Markos 1 TIYNT - Ay niy Fiyowe Uret fantag bé Jesu - Bible Search\n1Ay niy Fiyowe Uret fantag bé Jesu Kristowe, sani Nga i Tuluse. 2Bé gétaho, wén i ségétéwe sénarigoy Tuluse muret bé kébéréh ne féndawét Isaias. Sénulatén mano, “Bang i Tuluse, ‘Sugué kuy sarigo kuwe métah Beem inok tafayé noy aguwo muwe.’ 3Diyo dob gonone énda i étéw de bati, brab mékes mano, ‘Gégumah i Kadnane! Tafay gom i aguwo nuwe, brab fééntang gom i de aguwo no.’ ” Been i bénréh Isaiase.\n4Mélaw énggumah i Juane dob gonone énda i étéw de bati. Mautis bé de étéw brab ménuret mano, “Fatut gom gésénule bé de sala gom brab féka gom i de tete adat gom. Tidéw béno, fébautis gom inok fégito gom i kégésénule gome. Atin, i Tuluse fésagadé noy de sala gom.” 5Atin médooy de étéw dob Judea brab dob ingéde Jerusalem ménangéy ro dob Juane. Fénayag roy de sala ro brab bénautisén bero dob lowoh i wayége Jordan.\n6I Juane ni kéménégal nawél buk dakél ayam féndawét kamelyo, brab kulit binatang i légét ne. Atin i amaé nuwe kasuk brab téné. 7Atin ménuret i Juane mano, “Wén i ségétéwe témundug begén. Toow na fo gérotor begén. Fiyon foy ikét i safatos ne, énda métororu de mukoh. 8Wayég i fégébautis guwe begom, éndob i Beene, bautisé no moso begom bé Rémogor i Tuluse.”\nI kébautise bé Jesuse\n9Bé no do gai, énggégumah i Jesuse tidéw dob Nasaret dob sakuf i dakéle ingéd Galilea. Atin bénautis Juane so dob wayégo no Jordan. 10Amun géménaunén i Jesuse tidéw dob wayége, sonom béno énggito noy lawaye ménungka brab i Rémogor i Tuluse ménlus maak marafati brab méntérimféna dob Beene. 11Brab wén i ménbéréhe tidéw dob lawayo mano, “Beem i Nga guwe. Toow fo mégédawu de brab mésuwatu de.”\n12Tidéw béno, fénagéw i Rémogor i Tulusey Jesuse mangéy dob gonone énda i do étéw de bati. 13Atin ménbati diyo fot folo gétérésangan. Bé béno, sénga tékélid ténéngkad Satanasey Jesuse rémigo tete damén. Diyo soy de mérayar do binatang, éndob énggumah i de télaki brab ténabanga ro.\n14Amun ménférisunén i Juane, ménséfule i Jesuse mangéy Galilea, brab nuretén i Fiyowe Uret tidéw dob Tuluse. 15Ménbéréh mano, “Enggumahén i fatute gai. Endaén mérugayén taman gégumah i kéféguléw i Tuluse bé de étéwén. Fatut gésénule gom bé de sala gom brab féka gom i de tete adat gom, brab unur gom dob Fiyowe Uret.”\n16Wén i no sébaan fuweh ménagéw i Jesuse dob doror i dogote féndawét Galilea. Atin énggito noy ruwowe gétéw fatatugés féndawét Simon brab Andrese tuwaréyén. Ibéré roy de biyala ro dob dogote. 17Atin béréh Jesuse bero mano, “Odor gom Begén. Kagomén séméléd sédo. Tidéw béleewe, fésélédé ku begom étéw inok modor ro so Begén.” 18Sonom béno, ténagak roy de biyala ro brab ménodor ro bé Jesuse.\n19Atin amun méntaus magéw i Jesuse kloh, énggito noy Santiagowe brab Juane sani de nga Sebedeo. Diyo ro dob awang ruwe sékafété roy de biyala ro. 20Sonom béno, ténawagén bero. Atin ténagak roy boh ruwe Sebedeo dob awange beroy de témabang do sukayan do fatatugés, atin ménodor ro bé Jesuse.\n21Atin i Jesuse beroy de kuyugén ménangéy ro dob ingéde Kafernaum. Amun gai kétérén, ménahur i Jesuse dob lawie féngadafay de Judio, brab téménoro. 22Atin i de étéw do mégélingo de, toow ro fo ménggaif bé kétoro ne. Non békén ségiléw i kétoro ne bé de Judio témoro bé kitab ruwe. Non i berowe, ténoro ro say de kéfégitung i de ségiyo étéw. Endob ténoro Jesusey kaane kéfégitung.\n23Amun téménoro i Jesuse, tékow ménahur dob lawie féngadafan i ségétéwe étéw rénahukoy saitane. 24Amun énggito noy Jesuse, ménkes mano, “Ati amungé muwe begey, Jesus tidéw Nasaret? Ménangéy go ba dini inok binasané mo begey? Enggétiga ku ké ati Beeme. Beem i Mékétéfuwe tidéw dob Tuluse.”\n25Endob génlé Jesusey saitane ni mano, “Kago selekén, brab tékédan go tidéw dob beena nan!”\n26Tidéw béno, i saitane, toow fo fénkikilén i étéwo no brab ménkes métanug, atin méntékédan. 27Atin toow fo ménggaif i de étéw bé ni. Ménsébéréh ro maro, “Ati ni? Mantu keey kétoro. I ni étéw wén i kuwagibén sémugu bé de saitan, brab odoro roy késugu ne!”\n28Mélaw i kéurete fantag bé Jesuse magad ménlégéb dob kéluhanay de gonon dob dakéle ingéd Galilea.\n29Tidéw béno, ténagak roy lawie ni féngadafan, brab ménagéw ro mangéy dob lawi Simone brab Andrese. Atin ménodor soy Santiagowe brab Juane. 30Atin diyo gara-gara i térima Simone libun non déméruun toow fo méduf. Amun énggumah i Jesuse dob ni lawi, bénréh ro dey fantage bé ni déméruun. 31Atin i Jesuse ménangéy dob tébing ne atin génamakén i kémér ne brab fénétekén. Sonom béno, ménkédan i kééduf ne brab ménadi-adiy libune ni. Tidéw béno, dénuwoto no bero.\n32Bé no kélungonon, amun ménléd i térésange, i de étéw nuwit ro mangéy dob Jesusey kéluhanay de déméruun brab de étéw rénahukoy de saitan. 33Atin médooy de étéw dob no ingéd ménlimud ro dob fésayaway lawie ni. 34Atin i Jesuse énggéféadi-adino noy médoowe déruunan bé médoowe gékélasi déruun, brab fénféraréyén i médoowe saitan. Atin i de ni saitan, énda fénbéréhén bero non gétiga roy ati Beene.\n35Amun lingkuwog mangéy fuweh bé sébaane de géfuwén, méntek i Jesuse brab ménsut dob lawie ménangéy dob géfélébue gonon dob liyuy ingéde. Atin diyo déménasal. 36Mélaw i Simone brab de dumo no, nangéy ro sénléd i Jesuse. 37Amun énggito ro, ménbéréh ro maro, “Sélédéy kéluhanay de étéw Beem.”\n38Endob séménumbul i Jesuse mano, “Fatut taus tom magéw mangéy dob de dumo ingéd gédét dini inok géuretu so diyo, non been i niy funa kuwe ménangéy dini.”\n39Mélaw lénégébén sénugudon i séngae gonon dob Galilea. Atin ménuret dob de lawi féngadafay de Judio, brab fénféraréyén i de saitan.\n40Wén i no sébaan fuweh, i ségétéwe fémuteén ménangéy dob Jesuse, brab léméningkuwéd dob adafa nuwe mongot tabang. Ménbéréh mano, “Amuk kétaya mo, géféadi-adino mo begén.”\n41Atin toow fo ménuray i na Jesuse de. Mélaw béntér Jesusey kémér ne brab kénuwahén. Atin ménbéréh mano, “Kétaya ku. Adi-adi go.” 42Sonom béno, ménkédan i fémute ne, brab ménfiyoy lowoh ne. 43Tidéw béno, i Jesuse fénagéwén brab ménbagér i kébéréh ne de mano, 44“Fégélingoém, kago béréhén i fantage bé ni rénigo gu dob fiyon udenén étéw. Endob taus go agéw mangéy dob fadie brab féténgténgém i lowoh me inok gétiga no adi-adi gon. Tidéw béno, irayém i tulake loo bé sénugu i kitabe tidéw dob Moisese inok fégito moy kéadi-adi muwe dob kéluhanay de étéw.”\n45Ménagéw bangnoor i ni étéw, éndob nuretén dob séngae étéw énggébalaka no, tidéw béno ménséfélalag foy ni uret. Mélaw éndaén géréngkay-réngkay i Jesuse rémahur dob kéluhanay de ingéd. Yamula ménbati saén dob de liyu. Atin i de étéw tidéw dob de kéluhanay de gonon ménangéy ro dob Beene.


