Jon 13 ABTWNT - Pasova waanangwa néma nyaa wayéka - Bible Search\nJisas déku dunyanséna maan yanjangndén\n1Pasova waanangwa néma nyaa wayéka yaakwate yandéka Jisas anga vékusékndén. Kiyaae ani képmaa yaasékatake déku aapaké yéké yandékwa sapak a yaakwa. Yate déku dunyansale rate deké néma mawulé yasékéyakndén.\n2Garambu Jisas déku dunyansé sékét kakému karéndaka Satan yaae Judas Iskariotna mawulémba wulaandén. Wulaae dat watakandén Jisas déku maamasat kwayéndénngé. Judas dé Saimon Iskariotna nyaan wa.\n3Jisas dé vékusékndén wa. Déku aapa akwi musé dat kwayétake wandéka wa gaayandén. Gaaye déku jémbaa yasékéyaktake wa nakapuk déku aapaké waambule yékandékwa. 4Wunga vékusékte kakému karéndaka Jisas waarape téte déku yé kavérékngapuk yate jémbaa yakwa du pulak yakwate yandén. Yate yépmaa yandéka saape téndén laplap laaritake gu létékndakwa laplapét kéraae gindén. 5Yatake dismba gu wukaae deku maan yanjangndén. Yanjangte wani giye téndén gu léték laplapét gu létékndén.\n6Wunga yalakét ye Saimon Pita ranmba saambakndén. Saambakndéka Pita wa dat wan, “Néman Du, kamuké méné yanjangu wuna maan? Méné wunga yamuké wuné kalik yawutékwa.” 7Naandéka Jisas wa wan, “Bulaa a yawutékwa musé yamba vékusékngunéngwe wa. Kukmba wa vékusék-ngangunéngwa.” 8Wunga wandéka Pita wa wan, “Yamba wa. Wuna maan yanjangngé yambak.” Naandéka Jisas wa wan, “Ména maan yanjang-ngapuk yawutu, wuna jémbaa nakapuk katik yaké méné.” Naandén.\n9Wunga wandéka Saimon Pita Jisasna jémbaa yaké néma mawulé yate wandén, “Néman Du, wuna maan male yanjang-ngé yambak. Wuna maan, taamba, maaka waak akwi ma yanjangménu.”\n10Naandéka Jisas wa wan, “Gu wa yaakuménén. Ména maanmba male wa kwaakwa képmaa. Ména maan yanjangtakawutu méné yékunmba yatékaménéngwa. Bulaa guné akwi wa yékun yangunén. Yangunénga guna du nakurak male wa kapérandi mawulé vékuréndékwa. Yate dé yékun yamba yandékwe wa.” 11Wunga wate Jisas vékusékndén wa. Déku du nak, Judas, wa kwayékwate yakwa dé déku maamasat. Wunga vékusékte wa wandén, “Guna du nak yamba yékun yandékwe wa.” Naandén.\n12Jisas deku maan yanjangwurétake yépmaa yandéka saape téndén laplap nakapuk saawuwe rate det anga wandén, “Gunat wani yawutén muséké guné vékuséku? Bulaa kundi ras wawutékwa. 13Guné wunat anga wangunéngwa, ‘Néman Du. Gotna kundiké yakwasnyékwa du wa.’ Yékun wa wangunéngwa. Wuné guna néma du a. Yi wan wanana wa. 14Wuné guna néma du rate guna maan wa yanjangwutén. Baka duna jémbaa wa yawutén. Yate wuna yé yamba kavérékwutékwe wa. 15Guné waak wunga yate nak duna maan ma yanjang-ngunék. Wuné guna néma du wani yéku jémbaa gunat wakwasnyéwutéka wa véngunén. Guné wuna jémbaa yakwa du ve wuné yan pulak yangunénngé wa yawutén. 16Jémbaa yakwa du néma du yamba téndékwe wa. Wan dé néma du kalik yakwa jémbaa wa yandékwa. Dat jémbaa kwayékwa du wa déku néma du tékwa. Kundi wandéka vékwe wandén pulak yakwa du, dé néma du yamba wa. Dat kundi wan du wan néma du wa. Yi wan wanana wa. 17Guné wani kundi vékusékte wuné guna néma du yan pulak yamunaangunu, wan yékun wa. Guna yé kavérékngapuk yate baka du dakwana jémbaa yate nak du dakwat yékun yamunaae wa guné mawulé tawulé yénga yangunu.\n18“Guné akwi wunga katik yatéké guné. Wuna wawutén dunyansat akwi wa vésékwutén. Gunémba du nak wunat kapéremusé yakandékwa. Wan wa vésékwutékwa. Talimba du nak wani duké Gotna nyéngaamba anga viyaatakandén:\nDu nak wunale rate kakému katake wunat yaavan kurkandékwa.\nViyaatakandén kundi bari a sékérék-ngandékwa. Yi wan wanana wa. 19Taale gunat wawutékwa. Wawutékwa musé kukmba yaandu guné véte anga wakangunéngwa, ‘Jisas néma du wa. Got wandéka wa gaayandén. Yi wan wanana wa.’ Wunga wate wunéké yékunmba vékulaka-kangunéngwa. 20Wawutén dunyansé ye wuna kundi kwayéndaru guné wani kundi yékunmba vékute det yékun yamunaae, wa wunat waak wa yékun yangunéngwa. Wuna kundi vékute wunat yékun yamunaae, wa guné wunat wandéka yaawutén duna kundi vékute dat waak wa yékun yangunéngwa. Yi wan wanana wa. Gunat wa wawutékwa.” Naandén Jisas.\nJudas Jisas maamat kwayékandékwa\n21Jisas wunga wandéka déku kwaminyan bérundéka wandén, “Gunat a wawutékwa. Gunémba du nak wuné kwayékandékwa wuna maamasat. Yi wan wanana wa.” 22Wunga wandéka déku dunyansé de yamba vékuséke wa. Jisas kandéké dé wak? Vékusékngapuk ye dekét deku kapmang bulte dat vé, dat vé yandarén.\n23Jisasna du nak, déku mawulé yasékéyakndékwa du, dale sékét randén. 24Randéka Saimon Pita dat maakat yate anga wandén, “Méno, Jisasét ma waatakwe vé. Kandéké dé wo?” 25Naandéka dé lakasati naae Jisasale rate dat anga waatakundén, “Néman Du, kandéké méné wo?” 26Naandéka Jisas wa wan, “Bret kumbingumba kusande taawuwe wani duwat kwayékawutékwa.” Wunga watake bret ayélap kéraae kumbingumba kusande taawuwe Saimon Iskariotna nyaan Judasét kwayéndén.\n27Kwayéndéka Judas kéraandéka Satan déku mawulémba wulaandén. Wulaandéka Jisas Judasét anga wandén, “Yaké vékulaka-ménéngwa musé bari ma ya.” 28Wunga wandéka kakému karékésén dunyansé wani muséké yamba vékundakwe wa. 29Yate ras deku mawuléké anga wandarén, “Judas nana yéwaa kure randéka wa Jisas dat wandékwa, kakému ras kéraandénngé.” Yate ras wa wan, “Wa Judas nana yéwaa kure randéka wa Jisas dat wandékwa yéwaakapuk du rasét kwayéndénngé.” Wunga wate kurkale yamba vékusékndakwe wa, Jisas Judasét wandén kundiké.\n30Judas Jisas kwayén kakému kéraae katake bari gwaandéndén. Gaan ye téndéka ganngumba gwaandéndén.\n31Judas waarape gwaandéndéka Jisas anga wandén, “Duna Nyaan wuné. Bulaa wuna mayé apa vékangunéngwa. Véte wuna aapa Got néma du randékwanngé vékusék-ngangunéngwa. 32Wuna mayé apa véte Gorké vékusékngunu, Got wandu wuné bari dale rate néma du rakawutékwa. 33Guné wuna nyambalésé pulak wa. Gunéké mawulé yasékéyakwutékwa. Wuné gunale kulémba katik yaréké wuté. Wuné guné yaasékatake bari yéwutu guné wunéké waakngangunéngwa. Talimba Judana néma dunyansat anga wawutén, ‘Wuné yékwa yaambumba guné katik yaaké guné.’ Wunga wawutén pulak wani kundi male gunat a wawutékwa. 34Bulaa kulé apakundi kwayékawutékwa gunat. Guné ani kundi kurkale ma vékungunu. Wuné gunéké mawulé yasékéyakte gunat yékun yawutékwa. Gunat yawutékwa pulak, guné wuna dunyanséké akwi ma mawulé yasékéyakngunu. Yate det wunga ma yékun yangunu. 35Wunga yangunu nak du véte anga wakandakwa, ‘Wani dunyansé nak dunyanséké mawulé yasékéyakte wa det yékun yandakwa. Wunga yate de Jisaské yékunmba vékulakate déku dunyan wa yaténdakwa. Yi wan wanana wa.’ Naakandakwa gunéké.” Naandén Jisas.\nJisas wandén Pita dat kuk kwayékwate yandékwanngé\n36Jisas wunga wandéka Saimon Pita wa wan, “Néman Du, nak taalat yéké méné wo. Yénga yéké méné?” Wunga waatakundéka Jisas wa wan, “Wuné yéké yakwa taalat méné katik yaaké méné. Kukmba wa yaakaménéngwa.” 37Naandéka Pita wa wan, “Néman Du, wuné ménale yékawutékwa. Wuné ménale yaréké mawulé yawutékwa. Wunga yawutu wuné viyaandék-munaandaru wan yékun wa.” 38Wunga wandéka Jisas wa wan, “Méné wunat yékun yaké we kiyaaké méné wo kapuk? Yamba wa. Wa vékusékwutékwa. Bulaa gaan méné apu kupuk anga wakaménéngwa, ‘Wuné yamba véwutékwe wa Jisas.’ Wunga waménu wa kukmba séraa waaké yakwa. Yi wan wanana wa. Ménat wa wawutékwa.” Naandén Jisas.


