Fiy Nettigen Boalha Fehi Zamaan Hingajje - vNews.mv\nސުތުލި އޮޅި ބޯޅަ ވޯޓަރޕްރޫފަށް ބަދަލުވި ކުރިއެރުން ތަޢުލީމީ ދާއިރާއަށް އަންނަންޖެހޭ\nފިތް ނެއްޓިގެން ބޯޅަފެހި ޒަމާން ނިމިއްޖެ\nޖާދުﷲ ސައީދު 07 January 2022, 11:35\nރާއްޖޭގައި 70އިގެ ދުވަސްވަރު ފުޓުބޯޅަ ކުޅެން ގެންގުޅެނީ ފަހާފައިވާ ފިތްތަކެއް ލައިފައިވާ ބޯޅައެކެވެ. އަދި އެފަދަ ބޯޅައެއް ކުޅެން ނުލިބޭ ކުދީން ފުއްޕާހަމުގެ ބޭރުން ފޮތި އޮޅައި ސުތުލި އޮޅައިގެން އެއަށް ބަރުދަނެއް ގެނެސްގެން ކުޅެއުޅެއެވެ. މިގޮތަށް އުފައްދާ ބޯޅަ ހަދަނީވެސް ދެތިން ހަތަރު ހަން އެކަތީގެ ތެރެއަށް އަނެކަތި ލައިގެން ފުއްޕައިގެންނެވެ.\nނަމަވެސް ދުވަސްކޮޅަކުން ވޯޓަރ ޕްރޫފް ބޯޅައޭ ކިޔާ ހަމެއް ގެނެވުނެވެ. އެހެން ނަމަވެސް އެއީ އާދައިގެ ކުދީންނަށް ގެންގުޅެވޭ ވަރަށްވުރެ އަގުބޮޑު އެއްޗެކެވެ. އެހެންވީމާ ކުލަބުތަކުން ބާވެގެން ބޭނުން ނުކުރާ ނުވަތަ ފިތްތަށް ފަހާފައިވާ ރޮދި ކަނޑައިގެން ގޮސް ފިތްތައް ނެއްޓޭވަރުގެ ބޯޅަ އެކި ގޮތްގޮތުން ހޯދައިގެން އަމިއްލައަށް ފިތްތަށް ފަހައިގެން ކުޅެން ގެންގޮސްއުޅެއެވެ. ނަމަވެސް ދުވަސްކޮޅަކުން އެއްކަލަ ފިތް ބޯޅައަކީ ކުޅެން ބޭނުންނުކުރާ އެއްޗަކަށްވެ އެއްކަލަ ވޯޓަރ ޕްރޫފް ބޯޅަ އެންމެންގެ އަތްފޯރާ ފަށަށް އައިތަން ފެނުނެވެ. މިގޮތަށް މިކަން ވުމުގެ މާނައަކީ ކަންކަން ކުރަން ގެންގުޅޭ ގޮތްކާއި ގެންގުޅޭ ތަކެއްޗާއި ކަންކުރާ ގޮތް ޒަމާނާއިއެކު ބަދަލުވަމުން ދިއުމެވެ. މިއަދު ދުނިޔޭގައި ނުގެންގުޅޭ ވައްތަރެއްގެ ފުޓުބޯޅައެއް ރާއްޖެއިން ނުލިބޭނެއޭ ނުބުނެވޭނެއެވެ.\nދިރިއުޅުމުގެ ކޮންމެ ކަމެއްގައިވެސް ކޮންމެ ހަރުފަތެއްގައިވެސް އަލަށް ކުރިމަތިވާ ޙާލަތުގެ ޙަޤީޤަތްތަކާއި އަހަރެމެން ކުރިމަތިލަމުއެވެ. އަދި އެކަމުގައި ކުރިއަށްދަނީ ކުރީންވެސް ދިރިއުޅުމުގެ ހުރިހާ މަގެއްގައި ކުރިއަށްދާގޮތަށެވެ. ތަރައްޤީއާއި ކުރިއެރުމުގެ ދުވެލީގައެވެ. އަދި އާ ޙަޤީޤަތްތައް ކުރިމަތިވަނީ އެހެން ޙަޤީޤަތްތަކެއް އިންސާނުންގެ ޢާންމު ދިރިއުޅުމަށް ވަދެ ލާމެހިފައި ވަނިކޮންނެވެ. އަދި ދިރިއުޅުމުގެ އާ ޙަޤީޤަތްތަކަށް އެކަންވެގެން ދެއެވެ.\nއެހެން ނަމަވެސް އެންމެ އުފާވެރި ޚަބަރަކަށް ވެގެންދަނީ އާ ޙަޤީޤަތަކީ ދުނިޔެވެސް އޭގެ ދުވެލީގައި ތަރައްޤީގެ ހަލުވި ކަމެއް ގެންނަ ކަމަކަށްވުމެވެ. ނަމަވެސް އެ ތަރައްްޤީއަކީ ސުވަލު އުފެދޭ ކަމެއްތޯ ނުވަތަ ނޫންތޯ އެއީ އިންސާނުންގެ މެދުގައި ބަހުސު ކުރެވިގެންދާނެ ކަމަކަށްވާނެއެވެ. އެހެންވީމާ މި އާ ޙަޤީޤަތްތައް ޤަބޫލު ނުކުރާމީހާ، އާ ޢާންމު ޙާލަތުގެ ތެރެއަކު ނުހުންނާނެއެވެ. އޭނާއަށް އެއީ ޤަބޫލު ކުރެވޭ ކަމަކަށް ނުވާނެއެވެ.\nކޮވިޑް_19އިގެ އާ ޢާންމު ޙާލަތު ގެނުވައިފައިވާ އެތައް ކަމެއް މިއަދު މިވަނީ ތަރައްޤީއާއި ގުޅިފައެވެ. އޮފީސް މަސައްކަތްތައް ގޭގައި ތިބެގެން ކުރުމުގެ ހުނަރުތަކާއި އީޖާދުތަކެވެ. ޚާއްޞަކޮށް ތަޢުލީމީ ދާއިރާއަށް ގެނުވި އިންޤިލާބެވެ. މުދައްރިސުންނާއި ސްކޫލްތަކާއި ޔުނިވަރސިޓީ އަދި ކޮލެޖުތައް ހިންގަވާ އިދާރީ މުއައްޒަފުން އިންޓަރނެޓުގެ ޒަރީޢާއިން ބައްދަލުކޮށް ގޮތްނިންމައި ކިޔަވައި ދިނުމުގެ ވައްޓަފާޅި ބަދަލު ކުރުމެވެ.\nތަޢުލީމީ ދާއިރާގައި އެންމެ އަލިގަދަކޮށް ފެވިގެން ދިޔަ އޮންލައިންކޮށް ކިޔަވައިދިނުމެވެ. އެއްކޮޅުން ވަކި ހިސާބަކަށް އެކަން ވެގެން ދިޔައީ އިޤުތިޞާދީ ކާމިޔާބަކަށެވެ. ރާއްޖޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގައި ތަޢުލީމު ދިނުމުގައި ހޯދި އިތުރު އުފެއްދުންތެރިކަމަކާއި އީޖާދުތަކުގެ ވާހަކަ ހުކުރު ޚުޠުބާގައިވެސް ފާހަގަވެގެން ދިޔައީއެވެ.\nދުނިޔޭގެ އެންމެ ބޮޑު އިޤުތިޞާދެކޭ ދުނިޔޭގެ ކުޑަކުޑަ ޖަޒީރާ ޤައުމެކޭ ތަފާތެއް ނެތް މިންވަރަށެވެ. ދުނިޔޭގެ ތަރައްޤީއާއި ތަމައްދުންގެ ރާސްތާގައި ރާއްޖެވެސް އެއް ފިޔަވަޅެއްގައި ކުރިއަށް ހިނގައިގަތް ކަމަކަށް އެކަން ވެގެންދިޔައީއެވެ. މިއީ އޮންލައިންކޮށް ކިޔެވުމާއި ކިޔަވައިދިނުން އިތުރުވެގެންދިޔަ ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް މިއަދު ދެކެމުން މިދަނީ، އާ ޢާންމު ޙާލަތާއި އެއްސަފުގައި ސްކޫލްތަކާއި ކޮލެޖުތަކާއި ޔުނިވަރސިޓީތަކުގެ ކްލާސްތައް ފުރިގެންދާތަނެވެ.\nމިވާހަކަތައް ފެށިއިރު ދެއްކި ފުޓުބޯޅައެއްގެ ވާހަކައަކީ ކުޅިވަރުގެ ވާހަކަ ދައްކަން ފެށި ވާހަކަތަކެއް ނޫނެވެ. ތަޢުލީމީ ދާއިރާއަށް އައި އިންޤިލާބާއި އޮންލައިންކޮށް ކިޔަވައިދިނުމުގެ ތަޖުރިބާ ފާއިތުވި ދެއަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދިވެހީން ހޯދަމުންދިޔަ ގޮތުގެ ވާހަކަ ދެއްކުމެވެ.\nއެހެންވީމާ ކުރިން ކިޔަވަން ދިޔަ ގޮތަށް ސްކޫލްގައި ކިޔެވޭނެތޯ ނުވަތަ އެދުވަސް މާޒީވެ ދިޔައީތޯ ބަހުސު ކުރާނެ ޖާގައެއް އޮތުން ނުވަތަ ނެތުމުގެ ސުވާލެއް ނެތެވެ. ހަނދާން ބަހައްޓަންވީ ކަމަކީ ވާހަކަ ދެއްކުނު ފުއްޕާހަމުން ހެދި ފުޓުބޯޅަ އޭރުވެސް ހަދަމުން ދިޔައީ އިރުޝާދުތަކެއްދަށުން ކަމަށްވުމާއިއެކު އެ މިސާލުން ސްކޫލްތަކަކީ އެފަދަ އިރުޝާދުދޭ ތަނތަންކަން ދެނެގެން ތިބުމެވެ. އަބަދުގެ އަބަދަށް ސްކޫލްތަކުގައި ކިޔަވާ ދަރިވަރުންނަށް އިރުޝާދު ދޭތަނަކީ ސްކޫލްތައް ކަން ޤަބޫލު ކުރުމުވެ.\nދިގު މުއްދަތެއް ފާއިތުވެގެން ދިޔައީ އޮންލައިންކޮށް ނުވަތަ އިންޓަރނެޓުގެ ޒަރީއާގެ މުވާޞަލާތުގެ ތެރެއިން ތަޢުލީމީ ދާއިރާއަށް ގޮންޖެހުންތަކެއް ގެނުވަމުންނެވެ. ނަމަވެސް އެކަން މިއަދު މިވަނީ މަޑުމަޑުން އާ އާންމު ޙަލަތާއިއެކު ލާމެހެމުންދާ ކަމެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ހަމަ އެއާއި އެކު ސްކޫލްތައް ހުޅުވި ދަރިވަރުން ސްކޫލްތަކަށް ކިޔަވަންދާން ފަށައިފައެވެ.\nއެހެން ނަމަވެސް އޮންލައިންކޮށް ކިޔަވައިދިނުން މިވަނީ ގިނަ ހުރަސްތަކެއް ނައްތައިލާ ކަމަކަށްވެފައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ކިޔަވައިދިނުމާއި ކިޔެވުން، ޓެކްނޮލޮޖީގެ ފުޅާ އީޖާދުގެ ތެރެއަށްވަނުމާއި ކިޔަވައިދޭ ވަގުތު ކަނޑައެޅުން، އަދި އިންތިޒާމުތައް ރޭވުންވެސް އެ ޓެކްނޮލޮޖީގެ ތެރޭގައި ހިމެނި ކޮންމެ ވަގުތެއްގައިވެސް ކިޔެވުމުގެ މާޙައުލު ތަނަވަސް ކަމަކަށްވެފައެވެ.\nނަމަވެސް އަދި މިހިސާބުން އޮންލައިންކޮށް ކިޔަވައިދިނުން ނިމުމަކަށް އަތުވެދާނެ ކަމުގެ އިޝާރާތްތައް ފެންނަނީ ފަނޑުކޮންނެވެ. އެއީ ކޮވިޑް_19 ބަދަލުވަމުންދާ ޙާލަތާއިއެކު އާ ބިރުތަކެއް ކުރަމުން ދާތީއެވެ. ޑެލްޓާއަކާއި އޮމިކްރޯންއެއްގެ އިތުރުން ފްލޫރޯނާ ނަމަކަށްކިޔާ އާވޭރިއަންޓުތަކެއް ފެންނަން ފެށުމުންނެވެ. ވެކްސިންތަކަށް ނަހަލާ ވަރުގެ ބާރައި ވިހަގަދަކަން ދައްކާތީއެވެ.\nއޮންލައިންކޮށް ކިޔަވައިދޭން ފެށުމުން ފެނިގެން ގޮސްފައިވާ ބައެއް ކަންކަމުގެ ތެރޭގައި މުދައްރިސުންނަށް ގެއިން ބޭރަށް ނުގޮސް ގޭގައި ތިބެގެން ކިޔަވައިދެވޭނެ ގޮތްތަށް ފަހިވުމާއި ދަރީން ދޫކޮށްފައި ސްކޫލްތަކަށް ނުވަތަ ޔުނިވަރސިޓީތަކަށްދާ ޓީޗަރުންނާއި އުސްތާޛުންނަށް އެމީހުންގެ ދަރީންގެ ގާތުގައި ތިބެގެން ކިޔަވައިދިނުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިގެން ދިއުން ހިމެނެއެވެ.\nއެހެން ނަމަވެސް ބައެއް ބެލެނިވެރީންނަށް މިއީ ކޮންމެވެސް ވަރެއްގެ އިތުރު ބުރައަކަށްވެގެން ގޮސްފައިވެއެވެ. ޚާއްޞަކޮށް އިބްތިދާއީ މަރުޙަލާގެ ދަރިވަރުން ބަލައި ސްކޫލަށް ދާވަގުތު ސްކޫލްގެ ބޭރުގައި އޮންނަ އިޖުތިމާޢީ ބައްދަލުވުންތައް ނެތުމާއި ދަރީން ސްކޫލަށް ފޮނުވައިގެން ތިބޭ ވަގުތުތަކުގައި އެކުދީންނާއި މެދު ފިކުރެއްނެތި ތިބެންޖެހުން ހުއްޓުމަކަށް އައިސްފައިވެއެވެ.\nއަދި ބައެއް ބެލެނިވެރީންނަށް ނުވަތަ މައިން ބަފައިންނަށް ލިބިގެންދިޔަ އަނެއް ކަމަކީ ސްކޫލަށް ނުދެވި އެކުދީންނަށް ގޭގައި ތިބެން ޖެހުމާއި އެކު ދަރީންގެ ކުދިކުދި ޝަކުވާތައް އަޑުއަހައި އެކުދީންގެ އެކިއެކި ބޭނުންތަކަށް ވަގުތުދޭން ޖެހުމެވެ.