Hibru 11 ABTWNT - Anga yate Gorké yékunmba - Bible Search\nAnga yate wa Gorké yékunmba vékulakanangwa\n1Anga yate Gorké yékunmba vékulakanangwa. Nana mawulémba anga wanangwa, “Got wandén pulak yakandékwa. Yi wan wanana wa.” Naate anga wa vékuséknangwa. Got wunga yakandékwa. Dat vékapuk yate déku jémbaaké yékunmba vékusékngapuk yate kaavérénangwa, nanat yékun yandénngé. Kaavéréte dé wunga yaké yandékwanngé vékuséknangwa. 2Talimba yatan du ras Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naandaka wa Got anga wandén, “Wani du wan yéku musé yakwa du wa.” Naandén. 3Talimba Got vékapuk yanangwa musé kéraae wa nyét képmaa yandén. Bulaa nané Gorké yékunmba vékulakate ani képmaamba tékwa musé véte anga wa vékusék-nangwa. Talimba dé watake wa akwi musé yandén.\nAbel, Enok, Noa\n4Talimba aanyé béré waayéka yarémbérén. Bérku yé Kein béré Abel. Bét Gorké musé kwayémbérén. Abel Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naate dat musé kwayéndéka Got déké wandén, “Wan yéku musé wa tiyaandén. Wan yéku musé yakwa du wa dé.” Naandén. Kein Gorké yékunmba vékulakakapuk yandéka Gotna mawulé déké yamba yékun yandékwe wa. Bulaa Abel yamba yate wa. Dé talimba kiyaan wa. Bulaa Abel yan yapatéké vékulakate, nané waak Gorké ma yékunmba vékulakakwak.\n5Talimba yatan du déku yé Enok, dé waak Gorké yékunmba vékulakate, déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naandén. Naandéka Got dat déku gaayét kure waaréndén. Dé yamba kiyaandékwe wa. Got déku gaayét dé kure waaréndéka dunyan déké waakpatindarén. Enok Gorké yékunmba vékulakandénngé vékuséknangwa. Déké ani kundi Gotna nyéngaamba wa kwaakwa: Got mawulé yandén pulak wa yandén. Got wayéka Enokét kure waarékapuk yandén sapak wa Enok wunga yandén. 6Guné Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naate, Got mawulé yandékwa pulak ma yangunék. Guné Gorale ramuké mawulé yate, guna mawulémba anga ma wangunék, “Got randékwa. Wuné déké vékusékte dale raké mawulé yawutu, wa wunat yékun yakandékwa. Yi wan wanana wa.” Wunga wate, wa guné Gorale yarékangunéngwa.\n7Talimba yatan nak du déku yé Noa, dé waak Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naandén. Noa vékapuk yandén musé bari yaaké yandéka wa Got Noat wandén. Wandéka déku kundi yékunmba vékute wandén pulak yate sip nak yandén. Yatake dé déku taakwa nyambalésale wani sipmba wulaae randaka néma gu windéka wa yékunmba randarén. Wani sipmba wulaakapuk yan du dakwa de akwi kulak ke kiyaasandandarén. Néma gu wiké yandéka wani sipmba wulaakapuk yan du dakwa wa vékusékndarén wa. Noa yéku musé male yandéka de kapérandi musé wa yaténdarén. Noa Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naandéka Got déké wandén, “Noa wan yéku musé yakwa du wa.” Naandén.\n8Talimba yatan nak du déku yé Abraham, dé waak Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naandén. Got Abrahamét waandéka Gotna kundi yékunmba vékundén. Vékute, Got dat kwayéké wandén képmaat yéké we, déku gaayé yaasékatake yéndén. Yéte yéké yandékwa yaambuké yamba vékusékndékwe wa. 9Gotna kundi yékunmba vékute wa baka yéndén. Ye Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naate Got kukmba dat kwayéké yandékwa képmaamba yaténdén. Nak képmaamba yaan du pulak yatéte apa yakwa gaa yamba kaandékwe wa. Meme sépat samape wa gaa kaandén. Kaatake wani gaa kure yéte wani képmaamba yeyé yaayandén, déku nyaan Aisak ambét déku gwaal Jekopale. Wani duwat waak wani képmaa kwayéké we wa Got bérét wandén, “Yi wan wanana wa.” Naandén. 10Abraham meme sépat samape kaandén gaamba yaréndéka déku mawulé wani gaaké yamba kapére yandékwe wa. Dé Gotna gaayét wulaaké wa kaavéréndén. Wani gaayé tépékaa-kandékwa apapu apapu. Got dékét déku kapmang wa wani gaayé yandén.\n11Abrahamna taakwa léku yé Sara lé waak Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naalén. Lé aanyapa ye nyaan kéraakapuk yaléka Got lat wandén, “Nyaan kéraakanyénéngwa. Yi wan wanana wa.” Naandéka walén, “Wuné nyaan kéraawuténngé wa Got wandén. Wuné nyaan kéraakawutékwa.” Wunga waléka Got lat mayé apa kwayéndéka nyaan kéraalén. 12Kéraaléka Abraham aanyapa ye kiyaaké yaréte wa wani nyaanna aapa randén. Randéka kukmba déku gwaal waaranga maandéka bakamu némaamba wa téndarén, nyétmba tékwa kun némaamba téndakwa pulak. Némaamba téndaka dunyan Abrahamna gwaal waaranga maandéka bakamu naakiké yapatindakwa.\n13Wani du dakwa Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naate yare wa kiyaandarén. De ani képmaamba téndarén sapak Got talimba wakakét yandén pulak det yamba yandékwe wa. Yandéka de deku mawulémba wandarén, “Got wandén pulak kukmba nanat yékun yakandékwa. Yi wan wanana wa. Nané ani képmaamba téte nak gaayé du dakwa pulak wa ténangwa. Nané késpulak nakpulak képmaat yeyé yaayakwa du dakwa pulak wa ténangwa. Nané kukmba téké yanangwa gaayéké vékulakate mawulé tawulé yanangwa.” Wunga watake Gorké yékunmba vékulakate wa kiyaandarén.\n14Wa vékuséknangwa. Wunga wakwa du dakwa yékunmba tépékaamuké yandakwa gaayéké wa waakndakwa. 15De wunga wate talimba yaandarén gaayéké vékulakamunaae, wa nakapuk waambule yékatik daré. 16Wunga yamba yandakwe wa. Ani képmaamba tékwa gaayéké yamba vékulakandakwe wa. Gotna gaayéké wa néma mawulé yandarén. Yandaka Got deku gaayé yékun yandén. Yandéka nak du dakwa déké wandakwa, “Got wan deku néma du wa.” Wunga wandaka Gotna mawulé wani kundiké yékun yandékwa.\n17-18Talimba Got Abrahamét wandén, “Ména gwaal waaranga maandéka bakamu némaamba tékandakwa. Ména nyaan Aisak némaan ye nyaan kéraandu déku gwaal waaranga maandéka bakamu némaamba tékandakwa.” Naandén. Wunga watake Abrahamna mawulé yakwe véte dat anga wandén, “Méné ména nyaan Aisak ma viyaae tuwe wunat tiyaaménu.” Wunga wandéka Abraham anga yamba wandékwe, “Wuna nyaan nakurak male wa. Wuné dé viyaawutan, yénga pulak wuna gwaal waaranga maandéka bakamu némaamba yaké daré?” Wunga wakapuk yate déku nyaanét viyaae tuwe Gorét kwayéké we yandén. 19Yate déku mawulémba anga wandén, “Dé kiyaandan wan baka musé wa. Got wandu wa nakapuk taamale waarapkandékwa. Yi wan wanana wa.” Wunga watake déku nyaanét viyaaké yandéka Got dat wandén, “Méno, Abraham, ména nyaanét viyaaké yambak.” Wunga wandéka Abraham déku mawulémba wandén, “Wuné wuna nyaanét viyaamunaawutu dé kiyaakate wa yandén. Bulaa katik kiyaaké dé. Wunale tékandékwa.” Naandén Abraham.\nAisak, Jekop, Josep\n20Aisak Gorké yékunmba vékulakate déku mawulémba anga wandén, “Got wandén pulak nanat yékun yakandékwa. Yi wan wanana wa.” Wunga wate déku nyaan vétik Jekop ambét Isot wandén, “Kukmba Got bénat yékun yakandékwa.” Naandén.\n21Jekop waak Gorké yékunmba vékulakate déku mawulémba anga wandén, “Got wandén pulak nanat yékun yakandékwa. Yi wan wanana wa.” Wunga wate kiyaaké yate déku gwaal vétikét wandén, “Got bénat yékun yakandékwa.” Naandén. Jekop sétowe yaténdékwa baangé sétowe téte Gotna yé kavérékte wa wani kundi wandén, déku nyaan Josepna nyaan vétikét.\n22Josep waak Isipmba yatéte Gorké yékunmba vékulakandén. Vékulakate kiyaaké yate wandén, “Got wa wandén, guné Israel du dakwa ani képmaa yaasékatake guna képmaat yékwate yanguné-ngwanngé. Wandén pulak yékangunéngwa. Yi wan wanana wa.” Wunga watake det wandén, de déku pusaa kéraae kure ye yékwate yandakwa képmaamba rémndarénngé.\n23Kukmba Israel du dakwa Isipmba wayéka téndaka Mosesna aasa aapa Gorké yékunmba vékulakate wambérén, “Got wa wandén, nané Israel du dakwat yékun yaké yandékwanngé. Yi wan wanana wa.” Naambérén. Wunga wambéréka wani sapak Isipna néma du déku yé Fero, Isip du dakwat wandén, “Israel dakwasé dunyanngu nyaan kéraandaru guné akwi dunyanngu ma viyaandékngunék.” Wunga wandéka kukmba wani taakwa lé Moses kéraalén. Kéraaléka wa yéku nyaan kwaandén. Kwaandéka aasa aapa véte wambérén, “Got dat yékun yakandékwa.” Wunga watake bét Fero wan kundit kuk kwayémuké wup yakapuk yate, bét nyaan baapmu kupuk paakutakambéréka kwaandén. 24-25Kwaandéka kukmba néma du Ferona takwanyan Mosesét vétake dé kure yélén. Kuriléka kukmba Moses némaan ye Gorké yékunmba vékulakate wandén, “Israel du dakwa wan wuna kém du dakwa wa. De Gotna du dakwa wa. Got det yékun yakandékwa. Yi wan wanana wa. Dele tékawutékwa. Ferona gwaal katik yatéké wuté.” Naandén. Wunga watake Ferona gaa yaasékatake Israel du dakwale téké mawulé yandén. Wani sapak Isip dunyansé wa Israel du dakwat néma jémbaa kwayéndaka apakangél kutndarén. Moses Ferona kémale néma du téte dele ani képmaana yéku musé ayélap sékét kéraaké mawulé yamunaae, wa Gorké kuk kwayékatik dé. Wunga yamuké kalik yate Gotna du dakwale téte dele kaangél kurké wa mawulé yandén. 26Yate wandén, “Wuné néma du téte Isipna yéku musé kéraawutan wan baka musé wa. Wuné Gotna du dakwale témunaawutu Got nanat yékun yakandékwa. Wan néma musé wa. Wuné Gotna du dakwale téwutu wunat wasélékndaran wan baka musé wa.” Naandén. Isip dunyansé Mosesét yandarén pulak, wa kukmba nak dunyansé de Got wan du Kraisét wasélékndarén.\n27Moses Gorké yékunmba vékulakate déku mawulémba anga wandén, “Got talimba wandén képmaa nanat tiyaakandékwa. Yi wan wanana wa.” Naandén. Wunga watake Gotna kundi vékute Isip yaasékatake yéndén. Isipna néma du rakarka yaké yandékwanngé wup yakapuk yate wa yéndén. Gorét vékapuk yate, déké yékunmba vékulakate, dat vé pulak yate, déku mawulémba apa yate wa yéndén. 28Got Mosesét anga wandén, “Wuné wuna kundi kure daawulikwa duwat wawutu dé Isipmba tékwa duna akwi léwinyan viyaandékngandékwa. Wuna du dakwa sipsipét viyaae sipsipna nyéki deku gaana pétémba kaavitakandaru wuné véte wawutu wuna du wani gaamba kwaakwa nyaanét katik viyaandékngé dé.” Naandén. Wunga wandéka Moses Gorké yékunmba vékulakate wandén, “Got wandén pulak nanat yékun yakandékwa. Yi wan wanana wa.” Wunga watake Israel du dakwat wandén, de nyékit wunga kaavitakamuké.\nKésépéri Israel du dakwa Gorké yékunmba vékulakandarén\n29Israel du dakwa Gorké yékunmba vékulakate wandarén, “Dé wa wandén, nanat yékun yakwate yandékwanngé. Yi wan wanana wa.” Naandarén. Wunga wate solwarana nak sakwat yéké yandarén. Wani solwarana yé, “Gwaavé Solwara,” wa. Wani solwaramba vaatiké yandaka Got wandéka gu nyéndémba kepukandéka képmaa nyéndémba ran. Randéka wani képmaamba yékunmba yéndarén, solwarana nak sakwat. Yéndaka Isip dunyansé de yén pulak yéké yéndaka solwara wa det kawulépndéka kulak ke kiyaasandandarén.\n30Kukmba wani Israel du dakwa Gorké yékunmba vékulakate wandarén, “Got wa wandén, nanat yékun yakwate yandékwanngé. Yi wan wanana wa.” Naandarén. Wunga watake wandén pulak yate Jerikot wulaakapuk yate gindarén néma aatmu tékwanmba kaapamba gwaandé yaalaténdarén. Nyaa taambak kaayék vétik (7) kaapamba yeyé yaayatéte wa gwaandé yaalaténdarén. Wunga yaténdaka wani gaayéna aatmu vaakétndéka wa Israelsé Jerikot wulaandarén.\n31Jerikomba yarékwa taakwa nak léku yé Rahap, talimba yaambumba yatékwa taakwa wa télén. Kukmba lé Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa” naalén. Yate Israel du vétik wani gaayéké vékusékngé we séwaandu téte yakélak yaambéréka wa bérét yékun yaléka maamaké paakwe yékunmba yémbérén. Rahap talimba wunga yaléka kukmba Israel dunyan némaamba Jerikot yaae Gotna kundi vékukapuk yakwa du dakwat viyaandékte lat yamba viyaandékndakwe wa.\n32Israel du dakwa némaamba waak Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naandarén. Gideon, Barak, Samson, Jepta, Devit, Samuel, Gotna yémba kundi kwayétan nak du, yénga pulak deké saapéké wuté? De némaamba téndaka deké saapéké yapatiwutékwa. 33De Gorké yékunmba vékulakate deku mawulémba anga wandarén, “Nanat yékun yakandékwa. Yi wan wanana wa.” Wunga wate anga yandarén. Ras waariye némaamba néma dusat viyaandarén. Ras de yéku musé male yandaka Got wandén pulak yate det yékun yandén. Ras wandaka néma waaléwasa pulak det yamba tindakwe wa. 34Rasét deku maama det yaamba tunjékuké mawulé yandaka wani yaa det yamba yaandékwe wa. Rasét deku maama kulaat viyaandékngé mawulé yandaka yékunmba téndarén. Ras apa yakapuk yate Gotmba mayé apa kéraae apamama yate, waariyate, nak gaayéna waariyakwa duwat viyaandaka wa yaange yéndarén. 35Dakwa ras Gorké yékunmba vékulakandaka kiyaan nyambalé, kiyaan du nakapuk wa taamale waarapndarén.\nRas deku maamana taambamba téndaka deku maama det wandarén, de Gorké kuk kwayétake yékunmba yéndarénngé. Wandaka wandarén, “Yamba wa. Nané Gorét katik kuk kwayéké nané.” Naandarén. Wunga wate deku mawulémba wandarén, “De nanat viyaandaru kiyaananan wa nakapuk taamale waarape Gorale apapu apapu yékunmba rapéka-kanangwa.” Wunga watake Gorét kuk kwayémuké kalik yandaka deku maama deku sépé yaavan kutndaka kiyaandarén. 36Rasét deku maama waséléke baangat viyaandarén. Rasét giye kalapusmba taakandarén. 37Rasét matut viyaandékndarén. Rasét sépémaalé nyéndémba sékundaka kiyaandarén. Rasét waariyandakwa kulaat viyaandékndarén. Rasét yaavan kurké kapérandi musé yandaka de kaangél kutte, laplapkapuk yate sipsip memena sépat giye, musékapuk yate wa yeyé yaayaténdarén. 38Deku maama det anga wandarén, “Ma yaange yé. Nana gaayémba yatémbak.” Naandarén. Wunga wandaka baka yeyé yaayatéte wa du yarékapuk taalat yékéraandarén. De némbat waare yeyé yaayate matumba tékwa kwaawu képmaamba tékwa kwaawumba waak yaréndarén. De yéku musé yakwa du dakwa téndaka nak du dakwa kapérandi musé yate deké vékusékngapuk yate wa det kuk kwayéndarén.\n39Wani du dakwa akwi Gorké yékunmba vékulakate wandarén, “Got wa wandén, nanat yékun yakwate yandékwanngé. Yi wan wanana wa.” Wunga wandaka Got deké anga wandén, “Wani du dakwa wunéké yékunmba vékulakate yéku musé yakwa du dakwa wa téndakwa. Kukmba yékunmba rapéka-kandakwa.” Naandén. Wunga wandéka wani sapak yamba yékunmba téndakwe wa.\n40Talimba Got wa wandén, “Talimba téte wunéké yékunmba vékulakatan du dakwa kukmba téte wunéké yékunmba vékulakaké yakwa du dakwale, det wuné yékun yakawutékwa. Det akwi yékun yawutu de akwi wunale yékunmba rapéka-kandakwa, apapu apapu.” Naandén. Wunga wate wa nané, deku kukmba yaan du dakwaké waak wa vékulakandén.


