Mireia Zarate, Euzkadi Buru Batzarreko idazkaria, haserre agertu da atzo gauean Bilbon gertatutako istiluekin. Hauetan, berrehun bat lagun elkartu eta, segurtasun neurriei muzin eginez, hogei edukiontzi baino gehiago erre zituzten. “Atzo bizi izan genituen istiluak ez dira bat ere onargarriak. Bide honetan, milaka hildako utzi ditugu. Gustatuko litzaidake istiluetan ibilitakoak hildakoen familiei galdetzea ia neurriak hartu behar diren ala ez. Denoi dagokigu arduraz jokatzea”, eskatu du. Mundu osoan eragina izaten ari den Covid-19aren pandemia honen aurrean Gobernu guztiak erabaki zorrotzak hartzera behartu dituela gogoratu du. “Gobernu batek horrelako neurriak hartzen dituenean ez da nahi duelako. Egoera larri batean gaude, ezin dugu ahaztu, eta neurri hauek guztion segurtasunerako dira. Atzoko jarrerak onartezinak dira”, kritikatu du. Zarateren aburuz, honen guztiaren helburua da “gizarteari segurtasuna ematea eta transmisioak gutxitzea” eta, horretarako, “guztiok daukagu ardura”.\nZaratek Bizkaia Irratiari eskainitako elkarrizketan azaldu duenez, egunetik-egunera pandemiaren eboluzioa aztertu beharko da, eta bilakaera horren arabera neurriak egokitzen joango dira. Honen harira, atzo Madrilgo Kongresuan onartu berri zen alarma egoeraz galdetu diote. EBBko idazkariak garrantzia kendu nahi izan dio neurriari ezarri zaion 6 hilabeteko iraupenari “ez baitakigu hemendik eta sei hilabetera egoera zein izango den. Orain egin behar duguna da birusaren bilakaerari jarraipena egitea”, esan du. “Azken asteotan ikusi dugu auzitegiek, segun eta zein erkidegotakoak izan, erabaki desberdinak hartu dituztela. Alarma egoera honek bermatzen duena da neurriak unean uneko egoeraren arabera hartu ahal izatea. Gainera, kontutan izan behar dugu alarma egoera hau deszentralizatua eta aurrekoa baino askoz ere arinagoa izango dela”, azaldu du burukideak.\nCovid-19ak euskal osasun sistemarako dakarren eraginaz ere galdetu diote Mireia Zarateri, bai eta Osakidetzan egiten ari diren greben inguruan. Adierazi duenez, eta grebei zor zaien errespetuarekin, ulertzen ez dituela esan du. “Alde batetik, pandemia batean murgilduta gaude eta denok batera egin behar dugu aurrera. Eta bestetik, Sagardui sailburuak, hasieratik, besoak zabalik izan ditu elkarlanerako eta akordioetara iristeko”, gogoratu du. Honetaz gain, osasun arloan Eusko Jaurlaritzak murrizketarik egin ez dituela baieztatu du, “guztiz kontrakoa”. “Momentu honetan inoiz baino langile gehiago daude Osakidetzan lanean, materiala (behar izanez gero) ere prest dago, aurrekontuaren herena osasun arlora bideratuta dago… Ez da inolako murrizketarik egon”, berretsi du. “Beste gauza bat gehitu nahiko nuke. Ez dugu ulertzen zergatik sindikatu batzuek greba egiten duten Euskadin eta, ordezkaritza izanik, zergatik ez duten beste erkidego batzuetan egiten. Guztiok arduraz jokatu behar dogu, elkarlanean, pandemia honi aurre egiteko”, bukatu du.


Donostia 2016-eko Zuzendariarekin Elkarrisketa – Premios Sebastiane\nDonostia 2016-eko Zuzendariarekin Elkarrisketa\nPremios Sebastiane201516.º premio Sebastiane, 2016 capital cultural y cineDeja un comentario\nDonostia / San Sebastián 2016 – Europako Kultur Hriburuko zuzendaria, Pablo Berastegui, eta Sebastiane saria elkarrekin egon ziren. Donostiako suhiltzaile-kuartel zaharrean jaso gintuen, orain leku honetan bere egoitza dago. Beste Europako Kultur Hiriburua Poloniako Wroklaw hiria izango da.\nPablo Berastegui recibe al Premio Sebastiane.\nZein izango da Donostiako kultura hiriburutzak zineari buruz izango duen ikuspegia? Zein uste duzu izango dela 2016ak zinema alorrean utziko duen ondorioa?\nHirian, eta horrenbestez gure proiektuan, presentzia oso garrantzitsua duen adierazpen bat da zinema. Baina honek programazioko tipologia zehatzak lantzen ez dituenez, ikus-entzunezkoen alorrak translazio bat izango du proiektuaren oinarri diren “Faroak” gauzatzeko gaien bidez.\nGainera, aztertzeko dugun era horrekin gai horretan inplikatuta dauden gainerako eragileekin arituko gara lankidetzan: Zinemaldia, Tabakalera, Euskal Filmoteka eta Donostia Kultura.\nHorren guztiaren ondoren ondorio formalak geratuko zaizkigu, adibidez KALEBEGIAK, koru-film bat da eta Donostiari buruzko ikuspegi bat azalduko digu. Ekoizpen honetan 12 zinemagile izango dira parte hartuko dutenak: ospe handiko zuzendariak, egiaztatutako ibilbidea egin duten profesionalak eta hasi berriak. Ekoizpena 2016an estreinatuko da Donostiako Zinemaldian. Ikuspegi berri horren helburu nagusia bertako zinema-ekoizpena suspertzea izango da proiektuaren arima moduan, ikus-entzunezkoen prestakuntzan eta ekoizpenean espezializatuta dagoen Larrotxene Kultura Zentroarekin batera.\nLankidetza horien emaitza izango den beste proiektu bat IKUSMIRA BERRIAK izango da. Gure izateko erari atxikita dago kultura hiriburutzaren proiektu moduan. Ikus-entzunezkoak sortzeko (prestakuntza, ekoizpena eta erakustaldia) eta esperimentatzeko gune bat da, eta ahots berriek edo begirada berriek lurraldearekin lotura izango duten lan berriak ekoizteko aukera izango dute.\nNolakoa da 2016aren eta Zinemaldiaren arteko harremana? elkar-ulertze horren zer-nolako emaitzak ikusiko dira 2016ko edizioan?\nKultura Hiriburutzak Zinemaldiarekin duen harremana oso estua da. Antolakuntza mailan, baina baita maila pertsonalean ere. Alde horretatik Zinemaldiko taldea eta zuzendaria oso harkorrak dira eta beti izan dira Kultura Hiriburutzaren proiektua babestu dutenak.\nHorren programazioarekin eta gure balioekin zerikusia duten ildoetan jarduten dugu lankidetzan. Horren programazioaren barruan jarduera zehatz batzuetara mugatzen da, adibidez zikloetara. Kultur Hiriburutzaren proiektuan kezkak sortzen dizkiguten gaiak zinemaren bidez jorratzeko aukera emango diguten zikloak bilatu nahi ditugu, aurten egiten ari garen eta aurreko urteetan egin den moduan.\nZinema Eskolen Topaketa ere babesten dugu. Aparteko ekimen bat iruditzen zaigu, gure ildo pedagogikoarekin zerikusi handia duena: publiko berrietara irekitzea eta elkar ulertzea bultzatzea. Topaketa honekin lortzen duguna da etorkizunean zinemagile izango diren pertsona fisikoak hemen elkartzea, elkarrekin lan egitea eta partekatzea. Donostian izango duten harremanaren ondoren hobeto lan egiteko eta elkarren artean hobeto ezagutzeko aukera izango dute.\nEncuentros Escuelas de Cine 2014. Festival de San Sebastián\nEuropar Batasuneko Media Programaren barruko proiektuetan ere Zinemaldiarekin batera ari gara lanean. Kultur Hiriburutzaren ildoan txertatua dago eta Europako esparruko lankidetzarekin eta entzule berrien garapenarekin du lotura. Jarduerekin 2015ean hasiko gara eta proposamen berezi bat ere egingo dugu 2016rako.\nHorrela bada, ahal den alor guztietan aritu nahi dugu lanean, beti ere kultura hiriburutzaren balioekin eta hainbat premisarekin zerikusirik badute.\nNola bideratuko du 2016 Kultura Hiriburutzak gutxiengoei laguntzea eta desberdinekiko errespetua.\nHori, nola ez, oso garrantzitsua da guretzat. Pentsatzen dugu bizikidetasuna posible dela pertsona desberdinen artean zentzu guztietan: desberdin pentsatzen duen jendea, desberdinak direnak, portaera desberdinak dituztenak, leku desberdinetakoak direnak edo sexualitate desberdina dutenak. Nolabait esateko, bestea ezagutzea bultzatu nahi dugu, ezagutzaren bidez enpatia garatu ahal izateko, eta enpatia horren bidez errespetua eta askoz ere inklusiboagoa izango den gizartea, askoz ere solidarioagoa, desberdinen arteko bizikidetza harmoniatsuagoa izan dadin. Hori da proiektuaren funtsa, eta nola ez, zerikusi handia du gure lanean ditugun kezka horietako batzuekin.\nNola bideratuko du hori Donostia 2016ak bere programazioaren barruan? Badakizu beste kultura hiriburutzak 2016an, Wroclaw Polonian, kolektibo honen eskubideak babestuko dituen?\nDakizuen bezala ugariak dira ematen diren egoerak. Europar Batasunak ez ditu politika guztiak bateratuta. Estatu bakoitza soberanoa da oso garrantzitsuak diren erabakietan, eta emigrazioaren eta aniztasunen tratamenduaren gaiekin dute zerikusia, sexu aniztasunarekin adibidez.\nEz ditut ezagutzen herrialde horietako bakoitzeko xehetasunak, baina badakit guretzat gai horiek funtsezko kezkak direla eta gure proiektu honen sustraietan daudela. Pentsatzen dut, ordea, hori ez dela horrela izango, gurekin batera 2016ko Europako Kultura Hiriburutzaren titulua izango duen hiriburutzaren proiektuan. Gu, noski, guztiz errespetutsuak gara horren hiriburutzaren proiektuarekin, dituzten kezkak eta antolatzeko duten modua kontuan hartzen dituelako, eta ez luke inolako zentzurik izango haiek gure proiektuan nahastea eta ez gu haienean sartzea, nola antolatu behar dugun esateko eta guk haiek nola egin behar duten esateko. Topaketak landu behar ditugu gure artean, baina ez dut uste esparru hori izango denik lankidetza bultzatzeko gunerik egokiena.\nFestival vasco en Wroklaw\nSebastiane Sariak kultura eta errespetu eta tolerantziako balioak batzen ditu, 2016ak egiten duen bezalaxe. Zer ekarpen egin diezaioke sari horrek Donostia 2016ri?\nSexu-aniztasuna generoaren gaietatik barrena lantzen ari gara, eta horiek azpimarratu egin nahi ditugu gure jardueren barruan. Ez diegu garrantzia berezirik eman nahi egoera normalizatuagoa dela iruditzen zaigulako, nahiz eta pentsatu hobetu daitekeena dela hainbat alderditan eta kolektiboaren ikusgaitasuna oso garrantzitsua dela.\nZinemaldia hiriak kanpo aldera duen protagonismo handiaren une bat da eta Sebastiane Sariak horren barruan funtsezko zeregina izatea oso garrantzitsua da. Sariak ikusgaitasun handia emango dio kolektiboari lehiaketan eta oso egokia iruditzen zaigu. Horixe da hain zuzen ere 2016 Kultura Hiriburutzari egiten diozuen ekarpena, aniztasun guztiak integratzearen alde eta aniztasunari berari diogun errespetutik lantzen ari garen ildo honetatik.\nPablo Berastegui y el Premio Sebastiane\nAzalduko dizkiguzu zinema alorrean dituzun gustuak, zein den LGTBI filmik gustukoena, gogoko duzun beste filmen bat, aktore gogokoenak…\nBegira, niretzat LGTBI filmik gustukoena hiesaren gaia aztertzen zuen dokumental bat izan zen, “We were here” (Hemen izan ginen). San Frantziskoko gay komunitatea erakusten digu urterik gogorrenetan eta komunitate horretako herritar gehienak hiltzen ari ziren garai horietan nola antolatu zen ikusten da. Ikusi ez duen orori gomendatzen diodan dokumental bat da. Agian garai hartan ez ginen behar bezala jabetzen, baina garbi azaltzen digu nola egin zitzaion aurre izurrite bati eta nola ezagutu zen aurre nola egin behar zitzaion inork ez zekien gaixotasun bati. Gainera, guztiz baliagarria da pertsonen artean sortu zen solidaritateaz jabetzeko. Horren pasarte batzuk oraindik oilo-ipurdia jartzen didate gogoratzen ditudanean.\nNire filmik gogokoena, esango nizuke, egunaren eta orduaren arabera, bat edo bestea dela. Asko gustatu zitzaidan bat etorri zait orain burura, “Gizon baten isiltasuna” (Le Samourai), Jean Pierre Melvillerena, musika zoragarria du benetan eta protagonistak Citroën Tiburón auto bat gidatzen du, nire autorik gogokoena.\nGogoko dudan aktore edo zuzendaririk ez dut. Ez naiz fetixista, ez dut gehiago gustatzen zaidan bat edo beste, horietako batzuk gogokoago ditut lan batzuetan besteetan baino. Zuzendarien artean, baditut, nire bizitzaren etapa desberdinetan gehiago jarraitu ditudan batzuk. Gogoratzen dut garai batean Jim Jarmusch-ek egiten zuen guztia nuela gogoko, baina gero alde batera utzi nuen hori ere. Wong Kar-wai ere gustukoa dut. Iruditzen zait hori aldikako gauza dela, pertsona gisa eboluzionatu egiten duzulako eta filmografia batzuk gogokoago dituzulako besteak baino. Ang Lee gogoko izan dut azken aldi hauetan.\nDonostia 2016 Europako Kultur Hiriburuaren webgune ofiziala: http://www.dss2016.eu/eu/\nEntrevista al director de Donostia / San Sebastián 2016 – Capital Europea de la Cultura


