Ingurumen-arloaren barruan, lurzoruari, urari edo aireari eragiten dieten kutsadura-kategoriek sortutako kalteei buruzko erreklamazioak biltzen dira. Horrez gain, giza jarduerak espazio naturalengan, florarengan eta faunarengan duen eragina aztertzen da. Guztira, 2016an, 93 kexa aurkeztu dira. Kexak azpiarloetan banatzen dira; horretarako, irizpide material bat aplikatzen da, salatutako ingurumen-afekzioarekin lotutakoa. Hala, kutsadura akustikoa, atmosferikoa, lurzoruarena eta urarena izan daiteke, baita beste eragile kutsatzaile batzuek eragindakoa ere. Horrez gain, ingurumen-kontrolari buruzko erreklamazioak eta informazioa eskuratzeko eskubidea gauzatzeari eta ingurumeneko parte-hartzeari buruzko erreklamazioak desberdintzen dira.\nEragindako administrazioen arabera, kexak modu honetan banatzen dira:\n•\tTokiko administrazioa\t58\n•\tEuskal Autonomia Erkidegoko Administrazio Orokorra (Eusko Jaurlaritza)\t14\n•\tForu administrazioa\t2\n•\tKutsadura akustikoa\t59\n•\tAdministrazioaren funtzionamendua eta administrazioaren prozedura\t13\n•\tIngurumenaren kontrola\t9\n•\tIngurumenaren informazioa eta parte-hartzea\t5\n•\tKutsadura elektromagnetikoa\t4\n•\tLurzoruaren eta uraren kutsadura\t1\n•\tNatur gune babestuak. Flora eta fauna babestea\t1\n•\tIngurumeneko beste kutsadura batzuk\t1\nIngurumen-eremuko kexa-jarduketa gehienak kutsadura akustikoarekin lotuta daude. Zehazki, kasu horietan, herritarrek salatzen dute beharrezkoa dela udalek administrazio-kontrol egokia burutzea, zarata etxeetan sartzen den kasuen aurrean. Funtsean, kutsadura-fokuak espazio publikoetatik datoz, ostalaritza-jardueretatik, industrietatik edo garraiobide-azpiegituretatik. Eremu honetan, ingurumen-informazioa eskuratzea jarduteko arrazoi nagusi bat izaten jarraitzen du.\n2.1. Ingurumen arloko informazioa eskuratzeko eskubidea\nArartekoak erreklamazioak jasotzen jarraitzen du, ingurumen-informazioa eskuratzeko eskaerei erantzuteko atzerapenari dagokionez.\nIzan ere, pertsona batek adierazi du ingurumen-informazio eskaera baten erantzuna atzeratu dela, araudian aurreikusitako hilabeteko epe horren barruan. Informazioa hondakinak kudeatzeko instalazio baten ingurumen-zainketako programa batean 2004., 2005., 2006., 2007. eta 2008. urteetan erregistratutako dokumentazioari buruzkoa zen. Arartekoak informazioa eskatu zuen informazioa eskuratzeko eskaeraren egoerari buruz eta informazio hori bidaltzeko atzerapenaren inguruan. Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Sailak erakunde honi helarazi zion kexagileari emandako erantzuna; horretan, informazioa eskuratzeko eskaera onetsi zen. Hori bidaltzeko atzerapenari dagokionez, txostenean adierazten zen eskatutako informazioaren bolumena kontuan hartuta, eskatutako informazioa dagokion epearekin batera, ezin izan zela aurreikusitako epean erantzun. Behin erantzun hori baieztatuta, Arartekoak amaitutzat jo zuen bere esku-hartzea. Hala, administrazioari gogorarazi zion ingurumen-informazioko eskaerak arin eta lehentasunez izapidetu eta ebatzi behar direla, ingurumen-informazioa eskuratzeko eskubidea arautzen duen araudian aurreikusitako epeetan. Aztertutako kasuan, ingurumen-administrazioak eskatzaileari jakinarazi behar zion eskaera jaso zuela. Horrez gain, erantzuteko hilabeteko epea luzatzen zela jakinarazi behar zion, ingurumen gaietan informazioa eskuratu, publikoki parte hartu eta auzitegietara joateko eskubideak arautzen dituen uztailaren 18ko 27/2006 Legearen 10. artikuluan aurreikusitakoaren arabera. Legezko betebehar horren osagarri gisa, interesgarria izan daiteke beste formula batzuk bilatzea informazio nahikoa helarazteko eta ingurumen arloko gaietan interesa duten pertsonen informazioa hobetzeko.\n2.2. Kutsaduraren ingurumen kontrola\nArartekoak kontu honetan duen eginkizun nagusia da kexak eta erreklamazioak jasotzea euskal herri-administrazioek egiten duten ingurumen-kontrolaren funtzionamendu egokiaren inguruan. Funtsean, banakako pertsonek edo taldeek eskatzen dute eginkizun hori betetzeko; izan ere, erakunde honetara jotzen dute salatuz beharrezkoa dela neurriak hartzea, inguruko giza jarduera kutsatzaileek ingurumenean edo osasunean dituzten ondorio kaltegarriei aurre egite aldera. Kexa horietan adierazten da ostalaritza-jardueren (tabernak, jatetxeak, diskotekak...) eta bide-azpiegituren (errepideak, trenbideak, tranbiak...) zarata etxeetan sartzen dela. Bestelako arazo batzuk ere badaude. Adibidez, prozesu industrialek edo hondakin-uren araztaileek eragindako usainak eta kutsadura atmosferikoa. Arazo horiek gogaikarriak izan daitezke eta oso arriskutsuak ere bai, etxeetan sartzen diren igorpenengatik. Hori gertatzen da jarduera ez dagoelako jardueren funtzionamendua ahalbidetzen duen araudi-esparrura egokituta.\nKexa nagusia da administrazioek ez dutela erantzunik eman arazo horien aurrean. Ez da erantzun zenbait arrazoiengatik. Kasu askotan, administrazioari informazioa eskatu ostean, Arartekoak egiaztatu ahal izan du esku-hartze administratiboren bat burutu egin dela. Kasu horietan, jardueraren titularrari salaketaren berri eman zaio eta neurriak hartzeko ere eskatu egin zaio, eskatzaileen etxean zarata berriz ere legez kontra ez sartzeko. Halakoetan, administrazioaren funtzionamendua ez da egokia interesdunari ez zaiolako behar bezala jakinarazi administrazioak salaketaren aurrean emandako erantzuna. Beraz, interesdunak ez daki zeintzuk diren hartutako neurriak, eta hala badagokio, jatorrizko arazoa konpontzeko beharrezko bitartekoak jarri ote diren.\nBeste batzuetan, herri-administrazioek ez dituzte ingurumen-salaketak kontuan hartzen, baliabide teknikorik ez dituztelako edo salatutako gertakariak benetan gertatu diren egiaztatzea zaila delako. Bereziki, zaraten edo beste afekzio kutsatzaile batzuen kontrolean, beharrezkoa da berehala jardutea salaketaren egiazkotasuna edo funtsa egiaztatzean; izan ere, kasu askotan, ikuskaritzaren atzerapenak gertakariak behar bezala egiaztatzea eragozten du.\nHalaber, adierazi behar da kexa batzuetan administrazioaren jarduerarik eza azaltzen dela; horietan, soilik administrazioaren aurrean tematu ostean eta Arartekoarengana jo ondoren lortzen da administrazioak erantzutea. Jarduera horien kontrola, gehienetan, ukitutako pertsonen salaketen aurrean baino ez da egiten. Hala, eremu horretako erreklamazio askotan, ez dago administrazio-plangintzarik kontrolatu beharreko jardueren inguruan, ezta zainketa eta ikuskaritza programarik ere.\nBizitegi-lurzoruan kokatuta dauden jardueren udal ingurumen kontrola\nArartekoak zenbait ebazpen eman ditu, elkarte gastronomiko, taberna, jatetxe eta gazteen lokalei lotutako zarata eta bestelako eragozpenen behar bezalako kontrola sustatzeko; horien artean, ebazpen hauek azpimarra ditzakegu:\nArartekoaren 2016ko uztailaren 4ko ebazpena; horren bidez, Barrikako Udalari gomendatzen zaio dagozkion neurriak hartzeko, jatetxe batek eta horren kanpoan instalatutako terrazak eragindako eragozpenak saihesteko.\nArartekoaren 2016ko abenduaren 15eko ebazpena; horren bidez, Donostiako Udalari gomendatzen zaio jarritako ingurumen-salaketei erantzuteko. Kexagileak salaketa horiek jarri ditu gaueko garbiketako udal zerbitzuek bere etxebizitzaren inguruan eragiten duten zaratagatik.\nPetrolioa fintzeko planta Muskizen\n2016. urtean zehar, Arartekoan kexak jasotzen jarraitu dugu, Muskizeko petrolioa fintzeko plantaren jardueraren ingurumen-kontrolari buruzkoak hain zuzen ere. Zehazki, elkarte batek intzidente bat salatu du. Intzidente horren ondorioz, koke partikulak dituen lurrunezko hodei bat sortu zen eta partikula horiek Santa Juliana auzoaren inguruan erori ziren. Kexa-espedientea aztertzeke dago, Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Sailaren erantzuna jaso ostean; bertan, hartutako ingurumen-kontroleko neurriak jasotzen dira, koke-hautsaren igorpen lausoei dagokienez. Arartekoak aurretik ere esku hartu egin du intzidente horiei dagokienez. Zehazki, erakunde honek Eusko Jaurlaritzako Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Sailari bidali zion 2014ko abenduaren 10eko ebazpena, euskal herri-administrazioek Bizkaiko Petronor S.A. enpresak garatzen duen petrolioa fintzeko jarduera industrialaren gainean egiten dute ingurumen-kontrolari buruzkoa. Ebazpen horretan, Arartekoak zenbait kontu jarri zituen mahai gainean, ingurumen-ikuskaritza sistema hobetzeko eta industria igorpenen gaineko araudira egokitzeko. Horrez gain, konposatu organiko lurrunkorren eraginpean jartzearen gaia jorratu genuen –hala nola, bentzenoa, toluenoa–, baita kiratsa ere. Halaber, proposatutako beste mekanismo bat industria jardueraren ingurumen-kontrolaren jarraipena egiteko mahai bat sortzea izan zen. Mahai horretan pertsona eta elkarte interesdunek hartuko dute parte, ingurumen-informazioa zabaltzeko tresna gisa eta proposamenak, salaketak edo ingurumen arloko legeria ezartzeko eta betearazteko aldarrikapenak aurkezteko bide gisa.\n2.3. Planen eta programen ingurumen eraginaren ebaluazioa\nLamiakoko Ibarraren Defentsarako Plataforma herritarraren ordezkari batek Leioako udalerriko hezegune horren babes-egoera azaldu dio Arartekoari. Plataformak bere idazkian adierazi zuen hezegune horrek naturaren eta paisaiaren aldetik dituen balioak zehaztu eta babestu beharra dagoela, inguru horretan egin nahi diren obra eta azpiegituretako batzuek ekar litzaketen ondorioei aurrea hartzeko edo, behintzat, haien eragina murrizteko. Lamiakoko ibarra EAEko hezeguneen inbentarioan sartu zen –2011ko maiatzaren 3ko Aginduaren bidez–, hain zuzen ere III. multzoan. Kasu honetan, Hezeguneen Lurraldearen Arloko Plana (HGLAP) onartzen duen uztailaren 27ko 160/2004 Dekretuak 18. artikuluan xedatzen duenarekin bat etorriz, babes-araubidea udal planeamenduaren bitartez ezarri behar da. Plataformak azpimarratu duenez, hezegunea inbentarioan aspaldi sartu zen arren, Leioako Udalak oraindik ez du egokiro bete HGLAPeko aurreikuspen hori, hezegunearen ingurumen balioak behar bezala bermatzeko, hura udal planeamenduan sartuz. Nolanahi ere, kexan azaltzen zen, ea hirigintza-antolamendurako tresna hori onartzeko izapideetan behar bezala ebaluatu ote diren hezegunearen ingurumen balioak eta ea babes-araubide egokia jaso ote den.\nLeioako Udalak Arartekoari adierazi dionez, Hiri Antolamendurako Plan Orokorrean aldaketa egin da 18. eremuan (Lamiakoko dartsena) eta 18 B-AXA eremua sortu da. Aldaketa hori 2013ko otsailean onartu zen behin betiko, eta hezegune horren babes araubidea erantsi zitzaion. Kasu horretan, Leioako Udalak ingurumen-azterlan bat egin zuen, Lamiakoko ibarraren ingurumen-balioak ezartze aldera. Udal txosten horren arabera, 18 A eta 18 B eremuan jasotako antolamendua lehengoratzearekin eta udal babesarekin bateragarria da. Hala ere, ingurumen-organoak, Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Saileko Biodibertsitate Zuzendaritzaren bidez, bi txostenetan adierazi zuen Leioako HAPOren aldaketan ingurumen-ebaluazio estrategikoaren prozedura bete behar zela.\nArartekoak Leioako Udalari gogorarazi dio hiri antolamendurako planei eta horien aldaketei, ingurumenean eragin nabarmena badute eta 2004ko uztailaren 21a baino geroago jaso badute hasierako onarpena, zenbait plan eta programak ingurumenean duten eraginaren ebaluazioari buruzko apirilaren 28ko 9/2006 Legean jasotako prozedura aplikatu behar zaiela (gaur egun indarrean dagoen ingurumen ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legeak). Ingurumen-ebaluazioko prozedura hori Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 2001eko ekainaren 27ko 2001/42/CE Zuzentarauan ezarritako betebehar bat zen; zuzentarau hori zenbait planek eta programek ingurumenean izan ditzaketen ondorioen ebaluazioari buruzkoa da. Autonomia erkidegoko ingurumen-organoa da ingurumenarentzat ondorio nabarmenak existitzen diren ezarri behar duena hirigintza-planak onartzen direnean. Izapide horren garrantzia Auzitegi Gorenaren jurisprudentzian dago jasota. Besteak beste, apirilaren 13ko 1652/2016 epaiak zuzenbidearen araberakotzat jo du Hiri Antolamendurako Plan Orokorraren aldaketa bat ingurumen izapide hori ez betetzeagatik deusez deklaratu izana.\nErakundeen arteko foroa Euskadin erakundeen koordinazioa hobetzeko ingurumen-kontrolaren eremuan\nArartekoak jardunaldi bat sustatu eta koordinatu du, Euskal Autonomia Erkidegoko ingurumen-kontroleko eta ikuskaritzako organo desberdinek ingurumen-legeriaren betearazpenean dituzten esperientzia eta ohiko jardunbideak ezagutze aldera. Laneko jardunaldi hori 2016ko apirilaren 7an egin zen eta ingurumen-babesaren arloko jardunbide egokiak eta esperientziak partekatu ziren. Hala, erakunde bakoitzaren independentzia salbu utzita, proposamenak egin ziren eremu honetan erakundeen arteko koordinazioan sakontzeko. Lan-metodologiari dagokionez, lehenik eta behin, Auzitegi Goreneko Salako fiskalak eta Ingurumen eta Hirigintza ataleko koordinatzaileak Ingurumeneko fiskaltzaren eginkizunaren inguruko sarrera bat aurkeztu dute. Horrez gain, ingurumenaren babesa hobeto babesteko koordinazio-esperientziak azaldu dituzte. Jarraian, erakunde parte-hartzaile bakoitzak egiten duen kontrol-lan espezifikoaren azalpen labur bat egin du, baita lankidetzako eta koordinazioko eremu posibleen lehenengo balorazio bat ere. Eztabaidatutako gaiak, besteak beste, hauek izan dira: administrazioen eta beste organo judizial batzuen ingurumen-kontroleko funtzio publikoaren edukia; administrazioaren eta erakundeen arteko koordinazioa hobetzeko aukerak eta herritarren parte-hartzea ingurumen-kontrolean.\nTopagune horretan, zenbait euskal administrazioek hartu dute parte (Eusko Jaurlaritzako Ingurumen eta Lurralde Politika Saileko, Bizkaiko eta Arabako foru aldundietako eta Donostiako eta Gasteizko Udaletako ikuskaritza eta ingurumen-polizia zerbitzuak), fiskaltzak eta Arartekoak.\nJardunaldi horren ondorio eta proposamenen barruan, topaketa-foro bat mantentzeko konpromisoa jaso da, ingurumen-kontrolean erakundeen arteko koordinazioa hobetzeko. Parte hartu duten erakunde guztien helburu komuna da Euskal Autonomia Erkidegoan ingurumen gobernantza maila handitzea, erakundeen arteko harremana hobetuz. Hori guztia, ingurumen zuzenbidearen aplikazioan lankidetza estuagoa sustatzeko eta ingurumen alorrean diharduten aginpideen arteko koordinazioa bultzatzeko. Horretarako, proposatu da informaziorako bideak eta protokoloak ezartzeko, baita erakunde guztien arteko babesa eta lankidetza indartzeko ere. Halaber, adierazi da beharrezkoa dela Ertzaintzaren ingurumen-unitatea indartzea eta finkatzea; horrela, erakundeen arteko koordinazioa sustatu daiteke, ingurumenaren, lurraldearen antolamenduaren eta ondare kulturalaren babesa zaintze aldera. Azkenik, proposatu da herritarrek parte hartzeko mekanismoak areagotzea, ingurumena zaintzeko ekintza horretan parte hartzen duten botere publikoen esku-hartze eta kontroleko maila guztietan.\nHerriaren Defentsa Bulegoak koordinatzeko eta gehiegizko zarataren aurkako dekalogo bat aurkezteko jardunaldiak\nAutonomia erkidegoetako herriaren defentsa bulegoek eta Espainiako Herriaren Defendatzaileak irailaren 22an eta 23an ospatu dituzte Iruñean Herriaren Defendatzaileak Koordinatzeko XXXI. Jardunaldiak; jardunaldi horietan, ikuspegi desberdinetatik aztertu dute nola eragiten dion kutsadura akustikoak gure bizitza-kalitateari. Gizakien jarduerak sortzen duen zarata ohiko adierazpena da aisialdirako esparruetan eta egunerokotasunean garatzen ditugun hainbat jardueren baitan. Zarata hori neurrigabe bilakatzen denean, ezinegon handia eragiten du gure bizi-kalitatean eta gure ingurumena aztoratzen du. Herritarren ezinegon horrek gizarte-gatazka etengabeak sortu izan ditu eta, horregatik, hainbat erreklamazio eta kexa eragin ditu gure Defentsa Bulegoetan. Aurkeztutako kexen harira defentsa bulegoek eman dituzten gomendioekin batera, zenbait txosten berezi egin dira gai horren inguruan. Jarduketa horiek zarataren kontrako gizabidezko kultura sortzeko lagungarriak izan dira eta, pixkanaka-pixkanaka botere publikoek ere igarri dute, pertsona guztiek baitute kutsadura akustikorik gabeko etxebizitza izateko eskubidea.\nDefentsa bulegoek badakite zein den kutsadura akustikoak herritarren bizitza-kalitatearengan duen eragina; hala, zenbait neurrien ezarpena sustatu nahi izan dute, kutsadura akustikoaren eraginagatik urra daitezkeen konstituzio-eskubideak benetan eta eraginkortasunez bermatzeko. Neurri horiek jaso dira botere publikoei zuzendutako herritarrek zaratarik gabeko etxebizitza bat izateko duten eskubidea defendatzeko dekalogo batean. Bertan, defendatzaileek legez eskuragarri dituzten ekintzak egiteko konpromisoa hartzen dute, herritarrek zaratarik gabeko etxebizitza batean bizitzeko duten eskubidea behar bezala babesteko.\nBasa-hegaztien babesa Euskal Autonomia Erkidegoan. Hegazti fringilidoak harrapatzeko debekua\nNormalean, hegazti horiek egoera basatian bizi dira basoetan eta hiriko espazio berdeetan. Silbestrismoa deritzon giza jarduera oso zaharra da; izan ere, antzina-antzinako garaietatik landako txori txiki horiek hartu eta zaindu egin dira gatibutasunean, txiorako hartzeko eta hezteko.