Joh 1 | `ABTWOSERA | STEP | Talimba nyét képmaa akwi musé yaalakapuk téndéka Gotna nyaan wa ran. Déku yé Kundi wa. Dé Gorale wa randén. Dékét dé Got wa.\nDu dakwat kulémawulé kwayémuké wa Kundi dusépé ye gaayandén\n1Talimba nyét képmaa akwi musé yaalakapuk téndéka Gotna nyaan wa ran. Déku yé Kundi wa. Dé Gorale wa randén. Dékét dé Got wa. 2Talimba, taale Kundi Gorale wa randén. 3Randéka Got wandéka dékét déku kapmang wa nyét képmaa akwi musé yandén. Musé nak déku kapmang yamba yaalandékwe wa. Akwi musé asé salmu walmu dékét déku kundi male wa yawuran. 4Dé kulémawulé kwayékwa du wa. Kulémawulé kwayéndu du dakwa kulémawulé kéraae yékunmba yatépéka-kandakwa apapu apapu. 5Kulémawulé kwayéte vérékngwa yaa pulak wa randékwa. Du dakwana kapére mawulé ganngungan pulak wa tékéskwa. Yandéka wani yaa ganngumba vérékte kaaléndéka, de kapére mawulé yakwa du dakwa ganngumba téte vélékéyaakngé yapatindakwa.\n6Got du nakét wandéka wa yaandén. Wani duna yé Jon wa. 7Dé du dakwat wani yaaké kundi bulké wa yaandén. De wani yaa pulak duké deku mawulémba anga wakandakwa, “Wani du wan Gotna nyaan wa. Yi wan wanana wa.” Naakandakwa. Wunga wandarénngé wa Jon wani kundi bulndén. 8Dé wani yaa pulak duké wa du dakwat kundi kwayéké yaandén. Jon dé wani yaa pulak du yamba wa.\n9Du dakwana kapére mawulé ganngu ye tékwa. Yaa pulak du yaa ganngumba vérékte kaalékwa pulak, deku mawulémba kaaléndu deku mawulé yékun yandénngé wa dé ani képmaat gaayandén. 10Talétalé wani du wa ani képmaa yan. Yatake dé ani képmaat gaayandéka de ani képmaamba tékwa du dakwa déké yamba vékusékndakwe wa. 11Dékét déku gaayét wa yaandén. Yaandéka déku gaayé du dakwa déku kundi vékukapuk yate wa dé kalik yandarén.\n12De ras déku kundi yékunmba vékundarén. Vékute wandarén, “Dé nana néma du wa.” Wunga wandaka dé wandéka de Gotna nyambalésé wa téndakwa. 13Deku aasa aapa deké mawulé yandaka aasa de kéraatakandaka daré Gotna nyambalésé yarékésu, kapuk képmaana du nak wandéka daré Gotna nyambalésé yaro? Yamba wa. Got nakurak déku kapmang wandéka wa déku nyambalésé yarékésndakwa.\n14Gotna nyaan, déku yé Kundi, dusépé ye wa nana képmaat gaayandén. Gaaye nanale yaténdén. Yatéte papukundi yamba wandékwe wa. Nanéké sémbéraa yate yéku yéku kundi male waténdén. Yi wan wanana wa. Wandéka dat véte wananén, “Got déku mayé apa wa kwayéndén dat. Kwayétake wandéka wa gaayandén. Dékét dé wan Gotna nyaan wa. Du nak dé yakwa pulak katik yaké dé.” Wunga wananén. 15Baptais kwayékwa du Jon wani du yaandéka wa vétake wandén, “Dat ma vé. Talimba ani duké wa gunat wawutén, ‘Wuna kukmba yaakwa du dé néma du wa. Wuné baka du a taale yaakwa. Wuna aasa talimba wuné kéraakapuk yalén sapak wani du wa Gorale ran.’ Wunga wa wawutén gunat.” Naandén Jon.\n16Kundi, déku nak yé Jisas Krais wa. Apamama yate déké yékunmba vékukwa du dakwa nanat yékun yakandékwa. Nanéké mawulé sémbéraa yate nanéké vékute dé néma du rate nanat yékun yarépéka-kandékwa. 17Talimba Got wandéka Moses Gotna apakundi du dakwat kwayéndén. Kukmba Got wandéka Jisas Krais yaae dé nak kundi kwayéndén. Dé Gorké papukundi yamba wandékwe wa. Yéku kundi wa kwayéndén. Yi wan wanana wa. Got nanéké mawulé sémbéraa yandékwanngé wa wandén. 18Du nak Got yamba véndékwe wa. Véte déku jémbaaké yamba vékundékwe wa. Déku nyaan Jisas male wa nakurak dale re vétake déku jémbaaké vékusékndén. Vékuséke gaaye wa nanat yéku kundi wandén, déku aapa Gorké. Wandéka wa nané Gotna jémbaaké vékuséknangwa.\nBaptais kwayétan du Jon kundi kwayéndén\n(Mt 3:1-12; Mk 1:7-8; Lu 3:15-17)\n19Baptais kwayékwa du Jon yaténdéka Judana néma dunyansé, de Gotna gaamba jémbaa yakwa dunyan ras, Livai dunyan ras, wunga det wandaka Jerusalemmba yaae Jonét waatakundarén, “Méné kandé?” 20Wunga waatakundaka Jon wa wan, “Wuné Got wan du Krais yamba wa. Wuné du dakwat yékun yaké yakwa du yamba wa.” Wunga watake yéku kundi wandén. Kundi yamba paakundékwe wa.\n21Yandéka dat nakapuk waatakundarén, “Méné kandé? Méné Elaija, kiyaae méné nakapuk taamale waarapék kapuk?” Wunga waatakundaka Jon wa wan, “Yamba wa. Wuné Elaija yamba wa.” Naandéka nakapuk waatakundarén, “Nané Gotna kundi tiyaaké yakwa kulé duké wa kaavérénangwa. Kaavérénangwa du méné wani méné?” Naandaka Jon wa wan, “Yamba wa.” Naandén.\n22Wunga wandéka dat nakapuk waatakundarén, “Méné kandé? Du ras nanat wandaka yaananén. Nané waambule ye det yénga waké nané? Méné ménékét ména jémbaaké yénga méné wo?”\n23Wunga waatakundaka Jon wa wan, “Wuné kundi bulkwa du a. Wuné du dakwa yarékapuk taalémba yatéte anga wawutékwa, ‘Néman Du yaanda yaambu ma kururéngunék.’ Wuné Aisaiana kundi vékute wa ani kundi wawutékwa. Talimba wani kundi Gotna nyéngaamba viyaatakandéka bulaa wuné yaae wani kundi a bulwutékwa.” Gwaaménja kundi wunga wandén det, deku mawulé yékun téndénngé.\n24Talimba Farisi dunyan det wandaka wa yaandarén. 25De yaae Jonna kundi vékute dat waatakundarén, “Du dakwa deku kapére mawulé yaasékandaka méné det Gotna yémba baptais kwayéménéngwa. Kamuké méné wunga yo? Méné Elaija yamba wa. Méné kaavérénangwa du yamba wa. Méné baka du wa, kamuké méné det Gotna yémba baptais kwayu?” Naandarén.\n26Wunga waatakundaka Jon wa wan, “Wuné Gotna yémba det baptais kwayéwutékwa. Wa makal jémbaa wa. Néma du nak gunale wa téndékwa. Guné dé yamba véngunéngwe wa. 27Dé wuna kukmba wa yaandékwa. Dé yaae néma jémbaa yakandékwa. Dé néma du wa randékwa. Wuné baka du a téwutékwa. Yénga pulak ye déku jémbaa yaké wuté? Baka du téwutékwanmba.” Naandén Jon.\n28Betanimba yatéte Jon wani kundi bulndén. Jordan kaambélé téndéka wani gaayé nak sakumba tékwa. Wamba yatéte du dakwat Gotna yémba baptais kwayéndén.\nJisas Gotna sipsip nyaan pulak wa\n29Kukmba nak nyaa Jon téte véndén Jisas dé yaran taalat yaandéka. Yaandéka Jon dat vétake wandén, “Guné akwi ani duwat ma vé. Dé Gotna sipsip nyaan wa. Talimba yandarén kapéremusé yasnyéputimuké, de sipsip nyaanét viyaate wa Gorké tuwe kwayéndarén. Nyansipsip viyaandarén pulak, dat wunga viyaandaru kiyaakandékwa, ani képmaana du dakwana kapére mawulé yasnyéputimuké. 30Dékénykakét wani duké vékutake wa gunat anga wawutén, ‘Wuna kukmba du nak yaakandékwa. Dé wuna néma du wa. Wuna aasa wuné kéraakapuk yaléka talimba dé wa yaran.’ Naawutén. 31Talimba wuné dé yamba véwutékwe wa. Bulaa male a véwutékwa. Déké wa gunat kundi bulte Gotna yémba guné baptais kwayéwutén. Guné Israelsé ani duké vésékngunénngé wa wunga yawutén.” Naandén.\n32Wunga watake wandén, “Got wandéka yaae wa gunat wuné déku yémba baptais kwayéwutén. Talimba Got wunat anga wandén, ‘Wuna Yaamambi gaaye du nakale téndu vékaménéngwa. Wani du wandu wuna Yaamambi du dakwana mawulémba wulaakandékwa.’ Wandén pulak, déku Yaamambi nyaamiyo pulak ye gaaye duwale téndéka véwutén. Taale ani du yamba véwutékwe wa. Yaréwutéka Gotna Yaamambi déké gaaye téndéka wa wuné dé vésékwutén. An dé Gotna nyaan a. Wuné vésékte wa gunat wawutékwa.” Naandén Jon.\nJisas du rasét wandén dale yéndarénngé\n35Nak nyaa kukmba, Jon nakapuk téndéka déku du vétik dale sékét témbérén. 36Te Jon wa vén Jisas yéndéka. Vétake wandén, “Ma vé. Wan Gotna nyansipsip wa.” 37Wunga wandéka bét Jisasna kukmba yémbérén. 38Yémbéréka Jisas waalakwe véndén déku kukmba yaatémbéréka. Vétake bérét wandén, “Kamuké béné waaku?” Naandéka wambérén, “Rabai, yani gaamba méné yaro?” Wunga wambéréka wandén, “Ma yaae béné véké ya.” Wunga wandéka ye yaréndékwa gaa kwaandéka vémbérén. Vétake dale yarémbérén. Yamba yémbérékwe, garambu yandéka. Wani kundi Rabai, nana kundimba anga wanangwa, “Gotna kundi yakwasnyékwa du wa.”\n40Jonna kundi vékutake wa Jisasna kukmba yémbérén. Du nak déku yé Andru wan Saimonna waayéka wa. Saimonna nak yé Pita wa. 41Andru Jisas yaasékatake bari ye Saimonét vétake wandén, “Aané Mesaia a vétén.” Naandén. Wani yé Mesaia nana kundimba wanangwa: Got wan du Krais wa.\n42Naatake Andru Saimon we Jisaské kure yéndén. Kure yéndéka Jisas Saimonét wandén, “Méné Saimon wa. Méné Jonna nyaan wa. Sérémaa ména yé anga waakanangwa, Sifas.” Naandén Jisas. Wani yé Sifas, nak gaayéna kundimba wandakwa, Pita. Nana kundimba wanangwa, Matu.\nJisas Filip ambét Natanielét waandén dale yémbérénngé\n43Nak nyaa Jisas nak taalat yémuké vékulakandén. Wani taaléna yé Galili wa. Vékulake ye Filipét véndén. Filip dé Betsaida du wa. Betsaida wan Filip, Andru, Pita deku gaayé wa. Jisas Filipét vétake wandén, “Ma yaa méné wunale.” 45Naandéka Filip Jisasna jémbaa yatéte ye Natanielké waakndén. Waake ye dat vétake wandén, “Talimba nana gwaal waaranga maandéka bakamu Moses, de Gotna yémba kundi kwayétan dunyansé waak, de kulé duké Gotna nyéngaamba viyaatakandarén. Wani du wa vénanén. Nasaret du Jisas wa. Dé Josepna nyaan wa.” Naandén.\n46Wunga wandéka Nataniel wa wan, “Nasaret wan kapérandi gaayé wa. Yénga pulak ye yéku du Nasaretmba yaaké dé?” Naandéka Filip wa wan, “Ma yaae vé.” Naandéka yéndén.\n47Nataniel yaandéka Jisas vétake déké anga wandén, “Ma vétake. Nané Israelna du nak wa yaatékwa. Dé yéku du wa. Papukundi yamba bulndékwe wa.” 48Naandéka Nataniel wa wan, “Yénga pulak ye méné vésékék wuné?” Wunga waatakundéka Jisas wa wan, “Filip yamba waae wa méné wani miyé maawumba yaréménénga, wuné wa méné ve vésékwutén.” 49Wunga wandéka Nataniel wa wan, “Néma du, méné Gotna nyaan wa. Méné nané Israelséna néma du wa.” Naandén.\n50Wunga wandéka Jisas wa wan, “Méné wani miyé maawumba yaréménénga véwuténngé wa wawutén. Wawutéka bulaa méné wunéké yékunmba vékulaka-ménéngwa. Sérémaa véména musé wa yaae a véménéngwa musat taalékére yasandaké yakwa.” 51Wunga watake wandén, “Kukmba sérémaa vékangunéngwa Gotna gaayé téndu déku kundi kure gaayakwa dunyansé Duna Nyaan wunéké waaré gaayandaru. Yi wan wanana wa. Gunat wa wawutékwa.” Naandén Jisas.


Mat 22 | `ABTWOSERA | STEP | Jisas det nakapuk gwaaménja kundi nak waak anga wandén.\n34Wani kundi wandéka Sadyusi dunyan kundi bulkapuk kundimék randarén. Randaka Farisi dunyan vékutake yaae dele jaawuwe randarén. 35Randaka dele rate apakundiké yakwasnyékwa du nak déku mawulémba wandén, “Dé wuna kundi waambule kaatate kalmu kapérandi kundi waké dé?” Wunga vékulakate Jisasét wandén, “Néma du, méné Gotna kundiké nanat yakwasnyéménéngwa. Nana apakundimba kamu apakundi dé akwi apakundit taalékérak?” Naandén.\n41Farisi dunyansé yaae nakurakmba jaawuwe téndaka Jisas det waatakundén, “Gunat yékun yamuké Got wan du Krais yénga pulak du dé? Yénga guné déké vékulako? Dé kéna gwaal waaranga maandéka bakamu dé?” Wunga waatakundéka dat wandarén, “Wan Devitna gwaal waaranga maandéka bakamu wa.” Naandarén.\n43Wunga wandaka det wandén, “Talimba Krais ani képmaamba yatékapuk yandéka Gotna Yaamambi Devitna mawulémba wulaandéka Devit Kraiské anga wandén, ‘Wuna Néman Du.’ Naate anga wandén:


Mat 7 | `ABTWOSERA | STEP | Wani kundi watake Jisas nakapuk wandén: “Nak du dakwa yan muséké vékulakate guné bari anga waké yambak, ‘Wani du dakwa wan de kapérandi musé yakwa du dakwa wa.’ Naaké yamarék. Guné wunga wangunu, wa Got guné yan musé véte gunat wakandékwa, ‘Guné kapérandi musé yakwa du dakwa wa.’\nDet bari kotimngapuk yamuké Jisas wandén\n1Wani kundi watake Jisas nakapuk wandén: “Nak du dakwa yan muséké vékulakate guné bari anga waké yambak, ‘Wani du dakwa wan de kapérandi musé yakwa du dakwa wa.’ Naaké yamarék. Guné wunga wangunu, wa Got guné yan musé véte gunat wakandékwa, ‘Guné kapérandi musé yakwa du dakwa wa.’ 2Wunga wakwate yandékwanngé vékulakate, guné deké, ‘Wan de kapérandi mawulé vékukwa du dakwa wa,’ naaké yamarék bari. Got nak du dakwat guné yan musé vétake gunat yakata-kandékwa.\n3“Nak du dakwa yan makal kapérandi musé wan ménimba kwaakwa mu pulak wa. Guné yan néma kapérandi musé wan ménimba kwaakwa néma baangé pulak wa. Yénga guné nak du dakwana ménimba kwaakwa mu véte, gunékét guna ménimba kwaakwa néma baangé yamba véngunéngwe? Guné wunga yate, wa nak du dakwa yan makal kapéremuséké wate guné yan néma kapérandi muséké yamba vékulaka-ngunéngwe wa.\n4“Guné néma kapérandi musé yatake yénga guné makal kapéremusé yan du dakwat anga wo? ‘Guné kapérandi musé wa yangunén. Guné yékunmba yaténgunénngé wa wuné gunat yékun yakawutékwa.’ 5Wunga waké yamarék. Guné wunga wangunan, wa guné paapu yakwa du wa yaténgunéngwa. Taale guné yan néma kapérandi muséké ma kuk kwayéngunék. Kwayétake makal kapéremusé yan du dakwat ma yékun yangunék.\n6“Guné Gotna kundiké kalik yakwa du dakwat Gotna kundi kwayéké yamarék. Guné det Gotna kundi kwayéngunu, wa de du tikwa waasa du dakwat yaavan kurkwa pulak wa gunat yaavan kurkandakwa. Du dakwa ras Gotna kundiké kuk kwayéndakwa. Det waak Gotna kundi kwayéké yamarék. Du waaréndakwa gaavi baalat yamba kwayéndakwe wa. Wunga kwayéndaru baalé képakmba yatéte wani musé baka maanét vaakikandakwa. Gotna kundi wan yéku kundi wa. Guné waaréndakwa gaavi baalat kwayékapuk yakwa du pulak, Gorké kuk kwayékwa du dakwat Gotna kundi kwayéké yamarék. Guné det déku kundi kwayéngunu de kalmu baalé vaakikwa pulak kapérandi musé gunat yaké daré?” Naandén.\nGorét waatakundarénngé Jisas wandén\n7“Gorét waataku-pékaréngunu gunat kwayékandékwa. Ani gwaaménja kundi ma véku. Guné waake waake vékangunéngwa. Guné pétémba viyaangunu viyaangunu pété naapikandékwa. 8Akwi du dakwa Gorét waatakundaru wa det kwayékandékwa. Du dakwa waake waake vékandakwa. Du dakwa pétémba viyaandaru pété naapikandékwa. Guné wani gwaaménja kundi vékute Gorét ma waataku-pékaréngunék. Waatakuréngunu dé guna kundi vékukandékwa.\n9“Ani kundi waak ma véku. Guné aapambéré, guna nyambalé kakému kwayéngunénngé wandaru, guné matut kwayéké guné det? Yamba wa. Guné det kakému wa kwayékangunéngwa. 10De mako kwayéngunénngé wandaru guné kaambet kéraae kwayéké guné det? Yamba yé wa. Wa guné det mako wa kwayékangunéngwa. 11Bulaa wani kundiké ma vékulaka. Guné kapérandi mawulé vékukwa du yatéte wa guné guna nyambalésat yéku musé kwayéngunéngwa. Anjorémba rakwa du guna aapa yéku mawulé vékukwa du rate gunat taalékére dé néma yéku musé kwayékandékwa, dat waatakukwa du dakwat.\n12“Nak du dakwa gunat yékun yandarénngé mawulé yangunéngwa pulak, guné det ma yékun yangunék. Moses wan apakundi, Gotna yémba kundi kwayétan duna kundi waak wan guné wunga yangunénngé wa wandékwa.” Naandén Jisas.\nMakal pétéké wandén Jisas\n13“Kapérandi taalat yéndakwa yaambu wan néma yaambu wa. Wani yaambu néma tépiyaa wa. Wani yaambumba néma pété wa tékwa. Du dakwa wani néma pétémba tépiyaa yan yaambumba yéké néma jémbaa yamba yandakwe wa. Némaamba du dakwa wani néma yaambumba yéndakwan, wa lambiyak-ngandakwa. Gorale katik rapékaké daré. Guné wani yaambumba yéké yamarék. Gotna gaayét yéndakwa yaambu wan makalkéri yaambu wa. Wani yaambu néma tépiyaa yamba yé wa. Wani yaambumba makal pété wa tékwa. Ayélapkéri du dakwa male néma jémbaa yate wa wani makal pétémba wulaae wani makalkéri yaambumba yéndakwa. De kulémawulé kéraae Gorale rapéka-kandakwa apapu apapu. Guné wani makalkéri yaambumba ma yéngunék.” Naandén Jisas.\nPapukundi wakwa duké jéraawu yandarénngé wandén\n(Lu 6:43-44; 13:25-27)\n15Jisas wani kundi watake anga wandén: “Guné jéraawu ma yangunék. Du ras gunéké yaae paapu yate gunat anga wakandakwa, ‘Nané Gotna yémba wa kundi kwayénangwa.’ Wunga wate késpulak nakpulak kundi wate guna mawulé yaavan kutndaru, nak du dakwa képakmba yatéte deké wakandakwa, ‘Wan yéku musé yakwa apu wa. Sipsip yékunmba téndakwa pulak de yékunmba téndakwa. Deku kundi ma vékukwak.’ Wunga watake de katik vékusékngé daré. Waaléwasa kapérandi mawulé vékundakwa pulak de kapérandi mawulé wa vékundakwa. Wunga katik vékusékngé daré.\n16“Guné deku jémbaa, deku yapaté kurkale ma véngunék. Vétake deku mawuléké vékusék-ngangunéngwa. Képmaamba tékwa ani muséké ma vékulaka. Raamény baangwimba yéku miyé sék yamba vaakundékwe wa. Kapérandi waaramba yéku sék yamba vaakundékwe wa. 17Apamama yakwa yéku miyémba wa yéku sék vaakundékwa. Apamama yakapuk yakwa kapérandi miyémba kapérandi sék vaakundékwa. 18Apamama yakwa yéku miyémba kapérandi sék yamba vaakundékwe wa. Apamama yakapuk yakwa kapérandi miyémba yéku sék yamba vaakundékwe wa. 19Yéku sék vaakukapuk yakwa miyé véle yaamba tundakwa. 20Guné wani muséké vékulakate miyé sékét véte vékusék-ngangunéngwa. Nak baan miyé wan yéku miyé wa. Nak baan miyé wan kapérandi miyé wa. Bulaa wani dunyanséké ma vékulaka. Guné deku kapérandi jémbaa véte vékusék-ngangunéngwa. Wan kapérandi musé yate paapu yakwa dunyansé wa.\n21“Némaamba du dakwa paapu yate wunat wandakwa, ‘Méné nana Néman Du wa.’ Wunga wate baka kundit male bulte anjorémba rakwa du wuna aapa Gotna kundi yamba vékundakwe wa. Wani du dakwa de Gotna kémba katik yaalaké daré. Gotna kundi vékute wandékwa pulak yakwa du dakwa male de Gotna kémba yaalakandakwa. 22Wuné néma kot vékukwa néma du raké yawutékwa nyaa némaamba du dakwa wunat anga wakandakwa, ‘Néman Du, Néman Du, ména yémba nané Gotna kundi kwayénanén. Ména yémba wananga kutakwa yaange yéndarén. Ména yémba wate nané késépéri kulé apanjémba yananén. Nané ména du dakwa a ténangwa.’ 23Wunga wandaru det wakawutékwa, ‘Yamba wa. Paapu wa yangunéngwa. Wuné guné yamba vésékwutékwe wa. Guné wunale nakurakmawulé yamba yangunéngwe wa. Guné kapérandi mawulé vékukwa du dakwa wa. Ma yaange yéngunék.’ Naakawutékwa.” Jisas wunga wandén.\nDu vétik gaa kutmbérénngé Jisas wandén\n24“Ani gwaaménja kundi ma véku. Nyaangét vékupukaakwa du matumba gaa kutndén. Kuttakandéka kukmba néma wimut kutndéka, néma maas viyaandéka, néma kwayé kwandéka wani gaa yékunmba kwaandén, matumba kutndénmba. Wani gwaaménja kundiké ma vékulaka. Wuna kundi vékute wawutékwa pulak yakwa du dakwa de matumba yéku gaa kurén du pulak wa yaténdakwa. 26Ani gwaaménja kundi ma véku. Nyaangét vékupukaakapuk yakwa du nak dé yaawiyamba gaa kutndén. Kuttakandéka kukmba néma wimut kutndéka, néma maas viyaandéka, néma kwayé kwandéka wani gaa vaakérén. Vaakétndéka kwayé yaae wa wani gaa yaate yéndén. Wani kundiké ma vékulaka. Wuna kundi baka vékute wawutékwa pulak yakapuk yakwa du dakwa, de yaawiyamba gaa kurén du pulak wa yaténdakwa.” Jisas det wunga wandén.\n28Jisas mayé apale téte wa Gotna kundi wunga kwayéndéka némaamba du dakwa déku kundiké vatvat naandarén. Vat naate wandarén, “Yéki. Dé Gotna jémbaaké yékunmba wa vékusékndékwa. Vékusékte wa nanat yakwasnyéndékwa. Apakundiké vékusékngwa du de nanat Gotna jémbaaké wunga yamba yakwasnyéndakwe wa.” Wunga wate déku kundi vékute vatvat naate vékulaka vékulaka naandarén.


2Th 3 | `ABTWOSERA | STEP | Nana aanyé waayéka nyangengu pulak tékwa du dakwa, bulaa a kundi wasékéyakngwate yawutékwa. Ma vékungunu. Guné Gorét ma waatakungunék, nanéké. Waatakungunu Got nanat yékun yandukét Néman Duké kundi kwayénanu déku kundi akwi taalat yékandékwa. Yéndu némaamba du dakwa vékwe yékunmba vékulakate wakandakwa, “Ani kundi an yéku kundi a. Yi wan wanana wa.” Wunga wakandakwa guné talimba wan pulak.\n7Guné yananén pulak ma yangunék. Wani muséké wa vékusék-ngunéngwa. Nané talimba gunale yaréte néma jémbaa yate, wa nyaa gaan jémbaa yananén. Jémbaa yaké yamba saalakunangwe wa. Guné nanéké vékute néma jémbaa yate musé baka nanat tiyaamuké wa kalik yananén. Kalik yate wa wani néma jémbaa yananén. Guné nanat musé tiyaangunénga nané apapu gunat yéwaa kwayénanén. Baka yamba kéraanangwe wa. 9Nané gunat muséké baka yaawimunaananu wan yékun yakatik. Wunga yamba yanangwe wa. Guné yananén jémbaa ve yananén pulak yangunénngé, wa mawulé yananén. Gunat muséké baka yaawimuké kalik yananén. 10Wani kundi kulé kundi yamba wa. Talimba nané gunale yaréte anga wa wananén, “Du dakwa jémbaa yamuké saalakwe, wa kakému katik kaké daré.” Naananén.\n17Nana Néman Du Jisas gunéké mawulé sémbéraa yate gunat yékun yakandékwa. Dat wunga waatakuwutékwa. Bulaa nyéngaa viyaan dumba ani nyéngaa kéraae wunékét wuna kapmang wa ani kundi viyaawutékwa, apapu nyéngaamba viyaawutékwa pulak. Guné yékunmba tékangunéngwa. Wunga mawulé yawutékwa. Wuné wuna yé amba viyaatakawutékwa: Pol.


Mak 15 ABTWNT - Yé gétndéka Gotna gaamba jémbaa yakwa - Bible Search\n8Akwi du dakwa yaae Pailarét waatakundarén, akwi kwaaré wandén pulak nakapuk wandénngé. 9-10Waatakundaka Pailat anga vékusékndén. Jisas kapérandi musé yamba yandékwe wa. Gotna gaamba jémbaa yakwa dunyanna néma dunyansé Jisaské kalik yate dat giye kure yaandarén déké. Wunga vékusékte déku mawulémba anga wandén, “Jaawuwe tékwa du dakwa Jisaské kalmu mawulé yaké daré kapuk?” Wunga watake wani du dakwat anga wandén, “Judaséna néma duwat wawutu baka yékunmba yéndénngé guné mawulé yo kapuk?” Naandén.\n40-41Dakwa ras yaae apakmba pulak téte de waak véténdarén. Talimba Jisas Galilimba déku dunyansale jémbaa yandaka Jisasale yeyé yaayate dat kakému kwayéndarén. Wani dakwa nak wan Makdalamba yaan taakwa Maria wa. Nak wan nak Jems ambét Josepna aasa Maria wa. Nak wan Salome wa. Jisas Galili taakatake yaandéka wani dakwa, késépéri dakwa ras waak dale yaandarén Jerusalemét. Wani dakwa apakmba pulak téte véndarén Jisas kiyaandéka.\n42-43Yaap yaré nyaa yaaké yandéka du dakwa wani nyaa musé asé kururétakandarén. Garambu yandéka Arimatea du déku yé Josep wup yamba yandékwe wa. Yate Romna néma du Pailatké yéndén. Dé Israelna néma du nak wa. Dé akwi duna ménimba yéku du wa téndén. Dé waak Got néma du rate du dakwaké yékunmba véké yakwa sapakngé wa kaavéréndén. Dé Jisasna pusaa kéraamuké wa Pailatké yéndén. Ye Pailarét waatakundén, Jisasna pusaaké. 44Waatakundéka Pailat yamba vékusékndékwe wa. Jisas dé kiyaak kapuk? Vékusékngapuk yate wandéka waariyakwa dunyanna néma du yaandéka Pailat dat anga waatakundén, “Jisas dé kiyaak kapuk?” 45Wunga waatakundéka anga wandén, “Yi.” Wunga wandéka Pailat Josepét anga wandén, “Wani pusaa yénga kéraaménu.” Naandén.


1 Korin 6 ABTWNT - - Bible Search\n9-10Kapérandi musé yakwa du dakwa Gotna gaayémba katik raké daré. Wanngé wa vékusékngunéngwa. Yékunmba ma véku. Guné guna mawulat paapu yaké yambak. Taakwat témbétte kapéremusé yakwa du, duwat témbétte kapéremusé yakwa taakwa, papungorét waatakukwa du dakwa, nak duna taakwale kapéremusé yakwa du, nak taakwana duwale kapéremusé yakwa taakwa, kapére mawulé vékute duwale kwaakwa du, kapére mawulé vékute taakwale kwaakwa taakwa, sél yakwa du dakwa, nak duna muséké jaambikwa du dakwa, waangété kulak kate waangété yakwa du dakwa, nak du dakwaké papukundi wakwa du dakwa, nak duna musé baka kéraaké yate det viyaakwa du dakwa, wunga yakwa du dakwa de Gotna gaayémba katik raké daré. Got néma du rate deké katik yékunmba véréké dé. 11Talimba guna du dakwa ras wunga wa yaténgunén. Yaténgunénga Got guna kapére mawulé wa kururéndén. Got wandéka guné déku jémbaamba yaale déku du dakwa wa téngunéngwa. Nana Néman Du Jisas Krais gunat yékun yandéka Gotna Yaamambi guna mawulémba wulaae téndéka wa Got gunat véte anga wandékwa, “Wan yéku yapaté yakwa du dakwa wa.” Naandékwa.\n18Guné taakwat témbétte dele kapéremusé yaké yambak. Wani kapéremusé yate du deku sépé wa yaavan kutndakwa. Nak baan kapéremusé yate wa du deku sépé yamba yaavan kutndakwe wa. 19-20Guna sépé wan Gotna gaa pulak wa tékwa. Yandékwanngé guna sépé yaavan kurké yambak. Got déku Yaamambi kwayéndéka guna mawulémba rate guna sépémba waak wa randékwa. Wani muséké wa vékusékngunéngwa. Got gunéké sémbéraa yate déku nyaanét wandéka wa kiyaandén, guné Satanna taambamba kéraandu déku du dakwa téngunénngé. Wunga yandéka guné guna sépéké néma du yamba rangunéngwe wa. Krais wa guna sépéké néma du randékwa. Guné anga waké yambak, “Nana sépémba mawulé yanangwa musé akwi yakanangwa.” Wunga wakapuk yate yaambumba yatékwa taakwale kwaaké yambak. Krais guna sépéké néma du wa randékwa. Randu guné déku jémbaa yate ma yékunmba yaréngunék. Yaréte guna sépé guna mawulémba waak déku yé ma kavérékngunék.