\nމިބާވަތުގެ ބައެއް ކަންކަމަކީ ޢާންމު ދިރިއުޅުމުގައި އެންމެންގެވެސް ވަށައިގެން ހުންނަ ކަންކަމެވެ. ނަމަވެސް އެފަދަ ވާހަކަތައް ދެއްކުމާއި އަޑުއެހުމަކީ އެއްވެސް މީހަކު އެދޭކަމަކަށް ނުވެއެވެ. ސަބަބަކީ އެވާހަކަތަކުގެ ޙަޤީޤަތްތަކާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހިލުންވުމެވެ. އެނގި ތިބެމެ އެކަމުގައި އެކަކު އަނެކަކަށް ލަޢުނަތްދިނުންފަދަ މުޖުތަމަޢުގެ ނޭދެވޭ ސިފަތަކުގައި ބަނދެވިގެން ތިބުމެވެ.\nކުޑަވުގުތުކޮޅަކަށް ޓީޗަރެއްގެ ވަޒީއާއިމެދު ވިސްނައިލަމާތޯއެވެ. އަދުގެ ޒުވާން ޖީލު އެވަޒީފާގައި ދެމިތިބުމަށް އެދިވަޑައިގަންނަވާނުތޯއެވެ. ނުވަތަ މިއަދުގެ ޒުވާނުންނަށް ޓީޗަރަކަށްވުމަށް އަދުގެ ޓީޗަރުން ހިތްވަރު ދެއްވާނަންތޯއެވެ؟\nބައެއްބޭފުޅުންގެ ޚިޔާލަކީ ނޫނެކެވެ. އެހެން ނަމަވެސް މިއީ މިހާފަސޭހައިން ދޫކޮށްލެވޭނެ ސުވާލެއްތޯއެވެ. ޤައުމު ބިނާކުރުމުގެ މަސްއޫލިއްޔަތު ކޮނޑުފުޅުގައި އަޅުއްވއިގެން އުޅުއްވާ ޓީޗަރަކު އެފަދައިން ވިދާޅުވުމަކީ ކުޑަކުޑަ ވާހަކައެއް ނޫނެވެ. އެއީ ވަރަށް ގިނަ އަދި ބޮޑު ވާހަކަތަކެކެވެ.\nއެހެންކަމުން އަޅުގަނޑުމެން ބަލައިލީ ޓީޗަރުން ތަމްރީނުކުރައްވާ ތަޖުރިބާކާރު އުސްތާޒަކާއި ދިމާއަށެވެ.\nއިނގިރޭސި ތަޢުލީމު ދެއްވުމުގެ ތަޖުރިބާކާރު ދިރަސާ ކުރައްވާ ޕްރޮފެސަރ ޕީޓަރ ސްމަގޮރިންސްކީ ވަނީ މިކަމާއި ގުޅޭގޮތުން ވަރަށް ގިނަ ވާހަކަ ދައްކަވައިފައެވެ. އޭނާއަކީ ޤަދަރުވެރި އުސްތާޒެކެވެ.\nޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ޖޯރޖިއާގެ ލޭންގުއޭޖް އެންޑް ލިޓަރަސީ އެޑިއުކޭޝަނާއިބެހޭ އިދާރާގެ އިސްމަޤާމެއް ފުރުއްވަމުން ގެންދަވާ ބޭފުޅެކެވެ. 14 އަހަރުވަންދެން ކިޔަވައިދެއްވީ ނާރސަރީން ފެށިގެން 12 ވަނަ ގްރޭޑާއި ހިސާބަށެވެ. އޭގެ ފަހުން 30 އަހަރުވަންދެން ޔުނިވަރސިޓީތަކުގައި ޓީޗަރުންނަށް ކިޔަވައިދެއްވަން އުޅުއްވައިފައިވެއެވެ.\nފާއިތުވި އަހަރުވެސް ނިމެން ގާތްވަމުން ދަނިކޮށް 1994 ވަނައަހަރު ޔުނެސްކޯއިން ފަހަގަކުރަމުން ގެންދިޔަ މުދައްރިސުންގެ ދުވަސް ރާއްޖޭގައިވެސް ފާހަގަ ކުރެވުނެވެ. އެހެން ނަމަވެސް އެދުވަހުވެސް ޓީޗަރުން ތަމްރީނު ކުރުމާއި މުދައްރިސުން އުފެއްދުމުގެ ވާހަކަތަކެއް އަޑެއް ނީވެއެވެ.\nނަމަވެސް ރާއްޖޭގައި ކިޔަވައިދެއްވާނެ ޓީޗަރުން ނެތިގެން ޚާއްޞަކޮށް އަޅުގަނޑުމެންގެ ޘަޤާފަތާއި ދީން ކިޔަވައިދޭނެ ޓީޗަރުން ބޭރުން ގެންނަ ވާހަކަތަކެއް އަޑުއިވިގެން ދިޔައެވެ. ރާއްޖޭގައި އެކަށީގެންވާ ޓީޗަރުން ނެތުމުގެ ސަބަބުން ކަމަށް އަޑުތައް ފެތުރެމުންދިޔައެވެ. ސްކޫލްތައް ހިންގަވާ ފަރާތްތަކަށްވެސް މިއީ ޙައިރާން ކަމަކަށްވިއެވެ. އެހެންވީމާ ކިޔަވައިދޭނެ މުދައްރިސުން ބިނާކުރުމަށް ހިތްވަރު ދެވޭލެއް ކުޑަކަމަށް ބެލެވިދާނެ ބާވައެވެ.\nމިސުވާލުތައް ގިނަފަހަރަށް ގުޅިފައިވަނީ ސްކޫލް ހުޅުވިފައި ހުންވަ ވަގުތާއި މުއްދަތާއި ކްލާހެއްގައި ކިޔަވައިދޭ ވަގުތާއި ހިސާބަށެވެ. ވަބާގެ އެންމެ އުނދަގޫ ދުވަސްވަރު ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމުގައި ޓީޗަރުންނަށް ބައިވެރި ނުވެވުމާއި ޓީޗަރުންނާއި ބެލެނިވެރީންގެ މެދުގައި ދުރު ކަމެއް އުފެދިގެން ދިއުންފަދަކަން މިސުވާލައި ގުޅިފައިވެއެވެ.\nޓީޗަރުންނަށް އެބޭފުޅުން މަސައްކަތް ކުރައްވާ މާޙައުލުގެ މައްޗަށް ބާރެއް ނެތުމާއި ބައެއް ހިންގުންތެރީންގެ ކިބައިގައި ހުންނަ އިޙުތިރާމް ކުޑަކަމާއި އެހެން މީހުންގެ ފުރާނަ ނުރައްކަލަށް ހުށަހެޅިގެންދާއިރު އެކަމާމެދު ކަންބޮޑުވުމެއްނެތް މީހުން މިހިރީ ހައްތަހާވެސް މި ސުވާލުތަކާއި ގުލީފައިވާ ކަންކަމެވެ. މީގެ އިތުރުން ޙަޤީޤަތުގެ ކުރިމަތީގައި ތަޢުލީމަކީވެސް ސިޔަސީ މަކުޑިއަކަށް ހެދުމާއި ތަޢުލީމާއި ޞިއްހަތުގެ ކުޑަވެސް ޢިލްމެއްނެތް ބޭފުޅުން ކަމުގެ ތެރެއަސް ވެދެވަޑައިގަތުމާއި އެނޫންވެސް ގޮންޖެހުންތައް މިކަމުގައި ޝާމިލްވެގެންދެއެވެ. އަދި މިފަދަ ލިޔުމެއްގައި ހިމަނައި ޢަދަދު ނުކުރެވޭވަރަސް ލިސްޓުކުރެވޭނެ ކަންކަން ހުންނާނެއެވެ.\nމިއީ އަދި ހަމައެކަނި ޞިއްހީ ކާރިސާއެއްގައި ހުރި ކަންކަމެވެ.\nބައެއް ޤައުމުތަކުގައި ޓީޗަރުންނަށް އަދަބުދެވޭ ކަންކަން ވަރަށް މަދެވެ. ނުވަތަ ސަސްޕެންޑު ކުރުމާއި މުޅި ޢުމުރަށް އެކަމުން މަޙުރޫމް ކުރުމުގެ ބާރު ވެސް އޮވެއެވެ. ނަމަވެސް ބައެއް ޤައުމުތަކުގައި އެފަދަ އަދަބެއް ދިނުމުގެ ބަދަލުގައި އެފަދަ މީހުނަށް ކުރިއެރުން ދިނުމާއި އެވަރުގެ ބަޔަކު ނެތްކަމަށް ދައްކަން މަސައްކަތް ކުރެއެވެ. މިސާލަކަށް ތާރީޚަށް ބަލާއިރު އެމެރިކާގައި ނަސްލީ ތަފާތު ކުރުން އޮންނަކަން އެއީ ޙަޤީޤަތެކެވެ. ނަމަވެސް އެފަދަ ކަމެއްގެ ވާހަކަ ދަރިވަރެއްގެ ގާތުގައި ބުނެފިނަމަ އެ ޓީޗަރަކަށް އަދަބު ލިބެއެވެ. އެކަން ހާމަކުރުމާއި ދެކޮޅު ހެދުމަކީ އިދާރީ ލޮނު ހެޔޮވަރު ކޮށްލުމަކަށް ހަދައިފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް ޙަޤީޤަތަކީ ނަސްލީ ތަފާތު އަދިވެސް އޮންނަ ކަމެވެ.\nމުދައްރިސެއްގެ ޒިންމައަކީ ބޮޑު އެއްޗެކެވެ. ދަރީންގެ ތަރުބިއްޔަތާއި އެދަރީން ތަޢުލީމު ލިބިގަތުމުގެ އެންމެ ފުރަތަމަ ސަފުގައި ތިއްބެވީ ޓީޗަރުންނެވެ. އެއީ އަބަދުވެސް ޤައުމަށް އެންމެ މުހިންމު ރައުސުމާލެވެ. އެކަމަށްޓަކައި ދިވެހި ރާއްޖޭގައި މުދައްރިސުން ތަމްރީނުކުރާ މަރުކަޒެއްވެސް ހުރި ދުވަސްވަރެއް ދިޔައެވެ.\nނަމަވެސް މިއަދު އެފަދަ މުދައްރިސުން އުފެއްދުންވެސް ވިޔަފާރިއަކަށްވުމުން އެއިދަރާއަކީ ހުންނަންޖެހޭ ތަނަކަށް ނުވިއެވެ. އެކި އެކި ތަޢުލީމީ ވިޔަފާރި ހިޔާތަކަށް އެކަންވެސް ވަނީ ބަހައިލެވިފައެވެ. އެހެނެއްކަމަކު އެކަމަށް ހޭދަތަކެއް ކޮށްގެން ކުދީންގެ ހެޔޮ ވިސްނުމަށް އެހީތެރިވެދެއްވާނެ ބޭފުޅުން މަދުމަދުން ނަމަވެސް ނިކުމެވަޑައިގަންނަވާ ކަމީ އުފާކުރުން ޙައްޤުކަމެކެވެ. ކްލާސް ރޫމްތަކަށް ވައްދައިގެން ކިޔަވައި ދެއްވިޔަސް އޮންލައިންކޮށް ކިޔަވައި ދެއްވިޔަސް އެބޭފުޅުންނަކީ އަޅުގަނޑުމެން އިޙުތިރާމްކުރަން ޖެހޭނެ ބައެކެވެ. އުފައްދައި މުސްތަޤުބަލު ބިނާކުރުމުގެ ފުރަތަމަ ސަފަށް ނެރެން ޖެހޭނެ ބައެކެވެ.\nކަން މިހެން ހުރި ނަމަވެސް މިހާރު މިވަނީ ކުޑަކުދަ މާލެއެއް ވިޔަސް ކުޑަ އެހެން ރަށެއްވިޔަސް ފިތުރަތީ ގޮތުން ނުވަތަ ޤުދުރަތުން އުފެދިފައިވާ ވަރަށްވުރެ ބޮޑު ކޮށްފައެވެ. ސްކޫލްތައް ހުންނަ ހިސާބުތަކާއި ޢާންމުން ދިރިއުޅޭ ހިސާބުތަކުގެ މެދުގައި ދުރުމިންތަކެއް ހުންނަ ކަމަކީ ޙަޤީޤަތެކެވެ. އަދި ބައެއް ރަށްރަށުގެ އާބާދީ އޮންނަގޮތުން ދަރީންނަށް ތަޢުލީމުގެ މަތީ ހަރުފަތްތަކަށް އެރަށެއްގައި ނުގެންދެވޭގޮތްވެސް ވެއެވެ. އެހެންވީމާ އެފަދަ ރަށްރަށުގައި ޓީޗަރުން އުފެދުމާއި އެކަމަށް ޝައްޤުވެރިކަން އޮތުމާއިމެދު މީހުން ދެކޭ ގޮތްވެސް ބަލަން ޖެހެއެވެ. އެކަމުގައި ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކާއި ތަޢުލީމުދޭ މުއައްސަސާތަކުން ވެސް ހޯދުންތައް ހޯދައި އެކަމަށް ކުރަންވީ މަސައްކަތްތައް ނާރެސް ކުރުމަށް ބާރުއަޅަން ޖެހެއެވެ. ގޭގައި ލޮކްޑައުންވެގެން ހުންނަ ކޮންމެ މީހަކީ އޮންލައިންކޮށް ކިޔަވައިދޭ މުދައްރިސެއް ކަމަށް ހެދިގެން އުޅުމުގެ ފުރުޞަތު ކުޑަކުރަން ޖެހެއެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ކަމަށް ޤާބިލް ކިޔަވައިދެއްވުމުގެ ފާސް ލިބިވަޑައިގެން ތިއްބެވި ބޭފުޅުން ދާއިރާގެ ތެރެއަށް ނެރުން މުހިންމެވެ.\nއެއީ އޮންލައިނާއި އިންޓަރނެޓަކީ ތަރައްޤީގެ ރޮނގުގައި ކިތަންމެ ކުރިއަރައިފައި އޮތް އެއްޗެއް ނަމަވެސް ކަމުގައި ހުރި ނުރައްކަލާއި ބިރު އިންތިހާއަށް ބޮޑެވެ. އެކަމަށްޓަކައި އުފައްދަންޖެހޭ ޤާނޫނުތަކާއި ޤަވާއިދުތައް ތަންފީޒުވާނެ މަގުތައް ފަހިކުރަން ޖެހެއެވެ. މުދައްރިސުންނަކީ ޤައުމު އާރާސްތު ކުރުމުގެ ބިންގަލުގެ މަތީގައި ކެއްޗާއި ހިސާބަށް ސީދަލަށް އެބިންގާ އުފުއްލަވައިދެއްވަން ތިއްބެވި ބޭފުޅުންނެވެ.