Itzuli hitzak hogeita hamar adieratik gora ditu euskaraz», idatzi du Anjel Lertxundik bere azken lanean, Itzuliz usu begiak-en. Liburu hori aitzakia hartuta, literaturarekin zerikusia duten itzuli hitzaren adierei buruz hitz egiteko elkartu ditu BERRIAk Lertxundi bera eta Isabel Etxeberria eta Xabier Olarra itzultzaileak. Mahai inguruaren bertsio luzea irakurri nahi izanez gero, klikatu hemen.\nAnjel, literaturarekiko maitasun adierazpen bat bihurtu duzu Itzuliz usu begiak. Itzulpenek zenbaterainoko eragina izan dute zure maitasun horretan?\nANJEL LERTXUNDI: Eskola garaian, euskaraz irakurtzen hasi nintzenean, gogoan daukadana da euskarazko liburuak irakurtzea, niretzat, oihan batera sartzea zela. Eta hor, itzulpen bat, Noni eta Mani [Plazido Muxikak itzulitako John Stefan Svenssonen lana, 1952an argitaratua], deskubrimendu bat izan zen. Hura irakurtzean, euskara lau bat irakurri nuen, oso ondo funtzionatzen zidana. Euskal itzulpengintzaren bilakabidean, gero eta gehiago topatzen dut Noni eta Mani-n ikusten nuen hura: itzulpeneko hizkeraren gardentasuna. Gardentasuna, ez bakarrik esaldiaren egituran, baizik kontatzen denarekin lotutako moduan. Lexikoak zerikusi handia du horrekin; biak oso uztartuta daude. Gero eta gehiago, egiten diren itzulpenetan. Hori ez da gertatzen literaturarekin. Eta hara non, pixkanaka-pixkanaka, naturalago egiten ari zaidan itzulpena zenbaiten sormeneko obra baino.\nXABIER OLARRA: Paradoxikoa da, baina hala gertatu liteke. Denoi egin zaizkigu hasiera batean irakurtzen genituen euskarazko liburuak arrotz xamar. Nik irakurri nuen lehenbiziko nobela Garoa izan zen. 12 urte nituen, eta pentsa gure eguneroko hizkeratik non zegoen Txomin Agirre. Hala ere, nobela hori, bere hiztegi problema ikaragarri eta guzti, gustura irakurri nuen, eta entenditu nuen. Eta berdin Kresala. Nik problemarik gabe irakurri nuen hura. Gero, eten handi bat zegoen hortik aurrera segitzeko. 18 urtera ailegatu ginenean, [Gabriel] Aresti, [Ramon] Saizarbitoria eta beste [Lertxundiri keinu eginez] bagenituen, zorionez. Hor beste mundu bat irekitzen da.\nX.O.: Bueno, itzulpengintzarako lehenbiziko nire saltoa Karteroak beti deitzen du bi aldiz izan zen [1983an]. Premiagatik egin nuen salto, ikasleei euskarazko liburuak eman behar genizkielako. Batzuek liburuak idatzi zituzten gabezia hori asetzeko; itzultzea erabaki nuen nik. Dena dela, itzulpengintzaren adar literariora iristerako, banituen dozenaka panfleto itzuliak 1971tik aurrera. Horretan ikaragarri entrenatu ginen [barre txikia].\nZu beste testuinguru batean heldu zinen itzulpenera, Isabel.\nISABEL ETXEBERRIA: Bai, baina literaturazaletasunak eraman ninduen neu ere. Sekula ez nuen pentsatu itzultzen arituko nintzenik; ez zen hori nire asmoa filologia ikasketak egin nituenean. Itzulpenen irakurle gisa, konturatzen naiz gure belaunaldiak eskerrak eman behar dituela, zuri batez ere, Xabier, eta beste hainbati ere bai, gurea delako lehen belaunaldia kanpoko literatura euskaraz modu natural batean irakurri ahal izan duena. Iruditzen zait pribilegio handia izan dela. Hasieratik oso irakurterrazak egindako itzulpenak izan ditugu. Berehala finkatu zen ondo funtzionatzen duen euskara hori.\nX.O.: Bueno, hori finkatu zen bai itzultzaileon lanagatik, bai idazleen lanagatik ere. Estandarizaziorako, igual, itzulpenak bide zabalagoa izan du. Euskararen beraren estandarizaziorako, hainbat itzulpen leku edo bide estu samar batera ekarri behar izateak, nik uste, lagundu egin du. Anduk berak askotan esaten du: idazleak bide asko ditu barnetik ateratzen zaiona lantzeko eta sortzen zaizkion problemei ihes egiteko. Itzultzaileak, berriz, bide nahiko markatutik joan behar du.\nA.L.: Hor bada kontu bat, gutxitan aipatzen dena, eta da itzultzaileak pertsonalki eta talde moduan lan egin duzuela. Zuen artean komunikazio handia egon da, Senez aldizkariaren bidez, zoritxarrez desagertu zen 31 eskutik blogaren bidez eta bestez. Diziplina hori egon da, eta horrek sekulako mesedea egin dizue zuei, eta, gero, guri, noski. Gure gremioa, berriz, ez da gremioa ere. Hori normala da, bakoitza berea egiten ari da, bere estiloa bilatzen eta handik eta hemendik mokoka. Egin dugun bideari begiratu, eta orain dela 30 urte honelakorik ez genuela amestu ere egiten uste dut, baina komunikazio falta egon da, sorkuntzaren kontu praktikoetan. Eta ez dut uste itzultzaileen kulpaz izan denik.\nX.O.: Ez dakit. Gure belaunaldikook nahitaez jotzen genuen erdarara beste hizkuntzetatik ekarritako literatura jasotzeko, eta orain horretarako motibo gehiegi ez dagoela ematen du, baina idazle batek esan dezake: «Gatsby handia hor zagok, bai, baina nik zertarako behar diat orain Gatsby handia?». Orduan, gauza konplikatua da idazleek zer kasu egin behar dioten euskaraz eman denari eta abar. Uste dut ez dela negar egin behar. Ni konformatuko nintzateke belaunaldi berriek kasu gehixeago egingo baliote euskaraz dagoenari.\nI.E.: Batzuetan, itzultzaileek eta idazleek beren testuetan egiten dituzten ekarpenei behar beste kasurik ez zaiela egiten entzuten dudanean, ez dakit hain ados nagoen. Egindako ekarpenak aprobetxatzeari dagokionez, gehiago ikusten dut arrakala hizkuntzaren profesional diren edo garenon eta euskara egunero erabiltzen duten baina hizkuntza lan tresna ez duten hiztunen artean, idazle eta itzultzaileen artean baino.\n31 eskutik bloga aipatu duzue lehen. Blog horretan duela hainbat urte bota zenuen galdera, Isabel: «Ba al da alderik euskarara itzulitako testuen eta euskaraz sortutakoen hizkeren artean?». Tesia ere egiten ari zara horren inguruan. Zein da zure hipotesia?\nI.E.: Andurena dela uste dut [barreak]. Hasita nago ikertzen itzultzaileen euskararen eta euskal idazleenaren artean alderik ba ote den, corpusetan alderaketak eginez, zenbait parametrori erreparatuz. Zantzu batzuk agertu dira, eta logikoak ere badira. Zehaztasun lexikalerako eremu semantiko batzuk erabili ditut, koloreen ñabardurak, adibidez, eta datuak aztertu. Testu itzulietan halakoak gehiago eta gehiagotan agertzen dira. Arrazoi bat argia da, biek aipatu duzue: itzultzaileak jatorrizko testuak esaten diona itzuli behar du, bai ala bai; idazleak zerbait adierazteko zailtasunak dituenean, tranpa egin dezake.\nI.E.: Bai. Inork ez daki idazleak zer zeukan benetan buruan eta, benetan idatzi duenera bitartean, burutik eskurako bidean, zer utzi duen bazter. Itzultzaileak, berriz, hor dauka jatorrizko testua; publikoa ere bada testu hori, eta, teorian, ezin du ihes egin.\nX.O.: Baina ihes egiten du. A Study in Scarlet, esate baterako, espainolez, Estudio en escarlata eman da, baina frantsesez Un étude en rouge da. Gorriak klase asko daude, pentsa dezakezu, eta eskarlata gorri bat da pantonean. Frantseserako itzulpenak ihes egin zion, inolako problemarik gabe, eta Frantzian ez dut uste inor asaldatu zenik. Hemen, badirudi estua izan behar duela, baina itzulpenaren jardun zabal horretan bide asko daude. Aiora Jakak bere tesian horrelako asko aztertzen ditu [Itzulpenari buruzko gogoeta eta itzulpen-praktika Joseba Sarrionandiaren lanetan, 2011], jatorrizkotik itzulpenera testua leuntzeko zenbateraino joera duten eskola desberdinek. Ameriketako itzulpenetan, berriz, amerikanoentzat belarrira ezer jotzen ez duen zerbait ekartzea omen da joera nagusia.\nI.E.: Jatorrizko testuak zein diren ikusteak ere, askotan, esplikatzen du alde horiek egotea. Ni erabiltzen ari naizen corpusetako batean, mundu osoko historia osoko literatura guztitik euskarara itzuliak izateko aukeratu dituzten tituluak ageri dira. Beste alde batetik, 700.000 hiztun dituen hizkuntza bateko 20-40 urteko tartean sortutako idazleen ekoizpen literarioa dago, eta, noski, corpusak desorekatuak dira. Gaztelerara, frantsesera edo beste hizkuntza handi horietara ekarritako testuetan, ziurrenik, aldea ez da hain nabarmena izango testu itzulien eta ez-itzulien artean; logikoa da, badutelako giharra.\nX.O.: Garbizaletasunak badu zeharkako eragina, nik uste, baina hizkera hori onartzeko modukoa da? Ondo funtzionatzen du? Halakoetan neurtzen da, nik uste. Problema dago hartzaileak hori nola ikusten duen. Eta hori makina bat aldiz aipatzen duzu, Andu, zenbat eta zenbat aurreiritzi eta abar egon diren eta dauden oraindik ere, itzulpenaren kontra edo.\nA.L.: Sorkuntzaren aldean, gutxieste bat badago itzulpenarekiko. Lourdes Oñederrak behin baino gehiagotan aipatu izan du soziolinguista bat, dioena hizkuntza gutxituek beti behar dutela autodefentsa bat, bazter guztietan dauzkagun hizkuntza potente guztien jarduna sartu ez dadin etxean. Erdaren eragin luze eta etengabe hori saihestu nahi izan dugu beti. Beste gauza bat da, ia pruritoz, gauzak aldatu beharra. Garbizaletasun tonto bat da, adibidez, Amurizak hainbestetan salatu duen hori: hizkera zientifikoa euskaratu nahi izatea. Orduan, garbizaletasuna bai, baina euskarak aurrera egiteko modu bat den neurrian betiere. Itzulpengintza, garbizaletasun dosi bat gabe, ez litzateke posible; bestela...\nX.O.: Bestela, egingo genuke edozein gauza. Hor oreka pixka bat bilatu behar da. [Bernardo] Atxagak zioen erabaki behar dela, garbizale izan edo idazle izan, eta halako dikotomia fuerte gisa ikusten da; baina idazle ona izateko, eduki beharko duzu garbizaletasunetik dosi txiki bat, eta adierazi nahi duzuna adierazteko adina garbizaletasunaren arbuioa.\nItzulpena kristalezko zubi bat da hitzaldian, itzulpena hizkuntzen arteko zubi garden bezain hauskorra dela esan zuen Atxagak. Estatu auzitzat jo izan du idazleak itzulpengintza plana diseinatzea. Zein ardatz behar lituzke balizko plan horrek, zuen ustez?\nX.O.: Lehenbizi, behar du autobideko kilometro bat egiteko erabiltzen denaren adinako aurrekontua. Hori bat. Bi: behar du ez dakit kontseilaritza edo zein mailatako zer, eta ez itzulpenetarako bakarrik. Itzulpenaz, irakurketaz, sorkuntzaz ari naiz. Horiek Guggenheimek adinako inportantzia dute, etorkizunera begira ere bai. Gutxi gorabehera, neurri horretako aurrekontu, lantalde eta maila administratiboa behar dute. Bestela, alferrik ari gara.\nA.L.: Nik uste dut arazo honen giltza dela -eta ez du dena konpontzen inondik ere- plangintza horietan norbait egotea euskaratik imajinatuko duena. Esaterako, telebista. Behar du norbait, behar beste aginterekin, ETB1 euskaratik imajinatuko duena eta, gainera, modu artistiko batean. Hasieran, beharbada, askoz gehiago pentsatzen zen euskaratik ETB. Orduan, kate bakarra zegoen. Baina hori desagertu da. Erabat, aspalditik. Ez dago euskaraz lan egiten duen gidoilaririk. Gidoilariak-eta sortzeko hasierako ametsetik, pixkanaka-pixkanaka, alderantzizko bidea egiten joan da, eta, gaur, elkarrizketak ere itzuli egiten dira, erdaraz idazten direlako. Horrek esan nahi du baten bat badela errudun horrek horrela funtzionatzearena. Horiek esanda, ni erabat ados kilometroaren kontuarekin. Behin baino gehiagotan entzun dizut, Xabier, baina basamortuan predikatzen ariko bazina bezala...\nI.E.: Nik ikusten ditut bi arrisku edo bizio, ez digutenak uzten urrutira begiratzen eta nola edo hala zuzendu beharko liratekeenak. Batetik, uste dut Atxagak ministerio deitzen zion dena delako itzulpengintzaren -oro har, kulturaren- egitura horrek tiraka ibili beharko lukeela, izan beharko lukeela eginkizun bat, bidea markatzearena, gidari izatearena. Ezin da ibili jendeak El conquis nahi duela ikusi eta horregatik ematen diozula esaten. Ez, hori eman diozu, eta horretara ohitu da jendea.\nZuzendu beharreko bigarren kontua: dena dirutan irakurtzeko joera. Kulturaren balio berezkoaren arabera lagundu behar lirateke proiektuak, jakinik batzuetan ez dutela dirurik ekarriko.\nLiburuan diozu, Andu, itzulpena ote den, prostituzioarekin, munduko lanbiderik zaharrena, nahiz gaizkiago ordainduta dagoen. Xabier, zenbat aldatu da ogibidea? Gainditu dira Irabazi Gutxi Eta Lan Asko (kasualitatea, IGELA) garaiak?\nI.E.: Xabier Olarrak sinatua.\nX.O.: Datuak hor daude. Literatur itzulpena, hemendik aurrera ere, defizitarioa izango da. Eta irakurle eskasiak egiten du hori. Itzulpen literarioak gaur egun duen salmenta maila halako hiru beharko litzateke, eta hori ez da lortuko, inondik inora, ez baldin bazaio beste planteamendu bat egiten. Orduan, ez dakit. Egin dugunaren parte handi bat Eusko Jaurlaritza dagoelako egin dugula uste dut, baina argi eta garbi esan izan du EIZIEren literatur itzulpenerako programak ez duela lehentasunik. Eta lehentasunik ez duela esaten denean, behar adinako aurrekonturik ez dela izango esan nahi du. Gobernu batek horren guztiaren bestelako ikuspegi bat izan beharko luke. Datu ekonomikoetan soilik oinarrituta, ez dago aurrera egiterik. Merkatua oso gogorra da, eta bazterrera botatzen du makina bat gauza.\nA.L.: Eskaerarik ez dago; arazo handiak daude eskaera egon ez dadin, eta, orduan, ez dugu egingo egin behar genukeena... Eta zergatik ez dugu aztertzen zergatik ez dagoen eskaerarik eta zergatik ez gara joaten arazoaren oinarrietara, zergatik ez gara sartzen eskolaren erraietan? Irakurlea ez delako sortzen egun batetik bestera. Irakurle bakoitzak orduak eta orduak eta orduak pasatu ditu irakurtzen, ohitura bat hartu duen arte. Ordu horiek denbora asko dira, eta jarraipenarekin. Orduan, hemendik kentzen duzu dirua? Bueno, txalo, konforme. Baina orduan joan arazoaren oinarrietara, eta hor enplegatu. Ez genuke guk izan behar gauza horiek esaten jardun beharrekoak.\nA.L.: Euskal eskola bat eraiki dugu, euskara sendotzeko-eta sortua den sistema guzti bat antolatu dugu, baina antolatutako estruktura horren hamaika zuloetatik ura iheska ari zaigu, eta ur horrek guztiak ez digu axola.\n«Homologagarriak izateko bazegoen eta badago gainditu -edo irabazi- beharreko langa tzar bat, eta zen eta da merkatua». Zuk, Andu. Iaz, Margaret Atwooden azken lana gaztelaniaz katalanez baino lehenago argitaratuko zela salatu zuten Katalunian. Tokitan gaude!\nX.O.: Normalean, aspaldi samar ateratako liburuak argitaratu izan ditugu guk. Berriki argitaratutakoak ere bai, baina ez dut uste Kataluniako merkatuan segur aski daukan adinako garrantzia duenik hemen kontu horrek.\nA.L.: Ez dakit euskaraz egin diren ahalegin apurrek -Paul Austerrekin, adibidez- zer emaitza izan dituzten.\nX.O.: Badirudi baietz, momentu horretan izan zela zerbait. Baina gero hor daukazu Eserleku hutsa, J.K. Rowlingena, eta hori bai izan zela akaboa. Enkante batean parte hartu behar zen. Jatorrizkoa frantsesez bakarrik argitaratu zuten ingelesaren pare, eta gainontzeko guztiek argitaratu behar zuten abendurako, irailaren 29an eskubideak erosita. Itzulpena egiten jesukristoren ahalegina egin ostean, erabateko kalea izan zen. Obra horrek ez zuelako Harry Potterren indarrik, inondik ere.\nI.E.: Eta zuk esan izan duzu, Xabier, deskalabro editorial bat, Espainiako editorial eta merkatu batean, gaindi daitekeela, baina hemen...\nX.O.: Behin honetaz gero, intuizioarekin funtzionatu beharko dugu. Ez, baina hori egia da: askotan egiten ditugu ahalegin ez dakit nolakoak, eta ez dute esperotako emaitzarik izaten. Horretaz konturatu behar izan genuen Amelie Nothomb batek sekulako arrakasta duelako Frantzian, eta Espainian ere izango du berea, baina guk ekarri hori, eta gutxieneko edizioa agortzeko ere, nahikoa lan. Baina ez da Amelie Nothomb delako. [Patrick] Modianoren berrehun ale saltzeko, Nobel sari eta guzti, lanak. Horiek dira datuak, hori da merkatua.\nI.E.: Momentu honetan, argitaletxeak dira mimatu beharrekoak. Euskal itzultzaileak literatura itzultzetik biziko direnik, kimera bat da gaur egun. Argitaletxeen panorama horretan zer ari den gertatzen azken urte hauetan itzulpengintzari lotuta, iruditzen zait oso momentu interesgarria dela. Literatura Unibertsala bildumak egin zuen eta jarraitzen du bere bidea egiten, Pentsamenduaren Klasikoak-ek ere egin zuen moduan. Munduko Poesia Kaierak ere hor dago. Bilduma sistematikoak, irizpide finko samar batzuen arabera, oso epe luzean prestatutako bildumak... Bueno, hutsune bat betetzen ari dira. Beharrezkoa da hori. Lan boluntario eta oso bokazionala egiten ari diren argitaratzaileok zaindu behar direla uste dut, horiei eman behar zaiela laguntza.\nX.O.: Hori bai zubi gogorra.\nEuskararen prestigio -edo desprestigio- mailak zenbateraino eragina dauka zubi hori zeharkatzeko orduan?\nA.L.: Amateurismoa, prekarizazioa eta hori guztia geure izango ditugu beti. Horrek berak, baita ere, markatu behar du estilo bat. Eta konforme, oso ondo: prekarizazioa, amateurra eta ez dakit zer eta badakit zer. Eta, gainera, publikoak eskatu eta eskertu egiten digu hori. Baina publikoaren eskertzeko modua da gurekin bat egitea. Idazle eta itzultzaileentzat, beren lanaren ordainketa onena estimazioa da, hau da, irakurtzea.\nZu irakasle ari zara EHUn, Isabel, itzulpengintza eta interpretazio graduan. Zer ekarri du ikasketa aukera horrek?\nI.E.: Pentsa zitekeen itzultzailez hornituko zuela gizartea. Ez dakit zenbateraino ari den hori gertatzen. Uste dut itzulpengintza, batetik, oso jardun ezezaguna dela, eta ikasleetako asko hor sartzen dela benetan jakin gabe zer den itzultzea. Itzultzea zer den ezagutzen dutenean, gustatu ez, eta irakaskuntzara pasatzen dira asko.\nBestetik, graduak euskarazko eta gaztelerazko adarrak ditu, eta diseinua iguala da bietarako. Batzuek Espainiako itzulpengintzaren historia ikasten dute, eta guk euskal itzulpenaren historia. Euskarazko irakasgaiak ematen ditugun irakasle batzuk bagara kezkarekin, euskara behar beste ez dela lantzen iruditzen zaigulako. Hor desoreka bat gertatzen ari dela uste dut. Gradua badugu, eta aprobetxatu beharko genuke. Beste leku batzuetan badaude itzulpengintza ikasketak, Espainian eta Frantzian, eta euskaraz trebatzeko gu bakarrik gaude. Hasi gara pixka bat borrokan.\nA.L.: Sorpresa hartzen dut. Txarrerako, noski. Itzulpen eskola esan, eta imajinatzen duzu beste zerbait. Buruan neukana erabat desagerrarazi didazu.\nElkarrizketaren bertsio luzea irakurtzeko, jo webgune honetara: www.berria.eus