Heb 9 | `ABTMAPRIK | STEP | Déknyényba, Got taale némaa adél kudi wakwedén tulé dé du taakwat wak, déku yéba kevérékdaranké. Déku yéba kevérékdaran ga kaadaranké wawo dé derét wak.\na9:2-3 Eks 25:23-40\nb9:2-5 Eks 37:1-29\nc9:6 Nam 18:2-3\nd9:7 Eks 30:10\nh9:13 Lev 16:3, Yi 10:4\ni9:141 Pi 1:18-19, 1 Jo 1:7\nj9:151 Ti 2:5, Yi 8:6\nk9:19-20 Eks 24:6-8\nl9:22 Lev 17:11\nm9:241 Jo 2:1\nn9:27 Jen 3:19\no9:28Yi 10:10, 1 Pi 2:24, Pl 3:20\nDéknyényba ran némaan ban dé kwaamina wény kwayék Gotké\n1Déknyényba, Got taale némaa adél kudi wakwedén tulé dé du taakwat wak, déku yéba kevérékdaranké. Déku yéba kevérékdaran ga kaadaranké wawo dé derét wak. 2 a , b Wadéka de meme sépat yadan ga de nak kaak. Kaatakne de apakélé baapmu wut nak nyédéba lékitaknak. Lékitaknadaka ga vétik dé ték. Maakna gaba tékwa gaké de wak, “Wan yéknwun ga.” Watakne wani nyédéba de lam nak, jaabé nak taknak. Wani jaabéba de Gotké kwayédan béret taknak. Awula nyédé gaké de wak, “Wan yéknwun ga. Got rakwa nyédé ga.” Naate de wak. 4Wani nyédé gaba de gol matut yadan jaabé taknak. Wani jaabéba de yaa sérakdaka yaatnyé yaalate yéknwun yaama yakwa mu de Gotké taknak. Gol matut kusodan bokis nak de wani nyédé gaba taknak. Wani bokiské de wak, “Gotna némaa adél kudi rakwa bokis.” Wani bokisba gol matut yadan awu dé awulaba nak rak. Wani awuba kadému dé las rak. Wani kadémuké de wak “mana”. Déknyényba Got wadéka wani kadému Gotna gayéba giyaadéka de Isrelna du taakwa wani kadému las kak. Déknyényba Eron sétowe tédén baagé saal dé waarék. Sétowe tédén baagé wawo wani bokisba dé rak. Matu vétik wawo wani bokisba bét rak. Déknyényba Moses Gotna apa kudi wani matuba dé kavik. 5Matut yadan Gotna kudi kure giyaakwa du pulak vétik bét wani bokis takuba kwati yaane bét rak. Wani matut yadan du pulak vétik wani bokisba kwati yaane rabétka du taakwa véte de wak, “Got waba dé ro.” Wani du vétit payék vétik vétik dé ték. Wani payék de meme bulmakawuna wény vaatknwudén taalé de taknatépék. Gotna gaba jébaa yakwa nyédé duna némaan ban dé meme bulmakawu viyae deku wény wani taaléba vaatknwuk, Got du taakwa yadan kapéredi muké tépa sanévéknwumarék yaduké. Bulaa wuné wani gaba rakwa muké kudi las wawo wakwemarék yaké wuné yo.\n6 c Wani mu Gotna gaba waga radéka Gotna gaba jébaa yakwa du déké jébaa yate akwi nyaa de maakna gaba tékwa gat wulaak. 7 d Nyédé duna némaan ban male dé awula nyédé gat wulaak. Dé akwi kwaaré nakurak apu male dé wani gat wulaak. Dé bakna kaapuk wulaadén. Dé meme bulmakawuna wény kérae kure dé wulaak. Wulae dé wani wény Gotké kwayéte dé wak, “Méné kéni wényét véte yawurén kapéredi mu, nak du taakwa yadan kapéredi mu wawo yatnyéputiké méné yo. Kutdéngnan kapéredi mu, kutdéngmarék yanan kapéredi mu wawo yatnyéputiké méné yo.” Naate dé wak. 8 e Naané wani muké sanévéknwunaka Gotna Yaamabi naana mawulat kutkalé yadéka naané kutdéngék. Maakna gaba tékwa ga wekna tédéka bakna du taakwa awula Got rakwa nyédé gat wulaaké de yapatiyu. Nyédé duna némaan ban male dé wulao.\n9 f Bakna du taakwa Gotké wulaamarék yadanké sanévéknwute, bulaa kéga naané kutdéngék. Déknyényba du taakwa yadan kapéredi muké sanévéknwute, Gotna gat ye de Gotna gaba jébaa yakwa nyédé duké kés pulak nak pulak gwalmu kwayék, de Gotké kwayédoké. Kwaami wawo de nyédé duké kwayék, de viyae tuwe Gotké kwayédoké. Waga yadaka wani du taakwana mawulé kaapuk yéknwun yadén. 10Déknyényba Moses wani du taakwat wupmalemu apa kudi dé wakwek, deku sépé yéknwun yaduké. Kadému gu kadaran, gu yaakudaran, kés pulak nak pulak apa kudi véknwudaranké, waga dé derét apa kudi wakwek. Wakwedéka du taakwa wani kudi véknwute wadén pulak yaké de mawulé yak. Got deku mawulé yéknwun yaduké nak kudi wakwedu de wani apa kudi kulaknyényké de yo. Waga naané kutdéngék.\nKrais kiyaadéka déku wény dé akuk\n11Got nak kudi wakwedéka Jisas Krais dé yaak. Yae dé Gotna gaba jébaa yakwa nyédé du Gotké gwalmu kwayédan pulak, dé kiyaaké yate déku sépé dé Gotké kwayék. Kwayétakne dé naana mawuléké yaabu dé kurék, naana mawulé yéknwun yadu naané Gotna gayét yénoké. Déknyényba Livaina du nyédé duna jébaa Gotké yate de kéni képmaaba rakwa du kaadan gat de wulaak. Jisas Krais kiyae dé kéni képmaaba rakwa du kaadan gat kaapuk wulaadén. Dé Gotna gayét waare déku gayéba kwaakwa gaba dé jébaa yo. Jébaa yadékwa taalé wan yéknwun taalé male. 12 g Krais meme bulmakawuna wény Gotké kaapuk kwayédén. Dé nakurak apu kiyaadéka déku wény akudéka dé Gotna gayét waarék. Waare Got rakwa taalat dé wulaak. Got déku wény véte yanan kapéredi mu yatnyéputiye naanat kérae déku taababa dé taknak. Taknadénké naané dé wale miték rasaakuké naané yo apuba apuba.\n13 h Déknyényba du nak kapéredi muba kutdéka naana du de wak, wani du Gotna méniba kapéredi du radékwaké. Wadaka Gotna gaba jébaa yakwa nyédé du meme bulmakawu viyae, wény kéraate, yaaba kwaami tubiyaapme, bawu wény wawo kérae dé wani duna sépéba vaatknwuk. Vaatknwutakne dé wak, dé Gotna méniba yéknwun du tépa radékwaké. Dé sépéké dé wak. Wani duna mawuléké kaapuk wadén. 14 i Jisas Krais waga kaapuk yadén. Dé naana sépat male kutkalé kaapuk yadékwa. Dé naana mawulat wawo dé kutkalé yo. Déknyényba naana mawulé kapéredi yadéka naané kéga naané wak, “Naané Moses wakwen apa kudi véknwute wadén pulak yanaran naané Gotna méniba yéknwun mu yakwa du taakwa raké naané yo.” Naate watakne waga raké yapatite bulaa naané kutdéngék. Jisas Krais yéknwun mu male dé yak. Yate kéni képmaaba rate Gotna kudi véknwute wadén pulak male dé yak. Yadéka Gotna Yaamabi apuba apuba rasaakute déké apa kwayédéka dé déku sépé Gotké kwayék. Kwayéte kiyaadéka déku wény dé akuk. Akudék dé Jisas naana mawulat kutkalé yo. Yadéka naané Gotna méniba yéknwun mu yakwa du taakwa naané ro. Rate apuba apuba rasaakukwa ban Gotna jébaa male kutsaakuké naané yo.\nKraisna wény akudéka naané kutdéngék Gotna kulé kudi adél yadéranké\n15 j Déknyényba Got déku apa kudi du taakwat wakwete dé kéni kudi wawo dé wakwek, “Guné wuna apa kudi véknwugunu wuné gunat kutkalé yaké wuné yo. Wan adél.” Naate wadéka du taakwa apa yamarék yate, wadén pulak yaké yapatidaka Got kulé kudi dé derét wak. Wadéka Jisas Krais dé yaak. Déknyényba du taakwa Got wadén pulak yaké yapatidaka Got yadan kapéredi mu kaapuk yatnyéputidén. Du taakwa yéknwun mawulé yadoké nae dé Krais kiyaak. Kiyaadéka Got déku du taakwat dé wak, déku jébaaba yaaladoké. Watakne dé derét wak, “Kiyaadénké wuné yagunén kapéredi mu yatnyéputiwuru guné wuna du taakwa raké guné yo.” Naate wadéka de déku baadi ro. Rate de dé wale miték rasaakuké de yo apuba apuba.\n16Kéga naané yo. Du nak kukba kiyaadéranké sanévéknwute, apa kudi kéga dé wakweyo, “Kukba wuné kiyaawuru de wuna gwalmu munikweké de yo. Wuna gwalmu kéraaran duna yé bulaa kavitakne kukba kiyaawuru, de waga wuna gwalmu kéraaké de yo. Wan adél.” Naate watakne dé nyégaba wani duna yé kaviyu. Dé wekna radu deku yé nyégaba kavidén du déku gwalmu kéraamarék yaké de yo. Kukba kiyaadu deku yé nyégaba kavidén du vétakne déku gwalmu kéraaké de yo.\n18Waga yate Got déknyényba déku apa kudi Judana du taakwat wakwedéka de déké bulmakawu viyaadaka wény akudéka kiyaadaka du taakwa véte de wak, “Got némaa adél kudi wakwetakne waga male yaké dé yo. Wény akudéka bulmakawu kiyaadaka vétakne naané kutdéngék, déku kudi adél yadéranké.” Naate de wak. 19 k Déknyényba Moses Got wakwedén akwi apa kudi déku du taakwat wakwetakne dé meme bulmakawuna wény kérae dé gu wale sélorék. Sélore dé makwal migalé répmék. Wani miga yéknwun yaama dé yo. Répme sipsipna yéwi kérae gwaavé guba tawe gaaléba gitakne, wényba tawe, dé yeyé yeyate Gotna apa kudi kavidan nyégaba, du taakwat wawo dé vaatknwuk. 20Yeyé yeyate vaatknwute dé wak, “Kéni wény véte naané kutdéngék. Got naanat wakwedén apa kudi adél yaké dé yo. Naané déku kudi véknwute wadén pulak yaké naané yo.” 21Naate watakne dé meme sépat yatakne Gotna yéba kevérékdakwa ga, wani gaba rakwa akwi gwalmu wawo dé wényét vaatknwuk. 22 l Got kéni kudi Mosesnyét wadéka dé Isrelna du taakwat wakwek. Got kéga dé wak, “Wuné wényét véte waké wuné yo, ‘Bulaa wani mu yéknwun dé yo.’ Naate waké wuné yo.” Got waga wadéranké sanévéknwute de wupmale muba wény vaatknwuk. Du taakwat kutkalé yaduké wény akuran Got wani du taakwa yan kapéredi mu yatnyéputiké dé yo. Yatnyéputiye yadan kapéredi muké tépa sanévéknwumarék yaké dé yo. Deké wény akumarék yaran Got wani du taakwa yan kapéredi mu yatnyéputimarék yate, yadan kapéredi muké yékéyaak yamarék yaké dé yo.\nKrais yadan kapéredi muké dé déku sépé déku wény Gotké kwayék\n23Kéni képmaaba kwaakwa ga, meme sépat yatakne Gotna yéba kevérékdan ga, wani gaba rakwa mu wawo wan Gotna gayéba kwaakwa ga pulak, wani gaba rakwa mu pulak wawo. Moses dé meme bulmakawuna wény képmaaba kwaakwa ga, wani gaba rakwa muba wawo dé vaatknwuk, de Gotna méniba yéknwun yadoké. Jisas Kraisna wény male dé apa yo, Gotna gayéba kwaakwa ga déku méniba yéknwun yaduké.\n24 m Wani kudi wuné wakweyo, Krais kiyae tépa nébéle raapme Gotna gayéba kwaakwa gat wulaadén bege. Kiyae tépa nébéle raapme dé Gorét waataké nae képmaaba rakwa du kaan gat kaapuk wulaadén. Wani ga wan nyaap pulak. Wani ga wan Gotna gayéba kwaakwa ga pulak. Krais Gotna gayét waaré wulae bulaa dé Gotna méniba ro. Rate dé naanéké Gorét waato. 25Déknyényba akwi kwaaré nyédé duna némaan ban meme bulmakawuna wény kérae kure dé Gotna yéba kevérékdan gat wulae awula nyédé gat dé wulaak. Déku wény kaapuk kérae kure wulaadén. Wulaadén ga wan Got ran ga. Jisas Krais waga kaapuk yadén. Dé nakurak apu kiyaadéka déku wény dé akuk. Déku sépé déku wény Gotké kwayéké nae dé Gotna gayéba kwaakwa gat wulaak. Nakurak apu male dé wulaak. 26Jisas képmaaba rakwa nyédé duna némaan ban yadén pulak yadu mukatik, dé akwi kwaaré kiyaakatik dé yak. Dé akwi kwaaré kiyaadu mukatik, wupmalemu apu déknyényba apa kaagél kutkatik dé yak. Got képmaa batnyé kuttaknadén tulé apa kaagél kutkatik dé yak. Bulaa ranakwa tulé wawo apa kaagél kutkatik dé yak. Bulaa ranakwa tulé nakurak apu dé Jisas yaak. Dé kiyae déku sépé déku wény Gotké kwayéké nae dé yaak. Got du taakwa yadan kapéredi mu yatnyéputidu de déku méniba yéknwun mu yakwa du taakwa radoké, dé Jisas Krais yaak.\n27 n Du taakwa kiyaado kukba Got apakélé kot véknwukwa némaan ba rate deké kudi wakweké dé yo. Akwi du béré taakwa béré nakurak apu male kiyaaké de yo. Got wadu de kiyaaké de yo. 28 o Jisas Krais yadaran pulak dé yak. Dé nakurak apu male dé kiyaak. Wupmalemu du taakwa yadan kapéredi mu yatnyéputiké nae dé kiyaak. Kukba dé gwaamale yaaké dé yo. Gwaamale yae dé du taakwa yadan kapéredi mu yatnyéputiké yate tépa kiyaamarék yaké dé yo. Gwaamale yae dé déké mawulé yate raségékwa du taakwat kérae kure yéké dé yo, Gotna gayét.


Joh 10 | `ABTWOSERA | STEP | Jisas anga wandén, “Gunat a wawutékwa. Sipsip tékwa séndat wulaaké mawulé yate pété yaasékatake, gindarén aatmumba waaréte daawulikwa du, wan musé asé sél yate baka kéraakwa du wa.\n11“Wuné sipsipké kurkale séngite vétékwa du a. Wuna sipsipét yékun yaké yi naawutu wuna maama wuné viyaandaru kiyaakawutékwa. 12Wani paapu yakwa du, yéwaa kéraaké jémbaa yakwa du pulak yate, de sipsipké yamba kurkale séngiye véténdakwe wa. Waaléwasa yaandaka vétake sipsip yaasékatake yaange yéndakwa. Yaangéndaka waaléwasa sipsipét tiké wulkutndaka yaange yé yaayandakwa.\n14“Wuné sipsipké yékunmba séngite vétéwutékwa. Wuna aapa wuné wa véndékwa. Véndéka wuné dé véwutékwa. Wunga male wa wuné wuna sipsip véwutéka wuna sipsip wuné vésékndakwa. Wuna sipsipét yékun yaké yi naawutu wuna maama wuné viyaakandakwa. 16Wuna sipsip ras waak wa tékwa. Wuna kundi yamba vékundakwe wa. Ani sipsipale yamba téndakwe wa. Wuné de waak kure yaakawutékwa. Wuna sipsip akwi wunale nakurakmawulé yandaru wuné kapmang deké séngite vétékawutékwa.