Aa boatu genes, Mega Maldives in Lanka ah dhathuru fashanee | Mihaaru\nމެގަ މޯލްޑިވްސްގެ ފްލީޓަށް އަލަށް ގެނައި ބޮއެންގް 737-800 ބޯޓު: މި ބޯޓު ބޭނުން ކުރާނީ އެ އެއާލައިނުން އަލަށް ފަށާ ލަންކާ އާއި އިންޑިއާގެ ދަތުރު ތަކަށް. -- ފޮޓޯ: މެގަ މޯލްޑިވްސް\nއާ ބޯޓު ގެނެސް، މެގަ މޯލްޑިވްސް އިން ލަންކާ އަށް ދަތުރު ފަށަނީ\n26 ސެޕްޓެމްބަރ 2016 - 11:46\nއާ މަތިންދާބޯޓެއް ގެނެސް އިންޑިއާ އާއި ލަންކާ ހިމެނޭ ގޮތަށް އާ ގައުމުތަކަކަށް ދަތުރުތައް ފަށަން މެގަ މޯލްޑިވްސް އިން ތައްޔާރުވެއްޖެ އެވެ.\nމެގަ މޯލްޑިވްސް އިން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި އެ އެއާލައިނުން ކުއަލާ ލަމްޕޫރަށާއި ޖިއްދާއަށް އަލުން ދަތުރުތައް ފަށަން ވެސް ވަނީ ނިންމާފަ އެވެ. ނަމަވެސް މި ދަތުރުތަކަށް ބޭނުންކުރާނީ އަލަށް ގެނައި ބޯޓަށް ވުރެ ބޮޮޑު، ބޮއިންގް 767ގެ ބޯޓެކެވެ.\nއެ އެއާލައިނުގެ ފްލީޓަށް އަލަށް ގެނެސްފައި ވަނީ ބޮއިންގް 737-800ގެ ބޯޓެކެވެ. ހަތަރު އަހަރު ވެފައިވާ މި ބޯޓުގައި 12 ބިޒްނަސް ކްލާސް ސީޓާއި 156 އިކޮނޮމީ ކްލާސް ސީޓު ހިމެނެ އެވެ.\nމި ބޯޓަކީ ޗެކް ރިޕަބްލިކްގެ އޮޕަރޭޓަރެއް ކަމަށްވާ ޓްރެވަލް ސާވިސާސް އިން ކުއްޔަށް ގެނައި ބޯޓެއް ކަމަށް ބަޔާނުގައިވެ އެވެ. ނަމަވެސް ބޯޓުގެ ބޭރުގައި ހުންނާނީ މެގަ މޯލްޑިވްސްގެ ފްލައިޓްތަކުގެ ޑިޒައިންތަކާއި އެ އެއާލައިނުގެ ލޯގޯ އެވެ.\nބޯޓުގެ ދެ ފަރާތުގައި ރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމް ޕްރޮމޯޓު ކުރާ "ވިޒިޓް މޯލްޑިވްސް" ލޯގޯ ޖަހާފައިވާނެ ކަމަށް ވެސް ބަޔާނުގައިވެ އެވެ.\n"ޓްރެވަލް ސާވިސާސްއާ އެކު ވެފައިވާ މި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ބެކްއަޕް އެއާކްރާފްޓަކަށް ބޭނުން ޖެހިއްޖެ ނަމަ އެކަން ވެސް ވަނީ ހަމަޖެހިފައި. އާ ބޯޓުގެ ފިޔަގަނޑު ފަރުމާކޮށްފައިވާ ގޮތުގެ ސަބަބުން، އެންމެ ދުރު ދަތުރު ކަމަށްވާ މާލެ އާއި ހޮން ކޮންގް ފްލައިޓުގައި އުފުލޭ މީހުންނާއި މުދަލުގެ އަދަދު އިތުރު ކުރުމުގެ ފުރުސަތު ލިބޭ. މިއީ ކަސްޓަމަރުންނަށާއި ކުންފުންޏަށް ވެސް ލިބޭ ވަރަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް،" މެގަގެ ސީއީއޯ ޖޯޖް ވެއިންމެން ވިދާޅުވި އެވެ.\nމެގަ މޯލްޑިވްސުން އިންޑިއާ އަށް ދަތުރުތައް ފެށުމަށް ބޭނުންވާ ހުއްދަ އެ ގައުމުގެ ސިވިލް އޭވިއޭޝަނުން ލިބިފައި ވަނީ މިދިޔަ މަހު 17 ގަ އެވެ.\nއެމެރިކާ ކުންފުންޏަކާއި ދިވެހި ކުންފުންޏެއް ގުޅިގެން 2009 ވަނަ އަހަރު ފެށި މެގަ އަށް ވަނީ ޗައިނާ އިން އަންނަ ޓޫރިސްޓުންގެ އަދަދު މަދުވުމުގެ ސަބަބުން މާލީ ދަތިކަމާ ވެސް ކުރިމަތިވެފަ އެވެ. އެގޮތުން މިދިޔަ މަހު އެ އެއާލައިނުގެ 65 މަގާމެއް އުވާލައި ގިނަ ބަޔަކު ވަޒީފާއިން ވަކިކޮށް، ކުންފުނި ރީސްޓްރަކްޗާ ކުރަން ވަނީ ނިންމާފަ އެވެ.\nއިތުރު ލިޔުންތައް މެގަ މޯލްޑިވްސް ވައިގެ ދަތުރުފަތުރު ދަތުރުފަތުރު\nމެގަމޯލްޑިވްސް ޑިލޭވެ ލަންކާ އެއާޕޯޓްގައި 10 ގަޑިއިރު


Hoonu fenah vehtunee Imran tha? noony Umar aa eku3commissionerun tha?\nހިޔާލު + ރިޕޯޓް\nހޫނު ފެނަށް ވެއްޓުނީ އިމްރާންތަ؟ ނޫނީ އުމަރާއިއެކު3ކޮމިޝަނަރުންތަ؟\n2 July 9th, 2019 - 6:22 PM\nއިތުބާރު ގެއްލިފައިވާ ތިން ކޮމިޝަނަރުން ދައްކާ ވާހަކަ ޤަބޫލުކުރާނީ ކާކު؟ އިމްރާން ހެއްދެވީ އިތުރުފުޅެއް ކަމަށް ވިދާޅުވާ ބޭފުޅުން ލުތުފީއާއިބެހޭ އެއްވެސް މައުލޫމާތެއް މިއަދާއި ހަމަޔަށް ނުދެއްވައި ތިބެ ހޫނުފެނަށް ވެއްޓުނީމާ މިއަދު ރައްޔިތުންގެ ސަމާލުކަން ހޯދުމުގެ މަސައްކަތް ފައްޓަވައިގެން އުޅުއްވާ ކަހަލައެވެ.\nރައީސް ޔާމިންގެ ވެރިކަމުގައި އިތުބާރު ގެއްލި ބަދަލުކުރެވުނު ޕޮލިސް ކޮމިޝަނަރުންތަކެއް މިއަދު ލުތިފީގެ މައްސަލައިގައި މިހާ ކަންބޮޑުވާ ކަމަށް ޤަބޫލު ކުރެވޭނެ އެއްވެސް ސަބަބެއް ނުފެނެއެވެ. ވެގެން މިއުޅޭ ގޮތަކީ އުމަރު ހޫނުފެނަށް ވެއްޓުމުން ދިފާއުގައި ބަޔަކު ނުކުމެގެން އުޅެނީއެވެ.\nއުމަރުގެ ނަސީރުގެ ދިފާއުގައި ނުކުމެފައިވާ ތިން ޕޮލިސް ކޮމިޝަރުންގެ ތެރެއިން، އަބްދުﷲ ރިޔާޒުގެ ކޮމިޝަނުަރުކަމުގައި ވަނީ ޑރ. އަފްރާޝީމް އަލީ އަވަހާރަކޮށްލާފައެވެ. ނޫސްވެރިއާ އަހުމަަދު ރިލްވާން ގެއްލުވާލީ ކޮމިޝަނާ އޮފް ޕޮލިސްގެ މަގާމުގައި ހުސެން ވަހީދު ހުއްޓައެވެ. ބްލޮގާ ޔާމިން ރަޝީދު މަރަލީ ސީޕީ އަކަށް އަހުމަދު އަރީފް ހުއްޓައެވެ.\nޔާމީންގެ ސަރުކާރުގައި ފުލުހުން ލައްވައި ހިންގި ގިނަ ޖަރީމާތަކުގެ އަޑީގައި ހުރި ކަމަށް ގިނަ ރައްޔިތުން ޤަބޫލުކުރި ޕޮލިސްކޮމިޝަނަރ ހުސެއިން ވަހީދަކީ މިއަދު އުމަރުގެ ދިފާއުގައި ނުކުމެ ހުރި މީހެކެވެ. ސަބަބަކީ 2012 ވަނަ އަހަރުގެ ވެރިކަން މަގުމަތިން ބަދަލުކުރުމުގައި އުމަރު ނަޞީރާއެކު އަމަލީ ގޮތުން ބައިވެރިވި ފަރާތެއް ކަމުންނެވެ. އެހެން ކަމުން މިއަދު ލުތުފީގެ މައްސަލާގައި އިހުމާލުވެފައިވާ ފަރާތެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން ދައްކަވަމުން ގެންދާ ވާހަކަތަކަކީ ހުސެއިން ވަހީދު ދައްކަވާ ހިޔާލީ ވާހަކަތައް ކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވެއެވެ.\nކުރީގެ ކޮމިޝަނރަ އަބްދުﷲ ރިޔާޒަކީ ރައްޔިތުންގެ އިތުބާރު ގެއްލޭވަރަށް ޑރ.އަފްރާޝީމަރަކީ ސިޔާސީ ހަތިޔާރެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކޮށް، މަރުހޫމް އަފްރާޝީމްގެ މަރާލި މީހުންގެ ވާހަކަތައް އެނގޭ ކަމަށްބުނެ ކޮންމެ އިންތިހާބަކާއި ދިމާކޮށް އެވާހަކަ ދައްކަވަމުން ގެންދިޔަ ބޭފުޅެކެވެ. އަދި އަފްރާޝީމް އަވަރާހަކޮށްލީ ސިޔާސީ ބޭނުމެއްގައި ކަމަށް ކޮމިޝަނަރުގެ މަގާމުގައި ހުންނަވައިގެން ވިދާޅުވެ، އަދިއަދާ ހަމައަށް ވެސް އެ ވިދާޅުވާ "ސިޔާސީ ބޭނުން" ރައްޔިތުންނާހަމައަށް ތިލަކޮށްލަން ކެރި ވަޑައިނުގަންނަވާ "ފިނޑި" ބޭފުޅެކެވެ.\nފުލުހުންނާއި ޤާނޫނީ ގޮތުން މަތިކުރެވިފައިވާ ޒިންމާތައް ފުލުހުން އަދާކުރައްވަން ޖެހޭނެ ކަމަށް އަބުދުﷲ ރިޔާޒު ވިދާޅުވާ އިރު ފުލުހުން ޤާނޫނު ނަގަހައްޓައި ކަންކަން ކުރަމުން އައީ ކޮން ދުވަސްވަރެއްގައިތޯ އަދި ކޮންކަމެއްގައިތޯ ސުވާލު އުފެދެއެވެ. 07 ފެބުރުއަރީ 2012 ގައި ފުލުހުންނާއި ގުޅިގެން ޤަނޫނީ ގޮތުން އުފެދިފައި އޮތް ވެރިކަމާއި ދެކޮޅަށް ހުދު އަބްދުﷲ ރިޔާޒު ހިންގެވީ ޤާނޫނީ ކަންކަންތޯ ވެސް ސުވާލު އުފެދެއެވެ.\nހާއިނެއް އަދި ބާޢީ އެއް ކަމުގައިވާ ހާޖަރާގޭ ލުތުފީ ފިލައިގެން ދިޔަފަހުން ރާއްޖެ ގެނައުމަށް މަސައްކަތެއް ކުރިނަމަ އޭރުވެސް ރައްޔިތުންނަށް އެކަން ހާމަކުރައްވަން ޖެހެއެވެ. ސަބަބަކީ މިއަދު އެމީހުން ރައްޔިތުންނަށް ކަންކަން ހާމަކުރަން ގޮވާލާ ފަދައިން މިއަދު އެކަން ކުރައްވަމުން ފުލުހުން ގެންދާއިރު އޭރު މިބޭފުޅުންނަށް ފުލުހުންގެ ޤާނޫނާއި ދިވެހިރާއްޖޭގެ އެންމެހާ ޤާނޫނުތައް ނޭނގެނީހެއްޔެވެ. އެހެނވިޔައްސް އެއީވެސް މިބޭބޭފުޅުންނަށް މިކަމުން ރެކެވޭނެވެސް ސަބަބެއް ނޫނެވެ. ފުލުހުންނަކީ ޤާނޫނު ދަންނަ ޤާނޫނު ތަންފީޒު ކުރަން މަތިކުރެވިފައިވާ ފަރާތް ކަމަށްވާތިއެވެ.\nދެން އޮތީ ކުރީގެ ކޮމިޝަނާ އަހުމަދު އަރީފްގެ ވާހަކައެވެ. އަރީފްއަކީ ސުޕްރީމް ކޯޓުން 2018 ވަނަ އަހަރުގެ ފެބުރުއަރީ2ވަނަ ދުވަހު އިދިކޮޅު ލީޑަރުން މިނިވަން ކުރުމަށް އަމުރުކޮށް ކޯޓު އަމަރު ނެރުނުއިރު ފުލުހުންގެ އިސްވެރިއާއެވެ. އަދި އެއަމުރަށް ތަބާނުވެ ގަސްތުގައި އެތައް ވަގުތެއް ބޭކާރު ކުރެއްވައި، އަމިއްލައަށް ފޭހުނު އިލޮށިގަނޑު ލޮލަށް ހެރިވަޑައިގެން ބޭފުޅެކެވެ.\nސުޕްރީމް ކޯޓުގެ އަމުރާ ގުޅިގެން ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމިން ގުޅުއްވުމުން ފޯނު ނުނަގާތީ އޭނާ މަގާމުން ދުރޮށް ޕާސްޕޯޓު ހިފައްޓައި އޭނާއާއި ދެކޮޅަށް ޖިނާއީ ތަހުގީގު ހިންގަން ފެށިއެވެ. އަދި އޭނާގެ މައްޗަށް ދައުވާވެސް ކުރިއެވެ.\n"ކޯޓު އަމުރަކަށް ތަބާވާން" މަސައްކަތް ކުރުމުން "ޓެރަރިޒަމްގެ ދައުވާ" އަރީފްގެ މައްޗަށް އުފުލިއިރު، މިއަދު އަނެއްކާވެސް އޭނާ މިއުޅެނީ ހަނދު ބޮޑުވެގެންތޯ ސުވާލު އުފެދެވެ. ސަބަބަކީ އުމަރު ނަސީރަކީ ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީނުގެ ބޮލުގައި އަފްރާޝީމްގެ މަރުގެ ތުހުމަތު އަޅުވައި ހޯމް މިނިސްޓަރ ކަމާއި ހަވާލުވި ފަރާތެކެވެ. މިވަރުގެ މީހަކު ފިތުނަ އުފައްދައި މަސްލަހަތު ނަގާލުމަށް ނުކުރާނީ ކޮން ކަމެއް ހެއްޔެވެ.