NOLAKOA DA? | Zuialde Herri Informazioa\nPosted: 2013/01/17 in Euskal Preso eta Iheslari Politikoak\nPPk salaketa bat jarriko dio Barrenari, espetxe politika “kriminala” dela esateagatik\nIñaki Oiarzabalek esan du egungo espetxe politika “ETA amaitzeko egokiena eta eraginkorrena” dela.\nEzker abertzaleak nabarmendu du hamazazpi pertsona hil direla presoen sakabanaketaren ondorioz.\nPPk salaketa bat jarriko dio ezker abertzaleko bozeramaile Pernando Barrenari, Espainiako Gobernuaren espetxe politika “kriminala” dela esateagatik. Hala jakinarazi du gaur Iñaki Oiarzabal PPko Euskal Autonomia Erkidegoko idazkari nagusiak. Haren esanetan, Madrilen estrategia “ETA amaitzeko egokiena eta eraginkorrena” da.\nAgerraldi bat egin dute gaur Pernando Barrena eta Marian Beitialarrangoitia ezker abertzaleko bozeramaileek, joan den larunbateko manifestazioaren balorazioa egiteko. Bertan esan dute espetxe politika “kriminala” dela ziurtatzea ez dela “ezerezetik” ateratako baieztapen bat, eta bi datu oroitarazi dituzte: hamazazpi pertsona hil dira auto istripuz sakabanaketaren eraginez, eta 23 preso hil dira “muturreko baldintzen” ondorioz. “Ez dira berez gertatu diren gauzak, baizik eta kartzela politika jakin baten ondorioak”, esan du Beitialarrangoitiak. Horrela, espetxe politikak “zantzu kriminalak” dituela berretsi dute.\nBeitialarrangoitiak euskaraz egin du, eta Barrenak, berriz, gazteleraz. Oiarzabalen hitzetan, PPk ez du onartuko Barrenaren hitz “lotsagarriek” dakarten “presioa eta xantaia”. “Haiek dira urratsak egin eta gizarteari azalpenak eman behar dizkiotenak, terrorismoaren konplize politikoak. Kriminal bakarrak terroristak eta haiek hauspotzen dituztenak dira”.\nOiarzabalek azaldu du PPko zerbitzu juridikoak dagoeneko salaketa prestatzen ari direla eta laster aurkeztuko dutela epaitegian.\nUDALBILTZAren FASE BERRIA


Objetos perdidos - preguntas frecuentesGaldu aurkituak - ohiko galderak - Lesakako Udala - Ayuntamiento de Lesaka\nLesakako Udaleko Galdutako Objektuen bulegoa Plaza Zaharra 1. zenbakian dago.\nZer egin behar dut galdutako objektu bat aurkitzen badut?\nUdal bulegora eraman behar dut.\nHemen, nire datu guztiak erregistratuko dituzte, hau da, NANa, helbidea, telefonoa eta abar (beti ere norberak ematen baditu), eta objektua entregatu izanaren agiri bat emango didate. Legezko xedapenak adierazko dizkidate eta legezko jabea ez bada bi urtean azaltzen, objektua eskuratzeko aukera dudala adieraziko didate.\nObjektua baliozkoa bada eta ez bada bere jabea azaldu, jasotzera pasatzeko abisatuko didate.\nGainontzeko objektuak: arropa, aterkiak, betaurrekoak….bi hilabete pasa ondoren, aprobetxatu asmoz, zenbait erakundetara bidaltzen dira. Mugikorrak, datuak babesteari buruzko legea dela medio, birziklatu egiten dira.\nZer egin behar dut objektu bat galtzen badut?\nUdalaren bulegora joan behar dut edo,\nInternet bidez eginen dut kontsulta, hemen.\nAdingabeek beren guraso, tutore edo legezko ordezkariekin joan behar dute.\nDiru-zorroak, dokumentazio eta/edo txartel eta guzti:\nTitularraren datuak eman behar dira Datu Basean egiaztatzeko gure bulegoetan ote dagoen.\nTxartelak baliogabetu egin behar dira.\nDuela gutxi galdu badira, egun batzuk itxaron behar dira dokumentazioa berritzeko; izan ere, ohikoena objektua azaltzea baita.\nBalio urriko objektuak:\nIkusgai egoten dira bi hilabetez. Ondoren, irabazi gabeko zenbait Erakundetara bidali edo erreziklatu egiten dira.\nBi hilabetez egongo dira ikusgai. Bi urte pasa eta inork erreklamatzen ez badu aurkitu duenari itzuliko zaio.\nNola jaso dezaket nirea dela identifikatu dudan objektua?\nObjektua aurkitzen bada:\nGure bulegoetan kontsultatu.\nGalerari buruzko datuak eman behar dira: tokia eta eguna.\nObjektua ahalik eta zehatzen deskribatu.\nFaktura izan ezkero aurkeztu.\nMugikorren kasuan, hauexek ekarri behar dira: kargadorea, mugikorraren faktura, non IMEI kodea azaltzen den eta/edo PIN zenbakia.\nBitxien kasuan, bitxiarekin ateratako argazkiak ekarri behar dira, bitxiaren bikotea edo bitxiaren faktura, edota bitxiaren jabe gisa identifikatzen zaituen beste edozein datu.\nNANa edo dokumentu ofiziala aurkeztu behar da norberaren nortasuna egiaztatzeko; horretaz gain, telefono-zenbakia eman behar da.\nObjektua jaso denaren eta aurkituenarekiko dagoen legezko betebeharra adierazten duen egiaztagiria sinatu behar da.\nItzulketagatik sortutako gastuak:\nLesakan bizi ez bazara, honako aukerak dituzu objejtuaren itzulketari dagokionez:\nZure baimena duen norbait bidali objektua jasotzera.\nGastuak zure gain hartuz. Kasu honetan kopurua aldakorra izanen da bidaltzen den tokiaren arabera).\nKontsultaren bat egin nahi baduzu, egin klik hemen


Miguel Altuna Lanbide Heziketa: irudi berria prest, egoitza gertuago - Bergara - Goiena.eus\nJokin Bereziartua Lizarazu 2017-10-20 09:22\nAtzerako kontaketa abiatu zuten atzo egoitza berrira joateko; 2018ko urriaren 19rako zehaztu dute inaugurazio-data.\nMiguel Altuna Lanbide Heziketaren egoitza berriko lanak bukatzeko azken data 2018ko maiatzaren 20rako zehaztu dute, eta, beste atzerapenik ez badago, espero dute 2018-2019 ikasturtea han abiatzea; atzoko ekitaldian 2018ko urriaren 19rako zehaztu zuten inaugurazio-data. Egoitza berriak 9.719 metro koadro izango ditu, gaur egungoaren ia bikoitza. Gainera, irudi korporatibo berria ere aurkeztu zuten.\n"Obrak atzeratzen joan dira, lanak hiru hilabetez geldi egon ziren lurrak arazoak zituelako. Geldialdi horrekin 2017ko abendua jarri ziguten data moduan eta gutxira esan ziguten 2018ko martxorako amaituko zirela. Azken data, baina, maiatzaren 20a da". Halaxe azaldu ditu Miguel Altuna Institutuko zuzendari Josune Irabazalek eraikin berriko obren gorabeherak.\nAurreikuspena, hurrengo ikasturtea bertan hastea\nLanak 2018ko maiatzaren 20rako amaituko balira, Irabazalek espero du 2018-2019 ikasturtea egoitza berrian abiatzea: "Ez bada gehiago atzeratzen mugan egongo ginateke. Bigarren mailako ikasleak 2018ko martxoan praktikak egitera joaten direnean egoitza zaharra berrantolatu eta gauza batzuk husten joan gura dugu; ea enpresa eraikitzaileak baimena ematen digun bi eraikinetako batera behintzat sartzeko. Hori posible izango da, maiatzaren 20ko data ez bada atzeratzen".\nBi eraikin, 9.719 metro koadro\nEgoitza berriak, bi eraikinetan banatuta, 9.719 metro koadro izango ditu, egungo eraikinaren ia bikoitza. Aurrealdeko eraikinak 3.329 metro koadro ditu: erdisotoan, 200 pertsonarendako lekua izango duen aretoa eta jantokia –ikasleentzat zein irakasleentzat– izango dira; 0 solairuan, zerbitzu orokorrak, irakasleen gela eta bilera gelak joango dira; eta lehen solairua, azkenik, administraritza alorreko heziketa zikloetarako baliatuko dute.\nAtzealdeko eraikinak, aldiz, 6.335 metro koadro izango ditu, bi zatitan banatuta: teknikoa eta tailerrak. Alde teknikoa gelaz betetako lau pisutan banatzen da. Horiek berariazko ekipamendu teknikoz hornituak eta erronketan oinarritutako metodologia garatzeko prestatuta egongo dira. Era berean, azaldu dutenez, Industria 4.0 sisteman oinarritutako teknologia eskainiko duen gela berezia ere bertan joango da; gela horretan diziplinarteko erabilpenerako ekintzak sustatu nahi dira eta ziklo ezberdinetako ikasleek erabiltzeko modukoa izango da. Hala, diotenez, industrian erabiltzen diren antolakuntza ereduak txertatu ahal izango dira ikastetxean.\nBestalde, tailerrei erreparatuz, ziklo ezberdinetako tailer guztiak zona komun zabal baten kokatuko dira; 2.062 metro koadroko espazioan horma bakar bat egongo da. Eta Miguel Altuna berria erdigunetik urrunduko den arren, enpresa, elkarte, ikasle, langile, erakunde, ekintzaile eta, oro har, gizarteari ateak zabalik dituen erakundea izaten jarraituko duela azpimarratu dute: "Gure bezeroekiko gertutasuna zaintzen jarraituko dugu".\nZubia eta "zubi-lana" mantendu\nAtzo, Agur Elementala, kaixo Miguel Altuna kanpaina aurkeztu zuten, Elemental zaharretik "aukeraz betetako" prozesu batera salto egiteko. Gogorarazi zuten 2018an 90 urte egingo dituela Miguel Altunak: "Kanpaina hau etorkizuna eta iragana lotzeko zubia izango da". Hain justu, Zure zubia aukeratu dute etorkizunerako lelo: "Lagatzen dugun Elemental zaharraren ikurra izan da, eraikin berrian ere mantenduko duguna, gure zubia. Ikasleentzat ibilbide profesionaletarako zubia, DBHtik eta batxilergotik lan mundurako zubia, langileentzat etengabeko formaziorako zubia, ekintzaileentzat enpresa berriak sortzeko zubia...". Horrez gain, irudi korporatibo berria ere aurkeztu dute: "Irudi indartsua eta gogoangarria; koloreari dagokionez, bergararron mahoi urdina darama, gure erroen adierazgarri".\nIzena aldatu arren, izaerari eutsi\n2018an 90 urte beteko ditu Miguel Altuna Institutuak. 1928an sortu zen Lanbide eta Ehungintza Eskola eta 1936ra bitartean, gerra aurreko garaian, Bergaran finkatzen joan zen. 1936tik 1944ra etenaldia egon zen eta 1944ko urriaren 16an Lanbide Eskolak ateak ireki zituen berriro ere. Hurrengo data aipagarria 1955ekoa da, aldaketaz jositako garaiaren hasiera: Bergarako Industria Maisutza Eskola.\n15 urte geroago, 1970ean, Lanbide Heziketako Ikastetxe Nazionala izatera pasatu zen. 1990ean, berriz, Miguel Altuna Lanbide Heziketako Institutua deitzera pasatu zen eta zortzi urte geroago Goi Mailako Berariazko Lanbide Heziketako Miguel Altuna Institutua izena hartu zuen. Amaitzeko, 2015a ezkero Lanbide Heziketako Miguel Altuna Ikastetxe Integratua izan da; eraikin berria "aukera iturri bihurtzea" gura dute.