1 Korinba 15 ABTNT - Krais Jisasna jébaaba yaale wuna - Bible Search\n1 Korinba 14 1 Korinba 16\n1 Korinba 15\nKrais kiyae dé tépa nébéle raapmék\n1Krais Jisasna jébaaba yaale wuna némaadugu wayéknaje nyangegu pulak rakwa du taakwa, mé véknwu. Gunat Krais Jisaské wakwewurén kudiké sanévéknwugunuké wuné mawulé yo. Guné wani kudi véknwugunéka guna mawulé apa yate miték dé tu. 2Guné wani kudi miték véknwusaakugunéran, Got gunéké kulé mawulé kwayédu guné miték rasaakuké guné yo apuba apuba. Guné wani kudi miték véknwumarék yagunéran guné miték rasaakumarék yaké guné yo.\n3*Wuné Krais Jisasna kudi véknwe wunébu gunat wakwek. Wakwete wuné gunat wak. Wan némaa kudi. Wani kudi kéga: Krais Jisas yanan kapéredi muké dé kiyaak, déknyényba Gotna nyégaba kavidan pulak. 4*Kiyaadéka de waaguba rémék. Rémtaknadaka nyaa vétik yédéka ganbaba Got wadéka dé tépa nébéle raapmék. Déknyényba wani muké wawo de kavik Gotna nyégaba. 5*Nébéle raapme taale dé Krais Jisas Pitaké yédéka dé Pita dérét vék. Védéka kukba dé wale yeyé yeyan duké yédéka de akwi dérét vék. 6Kukba dé wupmalemu (500 pulak) du taakwaké yédéka de dérét vék. Wani du taakwa déknyényba déku jébaaba de yaalak. Wani du taakwa wupmalemu de wekna ro. Las debu kiyaak. 7Kukba Krais Jisas dé némaan du Jems, Jisasna kudi kure yaakwa duké las wawo yédéka de akwi dérét vék. Krais Jisas nébéle raapdénké naané miték kutdéngké naané yo, wupmalemu du taakwa dérét védan bege.\n8*Sésékukba wunéké yaadéka wuné dérét vék. Néwaa nyaan miték témarék ye bari kéraaléka nyaan yéknwun yamarék yadékwa pulak, wuné yéknwun yamarék yawuréka dé wunéké yaadéka wuné dérét vék. 9*Kéni kudiké sanévéknwute wuné wunéké waga wak. Krais Jisasna kudi kure yaakwa nak du de némaan du de ro. Wuné Krais Jisasna kudi kure yaakwa du wuné bakna du wuné ro. Déknyényba wuné Gotna du taakwat yaalébaanék. Yéknwun du kaapuk rawurén. Nak du wunéké kéga wadaran, “Yaga pulak dé Krais Jisasna yéba kudi wakweké dé yo? Dé yéknwun du kaapuk. Déké ‘Krais Jisasna du’ naamarék yaké naané yo. Dé Gotna du taakwat yaalébaandén bege.” Naate wadaran de adél kudi waké de yo. 10*Wan Got dé wunéké miték vék. Véte yéknwun mawulé tiyaadék bulaa wuné Krais Jisasna kudi kure yaakwa du wuné ro. Got wunéké yéknwun mawulé tiyaadék wuné bakna kaapuk rawurékwa. Tiyaadén jébaa yate wuné apa jébaa yo. Yawurékwa jébaa nak duna jébaat débu talaknak. Wuné kapmu wani jébaa kaapuk yawurékwa. Got wunéké mawulé lékte wunat kutkalé yadék wuné wani jébaa yo. 11Krais Jisasna kudi kure yaakwa nak du déké jébaa yadaka wuné wawo déké jébaa wuné yo. Naanéké sanévéknwumarék yaké guné yo. Wakwenan kudiké sanévéknwuké guné yo. Naané nakurak kudi gunat naanébu wakwek, Krais Jisas kiyae tépa nébéle raapdénké. Wani kudiké wekna sanévéknwuké guné yo. Guné wani kudi véknwe guné wak, “Wan adél.” Naate wate guné yéknwun mawulé yate miték ro.\nJisasna jébaaba yaale kiyaan du taakwa nébéle raapké de yo\n12Mé véknwu. Krais Jisas kiyaadéka Got wadéka tépa nébéle raapdénké naané saaki wakweyo. Wakwenaka guné miték véknwu. Bulaa guna du las kéga de wo, “Kiyaan du taakwa tépa nébéle raapmarék yaké de yo.” Naate wate kwatkwa rate de kaapuk miték wadakwa. 13De adél kudi wado mukatik, Krais Jisas kiyae dé Gotna kudi véknwumarék ye tépa nébéle raapmarék yakatik dé yak. 14Krais Jisas kiyae, dé tépa nébéle raapmarék yadu mukatik, naané Gotna kudi wakwekwa du adél kudi wakwemarék yano, guné déké miték sanévéknwute guné miték yamarék yakatik guné yak. 15*Naané kéga naané wak, “Krais Jisas kiyaadéka Got wadéka dé tépa nébéle raapmék.” Naate wananké, Jisas nébéle raapduké Got wamarék yadu mukatik, naané yénaa kudi wakwekatik naané yak Gotké. Kwatkwa du de wo, “De tépa nébéle raapdoké, Got kiyaan du taakwat wamarék yaké dé yo.” Deku kudi adél yadu mukatik, Jisas nébéle raapduké, Got dérét wamarék yakatik dé yak. Deku kudi adél kudi kaapuk. Wan yénaa kudi. De tépa nébéle raapdoké, Got kiyaan du taakwat dé wo. 16Got kiyaan du taakwat tépa nébéle raapdoké, wamarék yadu mukatik, naané kéga wano, “Krais Jisas kiyaadéka Got dérét kaapuk wadén, dé tépa nébéle raapduké.” Waga wamarék yaké naané yo, Got wadék Krais Jisas tépa nébéle raapdén bege.\n17Krais Jisas kiyae dé tépa nébéle raapduké Got wamarék yadu mukatik, guné déké miték sanévéknwugunu dé gunat kutkalé yamarék yadu. Waga yamarék yadu mukatik, guné kapéredi mu yakwa du taakwa Gotna méniba rasaakugunu. 18Got kiyaan du taakwa nébéle raapdoké wamarék yadu, kwatkwa duna kudi adél yadu mukatik, Krais Jisasna kudi miték véknwe kiyaan du taakwa Got wale rasaakumarék yado. De yalakdo. 19Naané Krais Jisasna kudi miték véknwuno, Got naanat kutkalé yadu, naané kéni képmaaba male miték rate, kukba kiyaano, naanat kutkalé yamarék yadu mukatik, naané miték ramarék yano. Waga yamarék yano mukatik, nak du taakwa naanéké kéga wado, “Kape du taakwa. Naané deké mawulé lékgé naané yo. De yénaa kudi wakwete de waagété mawulé yo. Deku waagété mawulé nak du taakwana waagété mawulat débu talaknak.” Waga wamarék yaké de yo, Got kukba wawo naanat kutkalé yadéran bege.\n20*Deku kudi yénaa kudi. Krais Jisas kiyaadéka Got wadéka dé tépa nébéle raapmék. Wan adél kudi. Kukba Got wadu de kiyaan du taakwa tépa nébéle raapké de yo. Waga kutdéngké naané yo, Got Krais Jisasnyét taale waga wadén bege. 21-22*Déknyényba du nak Adam, dé kapéredi mu yak. Yadék akwi du taakwa de kiyao. Nak du Krais Jisas, dé naanéké yéknwun jébaa dé yak. Yadénké, Got wadu kiyaan du taakwa tépa nébéle raapké de yo. Akwi du taakwa wan Adamna képmawaara naané ro. Yate naané kapéredi mu yate re kiyaaké naané yo. Naané Krais Jisasna jébaaba yaalan du taakwa déku kémba naané ro. Rate kukba kiyaano, Got wadu, naané Krais Jisasna jébaaba yaalan du taakwa tépa nébéle raapme dé wale apuba apuba miték rasaakuké naané yo. 23*Déknyényba Got dé wak, Krais Jisas taale nébéle raapdu, naané kukba nébéle raapnoké. Wadéka taale Krais Jisas yanan kapéredi muké kiyaadéka Got wadéka dé tépa nébéle raapmék. Kukba Krais Jisas tépa gwaamale yae wadu naané déku jébaaba yaalan du taakwa akwi tépa nébéle raapké naané yo.\n24-26*Krais tépa gwaamale yaadéran tulé akwi mu kaapuk yaké dé yo. Krais Jisas némaan ban raké dé yo. Radu Got wadu déku maamat viyaadu déku apa deku apat talaknaké dé yo. Talaknadu dé deké wawo némaan ban radu de wawo déku kudi véknwuké de yo. Krais Jisas dé déku jébaaké kélik yan némaan du, déku jébaaké kélik yan gapman, Setenna kémét wawo yaalébaanké dé yo. Kukba dé kiyaanakwa paaté yaalébaanké dé yo. Yaalébaandu wani tulé raran du taakwa kiyaamarék yaké de yo. Krais Jisasna apa déku maamana apat akwi talaknadu dé déku du taakwa akwi mu wawo déku yaapa Gotké kwayéké dé yo. Kwayédu dé Got némaan ban rate deké apa yaké dé yo. 27*Krais kiyaanakwa paaté yaalébaandéranké, Gotna nyégaba déku du nak kéni kudi dé kavik: Got débu wak, déku apa akwi du taakwa akwi mu wawo deku apat talaknadu dé némaan ban raduké. Wani du wani kudi kavite, akwi muké némaan ban radéranké kavite, Gotké kaapuk wadén. Krais Jisas akwi du taakwa akwi muké wawo némaan ban raké dé yo. Waga radéranké Got débu wak. Wadénké, Krais Jisas dé Gotké némaan ban ramarék yaké dé yo. 28Krais Jisas akwi du taakwa, akwi muké wawo, némaan ban rate, dé wani du taakwa wani mu wawo déku yaapa Gotké kwayéké dé yo. Kwayédu dé Got kapmu némaan ban raké dé yo, akwi du taakwa, akwi muké wawo.\n29Krais kiyae nébéle raapdén kudi adél yamarék yaran, guna du taakwa las kiyaan du taakwaké sanévéknwute, Némaan Ban Jisasna yéba tépa gu yaakute, de kaapuk miték yadakwa. Du las de wo, “Kiyaan du taakwa nébéle raapdoké Got wamarék yaké dé yo.” Naate wado kiyaan du taakwa nébéle raapmarék yadaran, guna du taakwa las kiyaan du taakwaké sanévéknwute, Némaan Ban Jisasna yéba tépa gu yaakute, de derét kutkalé yamarék yaké de yo.\n30*Kiyaan du taakwa nébéle raapmarék yado mukatik naané Gotna jébaa yate, naanat yaalébaanké mawulé yaran duké yémarék yano. Naané kutdéngék. De naanat viyaado kiyaanaran Got wadu naané tépa nébéle raapké naané yo. Waga kutdéngte naané deku taalat yéte naané yéknwun mawulé yo. 31Krais Jisasna jébaaba yaalan du taakwa, guné naana Némaan Ban Jisas wale nakurak mawulé yate ragunéka, wuné gunéké duséknét kapére yo. Wan adél. Gunéké duséknét kapére yate wuné gunat kéni adél kudi wuné wo. Akwi nyaa de wupmalemu du wunat viyaapérekgé de sanévéknwu. 32*Kéni gayé Epesasba rakwa du de kwatbosa yakwa pulak, wunat viyaapérekgé de yak. Kiyaan du taakwa nébéle raapmarék yadaran naané las du yakwa pulak mé yano. Wani du de wo, “Dékumuk. Kiyae kaapuk yaké naané yo. Kukba ramarék yaké naané yo. Bulaa naané miték ro. Naané wupmalemu kadému gu kaké naané yo. Ye kukba bakna kiyaaké naané yo.” Naate wate de yéknwun kudi kaapuk wadakwa. Waga naané kutdéngék. Kutdéngte naané de yakwa pulak, yamarék yaké naané yo.\n33Kéni kudi mé véknwu: “Kapéredi mu yakwa du taakwa de wale yeyé yeyakwa du taakwana mawulé de yaalébaanu.” Wani kudi wan adél kudi. De gunat yénaa yamuké, guné miték sanévéknwe, de wale yeyé yeyamarék yaké guné yo. 34*Guné waagété yate kapéredi mawulé guné yak. Yagunén kapéredi mawulé kulaknyénytakne, kapéredi mu tépa yamarék yaké guné yo. Guna du taakwa las Gotké kutdéngmarék yate de wo, “Got kiyaan du taakwat wamarék yaké dé yo, de tépa nébéle raapdoké.” Guné wani muké nyékéri yagunuké wuné wani kudi wakweyo.\nKiyaan du taakwa nébéle raapdo deku sépé nak pulak yaké dé yo\n35Du las kéga waké de yo, “Kiyaan du taakwa nébéle raapdaran kudi wan waagété kudi. Kiyaan du taakwa yaga pulak nébéle raapké de yo? De yaga pulak sépé kure raké de yo?” 36Naate wado wuné waké wuné yo: Guné waagété du guné. Mé sanévéknwu. Maaku sék pukaataknagunu képmaaba kwae kukba dé tépa buréle yaalaké dé yo. Rékaa yamarék yan maaku sék pukaataknagunu kukba dé tépa buréle yaalamarék yaké dé yo. Rékaa yan maaku sék pukaataknagunu kukba dé tépa buréle yaalaké dé yo. Maaku sék rékaa ye tépa buréle yaalakwa pulak, du taakwa kiyae tépa nébéle raapké de yo. 37Pukaagunékwa mu wan makwal sék male. Guné maaku apa kaapuk pukaagunékwa. Sék pukaataknagunu buréle yaale maaku apa waaréké dé yo. 38*Nak sék nak apa yaalaké dé yo. Yadu nak pulak sék nak pulak apa yaalaké dé yo. Akwi sék deku apa male yaalaké de yo. Wani sékgé Got déku mawuléba wadék de kés pulak nak pulak apa yaalo. Guné sék pukaagunu dé nak pulak mu ye buréle yaalaké dé yo. Sék nak pulak yadékwa pulak, guné kiyaan du taakwa rémgunu de nak pulak sépé ye nébéle raapké de yo.\n39Akwi mu nakurak sépé kaapuk kure tédakwa. Kés pulak nak pulak sépé de kure tu. Du de nak pulak sépé kure tu. Jéraaba tékwa kwaami de nak pulak sépé kure tu. Api de nak pulak sépé kure tu. Gukwami de nak pulak sépé kure tu.\n40Nyétba de mu las ro. Képmaaba de mu las ro. Nyétba rakwa mu wan nak pulak. Képmaaba rakwa mu wan nak pulak. 41Nyaa, baapmu, nyétba tékwa akwi kun de akwi wan yéknwun. Nyaa wan nak pulak. Baapmu wan nak pulak. Kun wan nak pulak. Akwi kun nakurak pulak kaapuk tédékwa. Las de walkamu yaa yaanu. Las de némaa yaa yaanu.\n42Kiyaan du taakwa tépa nébéle raapme waga male yaké de yo. Du taakwa kiyaadaka naané deku gaaba ségwi rému képmaaba. Wani gaaba ségwi bari biyaapké dé yo. Kiyaan du taakwa nébéle raapme nak pulak sépé kure tédo wani sépé apuba apuba rasaakuké dé yo. Biyaapmarék yaké dé yo. 43*Képmaaba rémnakwa gaaba ségwi wan kapéredi mu, sébayéba yatjadanakwa mu pulak. Tépa nébéle raapran sépé wan yéknwun sépé male. Rémnakwa gaaba ségwi apa kaapuk yakwa. Tépa nébéle raapran sépé apa yaké dé yo. 44Rémnakwa gaaba ségwi wan képmaana sépé. Tépa nébéle raapran sépé wan Gotna gayéba raran du taakwana sépé. Képmaana sépé wan nak pulak sépé. Gotna gayéna sépé wan nak pulak sépé.\n45*Képmaana sépéké Gotna nyégaba kéni kudi dé kwao: Taale ran du Adam dé kéni képmaana du dé rak. Krais Jisaské de wo, “Kukba ran Adam.” Dé Gotna gayéba giyaan du kulé mawulé tiyaadu naané kulé mawulé kérae apuba apuba miték rasaakuké naané yo.\n46Naané Gotna gayéba rakwa du taakwana sépé taale kure te kukba naané képmaana sépé kure tu, kapu yaga pulak? Taale naané képmaana du taakwa naané ro. Kukba naané kiyae tépa nébéle raapké naané yo. Raapme Gotna gayéba rakwa du taakwa raké naané yo. 47Taale Got Adamét képmaat dé yak. Yatakne kukba wadéka nak Adam déku nak yé Krais Jisas dé Gotna gayéba giyaak. 48Naané kéni képmaaba rakwa du taakwa képmaat yadén du Adam pulak naané ro. Krais Jisas képmaana du kaapuk. Gotna gayéba yaan du dé. Krais Jisasna jébaaba yaale naané déku kémba naané ro. Kukba naané dé rakwa pulak raké naané yo. 49Naané kéni képmaaba rate naané Adam pulak képmaana du taakwa naané ro. Naané kukba Gotna gayéba rate, naané Krais Jisas pulak, Gotna gayéba rakwa du taakwa raké naané yo.\n50*Guné, wuna du taakwa, mé véknwu. Du taakwa kéni képmaana sépé, biyaapkwa sépé kure téte, de Gotna apa kéraamarék yate déku gayét yémarék yaké de yo. Du taakwana sépé nak pulak yadu e déku gayét yéké de yo. Déku gayéba rakwa gwalmu biyaapmarék yaké dé yo. De déku gayét yédo Got némaan ban rate deké miték véké dé yo. Adél wuné gunat wakweyo.\n51*Guné mé véknwu. Wuné paakutaknadék rakwa kudi nak bulaa gunat wakweké wunék. Naané Krais Jisasna du taakwa akwi kiyaamarék yaké naané yo. Got wadu naana sépé nak pulak yaké dé yo. 52Got wadu déku du nak kaany yapévuké dé yo. Yapévudu nyét bari kulabikwa pulak, naana sépé bari bari nak pulak yaké dé yo. Kaany waadu Got wadu Némaan Ban Jisasna jébaaba yaale kiyaan akwi du taakwa nébéle raapké de yo. Raapdo deku sépé nak pulak yadu wani sépé biyaapmarék yaké dé yo. Naané wawo Némaan Ban Jisasna jébaaba yaalan du taakwa képmaaba wekna rano naana sépé nak pulak yaké dé yo. Yadu naané akwi apuba apuba miték rasaakuké naané yo. 53*Got wadu naana sépé nak pulak yate Gotna gayéba raran du taakwana sépé ye rasaakuké dé yo. Biyaapmarék yaké dé yo. 54-55*Biyaapkwa sépé wan kapéredi sépé. Wani sépé kulaknyénytakne nak pulak yéknwun sépé kérae naané miték rasaakuké naané yo apuba apuba. Wani tulé kéni kudi, déknyényba Gotna nyégaba kavidan kudi adél yaké dé yo:\nGot déku maama wale waariyadéka déku apa deku apat talaknadéka dé kiyaanakwa paaté yaalébaanék.\nYaalébaandénké naané tépa kaagél kure kiyaamarék yaké naané yo.\nDu taakwa kiyaadakwa paaté débu kaapuk yak.\nWani paaté naaneké tépa yaamarék yaké dé yo.\n56*Bulaa naané kaagél kure kiyao, kapéredi mu yanan bege. Gotna apa kudi dé yanakwa kapéredi mawulé wakwatnyu. Wani tulé yanan kapéredi mawulé wani apa kudi wawo kaapuk yaké dé yo. 57*Got naanat kutkalé yadék, naana Némaan Ban Krais Jisas kiyaanakwa paaté yaalébaandék, naanéké tiyaadén apa du taakwa kiyaadaran apat débu talaknak. Talaknadénké naané Gotké yéknwun mawulé yate déku yéba kevérékgé naané yo.\n58*Mawulat kapére yawurékwa du taakwa, guné Krais Jisasna jébaaba yaale kiyaan du taakwa nébéle raapdaran kudiké mé sanévéknwu. Sanévéknwugunu guna mawulé apa yate miték téké dé yo. Guné wani adél kudi kulaknyénymarék yaké guné yo. Guné Némaan Ban Krais Jisaské yagunékwa jébaa yasaakuké guné yo. Guné kiyae nébéle raapgunéran tulé Got guna yéknwun jébaa kaataké dé yo. Wan adél. Guné waga kutdéngte, apa yate, déké jébaa yasaakuké guné yo.


Aposel 22 ABTWNT - “Guno, ma véku. Wuna aapangu, wuna - Bible Search\n1-2“Guno, ma véku. Wuna aapangu, wuna aanyé waayéka, gunat wawutékwa. Bulaa guna kundi a kaatakawutékwa.” Wunga wate Hibruna kundimba wa wandén. Wandéka déku kundi vékute wa yakélak kundimék téndarén. Téndaka Pol anga wandén:\n3“Wuné Juda du a. Wuna aasa wuné Tarsusmba wa kéraalén. Tarsus Silisia distrikmba wa téndékwa. Talimba ani gaayé Jerusalemét wa yaawutén. Yaae amba yaréwutéka Gamaliel nana gwaal waaranga maandéka bakamuna apakundiké wunat yakwasnyéndén. Yakwasnyéndéka apamama yate Gotna kundi wa apapu yékunmba vékuwutén, guné amba tékwa dunyansé yékunmba vékungunéngwa pulak. 4Yate wani kulé jémbaamba wulaan du dakwat wa yaavan kuruwutén. Yaavan kuruwutéka ras wa kiyaan. Wani du dakwa rasét kulkiye kure yéwutén kalapusét. 5Yi wan wanana wa. Gotna gaamba jémbaa yakwa akwi dunyanna néma du guna maaka dusé waak wunga wa vékusékndakwa. Vékusékte gunat wakandakwa, wani muséké. Damaskusmba tékwa Juda duké kundi nyéngaamba viyaae tiyaandaka wa wani nyéngaa kure yéwutén Damaskusét. Wani kulé jémbaamba wulaan du dakwa kulkiye senét giké wa yéwutén. Giye kure Jerusalemét waambule ye yandarén kapéremusé det yakataké wa wani gaayét yéwutén.” Naandén Pol.\nPol Jisaské baasnyé ye yékunmba vékulakandénngé wa det saapéndén\n6Pol kundi ras waak anga wandén: “Yaambumba ye nyaa vélénawuréndéka Damaskusmba saambakngé yatéwutén. Saambakngé yatéwutéka nyét kusnyérakngwa pulak yandéka néma yaa vérékte kaalékwa pulak musé wa gaayan téwuténmba. 7Gaayandéka wa képmaamba vaakérwutén. Vaakére kwaate vékuwutén ani kundi wandéka, ‘Méno, Sol, kamuké méné wunat yaavan kuru?’ 8Wunga wandéka anga wawutén, ‘Néman Du, méné kandé?’ Naawutéka anga wandén, ‘Wuné Nasaret du Jisas a. Wunat wa yaavan kutménéngwa.’ Naandén. 9Wunale sékét yén du véndarén wani vérékte kaalan musé. Véte wani kundi yamba vékundakwe wa.\n10“Yatake anga wawutén, ‘Néman Du, kamu yaké wuté?’ Naawutéka anga wandén, ‘Ma waarape Damaskusét wulaaménék. Wulaaménu du nak ménat wakandékwa, wunéké yaké yaménéngwa jémbaa.’ Naandén. 11Vérékte kaalékwa baan néma musé téndéka wa véké yapatiwutén. Yapatiwutéka wunale sékét yén du wa wuna taambamba kutndaka Damaskusét ye wulaananén.\n12“Yéku du nak wamba yaréndén. Déku yé Ananaias wa. Dé nané Judana apakundi vékundéka Damaskusmba tékwa akwi Judasé déké anga wandarén, ‘Wan yéku du wa.’ Naandarén. 13Ananaias wunéké yaae wunale téte anga wandén, ‘Méno, Sol, wuna waayéka pulak du, bulaa nakapuk ma véménu.’ Wunga wandéka wa nakapuk bari véwutén. 14Dat vétéwutéka wunat anga wandén, ‘Nana gwaal waaranga maandéka bakamuna Néman Du Got wa wandén, déku mawuléké vékusékménénngé. Got wandéka déku jémbaa yakwa yéku du Jisasét vétake déku kundi wa vékuménén. 15Méné ye akwi du dakwat kundi kwayékaménéngwa déké. Véménén musé, vékuménén muséké waak wakaménéngwa. 16Bulaa ma waarapménu. Kaavéréké yambak. Ma yaaménu. Wuné Jisasna yémba ménat baptais kwayékawutékwa. Ma Jisasna yémba waatakuménu ména kapére mawulé yakwasnyéputi-kandékwa.’ Naandén Ananaias wunat.\nGot wandéka wa Pol yéndén nak gaayé du dakwaké\n17“Kukmba Jerusalemét waambule yaawutén. Waambule yaae Gotna kundi bulnangwa néma gaamba téte Gorale kundi bulwutén. Kundi bulte yéngan pulak yate Néman Du véwutén. 18Véwutéka wunat anga wandén, ‘Jerusalem ma taakatake bari yéménék. Wunéké amba kundi kwayéménu, wa akwi du dakwa ména kundi katik vékuké daré.’ Naandén. 19Naandéka anga wawutén, ‘Néman Du, talimba Judasé kundi bulnangwa gaamba wulaae wa ménéké yékunmba vékulakakwa du dakwat kulkiye kalapusmba taakate viyaawutén. Wunga wa vékusékndakwa. 20De ménéké kundi kwayén du Stivenét matut viyaandaka kiyaandéka vétake wa mawulé yawutén. Yate matut viyaakwa du yépmaa yandéka saape tén laplapké wa séngite vétéwutén. De akwi wunga wa vékusékndakwa. Vékusékte wuna kundi wa vékukandakwa.’ 21Wunga wawutéka Néman Du wunat anga wandén, ‘Yamba wa. Ma yé. Wawutu méné sékaat yékaménéngwa, nak gaayé du dakwaké.’ Néman Du wunat wunga wandén.” Naandén Pol.\nRomna waariyakwa dunyanna néma du Polét yékun kutndén\n22Pol wandéka taale de wamba tékwa du dakwa déku kundi vékundarén. Vékundaka nak gaayé du dakwaké wandéka wa rakarka yate némaanmba waate anga wandarén, “Dé ma viyaandékngunu. Dé yénga kiyaandu. Ani du nana képmaamba katik yaréké dé.” Naandarén. 23Naate néma rakarka yate laplap léwaayéte baawu kéraae wa vaanjawuré-ndarén. 24Yandaka waariyakwa dunyanna néma du déku dunyansat anga wandén, “Wani du ma kure nana gaat kurwulaangunu. Wulaae dé ma baangwit viyaangunu. Kamuké daré wani Judasé némaanmba wunga waate déké kalik yo? Dat viyaate dat ma waatakungunu wani muséké. Waatakungunu wa vékusék-nganangwa.” Naandén. 25Naandéka Polét kure wulaae gitake dat viyaaké yaténdarén. Yaténdaka Pol waariyakwa du nakét anga wandén, “Kot vékukwa néma du wuna kundi yamba vékundékwe wa. Wuné Rom du a. Guné Rom duwat baka viyaamunaangunu, wan yékun dé? Romna apakundi wunga dé wo kapuk?” Naandén.\n26Polna kundi vékutake wani du déku néma duké ye dat anga waatakundén, “Kamu méné yo? Wani du wan dé Rom du wa.” 27Wunga wandéka néma du ye Polét anga wandén, “Méné ma wa. Rom du méné kapuk?” Naandéka Pol wa wan, “Yi.” 28Naandéka néma du anga wandén, “Némaamba yéwaa kwayétake wuné Rom du a téwutékwa.” Naandéka Pol wa wan, “Wuna aapa Rom du téndéka wuné waak Rom du a téwutékwa.” Naandén Pol. 29Naandéka Polét viyaaké yan du dé yaasékatake bari yéndaka waariyakwa dunyanna néma du Polna kundi vékutake déké vékuséke wa wup yandén. Rom duwat wa gindén.\n30Takamba Judasé anga wandarén, “Pol kapéremusé wa yandén.” Wunga wandaka waariyakwa dunyanna néma du wani muséké vékusékngé wa mawulé yandén. Yatake kwaae ganmba déku dunyansat anga wandén, “Wani sen Polmba ma lékungunu. Judasat ma wangunu deku néma du akwi, Gotna gaamba jémbaa yakwa dunyanna néma du waak kundi bulké jaawundaru.” Naandéka wa jaawundarén. Jaawundaka Pol kure ye watakandéka wa Pol deku ménimba téndén.