Hiriko turismoaz. Noticias de Navarra\nPor Enrike Diez de Ulzurrun - Domingo, 19 de Febrero de 2017 - Actualizado a las 06:07h\nAzken bi urtean, kanpoko jende gutxiago etorri omen da hiriburuko mezeta nagusietara, eta horri kezkagarri deritzote udalean. Baina denok ederki dakigu zer egiten duten Sanferminetara etortzen diren aunitzek. Edariz beteriko autoa musutruk utzi bizpahiru egunez edozein tokitan -demagun, Arrotxapean-, Arrotxapeko zubia zeharkatu, igo San Domingoko aldapa Udaletxe aldera, edo Portale Berrikoa, San Lorentzo aldera, botila-festa egin, eta autora itzuli lotara. Ez dakit nik bisitari mota horri turista izena eman ote dakiokeen. Betor jendea nahi duen moduan, baina kendu bisitari horiek Iruñera datozen turisten estatistika ofizialetatik, eta batez ere, ez bultzatu Sanferminak kanpoko jendearentzat, bertakoentzat baizik. Festen ondotik, udal taldeek beren iri-tzia ematen dute jaiez, eta nago ez ote dioten gehiago errepara-tzen zenbatekoari nolakoari baino. Hau da, kanpoko jendea gehiago, festak hobeago;kanpoko jendea gutxiago, jaiak okerrago.\nSanferminak alde batera utzita egin beharko litzateke hiri buruzagia erakargarri, eta jakina, Hemingway bazter utzita, edo, hobe erran, hartaz eman den irudi osagabea. Aspaldi idatzi zuen Alberto Barandiaranek “Gaizkileen faktoria” idazle amerikarrari buruz, baina liburu horretan moldatutakoak nekez aurkituko ditugu turismo testu ofizialetan;nekez ere euskarari buruzko aipamenik;nekez, euskal kulturari buruzkorik. Sanferminez harata bada zer kontatu, zer ikusi eta zer erakutsi, bai kanpokoentzat bai hemengoentzat, eta urte osoan barrena;konparaziora, hiriaren historia bera, historia soziala, emakumeen ibilbidea, ibaia, 36ko zapalkuntza, lorategiak eta zuhaitz bitxiak, katedrala… Tira, katedrala ez daiteke doan ikusi, ez bada elizkizunetan eta “Larrosaren Izena” filmetik aterata dirudien Esklaboen Arrosarioan. Ez legoke gaizki artzapezpikuak aukera zabalagoa ematea.


Lea-Artibai Amankomunazgoak etxez etxeko laguntza zerbitzua lehenetsiko du aurten - Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza : Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza\nLea-Artibai Amankomunazgoak etxez etxeko laguntza zerbitzua lehenetsiko du aurten\nAsteon onartu dute aurtengo aurrekontua, herrietako ordezkarien "iritzi eta ekarpenak kontuan edukita eta guztiak ontzat emanda". Etxeko Laguntza Zerbitzuko araudi berria jarriko dute martxan.\nLea-Artibai Amankomunazgoak 4.253.024,83 euroko aurrekontua aho batez onartu du asteon. Lehentasun nagusia gizarte zerbitzuak izango direla esan dute ordezkariek. “Alor horretan, etxez etxeko laguntza zerbitzua lehenetsiko dugu”. Aurrekontua Amankomunazgoa osatzen duten herrietako ordezkarien “iritzi eta ekarpenak kontuan hartuta eta ontzat emanda” onartu dutela gaineratu dute.\nAurrekontua iazkoa baino 30.000 txikiagoa da, eta hori gastua arrazionalizatzearen ondorio dela esan dute. Gizarte zerbitzuetara 2.320.499,17 euro bideratuko dituzte. Berrikuntza nagusiena Etxeko Laguntza Zerbitzuko araudi berria martxan jarriko dutela da. “Bizkai, Gipuzkoa eta Araban indarrean dagoen antolamendua kontuan edukita, Amankomunazgoak Gizarte Zerbitzuei buruzko araudira egokitu beharra zeukan”. Araudi berri horrek “zehaztasun gehiago” dakartzala diote. “Menpekotasun egoeran dauden, egoeran horretan egoteko arriskua duten edo egunerokotasuneko zereginak egiteko zailtasunak dituztenei laguntzea da helburua”.\nEtxeko laguntza zerbitzua prebentzio zerbitzua ere badela azaldu dute, “batez ere zerbitzuaren erabiltzaileak euren etxebizitzetan bizitzen jarraitu ahal izateko”. Horrez gain, laguntza hori jasotzen duten pertsonen bakardadea saihestea eta euren gizarteratzea bultzatzea ere zerbitzuaren baitan jasotzen direla diote.\nAraudi berria indarrean sartuta laguntza pertsonala lehenetsiko dela diote. Zehaztu dutenez, etxeko arreta jaso ahal izango dute laguntza pertsonaleko zerbitzua jasotzen dutenek edo menpekotasun arriskuan daudenak. “Araudi berriak egunerokotasuneko zereginak egiteko zailtasunak dituzten pertsonak definitzen ditu”.\nAraudi berria indarrean jartzeko erabakia “zerbitzu hobea” eskaintzeko hartu dutela diote. Horrek, baina, zerbitzu osoa berriro ere aztertzea suposatzen duela argitu dute. “Pertsona bakoitzari ematen zaion laguntza mota, intentsitatea, egiten diren zereginak eta zerbitzu horregatik familia bakoitzak ordaintzen duen kuota eguneratu beharko dira”. Dena dela, prozesu hori guztia datozen hilabeteetan egingo dute. “Urrirako zerbitzu eta kuota berriak kalkulatuko dira”. Berrazterketa egiteko, onuradunen etxebizitzetara bisita bat egingo dute gizarte langileek; bisita egunak onuradunekin adostuko dituzte. “Bisita horietan pertsonen premien balorazio berria egingo dute”.\nGaur egun zerbitzu hori jasotzen duten 194 familia daude Lea-Artibain: 69 Ondarroan, 56 Lekeition, 44 Markina-Xemeinen, 14 Etxebarrian, 7 Berriatuan eta 4 Ispasterren.\nMenpekotasuna duten pertsonen zaintzaileei ere arnas zerbitzua eskainiko zaie. “Zaintzen duten pertsonaren menpekotasunaren balorazioaren arabera, urteko ordu poltsa bat emango zaie”\nZabor bilketari dagokionez, 1.593.543,44 euroko diru saila bideratuko dute. “Hondakinen sailkapena bultzatu eta handitzeko, herritarrei zuzendutako sentsibilizazio kanpainak bultzatzen jarraituko dugu”.\nAmankomunazgoan lan egiten duten 60 langileen soldatak %2 igotzea ere onartu dute. “Igoera horrek 38.000 euro inguruko kostua suposatuko du”.\nAurrekontuaren helburua herritarrentzako “kalitatezko zerbitzuak” eskaintzen jarraitzea dela esan dute, “denontzako eskualde hobe bat sortzeko”.


Jarduera Ekonomikoen gaineko Zerga eta hainbat udal tasa ordaintzeko epeak amaitzear daude — Oñatiko udala\nJarduera Ekonomikoen gaineko Zerga eta hainbat udal tasa ordaintzeko epeak amaitzear daude\nGogoraraziz gutunak bidali zaizkie zordunei\nGaraje, hilerri eta ibi iraunkor tasei dagokienean gehienek ordaindu dute. Kontzeptu ezberdinak tarteko bideratu ziren 5.705 errezibotatik 167 dira ordaintzeke daudenak, % 3, gutxi gora behera. Baina epea bihar beteko dela-eta beranduago ordaintzeak errekargoa izango duela jakinaraziz gogorarazte gutuna bidali ziren pasa den astean. Hiru udal tasa hauen kobrantzatik, udalak aurten 107 mila euro pasatxo jasoko ditu.\nAskoz ere kopuru handiagoa da Jarduera Ekonomikoen gaineko Zerga kontzeptuan jasoko den dirua, aurten ia 523 mila euro. Kasu honetan dena den, etorkizuneko aditz forma erabili behar da, errezibo gehienak ez baitira azken egunera arte kobratuko, hau da, astelehenean.\nUrtean, milioi bat eurotik gorako fakturazioa duten enpresek ordaindu beharreko zerga da IAE deritzona. Zerrendan, herriko 177 enpresa daude. Bakoitzak ordaindu behar duen kopurua handia da eta horregatik ordainketa ahal den gehien atzeratzen da. Udalak ere, helbideratuta dituen erreziboen kargua azken egunean egiten du, astelehenean bertan egingo du.\nZerga ordainketa epea hasi zenean gutuna bidali IAE deritzona ordaindu behar duten enpresei, epeak zehaztuz, ordainketa helbideratuta dutenei, kargua azaroaren 11n egingo dela jakinaraziz eta udalak dituen helbide, kontu korronte zenbaki eta beste hainbat xehetasun egiaztatu ditzaten eskatuz.