\nArartekoak jakin izan duenez, Europako Batzordeak zehapen-espedientea ireki dio Espainiari, praktika zinegetiko hori justifikazio egokirik eman gabe baimentzen jarraitzen duelako. Aldi berean, zenbait talde eta elkarte ekologistek, Seo Birdlife elkarteak bezalaxe, zalantzan jarri dute hegazti horiek hartzea eta atxikitzea debekatzen duen babes-araubidearen eta silbestrismoa praktikatzearen bateragarritasuna. Basa-hegaztien babes-araubidea basa-hegaztien kontserbazioaren inguruko 2009/147/CE Zuzentarauan jasota dago; bertan, ezartzen da estatu kide guztiek modu basatian bizi diren hegazti-espezieak kontserbatu behar dituztela. Horretarako, estatuek neurriak ezarri behar dituzte; hala nola, ehizatu eta harrapatu ezin daitezkeen hegaztiak nahita harrapatzeko, saltzeko edo gero atxikitzeko debekua ezarri behar dute.\nEstatu kideek basa-hegaztien babes-araubide hori salbuetsi dezakete, besteak beste, arrazoi hauengatik: “baimentzeko, kontrol osoz eta modu selektiboan, hegazti horiek kopuru txikietan hartzea, atxikitzea edo beste edozein ustiapen zentzudun”. Basa-hegaztien “ustiapen zentzudunak” honako hauek aipatu behar ditu: zein espezie salbuetsiko diren, baimendutako harrapaketa-metodoak eta ezarri behar diren mugak eta kontrolak.\nTestuinguru horretan, ebazpen eta foru agindu batzuk onetsi dira Euskal Autonomia Erkidegoan hegazti fringilidoen harrapaketa egokitzeko eta mugatzeko. Era berean, baimenak emateko baldintzak zehaztu dira, Europako Batzordearen araudi-aldaketen eta gomendioen edo iradokizunen arabera, bai eta estatuko zein autonomia erkidegoko bilera teknikoen arabera ere, silbestrismo jardueraren gainekoak horiek. Hala ere, Europako Batzordeak hainbat jarduketa hasi ditu, basa-hegaztiei buruzko zuzentarautik eratorritako betebeharrak betetzen direla egiaztatzera zuzendutakoak. Zuzentarauaren aplikazio zuzena ezartzen duen prozedura komunitario horren ondorioaren zain egon bitartean, Araban eta Bizkaian fringilidoen harrapaketaren salbuespen-araubidea indargabetu zuten. Hala eta guztiz ere, Gipuzkoako Lurralde Historikoan 2009ko ekaineko Foru Aginduak indarrean jarraitzen zuen, salbuespen hori aplikatzea ahalbidetzen zuena.\nArartekoak jarduketa bat hasi zuen ofizioz; hala, informazioa eskatu zion Gipuzkoako Foru Aldundiari lurralde historiko horretan hegazti fringilidoak bizirik harrapatzeko baimenaren indarraldiari buruz eta zuzentarauan hegazti horiek kopuru txikietan harrapatzeko aurreikusitako salbuespen-araubidearen aplikazio egokiari buruz.\n2016ko azaroaren 17ko Gipuzkoako Aldizkari Ofizialak 2009ko ekainaren 2ko Foru Agindua indargabetzen duen azaroaren 10eko 569 LI/2016 Foru Agindua argitaratu du; horren bidez, Gipuzkoan basa-hegazti fringilido jakin batzuen aleak bizirik harrapatzeko eta edukitzeko salbuespenezko baimena emateko araudia ezarri da. Foru Aginduak berrikusi egin du txori txiki horien silbestrismo jarduera baimentzen zuen aurreko irizpidea. Hala, erantzun egin dio Arartekoak hasitako ofiziozko jarduerari. Arartekoak jarduera hori hasi du basa-hegaztien kontserbazioaren inguruko Zuzentarauan eta Ondare Naturalaren eta Biodibertsitatearen Legean aurreikusitako hegazti fringilidoak kopuru txikietan hartzeko salbuespen-araubidea eraginkortasunez betearazteko.\nEuskadi 2020 Estrategia Energetikoaren berrikuspenaren ingurumen-ebaluazio estrategikoa\n2016. urtean, Eusko Jaurlaritzako Ekonomiaren Garapen eta Azpiegitura Saila Euskadi 2025 Estrategia Energetikoa (3E2025) eratzen hasi zen, aurreko 3E2020 Estrategia araudiaren, teknologiaren eta merkatuaren aldaketek ezartzen dituzten errekerimendu berrietara egokitzeko. Hala, 2016ko urtarrilaren 14ko EHAAk jaso du 2025erako Euskadiko estrategia energetikoak ingurumen ebaluazio estrategikoa bete behar duela, Euskadiko Ingurumena Babesteko otsailaren 27ko 3/1998 Lege Orokorrarekin bat eginez. Horretarako, 3E2015 estrategiaren ingurumen-azterlan estrategikoa aurkeztu zuen kontsulta publikorako. Geroago, Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Sailaren 2016ko uztailaren 4ko ebazpenaren bidez, Euskadi 2030 Estrategia Energetikoaren ingurumen-adierazpen estrategikoa egin zuen.\nArartekoak ingurumen-eskakizun hori jaso zuen Eusko Jaurlaritzako Industria eta Ingurumen Sailei zuzendutako 2012ko azaroaren 19ko Gomendioan. Gomendio horretan, Arartekoak 2020rako Euskadiko estrategia energetikoaren berrikuspen prozesua hasteko eskatu zuen, Euskadin dauden gas naturaleko meategien (”fracking”a) esplorazioaren eta ustiapenaren ingurumen ebaluazio egokia txertatu ahal izateko. Ebazpen horretan, Arartekoak adierazi zuen eztabaida soziala, gardena eta irekia hasteko aukera zegoela, Euskadik ezarri nahi duen eredu energetikoaren inguruan. Hori dela-eta, estrategia energetikoa berraztertuz eta horren ingurumen ebaluazioa eginez, eztabaida sustatu ahal izan da, modu horretan, euskal eredu energetikoari buruz eta Euskal Autonomia Erkidegoko lurraldean gasa erauzteko egon daitezkeen aurreikuspenei buruz.\nArartekoak azpimarratu du oso garrantzitsua dela ingurumen-ebaluazioko prozedura Eusko Jaurlaritzak egindako Euskadi 2030 (3E2030) Estrategia Energetikoaren berrikuspenean. Ingurumen-ebaluazioko prozedura hori Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 2001eko ekainaren 27ko 2001/42/CE Zuzentarauan ezarritako betebehar bat zen; zuzentarau hori zenbait planek eta programek ingurumenean izan ditzaketen ondorioen ebaluazioari buruzkoa da.\nEredu energetiko berri batera igarotzea\nGai horri dagokionez, Arartekoa ez-ohiko txosten bat egiten hasi da ekitaldi honetan Euskadi eredu energetiko berri batera igarotzeari buruz. Eredu hori iraunkorra izango litzateke eta baxua karbono-igorpenetan (arreta handiagoz kontsulta daiteke txosten honen II.8 kapituluan: “Jarduera ekonomikoaren antolamendua”).\n4. Araudi- eta gizarte-testuingurua\nEuskadiko Tokiko Erakundeen apirilaren 7ko 2/2016 Legeak Euskal Autonomia Erkidegoko tokiko erakundeen eskumen-esparrua ezarri du. Arlo horri dagokionez, adierazi behar da 17. artikuluak jasotzen duela udalerriek berezko eskumenak gauzatu ahalko dituztela honako esparru hauetan: “Ingurumenaren babesa eta garapen jasangarria modu osagarrian antolatzea, sustatzea, kudeatzea eta defendatzea, hiriguneetan kutsadura akustikoa, argiaren kutsadura eta airearen kutsaduraren aurkako babesa barne hartuta”. Era berean, antolamendu, kudeaketa, egikaritze eta diziplinako eskumenak onartzen dira hirigintzaren eremuan. Lege horren 43. artikuluak aitortzen du herritarrek ingurumen eta hiri-espazio publiko egokia eta iraunkorra gozatzeko eskubidea dutela. Tokiko erakundeen gutxieneko gardentasun-betebeharren barruan, 54 d) artikuluan hirigintza eta ingurumen zerbitzuen inguruko informazio agregatua, laburra eta argia eskaintzea jasotzen da.\nIngurumen eta Lurralde Politikako Sailburuaren 2016ko maiatzaren 10eko Aginduak 2016rako laguntzen deialdia eta horren oinarri arautzaileak ezarri ditu. Laguntza horiek emango dira EAEko lurraldea zaintzeko akordioetan jasotako ondare naturalaren kontserbazio aktiborako jarduketak finantzatzeko. Lurraldea zaintzeak esan nahi du lursailen jabeen edo erabiltzaileen eta zaintza-erakundeen artean borondatezko akordio bat egon behar duela. Zaintza-erakundeak biodibertsitatea eta geodibertsitatea kontserbatzeko jarduerak egiten dituzten eta irabazteko asmorik ez duten erakundeak edo elkarteak dira.\nHorrez gain, Ingurumen eta Lurralde Politikako Sailburuaren 2016ko maiatzaren 6ko Agindua onetsi da; horren bidez, mehatxatutako hegazti-espezieak erreproduzitzeko, elikatzeko, sakabanatzeko eta kontzentratzeko lehentasunezko eremuak mugatu dira. Gainera, abifauna babesteko guneak argitaratu dira; bertan, tentsio altuko aireko linea elektrikoetan ez elektrokutatzeko edo horien aurka ez jotzeko neurriak aplikatuko dira.\nArartekoak ofiziozko 4 espediente hasi ditu ingurumenaren eremuan (horietako bi aipatu ditugu kapitulu honetako 3. atalean). Espediente bat hedabideetan agertu den salaketa bati buruzkoa da; Arrigorriagako zenbait herritarrek jarri dute salaketa hori ostalaritza-establezimendu bateko zaratak eragindako eragozpen larriengatik. Informazio horren arabera, Arartekoak egokitzat jo du ofizioz izapidetzea espediente bat, gai horren inguruko datuak biltzeko eta horren inguruan hartutako ingurumen-kontroleko neurriak egiaztatze aldera.\nArartekoak beste behin esku hartu du ofizioz Hondarribiko gazte-lokal batean sute bat egon zela jakin ostean. Prentsan agertu den berriaren arabera, intzidente hori dela-eta, zortzi etxebizitza hustu behar izan ziren. Ofiziozko jardueraren helburua da informazioa eskuratzea udalak ingurumen eta hirigintza kontrolaren eta diziplinaren eremuan dituen eskumenak gauzatzeko burutzen dituen jarduketei buruz. Horrez gain, lokal horien funtzionamendu zuzena bermatu nahi da eta arriskuak saihestu erabiltzaileentzat eta jarduera horien inguruan bizi diren herritarrentzat.\nLankidetza-esparru hori erreklamazio zehatzak aurkeztuz, aldian behingo bilerak eta dibulgazio jardunaldiak eginez garatzen da, baita teknologia berriak erabiliz ere, hala nola, Arartekoaren ingurumen bloga.\nHarremanen testuinguru horren barruan, nolabaiteko harreman izan dugu ondorengo elkarte auzotar eta ekologistekin: Ekologistak Martxan, Ezpitsua, Eguzki, Lobo de Euskadi Taldea eta Coordinadora Anti Coke plataforman dauden zenbait talde eta elkarteak, Belartza 2 Gelditu plataformakoak.\nIngurumen arloan erabiltzen dugun beste komunikazio tresna bat Arartekoaren ingurumen foroa (http://blogak.ararteko.net/ingurumena/) Ingurumeneko blogaren urteko balantzea kontuan hartuta, 11 sarrera egon dira eta 4.000 bisita baino gehiago izan ditu (23.000 bisita abiarazi zenetik).\n5.3. Topaketak herri-administrazioekin eta beste erakunde batzuekin\nIngurumeneko fiskaltza koordinatzailea\nArartekoak Auzitegi Goreneko Salako fiskalaren eta Ingurumen eta Hirigintza ataleko koordinatzailea den Antonio Vercher jaunaren bisita jaso zuen 2016ko apirilaren 7an eta 8an. Bisitaren helburua izan da ingurumeneko fiskaltza koordinatzaileak ingurumenaren aurkako delituak ikertzeko eta jazartzeko gidatutako jardueraren berri izatea. Horrez gain, topaketa horretan fiskaltzari Arartekoaren eta beste euskal erakunde batzuen lana aurkeztu zaio, ingurumen-eskubideen aitorpenari dagokionez.\nBisita horretan, Arartekoa Euskal Autonomia Erkidegoko ingurumenaren alorreko arduradunak diren fiskaltzetako atalekin bildu da. Topaketa horren helburua izan da bi erakundeen arteko komunikazio arina mantentzea, bi erakunde horiek ingurumenaren, hirigintzaren eta ondare kulturalaren babesean garatzen duten lanari dagokionez. Bilera horretan, ingurumen-kontrolean eskudunak diren erakunde publikoen topaketaren balorazioa egin dute batera (Kapitulu horren 3. Atalean aipatutakoa).\nEgonaldi horretan, bilera bat egin da Eusko Jaurlaritzako Ingurumen eta Lurralde Antolamenduko sailburuarekin eta horren taldeko zenbait kidekin. Era berean, Ertzaintzako Ingurumen Atala bisitatu da (Erandioko polizia-etxean), Eusko Jaurlaritzako Segurtasun sailburuarekin batera.\nZarataren inguruko lantegia\nArartekoak zarataren inguruko lantegi bat antolatu zuen 2016ko maiatzean; bertan, Estatuko Defentsa Bulego guztietako ordezkariek hartu dute parte. Jardunaldi horretan, kutsadura akustikoak gure bizitza-kalitatearengan duen eragina aztertu da eta herri-administrazioei zuzendutako ondorioak eta gomendioak jasotzen dituen dokumentu bat sortu da.\nIngurumeneko Fiskaltzaren seminarioa\nArartekoak Ingurumen Fiskaltzak antolatutako seminario batean parte hartu zuen 2016ko ekainean; seminario hori Valsaínen egin zen (Segovia), Ingurumen-hezkuntzako Zentro Nazionalarekin (CENEAM) elkarlanean. Arartekoak honen inguruko esku-hartze bat burutu du: “Ingurumen-ikuspegia Europako testuinguruan. Defentsa Bulegoen papera ingurumen-kontrolean”. Azalpen horretan, adierazi du Europako ingurumen-zuzenbideak eragin positiboa duela estatu kideengan. Horrela, bi mugarri nabarmendu dira: ingurumena politika publikoetan integratzea eta ingurumenean parte hartzeko eskubideak beren-beregi aitortzea. Horrez gain, zenbait kasu azaldu ditu, non, Arartekoaren eguneroko esperientzia ikusita, azter daitekeen erkidegoko zuzenbidea ingurumen-eskubideak eratzeko funtsezko oinarri bat izan dela eta izaten jarraitzen duela.\nEkainaren 5ean ingurumenaren nazioarteko eguna ospatu zen; hala, Nazio Batuen Erakundeak Go wild for life/Enloquezca por la Vida lema aukeratu zuen 2016rako, planetan bizitza basatia babesteko esfortzuak biltzeko. Arartekoak erakunde-adierazpen bat egin zuen Xabier Maiztegiri gorazarre egiteko; azken hori albaitari ospetsu bat izan zen eta zauritutako, abandonatutako edo konfiskatutako animaliak hartzeko proiektu bat hasi zuen. Proiektu horren bidez, Euskadin basafauna berreskuratzeko zenbait zentro sortu ziren, besteak beste, Enkarterriko Karpin parkea eta Urdaibaiko Basondo zentroa.\nArartekoak eta Nafarroako Herriaren Defendatzaileak zenbait hedabidetan argitaratu dute honako titulua duen iritzi artikulu bat: “Atsedenaren Apologia”. Artikulu horretan, defentsa bulegoen eginkizuna aldarrikatzen da giza jarduera iraunkorrak errazten dituzten konponbideak sustatze aldera; jarduera horiek dezibelio gutxikoak izango dira eta etxe guztiek atsedenerako duten eskubidearekin bat etorriko dira.\nArartekoak herri-administrazioei behin eta berriro azpimarratzen die ingurumen-informazioko eskaerak arin eta lehentasunez izapidetu eta ebatzi behar direla, ingurumen-informazioa eskuratzeko eskubidea arautzen duen araudian aurreikusitako epeetan. Administrazioek eskatzaileari jakinarazi behar diote eskaera jaso dutela. Horrez gain, erantzuteko hilabeteko epea luzatzen dela jakinarazi behar diote, ingurumen gaietan informazioa eskuratu, publikoki parte hartu eta auzitegietara joateko eskubideak arautzen dituen uztailaren 18ko 27/2006 Legearen 10. artikuluan aurreikusitakoaren arabera. Legezko betebehar horren osagarri gisa, interesgarria izan daiteke beste formula batzuk bilatzea informazio nahikoa helarazteko eta ingurumen arloko gaietan interesa duten pertsonen informazioa hobetzeko.\nHerri-administrazioek ingurumen-informazioa modu aktiboan zabaltzeak gardentasuna bermatzen du eta parte-hartzea sustatzen du ingurumeneko zenbait elementuren egoerari dagokionez, besteak beste, airea eta atmosfera, ura, lurzorua, paisaia eta espazio naturalen egoerari dagokionez. Aldi berean, tokiko erakundeek, gutxieneko gardentasuneko betebeharren barruan, ingurumen-zerbitzuen zorroaren inguruko informazioa jaso behar dute.\nJarduera kutsatzaileen ingurumen-kontrola planifikatu egin behar da, administrazio eskudunek ingurumen-zaintzako eta ikuskaritzako programak ezarriz. Esku-hartze publikoa ez da soilik egin behar ukitutako pertsonek zaratengatik, usainengatik edo beste afekzio batzuengatik aurkeztutako salaketen ostean. Izan ere, administrazioak kutsa dezaketen jardueren gaineko plangintza bat ezarri behar du aurretiaz.\nArartekoak badaki zein den kutsadura akustikoak herritarren bizitza-kalitatearengan duen eragina; hala, gogorarazi du garrantzitsua dela ingurumen-kontroleko neurrien ezarpena sustatzea, kutsadura akustikoaren eraginagatik urra daitezkeen konstituzio-eskubideak benetan eta eraginkortasunez bermatzeko. Neurri horiek jaso dira botere publikoei zuzendutako eta autonomia erkidegoetako defentsa bulegoek eta herriaren defendatzaileak onetsitako herritarrek zaratarik gabeko etxebizitza bat izateko duten eskubidea defendatzeko dekalogo batean. Bertan, legez eskuragarri dituzten ekintzak egiteko konpromisoa hartzen dute, herritarrek zaratarik gabeko etxebizitza batean bizitzeko duten eskubidea behar bezala babesteko.\nKontrola eta esku-hartze administratiboa administrazio eskudunak egin behar ditu, eta, hala badagokio, ingurumenaren eta pertsonen osasunaren babesean diharduten administrazio eta erakunde guztien artean koordinatuz. Horretarako, ez-betetzea gertatzen den une zehatzean, eginbeharren betetzea egiaztatu ahal izateko bitarteko tekniko eta pertsonal nahikoak eman behar dira.\nIngurumen-zuzenbidearen alorreko erkidegoko zuzentarauetan ezarritako betebeharrak behar bezala iraultzea eta aplikatzea ez da beti prozesu baketsua izaten. Arartekoak ikusi du zaila dela hori behar bezala aplikatzea, besteak beste, kasu hauetan: giza kontsumoko uren kalitatea, planen eta programen ingurumen-ebaluazio estrategikoa eta basa-hegaztien kontserbazioa.\nIngurumen-ebaluazio estrategikoaren zuzentaraua behar bezala aplikatzean, ingurumen-administrazioak behar bezala ebaluatu ditu hirigintza antolamenduko plan gehiago edo Euskadiko estrategia energetikoa. Era berean, Gipuzkoako Foru Aldundiak berrikusi egin du txori txiki horien silbestrismo jarduera baimentzen zuen aurreko irizpidea. Hala, erantzun egin dio Arartekoak hasitako ofiziozko jarduerari. Arartekoak jarduera hori hasi du basa-hegaztien kontserbazioaren inguruko 2009/147/CE Zuzentarauan aurreikusitako hegazti fringilidoak kopuru txikietan hartzeko salbuespen-araubidea eraginkortasunez betearazteko.\nHorrela, erreklamazio horiek eta horiek kudeatzean sortutako kontrastea ingurumen-kontrolean esku hartzen duten erakunde eta profesional desberdinen arteko lankidetza-eredutzat hartu dira, ingurumen-legeriaren onurak maximizatzeko helburuan aurrera egiteko.


