyuda awura abono mɛ bo Mariya asɛ gɛten mɔ dɔ mɔ mɛ kya tɔgɛ ma-a wɔra mɔ mɔ, mɛ wu gɛnɔɔbono Mariya gi kpɛ nyise koso lii gɛnen mɔ, mɛ nyi fɛɛ ɔ kya kpe nfono mɛ pule mɔ-pinyen mɔ ɔ' kpaa saawo daa. Imɔso mɛ buu mɔ. 32 Mariya gi kpaa fo nfono Yesu bo mɔ, ɔ da de ginsi wu mɔ mɔ, ɔ kpelegɛ ŋmii mɔ-ayaa dɔ ne ɔ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Me-Wura, nengyene fɛɛ fo bo gɛrɛ daa mɔ, nkana me-pinyen ɔ mɛŋnan wu'." 33 Ibono Yesu gi wu gɛnɔɔbono Mariya kya saawo de Gyuda awura abono mɛ buu mɔ mɔ kee mɛ kya saawo mɔ, mɔ-gisen dɔ i nyida mɔ, ne i loo mɔ kee gikyɔ. 34 Ne ɔ taasɛ yɛɛ, "Fonɛ dɔ ne fɛ pule mɔ?" Mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, ba de fo' baa kerɛ." 35 Nfono mɔ Yesu gi su. 36 Gyuda awura mɔ mɛ wu gɛnen mɔ, mɛ tɔgɛ sa abara yɛɛ, "Fɛ' kerɛ, ɔ laarɛ mɔ-ilaa gikyɔ ne-o!" 37 Asa mɔ ako, mɔ, yɛɛ, "Mɔ ɔbono ɔ kyɛ gyaatanbo mɔ mɔ mɛŋ taalɛ yɛgɛ de Lasarosɛ ɔ mɛŋ sa o' wu'?" 38 Imɔso Yesu gisen gi kii nyida mɔ ginyɔsɛ. Nfono mɔ ɔ naa kpe nfono mɛ pule mɔ mɔ. Folɛbɔ dɔ ne mɛ pule Lasarosɛ ne mɛ kyu gibui belɛ giko kyu tii gifolɛ mɔ gɛbunono. 39 Yesu gi naa kpe nno gɛnen mɔ, ɔ tɔgɛ sa asa mɔ yɛɛ, "Fɛ' belen gibui mɔ lii folɛbɔ mɔ gɛbunono." Nfono mɔ Lasarosɛ mɔ-pikyii Maata gi tɔgɛ sa Yesu yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, mɛ pule mɔ faa, ndɛ nkɛ nnan ne. Ɔ laa lii son." 40 Yesu gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Meŋ tɔgɛ sa fo yɛɛ nengyene fo kyu fo-nyoro too me so mɔ, fo laa wu Wurubuaarɛ nyisigyi?" 41 Nfono mɔ, mɛ belen gibui belɛ mɔ lii folɛbɔ mɔ gɛbunono, ne Yesu gi diirɛ mɔ-ansi kerɛ soso ne ɔ faala Wurubuaarɛ yɛɛ, "Me-sɛ, fo'sun, fɛɛ fo nu me asɛ. 42 N nyi yɛɛ fo kya nu me asɛ owi kamaasɛ dɔ. Asa abono mɛ yelɛ gɛrɛnaa faa so ne n' kya tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ faa de mɛ' nyɛ sɔɔ gyi yɛɛ fo ne n sun me." 43 Yesu gi dalaa ta mɔ, o kpen ken-ken yɛɛ, "Lasarosɛ, lii ba!" 44 Nfono mɔ Lasarosɛ ɔbono o wu' mɔ gi lii ba Yesu asɛ gɛsintin. Ɔ lii ba gɛnen mɔ, akuru abono mɛ kyu dela mɔ-gibuni mɔ a kpɛ san a mili mɔ-ayaa de mɔ-abaa de mɔ-ansi gɛnen. Yesu gi tɔgɛ sa asa mɔ yɛɛ, "Fɛ' maragɛ akuru mɔ lii mɔ-nyoro so de ɔ' naa." 45 Gyuda awura mɔ mɛ buu Mariya kpe nno mɔ mɛ wu ilaa ibono Yesu gi wɔra faa mɔ, mɔmɔ dɔ asa sakyɔ mɛ sɔɔ Yesu gyi. 46 Mɔmɔ ako mɔ, mɛ naa kpe Farasii awura mɔ asɛ ne mɛ kpaa buu ilaa ibono Yesu gi wɔra mɔ sa mɔmɔ. 47 Imɔso Gyuda awura asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɔ de Farasii awura mɔ mɛ terɛ Gyuda awura nbɛlɛ agyibo baa gyan' ne mɛ taasɛ abara yɛɛ, "Ilaa lɛɛnyiilesɛ kpɛi-kpɛi ibono ɔnyen baarɛ kya wɔra faa, nnɛ ne a laa wɔra mɔ? 48 A taa mɔ yɛgɛ mɔ, asa mɔ pɛwu mɛ laa naa sɔɔ mɔ gyi yɛɛ mɔ ne n gyɛ ɔbono Wurubuaarɛ gi sun de ɔ' baa gyi gɛwura mɔ Wurubuaarɛ adɛ so mɔ. Nengyene i ba gɛnen mɔ, Rom awura mɔ mɛ laa baa boori aye Wurubuaarɛ ɔson obu mɔ de mɛ' sɔgɛ gɛwura mɔ lii aye asɛ." 49 Mɔmɔ dɔ ɔbono ɔ gyɛ Gyuda awura asunbi alɛɛbo gɛmu gɛnen gɛsi gɛbono dɔ mɔ ginyen ne n gyɛ Kayifasɛ. Nbɛlɛ agyibo mɔ mɛ gyan mɛ kya sa gɛwɔnsa gɛnen mɔ, Kayifasɛ baarɛ gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Fɛŋ taa nyi ɔlaako. 50 Fɛ mɛŋ nyi yɛɛ nengyene asa mɔ pɛwu lɛwu so ne nyamesɛ kolon gi tɛsɛ wu' sa mɔmɔ mɔ, i boran?" 51 Gɛsintin so mɔ, Kayifasɛ baarɛ, mɛŋ tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ mɔ gbaa-gbaa gibaa so. Ibono mɔ ne n gyɛ asunbi alɛɛbo gɛmu gɛnen gɛsi gɛbono dɔ mɔ so ne Wurubuaarɛ gi yɛgɛ ɔ wolaa wu tɔgɛ ilaa ibono i laa baa ba Yesu so mɔ gɛnen. Ɔ wu yɛɛ Yesu laa wu' sa mɔmɔ Gyuda awura pɛwu. 52 Gɛnen gbaa mɔ, Kayifasɛ mɛŋ bii yɛɛ i mɛŋ gyɛ mɔmɔ Gyuda awura mɔ wolɛ ne Yesu laa wu' sa. Yesu gi nyɛ wu' mɔ, de i' koola Wurubuaarɛ mɔ-biana gbaa-gbaa abono mɛ yaasɛ mɛ bo nten kpɛi-kpɛi mɔ pɛwu, kyu baa wɔra nyamesɛ kolon. 53 San kyu lii gɛnen gɛkɛ gɛbono nbɛlɛ agyibo mɔ mɛ gyan' kyu kyon mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ adɛ mɛ da gɛdɛ yela de mɛ' nyɛ Yesu mɔɔ. 54 Kyu lii gɛnen so mɔ, Yesu mɛŋ baa naa tentegelen saarɛ Gyuda awura mɔ dɔ. Mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo mɔ mɛ san naa kpaa kyena daa Ifiram ɔsowolɛ so sindi gipen giko. 55 Mɛ bo nno mɔ, mɔmɔ Gyuda awura Lɛwu Gi Seregɛ Aye So gɛkɛ belɛ mɔ gɛ kya fuude. Imɔso asa sakyɔ mɛ kya lii gɛnen gɛsinkpan gɛbono so mɛ kya kpe Gyɛrusalem, mɔmɔ-isowolɛ gɛmu mɔ so. Mɛ kya daa gigyangbara kpe nno kpaa wɔra itiibilaa iko baala gyoo mɔmɔ-gɛkɛ belɛ mɔ gigyi de iŋ' sa i' kyɔlesɛ mɔmɔ-Wurubuaarɛ ɔson. 56 I fo gɛnen owi ɔbono mɔ, asa mɔ mɛ yelɛ Wurubuaarɛ ɔson obu gikpaara mɔ so, mɛ kya laarɛ Yesu. Mɛ san mɛ kya taasɛ abara yɛɛ, "Nnɛ ne n gyɛ fɛye-nwɔnsa? Fɛ nyi yɛɛ ɔ laa baa gyi gɛkɛ belɛ gɛdɛ abɛɛ?" 57 Asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɔ de Farasii awura mɔ mɛ wolaa ka sa asa yɛɛ ɔkamaasɛ ɔbono o nyi nfono Yesu bo mɔ ɔ' baa buu sa mɔmɔ de mɛ' nyɛ keda mɔ kpaa tii.\n1 I kya san nkɛ nsee de Gyuda awura mɛ' gyi mɔmɔ-Lɛwu Gi Seregɛ Aye So gɛkɛ belɛ mɔ, Yesu gi kpe Bɛtani ɔsowolɛ ɔbono so Lasarosɛ tɛ mɔ. (Lasarosɛ ne n gyɛ ɔnyen ɔbono o wu' ne mɛ pule mɔ ne Yesu gi kyingi mɔ lii ibuni dɔ mɔ.) 2 Ɔ loo nno mɔ, mɛ wɔra agyudɔ ne mɛ kyu gyi gɛkɛ belɛ sa mɔ. Lasarosɛ mɔ-pikyii Maata ne n kerɛ gɛgyan mɔ so. Lasarosɛ kee bo mɔmɔ dɔ ogyiten mɔ. 3 Mɛ tɛ mɛ kya gyi mɔ, Lasarosɛ mɔ-pikyii Mariya gi kpaa kyu puruntuwa de anuwanterɛ boɔgyalonsɛ ɔko ɔnan kyu ba. Nadi oyii ilin ne mɛ kyu wɔra mɔ. Mariya gi kyu anuwanterɛ mɔ ba mɔ, ɔ kyɛɛgɛ worogɛ Yesu ayaa so ne o kyu mɔ-gimu iman kyu kpaarɛ Yesu ayaa. Ɔ wɔra gɛnen mɔ, anuwanterɛ mɔ-ofen gi sɔɔ gɛten gɛbono dɔ mɛ bo mɔ pɛwu gyi. 4 Owi ɔbono mɔ, Gyudasɛ Isikaayɔtɛ, Yesu akasɛbo gudu anyɔ mɔ dɔ ɔko bo nno. (Mɔ ne n baa yɛgɛ Yesu akyobo mɛ nyɛ mɔ mɔ.) 5 O wu ilaa ibono Mariya gi wɔra mɔ, ɔ tɔgɛ yɛɛ, "Anuwanterɛ baarɛ mɛn wɔra ɔfɛsɛ mɔ, nkana a laa nyɛ aterenbi belɛ de a' kyu yɛ sa ayenbo!" 6 Gyudasɛ gi tɔgɛ gɛnen mɔ, i mɛŋ gyɛ yɛɛ mɔ-gɛwɔnsa gɛ gyan' ayenbo mɔ so gɛsintin daa. Ɔ gyɛ daa oyu. Mɔ ne n kya keda mɔmɔ-aterenbi ɔwɔraten. Ɔ kya kyena yuuri aterenbi mɔ ako. Imɔ ne n yɛgɛ ne ɔ tɔgɛ gɛnen. 7 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ sa mɔ yɛɛ, "Taa ɔkyii mɔ yɛgɛ. Ɔ wɔra imɔ yela gyoo me-gipule ne. 8 Ayenbo abono fo darɛ faa, mɛ bo fɛye asɛ adaa-adaa. Me berɛ, fɛ maŋ nyɛ me de n' kyena fɛye asɛ kpaa lii." 9 Ibono Gyuda awura sakyɔ mɛ nu yɛɛ Yesu bo Bɛtani ɔsowolɛ so mɔ, mɛ kpe mɔ asɛ nno. I mɛŋ gyɛ Yesu mɔ-nkon so ne sakpii belɛ mɔ gi kpe nno gɛnen. Mɛ kpe nno kee daa de mɛ' kpaa kerɛ Lasarosɛ ɔbono o wu' ne Yesu gi kyingi mɔ lii ibuni dɔ mɔ. 10 Imɔso Gyuda awura asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɔ mɛ laarɛ ɔkpa ɔbono so mɛ laa nyɛ de mɛ' mɔɔ Lasarosɛ kee mɔ. 11 I lii fɛɛ kyu lii Lasarosɛ so mɔ, mɔmɔ Gyuda awura sakyɔ mɛ san ma-a kine mɔmɔ-asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɔ-lɛɛ mɔ, ne mɛ san ma-a sɔɔ Yesu gyi. 12 Imɔ gɛdɛ kɛsɛ mɔ, sakpii belɛ ɔbono ɔ ba Gyɛrusalem de mɛ' baa gyi mɔmɔ-gɛkɛ belɛ mɔ mɛ nu yɛɛ Yesu bo ɔkpa dɔ ɔ kya ba Gyɛrusalem. 13 Gɛnen so mɔ, mɛ kyadɛ-kyadɛ abelafɛ ne mɛ kyu lii kpe mɛ' kpaa gyangara mɔ. Mɛ san mɛ kya kpen mɛ kya tɔgɛ yɛɛ, "Ayenbi a gyɛ fo-lɛɛ! Wurubuaarɛ ɔ' kosorɛ fo-gimu! Wurubuaarɛ ginyen dɔ ne fo naa fo kya ba faa! Fo ne n gyɛ ɔbono fo laa gyi gɛwura aye Isirale awura so!" 14 Yesu gi laarɛ bee fɔlɛ ɔko ne ɔ dii gyan' mɔ so ɔ kya kpe, fɛɛ gɛnɔɔbono mɛ wolaa ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ dɔ mɔ. Mɛ ŋmarasɛ yela yɛɛ, 15 Sayon! Ɔsowolɛ belɛ so awura! Fɛŋ sa fɛ' selɛ gifuu. Fɛ' kerɛ, fɛye-wura ne n gyan' bee fɔlɛ so ɔ kya ba mɔ. 16 I ba gɛnen pɛwu faa, Yesu akasɛbo mɔ mɛ mɛŋ nu gɛsɛ ayaa abono so. Owi ɔbono Wurubuaarɛ gi kyu nyisigyi kyu sa Yesu mɔ, pɛi ne mɔ-akasɛbo mɔ mɛ lɔɔ baa nyingi yɛɛ ilaa ibono mɛ ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ dɔ mɔ, nkyɛɛ Yesu ne mɛ darɛ gɛnen. 17 Sakpii ɔbono o wu Yesu gi kyingi Lasarosɛ ne ɔ terɛ mɔ lii folɛbɔ gɛkyan mɔ dɔ mɔ, mɛ naa tɔgɛ tɔgɛ imɔ so ilaa sa asa pɛi ne mɔmɔ-gɛkɛ belɛ gigyi mɔ gi lɔɔ fo. 18 Amunale ilaa ibono Yesu gi wɔra mɔ so ne asa sakyɔ mɛ lii kpaa gyangara mɔ gɛnen. 19 Sakpii ɔbono o buu Yesu mɔ so mɔ, Farasii awura mɔ mɛ tɔgɛ sa abara yɛɛ, "Fɛ mɛŋ wu? A laa taa kpon daa. Fɛ' kerɛ. Asa mɔ pɛwu ne n kpandɛ kpaa mili mɔ mɔ." 20 Owi ɔbono asa mɛ kpe Gyɛrusalem kpaa son Wurubuaarɛ gɛnen gɛkɛ belɛ gɛbono mɔ, abono mɛŋ gyɛ Gyuda awura mɔ ako kee mɛ saarɛ mɔmɔ dɔ. 21 Gɛnen asa adɛ mɛ ba Filipo asɛ baa tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, a kya laarɛ fɛɛ a' wu Yesu." (Gɛnen Filipo baarɛ gyɛ Yesu akasɛbo mɔ dɔ ɔko. Ɔ lii Bɛsayida, Galeli gɛsinkpan so.) 22 Mɛ tɔgɛ mɔ gɛnen mɔ, ɔ kpaa tɔgɛ imɔ sa Andiru, ne mɔmɔ asa anyɔ mɛ naa kpaa tɔgɛ sa Yesu. 23 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Idɛ kon berɛ, owi mɔ gi fo ibono me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ, nan nyɛ nyisigyi belɛ. 24 Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ fɛye faa; nengyene giwayu gibi giŋ tɔrɔ isɛ dɔ de gi' wu' mɔ, gi kya sii de gimɔ-nkon. Nengyene giwayu gibi mɔ gi wu' isɛ dɔ mɔ, gi kya kɔrɔ de gi' sɔga wɔra abi gikyɔ. 