1Jo 3 | ABTMAPRIK | STEP | Kéni yéknwun kudi mé véknwu. Naana yaapa Got dé naanéké mawulat kapére yo. Yate naanat débu wak, “Guné wuna baadi guné ro.” Naate wadéka naané déku baadi naané ro. Wan adél. Kéni képmaaba rate kapéredi mu yakwa du taakwa Gotké miték kutdéngmarék yate naanéké wawo kaapuk kutdéngdan.\na3:1Jo 1:12-13, 16:3\nc3:52 Ko 5:21, 1 Pi 2:22-24\nd3:6Ro 6:1-2, 14\ne3:71 Jo 2:29\ng3:91 Jo 5:18\ni3:12 Jen 4:8\nj3:13Mt 5:11-12, Jo 15:18-19\nk3:141 Jo 2:11\nm3:16Jo 13:1, 1 Te 2:8\np3:23Jo 6:29, 13:34\nBulaa naané Gotna baadi naané ro\n1 a Kéni yéknwun kudi mé véknwu. Naana yaapa Got dé naanéké mawulat kapére yo. Yate naanat débu wak, “Guné wuna baadi guné ro.” Naate wadéka naané déku baadi naané ro. Wan adél. Kéni képmaaba rate kapéredi mu yakwa du taakwa Gotké miték kutdéngmarék yate naanéké wawo kaapuk kutdéngdan.\n2 b Mawulat kapére yawurékwa du taakwa guné mé véknwu. Bulaa naané Gotna baadi naané ro. Kaapuk kutdéngnan. Kukba yaga pulak raké naané yo? Kéga male naané kutdéngék. Jisas Krais gwaamale yaadu naané dérét véte déké miték kutdéngte naané dé pulak raké naané yo. 3 Naané dé pulak ranaranké sanévéknwute, naané kapéredi mawulé yamarék yaké naané yo. Dé yadékwa pulak, yéknwun mawulé male yaké naané yo.\n4 Kapéredi mu yakwa du taakwa Gotna apa kudi kaapuk véknwudakwa. Yate de Gotké kuk kwayu. 5 c Guné Jisas Kraiské guné kutdéngék. Dé du taakwana kapéredi mu kutnébulké nae dé giyaak. Dé kapéredi mawulé kaapuk yadékwa. Dé yéknwun mawulé male dé yo. 6 d Dé wale nakurak mawulé yakwa du taakwa kapéredi mu kaapuk yadakwa. Kapéredi mu yasaakukwa du taakwa kwatkwa de ro. Déké kaapuk miték kutdéngdan.\n7 e Wuna baadi pulak rakwa du taakwa, guné jérawu yaké guné yo. De gunat yénaa taknamarék yaké de yo. Mé véknwu. Jisas Krais wan Gotna kudi véknwute yéknwun mu yakwa ban. Gotna kudi véknwute yéknwun mu yakwa du taakwa, de Jisas Krais rakwa pulak, Gotna méniba miték ro. Got képmaa kuttaknadén tulé Seten dé kapéredi mu yak. 8 f Bulaa wawo dé kapéredi mu yasaaku. Yadéka kapéredi mu yasaakukwa du taakwa wan Setenna du taakwa de ro. Setenna jébaa yaalébaanké nae dé Gotna nyaan Jisas kéni képmaat giyaak.\n9 g Gotna baadi kapéredi mu kaapuk yasaakudakwa, deké kulé mawulé kwayédén bege. Kulé mawulé Gotna mawulé pulak kérae de kapéredi mawulé yamarék yate kapéredi mu kaapuk yasaakudakwa, Got deku yaapa radékwa bege. 10 Yaga pulak kutdéngké naané yo, du taakwaké? Wan Gotna baadi de, kapu Setenna baadi de? Kéga véte kutdéngké naané yo. Gotna kudi véknwumarék yate yéknwun mu yamarék yakwa du taakwa wan Setenna baadi de. Jisasna jébaaba yaalan nak du taakwaké mawulat kapére yamarék yakwa du taakwa wan Setenna baadi de. Gotna kudi véknwute yéknwun mu yakwa du taakwa wan Gotna baadi de. Jisasna jébaaba yaalan nak du taakwaké mawulat kapére yakwa du taakwa wan Gotna baadi de.\n11 h Kéni kudi mé véknwu. Naané nak du taakwaké mawulat kapére yaké naané yo. Wani kudi déknyényba Jisasna jébaaba batnyé yaale guné véknwuk. 12 i Naané wani kudi véknwutakne naané Adamna nyaan Ken yadén pulak yamarék yaké naané yo. Dé déku wayéknat dé viyaapéreknék. Setenna du rate dé waga yak. Kapéredi mawulé yate dé wupmalemu kapéredi mu yak. Déku wayékna yéknwun mawulé yate yéknwun mu yadéka Ken kélik yate dé dérét viyaapéreknék. 13 j Guné Jisasna jébaaba yaalan du taakwa, kéni képmaaba rate kapéredi mu yakwa du taakwa, Ken déku wayéknaké kélik yadén pulak, gunéké kélik yadaran guné kwagénmarék yaké guné yo. 14 k Naané Jisasna jébaaba yaalan nak du taakwaké mawulat kapére yate naané kutdéngék. Naané kulé mawulé naanébu kéraak. Kérae Got wale apuba apuba miték rasaakuké naané yo. Kapéredi taalat yémarék yaké naané yo. Waga naané kutdéngék. Jisasna jébaaba yaalan nak du taakwaké mawulat kapére yamarék yakwa du taakwa, de kapéredi taalat yédakwa yaabuba de yu. 15 l Jisasna jébaaba yaalan nak du taakwaké mawulat kapére yamarék yakwa du taakwa, deku mawulé wan dut viyaapéreknén duna mawulé pulak dé tu. Guné kutdéngék. Dut viyaapéreknén du Gotké yénakwa yaabuba kaapuk yédakwa. 16 m Jisas Krais dé naanéké mawulat kapére yate dé naanéké kiyaak. Kiyaadénké sanévéknwute naané du taakwaké mawulat kapére yadékwaké naané kutdéngék. Kutdéngte, dé yadén pulak, naané Jisasna jébaaba yaalan nak du taakwaké mawulat kapére yaké naané yo. Yate derét kutkalé yaké naané yo. Derét kutkalé yate kiyaanaran wan yéknwun.\n17 Gwalmumama du taakwa Jisasna jébaaba yaale Jisasna jébaaba yaalan gwalmu yamarék du taakwat véte, de derét kutkalé yamarék yadaran wani gwalmumama du taakwa yaga pulak waké de yo, “Naané Gotké naané mawulat kapére yo?” Waga wamarék yaké de yo, gwalmu yamarék yakwa du taakwaké mawulat kapére yamarék yadakwa bege.\n18 n Guné, wuna makwal baadi pulak rakwa du taakwa, mé véknwu. Naané du taakwaké mawulat kapére yaké naané yo. Yate naané yaamabi kudi bulkaapuk yate derét kutkalé yaké naané yo.\nNaané Jisas Kraiské miték sanévéknwute wup yamarék yate Gotna méniba téké naané yo\n19 Kéga naané kutdéngké naané yo. Got adél kudi wakwedéka naané déku du taakwa naané ro. Rate naané déku méniba téte, wup yamarék yate, yéknwun mawulé yaké naané yo. 20 Naana mawuléba sanévéknwute, yanan kapéredi muké kélik yate, kéga wanaran, “Naané kapéredi mu yakwa du taakwa.” Waga wanaran naané wup yamarék yaké naané yo, Got némaan ban rate naana mawuléké kutdéngte naanéké mawulé lékdékwa bege. Got dé akwi muké dé kutdéngék.\n21 Mawulat kapére yawurékwa du taakwa, guné mé véknwu. Naana mawuléba sanévéknwute naané kéga wanaran, “Kapéredi mu kaapuk yanan.” Waga wanaran naané Gotna méniba téte, wup yamarék yate, yéknwun mawulé yaké naané yo. 22 o Yate dérét waatano dé mawulé yanaran akwi jébaa yatiyaaké dé yo, déku kudi miték véknwute mawulé yadékwa jébaa yanakwa bege. 23 p Got kéga dé naanat wak, “Guné guna mawuléba waké guné yo, ‘Jisas Krais wan Gotna nyaan. Dé naanat kutkalé yaké dé yo. Wan adél.’ Naate wate guné du taakwaké mawulat kapére yaké guné yo.” Waga dé Got naanat wak. 24 q Gotna kudi miték véknwukwa du taakwa de Got wale nakurak mawulé yate ro. Got déku Yaamabi débu tiyaak naanéké. Tiyaadéka dé naana mawuléba wulae tédéka naané kutdéngék. Got dé naana mawuléba tu.


Gotna Kudi Mak 1\nJisas Kraiské Mak kavin kudi\n1 Kén yéknwun kudi Gotna nyaan Jisas Kraiské.\n2 * Mal 3:1; Lu 7:27 Taale Gotna yéba kudi wakwen du nak déku yé Aisaia dé Gotna nyégaba kéga kavik:\n3 * Ais 40:3 Du nak dé wao du rakaapuk taaléba.\n4 * Ap 13:24; Lu 1:77 Jonna néwaa dérét kéraakaapuk yalén tulé Aisaia waga kavidéka kukba gu yaakutaknakwa du Jon dé ték du rakaapuk taaléba. Téte dé déké yaan du taakwat wakwek, “Guné yagunén kapéredi mawulé kulaknyénygunu wuné Gotna yéba gunat gu yaakutaknaké wunék. Guné waga kulaknyénytakne Gotna yéba gu yaakugunu Got guna kapéredi mawulé yatnyéputiké dé yo.” 5 Naate wadéka de Jerusalemba rakwa du taakwa, Judiana nak képmaaba rakwa du taakwa wawo, waga de wupmalemu du taakwa déké yék. Ye yadan kapéredi muké kélik yate wakwedaka dé Gotna yéba derét gu yaakutaknak Jodan kaabéléba.\n6 Jon yéknwun baapmu wut yéknwun kadémuké kaapuk sanévéknwudén. Dé kwaami sépéna yéwit yaatédan baapmu wut dé gik. Gitakne dé bulmakawu sépat yadan nyaamégi dé gipatak. Dé kwamijok dé kak. Samgék pulak mu dé jélipme kak. 7 Dé du taakwat kéga dé kudi wakwek, “Wuna kukba du nak dé yao. Déku apa wuna apat dé talaknak. Dé némaan du dé ro. Wuné bakna du wuné ro. Yaga pulak déku jébaa yaké wuné yo, wuné bakna du rawurékwa bege? Dé némaan du radéka wuné déké jébaa yaké wuné yapatiyu, wuné bakna du rawurékwa bege. 8 * Ap 1:5Wuné gunat Gotna yéba gu wunébu yaakutaknak. Dé Gotna Yaamabi gunéké kwayéké dé yo.” Naate dé Jon wak.\n9 Wani tulé Jisas Nasaretba dé yaak. Wani gayé Galiliba dé tu. Yaadéka dé Jon Jodan kaabéléba dé dérét Gotna yéba gu yaakutaknak. 10 * Jo 1:32 Yaakutaknadéka dé guba yaalate dé vék nyét bari kepukadéka Gotna Yaamabi nyaamiyo pulak ye déké giyaadéka. 11 * Sam 2:7Giyaadéka kudi nak Gotna gayéba dé wak, “Méné wuna nyaan. Ménéké mawulat wuné kapére yo. Ménéké wuna mawulé yéknwun dé yo.” Naate dé wak.\n12 Gotna Yaamabi bari wadéka dé Jisas du rakaapuk taalat yék. 13 * Yi 4:15Kwatbosa male tén taalat. Ye saabe wupmalemu (40) nyaa waba kapmu radéka Seten yae dé déku mawulé yaknwuk. Yadéka Gotna kudi kure giyaakwa du giyae de Jisasnyét kutkalé yak.\n14 Kukba némaan du wadéka dé Jon raamény gaba kwaadéka Jisas dé yék Galilina képmaat. Ye dé Gotna kudi kéga wakwek. 15 * Mt 3:2“Déknyényba Got dé wak, dé némaan ban rate gunéké védéranké. Bulaa Got némaan ban rate gunéké véran tulé kéni dé yao. Yaadékwaké sanévéknwute guné guna kapéredi mawulé kulaknyénytakne Gotna kudi mé véknwu.” Naate dé wak.\n16 Jisas Galilina kwawu nak maaléba yéte dé vék Saimon déku wayékna Andru wale bétku jébaa yabétka. Bétku jébaa yate bét wani kwawuba laaké tawuk gukwamiké. 17 Vétakne dé wak, “Béné mé yaa wuné wale. Yaabénu wuné bénat nak jébaaké yakwatnyéké wuné yo. Yakwatnyéwuru béné gukwami kutbénén pulak du taakwat kéraaké béné yo. Kéraabénu de wuna kudi véknwuké de yo.” 18 Naate wadéka bari laaké kulaknyénytakne raapme bét dé wale yék.\n19-20 De walkamu ye dé Jisas vék Sebedina nyaan vétik Jems bét déku wayékna Jonét. Bétku yaapa Sebedi wale déku jébaa yakwa du wale waga de bétku botba rak. Rate laaké miték yabétka dé Jisas bérét wak, dé wale yébéruké. Wadéka bét bétku yaapa déku du wale botba radaka bari kulaknyénytakne bét Jisas wale yék.\n21 Jisas déku du wale de yék Kapaneamét. Ye saabe re yaap ra nyaa dé Gotna kudi buldakwa gat wulae dé du taakwat Gotna kudiké yakwatnyék. 22 * Mt 7:28 Apa yate dé derét Gotna kudi wakwek. Waga wakwedéka apa kudiké kutdéngkwa du waga wakwekaapuk yadaka du taakwa déku kudi véknwute kwagénte de déké sanévéknwu wanévéknwuk.\n23-24 * Mk 5:7; Jo 6:69Yadaka dé kutakwa kure tékwa du nak wani gat wulaak. Wulae dé Jisasnyét waate dé wak, “Méné Nasaret ban Jisas, méné naanat samu yaké méné yaak? Naanat yaalébaanké méné yaak, kapu yaga pulak? Wuné ménat wuné kutdéngék. Méné Gotna yéknwun ban.” 25 Naate wadéka dé Jisas kutakwat wak, “Nyéné kudi bulkaapuk. Wani dut kulaknyénytakne mé yaage yé.” 26 Naate wadéka lé wani dut takubalaakutakne némaanba waatakne lé yaage yék. 27 Yaage yéléka akwi du taakwa véte kwagénte deku kapmu bulte de wak, “Aki. Kéni du samu kulé kudi dé wakweyo? Dé apa yate kutakwat wadéka de déku kudi véknwu.” 28 Naate wadaka de Galilina képmaaba tékwa akwi gayéba Jisaské kudi wakwekéreyék.\n29 Jisas Gotna kudi buldakwa ga bari kulaknyénytakne dé yék. Jems, déku wayékna Jon, du las wawo, de Jisas wale de yék. Ye Saimon bét Andruna gat de wulaak. 30 Saimonna naakuma kiyakiya yadéka lé kwaak. Kwaaléka de Jisasnyét bari léké kudi wakwek. 31 Wakwedaka dé wulae léku taababa kutkwedéka raapléka dé kiyakiya kaapuk yak. Yadéka lé kadému kawu saakére lé deké kwayék.\n32 * Mt 4:24 Garabu nyaa dawulidéka yaap ra nyaa yédéka de kiyakiya yakwa du taakwa baadi, sépékwaapa kapére yan du taakwa baadi, kutakwa kure tén du taakwa baadit wawo de Jisaské kure yék. 33 Kure ye de wani gayéba rakwa nak du taakwa wale téte de jawuk ga maaknaba. 34 * Mk 3:11-12Jawudaka dé wupmalemu du taakwa baadit kutnébulék. Yatakne dé wadéka de wupmalemu kutakwa du taakwa baadit de kulaknyényék. Kulaknyénytakne yaage yéké yadaka dé kutakwat waatik, de déké kudi wakwekaapuk yadoké. Derét dé waatik, déké kutdéngdan bege.\n35 * Mt 14:23; Lu 5:16 Ganbaba yé tékmarék yadéka dé Jisas raapme gwaade yék, du taakwa rakaapuk taalat. Ye dé waba Got wale kudi bulék. 36 Buldéka Saimon béré de déké sékalék. 37 Sékale véte de dérét wak, “Akwi du béré taakwa béré ménéké de sékalpatiyu.” 38 Naate wadaka dé wak, “Wuné deké tépa gwaamale yékaapuk yaké wuné yo. Nak gayét yéké naané yo. Wani gayéba wawo Gotna kudi wakweké wuné yo. Wani jébaa yaké wuné yaak.” 39 * Mt 4:23-25Naate watakne dé yék Galiliba tékwa gege gayét. Yéte dé kudi wakwek, Gotna kudi buldakwa wupmalemu gaba. Wakwete wadéka de du taakwat kure tén kutakwa yaage yék.\n40 Lepéro yan du dé nak yék Jisaské. Ye kwati yaane waadé daate dé dérét wak, “Wuné yéknwun yawuruké méné mawulé yaménéran méné waménu wuné yéknwun yaké wuné yo.” 41 Naate wadéka dé déké mawulé lékte déku taabat kutte dé wak, “Wuné yéknwun yaménuké wuné mawulé yo. 42 Naate wadéka dé lepéro bari kaapuk yadéka dé yéknwun yak. 43-44 * Lev 14:1-4 Yadéka dé dérét némaanba wak, “Mé véknwu. Ménat yawurén muké nak duwat wakwekaapuk yaké méné yo. Méné Gotna kudi buldakwa gaba jébaa yakwa nyédé duké bari ye déku méniba téménu dé ména sépat véké dé yo. Védu méné yéknwun yaménénke méné Moses déknyényba wakwedén pulak Gotké kwaami kwayéké méné yo. Kwayéménu nak du taakwa véte lepéro kaapuk yadéka méné yéknwun yaménénké kutdéngké de yo.” 45 * Mk 7:36Naate wadéka dé Jisasna kudi véknwukaapuk yate dé wani muké wakwek, gege gayéba. Wakwedéka wupmalemu du taakwa Jisas wale jawuké mawulé yadaka dé Jisas kélik yate deku gayét kaapuk gwaadédén. Dé du taakwa rakaapuk taalat dé yék. Ye radéka de du béré taakwa béré dérét véké de yaak gayéba gayéba.\n*1:2: Mal 3:1; Lu 7:27\n*1:4: Ap 13:24; Lu 1:77\n*1:10: Jo 1:32\n*1:13: Yi 4:15\n*1:22: Mt 7:28\n*1:23-24: Mk 5:7; Jo 6:69\n*1:35: Mt 14:23; Lu 5:16\n*1:39: Mt 4:23-25\n*1:43-44: Lev 14:1-4