\nއުމަރު ނަޞީރަކީ ތަފާތު އެކި ފަހަރުމަތިން ޤާނޫނީ ގޮތުން އުފެދިފައިވާ ސަރުކާރުތަކާއި ދެކޮޅަށް ނުކުމެ ވެރިކަން ވައްޓާލާނެ ކަމަށް ބުނެ މަގުމައްޗަށް ނުކުމެ، ރައްޔިތުންގެ ހިތްތަކުގައި ނަފްރަތު އުފައްދައި ރައްޔިތުން ސަރުކާރުތަކާއި ދެކޮޅަށް މަގުމައްޗަށް ނެރުމުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ މީހެކެވެ.\nސިފައިންގެ ޤާނޫނުގެ 48 ވަނަ މާއްދާގައި ބުނެފައިވަނީ "ބަޢާވާތްތެރިންނަކީ" ރާއްޖޭގެ މިނިވަންކަމާ، ސިޔާދަތައް ގެއްލުންވާފަދަ އަމަލެއް ކުރާ ދިވެހިން ކަމަށެވެ.\nދިވެހިރާއްޖޭގައި އޮތް ޤާނޫނީ ވެރިކަމެއްގެ އެންމެ އިސް ވެރިއަކަށް ހުންނެވި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ މަގާމުން ދުރުކުރާނެކަމުގެ އިންޒާރު ފާޅުގައި ދީ، ކޮންމާޑު ސެންޓަރު ހިންގެވިކަމަށް އެއްބަސްވެ، ހަރުގަނޑު ޖައްސައިގެން ސިފައިންގެ ފާރުމަތިން އަރަށް ރޭވި މީހަކު " ބަޢާވާތްތެރިއަކަށް" ނުވާނެ އެއްވެސް ގޮތެއް އޮންނާނެތޯއެވެ؟\nއެހެން މީހުނަށް ގުދޯ ގުދޯ ގޮވާ ކޮންމެ މީހެއްގެ ހަތް ގުދު އޮންނާނެއެވެ.\nވަރަށް ފުރިހަމަ ވާހަކަފުޅެއް


ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި | އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު | ޞިއްޙަތު\nBack ކަވާސާ ޞިއްޙަތު ޞިއްޙަތުގެ ބައިތައް އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި\nއަންހެނާގެ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި : އަންހެނާގެ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ދިގުމިނަކީ 2-1 އިންޗި އެވެ. ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި ހުޅުވިފައި އިންނަނީ އަންހެނާގެ ޖިންސީ ގުނަވަނު ގެ ދޮރާއި ކުޅަނދިއްޔާއި، ދެމެދުގައެވެ. ފިރިހެނުންގެ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި މާ ދިގެވެ. އެހެންކަމުން ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގެ އިންފެކްޝަން އަންހެނުންނަށް ޖެހޭ މިންވަރު އިތުރެވެ.\nފިރިހެނާގެ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި : ފިރިހެނުންގެ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ދިގުމިނުގައި 8 އިންޗި ހުރެއެވެ. ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި ހުޅުވިފައި އިންނަނީ ފިރިހެން ހަށީގެ ކޮޅުންނެވެ. ފިރިހެނުންގެ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި މައިގަނޑު3ބަޔަކަށް ބަހާލެވިފައި ވެއެވެ. އަދި އެބައިތަކަށް ނަންދެވިފައިވަނީ އެބަޔެއް ހުރި ހިސާބާއި ގުޅޭގޮތަށެވެ.\nއުފެދުމުގައި ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި ބަހާލެވިފައިވާ ބައިތައް\nޕްރޮސްޓޭޓްގެ ކުރިން އިންނަ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި : މިއީ މަސާނާ އިން ފެށިގެން ޕްރޮސްޓޭޓް ގްލޭންޑް އާއި ދެމެދުގައިވާ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ބައެވެ. މިބައިގެ ދިގުމިނުގައި ހުންނަނީ އެންމެ 1 ސެންޓިމީޓަރެވެ. ބައެއް ފަހަރު މިއީ ޕްރޮސްޓޭޓްގެ ތެރޭގައިވާ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ބައެއްގެ ގޮތުގައި ވެސް ބަލައި އުޅެއެވެ.\nޕްރޮސްޓޭޓްގެ ތެރޭގައިވާ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި : މިއީ ޕްރޮސްޓޭޓް ގްލޭންޑްގެ ތެރެއިން ދައުރުވަމުން ގޮސްފައިވާ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ބައެކެވެ. މިބައިގެ ދިގުމިނުގައި3ސެންޓިމީޓަރު ވަރުހުރެއެވެ. ތަފާތު ލޮއި ނުވަތަ ހުޅުވުންތައް މިބައިގައި ވެއެވެ.\n* މަނި ހޮޅި، އަދި އިޖެކިއުލޭޓަރީ ޑަކްޓް އިން މަނި އަންނަ ލޯވަޅު\n* ޕްރޮސްޓޭޓް ގްލޭންޑް އިން ދިޔަ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅިއަށް އަންނަ މަގު ނުވަތަ ހުޅުވިފައިވާ ލޯވަޅު\n* ޕްރޮސްޓެޓިކް ޔުޓިރިކަލް ގެ ލޯވަޅު\nމަސްގަނޑުގެކުޑަކަމުދާ ހޮޅި : މިއީ އެކްސްޓާނަލް ސްފިންކްޓަރ މަސްގަނޑު ގެތެރެއިން ދައުރުވަމުން ގޮސްފައިވާ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ބައެކެވެ. މިބައިގެ ދިގުމިނުގައި 2-1 ސެންޓިމީޓަރު ހުރެއެވެ. މިއީ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ އެންމެ ހަނި ބައެވެ. ބަލްބޯ ޔުރެތުރަލް ގްލޭންޑްގެ މަގުތައް ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި އަށް ހުޅުވިފައި ހުންނަނީ މިހިސާބުގެ ތެރޭގައެވެ. ނުވަތަ މިބައިގެ ތެރޭގައެވެ.މިބައިގެ އެތެރޭ ތެތްދުލިފަށުގެ އެންމެ ބޭރު ފަށަލައިގައި ހުންނަނީ ޝޫޑޯ ސްޓްރެޓިފައިޑް އެޕިތީލިއަމް(Pseudo stratified epithelium) އެވެ.\nފިރިހެންހަށީގެ ތެރޭގައިވާ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި : މިއީ ފިރިހެންހަށީގެ ތެރެއިން ގޮސްފައިވާ ފިރިހެނާގެ ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ބައެކެވެ. މިބައިގެ ދިގުމިނުގައި 16-15 ސެންޓިމީޓަރު ވަރު ހުރެއެވެ.މިބައި ގޮސްފައި އިންނަނީ ފިރިހެންހަށީގެ އޮނިގަނޑުގައިވާ ކޯރޕަސް ސްޕަންޖިއޯސަމް ގެތެރެއިންނެވެ. މިބައިގެ އެތެރޭ ތެތްދުލިފަށުގެ އެންމެ ބޭރު ފަށަލައިގައި ހުންނަނީ ޝޫޑޯ ސްޓްރެޓިފައިޑް އެޕިތީލިއަމް (Pseudo stratified epithelium) އެވެ.\nމައިކްރޮސްކޯޕަކުން ބެލުމުން ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ބައިތައް ފެންނާނޭގޮތް\n• ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ފެށޭ ކޮޅު ހުންނަނީ ޓްރާންސިޝަނަލް އެޕިތީލިއަމް އެވެ. އެއީ މަސާނާ ގައިވެސް ހުންނަ އެޕިތީލިއަމް އެވެ.\n• ކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ މެދުގައި ހުންނަނީ ސްޓްރެޓިފައިޑް ކޮލަމްނާ އެޕިތީލިއަމް އެވެ.\n• ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި ނިމޭކޮޅު ހުންނަނީ ސްޓްރެޓިފައިޑް ސްކޭމަސް އެޕިތީލިއަމް އެވެ.\nކުޑަކަމުދާ ހޮޅީގެ ވަޒީފާ\n• މަސާނާގައި ރައްކާކުރެވިފައި ހުރި ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ހަށިގަނޑުން ބޭރުކުރުން\n• ފިރިހެނުންގެ އެދުން ފުދޭއިރު ކުރިމަތި ފަރާތުން މަނިބޭރުކުރުން


SAARC Qaumuthakugai Covid-19 ge Haalathu 7\nފައިތުވި7ހަފުތާގައި ސާކް ގައުމުތަކުގައި ކޮވިޑް-19 ގެ ހާލަތު ބަދަލުވަމުން ގޮސްފައިވާ ގޮތް.\nސާކް ގައުމުތަކުގައި ކޮވިޑް-19ގެ ހާލަތު 7\n1 މެއި 2020, 23:48 |\nސައުތު އޭޝިއަން އެސޯސިއޭޝަން ފޯ ރީޖަނަލް ކޯޕަރޭޝަން (ސާކް)ގެ ގައުމުތަކުގައި ކޮވިޑް-19،ގެ އާލަމީވަބާގެ ހާލަތު ބަލައިލުމަށް ކުރިޔަށް ގެންދެވޭ މި ރިޕޯޓުގެ7ވަނަ ބައި ފަށަމެވެ. ފާއިތުވި ހަފުތާގައި ވަނީ ސާކްގެ ގިނަ ގައުމުތަކުން ކުރިޔަށްގެންދިޔަ ލޮކްޑައުން ނުވަތަ ފުރަބަންދުގެ ހާލަތު އިތުރު ދެހަފުތާއަށް އިތުރުކޮށްފައެވެ. ފާއިތުވި ހަފުތާގައި ދިވެހިރާއްޖޭގައި ނިސްބަތުން ގިނަ ބަޔަކު މިބައްޔަށް ފައްސިވި އިރު ފުރަތަމަ މިބަލީގައި ރާއްޖެއިން މިހަކު މަރުވީވެސް ފާއިތުވިި ހަފުތާގައެވެ. އިންޑިއާގައި ބަައްޔަށް ފައްސިވި މީހުން އެންމެ ގިނައިރު އަދިވެސް އެންމެ މަދު މީހުންނަށް މިބަލި ޖެހިފައި ވަނީ މިސަރަހައްދުން ބޫޓާނުގައެވެ.\nސާކް ގައުމުތަކުގައި ކޮވިޑް-19 ގެ ހާލަތު، މައުލޫމާތު؛ ވޯލްޑޯމީޓަރ2މެއި 2020.\nމިއަދު2މެއި، ހޮނިހިރު ދުވަހާއި ހަމަޔަށް ސާކްގެ ގައުމުތަކުން ޖުަމްލަ 64463 މީހުންނަށް މިބަލި ޖެހިފައިވާ ކަމަށް ރިކޯޑު ކުރެވިފައި ވެއެވެ. އެއިގެ ތެރެއިން 14067 މީހުން (%21.8) މީހުން ބަލިން ރަނގަޅުވެފައި ވެއެވެ. އަދި ބަލީގައި 1791 މީހުން މަރުވެފައި ވެއެވެ. އެއީ %2.8 މީހުންނެވެ.\nމިބަލީގެ އެކްޓިވް ކޭސަސްގެ ގޮތުގައި މިސަރަހައްދުގައި މިހާރު ތިބީ 42591 މީހުންގެ ތެރެއިން %99.7 މީހުން (42469) އަކީ އާދައިގެ ކުދިކުދި މައްސަލަތަކުގެ މީހުންނެވެ. އަނެއް %0.29 މީހުން ނުވަތަ 122 މީހުންނަކީ ނާޒުކު ހާލަތުގައި ތިބި ބަލި މީހުންނެވެ. ބަލީގައި ގޮތްކަނޑައެޅި ނިމިވައިވާ 15858 މީހުންގެ ތެރެއިން %88.7 މީހުން ރަނގަޅުވެފައި ވާއިރު ބަލީގައި މަރުވެފައި ވަނީ %11.3 މީހުން (1791) ނެވެ.