25 Imɔso fo ɔbono fo-nkpa ne n tiri fo ne fo kya kɔrɔsɛ nmɔ fi-i yela fo-gibaa so mɔ, Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena gɛ laa lii fo-gibaa. Ne fo ɔbono, mɔ, Wurubuaarɛ ilaa so ne fo yɛɛ fo-nkpa giŋ tiri fo gɛsɛ gɛrɛ mɔ, fo kya baala nmɔ fi-i yela de fo' nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena gɛkpaa ne. 26 Fo nyamesɛ kamaasɛ ɔbono fo kya laarɛ de fo' son me mɔ, i kaaborɛ fo' baa wɔra me-ɔkasɛbo. Nfono mɛ laa wu me mɔ, nno kee ne mɛ laa wu me-asonbo. Me-sɛ Wurubuaarɛ laa tɛɛla ɔbono ɔ kya son me mɔ. 27 "Idɛ kon, me-gisen dɔ i kya dɛɛ me fɛɛ ɔgya. Nnɛ ne nan tɔgɛ ne? N' kolɛ me-sɛ yɛɛ ɔ' mɔlɛgɛ me de awɔrɔfɔɔ abono a kya ba me so faa a' kyon gibaafon abɛɛ? Kuaa. Gɛnen awɔrɔfɔɔ adɛ so ne nɛ ba gɛsinkpan so." 28 Yesu gi dalaa kolɛ Wurubuaarɛ yɛɛ, "Me-sɛ, lɛɛ fo-nyisigyi gɛwi." Ɔ dalaa gɛnen mɔ, gigyɛbi' giko gi lii Wurubuaarɛ dɔ tɔgɛ yɛɛ, "Nɛ ti wolaa lɛɛ me-nyisigyi gɛwi nyiile, ne nan kii lɛɛ mɔ gɛwi." 29 Sakpii mɔ ɔ yelɛ nfono mɔ gi nu gigyɛbi' mɔ gɛnen mɔ, mɔmɔ ako mɛ tɔgɛ yɛɛ, "Nyangbon gi gbere." Ako mɔ yɛɛ, "Wurubuaarɛ dɔ ɔsɔɔ ne n tɔngɛ sa mɔ." 30 Asa mɔ mɛ kya tɔgɛ gɛnen mɔ, Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Fɛye so ne gigyɛbi' gidɛ gi tɔngɛ gɛnen, nkana i mɛŋ gyɛ me so. 31 Idɛ kon Wurubuaarɛ laa bun gɛsinkpan so asa gipuɛɛ kyu lii mɔmɔ-ilaa nyɛnyɛn so. Nkana ilaa nyɛnyɛn pɛwu gɛmu mɔ ne n bo ɔlon gɛsinkpan so. Idɛ kon Wurubuaarɛ laa kosorɛ mɔ gɛgyapaa mɔ so. 32 Nengyene i puru me diirɛ lɛwu oyii so ne nɛ wu' mɔ, nan biidɛ asa kpɛi-kpɛi pɛwu kyu ba me asɛ de i' mɔlɛgɛ ɔmɔ." 33 Yesu gi tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ kyu lɛɛ nyiile lɛwu ɔbono ɔnan ɔ laa kyu wu' mɔ. 34 Nfono mɔ asa mɔ mɛ tɔgɛ sa Yesu yɛɛ, "A nu lii Wurubuaarɛ nbara mɔ dɔ yɛɛ ɔbono Wurubuaarɛ laa sun de ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ mɔ laa kyena gɛkpaa-gɛkpaa. Ne i wonɛ so ne fo kya tɔgɛ yɛɛ i kaaborɛ mɛ' puru anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ diirɛ lɛwu oyii so de o' wu'? Anɛ ne n gyɛ gɛnen anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ daa?" 35 Asa mɔ mɛ taasɛ Yesu gɛnen mɔ, ɔ da gikpalɛ kyu lii mɔ-nyoro so sa mɔmɔ yɛɛ, "I san ŋmaraa daa de owi ɔ' ta. Owi san ɔ bo no faa, fɛ' naa de owi mɔ. Nengyene i bun wɔra fɛye mɔ, fɛ laa naa gibiri. Nyamesɛ ɔbono ɔ naa gibiri mɔ, mɛŋ kya bii nfono so ɔ kya kpe de. 36 Imɔso ibono owi san ɔ bo no faa, fɛ' kyu fɛye-nyoro too mɔ so de fɛ' nyɛ wɔra fɛɛ asa abono fɛ gyɛ owi mɔ asa." Yesu gi tɔgɛ gɛnen ta mɔ, ɔ naa taa mɔmɔ yɛgɛ kpaa ŋara. 37 Ilaa lɛɛnyiilesɛ ibono Yesu gi wɔra mɔ i nyaakyɔ gikyɔ, ne asa mɔ mɛ wu imɔ de mɔmɔ-ansi. Mɛŋ kii sɔɔ mɔ gyi. 38 I mɛŋ gyɛ giyan. I ba gɛnen mɔ i nyɛ kyena de ilaa ibono Isaya gi wolaa ŋmarasɛ yela mɔ daa. Isaya gi wɔra Wurubuaarɛ ikalan ɔtɔgɛbo, ne ɔ naa kyena taasɛ Wurubuaarɛ yɛɛ, "Me-Wura Wurubuaarɛ, mɔmɔ dɔ anɛ ne n sɔɔ fo-ɔkalan ɔbono a tɔgɛ sa mɔmɔ mɔ gyi? Ne amɔlɛgɛ abono fo kya laarɛ fo' kyu mɔlɛgɛ asa mɔ anɛana ne n wu amɔ bii?" 39 Gɛnen kee ibono mɛ mɛŋ taalɛ sɔɔ Yesu gyi mɔ, i dɛ daa fɛɛ gɛnɔɔbono Isaya baarɛ gi wolaa tɔgɛ yela yɛɛ, 40 "Wurubuaarɛ yɛɛ mɛ' tɛsɛ wɔra fɛɛ agyaatanbo. Mɔmɔ-nwɔnsa dɔ iŋ sa i' bugi de ilaa gɛsɛ ginu. Mɔmɔ adɛ berɛ mɛ maŋ nyɛ wu ilaa ibono i bo no mɔ, abɛɛ mɔmɔ-nwɔnsa dɔ i' bugi de ilaa gɛsɛ ginu. Nkana mɛ nu ilaa gɛsɛ mɔ, mɛ laa kii ba me Wurubuaarɛ asɛ de n' kyɛ mɔmɔ-gilɔtɔ gibono mɛ kya lɔ faa." 41 Isaya mɛŋ tɔgɛ gɛnen giyan. Ɔ wolaa wu Yesu nyisigyi mɔ, imɔso ne ɔ tɔgɛ kyu lii mɔ so gɛnen. 42 Gyuda awura mɔ mɛ kine Yesu faa, imɔ-rɛ imɔ gɛnen mɔ, mɔmɔ sakyɔ mɛ sɔɔ Yesu gyi, dabɔlɛ de mɔmɔ abelɛnsɛ mɔ ako. Mɛ mɛŋ kyule lɛɛ mɔmɔ-gisɔɔgyi mɔ gɛwi daa. I kya nyiile yɛɛ mɛ selɛ Farasii awura mɔ gifuu yɛɛ mɛ laa naa gya mɔmɔ yɛɛ mɔmɔ-giyaa giŋ baa nyɛ yii mɔmɔ-gikyangbon dɔ. 43 Nyisigyi ɔbono asa mɛ laa kyu sa mɔmɔ mɔ ne mɛ kya laarɛ don Wurubuaarɛ-lɛɛ nyisigyi ɔbono ɔ laa sa mɔmɔ mɔ. 44 Yesu gi kpen tɔgɛ sa asa mɔ yɛɛ, "Ɔbono ɔ sɔɔ me gyi mɔ, i mɛŋ gyɛ me-wolɛ ne ɔ sɔɔ gyi. Kaasɛ gi sɔɔ ɔbono ɔ sun me mɔ kee gyi ne. 45 Ɔbono o wu me mɔ gi wu ɔbono o sun me mɔ kee ne. 46 Me nɛ ba gɛsinkpan so daa fɛɛ fatela de ɔbono o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ ɔ mɛŋ sa o' sii gibiri dɔ. 47 "Nengyene fo ɔko fo kya nu me-ilaa tɔgɛsɛ ne foŋ kya gyi imɔ so mɔ, iŋ gyɛ me ne nan bun fo gipuɛɛ. I kya nyiile yɛɛ meŋ ba gɛsinkpan so de n' baa bun anyamesɛ gipuɛɛ. Nɛ ba daa de n' baa mɔlɛgɛ mɔmɔ de mɛ' nyɛ gɛkyena Wurubuaarɛ asɛ. 48 Nyamesɛ ɔbono o kine me ne o kine de me-ilaa tɔgɛsɛ mɔ berɛ bo ɔbono ɔ laa bun mɔ gipuɛɛ mɔ. Me-agyɛbi abono nɛ tɔgɛ mɔ ne nan bun mɔ gipuɛɛ gɛkɛ gɛbono gɛsinkpan so gɛkyena gɛ laa yela ɔkara mɔ. 49 I kya nyiile yɛɛ ilaa ibono n kya tɔgɛ mɔ, i mɛŋ gyɛ me-gibaa so ne n kya tɔgɛ imɔ. Me-sɛ Wurubuaarɛ ɔbono o sun me mɔ gbaa-gbaa ne n ka sa me yɛɛ idɛ de idɛ ne n' tɔgɛ. 50 N nyi yɛɛ ilaa ibono ɔ ka sa me gɛnen mɔ i laa yɛgɛ asa mɛ' nyɛ kyena mɔ asɛ gɛkpaa. Imɔso ilaa ibono n kya tɔgɛ mɔ, n kya tɔgɛ daa gɛnɔɔbono me-sɛ Wurubuaarɛ gi tɔgɛ me yɛɛ n' tɔgɛ mɔ."\n1 I san gɛkɛ kolon de Gyuda awura mɛ' gyi mɔmɔ Lɛwu Gi Seregɛ Aye So gɛkɛ belɛ mɔ, Yesu gi bii yɛɛ owi mɔ gi fo ibono ɔ laa lii gɛsinkpan so de o' kii kpe mɔ-sɛ asɛ. Mɔ-gɛkyena dɔ mɔ, ɔ laarɛ mɔ-akasɛbo abono mɛ bo mɔ asɛ mɔ ilaa. Gɛnen aberɛ adɛ dɔ mɔ Yesu kya laarɛ ɔ' baa lɛɛ nyiile gɛnɔɔbono ɔkara ɔ kya laarɛ ɔmɔ-ilaa mɔ. 2 Gɛnen gɛkɛ gɛbono gɛdɔɔdɛ mɔ, Yesu mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo mɔ mɛ tɛ mɛ kya gyi mɔ, ilaa nyɛnyɛn pɛwu gɛmu mɔ gi ti suu de Gyudasɛ Isikaayɔtɛ, ɔbono ɔ gyɛ Simon mɔ-bi mɔ de ɔ' yɛgɛ Yesu akyobo mɛ' nyɛ mɔ. 3 Yesu nyi ibono mɔ-sɛ Wurubuaarɛ gi kyu ilaa kamaasɛ kyu wɔra mɔ Yesu abaa dɔ. O nyi kee yɛɛ ɔ lii Wurubuaarɛ asɛ ne ɔ laa kii kpe mɔ asɛ. 4 Mɛ gyi ta mɔ, ɔ koso yelɛ ne o luu soso-lɛɛ gɛgbɛ gɛbono o suu mɔ, ne o kyu bɔdɛbaa kyu dela mɔ-gɛsara dɔ. 5 Nfono mɔ, ɔ kyɛɛgɛ nkyu wɔra tasa dɔ ne o yii gɛsɛ ɔ kya foro mɔ-akasɛbo mɔ-ayaa ɔko ɔko yɛgɛ ɔ dɛ bɔdɛbaa mɔ o kyu dela mɔ-gɛsara dɔ mɔ, ɔ kya lɛɛ mɔmɔ-ayaa nkyu. 6 Yesu gi baa fo Simon Piita asɛ mɔ, Piita gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Me-Wura, fo ne nan foro me-ayaa sa me?" 7 Ne Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Fo mɛŋ nyi ilaa ibono n kya wɔra faa. Gɛmara mɔ, fo laa baa bii." 8 Piita gi kii tɔgɛ mɔ yɛɛ, "O kuaa! Iŋ kaaborɛ fo' foro me-ayaa sa me gɛkaako." Yesu gi tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Nengyene maŋ foro fo-ayaa sa fo mɔ, gɛnen berɛ mɔ, me-rɛ fo a mɛŋ baa a bo sɛi giwɔra." 9 Nfono mɔ, Piita gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, gɛnen berɛ mɔ, i mɛŋ gyɛ me-ayaa wolɛ. Tɛsɛ foro me-abaa de me-gimu kee sa me." 10 Ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Nengyene nyamesɛ gi gyere mɔ, mɔ-nyoro gɛtɛɛko giŋ baa gi bo ineesi ibono i tiri yɛɛ o' kii gyere. Mɔ-ayaa dɔ wolɛ ne n tiri yɛɛ ɔ' foro. Fɛye adɛ pɛwu fɛŋ bo ineesi, gɛnen mɔ, fɛye dɔ nyamesɛ kolon guan ne n bo ineesi." 11 Yesu ti wolaa o nyi ɔbono ɔ laa yɛgɛ mɔ-akyobo mɛ' nyɛ mɔ mɔ. Imɔso ne ɔ tɔgɛ yɛɛ, "Fɛye adɛ pɛwu fɛŋ bo ineesi, gɛnen mɔ, fɛye dɔ nyamesɛ kolon guan." 12 Yesu gi foro mɔ-akasɛbo mɔ ayaa ta mɔ, o kiiri mɔ-soso lɛɛ gɛgbɛ mɔ suu ne ɔ naa kii kpaa kyena mɔ-ɔkyenaten ogyiten mɔ. Nfono mɔ ɔ taasɛ mɔ-akasɛbo mɔ yɛɛ, "Fɛ nu ilaa ibono nɛ wɔra sa fɛye faa gɛsɛ? 13 Fɛ kya terɛ me yɛɛ fɛye-Ɔbelɛnsɛ de fɛye-Wura. Fɛ terɛ me gɛnen mɔ, fɛ mɛŋ fuɛ. I kya nyiile yɛɛ gɛnen nyamesɛ ne n' gyɛ. 14 To, me ɔbono n gyɛ fɛye-ɔbelɛnsɛ de fɛye-wura mɔ ne n bara me-nyoro gɛsɛ, ne nɛ foro fɛye-ayaa sa fɛye faa. Imɔso, fɛye kee fɛ' bara fɛye-nyoro gɛsɛ de fɛ' foro abara ayaa sa abara gɛnen. 15 Nɛ wɔra sinkaala yela sa fɛye ne. Fɛye kee fɛ' wɔra ilaa ibono nɛ wɔra sa fɛye faa ɔnan. 16 Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ mi-i sa fɛye faa, dega mɛŋ kya don mɔ-ɔbelɛnsɛ. Ɔsɔɔ mɛŋ kya don ɔbono o sun mɔ mɔ. 17 Ibono fɛ nyɛ bii yɛɛ i kaaborɛ fɛ' son abara faa, ne fɛ kya son abara gɛsintin mɔ, fɛ laa wɔra amudɛnsɛbo. 18 "I mɛŋ gyɛ fɛye pɛwu ne n' darɛ. N nyi fɛye abono nɛ lɛɛ yɛɛ fɛ' wɔra me-gɛsun mɔ. I tiri yɛɛ ilaa ibono mɛ wolaa ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ dɔ mɔ, mɔ, i' nyɛ ba gɛsintin. Mɛ wolaa ŋmarasɛ yela yɛɛ, 'Nyamesɛ ɔbono me-rɛ mɔ a kya wɔra abaa gyi mɔ ne nan kisee dii yelɛ me so.' 19 N wolaa mi-i tɔgɛ fɛye gɛnen ilaa idɛ nperɛ pɛi de i' lɔɔ ba. Nengyene i san ba mɔ, de fɛ' sɔɔ me gyi yɛɛ me ne n bo no pɛi ne ilaa kamaasɛ i bo no. 20 Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ mi-i sa fɛye faa, ɔbono ɔ sɔɔ ɔbono nɛ sun mɔ abaa anyɔ mɔ, me ne ɔ sɔɔ gɛnen. Ne ɔbono ɔ sɔɔ me abaa anyɔ mɔ, ɔbono o sun me mɔ ne ɔ sɔɔ gɛnen." 