Luk 22 | `ABTWOSERA | STEP | Yis kurkapuk yandarén bret kandakwa nyaa yaaké yandu wani nyaa Judasé Pasova waandakwa nyaana kakému kakandakwa.\n28“Guné wunale wa yarésékéyakngunén. Kapérandi musé wunéké yaandéka guné wuné yamba yaasékangunéngwe wa. 29Wuna aapa mayé apa wa tiyaandén, wuné néma du rate du dakwaké kurkale véwuténngé. Tiyaandén mayé apa kéraae gunat kwayékawutékwa, guné wunale yaréte wunale kakému kulak kate, Israelna kém tambavétik maanmba kaayék vétikngé (12) néma du téte véngunénngé.” Naandén Jisas déku dunyansat.\n39Wani kundi watake Jisas gwaande Oliv némbat yéndén, apapu talimba yandén pulak. Déku dunyansé waak dale yéndarén. 40Ye wani taalémba saambake det anga wandén, “Guné Gorét ma waatakungunék, gunat yékun yandu kapérandi musé gunat yaavan kurkapuk yamuké.” 41Wunga wandéka de rakésndaka dé ayélap yépulak naandén. Matu kéraae vaanéndaka ye vaakérkwa pulak, wulka yéndén. Ye kwaati se Gorét anga waatakundén, “Wuna aapa, méné akwi muséké wa apamama yaménéngwa. Yaakwate yakwa muséké waké mawulé yamunaae waménu wunéké yaakwate yakwa vakmi wunéké katik yaaké dé. Wunga waatakuwutékwa ménat. Méné wuné mawulé yakwa pulak yaké yambak. Ménékét mawulé yaménéngwa pulak ma yaménu.” 43[Naandéka Gotna kundi kure gaayakwa du nak Gotna gaayémba gaaye déku mawulémba yékun yandén. 44Jisasna kwaminyan kapére yasékéyakndéka Gorét nakapuk waatakundén. Waataku-pékaréndéka waangét nyéki pulak vaakwe képmaamba vaakérén.]


Rom 6 | `ABTMAPRIK | STEP | Guné, wani muké sanévéknwute yaga guné wo? “Naané kapéredi mu las yasaakunaran Got kaatamarék yate naanéké mawulé lékte naanat bakna kutkalé yasaakudu naanéké mawulé lékdékwa mu apakélé yaké dé yo.”\nd6:101 Pi 3:18\ne6:111 Pi 2:24\n1Guné, wani muké sanévéknwute yaga guné wo? “Naané kapéredi mu las yasaakunaran Got kaatamarék yate naanéké mawulé lékte naanat bakna kutkalé yasaakudu naanéké mawulé lékdékwa mu apakélé yaké dé yo.” 2Guné waga wagunéran sépélak guné wo. Guné waga wagunéran wuné kéga waké wuné yo: Wan kaapuk. Waga wamarék yaké guné yo. Naané kapéredi mu tépa yamarék yaké naané yo, kapéredi muké kiyae wani paatéké kuk kwayénan bege. 3Déknyényba naané Krais Jisasna yéba gu yaakunanké guné mé sanévéknwu. Naané dé wale nakurak mawulé yate déku yéba gu yaakute naané dé kiyaadén pulak yate naané kiyaa pulak naané yak. 4 a Samuké nae wuné kéga wak? “Naané kiyaa pulak naané yak.” Kéni muké sanévéknwute wuné waga wak. Déknyényba Krais kiyaadéka de dérét rémdaka naana yaapa Got apa yate wadéka dé tépa nébéle raapmék. Krais yadén pulak naané yak. Naané dé wale nakurak mawulé yate déku yéba gu yaakute, naané kiyaa pulak yanaka Got naanat rémdékwa pulak dé yak, naané wawo raapme kulé mawulé kérae yéknwun mu male yanoké.\n5Naané kiyaadén pulak yate dé wale kiyaa pulak naané yak. Yatakne naané kutdéngék. Dé tépa nébéle raapdén pulak, naané dé wale tépa nébéle raapké naané yo. Raapme naané kulé mawulé kérae yéknwun mu yate miték male raké naané yo. 6 b Waga kutdéngte kéga wawo naané kutdéngék. Déknyényba naana kapéredi muké de Krais Jisasnyét miba viyaapata taknak. Yadaka Got wadék naané déku jébaaba yaale naané déknyényba yanan kapéredi muké naanébu kuk kwayék. Kwayénaka naana kapéredi mawulé débu kiyaak. Kapéredi mawulé naana mawuléba tépa apa yamarék yadu naané kapéredi mu yasaakumarék yaké nae, naané déknyényba yanan kapéredi muké naanébu kuk kwayék. Waga naané kutdéngék. 7Kéni képmaaba rate jébaa yakwa duké, guné mé sanévéknwu. Jébaa yakwa du kiyaado némaan du deké tépa apa yamarék yaké de yo. Naané wani jébaa yakwa du pulak rate kapéredi muké kuk kwayéte kiyaa pulak yano kapéredi mu naanéké tépa apa yamarék yaké dé yo. 8Wani muké sanévéknwute naané wo, “Naané Krais wale kiyae naané dé wale nébéle raapké naané yo. Yate dé wale miték rasaakuké naané yo. Wan adél.” 9 c Naate wate kéga naané kutdéngék. Krais kiyaadéka Got wadéka dé tépa nébéle raapmék. Raapme dé tépa kiyaamarék yaké dé yo. Du taakwa kiyaadakwa paaté déké tépa apa yamarék yadu dé tépa kiyaamarék yaké dé yo. 10 d Déknyényba du taakwa yadan kapéredi mu yatnyéputiké nae dé kiyaak. Nakurak apu male dé kiyaak. Kiyaadéka Got apa yate wadék dé tépa nébéle raapme dé Got wale rasaaku. 11 e Waga kutdéngte guné kéga waké guné yo, “Naané kiyaa pulak ye kapéredi mawuléké kuk kwayétakne naané kapéredi mu tépa yamarék yaké naané yo. Yano Got wadu naané kulé mawulé kérae Krais Jisas wale nakurak mawulé yate Gotké yéknwun jébaa yate miték rasaakuké naané yo.” Naate wate guné miték sanévéknwute kapéredi mu yamarék yate miték raké guné yo.\n12Waga rate kapéredi mawuléké kuk kwayégunu kapéredi mawulé guna mawuléba tépa apa yamarék yaké dé yo. Yadu guné kapéredi mawulé véknwumarék yate guna sépéba kapéredi mu yamarék yaké guné yo. 13 f Guné kapéredi mu yamuké, guné guna maan, taaba, apa, sépékwaapaba tékwa akwi muké, apa yaké guné yo. Guné yéknwun mu male yaké guné wani muké apa yate guna sépé, guna mawulé, guna sépékwaapaba tékwa akwi mu Gotké kwayéké guné yo. Guné kiyaan du taakwa pulak ragunéka Got wadéka guné waga ragunén paaté kulaknyénytakne guné kulé mawulé kéraak. Kérae dé wale miték rasaakugunékwaké sanévéknwute, guné wani mu Gotké kwayéké guné yo. Kwayégunu Got wadu guné yéknwun mu male yaké guné yo. 14Bulaa Moses wakwen apa kudi guna mawuléba apa yamarék yadéka Got gunéké mawulé lékte gunat bakna kutkalé yadék guné miték ro. Kapéredi mawulé guna mawuléba tépa apa yamarék yaké dé yo.\n15 g Guné, Moses wakwen apa kudi guna mawuléba apa yamarék yadéka Got gunat bakna kutkalé yadéka miték rate guné yaga guné wo? “Bulaa Moses wakwen apa kudi naana mawuléba apa kaapuk yadékwa. Yadu naané kapéredi mu yanaran Got naanat yakatamarék yaké dé yo.” Naate guné wo, kapu yaga pulak? Kaapuk. Waga wamarék yaké guné yo. Got gunat bakna kutkalé yadénké, guné kapéredi mu yamarék yaké guné yo.\n16 h Kéni kudi mé véknwu. Guné kusékétte nak duké jébaa yagunu, dé gunéké apa yadu, guné déku jébaa yakwa du taakwa rate, déku kudi véknwute wadékwa pulak yaké guné yo. Wani kudi véknwute guné kutdéngék. Kapéredi mawulé guna mawuléba apa yadu, guné kapéredi mawulé véknwute wadékwa pulak yate, Setenna jébaa yakwa du taakwa ragunéran, guné kapéredi yaabuba yéte yalakgé guné yo. Got wale rasaakumarék yaké guné yo. Got guna némaan ban radu, guné déku kudi véknwute wadékwa pulak yate, déku jébaa yakwa du taakwa ragunéran, guné Gotké yénakwa yaabuba yéte, déku méniba yéknwun mu yakwa du taakwa raké guné yo. Waga guné kutdéngék. 17 i Déknyényba kapéredi mawulé guna mawuléba wulae téte guna mawuléba apa yadéka guné kapéredi mawulé véknwute kapéredi mu guné yasaakuk. Yagunéka Got gunat dé kéraak, guné yéknwun mu male yagunuké. Kéraadéka bulaa guné kapéredi mawulé véknwumarék yate, guné Jisas Kraiské gunat yakwatnyédan kudi miték véknwute, wani kudiké yéknwun mawulé yate, guné Gotna jébaa yakwa du taakwa guné ro. Got waga yadék guné waga ragunékwaké, naané déké yéknwun mawulé yate déku yéba kevérékgé naané yo.\n20Déknyényba guné yéknwun mu male yasaakukwa ban Gotké sanévéknwumarék yate, Got mawulé yadékwa mu kaapuk yagunén. Yagunéka kapéredi mawulé guna mawuléba wulae téte guna mawuléba apa yadéka guné kapéredi mu guné yak. 21 j Bulaa guné Gotna jébaaba yaale yagunén kapéredi muké guné nyékéri yo. Déknyényba wani mu yatakne guné yéknwun mu guné kéraak, kapu yaga pulak? Kaapuk. Guné wani kapéredi mu yate kapéredi taalat yédakwa yaabuba guné yék. Wani yaabuba yékwa du taakwa yalakgé de yo. 22Kapéredi mawulé guna mawuléba apa yadéka Got gunat dé kéraak, guné déku taababa ragunuké. Kéraadéka guné déku taababa rate déké sanévéknwute mawulé yadékwa mu guné yo. Yagunéka yéknwun mawulé guna mawuléba wulae téte guna mawuléba apa yadéka guné yéknwun mu yo. Yate kéni yéknwun mu guné kérao. Guné kulé mawulé kérae yéknwun mu guné yasaaku. Yate miték rate guné Got wale miték rasaakuké guné yo apuba apuba. 23 k Wakwewurén kudiké sanévéknwute wuné gunat kéga wo. Kapéredi mu yakwa du taakwat Got kaatate wadu kéni kapéredi mu yaaké dé yo. De yalakgé de yo. Got wale rasaakumarék yaké de yo. Naana Némaan Ban Jisas Krais wale nakurak mawulé yate rakwa du taakwaké, Got kéni yéknwun mu bakna kwayéké dé yo. De dé wale miték rasaakuké de yo apuba apuba.