1-4 * 2 Ko 8:23 Méné Taitas, ménéké wuné Pol kéni nyéga kaviyu. Wuné Gotna jébaa yakwa du rate Jisas Kraisna kudi kure yaakwa du rate wuné ménéké kaviyu. Déknyényba méné wuna kudi véknwutakne Jisas Kraisna jébaaba yaale bulaa méné wuna nyaan pulak méné ro. Wuna nyaan, ana Némaan Banna yéba ménat wuné wakweyo. Got wadén du taakwa déké miték sanévéknwute, apa yate déké las wawo miték sanévéknwudoké, wuné derét kudi wakweyo. De yéknwun mawulé yate Gotna kudi véknwute adél kudi kutdéngdoké, wuné derét wakweyo. Wani jébaa yate wuné kéga wo: Naané kulé mawulé kérae apuba apuba miték rasaakuké naané yo. Naané yéknwun mawulé yate wani muké raségéké naané yo. Waga wuné wo. Got adél kudi male dé wakweyo. Yénaa kudi kaapuk wakwedékwa. Déknyényba kéni képmaa kuttaknamarék yadén tulé Got dé wak, kulé mawulé kérae miték rasaakunaranké. Got wadén tulé déku du wani muké kudi de wakwek. Wakwedéka du taakwa kulé mawulé kérae miték rasaakudaranké de wani kudi véknwuk. Got wunat wawo dé wak, wani kudi wakwewuruké. Dé naanat kutkalé dé yo. Yadu naané miték rasaakuké naané yo apuba apuba. Wuné déku jébaa yate wuné déku kudi wakweyo.\n5 Déknyényba wuné wawuréka méné Kritna képmaaba raménéka wuné ménat kulaknyénytakne yék. Méné jébaa las wawo yaménu deku kapéredi mawulé yéknwun yaduké, wuné waga yak. Méné waménu akwi gayéba de némaan du las Krais Jisasna jébaaba yaalan du taakwaké miték véké de yo. Déknyényba wuné méné wale rate wuné ménat wak, waga waménuké. 6 * 2 Ti 2:24-26 Wani némaan du kéga raké de yo. De miték raké de yo, akwi du taakwana méniba. De kapéredi mu yamarék yaké de yo. De nak nak nakurak taakwa male yaké de yo. Deku baadi Krais Jisaské miték sanévéknwuké de yo. Deku baadi néwepana kudi véknwuké de yo. Véknwute yéknwun mawulé yate miték raké de yo, akwi du taakwana méniba. Waga radaran wani du némaan du raké de yo. 7 * 1 Ti 3:2-7Wani némaan du Gotna du taakwaké miték véké de yo. Védaranké de yéknwun mu yakwa du raké de yo. De kapéredi mawulé yamarék yaké de yo. De deku yéba kevérékmarék yaké de yo. De bari rékaréka yamarék yaké de yo. De waagété gu kate waagété yamarék yaké de yo. De waariyaké mawulé yamarék yaké de yo. De apuba apuba yéwaa kéraaké sanévéknwumarék yaké de yo. 8 Nak geba yaan du deku gayét yaadaran de deké kadému kwayétakne, kwaadaran ga wawo kwayéké de yo. De yéknwun mawulé yate yéknwun jébaa yaké de yo. Deku mawulé miték téké dé yo. De yéknwun kudi male wakweké de yo. De Gotna kudi miték véknwusaakuké de yo. De kapéredi mu yamuké, deku mawulé deku sépéké miték véké de yo. 9 De yakwatnyénan kudi miték véknwuké de yo. Véknwute wani adél kudi kulaknyénymarék yaké de yo. Waga yate de adél kudi du taakwat wakweké de yo, deku mawulé miték téduké. Wani kudiké kuk kwayékwa du taakwat wawo wakweké de yo, deku kapéredi mawuléké kutdéngdoké.\n15 Du taakwa las Jisas Kraiské sanévéknwute yéknwun mawulé de yo. Yate kéni képmaaba rakwa muké sanévéknwudaka deku mawulé miték dé tu. Du taakwa las Jisas Kraiské sanévéknwumarék yate kapéredi mawulé de yo. Yate kéni képmaaba rakwa muké sanévéknwudaka deku mawulé sépélak dé tu. Tédéka de wo, “Yéknwun mu las kaapuk radékwa.” 16 * 2 Ti 3:5; 1 Jo 1:6, 2:4Naate wate kéni kudi wawo de wo, “Naané Gorét naané kutdéngék.” Naate wate yénaa de yo. Yénaa yate kapéredi mu yadaka naané derét véte naané kutdéngék. De Gorét kaapuk kutdéngdan. Deku mawulé kapéredi ye tédéka de kapéredi mu yo. De Gotna kudi véknwumarék yate yéknwun jébaa yaké de yapatiyu.\n*1:1-4: 2 Ko 8:23\n*1:6: 2 Ti 2:24-26\n*1:7: 1 Ti 3:2-7\n*1:16: 2 Ti 3:5; 1 Jo 1:6, 2:4


1Jo 5 | `WOS | STEP | Du takwa deka mawulimbu wandat, “Jisas dé God wasékendén du Krais dé. Wu mwi hundi dé.” Wungi wandat, God deka yafa rendéka di déka nyangwal di re. Di deka yafa Godka némafwimbu mawuli yata di déka nyangwalka akwi némafwimbu mawuli yatandi.\nGodna Nyanka jémba sarékékwa du takwa\n1 Du takwa deka mawulimbu wandat, “Jisas dé God wasékendén du Krais dé. Wu mwi hundi dé.” Wungi wandat, God deka yafa rendéka di déka nyangwal di re. Di deka yafa Godka némafwimbu mawuli yata di déka nyangwalka akwi némafwimbu mawuli yatandi. 2 Nani Godka némafwimbu mawuli yata wandén maki huruta, nani xékélakitame. Nani déka nyangwalka akwi nani némafwimbu mawuli ye. 3 Nani Godka némafwimbu mawuli yata nani déka hambuk hundi jémba xékéta wandén maki hurutame. Wu mwi hundi dé. Wandén hundi nanika xak hwehambandé. 4 Godna nyangwal di ané héfana haraki saraki sémbutré sarékéngwanda di wun sémbutka hu hwetandi. Yingi maki nae di wun sémbutré sarékéngwandétandi? Di Kraiska jémba sarékéta déka hundi “Mwi hundi dé” naata di ané héfana haraki sémbutré sarékéngwandétandi. 5 Jisasna hundi xékékwa du takwa Kraiska jémba sarékéta di wa, “Dé Godna nyan dé. Wu mwi hundi dé.” Wungi wakwa du takwa male di ané héfana haraki saraki sémbutré sarékéngwanda wun sémbutka hu hwetandi.\n6 Jisas Krais hafu dé gumbu nyékimbu dé xaku. Dé gumbu male xakuhambandé. Dé hulingu wali nyéki walimbu dé xaku. 7 Godna Hamwinya dé wun jooka angi wa, “Wu mwi hundi dé.” Godna Hamwinya dé hafu dé mwi hundi dé. 8 Ané jondu hufuk di Jisasna jémbaka mwi hundi wa. Godna Hamwinya akwi, wun hulingu akwi, déka nyéki akwi. Wun jondu hufuk di natafa hundi male di wa. 9 Du takwa angi wandat, “Nani mwi hundi nani we.” Wungi wandat, nani deka hundi xékétame. God mwi hundi male dé wa. Déka hundi deka hundiré dé sarékéngwandé. Dé déka nyan Jisaska mwi hundi dé wa. Nani du takwana hundi xékéta, God wandén hundi jémba xékétame. 10 Du takwa Jisaska jémba sarékéndat, God wandén mwi hundi deka mawulimbu tétandé. God dé déka Nyanka mwi hundi wa, nani déka jémba xékélakimbete. Du takwa nawulak di God wandén hundika jémba sarékéhafi yata di deka mawulimbu angi wa, “Jisas Godna nyan yingafwe. God wungi wata dé yénataka hundi wa.” Wun hundi maki di wa. 11 God déka Nyanka mwi hundi wata dé angi wa, “Wuni gunika huli mawuli wundé hwewu, guni wungi re wungi re jémba rengute. Guni wun huli mawuli wuna Nyanmbu hératanguni.” Wungi dé God naniré wa. 12 Godna nyan wali natafa mawuli héraakwa du takwa di huli mawuli wundé héranda. Hérae wungi re wungi re jémba retandi. Godna nyan wali natafa mawuli hérahafi yakwa du takwa di huli mawuli hérahafi yata, wungi re wungi re jémba yamba rekéndi.\nHuli mawuli hérae jémba retembekaka xékélakitame\n13 Guni Godna Nyanéna xika jémba sarékékwa du takwa, wuni wun hundi guniré wuni hayi, guni huli mawuli hérae wungi re wungi re jémba retengukaka jémba xékélakingute. 14 Nani jémba xékélaki. Nani Godna hundi xékéta mawuli yandéka maki huruta déré wakwexékémbet, dé nana hundi xékétandé. Wungi xékélakita déka roohafi yata yikafre mawuli yatame. 15 Nani déré wakwexékémbeka hundi xékétendékaka xékélakita angi akwi xékélakitame. Déré wakwexékémben maki, naniré yikafre hurutandé. Wungi nani xékélaki.\n16 Haraki saraki sémbut nak dé du takwana mawuliré haraki huru, di hiyandate. Guna nyama bandi wun hiyandate mawuliré haraki hurukwa sémbut huruhafi yata nak haraki saraki sémbut hurundat, guni diré xe guni dika Godré wakwexékétanguni. Wakwexékéngut, God wun haraki saraki sémbut hurukwa nyama bandika huli mawuli hwetandé, di dé wali jémba rendate. Guna nyama bandi wun hiyandate mawuliré haraki hurukwa haraki saraki sémbut hurundat, guni dika Godré wakwexékéngute, wahambawuni. Di wun haraki saraki sémbut huruta di hiyatandi. 17 Atéfék God mawuli yahafi yandéka sémbut dé haraki saraki sémbut dé. Nawulak haraki saraki sémbut dé du takwana mawuliré haraki huruhambandé, di hiyandate.\n18 Nani xékélaki. Godna nyangwal di haraki saraki sémbutmbu téhambandi. Godna nyan Jisas dé dika jémba hatindéka dé haraki saraki sémbut hurukwa du Satan diré haraki yamba hurukéndé.\n19 Nani xékélaki. Nani Godna nyangwal nani re. Ané héfana atéfék du takwa di Satanéna tambambu rendaka dé deka néma du re.\n20 Angi akwi nani xékélaki. Godna nyan Jisas wundé gayandé. Gaye dé nanika yikafre mawuli hwe, nani mwi Godka jémba xékélakimbete. Nani déka nyan Jisas Kraismbu reta nani mwi Godmbu nani re. Jisas hafu dé mwi God dé. Dé hafu dé nanika huli mawuli hwe, nani wungi re wungi re jémba rembete.\n21 Wuna yikama nyangwal, gwalinyaka xékélaki natanguni. Dika hu hwetanguni.