21 Yesu gi tɔgɛ gɛnen ta mɔ, mɔ-gisen dɔ i nyida mɔ ne o buu sa mɔmɔ yɛɛ, "Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ mi-i sa fɛye faa; fɛye dɔ ɔko laa kyu me wɔra me-akyobo abaa dɔ." 22 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, mɔ-akasɛbo mɔ mɛ kpɛɛlɛ kerɛ abara. Mɛ mɛŋ nyi ɔbono ɔ darɛ mɔ. 23 Me, Yesu ɔkasɛbo ɔbono ɔ kya laarɛ me-ilaa mɔ ne n tɛ n sindi mɔ ogyiten mɔ. 24 Nfono ne Simon Piita gi da gimu sa me yɛɛ n' taasɛ mɔ yɛɛ aye dɔ anɛ ne ɔ darɛ daa? 25 Gɛsintin mɔ, nɛ tu sindi Yesu ne nɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, anɛ ne fo darɛ daa?" 26 Yesu gi tɔgɛ sa me yɛɛ, "Kaasɛ ɔbono nan kyu bodobodo nyɔɔ ipɔ dɔ sa mɔ de o' gyi mɔ, mɔ ne n' darɛ gɛnen." Nfono mɔ Yesu gi kyu bodobodo ɔbono ɔ dɛ mɔ kyu nyɔɔ ipɔ mɔ dɔ gɛsintin ne o kyu sa Gyudasɛ, Simon Isikaayɔtɛ mɔ-bi yɛɛ ɔ' sɔɔ gyi. 27 Gyudasɛ gi kpɛ sɔɔ bodobodo mɔ gyi mɔ, ilaa nyɛnyɛn pɛwu gɛmu mɔ gi suu de mɔ. Nfono mɔ Yesu gi tɔgɛ sa Gyudasɛ yɛɛ, "Idɛ kon ilaa ibono fo laa wɔra mɔ, wɔra imɔ kusaa." 28 (Aye akasɛbo sɛnsɛ abono aye-rɛ Yesu a tɛ a kya gyi mɔ dɔ ɔko-rɛ ɔko mɛŋ nu ilaa ibono Yesu gi tɔgɛ sa Gyudasɛ mɔ gɛsɛ. 29 Mɔmɔ ako berɛ, mɛ nyi daa yɛɛ Yesu kya tɔgɛ ɔ kya sa Gyudasɛ yɛɛ ɔ' kpaa sɔɔ ilaa ibonoana mɛ laa kyu gyi gɛkɛ belɛ mɔ abɛɛ ɔ' kpaa kyu ilaa iko kpaa sa ayenbo. I kya nyiile yɛɛ Gyudasɛ ne n kya keda mɔmɔ-aterenbi.) 30 Gyudasɛ gi kpɛ gyi bodobodo mɔ, ayaa abono so mɔ, ɔ lii taa mɔmɔ yɛgɛ. Gɛnen owi ɔbono mɔ, i gyɛ gɛnyɛ. 31 Gyudasɛ gi lii, ne i san Yesu mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo sɛnsɛ mɔ, Yesu gi tɔgɛ yɛɛ, "Idɛ kon ne me, anyamesɛ pɛwu mɔmɔ-daa mɔ nyisigyi mɔ laa lii gɛwi ne. Gɛnen kee ne Wurubuaarɛ-lɛɛ nyisigyi mɔ laa lii gɛwi kyu lii me so ne. 32 Nengyene Wurubuaarɛ nyisigyi mɔ gi lii gɛwi kyu lii me so mɔ, gɛnen kee ne Wurubuaarɛ laa yɛgɛ me-lɛɛ nyisigyi mɔ ɔ' lii gɛwi kyu lii mɔ Wurubuaarɛ so ne. Ayaa adɛ so ne Wurubuaarɛ laa wɔra gɛnen ilaa idɛ." 33 Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me-biana, nan kyena fɛye dɔ ŋmaraa daa faa bɔla. Fɛ laa laarɛ me-gɛten. Fɛɛ gɛnɔɔbono nɛ tɔgɛ sa Gyuda awura abelɛnsɛ baa kyon mɔ, nperɛ n kya tɔgɛ mi-i sa fɛye kee yɛɛ nfono n kya kpe mɔ, fɛ maŋ taalɛ kpe nno. 34 Pɛi ne nan kyon mɔ, n kya yela nbara pobɔrɔ n kya sa fɛye yɛɛ fɛ' laarɛ abara ilaa. Fɛɛ gɛnɔɔbono nɛ laarɛ fɛye-ilaa mɔ, fɛye kee fɛ' laarɛ abara ilaa gɛnen. 35 Nengyene fɛ laarɛ abara ilaa mɔ, imɔ ne nan yɛgɛ ɔkamaasɛ ɔ' bii yɛɛ me-akasɛbo ne fɛ gyɛ." 36 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Simon Piita gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Me-wura, fo laa kpe fonɛ?" Nfono ne Yesu gi lɛɛ gɛnɔ sa mɔ yɛɛ, "Nfono n kya kpe mɔ, fo maŋ taalɛ buu me kpe nno nperɛ. Gɛmara mɔ fo laa buu me ba nno." 37 Piita gi kii taasɛ mɔ yɛɛ, "Me-wura, menɛ n wɔra so ne maŋ taalɛ buu fo kpe nno nperɛ yɛgɛ nan taalɛ sɔɔ fo-lɛwu wu'?" 38 Ne Yesu gi taasɛ Piita yɛɛ, "Fo laa sɔɔ me-lɛwu wu'? Sɔɔ gibui yela, pɛi de kyaasɛ gyangbarasɛ ɔ' lɔɔ folɛ ndɛ mɔ, fo laa sorogɛ gikpadɔ gisa' yɛɛ fo mɛŋ nyi me."\n1 Yesu gi tɔgɛ sa mɔ-akasɛbo mɔ yɛɛ, "Fɛ mɛŋ sa fɛ' yɛgɛ fɛye-asen dɔ i' nyida fɛye. Fɛye berɛ fɛ' kpɛ kyu fɛye-nyoro too Wurubuaarɛ so daa. Fɛ' kyu fɛye-nyoro too me so kee. 2 Ibu kyenasɛ i nyaakyɔ me-sɛ Wurubuaarɛ gɛten dɔ. Ne fɛɛ i mɛŋ gyɛ gɛnen mɔ, nkana maŋ tɔgɛ sa fɛye yɛɛ nan kpaa lɔrɔ gɛtɛɛko gyoo fɛye. 3 Nengyene nɛ kpaa lɔrɔ nno yela sa fɛye gɛnen mɔ, nan kii ba fɛye asɛ de n' baa puru fɛye kyu kpe me asɛ. Nfono nan kyena mɔ, nno ne fɛye kee fɛ laa kyena. 4 Ɔkpa ɔbono so nan naa de n' kpe mɔ, fɛ ti fɛ nyi gɛnen ɔkpa mɔ." 5 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Tomaasɛ gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Me-wura, a mɛŋ nyi nfono fo kya kpe mɔ. Ne nnɛ ne a laa wɔra de a' bii ɔkpa mɔ?" 6 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Me ne n gyɛ ɔkpa mɔ. Me so ne asa mɛ laa bii gɛsintin mɔ ne mɛ laa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan. Ɔko-rɛ ɔko mɛŋ bo no ɔ laa taalɛ kpe Wurubuaarɛ asɛ, gɛnen mɔ, kaasɛ mɔ gi kyu de me so. 7 Fɛɛ fɛ bii me mɔ, fɛ bii me-sɛ Wurubuaarɛ kee ne. San kyu lii nperɛ kyu i kya kpe mɔ, fɛ ti nyɛ me-sɛ Wurubuaarɛ bii, ne fɛ nyɛ mɔ wu de fɛye-ansi ne." 8 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Filipo gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Me-Wura, nyiile aye aye-sɛ Wurubuaarɛ. A nyɛ bii mɔ mɔ, i kaabo aye." 9 Yesu gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Filipo, ko-o ibono me-rɛ fɛye a kyena kaaborɛ faa, imɔso fo mɛŋ ti taa bii me? Nyamesɛ kamaasɛ ɔbono o wu me mɔ, o wu me-sɛ Wurubuaarɛ ne, ne nnɛ so ne fo kii fi-i tɔgɛ me yɛɛ n' nyiile fɛye me-sɛ Wurubuaarɛ? 10 Fo mɛŋ kya sɔɔ me gyi yɛɛ me-sɛ Wurubuaarɛ bo me dɔ ne me kee n bo mɔ dɔ? Ilaa ibono n kya tɔgɛ mɔ i mɛŋ gyɛ me-gibaa so ne n' kya tɔgɛ imɔ. I gyɛ daa me-sɛ Wurubuaarɛ ɔbono ɔ tɛ me dɔ mɔ ne n kya wɔra mɔ-gɛsun. 11 Sɔɔ me gyi yɛɛ n bo me-sɛ dɔ, ne mɔ kee bo me dɔ. Nɛ tɔgɛ faa ne fo maŋ sɔɔ gyi mɔ, kii sɔɔ me gyi kyu lii me-ilaa ibono n dɛ Wurubuaarɛ ɔlon n kya wɔra mɔ so. 12 "Gɛsintin ne n' kya tɔgɛ mi-i sa fɛye; ɔbono o kyu mɔ-nyoro too me so mɔ laa wɔra ilaa ibono ɔnan n kya wɔra mɔ de i' kii don me-lɛɛ mɔ gbaa. I kya nyiile yɛɛ nan kpe me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ. 13 Ilaa kamaasɛ ibono fɛ dalaa kolɛ Wurubuaarɛ naa de me so mɔ, nan wɔra sa fɛye de asa mɛ' nyɛ wu Wurubuaarɛ nyisigyi mɔ kyu naa de me, Wurubuaarɛ mɔ-bi mɔ so. 14 Ilaa kamaasɛ ibono fɛ dalaa kolɛ me-ginyen dɔ mɔ, gɛsintin, nan wɔra sa fɛye. 15 "Nengyene fɛ kya laarɛ me-ilaa mɔ, fɛ laa gyi me-nbara mɔ so. 16 Nan dalaa kolɛ me-sɛ Wurubuaarɛ de o' kii sun ɔkpaabo ɔko de ɔ' baa kyena fɛye asɛ gɛkpaa-gɛkpaa. 17 Mɔ ne n gyɛ Wurubuaarɛ Oduduu ɔbono ɔ bo gɛsintin mɔ. Abono mɛŋ kya sɔɔ Wurubuaarɛ gyi mɔ mɛ maŋ taalɛ sɔɔ mɔ abaa anyɔ. I kya nyiile yɛɛ mɛ mɛŋ nyi yɛɛ ɔ bo no, ne mɛ mɛŋ kii mɛ nyi mɔ. Fɛye berɛ, fɛ nyi mɔ. Ɔ tɛ fɛye asɛ ne ɔ laa kyena fɛye-asen dɔ. 18 "Maŋ taa fɛye yɛgɛ fɛye-nkon fɛɛ aŋmenbi. Nɛ kpe mɔ, nan kii ba fɛye asɛ. 19 I kpɛ san ŋmaraa daa, abono mɛ mɛŋ kya sɔɔ Wurubuaarɛ gyi mɔ mɛ maŋ baa wu me. Fɛye berɛ, fɛ laa wu me. Me, n ti n bo Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena. Imɔso fɛye kee fɛ laa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena. 20 Gɛnen owi ɔbono mɔ, fɛ laa nyɛ bii yɛɛ n bo me-sɛ Wurubuaarɛ dɔ ne fɛye mɔ, fɛ bo me dɔ, ne mi-i me mɔ, n bo fɛye dɔ. 21 Fo nyamesɛ ɔbono fo kya sɔɔ me-nbara wɔra fo-gisen dɔ ne fo kya gyi nmɔ so mɔ, fo ne n kya laarɛ me-ilaa. Me-sɛ Wurubuaarɛ laa laarɛ fo gɛnen kaasɛ ɔbono ilaa. Me kee nan laarɛ fo-ilaa ne nan lɛɛ me-nyoro gɛwi nyiile fo." 22 Yesu gi tɔgɛ gɛnen ta mɔ, mɔ-akasɛbo mɔ dɔ ɔbono mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Gyudasɛ mɔ (I mɛŋ gyɛ Gyudasɛ Isikaayɔtɛ berɛ) gɛnen Gyudasɛ baarɛ gi taasɛ Yesu yɛɛ, "Me-Wura, menɛ n wɔra so ne aye-wolɛ ne fo laa lɛɛ fo-nyoro gɛwi nyiile, ne abono mɛŋ kya sɔɔ Wurubuaarɛ gyi mɔ berɛ, fo maŋ lɛɛ fo-nyoro gɛwi nyiile mɔmɔ daa?" 23 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ sa mɔ yɛɛ, "Ɔbono ɔ kya laarɛ me-ilaa mɔ kya nu me-gɛdɛ. Me-sɛ Wurubuaarɛ laa laarɛ mɔ-ilaa, ne me-rɛ me-sɛ Wurubuaarɛ a laa ba mɔ asɛ de a' baa kyena mɔ dɔ. 24 Ɔbono ɔ mɛŋ kya laarɛ me-ilaa mɔ, mɛŋ kya nu me-gɛdɛ. Ɔkalan ɔbono nɛ tɔgɛ sa fɛye faa mɛŋ lii me asɛ, ɔ lii daa Wurubuaarɛ ɔbono o sun me mɔ asɛ. 25 "Ibono a san a tɛ dabɔlɛ faa ne n' kya tɔgɛ fɛye gɛnen ilaa idɛ faa. 26 Nengyene nɛ kyon mɔ, Wurubuaarɛ laa sun ɔko de ɔ' baa yii me-giyaa de ɔ' kpaa fɛye. Mɔ ne n gyɛ Wurubuaarɛ Oduduu mɔ. Ɔ laa baa nyiile fɛye ilaa kamaasɛ de o' nyingi fɛye-ilaa ibono pɛwu nɛ tɔgɛ fɛye mɔ. 27 Gisen yuuli ne n' dɛ mi-i yela fɛye. Me-gisen yuuli ne n' dɛ mi-i sa fɛye. I mɛŋ gyɛ gɛsinkpan gɛdɛ so gisen yuuli mɔ ɔnan. Fɛ mɛŋ sa fɛ' yɛgɛ fɛye-asen a' nyida fɛye. Fɛ mɛŋ sa fɛ' yɛgɛ i' wɔra fɛye gifuu. 28 "Fɛ ti wolaa nu me nɛ tɔgɛ sa fɛye yɛɛ nan kpe de n' kii ba fɛye asɛ. Nengyene fɛ kya laarɛ me-ilaa gɛsintin mɔ, nkana fɛ nu yɛɛ n kya kpe me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ mɔ, i laa wɔra fɛye ɔkon daa. I kya nyiile yɛɛ me-sɛ gi don me. 29 N wolaa mi-i buu mi-i sa fɛye aberɛ adɛ pɛi de i' lɔɔ ba. I san ba mɔ, de fɛ' nyɛ sɔɔ me gyi. 30 Maŋ baa nyɛ tɔngɛ de fɛye gikyɔ iko. I kya nyiile yɛɛ ilaa nyɛnyɛn pɛwu gɛmu ɔbono ɔ bo ɔlon gɛsinkpan so mɔ kya ba. Me berɛ, ɔ mɛŋ bo ɔlon ɔko me so. 31 Ilaa ibono me-sɛ Wurubuaarɛ gi ka sa me mɔ ne n' kya wɔra. Imɔ ne nan yɛgɛ asa mɛ laa wu bii yɛɛ n kya laarɛ me-sɛ Wurubuaarɛ ilaa. "Fɛ' koso de a' lii gɛrɛ."