Eta zu, non zinen duela 20 urte irailaren 11n? | Haria | IRRATIA\n2021 IRA. 09 - 06:25h\nEta zu, non zinen duela 20 urte irailaren 11n?\n20 urte asko dirudite, baina guztiok (edo ia guztiok) dugu buruan non ginen eta zertan ari ginen 2001eko irailaren 11n, bi hegazkinek World Trade Center-eko dorre bikien aurka talka egin zutenean. Kalera irten gara herritarrei galdetzera ia egun hura nola oroitzen duten.\nExplosión en una de las torres de Nueva York atacadas el 11 de setiembre de 2001. (Seth MCALLISTER / AFP)\nManhattanen goizeko 8:46 zirela jo zuen lehen hegazkinak dorre bikietan lehena, eta minutu gutxiren buruan bigarrena. Azken hoen kontakizuna telebista edo irrati bidez jarraitu zuen askok, Euskal Herrian arratsaldeko 15:00ak inguruan baiziren. Kalena bildu ditugun testigantzen arabera, denok, edo ia denok dugu gogoan erasoa jazo zenean non geunden edo zertan ari ginen.\nIrudi horiek telebistan ikusterakoak sentitu genuena ere oso presente dugu: zenbaitek beldurra sentitu zuten, besteek ezin zuten sinetsi, baina den-denek harrigarria izan zela gogoratu dute.\nEta erasoak suposatu zitzakeen aldaketez ari garela, ziurra da hil zen jende guztiaren ahaideen bizitza erabat aldatu zela irailaren 11 hartatik geroztik. Pertsonalki bai, baina mundu mailan zenbait adituk diotenez irailaren 11ean mundua aldatu zen, terrorismoaren ahalmen izugarria agerian utzi zelako. Lehen esaten zen terroristek pertsona gutxi hiltzen zituztela asko izutzeko, baina Al Qaedak erakutsi zuen ahalik eta ondorio handiena lortzeko onena biktima asko eragitea dela. Ordutik, terrorismo masiboa mehatxu bat bilakatu zela esaten dute.\nGeopolitikoki ala segurtasun aldetik kontrolak areagotu egin zirela gogoratu dute galdekatuek.\n2001.09.11: Bestelako mundu bat jaio zen eguna


Erakundea: Europako Parlamentua; Europar Batasuneko Kontseilua\nArgitalpena: EBAO, 2006/7/26, L 204. zk.\n(2006ko uztailaren 26ko EBAO, 204 L zk.)\nEUROPAKO PARLAMENTUAK ETA EUROPAR BATASUNEKO KONTSEILUAK,\nEuropako Erkidegoa eratzeko Tratatua, eta, bereziki, horren 141. artikuluko 3. paragrafoa aztertuta,\nEuropako zando eta Gizarte Komitearen irizpena aztertuta,\nTratatuaren 251. artikuluan ezarritako prozedurarekin bat etorriz,\n1) Aldarazpen garrantzitsuak egin dira, Kontseiluaren 1976ko otsailaren 9ko 76/207/EEE Zuzentarauan, enplegua, prestakuntza eta lanbide-aurrerakuntza lortzeko orduan, eta lan-baldintzetan, gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunaren printzipioa aplikatzeari buruzkoan, eta Kontseiluaren 1986ko uztailaren 24ko 86/378/EEE Zuzentarauan, gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunaren printzipioa Gizarte Segurantzaren lanbide-araubideetan aplikatzeari buruzkoan. Kontseiluaren 1975eko otsailaren 10eko 75/117/EEE Zuzentarauak, gizon eta emakume langileen artean ordainsari-berdintasunaren printzipioa aplikatzearen inguruan estatu kideetan dauden legeriak hurreratzeari buruzkoak, eta Kontseiluaren 1997ko abenduaren 15eko 97/80/EE Zuzentarauak, sexuan oinarritutako bereizkeria-kasuetan, froga-zamari buruzkoak, berebat, xedapenak jaso dituzte, helburu dutenak gizonen eta emakumeen artean tratu-berdintasunaren printzipioa aplikatzea. Zuzentarau horietan aldarazpenak egin direnez, komeni da, argitasunaren mesedetan, kasuan kasuko xedapenak bateratzea, testu bakar batera bilduz esparru horretan dauden xedapen garrantzitsuenak, bai eta Europako Erkidegoetako Justizia Auzitegiaren (aurrerantzean «Auzitegia» deituko denaren) jurisprudentziak ondorioztatutako zenbait berrikuntza ere.\n2) Gizonen eta emakumeen arteko berdintasuna Europako Erkidegoko oinarrizko printzipio bat da, aintzat hartuta Tratatuko 2. artikulua eta 3. artikuluaren 2. paragrafoa, bai eta Auzitegiaren jurisprudentzia ere. Tratatuko xedapen horiek gizonen eta emakumeen arteko berdintasuna aldarrikatu dute, Europako Erkidegoaren «misio» eta «helburu» gisa, eta betebehar positiboa ezarri dute, berdintasun hori Europako Erkidegoaren jarduera guztietan sustatzeko.\n3) Auzitegiak ezarri du gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunari buruzko printzipioaren aplikazio-esparrua ezin dela mugatu soil-soilik sexu batekoa edo bestekoa izatearen ondoriozko bereizkeriak debekatzera. Printzipio horren xedea eta horrek babestu nahi dituen eskubideak aintzat hartuta, printzipio hori aplikatu behar zaie, berebat, pertsona batek sexua aldatzeagatik sortzen diren bereizkeriei.\n4) Tratatuko 141. artikuluko 3. paragrafoak oinarri juridiko berezia eskaini du, erkidego-mailako neurriak hartzeko, enpleguren eta okupazioaren arloetan aukera- eta tratu-berdintasunaren printzipioa aplikatzea bermatu dadin; azken horretara biltzen da baita ere ordainsari berberak izateko printzipioa, lan bera egiteagatik edo balio bereko lana egiteagatik.\n5) Europar Batasuneko Oinarrizko Eskubideen Gutunak, 21 eta 23 artikuluetan, sexuan oinarritutako bereizkeria oro ere debekatu du, eta gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunari buruzko eskubidea ezarri du, esparru guztietan, baita enplegu-, lan- eta ordainsari-arloetan ere.\n6) Jazarpena eta sexu-jazarpena gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunari buruzko printzipioaren aurkakoak dira, eta sexuan oinarritutako bereizkeria sortzen dute, zuzentarau honen ondoreetarako. Bereizkeria-mota horiek gauzatzen dira, lan egiteko lekuan ez ezik, enplegua, lanbide-prestakuntza eta lanbide-aurrerakuntza lortzeari dagokionez ere. Horrenbestez, bereizkeria-mota horiek debekatu behar dira, eta zehapen eragingarri, proportzional eta disuazio-izaerakoak izan behar dituzte.\n7) Esangura horretan, enpresaburuak eta lanbide-prestakuntzako arduradunak bultzatu behar dira, sexuan oinarritutako bereizkeria-mota guztiak borrokatzeko neurriak har ditzaten, eta, batik bat, jazarpenaren eta sexu-jazarpenaren aurkako prebentzio-neurriak, lan egiteko lekuan eta enplegua, lanbide-prestakuntza eta lanbide-aurrerakuntzari dagokionez, nazio-legeriarekin eta –eginerarekin bat etorriz.\n8) Ordainsari berberak izateko printzipioa, lan bera egiteagatik edo balio bereko lana egiteagatik, Tratatuaren 141. artikuluak ezarri eta Auzitegiaren jurisprudentziak behin eta berriro erabili duena, gizonen eta emakumeen arteko berdintasun-printzipioaren alde garrantzitsua da, eta Europako Erkidegoko arau-multzoaren oinarrizko eta nahitaezko zati ere bada, azken horretara biltzen dela Auzitegiaren jurisprudentzia, sexuan oinarritutako bereizkeriari dagokionez.Hori dela eta, printzipio hori zando dadin, xedapen osagarriak zando komeni da.\n9) Auzitegiaren sendotutako jurisprudentziarekin bat etorriz, langile batzuek lan bera edo balio bereko lana egiten duten jakiteko, egiaztatu behar da langile horiek konparatzeko moduko egoeran dauden, hainbat inguruabar kontuan hartu ondoren, hala nola, lanaren izaera, prestakuntza-baldintzak eta lan-baldintzak.\n10) Auzitegiak ezarri du, inguruabar jakin batzuetan, ordainsari berberak izateko printzipioa ez dela bakarrik kontuan hartu behar gizonek eta emakumeek enplegatzaile berarentzat lan egiten dutenean.\n11) Estatu kideek borrokari eutsi behar diote, gizarte-solaskideekin batera, emakumeek gizonek baino ordainsari txikiagoak izatearen aurka, eta lan-merkatuan sexuen artean dagoen bereizketa argiaren aurka; horretarako, erabili behar dituzten bideen artean lanaldiaren inguruko arauketa malguak daude, gizonei nahiz emakumeei ahalbidetuko dietenak laneko eta familiako bizitza hobeto uztartzea. Bide horien artean lirateke, halaber, guraso-baimenei buruzko arauketa egokiak, baimenok aitak nahiz amak eskatzeko modukoak izanik, eta haurrak zaintzeko eta mendekotasun egoeran dauden pertsonei laguntzeko instalazio irisgarri eta eskuragarrien sorrera.\n12) Neurri bereziak hartzea komeni da, tratu-berdintasunari buruzko printzipioaren aplikazioa bermatzeko Gizarte Segurantzako lanbide-araubideetan, eta horien norainokoa zehazteko.\n13) Auzitegiak, 1990eko maiatzaren 17ko epaian, C-262/88 autuan, ezarri zuen enpresako pentsio-mota guztiak ordainsari-osagai direla, Tratatuko 141. artikuluaren ondoreetarako.\n14) Tratatuaren 141. artikuluan jasotako definizioaren arabera, ordainsari-kontzeptuak Gizarte Segurantzaren prestazioak biltzen ez baditu ere, argiro ezarri da ordainsari berberak izateko eskubidea funtzionario publikoen pentsio-araubideari ere aplikatuko zaiola, baldin eta araubide horrek sortutako prestazioak langileari ordaintzen bazaizkio enplegatzaile publikoarekin dituen lan-harremanen ondorioz, kontuan hartu gabe araubide hori nahitaezko araubide orokorra den ala ez. Auzitegiak C-7/93 eta C-351/00 autuetan emandako epaiekin bat etorriz, baldintza hori beteko da pentsioak langile kategoria jakin bat ukitzen badu bakarrik, eta langile horien prestazioak lan egindako urteen araberakoak izan eta funtzionarioaren azken soldata oinarri hartuta kalkulatzen badira. Horren ondorioz, argitasunaren mesedetan, komeni da ondore horretarako xedapen bereziak ematea.\n15) Auzitegiak baieztatu du, inorentzat lan egiten duten langileen kotizazioek Tratatuko 141. artikuluaren babesa dutela, kotizazio horiek egiten direnean jubilazio-araubide bati begira, azken prestazio jakin bat bermatzeko. Baina zehaztutako prestazioen araubideen esparruan, eta prestazio horiek kapitalizazioaren bidez finantzatutakoak izanik, ugazabek ordaindutako kotizazioetan desberdintasunak egiten badituzte, sexuaren arabera faktore aktuarial desberdinak erabiltzeagatik, desberdintasunok ezin izango dira kontuan hartu xedapen berari begira.\n16) Adibide gisa, zehaztutako prestazioen araubideen esparruan, prestazio horiek kapitalizazioaren bidez finantzatutakoak izanik, osagai batzuk desberdinak izan daitezke, zenbatekoen arteko desberdintasunaren arrazoia bada sexuaren arabera faktore aktuarial desberdinak erabiltzea, araubidea finantzatzen hasteko unean. Osagai horien artean daude, hala nola, aldizkako pentsioaren zati bat kapital bihurtzea; pentsio-eskubideak eskualdatzea; bizirik irauteari buruzko pentsioa eskubidedun bati itzultzea eta ordaintzea, horrek pentsio-zati bati uko egitearen truke; edo pentsioa murriztea, langileak aurretiaz hartutako jubilazioa aukeratzen badu.\n17) Badago ezarrita, Gizarte Segurantzako lanbide-araubide baten ondorioz sortutako prestazioak ez direla ordainsaritzat hartuko, baldin eta prestazio horiek 1990eko maiatzaren 17a baino lehenagoko enplegualdiei eratxikitzeko modukoak badira. Guztiz kontrakoa ulertuko da, ordea, langileek edo horien eskubidedunek auzitegietan akzio bat egikaritu edo erreklamazio baliokidea aurkeztu badute, data hori baino lehenago aplikagarri zen nazio-zuzenbidearen arabera. Bada, horren ondorioz, tratu-berdintasunari buruzko printzipioaren aplikazioa mugatu behar da.\n18) Auzitegiak behin eta berriro adierazi du, Barber Protokoloak ez duela inolako eraginik enpresako pentsio-plan batean parte hartzeko eskubidean, eta C-262/88 autuaren gainean emandako epaiaren ondoreak denboran mugatuak badira ere, mugok ez zaizkiola aplikatuko enpresako pentsio-plan baten parte hartzeko eskubideari. Orobat, auzitegiak erabaki du barne-zuzenbideko errekurtsoen epeei buruzko nazio-arauak balia daitezkeela enpresako pentsio-plan batean afiliatzeko eskubidea aldarrikatzen duten langileen kasuan, baldin eta nazio-arau horiek, akzio-mota horri begira, nazio-izaerako beste akzio antzeko batzuei begira baino kaltegarriagoak ez badira, eta, praktikan, Europako Erkidegoko zuzenbidearen eskubideak egikaritzea eragozten ez badute. Gainera, Auzitegiak erabaki du langile batek enpresako pentsio-plan batean atzeraeraginez afiliatu nahi izan arren, horrek ez duela langile hori askatuko kasuan kasuko afiliazioaldiko kotizazioak ordaintzetik.\n19) Enplegua lortzeari dagokionez eta pertsona bat trebatzeko behar den lanbide-prestakuntza lortzeari dagokionez, berdintasuna bermatzea oinarrizko da, gizonen eta emakumeen artean tratu-berdintasunaren printzipioa aplikatzeko, enpleguaren eta okupazioaren arloan. Horrenbestez, printzipio horren inguruko salbuespen oro mugatu behar da sexu jakin bateko pertsona bat enplegatzea eskatzen duten lanbide-jardueretara, halako lanbideen izaerarengatik edo halako lanbideak gauzatzen diren testuinguruarengatik, betiere, erdietsi nahi den helburua legitimoa bada eta proportzionaltasun-printzipioa errespetatzen bada.\n20) Zuzentarau honek ez dio kalterik egingo elkartzeko askatasunari; askatasun horretara biltzen da beste batzuekin batera sindikatuak eratzeko eskubidea eta horietan afiliatzeko eskubidea, norberaren interesak defendatzeko. Tratatuaren 141. artikuluko 4. paragrafoarekin bat etorriz hartutako neurriek barneratu ahal izango dute, erakunde edo sindikatu batzuetako kide izatea nahiz halakoen jarduerari jarraitzea, baldin eta erakunde edo sindikatu horien xede nagusia bada, praktikan, gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasuna sustatzea.