\nމުޅި ދުނިޔެއިން އެންމެ ގިނަ މީހުނަށް މިބަލި ޖެހިފައިވަނީ އެމެރިކާއިން އިންނެވެ. އެގައުމުންމިލިޔަނަކަށް ވުރެ ގިނަ މީހުނަށް މިބަލި ޖެހިފައިވާ އިރު 64000އަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ބަލީގައި މަރުވެފައި ވެއެވެ. ދެއްލައްކައަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ބައްޔަށް ފައްސިވެފައިވާ ގައުމުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ އެމެރިކާގެ އިތުރުން ސްޕޭން، އިޓަލީއެވެ. އަދި ފްރާންސް، ޖަރުމަން، އިނގިރޭސިވިލާތް، ރަޝިއާ، އަދި ތުރުކީ އިން ވަނީ އެއްލައްކައަށް ވުރެ ގިިނަމީހުން ބައްޔަށް ފައްސި ވެފައި އެވެ. ދެން ހިމެނެނީ އޭޝިއާގެ އިރާނާއި، ސައުތު އެމެރިކާގެ ބްރެޒިލާއި ބަލި ފުރަތަމަ ފެނުނު ޗައިނާ އެވެ. މިބަލީގައި އެންމެ ގިނަ މީހުން މަރުވަފައިވަނީ އެމެރިކާ ގެ އިތުރުން ސްޕޭން (24824) އާއި އިޓަލީ (27,967) އާއި އިނގިރޭސިވިލާތުން (26,771) އަދި ފްރާންސް (24,376) އިން ނެވެ.\nސާކް ގައުމުތަކުގެ ތަފުސީލް ނަމްބަރުތަކަށް ބަލާއިރު އެންމެ ބޮޑު އާބާދީ ހިމެނޭ އިންޑިއާ އަދި ޕާކިސްތާނުން ބަލިމީހުން ތިބި އަދަދުތައް އެހެން ގައުމުތަކަށް ވުރެމާ ބޮޑުތަނުން މައްޗެވެ. އެއާއެކު ބަންގްލާދޭޝްއިން ބަލިޖެހޭ މީހުންގެ އަދަދުތައް ނިމުނު ހަފުތާގައި ވެސް ވަނީ ވަރަށް ބޮޑުތަން މައްޗަށް ގޮސްފައި ވެއެވެ. އެންމެ މަދުން ބައްޔަށް ޕޮޒިޓިވް މީހުން ހިމެނޭ ބޫޓާން، ނޭޕާލް އަދި ދިވެހިރާއްޖޭގެ ގްރޫޕެވެ. ނަމަވެސް ފާއިތުވި ހަފުތާގައި ދިވެހިރާއްޖެ އާއި އަފުޣާނިސްތާން އަދި ސްރީލަންކާއިން ވެސް ވަނީ ނިސްބަތުން ބަލި ޖެހިފައިވާ މީހުން އިތުރުވެފައެވެ. ނޭޕާލާއި ބޫޓަނުން އަދި މިބަލީގައި މީހަކު މަރުވެފައެއް ނުވެއެވެ.\nސާކް ގައުމުތަކުގައި ކޯވިޑް19 ގެ ހާލަތު،2މެއި 2020\nއިންޑިއާގައި ބަލިޖެހިފައިވާ މީހުންގެ އަދަދު 24 ހާހުން 35 ހާހަށް މައްޗަށް އަރާފައިވާއިރު ޕާކިސްތާން ވަނީ 12 ހާހުން 17 ހާހަށްވުރ މައްޗަށް އަރާފައެވެ. ބަންގްލާދޭޝް5ހާހުން 8 ހާހަށް އަރާފައިވާ އިރު އަފުޣާނިސްތާނުގެ އަދަދު ވަނީ ދެހާހުން މައޗަށް ފިއެވެ. ސްރީލަންކާ 417 އިން 689 އަސް އަދި ދިވެހި ރާއްޖެއިން ވަނީ 129ން 481 އަށް މަތިވެފައެވެ. ނޭޕާލް 49 ން 59އަށް އަދި ބޫޓާނުން ފާއިތުވި ހަފުތާގައި އިތުރު މީހަކަށް ބަލިޖެހިފައި ނުވާއިރު5މީހުން ބަލިން ރނގަޅުވެ ބާލީ ތިބީ ބަލިގެ އެންމެ ދެ މީހުންނެވެ.\nދިވެހިރާއްޖޭގައި މިބަލީގެ މީހުންގެ އަދަދު ފާއިތުވި ދެހަފުތާގައި ވެސް މިވަނީ ނިސްބަތުން ބޮޑުތަން އިތުރުވެފައެވެ. އެއީ ފާއިތުވި ހަތަރު ހަފުތާގައި 28 އިން 83ން 129ން 481 އަށް އިތުރު ވެފައި ވުމުންނެވެ. ފާއިތުވި ހަފުތާގައި ރާއްޖެއިން އެއްމީހަކު އިތުރަށް ބަލިން ރަނގަޅުވެފައި ވެއެވެ. މިހާތަނަށް ރާއްޖޭއިން ބަލިން ރަނގަޅުވެފައި ވަނީ 17 މީހުންނެވެ. މިހާރު ރާއްޖޭގައި ތިބީ ބަލީގެ 152 ދިވެހީންނާއި 258 ބަންގްލާދެޝް މީހުންނާއި 49 އިންޑިއާ މީހުންނާއި އިޓަލީގެ 11، ޕާކިސްތާނުގެ 3، ނޭޕާލުގެ2އަދި ޔޫރަުގެ ގައުމުތަކުން4މީހުންނެވެ. އެއީ ޖުމްލަ 329 ބިދޭސީން ނުވަތަ %68 މީހުންނެވެ. މާލޭގެ އިތުރުން ރާއްޖޭގެ އުތުރުން ހއ. އަތޮޅާއި ނ. އަތޮޅުގެ އިތުރުން މާލެ އަތޮޅު ތުލުސްދޫއިން ވަނީ ބައްޔަށް ޕޮޒިޓިވް މީހުން ފެނިފައެވެ. ފާއިތުވި ފަހުތާގައި ވަނީ ދިވެހިރާއްޖޭގައި ގެއިން ބޭރަށް ނިކުމެ އުޅުން އިތުރު2ހަފުތާއަށް މަނާކޮށްފައި ވެއެވެ.\nދިވެހިރާއްޖޭގައި ކޯވިޑް-19 އަށް ފައްސިވެފައިވާ އެކި ގައުމުތަކުގެ މީހުން


Kompany replace kurumah City'in De Ligt hoadhumah masaikai kuranee\nކޮމްޕެނީ ރިޕްލޭސް ކުރުމަށް ސިޓީން ޑެލައިޓް ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރަނީ\nޑެލައިޓް ބޭނުންވަނީ ބާސާއަށް ބަދަލުވާން ކަމަށް ރިޕޯޓްތައް ބުނޭ\nކ. މާލެ 25 މެއި 2019 | ހޮނިހިރު 19:47 3,685\nމެންޗެސްޓަރ ސިޓީގެ ކުރީގެ ކެޕްޓަން ވިންސެންޓް ކޮމްޕެނީގެ ރިޕްލޭސްމަންޓަށް އަޔަކްސްއަށް ކުޅެމުން އަންނަ މަތައިސް ޑެލައިޓް ހޯދުމަށް އެ ކްލަބުން މަސައްކަތް ކުރަމުން އަންނަ ކަމަށް ރިޕޯޓްތައް ބުނެފިއެވެ.\nއިނގިރޭސި ބައެއް މީޑިއާތަކުން ބުނީ، ކުރިޔަށް އޮތް ސީޒަނުގައި ސިޓީގެ ޑިފެންސް ލައިނުން ކޮމްޕެނީ ނެތްތަން ފޫބެއްދުމަށް ޑެލައިޓް ހޯދަން މަސައްކަތް ކުރަމުން އަންނަ ކަމަށާއި، މިހާރު އެކަމާ މަޝްވަރާ ވެސް ކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ.\nއުމުރުން 19 އަހަރުގެ ޑެލައިޓް ޔުއެފާ ޗެމްޕިއަންސް ލީގުގައި އަޔަކްސްއަށް މޮޅު ކުޅުމެއް ދައްކާފައިވާއިރު، އޭނާ ވަނީ ގިނަ ބައެއްގެ ސަމާލުކަން މި ފަހަރުގެ މުބާރާތުގައި ހޯދާފައެވެ.\nއެގޮތުން ޑެލައިޓް ހޯދަން ބާސާގެ އިތުރުން ގިނަ ޓީމުތަކުން އަންނަނީ މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ޖަރުމަން އަދި އިނގިރޭސި ޓީމުތައް ހިމެނެއެވެ.


SunOnline: Volley courtun vidhaali Juzan, futsal dhandugai ves athu nujehey\nވޮލީ ކޯޓުން ވިދާލި ޖޫޒާން، ފުޓްސަލް ދަނޑުގައި ވެސް އަތުނުޖެހޭ\nޢާލިމް އަބްދުއްލަތީފް 19 Jan 2022, 08:43\nކްލަބް މޯލްޑިވްސްގެ ފައިނަލު މެޗުގައި ޖޫޒާން ފަސް ގޯލު ޖެހި --\nފާތިމަތު ޖޫޒާން ޒަރީރަކީ ވޮލީގެ އާއިލާއާ ވަރަށް ގާތް ނަމެކެވެ. އެހެން ނަމަވެސް ފުޓުބޯޅައާއި ފުޓްސެލްއަށް ލޯބިކުރާ މީހުންނަށް މިއީ އެހާ ރައްޓެހި ނަމަކަށް ނުވެދާނެއެވެ.\nނިމިދިޔަ 2021ވަނަ އަހަރުގެ ކްލަބް މޯލްޑިވްސް ކަޕްގެ އަންހެން ޑިވިޝަންގެ ފައިނަލް މެޗުގައި 26 އަހަރުގެ ޖުޒާންގެ ފަރާތުން ފެނުނީ އާދަޔާޚިލާފު މޮޅު ކުޅުމެކެވެ. އެމްޕީއެލްގެ ނޫ ޖޯޒީގައި ޖޯޝާއެކު ކުޅެމުންދިޔަ ޖޫޒާންް އަތުޖެއްސުމަކީ އިދިކޮޅުން ކުޅުނު ވެކްމޯ ޓީމަށް ވާވަރު ކަމަކަށް ނުވިއެވެ.\nފަތިފައްޗަށް ޖޫޒާން ދިޔައީ ގޯލުތައް ޖަހަމުންނެވެ. ފައިނަލު މެޗެއްގައި އެހާ ގިނަ ގޯލު ޖެހުމަކީ ވަރަށް މަދުން ނޫނީ ކުރެވޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ޖޫޒާން އެކަން ވެސް ކޮށްފިއެވެ. އޭނާ ފައިނަލު މެޗުގައި ފަސް ގޯލު އެމްޕީއެލްއަށް ޖަހައިދިނެވެ.\nކްލަބް މޯލްޑިވްސް ކަޕްގެ ފައިނަލު މެޗުގައި ލަނޑެއް ޖެހުމަށްފަހު ޖޫޒާން ސެލެބްރޭޓް ކުރަނީ --\nޏ. ފުވައްމުލަކު ދަޑިމަގު އަވަށަށް ނިސްބަތްވާ ޖޫޒާން ކުޑައިރު ފުޓްސަލް ކުޅެއުޅުނެވެ. އޭރު އޭނާގެ ގިނަ ރައްޓެހިންނަކީ ފިރިހެންކުދިން ކަމަށްވާތީ އެ ކުދިންނާއެކު އޭނާ ވަރަށް ގިނައިން ފުޓުބޯޅަ ކުޅެއެވެ. ކުޑައިރު ފުޓުބޯޅަ ކުޅެއުޅުނުކަމުގައި ވިޔަސް ފުރާވަރަށް އެޅުމުން އޭނާ ފުޓުބޯޅަކުޅުން ހުއްޓާލިއެވެ.\n"ދުވަހަކު ވެސް ހިތަކަށް ނާރާ ފުޓުބޯޅައިން ކުރިއަށް ދާކަށް، އެގޮތަކަށް އެ ކަހަލަ އެއްވެސް އެއްޗެއް ނީނދޭ ހިތަކުއެއް،" ޖޫޒާން ކިޔައިދިނެވެ.\nގުރޭޑް 10 ނިންމުމަށްފަހު ޖޫޒާން ކުޅެން ފެށީ ވޮލީބޯޅައެވެ. އޭރު އެ ރަށުގައި އެންމެ ފޯރީގައި ކުޅުނު ކުޅިވަރަކީ އެއީ ކަމަށް ވާތީއެވެ.\nއޭރު ފެށި ގޮތަށް ވޮލީއަކީ ޖޫޒާން ވަރަށް ކުޅޭހިތްވި ކުޅިވަރެކެވެ. ގުރޭޑް 12ގައި އުޅެނިކޮށް އޭނާއަށް ގައުމީ ޓީމަށް ދާން ލިބުނު ފުރުސަތަކީ ވޮލީއަށް އޭނާގެ ހިތުގައި އޮތް ލޯބި އިތުރުވި ކަމެކެވެ.\nވޮލީގެ ދާއިރާއިން އޭނާވަނީ ގިނަ ކާމިޔާބީތަކެއް ހޯދާފައެވެ. އޭގެ ތެރެއިން ވެސް 2019ވަނަ އަހަރު ބަންގާޅުގައި އޮތް މުބާރާތަކުން ގައުމީ ޓީމަށް ލިބުނު ރިހި މެޑައްޔަކީ ޖޫޒާންއަށް ހާއްސަ ކާމިޔާބީއެކެވެ. އަދި 2017ވަނަ އަހަރު އޭނާއަށް އެންމެ މޮޅު އަންހެން ވޮލީ ކުޅުންތެރިޔާއަށް ދޭ "މިހާރު އެވޯޑްސް" ލިބުމަކީ އޭނާގެ ފާހަގަކޮށްލެވޭ ކާމިޔާބީއެކެވެ.\nޖޫޒާންގެ އުއްމީދަކީ ގައުމީޓީމާއެކު ރަން މެޑައްޔެއް ހޯދުން --\nއެމްޕީއެލްގެ އެޗްއާރުގައި މަސައްކަތް ކުރާ ޖޫޒާން އެ ޓީމަށް ކްލަބް މޯލްޑިވްސް ކަޕްގެ ފަސް މުބާރާތް ކުޅެދީފިއެވެ. މިދިޔަ ތިން އަހަރު އެމްޕީއެލްއިން ތަށި ކާމިޔާބުކުރި އިރު ޖޫޒާންއަކީ އެ ޓީމުގައި މުހިންމު ނަމެކެވެ.\nމިދިޔަ އަހަރުގެ ކުރިން ކްލަބް މޯލްޑިވްސް ކަޕެއް އޮތީ 2019ވަނަ އަހަރުގައެވެ. އޭގެ ފަހުން 2020ގައި ކޮވިޑާހެދި އެ މުބާރާތެއް ނުބޭއްވުނެވެ. 