Luk 1 | `WOS | STEP | Néma du Tiofilas, ménika wuni ané hundi hayi. Méni xékélaki, séfélak du Jisas nana nyéndékmbu yasékendén jémbaka di hayikwe hayikwexé.\nJisasna jémbaka dé Luk ané hundi hayi\n1 Néma du Tiofilas, ménika wuni ané hundi hayi. Méni xékélaki, séfélak du Jisas nana nyéndékmbu yasékendén jémbaka di hayikwe hayikwexé. 2 Hanja Jisasna jémba yakwa du akwi Jisas hurundéka xéndén du akwi di hundi safé. Saféndaka xékétaka di hayi. 3 Hayindaka xékétaka wuni Jisasna jémba yakwa du akwi Jisas hurundéka xéndé du takwaka akwi wundé wakwexékéwu. Wakwexékétaka wuni wundé xékélakiwu, tale xakundé hundi, nyéndékmbu xakundé hundi, hukémbu xakundé hundika akwi. Xékélake wuni ané hundi ménika hayitawuni. 4 Hayiwut méni jémba xékélakitaméni. Wun jooka méniré wandan hundi wu mwi hundi dé.\nJon xakutendékaka dé ensel wa\n5 Herot Judiana néma du rendén nukwa pris nak dé re. Déka xi Sekaraia dé. Dé Aronéna mandéka Abiyana hémémbu dé re. Déka takwa léka xi Elisabet lé Aronéna hémémbu akwi lé re. 6 Bér Néma Du Godna makambu yikafre sémbut hurukwa du takwa bér. Bér déka hambuk hundi jémba xékéta wandén maki huruta bér haraki saraki sémbut huruhafimbér. 7 Lé nyan hérahambalé. Hérahafi yaléka bér hafu bér re. Nyangwal yingafwe. Bér gwalefa bér.\n8 Nukwa nak Sekaraiana hémna jémba ya nukwa dé. Sekaraia akwi Godna makambu dé prisna jémba ya. 9 Jémba yandéka di atéfék pris hérangwanda téta di deka sémbut maki di deka atéfék xi hayitaka di wurmbu lakwa. Lakwataka hérae di xé, Sekaraiana xi. Xétaka wandaka dé Sekaraia Néma Du Godna geré wulayi, yikafre yama xaakwa joo xérékéndét yaki muluka waréndéte. 10 Wandaka dé wulayindéka yikafre yama xaakwa joo xérékétendéka nukwambu di séfélak du takwa hafwambu hérangwanda téta di Godka wata té. 11 Wata téndaka dé Sekaraia awulambu téta dé xé, Néma Duna ensel nak yikafre yama xaakwa yaki tékwa jambéna yika tamba sakumbu téndéka. 12 Xétaka waréngéna dé némafwimbu roo. 13 Roondéka dé ensel déré wa, “Sekaraia, méni rookéméni. God ména hundi wundé xékéndé. Xékétaka dé wa, ména takwa Elisabet dunya héraléte. Héralét méni déka xi Jon wataméni. 14 Ména takwa wumba nyan héralét, méni wun nyanka yikafre mawuli yata mawuli sawuli yataméni. Séfélak du takwa akwi wun nyanka mawuli sawuli yatandi. 15 Métaka we? Dé Godna makambu déka xi némafwi yatandé. Dé wain hulingu, sata wangété yandaka hulingu akwi yamba sakéndé. Wun nyan ayiwana biyakombu rendét, dé Godna Hamwinya déka mawulimbu wulaaye tétandé. 16 Dé wandét hanja Godka hu hwendé Israelna séfélak du takwa di deka Néma Du Godna hundi wambula xékétandi. 17 Dé profet Elaija hurundén maki hurutandé. Dé Elaijambu téndéngala hamwinya hératandé. Wandét yafa deka nyangwal wali wambula yikafre mawuli yatandi. Godna hundi xékéhafi yandé du takwa di Godna hundi xékékwa du takwana hundi xékétandi. Dé tale yita wandét du takwa jémba sarékéta Néma Du yatendékaka haxétandi.” Wungi dé ensel wa.\n18 Wandéka dé Sekaraia déré wa, “Yingi maki nae xékélakitawuni, ména hundi mwi hundi wana? Ani wuna takwa wali ani gwalefa ani.” 19 Wungi wandéka dé ensel wa, “Wuni Godna ensel nak wuni. Wuna xi Gebriel dé. Wuni Godna makambu téwukandé. Téwuka God wuniré wandéka wuni déka hundi hura gaya, méniré wanjoka. 20 Némbuli mé xéké. Méni wuna hundi xékéhafi yaménka némbuli méni hundi yamba bulékéméni. Tale wawun atéfék jondu xakundét, wun nukwa wuna hundi mwi hundi yandét méni wambula hundi bulétaméni. God wasékendén nukwambu wun joo xakutandé.” Wungi wataka dé ensel yi.\n21 Du takwa hafwambu téta di Sekaraiaka haxéndaka dé tempelré bari gwandehafi yandéka di saré waréké. 22 Haxéta téndaka dé hukémbu hafwaré gwande dé di wali hundi bulénjoka dé hurufatiké. Hurufatikéndéka di xékélaki, dé tempelmbu janji maki jooré dé xé. Wungi xékélakindaka dé hundi bulénjoka hurufatika dé déka tamba male dé yamanyi.\n23 Hukémbu déka jémba hényindéka dé déka geré wambula yi. 24 Ye rendéka hukémbu déka takwa Elisabet lé nyan té. Te lé bafu natamba lé léka gembu male lé re. 25 Reta lé wa, “Hanja wuni nyan hérahafi takwa rewuka du takwa di wunika haraki hundi wa. Wandaka wuni haraki mawuli xéké. Némbuli Néma Du God wunika saréfa naata wuniré dé yikafre huru.” Wungi lé Elisabet wa.\nEnsel dé Mariaré wa\n26 Elisabet nyan téléka bafu gwongofu yindéka, God wandéka dé déka ensel Gebriel dé Nasaretré yi. Nasaret Galilimbu dé re. 27 Wun nukwa takwa hési léka xi Maria lé wumbu re. Hanja lé du nak wali hwahambalé. Hanja léka yafa ayiwa Josepna yafa ayiwa wali hundi di gi, lé hukémbu Josepré humbwiléte. Josep Devitna hémémbu dé re. 28 God wandéka Gebriel ye dé Mariaré wa, “Nyénawa. Néma Du God nyénika mawuli yata nyéni wali dé té.” 29 Wungi wandéka wun hundi xékéta roota lé léka mawulimbu wa, “Ané méta maki hundi dé?” 30 Sarékéta téléka dé léré wa, “Maria, rookényéni. God nyénika mawuli mawuli dé ye. Mawuli yata nyéniré yikafre hurutandé. 31 Mé xéké. Nyéni nyan te dunya nak hératanyéni. Hérae déka xi Jisas watanyéni. 32 Dé némafwi du retandé. Anwarmbu rekwa God déka angi watandé, ‘Méni wuna nyan méni.’ Néma Du God wandét déka mandéka Devit néma du reta Judana du takwaka hatindén maki, dé néma du reta dika hatitandé. 33 Dé néma du wungi re wungi re reséketandé, Israelna du takwaka. Reta dika jémba hatitandé, wungi re wungi re.” Wungi dé Gebriel wa.\n34 Wandéka lé Maria déré wa, “Yingi maki nae wuni nyan tétawuni? Wuni du humbwihambawuni?” 35 Wungi waléka dé wa, “Godna Hamwinya nyénika gayatandé. Gayandét God nyénika hambuk hwetandé. Hwendét nyan te hératanyéni. Héranyét wun nyanka angi watandi, ‘Dé Godna nyan dé.’ Wungi watandi. 36 Ané hundi mé xéké. Hanja nyéna hémna takwa hési Elisabetka di wa, ‘Lé nyan hérahafi takwa lé.’ Wungi wandaka gwalefa yaléka God wandéka lé nyan lé té. Bafu gwongofu lé nyan té. 37 God dé némafwi dé. Atéfék joo hali hurundé.”\n38 Wungi wandéka lé Maria wa, “Wuni xéké. Wuni Néma Du Godna jémba yakwa takwa wuni. Wuniré wamén maki Néma Du hurutandé. Wu yikafre dé.” Wungi waléka dé wun ensel yi.\nMaria lé Elisabetré xénjoka lé yi\n39 Wun nukwa Maria raama lé Judiana némbumbu rekwa getéfa nakré bari yi. 40 Ye lé Sekaraiana geré wulaaye lé Elisabetka dinyéna na. 41 Naléka Elisabet Mariana hundi xékéléka léka biyakombu rendé nyan dé waréngéné. Waréngénéndéka dé Godna Hamwinya Elisabetna mawulimbu wulaaye té. 42 Téndéka lé némafwimbu wa, “God nyéniré yikafre wundé hurundé. Wu mwi hundi dé. Nyéniré yikafre hurundén joo hési takwaré yikafre hurundén jooré dé sarékéngwandé. God nyéna biyambu rekwa nyanré akwi dé yikafre huru. 43 Nyéni wuna Néma Duna ayiwa nyéni. Nyéni wunika yanyén, wu yikafre dé. 44 Nyéni yae wunika dinyéna nanyéka wuni nyéna hundi xékéwuka wuna biyakombu rekwa nyan mawuli sawuli yata waréngénéndéka wuni xéké. 45 Nyéni Néma Du Godna hundi jémba xékéta nyéni wa, ‘Wandén maki hurutandé. Wu mwi hundi dé.’ Wungi wataka nyéni yikafre mawuli yata jémba retanyéni.” Wungi lé Elisabet wa.\n46 Maria wun hundi xékétaka lé gwar angi wa:\nWuna mawuli Godna ximbu dé haréké.\n47 Wuna hamwinya wuniré Satanéna tambambu héraakwa Godka dé mawuli sawuli yata dé déka ximbu haréké.\n48 Wuni néma takwa yingafwe.\nWuni baka takwa déka jémba yakwa takwa wuni re.\nRewuka dé God wunika dé saréké.\nSarékéndéka hukémbu atéfék du takwa akwi watandi, ‘God Mariaré dé yikafre huru. Wu mwi hundi dé.’\n49 Dé némafwi hambuk yakwa God dé. Dé wuniré némafwi joo dé huru.\nDéka xi yikafre male dé.\n50 Godka rookwa du takwaka God dé saréfa na.\nNémbuli, hukémbu akwi, God wungi hurukwa du takwaka saréfa natandé.\n51 Godna tamba hambuk dé. Déka tambambu séfélak némafwi jémba dé ya.\nDu deka mawulimbu deka xi harékéndaka dé diré déka tambambu yawulalama yaki.\n52 Dé wandéka nak nak téfambu rendé néma du di baka du di re.\nDé wandéka deka hafu ximbu harékéhafi yakwa du takwa di néma du takwa re.\n53 Hénooka hiyaakwa du takwaka dé yikafre jondu hwendéka dé deka biya sukweké.\nXérénjuwi mama du takwaka wandéka di jondu yike baka yi.\n54 Déka jémba yakwa Israelna du takwaré dé yikafre huru.\nHanja God dé Abraham nana mandékanguka akwi dé wa, ‘Guni Israelna du takwa, gunika saréfa naata némbuli, hukémbu akwi, atéfék nukwambu akwi, guniré yikafre hurutawuni.’\nWungi wataka dé wun hundika saréké.\n56 Wun gwar wungi wataka Maria Elisabet wali lé re. Bafu hufuk re lé léka geré wambula yi.\nElisabet lé Jonré héra\n57 Elisabet nyan hérateléka nukwa xakundéka lé dunya héra. 58 Héraléka Elisabetna hémna du takwa akwi léka nyémayika akwi xékéta di léka yikafre mawuli yata di mawuli sawuli ya. Mawuli sawuli yata di wa, “Néma Du God yikafre joo dé huru, Elisabetka.” Wungi di wa.\n59 Nukwa angé yétiyéti angé hufuk yindéka di nukwa nak yae di hérangwanda, déka hémna du wun nyanéna séfi sékénjoka. Hérangwanda di déka séfi séka di wun nyanéna xi Sekaraia wanjoka di saréké, déka yafangala. 60 Sarékéndaka lé déka ayiwa lé wa, “Yingafwe. Déka xi Jon watame.” 61 Wungi waléka di léré wa, “Hanja béna hém wun xi wahambandi.” 62 Wungi wataka di déka yafa Sekaraiaré wakwexéké. Sekaraia hundi buléhafi rendéka di déré tambambu yamanyita di angi wakwexéké, “Méta xi wakéme, déré?” 63 Wungi wakwexékéndaka dé tambambu yamanyi, déka nyinga hwendate. Hwendaka dé nyingambu angi hayi, “Déka xi Jon dé.” Wungi hayindéka di atéfék saréké waréké. 64 Sarékéndaka déka hundi bari yikafre yandéka dé Sekaraia wambula hundi bulé. Buléta dé Godna ximbu haréké. 65 Buléndéka di déka getéfambu rendé du takwa atéfék di némafwimbu roota saré waréké xéka di wun jooka hundi wa saafa yi, Judiana némbumbu rekwa atéfék getéfaré. 66 Wa saafa yindaka wun hundi xékéndé du takwa di xékélaki, Néma Du God wun nyanka dé hambuk hwe. Wungi xékélakita saréké waréké xékéta di wa, “Hukémbu wun nyan yingi maki retandé?”\nSekaraia dé gwar wa\n67 Godna Hamwinya dé wun nyanéna yafa Sekaraiana mawulimbu wulaaye té. Téndéka dé Godna hundi angi wa:\n68 Nani Israelna du takwa, nana Néma Du Godna ximbu harékétame.\nNaniré yikafre hurunjoka dé gaya. Gaye dé Satanéna tambambu naniré hératandé.\n69 Godna jémba yakwa du Devitna hémémbu némafwi hambuk du dé taka. Takandéka dé naniré mama duna tambambu hératandé.\n70 Godna profet wandanéngala dé xaku.\n71 Wunde profet di angi wa, “Nana mama du, nanika hélék yakwa du akwi, naniré xiyanandat, God naniré hératandé, deka tambambu.”\n72 God dé wungi nana mandékanguka saréfa nae.\nDé déka yikafre wasékérékéndén hundika sarékéta wandén maki dé huru.\n73 Wun mwi hundi God dé nana mandéka Abraham déka hémré akwi dé wasékéréké.\nWandén maki dé naniré yikafre huruta naniré nana mama duna tambambu hératandé.\nHérandét nani déka roohafi yata déka jémba yatame.\n75 Jémba yata nani ané héfambu reta atéfék nukwa déka du takwa male reta yikafre sémbut male hurutame.\n76 Wun hundi wataka dé Sekaraia déka nyanré angi wa:\nMéni wuna nyan, méni tale ye Néma Duna yambu hurutaméni.\nYitemékaka du takwa ménika watandi, “Anwarmbu rekwa Godna profet méni.” Wungi watandi.\n77 Méni wun Néma Duna du takwaré wataméni, di hurundan haraki saraki sémbut yakwanyi diré hérae Godna tambambu takatendékaka.\n78 God nanika némafwimbu saréfa nandénka némbuli male déka yikafre hanyikwa ya déka getéfambu gaye nanika hanyitandé.\n79 Tale nani halékingambu reta nani du hiyana sémbutna hakimbu nani re.\nDéka yikafre hanyikwa ya nanika hayindét, nani nakélak huru mawuli hwekwa yamburé xéta wun yambumbu jémba yitame.\nWungi dé Sekaraia wa.\n80 Hukémbu wun nyan Jon némafwi yandéka déka mawuli jémba dé té. Dé du rehafi hafwambu dé re. Reta dé Israelna du takwaré Godna hundi watendéka nukwaka dé haxé.


Gotna Kudi Matyu 17\n1 Nyaa nak taaba sékét nak taababa kayék nakurak yédéka dé Jisas, Pita, Jems, Jemsna wayékna Jonét waga kwole de apakélé nébat nak waarék. Waare de kapmu de waba rak. 2 * 2 Pi 1:16-18 Rate védaka Jisasna sépé walaakwe dé nak pulak yak. Yadéka déku ménidaama nyaa pulak dé vék. Védéka déku baapmu wut waamat kapére yate dé kayénarék. 3 Yadéka déknyényba rate Gotna yéba kudi wakwen du Moses bét Ilaija Gotna gayéba giyae Jisas wale kudi buldaka de Jisasna du kupuk vék. 4 Pita derét véte dé Jisasnyét wak, “Némaan Ban, naané kéba ranakwa wan yéknwun. Méné mawulé yaménéran wuné ga kupuk kéba kaaké wuné yo. Ménéké nak, Moseské nak, Ilaijaké nak.”\n5 * Mt 3:17 Pita wani kudi wekna wadéka dé waamat kapére yakwa buwi nak giyae dé derét taknatépék. Taknatépédéka dé kudi nak buwiba gwaade dé wak, “Kén wuna nyaan. Déké wuné mawulat kapére yo. Déké wuna mawulé yéknwun dé yo. Guné déku kudi mé véknwu.”\n9 De wani nébu kulaknyénytakne dawulite dé Jisas derét wak, “Mé véknwu. Guné végunén muké nak duwat bulaa wakwemarék yaké guné yo. Wuné Akwi Du Taakwana Nyaan kiyaawuru Got wadu wuné nébéle raapwuru guné wani tulé wani muké wakweké guné yo.” 10 * Mal 4:5 Naate wadéka de déku du dérét wak, “Apa kudiké kutdéngkwa du de kéga wo, ‘Gotna yéba déknyényba kudi wakwen du Ilaija taale yaaké dé yo. Yaadu Got wadén ban Krais kukba yaaké dé yo.’ Samuké de waga wo?” 11 Naate wadaka dé wak, “Wan adél kudi de wo. Ilaija taale yaaké dé yo. Yae dé Kraisna yaabu kutké dé yo. 12 * Mt 11:14 Gunat wuné wakweyo. Ilaija débu yaak. Yaadéka du taakwa déké kutdéngmarék yate de dérét kapéredi mu de yak. Dérét yadan pulak wuné Akwi Du Taakwana Nyaan wunat kapéredi mu yaké de yo.” 13 * Lu 1:17Naate wadéka de wak, “Dé Ilaijaké wakwete dé gu yaakutaknan du Jonké dé wakwek.”\n19 Kukba Jisas kapmu radéka de déku du déké ye de dérét wak, “Naané wani kutakwat wanaka lé yaage yémarék yak. Samuké naané wani jébaa yaké naané yapatik?” 20 * Mk 11:23Naate wadaka dé derét wak, “Guné waga yaké guné yapatik, guné Gotké miték sanévéknwumarék yagunékwa bege. Mé véknwu. Guné Gotké walkamu sanévéknwugunéran guné déké walkamu yéknwun mawulé yaké guné yo. Guné Gotké walkamu yéknwun mawulé yagunéran guné apa jébaa yaké guné yo. Kéni nébu mé vé. Guné Gotké walkamu yéknwun mawulé yagunu, guna yéknwun mawulé makwali sék pulak makwali male tédu, kéni nébu raapme yéduké Gorét waatagunéran, kéni nébu raapme yéké dé yo. Guné déké miték sanévéknwusaakute dérét waatagunéran guné déknyényba vémarék yadan apa jébaa las wawo yaké guné yo. 21 [Guné kutakwa yaage yédoké waké mawulé yagunéran guné kadému kamarék yate wani muké Gorét waataké guné yo. Waga yagunu de yaage yéké de yo. Waga yamarék yagunéran de yaage yémarék yaké de yo.]”\n22 * Mt 16:21Jisas déku du wale Galilina taaléba yeyé yeyate Jisas dé derét wak, “Kukba de wuné Akwi Du Taakwana Nyaanét maamaké kwayédo wuné deku taababa raké wuné yo. 23 Rawuru wunat viyaapérekdo kiyaaké wuné yo. Kiyaawuru nyaa kupuk yédu Got wadu wuné tépa nébéle raapké wuné yo.” Naate wadéka de wani muké némaa mawulé léknék.\n*17:12: Mt 11:14\n*17:20: Mk 11:23