BERRIA: «EITB diglosia egoeraren birsortzaile bilakatu da» | LAB - EITB\nBERRIA: «EITB diglosia egoeraren birsortzaile bilakatu da»\nOr, 2012/10/05 - 08:14 — Nagusia\nEuskal Herriko eta Kataluniako telebista publikoaren eginkizuna aztertu dute Bilbon, nazioarteko kongresuan\nKrisia eta politikak. Irrati -telebista publikoa ikusmiran, Ikus-entzunezko Komunikazio eta Publizitate Saileko II. Nazioarteko Kongresua egiten ari dira EHUk Bilbon duen Bizkaia aretoan; atzo hasi, eta gaur amaituko da.\nTelebista publikoa eta hizkuntza eta kultur eremuak mahai inguruan parte hartu zuten Pompeu i Fabra Unibertsitateko Josep Gifreu Kazetaritzako katedradunak eta EHUko Ikus-entzunezko Komunikazio eta Publizitate Saileko Josu Amezaga irakasleak.\nHizlari biek nabarmendu zuten komunikabideek hizkuntza gutxituen etorkizunerako duten garrantzia, hizkuntzen joan-etorrirako. Amezagak Europako hizkuntza gutxituen kasuak jarri zituen adibide gisa. «Europan intuizio handia dago kontu horretan; izan ere, ahal izan duten hizkuntza gutxitu guztiek telebista propioa sortu dute; ia denek dute telebista publikoa».\nGifreuk Ikus-entzunezko Hedabide Katalanen Korporazioaren (CCMA) lana azpimarratu zuen. «Katalanezko ikus-entzunezko komunikabideetan, estandarizazio eta normalizazio prozesuetan lan erabakigarria egin du. Izan ere, TV3k eta Catalunya Radioren hastapenetan, ez zegoen adosturik masa komunikabideetarako zein izan zitekeen ahozko hizkuntza egokia, eta, nolabait, hutsetik hasi behar izan zen».\nAmezagak, berriz, gutxi batzuentzako zerbitzua dena guztion diruarekin ordaintzea zilegi den edo ez planteatu zuen. «Eskozian, esaterako, 90.000 pertsonak hitz egiten dute gaelikoz. Telebista finantzatzeko baldintza bat jarri zieten, 250.000 ikusle izatea, eta lortu dute; zifra hori gainditu egin dute, gainera».\nEuskal Herrian ere auzi hori planteatu zen, eta orain dela 30 urte Euskal Telebista (ETB) sortu zen. 1986an, paradigma aldaketa eragin zuten, ETB2 katea sortu zuten, erdara hutsezkoa. «Hor muga bat jartzen zaio euskarazko kateari: 600.000 pertsonarentzat izan beharrean, hiru milioi pertsonarentzat izan beharko litzateke. Amezagaren iritziz, EITB «hizkuntza egoera diglosikoaren birsortzaile» bilakatu da, eta telebista publikoaren bigarren kateak euskara hutsezkoari baliabide material, giza baliabideak eta ikusleak xurgatzen dizkiola deritzo.\nEredua berraztertu beharra\nEuskal Herriko egoera soziolinguistikoa guztiz aldatu da EITBren sorreratik gaur egunera. Duela 30 urte Euskal Autonomia Erkidegoan %36k ulertzen zuen euskara; gaur egun, ordea, %60k, Eustaten datuen arabera. Euskal Herri osoan herritarren %50ek ulertzen du euskara. Hala ere, ezagutzan aurrerapen nabarmenak egon diren arren hizkuntzaren erabilera ez dela horrenbeste aldatu argitu du Amezagak, hori kontuan hartuz «euskaran zentratutako telebistaren aldeko apustua egin beharra dago. Ez euskara hutsezkoa, baina bai hizkuntza nagusia delarik».\nAldaketa teknologikoen eta digitalizazioaren eraginez, «kate bat, hizkuntza bat eredua aldatuz doa». Audio dualarekin bi hizkuntzatan eskaintzeko aukera dago, baita azpidatziekin ere. Gifreuk esan duen bezala, korporazioak itzulpen lan handia egin du ikus-entzunezko materialetan. 2005ean 2.200 ordu zeuden katalanera itzulita, hainbat generotan.\nJONEBATI ZABALA BILBO


Sindikalikidismoa - - Zarauzkohitza.eus\nSamara Velte 2016-05-01 00:00\nSindikalisten seme-alabak garenontzat, urte osoa da 2016ko maiatzaren 1a, amaren eguna eta langilearena batera. Ohituta gaude afaritan metaleko hitzarmenaren inguruko gorabeherak aditzera; irrigarriki boteretsu sentitu ohi gara gure lehenbiziko lan kontratu prekarioa sinatzen dugunean —argi ibili nola kaleratu behar nauzun, amari esango diot eta—; eta denbora pixka bat behar izaten dugu ulertzeko etxekoak ez diren beste sindikatuetako kideak ere jende jatorra izan daitezkeela. Etxe batzuetan futboleko taldeekin gertatzen denaren antzera.\nAzkenaldian, ordea, nahiko etsita sumatzen dut ama langile mugimenduarekin. Berak dio aspaldi hasi zela haren beherakada, garagardoa botiletan fabrikatzen hasi zirenean. Horren aurretik, beharginak ezinbestean elkartzen ei ziren tabernan lantokitik ateratakoan, kupeletik ateratzen zietelako iluntzeko tragotxoa. Mahaiak baldintza materialak eskaintzen zizkien, eta garagardoak egiten zuen gainerakoa: berehala hasten ziren enpresari eta nagusiei buruz bereak eta bi esaten, eta horrela mantentzen zen sendo langile mugimendua.\nGaragardoa botiletan saltzen dutenetik, amaitu da hori guztia, dio amak. Orain lantokitik etxerako bidean erosten dugu tragoa, eta sofan edaten dugu telebistari begira. Bakarrik, inorekin hitz egin gabe.


Ziurtagiriaren Elkarteak Bai Euskarari Sariak banatuko ditu otsailaren 1ean Donostian\nActualizado 30/01/2011 11:19 CET\nDONOSTIA, 30 Ene. (EUROPA PRESS) -\nZiurtagiriaren Elkarteak urteroko ekitaldi nagusia ospatuko du otsailaren 1ean, 19:00etan hasita, Donostiako Victoria Eugenia Club-ean. Gainera, aurten bigarren aldiz Bai Euskarari Sariak banatuko dira, Ziurtagiriaren Elkartetik prentsa ohar bidez iragarri dutenez.\nEkitaldian, Bai Euskarari Ziurtagiria duten entitateetatik euskara euren erakundean txertatzeagatik gehien nabarmendu diren bi entitate sarituko ditu Ziurtagiriaren Elkarteak. Horrez gain, euskararen normalizazioaren alde egindako lanagatik Bai Euskarari Laguna orogarria ere emango zaio pertsona bati, bere urteetako ibilbidea saritzeko.\nDena den, "ekitaldiko benetako protagonistak" Bai Euskarari Ziurtagiria daukaten entitateak izango dira. Euskararen normalizazioan aurrera egiteko hartu duten erantzukizuna aitortu eta eskertu nahi zaie entitate horiei. Horrexegatik, ekitaldia berezia izango da, "parte-hartzailea eta sorpresaz betea".\nGainera, Ziurtagiriaren Elkarteak, 2011ko programa azaltzeaz gain, arlo sozio-ekonomikoa euskalduntzera bideratuta dauden hainbat egitasmo aurkeztuko ditu.


Errotik, Sakana parekidea - Sakanako Mankomunitatea\nErrotik, Sakana parekidea\nSakanako Mankomunitateko Batzar orokorrak aurten hasi eta 2023ra arteko iraunaldia izango duen Sakanako emakume eta gizonen arteko Berdintasunerako I. Plana onartu zuen bere azken Batzar Orokorrean.\nBerdintasun Zerbitzuak bultzatuta, “errotik Sakana parekidea” , Sakanako emakume eta gizonen arteko Berdintasunerako I. Plana diseinatzeko parte hartzeko prozesua Batzordea sortu berritan abian jarri zen garai berri bati hasiera emanez. 2020ko otsailean aldiz, parte hartze saioak burutu ziren eta behin behineko erredakzioa egin ondoren ekainean kontraste fasearekin itxi da prozesua.\nTokiko esparrua da herritarrengatik eta sare ekonomiko eta sozialetik hurbilen dagoena, eta, hortaz, esparru egokienetako bat da emakumeen eta gizonen berdintasuna integratzeko. Honela, Berdintasunerako Plan honen bidez eskualde mailako ikuspegia izango duten berdintasun politikak lantzeko aukera izango da.\nCovid-19aren krisiak ere bete betean hartu du Berdintasunerako Plan honen azken fasea eta egoera honek Berdintasunerako Plan honetan isla eta eragina izan du. Ildo honetan, I. Planak, azterketa feministatik abiatuta, krisiaren benetako garrantzia ulertzeko balio duen tresna bat izatea espero da eta horregatik Planaren ardatzetako bat Bizitzaren jasangarritasuna izango da. Jakin badakigu Covid-19 pandemiak eragindako dimentsio anitzeko krisi honi aurre egiterako orduan emakumeen eta gizonen abiapuntua ezberdina dela. Dena den, eta krisi honekin egoera larriagotu den arren, pandemia honen aurretik ere, soldata arrakala, zaintzen arrakala, partaidetza sozio politikoan ezberdintasunak eta indarkeria matxistak ere eguneroko errealitatea ziren.\nSakanako Berdintasun Plana_Batzarrerako aurkezpena (Pdf-a)\nSAKANAKO EMAKUMEEN ETA GIZONEN ARTEKO BERDINTASUNERAKO I. PLANA\nBerdintasunerako plana ekintza konkretu batzuen bitartez emakume eta gizonen artean berdintasuna lortzeko tresna bat da, eta berdintasunaren aldeko lana estrategia baten barruan txertatzeko, ekintzak sistematizatu eta emaitzak optimizatzeko balio du.\nSakanako Emakume eta Gizonen Berdintasunerako I. Plana parte hartzeko prozesu baten bidez gauzatu da, eta bere diseinuan Mankomunitateko Zerbitzuek, Udalek, herritarrek eta eragile ezberdinek parte hartu dute.\nPlanak helburu orokor bezala dauka, alde batetik, Mankomunitateko zein Udaletako kudeaketan genero-ikuspegia txertatzea, eta, beste alde batetik, Sakanako emakumeen aukera eta eskubide berdintasuna bermatzea.\nMETODOLOGIA ETA PROZESUA\nPlana diseinatzeko “prozesu” berari berebiziko garrantzia eman nahi izan zaio eta hauek izan dira prozesuan kontuan hartutako printzipioak: parte hartzea, elkarlana, malgutasuna, hezkuntza eta eraldaketa prozesua eta komunikazioa.\n5 fasetan banatu da. Lehen bi faseak iazko urrian hasi ziren Batzorde berria sortu eta etorkizuneko Berdintasunerako Planaren diseinuaren lanketarekin. Otsailean, 3. fasean, metodologia parte-hartzailearen bidez, eraldaketa eta programazio faseari ekin zitzaion. Honela, parte-hartze saioetan gogoeta eta eztabaida kolektiboaren bidez Planaren irizpideak, lehentasunak, baldintzak eta programak definitu ahal izan ziren. Talde lana eta Planaren hezurdura lantzeaz gain, berdintasun-gaien inguruko oinarrizko prestakuntza ere landu da saio hauetan.\nGuztira 8 parte hartze saio egin dira: Berdintasun Batzordea (3 saio), Sakanako alkate eta zinegotziak, Udal langileak eta Gizarte Zerbitzuak, Herritarrak, Mankomunitateko langileak eta Tokiko Garapena.\nPlanaren lanketan guztira 76 pertsonek parte hartu dute. 62 emakumek eta 14 gizonek.\nBilera kopurua Emakumeak Gizonak GUZTIRA\nBerdintasun Batzordea 3 12 12\nAlkate eta zinegotziak 1 10 9 19\nUdal langileak 1 15 2 17\nMankomunitatea 1 8 8\nHerritarrak 1 10 1 11\nTokiko garapena 1 7 2 9\nGUZTIRA 8 62 14 76\nAzken aurreko fasean, FOCUS GRUP edo kontrasterako saio bat egin zen Berdintasun Batzordeko kide, berdintasun arduradun eta adituekin. Focus Grup honen helburua izan da aurretik landutako Berdintasunerako Planaren egitura eta mamia kontrastatzea.\nProzesuari itxiera emateko parte hartzaile guztiei Planaren zirriborroa eta ekarpenak egiteko aukera eskaini da eta Zerbitzu eta eragileen 6 ekarpen berri jaso dira.\nEkainaren 30ean, Sakanako Mankomunitateko Batzar Orokorrak onartu ondoren, herritarrei eta eragileei bideratutako aurkezpen-saioak egingo dira datozen hilabeteetan.\nESKU HARTZE ARLOAK, PROGRAMAK, HELBURUAK ETA NEURRIAK: 4 ESKU HARTZE ARLO, 13 PROGRAMA ETA 151 NEURRI\nESKU HARTZE ARLOA PROGRAMA NEURRIAK\nGUZTIRA 4 13 151\nSakanako emakume eta gizonen arteko Berdintasunerako I. Plana 4 esku hartze arlotan egituratu da.\n1.ESKU HARTZE ARLOA . Tokiko gobernantza eta genero-zeharkakotasuna\nTokiko Gobernanatza eta genero zeharkakotasuna esku hartze arloko helburu nagusia, eskualdeko berdintasun politikak garatzeko neurriak jarriz, genero ikuspegia eskualdeko politika eta ekintza guztietan txertatzea da.\nESKU HARTZE ARLOA PROGRAMAK\nTOKIKO GOBERNANTZA ETA GENERO ZEHARKAKOTASUNA 1 ESKUALDEKO BERDINTASUN POLITIKAK\nBULTZATU, GARATU, JARRAITU ETA EBALUATZEKO EREDUA\n2 BERDINTASUNAREN ALDEKO GOBERNANTZA\nHOBEA LORTZEKO BEHARREZKO EGITURAK eta KOORDINAZIOA\n3 TREBAKUNTZA TEKNIKO ETA POLITIKOA\nGENERO-MAINSTREAMINGAREN ESTRATEGIA TXERTATZEKO TOKI ENTITATEAN\n4 LAN-PROZEDURAK EMAKUMEEN ETA GIZONEN\nTRATU ETA AUKERA BERDINTASUNERAKO PRINTZIPIOAREN ARABERA\n5 ESKUALDEAREN GARAPEN JASANGARRIA\nGENERO-BERDINTASUNA KONTUAN HARTUTA\n2.ESKU HARTZE ARLOA: INDARKERIA MATXISTARIK GABEKO BIZITZAK\nEmakume eta gizonen arteko botere desoreken adierazpen larrienetakoa da indarkeria matxista.\nSakanako Mankomunitateko Berdintasun Zerbitzuak esku hartze arlo hau landuko du eskualdeko gainontzeko eragile eta zerbitzuekin batera dauden baliabideen egiazko koordinazioa ahalbidetuz, horretarako egokienak diren mekanismoak sortuz. Eta bestetik herritarren prebentzioa eta sentsibilizazioa landuz.\nINDARKERIA MATXISTARIK GABEKO BIZITZAK 6 EMAKUMEEN KONTRAKO INDARKERIAREN\nDETEKZIOA ETA ARRETA ESKUALDEAN\n7 INDARKERIA MATXISTARIK GABEKO BIZITZAK\nIldo honetan, aipatu beharra dago, Planean azaltzen den neurrietako bat, Tokiko Protokoloarena alegia, dagoeneko diseinu fasean dagoela.\n3.ESKU HARTZE ARLOA. BIZITZAREN JASANGARRITASUNERAKO ITUN SOZIAL BERRIA\nSakana bizigarria eta Bizitzaren jasangarritasuna ardatz izango dituen itun sozial berria izango da 3. esku hartze arloak landuko duena.\nEmakumeek pairatzen duten berdintasun falta, sustrai sakoneko genero desberdintasunaren egiturazko izaerari zor zaio; horren atzean genero estereotipo eta rolak daude, oraindik ere markatuak eta bereizketa eta ospe sozial desberdinen eragile direnak, eta botere harreman ez-parekoei eusten diete.\nEgoera horri amaiera emateko, beharrezkoa da jendartea aldatzeari ekitea, batetik, genero-arrakalak ezabatzeko, eta bestetik, erantzunkidetasunari dagokionean gaur egun dugun defizita gainditzeko.\nBistan da, genero-rolek bizirik dirautela, eta horrek lotura duela sexuaren araberako lan-banaketarekin, lan produktiboa (ondasunak eta zerbitzuak ordainsari baten truke sortzen dituzten jarduerak biltzen dituena) eta lan erreproduktiboa (sarrerarik sortzen ez duten jarduerak, baina, aldi berean, bizitzarako beharrezkoak ez ezik ezinbestekoak ere badirenak) bereizten dituelako. Bizitzaren jasangarritasunaren kontzeptuak, ordea, bi esparruak hartzen ditu bere baitan, eta biak elkarren menpe jartzen ditu, biek ala biek funtzio soziala eta ekonomikoa betetzen dituztelako gizartearentzat.\nBIZITZAREN JASANGARRITASUNERAKO ITUN SOZIAL BERRIA 8 ZAINTZA-LANEI BALIOA EMATEA, BIZITZARI EUSTEKO\nFUNTSEZKOAK DIREN ALDETIK\n9 ZAINKETEN JARDUN DUIN ETA BIDEZKOA\n4.ESKU HARTZE ARLOA: EMAKUMEEN AHALDUNTZEA, PARTE-HARTZE SOZIOPOLITIKOA ETA JENDARTEAREN BALOREEN ALDAKETA\nEsku hartze arlo honek ezartzen du beharrezkoa dela emakumeen ahalduntze pertsonala eta kolektiboa sustatuko duten baldintzak sortzea eskualdeko bizitza soziopolitikoan duten partaidetza gero eta indartsuagoa izan dadin. Honekin lotuta, eskualdean balioen aldaketa sustatzea rol eta estereotipoak deuseztatuz.\nEMAKUMEEN AHALDUNTZEA, PARTE HARTZE\nSOZIO-POLITIKOA ETA JENDARTEAREN BALOREEN ALDAKETA 10 EMAKUMEEN AUTONOMIA eta AHALDUNTZEA\n11 EMAKUMEEN PARTAIDETZA SOZIO POLITIKOA\n12 ERROTIK SAKANA PAREKIDEA.\nJENDARTEAREN BALOREEN ALDAKETA ETA BERDINTASUNAREN ALDEKO SAKANA\n13 HERRI HEZKIDETZAILEAK\nPLANAREN GARAPENERAKO EGITURAK\nEmakume eta gizonen arteko berdintasuna lortzea Tokiko entitate guztien ardura da eta arduradun tekniko eta politikoen beharra dauka. Haien ardura ezberdinetatik tokiko berdintasun politikak sustatu, kudeatu eta ebaluatu ahal izateko. Honela, Planaren garapenerako eta honen jarraipenerako zenbait egitura zehaztu dira.\nSakanako Mankomunitateak errotik, sustraietatik, egin nahi du berdintasunerako bidea eta 2023ra arteko iraunladia izango duen Plan hau horretarako tresna izango da. Izaera estrategikoa duen Plana, eskualdearen garapenarekin lotuta dagoenea eta emakumeen ahalduntzea eta Jendartearen baloreen aldaketa eta berdintasunaren aldeko Sakana ardatz izango duen Plana.\nErantzunak desaktibatuta daude Errotik, Sakana parekidea sarreran\n← ”Opazank!” lehiaketako sari banaketa\nOharra: Ur kontagailuen irakurketak →