2019ވަަނަ އަހަރަކީ އެމްޕީއެލްއިން ދެވަނަ ފަހަރަށް އެ މުބާރާތުގެ އަންހެން ޑިވިޝަނުގެ ޗެމްޕިއަަންކަން ހޯދިފަހަރެވެ.\nއެ އަހަރުގެ މުބާރާތުގެ ތަށި އުފުލާލި ދުވަހުން ފަށައިގެން ވެސް ޖޫޒާން ދުށް ހުވަފެނަކީ ތަށި މިލްކު ކުރުމެވެ. އޭނާއާއި މުޅި ޓީމުން ވެސް ތިބީ އެ އަޒުމުގައެވެ. ކްލަބް މޯލްޑިވްސް ކަޕް ބާއްވާނެ ދުވަހަކަށް ކެތްމަދުވެފައެވެ.\n2021ވަނަ އަހަރުގެ ތައްޓާއެކު ސީއެމްސީގެ ތަށި އެމްޕީއެލުން ވަނީ މިލްކުކޮށްފައި --\nކްލަބް މޯލްޑިވްސް ކަޕްގެ ތަށި މިލްކު ކުރުމަކީ މީގެ ކުރިން އެއްވެސް ޓީމަކަށް ވެފައި އޮތް ކަމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ޖޫޒާންއާއި އެމްޕީއެލް ޓީމުގެ ހިތްވަރުން އެކަން ވެސް އެ ޓީމުން ކާމިޔާބު ކުރިއެވެ.\nގައުމީ ވޮލީ ޓީމުގައި މިއަދު ޖޫޒާންއަކީ މުހިންމު ކުޅުންތެރިއެކެވެ. އެހެންކަމުން ވޮލީ ކޯޓު ދޫކޮށްލައި ފުޓުބޯޅަ ދަނޑަށް ދިއުމުގެ ހިޔާލެއް އޭނާގެ ނެތެވެ. ޕްރެފެޝަނަލީ ފުޓުބޯޅަ ކުޅުމަކީ އޭނާގެ ވިސްނުމެއް ނޫނެވެ.\nޖޫޒާން ގައުމީ ޓީމުގެ މެޗެއްގައި --\n"ފުޓްސަލް އިން ފެންނާނީ. ކްލަބް މޯލްޑިވްސްގައި ފެންނާނެ ކުރިއަށް އޮތްތަނުގައި ވެސް،" ޖޫޒާން ބުންޏެވެ.\nފުޓްސަލްގައި މާ ބޮޑު ޓާގެޓުތަކެއް އޭނާގެ ނެތެވެ. ދެން ވެސް އޭނާ ކުރާ އުއްމީދަކީ ހަތަރުވަނަ ފަހަރަށް އެމްޕީއެލްއަށް ކްލަބް މޯލްޑިވްސްކަޕް ކާމިޔާބު ކޮށްދިނުމެވެ. އެއީ ސަބަބެއް ނެތިއެއް ނޫނެވެ. ފުޓްސަލް އަދި ވޮލީއިން ކުރިއަށް ދިއުމުގައި ވެސް އެމްޕީއެލްގެ މެނޭޖްމަންޓުން އޭނާއަށް ފުރިހަމަ އެއްބާރުލުން ދެއެވެ.\nނިމިދިޔަ ކްލަބް މޯލްޑިވްސްކަޕްގައި ޖޫޒާން އެންމެ މެޗެއް ފިޔަވާ ހުރިހާ މެޗެއްގައި ލަނޑު ޖެހިއެވެ. އެއީ ވެމްކޯއާ ދެކޮޅަށް ކުޅުނު ގުރޫޕް ސްޓޭޖް މެޗެވެ.\nފުޓްސަލްގައި ޖޫޒާންއަށް އެންމެ ބޮޑު އެހީތެރިކަމެއް ވީ އެމްޕީއެލްގެ ކޯޗު އަހުމަދު ވިޝާލް (އަންދު)އެވެ. ކޮވިޑުގެ ދުވަސްވަރު ނުކުޅެ ހުރުމުން އޭނާ ހުރީ މުބާރާތުގެ ފަރިތަކުރުންތައް ފެށިއިރު ވަރަށް ފިޓްކޮށެއް ނޫނެވެ.\n"ޕްރެކްޓިސްއަށް ފުރަތަމަ ދިޔަ ދުވަހު ވެސް އަންދު ކޯޗު ބުނި، ޖޫޒް ފިޓް ކޮށްދޭނަމޭ މުބާރާތަށް. ތިމަންނަ ޖޫޒްއަށް ޓްރަސްޓް ކުރަމޭ. ކޯޗު އަސްލު ވަރަށް ވަރަށް މޮޅު. ކޯޗުއަށް އެނގޭ ޕްލޭޔާސް ގެންގުޅެން،" ޖޫޒާން ކިޔައިދިނެވެ.\nޖޫޒާން އޭނާއަށް 2021ވަނަ އަހަރުގެ ސީއެމްސީން ލިބުނު ޓްރޮފީތަކާއެކު --\nފުޓްސަލް ދަނޑުގައި ޖޫޒާން އަތު ނުޖެހުނު ނަމަވެސް، މިއީ އޭނާ ކުރިއަށް ދާން ބޭނުންވާ ދާއިރާއެެއް ނޫނެވެ. އޭނާގެ އުއްމީދުތައް ގުޅިފައިވަނީ ވޮލީ ބޯޅައާއެވެ. ރާއްޖޭގެ ގައުމީ ޓީމާއެކު ވޮލީގައި ސާކްގެ މެޑަލިސްޓަކަށް ވުމަކީ އޭނާ ކުރާ އުއްމީދެވެ.\nވޮލީއިން ވިދާލި ޖޫޒާން، ފުޓްސަލް ދަނޑުގައި ވެސް އަތުނުޖެހޭ\nއެންމެންގެ ލޯތައް ފުޓްސަލްގެ އައު ރަސްގެފާނު މައިޝާންއަށް\nއާރްއާރްސީ އިން ކުލަބު މޯލްޑިވްސްގެ ތަށި އުފުލާލައިފި


Jameel vaki kuran JP ge council ah hushahalhaifi\nކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން (ކ) އާއި ކުރީގެ ނައިބު ރައީސް ޑރ. މުހައްމަދު ޖަމީލް (ވ) އަތޮޅުތެރެއަށް ފުރާވަޑައިގަތުން -- ފޮޓޯ: އަހްމަދު އަޔާދް | އަވަސް\nސަރުކާރު ކޯލިޝަންގައި ހިމެނޭ ޖުމްހޫރީ ޕާޓީގެ މެންބަރެއްގެ ގޮތުގައި ހުންނެވި ކުރީގެ ނައިބު ރައީސް ޑރ. މުހައްމަދު ޖަމީލު އަހުމަދުގެ ސުލޫކީ މައްސަލައެއް ބަލައިދިނުމަށް އެދި އެ ޕާޓީގެ ކައުންސިލަށް އެ ކައުންސިލްގައި ހިމެނި ވަޑައިގަންނަވާ މެންބަރަކު ހުށަހަޅުއްވައިފި އެވެ.\nޖޭޕީގެ ލީޑަރު ގާސިމް އިބްރާހިމްގެ އެޑްވައިޒަރެއްގެ މަގާމުގައި ވެސް ހުންނަވައި ޖަމީލު މިދިޔަ ބުރާސްފަތި ދުވަހު ވަނީ އިދިކޮޅު ލީޑަރު، ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީނާއެކު ޕީޕީއެމާއި ކޮންގްރެސް ޕާޓީގެ ކެންޕޭނަށް ނުކުންނަވާފަ އެވެ. އެ ދެ ބޭފުޅު ވަނީ އެކުގައި އދ. އަތޮޅުގެ ތިން ރަށަކަށް ވަޑައިގެންފަ އެވެ.\nއެ ކަމާ ގުޅިގެން ޖޭޕީގެ ގިނަ މެންބަރުން ހިތްހަމަނުޖެހުން ފާޅުކުރަމުން ދަނިކޮށް، އެ ޕާޓީގެ ކައުންސިލަށް ޖަމީލުގެ ސުލޫކީ މައްސަލައެއް ބަލައިދިނުމަށް އެދި ހުށަހެޅުއްވީ އެ ކައުންސިލްގެ މެންބަރެއް ކަމަށްވާ މުހައްމަދު ސައީދެވެ.\nޖޭޕީގެ ލީޑަރަށް ސައީދު ފޮނުއްވި ސިޓީގައި ވަނީ، ސަރުކާރު ކޯލިޝަންގައި ދެމި އޮންނަން ޕާޓީން ނިންމާފައި ވަނިކޮށް، އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުގެ ހަރާތްތަކުގައި ޖަމީލު ބައިވެރިވެވަޑައިގަތުމަކީ އެ ޕާޓީގެ އަސާސީގެ ގަވާއިދުގެ 66 ވަނަ މާއްދާއާ ހިލާފަށް ކުރެއްވި ކަމެއް ކަމަށެވެ.\nޖޭޕީއަކީ ސަރުކާރު ކޯލިޝަންގައި އޮތް ޕާޓީއަކަށް ވުމުގެ އިތުރުން ޕާޓީ ވަރުގަދަކޮށް މެންބަޝިޕް އިތުރު ކުރުމަށް އެ ޕާޓީގެ ލީޑަރު ގާސިމް އިސްވެ ހުންނަވައި މަސައްކަތް ފައްޓަވާފައިވާ ދަނޑިވަޅުގައި ޖަމީލު އެ ގޮތަށް އަމަލު ކުރެއްވީތީ، ގާސިމްގެ އެޑްވައިޒަރުގެ މަގާމުން ޖަމީލު ވަކިކޮށްދިނުމަށް ވެސް ސައީދުގެ ސިޓީގައި އެދިފައިވެ އެވެ.\nރައީސް ޔާމީނާއެކު ޖަމީލު އދ. ގެ އަތޮޅުގެ ތިން ރަށަކަށް ކުރެއްވި ދަތުރުފުޅުގައި އޭނާ ވަނީ މިހާރު އޮތް ސަރުކާރަށާއި ސަރުކާރު ކޯލިޝަންގެ މައި ޕާޓީ، އެމްޑީޕީއަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ފާޑުވިދާޅުވެ ވާހަކަ ދައްކަވައިފަ އެވެ. އަދި ޕީޕީއެމް އަނބުރާ ރާއްޖޭގެ ވެރިކަމަށް އަންނަން ޖެހޭ ކަމަށް ޖަމީލު ވަނީ އދ. މަހިބަދޫގައި ބޭއްވި ޖަލްސާގައި ވިދާޅުވެފަ އެވެ.\nރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން ޕީޕީއެމް ގާސިމް އިބްރާހިމް + ޑރ. މުހައްމަދު ޖަމީލް އަހުމަދު ޖުމްހޫރީ ޕާޓީ އިދިކޮޅު ފަރާތްތައް ޕީޕަލްސް ނޭޝަނަލް ކޮންގްރެސް - ޕީއެންސީ ޕޮލިޓިކްސް


ކޮރޯނާ ވައިރަސް ޖެހުނު 58 ހާހަށް ވުރެ ގިނަ މީހުންވަނީ ބަލިން ރަނގަޅުވެފައި – Dhen.mv\nކޮރޯނާ ވައިރަސް ޖެހުނު 58 ހާހަށް ވުރެ ގިނަ މީހުންވަނީ ބަލިން ރަނގަޅުވެފައި\nMarch 8, 2020 - 2:00 am\nދުނިޔޭގައި ހަލުވިކަމާއެކު ފެތުރެމުންދާ ކޮރޯނާ ވައިރަސް ޖެހުނު 59 ހާހަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން އެ ބަލިން ރަނގަޅުވެއްޖެއެވެ.\nއެންމެ ފަހުގެ ރިޕޯޓުތައް ބުނާ ގޮތުގައި މި ބަލި ޖެހުނު 59270 މީހުން ވަނީ ބަލިން ފަސޭހަވެފައެވެ. މިއީ ބަލި ޖެހުނު މީހުންގެ 55 އިންސައްތައެވެ. މިހާތަނަށް ކޮރޯނާ ވައިރަސް ޖެހުނު ކަމަށް ރިޕޯޓުތަކުން ދައްކަނީ 106493 ކޭސްއެވެ.\nޖެނުއަރީ މަހުގެ ފަހު ކޮޅުން ޗައިނާ އިން ފުރަތަމަ ފެނުނު މި ވައިރަހުގެ އެންމެ ގިނަ ކޭސް ރިޕޯޓުކޮށްފައިވަނީ ޗައިނާއިންނެވެ. އެއީ 81587 ކޭސްއެވެ. މީގެ ތެރެއިން 55 ހާހަށް ވުރެ ގިނަ މީހުން ބަލިން ރަނގަޅުވެފައިވާއިރު ވައިރަހުގެ ސަބަބުން މަރުވެފައިވަނީ 3070 މީހުންނެވެ.\nޗައިނާއަށް ފަހު އެންމެ ގިނަ ކޭސް ރިޕޯޓުކުރެވިފައިވާ ގައުމަކީ ސައުތު ކޮރެއާއެވެ. އެ ގައުމުން ޖުމްލަ 7014 މީހުނަށް ބަލި ޖެހުނުއިރު 135 މީހުންވަނީ ރަނގަޅުވެ 48 މީހުން މަރުވެފައިވެއެވެ. އަިޓަލީއިންނާއި އިރާނުން ވެސް ވަނީ ކޮންމެ ގައުމަކުން ކޮރޯނާ ވައިރަހުގެ 5800 ވުރެ ގިނަ ކޭސް ފެނިފައެވެ.\nކޮރޮނާ ވައިރަހުގެ ބިރު އިންތިހާ ބޮޑުވެފައިވާއިރު އަދިވެސް ބައްޔަށް ފަރުވާއެއް ހޯދިފައެއްނުވެއެވެ. ވައިރަހުން ރައްާތެރިވުމަށް ސައިބޯނި ލައިގެން ގިނައި ގިނައިން އަތްދޮވެ ކެއްސާ ކިނބިހި އަޅައިރު އަނގަ މަތި ނިވާކޮށް ރައްކާތެރި މާސްކު ބޭނުން ކުރުމަށް ޑޮކްޓަރުން ލަފާދެއެެވެ.\nމަސްތުވާތަކެތި ކަމަށް ޝައްކު ކުރެވޭ ތަކެއްޗާ އެކު މިސްކިތެއް ކައިރިން މީހަކު ހައްޔަރުކޮށްފި\nޓީޗަރަކު ދަރިވަރަކަށް ހަނގާ ކުރިކަމަށް ބުނާ މައްސަލައެއް: ކްލާހަށް ނުވައްދާނެ ކަމަށް ބުނެ، މަގުމަތިން ދިމާކުރި\n12 އަހަރުގެ ޖައްބާރު ވެރިކަމަށް ފަހު ނަތަންޔާހޫއަށް ބޮޑުވަޒީރުކަން ގެއްލިއްޖެ