\n21) Bereizkeria debekatzeak ez dio kalterik egin behar neurri batzuk eusteari edo neurri batzuk hartzeari, horien helburua denean sexu bereko pertsona talde batek jasandako desabantaila-egoerak saihestea edo konpentsatzea. Halako neurriek ahalbidetzen dute sexu bereko pertsonen erakundeak izatea, erakunde horien xede nagusia denean pertsona horien beharrizan bereziak sustatzea eta gizonen eta emakumeen arteko berdintasuna suspertzea.\n22) Tratatuaren 141. artikuluko 4. paragrafoarekin bat etorriz, eta lan-bizitzan gizonen eta emakumeen arteko erabateko berdintasuna praktikan bermatzeko xedearekin, tratu-berdintasunaren printzipioak estatu kideei ez die eragozten abantaila bereziak jaso dituzten neurriei eustea edo halako neurriak hartzea, neurriok direnean ordezkaritza gutxien duen sexuko pertsonei lanbide-jarduerak gauzatzea errazteko edo halako pertsonek lanbide-karreran jasaten dituzten desabantailak saihesteko edo konpentsatzeko. Gaur egungo egoera dela eta, Amsterdamgo Tratatuaren 28. zenbakidun Adierazpena kontuan hartuta, estatu kideek helburu izan behar dute, lehendabizi, emakumeak lan-bizitzan duen egoera hobetzea.\n23) Auzitegiaren jurisprudentziak ondorioztatzen du emakume bati tratu kaltegarria ematen bazaio horren haurdunaldiarengatik edo amatasun-egoerarengatik, tratu hori sexuan oinarritutako zuzeneko bereizkeria dela. Beraz, tratu hori esanbidez jaso behar da zuzentarau honetan.\n24) Auzitegiak behin eta berriro aitortu du, tratu-berdintasunaren printzipioari dagokionez, zilegi dela emakumearen egoera biologikoa babestea, haurdunaldiak eta amatasun-egoerak iraun bitartean, bai eta amatasun-egoera babesteko neurriak hartzea ere, benetako berdintasuna lortzeko xedearekin. Horren ondorioz, zuzentarau honek ez dio kalterik egin behar Kontseiluaren 1992ko urriaren 19ko 92/85/EEE Zuzentarauari, haurdun dagoen pertsonaren, haur batez erditu den pertsonaren edo edoskialdian dagoen pertsonaren laneko segurtasunaren eta osasunaren hobekuntza sustatzeko neurriak aplikatzeari buruzkoa. Era berean, zuzentarau honek ez dio kalterik egingo Kontseiluaren 1996ko ekainaren 3ko 96/34/EE Zuzentarauak, gurasoen baimenaren inguruan UNICEk, CEEPk eta ESK-k egindako Esparru-akordioari buruzkoak, xedatutakoari.\n25) Orobat, argitasunaren mesedetan, komeni da esanbidez xedapenak ematea, amatasun-baimena duten emakumeen lanerako eskubidea babesteko, batez ere, lanpostu berean edo baliokidean berriro lan egiten hasteko eskubideari dagokionez, baimen horren ondorioz euren lan-baldintzetan txarrera ez egiteko eskubideari dagokionez, bai eta absente izan bitartean lan-baldintzetan izan zezakeen edozein hobekuntza baliatzeko eskubideari dagokionez ere.\n26) 2000ko ekainaren 29ko Kontseiluan bilduta, Kontseiluak eta Lan eta Gizarte Arazoetarako Ministroek emandako Ebazpenak, gizonek eta emakumeek lanbide-jardueran eta familia-bizitzan modu orekatsuan parte-hartzeari buruzkoak, estatu kideei eskatu die ebaluatzea euren antolamendu juridikoetan gizon langileei aitatasun-baimenerako eskubidea aitor diezaioketen, banakako eta eskualdaezin gisa, aldi berean, langile horien lan-eskubideei eutsiz.\n27) Antzeko gogoetak egin behar dira, estatu kideek gizonei eta emakumeei seme-alabak adoptatzearen ondoriozko baimena izateko eskubidea aitortzeari dagokionez, banakako eta eskualdaezin gisa. Estatu kideek zehaztu behar dute gurasoen baimenerako eta adopzioaren ondoriozko baimenerako eskubidea aitortzearen egokitasuna, bai eta, kaleratzeaz eta berriro lanean hasteaz landa, zuzentarau honen aplikazio-esparrutik kanpo uzten diren baldintzak ere.\n28) Gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunaren printzipioa eragingarritasunez aplika dadin estatu kideek prozedura egokiak ezarri behar dituzte.\n29) Zuzentarauak ezarritako betebeharrak gauzatzeko prozedura judizial eta administratibo egokiak sortzea oinarrizkoa da tratu-berdintasunaren printzipioa eragingarritasunez aplikatzeko.\n30) Froga-zamari buruzko arauak ezartzea oso garrantzitsua da tratu-berdintasunaren printzipioa eragingarritasunez betetzea bermatzeko. Hori dela eta, Justizia auzitegiak adierazitakoaren arabera, xedapenak eman behar dira, froga-zama alderdi demandatuak izan dezan, itxuraz bereizkeria-kasu bat dagoenean, salbu eta prozeduran auzitegiak edo nazio-organo eskudunak aztertu behar dituenean egitateak. Aitzitik, zehaztu behar da nazio-organo eskudunak aztertu behar dituela egitateak, nazioko zuzenbidearekin edo nazio-eginerekin bat etorriz, egitateok erator ditzaketenean zuzeneko nahiz zeharkako bereizkeria gauzatzearen inguruko presuntzioa. Areago, estatu kideek ahalmena dute, alderdi demandatzailearentzat mesedegarriagoa den froga-araubidea ezartzeko, prozeduraren fase guztietan.\n31) Zuzentarau honek eskainitako babes-maila gehitzeko helburuarekin, elkarteei, erakundeei edo beste pertsona juridiko batzuei ere ahalmena eman behar zaie, horiek prozedurak has ditzaten, estatu kideek xedatutakoaren arabera, demandatzaile baten izenean edo hori babesteko, kalterik egin gabe prozedurari buruzko nazio-arautegiari, ordezkaritzari eta defentsari dagokienez.\n32) Benetako babes judiziala lortzeko eskubidearen oinarrizko izaera dela eta, komeni da langileek babes hori izaten jarraituko dutela bermatzea, baita tratu-berdintasunaren printzipioa itxuraz haustea eragin dituzten harremanak azkendu ondoren ere. Zuzentarau honek zein pertsona babestu eta pertsona hori defendatzen edo haren aldeko lekukotza-adierazpena egiten duen langileak eskubidea izan behar du, babes bera izateko.\n33) Auzitegiak argiro adierazi du tratu-berdintasunaren printzipioa eragingarria izan dadin, printzipio horren edozein urratzeren ondorioz aitortutako konpentsazioa izan behar dela jasandako kaltearen araberakoa. Horrenbestez, konpentsazio horri begira ez da komeni aldez aurretik gehienezko toperik ezartzea, salbu eta enpresaburuak froga dezakeenean zuzentarau honen araberako bereizkeriaren ondorioz demandatzaileak kalte bakarra jasan duela, alegia, bere lan-eskabidea kontuan hartu ez izana.\n34) Tratu-berdintasunaren printzipioa eragingarritasunez aplikatzeko helburuarekin, estatu kideek elkarrizketa suspertu behar dute, gizarte-solaskideen artean eta, nazio-egineren esparruan, gobernuz kanpoko erakundeekin.\n35) Estatu kideek zehapen eragingarri, proportzional eta disuasio-izaerakoak ezarri behar dituzte, zuzentarau honek eratorritako betebeharren aurka egiten denean.\n36) Estatu kideek ezin dituztenez behar bezala erdietsi zuzentarau honen helburuak, eta, ondorenez, helburuok erkidego-mailan hobeto gauza daitezkeenez, Europako Erkidegoak neurriak har ditzake Tratatuaren 5. artikuluak ezarritako subsidiaritate-printzipioarekin bat etorriz. Artikulu horretan aipatu proportzionaltasun-printzipioarekin bat etorriz, zuzentarau hau ez da gehiegizkoa helburu horiek lortzeko.\n37) Enpleguari eta okupazioari dagokienez, gizonen eta emakumeen arteko tratu-desberdintasunak hobeto ulertzeko, maila egokietan jarraitu behar da konparatzeko moduko eta sexu bakoitzarentzako estatistikak egin, aztertu eta eskuragarri jartzen.\n38) Enpleguaren eta okupazioaren gaietan, gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasuna ezin da mugatu legegintza-izaerako neurrietara. Europar Batasunak eta estatu kideek suspertzen jarraitu behar dute ordainsarietan dagoen desberdintasun-arazoaren kontzientziazio-prozesua, bai eta arazo horren gaineko jarrera-aldaketa ere, horretarako, ahal den neurrian, parte hartzaile eginez, ukitutako sektore guztiak, publikoak nahiz pribatuak. Esangura horretan, gizarte-solaskideen arteko elkarrizketa zeharo lagungarri izan daiteke.\n39) Nazio-zuzenbidean zuzentarau honen transposizioa gauzatzeko betebeharra mugatu behar da aurreko zuzentarauei begira funtsezko aldarazpena eragiten duten xedapenetara. Aurreko zuzentarauek eratorri dute, gutxi aldarazi diren xedapenen transposizioa gauzatzeko betebeharra nazio-zuzenbidean.\n40) Zuzentarau honek ez ditu ukitu behar estatu kideen betebeharrak, nazio-zuzenbidean zuzentarauen transposizioak gauzatzeko eta horiek aplikatzeko epeei dagokienez, 1. eranskineko B zatian jasotakoaren arabera.\n41) «Legeak hobeto egiteko» Erakundeen arteko Akordioaren 34. puntuarekin bat etorriz, estatu kideei eskatzen zaie, euren intereserako ez eze, Europako Erkidegoaren intereserako ere, taulak egitea, ahal den neurrian horien bidez ager dezaten zuzentarauaren eta transposizio-neurrien arteko bat-etortzea, bai eta taula horiek eskuragarri uztea ere.\nHURRENGO ZUZENTARAUA ONETSI DUTE:\nZuzentarau honen xedea da, enplegu- eta okupazio-gaietan, gizonen eta emakumeen artean aukera- eta tratu-berdintasunaren printzipioaren aplikazioa bermatzea.\nHorretarako, tratu-berdintasunaren printzipioa aplikatzeko xedapenak jaso dira, honako gai hauei begira:\na) Enplegua lortzea, horren zando dela aurrerakuntza, eta lanbide-prestakuntza lortzea.\nb) Lan-baldintzak, horren zando direla ordainsariak.\nc) Gizarte Segurantzaren lanbide-araubideak.\nHalaber, xedapenak jaso dira, aplikazio hori eragingarriagoa izan dadin bermatzeko, prozedura egokiak ezarriz.\n1. Zuzentarau honen ondoreetarako, aintzat hartuko dira hurrengo definizioak:\na) «Zuzeneko bereizkeria»: antzeko egoera batean, sexuaren ondorioz, pertsona batek, beste batekin alderatuta, tratu ez hain mesedegarria jasatea, jasan izana edo jasateko arriskua izatea.\ne) «Ordainsariak»: enpresaburuak, lan-harremanak direla eta, langileari ordaindutako oinarrizko edo gutxieneko alokairu edo soldata ohikoa, eta, zuzenean nahiz zeharka, diruz nahiz gauzaz ordaindutako beste edozein haborokin.\nf) «Gizarte Segurantzaren lanbide-araubideak». Kontseiluaren 1978ko abenduaren 19ko 79/7/EEE Zuzentarauak, gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunaren printzipioa Gizarte Segurantzaren zando aplikatzeari buruzkoak, arautu gabeko araubideak; araubide horiek helburu dute inorentzako nahiz beregaineko langileei prestazioak ematea, Gizarte Segurantzaren legezko araubidearen prestazioak osatzeko edo ordezteko, araubide horiei atxikitzea nahitaezkoa izan nahiz aukerazkoa, kontuan hartu gabe langile horiek elkartuta dauden enpresa baten edo enpresa-talde baten esparruan, zando-adar baten edo lanbide nahiz lanbide arteko sektore baten esparruan.\n2. Zuzentarau honen ondoreetarako, bereizkeria-kontzeptura bilduko dira:\na) Jazarpena eta sexu-jazarpena, bai eta beste edozein tratu kaltegarri ere, baldin eta halakoak oinarri badu pertsona batek jokabide horri uko egitea edo men egitea.\nb) Pertsonei bereizkeria egiteko agindua, pertsona horien zando oinarrituta.\nc) Emakume bati emandako tratu kaltegarria, haurdunaldiari edo amatasun-egoeraren ondoriozko baimenari begira, 92/85/EEE Zuzentarauaren esanguran.\n3. artikulua. Ekintza positiboa\nEstatu kideek Tratatuaren 141. artikuluko 4. paragrafoan aipatu neurriei eutsi edo halakoak hartu ahal izango dituzte, praktikan gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunaren printzipioa lan-bizitzan bermatzeko xedearekin.\n4. artikulua. Bereizkeria debekatzea\nLan berari edo balio bera eratxikitzen zaion lanari begira, sexuan oinarritutako bereizkeria, zuzenekoa edo zeharkakoa, ezabatuko da, ordainsarien osagai eta baldintza guztiei dagokienez.\nBereziki, ordainsariak zehazteko lanbide-sailkapenaren sistema erabiltzen denean, sistema hori oinarrituko da bi sexuetako langileentzat erkideak diren irizpideetan, eta ezarriko da sexuan oinarritutako bereizkeriak baztertzeko.\nTratu-berdintasuna gizarte segurantzaren lanbide-araubideetan\n5. artikulua. Bereizkeria debekatzea\n4. artikuluan xedatutakoari kalterik egin gabe, Gizarte Segurantzaren araubide berezietan, ez da gauzatuko sexuan oinarritutako inolako bereizkeriarik, ez zuzenekorik, ezta zeharkakorik ere, batik bat, hurrengo gaietan:\nb) Kotizatzeko betebeharrean eta kotizazioen kalkuluan.\nc) Prestazioen kalkuluan, horien artean, ezkontidearen eta kargupeko pertsonaren ondoriozko gehikuntzak ere badirela, eta prestazioetarako eskubideak irauteko baldintzetan eta eskubide horri eusteko baldintzetan.\n6. artikulua. Aplikazio-esparru pertsonala\nKapitulu hau aplikatuko zaio biztanleria aktiboari, horretara biltzen direla beregaineko langileak, gaixotasunaren, amatasunaren, istripuaren edo nahigabeko langabeziaren ondorioz jarduera geldiarazi behar duten langileak, eta enplegu bila dabiltzan pertsonak, jubilazioa hartu duten langileak eta baliaezintasuna duten langileak, bai eta langile horien eskubidedunak ere, nazio-legeriarekin edo –eginerekin bat etorriz.\n7. artikulua. Aplikazio-esparru materiala\n1. Kapitulu hau aplikatuko zaie:\na) Gizarte Segurantzan hurrengo zandon aurkako babesa babesten duten lanbide-araubideei:\niii) zahartzaroa, baita aurretiaz hartutako jubilazioen kasua ere.