20 segundu (20”)\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Maite Redondo\nEz dugu berdin jokatzen leku guztietan. Espazio batzuek isilik egotera behartzen gaituzte, beste batzuek berriz, oihu egitera edo mugitzera. Nork esaten digu nola jokatu? Horrelakorik gertatzen al da eskolako espazioetan? Ba al dago eraldatu nahi genukeen zerbait?\nEskolako espazioetara hurbilduko gara, gure ohiturak eta jokatzeko moduak birpentsatu eta paisaia horiek eraldatuko dituzten esku-hartze artistikoak burutzeko.\nMaite Redondo-ren obra eta sormen/ikerketa prozesuetara hurbiltzea.\nEspazio publiko eta pribatuei buruz hausnartzea, espazioaren izaerak haren erabileran duen eraginari buruz hausnartzea eta paisaia eraldatzen duten esku-hartze artistikoak gauzatzea.\nMugikorrak eskeintzen dituen ikus-entzunezko aukerekin lan egitea.\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Xabier Erkizia\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Mirari Echávarri\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Iosu Zapata\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Txuspo Poyo\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Txo!?\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Inés Aubert\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Fermín Jiménez Landa\nHonen gaineko proposamen didaktikoa: Fermín Díez de Ulzurrun


Izan kantuz! Zaldibiako herri erronka egingo dute asteburuan\n> Berriak > Izan kantuz! Zaldibiako herri erronka egingo dute asteburuan\nnork Euskaltzaleen Topagunea • 2017/11/06 • Iruzkin 1\nHerri erronka proposatu dute azaroaren 10 eta 11rako Zaldibian: Izan kantuz! 26 ordutako erronka da proposatu dutena eta esaldi bakarrean batu dute: Baietz 26 ordu igaro euskarazko abestiak kantatzen!\nErronka 26 ordu jarraian euskaraz abesten jardutea da. Horretarako, karaoke formatua erabiliko dute, parte hartzea erraztu eta sustatzeko helburuz. Bide batez, Gabi De La Mazak euskarari eta euskal kantagintzari egiten dion ekarpena azaleratzeko ere baliatu nahi da ekimena. Urte asko daramatza Gabik euskal kantagintzako abestiak karaoke formatuan jartzen. Egun, ia 2.000 abesti ditu eskura www.txantxangorria.eus atarian.\nEkimena ostiralean, azaroaren 10ean hasiko da, arratsaldeko 6etan, herri antzokian. Larunbateko arratsaldeko 8ak arte, etengabe arituko dira herritar eta hurbildu nahi duten guztiok euskarazko kantutegia oinarri hartuta, karaoke kate luzea eginez.\nHerri Antzokiaren ondoan karpa bat ere antolatu da erronkaren jarraipena egin eta elkargune modura. Era berean, erronkak irauten duen artean zuzeneko jarraipena egin ahal izango da http://www.zaldibia.org/izankantuz webgunean.\nErronka munduko errekorren artean sartu nahi dute bultzatzaileek, eta horregatik, Official World Record elkarteak ziurtatuko du erronkaren gauzapena. Hortaz gain, Euskal Herriko hainbat txokotatik hurbilduko diren hainbat elkartetako ordezkariek egingo dute erronkaren jarraipena 26 orduetan zehar.\nZaldibian erronkaren lehen harria finkatuta, lekukoa hartuko lukeen beste herriren bat animatzea nahi lukete antolatzaileek. Horretarako, IZAN KANTUZ ekimenerako Xanti Ormaetxeak sortu duen egurrezko eskultura lekuko gisa eskainiko dute, erronkak soka izan dezan.\nEkimen herritarra, herri ekimenaren sustrai\nHerritik sortutako ekimena da asteburuan egingo dena; eremu adin eta gustu askotariko herritarrek dagoeneko bere egin dute ekimena. Lantalde zabala eta askotarikoa osatu dugu Zaldibiako herritarrek, eta beso zabalik hartuko dute erronka honetan bere alea jarri nahi duen oro.\n26 orduetan zehar, Zaldibiako herritarrez gain, Euskal Herriko hainbat txokotatik hurbildutako lagunek parte hartuko dute. Jadanik iragarri dute parte hartuko dutela Euskal Herri guztiko zenbait kantuzale elkartetako kideek eta baita musikari ezagunek ere.\nIzan Kantuz! ekimena aukera ezin hobea izango da azaroaren 10 eta 11an Zaldibiara hurbildu eta bertan parte hartzeko. Animatu zaitezte!\n← Hizkuntza ohiturak direla-eta\nLaburbira: filmak aurkezteko azken eguna abenduak 15 →\n1 comment for “Izan kantuz! Zaldibiako herri erronka egingo dute asteburuan”\nPingback: IZAN KANTUZ! Most time continued singing in Euskera. Mayor período de tiempo seguido cantando en euskera – Official World Record