2Cor 3 | `ABTWOSERA | STEP | Wani du pulak yakapuk yanangwanngé wate, nané nana yé kavérékmuké kalik yanangwa. Wani kundi wate nané ani kundi yamba wanangwe wa, “Korinsé kalmu nané vésékngapuk yate nana kundi vékukapuk yaké daré? Du ras nak gaayét yéte nyéngaa ras kure yéndakwa. Wani nyéngaamba ani kundi wa kwaakwa: Ani nyéngaa kurkwa du yéku du wa. Deku kundi ma vékungunék. Wunga pulak nyéngaa kure yaakapuk yananu Korinsé nana kundi vékuké daré kapuk?” Guné nanéké vékusékngunénga, wa wani kundi yamba wanangwe wa. Nané wunga pulak nyéngaa kure yaakapuk yananga wa akwi gaayémba tékwa du dakwa nana kundi vékundakwa.\nKulé kundi vékute jémbaa yakwa dunyan\n1Wani du pulak yakapuk yanangwanngé wate, nané nana yé kavérékmuké kalik yanangwa. Wani kundi wate nané ani kundi yamba wanangwe wa, “Korinsé kalmu nané vésékngapuk yate nana kundi vékukapuk yaké daré? Du ras nak gaayét yéte nyéngaa ras kure yéndakwa. Wani nyéngaamba ani kundi wa kwaakwa: Ani nyéngaa kurkwa du yéku du wa. Deku kundi ma vékungunék. Wunga pulak nyéngaa kure yaakapuk yananu Korinsé nana kundi vékuké daré kapuk?” Guné nanéké vékusékngunénga, wa wani kundi yamba wanangwe wa. Nané wunga pulak nyéngaa kure yaakapuk yananga wa akwi gaayémba tékwa du dakwa nana kundi vékundakwa. 2Guné wunga viyaatakandarén kundi pulak wa téngunéngwa. Akwi du dakwa gunat véte anga wandakwa, “De Pol béra kundi vékute yéku musé male yandakwa. Yandaka a vékuséknangwa. Pol béré yéku jémbaa wa yandakwa.” Wunga watake wa nana kundi vékundakwa.\n3Krais déku kundi nana mawulémba viyaatakandéka wa gunat déku kundi wanangwa. Wananga guné nana kundi vékute Kraisna jémbaa yate guné Krais viyaatakan nyéngaa pulak wa téngunéngwa. Yi wan wanana wa. Wunga téngunénga akwi du dakwa gunat véte anga wandakwa, “Pol béré wan kundi wan yéku kundi wa. Got deku jémbaaké mawulé yandékwa.” Naandakwa. Talimba Moses Gotna kundi matumba viyaatakandén, du dakwa Gotna kundi vékute wandén pulak yandarénngé. Krais déku kundi guna mawulémba wa taakandén. Taakandéka guné déku kundi yékunmba vékute wandékwa pulak wa yangunéngwa. Yangunénga nak du dakwa gunat véte anga vékusékndakwa. Apapu apapu rapékakwa du Gotna Yaamambi nana mawulémba wulaae rate nanat wandéka wa déké yéku jémbaa yanangwa.\n4Nané Gorké vékusékte wa wani kundi wanangwa. Krais nanat yékun yandéka Gorké yékunmba vékulakananga dé nanat mayé apa tiyaandéka déké yéku jémbaa yanangwa. 5Nané nana kapmang apamama yate déké yéku jémbaa yaké yapatinangwa. Got apamama yate mayé apa tiyaandéka wa déké yéku jémbaa yanangwa. 6Got nanat wa wandén, du dakwat kéraaké yandékwa kulé kundi nak du dakwat kwayénanénngé. Watake nanat mayé apa tiyaandén, wani jémbaa yananénngé. Got wan kulé kundi, wan déku nyéngaamba kwaakwa apakundi yamba yé wa. Got wan kulé kundi wan déku Yaamambi du dakwana mawulémba wulaae rakwa kundi wa. Got talimba wan apakundi wa du dakwa yan kapéremusé det wakwasnyéndékwa. Wani du dakwa wani apakundi vékute wandékwa pulak yaké yapatite, Gotna ménimba yéku musé yakwa du dakwa téké yapatiye, wa lambiyak-ngandakwa. Gorale katik rapékaké daré. Gotna Yaamambi du dakwana mawulémba wulaae randéka wa de Gorké yénangwa yaambumba yéndakwa. Wani du dakwa Gorale rapéka-kandakwa apapu apapu.\n7Talimba Got déku apakundi matumba viyaatakandén. Wani sapak Got néma yaa vérékte kaalékwa pulak wa yandén. Yandéka Moses Gotna ménimba téndéka déku saawi waak yaa vérékte kaalékwa pulak yan. Taale némaan yan. Kukmba makal yan. Yandéka Moses Israel du dakwat Gotna apakundi wandéka de déku saawi véké yapatindarén. Wani apakundi du dakwa lambiyakngé yandakwa yaambu wa wakwasnyéndékwa. Moses wani kundi det wandéka déku saawi yaa vérékte kaalékwa pulak yan. Nané Gotna kulé kundi kwayéte Gotna Yaamambiale Gotna jémbaa yate, yénga pulak téké nané? Gotna kulé kundi déku apakundit taalékéra ndénngé, nané apapu apapu yaa vérékte kaalékwa pulak kurkale yapéka-kanangwa.\n9Got wani apakundi Mosesét wa wandén. Wandéka Moses du dakwat kwayéndéka de wani kundi vékute yandarén kapéremuséké vékusékndarén. Vékusékte de yéku musé yamba yandakwe wa. Lambiyakngé yandakwa yaambumba wa yéténdarén. Yéte anga vékusékndarén. Got wandén kundi wan yéku kundi wa. Wan néma kundi wa. Wunga vékusékndarén. Got kulé kundi nanat wandéka wani kundi wate anga wanangwa, “Gotna Yaamambi guna mawulémba wulaae randu guné Gotna ménimba yéku musé yakwa du dakwa tékangunéngwa. Téte Gorké yénangwa yaambumba yékangunéngwa.” Wunga wananga nak du dakwa anga wandakwa, “Wani kulé kundi wan yéku kundi male wa. Wan néma kundi wa.” Wunga wandaka a vékuséknangwa. Got déku Yaamambiké wandén kulé kundi Mosesét taale wandén kundit wa taalékéran.\n10Moses du dakwat Gotna apakundi wandéka anga wandarén, “Wani kundi wan yéku kundi wa. Néma kundi wa.” Wunga wandaka Got kulé kundi wandéka bulaa anga wanangwa, “Wani kulé kundi wan yéku laku kundi wa. Wan néma kundi wa. Nané wani kulé kundi ma vékukwak.” Wunga wate a vékuséknangwa. Got wan kulé kundi taale wandén kundit wa taalékéran. 11Got taale wandén kundi kukmba késké yandékwanngé vékusékte wa anga wandarén, “Wan yéku kundi wa. Néma kundi wa.” Wunga wandaka Got wan kulé kundi apapu apapu rapékaké yandékwanngé vékusékte wa anga wanangwa, “Wani kulé kundi wan yéku laku kundi wa. Néma mayé apa tiyaakwa kundi wa.” Wunga wate a vékuséknangwa. Got wan kulé kundi taale wandén kundit wa taalékéran.\n12Got wan kulé kundi apa tapa yate rapékaké yandékwanngé vékusékte, nané wup yakapuk yate, apamama yate wa wani kundi nak du dakwat kwayénangwa. 13Nané Moses talimba yan pulak yamba yanangwe wa. Déku saawi yaa vérékte kaalékwa pulak yandéka dé Israel du dakwat watake déku saawi laplapét saaptépéndén. Déku saawi taale yaa vérékte kaalékwa pulak yate kukmba yakélak pulak kaaléndéka wani du dakwa de vémuké wa dé kalik yate déku saawi laplapét saaptépéndén. Moses wunga yandéka nané nak pulak yanangwa. Wanangwa kundi késkapuk yate rapékaké yandékwanngé vékusékte, wa apamama yate paakukapuk yate wani kundi kwayénangwa.\n14Laplapét musé nak saaptépéndéka paakwe kwaandéka nané wani musé véké yapatinangwa pulak, wa de Israel du dakwa talimba Moses wan kundiké yamba yékunmba vékusékndakwe wa. Bulaa waak Israel du dakwa Got wandéka Moses wan apakundi vékute de wani kundiké yamba yékunmba vékusékndakwe wa. Kraisale nakurakmawulé yakwa du dakwa male wa wani kundiké yékunmba vékusék-ngandakwa. 15Bulaa yarénangwa sapak Israel du dakwa némaamba wa Gotna kundi bulndakwa gaamba jaawuwe vékundakwa, néma du Moses wan apakundi nyéngaamba véte némaanmba wandaka. Vékute wani kundiké yékunmba vékusékngé yapatindakwa. Laplap saaptépéndén musé véké yapatinangwa pulak, wa de wani kundiké yékunmba vékusékngé yapatindakwa.\n16Du dakwa yandarén kapéremuséké kuk kwayétake nana Néman Duké yékunmba vékulakate de Moses wan apakundiké kurkale vékusék-ngandakwa. Laplapét musé nak saaptépétake raapindaka nané wani musé kurkale vénangwa pulak, wa de nana Néman Duké yékunmba vékulakate Moses wan apakundiké kurkale vékusék-ngandakwa. 17“Néman Duké,” wate wa Gotna Yaamambiké wawutékwa. Gotna Yaamambi du dakwana mawulémba wulaae randéka Moses wan apakundi wani du dakwana mawuléké apamama yamba yandékwe wa. Yandéka de kalapusmba kwaae kaapat yaalan du pulak, wa yéku mawulé vékute kurkale yaréndakwa.\n18Nané Jisas Kraisna jémbaamba yaalan du dakwa, nana mawulémba Gotna Yaamambi wulaae randéka wa nana Néman Du pulak wa ténangwa. Téte nané nana saawi laplapét saaptépékapuk yanangwa pulak yananga, nak du dakwa nanat véte nana Néman Duké wa vékusékndakwa. Saawi véndakwa glas duna gasnyé gasnyé wakwasnyéndékwa pulak, wa nana Néman Du wakwasnyénangwa det. Wakwasnyénanga de nanat véte vékusékndakwa. Nana Néman Du wan apa tapa yakwa du wa. Nyaa véte kaalékwa pulak yakwa du wa. Nané dale nakurakmawulé yate dé pulak yakélak yakélak némaan yananga de nanat véte déké vékusékndakwa. Nané wunga yalakét ye ye kukmba némaan ye dé pulak male tékanangwa. Téte nané waak apa tapa yate nyaa véte kaalékwa pulak yakanangwa. Nana Néman Du Gotna Yaamambi nanat yékun yapékandu nané wunga yakanangwa.