\niv) lan-istripua eta lanbide-gaixotasuna;\nb) Gizarte Segurantzan, diruz nahiz gauzaz, bestelako gizarte-prestazioak ezarri dituzten lanbide-araubideei, eta, bereziki, bizirik irautearen prestazioak eta familia-prestazioak ezarri dituztenei, baldin eta prestazio horiek enpresaburuak langileari ordaindutako haborokinak badira, azken hori enplegatuta izateagatik.\n2. Kapitulu hau aplikatuko zaie, berebat, langile-kategoria berezia diren funtzionario publikoen pentsio-araubideei, baldin eta araubide horren ondorioz sortutako prestazioak langileari ordaintzen bazaizkio, langile horrek enplegatzaile publikoarekin dituen lan-harremanengatik. Araubide hori nahitaezko araubide orokor batera bildu arren ere, horrek ez du izango inolako ondorerik, aipatu berri denari begira.\n8. artikulua. Aplikazio-esparru materialeko bazterketak\n1. Kapitulu hau ez zaie aplikatuko :\na) Langile autonomoen banakako kontratuei.\nb) Kide bakarreko langile autonomoen araubideei.\nc) Inorentzako lan egiten duten langileen kasuan, enpresaburuaren parte-hartzerik gabeko aseguru-kontratuei.\nd) Gizarte Segurantzaren lanbide-araubideetako aukerazko xedapenei, halakoak banaka eskaintzen zaizkienean parte-hartzaileei, honako hauek bermatzeko helburuarekin:\ni) dela prestazio osagarriak ;\nii) dela langile autonomoen ohiko prestazioak jasotzeko hasierako data aukeratzea, edo hainbat prestazioen artean aukeratzea.\ne) Gizarte Segurantzaren lanbide-araubideei, prestazioak langileek borondatez ordaindutako kontribuzioen bidez finantzatzen direnean.\n2. Kapitulu honek ez du oztoporik jartzen, enpresaburu batek pentsio-osagarri bat eman diezaien, Gizarte Segurantzaren lanbide-araubidearen arabera pentsioa jasotzeko jubilazio-adina duten pertsonei, nahiz eta pertsona horiek legezko jubilazio-pentsioa jasotzeko jubilazio-adinik ez izan; pentsio horren xedea izango da pertsona horien prestazio osoen zenbatekoa berdintzea edo ahalik gehien parekatzea, beste sexuko pertsonek dituztenekin, azken horiek egoera berean izan eta legezko jubilazio-adina dutela kontuan hartuta, harik eta pentsio-osagarriaren onuradunek legezko jubilazio-adina izan arte.\n9. artikulua. Bereizkeria-adibideak\n1. Tratu-berdintasunaren printzipioaren aurkako xedapentzat hartu beharko dira, sexuan oinarritzen direnak, zuzenean nahiz zeharka, hurrengo helburuekin:\na) Gizarte Segurantzaren lanbide-araubide batean parte hartzeko onartzen diren pertsonak zehaztea.\nb) Gizarte Segurantzaren lanbide-araubide batean parte zando nahitaezkoa ala aukerazkoa den zehaztea.\nc) Arau desberdinak ezartzea, araubide batean izateko adinari dagokionez, edo kasuan kasuko prestazioak jasotzeko gutxieneko enplegualdiari nahiz kasuan kasuko araubidean afiliatuta izateko gutxieneko aldiari dagokionez.\nd) Arau desberdinak jasotzea, h) eta j) idatz-zatietan ezarritako neurriari dagokionez izan ezik, kotizazioak itzultzeko, langileak kasuan kasuko araubidea uzten duenean, epe luzeko prestazioetarako eskubide geroratua bermatzen dizkioten baldintzak bete gabe.\ne) Prestazioak emateko baldintza desberdinak ezartzea edo prestazio horiek sexu jakin bateko pertsonentzat erreserbatzea.\nf) Jubilazioa hartzeko adin desberdinak ezartzea.\ng) Eskubideei eustea edo eskubideak eskuratzea geldiaraztea, lege edo hitzarmen bidez amatasun-egoerari edo familia-arrazoiei begira ezarritako eta enpresaburuak ordaindutako baimenaldietan.\nh) Prestazioetarako maila desberdinak ezartzea, zehaztutako kotizazioa duten araubideen kasuan izan ezik, horietan neurri berezia aplikatzeagatik, kalkulu aktuariala egiteko kontuan hartu behar direlako sexuen arabera desberdinak diren osagaiak; zehaztutako prestazioak kapitalizazioaren bidez finantzatzen dituzten araubideen kasuan, zenbait osagai desberdinak izan daitezke, zenbatekoen arteko desberdintasunaren arrazoia izanik sexuaren arabera faktore aktuarial desberdinak erabiltzea, araubidearen finantzaketa hasteko unean.\ni) Maila desberdinak ezartzea langileen kotizazioetarako.\nj) Maila desberdinak ezartzea enpresaburuen kotizazioetarako, ondoko kasuetan izan ezik:\ni) zehaztutako kotizazioaren araberako araubideen kasuan, helburua bada bi sexuentzako pentsio-prestazioen zenbatekoak berdindu edo hurreratzea.\nii) zehaztutako prestazioak kapitalizazioaren bidez finantzatzen dituzten araubideen kasuan, ugazaben kotizazioek xede badute zehaztutako prestazio horien kostua estaltzeko nahitaezkoa den finantza-esleipena osatzea.\nk) Arau desberdinak ezartzea, edo sexu jakin bateko langileentzat bakarrik aplikagarri direnak, h) eta j) idatz-zatietan ezarritako neurriari dagokionez izan ezik, geroratutako prestazioak izateko eskubidea bermatzearen edo horri eustearen inguruan, langileak kasuan kasuko araubidea uzten duenean.\n2. Kapitulu honen araberako prestazioak ematea kasuan kasuko araubideko kudeaketa-organoen esku uzten denean, organo horiek tratu-berdintasunaren printzipioa errespetatu beharko dute.\n10. artikulua. Aplikazioa, langile autonomoei dagokienez\n1. Estatu kideek beharrezko neurriak hartuko dituzte, langile autonomoen Gizarte Segurantzaren lanbide-araubideen xedapenak berrikus daitezen, halakoak tratu-berdintasunaren printzipioaren aurkakoak direnean; berrikuspen hori gauzatu beharko da, gehienez ere, 1993ko urtarrilaren 1erako, edo, gerogarrenean atxikitako estatu kideei dagokienez, euren lurraldean 86/378/EEE Zuzentaraua aplikatzen hasi orduko.\n2. Kapitulu hau ez da oztopoa izango, langile autonomoen Gizarte Segurantzaren lanbide-araubide batean afiliatuta egon bitarteko eskubide eta betebeharrak arau daitezen, aldi horretan indarrean zegoen araubideko xedapenen arabera, nahiz eta araubide hori berrikuspena gauzatu aurrekoa izan.\n11. artikulua. Atzeratzeko aukera, langile autonomoen kasuan 11.\nLangile autonomoen Gizarte Segurantzaren lanbide-araubideari dagokionez, estatu kideek tratu-berdintasunaren printzipioa aplikatzeko betebeharra atzeratu ahal izango dute, hurrengo kasuetan:\na) Zahartzaroaren eta jubilazioaren ondoriozko pentsioak emateko jubilazio-adina ezartzean, bai eta pentsio horiek beste prestazio batzuei begira erator ditzaketen ondorioak ezartzean ere; estatu kideen honako irizpide hauen arabera:\ni) dela aipatu berdintasuna legezko araubideetan gauzatu arte;\nii) dela, gehienez ere, zuzentarau batek berdintasun hori ezarri arte.\nb) Bizirik irautearen ondoriozko pentsioetan, horiei dagokienez, Europako Erkidegoko zuzenbideak tratu-berdintasunaren printzipioa ezarri arte, Gizarte Segurantzaren legezko araubideetan.\nc) 9. artikuluko 1. paragrafoaren j) idatz-zatiaren aplikazioa dela eta, kalkulu aktuarialeko osagaiak erabiltzeari dagokionez, 1999ko urtarrilaren 1a arte, edo, data horretatik aurrera atxikitako estatu kideen kasuan, euren lurraldeetan 86/378/EEE Zuzentaraua aplikatu orduko.\n12. artikulua. Atzeraeragin-ondorea\n1. Lagileei begira, kapitulu honen arabera aplikagarri den neurri orok estaliko ditu, 1990eko maiatzaren 17tik aurrera lan egindako aldiek eratorritako prestazio guztiak, Gizarte Segurantzaren lanbide-araubideetan; halaber, neurri horiek atzeraeraginez aplikatuko dira, data horretara arte, kalterik egin gabe, langileei edo horien eskubidedunei, data hori baino lehenago auzitegietan akzioa egikaritu badute edo nazio-zuzenbidearen arabera horren baliokide den erreklamazioa aurkeztu badute. Kasu horretan, aplikatu beharreko neurriak atzeraeraginez aplikatuko dira, 1976ko apirilaren 8a arte, eta estaliko dute data horretatik aurrera lan egindako aldi guztiek eratorritako prestazio oro. 1976ko apirilaren 8a baino geroago eta 1990eko maiatzaren 17a baino lehenago Europako Erkidagoari atxiki zaizkion estatu kideentzat, data hori ordeztuko da, euren lurraldeetan Tratatuaren 141. artikulua aplikatzen hasiko den datarengatik.\n2. 1. paragrafoko bigarren esaldia gorabehera, 1990eko maiatzaren 17a baino lehen barne-zuzenbidearen ondorioz auzitegietan akzio bat egikari duten langileen edo horien eskubidedunen aurka jar daitezke barne-zuzenbideko errekurtso-epeei buruzko nazio-arauak, baldin eta nazio-arau horiek halako akzioei begira ez badira nazio-izaera duten antzeko beste akzio batzuk baino kaltegarriagoak, eta praktikan eragozten ez badute Europako Erkidegoko zuzenbideak eratxikitako eskubideen egikaritza.\n3. 1990eko maiatzaren 17a baino geroago atxiki diren estatu kideentzat, betiere, horiek 1994ko urtarrilaren 1erako Europako Ekonomia Esparruko Akordioaren alderdi kontratugile badira, 1. paragrafoko lehenengo esaldiaren data, 1990eko maiatzaren 17koa, ordeztu egingo da, 1994ko urtarrilaren 1eko datarengatik.\n4. Beste estatu kide batzuentzat, euren atxikipena 1990eko maiatzaren 17tik aurrera gertatzeagatik, 1 eta 2. paragrafoetan ageri den data, 1990eko maiatzaren 17koa, ordeztuko da, euren lurraldeetan Tratatuaren 141. artikulua aplikatzen hasiko den datarengatik.\n13. artikulua. Jubilazio-adina malgutzea\nEz da kapilutu honekin bateraezina izango gizonek eta emakumeek duten aukera, baldintza berberetan jubilazio-adin malgua eskatzeko.\nberdintasun-tratua, enplegua lortzeari, lanbide-prestakuntzari, lanbide-aurrerakuntzari eta lan-baldintzei dagokienez\n13. artikulua. Bereizkeria debekatzea\n1. Ez da gauzatuko sexuan oinarritutako inolako bereizkeriarik, ez zuzenekorik, ezta zeharkakorik ere, sektore publikoan nahiz pribatuan, eta antolakunde publikoetan, hurrengoen inguruan:\na) Enplegua, beregaineko lana edo okupazioa lortzeko baldintzak, horien artean direla hautatze-irizpideak eta kontratazio-baldintzak, edozein jarduera-sektoretan eta lanbide-hierarkiako maila guztietan, baita lanbide-aurrerakuntzan ere.\nb) Lanbide-orientabide, lanbide-prestakuntza, goi-mailako lanbide-prestakuntza eta lanbide-birziklatze mota eta maila guztiak, lan-esperientzia praktikoa barne, lortzeko aukera.\nc) Enplegu- eta lan-baldintzak, kaleratze-baldintzak barne, bai eta ordainsari-baldintzak ere, Tratatuaren 141. artikuluan ezarritakoaren arabera.\nd) Afiliatzeko nahiz parte hartzeko aukera, langileen edo enpresaburuen erakunde batean, edo beste edozein erakundetan, non bertako kideek lanbide zehatz bat gauzatzen duten, eta halako erakundeek ematen dituzten prestazioak jasotzeko aukera.\n2. Estatu kideek xedatu ahal izango dute, enplegua lortzeari dagokionez, bai eta prestakuntza egokia lortzeari dagokionez ere, ez dela bereizkeriarik egongo, tratu-bereizketa oinarritzen denean sexuarekin zerikusia duen ezaugarri batean. Horretarako, kasuan kasuko lanbide-jardueraren izaera edo jarduera hori gauzatzeko ingurua dela bide, ezaugarri hori oinarrizkoa eta erabakigarria izan behar da, lanbide betekizun gisa; halaber, tratu-bereizketaren xedea legitimoa izan beharko da, eta lanbide-betekizuna proportzionala.\n15. artikulua. Lanean berriro hastea, amatasun-baimenaldiaren ondoren\nAmatasun-baimena duen emakumeak eskubidea izango du, baimenaldia bukatu ondoren, bere lanpostuan edo horren baliokidean berriro lan egiten hasteko, kaltegarriagoak ez diren modu eta baldintzetan; eskubidea izango du, orobat, absente izan bitartean lan-baldintzetan izan zezakeen edozein hobekuntza baliatzeko.\n16. artikulua. Aitatasun- eta adopzio-baimena\nZuzentarau honek ez du ukituko estatu kideek duten eskubidea, aitatasunaren edota adopzioaren inguruan eskubide bereziak aitortzeko. Halako eskubideak aitortzen dituzten estatu kideek beharrezko neurriak hartuko dituzte, langileak babesteko —gizonak nahiz emakumeak—, eskubide horiek egikaritzearen ondoriozko kaleratzetik. Halaber, estatu kide horiek bermatuko dute, baimenaldi hori amaitzean, langileek eskubidea izatea, euren lanpostuan edo baliokidean berriro lan egiten hasteko, kaltegarriagoak ez diren baldintzetan, bai eta absente izan bitartean lan-baldintzetan izan zezaketen edozein hobekuntza baliatzeko ere.\nERREKURTSOAK ETA BETEARAztea\n17. artikulua. Eskubideak defendatzea\n1. Estatu kideek zainduko dute, beste agintari eskudun batzuetara jo ondoren, eta, egoki iruditzen zaienean, baita adiskidetza-prozeduretara jo ondoren ere, prozedura judizialak izatea, zuzentarau honetan ezarritako betebeharrak gauzatzea galdatzeko, tratu-berdintasunaren printzipioa ez dela bete uste duten pertsonen mesedetan, pertsona horiek euren burua kalteduntzat dutenean. Estatu kideek beste horrenbeste egingo dute, ustezko bereizkeria zein harremanetan gauzatu eta harremanok amaituta daudenean ere.\n2. Estatu kideek zainduko dute, nazio-zuzenbidean ezarritako irizpideekin bat etorriz, zuzentarau hau betetzearen inguruan interes legitimoa duten elkarte, erakunde edo beste pertsona juridiko batzuek, demandatzailearen izenean edo hori babesteko, eta demandatzaile horren baimenarekin, edozein prozedura judizial edo administratibo hastea, zuzentarau honen ondoriozko betebeharrak gauzatzea galdatzeko.\n3. 1 eta 2. paragrafoek ez diete kalterik egingo nazio-arauei, errekurtsoak jartzeko epeei dagokienez, tratu-berdintasunaren inguruan.