Gutunak, distantzia laburtzeko | Gutunak, distantzia laburtzeko – iparraldekohitza\n1757an lapurteraz idatziriko gutun batzuk aurkitu dituzte Londresen, ‘Le Dauphin’ itsasontziari ostuak\nOthoi çato etchera (Otoi zatoz etxera) izenburupean, 1757an lapurteraz idatzitako gutun batzuk eta horien gaineko ikerketa argitaratu dituzte Lapurdum agerkarian Xabier Lamikiz, Manuel Padilla Moyano eta Xarles Bidegain ikertzaileek. Guztira, 50 eskutitz dira, Lapurdiko 48 lagunek Kanadako Louisburg hirian zeuden beste 45 laguni idatzitakoak. Denetariko gaiak azaltzen dira gutunetan: penak, estualdiak, egunean eguneko gertaerak… Batek du, ordea, presentziarik handiena: igorleak hartzaileri adierazten dio hura Lapurdira itzul dadin duen desira. Horregatik titulua.\nBaionako portutik atera zen urte hartan Le Dauphin itsasontzia Kanadarantz. Bertan zeramaten korrespondentzia. Zazpi Urteko Gerra zen orduan, eta garai hartako Europako potentziek parte hartu zuten hartan. Le Dauphin itsasontziak apirilaren 4an ekin zion bidaiari, baina, lau egunen buruan, Ingalaterrako hiru gerraontzirekin topo egin zuen. Borroka egin gabe errenditu ziren, ez baitzuten ahalmenik ingelesak garaitzeko. Portsmoutheko portura eraman zituzten, eta epaiketa bat ere egin zuten, Le Dauphin etsaien itsasontzi bat ote zen egiaztatzeko. Ondasun guztiak kendu zizkieten. Eskutitzak ez ziren sekula Kanadara iritsi. Harrezkeroztik, Londresen gordeak egon dira.\nLamikizek aurkitu zituen gutunak. Adierazi du «kasualitatez» topatu zituela High Court of Admiralty Londresko artxibategian, 2003an, bere tesirako bilaketa lanetan ari zela. Gutunen gaineko ikerketa lanari, ordea, 2007an ekin zioten. «Gutun gehiago zeuden jakin nahi genuelako hartu dugu hainbeste denbora. Londresko artxibategian, ordea, milaka itsasontziren dokumentuak daude, eta lan nekeza da hori bilatzea. Horrelako bilduma gehiagorik ez dugu aurkitu». Hego Euskal Herriko itsasontzietako hainbat gutun ere aurkitu zituztela aipatu du, baina ez euskarazkorik.\nTopatutako gutun sorta «guztiz ezohikoa» dela uste du CNRS Frantziako Ikerketa Zientifikorako Zentroko arduradun Rikardo Etxeparek: «Ez dago tamaina horretako corpusik euskaraz». Nabarmendu du gutunen igorleak herritar arruntak direla. Hala, horrek aztarnak eman ditzake Ipar Euskal Herriko euskaldunen alfabetatzeaz, Padillaren aburuz: «Soziolinguistikaren aldetik, garrantzi handikoa da aurkikuntza. Frantziako Erresumako euskaldun askok euskaraz zekitela erakusten du; jende xumeak euskaraz alfabetatuak zirela».\nEuropako beste herrialdeetako korrespondentziarekin alderatu du gutun sorta, «oso antzekoak» direlakoan. «Europako gutungintza herrikoiaren tradizioan sartzen da», azaldu du. Gutun horiek, gainera, herri xeheak erabiltzen zuen hizkuntza erakusten dutela erantsi du: «Nola mintzatzen zitzaion ama bat alabari, nola hitz egiten zion beldurraz, nahiez…». Testuak egon badaudela aipatu du, baina batik bat elizgizonek edo jakitunek idatziak. Ororen gainetik, ideia bat atxiki nahi izan du: «Aurkikuntza horri esker badugu XVIII. mendeko lapurteraren argazki bat».\nGutunetan hitz egiten zutenari heldu dio Bidegainek: «Tituluak berak dio zer dioten gutunek gehienbat. Baina ez hori soilik. Gutunek erakusten dute nola bizi ziren. Jendea miserian da. Erlijioa ere aipatzen dute luzaz. Dena den, distantzia geografikoa dago igorlearen eta hartzailearen artean, baina gertutasuna gutunetan».\nEgindako ikerketen arabera, gutunen igorleen %60 emakumezkoak ziren. Hartzaileak, ordea, gizonezkoak ziren gehienbat. Beste datu «interesgarri» bat aipatu du Padillak: «Frantziako Iraultzaren aurreko testuinguruan zen, eta hor ikusi dugu Ipar Euskal Herriko euskaldun asko elebakarrak zirela. Kanadara joan eta gero, oraindik ere elebakar zirela. Dokumentuetan dago euskaraz zekien apaiz bat galdegin zutela Kanadan bizi zirenek».\nSiriatik Hendaiara, bizitza bila


topic_facet:"Mendekotasun-egoeran dauden pertsonentzako arreta (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Hasierako osasun-laguntza larrialdi egoeretan (Modulua)" topic_facet:"Animazio soziokulturala eta turistikoa (Heziketa Zikloa). Goi maila" topic_facet:"Landa inguruneko gorputz eta kirol ekintzen gidaritza (Heziketa zikloa - LOE). Erdi maila" genre_facet:"Curriculumeko baliabideak"\nProposatutako gaia: Mendekotasun-egoeran dauden pertsonentzako arreta (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Hasierako osasun-laguntza larrialdi egoeretan (Modulua) Proposatutako gaia: Animazio soziokulturala eta turistikoa (Heziketa Zikloa). Goi maila Proposatutako gaia: Landa inguruneko gorputz eta kirol ekintzen gidaritza (Heziketa zikloa - LOE). Erdi maila Generoa / Forma: Curriculumeko baliabideak\nAnimazio soziokulturala eta turistikoa (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Gizarte eta kultur zerbitzuak (Lanbide Arloa) 1 Gorputz eta kirol ekintzak (Lanbide Arloa) 1 Gorputz eta kirol ekintzen sustapena (Heziketa Zikloa). Goi maila Hasierako osasun-laguntza larrialdi egoeretan (Modulua) 1 Haur hezkuntza (Heziketa zikloa). Goi maila Gehiago ... 1 Lanbide Heziketa Landa inguruneko gorputz eta kirol ekintzen gidaritza (Heziketa zikloa - LOE). Erdi maila 1 Lehen laguntzak (Modulua) 1 Lehen laguntzak eta uretako sorospena (Modulua) Mendekotasun-egoeran dauden pertsonentzako arreta (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Oinarri biologikoak,osasuna eta lehen sorospenak (Modulua) 1 Osasun arreta (Modulua) 1 Osasun larrialdiak (Heziketa zikloa). Erdi maila 1 Osasungintza (Lanbide Arloa) Guztiak ikusi ... gutxiago ...


Idazleak - Xabier Artola Zubillaga - Laginak - Mía\nXabier Artola Zubillaga > Laginak\n2010 Mía |\nNarrazio labur honek lehen saria merezi izan zuen, Félix Menchacatorre Mikrokontakizunen I. Nazioarteko Unibertsitate Lehiaketan (2010).\nArraro –eta arrotz– sumatu ninan ohera orduko, larrutarako gogoa erakutsi zinan. Berehala ohartu nindunan nire hoztasunak ez zuela haren beroa epelduko, alferrik aipatuko niola buruko minik egun hartan.\nHalako batean, amore ematen hasia nintzela jabetu naun –amore eman: bitxia dun, gero, gure esamolde hori–. Bai, amore ematen hasia, kosta ahala kosta gainka zetorkidan ezezagun haren aurrean; neure nahia gorabehera, berearen larria goitik behera bortxaz ezarri nahi zidan haren mende. Eta larruak larruari ezezkoa ematen dioneko higuin gaindiezina jabetu dun nire gorputz osoaz. Haren zera gogortua hankartean sentitu dudanean, baina, bidea erraztea pentsatu dinat, hartara agudoago amaituko zuelakoan edo. Ez neuzkanan artean ikusita gure logelako sabaian hainbeste urtetan pilatu diren amaraunak, ez eta horma behiala sendoen arteko pitzadurak ere.\nHor ibili zaidan, gainean aurrera eta atzera, barrura eta kanpora, aurrera, atzera, barrura, barrura... bere arnasaldiaren etenak –eta garai batean neure sua indartuko zukeen bere adur jario bart nardagarriak– bukaeraren berehalakoa salatu didan arte. Inoiz ez bezala bortitz, gordin, indarka. Jo eta jo ari zela –a zer hitza, gurea hori ere!–, eta une hartan jabetu ez naizen arren, lehengo kantetako mía, mía baten erritmoaren harira ziharduela zirudinan, erritmoa hitz horren esanahiak berak markatuko balio bezala: neurea haut, neurea haut oraindik.\nAmaitu zuenean, aurpegian behera irristan zihoazkion malko batzuen gazia dastatu ninan ezpainetan. Biharamun goizean aitortu zidanan: dena zekinan. Denborak zitunan ez nuela bera maite.


Aita Zaindarien Gaztelutik atera eta gero, egoera, orain, honako hau zen: hiru eguneko jarraipen isil, zail eta neketsu baten ondoren, oihanean zehar, zeinean piztiekin borrokatu, landareen sustraiak jan, eta tribu ezezagunen mesfidantza gainditu behar izan bainuen, Guebokinderren bahitzaileen ezkutalekura iritsi nintzen. Berau, ordurako Artximandritaren bila ibiliko ziren Aita Zaindariak nahasteko, sekula inork pentsatuko ez zuen tokian zegoen: oihanaren erdiko «Berlusgoñi» liburu-denda erlatiboki ezagun eta famatuan.\nKatarrak abilak ziren, gero; inori ez zitzaion burutik pasatuko Guebokinder han izan zitekeenik.\nBerlusgoñi dendariak, bahitzaileak eta bahitua ikusi zituenean, ezker-eskuin begiratu azkarra eman eta pertsiana jaitsi zuen, denbora galdu gabe. Guebokinder Nobedadeen saileko liburu-meta erraldoien artean ezkutatu zuten. Ni denetaz jabetu nintzen liburu-dendako teilatuko leihoaren zirrikitutik barrurantz labaindu nintzelako, denen oharkabean, sugandilen moduan, Australian basomutil ibili nintzenean bertako aborigen tribu batekoei ikasitako teknika berezi bati esker, zeinari zor baitzioten Australia osoan ezagun egin zen izena: sugandila-gizonak.\nBehin barruan, «Klasikoak» izeneko sailean gorde nintzen; izan ere, sail hori ezin hobea zen nire asmoetarako: liburu-dendako zokorik ilunena betetzen zuen; zegoen hautsa piloari erreparaturik, handik inor gutxi ibiltzen zela zirudien; eta gainera, bertatik den-dena entzuten nuen.\nUste duzu liburu-denda ixtea beharrezkoa dela? galdetu zioten Berlusgoñiri, ikusi zutenean honek pertsiana jaitsi zuela. Lasai, motellak, baretu zituen denda jabeak; azken bolada honetan negozioa baxu antzean dabil; Vietcong-ek Marca baino ez dute erosten, eta ziminoek telebista nahiago dute, badakizue. Noizean behin saltzen diet errezeta-libururen bat pigmeoei. Gauza gutxi. Egia esan, kanona irekitzeko ahalegina... zer nahi duzue esatea, nik...\nUgatzak Berlusgoñiren zalantzak errotik moztu nahi izan zituen: ezer onik iritsi al zaizu?\nBerlusgoñik hazka egiten zuen buruan: ezer gutxi... tira, zoro batek idatzita dirudien saiakera bat leitzen ari naiz, traidorea eta heroia aldi berean den baten beste historia bat, eta gero, aitonaren trikitixa galduaren bila abiatzen den hirukote batena...\nTxomin bermeotarrari malko bat isuri zitzaion ustekabean: gu bezala... Gogoratzen, lagunak? Gu ere aitonaren trikitixa lapurtuaren bila hasi ginen. Gure borroka...\nIndarberriturik nonbait, orain Berlusgoñi liburu-saltzailea izan zen Txomin konfortatzeaz arduratu zena: zer inporta du zergatik, non, norekin, nortzuk, nondik, nora, norantz, norentzat, norako, noiz eta nola hasi ginen... Inporta duena da gaurkoa. Borrokak baizik ez gaitu gizon aske egiten. Nola daude gauzak kanpoan?\nHainbestean erantzun zuen Ugatzak. Oraingo ideia da prozesuari aurre egiten utzi nahi ez dizkioten gizarte-taldeak dinamika konstituiente batean sartzea, zeinean, prozesuaren bultzatzaile aktiboak izango ez badira ere, ez baitira erabat prozesuaren aurkakoak izango, indiferenteak izango dira prozesuarekiko, edo ez, guk gure borrokaren indarraz prozesuari ematen ahal diogun edukia eta bultzadaren arabera, ahaztuz, bidenabar, orain bost urte prozesuaren guztiz aurkakoak zirela, baina ahaztu gabe agian oraintxe bertan prozesuaren alde jartzen ari direla, edo beharbada ez erabat prozesuaren alde baina bai dinamika prekonstituiente, edo rekonstituiente batean sartzeko moduan. Ez al da hala, lagunak? galdetu zien Prostatasi eta Txomini. Ein? erantzun zuten hauek.\nNobedadeen liburu-meta azpitik emakume bat atera zen, lehen begi kolpean pisu-jaurtitzaile edo agian mailu-jaurtitzaile errumaniarraren itxurakoa iruditu zitzaidana.\nDenek agurtu zuten. Etorri berriak eskumuturrak igurtzi zituen, bizkor; laxagoa lotzea bahuen, beltz demonio horrek! Txomini herraz begiratu zion. Hau desenkusatu zen: barkatu, Jefe.\nBaina Jefe deitutakoak atleta errumaniarraren itxura edukiagatik, azentu argentinar nabarmenaz mintzo zena ez bide zuen kontu-berdintzea bukatu. Orain Ugatzari zuzendu zitzaion: Eta hi, Ugatza, tentuz erabil ezak burdina, gazteluko sotoko sabaia zuloz josia utzi duk-eta!\nUgatzak ere barkamena eskatu zuen: sentitzen dut, Jefe. Hitz egin zioten moduarengatik ikusten zen Jefea larderia handiko emakumea zela.\nBestalde, eta harridurak gainez egiten bazidan ere, poliki-poliki konprenitzen hasi nintzen Jefe deitzen zuten hura eta Guebokinder Artximandrita pertsona berbera zirela. Arraioa! Beraz, Aita Zaindarien zuzendaria emakumezkoa zen! Beraz, Aita Zaindarien burua bahitu zuten bahitzaileen burua eta Aita Zaindarien burua pertsona bera zen! Hain logikoa izanda, nolaz ez zitzaidan lehenago burutik pasa?\nArtximandrita, Jefea, edo, laburrago esateko, argentinarren erara mintzo zen emakume hura eseri egin zen. Janzten zituen likrazko prakek bere izterretako gihar boteretsuen gorabeherak nabarmenagotzen zituzten. Bere mutilei kontu-eske hasi zitzaien, hitz hauekin: Eta orain esaidazue zer den Kolko Mitxoleta bilatzen ari den morroi horren historia.\nNitaz ari ziren, arraioa!\nUgatzak esplikatu zion ezer ez nekien xelebrea nintzela, arlotea, hankabiko afrus eta mozoloa, funtsean fraideek, eurogero ibili ohi nintzela profitaturik, pergutadan sarturiko zozoa, mokoroa frekuenteki bildu zale, makarra, golos, putaner eta ardankoia, adimenez urri eta bizioz luze, ahul, mengel, mendrea eta, finean, ezertarako ere arriskurik sortzen ez zuen zomorroidea.\nEz nuen uste Ugatzak nitaz hain estimaziozko iritzia zuenik.\nEmakumea irriz ari zen. Ez duk jokaldi makala, zioen, ni askatzeko Kolko Mitxoletaren askapena eskatu, ni aske egonik eta Mitxoleta preso dudala, kontrolpean.\nHau guztia argentineraz blaituriko azentuaz esaten zuen; baina ez argentineraz blaituriko euskaraz, baizik eta argentineraz blaituriko argentineraz, gauza jakina baita Argentinako euskaldunak, euskaraz ari direlarik, eibarreraz, goizueteraz edo markineraz egiten dutela, eta Argentinaratutako eibartar, goizuetar eta markinarrak, erdaraz ari direlarik, ordea, argentineraz. (Hau guztia esaten dut argi eta klaru uler bedi zein den egileak, eta obrak honek bereziki, errealitatearekin, hizkuntz errealitatearekin, bereziki, hartzen duen ikuspuntua eta, bereziki, proposatzen duen harremana, bereziki).\nBaina Jefea ez bide zen hain konforme Ugatzak nitaz esandakoarekin. Etzekiapá, etzekiapá, errepikatzen zuen, agian zomorroide horrek arazoak sor ditzake. Zertarako nahiko luke, nahi dezake, gaur den egunean, kanon bat bere senean eta onean legokeen norbaitek? Morroi horrek atze-asmorik duke, naski.\nEmakumeak ezker ukabila itxi eskuin ahurraren gainean kolpea eman zuen. Zer gerta ere, harrapa ezazue birigarro hori.