538171 - IRALE\n“[…] eskerrak eman zizkieten inurriari laguntza eman izanagatik”: zuzena da?\nZuzenagoa da hau: “[…] eskerrak eman zizkieten inurriari laguntza emateagatik”:\n1/ Aditzaren aspektua, perpaus jokatugabeetan ere, bereizi daiteke morfologiaren aldetik:\netortzea / aldatzea / ekartzea…\netorri izana / aldatu izana / ekarri izana…\n70 lagun inguru bildu gara dagoeneko eta gehiago etortzea espero dugu.\nHala ere, ez zait damutzen Realera etorri izana.\nAlkateak argi utzi du Sindikatua ez dagoela ados Erronkariko Gaztaren jatorri izena aldatzearekin.\nGoia alkateak jarrera aldatu izanarekin pozik agertu da Jaka koalizioko zinegotzia.\nBihar mintzaldia izango da Arrigorriagan, migratzaile siriarrak Euskal Herrira ekartzeari buruz.\nEnpresa hark urtebete eskasean bukatu zituen lanak, tunelak zulatzen oso trebeak ziren milatik gora pikatzaile Piemontetik ekarri izanari esker.\nGure ustez, beti erabili daitezke horrelakoetan lehen zutabeko formak (baita bigarren zutabeko adibideetan ere), eta hala gertatzen da zenbait hizkeratan, askotan baliokide izaten baitira praktikan:\nPozten nau zu ezagutzeak ~ Pozten nau zu ezagutu izanak\n2/ Dena dela, ez da komeni bereizketa egitea zenbait kasutan. Hala, ZERGATIK kasuan, ‘-tzeagatik’ atzizkia erabiltzen da beti, aspektua ez-burutua zein burutua izan: partizipioari ‘-agatik’ atzizkia erantsita, perpaus kontzesiboak osatzen ditugu.\nErrieta egin zidan atzo pilota erraz asko galdu nituelako partidan = Errieta egin zidan atzo partidan pilota erraz asko galtzeagatik (Errieta egin zidan atzo partidan pilota erraz asko galdu izanagatik)\nLogikak diosku aspektu burutua behar lukeela, atzoko gertakizuna izanik, baina –esan bezala– neutralizatu egiten da ZERGATIK kasuan.\nEra berean, zure adibidean:\nEskerrak eman zizkieten inurriari laguntza eman ziotelako = Eskerrak eman zizkieten inurriari laguntza emateagatik\n3/ Beraz, erabili ezazu [partizipioa + ‘-agatik’] egitura perpaus kontzesiboak osatzeko:\n· Carod-Roviraren alde agertu diren gehienek, ETArekin hitz egitea zilegi dela esanagatik, negoziatzea beste kontu bat litzatekeela zehaztu dute = […],ETArekin hitz egitea zilegi dela esaten badute ere, […] = […], nahiz eta esan ETArekin hitz egitea zilegi dela, […] = […],ETArekin hitz egitea zilegi dela esan arren, […]\n· Polik bizibide hura maite zuen, beti arriskuan bizi izanagatik = Polik bizibide hura maite zuen, nahiz eta beti arriskuan bizi izan.\n· Ehiza debekatu izanagatik (ere), batzuk tiroka aritzen dira oraindik.\n4/ Zure zalantza argitzeko, baliabide hauetara jo dugu:\n· Euskaltzaindiaren Euskal Gramatika. Lehen Urratsak – VII (Perpaus jokatugabeak) liburua (150.-153. orrialdeak)\n· EIMAren Morfosintaxiaren inguruko zalantzak eta argibideak (208. orrialdea)\n· Jagonet Euskaltzaindiaren kontsulta zerbitzua: zure moduan beste askok izango du zalantza bera!\nOharra: Jokabide zuzen horren aurkako adibideak (izanagatik kausa balioarekin erabilita, hain zuzen ere) erruz aurkitu daitezke hainbat testutan. Esteka honetan dituzu adibide batzuk.\n5/ Esaldia testu honetan aurkitu duzula jakinarazi diguzu:\n«Lehenengo igela dortokaren gainetik jaitsi zen, ondoren sugandila igelaren gainetik eta azkenean inurria sugandilaren gainetik. Inurriek esan zioten handik aurrera lagunen ondoan, urrundu gabe, ibiltzea komeni zitzaiola, gal ez zedin; jarraian animaliei -dortoka, igela eta sugandilari- eskerrak eman zizkieten inurriari laguntza eman izanagatik.»\nHitzen ordena eta puntuazioa nabarmen hobetu daitezkeela uste dugunez, berridatzi egin dizugu testu osoa. Honela emango genuke guk:\n«Lehenengo, igela jaitsi zen dortokaren gainetik; ondoren, sugandila igelaren gainetik; eta azkenean, inurritxoa sugandilaren gainetik. Gainerako inurriek esan zioten inurritxoari handik aurrera lagunen ondoan ibiltzea komeni zitzaiola, urrundu gabe, gal ez zedin; gero, beste animaliei –dortokari, igelari eta sugandilari– eskerrak eman zizkieten inurritxoari laguntza emateagatik.»


Helburuen definizioa. Andrés de Urdaneta\nTOKIA: Euskara/ Urdaneta 500/ Helburuen definizioa\nURDANETA 500 - HELBURUAK\n- Urdanetaren irudia aitortzea nahi da, bai Ordizian, baita kanpoan ere, berak izan zituen balio zientifikoak eta diplomatikoak nabarmendu nahi dira.\n- Urdanetaren irudia eta balioa bultzatzeko komunikazio-kanpainari ekin, zientzia eta giza zientzian lortu zituenei lotuta, bere ikerketa-eremuei loturiko sektoreen efemeridean inplikazio aktiboa lortzeko.\n- Urdanetaren figuraren ezagutza sakondu eta testuinguru historikoan kokatu bere lorpenak. Jose Ramon de Miguelek dioen bezala “Urdanetak ez du zerikusirik konkistatzaile klasikoekin, edo bigarren mailako kaparekin, ezpataren indarrez fama eta dirua lortzeko abenturara joaten zirenekin. Urdaneta, XVI.mendeko Gipuzkoako merkataritza eta industriako goi-burgesiaren semea da.” Horregatik, erabat modernoak diren pentsamolde eta prestakuntza dituela erakusten du.\n- Ospatzeko ekitaldi honekin Urdanetaren memoria errebindikatu nahi dugu, itsas-gizon garrantzizkoenetako bat delako, Colon, Magallanes edo Cooken parekoa.\n- Kultura desberdinen arteko elkarbizitza eta ideia eta elkartasun-trukea sustatu nahi da, Europa, Amerika eta Asia bezalako lekuetako pertsonekin harremana estutuz.\n- Andres Urdanetaren figuraren gaineko ikerketa akademikoaren egoera egunean jarri, beste harreman batzuk lortuz, ideia eta informazio-trukearekin eta hainbat eremu akademiko eta geografikoetako ikerlarien proiektuen trukearekin.\n- Urdanetaren gainean gaur egun dugun ezagutzaren gainean eztabaidatu, baita Gaztela, Portugal, Mexiko eta Filipinetako historian izan zuen garrantziaren gainean.\n- Amerika eta Ozeano Bareko herrialdetako historian adituak direnen arteko iritzi eta jakinduria-truke aberatsa egin, beti ere XVI.mendeko hainbat kontinente eta unibertsitateen gainean.\n- Ikerketa berriak zabaltzeari bide eman, bai hizlarien aldetik, bai komunikaziogileen aldetik ere, Andres Urdanetaren figuraren gaineko argi gehiago eman ditzan.\n- Andres Urdanetaren figura protagonista nagusitzat hartuta, eztabaida eta partaidetza-markoa sortu.\n- Ordizia eta Euskal Autonomia Erkidegoa nazioarteko izaera duen ekitaldi bereizle bateko protagonista eta antolatzaile gisara azaldu.


2012 | Zinemako estreinaldiak\n‘2012’rekin etiketatutako sarrerak\tAurrekaririk gabeko publizitate kanpaina, 2012 filma bultzatzeko\nOstegun honetan, urriak 29, hasiko da 2012 filmaren estreinaldi egunerako atzera-kontaketa. Roland Emmerich zuzendariaren film apokaliptikoaren kanpaina egiteko, azken garaiotan kaleratu den 30 segundoko telebistarako spot ikusgarriena emango dute estatu mailako telebista-kate nagusietan.\n23:00ak puntu-puntuan direnean, TVE1, Antena3, Telecinco, Cuatro eta La Sexta kateek, TDTko Antena 3 Neox eta Nova, FDF, la Siete eta SET nahiz ordaindutako AXN, FOX, Calle 13, Discovery Channel eta National Geographic kateek iragarki bera emango dute; gero on-line mundura igaroko den kanpaina bereziari hasiera emanez.\nGutxi gorabehera 13 milioi ikuslek ikusiko omen dute batera iragarkia; une horretan telebista ikusten ari direnen %80k, alegia.\nInterneteko inbasio mediatikoa hurrengo egunean iritsiko da, urriaren 30ean. Antzeko zerbait egingo dute sarean ere, eta webgune, atari zein sare hauek hartuko dute parte: MSN, Google SEM, Yahoo, Terra, El Mundo, Marca, Facebook, Tuenti, 20 Minutos, Grupo G+J Adlink, Adconion, AOL Advertising, FHM, Tu Tv & Periodista Digital. Internauten %77arengana iritsiko omen da kanpaina.\nOn-line ekimen honek Sony Pictures Releasingen 2.0. gune berrira bideratuko ditu erabiltzaileak eta bertan, urteko fenomeno zinematografikoa izango omen denaren 5 minutu ikusteko aukera izango da.\n2012 munduaren amaiera eragingo duen kataklismo baten inguruko abentura epikoa da. Bizirik irauten dutenen istoria azaltzen duen film zirraragarria. Roland Emmerich da zuzendaria eta ondorengo hauek aktoreak: John Cusack, Chiwetel Ejiofor, Amanda Peet, Oliver Platt, Thandie Newton, Danny Glover eta Woody Harrelson. Hain zuzen ere, Donostiako Zinemaldian izan ziren horietako batzuk filma aurkezten.\nAbenduaren 21ean iritsiko da gure zinema-aretoetara.\nCategories: Bitxikeriak, Etorkizuneko estreinaldiak\tTags: 2012, publizitate kanpaina, spota\t2012, munduaren amaiera uste baino lehenago iritsiko da\n2009(e)ko Irailak 15\nAzaroan 13an estreinatuko da mundu guztian 2012, Apokalipsiari buruzko filma. Hasiera batean Espainiako Estatuko zinemetan astebete edo bi aste beranduago estreinatu behar bazen ere; azkenean, sortu den ikusmina ikusita, Sonyk estreinaldia aurreratzea eta mundu guztian bezala, pelikula hori azaroaren 13an estreinatzea erabaki du hemen ere.\nFilmak ondorengo galdera du abiapuntu: Maya egutegiaren arabera, 2012an amaituko da mundua. Prestatuko al dituzte gobernuek euren herritarrak?\nHondamendi eta azpijokoen inguruko filmak gustuko badituzu, ez galdu District 9 ere.\nBestela, hemen dituzu film eta ordutegi guztiak.\nCategories: Etorkizuneko estreinaldiak\tTags: 2012, Apokalipsia, munduaren amaiera, Sony\t‘Expediente X 3′ begibistan\n2009(e)ko Abuztuak 26\nTelesail mitiko horretako jarraitzaileak zorioneko dira, izan ere, Gillian Anderson protagonistetako batek zurrumurruak baieztatu eta hirugarren film bat prestatzen ari direla baieztatu du. Xfilesnews.com webgunearen arabera, Andersonek interes handia du Scully agentearen rola beste behin betetzeko. Izan ere, rol horri esker lortu zuen ospea Mulder agentearen alboan.\nSagako produktoreak hirugarren atala prestatzen ari omen dira, beti ere aktorearen hitzetan. 1998an estreinatu zen lehen atala eta zazpi urte geroago bigarrena eta orain arte azkena.\nZurrumurruek Anderson Scully agentearen rolean lerrokatuta sentitzen zela zioten. Hala ere, berak aitortu duenez desiatzen dago hirugarren atala grabatzen hasteko: “ez dago inolako arrazoirik taldera ez batu eta berriz ez egiteko. Egin ahal bada, egiteko arrazoia aurkituko dugu.”\nGillian Andersonek Sarajevoko zinema jaialdian egin ditu adierazpenok. Horrez gain, balizko filmaren arduradunak hizketan ari omen dira eta baliteke 2012rako zinema-aretoetan ikusteko moduan izatea.\nCategories: Txutxumutxuak\tTags: 2012, Expediente X 3, Gillian Anderson, Mulder, Sarajevo, Scully\tRSS


'Atrápame si puedes' saiorako castinga, otsailaren 16an, Bilbon | EITB telebista\n'Atrápame si puedes' saiorako castinga, gaur, Bilbon\nGalde-erantzunen lehiaketa honetarako lehiakideak hautatzeko probak EiTBren egoitzan egingo dira.\nPatxi Alonso saioko aurkezlea izango da\n'Atrapame Si Puedes' saioaren webgunea\n'Atrápame si puedes' saioan parte hartzeko probak egingo dituzte gaurko egunean zehar Bilbon, EiTBren egoitzan, 10:00etatik 19:30etara. Euren jakintza eta erreflexuak erakutsi nahi dituzten lehiakide onenak bilatuko dituzte saioaren arduradunek. Hortaz, bertan parte hartu nahi izanez gero, bidali zure datuak atrapamesipuedes@eitb.eus helbidera, eta programakoak zurekin harremanetan jarriko dira.\nPatxi Alonsok aurkezten duen saioa astelehenetik ostiralera izaten da ikusgai. Lehiakideek primeran pasatzen dute haren galderei erantzunez, eta etxera diru mordoxka bat eramateko aukera izaten dute, egunero jokoan dagoen diru-zakua irabaz dezaketelako.\nLehiakideak aukeratzeko castinga EiTBren Bilboko egoitzan izango da, gaur, eta bertan parte hartzeko baldintza bakarra 18 urte beteta izatea da. Hautagaiek nortasun agiria edo pasaportea eraman beharko dute hori erakusteko.