\n17. artikulua. Kalte-ordaina edo konponketa\nEstatu kideek euren antolamendu juridiko nazionaletan beharrezko neurriak hartuko dituzte, berma dezaten benetako eta eragingarria den kalte-ordaina edo konponketa, estatu kideek zehaztutakoaren arabera, pertsona batek kaltea jasaten duenean sexuan oinarritutako bereizkeriarengatik; neurri horiek izango dira disuazio-izaerakoak eta jasandako kalteari begira proportzionalak. Kalte-ordain edo konponketa hori zandongo da mugatu, aldez aurretik ezarritako gehienezko tope batengatik, salbu eta enpresaburuak froga dezakeenean zuzentarau honen araberako bereizkeriaren ondorioz demandatzaileak kalte bakarra jasan duela, alegia, bere lan-eskubidea kontuan hartu ez izana.\n19. artikulua. Froga-zama\n2. 1. paragrafoak ez dio kalterik egingo estatu kideek duten eskubideari, alderdi demandatzailearentzat mesedegarriagoa den froga-araubidea ezartzeko.\n3. Estatu kideek 1. paragrafoa aplikatu gabe utzi ahal izango dute zenbait prozeduratan, kasuaren egitateak jurisdikzio-organoak edo beste organo eskudun batek aztertu behar dituenean.\n4. Orobat, 1, 2 eta 3. paragrafoak aplikatuko zaizkie:\na) Tratatuaren 141. artikuluak jasotako egoerei eta, sexuan oinarritutako bereizkeria dagoenean, 92/85/EEE eta 96/34/EE Zuzentarauek jasotako egoerei.\nb) a) idatz-zatian jasotako xedapenak aplikatzeagatik, nazio-zuzenbidearen arabera errekurtsoren bat ezarri duen edozein prozedura zibil nahiz administratibori, prozedura horiek izan daitezkeela sektore publikoari nahiz pribatuari buruzkoak; horren salbuespen dira epaiketaz kanpoko prozedurak, borondatezkoak badira, edo nazio-zuzenbidean ezarritakoak.\n5. Artikulu hau ez zaie aplikatuko prozesu penalei, salbu eta estatu kideek hala xedatu dutenean.\nTratu-BERDINTASUNA SUSTATZEA: elkarrizketa\n20. artikulua. Berdintasuna suspertzeko antolakundeak\n1. Estatu kide bakoitzak antolakunde bat edo gehiago izendatuko ditu, arduratuko direnak pertsona guztien artean tratu-berdintasuna sustatzeaz, aztertzeaz, zaintzeaz eta babesteaz, sexuan oinarritutako bereizkeriarik gabe, eta, horretarako, beharrezko xedapenak ere emango ditu. Antolakunde horiek parte hartu ahal izango dute nazio-mailan giza eskubideak defendatzeaz edo banakako eskubideak babesteaz arduratzen diren organoetan.\n2. Estatu kideek zainduko dute antolakunde horiek, besteak beste, hurrengo eskumenak izatea:\na) Bereizkeriaren biktimei babes independentea ematea, bereizkeriaren ondoriozko erreklamazioen izapideak egitean; horrek ez dio kalterik egingo, 17. artikuluko 2. paragrafoan aipatu biktima eta elkarteen, erakundeen eta beste pertsona juridiko batzuen eskubideari.\nc) Txosten independenteak argitaratzea eta gomendioak egitea, bereizkeria-mota honekin zerikusia duen edozein zando inguruan.\nd) Maila egokian, Europako antolakunde baliokideekin informazioa trukatzea, esaterako, etorkizunean, Genero-berdintasunaren Europako Institutuarekin.\n21. artikulua. Gizarte-elkarrizketa\n1. Estatu kideek, kasuan kasuko nazio-tradizio eta –egineren arabera, neurri egokiak hartuko dituzte, gizarte-solaskideen artean elkarrizketa suspertzeko, tratu-berdintasuna sustatzeko xedearekin. Halako neurrien artean izango dira, esate baterako, lan egiten den lekuan gauzatutako praktiken gaineko jarraipena, enplegua lortzearen, lanbide-prestakuntzaren eta lanbide-aurrerakuntzaren inguruko gaietan, bai eta hitzarmen kolektiboen, jokabide-kodeen, ikerketaren eta esperientzia eta jardunbide egokiak trukatzearen gaineko jarraipena egitea ere.\n2. Nazio-tradizio eta –eginerekin bat etorriz gero, estatu kideek gizarte-solaskideei eskatuko diete, euren autonomiari kalterik egin gabe, gizonen eta emakumeen artean berdintasuna sustatzea, lan-arautegi malguak suspertzea, lan-bizitza eta familia-bizitza uztartu ahal izateko xedearekin, eta, maila egokian, bereizkeriaren aurkako arauak ezartzen dituzten hitzarmenak egitea, 1. artikuluan aipatu esparruetan, baldin eta esparru horiek negoziazio-kolektiboaren esparrura biltzen badira. Hitzarmen horiek errespetatuko dituzte zuzentarau honen xedapenak eta horiek garatzeko kasuan kasuko nazio-neurriak.\n3. Estatu kideek, legeriarekin, hitzarmen kolektiboekin eta nazio-eginerekin bat etorriz, enpresaburuei eskatuko diete gizonen eta emakumeen artean tratu-berdintasuna suspertzea, modu planifikatu eta sistematiko batean, lan egiteko lekuan, enplegua lortzeko arloan, lanbide-prestakuntzan eta lanbide-aurrerakuntzan.\n4. Horretarako, enpresaburuei eskatu beharko zaie aldian-aldian enplegatuei edota horien ordezkariei informazio egokia ematea, enpresan gizonen eta emakumeen artean dagoen tratu-berdintasunari buruz.\nInformazio horretara inbentario bat bildu ahal izango da, eta bertan jasoko dira erakundearen maila desberdinetan dagoen gizon- eta emakume-kopurua, gizonen eta emakumeen alokairuak eta alokairu horien arteko desberdintasunak, bai eta egoera hobetzeko har daitezkeen neurriak ere, langileen ordezkariekin lankidentzan arituz zehaztuko direnak.\n20. artikulua. Elkarrizketa, gobernuz kanpoko erakundeekin\nEstatu kideek elkarrizketa suspertuko dute kasuan kasuko gobernuz kanpoko erakundeekin, halakoek, nazio-legeria eta –egineren arabera, interes legitimoa dutenean, sexuan oinarritutako bereizkeriaren aurkako borrokan laguntzeko, tratu-berdintasunaren printzipioa sustatzeko xedearekin.\nXEDAPEN HORIZONTAL OROKORRAK\n23. artikulua. Betearaztea\nEstatu kideek beharrezko neurri guztiak hartuko dituzte, hurrengoak zaintzeko:\nb) Kontratuetako edo hitzarmen kolektiboetako nahiz banakako hitzarmenetako, langileen estatutuetako, enpresetako barne-araudietako edo lanbide independente nahiz sindikatuen eta enpresaburuen erakundeen estatutuetako edozein xedapen, tratu-berdintasunari buruzko printzipioaren aurkakoa izanez gero, deuseza dela adieraztea, halakoa deuseza dela adierazteko aukera izatea edo halakoa aldaraztea.\nc) Gizarte Segurantzan halako xedapenak jaso dituzten araubideak ez onartzea edo hedatzea administrazio-neurrien bidez.\n24. artikulua. Biktimizazioa\nEstatu kideek, euren antolamendu juridikoetan, beharrezko neurriak hartuko dituzte, langileak eta nazioko legeen edo egineren arabera langileen lege-ordezkari direnak babesteko kaleratzeen aurka edo enpresaburuak emandako beste edozein tratu kaltegarriren aurka, langileek enpresan egindako erreklamazioarengatik edo egikaritutako akzio judizialarengatik, tratu-berdintasunaren printzipioa betetzeko.\n24. artikulua. Zehapenak\nEstatu kideek zehapenen araubidea ezarriko dute, aplikatuko dena tratatu honen ondorioz hartutako nazio-xedapenak hausten direnean; halaber, estatu kideek beharrezko neurri guztiak hartuko dituzte, nazio-xedapen horiek betetzea bermatzeko. Zehapen horiek eragingarriak, proportzionalak eta disuazio-izaerakoak izango dira, eta zehapen horien artean jaso ahal izango da biktimari kalte-ordaina ematea. Estatu kideek Batzordeari jakinaraziko dizkiote eman dituzten xedapenak, gehienez ere, 2005eko urriaren 5erako, eta ahalik arinena komunikatuko diote gerogarrenean gerta daitekeen edozein aldarazpen.\n26. artikulua. Bereizkeria prebenitzea\nEstatu kideek, legeriarekin, hitzarmen kolektiboekin edo nazio-eginerekin bat etorriz, enpresaburuei eta prestakuntza lortzearen gaineko ardura dutenei eskatuko diete neurri eragingarriak hartzea, sexuan oinarritutako bereizkeria-mota guztiak prebenitzeko, eta, bereziki, lan egiten den lekuan nahiz enplegua lortzeko orduan, lanbide-prestakuntzan eta lanbide-aurrerakuntzan gauzatutako jazarpena eta sexu-jazarpena.\n26. artikulua. Gutxieneko betekizunak\n1. Zuzentarau honetan ezarritako xedapenen aldean, estatu kideek xede mesedegarriagoak ezarri ahal izango dituzte edo halakoei eutsi ahal izango diete, tratu-berdintasunaren printzipioa babesteko.\n2. Zuzentarau honen xedapenak aplikatzea inola ere ez da izango behar besteko arrazoia zuzentarau honen esparruko langileen babes-maila jaistea justifikatzeko. Hala ere, horrek ez dio kalterik egingo estatu kideek duten eskubideari, egoeraren bilakaera aintzat hartuta, lege- erregelamendu- eta administrazio-xedapenak emateko, nahiz eta halakoak eta zuzentarau hau jakinarazi zeneko xedapenak desberdinak izan; nolanahi ere, estatu kideek zuzentarau honen xedapenak errespetatu beharko dituzte.\n28. artikulua. Europako Erkidegoko eta nazioko xedapenekin lotura\n1. Zuzentarau honek ez die kalterik egingo xedapen mesedegarriagoei, emakumeak haurdunaldiarengandik eta amatasun-egoerarengandik babesteari dagokionez.\n2. Zuzentarau honek ez dio kalterik egingo 96/34/EE Zuzentarauan eta 92/85/EE Zuzentarauan xedatutakoari.\n29. artikulua. Genero-ikuspegiaren zeharkakotasuna\nEstatu kideek modu aktiboan erreparatuko diote gizonen eta emakumeen arteko berdintasunaren helburuari, lege-, erregelamendu- eta administrazio-xedapenak egin eta aplikatzean, bai eta euren politikak eta jarduerak prestatu eta gauzatzean ere, zuzentarau honek ezarritako esparruetan.\n30. artikulua. Informazioa hedatzea\nEstatu kideek zainduko dute interesdunak jakinaren gainean jartzea, zuzentarau hau aplikatzeagatik hartutako neurriez eta gaiari buruz indarrean dauden xedapenez, horretarako egoki diren bide guztiak erabilita, eta, hala denean, lan egiten den lekuan.\n31. artikulua. Txostenak\n1. Gehienez ere, 2011ko otsailaren 15erako, estatu kideek Batzordeari behar den informazio guztia igorriko diote, horrek zuzentarau honen aplikazioari buruzko txosten bat egin dezan, Europako Parlamentuari eta Kontseiluari bidaltzeko.\n2. 1. paragrafoan xedatutakoa gorabehera, estatu kideek lau urterik behin jakinaraziko dizkiote Batzordeari Tratatuaren 141. artikuluko 4. paragrafoarekin bat etorriz hartutako neurriak, bai eta neurri horiei nahiz halako neurrien aplikazioari buruzko informazioa ere. Informazio hori oinarri, Batzordeak lau urterik behin txosten bat onetsi eta argitaratuko du; txosten horretan neurri horien gaineko konparazio-balioespena egingo da, Amsterdamgo Tratatuaren azken aktari atxikitako Adierazpenetatik 28 zenbakiduna aintzat hartuta.\n3. Estatu kideek 14. artikuluko 2. paragrafoan aipatutako lanbide-jarduerak aztertuko dituzte, gizartearen bilakaera kontuan hartuta, kasuan kasuko bazterketei eustea justifikatuta dagoen egiaztatzeko. Batzordeari aldian-aldian komunikatu beharko diote azterketa horren emaitza, eta, gutxienez, zortzi urterik behin beti.\n32. artikulua. Berrikuspena\nGehienez ere, 2013ko otsailaren 15erako, Batzordeak zuzentarau honen gaineko jardunbidea berrikusiko du, eta, hala denean, beharrezkotzat jotzen dituen aldarazpenak proposatuko ditu.\n33. artikulua. Aplikazioa\nEstatu kideek, gehienez ere, 2008ko abuztuaren 15erako, indarrean jarriko dituzte beharrezko lege-, erregelamendu- eta administrazio-xedapenak, zuzentarau honetan ezarritakoa bete dadin, edo bermatuko dute, gehienez ere, data horretarako, gizarte-solaskideek beharrezko xedapenak ezarri dituztela akordioen bidez. Zailtasun bereziei aurre egiteko beharrezkoa bada, estatu kideek urtebete gehiago izango dute, gehienez ere, zuzentarau hau betetzeko. Estatu kideek beharrezko neurri guztiak hartuko dituzte, zuzentarau honek ezarritako emaitzak bermatu ahal izateko. Berehala komunikatuko diote Batzordeari xedapen horien testua.\nEstatu kideek halako xedapenak ematen dituztenean, xedapenok zuzentarau honi egingo diote erreferentzia, edo erreferentzia horrekin batera ageriko dira argitalpen ofizialean. Orobat, aipamen bat egingo da, eta horren bidez zehaztuko da, indarrean dauden lege-, erregelamendu- eta administrazio-xedapenek erreferentziak egin arren, zuzentarau honek indargabetutako zuzentarauei begira, erreferentzia horiek guztiak zuzentarau honi egindakotzat ulertuko direla. Estatu kideek ezarriko dute erreferentzia hori zelan egin eta aipeman hori zelan azaldu.\nNazio-zuzenbidean zuzentarau honen transposizioa gauzatzeko betebeharra mugatu behar da aurreko zuzentarauei begira funtsezko aldarazpena eragiten duten xedapenetara. Aurreko zuzentarauek eratorri dute, gutxi aldarazi diren xedapenen transposizioa gauzatzeko betebeharra nazio-zuzenbidean.\nEstatu kideek Batzordeari komunikatuko diote, barne-zuzenbidean eman dituzten oinarrizko xedapenen testua, zuzentarau honen aplikazio-esparruari begira.\n33. artikulua. Indargabetzea\n1. 2009ko abuztuaren 15etik aurrera, 75/117/EEE, 76/207/EEE, 86/378/EEE eta 97/80/EE Zuzentarauak indargabetuko dira, kalterik egin gabe estatu kideek dituzten betebeharrei, I. eranskineko, B zatian jasotako zuzentarauak kontuan hartuta, barne-zuzenbidean horien transposizioak egiteko daten inguruan eta zuzentarau horien aplikazioaren inguruan.\n2. Indargabetutako zuzentarauei erreferentzia egiten zaienean, ulertuko da erreferentzia horiek zuentarau honi egiten zaizkiola, II. Eranskinean jaso den korrespondentzia-taularekin bat etorriz.\n35. artikulua. Indarrean jartzea\nZuzentarau hau indarrean zando da Europar Batasunaren Aldizkari Ofizialean argitaratu eta hogeigarren egunean.\n36. artikulua. Jasotzaileak\nEstatu kideak zando dira zuzentarau honen jasotzaileak.