«Euskarak elizkizunetan duen tokia eztabaidagai bizi-bizia da»\nSegur jakiteko nor den, Pantxoa eta Peio kantari bikotea aipatu behar da. Urteetako plaza ibilia bazter utzi zuten joan den urtean, bakoitzak bere bideari segitzeko. Peio Ospitalenak zerikusia badu Elizarekin. Kristautasuna gogoetarekin lotzen du.\nZuberoako dantza, motibazio eske\nZuberoan, haur dantzari izanik ere, gaztaroan anitzek dantza uzten dute kirol batean hasteko. Hala, dantzaren geroaz gogoeta bat abiatu dute hainbat eragilek Urdiñarben egindako bilkuran.\n«Erakusketa lehen etapa da gai batez interesatzen hasteko»\nMundua zeharkatu du Mejiasek, argazki tresna eskuan. Batzuetan bere kontura, besteetan gobernuz kanpoko erakundeekin. 'Euskaldunon Egunkaria'-n lan egin zuen, Baionako erredakzioan, «etxean bezala». Orain, zinema festibal bat antolatzen ari da.


400 aurkitutako emaitzak\notsailaren 06(a) Bideodun albiztea Audiodun albiztea\nIraunkortasuna eta Ingurune Naturala Zaintzeko Saila Topaketa horiek datozen bi asteetan egingo dira, lurraldeko udalerriei plan hori egiteko aurrerapenak aurkezteko eta tokiko erakundeek planaren edukiari egin diezazkioketen ekarpenak entzuteko. Prebentziorako eta Toki Eskumeneko Hondakinak Kudeatze...\nAldundiak klima-aldaketari buruzko atari bat jarri du abian, Bizkaian duen eraginari buruzko baliabide eta informazio zehatzekin\notsailaren 04(a) Bideodun albiztea Audiodun albiztea\nIraunkortasuna eta Ingurune Naturala Zaintzeko Saila Webgune berria klima-aldaketa zer den aztertzen duten lau bloke handitan egituratzen da. Bloke horietan klimak azken hamarkadetan izan duen bilakaerari eta etorkizunerako egoerei buruzko informazio eguneratua eskaintzen da, foru-erakundeak, udalek, ...\nBizkaiak 2021. urtea itxi du azken hamar urteetan baso-suteen intzidentziarik txikiena izan den bigarren urte gisa\nurtarrilaren 30(a) Bideodun albiztea Argazkidun albiztea Audiodun albiztea\nIraunkortasuna eta Ingurune Naturala Zaintzeko Saila Iaz 25 sute izan ziren, 46,55 hektareatan. Erregistro hori 2018an bakarrik hobetu zen, ekitaldi horretan 30,97 hektarea erre zituzten 24 su izan baitziren. Iaz itzali ziren eta erregistratu ziren mota horretako suteen erdiak baino gehiagok (13) hek...\nAldundiak luzamendua izapidetzen hasi da, eukaliptoaren hedapena geldiarazteko eta 2025era arte halakorik landatzea debekatzeko\nabenduaren 28(a) Bideodun albiztea Audiodun albiztea\nIraunkortasuna eta Ingurune Naturala Zaintzeko Saila Foru-erakundeak jendaurrean ikusgai jarri du Mendien Foru Arauari egindako xedapen gehigarri honen testua, alegazioak aurkeztu ahal daitezen. Fase hori amaitu eta aipaturiko alegazioak ebaluatu ostean, testua Batzar Nagusietan izapidetuko da behin ...


Neskak dantzanteak? Bai, noski — dantzan.eus\nHemen zaude: Hasiera › Komunitatea › Kattalin Agerre › Neskak dantzanteak? Bai, noski\nMuskildako dantzariak, Otsagabia, 2016-09-08. Argazkia: Maite Irizar - Dantzan CC-BY-SA\nIrailaren 8an Otsagabiko Muskildiko Ama Birjinaren omenez ematen diren dantzetan emakumeen parte hartzearen aldeko iritzia azaltzen duen artikulua idatzi du Jose Mari Compainsek Mendixut aldizkarian. Jatorrizko testua gaztelerazkoa da, hurrengo lerroetan duzue euskaratua:\n"Otsagabia, iraileko lehen asteburua. Aurten, beste urteetan bezala, dantzariak ikusi nituen dantzan festetan. Mendeetako dantza horiek zoragarriak dira eta asko gustatzen zaizkit. Gure dantzariak dira, gure errespetu eta aitortza osoa dute eta aldi berean ilusioa eta goraipamenak pizten dituzte jendez betetako Blankoa plazan.\nBeti bezala zortzi dantzariak eta boboa, hau da, dantza taldeko partaide guztiak gizonezkoak dira: maskulinitate hutsa. Ez dago emakume edo neska dantzaririk.\nBadakit beti horrela izan dela, hori dela beti ikusi eta ezagutu duguna, hori dela antzinako eta mendeetako "tradizioa" Musikildako Ama Birjinaren dantzarien existentziaren ezagutza dugunetik.\nBaina zera galdetzen dut: Egun posible da tradizio hori aldatu eta neskak eta emakumeak dantza taldearen parte izan eta dantzatzea? Nahi dugu? Egokia da? Jada egin beharko litzateke? Nire iritziz, dudarik gabe.\nSozialki ukaezina da gai honetan egin den bilakaera: Cortesko eta Ribaforadako paloteadoan dantzatzen duten neskak ditugu, Lesakako zubigainekoa, Luzaideko bolantak, Baztango mutil-dantzak, Zuberoako maskaradak eta beste hainbat "betiko" taldetan, baita Nafarroan eta Euskal Herri osoan azken hamarkadetan sortutako taldeetan ere. Guztiz onartua eta normalizatua da emakumearen parte hartzea eremu horretan, nahiz eta lehen ez zen horrela. Egun, gainera, emaitza praktiko bikainekin, talde asko desagertu egingo ziren emakumeen parte hartzearengatik ez balitz.\nJose Mari Compains-en Neskak dantzanteak? bai, noski artikulua Mendixut aldizarian.\nLegearen ikuspuntutik, hau da, Konstituzioan (9.2 eta 14 artikulua) eta Emakume eta Gizonen Arteko Berdintasun Legean (1.1 eta 14.2 artikulua), ez dago dudarik ez dela onartzen generoarengatik diskriminaziorik. Printzipio horren onarpen teorikoaz gain, berdintasun eskubidea bermatzeko obligazioa ere exijitzen da, hori lortzeko beharrezko tresnak martxan jarriz. Legea betetzeko obligazioa guztioi dagokigu, bereziki, horretarako bitarteko eta gaitasun legalak dituztenei. Hau da, gure kasuan, Otsagabiko udalari eta Muskildako Ama Birjinaren patronatuari.\nEta beste kontu batzuek ere lagundu diezagukete norabide horretan urratsak ematen.\nAdibidez, pentsatu al dugu inoiz dantzariak "Muskildako Ama Birjinarenak" direla eta ez "San Joanenak", herriko patroiarenak? Hau da, jatorriz eta denominazioz "emakume" baten dantzariak dira eta ez gizonarenak. Zergatik ez diote ba dantzatuko emakumeek beraien Ama Birjinari?\nEta bestea: Ohartu al gara urteetan gizonen kargua izan ondoren, 1978an Muskildiko lehenengo maiordomo emakumea aukeratu zela eta gerora emakume gehiago egon direla kargu horretan, urrutira joan gabe, aurtengoa emakumea izan dela? Hurrengo urtetan ere hala aurreikusi daiteke, Patronatuko lehendakaria emakumea izango baita, alkatea ere emakumea da eta berari dagokio kargua. Ez da logikoa emakumeek Patronatuko kide eta garrantzizko karguak izateko eskubidea izatea, baina debekatua izatea dantza talderako sarrera.\nHori guztia eraginkorra izan dadin, ez dut ikusten egokia dantzari izan nahi duten neska edo emakumeek ia jarrera heroikoa mantendu beharra, exijentzia eta sendotasun pertsonal handikoa, batzuetan tentsio handikoa, giro jakin batzuei aurre eginez, mespretxuzko komentarioei, begirada mesfidatiei edo gutxiespen garbiei.\nUste dut onena izango dela Patronatuak jarrera garbia eta sendoa hartzea, ez bakarrik dantza taldean emakumearen parte hartzea bermatzen duena, baita neskak dantzara deitu eta bultzatuko dituena ere.\nBukatzeko, primerakoa izango litzateke, eta uste dut lortu nahi diren helburuetarako oso eraginkorra, jendearen benetako babesa agertzea eta ez horrela pentsatzen dugunona bakarrik, baita egungo dantzariena eta dantzari ohiena ere. Hemendik horretara animatu nahi zaituztet."\nJose Mari Compains


Truffauti eskainitako ziklo laburra, egunotan BilbaoArten\nEgilea Erredakzioa|2021-06-10T13:31:53+02:0010 ekaina, 2021|\nAsteartean, ekainak 8, abiatu zuten BilbaoArten Truffaut gehiago, mesedez! zikloa, eta uztailaren 1era arte, zinemagile frantziarraren lau film proiektatuko dituzte, saio bikoitzean. 60ko eta 70eko hamarkadetan aurkeztutako izenburuek Nouvelle Vague korrontearen iruditeria eskainiko dute.\nIazko irailetik abendura, François Truffaut zinemagile frantziarrari eskainitako zinema zikloa prestatu zuen BilbaoArteko Art House Zinemak, eta Truffauten 88 urteak izenburupean, sortzaile laudatuaren dozena bat lan bistaratu zituzten. Aurrena kritikari eta gero zinema zuzendari izandakoa omentzeko saioak osatzeko, dena den, orduan eskaini ez zituzten beste lau lan bistaratzeko erabakia hartu dute orain, eta ekainean zehar egingo dituzte emanaldiak, film bakoitza bi alditan programatuz.\nOndorengoa izango da egitaraua:\nEkainaren 8an eta 10an, 19:00etan: L’argent de poche (1976), eskola frantses txiki bateko haurren udako bizipenak jasotzen dituen lana.\nEkainaren 15ean eta 17an, 19:00etan: L’enfant sauvage (1969), XVIII. mendearen amaieran basoan isolatuta hazi zen haurraren hezkuntza prozesua kontatzen duena.\nEkainaren 22an eta 24an, 19:00etan: La Mariee était en Noir (1967), bere senarraren erailketa mendekatzea erabakiko duen Julie Kohlerren inguruko lana.\nEkainaren 29an eta uztailaren 1ean, 19:00etan: L’histoire d’Adèle H. (1975), Victor Hugo idazle frantziarraren alaba Adèle Hugoren maitasun istorioa kontatuko duen proposamena.\nSarrerako doan eskuratu ahal izango dira emanaldien egunean bertan, 9:00etatik aurrera, leihatilan bertan, ala 94 415 50 97 telefonora hots eginda. Informazio osagarria BilbaoArteren atarian dago eskuragai.