Mat 27 | `WOS | STEP | Xitélakéndéka di prisna néma du, Israelna getéfana néma du wungi di hundi gi, Jisasré xiyanjoka.\n1 Xitélakéndéka di prisna néma du, Israelna getéfana néma du wungi di hundi gi, Jisasré xiyanjoka. 2 Hundi gita déré yoombu giya di Romna néma du Pailatka di déré hura yi.\nJudas dé hiya\n3 Jisasré mamaka hwendé du Judas dé hundi xéké, di Jisasré xiyanjoka hundi buléndaka. Xékétaka dé nak mawuli xékéta prisna néma du, Israelna getéfana néma du wungi rendaka dé dika wambula yi. Ye dé déka hwendan yéwa dika wambula hwe. 4 Hweta dé wa, “Wuni haraki wuni huru. Wuni haraki sémbut huruhafi duré wuni déka mama duka hwe. Hwewuka di déré xiyandat dé hiyatandé.” Wungi wandéka di wa, “Nana jémba yingafwe. Ména jémba dé.” 5 Wungi wandaka dé wun yéwa tempelmbu yakisolotaka dé yi. Ye dé dé hafuré yoombu xalétéka dé hiya.\n6 Prisna néma du yakisolondén yéwa héraata di wa, “Ané duré xiyandat déka nyéki blekéndéte hwemben yéwa dé. Ané yéwa tempelmbu rekwa yéwa wali takata Moses wandén hambuk hundika hu hwetame. Wun yéwa wali yamba takakéme.” 7 Wungi hundi bulétaka di wun yéwa hwetaka di aki yatakakwa duna héfa héra. Hérae di wa, “Nak téfambu yandé du takwa nana getéfambu hiyandat, nani diré ané héfambu rémétame.” 8 Wungi wataka wungi hurundaka du takwa wun héfaka ye di angi wa, “Nyéki héfa dé.” Némbuli akwi wun héfaka wungi nani we. 9 Prisna néma du wungi hurundaka dé profet Jeremaia hayindén hundi mwi hundi dé ya. Jeremaia Godna nyingambu angi dé hayi: “Israelna du takwa angi di wa, ‘Déré hératame. Bangi hufuk yéwa (30) hwetaka nani déré hératame.’ 10 Wungi wataka di wun yéwa aki yatakakwa duka hwetaka déka héfa di héra. Néma Du God wuniré dé wa, wuni wungi huruwute.” Wungi dé Jeremaia hayi.\nMak 15:2-15; Luk 23:2-3, 18-25; Jon 18:29-19:16\n11 Jisasré hura yindaka dé Romna néma du Pailatna makambu té. Téndéka dé Pailat déré wakwexéké, “Méni Judana néma du o yingafwe?” Wungi wakwexékéndéka dé Jisas wa, “Xéxé. Méni hafu wundé wami.” 12 Wungi wandéka di prisna néma du akwi, Israelna getéfana néma du akwi di yénataka hundi wa, Jisas hurundén sémbutka. Jisas wun haraki sémbut huruhambandé. Di déka yénataka hundi wandaka dé deka hundi hasa wahambandé. Hundi nawulak buléhambandé. 13 Buléhafi yandéka dé Pailat déré wa, “Méni ménika wandaka atéfék hundi nawulak méni xéké, o yingi maki dé? Métaka méni hundi buléhafi té?” 14 Wungi wandéka dé Pailatré hundi nawulak wahambandé. Wahafi yandéka dé Pailat saré waréké.\n15 Atéfék héki hwari Pasova hénoo sa nukwa dé Romna néma du séndé gembu hwaakwa du nakré wandéka dé séndé ge yatakataka gwande dé jémba yi. Jerusalemémbu rekwa du takwa deka mawuli sarékémbu Romna néma duré wandaka dé mawuli yandaka duré wandéka dé séndé ge yatakataka gwande dé jémba yi. 16 Wun nukwa haraki saraki sémbut hurundé du nak séndé gembu dé hwa. Déka xi Barabas dé. Séfélak du takwa déka di xékélaki.\n17 Pailat dé xékélaki. Jisas haraki sémbut nawulak huruhambandé. Séfélak du takwa Jisaska mawuli yandaka di prisna néma du haraki mawuli di Jisasré gitaka hura ya déka. Wungi xékélakita déka mawulimbu dé wa, “Wafewana ambu hérangwanda tékwa du takwa Jisaska mawuli yatandi, o yingi wana?” Wungi wata dé wunde du takwaré wa, “Yingi maki guni mawuli ye? Héndéré wawut dé jémba yitandé? Barabasré wawut dé séndé ge yatakataka gwande jémba yitandé, o Jisasré wawut dé jémba yitandé? Wun du Jisas nawulak du angi di wa, dé God wasékendén du Krais dé.”\n19 Pailat hundi xékéndéka hafwambu rendéka lé déka takwa hundi déka takata lé wa, “Méni wun yikafre sémbut hurukwa duré haraki hurukéméni. Gan hwae wuni déka janji hwa. Janji hwae némafwi xak wuni héra.” Wungi lé wa.\n20 Prisna néma du akwi, Israelna getéfana néma du akwi wungi di wumbu téndé du takwaré wa, di Pailatré wandat dé wandét Barabas séndé ge yatakataka gwande jémba yindét di Jisasré xiyandate. 21 Wungi wandaka dé néma du Pailat diré wambula dé wakwexéké, “Ambére duka yingi guni saréké? Héndéré wawut dé gunika gwande jémba yitandé?” Wungi wandéka di wa, “Barabas.” 22 Wungi wandaka dé Pailat wa, “Krais nandaka du Jisasré yingi maki yatawuni?” Wungi wakwexékéndéka di atéfék wa, “Déré xiyae mimbu mé hateka.” 23 Wungi wandaka dé wa, “Métaka we? Méta haraki joo dé huru.” Wungi wandéka di hambukmbu wa, “Déré xiyae mimbu mé hateka.”\n24 Di wungi wandaka dé Pailat déka mawulimbu wa, “Di wuna hundi xékéhambandi. Wuni deka hundi xékéhafi yawut, di waretandi.” Wungi wataka dé hulingu nawulak hérae dé atéfék du takwana makambu téta déka tamba yakwanyi. Yakwanyita dé wa, “Wuni guna makambu tamba wuni yakwanyi, guni xéta angi xékélakingute. Wuni ané duré xiyanjoka hélék wuni ye. Guni déré xiyangut, wu guna jémba dé. Wuna jémba yingafwe.” 25 Wungi wandéka di wumbu téndé du takwa wa, “Nani xéké. Dé hiyandéte nani mawuli ye. God wun jooka ‘Haraki saraki joo dé’ naata dé naniré nana nyangwalré akwi hasa xiyatandé.” 26 Wungi wandaka dé Pailat wa, Barabas séndé ge yatakataka gwande jémba yindéte. Wataka déka xi warekwa duré dé wa, di Jisasré rami yoombu hambukmbu xiyataka déré xiyae mimbu hatekandate.\nXi warekwa du wangita di Jisaska haraki hundi wa\n27 Pailatna xi warekwa du di déka néma geré di Jisasré hura yi. Hura yindaka di atéfék xi warekwa du di dé téndénmbu hérangwandé. 28 Hérangwanda di déka nukwa wur lafitaka néma duna waka nukwa wur sandataka. 29 Sandatakataka di rami yoo nak hérae néma du husandandakangala gootuwa di déka anéngambambu sandataka. Sandatakataka bangi nak hérae di déka yika tambambu taka. Take déka hwati se wangita haraki hundi wata di wa, “Diména, Judana néma du.” 30 Wungi wata déré simbar séxaata di wun bangi hérae di déka anéngambambu séfélak yambu xiya. 31 Wungi hurutaka di sandandan waka nukwa wur lafitaka di déka nukwa wur sandataka. Sandatakataka déré xiyae mimbu hatekanjoka di déré hura yi.\nMak 15:22-32; Luk 23:33-43; Jon 19:17-24\n32 Yambumbu yita di xi warekwa du Sairinimbu yandé du déka xi Saimonré di xé. Xe di déré wa, dé Jisasré xiyae hatekatendaka mi yatandéte. 33 Wandaka yatandéka ye di Golgota nandaka hafwa xaku. Wun Judana hundi. Mo hundi angi dé Anéngambana Afa. 34 Wara di marasin wali yandan wain hulingu Jisaska hwe, dé se némafwi hangéli hérahafi yandéte. Hwendaka dé sakwexétaka dé sahambandé. 35 Sahafi yandéka di déré xiyae mimbu hateka. Xiyae mimbu hatekataka di reta déka nukwa wur muninjoka di deka xi haaye wurmbu lakwataka hérae di nak duna xi xé. Xétaka wun du Jisasna nukwa wur dé héra. 36 Hérandéka di wun hafwambu Jisaska hate re. 37 Jisasré xiyae hatekandan mimbu di Pailat hayindén nyinga taka. Pailat dé Jisasré xiyandanéna moka dé angi hayi: “Ané Judana néma du Jisas dé.”\n38 Jisasré xiyae mimbu hatekataka di yarmbu xiyaata sélé hérandé du yétékré xiyae di mi yétékmbu hateka. Nakré di déka yika tamba sakumbu xiyae mimbu hateka. Nakré di déka aki tamba sakumbu xiyae mimbu hateka. 39 Du nawulak yitaka yatakata Jisasré xiyae mimbu hatekandaka téndéka xéta di déka wangita haraki hundi wa. 40 Wangita di wa, “Ménawa. Yingi maki dé? Méni tempel glara nukwa hufuk yindét méni wambula tonjoka méni wa. Némbuli méni méni hafu ména séfiré yikafre hurutaméni. Méni Godna nyan xe méni wun mi yatakataka gayataméni.” 41 Wungi wandaka di prisna néma du, xékélelakikwa du, Israelna getéfana néma du wungi di akwi di Jisasré wangita haraki hundi wa. 42 Wangita di wa, “Dé nawulak duré dé yikafre huru. Déka séfiré yikafre hurunjoka dé hurufatiké. Dé Israelna néma du re dé xiyae hatekandan mi yatakataka gayandét nani xéta déka ‘God wasékendén du Krais méni’ natame. 43 Dé dé wa, ‘Wuni Godna nyan wuni. God wuniré yikafre hurutandé.’ Wungi dé wa. Némbuli nani xétame. God déka mawuli yata déré yikafre hurutandé, o yingi maki dé?” 44 Wungi wandaka bér Jisas wali xiyae mimbu hatekandan du yéték bérka mimbu téta bér akwi wungi male wata déré bér haraki hundi wa.\nMak 15:33-41; Luk 23:44-49\n45 Nukwa dawimbu téndéka dé atéfék héfambu gan hunyi. 46 Hunyindéka hukémbu nukwa tengura nandinjoka yindéka Jisas Hibruna hundimbu hambukmbu dé angi wa, “Heli, Heli, lama sabaktani.” Wun hundi nana hundimbu angi dé: “Wuna God, wuna God, métaka méni wunika hu hwe?” 47 Wungi wandéka wumbu téndé du nawulak wun hundi xékéta di wa, “Wun du dé hanja rendé Godna profet Elaijaka dé we.” 48 Wungi wataka dé wumbu téndé du nak bari fétékéra ye nyamba maki joo nak hérae dé nyingi yakwa wain hulingumbu husanda. Husandandéka gufwi yandéka bangimbu take dé Jisas sandéte husawara hwe. 49 Hwendéka nawulak téta di wa, “Wayika! Nani xétame. Wafewana Elaija yae déré yikafre hurutandé wana?” 50 Wungi wandaka dé Jisas hambukmbu wambula waanje déka hamwinya take dé wungi hiya.\n51 Jisas hiyandéka tempelmbu lékindan séményi nukwa wur anwarmbu léngae ye dé andélambu xaku. Xaakwa dé hafu hafu té. Téndéka nono yandéka di némafwi motu nyéndékmbu fuka. 52 Fukandaka hiyandé du takwaré réméndan hwandafu nafwindéka di hanja hiyandé Godna du takwa séfélak di wambula ramé. 53 Hukémbu Jisas raméndéka di Jerusalemré wulayi. Wulayindaka séfélak du takwa di diré xé.\n54 Xi warekwa du akwi deka néma du akwi wungi di Jisaska hate té. Téndaka nono yandéka xakundé jonduré akwi xe di némafwimbu roo. Roota di wa, “Wun du Godna nyan dé. Wu mwi hundi dé.”\n55 Séfélak takwa yae afaké makimbu téta di xé. Wunde takwa hanja Jisas Galili yatakataka yandéka di déka hukémbu yaata déré yikafre hurundé takwa di. 56 Wule takwa hési wu Makdalambu yalé takwa Maria lé. Hési wu Jems bér Josepna ayiwa Maria lé. Hési Sebedina nyan yétékna ayiwa lé.\n57 Gérambu yandéka Arimateambu yandé du nak déka xi Josep dé ya. Dé xérénjuwi mama du dé. Dé akwi dé Jisasna du nak dé. 58 Yae dé Romna néma du Pailatka yi. Ye dé Jisasna fusa héranjoka dé déré wakwexéké. Wakwexékéndéka wandéka di Josepka hwe. 59 Hwendaka dé hérae dé yikafre wama nukwa wurmbu banyitaka. 60 Baanye hura ye dé déka motu tékwa wekwambu taka. Tale wun wekwa déka jémba yakwa du di xa. Dé Jisasna fusa wun wekwambu take némafwi motu nak sérmena hari dé yambumbu takatéfi. Takatéfitaka dé yi. 61 Yindéka bér Makdalambu yalé takwa Maria, Jems bér Josepna ayiwa Maria Jisasré takandan wekwa téndénmbu bér xéta re.\nJisasré takandan wekwaka di xi warekwa du hati\n62 Jisas hiyandéka hwae ganémba di prisna néma du akwi, Farisi akwi, wungi di Pailatka yi. 63 Ye di déré wa, “Néma du, nani wun yéna yandé duna wandén hundika nani saréké. Angi dé wa, ‘Nukwa hufuk yindét wuni wambula ramétawuni.’ 64 Wun hundika sarékéta nani méniré wakwexéké. Méni wamét di xi warekwa du ye déré takandan wekwaka nukwa hufuk jémba hate tétandi. Hatihafi yandat, wafewana déka du ye déka fusa sélé hérae hura yita du takwaré angi watandi? ‘Hiyae dé wambula ramé.’ Wungi wandat, hukémbu watendaka yénataka hundi tale wandan yénataka hundiré sarékéngwandétandé.” 65 Wungi wandaka dé Pailat diré wa, “Guni xi warekwa duré hérangut di ye wun hafwaka hatitandi, guni hafwaka jémba hatinguka maki.” 66 Wungi wandéka ye di wekwambu takatéfindén motumbu yoo gitaka bi maki joo taka, du nafwindémboka. Takataka xi warekwa duré nawulak wandaka di wun wekwaka hate té.


Phili 1 | `ABTWOSERA | STEP | Wuné Pol gunéké ani nyéngaa viyaatakawutékwa. Aané Timotiale Krais Jisasna jémbaa yakwa du téte wa gunéké vékulakatékwa. Vékulakate guné Filipaimba tékwa Kraisna jémbaamba yaalan du dakwa, gunéké wa viyaatakawutékwa. Guné Filipaimba tékwa Gotna du dakwa, guna néma du, dele sékét jémbaa yakwa dunyan waak, gunéké wa viyaatakawutékwa.\n15Wa vékusékwutén. Du ras wunat kapére mawulé yate wuna jémbaa yaavan kurké wate, paapu yate, wa Krais Jisaské kundi kwayéndakwa. Deku yé kavérékngé wate wa yandakwa. Yate wuné kalapusmba kwaate rakarka yate kapére mawulé vékuwuténngé mawulé yandakwa. Yate du ras paapu yate wa Krais Jisaské kundi kwayéndakwa. De ras yéku mawulé vékute wa Krais Jisaské yéku kundi kwayéndakwa. De wunéké mawulé tawulé yate yéku mawulé vékute wa Krais Jisaské wandakwa. Wunga vékuwutén wa. Wunéké mawulé yakwa du anga wa vékusékndakwa. Got wandéka wa wuné kalapusmba kwaawutékwa, nak du dakwat Jisas Kraiské wuné kundi kwayémuké. 18Akwi du Krais Jisaské wa kundi kwayéndakwa. Wan yékun wa. Yéku yapaté yate daré Krais Jisaské kundi kwayéto kapuk paapu yate daré déké kundi kwayéto? Yénga yakét. Krais Jisaské kundi kwayéndakwanngé wuna mawulé yarékwa. Mawulé tawulé yapéka-kawutékwa.


Rev 9 | `ABTMAPRIK | STEP | Gotna kudi kure giyaakwa du nak wawo déku kaany yapévudéka wuné vék kun nak képmaaba kwaadéka. Déknyényba wani kun nyétba yae dé képmaaba akérék. Wani kun wan du nak. Apakélé waagu dé nak ték. Du kwaasada véte adaba kwaakwa képmaa véké de yapatiké de yo, apakélé waagu bege. Yaabu nak wani waaguba dé dawulik. Wani yaabuba gwés dé nak ték. De wani duké wani gwés naapidakwa ki de kwayék.\nd9:20Re 16:9-11, Sam 135:15-17\n1Gotna kudi kure giyaakwa du nak wawo déku kaany yapévudéka wuné vék kun nak képmaaba kwaadéka. Déknyényba wani kun nyétba yae dé képmaaba akérék. Wani kun wan du nak. Apakélé waagu dé nak ték. Du kwaasada véte adaba kwaakwa képmaa véké de yapatiké de yo, apakélé waagu bege. Yaabu nak wani waaguba dé dawulik. Wani yaabuba gwés dé nak ték. De wani duké wani gwés naapidakwa ki de kwayék. 2Kwayédaka wani gwés naapidéka dé apakélé yaa yaante yakwa yaatnyé pulak wani waaguba yaalak. Yaale dé nyaa taknatépédéka dé nyét gélé yak. 3Yadéka de wupmalemu kwamijok wani yaatnyéba yaalate de képmaat dawulik. Dawulidaka dé Got derét wak, “Guné du taakwat tiké guné yo. Kulamagu tikwa pulak guné du taakwat tiké guné yo. 4 a Yate guné waara, kutjo, mi gaga wawo yaalébaanmarék yaké guné yo. Guné lékwésba wuna yé kwaamarék yakwa du taakwat male yaalébaanké guné yo. 5Guné baapmu naktaba wani du taakwat tiké guné yo. Yate derét viyaapérekmarék yaké guné yo. Wani du taakwa apakélé kaagél kutké de yo.” Naate dé wani kwamijoknét wak. Wani kwamijok du taakwat tido kaagél kutké de yo, kulamagu tidaka kaagél kutdakwa pulak. 6Wani tulé du taakwa kiyaadaran yaabuké sékalte de vémarék yaké de yo. De kiyaaké mawulat kapére yate de kiyaamarék yaké de yo.\n12 b Taale yaan kapéredi mu débu kaapuk yak. Kapéredi mu vétik bét wekna ro. Bét wekna yaaké bét yo.\n13Du nak wawo déku kaany yapévudéka wuné véknwuk, Gotké gwalmu kwayédakwa jaabéna waabuba kudi nak buldéka. Wani jaabé wan gol matut yadan jaabé. Dé Got rakwa jaabé tékwaba dé ték. Wani jaabéna waabu wan véti wan vétiba kudi nak buldéka wuné véknwuk. 14Bulte dé kaany yapévun dut wak, “Méné ye waménu de Gotna du wan véti wan véti Yupretis waadakwa apakélé kaabélé tékwaba re yéké de yo. Déknyényba Got dé derét wak, de waba radoké.” Naate dé wak. 15 c Wani du wan véti wan véti Got wadéran nyaa, tulé, kwaaréké wawo de raségék. Raségédaka dé wani du Gotna kudi derét wadéka de yék, kéni képmaaba rakwa du taakwana nakurak kémét viyaapérekdoké. Waga yado kéni képmaaba rakwa du taakwana kém vétik miték raké de yo. Wani kém vétiknét viyaapérekmarék yaké de yo. 16Wani du wan véti wan véti yédaka deku kukba yaan wosba ran du wan wupmalemu. Walkamu du kaapuk yaadan. Wupmalemu du de yaak (200 milion). Wuné derét naaknwudaka wuné véknwuk.\n20 d Kiyaamarék wekna rakwa akwi du taakwa wani mu vétakne de Gotké kaapuk wup yadan. Yate kapéredi muké kaapuk kuk kwayédan. Yate de kutakwana yéba wekna de kevéréknék. Gol matu, silva matu, bras matu, bakna matu, mit wawo yadan yénaa gotna yéba wekna de kevéréknék. Yénaa got vémarék yate, kudi véknwumarék yate, kaapuk yeyé yeyadakwa. 21Wani du taakwa wani muké kuk kwayémarék yate kéni kapéredi mu wawo de yasaakuk. De du taakwat las viyaapérekdan, kus mayéra yadan, nak du taakwa wale kapéredi mu yadan, gwalmu sél yadan, waga yate de kapéredi mu yasaakuk. Wani kapéredi muké kaapuk kuk kwayédan.