Free chat Apoarmatuak. Ausazko arrotz doan txateatu berehala Apoarmatuak tik.\nFree chat Apoarmatuak\nOngi etorri Chatroulette ApoarmatuakEdozein lekutan, munduko pertsona aleatory bat konektatzeko. Chatroulette Apoarmatuak dezakezu honako aukeren artean aukeratu:- Guztiak pertsona mota Apoarmatuak doan Txata. Zehaztu behar du, eta 'Ezarpenak' joan.- The 'bideo' moduan webcam Txateatu.- The 'mikro' moduan mikrofono Txateatu.- Txata ez mikro eta 'testua' moduan bideo gabe anonimoki.- Spy beste anonimoki onartzen bada hizketaldiak.- Ez baduzu nahi spied beharreko aldatu 'ezarpenak' atalean.Sakatu 'F2' hasteko, edo egin klik 'start'.\nApoarmatuak hirien zerrenda:


Kalitate handiko lehorreko hormako torlojuen fabrikatzailea eta hornitzailea | Yanzhao\nLehorreko hormako torlojuak karbonozko altzairu gogortua edo altzairu herdoilgaitzez eginda daude horma lehorra egurrezko taulekin edo metalezko tailei lotzeko. Baino hari sakonagoak dituzte beste torloju mota batzuk, horma lehorrean erraz kentzea eragotz dezakete.\nHorma lehorreko torlojuak burdinazko torlojuak izan ohi dira, hari banatuekin eta punta zorrotzekin. Hari-tonuaren arabera sailkatuta, ohiko bi horma-lehorreko torloju-hariak daude: hari fina eta haria lodia.\nHari finetako lehorreko hormako torlojuek puntu zorrotzagoak dituzte, eta horrek errazago torlojatzen dituzte. Normalean, horma lehorra metalezko arin zuloetara lotzean erabiltzen dira.\nHari lodiko horma lehorreko torlojuek hari gutxiago dituzte eta horrek estuago atxikitzen dituzte eta azkarrago torlojua jartzen dute. Horma lehorra egurrezko ipurdiei lotzean erabili ohi dira.\nGainera, horma lehorreko torloju bereziak helburu zehatzetarako fabrikatzen dira. Horma lehorra metal astuneko estalkietara lotzean, hobe duzu zulatzeko horma lehorreko torlojuak aukeratzea, aurrez zulatu beharrik ez izatea.\nBitartean, horma lehorreko torlojuak daude. Torlojuko pistolan erabil daitezke, eta horrek instalazioa azkartzen du.\nGainera, horma lehorreko torlojuak daude, korrosioaren aurka babesteko modukoak.\nLehorreko hormako torlojuak lehorrak oinarrizko materialari lotzeko modurik onena dira. horma lehorreko torlojuek irtenbide ezin hobea eskaintzen dute horma lehorreko egitura mota desberdinetarako.\nBereziki horma lehorreko panelak metalezko edo egurrezko tauletan lotzeko erabiltzen dira, horma lehorreko torlojua hari finekin metalezko harietarako eta hari lodiak egurrezko haurrentzako.\nBurdinazko trabak eta egurrezko produktuak lotzeko ere erabiltzen da, batez ere hormetarako, sabaietarako, sabaia faltsuetarako eta tabiketarako.\nDiseinatutako horma-lehorreko torloju bereziak eraikuntzako materialetarako eta akustikako eraikuntzarako erabil daitezke.\nOxido beltzezko altzairuzko torlojuak ingurune lehorrean korrosioaren aurkako erresistentzia arina dute. Altzairu zincatuzko torlojuek ingurune hezeetan korrosioari aurre egiten diote. Korrosioaren aurkako estalitako altzairuzko torloju beltzek produktu kimikoei aurre egiten diete eta 1.000 orduko gatz sprayari eusten diote.\nd Gehienez 5.1 5.5\nHurrengoa: Hex bolt\nHari fineko lehorreko hormako torlojuak\nPhillips Bulge Head Drywall Torlojuak\nMosaiko lehorreko torloju fosfatatuak\nOxidazio Beltzeko Hex Buloiak, Din6921 Bridako azkoinak, Erresistentzia handiko Hex torlojuak, Hexagonoko socket buruko torlojuak, Buloiak, Estaldura Beltzak,


Erniarraitzen txapela jokoan - Gipuzkoako Hitza\nErniarraitzen txapela jokoan\nGaur jokatuko dute Erniarraitz bertso sariketako finala, 22:00etan, Azpeitiko gaztetxean. Hiru kanporaketa jokatu dituzte denera, eta sei bertsolari ariko dira finalean kantuan\n2022, martxoak 25 Albisteak, gipuzkoa, Kultura 147\nGaur jokatuko dute XI. Erniarraitz bertso sariketaren finala, Azpeitiko gaztetxean, 22:00etan hasita. Txaber Altube, Oihana Arana, Oier Etxeberria, Urko Arregi, Irati Alcantarilla eta Unai Mendiburu bertsolariak Erniarraitz sariketako txapela janzten saiatuko dira. Finalerako sarrerak gaztetxean bertan jarriko dituzte salgai, gaur, 5 euroan, eta antolatzaile taldeko kideek bertsozaleei eskatu diete “garaiz” ibiltzeko: “Jendetza elkartu ohi da Erniarraitz sariketako finalean, eta gure asmoa da aurtengoa ere festa handi bat izatea”.\nGipuzkoako Herriarteko I. Txapelketaren (1999) ondoren sortu zituzten Erniarraitz elkartea eta sariketa bera. 2000ko otsailean osatu zuten elkartea, lagun talde baten ekimenez, eta handik bi urtera antolatu zuten lehen sariketa, 2002an. Laxaro Azkune da Erniarraitz bertsozale elkartearen sortzaileetako bat, eta hark dio helburua “beti” izan dela “bertsolari gazteei aukera ematea eta bertsozaletasunari bizirik eustea”.\nAzkunek ondo gogoan du sariketa noiz eta nola jarri zuten abian: “Bailarako lau bat taldek parte hartu zuten lehen txapelketa hartan. Hogeitaka laguneko kuadrilla bat elkartu ginen, eta parte hartzea borobiltzeko egin genuen afari batean zera adierazi zuen Imanol Lazkanok: ‘Beste leku batzuetan egiten duten bezala, zergatik ez dugu hemen ere elkarte bat sortzen eta bertso eskola bat martxan jartzen?’. Hemen, artean, bertsolari bakoitzak bere kabuz funtzionatzen zuen, eta halaxe hasi ginen”.\nAzkunerentzat “une bakoitzeko bertsolaritzaren ispilua” da Erniarraitz sariketa: “Gipuzkoako bertsolariekin hasi ginen lehendabizi, baina Bizkaira ere igaro ginen gero, eta baita Iparraldera eta Nafarroara ere”. Azkunek gaineratu du hogei urteotan sariketa ez dela asko aldatu, baina emakumezkoengan jarri du arreta: “Urteotan guztietan ikusi dugu bertsolari emakumezkoak ugarituz joan direla. Lehen, oso gutxi ikusten genituen bertsotan, eta bertsolaritza bera izaten ari den bilakaeraren seinale da emakumezkoak ugaritu izana”.\nErniarraitz elkarteak bi urtetik behin antolatzen du sariketa. Hiru kanporaketa jokatu dituzte aurten: Errezilen, Zestoan eta Azkoitian, martxoko lehen hiru igandeetan. Jon Gurrutxaga Erniarraitz bertsozale elkarteko kideak nabarmendu du “normaltasun betean” egin duten pandemia osteko lehenengo gazte sariketa izan dela eurena. “Guretzat garrantzitsua izan da sariketari heltzea eta bertsolari gazteei aukera ematea. Guztiek ondo erantzun dute kanporaketetan, eta, oro har, balorazio positiboa egin dugu, bai bertso mailagatik eta bai ikus-entzule aldetik”.\nGurrutxagaren arabera, kanporaketek “justizia” egin dute, eta gaurko finalean “kolore desberdinetako bertsolariak” izango dira. “Aberatsa izango da finala, Lapurditik Bizkaira arteko bertsolariak baitaude sailkatuta. Euskal Herri osoko sariketa da Erniarraitz, eta hori nabarituko dugu gaiei heltzeko moduan”. Era berean, sei finalistek “bertsokera desberdina” dutela ere nabarmendu du Gurrutxagak.\nErniarraitz Azpeitiko bertso eskolako talde eragile batek hautatzen ditu sariketan parte hartuko duten hemezortzi bertsolariak; 18 eta 25 urte bitartekoak izaten dira. “Bertsolarien izenak bileretara eramaten ditugu, geuk ikusi eta entzun ditugulako, edo, besterik gabe, proposatu egin dizkigutelako. Dena den, oreka mantentzen saiatzen gara lurraldetasunaren eta generoaren ikuspegitik. Etxeko bertsolariei ere aukera ematen diegu sariketan parte hartzeko”, esan du Gurrutxagak.\nBertsozale elkarteko kidearentzat “garrantzitsua” da sariketen zirkuituari eustea, haren esanetan horiek laguntzen baitute eskolartekotik plazara edo txapelketara bidea irekitzen: “Sariketetan zailtzen da bertsolaria. Jauzia handia da batetik bestera, eta kostatu egiten zaie, bai erritmo aldetik eta bai gaitegi aldetik”.\nErniarraitzeko kide Gurrutxagak azpimarra berezia egin dio bertsolaritzaren transmisioaren ideiari: “Jendeak jakin behar du gazteek bertsotan egiten dutela. Kultura bat sortu behar da horren bueltan, gaur egungoa baino kultura deserosoagoa, non bertsolari gazteei aukera emango zaien bertsotan aritzeko. Transmisioaren ideia erreala izango bada, jendeak kontuan hartu behar ditu bertsolari gazteak”.


Desertuko plaza – Bilbao Ria 2000\nGalindo inguruan egindako hiria berroneratzeko jarduketen erdigune nagusia da Desertuko plaza. Eduardo Arroyo arkitektoak diseinatutako espazioa da, non urmaelek, igarobideek eta txoko ezkutuek plaza nahierara ezagutu eta gozatzera gonbidatzen duten.\nHainbat gorabehera ditu, eta bertako zazpi “talaietatik” plaza osoa menderatzen da. Teresa Galiren paisajismo-lana da obraren ezaugarri nabarmenetako bat.\nInaugurazio-data: 2003ko martxoaren 21a\nAzalera: 14.200 m2\nSei ur-sistema eta zazpi talaia ditu.\nHormigoizko eserlekuak daude plaza osoan sakabanatuta.


Titaniozko ahoak - Elhuyar Aldizkaria\nHasiera » Erreportajeak » Titaniozko ahoak\nGoizetik iluntzera aho itsusi-itsusia izatetik aho dotore-dotorea izatera igarotzea, dagoneko ez da mirarizko ezer. Behar beste diru izanez gero, erraz egin daiteke. Inplantologian eta material berrien arloetan gertatu den garapenari esker egin daiteke hori. Urrunago joan barik, Euskal Herrian bertan badago ebakuntza hori egitea, Angel Enparantza kirurgialariaren eskutik Virgen del Pilar klinikan.\nSasoi batean berrikuntza izan ziren, baina gaur egun hortz-haginetako kirurgian inplanteak gero eta ohizkoagoak dira.Labur esanda, inplanteak hortz-haginen berezko sustraien ordezko artifizialak dira, masailezurrera lotzen diren titaniozko torlojuak. Titanioa erabiltzen da, material horrek ez baitu errefusarik eragiten. Inplanteek hortz-haginak ordezka ditzakete edo zubi finkoei eusten lagun dezakete. Alde horretatik begiratuta, duda barik, inplanteak hortz-haginak konpontzeko irtenbiderik egokiena dira.\nDena den, inplantea jartzeak desabantailak ere baditu, edo orain arte izan ditu. Batetik, denboraren desabantaila dago; orain arte inplante bakarra egiteko, torlojua jarri eta hortz-hagin finkoa jarri arte, gutxienez hiru hilabete behar zirelako. Bestetik, poltsikoa dago; eta alde horretatik argi dago inplanteak oso garestiak direla, ohiko zubiak edo hortzeria artifizialak baino dezente garestiago. Azkenik, tartean kirurgia sartzen denez, edozein ebakuntza egitean sor daitezkeen arazoak ere kontuan izan behar dira.\nDuela gutxi asmatu den inplante-sistemak denboraren desabantailari irtenbidea eman dio, eta ez nolanahikoa, egun bakar batean beheko hortz-hagin guztiak jar baitaitezke.\nEbakuntza-gelara sartu baino lehen, besteak beste, erradiografiak egiten dira.\nProzesua azkartzeko gakoak ez du zerikusirik titanioaren eta ehunaren arteko osteointegrazio-gaitasunarekin, banan-banan egiten diren inplanteek ere bai baitute ezaugarri hori. Gakoa sistema horretan erabiltzeko asmatu diren egituretan eta egitura horiek jartzeko erabiltzen den prozesuan dago. Diru-kontuetan, berriz, aldaketarik ez, hilabete batzuetan hortz-hagin guztiak banan-banan jartzea edo egun bakar batean masailezur guztia egitea antzera ordaindu behar baita.\nHortz-haginak konpontzeko inplanteak irtenbiderik egokiena dira.\nInplanteak egun bakar batean egiteko sistemak Novum du izena, Branemark osteointegrazio-sistemaren azken berrikuntza. Hala ere, sistema berria ezin da edonorekin erabili. Masailezurrak gutxieneko neurriak izan behar ditu, 12-13 milimetroko altuera eta 6-7 milimetroko zabalera. Gainera, pazienteak osasun-egoera onean egon behar du, bi orduko ebakuntzari aurre egin behar baitio.\nOhiko ebakuntzetan bezala, ebakuntza-gelara sartzea erabaki baino lehen hainbat proba egin behar izaten da, ohiko azterketa klinikoak eta erradiografiak.\nEbakuntzan pazientea esna egoten da, baina lasaigarriak hartuta; hau da, “ahoa ireki”, “ahoa itxi” bezalako aginduak betetzeko eta “minik baduzu?” bezalako galderei erantzuteko gai da, baina ez du minik sentitzen, sedazioarekin batera ohizko anestesia erabilita ahoa lokarrarazten baitzaio.\nGoizeko 8ak dira. Dagoeneko pazientea ebakuntza-gelan dago, lasaigarria emanda. Ebakuntza hortzoia zabaltzetik hasten da. Gehienetan, inplanteen beharra dutenek ez dute ez hortzik ez eta haginik edukitzen, baina kasu batzuetan baliteke horiek ere edukitzea; hortaz, horrelakoetan hortzoia ireki aurretik, hortzak eta haginak atera behar izaten dira.\nHortzoia ireki eta gero, masailezurreko albeolo-gaina berdintzen dute. Eginbehar horretarako arbastatzeko fresak edo forzeps-ak erabiltzen dituzte. Lana mekanikariena dela esan daiteke, zehaztasun ikaragarrizkoa bada ere. Tresna horiek erabilita, lanean ari direla soluzio gazi batekin etengabe ureztatuz, albeolo-gaina berdin-berdin uzten dute, 6-7 milimetroko zabalera emateraino. Masailezurreko albeolo-gaina zabalera egokiarekin utzi eta gero, ahoaren eremua lanerako prestatua, inplanteak jartzeko lana hasten da.