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Kanpaina batek gizartea sentsibilizatu nahi du genero-indarkeria ematen den familia-ingurunetan bizi diren adingabeen arazoaz\nKanpaina batek gizartea sentsibilizatu nahi…\nKanpaina batek gizartea sentsibilizatu nahi du genero-indarkeria ematen den familia-ingurunetan bizi diren adingabeen arazoaz\n<img src="https://www.irekia.euskadi.eus/uploads/cover_photos/6610/original/cast.jpg" style="max-width:100%" alt="" />\nGenero-indarkeriaren Biktimei Laguntzeko Zuzendaritzak martxan jarri du\nEusko Jaurlaritzako Genero-indarkeriaren Biktimei Laguntzeko Zuzendaritzak gizartea sentsibilizatzeko kanpaina bat jarri du martxan, genero-indarkeria ematen den familia-ingurunetan bizi diren adingabeen arazo larria jakitera emateko. Arazo hau heltzeko Zuzendaritzak antolatutako ekimenaren barnean dago kanpaina hau. Biktima diren emakumeen portzentaje handi bat arazo hau du eta honek, euren egoera pertsonalaren larritasuna areagotzen du eta euren seme-alaben garapen emozional eta bizi-garapen propioak hipotekatzen ditu.\nGenero-indarkeriaren kontrako borroka Eusko Jaurlaritzaren jardueraren oinarrizko ardatz bat da giza-materian. Genero-indarkeriaren Biktimei Laguntzeko Zuzendaritzaren sorkuntzak, Legealdiaren hasieran, gobernuaren ardura arazoa modu eraginkor eta seguruan lantzeko uzten du agerian.\nAzken hilabeteetan zehar, Zuzendaritzak bere hasierako lan-esparrua zabaldu du orain arte landu ez diren edo partzialki landu diren genero-indarkeriaren zenbait aspektu kontuan hartzeko. Politika honen emaitza giza, biktimei atentzioa eskaintzeko leihatila bakarraren martxan jartzea, lanean sexu-jazarpena jasaten duten biktimen asistentziaren hedatzea eta genero-indarkeriaren kontrako borrokaren inplementazioa Eusko Jaurlaritzaren lehen Jarduera Planaren bidez dauzkagu.\nOrain, Genero-indarkeriaren Biktimei Laguntzeko Zuzendaritzak beste pausu bat eman nahi du aipatutako arazoa duten familia-ingurunetan bizi diren adingabeak ere biktima moduan hartuta.\nArazo ikusezina gizartearentzat\nFamilia-ingurunetan genero-indarkeria egoerekin bizi behar izateagatik garapen emozional eta bizi-garapenean eraginak izaten dituzten adingabeen existentzia gure gizarteak ia kontuan hartzen ez duen gaia da. Egoera honetan egon daitezkeen adingabeen kopurua zehazteko datu ofizialik ez edukitzean, ikusezintasuna areagotzen da; hala, datu-falta hori konpontzea da Administrazio Publikoen lehen eginkizunetako bat. Emakumeen Kontrako Biolentzia Matxistaren Euskal Behatokiak lan horretan lagunduko du.\nEgun, existitzen diren datu bakarrek babespen-aginduak lortu dituzten emakumeen zifratik ondorioztatutako adingabe kopuruaren estrapolazioei egiten diete erreferentzia. Hona hemen datu batzuk:\n2006an, UNICEFek Espainian 188.000 adingabe zeudela etxeko-biolentzia sufritzeko arriskuan estimatu zuen.\n2009an, Save the Children GKEak eta Ires Fundazioak Espainian etxean tratu txarrak edo genero-indarkeria jasaten zituzten 800.000 neskato era mutiko zeudela estimatu zuen.\nGenero-indarkeriari buruzko 2010eko urtarrilaren Gobernu Ordezkaritzaren txostenaren arabera, 24.817 biktimen % 91,9k seme-alabak zituzten.\nJosé Sanmartinen 2010eko "III Informe Internacional Violencia contra la Mujer en las relaciones de pareja en España" txostena kontuan hartuta, tratu txarrak jasaten dituzten emakumeen seme-alaben harira, % 40,24k euren amen kontrako biolentzia ikusi zuten zuzenean, % 21,34 umeen kontrako tratu txarren biktima izan ziren eta % 29,27 biktima zein ikusle zuzen izan ziren. Soilik % 9,15 ez ziren ez biktima ez lekuko izan. Gainera, txostenari amaiera emateko, Espainian emandako emakumeen hilketen % 11,84an seme-alabak aurrean zeudela aipatzen da.\nGure Autonomia Erkidegoa aztertuta, Genero-indarkeriaren Biktimei Laguntzeko Zuzendaritzaren 24 orduko Telefono Atentzio Zerbitzuak (900 840 111) bildutako datuen arabera, joan den urtean zerbitzu hau erabili zuten 1.604 emakumeetatik, 625ek (% 39) seme-alabarik ez zutela esan zuten, 704k (% 44) seme-alaba adingabe bat edo gehiago zutela esan zuten eta 122k (% 7,6) seme-alaba helduak zituztela esan zuten. 150 emakumek (% 9,4) ez zuten datu hau aipatu.\nSeme-alaba adingabeak zituztela esan zuten 707 emakumeen artean, 434k seme edo alaba bat zuten, 217k bi seme edo bi alaba zituzten eta 56k hiru seme-alaba edo gehiago zituzten.\nHainbat ikerketa zientifiko aintzat hartuta, adingabeak amaren kontrako biolentziaren lekuko izateak eragin zuzena du eurengan eta probabilitate altuak daude euren garapenean kalte gogorrak sortzeko epe txiki eta luzean. Hala, portaera suntsitzailez osatutako ziklo bat eta jokabide-eredu negatiboak betikotzen dira (aipatutakoak biolentzia-pasarte hauen presentzian hazten dira).\nBeraz, nahiz eta familia-ingurunean emandako genero-indarkeriaren gehiengoa emakumeen kontrakoa izaten den, adingabeak ere biktimak izaten dira zalantzarik gabe. Zenbait kasutan, biolentzia fisiko edo psikologikoaren biktima zuzenak dira eta beste batzuetan, ordea, euren amen kontrako biolentziaren hartzaileak dira. Hala, egoera hauek bizitzearen eraginez, arazo fisiko, psikiko, sozial eta akademikoak izan ahal dituzte, eta ekintza bortitzetan parte hartzeko arriskuan daude.\nHerritarrak sentsibilizatzeko kanpaina\nHorregatik, orain arte amen kontrako biolentziaren ikusle soil moduan hartu direnen inguruan atentzioa deitzeko beharrari erantzuten dio gaur martxan jartzen den kanpainak. Adingabe hauek biolentzia honen biktima zuzenak dira eta gizartea horretaz kontzientziatu behar da: biolentziarekin harremanetan egoteak epe laburrean (aldaketa fisikoak, prozesu psikotraumatikoak edo auto-antolakuntzaren desorekak) zein luzean (loturaren desorekak, desoreka psikopatologikoak edo belaunaldien arteko biolentziaren transmisioa) izaten ditu eraginak.\nEmakumearen kontrako biolentziaren barnean erasotzailearen jarrera ez dela arrisku bat seme-alaben kontra ezeztatu nahi du kanpainak. Horretaz gain, adingabeek, biktima zuzenak edo zeharkako biktimak izanda, eragin negatiboak (bai euren garapen fisikoan zein psikologikoan) epe laburrean zein luzean izan ahal dituztela nabarmendu nahi da. Pentsamenduak, balioak, portaera, eskola-errendimendua, moldaketa soziala eta emozioak alda daitezke, askotan, segurtasunik eza eta autoestimu baxua esperimentatzen dutelako, ez dutela ezer balio uste dutelako eta amek sufritzen duten biolentziaren erredun sentitzen direlako.\nKanpainaren leloak aipatzen duena gogoratu nahi dugu: neskato eta mutiko asko biktima bilakatzen dira euren amek sufritzen duten biolentziaren lekuko direnean.\ncast.jpg 90 KB (jpg)\nEusko Jaurlaritzak eta Gipuzkoako Foru Aldundiak sakoneko analisi bat sustatuko dute prozesu judizialen biktima direnean adingabeak babestearen inguruan\nEusko Jaurlaritzak, urtero, Euskadin prozedura judizialetan biktima edo lekuko diren 5.000 adingabe ingururi eskaintzen die arreta\n2010ean genero indarkeriak lau emakume hil ditu\nHiritarrei zuzendutako sentsibilizazio kanpaina berri bat aurkeztu du Genero-indarkeriaren Biktimei Laguntzeko Zuzendaritzak\nEuskadin neurri judizialak bete ondoren berriz erortzen diren adingabeen kopurua % 6,4 jaitsi da


Mondo difficile (Euskara hizkuntza zailena dela diotela eta) • ZUZEU\nAkaso enpresako afari batean James Bond (hura ere Foreing Office-ko nominan dago, ezta?) hasi zen kontatzen Bilbon zebilela zapatofonotik abisatu ziotela han “basque” egiten zela, eta Guggenheim-eko kafetegiko terrazan jarrita dagoela galdez hasi zela “shaken, not stirred” nola eskatu behar den “in basque”, eta hango pertsonalak ez zion jakin erantzuten, edo baten batek zerbait esan eta halaxe-edo eskatuta martinia barik kaña atera zioten basotubo batean… Badakizue, James hau ezinbestekoa da enpresako afariak animatzeko orduan. Pentsa zelakoa izan daitekeen diplomatiko britainiarrez betetako afaria bestela.\nDiplomazia britainiarrak itzal handia du mundu honetan oraindik orain hala ere, eta King Charles Street-etik datorrenari kasu eman behar zaio, izan ere polito janzten du edozein albiste “diplomatiko britainiarren ustez…” batek, eta King Charlesek euskara munduko hardest language dela esaten badu, hardest language izateko puntu asko ditu, dudarik ez. Titular indartsua ematen du gainera.\nWell, batzuei aspaldian lau haizetara zabatzeko deseatzen egon direna zabaltzeko “argumentum ad verecundiam” ederra jausi zaie esku artean (latina bai hizkuntza argia!), eta hortik “argumentum ad nauseam” izateko bidean laster jarriko digute, abilak izaten dira horretan gero! Honez gero “argumentum ex populo” bihurtu ez denean.\nTira, beste aldetik era askotako argumentum-ak zabaldu dira: zailtasunaren erlatibitatea, interesak, auctoritate horren auctoritate eskasa horrelakoak esateko… eta abar.\nEdozelan ere, gauza bat ezin da ukatu, euskararen zailtasuna topikoa da, eta topikoa izanda errazagoa da hori pentsatzea kontrakoa baino. Eta, zailtasun hori nabarmentzeko interes batzuez gainera, zerk zabaldu du topiko hori? Horren atzetik honako zerbait egon daiteke?\n– Hizkuntza berezia, desberdina, propioa, eta apartatua izatearen fama. “Ez da besteak bezalakoa”, horrelako baten aurrean erraza da “zaila izango da orduan” pentsatzea, ezta? Misterio ikutu hori ez diogu geuk ere ematen askotan? Besteetatik zenbat eta urrunago geureago delakoan-edo.\n– “Nola esaten da euskaraz?” eta “Nola esan behar da?” galderak nahastea. Alegia, ez duzue inoiz ikusi jatorrizko euskaldun oso natibo aktibo betikoa euskaraz beti esan duen zerbait galdera horri erantzun modura onartu ezinda dudan eta noraezean? Hizkuntza zaintzea eta hizkuntza deskribatzea ez dira gauza bera, ala bai? “Argumentum ad auctoritatem” baten faltan edo.\n– Eztabaida linguistikoak. Honela esan behar dela, hala esan behar dela… gustatzen zaigu gero! Baina zer pentsatzen ote du urrunago dagoenak hizkuntzaren misterioaren jabe horiek misterioak argitu ezinik ikusita? Eta bera nori kasu egin ez dakiela.\n– “Egingo dizut erdaraz, bestela ez duzu ulertuko”. Ummm, honekin ez ote dugu misterioa areagotzen? “Zaila izan behar da gero!” erraz pentsa dezake solaskideak, edo aurretik pentsatuta badauka, hipotesia baieztatzeko zantzua emango diogu.\n– Boligrafo gorria. “Ze txarto egiten dudan!”. Inoiz bururatu zaigu ikasleari ondo egiten duenagatik zoriontzea? Seguru nago odolez betetako orri horietan gehienetan gehiago izango direla zuzenak erratuak baino, ez da hala izaten?N-a-ki-o-ke, g-a-itza-te-n, ukan, dautza, elkarrenganako, zaintzuriak, almandrongilak… Ez duzue ukatuko euskarak iniziatuentzako zeinu kabalistikoez betetako kodearen antza har dezakeela askorentzat.\n– “Nire inguruan ez dago euskaldunik”. Askoren begietara euskalduna eta bere hizkuntza ez dira halako leienda urbano baten antzerakoak? Ba omen dira, baina ez dira nigana arrimatzen, ez zaizkit agertzen… ez dira izango orduan. Jakina, halako hizkuntza zailarekin, ezinezkoak dira.”Eske euskaldun zaharrei ez zaie ezer ulertzen, oso “itxiak” dira”. Ene! Euskaldun zahar peto apartatua, baserrian gordeta. Beste hizkuntza bat da hori, bi hizkuntza orduan, bata bestea baino zailagoa, eta hikan egiten badute, misteriorik misterioena. Zaila da bai, solasaldi bateko partaideekin jardun gabe ulertzea, edo zer esaten den ulertzea zelan esaten den begira bagaude. Areago ezer ulertuko ez dugula asumitu ondoren.\n– “Zer polita den euskara!” Bai, polita, Laboa handiaren kantu hartan bezala, gure barruan pizten diren bazter miresgarriak askotan, lanbroak irudimenean sortutakoak. Baina lanbroak izkutatu egiten du bidea, eta gogortu, eta atertzen duenean bazterrak ez dira hain ederrak izaten.\nZaila da euskara? Ez dakit, diplomatiko britainiarrei egin diezaiekegu kasu, edo bederatzi urteko neskato japoniarrari. Zuek erabaki.\nBenito. Karrajua. Euskaltegien mundutik izeeneko gunetik hartua (cc-by-sa)\nIrudia | euskara munduko hizkuntzarik zailena? | Tommy the Pariah | Creative Commons By SA\n2 pentsamendu “Mondo difficile (Euskara hizkuntza zailena dela diotela eta)”-ri buruz\nMiren 2009-12-03 13:40\nEuskerak ortografia eta fonetika erabat lotuta ditu eta bere gramatika estruktura oso logika da. Ni euskaldunberri naiz eta euskara gero eta gehiago gustatzen zait.\nzuzeu.com — Tuyuca omen munduko hizkuntzarik zailena, eta ez euskara 2010-01-05 08:00\n[…] Aipaturiko bi ikerketek ingelesa zuten oinarri, eta emaitza oso ezberdina izan da. Batarentzat euskara, bestearentzat […]