\n1 Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔ akasɛbo mɔ yɛɛ, "Me n dɛ fɛɛ oyii duusɛ kolon ɔbono me-sɛ Wurubuaarɛ gi duu mɔ. Mɔ ne n kya kerɛ gɛnen oyii ɔbono so. 2 Me-gɛgyalenbi kamaasɛ gɛbono gɛ mɛŋ kya sɔrɔ abi mɔ, me-sɛ Wurubuaarɛ kya ŋɛ gɛmɔ fuɛ, ne me-gɛgyalenbi gɛbono, mɔ, gɛ kya sen ne gɛŋ kya sɔrɔ abi gikyɔ mɔ, ɔ kya ŋɛɛlɛ gɛmɔ-gimu so de gɛ' ba ngyalenbi de gi' nyɛ sɔrɔ gikyɔ. 3 Fɛye ne n gyɛ me-ngyalenbi nbono Wurubuaarɛ kya kerɛ nmɔ so gɛnen mɔ. I kya nyiile yɛɛ kyu lii Wurubuaarɛ agyɛbi abono nɛ tɔgɛ sa fɛye mɔ so mɔ, fɛ nyɛ ne i kpaarɛ fɛye-ilaa nyɛnyɛn fuɛ sa fɛye. 4 Fɛ' kyena me dɔ de me kee n' kyena fɛye dɔ. Oyii gɛgyalenbi wolɛ gɛ maŋ taalɛ sɔrɔ abi gɛmɔ-gibaa so, gɛnen mɔ, gɛ kyaa de oyii mɔ. Gɛnen kee ne i dɛ sa fɛye ɔkamaasɛ faa. Fo-wolɛ fo maŋ taalɛ wɔra Wurubuaarɛ gɛlaarɛ ilaa wɔrasɛ, gɛnen mɔ, me-rɛ fo ne n tɛ. 5 "Me ne n gyɛ oyii mɔ. Fɛye mɔ, ne n gyɛ oyii mɔ ngyalenbi mɔ. Ɔbono ɔ tɛ me dɔ ne me kee n tɛ mɔ dɔ mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono ne nan tansi wɔra Wurubuaarɛ gɛlaarɛ ilaa wɔrasɛ mɔ. Ne fɛɛ i mɛŋ gyɛ me-rɛ fo ne n tɛ mɔ fo maŋ taalɛ wɔra imɔ iko-rɛ iko. 6 Nengyene nyamesɛ mɛŋ tɛ me dɔ mɔ, ɔ dɛ fɛɛ gɛgyalenbi gɛbono mɛ kya ŋɛɛlɛ fuɛ. Gɛ wolɛ ne asa mɛ kya puru kpaa too wɔra ɔgya dɔ de gɛ' dɛɛ mɔ. 7 "Nengyene fɛ tɛ me dɔ ne me-agyɛbi a tɛ fɛye dɔ mɔ, ilaa kamaasɛ ibono fɛ kya laarɛ ne fɛ dalaa kolɛ Wurubuaarɛ mɔ, ɔ laa wɔra imɔ sa fɛye. 8 Ilaa ibono i laa lɛɛ me-sɛ Wurubuaarɛ nyisigyi mɔ nyiile mɔ ne n gyɛ yɛɛ fo' tansi wɔra mɔ-gɛlaarɛ ilaa wɔrasɛ. Imɔ ne nan lɛɛ nyiile yɛɛ fɛ gyɛ me-akasɛbo gɛsintin. 9 "Fɛɛ gɛnɔɔbono Wurubuaarɛ gi laarɛ me-ilaa mɔ, gɛnen ne me kee nɛ laarɛ fɛye-ilaa faa. Fɛ' kpɛ fɛ tɛ me dɔ de n' laarɛ fɛye-ilaa gɛnen kyu i kya kpe. 10 Nengyene fɛ kya gyi me-nbara so mɔ, fɛ laa kyena me dɔ de n' laarɛ fɛye-ilaa fɛɛ gɛnɔɔbono nɛ gyi me-sɛ Wurubuaarɛ nbara so, ne n' tɛ mɔ dɔ ɔ kya laarɛ me-ilaa faa. 11 Nɛ buu gɛnen ilaa idɛ sa fɛye de i' nyɛ wɔra fɛye ɔkon fɛɛ gɛnɔɔbono i bo me ɔkon mɔ. N kya laarɛ i' wɔra fɛye-gisen dɔ ɔkon kpaa logɛ. 12 "Me-nbara nbono n dɛ n kya sa fɛye mɔ ne n gyɛ yɛɛ fɛ' laarɛ abara ilaa fɛɛ gɛnɔɔbono nɛ laarɛ fɛye-ilaa mɔ. 13 Gɛlaarɛ gɛko gɛŋ bo no gɛ baa don de ibono nyamesɛ laa sɔɔ mɔ-kyɛmenɛana lɛwu mɔ. 14 Ilaa ibono n kya ka fɛye yɛɛ fɛ' wɔra faa, ne fɛ wɔra imɔ mɔ, fɛ gyɛ me-kyɛmenɛana. 15 Meŋ baa n kya terɛ fɛye yɛɛ me-adega. I kya nyiile yɛɛ dega mɛŋ nyi mɔ-ɔbelɛnsɛ gɛwɔnsa. Idɛ berɛ, nɛ terɛ fɛye daa yɛɛ me-kyɛmenɛana. I kya nyiile yɛɛ ilaa kamaasɛ ibono nɛ nu lii me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ mɔ, nɛ kyu nyiile fɛye. 16 "I mɛŋ gyɛ fɛye ne n tɔɔsɛ me lɛɛ de n' wɔra fɛye-ɔbelɛnsɛ. Me ne n tɔɔsɛ fɛye lɛɛ yɛɛ fɛ' wɔra Wurubuaarɛ gɛsun de i' bara ilaa dɛnsɛ fɛɛ gɛnɔɔbono oyii kya sɔrɔ abi mɔ. N kya laarɛ yɛɛ gɛnen ilaa dɛnsɛ mɔ i' dɛ kpe gɛkpaa-gɛkpaa. I ba gɛnen mɔ, fɛ dalaa kolɛ Wurubuaarɛ ilaa kamaasɛ me-ginyen dɔ mɔ, ɔ laa yɛgɛ i' yii fɛye-gibaa. 17 Ilaa ibono n kya ka fɛye mɔ ne n gyɛ yɛɛ fɛ' laarɛ abara ilaa. 18 "Nengyene abono mɛŋ kya sɔɔ Wurubuaarɛ gyi mɔ mɛ kya kyo fɛye mɔ, fɛ' nyingi yɛɛ me ne mɛ wolaa kyo pɛi ne i tu fɛye gɛnen. 19 Fɛɛ fɛye-rɛ ɔmɔ fɛ gyɛ nyamesɛ kolon daa mɔ, nkana mɛ laa laarɛ fɛye-ilaa. Idɛ mɔ faa mɔ, fɛ mɛŋ baa fɛ gyɛ mɔmɔ dɔ. Nɛ tɔɔsɛ fɛye lɛɛ lii mɔmɔ dɔ. Imɔso ne mɛ kya kyo fɛye gɛnen. 20 Fɛ' nyingi gigyɛbi gibono nɛ tɔgɛ sa fɛye mɔ. Nɛ tɔgɛ yɛɛ, 'Dega mɛŋ kya don mɔ-ɔbelɛnsɛ.' Nengyene mɛ ka me ɔbono n gyɛ fɛye-ɔbelɛnsɛ mɔ ansi mɔ, i dɛ i gyoo fɛye kee. Nengyene mɛ nu me-gɛdɛ mɔ, mɛ laa nu fɛye-gɛdɛ kee. 21 Me so ne mɛ laa ka fɛye-ansi gɛnen. I kya nyiile yɛɛ mɛ mɛŋ nyi ɔbono o sun me mɔ. 22 "Nengyene fɛɛ meŋ ba gɛsinkpan gɛdɛ so de n' baa tɔngɛ sa asa mɔ, nkana ilaa ibono mɛ kya wɔra faa, Wurubuaarɛ maŋ bun mɔmɔ gipuɛɛ. Imɔ idɛ, mɔ, nɛ ba ne mɛ nu lii me asɛ faa, mɛ mɛŋ baa mɛ bo ɔkyɛɛrɛgyanten. 23 Nyamesɛ ɔbono ɔ kya kyo me mɔ kya kyo me-sɛ Wurubuaarɛ kee ne. 24 Nɛ wɔra ilaa dɛgɛnɔsɛ ibonoana ɔko-rɛ ɔko mɛŋ ti taa wɔra kerɛ. Ne fɛɛ nkana meŋ wɔra gɛnen de mɛ' wu de mɔmɔ-ansi mɔ, nkana ilaa ibono mɛ kya wɔra faa, Wurubuaarɛ maŋ bun mɔmɔ gipuɛɛ. Imɔ idɛ, mɔ, mɛ wu de mɔmɔ-ansi ne mɛ dabɔlɛ kyo me-rɛ me-sɛ Wurubuaarɛ pɛwu. 25 I mɛŋ ba gɛnen giyan. I ba gɛnen mɔ, i kyena daa de ilaa ibono Wurubuaarɛ gi yɛgɛ mɛ ŋmarasɛ yela mɔ-agyɛbi ɔwolɛ mɔ dɔ sa mɔmɔ mɔ. Mɛ wolaa ŋmarasɛ nno yɛɛ, I mɛŋ bo ilaa kolon ibono so mɛ kyo me mɔ. 26 "Nan sun ɔbono ɔ laa kpaa fɛye mɔ fɛye asɛ. Mɔ ne n gyɛ Wurubuaarɛ Oduduu ɔbono ɔ laa lii Wurubuaarɛ asɛ mɔ. Ɔ gyɛ gɛsintin wura. Nengyene ɔ ba mɔ, ɔ laa lɛɛ me-ilaa nyiile asa. 27 Fɛye kee fɛ laa lɛɛ me-ilaa nyiile asa. I kya nyiile yɛɛ kpɛ kyu lii owi ɔbono nɛ yii me-gɛsun mɔ gɛsɛ mɔ, me-rɛ fɛye ne."\n1 "Awɔrɔfɔɔ abono a dɛ a gyoo fɛye mɔ so ne nɛ tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ pɛwu sa fɛye, de fɛye-gisɔɔgyi mɔ gi mɛŋ sa gi' koso me so. 2 Asa mɛ laa tii fɛye yɛɛ fɛye-giyaa gi maŋ nyɛ yii mɔmɔ-akyangbon dɔ. I mɛŋ gyɛ ibono wolɛ gbaa. Owi ɔko kya ba ibono fɛɛ ɔko gi mɔɔ fɛye dɔ ɔko mɔ, ɔ laa kyu imɔ yɛɛ Wurubuaarɛ ɔson mɔ dɔ ne ɔ kpɛ ɔ dɛ gɛnen yɛgɛ iŋ gyɛ gɛnen ne. 3 Ibono mɛ mɛŋ nyi me abɛɛ me-sɛ Wurubuaarɛ mɔ so ne mɛ laa wɔra fɛye gɛnen ilaa ibonoana faa. 4 I mɛŋ gyɛ giyan so ne n' kya tɔgɛ fɛye gɛnen ilaa idɛ. Meŋ kya laarɛ awɔrɔfɔɔ mɔ a' baa tuule fɛye. N kya laarɛ daa fɛɛ nengyene awɔrɔfɔɔ mɔ a baa tu fɛye mɔ de fɛ' nyingi yɛɛ nɛ wolaa tɔgɛ fɛye amɔ so ilaa yela de i' nyɛ keda fɛye-nyoro. "Meŋ wolaa tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ sa fɛye lii gɛsɛ de gɛsɛ. I kya nyiile yɛɛ n san n bo fɛye asɛ. 5 Idɛ kon berɛ, n kya kii n kya kpe ɔbono o sun me mɔ asɛ. Fɛye dɔ ɔko-rɛ ɔko mɛŋ kii taasɛ me yɛɛ fonɛ ne n kya kpe. 6 Nɛ wu yɛɛ ilaa ibono pɛwu nɛ tɔgɛ sa fɛye faa ne n yɛgɛ ne fɛye-asen dɔ i nyida fɛye gikyɔ gɛnen. 7 N kya tɔgɛ fɛye gɛsintin yɛɛ nɛ kii kpe mɔ, fɛye ne i laa wɔra ɔdan sa. I kya nyiile yɛɛ nengyene meŋ kii kpe Wurubuaarɛ asɛ mɔ, ɔbono nan sun de ɔ' baa kpaa fɛye mɔ maŋ ba. Nengyene nɛ kii kpe mɔ, pɛi ne nan sun mɔ fɛye asɛ. 8 "Ɔ ba mɔ, ɔ laa bugi anyamesɛ nwɔnsa kyu lii ilaa nyɛnyɛn giwɔra de gɛsintin gigyi de gipuɛɛ gibun so. Ɔ laa nyiile mɔmɔ yɛɛ mɔmɔ-nwɔnsa nbono mɛ dɛ kyu lii gɛnen ilaa ibonoana so mɔ iŋ kyena. 9 Kyu lii ilaa nyɛnyɛn giwɔra so mɔ, Wurubuaarɛ Oduduu mɔ laa yɛgɛ asa mɛ' bii yɛɛ mɛ gyɛ ilaa nyɛnyɛn awɔrabo. I lii fɛɛ mɛ mɛŋ kyu mɔmɔ-nyoro too me so. 10 Kyu lii gɛsintin gigyi so mɔ, Wurubuaarɛ Oduduu mɔ laa yɛgɛ asa mɛ' bii yɛɛ nɛ gyi gɛsintin sa Wurubuaarɛ. I lii fɛɛ nan kpe me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ ne fɛŋ baa wu me. 11 Ne kyu lii gipuɛɛ gibun so mɔ, Wurubuaarɛ Oduduu mɔ laa yɛgɛ asa mɛ' bii kee yɛɛ mɛŋ kyɛɛgɛ mɔ, Wurubuaarɛ laa bun ɔmɔ gipuɛɛ. I lii fɛɛ ɔ ti bun ilaa nyɛnyɛn pɛwu gɛmu ɔbono ɔ bo ɔlon gɛsinkpan so mɔ gipuɛɛ. 12 "N san n bo ilaa gikyɔ nan tɔgɛ sa fɛye. Imɔ gɛnen mɔ, nengyene nɛ tɔgɛ imɔ pɛwu ayaa adɛ so mɔ, i laa don fɛye-abaa, fɛ maŋ taalɛ nu imɔ gɛsɛ. 13 Wurubuaarɛ Oduduu mɔ ne n gyɛ ɔbono ɔ kya lɛɛ Wurubuaarɛ gɛsintin ilaa nyiile. Nengyene gɛnen Wurubuaarɛ Oduduu ɔbono gi ba mɔ, mɔ ne nan baa gyangbara sa fɛye de fɛ' bii Wurubuaarɛ gɛsintin ilaa mɔ pɛwu. I kya nyiile yɛɛ i mɛŋ gyɛ mɔ-gibaa so ne ɔ laa baa tɔngɛ. Ilaa ibono o nu mɔ, imɔ ne ɔ laa tɔgɛ, ne ɔ laa tɔgɛ fɛye ilaa ibono i laa baa ba mɔ. 14 Wurubuaarɛ Oduduu mɔ laa kyu nyisigyi bara me. Ɔ laa lɛɛ ilaa ibono i gyɛ me-lɛɛ mɔ gɛwi nyiile fɛye. 15 Ilaa ibono pɛwu me-sɛ Wurubuaarɛ bo mɔ, i gyɛ me-lɛɛ. Imɔso ne nɛ tɔgɛ yɛɛ Wurubuaarɛ Oduduu mɔ laa lɛɛ ilaa ibono i gyɛ me-lɛɛ mɔ gɛwi nyiile fɛye mɔ. 16 "I san daa ŋmaraa faa, fɛ maŋ baa wu me ne i kii wɔra ŋmaraa mɔ, fɛ laa kii wu me." 17 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, mɔ-akasɛbo mɔ ako mɛ kya taasɛ abara yɛɛ, "Menɛ ilaa ne ɔ darɛ gɛnen? Ɔ kya tɔgɛ yɛɛ i san daa ŋmaraa faa, a maŋ baa wu mɔ, ne i kii wɔra ŋmaraa mɔ, a laa kii wu mɔ. O kii tɔgɛ kee yɛɛ ɔ kya kpe mɔ-sɛ Wurubuaarɛ asɛ." 18 Mɛ kpɛ san ma-a taasɛ abara yɛɛ, "Menɛ ne ɔ darɛ yɛɛ, 'ŋmaraa daa faa'? A mɛŋ kya nu imɔ gɛsɛ." 19 Yesu akasɛbo mɔ mɛ kpɛ ma-a taasɛ abara gɛnen mɔ, ɔ bii yɛɛ mɛ kya laarɛ fɛɛ mɛ' taasɛ mɔ imɔ gɛsɛ. Ɔ taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Ibono nɛ tɔgɛ fɛye yɛɛ, 'I san daa ŋmaraa faa, fɛ maŋ baa wu me; ne i kii wɔra ŋmaraa mɔ, fɛ laa kii wu me' mɔ, imɔ gɛsɛ ne fɛ kya taasɛ abara faa? 20 N kya tɔgɛ fɛye gɛsintin; ilaa ibono i laa ba me so mɔ, fɛ laa saawo de fɛ' yiyɛɛ. Asa abono mɛŋ kya sɔɔ Wurubuaarɛ gyi mɔ berɛ i laa wɔra mɔmɔ ɔkon. Imɔ gɛnen mɔ, fɛye-gɛyiyɛɛ mɔ gɛ laa baa bingiri ɔkon sa fɛye. 21 I laa wɔra fɛye fɛɛ owi ɔbono ɔkyii kya dun mɔ. Gɛnen owi ɔbono dɔ mɔ, ɔ kya yiyɛɛ, i kya nyiile yɛɛ gɛdun gɛ yii mɔ. Nengyene ɔ nyɛ ne ɔ korogɛ mɔ, ɔ kya tan mɔ-gɛyiyɛɛ mɔ so. Ɔŋ baa ɔ kya nyingi imɔ. I kya nyiile yɛɛ i kya wɔra mɔ ɔkon yɛɛ ɔ korogɛ nyamesɛ ba gɛsinkpan so. 22 Gɛnen ne i laa baa wɔra fɛye kee ne. Nperɛ faa berɛ mɔ, fɛ bo gɛyiyɛɛ dɔ. Nan kii ba fɛye asɛ de fɛye-gisen gi' tɔrɔ fɛye. Gɛnen owi ɔbono mɔ ɔko mɛŋ bo no ɔ laa taalɛ sɔgɛ ɔkon ɔbono fɛ laa gyi mɔ lii fɛye-abaa dɔ. 23 Nengyene gɛnen gɛkɛ gɛbono gɛ fo mɔ, fɛ maŋ baa taasɛ me ilaa taasɛsɛ iko. "Gɛsintin ne n kya tɔgɛ mi-i sa fɛye faa; ilaa kamaasɛ ibono fɛ laa dalaa kolɛ lii Wurubuaarɛ asɛ mɔ, ɔ laa yɛgɛ de i' yii fɛye-gibaa kyu lii me Yesu so. 24 Fɛ mɛŋ ti taa dalaa kolɛ Wurubuaarɛ ilaa iko kyu naa de me so gɛkaako kerɛ. Fɛ' dalaa kolɛ mɔ kyu naa de me so. Ɔ laa yɛgɛ i' yii fɛye-gibaa de i' tansi wɔra fɛye-asen dɔ ɔkon. 25 "Akpalɛ dɔ ne nɛ tɔgɛ me-sɛ ilaa sa fɛye faa. Owi ɔko kya ba ibono maŋ baa da fɛye akpalɛ kyu lii mɔ so. Nan san tɔgɛ me-sɛ Wurubuaarɛ ilaa sa fɛye mɔ, nan tɔgɛ tigi fɛye daa. 26 San kyu lii gɛnen owi ɔbono kyu kyon mɔ, fɛ laa dalaa kolɛ Wurubuaarɛ ilaa kyu naa de me so. I mɛŋ gyɛ yɛɛ me ne nan kolɛ me-sɛ Wurubuaarɛ sa fɛye. 27 Me-sɛ Wurubuaarɛ gbaa-gbaa kya laarɛ fɛye-ilaa. I kya nyiile yɛɛ fɛ laarɛ me-ilaa ne fɛ sɔɔ me gyi yɛɛ nɛ kpelegɛ lii daa Wurubuaarɛ asɛ. 28 Nɛ lii me-sɛ asɛ ne nɛ ba gɛsinkpan so. Nperɛ mɔ n kya lii gɛsinkpan so n kya kii mi-i kpe me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ." 