Maidhaitha Dhan'bi Dharifulhaa Kaiveni Kurumun Dharifulhuge Ihthurun Mulhi Gaumuves Sihumehge Thereygai\nޖުލައި 27, 2018 66 0\nމައިދައިތަ ދަނބިދަރިފުޅާ ކައިވެނިކުރުމުން ދަރިފުޅުގެ އިތުރުން މުޅި ޤައުމުވެސް ސިހުމެއްގައި\nއިންޑިޔާގެ އަންހެނަކު، އޭނާގެ އުފަން އަންހެން ދަރިފުޅުގެ ފިރިމީހާ (ދަނބިދަރިފުޅު) ދެކެ މާބޮޑަށް ލޯބިވެވިއްޖެ ކަމަށްބުނެ، ކޯޓް މެދުވެރިކޮށް އެދެމީހުން ކައިވެނިކޮށްފިއެވެ.\nއެކަން ހާމަކޮށް އިންޑިޔާގެ ނޫސްތަކުން ބުނެފައިވަނީ، އުމުރުން 42 އަހަރުގެ އާޝާ ދޭވީ އޭނާގެ ދަނބިދަރިފުޅު ކަމަށްވާ އުމުރުން 22 އަހަރުގެ ސޫރަޖްއާ ކައިވެނިކުރުމުން، އާޝާގެ ދަރިފުޅު ލަލީތާ، 19، ގެ އިތުރުން މުޅި ޤައުމަށް ސިހުންލިބިފައިވާކަމަށެވެ.\nއިންޑިޔާޓައިމްސް އިން ބުނީ ލަލީތާއާއި ސޫރަޖް ކައިވެނިކޮށްގެން ދަރިޔަކުވެސް ލިބިފައިވަނިކޮށް، ލަލީތާގެ މަންމަ އާޝާ އޭނާގެ ދަނބިދަރިފުޅު ސޫރަޖްއާ އެކު ލޯބީގެ ގުޅުމެއް ފެށެން ދިމާވީ މީގެ ދެއަހަރެއްވަރު ކުރިން ސޫރަޖް މާބޮޑަށް ބަލިވުމުން އެކަމުގައި ލަލީތާއަށާއި ސޫރަޖްއަށް އެހީވުމަށް އެ ގެޔަށް އާޝާ ބަދަލުވި ހިސާބުން ކަމަށެވެ.\nސޫރަޖްގެ ބަލިހާލުން ސަލާމަތްވުމާ ހަމަޔަށް އާޝާ އެގޭގައި އުޅެ، ސޫރަޖްއާއި ލަލީތާއަށް އަދި އެދެމަފިރިންގެ ދަރިފުޅަށް އެހީތެރިވުމުގައި ހަރަކާތްތެރިވިއެވެ. އެކަމަކު، ސޫރަޖް ރަނގަޅުވުމުން އާޝާ އޭނާގެ ފިރިމީހާ ކައިރިޔަށް އެނބުރި ދިޔައިރު، އޭނާއާއި ސޫރަޖްގެ ދެމެދުގައި އޮތް މައިދައިތައާއި ދަނބިދަރިފުޅުގެ ގުޅުން ވަނީ ދެ ލޯބިވެރިންގެ ގުޅުމަކަށް ބަދަލުވެފައެވެ. އަދި، އާޝާ އޭނާގެ ފިރިމީހާގެ ގެޔަށް ބަދަލުވުމަށްފަހުގައިވެސް ސޫރަޖްއާ ވާހަކަދެއްކުމަށް ދިގު ފޯނުކޯލުތަކުގައި ހުންނަކަމަށް ވެއެވެ.\nއެންމެފަހުން، އަޝާ ވަނީ އޭނާގެ ފިރިމީހާ ދޫކޮށް އޭނާގެ ދަރިފުޅު ލަލީތާއާއި ލަލީތާގެ ފިރިމީހާ އަދި އާޝާގެ ލޯބިވެރިޔާ ސޫރަޖް ގާތަށް އެނބުރި އައިސްފައެވެ. އެ ގުޅުމާ ބެހޭގޮތުން ލަލީތާއަށް ރެޔަކާލީ ކޮންއިރަކު ކަމެއް އެއްވެސް ފަރާތަކުން ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.\nއާޝާއާއި ސޫރަޖްގެ ލޯބީގެ ދަތުރުގައި އެ ދެމީހުން އެންމެފަހުން މިވަނީ ކޯޓަށް ގޮސް ކައިވެނިކޮށްފައެވެ. އަދި ފައްޅީން ވަނީ އެ ކައިވެނި ރަޖިސްޓްރީކޮށްދީފައެވެ. ހަމަ އެހެންމެ، އެ ސަރަހައްދުގެ އިދާރީ އޮފީހުންވެސް ވަނީ އެ ކައިވެނި ބަލައިގެންފައެވެ. އެހެންކަމުން، އުސޫލެއްގެ ގޮތުން އާޝާއާއި އޭނާގެ ދަރިފުޅު ލަލީތާއަކީވެސް ސޫރަޖްގެ އަނބިންނެވެ. އެކަމާބެހޭ ގޮތުން އެސަރަހައްދުގެ އިދާރާއިން ބުނީ ދެ ލޯބިވެރިޔެއްގެ ދެމެދަށް ވަންނަން އެމީހުން ޤަސްތުނުކުރާ ކަމަށެވެ.\nއެހެންކަމުން، ލޯބީގެ ގޮތުން ގުޅި، ކައިވެނިކޮށްފި ކޮންމެ ބަޔަކަށްވެސް ކައިވެނީގެ ގުޅުމުގެ މަތީގައި ދެމިތިބުމުގެ ފުރުސަތު އޮންނަންޖެހޭނެ ކަމަށެވެ. އެހެންނަމަވެސް، މައިމީހާއާއި ދަރިފުޅާ ދެމީހުން އެކުގައި އެއް ފިރިހެނަކާ ކައިވެނިކުރުމަށް އެއްވެސް ޤަވާޢިދަކުން ނުވަތަ އާދަކާދައިން ނަމަވެސް ހުއްދަކުރާކަން ނުވަތަ ނޫންކަން އެ އިދާރާއިން ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.\nކަންކަން މިހިސާބަށް ދިއުމުން ލަލީތާގެ ބައްޕަ ވަނީ އޭނާގެ ގެޔަށް ލަލީތާ ގެންގޮސްފައެވެ. އެކަމަކު، އާޝާ ވަނީ އޭނާއާ އެކު ދިރިއުޅެން އައުމަށް ލަލީތާ ގަތު ބުނެފައެވެ. އެކަމަކު، އެގޭގައި ލަލީތާއަށް ލިބޭނީ ސޫރަޖްގެ އަނބިމީހާގެ ހައިސިއްޔަތުކަމެއް ނުވަތަ ސޫރަޖްގެ ދޮންދަރިޔެއްގެ ހައިސިއްޔަތުކަމެއް އާޝާ ބުނެފައެއް ނުވެއެވެ.\nކޮންމެޔަކަސް، ލޯބީގެ ނަމުގައި ހިނގަމުންދާ އެ ސަކަރާތްގަނޑެއްގެ ވާހަކަ މުޅި އެ ޤައުމުގައި ދައްކަމުންދާއިރު، އާޝާއާއި ސޫރަޖް ބުނަނީ އެ ދެމަފިރިން އުފާވެރި ދިރިއުޅުމެއް އުޅެމުން ގެންދާ ވާހަކައެވެ.\nއިންޑިޔާގެ ބިހާރުގެ މި ހިންދޫ އާއިލާ އޮޅުންބޮޅުންގަނޑެއްގެ ތެރޭގައި އުޅުނެއްކަމަކު، އިންސާނީ ދަރިފަސްކޮޅު އޮޅުނަ ނުދިނުގެ އިތުރުން އިޖުތިމާއީ ތަފާތު ބަލިތަކުން އިންސާނުން ސަލާމަތް ކޮށްދިނުމަށްޓަކައި، ކައިވެނި ކުރުމުގައި އަމަލުކުރާނެ ހަރުދަނާ އުސޫލުތަކާއި ހަމަތައް އިސްލާމް ދީނުގައި ވަނީ ބަޔާންކުރައްވާފައެވެ. މަހުރަމުންނާ ކައިވެނިކުރުމަކީ އިސްލާމްދީނުގައި އޮންނަ ކަމެއްނޫނެވެ.


Loabiveriyaaeku Filaigen Dhiya Anhenakah Heenukuraavaruge Adhabeh Dheefi - Vaguthu\nލޯބިވެރިޔާއާއެކު ފިލައިގެން ދިޔަ އަންހެނަކަށް ހީނުކުރާވަރުގެ އަދަބެއް ދީފި\nއިންޑިއާގެ މަދްޔަޕްރަދޭޝްއާ ދުރުނޫން ހިސާބެއްގައި އޮންނަ ބޯޕާލް ވިލޭޖެއްގައި ކައިވެނިކޮށްގެން އުޅެމުން އަންނަ އަންހެނަކު އޭނާ ލޯބިވެރިޔާއެކު ފިލައިގެން ދިޔަ މައްސަލަގާއި އެ ވިލޭޖަށް ނިސްބަތްވާ މީހުން އެ އަންހެން މީހާއަސް އަދަބު ދީފިއެވެ.\nއިންޑިއާގެ ރިޕޯޓްތައް ބުނާގޮތުގައި، އެ ވިލޭޖް މީހުން އެ އަންހެން މީހާ ދޭތެރޭ މިގޮތަށް ކަންތައްކޮށްފައި ވަނީ އަވަށަށް ހުތުރު ނަން ގެނުވީތީކަމަށް ބުނެއެވެ. އެ އަންހެން މީހާ ލޯބިވެރިޔާއާއެކު ފިލައިގެން ގޮސް ގުޖްރާތުގައި މަޑުކުރީ ލޯބިވެރިޔާ ކައިރީގައެވެ. އަދި އޭނާ އެތަނުގައި އުޅެމުން ދަނިކޮށް ފެނުނީ އޭނާގެ ފިރިމީހާގެ އާއިލާ މީހަކަށެވެ.\nއިއްޔެ އެ އަންހެން މީހާ އެނބުރި ވިލޭޖަށް ގެނެސް އަދަބު ދިނުމުގެ ގޮތުން ފިރިމީހާ ކޮނޑަށް ލައިގެން މަގުމަތީގައި ވަނީ ހިނގުވާފައެވެ. އެ މަންޒަަރު ބެލުމަށް އެތައް ބަޔަކު މަގުމައްޗަށް އެއްވި ކަމަށް ރިޕޯޓްތަކުގައި ބުނެފައި ވެއެވެ.\nއަދި އެ މަންޒަރު ވީޑިއޯކޮށް އެ ވީޑިއޯ މީސް މީޑިއާގައިވެސް ދައުރުވަމުން އަންނައިރު، އެ ވީޑިއޯއިން ފެންނަނީ ފިރިމީހާ ކޮނޑަށް ލައިގެން އަންހެން މީހާ ހިނގާ މަންޒަރެވެ. އަދިި އެ އަންހެން މީހާ ވަރުބަލި ފިލުވުމަށް މަޑު ކުރާ ކޮންމެ ފަހަރަކު އެ އަންހެން މީހާއާ ދިމާލަށް ހަޅޭލަވާ މަންޒަރުވެސް އެ ވީޑިއޯއިން ފެނެއެވެ.\nއެ މައްސަލާގައި ފުލުހުން ވަނީ ދެ މީހަކުވެސް ހައްޔަރުކޮށްފައެވެ. އަދި އެ މައްސަލައާ ގުޅިގެން އެތައް ބަޔަކާއި ދެކޮޅަށް މައްސަލަ ވަނީ ރެޖިސްޓާވެސްކޮށްފައެވެ.\nއޭޕްރީލް 14, 2019 18:13\nބޯޕާލަކީ މަދްޔަޕްރަދޭޝްގެ ވެރިރަށް އެހެން ކަމުން ލިޔުމުގައިވާ މައުލޫމާތު ސައްހައެއް ނޫން\nއޭޕްރީލް 14, 2019 18:20\nމިމޯދީގެ އުދަގޫ ހުރިހާ ޓީވީ ޗެނެލްތަކުގަވެސް އެވަރުން ނުވެގެން އަދި މި ހިންދީ ބައިގަނޑު ކުރާ ނުބައި ކަންތައް އަހަރެމެންގެ ތެރޭގައި ފަތުރަން ދުވާލަކު ދެފަހަރު އެމީހުންގެ ކޮންމެވެސް ޚަބަރެއް


Manta Air in ammila ah checkin vumuge khidhumai dheyn thayyaru vejje\n03:27am | Wednesday, 30 September 2020\nއަމިއްލަ އަށް ޗެކިން ވުމުގެ ހިދުމަތް ދޭން މަންޓާ އެއާ އިން ތައްޔާރުވެއްޖެ\nނޮވެމްބަރ 30, 2019\nމަންޓާ އެއާ އިން ރާއްޖޭގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ކަސްޓަމަރުންނަށް އަމިއްލަ އަށް ޗެކިން ވެވޭނެ ހިދުމަތް ދިނުމުގެ އިންތިޒާމުތައް ހަމަޖެއްސުމުގެ މަސައްކަތް ފަށައިފި އެވެ.\nމިދިޔަ ބުރާސްފަތި ދުވަހު ގއ. ކޫއްޑު އަށް ދަތުރުތައް ފެށުން އިފްތިތާހް ކުރުމަށް ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތުގައި މަންޓާ އެއާގެ ސީއީއޯ މުހައްމަދު ހަލީލް ވިދާޅުވީ އޭވިއޭޝަން ހިދުމަތްތައް ކަސްޓަމަރުންނަށް ވީހާ ވެސް ފަސޭހަ ކުރުމަށްޓަކައި ޓެކްނޮލޮޖީ އަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އިންވެސްޓް ކުރަމުން އަންނަ ކަމަށެވެ. އެގޮތުން ފަސިންޖަރުންނަށް "ސެލްފް ޗެކިން" ގެ ހިދުމަތް ނުވަތަ އަމިއްލަ އަށް ޗެކިން ކުރެވޭނެ ހިދުމަތް ދިނުމަށް މިހާރު ތައްޔާރުވެފައިވާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.\n"ކައިރި މުސްތަގުބަލެއްގައި ކަސްޓަމަރުންނަށް މި ހިދުމަތް ދޭން އަޅުގަނޑުމެން ވަނީ މިހާރު ތައްޔާރުވެފައި. ސެލްފް ޗެކިންގެ ޚިދުމަތް ފެށުމުން މަންޓާ ވާނީ ރާއްޖޭގައި އެފަދަ ނިޒާމެއް ގާއިމްކޮށް، ހިދުމަތްދޭ ފުރަތަމަ އެއާލައިނަށް،" ހަލީލް ވިދާޅުވި އެވެ.\nކޫއްޑޫ އަށް ރަސްމީކޮށް ދަތުރު ފެށުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ މާދަމާ އިން ފެށިގެންނެވެ.\nމަންޓާ އެއާ އިން މިވަގުތު ދަތުރު ކުރަނީ ދ. ކުޑަހުވަދޫ އަދި ބ. ދަރަވަންދޫ އަށެވެ. މީގެ އިތުރުން، ސީޕްލޭންގެ ހިދުމަތް ވެސް މަންޓާ އެއާ އިން ވަނީ ފަށާފަ އެވެ.