Deporrekoek kamisetak atera dituzte Gabonetan gorputzak mugitzeko asmoz - etakitto.eus\nDeporrekoek kamisetak atera dituzte Gabonetan gorputzak mugitzeko asmoz\nETA KITTO 2020, Abe 14\nAurreko asteko eguen arratsaldean aurkeztu zuten proiektua Deporreko lokaletan. Han izan ziren aipatutako batzordeetako buruak, atletismoko Igor Amorrosta eta mendiko Jon Aristi , Iñaki Osoro Klub Deportiboko presidentea, Alberto Albistegi kirol zinegotzia Udalaren izenean, Cristina Lopez eta Idoia Uruñuela Eibarko emakume korrikalarien taldea ordezkatuz eta Manolo Dosuna San Silbestre probaren antolatzailearekin batera. Toribio Etxebarria kaleko lokalean izan zen baita ere Ione Azkarate kamisetaren diseinatzaileetako bat; bestea, Miren Hazas, ezin izan zen egon aurkezpen ekitaldian.\nGabon Zahar eguneko arratsaldean Aixola urtegian jokatzen den San Silbestre herri-proba eta Eguberri egunean goizez ohikoa den Urko Igoera bildu dituzte diseinatzaileek laranja kolore biziko kamisetaren atzealdean. Aurreko aldean, bestalde, proiektu berri honetako lema (Dabilen Gorputzari Atxekixarik Ez!) agertzen da, letra beltzekin. Jakina, bi aktibitate horietan kamiseta apropos janzteko aukera izango da; baina Deporreko antolatzaileek bestelako aktibitateei ere zabaldu nahi izan diote aukera hori. “Edozein aktibitate fisiko egiten dugula, egokia izan daiteke kamiseta jantzi, argazkia atera eta zintzilikatzeko: dantzan eginez, paseora joanda, bizikletan zoazela…”.\nTaila desberdinetako kamisetak prestatu dituzte, baina jendearen erantzunaren zain ere badaude “jakiteko tamaina bateko edo besteko gehiago eskatu behar ditugun”. Eskaerak hilaren 22rako egin beharko dira: “Horrela, 29-30erako eskura izango genituzke”. Kanpaina hilaren 22an hasi eta Erregeak pasatu arte iraungo du eta jendeak euren argazkiak instagram, twitter eta facebook bidez, “atxekixarik ez” etiketarekin, edo deporeibar.com helbidera bidali daitezke, “formularioa bete eta argazkia igota”. Irudi horiekin gero “erakusketa” edo antzerako zeozer antolatzeko asmoa dute ekimenaren sortzaileek. Kamiseta eskuratzeko aukera ere oso zabala da, Askasibar denda egunero zabalik dagoen moduan, Klub Deportiboa ere zabalik izaten dutelako “arratsaldero, 18:00etatik 21:00ak arte”.\nAixolakoa eta Urkokoa betiko moduan ezingo dira egin, baina horrek ez du kentzen aurten ere eta, “jakina, neurriak zainduz”, aipatutako ekitaldiak egitea. “Mendia osasuna bermatzeko ekimen aproposa da, batez ere jendeak errespetauz jokatzen duenean; ez da derrigorrezkoa, ganera, Urkora igotzea… badira beste mendi batzuk ere. Eta beti dago aukera beste bide batzuk ezagutzeko baita”.\nMendi batzordekoen azken irteerei dagokionez, “Deporreko iturri historikoak lokalizatu eta berritu ditugu. Sei dira gureak eta bakarra falta zaigu lokalizatzea, Estixakoa, Iturburuko depositoan egon beharko dena. Bi daude Kalamuan eta beste bana ditugu Urkoko sakanan, Galdaramiñon eta Egoarbitzan”, Aristik eta Osorok ziotenez. Aixolako San Silbestreren inguruan, bestalde, “badago asmoa proba Eibarren bertan hasteko ere”, Dosunaren hitzetan.\n« Eibarko intzidentzia-tasa 473,46an dago eta tabernak zabaldu ahal izango dituzte “Liztorren pozoia, sendagai berria?” (Iraia Muñoa) »


Erantzukizun - Wikipedia, entziklopedia askea.\n(«Erantzukizuna» orritik birbideratua)\nErantzukizuna ekintzak, erabakiak eta horien ondorioak nork bere gain hartzea, haiek askeak direnean. Erantzulea, beraz, egiten duenaren aurrean erantzuten duena da. Erantzukizun mota bi daude:\nErantzukizun\tmorala: nork bere buruari arauak ezartzen dizkio jokabidea\tbideratzeko. Pertsonak hiru baldintzak bete behar ditu ekintza\tbaten erantzulea izateko:\nAskatasuna:\tPertsona batek jokatzeko aukera bat baino gehiago izatea eta ez\tegotea beharturik aukera jakin bat hartzera.\nGutxieneko\tgaitasuna izatea: Egindako zergatiak eta arrazoiak emateko gaitasuna\tizatea. Hori dela eta, adimen urriko zenbait pertsonak gutxieneko\tgaitasunik ez dute, eta ondorioz, ezin diegu erantzunik eskatu.\nEgindako\tedo ez egindako ekintzen ondorioak onartzea.\nErantzukizun\tlegala: legez ezartzen\tdenean jokabidearen onarpena edo gaitzespena; gaitzespenaren\tkasuan zigorrak ezartzen\tdira ( isunak , kartzela ...)\nErantzukizunaren erronka berriak\nGaur egun, hedabideei esker informazioa eskuragarria dugu, kontsumo ohiturak aldatu dira, lehenengo lantegiak desagertu eta horien ordez multinazionalak ditugu, aisialdia aprobetxatzeko ohiturak desberdinak dira... Jakiteko zer exijitu behar zaigun edo digun bi galderei erantzukizun behar diegu:\n1. Noren aurrean erantzun behar dut?\nSistema ekonomiko globalizatu honetan gaurko ekintzek eragiten dute gugatik oso urrun dauden pertsonengan eta gure artean oraindik bizi diren pertsonengan. Beraz, gertatzen ari denaren eta gertatuko denaren arduradunak gara. Era berean, mehatxua ez dator teknologiaren balizko erabilpen txarretik bakarrik (mehatxu nuklearra), baizik eta egunero eta onartutako teknologiaren erabilpenetik. Eta hori ez da kezkagarriena horren kontra lan egitea zailena baita gure bizimoduan erabat erroturik dagoelako.\n2. Zeren erantzuleak gara?\nGaur egun sarritan esaten da egoera hobetzeko gizabanako gisa egin ahal dudana oso gutxi dela, eta horren ondorioz, txarrerako ere gizabanako bakoitzak egiten duenak eragin txiki duela. Gizabanakoaren ikuspuntu horretatik erantzukizuna arintzen da: gure eragina hain da txikia ezen guztiok baikara errugabeak. Hala ere, nahi gabeko edo bilatu gabeko ondorioak ere gure erantzukizunak dira.\nHerritar ona ez da bere eskubideak betetzen eta errespetatzen dituena ondoko errealitateari begiratu barik. Herritar ona guztion interesen alde arduraz eta aktiboki jokatzen duena da. Saiatu behar dugu informazioa bilatzen, ondo dagoena argitan jartzek eta injustizia egoerak salatzeko. Horretarako, informazio iturriak aukeratu behar dira, eta ahots nagusien osagarriak bilatu: mundua ez da sinetsarazi nahi diguten bezain adiera bakarrekoa.\nKontsumitzaileak sistema ekonomikoan beharrezkoak garenez, uste dugun baino ahalmen handiagoa dugu. Marka edo enpresa batek duen mehatxurik handiena da beren produktuak kontsumitzeari uztea: horrela, gauzen egoera eraldatzeko ahalmena dugu.\nKontsumo arduratsuen funtsezko oinarriak honako honetaz ohartu behar du: eguneroko erosketak egitean, gure esku dago bidegabekeriak indartzeak edo mundua berdinagoa eta bidezkoagoa egitea. Beraz, kontsumo arduratsuak azterketa etikoa eskatzen du. Lehenik, kontsumitzaileok aztertu behar dugu zein diren gure kontsumo ohiturak, zer den benetan beharrezkoa eta zer ez, eta hausnartu behar dugu gure zoriontasun ereduei buruz. Bigarrenik, kontsumo erabakien subjektuak geuk izateko publizitatearen sarean ez jausten saiatu behar dugu.


“Emakumeek betidanik dantzatu izan dute” - Andoain - Aiurri.eus\n“Emakumeek betidanik dantzatu izan dute”\nXabier Lasa 2021-07-03 09:20\nOier Araolazak liburuarekin auzitan jartzen ditu euskal dantza indarrean izan diren zenbait mito.\n“XX. mendean zabaldu zaigun mito edo gezur galanta da emakumeek iraganean euskal dantzetan ez dutela parte hartu” esanez ekin zion Oier Araolazak, Basteron egin zuen hitzaldian.\nParadoxa mingarri bati helduz segi zuen Araolazak bere mintzaldia: “Tradizioari heldu izan zaio emakumearen presentzia ukatzeko, eta hain justu, tradizio hori aztertuz gero, ohartzen zara guztiz kontrakoa izan dela iraganeko errealitatea”.\nOier Araolaza (Elgoibar, 1972) euskal dantzari eta ikertzaileak Basteron ekainaren 15ean Andoainen, Urki dantza taldeak antolatuta. Araolaza dantzan.com elkartearen sortzaileetakoa da, eta aldi berean, euskal dantzen gainean gaur egun sarean dagoen web orririk osatuena den dantzan.eus webgunearen editorea da.\nEmakumeek euskal dantzetan iraganean hartu izan duten lekua aztergai izanda, Genero-identitatea euskal dantza tradizionalaren eraikuntzan izeneko liburu mardula (421 orrialde) argitaratu zuen iaz. Aurrez, 2019an, Euskal Herriko Unibertsitatean tesi gisa aurkeztu zuen ikerketa lana.\nIkerketari ekiterakoan zeintzuk ziren bere helburuak zehaztu zuen Araolazak, hitzaldiaren hasieran. “Lehenengo helburua, euskal dantza unibertsitatera eramatea izan zen; gabezia handia baitago bertan; euskal dantzek ez baitute espazio propiorik, ikerketarako, irakaskuntzarako, zabalkunderako…”.\nGaur egungo euskal dantzaren unibertsoari irizpide batzuk eskaintzea ere bururatu zitzaion Araolazari, tesiaren eskutik. Gaurko dantza taldeen eguneroko martxan sortzen zaizkigun galdera eta zalantzei erantzunak topatu nahi nituen. “Noiztik bereizten ditugu gure dantzak generoaren arabera, noiztik sailkatzen oinarrizko kategoria generoen arabera, eta noiz eta zergatik?”, “Planteatu liteke neskek mutilen dantzak egitea, nahiz mutilek neskena?”, “Zer egin ezpata dantzarekin, makil dantzarekin…?”.\nGenero-identitaterik gabeko Ezpata Dantza aldarrikatu ohi du Araolazak; esate baterako, Urki dantza taldeak 2008an Santa Krutzetan berreskuratu zuen Ezpada Dantza.\nIzan ere, ikusten dugu gizartea, nola doan berdintasunerantz pausoak ematen hainbat arloetan, eta euskal dantzetan, berriz, motxilekin segitzen genuela. Are gehiago, planteatzen zaizkigun galderei erantzuterakoan, badirudi derrigortuta gaudela aurrera egiteko atzera begiratzera justifikazio bila, jakin arren gizartean ez dela horrela jokatzen, baizik eta eskubideei gehiago begiratzen zaiela?".\nGezur historikoari aurre eginez\nMito edo gezur handia ikerkuntzarekin eta datuekin barruz-hustutzea izan da tesia idazteko beste helburuetako bat, handiena akaso: “XX. mendean behin eta berriz errepikatu zaigu emakumeek apenas egin zutela dantza gurean; dantza, nagusiki, gizonezkoen kontua zela. Eta gainera, azken aldian egin dutenean, izan dela propio beraientzat sortu direlako dantzak, edota, gizonezkoek, hain “jatorrak” garenez, aukera eman diegulako zenbait dantzetan parte har dezaten. Hori gezur galanta da! Historian zehar makina bat testigantza, kronika, aipu, argazki, debeku eta isun… topa ditzakegu, zeinek adierazten diguten emakumezkoak dantza egin dutela eta modu normalizatuan egin ere, debekatu ez zaien bitartean noski”.\nEmakumeak dantzari, mendeetan zehar\nXVI. mendetik aurrera argitaratu izan diren kronika, lekuko, agiri, debeku eta isun, grabatu, ikonografia, argazki… mordoa topatu eta aztertu ditu Araolazak, eta horietan oinarritu da dantzetan emakumearen presentzia naturala zela aldarrikatzeko. “Normala zen emakumeen parte-hartzea gizartean egiten ziren dantzetan, izaera soziala edo kulturala zutenetan ez ezik baita kristau kutsuko liturgietan”.\nAraolazak eredugarritzat dauka Axeri Dantza, 2000az geroztik sexu bereizketarik gabeko dantza den heinean.\nAipamen historiko horietako zenbait deskribatu zituen Basteron, eta Frantziako erregeak Euskal Herrira egin zuen bisita zela-eta Cachopin kronika egileak 1558an argitaratu zuen testigantzarekin hasi zen. “Euskal neska gazteak ikusi zituen euskal erako dantzetan, eta hori idatzita utzi zuen”.\nHistorian aurrera, poliki-poliki joan zen gauzatzen emakumeari plaza publikoan dantza egiteko debekua. Sevillan bere urrezko aroan gertatukoak aipatu zituen. “XVIII. mendearen azkenaldera, egundokoak ziren Corpus Christiko jaiak; gerora gurera etorriko ziren osagai guztiak biltzen zituen festak ziren Sevillakoak (musikariak, erraldoiak, erensugeak, ezpata dantzak, trokel dantzak, makil dantzak…). Emakumeak modurik naturalean eta aktiboenean parte hartzen zuen jai horietan. Jaime de Peñafiel y Cardona artzapezpikua heldu zen, eta Trentoko kontzilioaren printzipioak ezarri zituen Sevillan: alegia, emakumea deabruarekin identifikatzea eta emakume dantzaria gizonezkoa bekatuan erortzeko pizgarri izatea”.\nGertuago, XVIII. mendean, Euskal Herrian elizgizon ugari aritu ziren kanpaina gogorra bultzatzen emakumeak dantzatik egotzi nahian, “emakumeek lujuria eta lizunkerietarako bidea errazten zutelakoan”. Araolazak gaineratu zuenez, Aita Larramendi ere eztabaida horretan sartu zen, baina jarrera posibilistagoari heldu zion: “nahiz eta juzgu moralak ez alboratu, argudiatu zuen euskaldunak fededun zintzoak zirela, eta hortaz, euskal emakumeek ezin zutela gauza txarrik eragin”.\nIlustrazioaren eraginez, “Iztueta idazleak jarriko du abian dantzak jerarkikoki antolatzearen joera, hots genero-identitatearen arabera sailkatzea”.\nAxeri Dantza eta Ezpata Dantza, eredugarri\nOier Araolazak 1936ko gerrara bitarte luzatu du bere ikerketa. Nolanahi ere, Basteron tartea hartu zuen Axeri Dantza zein Urki taldeak Santa Krutzetan antolatu ohi duen Ezpata Dantza, bi dantzak goraipatzeko, kontuan hartuta eman izan dituzten urratsak, genero bereizketarik gabeko onbidean. “XXI. mendearen sarreran, 2000an, euskal dantzaren unibertsoan bide urratzailetzat hartu behar dugu Axeri Dantzaren ekimena, eta baita gerora Urkirena ere. Azkeneko urtetan harro egoteko moduan gaude Ezpata Dantzarekin Euskal Herrian gertatzen ari den fenomenoarekin, Marian Arregi eta Juan Antonio Urbeltzen konplizitatearekin gainera”.\nErreportajea osorik, Aiurri hamaboskariaren 586. zenbakian