\n“Inasmet” jatorrizko inplanteak\nInplanteak jartzeko Novum sistema berrikuntza handia bada, Donostiako Inasmet zentro teknologikoak eta Miguel A. De Maeztu doktoreak inplanteetarako protesiak egiteko atera duten sistema berria ez da txikiagoa. Sistema berriari esker, inplanteetan erabiltzen diren protesien osteointegrazioa asko hobetu da.\nOsteointegrazioa hezurraren eta inplantearen artean sortzen den lotura da, hor mugimendurik ez dela egongo ziurtatzen duena. Hori lortu ahal izateko, hezurrari haztean inplantea inguraraztea eragiten zaio. Dena den, paziente guztiekin ez da horrelakorik gertatzen, hainbat eragozpen izaten baitute: osteoporosi-arazoak, hezur gutxi eta abar.\nHain zuzen ere, Inasmet-ek eta Maeztu doktoreak patentatu duten sistemak inplanteak hezurrarekin bat egitean sor daitezkeen arazo horiek saihesten ditu. Sistema berrian protesiak egiteko, partikula-sortak erabiltzen dira, ioi-sortak alegia. Prozesu horretan gorputzera substantzia arrarorik sartzen ez denez, kalterik egiten ez dutenak, prozesua biobateragarria dela esan daiteke.\nOraingoz sistema berria hortz-haginetako inplanteetan erabiliko da, baina une honetan bestelako hezur-inplanteetan erabil daitekeen ala ez ikertzen ari dira; hala nola belaunetako protesiak, mokorrerako protesiak eta abar.\nProiektuak sei urteko iraupena izan du, eta Inasmet-ek Euskal Herriko Unibertsitatearekin, Osakidetzarekin eta Espainiako Estomatologoen eta Odontologoen Kontseilu Orokorrarekin batera egin du lan.\n1) Nokum teknika laburtua.\nLehen esan bezala, sistema honen berrikuntza nagusia inplanteak jartzeko asmatu diren egituretan dago. Prozesuan, guztira, lau txantiloi-mota erabiltzen dira.\nLana txantiloi gidaria masailezurraren gainean jartzen denean hasten da. Txantiloi horrek 6 milimetroko zabalera duenez, aurrez sortu den albeolo-gainaren oinarria egokia den edo ez ikus daiteke. Txantiloiak 3 zulotxo ditu, gero loturak jarriko diren finkapen-puntuak markatzeko.\n2) Masailezurra berdintzen.\nMarkatze-fasea txantiloiaren erdiko zulotxotik abiatzen da, fresa gidaria erabilita. Hiru markak egin eta gero, 2 milimetroko fresa helikoidalarekin, zuloak egiten dira. Zuloak egindakoan, txantiloi gidaria erabilita, pin gidariak jartzen dira, lehenik erdiko zuloan eta gero albokoetan. Pin horiek oso erabilgarriak dira, hezurraren barruan sartzen den zatian 2 milimetro dutelako eta sartzen ez den zatian 5 milimetro. Hortaz, horren arabera jakin daiteke fresa erabiltzean hezurra zenbat jan behar den.\nPin-ak jarri eta gero, balioztatze-txantiloiaren lana hasten da. Txantiloi hori egindako zuloak ondo eginda daudela jakiteko erabiltzen da.\n3) Txantiloi gidaria markatze-fasea.\nBalioztatze-txantiloiarekin berriro ere pin gidariak jartzen dira. Pin horiek erraz sartzen badira, lana ondo eginda dagoen seinale; sartzea zaila bada, berriz, egokitzapenak egin beharko dira. Egokitzapenak egin eta gero, pin-ak jartzeak zaila izaten jarraitzen badu, prozesua berriro fresa gidariarekin hasi egin beharko da. Hiru zuloen posizio egokia lortu eta gero, kokapen-txantiloia erabiltzen da. Masailezurrean jartzen dute, eta alboetako bi zuloetan pin gidariak ezartzen dituzte.\n4) Pin gidariak jartzen.\nTxantiloi hori, erdiko zuloa fresa bereziekin —3 eta 4,4 milimetro artekoak— eta fresendako txantiloiekin —2 eta 5 milimetro artekoak— prestatzeko erabiltzen da. Fresendako txantiloiak kokapen-txantiloian jartzen dira, alde bat masailezurreko zuloan dutela eta bestea txantiloiaren heldulekuan. Gero, fresekin lana egiten da, fresa txikienetatik abiatuta handieneraino, erdiko lotura jarri arte. Lotura jarrita dagoenean, kokapen-txantiloia kendu eta beste txantiloi baten lana hasten da, V erako txantiloiaren lana.\nV erako txantiloia alboetako loturak jartzeko erabiltzen da. Behin-behineko torloju baten bidez erdiko loturari lotzen zaio. Gero, pin gidariaren laguntzarekin V erako txantiloia masailezurreko albeoloaren gainean jartzen da. Aurrez egin den bezala, hainbat neurritako fresekin lan eginda alboetako loturak jartzen dira. Horiek jarritakoan, V erako txantiloia kendu eta loturak ondo jarrita daudela begiratu behar izaten da. Hiru loturak ondo jarrita badaude, azpiko eta gaineko egitura protesikoak —aurrez egindakoak eta sistema honetako berrikuntza nagusia— hiru loturekin probatzen dira, loturak toki eta modu egokian daudela ikusteko.\n6) V erako txantiloia.\nDena ondo badago, kirurgialariaren lana bukatzeko moduan egoten da. Aurrez egindako titaniozko azpiko egitura hiru loturen gainean jartzen da. Azpiko egitura hori lehenengo behin-behineko torlojuekin lotzen da, loturak eta azpiko egitura hobeto elkar daitezen. Gero, beste torloju batzuen bidez, azpiko egitura behin betiko lotzen dute.\nAzken urrats horrekin kirurgialariaren lana amaituta dago. Protesikoak hartzen dio txanda. Azpiko eta gaineko egiturak elkarrekin lotzen dira. Aurrez egindako piezak direnez, ez dago arazorik ondo ahokatzeko. Biak lotutakoan, silikona-pasta —argizaria— erabilita, masailezurraren neurriak hartzen dira, gero protesiak behar bezala egin ditzaten.\n7) Alboetako loturak jartzen.\nTitaniozko gaineko egitura askatu, eta silikonaz hartutako neurriekin batera, laborategira bidaltzen da, han benetako protesia egin behar baitute. Eguerdi aldea da dagoeneko, pazienteak arratsaldera arte atseden har dezake.\nProtesiak denbora errekorrean\nEbakuntzan hartutako argizarizko moldea eta gaineko egiturari eutsiko dion pieza jaso ondoren, protesikoa lanean hasten da. Hutsetik hasita, eta ordu gutxitan, protesi osoa egin behar du.\n8) Hiru loturak jarrita.\nDena den, abantaila bat badu: bestelako protesi finko eta mugikorrak ez bezala, orain pieza guztiak aldez aurretik fabrikatuta daude. Metodo honekin denbora asko aurreratzen da, eta pazienteak ez du beste protesi bat erabili behar berea bukatu arte. Pazienteak, dentistak lagunduta, hortz eta hagin berrien tamaina eta itxura aukeratzen du, baita kolorea ere.\nProtesikoak beheko hagin-lerroko pieza guztiak gaineko egituran lotzen ditu eta argizariz finkatu, aldaketaren bat egin behar balitz ere. Artikulagailuaren laguntzaz, masailezurraren mugimendu guztiak itxuratzen dira, mugimendu guztiak behar bezala egin daitezkeela ikusi ahal izateko. Kasu batzuetan, pazienteak goiko aldeko protesi mugikorra erabiltzen du, eta protesi bera erabiliko da artikulagailuan.\n9) Egitura protesikoak.\nArgizaria makina batean ordubetez gogortzen utzi ondoren, bukatuta dago probako muntaia. Muntaia honekin, pazientearengana joan behar da protesi biguna probatzera eta haren oniritzia jasotzera. Protesikoa bere lantokira itzuliko da behin betiko protesia prestatzera, baina oraingoan ore gogorra erabiliko du. Bigarren hori argizarizko protesiari molde bat eginda aterako du.\nProtesia berriz ere gaineko egituran muntatu eta lehortzen utzi behar du. Prozesu osoa egiteko, bost ordu inguru behar izan ditu. Orain, gaineko egitura kutxan sartu eta klinikara eraman beharko da. Han, lau torloju txiki erabilita, aurrez jarritako titaniozko egiturekin lotzen da.\nArratsaldeko 6ak inguru dira, eta pazienteak hortz-hagin berriak ditu. Etxera joan daiteke. Astebetera itzuli beharko du eta guztia ondo dagoen begiratuko dute. Horrela bada, handik bi edo hiru astera itzuli beharko du, sei hilabetera gero eta azkenean urteroko ohiko azterketak baino ez ditu egin behar izango.\nTratamenduaren balizko arriskuak\n10) Gaineko egitura protesikoa.\nMasailezurra haustea . Hezurra gehiegi fresatzen bada, masailezurra haustea gerta daiteke. Horrelakoren bat gertatuz gero, inplante klasikoak egin beharko lirateke.\nHemorragiak . Loturak jartzeko zuloak gaizki eginez gero, odol-isuriak gerta daitezke.\nLoturak ezegonkor geratzea . Hezurraren ezaugarriengatik, loturak gehiegi estutu izanagatik edo zuloak gaizki lantzeagatik baliteke loturak ezegonkorrak izatea. Arazoa konpontzeko, masailezurraren altuera gehiago gutxi daiteke, edo bestela inplante klasikoa egin.\nHezurra berotzea . Fresekin presio handiegia egiteagatik edo fresak erabiltzean ahoa gutxi ureztatzeagatik hezurra hondatu egin daiteke. Novum teknikarekin hezurra hondatzeko aukerak ohikoak baino handiagoak dira, loturak handiak dira eta. Arazoa saihesteko, kontu handiz fresatzearekin batera, lan-eremua etengabe ureztatu behar da.\nNerbioak kaltetzea . Loturen posizioa txantiloien bidez egiten da. Beti dago txantiloiren bat gaizki jartzeko arriskua, eta horrela nerbioren bat honda daiteke. Horrelakorik gerta ez dadin, aldez aurretik neurri guztiak ondo baino hobeto hartu behar dira.\nOsagaiak apurtzea . Osagai berriak apurtzea ez da gauza erraza, baina gerta daiteke. Arriskua gutxitzeko, kirurgia-teknika leunak erabiltzea gomendatzen da.\nLoturak hondatzea . Prozesu guztia ondo joanda, ez litzateke oso normala izango. Baina baliteke noizbait –kolpe bat hartuta, hozkada traketsen bat eginda…– loturaren bat hondatzea. Lotura berriak ezartzea baino beste irtenbiderik ez dago.


Ibilbideari BI 635 errepidean ekingo diogu, eta autoan joango gara Gernika-Lumora. Bizkaibusek eta Euskotrenek maiztasun handiko ohiko zerbitzuak dituzte Bilborekin. Juntetxearen ondoan gure lehen geltokia dago: Euskal Herria Museoa, atzeko aldean lorategia eta aparkalekua ditu.\nEuskal Herria Museoa erakustoki ezin hobea da, historia, usadioak, erlijiozaletasuna, mitoak, artea, kirola, gastronomia eta gure hizkuntza zaharra ezagutzeko. Ondare aberatsa dauka museoak: artista entzutetsuen artelanak (Sert, arruetarrak, Guinea, Barroeta, Guiard), maketak, gaur-gaurko museografia, eta parte hartzeko multimedia eta ikus-entzunekoak. Inguruan, gainera, giro lasaia aurkituko dugu, hango parkeari esker, Euskal Herriko ekosistemak parkean sortu dituzte, eta aukera paregabea da paseatzeko zein atsedena hartzeko.\nHorren ostean, Bakearen Museora joango gara. Foru plazan dago eta erraz joan daiteke oinez. Denborarekin museoa handitu egin da, orain erakargarria eta dinamikoa da. Museoaren abiapuntua bonbardaketa da eta hari buruzko informazioa, gero bidea egin eta bakearen gaineko ideian sakontzen du. Sentitu eta bizitzeko museoa da.\nOndo merezitako bazkaria egingo dugu herriko jatetxe bikainen batean, bertako gastronomia zabalera gerturatzeko modu bat da. Apartekoa da-eta herriko gastronomia; jatorri-deitura bi ditu, gainera, indabak eta piperrak.\nBazkalondoan, hondartzarako bidea hartuko dugu, eta biribilgunean, BI 2238 errepidea. Kortezubiko erdialdea baino lehen (Gernikatik 2,2 km ingurura), BI 4244 errepidea hartu eta eskuinaldean irteera estua ikusiko dugu, seinale batekin: Santimamiñeko kobazuloak. Aparkalekuraino joango gara. Ehiza-leku naturala dugu kobazuloaren ingurua, haranaren irteeran. Arkeologian egindako azken ikerketen berri ere izateko aukera dugu bertan. Kobazuloak 3Dko kopia birtual sofistikatua dauka, aukera ematen digu osorik ikusteko: kobazuloa zelan sortu zen, haren morfologia, eta, jakina, historiaurreko artea miretsi.


Bateragune Auziko kideei kartzela zigorra ezarri die Auzitegi Gorenak, urte kopuruak jaitsi arren\n2019ko azaroaren 15a, ostirala | Ordua Euskal Herrian 22:25:37\nArnaldo Otegi eta Rafa Diezi hamar urtetik sei eta erdira jaitsi die zigorra Auzitegi Gorenak. Arkaitz Rodriguez, Sonia Jacinto eta Miren Zabaletari 10 urtetik 6ra. Bost magistratutik hiru agertu dira sententziaren alde, eta bi aurka. Bi boto partikularretako batek absoluzioa eskatzen zuen, eta besteak berriz, epaiketa berriz egitea beste tribunal batekin.\n2012ko maiatzaren 09a\nBateraguna auziko epaiketaren irudia\nHasiera batean Arnaldo Otegiri eta Rafa Diezi erakunde armatuko zuzendaritzako kide izatea egotzita eskatu zizkieten 10 urteko karztela zigorra. Hala, epaiak dio ez direla zuzendaritzako kide, horregatik murrizten zaiela zigorra, baina talde armatuko kide direla.\nAuzitegi Nazionalaren arabera, ETAren aginduak jarraitu zituen ezker abertzaleak bide politiko eta demokratiko esklusiboa hautatu zuenean. Bost auziperatuei ETAren aginduz Batasuna berregituratzea egozten zaie.