Pertsonaiak - - Anboto.org\nJosune Aranguren Zatika (Filosofoa) 2021-07-02 08:31\nNeure burua harrapatu dut inoren zaborrontzitik Ripley eta Celestina erreskatatzen. Ulertuko duzue: nire parte dira. Max Estrella, Maja biluzia, Mortadelo, Bernarda Alba, Izeba Tula, Errege Magoak, Pippi Kaltzaluze, Superman, Tintin, Anbotoko Mari, David Copperfield, Frankestein, Mafalda, Skywalker, Tartalo, Drakula, Agate Deuna, Sherlock Holmes, ET, Peter Pan, Madame Bovary, Don Vito Corleone, Alice, Printze Txikia, Bostak, Headcliff, Jane Eyre, Itziarren semea, El mochuelo eta Zalakain bezainbeste.\nNorbere fikziozko pertsonaiek espazioan eta denboran kokatzen gaituzte. Zenbaitetan inoraez edota inoizez-era eraman ostean, hona eta gaur egunera bueltatzen gaituztelako. Zirrarak biziarazi dizkigute gure bizitzatik eurena bizi izan dugunean. Umetan eta gaztetan, batez ere. Askotan bizitzak berak ematen ez dizkigunak. Agian artean adinik ez genuelako. Horregatik maite ditugu: euren esperientzien protagonista izatearekin, geugan gure beste izaerak pizten dizkigutelako.\nBizitzan zeharreko pertsonaiak topatuak dira, ez bilatuak: edo irakasleak agindutako irakurgaian daude, edo lagunak proposatutako filmean edo museoko bisita planifikatu gabean, edo familiako ohituran, edo izekoren egongelako komikian, edo eskolako liburutegiko apal batean.\nInoiz maitasunezko istorioaren bila joan eta Gaztelako landa eremuko bizimoduan ehizan aritu izan gara eta, beste inoiz, gerra aurreko sasoira irakasleak abiarazita, Madrilgo kafe bateko tertuliakide izan gara. Momentu mistikoetatik aurrera, betiko geure dira Londoneko galtzada-harrien soinu-distirak, New Yorkeko porlanezko eraikinen arteko zurrunbiloak, marmolezko mahaitxo baten inguruko sekretu isilak, lutoz janztearen tristura, paramoan aurre egiten digun txakurrak eragindako ikara edo banpiroaren lepoko hozkadaren sentsazio kontraesankorrak.\nPontevedrako aldea batera joan eta Valle Inclán-en pertsonaiak pertsona bihurtzen direnean, irakurketak norbere ondare izateak gure bizipenak eraldatzen dituela sumatzen dugunean, beste behin ere hortaz elikatu beharra nozitzen dugunean, geure bizitzako pertsonaiei aitortza egiten diegu. Agian Victoria Erreginaren London-era bidaiatzeko aukera kimera da. Hala ere, beharbada kultura horren herentzia duen norbait ezagutzeko parada datorkizu. Batek daki.\nKixotezkoa da egungo egoera. Galdeiozu Heidi baizina. Don Juaneotan ari zen. Nire Julieta zara. Yupiren munduan bizi zara. Gure unibertsalen parte dira, gure kultura eta hizkuntzakoak. Gure kosmogoniakoak.\nEurak hor daude. Gure zain. Gure munduari parametroak ematen laguntzeko gertu.


Jainkorik ez lur hauetan\nEmakumeek gobernatuko dute herria ‘Godless’ telesailean.\nBetiko legez, duda askorekin hasi nuen hilabete hontako artikulua, hilabete ‘betea’ suertatzen zitzaidan-eta, honako hau, gurera iritsiko ziren hainbat telesail ikusita. Gorriz markatutako datak ziren The Girlfriend Experience (Azaroak 5), Peaky Blinders (A. 15), Gomorra (A. 17) eta Vikings (A.29) haundien itzulera eta gogotsu nengoen Alias Grace (A. 3), The handmaid’s tale, idazlearen beste liburu baten adaptazioa, SMILF (A. 5) eta Damnation (A. 7) telesail berriei tokia egiteko, berauen trailerra ikusi ostean. Baina segurtasun osoz esango dizuet, sorpresa galanta izanik, meritu guztiarekin sartu dela gaurko gomendioa lerro hauetan.\nAipatzen dizuedan telesaila, GODLESS dugu, Netflix zerbitzuaren zazpi kapituludun telesail labur berria. Hilaren 22an, asteazkenean, estreinatu zuen interneteko zerbitzuak, kanpaina haundirik egin gabe, trailer bakar baina deigarria kaleratuta, seriezale garenoi desira pizteko. Hau ikusi ostean (eta nere frikismo maila asetzearren), bere fitxa teknikoari begirada bat ematea ezinbestekoa iruditu zitzaidan. Eta hara non nere lehenego sorpresak: Steven Soderbergh zuzendari famatuak sortu eta produzitutako proiektua, Scott Frank gidoilariarekin (Logan pelikula arrakastatsuaren idazlea) batera, bigarren hau dugularik lan honen gidoilari, zuzendari eta sortzaile nagusia. Bere esku dago lan bikain honen ekoiztea. Era berean, Jeff Daniels, Michelle Dockery eta Jack O’Connell aktoreak bertan izateak ere puntu extra dezente ematen zizkion.\nNew Mexico estatuan kokatzen den istorioa dugu hau, 1880 eko hamarkadan. Eta bai, zuetako askok honekin ondorioztatuko duen bezala, Western baten aurrean aurkitzen gara. Desertuan aurkitzen diren herri galdu horietako batean ikusiko gara. Bizitza gogorreko, lege gutxiko, gaizkile askoko eta arma gehiegi dituen toki horietakoa; betiko westerrei bete beharreko omenaldia. Meategian lan egiten zuten herriko gizon gehienak, bertako istripu batean hil ostean, emakumeek hartuko dute egunerokoaren aginpidea, izandako zorigaitzari aurre egiteko eta beraien herria salbatzeko. Gauzak honela, azalduko dira herrian iheslari talde bat, beraien ‘legearekin’ eta beraien arazoak konpondu nahian... tiroketak, lapurretak, traizioa, dueluak,... betiko klasikoak, baina perspektiba berri batekin; pertsonaia sekundarioei so eginez. Estetika eta irudi paregabea eta antzezlan bikainak. Benetan interesgarria. Generoaren maitaleek biziki gozatuko duzue eta ez zaretenek, beno, beti esaten da aukera bat eman behar zaiola denari ezta? Probatu eta ez zarete damutuko.


Eman izena Enpresarean Foroan: ULMA • ZUZEU\nEman izena Enpresarean Foroan: ULMA –\n“Enpresarean Foroa: kooperatibismoa, erantzukizun soziala eta formula berriak; ULMA” – Ekainak 15 ULMA Taldeko Oñatiko zentralean\nEkainaren 15ean, ostegunean, Enpresarean Foroa egingo da ULMA Taldeko lehendakaria den Raul Garciarekin; 9:00etan hasiko da hitzaldia kooperatibaren egoitza zentralean (Garagaltza Auzoa, 51, Oñati) eta “kooperatibismoa, erantzukizun soziala eta formula berriak”, eta euskararen balioa izango dira hizpide. Ekitaldia irekia da eta interesatuek ondorengo galdetegi HAU bete behar dute.\nULMA Taldeko lehendakariak, Raul Garciak, ondorengo bi ardatz nagusi jarraituko ditu: alde batetik, ULMA fundazioaren ikuspegi berriaren inguruan arituko da Raul; izan ere, bere esanetan, “kooperatiben aspirazioa gizartea eraldatzea izanda, taldearen asmoa da gizarteari begira izaera sozial hori islatzea eta bideratzea”. Beste alde batetik, euskararen balioaz arituko da lehendakaria, kooperatibismoan, barne pertsonen harremanetan, negozioetan eta berrikuntzan duen garrantzia eta eragina nabarmentzeko. ULMA kooperatiba osatzen duten pertsonek euskararen balio profesionalean sinesten dute eta horren adierazgarria da Bai Euskarari Ziurtagiria, “Zerbitzua euskaraz” maila, hain zuzen ere.\nSolasaldiaren ostean, gosaria egongo da parte-hartzaileen elkar-ezagutza eta ideien partekatzea sustatzeko asmoz.\nEnpresarean Foroa Bai Euskarari Elkarteak sustaturiko Enpresarean proiektuaren zati bat da. Enpresen eta profesionalen arteko hausnarketa eta elkarrekintzarako gune bat da. Enpresarean Foroaren formula da aditu bat(zu)en eskutik (gosari-)hitzaldi bat eskaintzea, ideiak eta hausnarketak partekatzen lagunduko duena, eta ondoren elkarlana bideratzeko topagunea.\nIzena emateko bete ondorengo galdetegia.\nbai euskarari, enpresa, enpresarean, euskara, foroa, kooperatiba, Mondragon, ulma\nZer helduko da asteburuan zinemetara?


Latxari proiektuaren emaitzak aurkeztu dituzte - Zumaia - Baleike.eus\nLatxari proiektuaren emaitzak aurkeztu dituzte\nMailo Oiarzabal 2021-11-14 09:00\nMaria Cle Leal diseinatzaileak latxa artilea erabiliz sortu duen jantzi bilduma aurkeztu dute aste honetan Gasteizen. Artilearen balioa berreskuratzeko eta latxa ardien ileari erabilera berriak emateko Latxari ehungintza proiektuaren lehen emaitza da bilduma, eta Urkome Urola Kostako landa garapenerako elkartea da proiektuan parte hartzen ari den erakundeetako bat.\nArtileari "bizi berri bat emateko" Latxari proiektuaren lehen emaitza aurkeztu zuten asteartean Gasteizen: Maria Cle Leal euskal diseinatzaileak material horretan oinarritutako ehunekin sortu duen jantzi bilduma. "Latxa artilearen ehunari balioa emateko aukera berriak garatzeko, eta hainbat merkatutan komertzializatzeko" helburuarekin, iaz jarri zuten martxan Latxari Neiker teknologia zentroak, Urkome Urola Kostako landa garapenerako elkarteak eta Cle Lealek, elkarlanean, Latxaesnea kooperatibaren koordinazioarekin.\nEusko Jaurlaritzaren bioekonomia plangintzaren barruan dago proiektua; Europako Berrikuntza Elkarteak Talde Operatiboak sortzeko eta funtzionatzeko ematen dituen dirulaguntzak jaso ditu, eta Landa Garapenerako Nekazaritza Funtsak (FEADER) finantzatu du proiektuaren %75a. Gasteizko Udalaren eta Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako foru aldundien babesa ere izan du Latxarik. Horrela, proiektuaren lantaldea osatzen duten erakundeen ordezkariak ez ezik –han izan da Yurre Peñagarikano Urkomeren gerentea ere–, Bittor Oroz Eusko Jaurlaritzaren Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Politikako sailburuordea, eta Gorka Urtaran Gasteizko alkatea ere izan dira gaurko aurkezpenean, Montehermoso kulturgunean.\nHondakin izatetik negozio aukerara\nHondakin izaera du gaur egun artileak, eta buruhauste bihurtu da artzainentzat; izan ere, artilea jaso diezaieten ordaindu egin behar dute artzainek. Latxariren aurkezpenean emandako datuaren arabera, bi milioi kilo artile sortzen dituzte urtean ardi latxek.\n"Ingurumena zaintzen duten ezaugarriak dituen jantzi bakar eta esklusiboak" sortzeaz gain, "ardi latxaren artilearen komertzializazioak artalde horien ustiategiei balioa ematea lortzea" da Latxari proiektuaren helburua, aurkezpenean azaldu zutenez. Artilearen kudeaketaren eta metatzearen arazoari irtenbide eta negozio bide berri bat irekitze aldera gauzatu dute Latxari, baina proiektu hori "arazo honen inguruko lan-ildo zabalago baten barruan kokatzen" dela nabarmendu zuten Gasteizen, "jakitun baikara oraindik beste proiektu batzuetan erabili beharko diren tonaka artile egongo direla", Latxaesneako koordinatzaile Virginia Ortiz Barronen esanetan. "Lortutako emaitza onei esker", egitasmoan partaide diren eragileak "hainbat arlotako beste euskal enpresa batzuekin elkarlanean aritzeko aukerak aztertzen" ari dira, "filosofia jasangarri bera partekatzen badute, ehunari eta ehun horrekin diseinatutako eta landutako produktuei ikusgarritasuna emateko, eta zuntz horren erabilerari sakon lotuta kalitate zigilu bat sortzeko".\nLanaland, beste bide bat\nLatxari ez da artilearen arazoari irtenbidea emateko martxan den proiektu bakarra. Artzainentzat hondakin eta burukomin bilakatu den artilea material berrerabilgarri bihurtzeko, Lanaland proiektua aurkeztu zuten iaz, eta hor ere parte hartzen du Urkomek.


euskobooks Planteamendu lexikala: ELTren egoera eta etorkizunerako proposamena Egilea: Michael Lewis Argitaletxea: HABE Orrialde kopurua: 335 ISBN: 84 86968 35 6 Ezaugarriak: Liburu honetan bi gai jorratzen dira. Lehendabizi, lexikoaren izaera eta betekizuna ebaluatzen da, eta item lexikalak hizkuntzako unitatetzat hartzeak (berbak eta egiturak hartu beharrean) dauzkan inplikazioak. Hizkuntzaren izaera lexikala eta horrek hizkuntz pedagogiarako dauzkan ondorioak ebaluatuko dira. Bigarrenik, gaur egungo hizkuntz irakaskuntzari ematen zaio gainbegirada. Zehatzago esanda, ohiko materialen eta metodologia ortodoxoaren ezaugarri asko ebaluatzen dira, eta antzematen zaien hutsune larriak sarritan hizkuntzaz eta ikaskuntzaz dakigunarekin kontraesan bete betean erakusten dira. GIPUZKOA VERSUS CASTILLA Konkista, ituna eta eskubide historikoak, 1200 2000 Conquista, pacto y derechos históricos, 1200 2000 Egileak: Hainbat Argitaletxea: Gipuzkoako Foru Aldundia Orrialde kopurua: 166 ISBN: 84 7907 329 2 Ezaugarriak: Koldo Mitxelena Kulturunean 2000ko urriaren 2tik 4ra egindako jardunaldiak. Jornadas celebradas en Koldo Mitxelena Kulturunea, del 2 al 4 de octubre de 2000. HIZPIDE EUSKALDUNTZE ALFABETATZEAREN ALDIZKARIA Monografiak 4 Egileak: Hainbat Argitaletxea: HABE Orrialde kopurua: 196 ISSN: 1136 5714 Ezaugarriak: Ale honetan: Lan munduaren euskalduntze alfabetatzea: euskalduntzea IKERLANen; Euskararen erabilera planak:ASPACE; Hizkuntza prozesuen ingeniaritza: proposamen kontzeptuala eta kasu baten aurkezpena; Hizkuntz heziketa erakunde eta enpresetan. Gogoeta orokorrak eta esperientzien aurkezpena; "Català a mida", lan postuen hizkuntz eskakizunetan oinarritutako heziketa proiektua; Euskalduntze eta alfabetatze curriculuma irakasleen beharretara egokitua; HAEEren hizkuntza prestakuntza: administrazioko euskara zabaldu eta gaurkotzeko herri langileei zuzendutako ikastaroak; "Nire bulegoan" profesionalentzako lan programa: oinarriak; Haur hezkuntzako haurren guraso erdaldunentzakomurgiltze programak; Xede Berezitarako Hizkuntzaren kontzeptua eta horren inplikazioak hezkuntzan. Beharren analisiaren garrantzia; Xede Berezitarako Hizkuntz irakaskuntzarako material didaktikoen analisia eta ebaluazioa. Irakaslearen zeregina; Xede Berezitarako Hizkuntz irakaskuntzako metodologiaren zenbait alderdi. Euskonews & Media 137.zbk (2001/9 28/10 5) Eusko Ikaskuntzaren Web Orria