29 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, mɔ-akasɛbo mɔ mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Foŋ wu? Idɛ kon berɛ ne fo tɔgɛ tigi aye ne. Foŋ baa tɔngɛ akpalɛ dɔ sa aye. 30 Idɛ kon ne a bii yɛɛ fo nyi ilaa kamaasɛ. I mɛŋ baa i tiri yɛɛ ɔko ɔ' baa taasɛ fo ilaa. Imɔ idɛ i yɛgɛ a' sɔɔ fo gyi yɛɛ fo lii daa Wurubuaarɛ asɛ gɛsintin." 31 Mɛ tɔgɛ gɛnen ta mɔ, Yesu gi taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Idɛ kon berɛ, fɛ sɔɔ me gyi? 32 To, owi ɔko kya ba, ɔ ti fo gbaa, ibono fɛ laa yaasɛ giyan-giyan de fɛ' kii kpe fɛye-nwi taa me yɛgɛ de i' san me-nkon. I maŋ kii san me-nkon berɛ. Me-sɛ Wurubuaarɛ bo me asɛ. 33 Nɛ tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ sa fɛye daa de fɛ' nyɛ gisen yuuli. I lii fɛɛ me-rɛ fɛye a wɔra nyamesɛ kolon. Asa mɛ laa yɛgɛ fɛ' wu awɔrɔfɔɔ gɛsinkpan so gɛrɛ. Imɔ gɛnen gbaa mɔ, fɛ' yɛgɛ i' keda fɛye-nyoro. Nɛ ti gyi anyamesɛ ɔlon pɛwu so."\n1 Yesu gi tɔgɛ gɛnen ta mɔ, ɔ diirɛ mɔ-ansi kerɛ soso ne ɔ dalaa sa Wurubuaarɛ yɛɛ, "Me-sɛ, owi mɔ gi fo. Lɛɛ me, fo-bi mɔ nyisigyi nyiile asa. Fo lɛɛ me-nyisigyi nyiile mɔ, de me, fo-bi mɔ n' lɛɛ fo-lɛɛ nyisigyi mɔ nyiile. 2 Fo sa me ɔlon nyamesɛ kamaasɛ so de n' yɛgɛ asa abono fo sa me mɔ mɛ' kyena fo Wurubuaarɛ asɛ gɛkpaa-gɛkpaa. 3 Gɛnɔɔbono asa mɛ laa nyɛ fo asɛ gɛkyena gɛkpaa mɔ ne n gyɛ yɛɛ mɛ' bii fo ɔbono fo-nkon ne n gyɛ Wurubuaarɛ mɔ, de mɛ' bii me, Yesu Kirisito ɔbono fo sun me mɔ. 4 Nɛ lɛɛ fo-nyisigyi mɔ gɛwi nyiile. I lii fɛɛ nɛ logɛ gɛsun gɛbono fo sa me yɛɛ n' baa wɔra gɛsinkpan so mɔ. 5 Idɛ kon, me-sɛ, fo-o fo mɔ, yɛgɛ n' gyi ginsi fo asɛ, de fo' kiiri me-nyisigyi ɔbono n wolaa n bo mɔ fo asɛ pɛi ne soso de gɛsɛ i' lɔɔ wɔra ilɛɛsɛ mɔ sa me. 6 "Asa abono fo sa me lii asa sɛnsɛ dɔ mɔ, nɛ lɛɛ fo-gidebi mɔ nyiile mɔmɔ. Mɛ wolaa mɛ gyɛ daa fo-lɛɛ pɛi ne fo kyu ɔmɔ kyu sa me. Mɔmɔ, mɔ, mɛ nu fo-gɛdɛ. 7 Idɛ kon mɛ bii yɛɛ ilaa kamaasɛ ibono fo kyu sa me mɔ, i lii daa fo asɛ. 8 Ikalan ibono fo sa me mɔ, nɛ tɔgɛ mɔmɔ, ne mɔmɔ, mɔ, mɛ nu me asɛ, ne mɛ bii ibono i gyɛ gɛsintin yɛɛ nɛ lii fo asɛ. Mɛ sɔɔ gyi yɛɛ fo ne n sun me. 9 "Mɔmɔ ne n' kya dalaa mi-i sa faa. Iŋ gyɛ asa sɛnsɛ ne n kya dalaa mi-i sa. Mɔmɔ abono fo kyu sa me ne mɛ sɔɔ me gyi mɔ ne n' kya dalaa n kya sa. I kya nyiile yɛɛ mɛ gyɛ daa fo-lɛɛ. 10 Ɔkamaasɛ ɔbono ɔ gyɛ me-lɛɛ mɔ, ɔ gyɛ daa fo-lɛɛ ne ɔkamaasɛ ɔbono ɔ gyɛ fo-lɛɛ mɔ, ɔ gyɛ me-lɛɛ kee. N kya nyɛ nyisigyi kyu naa de mɔmɔ so. 11 Idɛ kon berɛ maŋ baa kyena gɛsinkpan so. Mɔmɔ adɛ berɛ mɛ san mɛ tɛ saarɛ asa abono mɛ mɛŋ sɔɔ fo gyi mɔ dɔ. Mi-i me mɔ, n kya kii n kya ba fo asɛ mi-i taa ɔmɔ mi-i yɛgɛ. Imɔso, me-sɛ, fo ɔbono fo-nkon ne n gyɛ Wurubuaarɛ mɔ, kyu ɔlon ɔbono fo sa me mɔ, kyu kerɛ mɔmɔ so de mɛ' wɔra nyamesɛ kolon fɛɛ gɛnɔɔbono me-rɛ fo a gyɛ nyamesɛ kolon mɔ. 12 Owi ɔbono n bo mɔmɔ asɛ mɔ, nɛ kyu fo-ɔlon kerɛ mɔmɔ so, gɛnen ɔlon ɔbono ne fo kyu sa me mɔ. Nɛ kun mɔmɔ, ne mɔmɔ dɔ ba-a nyamesɛ kolon meŋ yɛgɛ mɔ-ɔkyenaten ɔbono ɔ laa nyɛ fo asɛ mɔ ɔ' lii mɔ-gibaa, gɛnen mɔ, ɔkolon ɔbono i wolaa i gyɛ mɔ-npaaba mɔ wolɛ, de i' yɛgɛ ilaa ibono mɛ ŋmarasɛ yela fo-agyɛbi mɔ dɔ mɔ i' ba gɛsintin. 13 "Idɛ kon n kya kii mi-i ba fo asɛ ne. N san n bo gɛsinkpan so faa mɔ, n kya tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ, de ɔkon ɔbono nɛ nyɛ mɔ, mɔmɔ adɛ kee mɛ' nyɛ gɛnen ɔkon ɔbono kpaa logɛ. 14 Nɛ tɔgɛ fo-ɔkalan mɔ sa me-adɛ adɛ, ne abono mɛŋ kya sɔɔ fo gyi mɔ mɛ kya kyo mɔmɔ. I kya nyiile yɛɛ mɛŋ gyɛ ɔmɔ dɔ, fɛɛ gɛnɔɔbono me kee, meŋ gyɛ mɔmɔ dɔ mɔ. 15 Meŋ kya dalaa yɛɛ fo' lɛɛ mɔmɔ lii abono mɛ mɛŋ kya sɔɔ fo Wurubuaarɛ gyi mɔ dɔ daa. N kya kolɛ fo daa yɛɛ fo' kerɛ mɔmɔ so de Ɔbonsan, nyamesɛ nyɛnyɛn mɔ, ɔ mɛŋ sa ɔ' nyɛ ɔmɔ. 16 Meŋ gyɛ abono mɛŋ kya sɔɔ fo gyi mɔ dɔ. Gɛnen kee me-adɛ adɛ mɛŋ gyɛ abono mɛŋ kya sɔɔ fo gyi mɔ dɔ. 17 Lɔrɔ mɔmɔ yela sa fo-nyoro kyu naa de fo Wurubuaarɛ gɛsintin mɔ so. Fo-agyɛbi mɔ ne n gyɛ gɛnen gɛsintin gɛbono. 18 Fɛɛ gɛnɔɔbono fo Wurubuaarɛ fo sun me ba abono mɛŋ kya sɔɔ fo gyi mɔ asɛ mɔ, gɛnen ne me kee n kya sun me-akasɛbo adɛ asa abono mɛŋ kya sɔɔ fo gyi mɔ asɛ ne. 19 Mɔmɔ so mɔ, nɛ lɔrɔ me-nyoro yela sa fo de mɔmɔ kee mɛ' nyɛ lɔrɔ ɔmɔ-nyoro yela sa fo gɛsintin mɔ." 20 Yesu gi kii dalaa yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ adɛ wolɛ ne n' kya dalaa n kya sa. N kya dalaa n kya sa asa abono kee mɛ laa kyu mɔmɔ-nyoro too me so kyu lii ɔkalan ɔbono adɛ mɛ laa tɔgɛ sa mɔmɔ mɔ so. 21 Me-sɛ, yɛgɛ mɔmɔ pɛwu mɛ wɔra nyamesɛ kolon. Fɛɛ gɛnɔɔbono fo bo me dɔ ne me kee n bo fo dɔ mɔ, yɛgɛ mɔmɔ kee mɛ' kyena aye dɔ de i' yɛgɛ asa abono mɛ mɛŋ kya sɔɔ fo gyi mɔ mɛ' nyɛ sɔɔ gyi yɛɛ fo ne n sun me. 22 Fo-nyisigyi ɔbono fo kyu sa me mɔ, nɛ kyu sa mɔmɔ. Imɔ ne nan yɛgɛ mɛ' wɔra nyamesɛ kolon fɛɛ gɛnɔɔbono me-rɛ fo a gyɛ nyamesɛ kolon faa. 23 Nan kyena mɔmɔ dɔ de fo fo, mɔ, fo' kyena me dɔ, de mɛ' nyɛ wɔra nyamesɛ kolon kpaa logɛ. I ba gɛnen mɔ, asa abono mɛŋ kya sɔɔ fo gyi mɔ mɛ laa nyɛ bii yɛɛ fo ne n sun me ne fo kya laarɛ mɔmɔ-ilaa fɛɛ gɛnɔɔbono fo kya laarɛ me-ilaa mɔ. 24 "Me-sɛ, me-gisen dɔ mɔ, n kya laarɛ fɛɛ nfono nan kyena mɔ, mɔmɔ abono fo kyu sa me mɔ me-rɛ ɔmɔ a' kyena nno de mɛ' nyɛ wu me-nyisigyi ɔbono fo kyu sa me pɛi ne soso de gɛsɛ i' lɔɔ wɔra ilɛɛsɛ mɔ. Gɛnɔɔbono fo laarɛ me-ilaa mɔ ne n yɛgɛ ne fo kyu gɛnen nyisigyi ɔbono sa me. 25 O, me-sɛ, Gɛsintin Wura, anyamesɛ mɛ mɛŋ nyi fo gɛsinkpan gɛdɛ so. Me berɛ n nyi fo. Ne me-adɛ mɔ kee, mɛ nyɛ bii yɛɛ fo ne n sun me. 26 Nɛ lɛɛ fo-gidebi mɔ nyiile mɔmɔ. Ne nan kpɛ mi-i lɛɛ fo-gidebi mɔ n kya nyiile mɔmɔ de gɛlaarɛ' gɛbono fo bo sa me mɔ gɛ' kyena mɔmɔ dɔ, de me kee n' kyena mɔmɔ dɔ."\n1 Yesu gi dalaa gɛnen ta mɔ, mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo mɔ mɛ lii fara Kideron gɛkolobi mɔ kyon kpe ndɔɔ nko dɔ. 2 Yesu mɔ-rɛ mɔ-akasɛbo mɔ mɛ kya kyena kpaa gyan' nno. Imɔso Gyudasɛ ɔbono ɔ kya laarɛ o' kyu Yesu wɔra abelɛnsɛ mɔ abaa dɔ mɔ nyi nno. 3 Gyudasɛ baarɛ gi kpe Gyuda awura asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ de Farasii awura asɛ ne mɛ lɛɛ mɔmɔ-asogya gikpen belɛ de Wurubuaarɛ ɔson obu mɔ dɔ adiibo ako kyu wɔra de mɔ yɛɛ mɛ' kpe ndɔɔ mɔ dɔ kpaa keda Yesu. Mɛ kya kpe mɔ, mɛ dɛ ifatela de afulaa de adontɔ. 4 Yesu gi ti wolaa bii ilaa ibono i kya ba mɔ so mɔ. Gɛnen so mɔ, ɔ lii kpaa gyangara mɔmɔ ne ɔ taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Anɛ ne fɛ kya laarɛ?" 5 Yesu gi taasɛ mɔmɔ gɛnen mɔ, mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Yesu, Nasarɛtɛnyen mɔ ne a kya laarɛ." Ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Me ne." (Gɛnen owi ɔbono dɔ mɔ, Gyudasɛ ɔbono ɔ yɛgɛ abelɛnsɛ mɔ mɛ nyɛ mɔ gɛnen mɔ yelɛ mɔmɔ asɛ nfono.) 6 Yesu gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ "Me ne" mɔ, mɛ kii gɛmara ŋmaraa ne mɛ lii-lii tɔrɔ. 7 Yesu gi kii lɔrɔ taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Anɛ ne fɛ kya laarɛ?" Ne mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Yesu, Nasarɛtɛnyen mɔ ne a kya laarɛ." 8 Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Meŋ buu sa fɛye yɛɛ, 'Me ne'? Imɔso nengyene me ne fɛ kya laarɛ berɛ mɔ, fɛ' yɛgɛ de me-akasɛbo adɛ mɛ' naa." 9 Yesu gi tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ de i' yɛgɛ ibono ɔ wolaa daa gitɔgɛ mɔ, i' nyɛ ba gɛsintin. Ɔ wolaa tɔgɛ sa mɔ-sɛ Wurubuaarɛ yɛɛ, "Asa abono fo kyu sa me mɔ, meŋ yɛgɛ mɔmɔ dɔ ba-a ɔkolon ɔkyenaten Wurubuaarɛ asɛ mɔ ɔ' lii mɔ-gibaa." 10 Mɛ kya laarɛ de mɛ' keda Yesu mɔ, Simon Piita gi loorɛ gɛki gɛbono ɔ dɛ mɔ lɛɛ ne ɔ ŋɛɛlɛ dega ɔko giso fuɛ. Mɛ kya terɛ dega mɔ yɛɛ Malekosi. Mɔ-wura ne n gyɛ Gyuda awura asunbi alɛɛbo gɛmu mɔ. 11 Yesu gi wu gɛnen mɔ, ɔ tɔgɛ sa Piita yɛɛ, "Kiiri gɛki mɔ wɔra gɛmɔ-gifɔrɔ dɔ." Ne ɔ taasɛ mɔ yɛɛ, "Meŋ sa n' wu awɔrɔfɔɔ abono me-sɛ Wurubuaarɛ yɛɛ n' wu mɔ?" 12 Nfono mɔ, asogya mɔ de mɔmɔ-ɔbelɛnsɛ mɔ de Wurubuaarɛ ɔson obu mɔ adiibo mɔ mɛ keda Yesu ne mɛ ŋminde mɔ. 13 Mɛ ŋminde mɔ gɛnen mɔ, mɛ daa gikyu mɔ kpe Anasɛ asɛ daa pɛi. (Anasɛ ne n gyɛ Kayifasɛ mɔ-saa nyensɛ. Gɛnen Kayifasɛ baarɛ ne n gyɛ Gyuda awura asunbi alɛɛbo gɛmu gɛnen gɛsi gɛbono. 