Act 3 | `ABTWOSERA | STEP | Maan kapére yan du nak yaréndén. Yamba yeyé yaayandékwe wa. Déku aasa kéraaléka wa wunga yandén. Yandéka de akwi nyaa dat kéraae kure yéndarén, Gotna kundi bulndakwa néma gaana pété nakét. Wani péténa yé anga waandakwa: Yéku Pété. Kéraae kure yéndaka dé wani pétémba rate Gotna kundi bulndakwa gaat wulaakwa du dakwat yéwaaké yaawiréndén. Nakapuk garambu yandéka du dakwa Gotna kundi bulndakwa gaat waaréndarén, Gorale kundi bulmuké, akwi garambu yandarén pulak. Waaréndaka Pita ambét Jon waak waarémbérén.\nMaan kapére yan du nak yékun yandén\n1Maan kapére yan du nak yaréndén. Yamba yeyé yaayandékwe wa. Déku aasa kéraaléka wa wunga yandén. Yandéka de akwi nyaa dat kéraae kure yéndarén, Gotna kundi bulndakwa néma gaana pété nakét. Wani péténa yé anga waandakwa: Yéku Pété. Kéraae kure yéndaka dé wani pétémba rate Gotna kundi bulndakwa gaat wulaakwa du dakwat yéwaaké yaawiréndén. Nakapuk garambu yandéka du dakwa Gotna kundi bulndakwa gaat waaréndarén, Gorale kundi bulmuké, akwi garambu yandarén pulak. Waaréndaka Pita ambét Jon waak waarémbérén. 3Waare wulaaké yambéréka wani maan kapére yan du bérét véndén. Vétake yéwaa kwayémbérénngé yaawindén. 4Yaawindéka bét dat vésékte Pita anga wandén, “Aanat ma vé.” 5Wunga wandéka bét vésékndén. Vésékte déku mawulémba anga wandén, “Yéwaa ras tiyaaké béré?” Naandén.\n6Wunga wandéka Pita dat anga wandén, “Wuné yéwaa yamba yé wa. Kure téwutékwa musé ras kwayékawutékwa ménat. Nasaret du Jisas Krais mayé apa tiyaandéka déku yémba a wawutékwa: Méné ma waarape téménu.” Naandén. 7Wunga watake déku yékutuwa taambamba kutndéka wa waarapndén. Waarapndéka déku maan mukman waak bari apamama yandéka wa késék yeyé yaayandén. 8Yeyé yaayatéte bérale Gotna kundi bulndakwa néma gaat wulaandén. Wulaate mawulé tawulé yate késék yéte Gotna yé kavérékndén.\n9Wunga yandéka akwi du dakwa véndarén. Vétake déké wa vékusékndarén. Wan yéwaaké yaawite Gotna kundi bulndakwa néma gaat wulaandakwa pétémba ran wani du wa. Yékun yandéka véte vatvat naandarén. Naate vékulaka vékulaka naate anga wandarén, “Yéki. Wan maan kapére yan du bulaa wa yékun yandékwa.” Naandarén.\nPita kundi kwayéndén Gotna kundi bulndakwa néma gaamba\n11Pita ambét Jon dé yaasékatake yémbérénngé maan kapére yan du kalik yandén. Kalik yate bérét kulkindén. Kulkindéka akwi du dakwa vékute vatvat naate de téndarénét pétépété yéndarén. Ye dele jaawuwe téndarén Gotna kundi bulndakwa néma gaana maaléngamba. Wani maaléngana yé Solomonna maalénga wa. 12Jaawuwe téndaka Pita det véte anga wandén, “Guné, Israel dunyansé, kamuké guné wani musat véte vatvat naau? Kamuké guné aanat wunga vu? Wunga yaké yambak. Aané Gorét waatakukwa yéku du téte aané aana kapmang apamama yatéka dé wani maan kapére yan du yékun yak kapuk? Guné wunga vékulakangunénga guna mawulé sépélak wa yandékwa. Wan aana jémbaa yamba wa. 13Abrahamna néma du, Aisakna néma du, Jekopna néma du, nana akwi gwaal waaranga maandéka bakamuna néma du Got wandéka déku jémbaa yakwa du Jisas wa néma du randékwa. Guné Jisas wa kwayéngunén, guna néma duwat. Kwayéngunénga de Jisasét kapéremusé yamuké dé néma du Pailat kalik yandén. Jisas yékun yéndénngé wa Pailat mawulé yandén. Mawulé yandéka guné Pailat ranmba téte Jisaské wa kuk kwayéngunén. 14Jisas kapérandi yapaté yamba yandékwe wa. Dé yéku yapaté yakwa du wa. Gotna kundi apapu apapu wa vékundén. Guné déké kuk kwayéte Pailarét anga wangunén, ‘Méné ma waménu Jisas yékunmba katik yéké dé. Nak duwat viyaan du dé yékunmba yénga yéndu.’ 15Wunga watake guné du dakwa yékunmba yarépékandarénngé kulémawulé kwayékwa duwat wa viyaangunénga kiyaandén. Kiyaandéka Got wandéka wa Jisas nakapuk taamale waarapén. Taamale waarapndéka wa vétén. 16Jisas déku kapmang apamama yandéka wa wani maan kapére yan du yékun yandén. Wan Jisasna mayé apa wa. Wan aana mayé apa yamba yé wa. Aané Jisaské yékunmba vékulakatéka déku mayé apa tiyaandéka aané déku yémba watéka wa wani du yékun yandén. Yékun yandéka guné téte vétake wa vékusékngunén. Aané Jisaské yékunmba vékulakatéka dékét Jisas déku kapmang wa wani jémbaa yandén.\n17“Wuna aanyé waayéka, ma vékungunék. Guné guna néma duwale Jisasét wa viyaangunén. Guné Jisaské yékunmba vékusék-ngapuk yate dat viyaangunénga wa kiyaandén. Wunga wa vékusék-wutén. 18Talimba Got wandéka déku kundi kwayétan akwi dunyan Got wan du Krais kaangél kurké yandékwanngé wandarén. Wandaka Got wandén pulak wa Jisas kaanngél kutndén.” Naandén Pita.\n19Wani kundi watake Pita anga wandén, “Guné guna kapére mawulé ma yaasékatake Gotna kundi vékungunu Got guna kapére mawulé yasnyéputi-kandékwa. Yasnyéputiye Néman Du Got gunat mayé apa kwayéte gunale randu guna mawulé yékunmba tékandékwa. 20Téndu Got wandu Jisas Krais nakapuk yaakandékwa. Talimba Got Jisasét wa wandén, nakapuk yaae gunat yékun yandénngé. 21Bulaa Jisas Gotna gaayémba wa randékwa. Talimba Got akwi musé yandéka akwi musé wa yékun yan. Yandéka kukmba kapéremusé wa yaalan. Kukmba Got akwi kapéremusé kururétake wandu Jisas nakapuk yaakandékwa. Talimba Got wandéka déku kundi kwayétan dunyan déku jémbaa yate wani kururéké yandékwa muséké wa wandarén.\n22“Talimba nana gwaal waaranga maandéka bakamu Moses anga wandén, ‘Guna Néman Du Got wandéka wuné yaae déku kundi vékute a wawutékwa. Got wunat wandén pulak kukmba nakapuk wandu gunale yarékwa du nak yaae dé waak Gotna kundi kwayékandékwa. Kwayéndu guné déku kundi ma vékungunék. 23Wani duna kundi vékukapuk yakwa dunyansé de Gotna du dakwat yaaséka-kandakwa. Yaasékandaru wa det viyaandaru kiyaakandakwa.’ Naandén Moses. 24Moses wunga wandéka Gotna yémba kundi kwayétan du nak waak Samuel ani sapak yaaké yakwa muséké wa wandén. Samuelna kukmba yaae Gotna yémba kundi kwayétan dunyan ras waak ani sapak yaaké yakwa muséké wa wandarén.\n25“Talimba Got wa wandén, de dale yékunmba yaréké yandakwanngé. Wandéka déku kundi kwayétan dunyansé wani yéku kundi vékute guna gwaal waaranga maandéka bakamat wa kwayéndarén. Wani yéku kundi gunat waak Got a wandékwa. Talimba Got guna gwaal waaranga maandéka bakamu Abrahamét anga wandén, ‘Wuné ména gwaal waaranga maandéka bakamuké vékulakate akwi taalémba tékwa du dakwat yékun yakawutékwa.’ 26Wunga watake Got kukmba wandéka déku jémbaa yakwa du Jisas taale wa yaandén gunéké, gunat yékun yamuké. Yékun yate guné nak nak guna kapére mawulé yaasékangunénngé wa mawulé yandén.” Naandén Pita.


Zlaté mléko z kurkumy | Nr1\n13. 12. 2020 3. 8. 2021 by\nOd SEO můžete očekávat zázraky


Luk 8 | `ABTWOSERA | STEP | Kukmba Jisas asapéri gaayémba saawe yéndén. Yéte Got néma du rate du dakwaké kurkale véké yandékwanngé du dakwat kundi kwayéndén. Déku dunyansé tambavétik maanmba kaayék vétik (12) wunga yéndarén dale sékét.\n1Kukmba Jisas asapéri gaayémba saawe yéndén. Yéte Got néma du rate du dakwaké kurkale véké yandékwanngé du dakwat kundi kwayéndén. Déku dunyansé tambavétik maanmba kaayék vétik (12) wunga yéndarén dale sékét. 2Dakwa ras waak dale sékét yéndarén. Talimba wani dakwa rasét wa baat yan. Rasét kutakwa wa kulure kure yatékésén. Yaténdaka wa Jisas wani dakwasat akwi kururéndén. Wani dakwasé dekét deku yéwaamba kwayéte kakému kéraate yaakéte kwayéndarén, Jisas, déku dunyansat waak. Wani dakwa, nak Maria wa. Léké wandarén, “Wa Makdalamba yaan taakwa Maria wa.” Talimba lat kutakwa taambak kaayék vétik (7) wa kulure kure yaténdaka, Jisas wandéka lé yaasékatake yaange yéndarén. Nak taakwa Herotna gaaké séngitékwa du déku yé Kusa, déku taakwa wa. Léku yé Joana. Nak Susana wa. Dakwa ras waak sékét wunga wa yéndarén.\n26Jisas déku dunyansale sékét botmba ye Gerasaséna taalémba saambakndarén. Wani taalé néma gu kwaawuna nak sakumba téndéka Galili distrik nak sakumba tékwa. 27Wamba saambake bot taakatake néma gu kwaawuna wutépét wulaaké yaténdaka wani gaayémba yaan du nak Jisas véké yaandén. Talimba, wani du kutakwa kulure kure yaténdaka waangété yandén. Ye laplap yamba gindékwe wa. Baka male yaténdén. Bapmu bapmu baapmu wunga yaténdén. Gaamba yamba randékwe. Yamba wa. Dé wani kiyaandaka rémndarén kwaawumba male yaréndén. 28Dat kulure kure yatékésén kutakwasé, dat apapu viyaandarén. Viyaandaka waangété yandéka dunyansé ras wa déku maan taamba sen baangwit gindarén. Gitake dat véténdarén. Véténdaka wani sen bérélndéka kutakwasé dé kure yéndarén du yarékapuk taalat. Wani du wa Jisas véké yaandén. Yaandéka Jisas wa wan, dat kulure kure yatan kutakwasé yaange yéndarénngé. Wandéka vékwe dat véte némaanmba waate dat kwaati se waandé daate dat anga wandén, “Jisas, méné anjorémba rakwa du Gotna nyaan wa. Méné wunat yénga pulak yaké méné? Méné wunat kaangél tiyaaké yambak.” 30Naandéka dat anga wandén, “Ména yé yénga dé?” Waatakundéka wandén, “Wuna yé Késépéri wa.” Késépéri kutakwa kulure kure yaténdakwanngé wa wandén.\n34Wani baaléké kaavéte séngitan dunyansé wunga yandaka vétake yaange yéndarén. Ye akwi gaayémba yarékésén du dakwat wani muséké wayé yaayandarén. 35Wandaka du dakwa wani musé véké yéndarén. Ye Jisas tanmba saambake kutakwa yaasékatake yén duwat véndarén. Dé yéku mawulé vékwe laplap giye Jisasna maanale randéka véndarén. Vétake wup yandarén. 36Wup yandaka, Jisas wani musé yandéka vén gaayé wa det saapan, kutakwa kulure kure yatan du yékun yanngé. 37Saapéndaka Gerasana taalémba yarékésén akwi du dakwa wup nékéti ye Jisasét wandarén, de taakatake yéndénngé. Wandaka Jisas de yaasékatake yéké watake botmba waaréndén. 38Talimba kutakwa kulure kure yatan wani du dat waate anga wandén, “Wuné ménale yéké mawulé yawutékwa.” Naandéka Jisas dat anga wandén, “Méné ma waambule yé ména gaayét. Ye Got ménat yékun yandénngé ma saapé.” Wunga wandéka dé gaayét waambule ye déku gaayémba yarékésén akwi du dakwat saapéndén, Jisas dat yandén muséké.\n40Jisas néma gu kwaawuna nak sakumba waambule ye saambakndéka akwi du dakwa déké kaavére dé vétake mawulé tawulé yandarén. 41Yaténdaka du nak Jisaské yaandén. Déku yé Jairus wa. Dé wani gaayémba kwaakwa Gotna kundi bulndakwa gaana néma du téndén. Dé ye Jisasét waandé daae kwaati séte anga wandén, “Wuna takwanyan ani kiyaaké yarékwa. Léku kaa rékaamba yamba wa (12). Wuna nyaan nakurak male wa. Méné ma yaa wunale sékét. Ye lé kururéménék.” Naandéka dale sékét yéndén.\n43Jisas yéndéka asa du dakwa wa dale sékét yéndarén. Yaambu vékulékén. Yéténdaka taakwa nak Jisasna kukmba yaae déku laplap waambumba vatndékulén. Kaa késépéri (12) wa lé waaléramu yarélén. Némaamba apu wa doktaké yélén lé kururéndarénngé. Yéléka dokta yapatin. Yandaka wani taakwa Jisas kundi wandaka vékute lékét léku mawuléké anga walén, “Wuné Jisasna laplapmba vatndékumunaae, wuné nakapuk yékun yakawutékwa.” Naatake déku kukmba yaae déku laplap waambumba vatndékulén.