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Lehendakariak Euskadik lankidetzarekin duen konpromisoa bermatu du, “krisi garaian gauden arren”\nLehendakariak Euskadik lankidetzarekin duen…\nLehendakariak Euskadik lankidetzarekin duen konpromisoa bermatu du, “krisi garaian gauden arren”\n2012.eko martxoak 18\n\nLehendakariak Euskadik lankidetzarekin duen konpromisoa bermatu du, “krisi garaian gauden arren” Iturria: Irekia\n\nBisita nekazaritza-proiektura eta topaketa familia onuradunekin Iturria: Irekia\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\nIndiako bisita ofizialaren bigarren egunean, Euskadin hartzen diren erabakiak milaka kilometrora “pertsonen bizitzari duintasuna emateko” balio dutela egiaztatu du\nPatxi López lehendakaria buru duen misioaren bigarren jardunaldian, Indian, garapenerako lankidetzaren gaiari amaiera eman diote, eta tokian bertan egiaztatu dute Eusko Jaurlaritzak Vicente Ferrer Fundazioaren bitartez sustatzen dituen hainbat proiektu. Bisitari esker, lehendakariaren hitzetan, “baliabide hauek benetan beren ebaluazio propioa dutela egiaztatu dugu, gaur errealitateak baitira, eta duela oso gutxira arte ezer ez zuten pertsonen baldintzak hobetzen ari dira dagoeneko”. Lópezek uste du oso erabaki ona izan dela India “lehentasunezko” herrialde izendatzea lankidetzaren arloan, eta esandakoa bisita horretan berretsi egin du. Horren harira, bere gobernuak lankidetzarekiko apustua mantenduko duela ziurtatu du, “euskal gizartearen elkartasunaren adierazpena baita”. “Proiektu batzuk, emakume batzuentzat, ia hil ala biziko kontua dira, eta hori oso kontuan hartu behar dugu murrizketak non egin nahi ditugun baloratzerakoan. Gauza batzuk ez ditugu murriztuko, mantendu nahi ditugun oinarrizko printzipioak baitira”, azpimarratu du.\nPatxi López lehendakariak eta India bisitatzen ari den euskal ordezkaritzak gaur bukatu dute misioaren lehenengo zatia, garapenerako lankidetzara bideratutakoa. Bigarren jardunaldian, ordezkaritzak emakumeen bizitza eta ekonomia hobetzera eta nekazaritzarako ura lortzeko eta kontserbatzeko sistemak hobetzera bideratutako hainbat proiektu bisitatu ditu.\nOrdezkaritza osatzen dute, besteak beste, lehendakariak, Guillermo Echenique Kanpo Harremanetarako idazkari nagusiak, Marta Ares Garapenerako Lankidetzaren Euskal Agentziaren zuzendariak, Vicente Ferrer Fundazioaren arduradunek eta haren seme Moncho Ferrerek.\nGorantlako eremuan, mangoaren laborantza-soroetako bat bisitatu dute. Soro hori Eusko Jaurlaritzak Vicente Ferrer Fundazioaren bitartez finantzatutako proiektu baten bidez jarri zen martxan, eta Anantapur-eko 221 familia dira proiektuaren onuradun. Indiako eremurik lehorrenetako bat da, Rajasthan-eko basamortuaren ondoren, eta une honetan azken urteotako lehorterik gogorrenetako bat ari da pairatzen.\nProiektu honekin, tokiko laborantzen dibertsifikazioa sustatu nahi da, kakahuetean kontzentratuta baitago, funtsean, eta, gainera, tantakako ureztaketa eta ur-ponpaketa sistema bat ezarri da, eguzki-plakekin.\nProiektuak betearazpen-fase bat baino gehiago ditu, bost soro barne hartzen ditu, eta igandean lehendakariak bisitatu zuen soroan 5.000 mango-zuhaitz landatu dira (zuhaitz horiek 36 familiak kudeatzen dituzte). Gainera, bost eguzki-plaka instalatu dira, bakoitzak zazpi nekazariri ematen die zerbitzua eta 6.000 euroko kostua du. Eusko Jaurlaritzak 386.170 euro bideratu ditu proiektu horretara.\n2008tik 2011ra, Jaurlaritzak Indiara zuzendu dituen funtsak, guztira, 3,1 milioi eurokoak dira, eta horietako 1,7 milioi Vicente Ferrer fundazioaren proiektuetarako erabili dira. Gaur egun, India munduko hamabigarren herrialdea da finantzatutako proiektuen funtsen bolumenari dagokionez, funts guztien %2,59rekin. Medicus Mundik, berriz, 485.114 euro jaso ditu 2008an, eta beste 280.309 2009an; Alboanek 130.798 euro guztira 2009an, eta Iavik 487.700 eurok urte berean.\nEmakumeen bizi-kalitatea hobetzea\nGoizez, euskal ordezkaritzak Kothapallithanda bisitatu du, eta, bertan, nekazaritza-ekologia programaren barruan, emakume-taldeekin lan egiten da, besteak beste, genero-indarkeriaren biktima batzuekin. Horietako batzuek lehendakariari emakumeentzako garapen funtsa sortzeko egin duten proiektua azaldu diote; proiektu horren bidez, emakumeek mikrokredituak lor ditzakete beren negozioak martxan jartzeko, hala nola, animaliak erosteko, gizendu eta gero saltzeko.\nBigarren helburua emakumeen artean babes-sare bat sortzea da. Gainera, euskal ordezkaritzak Seekivaripalli-n egoitza-kolonia baten kalitatea egiaztatu du. Visesak eta bere langileek Garapenerako Lankidetzaren Euskal Agentziarekin koordinaturik Indian sustatu duen beste baten antzekoa da (50.000 euroko ekarpena egin zuten).\nHorrelako ekimenen bitartez, etxebizitza duinak eta baldintza higieniko egokidunak eman nahi dira, baita bizitzeok oinarrizko baldintzak ere, tribu taldeentzat, ezgaitasunak dituzten pertsonentzat eta hondamendi naturalen biktimentzat. Anantapur-eko barrutian, horrelako 50.000 etxebizitza eraikitzea sustatu da, zehazki, urtero 5.000, gutxi gorabehera. Lehendakariak bisitatu duen kolonian 37 etxebizitza daude, eta, bertan, 63 familia bizi dira.\nJardunaldiak, era berean, energia iraunkorrarekin eta biogas lantegiekin lotutako proiektua bat barne hartu du; bertan, animalien hezkuntzarekin eta arretarekin eta negozioaren kudeaketa ekonomikoarekin lotutako trebakuntza jaso duten emakumeek parte hartzen dute. Bost animalia dituztenean, biogas lantegi bat eraikitzea eska dezakete, beren etxeetan janaria prestatzeko bi suko sukalde bat instalatzeko.\nSistema horren bitartez, keak arnastea ekiditen da, bestela egurra erabiliz prestatzen baitute janaria, eta, gainera, zuhaitzak moztea ere saihesten da. Biogaseko bi suko sukaldeak egunero 50 kilogramo gorotz eta 50 litro ur behar ditu, eta egunero 750 gramo metano eragiten dira, lau edo bost pertsonako familia batentzat adina. Lantegi bakoitzaren kostua 310 eurokoa da, eta Anantapur-en 4.000 daude instalatuta. Lantegi bakoitzaren funtzionamenduak lau edo bost animalia eskatzen ditu, eta horiek erabiliz urtero bi zuhaitz handi moztea ekiditen da. Soberakinak ongarri gisa erabiltzen dira.\nHorrela bukatu da Indiako misioaren lehenengo zatia, eta, bihartik aurrera, enpresen sektorera bideratuko ditu bere ahaleginak. Ia ehun bat enpresak parte hartuko dute astelehenetik aurrera misioan, Bernabé Unda Industria, Berrikuntza, Merkataritza eta Turismo sailburuarekin batera.\nLehendakariak berretsi du enplegu-politika aktiboak "transferitu egingo direla" Euskadira\n2009.eko azaroak 05\nLehendakaria atxilotutako piraten estradizioaren alde agertzen da, Somalian bahitutako marinelen askapena errazteko.\n2010.eko uztailak 31\nLehendakariak AEBetara egin duen bidaiaren “helburu guztiak” bete direla esan du eta euskal diasporak Eusko Jaurlaritzari egin dion harrera eskertu du\nEDIKTUA, ezkontzaz kanpoko seme-alabentzako neurrietarako 350/2016 prozeduraren ondoriozkoa.


Alardea berdintasunean bizitzea da Jaizkibeleko kideen ametsa - GARA\nAimar ETXEBERRIA | HONDARRIBIA\nIgandean Hondarribian ospatuko den Alardea dela-eta, prentsaurrekoa eskaini zuen atzo Jaizkibel konpainiak, ospakizunari begira bere jarreraren berri emateko. Izaskun Larruskain konpainiako kapitainak hartu zuen hitza, eta adierazi zuenez, euren «ametsa» da aurtengoan Alarde parekidea baztertzailearen baldintza berberetan ospatzea. «Ez ditugu garai samurrak bizi, baina, hala ere, Jaizkibel konpainiak eta gurekin bat egiten dutenek amets bat dugu; irailaren 8 batean, Hondarribiko gizon eta emakumeok Alardea berdintasunean bizitzea», esan zuen.\nAzken 20 urte hauetan amets hori lortzeko lanean ari direla azpimarratu zuen, eta aurtengoan, «behingoz, itxaropen hori dugu. Irailaren 8a festa giroan eta elkarrekiko errespetuan igarotzea».\nDena ez zen, ordea, amets eta itxaropen izan Larruskainen hitzetan. Pasa den asteburuan, Aitor Kerejeta herriko alkateak elkarrizketa eskaini zion «El Diario Vasco»-ri. Bertan, Alarde mistoa «manifestazio bat» zela adierazi zuen, eta bide horretatik ez zutela ezer lortuko egotzi zien Jaizkibel konpainiako kideei. Horren aurrean, «hautsak harrotzea» egotzi zion Larruskainek, baina gaineratu zuenez, Kerejeta «alferrik» jardun zen. «Alferrik, alkate jauna. Jaizkibel konpainiak ez dio zuk botatako amuari helduko. Ez zuk ez beste inork ez gaitu geure helburutik aldenduko», aldarrikatu zuen.\nHondarribiar guztiek bezala, eurek ere bakea nahi dutela gaineratu zuen, ez liskarra. «Festa bizi nahi dugu, ez dugu beste helbururik», azpimarratu zuen.\nGauzak horrela, igandean festa giroan aterako direla aurreratu zuen konpainiako kapitainak, «alkateak eta hura akuilatzen dutenek besterik nahi badute ere». Alarde baztertzaileko kideek eurak ez ikusteko plastiko beltza erabiltzen badute ere, aurrera egingo dutela adierazi zuen, «nahiz ez dugun onartuko aurreko urteko baldintzetan izatea». Bestalde, igandea bitartean denbora dagoela-eta, akordio bat lortzeko nahia adierazi zuten.\n20 urte dira jada Jaizkibel konpainia «berdintasunean» ospatuko den Alarde baten alde lanean hasi zenetik, baina jakin badakite «ametsak ez direla debalde lortzen».


Bideoklubeko estreinaldiak: Zortzi abizen katalan, espioiak eta maitasuna gogotik | Euskaltel Blog\nBideoklubeko estreinaldiak: Zortzi abizen katalan, espioiak eta maitasuna gogotik\nErne, zeren eta barrez lehertuko zara! Datorren ostiralean iritsiko da Euskaltelen Bideoklubera Ocho apellidos catalanes. Gozatu 2015ean Espainian gehien ikusi den filmaz zeure sofan lasai jarrita. Familia osoarentzako dibertsioa, zinema-txartel bakar baten kostuaren herena ordainduta. Komedia ez duzula gustuko? Lasai…; zinema ugari (eta ona) dugu zuretzat Bideokluben…\nOcho apellidos vascos gustatu bazitzaizun, ezin zara geratu haren hurrengoa ikusi gabe. Hipster katalan berezi batez (Berto Romero) maitemindu da Amaia. Koldok, ordea, ez du oraingoan ere garbi ikusten kontua… Kataluniara joan dira Koldo eta Rafa, Amaiaren senargai ohia, “arazoari konponbidea” bilatzera. Badakizue nolakoak diren bi horiek… Pentsa zer anabasa eragin ditzaketen!\nBueno, ez pentsatu: zerorrek ikusi. Aski duzu agintearen Bideoklub botoia sakatzea eta hautatzea. Zinema-txartel bategatik baino gutxiago ordainduta, etxetik irten gabe ikusiko duzu filma, familia osoarekin. Gainera, lehenbiziko asteburuan (martxoak 18-20) 3 euro bakarrik ordainduko duzu (BEZa barne). Kataluniak, Euskadik bezala, kolore berezia du;)\nLehentxeago esan dizugunez, badugu superestreinaldi gehiago ere zuretzat… Gerra Hotzaren garaiko espioiei buruzkoa da horietako bat; Tom Hanks du protagonista, eta Steven Spielberg zuzendari. Film Onenaren sarirako izendatuta zegoen azkeneko Oscar sariketan, eta bigarren mailako aktoreetako batek eraman zuen estatuatxoa(Marc Rylance). El puente de los espías filmaz ari gara, jakina.\nZinema on-ona. Ez dizugu gehiago kontatuko; nahiago dugu zuk zeuk ikustea. Beste behin ere, aski duzu agintean bi aldiz klik egitea. Estreinaldia, martxoaren 25ean (ostirala), eta 3 euroko sustapena hilaren 27ra arte (igandea). Zoratzeko modukoa!\nEta umorea eta intriga gustuko ez baditut, zer? Denon gustuak asetzeko adina jenero dauka Euskaltel TBk. Nadie quiere la noche dugu hil honetako gure bideoklubeko superfilmetako bat (estreinaldia, ostiralean, hilak 18; prezioa, 5,95 euro). Isabel Coixet du zuzendari filmak, eta Juliette Binoche protagonista. Ipar polora senarraren bila (Robert Peary esploratzailea) emakume batek egiten duen bidaia epikoa kontatzen du.\nBenetako gertakariak ditu oinarri istorio horrek: kultura oso desberdinetako bi emakumek bat egin beharra daukate Ipar poloan bizirik irauteko. Film hunkigarria eta sakona, zinez. Hori nahi zenuen, ezta?\nTelebista gehiago nahi duzula? Badugu askoz gehiago ere! Ikusi hileko gure estreinaldi gogokoenak gure hilabetekarian, eta begiratu sare sozialetan gure telebistaren programaziorik onena. Zain gauzkazu! 😉


Antiguako frontoian irudi bat marraztu nahi? — Gaztezulo\nAntiguako frontoian irudi bat marraztu nahi?\nAntiguako frontoian irudi bat marraztu nahi? https://www.gaztezulo.eus/albisteak/antiguako-frontoian-irudi-bat-marraztu-nahi https://www.gaztezulo.eus/albisteak/antiguako-frontoian-irudi-bat-marraztu-nahi/@@download/image/lh-10-gorgatxo-_1478264312.jpg\nDonostiako Antigua auzoko frontoiko harmailetan marrazki bat egiteko lehiaketa jarri dute martxan; adi margolari eta ilustratzaileok!\nIlustratzaile, margolari eta grafitigileentzat gutxitan agertzen diren aukera horietako bat jarri dute martxan Donostiako Antigua auzoan; kalea edertuko duen irudi erraldoi baten bila dabiltza. Hain zuzen, Antiguako frontoia babesten duen horma handia hutsik dago, eta auzoa edertzeko asmoz, hormairudi bat egiteko lehiaketa bat antolatu dute Antiguako hainbat eragilek.\nHormairudia egiteko proposamenak aurkeztu ahal izango dira azaroaren 7tik 20ra, hormairudia@ikertze.net helbidera. Hormaren neurria: 18 metroko zabalera ea 3,5 metroko altuera. Ez dute gairik zehaztu, baina plazara hoberen egokitzen den irudia hautatuko dute.\nIrudi irabazlearentzako saria 400 eurokoa izango da, eta auzokideek hautatuko dute proposamena. Lehiaketara aurkezten diren guztien artean lau aukeratuko dituzte antolatzaileek, eta ondoren auzotarrek botoa emateko aukera izango dute, hainbat gunetan jarriko dituzten txartelen bidez eta Internet bidez.