14 Mɔ ne n gyɛ ɔbono ɔ wolaa tɔgɛ gigyɛbi giko sa Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ baa kyon mɔ. Ɔ tɔgɛ yɛɛ, "Nyamesɛ kolon gi tɛsɛ wu' sa asa mɔ pɛwu mɔ, i boran.") 15 Mɛ dɛ Yesu mɛ kya kpe Anasɛ asɛ gɛnen mɔ, Simon Piita de me, Yesu ɔkasɛbo ɔko, a buu mɔ. Me berɛ, me-rɛ asunbi alɛɛbo gɛmu mɔ a nyi abara so mɔ, nɛ nyɛ buu Yesu loo gikpaara mɔ so. Ne i san Piita gi sii ɔ yelɛ nŋmaŋman gɛbunono asɛ. 16 O sii gɛnen mɔ, nɛ kii kpe gɛbunono mɔ asɛ ne nɛ kpaa tɔngɛ de obolonbu ɔbono ɔ kya kerɛ gɛbunono mɔ so mɔ, ne o kyu Piita loo. 17 Piita kya loo mɔ, obolonbu mɔ gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo kee foŋ bo ɔnyen baarɛ akasɛbo mɔ dɔ?" Piita gi kine yɛɛ, "Kuaa! Meŋ gyɛ mɔ-akasɛbo mɔ dɔ." 18 Gɛnen owi ɔbono gyɛ awo aberɛ so mɔ, asunbi alɛɛbo gɛmu mɔ adega de abono mɛ kya dii mɔ-gɛten mɔ mɛ wɔra ɔgya gikpaara mɔ so mɛ yelɛ mɛ kya wolɛ. Piita gi naa sii yelɛ mɔmɔ asɛ, mɔ kee kya wolɛ ɔgya mɔ. 19 Yesu bo Gyuda awura asunbi alɛɛbo gɛmu mɔ asɛ gɛnen mɔ, ɔ taasɛ Yesu ilaa kyu lii mɔ-akasɛbo de mɔ-ilaa nyiilesɛ mɔ so. 20 Ne Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nɛ yelɛ tentegelen tɔngɛ Wurubuaarɛ ilaa sa ɔkamaasɛ. Owi kamaasɛ dɔ mɔ, nɛ nyiile asa ilaa akyangbon dɔ de Wurubuaarɛ ɔson obu mɔ gikpaara mɔ so, nfono Gyuda awura pɛwu mɛ kya kpaa gyan' mɔ. Meŋ tɔgɛ sɛi asiiri dɔ. 21 Imɔso gɛŋ sa fo' taasɛ me. Kpaa taasɛ asa abono mɛ nu me-ilaa nyiilesɛ mɔ. Mɛ nyi ilaa ibono nɛ tɔgɛ mɔ." 22 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ gɛnen mɔ, abono mɛ kya dii gɛten mɔ dɔ ɔko yelɛ sindi Yesu. Ɔ fon Yesu ɔtan ne ɔ taasɛ mɔ yɛɛ, "Gɛnen ne i kaaborɛ fo' tɔngɛ de asunbi alɛɛbo gɛmu mɔ ne?" 23 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Nengyene nɛ tɔgɛ ilaa iko ne i mɛŋ boran mɔ, tɔgɛ de n' nu. Ne i gyɛ ilaa dɛnsɛ ne nɛ kii tɔgɛ daa mɔ, i gyɛ itan ilaa daa?" 24 Nfono mɔ mɛ kparɛ Yesu de ɔfɛ kpe Kayifasɛ ɔbono ɔ gyɛ asunbi alɛɛbo gɛmu mɔ asɛ. 25 Simon Piita san ɔ yelɛ ɔgya mɔ asɛ ɔ kya wolɛ mɔ, nfono mɔ, asa abono mɛ bo ɔgya mɔ asɛ mɔ mɛ taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo kee fo mɛŋ gyɛ Yesu akasɛbo mɔ dɔ ɔko?" Ne Piita gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Kuaa! Meŋ gyɛ mɔ-akasɛbo mɔ dɔ." 26 Mɛ taasɛ Piita gɛnen mɔ, asunbi alɛɛbo gɛmu mɔ-dega ɔko bo nfono, mɔ-rɛ ɔbono Piita gi kɛbi mɔ-giso mɔ mɛ bo gɛsu. Gɛnen dega baarɛ gi taasɛ Piita yɛɛ, "Meŋ wu fo Yesu asɛ ndɔɔ mɔ dɔ?" 27 Ne Piita gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Kuaa." Ayaa abono so mɔ, kyaasɛ gi folɛ. 28 Gɛdɛ gɛ kpɛ kɛ mɔ, Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ kyu Yesu lii Kayifasɛ asɛ kyu mɔ kpe Ɔbelɛnsɛ Pilato gɛwi. Ɔbelɛnsɛ Pilato baarɛ tɛ sa Rom awura ɔ kya kerɛ mɔmɔ Gyuda awura so. Gyuda awura mɔ Lɛwu Gi Seregɛ Aye So gɛkɛ belɛ mɔ gɛ fo so mɔ, mɛ kpe Ɔbelɛnsɛ Pilato gɛwi gɛnen mɔ, mɔmɔ gbaa-gbaa berɛ, mɛ mɛŋ loo gɛten mɔ dɔ. I kya nyiile yɛɛ nengyene mɛ loo gɛten mɔ dɔ mɔ, i laa kyɔlesɛ mɔmɔ-Wurubuaarɛ ɔson. I kyɔlesɛ mɔmɔ mɔ, mɛ maŋ nyɛ gyi mɔmɔ-gɛkɛ belɛ mɔ. 29 Gɛnen so mɔ, Ɔbelɛnsɛ Pilato gi lii kpe mɔmɔ asɛ ne ɔ taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Menɛ ilaa ne ɔnyen baarɛ gi wɔra so ne fɛ dɛ mɔ fɛ kya bara me?" 30 Ɔ taasɛ mɔmɔ gɛnen mɔ, mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Nengyene ɔ mɛŋ gyɛ ilaa nyɛnyɛn ɔwɔrabo mɔ, nkana a maŋ kyu mɔ baa wɔra fo-abaa dɔ." 31 Nfono ne Ɔbelɛnsɛ Pilato gi tɔgɛ sa Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ yɛɛ, "Fɛ' kyu mɔ naa, de fɛye gbaa-gbaa fɛ' kpaa kyu fɛye-lɛɛ nbara kpaa gyi mɔ-nbɛlɛ." Pilato gi tɔgɛ sa mɔmɔ gɛnen mɔ, mɛ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Rom awura abɛyin mɔ mɛŋ sa aye ɔkpa yɛɛ a' mɔɔ isa." 32 Gɛnen ilaa ibono Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ tɔgɛ sa Pilato faa, i yɛgɛ ilaa ibono Yesu gi wolaa tɔgɛ kyu lii lɛwu ɔbono ɔnan ɔ laa wu' mɔ so mɔ i' nyɛ ba gɛsintin. 33 Ɔbelɛnsɛ Pilato gi nu gɛnen mɔ, o kii naa loo mɔ-gɛten dɔ ne ɔ terɛ Yesu ne ɔ taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo ne n gyɛ wura sa Gyuda awura mɔ?" 34 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Fo gbaa-gbaa ne n kya tɔgɛ abɛɛ ako ne n tɔgɛ me-ilaa sa fo daa?" 35 Ne Pilato gi taasɛ Yesu yɛɛ, "Fo nyi yɛɛ n gyɛ Gyudanyen? Fo gbaa-gbaa fo-gɛwi awura de mɔmɔ-asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ ne n kyu fo baa wɔra me-abaa dɔ. Menɛ ilaa ne fo tansi wɔra daa?" 36 Nfono ne Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ gɛsinkpan so gɛwura ɔnan ne n' kya gyi. Nengyene me-gɛwuragyi gɛ gyɛ gɛsinkpan so lɛɛ ɔnan mɔ, nkana me-adɛ mɛ laa kɔ de meŋ sa n' loo Gyuda awura abelɛnsɛ adɛ abaa dɔ. Idɛ mɔ faa mɔ, me-gɛwuragyi gɛŋ bo gɛrɛ." 37 Ɔbelɛnsɛ Pilato gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Gɛnen berɛ mɔ, fo gyɛ wura ne?" Ne Yesu gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Fo ne n kya tɔgɛ yɛɛ n gyɛ wura. I korogɛ me ba gɛsinkpan so de n' baa lɛɛ gɛsintin nyiile anyamesɛ de mɛ' nyɛ bii gɛmɔ-ilaa. Imɔso ne nɛ ba. Nyamesɛ kamaasɛ ɔbono ɔ kya laarɛ gɛsintin mɔ kya nu me asɛ." 38 Nfono mɔ, Ɔbelɛnsɛ Pilato gi taasɛ yɛɛ, "Menɛ, mɔ, ne n gyɛ gɛsintin?" Nfono mɔ Pilato gi lii kpe Gyuda awura mɔ asɛ, ne ɔ tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Meŋ wu ilaa nyɛnyɛn kolon ibono ɔnyen baarɛ gi wɔra mɔ. 39 I wolaa i gyɛ ilaa ibono a kya wɔra sa fɛye gɛsi kamaasɛ yɛɛ nengyene fɛ kya gyi fɛye Lɛwu Gi Seregɛ Aye So gɛkɛ belɛ mɔ, n kya tigi fɛye asa abono nɛ keda tii de obu mɔ dɔ nyamesɛ kolon de ɔ' naa. Imɔso n' tigi fɛye Gyuda awura wura mɔ sa fɛye de ɔ' naa?" 40 Ɔbelɛnsɛ Pilato gi taasɛ gɛnen mɔ, mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Kuaa! I mɛŋ gyɛ ɔbono. Tigi daa Barabasɛ sa aye!" (Owi ɔko dɔ mɔ, Barabasɛ baarɛ mɔ-rɛ asa ako mɛ koso kɔ de abɛyin awura. Imɔso ne mɛ keda mɔ tii de obu.)\n1 Imɔ gɛmara mɔ, Pilato gi yɛgɛ mɛ taa Yesu awulibi. 2 Ne asogya mɔ mɛ luo iwe wɔra fɛɛ wura gɛpɛ ne mɛ kyu bun mɔ, ne mɛ kyu giwurakuru kyu gyaabii bun mɔ. 3 Nfono mɔ, mɛ san mɛ kya gyaabii mɔ mɛ kya faala mɔ mɛ kya kpe mɛ kya ba yɛɛ, "Gyuda awura wura! Fo-rɛ gimu dɛnsɛ!" mɛ san mɛ kya da mɔ itan. 4 Pilato asogya mɔ mɛ wɔra Yesu gɛnen ta mɔ, Pilato gi kii lii kpaa tɔgɛ sa Gyuda awura mɔ yɛɛ, "Fɛ' nu yɛɛ nan kyu Yesu bara fɛye de fɛ' bii yɛɛ meŋ wu ilaa nyɛnyɛn ibono so nan kyu bun mɔ gipuɛɛ mɔ." 5 Imɔso Pilato gi kyu Yesu lii baa nyiile Gyuda awura mɔ. O bun iwe gɛpɛ gɛbono asogya mɔ mɛ kyu bun mɔ mɔ, ne o bun giwurakuru mɔ. Ne Pilato gi tɔgɛ sa Gyuda awura mɔ yɛɛ, "Fɛ' kerɛ fɛye-ɔnyen mɔ!" 6 Gyuda awura asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɔ de mɔmɔ-asogya mɔ mɛ wu Yesu mɔ, mɛ kpen ken-ken tɔgɛ sa Pilato yɛɛ, "Da mɔ aŋanbi oyii so! Da mɔ aŋanbi oyii so mɔɔ!" Mɛ kpen tɔgɛ sa Pilato gɛnen mɔ, ɔ tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Fɛye gbaa-gbaa fɛ' baa kyu mɔ kpaa da mɔ aŋanbi mɔɔ fɛye-atɔ. Me berɛ, meŋ wu ilaa nyɛnyɛn ibono ɔ wɔra mɔ." 7 Nfono ne Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ mɛ tɔgɛ sa Pilato yɛɛ, "A bo nbara nko. Imɔso kyu lii gɛnen nbara nbono so mɔ, i kaaborɛ ɔ' wɔra ɔmɔɔsɛ. I lii fɛɛ ɔ kya kyu mɔ-nyoro yɛɛ ɔ gyɛ Wurubuaarɛ mɔ-bi." 8 Ibono Pilato gi nu gɛnen ilaa idɛ mɔ, i lɔrɔ wɔra mɔ gifuu too. 9 Ɔ naa loo gɛten dɔ, ne ɔ taasɛ Yesu yɛɛ, "Fo lii fonɛ daa?" Ɔ taasɛ Yesu gɛnen mɔ, Yesu mɛŋ ka mɔ-gɛnɔ. 10 Ibono ɔ mɛŋ ka mɔ-gɛnɔ mɔ, Pilato gi kii taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo maŋ ka me-gɛnɔ? Fo mɛŋ nyi yɛɛ n bo ɔkpa de n' taa fo yɛgɛ de fo' naa, ne n' bo ɔkpa kee de n' yɛgɛ de mɛ' da fo aŋanbi mada de oyii de fo' wu?" 11 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "I mɛŋ gyɛ fo-gibaa so ne fo nyɛ ɔkpa me so faa. Fɛɛ Wurubuaarɛ mɛŋ sa fo ɔkpa mɔ, nkana fo maŋ nyɛ ɔkpa me so. Imɔso nyamesɛ ɔbono o kyu me baa wɔra fo-abaa dɔ mɔ ne n so ilaa nyɛnyɛn ibono i nyaakyɔ mɔ." 12 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Pilato gi san ɔ kya laarɛ ɔkpa ɔbono so ɔ laa kyu de ɔ' taa Yesu yɛgɛ de ɔ' naa mɔ. Nfono mɔ Gyuda awura mɔ mɛ kpɛ ma-a kpen ken-ken daa ma-a tɔgɛ ma-a sa Ɔbelɛnsɛ Pilato yɛɛ, "Nengyene fo taa ɔnyen baarɛ yɛgɛ ne ɔ naa mɔ, fo mɛŋ kya buu fɛye Rom awura wura belɛ mɔ. Nu yɛɛ nyamesɛ kamaasɛ ɔbono ɔ kya kyu mɔ-nyoro yɛɛ ɔ gyɛ wura fɛɛ gɛnɔɔbono ɔnyen baarɛ kya wɔra faa mɔ, gɛnen kaasɛ ɔbono kya laarɛ fɛye-wura belɛ mɔ abolɔn ne." 13 Pilato gi nu ilaa ibono Gyuda awura mɔ mɛ tɔgɛ gɛnen mɔ, ɔ yɛgɛ mɛ' kparɛ Yesu kyu lii kpe gikpalan giko dɔ ne Pilato gi kpaa kpelegɛ kyena awura gɛgyapaa gɛbono mɛ kya kyena gɛmɔ so gyi nbɛlɛ mɔ. (Mɛ kya terɛ gikpalan gibono yɛɛ Abui Ɔtagaten Gikpalan. Gyuda awura gɛdɛ dɔ mɔ, mɛ kya terɛ gimɔ yɛɛ Gabata.) 