Murgiltze eredua eskatu dute ikastolek, ikasle guztien euskalduntzea ziurtatzeko | Ikastolen Elkartea\nMurgiltze eredua eskatu dute ikastolek, ikasle guztien euskalduntzea ziurtatzeko\nISEIren ebaluazio diagnostikoen proben emaitzek baieztatu dute ikasleen euskararen ezagutzak eta kalitateak behera egin dutela. Egoera horren aurrean, eta ikasle guztien euskalduntzea ziurtatzeko murgiltze eredua ezartzeko eskatu dute ikastolek, jakinik hark bakarrik ez duela hori ziurtatuko, baina, hura gabe, bai ez dela lortuko. Eskaera hori Mungian egin dute, bertan ospatu baitute Ikastolen 2021-22 Ikasturtearen Hasiera Ekitaldia.\nEkitaldian ongietorria egin diote Xarnegu ikastolari, Ikastolen Elkarteko 112. Ikastolari, ikasturte honetan ireki baititu lehenbiziko aldiz ateak, Bardozen. “Euskaraz mintzo ez den eskualdean, euskaraz marrazten hasi gara etorkizuna”, azpimarratu du Ikastolen Elkarteko lehendakari Koldo Tellitu.\nEuskara eta euskal kultura izan ditu ardatz Tellituk bere hitzaldiaren zati handi batean. Oroitarazi du, ikasturte honen hasieran D ereduak berak ere ikasle guztiak euskalduntzeko arazoak dituelako erreportaje eta artikulu ugari agertu diren arren, ikastolak duela ia hiru urtetik ari direla ikasleen euskararen ezagutzak eta kalitateak behera egin dutela ohartarazten, eta egoera iraultzeko egungo hizkuntza ereduak albo batera utzi eta benetako murgiltze eredu bat ezarri behar dela aldarrikatzen.\n“Oso garrantzitsua da diagnostikoarekin asmatzea eta denok bat etortzea horrekin, horren ondorioz jakingo dugulako zer eta nola egin, non eta nola eragin. Erronka handia da, baina orain mehatxu edo arrisku gisa ikusten duguna aukera bihurtu dezakegu”, azaldu du Ikastolen Elkarteko lehendakariak. Ikastoletan lanean ari direla esan du, egoerari hezkuntzatik eragin nahian, eta azken ikasturte hauetan ildo estrategikoen artean ikastolen Hizkuntza Proiektua berraztertzea jarri dutela jomugan: “Gogor ari gara lanean, baita elkarlanean ere, Huhezirekin, UEUrekin eta Euskal Herriko Unibertsitatearekin”. Ohartarazi du, dena den, hezkuntzatik bakarrik ere ezin dutela eragin, eta euskalgintzak eta kulturgintzak ere esku hartu behar dutela gehitu du, erakundeek esku-hartu behar duten moduan. “Gizarteak, osotasunean, esku-hartu behar du”.\nHezkuntzari dagokionez, dena den, murgiltze eredua ezinbestekoa dela azpimarratu du, eta otsailaren 25ean ikastolek aurkeztutako Euskal Herrirako Hezkuntza Sistemarako oinarrien Endekalogoan honela bildu zutela: “Euskara eta euskal kultura ardatz dituen sistema behar dugu. Benetako murgiltze eredua gauzatuko duena, oraingo Hizkuntza-ereduek ezartzen dituzten desberdintasunak gaindituta. Ikasle guztiei bermatuko diena euskaraz osotasunean bizi ahal izateko maila, duten abiapuntua dutela, eta bizi diren errealitate soziolinguistikoan bizi direla”. Murgiltze ereduari dagokionean, gaineratu du berak bakarrik ez duela konponduko egoera, “baina bera gabe bai ez dela konponduko”. Euskarak, gainera, integraziorako ere balio behar duela esan du Ikastolen Elkarteko lehendakariak: “Euskarak izan behar du integraziorako bitarteko handietako bat, atzerritar jatorriko ikasleak gurekin hartzeko orduan, gurekin bat egiteko orduan, ‘haiek’ ere ‘gu’ izateko orduan”.\nEuskarak ofiziala ez den “eremu luze-zabal bat” duela ere adierazi du, eta ikastolak ari direla eremu horretan ikasleak euskalduntzen, etorkizuna euskaraz marrazten, izan Ipar Euskal Herrian, izan Nafarroan, izan Trebiñun. “Euskararen lurraldea dugu, euskara ofiziala den eremutik harago doa. Horregatik, aldarrikatzen dugu ikastolok Euskal Herri osorako hezkuntza sistema bat, egungo errealitatetik abiatuta ere gauzagarri izan daitekeena”. Hala, ikastolak Europar Kooperatiba batean bildurik, sareturik eta elkarlanean diharduten gisa berean, aipatu du Europa mailako partzuergo bat izan daitekeela egungo errealitatetik abiatuta hezkuntza sistema propio bat Euskal Herri osoan eraikitzeko tresna; erakunde publikoez gain, hezkuntzarekin konprometituta dauden bestelako erakundeek ere sostengatua izango dena.\nIkasturte hasierarekin batera, Eusko Jaurlaritzatik, Eusko Legebiltzarreko taldeetatik, alderdietatik eta Eusko Ikaskuntzak beren-beregi antolatutako jardunaldietan parte hartzen ari diren hezkuntza eta hezkuntzatik kanpoko eragileetatik hezkuntza hitzarmenaren inguruan sortu diren ekimen eta egin diren adierazpenei ongietorria egin diete ikastolek.\n“Aspaldiko aukerarik handiena dugu agintari, ordezkari politiko eta sindikal eta hezkuntza eragileok adostasun handi bat lortzeko gure etorkizuneko hezkuntza sistema abian jartzeko”, azpimarratu du Tellituk; “izan dadila hori eztabaida zabal eta sakon baten emaitza, denon artekoa eta hemen garatua eta gure hezkuntza sistemak dituen gabezia nagusiei aurre egiteko balioko duena; hastapeneko marra gorririk gabe, elkarlanerako borondatearekin”.\nEkitaldian, Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza sailburu Jokin Bildarratzek, Bizkaiko Foru Aldundiko Euskara, Kultura eta Kirol diputatu Lorea Bilbaok eta Mungiako alkate Ager Izagirrek ere hitza hartu dute. Hezkuntza, kooperatiba, euskara eta kultura munduko ordezkari multzo bat ere izan da, hautetsi eta ordezkari politiko eta sindikalekin batera.\nIkastolen ikasturte hasiera ekitaldietan ohikoa da omenaldirako tarte bat eskaintzea; ikastolentzat oso garrantzitsuak diren edo izan diren pertsonei aitortza egitea, edota urteurren batzuk gogoraraztea. Aurtengo ekitaldi honetan, ikastolen komunitatea osatzen duten guzti guztiei egin nahi izan diete aitortza: ikasle guztiei, irakasle, hezitzaile eta laguntzaile guztiei, zuzendaritzetako kideei, idazkaritza, harrera, mantenu, garraio, garbitasun eta jangelako langile guztiei eta guraso guztiei. Aitortza, azkeneko bi urteotan egin duten guztiarengatik. Aitortza, sekula ezagutu gabeko egoera bati aurre egin diotelako, ongi aurre egin ere, elkar zainduz, elkar babestuz, guztia elkarrekin aurrera ateraz.\nEkitaldiari Mungiako Amilotx dantza taldeak jarri dio kolorea. Bi dantza eskaini dituzte: Jose Maria Usanditzagaren Mendi-Mendiyan operako doinuekin Aurreskua dantzatu dute hasieran. eta Bernat Etxeparek idatzi zuen Kontrapas poemarekin Xabier Letek eginiko abestian oinarritutako dantza izan da bigarrengoa.\nKaixo, egun on guztioi, ongi etorriak, agintari eta hautetsiok, ordezkari politikook, sindikatuetakook, hezkuntza komunitate luze zabala osatzen dugun guztiok, euskara eta euskal kulturaren ordezkariok, ikastolakide, adiskide eta lagunok. Eta ongietorri berezi bat, Xarnegu ikastolari, Bardozen ireki dugun ikastola berriari. Xarnegu eskualdean, euskara mintzatzen ez den eskualde batean, etorkizuna euskaraz marrazten hasi garen eskualdean. Testuinguru zail batean, baina etorkizunari begira gakoa den une batean ireki ditugu gure taldeko 112. ikastolaren ateak, murgiltze eredua auzitan jarri duten unean. Bai, ikasturte honetan denak berdin jarraituko omen du, baina presidentziarako hauteskundeak igaro ostean zer?\nEuskara ofiziala ere ez den eremu luze-zabal bat dugu, eta ikastolak ari gara eremu horretan ikasleak euskalduntzen, etorkizuna euskaraz marrazten, izan Ipar Euskal Herrian, izan Nafarroan, izan Trebiñun. Euskararen lurraldea dugu, euskara ofiziala den eremutik harago doa. Horregatik, aldarrikatzen dugu ikastolok Euskal Herri osorako hezkuntza sistema bat, egungo errealitatetik abiatuta ere gauzagarri izan daitekeena.\nHezkuntza sistema horretarako oinarriak ere aurkeztu genituen ikastolok, iragan otsailaren 25ean. Bertan genioen, besteak beste, dagokion lurralde bakoitzeko errealitateak kontuan izanik, osotasun batetik abiatuko den sistema bat nahi dugula; errealitate guztien aniztasunari zentzu komuna emango diona. Euskal Herriaren lurralde osoak eragingo diona, eta Euskal Herriko hezkuntza-sistemetako ikastetxeen arteko lankidetza-hitzarmenak bultzatuko dituena.\nIkastolok Europar Kooperatiba batean bildurik, sareturik eta elkarlanean dihardugun gisa berean, Europa mailako partzuergo bat izan daiteke egungo errealitatetik abiatuta hezkuntza sistema propio bat Euskal Herri osoan eraikitzeko tresna; erakunde publikoez gain, hezkuntzarekin konprometituta dauden bestelako erakundeek ere sostengatua. Gaurtik hasi, biharko euskal hezkuntza sistema eraikitzen.\nOinarri horietako beste batean hau aldarrikatzen dugu: Euskara eta euskal kultura ardatz dituen sistema behar dugula. Benetako murgiltze eredua gauzatuko duena, oraingo Hizkuntza-ereduek ezartzen dituzten desberdintasunak gaindituta. Ikasle guztiei bermatuko diena euskaraz osotasunean bizi ahal izateko maila, duten abiapuntua dutela, eta bizi diren errealitate soziolinguistikoan bizi direla.\nIkasturte honen hasieran, erreportaje eta artikulu ugari atera dira hedabideetan, ikasleak euskalduntzeko D ereduak berak ere arazo handiak dituela ohartaraziz. ISEIren ebaluazio diagnostiko proben emaitzek hala diote. Gu, ikasturte honetan ez, duela ia hiru urtetik ari gara ohartarazten ikasleen artean euskararen ezagutzak eta kalitateak behera egin dutela. Iaz ere errepikatu genuen, are indar handiagoz, pandemiak azkartu egin duelako lehendik zetorren gainbehera.\nEgia da azken 20 urte hauetan euskararen ezagutza handitu egin dela, batez ere gazteen artean, eta ikastetxeen eraginaren ondorioz izan dela, baina ezagutza hori ez dator bat zuzentasunarekin (erabiltzen den euskararen maila ez da ona) eta ezagutza horrek ez du eraginik euskararen erabileran.\nIzan liteke orain arteko tresnek eta estrategiek jada ez dutela balio; izan liteke atzo arteko konpromisoak eta militantziak ere behera egin dutela; izan liteke aldaketa bizkorreko mundu berri honetara egokitzen ez dugula asmatu; izan liteke dena ikastolen eta eskolen esku utzi dugula eta gizartea erlaxatu egin dela, ohartu gabe, hizkuntza gutxitu izaten jarraitzen duela euskarak, egoera diglosikoak hor dirauela. Baina oso garrantzitsua da diagnostikoarekin asmatzea eta denok bat etortzea horrekin, horren ondorioz jakingo dugulako zer eta nola egin, non eta nola eragin. Erronka handia da, baina orain mehatxu edo arrisku gisa ikusten duguna aukera bihurtu dezakegu\nIkastoletan ari gara lanean egoerari hezkuntzatik eragin nahian, eta azken ikasturte hauetan gure ildo estrategikoen artean gure Hizkuntza Proiektua berraztertzea jarri dugu jomugan, eta gogor ari gara lanean, baita elkarlanean ere, Huhezirekin, UEUrekin eta Euskal Herriko Unibertsitatearekin. Baina ikastolok bakarrik ezin dugu egin; hezkuntzatik bakarrik ere ezin dugu eragin. Euskalgintzak eta kulturgintzak ere esku hartu behar dute, erakundeek esku-hartu behar duten moduan. Gizarteak, osotasunean, esku-hartu behar du.\nBaina hori bai, hezkuntzari dagokionez, murgiltze eredua ezinbestekoa da; ez du berak bakarrik konponduko egoera, baina bera gabe bai ez dela konponduko. Ikastoletan garbi dugu zein den euskararen inguruko helburu nagusia: euskara eta euskal kultura ezagutu, barneratu eta maitatzea. Eta horren ildotik, euskarak integraziorako ere balio behar du, edo hobeki esanda, euskarak izan behar du integraziorako bitarteko handietako bat, atzerritar jatorriko ikasleak gurekin hartzeko orduan, gurekin bat egiteko orduan, haiek ere gu izateko orduan.\nOtsailaren 25ean aurkeztu genuen ‘Euskal Hezkuntza Sistemak bere baitan jaso behar dituen oinarrien ENDEKALOGOA’-ren erreferentziak egin ditut hitzaldi honetan. Aurkezpen horretan, ausardia eskatu genien Eusko Jaurlaritzari, alderdiei eta hezkuntza eragileei, gure iritziz, nahi eta behar dugun hezkuntza ereduaren inguruan adostasun sozial berri bat eraikitzeko. Indar berezi bat egiteko eskatu genuen gure herriak behar duen hezkuntza eredua eta horrek eskatzen duen sistema adostu eta erantzun bateratu bat emateko. “Izan dadila hori eztabaida zabal eta sakon baten emaitza”, esan genuen, “denon artekoa eta hemen garatua eta gure hezkuntza sistemak dituen gabezia nagusiei aurre egiteko balioko duena; hastapeneko marra gorririk gabe, elkarlanerako borondatearekin”.\nHasi dugun ikasturte berri honetan atseginez ikusi dugu agintari, ordezkari politikoak eta eragileak ere hasi direla biharko euskal hezkuntza sistema irudikatzen. Eusko Jaurlaritzatik Hezkuntza Hitzarmenerako deia egin dute lehendakariak eta Hezkuntza sailburuak. Jokin Bildarratz baikor mintzatu da ikasturte honen hasieran: akordioa lortzeko bidean gaudela, optimista dagoela, pausok ematen ari direla... Eusko Legebiltzarreko ordezkariak ere baikor mintzatu dira Hezkuntza Hitzarmen baten inguruan. Euskal Herria Bilduk, berriz, hezkuntza legerako bere proposamena aurkeztu du. Eta hezkuntza eragileak ere parte hartzen hasi gara hezkuntza sistemaren etorkizuneko agertokiak eta lehentasunak elkarrekin identifikatzen, Eusko Ikaskuntzak beren-beregi antolatutako jardunaldien bitartez.\nAspaldiko aukerarik handiena dugu agintari, ordezkari politiko eta sindikal eta hezkuntza eragileok adostasun handi bat lortzeko gure etorkizuneko hezkuntza sistema abian jartzeko. Eta otsailean esan genuen bezala, izan dadila hori eztabaida zabal eta sakon baten emaitza, denon artekoa eta hemen garatua eta gure hezkuntza sistemak dituen gabezia nagusiei aurre egiteko balioko duena; hastapeneko marra gorririk gabe, elkarlanerako borondatearekin.\nHori guztiori ikasle guztiak eta bakoitza erdigunean jarrita, haien garapen integrala helburu izanda, izan hemen jaiotakoak, izan etorri berriak, izan euskara etxetik dakartenak, izan euskara baden ere ez dakitenak. Guztiei tresnak eskaini nahi dizkiegulako beren bizitza proiektua aukeratzeko askatasunetik eta aukera-aniztasunetik, inolako bazterkeria eta bereizkeriarik gabe.\nPandemia atzean uzten hasi garela dirudien honetan, --asmatuko ahal dute adituek!--, pandemiak are eta ageriago utzi dituen arrisku, mehatxu eta gabezia guztiei erantzuteko unea heldu da, eta baita horiei erantzuteko neurriak abian jartzekoa ere. Abia gaitezen, egin ditzagun urratsak, egiazki hezkuntza eraldatzeko. Gaurtik da bihar.\n21-22 Ikasturtearen Hasiera Ekitaldia