Joh 9 | `ABTMAPRIK | STEP | Naané Jisas wale yaabuba yéte naané vék méni kiyaan dut. Wani du néwaa dérét kéraaléka dé waga yak.\nc9:16Jo 3:2, 9:31-33\nf9:31 Sam 34:15\n1Naané Jisas wale yaabuba yéte naané vék méni kiyaan dut. Wani du néwaa dérét kéraaléka dé waga yak. 2Yadéka naané Jisasna du dérét wak, “Némaan du, wani duna néwaa kéraaléka déku méni dé kiyaak. Kiyadé kapéredi mu yak dé déku méni kiyaak? Wani du dé kapéredi mu yak, kapu déku néwepa bét kapéredi mu yak?” 3 a Naate wanaka dé Jisas wak, “Wani du kaapuk kapéredi mu yadén. Déku néwepa wawo kaapuk kapéredi mu yabérén. Déku méni dé kiyaak, guné dérét Got yaran apa jébaa végunuké. 4Got wunat wadéka wuné yaak. Yae tiyaadén jébaa bulaa yaké wuné yo. Kukba wani jébaa yaké yapatiké wuné yo. 5 b Wuné kéni képmaaba rate téwayé yaankwa pulak wuné ro. Rate du taakwaké kulé mawulé kwayéwuru de miték kutdéngké de yo.” Naate dé wak.\n13De méni kiyae yéknwun yan dut Parisina duké kure yék. 14Yaap ra nyaa dé Jisas képmaa kérae sépmeny sévaatakne dé wani duna méniba kutdéka dé yéknwun yak. 15Kure yédaka Parisina du de dérét tépa waatak, “Ména méni yaga pulak ye dé yéknwun yak?” Naate waatadaka dé wak, “Képmaa kérae sépmeny sévaatakne wadéka méni yakutnyéwurék dé wuna méni yéknwun yak.” 16 c Waga wadéka de Parisina du las wak, “Wani du yaap ra nyaaké naana apa kudi kaapuk véknwudékwa. Yadéka naané kutdéngék. Got kaapuk dérét wadéka yaadén.” Naate wadaka de las wak, “Yéknwun mu yakwa du male dé wani apa jébaa yaké dé yo.” Waga watakne de mawulé vétik yate de kémba kémba rak.\n18Déknyényba wani duna méni dé kiyaak. Bulaa déku méni yéknwun débu yak. Yadéka de Judana némaan du wani muké “Adél” naamuké kélik de yak. Kélik yate de méni kiyaan duna néwepat waak. 19Waadaka yaabétka de bérét waatak, “Wan béna nyaan dé, kapu kaapuk? Néwaa kéraaléka dé méni kiyaak. Béné waga béné wo, kapu kaapuk? Yaga pulak ye dé méni vu?” 20 d Waga wadaka dé déku yaapa wak, “Guné dérét guné waataké yo. Némaan débu yak. Dé kapmu kudi bulké dé yo. Ané ané kutdéngék. Wan ana nyaan dé. Néwaa kéraaléka méni kiyae radénké ané kutdéngék. Bulaa méni védékwaké ané las kaapuk kutdéngtén. Kiyadé wak dé déku méni yéknwun yak? Kaapuk las kutdéngtén.” Waga wate dé yénaa yak. Judana némaan du bérét waatimuké dé yénaa yak. Déknyényba de némaan du kéga wak, “Du nak ‘Jisas wan Got wadén ban Krais’ naadéran wano wani du kudi bulnakwa ga kulaknyénytakne ye tépa yaalamarék yaké dé yo.” Naate de wak. 23De bérét waga wamuké bét wani duna néwepa wup yak. Wup yate dé wak, “Némaan débu yak. Guné dérét guné waataké yo.”\n24Dé waga wadéka de némaan du wani dut tépa waak. Waadaka yaadéka de dérét wak, “Méné adél kudi wakwete Gotna yéba kevérékgé méné yo. Naané naané kutdéngék. Jisas wan kapéredi mawulé yakwa du.” 25Naate wadaka dé derét wak, “Wuné kaapuk kutdéngwurén. Dé kapéredi mawulé yakwa du, kapu kaapuk? Kéga male wuné kutdéngék. Déknyényba wuna méni dé kiyaak. Bulaa wuna méni yéknwun yadéka wuné miték vu.” 26Naate wadéka de wak, “Samu dé ménat yak? Yaga pulak yadék dé ména méni yéknwun yak?” 27Naate waatadaka dé wak, “Wuné wakwewuréka guné kaapuk véknwugunén. Samuké guné tépa véknwuké mawulé yo? Guné wawo déku jébaaba wulaaké guné mawulé yo, kapu yaga pulak?” 28Naate wadéka de dérét waatite de wak, “Méné déku jébaaba wulaan du. Naané Mosesna jébaaba naanébu wulaak. 29 e Naané Got Moses wale kudi buldénké naané kutdéngék. Moseské naané kutdéngék. Wani gweba duké kaapuk kutdéngnan. Yaadén taaléké wawo kaapuk kutdéngnan.” 30Naate wadaka dé wak, “Yaga pulak? Dé wadéka dé wuna méni yéknwun yak. Yadéka guné dé yaadén taaléké kaapuk kutdénggunén. 31 f Naané kutdéngék. Got kapéredi mawulé yakwa duna kudi kaapuk véknwudékwa. Déké miték sanévéknwute déku jébaa yakwa duna kudi dé véknwu. 32Déknyényba néwaa kéraadaka méni kiyaan du kaapuk védan. Déknyényba deku méni kutkalé yan banké kudi kaapuk véknwunan. Bulaa male naané déké véknwu. 33 g Dé wunat yéknwun jébaa yadéka wuné kutdéngék. Got wadéka dé yaak.” 34Waga wadéka de rékaréka yate de wak, “Ména néwaa kapéredi mu ye lé ménat kéraak. Kéraalék méné kapéredi mawulé yakwa du méné ro. Waga rate méné naanat yakwatnyémarék yaké méné yo.” Waga watakne de wak, “Gotna kudi bulnakwa ga mé kulaknyénytakne ye tépa yaalamarék yaké méné yo.” Naate wadaka dé yék.\n39 h Waga yadéka dé Jisas wak, “Du taakwa mawulé vétik yate kémba kémba radoké wuné kéni képmaat giyaak. Du taakwa de las wo, ‘Naané Gotké kaapuk kutdéngnan.’ Naate wate méni kiyaan du pulak de ro. Rado wuné yae wawuru de Gotna jébaa véké de yo. Du taakwa las kéga de wo, ‘Naané Gotké naané kutdéngék.’ Waga wate déké kaapuk kutdéngdan. Yado wuné yae wawuru de méni kiyaan du pulak rate Gotna jébaa vémarék yaké de yo.” 40 i Naate wadéka de Parisina du las waba rate wani kudi véknwute de dérét wak, “Yaga méné wo? Naané Gotké kaapuk kutdéngnan. Yate méni kiyaan du pulak naané ro. Méné waga méné wo, kapu yaga pulak?” 41Naate waatadaka dé wak, “Guné Gotké kutdéngmarék yate méni kiyaan du pulak ragunu mukatik kapéredi mawulé yamarék yagunu. Guné guné wo, ‘Naana méni kaapuk kiyaan. Naané Gotké naané kutdéngék.’ Waga wate Gotké kutdéngmarék yagunéka guna kapéredi mawulé wekna dé ro.” Naate dé Jisas Parisina duwat wak.


Rev 3 | `ABTWOSERA | STEP | Wani kundi watake Jisas wunat anga wandén: “Méné Sardismba tékwa du dakwaké yékunmba vékwa néma duké wuna kundi ras ma viyaatakaménék. Wani du Sardismba yatéte wuna jémbaamba yaalan du dakwaké wa yékunmba véndékwa. Wuna kundi anga ma viyaatakaménék: “‘Gotna Yaamambina mayé apa taambak kaayék vétik (7) kure téte wuné nyétmba tén kun taambak kaayék vétik (7) kure téwutékwa. Yate wa ani kundi gunat wawutékwa. “‘Wuné yangunéngwa akwi muséké wa vékusékwutékwa. De gunéké anga wandakwa, “De Jisasna jémbaamba gwaandan du dakwa wa yaténdakwa. Yatéte déké yéku jémbaa wa yandakwa.” Wunga watake de yamba vékusék-ndakwe wa. Wuné wa vékusékwutékwa. Yéku jémbaa yamba yangunéngwe wa. Yate guné baat yate kiyaaké yakwa du dakwa pulak wa yaténgunéngwa.


Mat 17 | ABTMAPRIK | STEP | Nyaa nak taaba sékét nak taababa kayék nakurak yédéka dé Jisas, Pita, Jems, Jemsna wayékna Jonét waga kwole de apakélé nébat nak waarék. Waare de kapmu de waba rak.\na17:22 Pi 1:16-18\nc17:10 Mal 4:5\n1 Nyaa nak taaba sékét nak taababa kayék nakurak yédéka dé Jisas, Pita, Jems, Jemsna wayékna Jonét waga kwole de apakélé nébat nak waarék. Waare de kapmu de waba rak. 2 a Rate védaka Jisasna sépé walaakwe dé nak pulak yak. Yadéka déku ménidaama nyaa pulak dé vék. Védéka déku baapmu wut waamat kapére yate dé kayénarék. 3 Yadéka déknyényba rate Gotna yéba kudi wakwen du Moses bét Ilaija Gotna gayéba giyae Jisas wale kudi buldaka de Jisasna du kupuk vék. 4 Pita derét véte dé Jisasnyét wak, “Némaan Ban, naané kéba ranakwa wan yéknwun. Méné mawulé yaménéran wuné ga kupuk kéba kaaké wuné yo. Ménéké nak, Moseské nak, Ilaijaké nak.”\n5 b Pita wani kudi wekna wadéka dé waamat kapére yakwa buwi nak giyae dé derét taknatépék. Taknatépédéka dé kudi nak buwiba gwaade dé wak, “Kén wuna nyaan. Déké wuné mawulat kapére yo. Déké wuna mawulé yéknwun dé yo. Guné déku kudi mé véknwu.”\n6 Wani kudi véknwutakne Jisasna du de wupmét kapére yate kwati yaane waadé daate képmaaba de vék. 7 Védaka dé Jisas deké yae derét kutte dé wak, “Guné mé raap. Wup yamarék yaké guné yo.” 8 Naate wadéka raapme nak duwat kaapuk védan. Jisasnyét male de vék.\n9 De wani nébu kulaknyénytakne dawulite dé Jisas derét wak, “Mé véknwu. Guné végunén muké nak duwat bulaa wakwemarék yaké guné yo. Wuné Akwi Du Taakwana Nyaan kiyaawuru Got wadu wuné nébéle raapwuru guné wani tulé wani muké wakweké guné yo.” 10 c Naate wadéka de déku du dérét wak, “Apa kudiké kutdéngkwa du de kéga wo, ‘Gotna yéba déknyényba kudi wakwen du Ilaija taale yaaké dé yo. Yaadu Got wadén ban Krais kukba yaaké dé yo.’ Samuké de waga wo?” 11 Naate wadaka dé wak, “Wan adél kudi de wo. Ilaija taale yaaké dé yo. Yae dé Kraisna yaabu kutké dé yo. 12 d Gunat wuné wakweyo. Ilaija débu yaak. Yaadéka du taakwa déké kutdéngmarék yate de dérét kapéredi mu de yak. Dérét yadan pulak wuné Akwi Du Taakwana Nyaan wunat kapéredi mu yaké de yo.” 13 e Naate wadéka de wak, “Dé Ilaijaké wakwete dé gu yaakutaknan du Jonké dé wakwek.”\n14 Jisas, Pita, Jems, Jon, waga dawuliye de déku du las wawo wupmalemu du béré taakwa béré wawo jawe tén saabak. Saabadaka dé du nak Jisaské yae dé déké kwati yaane waadé daak. 15 Waadé daate dé wak, “Némaan Ban, méné wuna nyaanké mawulé lékgé méné yo. Nak apu nak apu dé waagété yate dé aki kiyao. Aki kiyae wupmalemu apu dé yaaba akére dé guba wawo dé akéru. 16 Yadéka wuné ména duké kure yéwuréka de dérét kutnébulké de yapatik.” 17 Naate wadéka dé Jisas wak, “Yaga pulak? Guné wunéké miték kaapuk sanévéknwugunékwa. Guna mawulé kaapuk miték tékwa. Wuné wupmalemu baapmu guné wale rawuréka guné wunéké kaapuk miték sanévéknwugunékwa. 18 Guné wani nyaanét wunéké mé kure yaa.” Naate wadéka kure yédaka dé Jisas wani nyaanét kure tén kutakwat waatidéka lé wani nyaanét bari kulaknyénytakne yaage yék. Yaage yéléka dé wani nyaan yéknwun yak.\n19 Kukba Jisas kapmu radéka de déku du déké ye de dérét wak, “Naané wani kutakwat wanaka lé yaage yémarék yak. Samuké naané wani jébaa yaké naané yapatik?” 20 f Naate wadaka dé derét wak, “Guné waga yaké guné yapatik, guné Gotké miték sanévéknwumarék yagunékwa bege. Mé véknwu. Guné Gotké walkamu sanévéknwugunéran guné déké walkamu yéknwun mawulé yaké guné yo. Guné Gotké walkamu yéknwun mawulé yagunéran guné apa jébaa yaké guné yo. Kéni nébu mé vé. Guné Gotké walkamu yéknwun mawulé yagunu, guna yéknwun mawulé makwali sék pulak makwali male tédu, kéni nébu raapme yéduké Gorét waatagunéran, kéni nébu raapme yéké dé yo. Guné déké miték sanévéknwusaakute dérét waatagunéran guné déknyényba vémarék yadan apa jébaa las wawo yaké guné yo. 21 [Guné kutakwa yaage yédoké waké mawulé yagunéran guné kadému kamarék yate wani muké Gorét waataké guné yo. Waga yagunu de yaage yéké de yo. Waga yamarék yagunéran de yaage yémarék yaké de yo.]”\n22 g Jisas déku du wale Galilina taaléba yeyé yeyate Jisas dé derét wak, “Kukba de wuné Akwi Du Taakwana Nyaanét maamaké kwayédo wuné deku taababa raké wuné yo. 23 Rawuru wunat viyaapérekdo kiyaaké wuné yo. Kiyaawuru nyaa kupuk yédu Got wadu wuné tépa nébéle raapké wuné yo.” Naate wadéka de wani muké némaa mawulé léknék.\n24 Jisas déku du wale de Kapaneamét de yék. Ye saabadaka de Gotna kudi buldakwa némaa gaké takis nyégélkwa du Pitaké yae de dérét wak, “Guna némaan ban Gotna kudi buldakwa némaa gaké takis las dé kwayu, kapu kaapuk?” 25 Naate wadaka dé Pita wak, “Ao. Dé kwayu.” Naate watakne gaba wulae Jisasnyét wani kudi wekna wakwemarék yadéka Jisas dé dérét waatak, “Saimon, yaga méné sanévéknwu? Kéni képmaaba rakwa némaan du kiyadat de takis nyégélu? Deku kémna du taakwat de nyégélu, kapu nak gena du taakwat de nyégélu?” 26 Naate wadéka dé Pita wak, “Nak gena du taakwat male de takis nyégélu.” Naate wadéka dé Jisas wak, “Wan adél. Némaan duna kém deku du taakwa takis deké kaapuk kwayédakwa. Wuné Gotna nyaan wuné ro. Wuné déku gaké takis kwayémarék yawuréran wuné déku nyaan rawurékwaké sanévéknwute dé wunat waatimarék yaké dé yo. 27 Wuné déku gaké kwayémarék yawuréran nak du taakwa de wunéké kapéredi mawulé yate wunat waatiké de yo. Deku mawulé miték témarék yamuké wuné wawo takis kwayéké wuné yo. Méné ye méné kwawuba gukwami wuréké yo. Taale wuréménéran gukwami kérae méné léku kudiba yéwaa nak véké méné yo. Vétakne kérae kure yae méné deké kwayéké yo. Kwayéménéran yéwaa wan ana takis, Gotna kudi buldakwa némaa gaké.” Naate dé Jisas Pitat wak.