14 Gɛnen gɛkɛ gɛbono gɛ gyɛ abaala gɛkɛ sa Gyuda awura Lɛwu Gi Seregɛ Aye So gɛkɛ belɛ mɔ gigyi. Owi ɔbono mɛ lii kpe gikpalan mɔ dɔ mɔ, i san ŋmaraa de i' wɔra fɛɛ owi kenken aberɛ. Nfono ne Pilato gi kyu Yesu nyiile Gyuda awura mɔ yɛɛ, "Fɛye-wura mɔ ne." 15 Pilato gi tɔgɛ gɛnen mɔ, mɛ kpen ken-ken gikolon tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Kyu mɔ naa. Aŋ kya laarɛ de a' baa wu mɔ. Da mɔ aŋanbi mada de oyii de o' wu'." Ne Pilato gi taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "N' da fɛye-wura mɔ aŋanbi mada de oyii de o' wu'?" Ɔ taasɛ ɔmɔ gɛnen mɔ, Gyuda awura asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɔ mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Aŋ bo wura ɔko baa too de fɛye-Rom wura belɛ mɔ." 16 Pilato gi kerɛ mɔ, kuaa daa. Ne o kyu Yesu kyu wɔra mɔ-asogya mɔ abaa dɔ yɛɛ mɛ' kpaa da mɔ aŋanbi oyii so mɔɔ. Ne asogya mɔ mɛ kyu Yesu kyu kyon. 17 Mɛ kyu mɔ lii mɛ kya kpe mɔ, mɛ yɛgɛ Yesu gbaa-gbaa ne n so mɔ-lɛwu oyii. Mɛ kpaa fo gɛtɛɛko mɛ kya terɛ nno yɛɛ Gimu Giwuye Gikpalan. De Gyuda awura gɛdɛ dɔ mɔ, mɛ kya terɛ nno yɛɛ Gologota. 18 Nno ne mɛ da Yesu aŋanbi mada de oyii. Mɛ da anyen anyɔ ako kee aŋanbi mada de iyii bɔla de Yesu. Mɔmɔ dɔ ɔko bo de Yesu gyisɛ gibaa so ne ɔko, mɔ, bo de mɔ-benɛ gibaa so, i san Yesu, mɔ, bo nsansana. 19 Pilato gi yɛgɛ mɛ' ŋmarasɛ kyu kpaa mada Yesu amu so yɛɛ, 20 Nfono mɛ da Yesu aŋanbi mada de oyii mɔ i mɛŋ bo gɛta de nten. Imɔso i yɛgɛ Gyuda awura sakyɔ mɛ kalɛ ilaa ibono Pilato gi yɛgɛ mɛ' ŋmarasɛ mada Yesu amu so mɔ. I kya nyiile yɛɛ mɛ ŋmarasɛ imɔ de Gyuda awura gɛdɛ dɔ, de Rom awura gɛdɛ dɔ, de Geriiki awura gɛdɛ dɔ. 21 Gyuda awura asunbi alɛɛbo abelɛnsɛ mɔ mɛ wu gɛnen mɔ, mɛ lɔgedɛ de Pilato yɛɛ, "I mɛŋ kaaborɛ fo' yɛgɛ de mɛ' ŋmarasɛ yɛɛ, 'Gyuda awura wura mɔ ne' kyu kpaa mada gɛnen. I kaaborɛ fo' yɛgɛ mɛ' ŋmarasɛ daa yɛɛ 'Ɔnyen baarɛ ne yɛɛ mɔ ne n gyɛ Gyuda awura wura mɔ.' " 22 Nfono ne Pilato gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Ilaa ibono nɛ yɛgɛ mɛ' ŋmarasɛ mɔ, mɛ ŋmarasɛ daa gɛkpaa." 23 Asogya mɔ mɛ da Yesu aŋanbi mada de oyii mɔ ta mɔ, mɛ yɛ ilaa ibono nkana i bo mɔ-nyoro so mɔ dɔ gikpadɔ ginan ne mɔmɔ ɔkamaasɛ gi kyu giko. Mɛ yɛ imɔ gɛnen mɔ, i san Yesu gɛgbɛ gɛbono ɔ kya suu gɛsɛ pɛi de o' suu ngbɛ sɛnsɛ gyan' mɔ. Gɛnen gɛgbɛ gɛbono berɛ, mɛ mɛŋ baa-baa gɛmɔ kyaga. Mɛ kpɛ luo gɛmɔ daa lii soso baa yii gɛsɛ. 24 Asogya mɔ mɛ tɔgɛ sa abara yɛɛ, "Fɛ mɛŋ sa fɛ' yɛgɛ de a' kyadɛ gɛgbɛ gɛdɛ dɔ yɛ. A' too ilaa iko kerɛ. Ɔbono i yii de mɔ mɔ, kaasɛ mɔ o' kyu gɛmɔ." Ilaa ibono mɛ too kerɛ gɛnen mɔ, i yɛgɛ ilaa ibono mɛ wolaa ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi dɔ mɔ i ba gɛsintin. Mɛ ŋmarasɛ yɛɛ, Mɛ yɛ me-nyoro so atɔ kyu ne mɛ too ilaa iko kerɛ de mɛ' wu ɔbono ɔ laa kyu me-gɛgbɛ mɔ. 25 Asogya mɔ mɛ kya wɔra gɛnen pɛwu mɔ, Yesu mɔ-nyi, de mɔ-nyibelɛ, de Mariya, Kulopasɛ mɔ-ka mɔ, de Mariya Magadalakyii mɔ mɛ yelɛ Yesu lɛwu oyii mɔ asɛ. 26 Ibono Yesu gi wu mɔ-nyi de me, mɔ-ɔkasɛbo ɔbono ɔ kya laarɛ me-ilaa mɔ, a yelɛ sindi abara mɔ, ɔ tɔgɛ sa mɔ-nyi yɛɛ, "Ɔkyii, fo-bi ne." 27 Ne o kii kisee tɔgɛ sa me yɛɛ, "Fo-o fo mɔ, fo-nyi ne." Kpɛ kyu lii gɛnen gɛkɛ gɛbono dɔ ne nɛ kyu mɔ kpaa kyena me asɛ me-gɛten dɔ. 28 Yesu mada de lɛwu oyii mɔ gɛnen mɔ, o wu yɛɛ idɛ kon berɛ ɔ logɛ ilaa kamaasɛ. Ne ɔ tɔgɛ yɛɛ, "Bolefɔ kya mɔɔ me." Ɔ tɔgɛ gɛnen de i' yɛgɛ ilaa ibono mɛ wolaa ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi dɔ mɔ i' nyɛ ba gɛsintin. 29 Gɛnen owi ɔbono mɔ, nta bonyansɛ nko oyuduu gi yii de gɛlɔbi nno. Imɔso mɛ kyu taatɔ dufu-dufu ɔko kyu kpaa nyise wɔra nta mɔ dɔ, ne mɛ kyu de hisopo gɛyabii kyu diirɛ kpe mɔ-gɛnɔ asɛ. 30 Yesu gi kyogyoo nta mɔ mɔ, ɔ tɔgɛ yɛɛ, "I logɛ kon." Ne o kyu mɔ-gimu too gɛsɛ, o lɛɛ mɔ-ɔŋɛ kyu wɔra Wurubuaarɛ abaa dɔ. 31 Ibono gɛdɛ gɛ laa kɛ ne mɛ laa gyi mɔmɔ Gyuda awura gɛkɛ kyoolasɛ so mɔ, Gyuda awura mɔ mɛ kya laarɛ yɛɛ abono mɛ da mɔmɔ aŋanbi mada de iyii mɔ mɛ' nyɛ wu' kusaa de mɛŋ sa mɛ' sii mɛ kyɔlɛ iyii mɔ so gɛnen gɛkɛ gɛbono dɔ de i mɛŋ sa i' kyɔlesɛ mɔmɔ-gɛsi mɔ gigyi. I kya nyiile yɛɛ mɔmɔ-gɛkɛ kyoolasɛ gɛdɛ gɛ baa saarɛ mɔmɔ Gyuda awura gɛsi gigyi. Imɔso Gyuda awura mɔ mɛ kpaa wu Pilato yɛɛ ɔ' yɛgɛ de mɔ-asogya mɔ mɛ' kpaa boori gɛnen asa asa' abono ayaa awuye. Nengyene mɛ nyɛ wu' kusaa mɔ de mɛ' saga mɔmɔ lii iyii mɔ so kpaa pule. 32 Gɛnen so mɔ, asogya mɔ mɛ kpaa boori ɔko-lɛɛ ayaa awuye de ɔbanban mɔ kee. 33 Mɛ baa fo Yesu asɛ de mɛ' baa boori mɔ-lɛɛ ayaa awuye fɛɛ anyen anyɔ ako mɔ-lɛɛ mɔ, mɛ' baa kerɛ mɔ, Yesu gi ti wolaa wu'. Imɔso mɛ mɛŋ baa boori mɔ-ayaa awuye mɔ. 34 Asogya mɔ dɔ ɔko gi san lɛɛ mɔ-gikpɛ yii Yesu gɛkɛlɛbi dɔ fondi. Ayaa abono so mɔ, nkalan de nkyu gi tigi lii Yesu nyoro dɔ. 35 Me ɔbono n kya ŋmarasɛ ilaa idɛ mɔ nɛ wu imɔ de me-ansi, ne ibono nɛ wu mɔ ne n' kya buu mi-i sa fɛye faa. N nyi yɛɛ n kya tɔgɛ fɛye gɛsintin de fɛye kee fɛ' nyɛ kyu fɛye-nyoro too Yesu so. 36 Ibono Yesu gi wu' ne Gyuda awura mɔ mɛ mɛŋ nyɛ boori mɔ-ayaa awuye mɔ, i yɛgɛ ilaa ibono mɛ ŋmarasɛ yela Wurubuaarɛ agyɛbi dɔ mɔ i ba gɛsintin. Mɛ ŋmarasɛ yɛɛ, Ba-a mɔ-giwuye kolon gi maŋ wɔra giboorisɛ. 37 Ne mɛ kii ŋmarasɛ yɛɛ, Gyuda awura mɔ mɛ laa kerɛ nyamesɛ ɔbono mɛ yii mɔ fondi mɔ. 38 Gyosɛfo, Arimatiyanyen ɔko bo no. Ɔ sɔɔ Yesu gyi. Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ gifuu so mɔ, ɔŋ lɛɛ mɔ-gisɔɔgyi mɔ gɛwi. Yesu gi wu' mɔ, ɔ kpaa wu Pilato yɛɛ ɔ' yɛgɛ mɔ de ɔ' kpaa saga Yesu gibuni mɔ lii oyii mɔ so kyu kpaa pule. Pilato gi sa mɔ ɔkpa ne ɔ kpaa saga Yesu gibuni mɔ kyu kyon ɔ' kpaa pule. 39 Nfono ne Nikodemusi ɔbono ɔ naa kyena kpaa wu Yesu gɛnyɛ gɛko mɔ gi kpaa kyu ilaa iko i dɛ fɛɛ onufuii de piperɛ ne mɛ kyu saarɛ abara dɔ gɛnen mɔ. Nikodemusi gi kyu gɛnen ilaa idɛ kpaa tu Gyosɛfo de mɛ' kyu kpaa bɔ Yesu gibuni mɔ. Ilaa ibono Nikodemusi gi kyu kpe gɛnen mɔ, imɔ-oduduu laa wɔra fɛɛ awayu bagi oduduu. 40 Gyosɛfo mɔ-rɛ Nikodemusi mɛ kyu gikɛlɛlɛ de ilaa ibono i dɛ fɛɛ onufuii de piperɛ mɔ kyu mili Yesu gibuni mɔ itiibilaa ɔkpa so fɛɛ gɛnɔɔbono mɔmɔ Gyuda awura mɛ kya kyu pule ibuni mɔ. 41 Ndɔɔ nko gi sindi nfono mɛ da Yesu aŋanbi mada de oyii ne o wu' mɔ. Gɛnen ndɔɔ nbono dɔ mɔ, gifolɛ giko gi bo nno mɛ wolaa logedi gimɔ wɔra ɔbɔ yela sa ibuni gipule. Mɛ mɛŋ ti taa pule obuni gɛnen folɛbɔ ɔbono dɔ kerɛ. 42 Gɛnen gɛkɛ gɛbono mɛ da Yesu aŋanbi mɔ gɛ gyɛ abaala gɛkɛ sa Gyuda awura gɛkɛ kyoolasɛ mɔ so mɔ, Gyosɛfo mɔ-rɛ Nikodemusi mɛ san mɛ kya kpaala. Folɛbɔ mɔ sindi nfono mɛ da Yesu aŋanbi mɔ. Imɔso mɔ dɔ ne mɛ kyu Yesu gibuni mɔ kpaa pule.\n1 Mɛ pule Yesu mɔ, imɔ Kosida gɛkɛ mɔ, Mariya Magadalakyii mɔ gi koso kpe nfono mɛ pule mɔ mɔ. Ɔ koso gɛnen mɔ, i gyɛ gibaadiikɛ, i mɛŋ ti taa ŋmangɛ logɛ. Ɔ fo nno mɔ, o wu yɛɛ gibui belɛ gibono mɛ kyu tii folɛbɔ mɔ gɛbunono mɔ, giŋ baa gi tii. 2 O wu gɛnen mɔ, ɔ selɛ kpe Simon Piita de me, Yesu ɔkasɛbo ɔbono Yesu kya laarɛ me-ilaa mɔ asɛ ne ɔ kpaa tɔgɛ sa aye yɛɛ, "Mɛ kpaa puru aye-wura gibuni mɔ lii folɛbɔ mɔ dɔ. A mɛŋ bii nfono mɛ kyu mɔ kpaa yela mɔ." 3 Ɔkyii mɔ gi tɔgɛ sa aye gɛnen mɔ, me-rɛ Piita a yii ɔkpa kyon nten nkan folɛbɔ mɔ gɛten. 4 A kya kpe mɔ, a selɛ daa. Nɛ selɛ belen-belen kyon Piita so. Gɛnen so mɔ, nɛ daa mɔ kpaa loo folɛbɔ mɔ asɛ. 5 Nɛ fo nno mɔ, nɛ mada kerɛ folɛbɔ mɔ dɔ ne nɛ wu akuru mɔ mɛ kyu mili obuni mɔ a dɛ nno. Meŋ loo folɛbɔ mɔ dɔ berɛ. 6 Simon Piita gi selɛ lii gɛmara gɛmara baa tu me, ne ɔ loo folɛbɔ mɔ dɔ kpaa wu akuru abono mɛ kyu mili obuni mɔ a dɛ. 7 O wu gitaaban gibono mɛ kyu ŋminde obuni mɔ gɛnɔ kyaga de mɔ-gimu mɔ gi bɔɔ gi dɛ nkan gi mɛŋ kya yii akuru abono mɛ kyu mili mɔ mɔ. 8 Nfono mɔ, me, ɔbono nɛ gyangbara kpaa fo nno mɔ kee nɛ loo folɛbɔ mɔ dɔ kpaa wu de me-ansi ne nɛ sɔɔ gyi yɛɛ Yesu gi kyingi lii ibuni dɔ gɛsintin. 9 Wurubuaarɛ agyɛbi mɔ a wolaa nyiile yɛɛ Yesu laa kyingi lii ibuni dɔ. Nkana kyu baa fo gɛnen aberɛ abono mɔ, aye, mɔ-akasɛbo mɔ, a mɛŋ ti taa nu gɛnen agyɛbi adɛ gɛsɛ. 10 Lii nfono mɔ, a yaasɛ kyon aye-ntenana dɔ. 11 Mariya Magadalakyii mɔ berɛ, gi sii ɔ yelɛ folɛbɔ mɔ asɛ ɔ kya su. Ɔ kya su gɛnen mɔ, ɔ mada kerɛ folɛbɔ mɔ dɔ. 12 Ɔ mada kerɛ mɔ, Wurubuaarɛ dɔ isɔɔ inyɔ iko ne n tɛ folɛbɔ mɔ dɔ mɛ suu ilaa fufuli. Mɔmɔ dɔ ɔko tɛ de nfono so nkana Yesu ayaa a sa de mɔ ne ɔnyɔsɛ mɔ, mɔ, tɛ de nfono so nkana Yesu gimu gi dɛ de mɔ. 13 Nfono mɔ, Wurubuaarɛ dɔ isɔɔ mɔ mɛ taasɛ Mariya yɛɛ, "Ɔkyii, menɛ n wɔra ne fo kya su?" Ɔ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ako mɛ baa puru me-wura gibuni mɔ. Meŋ nyi nfono mɛ kyu mɔ kpaa yela." 14 Ɔ tɔgɛ gɛnen mɔ, ɔ baa kpɛɛlɛ kerɛ mɔ, Yesu ne. O wu mɔ gɛnen mɔ, ɔ mɛŋ nyi yɛɛ i gyɛ mɔ. 15 Nfono mɔ Yesu gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Ɔkyii, menɛ n wɔra ne fo kya su? Anɛ ne fo kya laarɛ?" Mariya berɛ nyi daa yɛɛ ɔfaanan ɔbono ɔ kya kerɛ ndɔɔ nbono gi bo nfono mɔ so mɔ ne n kya taasɛ mɔ gɛnen. Imɔso ɔ tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Ɔbelɛnsɛ, nengyene fo puru mɔ kpaa yela gɛtɛɛko mɔ, nyiile me de n' kpaa puru mɔ." 16 Ne Yesu gi terɛ mɔ yɛɛ, "Mariya." Ɔ terɛ mɔ gɛnen mɔ, Mariya gi dɛsɛ ne ɔ terɛ mɔ de Gyuda awura gɛdɛ dɔ yɛɛ, "Raboni!" (Raboni gɛsɛ ne n gyɛ yɛɛ onyiilebo.) 