Futboleko Errege Kopako finala 2022: apirilaren 23an, Sevillan\nFutboleko Errege Kopako palmaresa\nPublikatuta: 2012/05/15 01:28 (UTC+2) Azken eguneratzea: 2022/04/24 01:28 (UTC+2)\nBartzelona da txapelketa gehien dituena 31 garaikurrekin. Euskal taldeei dagokienez, Athleticek 24 ditu, Real Unionek 4, Realak 3 eta Getxoko Arenasek 1.\nBetis, Kopako txapeldun, penalti jaurtiketetan\nPublikatuta: 2022/04/24 01:29 (UTC+2) Azken eguneratzea: 2022/04/24 01:29 (UTC+2)\nArauzko denbora 1-1eko emaitzarekin amaitu da, eta luzapenean ez denez gol gehiagorik egon, penalti puntutik erabaki da finala, eta andaluziarrek jaurti dituzten bostak asmatu dituzte (5-4).\nZalduak ez du Betisen aurkako partida jokatuko\nPublikatuta: 2022/04/11 20:08 (UTC+2) Azken eguneratzea: 2022/04/11 20:08 (UTC+2)\nDonostiako jokalariak partida bateko zigorra bete behar du txartel horien pilaketagatik.\nAmpo Ordizia finaletik kanpo geratu da, El Salvadorrekin 16-23 galduta\nPublikatuta: 2022/04/02 22:13 (UTC+2) Azken eguneratzea: 2022/04/02 22:13 (UTC+2)\nGipuzkoarrek partida txukuna egin dute eta amiera arte izan dute irabazteko aukera, baina azkenean galtzaile atera dira.\nPublikatuta: 2022/03/27 21:30 (UTC+2) Azken eguneratzea: 2022/03/27 21:30 (UTC+2)\nDominguez: ''Prest gaude Bartzelonari aurre egiteko, Kopako ezustekoa eman nahi dugu''\nPublikatuta: 2022/03/23 10:38 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/04/28 10:38 (UTC+2)\nQuique Dominguez Helvetia Anaitasuna taldeko entrenatzaileak, eskubaloiko Errege Kopako final-laurdenetako Barçaren aurkako partidari buruz hitz egin du.\nAginagalde: ''Granollersen aurkako partidan bakarrik pentsatzen dugu''\nPublikatuta: 2022/03/23 21:37 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/23 21:37 (UTC+1)\nJulen Aginagalde Bidasoa Irun taldeko jokalariak, eskubaloiko Errege Kopako Granollersen aurkako final-laurdenetako partidari buruz hitz egin du.\nKopako Betis - Rayo Vallecano (1-1) partidako laburpena eta gol guztiak\nPublikatuta: 2022/03/04 00:40 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/04 00:40 (UTC+1)\nBideo honetan dituzu ikusgai Betisek eta Rayok jokatu duten Errege Kopako finalerdietako itzuliko neurketako jokaldi onenak eta golak.\nBetisek Kopako finalerako txartela eskuratu du, Rayo Vallecanorekin bana berdinduta (1-1)\nPublikatuta: 2022/03/03 00:46 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/04 00:46 (UTC+1)\nBerdinduta amaitu da Sevillako eta Madrilgo taldeen arteko Errege Kopako finalerdietako itzuliko partida, baina Betisek joanekoa irabazi zuenez, finala jokatuko du Valentziaren aurka apirilaren 23an.\nKopako Valentzia - Athletic Club (1-0) partidako laburpena, gola eta jokaldi onenak\nPublikatuta: 2022/03/03 08:40 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/03 08:40 (UTC+1)\nBideo honetan, Valentziak eta Athleticek Mestallan jokatu duten Errege Kopako finalerdietako itzuliko neurketako laburpena eta gola ikus ditzakezu.\nMikel Vesga: ''Hainbeste lan egin eta gero bertan geratu gara''\nPublikatuta: 2022/03/03 01:14 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/03 01:14 (UTC+1)\nMikel Vesga Athleticeko erdilariaren esanetan, zuri-gorriek lan handia egin dute, eta finaletik kanpo geratzea "oso gogorra" izan dela nabermendu du\nElizegi: ''Kopan egin duguna harro egoteko modukoa da''\nPublikatuta: 2022/03/03 00:28 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/03 00:28 (UTC+1)\nAitor Elizegi Athleticeko presidenteak EITB Mediarekin hitz egin du talde zuri-gorria Errege Kopatik at geratu ostean. Valentziak kanporatu du Bilboko taldea, itzuliko neurketa 1-0 irabazita.\nAthleticek agur esan dio Kopako finalera iristeko ametsari, Valentziaren aurka galduta (1-0)\nPublikatuta: 2022/03/02 07:45 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/03 07:45 (UTC+1)\nZuri-gorriek porrota jaso dute Mestallan 1-0eko emaitzarekin, Errege Kopako finalerdietako itzuliko partidan. Guedes izan da golegilea. Joaneko neurketa bana berdinduta amaitu zen. Valentziak jokatuko du finala.\nAthleticeko jarraitzaileek jokalariak animatu dituzte hoteleko irteeran\nPublikatuta: 2022/03/02 21:32 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/02 21:32 (UTC+1)\nAthletic zale ugari bertaratu dira zuri-gorrien hotelera, taldea hauspotzeko asmoz, autobusak Mestallarako bidea hartu aurretik, Valentziaren aurka Kopako finalerdian aritzeko.\nAthleticen zaleak Valentziako kaleak girotzen dabiltza, Errege Kopako finalerdiaren aurretik\nPublikatuta: 2022/03/02 14:03 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/02 14:03 (UTC+1)\nValentziak eta Athleticek Errege Kopako finalerdietako joanekoa jokatuko dute gaur gauean, Mestallan. Hainbat zale zuri-gorri bertaratu dira Valentziara euren taldea hauspotzeko, eta baikorrak dira, gainera.\nAthleticek finalerako txartela lortzea du helburu Valentziaren aurka, Mestallan\nPublikatuta: 2022/03/01 20:08 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/01 20:08 (UTC+1)\nZuri-gorriek Errege Kopako finalerdietako joaneko partida jokatuko dute talde valentziarraren kontra asteazkenean, 21:30ean. Joaneko neurketa bana berdinduta (1-1) amaitu zen.\nJose Bordalas sua pizten dabil\nPublikatuta: 2022/03/01 15:41 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/03/01 15:41 (UTC+1)\nAsteazkenean Valentziak eta Athleticek Kopako bueltako partida jokatuko dute Mestallako futbol-zelaian. Valentziarren entrenatzaileak adierazpenek giroa berotu dute.\nMarcelino: ''Finalerdietako bi partidak 72 orduko atsedenarekin jokatuko duen talde bakarra gara''\nPublikatuta: 2022/02/19 14:58 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/19 14:58 (UTC+1)\n(Jatorrizko audioa, gaztelaniaz). Marcelinok esan duenez, taldeak "asumituta" dauka Kopako eta Ligako partiden ordutegietan ez dela aldaketa gehiagorik izango.\nLigak otsailaren 26ra atzeratu du Mallorcaren eta Valentziaren arteko partida\nPublikatuta: 2022/02/15 17:14 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/15 17:14 (UTC+1)\nAthleticen aurkaria da Valentzia Errege Kopako finalerdietan. Kanporaketako itzuliko partida martxoaren 2an jokatuko da. Bordalasek zuzentzen duen taldeak aurreikusitakoa baino egun bat gutxiagoko atsedena izango du Koparen aurretik, baina Athleticek baino egun bat gehiago du neurketa prestatzeko.\nBordalas, Marcelinori buruz: ''Itzuliko partida baldintzatzeko asmoa dago''\nPublikatuta: 2022/02/12 15:01 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/12 15:01 (UTC+1)\n(Jatorrizko audioa, gaztelaniaz). Valentziako entrenatzaileak Marcelinok Errege Kopako joaneko partidaren harian egindako adierazpenei erantzun die. Athleticek eta valentziak bana egin zuten partida hartan.\nAthletic - Valentzia (1-1) partidako laburpena eta golak\nPublikatuta: 2022/02/11 01:18 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/11 01:18 (UTC+1)\nBideo honetan dituzu ikusgai Athleticek eta Valentziak jokatu duten Errege Kopako finalerdietako joaneko partidako gol guztiak.\nAgirrezabala: ''Bigarren zatian kosta egin zaigu erritmoa hartzea''\nPublikatuta: 2022/02/11 01:08 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/11 01:08 (UTC+1)\nJulen Agirrezabala Athleticeko atezainak, talde zuri-gorriak Valentziaren aurka jokatu duen Errege Kopako finalerdietako joaneko partidaren analisia egin du.\nMarcelino: ''Bigarren zatian ez dugu partidaren irakurketa ona egin''\nPublikatuta: 2022/02/11 01:07 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/11 01:07 (UTC+1)\nMarcelino Garcia Toral Athleticeko entrenatzaileak, talde zuri-gorriak Valentziaren aurka berdindu (1-1) duen Errege Kopako partidaren analisia egin du. (adierazpenak gaztelaniaz)\nAthleticek berdindu egin du Valentziarekin (1-1), eta itzuliko partida irabazi beharko du finalera sailkatzeko\nPublikatuta: 2022/02/10 18:56 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/11 18:56 (UTC+1)\nZuri-gorriek eta valentziarrek bana berdindu dute San Mamesen jokatu den Errege Kopako finalerdietako joaneko partida. Raul Garciak sartu du neurketako lehen gola, eta Hugo Duroren golak parekatu du emaitza.\nAthleticek Valentziaren aurkako kanporaketa bideratu nahi du gaur San Mamesen\nPublikatuta: 2022/02/10 12:57 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/10 12:57 (UTC+1)\nBi taldeek 21:30etik aurrera jokatuko dute Errege Kopako finalerdietako joaneko partida.\nRayo Vallecano - Betis (1-2) partidako laburpena eta gol guztiak\nPublikatuta: 2022/02/10 09:43 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/10 09:43 (UTC+1)\nBideo honetan dituzu ikusgai Rayo Vallecanoren eta Betisen arteko Errege Kopako finalerdietako joaneko partidako jokaldi onenak eta golak.\nBetisek abantaila hartu du Errege Kopako finalerdietan, Rayo Vallecanori irabazita\nPublikatuta: 2022/02/09 00:53 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/10 00:53 (UTC+1)\nSevillako taldeak 1-2ko emaitzarekin irabazi dio Rayori Kopako finalerdietako joaneko partida. Madrilgo taldeak sartu du lehen gola, baina Betisek emaitza iraultzea lortu du.\nMarcelino: ''Irabazteko eta abantaila hartzeko asmoarekin ekingo diogu partidari, Valentzia aurkari zaila da''\nPublikatuta: 2022/02/09 18:36 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/09 18:36 (UTC+1)\nMarcelino Garcia Toral Athleticeko entrenatzaileak, talde zuri-gorriak Valentziaren aurka ostegunean jokatuko duen Errege Kopako finalerdietako joaneko norgehiagokari buruz hitz egin du. (adierazpenak gaztelaniaz)\nPatxi Ferreira: ''Athleticek Kopako titulu bat irabaztea merezi du''\nPublikatuta: 2022/02/09 18:24 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/09 18:24 (UTC+1)\nAthleticeko jokalari ohia den eta gaur egun Eibar taldeko bigarren entrenatzaile kargua duen Patxi Ferreirak EITB Mediarekin hitz egin du talde zuri-gorriak Valentziaren aurka jokatuko duen Errege Kopako finalerdietako kanporaketaz. (adierazpenak gaztelaniaz)\nAthleticeko bazkideek bermatuta izango dute Kopako finalerdietako partidarako sarrera\nPublikatuta: 2022/02/07 00:00 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/08 00:00 (UTC+1)\nKlubeko bazkideen kopurua San Mameseko edukiera osoaren % 85 baino gutxiago denez, ez da beharrezkoa izango bazkideek partida hori ikusteko izena ematea.\nMarcelino: ''Emozionalki, Valentzia aurkaririk zailena da niretzat''\nPublikatuta: 2022/02/06 18:07 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/06 18:07 (UTC+1)\n(Jatorrizko audioa, gaztelaniaz). Entrenatzaile zuri-gorria Athletic eta Valentzia lotu dituen Errege Kopako finalerdietako zozketaz aritu da. Kopa denboraldiko helburua dela pentsatzea taldearentzat "kaltegarria" dela azpimarratu du.\nAthletic-Valentzia eta Rayo Vallecano-Betis, Errege Kopako finalerdiak\nPublikatuta: 2022/02/04 17:52 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/04 17:52 (UTC+1)\nKanporaketak bi partidetan erabakiko dira: joanekoak otsailaren 9an eta 10ean izango dira; itzulikoak, berriz, martxoaren 2an eta 3an.\nVARak "erabaki zuzena hartzeko irudi zuzena" erabili zuela adierazi du Hawk-Eye enpresa arduradunak\nPublikatuta: 2022/02/04 12:45 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2022/02/04 12:45 (UTC+1)\n"Telebistara okerreko irudia bidali zen, baina akatsa berehala zuzendu zuten", adierazi dute ohar batean.\nErrege Kopako garaikurra. Argazkia: EFE\nAthleticen porrot gogorra Bartzelona indartsuago baten aurka\nAthletic vs Bartzelona\nErrege Kopako finala\nReala, 2020ko Errege Kopako txapelduna. Argazkia: Efe.\nDonostiarrak 0 eta 1 gailendu dira Cartujan Mikel Oyarzabalek bigarren zatian penaltiz egindako golaren ondorioz\nImanol Alguacil: ''Historian sartu gara''\nImanol, negar batean Realarekin txapeldun bihurtu ondoren\nIllarramendi: ''Kopa hau gurea bezain zaleena da, haiek gabe ez gara ezer''