1Ti 2 | `ABTMAPRIK | STEP | Kéni kudi ménat wakweké wunék. Kéni jébaa akwi jébaat dé talaknak. Guné Krais Jisasna jébaaba yaalan du taakwa, jawe rate Gorét waanabaké guné yo, akwi du taakwaké. Deké sanévéknwute yéknwun mawulé yate Gorét waanabaké guné yo, dé derét kutkalé yaduké. Akwi némaa gayéna némaan ban, akwi gapmanké wawo, dérét waanabaké guné yo. Dé wani némaan duwat kutkalé yadu de deku jébaa miték yadoké, guné dérét waanabaké guné yo. Waanabagunu de némaan du yéknwun jébaa yaké de yo. Yado naané akwi du taakwa Gotna kudi véknwute yéknwun mawulé yate miték raké naané yo.\na2:42 Pi 3:8-9\nc2:9-101 Pi 3:3-4, 1 Ti 5:10\nd2:13 Jen 2:7, 22\ne2:14 Jen 3:6\n1Kéni kudi ménat wakweké wunék. Kéni jébaa akwi jébaat dé talaknak. Guné Krais Jisasna jébaaba yaalan du taakwa, jawe rate Gorét waanabaké guné yo, akwi du taakwaké. Deké sanévéknwute yéknwun mawulé yate Gorét waanabaké guné yo, dé derét kutkalé yaduké. Akwi némaa gayéna némaan ban, akwi gapmanké wawo, dérét waanabaké guné yo. Dé wani némaan duwat kutkalé yadu de deku jébaa miték yadoké, guné dérét waanabaké guné yo. Waanabagunu de némaan du yéknwun jébaa yaké de yo. Yado naané akwi du taakwa Gotna kudi véknwute yéknwun mawulé yate miték raké naané yo. 3Guné dérét waga waanabagunéran wan yéknwun. Guné dérét waga waanabagunéran dé naanat kutkalé yakwa ban Got véknwute mawulé yaké dé yo. 4 a Akwi du taakwa kulé mawulé kérae miték rasaakute adél kudiké kutdéngdoké, dé Got mawulé yo.\n5Got nakurak male dé ro. Nyédé du nak dé ro. Déku yé Krais Jisas. Got radéka du taakwa radaka dé Krais Jisas nyédéba ro. Rate dé naanat kutkalé yo, naané Got wale miték ranoké. Déknyényba kapéredi mawulé dé akwi du taakwat gik. 6Gidéka Got wadén nyaa Krais Jisas yae dé kiyaak. Kapéredi mawulé naanat gisaakumarék yadu naané kulé mawulé kérae miték rasaakunoké, dé kiyaak. Kiyaadéka kéga naané kutdéngék. Akwi du taakwa kulé mawulé kérae miték rasaakunoké dé Got mawulé yo. 7 b Mawulé yate dé wunat wak, wuné Krais Jisasna kudi nak gena du taakwat wakwete déku jébaaké derét yakwatnyéwuruké. De wani adél kudi miték véknwudoké, wuné déku kudi wakweyo. Got kapmu dé wunat wak, wani jébaa yawuruké. Wan adél.\n9 c Taakwa wawo yéknwun mawulé yaké de yo. Yate miték raké de yo. Waga wuné mawulé yo. De kéga wadaran, “Naané Gotna kudi naané miték véknwu.” Naate wadaran de yéknwun jébaa yaké de yo. Yadaran jébaa wan yéknwun gwalmu kusodakwa pulak. Wani jébaa yado du taakwa véte waké de yo, “Wan yéknwun taakwa de.” Naate waké de yo. Taakwa deku yéba kevérékte, deku nébé deku sépéké male sanévéknwute, wupmalemu yéwaa kwayéte kés pulak nak pulak kusodakwa yéknwun gwalmu kusadamarék yaké de yo. Wagaké wuné kélik yo. 11Du las Gotna kudi wakwedo taakwa akélak rate wani kudi véknwuké de yo. Véknwute kudi bulmarék yaké de yo. 12Taakwa duké némaan yamarék yaké de yo. Taakwa Gotna jébaaké duwat yakwatnyémarék yaké de yo. Bulmarék yate akélak raké de yo. 13 d Taale Got dé Adamét yak. Yatakne kukba dé Ivmét yak. Waga yadénké, taakwa duké némaan ramarék yaké de yo, Got dut taale yadén bege. 14 e Adam Setenna yénaa kudi kaapuk véknwudén. Iv kapmu lé Setenna yénaa kudi véknwutakne, Gotna kudi véknwumarék yate, lé kapéredi mu yak. Waga yalénké, taakwa duké némaan ramarék yaké de yo. 15Taakwa Gotké miték sanévéknwute, déké mawulat kapére yate, kapéredi mu yamarék yate, yéknwun mawulé yate miték ye radaran, Got derét kutkalé yaké dé yo, nyaan kéraadaran tulé. Derét kutkalé yadu de miték rasaakuké de yo.


1Cor 15 | `WOS | STEP | Wuna nyama bandi, mé xéké. Guniré wawun Kraisna yikafre hundika wambula sarékéngute wuni mawuli ye. Guni wun hundi xékénguka guna mawuli hambuk yata jémba dé té.\nKrais hiyae dé wambula ramé\n1 Wuna nyama bandi, mé xéké. Guniré wawun Kraisna yikafre hundika wambula sarékéngute wuni mawuli ye. Guni wun hundi xékénguka guna mawuli hambuk yata jémba dé té. 2 Guni wawun hundi hulukingut, God wun hundimbu guniré Satanéna tambambu hératandé. Guni wun hundi baka male xékéngut, God guniré yamba hérakéndé.\n3 Wuni Krais Jisasna hundi xékétaka wun némafwi hundi guniré wundé wawu. Wun hundi angi dé: Krais Jisas hurumben haraki saraki sémbutka dé hiya, hanja Godna nyingambu hayindan maki. 4 Hiyandéka di wekwambu rémé. Réméndaka nukwa yéték yindéka ganémbambu God déré dé wambula husaramé, Godna nyingambu hayindan maki. 5 Husaraméndéka dé tale Krais Jisas Pitaka yindéka dé Pita déré xé. Xéndéka hukémbu dé déka du tamba yéti man yétékéka yindéka di atéfék déré xé. 6 Hukémbu dé 500 nawulak akwi déka hundi xékékwa du takwaka yindéka di déré xé. Wunde du takwa séfélak di hiyahafi re. Nawulak di bu hiya. 7 Hukémbu dé Jemska yindéka dé déré xé. Hukémbu Krais dé déka aposel atéfékéka yindéka di déré xé.\n8 Hukétéfi wunika yandéka wuni déré xé. Ayiwa nyan jémba téhafi ye bari héraléka nyan yikafre yahafi yandéka maki, wuni jémba téhafi yawuka dé wunika yandéka wuni déré xé. 9 Hanja wuni Kraisna hundi xékékwa du takwaré haraki huru. Huruwunka sarékéta du nawulak wunika angi wandat, “Nani Polka ‘Kraisna aposel dé’ yamba wakéme.” Wungi wandat, wu sékérékétandé. Wungi maki Kraisna aposel atéfék di wuniré sarékéngwanda di néma du re. Wuni Kraisna aposel baka du wuni re. 10 God huruwun sémbutka sarékéhafi yata wuniré yikafre hurundéka wuni némbuli rewuka maki wuni re. Dé wungi wuniré yikafre hurundéka dé déka jémba baka yihambandé. Wuni Kraiska weséka jémba yawuka wuna jémba atéfék aposelna jémbaré dé sarékéngwandé. Wuni wuna hambukmbu wun jémba yahambawuni. God wuniré yikafre huruta hambuk hwendéka wuni wun jémba ya. 11 Wungi maki, wuni guniré Kraisna hundi wa, nak du guniré Kraisna hundi wa, yak, nani atéfék Kraiska natafa hundi male nani wa. Wambeka guni wun hundi xéka mwi hundi dé guni na.\nHiyandé du takwa wambula ramétandi\n12 Mé xéké. Krais Jisas hiyandéka God déré wambula husaraméndénka nani guniré wa. Wambeka guni jémba xéké. Xékéngunka yingi maki nae guna du nawulak némbuli angi wa, “Hiyandé du takwa wambula yamba ramékéndi.” 13 Hiyandé du takwa wambula raméhafi yandat, God Krais akwi wambula husaraméhambandé. 14 Krais Jisas hiyae, dé wambula raméhafi yandét, nani Kraiska wamben hundi baka hundi xakutandé. Dé hiyae wambula raméhafi yandét, guni déka jémba sarékéta, wu baka guni saréké. 15 Du nawulak di wa, “God hiyandé du takwaré wambula wambula husaramékéndé.” Deka hundi mwi hundi yandét, God Jisasré husaraméhambandé. Nani angi nani wa, “Krais Jisas hiyandéka God déré dé wambula husaramé.” Wungi wambenka, God Jisasré husaraméhafi yandét, nana hundi yénataka hundi xakutandé, Godka. 16 Deka hundi mwi hundi yandét, God hiyandé du takwaré husaraméhafi yata dé, Kraisré akwi husaraméhambandé. 17 Dé Kraisré husaraméhafi yandét, guni Kraiska baka guni saréké. Wungi baka sarékéta, guni Godna makambu guna haraki saraki sémbutmbu guni wungi re. 18 God hiyandé du takwaré husaraméhafi yandét, Krais Jisasna hundi jémba xéka hiyandé du takwa di wundé fakunda. 19 Nani ané héfambu reta Kraiska jémba sarékéta dé wali retembekaka haxéta hiyambet, God naniré husaraméhafi yandét, wu haraki dé. Nani haxéta témben joo hérahafi yata, nani atéfék saréfa du takwaré sarékéngwanda haraki male retame.\n20 Deka hundi yénataka hundi dé. Krais Jisas hiyandéka dé God déré wambula wundé husaraméndé. Wu mwi hundi dé. God Kraisré tale wungi husaraméndénka, nani xékélaki. Hukémbu God hiyandé du takwaré wambula husaramétandé. 21 Hanja du nak Adam, dé haraki saraki sémbut hurundéka du hiyana sémbut dé xaku. Nak du Krais Jisas, dé nanika yikafre jémba dé ya. Yandénka, God wandét hiyandé du takwa wambula ramétandi. 22 Nani atéfék du takwa Adamna mandéka nani re. Reta nani haraki saraki sémbut huruta re hiyatame. Nani Krais Jisasna hundi xékékwa du takwa déka hémémbu nani re. Reta hukémbu hiyambet, God wandét, nani Krais Jisasna hundi xékékwa du takwa wambula raama dé wali wungi re wungi re jémba retame. 23 God wasékendén maki Krais Jisas dé tale wambula ramé. Hukémbu Krais wambula yatendéka nukwa nani déka du takwa wambula ramétame. 24 Ramémbet hukémbu hukétéfi nukwa xakutandé. Wun nukwa Krais néma du retandé. Reta dé déka mama atéfékré xiyasandandét di déka man mombu hwatandi. Hukétéfi ané mamaré xiyatandé, du hiyana sémbut. Krais atéfék néma duré, atéfék gavman, atéfék hambukré sarékéngwanda dé déka du takwa déka atéfék jondu déka Yafa Godka hwetandé. 27 Wun jooka Godna nyingambu angi dé wa: “God atéfék du takwa jondu déka man mombu takandéka dé atéfék du takwa jonduka néma du dé re.” Wungi dé wa. Nani wun hundi xéka, nani xékélaki. Wun hundi dé atéfék du takwa jondu Kraisna man mombu rendékaka wata dé déka man mombu takandé Godka wahambandé. 28 God atéfék du takwa, atéfék jonduka akwi déka Nyanéna ekombu takandét, dé néma du reta dé dé hafuré déka ekombu takandé Godna ekombu takatandé. Rendét God hafu néma du retandé, atéfék du takwaka, atéfék jonduka akwi.\n29 Hiyandé du takwa raméhafi yandat, guna du takwa nawulak hiyandé du takwaka sarékéta, Néma Duna ximbu guré nandita, di yingi maki di? Hiyandé du takwa raméhafi yandat, métaka we guna du takwa nawulak hiyandé du takwaka sarékéta, Néma Duna ximbu guré nandi?\n30 Métaka we atéfék nukwambu Kraisna mama naniré haraki hurunjoka hurundaka nani Kraisna jémba wambula ya? 31 Wuna nyama bandi, guni nana Néma Du Jisas wali natafa mawuli héraata renguka, wuni gunika némafwimbu mawuli sawuli ye. Wu mwi hundi dé. Ané hundi akwi mwi hundi dé. Atéfék nukwambu wuni hiyawata re. 32 Wuni ané héfana jonduka sarékéta wuna mawuli sarékémbu male wun jémba yata haraki wasa maki Efesusmbu rekwa du wali wuni ware, hukémbu méta yikafre joo hératawuni? Hiyandé du takwa raméhafi yandat, angi hurutame: “Séri hiyatembekaka sarékéta nani séfélak yikafre hénoo séfélak wain hulingu satame.”\n33 Di guniré yéna yandamboka, ané hundi mé xéké: “Haraki saraki sémbut hurukwa du takwa di wali yitaka yatakata yikafre sémbut hurukwa du takwana mawuliré di haraki huru, di akwi haraki sémbut hurundate.” 34 Guni wangété mawuli mé yatakataka jémba saréké. Sarékéta haraki saraki sémbut wambula yamba hurukénguni. Guna du takwa nawulak Godka xékélakihambandi. Guni wun jooka roongute wuni wun hundi we.\nHiyandé du takwa raméndat, deka séfi nak maki xakutandé\n35 Du nawulak angi watandi, “Hiyandé du takwa yingi maki ramétandi? Di yingi maki séfi hura retandi?” 36 Wungi wandat wuni diré angi watawuni: Guni wangété du guni. Mé saréké. Guna sengun sék hiyandé sék maki héfa ekombu hwahafi yata, dé wambula raama huli yamba tékéndé. 37 Senguka joo wun yikama sék male dé. Wu wit sék maké sék senguka maki dé. Guni wun sékna hératendéka nyinga afa sehambanguni. 38 Guni wun sék sengut, God déka mawuli yandékangalambu dé wun sékéka séfi nyinga dé hwe. God atéfék sék nak nakéka dé nak maki nak maki séfi hwe, di hérandate.\n39 Atéfék jondu di natafa séfi huruhambandi. Di nak maki nak maki séfi di hura té. Du takwa di nak maki séfi hura té. Hamwi bali di nak maki séfi hura té. Afwi di nak maki séfi hura té. Xéri hamwi di nak maki séfi hura té.\n40 Nyirmbu di nak maki séfi hérae. Héfambu di nak maki séfi hérae. Nyirmbu rekwa jondu di nak maki hambuk hérae yikafre re. Héfambu rekwa jondu di nak maki hambuk hérae yikafre re. 41 Nukwa dé nak hambuk hérae jémba hanyi. Bafu lé nak maki hambuk hérae lé ganmbu hanyi. Hunkwari di nak maki hambuk hérae di akwi hanyi. Atéfék hunkwari natafa maki téhambandi. Nawulak di yikamambu hanyi. Nawulak di némafwimbu hanyi.\n42 Hiyandé du takwa wambula ramétendakaka wun jondu maki dé. Du takwa hiyandaka nani deka fusa rémé héfambu. Wun fusa bari blarétandé. Hiyandé du takwa raama nak maki séfi hura téndat, wun séfi wungi re wungi re retandé. Yamba blarékéndé. 43 Héfambu rémémben séfi wu haraki saraki joo dé. Safwahérafwambu yakisandandan joo maki dé. Wambula ramétekwa séfi wu yikafre séfi male dé. Réméndaka séfi hambuk yahambandé. Wambula ramétekwa séfi hambuk yatandé. 44 Réméndaka fusa wu ané héfana séfi dé. Wambula ramétekwa séfi wu Godna getéfambu retekwa du takwana séfi dé. Héfana séfi dé nak maki séfi dé. Godna getéfana séfi dé nak maki séfi dé.\n45 Wun jooka du nak dé angi hayi: Tale xakundé du Adam dé hamwinya hérae jémba re. Hukémbu rendé Adam dé huli mawuli hwekwa hamwinya dé xaku.\n46 Nani Godna getéfambu rekwa du takwana séfi tale hura te hukémbu nani ané héfana séfi hura té, o yingi maki dé? Tale nani ané héfana du takwa nani re. Hukémbu nani hiyae wambula raama Godna getéfambu rekwa du takwa retame. 47 Tale xakundé du dé héfambu xaakwa dé ané héfana du dé. Hukémbu xakundé du dé Godna getéfambu dé gaya. 48 Ané héfambu rekwa du takwa di héfambu huratakandén du maki re. Godna getéfambu rekwa du takwa di Godna getéfambu gayandé du maki di re. 49 Nani ané héfambu reta nani héfambu huratakandén du maki nani re. Nani hukémbu Godna getéfambu gayandé du maki retame.\n50 Wuna nyama bandi, ané jooka watawuni. Du takwa ané héfana nyéki séfi hura téta, di God néma du rendéka hafwaré wulayihafi yandat, God dika yamba hatikéndé. Blarékwa joo dé blaréhafi yakwa jooré yamba hérakéndé.\n51 Guni mé xéké. Wuni fakundéka rekwa hundi nak némbuli guniré watawuni. Nani Krais Jisasna du takwa atéfék yamba hiyakéme. Nani nawulak hiyae nawulak hiyahafi rembet, God wandét nani atéfék nana séfi yawuleka nak maki xakutandé. 52 Godna du hukétéfi fuli yondét nani nyir bari tulem nandéka maki, nana séfi bari hari yawuleka nak maki xakutandé. Fuli yondét hiyandé du takwa blaréhafi yakwa séfi hérae ramétandi. Raméndat nani akwi nana séfi yawuleka nak maki xakutandé. 53 Wungi maki blarékwa séfi blaréhafi yakwa séfi xakutandé. Hiyaakwa séfi hiyahafi yakwa séfi xakutandé. 54 Blarékwa séfi blaréhafi yakwa séfi xakundét, hiyaakwa séfi hiyahafi yakwa séfi xakundét, wun nukwa ané hundi, hanja Godna nyingambu hayindén hundi mwi hundi yatandé:\nGod du hiyana sémbutré ware wun sémbutré sarékéngwanda wundé hérekindé.\n55 Yingi maki nae du hiyana sémbut du takwaré sarékéngwandétandé?\nYingi maki nae wun sémbut du takwaka hangéli hwetandé?\n56 Du hiyana sémbut hwendén hangéli angi dé, hurumben haraki saraki sémbut dé. Wun haraki saraki sémbutna hambuk angi dé, Moses wandén hambuk hundi dé. 57 Wu nani Godka diména naata déka ximbu harékétame. God wandéka, nana Néma Du Krais Jisas naniré yikafre hurundéka, nani nana mamaré bu sarékéngwandékwa.\n58 Némafwimbu mawuli yawuka du takwa, guni wun jooka sarékéngut guna mawuli hambuk yata jémba tétandé. Guni mwi hundi yamba yatakakénguni. Guni atéfék nukwambu Néma Du Krais Jisaska yikafre jémba yatanguni. Guni xékélaki, guna jémba baka yamba xakrikéndé. Néma du guna jémbaka guniré hasa hwetandé.