17 Nfono ne Yesu gi tɔgɛ sa Mariya yɛɛ, "Gɛŋ baa mili me gɛnen. Meŋ ti dii kpe me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ. Fo berɛ, naa kpaa tɔgɛ sa me-akasɛbo abono mɛ wɔra me-tedɛana mɔ yɛɛ n kya dii mi-i kpe me-sɛ Wurubuaarɛ asɛ, me-sɛ ɔbono ɔ gyɛ fɛye-sɛ, me-Wurubuaarɛ ɔbono ɔ gyɛ fɛye-Wurubuaarɛ mɔ asɛ." 18 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, Mariya Magadalakyii mɔ gi naa, ne ɔ kpaa tɔgɛ sa Yesu akasɛbo mɔ yɛɛ, "Nɛ wu aye-Wura Yesu," ne o buu ilaa ibono Yesu gi tɔgɛ mɔ mɔ sa ɔmɔ. 19 Gɛnen Kosida ɔbono gɛdɔɔdɛ mɔ, Yesu akasɛbo mɔ mɛ gyan' obu ɔko dɔ. Mɛ selɛ Gyuda awura abelɛnsɛ mɔ gifuu so mɔ, mɛ tii gisin wɔra giŋanbi wɔra mɔmɔ-nyoro. Mɛ bo obu mɔ dɔ gɛnen mɔ, mɛ baa kerɛ mɔ, Yesu ne n yelɛ mɔmɔ nsana. Ne ɔ faala ɔmɔ yɛɛ, "Wurubuaarɛ gisen yuuli gi' wɔra fɛye-lɛɛ." 20 Yesu gi tɔgɛ mɔ-akasɛbo mɔ gɛnen mɔ, o kyu mɔ-abaa dɔ apan mɔ de mɔ-gɛkɛlɛbi dɔ-lɛɛ mɔ kyu nyiile ɔmɔ. Mɔ-akasɛbo mɔ mɛ wu mɔmɔ-ɔbelɛnsɛ mɔ, i wɔra mɔmɔ ɔkon gikyɔ. 21 Yesu gi kii faala mɔ-akasɛbo mɔ yɛɛ, "Wurubuaarɛ gisen yuuli gi' wɔra fɛye-lɛɛ." Ne o kii tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Fɛɛ gɛnɔɔbono me-sɛ Wurubuaarɛ gi sun me mɔ, me kee n kya sun fɛye." 22 Yesu gi tɔgɛ gɛnen mɔ, ɔ sɔnga bun mɔmɔ so, ne ɔ tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Fɛ' sɔɔ Wurubuaarɛ Oduduu. 23 Asa abono fɛ kyu mɔmɔ-ilaa nyɛnyɛn ibono mɛ wɔra mɔ kyɛɛ mɔmɔ mɔ, Wurubuaarɛ laa kyu kyɛɛ mɔmɔ kee. Ne asa abono, mɔ, fɛ kine ne fɛ maŋ kyu mɔmɔ-ilaa nyɛnyɛn ibono mɛ wɔra mɔ kyɛɛ mɔmɔ mɔ, Wurubuaarɛ kee maŋ kyu kyɛɛ mɔmɔ." 24 Owi ɔbono Yesu gi kpaa tuule mɔ-akasɛbo sɛnsɛ mɔ, Tomaasɛ, ɔbono mɛ kya terɛ mɔ yɛɛ Ata mɔ, Yesu akasɛbo gudu anyɔ mɔ dɔ ɔko mɛŋ bo nno. 25 Imɔso ɔ baa loo mɔ, mɔ-nanboana mɔ mɛ buu sa mɔ yɛɛ, "A wu aye-Wura Yesu." Ne Tomaasɛ gi tɔgɛ sa mɔmɔ yɛɛ, "Nengyene meŋ wu aŋanbi mɔ apan nten mɔ-abaa dɔ de n' kyu me-gibaabi kyu yii nfono aŋanbi mɔ a fondi mɔ de n' kyu me-gibaa yii mɔ-gɛkɛlɛbi dɔ-lɛɛ mɔ, maŋ sɔɔ gyi." 26 Imɔ gɛkɛ kuesɛ mɔ, Yesu akasɛbo mɔ mɛ kii mɛ bo obu mɔ dɔ. Idɛ kon berɛ, Tomaasɛ kee bo mɔmɔ dɔ. Mɛ tii gisen wɔra giŋanbi. Mɛ baa kerɛ mɔ, Yesu ne n yelɛ mɔmɔ dɔ. Ɔ faala ɔmɔ yɛɛ, "Wurubuaarɛ gisen yuuli gi' wɔra fɛye-lɛɛ." 27 Nfono mɔ, ɔ tɔgɛ sa Tomaasɛ yɛɛ, "Kyu fo-gibaabi yii gɛrɛ de fo' kerɛ me-abaa. Tengɛ fo-gibaa baa yii me-gɛkɛlɛbi. Gɛŋ baa sɔɔ akyɔɔlɛ. Sɔɔ gyi." 28 Tomaasɛ gi terɛ mɔ yɛɛ, "Me-wura de me-Wurubuaarɛ!" 29 Nfono ne Yesu gi taasɛ mɔ yɛɛ, "Iŋ gyɛ ibono fo wu me mɔ so ne fo sɔɔ gyi faa? Nu yɛɛ omudɛnsɛbo ne n gyɛ ɔbono ɔ mɛŋ wu me de mɔ-ansi ne ɔ sɔɔ gyi yɛɛ nɛ kyingi lii ibuni dɔ mɔ." 30 Yesu gi wɔra ilaa gbaa'gbaa gikyɔ kee ibono i lɛɛ Wurubuaarɛ ɔlon nyiile ne mɔ-akasɛbo mɔ mɛ wu de ansi. I mɛŋ gyɛ imɔ pɛwu ne nɛ ŋmarasɛ wɔra ɔwolɛ baarɛ dɔ. 31 Nɛ ŋmarasɛ imɔ idɛ ɔkara yela daa de i' kpaa fɛye de fɛ' nyɛ sɔɔ gyi yɛɛ Yesu ne n gyɛ Wurubuaarɛ mɔ-bi ɔbono o sun yɛɛ ɔ' baa mɔlɛgɛ anyamesɛ de mɔmɔ-rɛ Wurubuaarɛ nsana i' nyɛ lɔrɔ mɔ. Nengyene fɛ sɔɔ Yesu gyi mɔ, fɛ laa nyɛ Wurubuaarɛ asɛ gɛkyena ɔnan.\n1 Imɔ nkɛ kalɛsɛ gɛmara mɔ, Yesu gi kii lɛɛ mɔ-nyoro nyiile mɔ-akasɛbo ɔbon belɛ ɔko gɛten. Mɛ kya terɛ gɛnen ɔbon ɔbono yɛɛ Tabiriyasɛ. Gɛnɔɔbono so i ba mɔ ne n gyɛ yɛɛ, 2 owi ɔko dɔ mɔ, Simon Piita de Tomaasɛ Ata mɔ, de Natanelɛ ɔbono ɔ lii Keena ɔsowolɛ ɔbono ɔ bo Galeli gɛsinkpan so mɔ, de Sɛbedi mɔ-biana mɔ, de Yesu akasɛbo mɔ dɔ anyɔ ako kee mɛ bo gɛten kolon. 3 Nfono mɔ, Simon Piita gi kalɛ mɔ-nanboana mɔ yɛɛ, "N kya kpe n' kpaa keda iken." Piita gi kalɛ mɔmɔ gɛnen mɔ, mɛ tɔgɛ mɔ yɛɛ, "Aye-rɛ fo a laa kpe!" Nfono mɔ, mɛ lii ne mɛ dii loo gikolii dɔ ne mɛ kyon. Gɛnyɛ gɛbono pɛwu mɔ, mɛ mɛŋ nyɛ sɛi. 4 Gɛdɛ gɛ kpɛ gɛ kya kɛ mɔ, mɛ' baa kerɛ mɔ, Yesu ne n yelɛ ɔbon mɔ gigengen so. Yesu akasɛbo mɔ mɛ wu mɔ gɛnen mɔ, mɛ mɛŋ bii yɛɛ i gyɛ Yesu. 5 Yesu gi wu mɔmɔ ne ɔ taasɛ mɔmɔ yɛɛ, "Adega, fɛŋ nyɛ sɛi?" Ne mɛ lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Kuaa." 6 Ne Yesu gi tɔgɛ mɔmɔ yɛɛ, "Fɛ' too asɛwu mɔ wɔra nkyu mɔ dɔ kyu kpe de gikolii mɔ gyisɛ so. Fɛ laa keda iken." Gɛsintin mɔ, mɛ too amɔ mɔ, mɛ keda iken gikyɔ. Mɛ mɛŋ kya taalɛ de mɛ' biidɛ asɛwu mɔ. Iken ibono mɛ keda mɔ, i nyaakyɔ gikyɔ. 7 Me, Yesu ɔkasɛbo ɔbono ɔ kya laarɛ me-ilaa mɔ, nɛ tɔgɛ sa Piita yɛɛ, "I gyɛ daa aye-wura." Simon Piita kya wɔra gɛsun gikolii mɔ dɔ gɛnen owi ɔbono dɔ so mɔ, ɔ mɛŋ suu gɛgbɛ. Ibono ɔ kpɛ nu yɛɛ i gyɛ aye-wura mɔ, o kyu mɔ-ngbɛ kyu suu ne o tin loo nkyu mɔ dɔ fara lii kyon gigengen so. 8 Aye asɛnsɛ mɔ berɛ, a palɛ gikolii mɔ a kya biidɛ asɛwu mɔ, yɛgɛ iken mɔ i bɔla amɔ dɔ. Nfono a yelɛ ne a wu Yesu mɔ de gigengen mɔ iŋ bo gɛta de abara. I laa kpɛ wɔra daa fɛɛ ifɛ inan gisoro. 9 A dii lii gigengen mɔ so mɔ, a wu ɔken tɔ agyangbalii dɔ ne a wu bodobodo kee dɛ nfono. 10 Yesu gi tɔgɛ sa mɔ-akasɛbo mɔ yɛɛ, "Fɛ' kyu iken ibono fɛ keda nperɛ-nperɛ mɔ iko ba." 11 Nfono ne Simon Piita gi dii loo gikolii mɔ dɔ ne o biidɛ asɛwu mɔ de iken belɛ-belɛ ibono i bɔla asɛwu mɔ mɔ lii gigengen so. Iken ibono mɛ keda mɔ gɛgyɔnɔ gɛ gyɛ ikue-sono de saalaa iken isa. Dabɔlɛ ibono iken mɔ i kiirɛ ne i nyaakyɔ gɛnen faa, mɛ biidɛ imɔ mɔ, asɛwu mɔ a mɛŋ tɛɛ. 12 Yesu gi tɔgɛ sa aye yɛɛ, "Fɛ' ba gyi nyɛnyɛngɛ agyudɔ." Aye dɔ ɔko-rɛ ɔko mɛŋ taalɛ da otu taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo ne n gyɛ anɛ?" A ti wolaa bii yɛɛ i gyɛ aye-wura ne. 13 Nfono mɔ Yesu gi kpaa puru bodobodo mɔ ne o kyu sa aye. Gɛnen kee ne o puru ɔken mɔ ɔ tɔ ɔgya mɔ dɔ mɔ ne o kyu sa aye yɛɛ a' kyu gyi de bodobodo mɔ. 14 Yesu gi kyingi lii ibuni dɔ mɔ, ɔbon baarɛ so-lɛɛ idɛ ne n wɔra gisasɛ ibono ɔ kya lɛɛ mɔ-nyoro nyiile mɔ-akasɛbo mɔ. 15 A gyi ta mɔ, Yesu gi terɛ Simon Piita yɛɛ, "Simon, Gyɔn mɔ-bi." Ne ɔ taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo kya laarɛ me-ilaa don gɛnɔɔbono mɔmɔ adɛ mɛ kya laarɛ me-ilaa mɔ?" Ɔ taasɛ mɔ gɛnen mɔ, Piita gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɛn, me-wura. Fo nyi ibono n kya laarɛ fo-ilaa." Piita gi lɛɛ gɛnɔ gɛnen mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Sa me-nsandɛbii mɔ agyudɔ." 16 Yesu gi kii terɛ Piita yɛɛ, "Simon, Gyɔn mɔ-bi." Ne o kii taasɛ mɔ ginyɔsɛ yɛɛ, "Fo kya laarɛ me-ilaa?" Piita gi kii lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Ɛn, me-wura, fo nyi ibono n kya laarɛ fo-ilaa." Piita gi lɛɛ gɛnɔ mɔ, Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Kerɛ me-isandɛ mɔ so." 17 Yesu gi kii terɛ Piita gisasɛ yɛɛ, "Simon, Gyɔn mɔ-bi." Ne o kii taasɛ mɔ yɛɛ, "Fo kya laarɛ me-ilaa?" Ibono Yesu gi taasɛ mɔ gisasɛ gidɛ mɔ, mɔ-gisen dɔ i nyida mɔ yɛɛ Yesu gi kii taasɛ mɔ gɛnen. Nfono ne Piita gi lɛɛ gɛnɔ yɛɛ, "Me-wura, fo nyi ilaa kamaasɛ. Fo nyi ibono n kya laarɛ fo-ilaa." Piita gi lɛɛ gɛnɔ gɛnen mɔ, Yesu gi kii tɔgɛ sa mɔ yɛɛ, "Kerɛ me-isandɛ mɔ so de agyudɔ. 18 N kya tɔgɛ fo gɛsintin; owi ɔbono fo gyɛ dega mɔ, fo kya dela fo-gbagya fo-atɔ de fo' naa kpe gɛten kamaasɛ gɛbono fo kya laarɛ mɔ. Fo baa wɔra ɔbelɛnsɛ mɔ, fo laa tengɛ fo-abaa de ɔko ne ɔ' san kyu fo-gbagya dela fo de ɔ' sola fo kpe de nfono so fo mɛŋ kya laarɛ mɔ." 19 (Yesu gi tɔgɛ gɛnen ilaa idɛ sa Piita kyu lɛɛ nyiile mɔ lɛwu ɔbono ɔnan mɔ Piita laa baa wu' de i' kyu nyisigyi bara Wurubuaarɛ mɔ.) Idɛ gɛmara mɔ, Yesu gi tɔgɛ sa Piita yɛɛ, "Baa buu me de fo' wɔra fɛɛ me-lɛɛ mɔ ɔnan." 20 Piita gi kisee kerɛ mɔ, o wu me, Yesu ɔkasɛbo ɔbono Yesu kya laarɛ me-ilaa mɔ. (Owi ɔko dɔ a tɛ a kya gyi mɔ, me ne n faga taasɛ Yesu ilaa mɔ-giso dɔ yɛɛ, "Me-wura, anɛ ne nan yɛgɛ fo-akyobo mɛ' nyɛ fo mɔ?") 21 Piita gi kisee kerɛ ne o wu me gɛnen mɔ, ɔ taasɛ Yesu yɛɛ, "Me-wura, ne ɔnyen baarɛ mɔ de-e? Menɛ ne nan ba mɔ so gɛkaako?" 22 Yesu gi lɛɛ gɛnɔ sa Piita yɛɛ, "Nengyene i gyɛ me-gɛlaarɛ yɛɛ ɔ' kyena kaaborɛ n' kii ba mɔ, i gyɛ fo menɛ? Fo berɛ baa buu me de fo' wɔra me-lɛɛ mɔ ɔnan daa." 23 Gɛnen ilaa ibono Yesu gi tɔgɛ kyu lii me, mɔ-ɔkasɛbo ɔbono ɔ kya laarɛ me-ilaa faa so mɔ, i yɛgɛ Yesu asonbo mɔ mɛ san mɛ naa ma-a tɔgɛ yɛɛ me berɛ, maŋ wu'. Yesu mɔ, mɛŋ kii tɔgɛ gɛnen. Ɔ tɔgɛ daa yɛɛ nengyene i gyɛ mɔ-gɛlaarɛ yɛɛ n' kyena kaaborɛ o' kii baa tu me mɔ, i gyɛ Piita menɛ? 24 Ɔbono Yesu akasɛbo mɔ mɛ darɛ gɛnen mɔ ne n ŋmarasɛ ɔwolɛ baarɛ faa. O wu imɔ de mɔ-ansi, ne aye kee a wu yɛɛ ibono ɔ ŋmarasɛ yela faa i gyɛ gɛsintin. 25 Yesu gi wɔra wɔra ilaa kpɛi-kpɛi gikyɔ. Iŋ gyɛ imɔ pɛwu ne nɛ taalɛ ŋmarasɛ wɔra ɔwolɛ baarɛ dɔ faa. Nengyene mɛ tɔgɛ yɛɛ mɛ' ŋmarasɛ imɔ ikamaasɛ yela mɔ, nɛ sɔɔ gyi yɛɛ iwolɛ mɔ i laa bɔla gɛsinkpan san. I maŋ nyɛ iyelaten.