Tiroak Hawaii Hotelaren barruan egin zituzten tiroak: Honolulu-ko Kahala Hotel & Resort-eko pistolaria\nHasiera » Azken albisteak » Hawaii Azken Albisteak » Tiroak Hawaii Hotelaren barruan egin zituzten tiroak: Honolulu-ko Kahala Hotel & Resort-eko pistolaria\nNazioarteko Azken Albisteak • Hawaii Azken Albisteak • Hotelak eta estazioak • Berriak • Pertsonak • Segurtasuna • Turismo Eztabaida • Bidaia eskaintzak | Bidaia Aholkuak • Bidaiaren helmuga eguneratzea • Bidaia sekretuak • USA Azken Albisteak • Hainbat Albiste\nCOVID-19 arren Aloha Hawaii estatuak AEBetako bisitarien etorrera errekorrak izan ditu. Gaur bisitariak ez ezik, izua ere itzuli da Honolulura.\nTiroak tiro egin zituzten Kahala Resort eta Hotelean, Waikiki inguruan, Oahu uhartean, AEBetako Hawaii estatuan.\nPoliziaren presentzia handia egoera kontrolpean jartzen saiatzen ari da, ebakuatu ezin duten gonbidatuak aretoan egoteko aginduz.\nEstreinaldia goizeko 3etan amaitu zen armagilearekin, AEBetako itsas ofizial batek bere buruaz beste egiten zuen Kahala hotel eta resort hoteleko gelan.\nTerror in Paradise Kahala hotelean Waikikitik 5 kilometrora Diamond Head eremuan. Luxuzko ozeanoaren luxuzko estazioa izurdeengatik da famatua.\nHonolulu Polizia autoak argi keinukariarekin H1 autobidetik lasterka zihoazen arratsaldean goiz estazioko hotelera iristeko, 911 deiak egin ondoren pistolero batek egindako tiroen berri eman ondoren. Gonbidatua zela uste zuen gizon batek tiroak bota zituen gelako balkoitik.\nBadirudi pistolariak bere burua hoteleko gela batean barikadatu zuela hoteleko 4. solairuan. KHON-3ri buruzko txosten baten arabera, armagilea AEBetako armadako kidea izan daiteke.\nPoliziak estazioa hustu zuen. Langile edo gonbidatu batzuk aretoan sartuta daudela uste da.\nPolizia bere gelara hurbildu zenean tiro egin zien agenteei. Polizia iritsi baino lehen pistolariak hoteleko langileei tiro egin zien bere atetik tiro eginez.\nArgazkia Kahala Resort barruan atera du Rex Jakobovitzek. Honela dio: “Areto barruan nago 100+ pertsona blokeatuta dauzkat. Swat taldea kanpoan. Polizia eraso fusilekin balkoiak seinalatuz, garrasi egin zidaten barrura korrika egitera, hala egin nuen. Batzuk negarrez ».\nhoteleko areto barruan.\nHotela legea betetzeaz inguratuta dago, eta une honetan ez dago zauriturik.\nEstatu Batuetako penintsulako etxeko turistak kopuru errekorrean bisitatzen ari dira Estatuan, COVID-19 pendemikoa etengabe egon arren.\nTuristak Kahala Hotel & Resort aurrean\nEz dago bahituaren inguruko informaziorik, baina egoera ez dago argi.\nHau garatzen ari den istorio bat da. eTurboNews Honolulun jarraitzen ari da eta egoera aldatzen bada eguneratuko da.\nLekukoen arabera, gonbidatuak izututa daude. 10: XNUMXetako tiroen ondoren ordu batzuk polizia negoziatzaileak pistolariarekin hitz egiten saiatzen ari ziren oraindik. Egoera jaitsi egin zen tiroketa aktiboaren egoeratik laugarren orduaren ondoren.\nIgandean goizeko 3: XNUMXak aldera amaitu zen armagilea, AEBetako itsas ofizial batek bere buruaz beste egiten zuen Kahala Hotel eta Resorteko hoteleko gelan.\nKahala Hotel & Resort bere gonbidatuen, langileen eta komunitatearen osasuna eta segurtasuna izan ditu ardatz Covid-19 pandemiaren artean. Hotelak bere webgunean agintzen du Kahala luxuzko zerbitzua osasun eta segurtasun maila handiagoarekin emateko gogoz daudela.\nBideo gehiago Oahu-ko (Hawaii) Kahala Resort barruan, gizon batek balkoitik arma bat jaurti duela jakinarazi ostean. Bideoan SWAT hotelean sartzen erakusten da. pic.twitter.com/iRmBLxs1f8\n- Anthony Quintano Argazkia (@AnthonyQuintano) Apirilaren 11, 2021


Maider Zabalegik bidea urratzen jarraituko du bigarren diskoarekin : Oarsoaldeko Hitza\nMaider Zabalegik bidea urratzen jarraituko du bigarren diskoarekin\nMaider Zabalegik 'Bidean' diskoa aurkeztu du gaur. Bakarkako ibilbideko bigarren diskoa da, ikuspegi pertsonaletik sortutakoa, baina taldekideen ekarpenekin.\nUrra, Zabalegi, Artola eta Soriazu, aurkezpenean.\nMaider Zabalegi oiartzuarrak bakarkako ibilbideko bigarren lana aurkeztu du gaur: Bidean. Izen artistikoa ere estreinatu du, izena bakarrik zenari abizena erantsi baitio. “Orain arte deitu izan naute Maider, Alaitz, Ixiar, Maixa…”, esan du, umore puntuarekin, Zabalegik.\nIzena izana da, baina musikariei izanak bere musikak ematen die. Baga Biga diskoetxeko Ritxi Aizpuruk adierazi duenez, “betiko Maider” da Bidean aurki daitekeena: “Goxoa, irekia, bizitzari buruzko gauzak kontatzen dituena…”. Aizpuruk aitortu du beti saiatzen da musikariei beren letren esanahiak zeintzuk diren ateratzen.\nZabalegik gogorarazi duenez, duela lau urte hasi zuen bere ibilbide berria, etenaldi luze baten ondoren. “Ordutik sortu eta sortu aritu naiz, eta disko hau da azken bi urteetako sormenaren isla”, esan du oiartzuarrak. Berak sortutakoari ekarpena egin diote Urbil Artola eta Gorka Urra taldekideek, bakoitzak bere ukituarekin: Artola, folkiagoa; Urra, rockeroagoa.\nUrte eta piku eman dute diskoa sortzen, eta Oiartzungo Lezoti estudioan grabatzerakoan, haserrealdiak izan dituztela. “Hala ere, esku artean izan dudanean, sentitu dut nirea balitz bezala”. Prozesua luzea izan dela eta, eskertu du —irribarre batekin— bere senideek etxetik bota ez izana. Maria Soriazu baxu jotzaileak, berriz, lana “zoragarria” izan dela ziurtatu du, prozesua bera eta konposizioa barne.\nPop, country eta rock doinuek janzten dituzten letrak dira minbiziari buruzkoak, motxiladun haurren gaia jorratzen dutenak edo errefuxiatuena. Gaixotasunei buruz esan du beti inguruan dagoen gai bat dela, eta ez dakizula noiz toka daitekeen. Errefuxiatuen gaia, berriz, bortitza dela nabarmendu du, “baina badirudi, zoritxarrez, ohitu garela”. Zabalegi bera haur motxiladuna izan zen, eta enpatia sentitzen duela.\nOro har, baina, bizitzako gauzei buruz abestu du, bizitzarekin maiteminduta dagoela jakinarazi baitu. “Maitasunari asko abesten diot. Niretzako maitasuna oso anitza da: haurrak, bizitza bera…”. Musika da barruan duena botatzeko bitartekoa, eta horrek Zabalegiri ahalbidetu dio psikologoetan asko aurreztea, txantxetan esan duenez.\nZabalegik, Artolak, Soriazuk eta Saralegik taldekide izango dituzte Karlos Aranzegi baterian eta Santi Romano tekletan. Diskoan kolaboratu dutenen zerrenda are luzeagoa da: Joseba Loinaz (pianoa), Iñigo Asensio (hammond organoa), Beñat Igerabide (ahotsa), Mathieu Haranboure (baxua), Xabi Solano (soinu txikia), Cristina Vertiz (biolinak) eta Orkatz Arbelaitz (biolontxeloa).\nLehenengo kontzertua etxean emango du Zabalegik eta bere taldeak: Oiartzunen izango da, martxoaren 23an, 19:00etan, udaletxeko pleno aretoan. Datozen egunetan emango dituzte xehetasun gehiago. Bitartean, abestiak ikasten joateko denbora badago.\nErlazionatutako edukiaMaider Zabalegik bigarren diskoa aurkeztuko du martxoaren 8an


Biktimak errudun bihurtzen dituzte — Gaztezulo\nBiktimak errudun bihurtzen dituzte Azken asteetan oso entzuna izan da Harvey Weinsteinen sexu erasoen kasua Hollywooden; hainbat aktorek salatu dituzte ekoizle honen abusuak. Hainbat komunikabidek baina, salatzaileak kritikatu dituzte, bortxaketaren kultura babestuz. https://www.gaztezulo.eus/albisteak/biktimak-errudun-bihurtzen-dituzte https://www.gaztezulo.eus/albisteak/biktimak-errudun-bihurtzen-dituzte/@@download/image/Hollywood-Abusos_sexuales-Acoso-Machismo-Actrices-Cine_253987375_50234522_864x486.jpg\nAzken asteetan oso entzuna izan da Harvey Weinsteinen sexu erasoen kasua Hollywooden; hainbat aktorek salatu dituzte ekoizle honen abusuak. Hainbat komunikabidek baina, salatzaileak kritikatu dituzte, bortxaketaren kultura babestuz.\nDuela aste gutxi egin zuen eztanda Hollywooden Harvey Weinstein film ekoizlearen kasuak. The New York Times aldizkariak argitara atera zituen ekoizleak emakume aktoreei egindako sexu erasoak, eta jarraian, Hollywoodeko aktore askok bere aurkako salaketa publikoak egin dituzte. Pixkanaka, zinemaren paradisu liluratzailearen trapu zikinak aireratzen joan dira, heteropatriarkatu boteretsuaren abusuak argitara ekarriz.\nGwyneth Paltrow, Angelina Jolie, Cara Delevingne, Asia Argento, Mira Sorvino, Rosanna Arquette, Katherine Kendall, Ashley Judd, Romola Garai, Rose McGowan, Léa Seydoux... Asko dira egunotan Weinsteinen aurkako salaketa publikoa egin duten aktoreak. Eraso horiek mota askotakoak izan dira, eta hainbatek bortxaketak ere salatu dituzte. Baina hainbat medioentzat, susmagarria da orain, denbora asko igaro ondoren, denak batera egitea salaketa, eta zalantzan jarri ditu aktore hauen salaketak, konspirazio baten teoria zabalduz. Hala, Esquire eta Fotogramas zinema aldizkariek argitaratutako artikulu baten arabera, Weinsteinen aurkako salaketa desprestigio kanpaina bat da besterik gabe; artikulu horretan adierazten denaren arabera, larriena ekoizlearen irudia zikindu izana da, eta ez aktore horiek jasandako bortxaketak.\nZergatik jarraitzen dute biktimak errudun bihurtzen? Zergatik jartzen da zalantzan emakume horien salaketa? Kontutan hartu behar da salaketa jarri duten emakume guztien erasoak duela urte dezente gertatu zirela, 18-20 urte zituztenean, eta karreraren hasieran zeudenean; beraz, ekoizleak bere botere posizioa erabili zuen aktoreak beldurtu eta isilarazteko. Rose McGowan aktoreak adierazi duenez, bere garaian saiatu zen Weinsteinen aurkarko salaketa jartzen, baina isilarazi egin zuten.\nWeinsteinen kasuak argi utzi du oraindik asko dagoela egiteko, eta sektore boteretsuenetan ere sexu jazarpen ikaragarria ezkutatzen dela. Kasu honetan, egun pisu handiko aktoreak dira salaketa jarri dutenak, nazioartean ezagunak eta ahotsa dutenak; eta hala ere, beren hitza zalantzan jarri dute, hainbatetan, erasotzailea babestuz eta justifikatuz. Oraindik ere, bortxaketaren kultura babesten dute.


genre_facet:"IRALEren materialak" topic_facet:"Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Mekanizazioa (Modulua)" topic_facet:"Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Lanbide Heziketa" topic_facet:"Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa)"\nGeneroa / Forma: IRALEren materialak Proposatutako gaia: Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Mekanizazioa (Modulua) Proposatutako gaia: Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Lanbide Heziketa Proposatutako gaia: Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa)\n1 Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) 1 Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Fabrikazio prozesuen gauzatzea (Modulua) 1 Fabrikazio-teknikak (Modulua) Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa) Lanbide Heziketa Gehiago ... 1 Makina Elementuak (Modulua) Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Mekanizazio Prozedurak (Modulua) 1 Mekanizazio, konformazio eta muntaia prozesuen definizioa (Modulua) Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Mekanizazioa (Modulua) 1 Mekatronika Industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Soldadura eta galdaragintza (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Txirbil-harroketa bidezko Fabrikazioa (Modulua) Guztiak ikusi ... gutxiago ...