HEYRIYA| Dhidhoo Ah Haahsa Hihchaai Baiy, Ajuma Balaalabala! - Vaguthu\nހއ. ދިއްދޫ އަށް ހާއްސަ ހިއްޗާއި ބަތް، އަޖުމަ ބަލާލަބަލަ!\nހއ. ދިއްދޫ އަށް މަޝްހޫރު ހިއްޗާ ބަތާ- ވަގުތު އިމޭޖަސް- މުހައްމަދު އަފްޒަލް\n(ހއ. ދިއްދޫ) ހއ. ދިއްދޫން ދިމާވެ ވާހަކަ ދައްކާލާ ކޮންމެ މީހަކު ހެން އެ ރަށަށް ހާއްސަ ހިއްޗާއި ބަތުގެ އަޖުމަ ބަލައިފިންތޯ ސުވާލު ކުރެއެވެ. އޭގެ އަޖުމަ ނުބަލައި ރަށުން ފައިބައިގެން ނުދިއުމަށް ކޮންމެ މީހަކު ހެން ބުނެ އުޅެއެވެ. އެއީ ދިއްދު އަށް ހާއްސަ ކެއުމަކަށްވާތީއެވެ.\nރަށަށް ޒިޔާރަތް ކުރާ މީހުންނަށް ފުރިހަމަ މެހުމާންދާރީ އަދާކުރާ ދިއްދޫގެ ރައްޔިތުންގެ އެންމެ މަގުބޫލު ކެއުމަކީ ހިއްޗާއި ބަތާއޭ ބުނުމަކުން ދޮގަކަށް ނުވާނެއެވެ. ރޯދަ މަހުގައި ރޯދަ ވީއްލުމަށް ހިއްޗާއިި ބަތާ ނުކައި އެއް ދުވަސް ވެސް ނުދާނޭ ކަމަށް ދިއްދޫގެ ގިނަ މީހުން ބުނެ އުޅޭއިރު އެނޫން ދުވަސްތަކުގައި ވެސް މި ކެއުން ގެތަކުގެ މޭޒުމަތިން ފެންނަން ހުރެއެވެ.\nމި ކެއުން އެންމެ މަގޫބޫލީ އުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުންގެ މެދުގައި ނަމަވެސް، ރަށުގެ ޒުވާން އަންހެން ވެރިންނަށް ވެސް ހިއްޗާއި ބަތާ ތައްޔާރު ކުރަން އެނގެއެވެ.\nހއ. ދިއްދޫ އަށް މަޝްހޫރު ހިއްޗާއި ބަތާ ތައްޔާރު ކުރަނީ.- ވަގުތު އިމޭޖަސް- މުހައްމަދު އަފްޒަލް\n"ރޯދަމަހު ރޯދަވީއްލަން ގޭގޭގެ ސުފުރާމަތިން އެންމެ ގިނައިން ފެންނަން ހުންނަނީ ހިއްޗާއި ބަތާ. ރޯދަ ވީއްލައިގެން ބަނޑު ކެއުމަކަށް ކާން އަބަދުވެސް މި ހުރޭ. ފޫއްސެއް ނުވޭ މި ކައިކައި. އަބަދުވެސް ވަރަށް ކަމުދޭ" ދިއްދޫ ޒުވާނަކު ބުންޏެވެ.\nމައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ކާއްޓާއި މަސް ބޭނުން ކޮށްގެން ތައްޔާރުކުރާ ހިއްޗަކީ ދިއްދޫގެ ރައްޔިތުންގެ ތެރޭގައި އަދި ރަށަށް އަންނަ މެހުމާނުންގެ ތެރޭގައިވެސް މީރުކަމަށް ނަން މަޝްހޫރު ކެއުމެކެވެ. ހިއްޗާއި ފެންބަތާއި، ފިހުނު މަހާއި ތަރުކާރީ ސަޓަނި މި ކެއުމުގެ ފުރިހަމަ ސެޓެއްގެ ތެރޭގައި ހިމެނެއެވެ. ހިތި އެންމެ ފުރިހަމަވާނީ އޭގެ ތެރެއަށް ލުނބޯ އާއި މިރުސް ވެސް ޖަހައިގެން ކަމަށް ދިއްދޫ ރައްޔިތުން ބުނެއެވެ.\nމި ކެއުން ތައްޔާރުކޮށް އުޅޭ އާއިދާ އަލީ، 37، ބުނީ ކުޑައިރުއްސުރެ ގޭގައި ހިއްޗާއި ބަތާ އަބަދުވެސް ހަދައި އުޅޭ ކަމަށާއި އަދި ރޯދަމަހެއް ނަމަ ކޮންމެ ދުވަހަކު މި ކެއުން ގޭގައި ކައްކާނެ ކަމަށެވެ.\nހިއްޗާއި ބަތް ކެއުމަށް މި ރަށުން ފުރުސަތު ލިބުނު އިރު އެންމެން ވެސް ހީކުރީ މިއީ ހިތި އެއްޗެއް ކަމެވެ. އެއީ އެކަމަކު ހަގީގަތެއް ނޫނެވެ. ރަށުގެ ރައްޔިތުން ބުނި ގޮތަށް މި ކެއުން އެންމެ ބޮޑަށް ކަމުދިޔައީ ފެންބަތާއި ފޮޓޯ އިން އެ ފެންނަ ކެއުމާއެކު އަންނަ ފުރިހަމަ ސެޓުގައެވެ. ރޮއްޓާއި މޮޑެގެން ވެސް މީގެ ރަހަ ބެލި ނަމަވެސް އެންމެ ބޮޑަށް ހަމަ ކަމުދިޔައީ ފެން ބަތާއެކު ކާށެވެ.\nހިއްޗާއި ބަތާ ތައްޔާރު ކުރަން ބޭނުންވާ ތަކެތި:\n13 މީހުންނަށްވާ ވަރަށް ކައްކާކަ ނަމަ ތަކެތި ބޭނުންވާނެ މިންވަރު:\nމަޑު ގަބުޅި ދޭއް\nރޯމަސް- ކިއުބުކޮށް ކޮށާފައި\nބޮޑު އެއް ފިޔާ\nކުލަޖެހޭ ވަރަށް ރީނދޫ\nގަބުޅި ގާނާފައި ފިޔާ، ލޮނުމެދާއި އެއްކޮށް ފުނޑާނީއެވެ. ރަނގަޅަށް ފުނޑުމުން ރީނދޫ ލައި އެއްކޮށްލާނީއެވެ. އަދި އެއަށްފަހު ކޮށާފައި ހުރި ކަނޑުމަހާއި ފުނޑާފައި ހުރި ހުނި އެއްކުރާނީއެވެ. އެންމެ ފަހުން ކުރާ ކަމަކީ ދެ ތިންޖޯޑު ފެންއަޅައި ހުރިހާ އެއްޗެއް އެއްކޮށް ކައްކަން އުދާނީއެވެ. ބައެއް ފަރާތްތަކުން ފުނޑާފައި ހުރި ހުނި އެއަށް ބޭނުންވާ ވަރަށް ފެން އަޅައި ކައްކައެވެ. އަދި ކެކެންފެށުމުން މަސްއަޅައެވެ. މި ކެއުން ތައްޔާރު ކުރާނެ ގޮތުގެ ވީޑިއޯ އިން އިތުރަށް ސާފުވާނެއެވެ.\nހިއްޗާ ބަތަކީ ދިއްދޫއަށް ހާއްސަ ކެއުމެއް ކަމުގައި ވިޔަސް ހއ. ގެ ބައެއް އެހެން ރަށްތަކުގެ މީހުންވެސް މިހާރަކަށް އައިސް ހިއްޗާއި ބަތާ ތައްޔާރުކުރާކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. އެއީ ދިއްދޫ މީހުން އެހެން ރަށްރަށު މީހުންނާއި ކައިވެނިކޮށްގެން އެރަށް ރަށަށް ގޮސް ހިއްޗާއި ބަތާ ހަދާތީއެވެ. އަދި އެ ފަރާތްތަކަށް ވެސް ހިއްޗާއި ބަތާ ކަމުދިއުމުން އާއްމު ގޮތެއްގައި ހަދަމުން އަންނަނީ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.\nއޭޕްރީލް 28, 2021 15:02\nމީގެ ދެތިން އަަހަރުކުރިން ރޯދަމަހެއްގައި ދިއްދޫގައި ހުރިއިރު ފާހަގަވީ ދިއްދޫގެ ކޮންމެ ގެއެއްގައިވެސް ހިއްޗާބަތާ ހުންނަކަން، އަދި ރޯދަ ވީއްލައިގެން މަޢްރިބް ނަމާދުކޮށްގެން އައިސް އޮންނާނީ ހިއްޗާ ބަތާކެއުން،\nއޭޕްރީލް 28, 2021 15:54\nދިއްދޫ މީހުން ކައިބަލަ.. އަހަރެމެން ނޫޅެން ތިނުކެވިގެނެއް..\nއޭޕްރީލް 28, 2021 17:11\nކަލޭ ނުކައިގެން ނޫޅޭ މީހަކު. ބަނޑަށް އޮތަސް ހެޔޮ.\nއޭޕްރީލް 28, 2021 17:16\nއަމިއްލަ ކެއުމެއް އޮންނާނީ ވަރުގަދަ ސަގާފަތެއް އޮންނަ ރަށްތަކުގަ.\nއޭޕްރީލް 28, 2021 19:28\nމިގައި ދައިން ފުޑުމާއި މިސްޗައރިން ފުޑުމުން ރަހަ ތަފާތުވޭ... އަސްލު ދައިން ފުޑީމަ މިރީ\nއޭޕްރީލް 28, 2021 20:04\nޝާން ވެސް ރަނގަޅަށް ލިޔާ ކުއްޖެއްކަން ފާހަނގަ ކުރެވޭ. ނެތް ކުށެެއްވެސް. ކިޔާނިމުނު އިރުވެސް މަ އެކަމަކު އެހާ ކާހިތްވާ ކަހަލަ އެއްނުވި. ތީގެ ރަހަބަލައި ލީމަ އިނގޭނީ.\nކޮމެންޓުކޮށްފައި އިން އަހުމަދު ކިއަރީ އަހާބަލަ އެގޭގައި ރިހައާއި ގަރުޔދިޔަ ކައްކާއިރު އަޅަނީ ކިތައް ޓަނު ދިވެހި ކަނޑުމަސްތޯ. މުޅިއަކުން ގޯސް ވާހަކައެއް ނޫން. މަސް އަޅާ ވަރު މެންޝަން ކޮށްލިނަމަ ލިޔުން އިތުރަށް ފުރިހަމަވީސް. ފިރިހެން ބޭފުޅަކަށް ހަމަ ނޭގިދާނެ .\nއޭޕްރީލް 28, 2021 22:00\nގަދަކަމުން ކާންދޭކަށް ޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫޫ ނޫޅޭ އެހެންލިޔެފައެއްވެސް ނެތް ...ބޭނުންމީހުން ނޭގޭމީހުން ކިޔައިގެން ބަލައިގެން ހަދަންވީ..ނިމުނީ..އަހަރެމެނަށް ރާއްޖޭގެ ރަށްރަށުގެ މިކަހަލަ މައުލޫމާތު މާރަނގަޅު ތިއުޅޭ ރިޝްމީޔަކާ އައްޒަޔަކާ ކައިޖާނަކަށްވުރެ...ޝުކުރިއްޔާ ވަގުތުހޭރިޔާ ކުދިން އިންޝާﷲ މިތިހެދޭތޯ ބަލާނަން..ވ.މީރުވާނެހެން ހީވަނީ...\nކޮން. މީހަކަށް. ލޮލް\nއޭޕްރީލް 29, 2021 21:29\nދިދަ ދަނޑިވާހަކަ ދޯ؟\nއަސްލުވެސް ހޭރިޔާ ޓީމުގައި އުޅޭ ވަރަށް ބެސްޓުކުދިން\nއޭޕްރީލް 30, 2021 16:11\nހުސް ހުންނާ ފިޔަ އާ ލޮނު މެދުން މީރު ރަހަ އެއް ފުނޑި އަސް ނުނިކުންނާނެ! ! އެ ހުނި ތެރައަސް ދިރި، ދަވިއްގަދު، ކޮތަބިރި މިން ހަމަ ކޮށް އަލާފަ އިގުރު ކޮޅެއް ވެސް ލީމަ ތި މީރު އެއްޗަކަށް ވާނީ! ތީ ސުމެއްގެ އެއްޗެއް! އެއްވެސް މީރެއް ނުވާނެ! އަހާބަލަ ރަގަޅު ކައްކާ އެއް ކައިރިން! ސަހަރޯ\nމެއި 22, 2021 19:16\nކައިޒީން ކައްކާ ވަރަށްމޮޅަށް ހިތި


Midhiya mahu Tax ge gothugai dhaulathah 1.63 Billion rufiyaa - vNews.mv\nމިދިޔަ މަހު ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް 1.63 ބިލިއަން ރުފިޔާ\nމަރްޔަމް ލީން 13 May 2022, 11:53\nދައުލަތުގެ ޓެކްސް އިދާރާ، މީރާއަށް މިދިޔަ އޭޕްރީލް މަހު 1.63 ބިލިއަން ރުފިޔާ ބަލައިގަނެފައިވާކަމަށް މީރާއިން ބުނެފިއެެވެ.\nމިދިޔަ މަހު 1.63 ބިލިއަން ރުފިޔާ މީރާއިން ބަލައިގެންފައިވާއިރު، މި އަދަދަކީ ވޭތުވެދިޔަ އަހަރުގެ މި މުއްދަތުގައި ލިބުނު އާމްދަނީއަށްވުރެ 14.7 އިންސައްތަ އިތުރު އަދަދެކެވެ. އަދި މިދިޔަ މަހު ލިބޭނެ ކަމަށް އަންދާޒާކޮށްފައިވާ އަދަދަށްވުރެ 45.8 އިންސައްތަ އިތުރު އަދަދެކެވެ.\nމީރާއިން މައުލޫމާތު ދޭ ގޮތުގައި، އެޕްރީލް 2021 ގައި ލިބުނު އާމްދަނީ އާ އަޅައިބަލާއިރު އެޕްރީލް 2022 ގައި ލިބިފައިވާ އާމްދަނީ އިތުރުވުމުގެ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ ދިވެހިރާއްޖެއަށް ޒިޔާރާތްކުރި ފަތުރުވެރިންގެ އަދަދު އިތުރުވުމާއެކު، ޓޫރިޒަމް ދާއިރާއާ ގުޅުންހުރި ޓެކްސްތަކުން ލިބިފައިވާ އާމްދަނީ އިތުރުވުމާއި، އެއަރޕޯޓް ޓެކުހާއި ފީ ނެގުމުގެ ޤާނޫނަށް ގެނައި އިސްލާހާއެކު އާމްދަނީއަށް ލިބިފައިވާ ކުރިއެރުމެކެވެ. އަދި ރިޒޯޓުތަކުގެ ކުލީގެ މުއްދަތު އިތުރުކުރުމުގެ ފީ (ލީސް ޕީރިއަޑް އެކްސްޓެންޝަން ފީ)ގެ ގޮތުގައި ބޮޑު އާމްދަނީއެއް ލިބިފައިވުމާއެކު ޖުމުލަ އާމްދަނީއަށް ލިބުނު ކުރިއެރުމެކެވެ.\nއެޕްރީލް 2022 ގައި މީރާއަށް ބަލައިގަތް އާމްދަނީގެ އެންމެ ބޮޑު ބައެއް ހިއްސާކުރަނީ ޖީ.އެސް.ޓީއެވެ. އެއީ 60.0 އިންސައްތަ ނުވަތަ 977.88 މިލިއަން ރުފިޔާއެވެ. ދެން އެންމެ ބޮޑު އާމްދަނީއެއް ލިބިފައިވަނީ ލީސް ޕީރިއަޑް އެކްސްޓެންޝަން ފީއިންނެވެ. އެއީ 9.4 އިންސައްތަ ނުވަތަ 153.60 މިލިއަން ރުފިޔާއެވެ.\nމީގެ އިތުރުން، އިންކަމް ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި 124.72 މިލިއަން ރުފިޔާ، ގްރީން ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި 87.25 މިލިއަން ރުފިޔާ، އެއަރޕޯޓް ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފީގެ ގޮތުގައި 76.71 މިލިއަން ރުފިޔާ އަދި އެހެނިހެން ޓެކުހާއި ފީގެ ގޮތުގައި 210.12 މިލިއަން ރުފިޔާ ލިބިފައިވެއެވެ.\nމިދިޔަ މަހު ބަލައިގަނެފައިވާ އާމްދަނީގެ ތެރޭގައި 72.65 މިލިއަން އެމެރިކާ ޑޮލަރު ހިމެނެއެވެ.


SunOnline: Vaadhaveri kulhumakah fahu mireyge match'un ves Raajje balivejje\nވާދަވެރި ކުޅުމަކަށްފަހު މިރޭގެ މެޗުން ވެސް ރާއްޖެ ބަލިވެއްޖެ\nޢަބްދުﷲ އައިމަން 15 Aug 2019, 00:08\nމިރޭ ސްރީ ލަންކާއާއިި ރާއްޖެ ބައްދަލު ކުރި މެޗުގެ ތެރެއިން: އެ މެޗު 1-3 އިން ކާމިޔާބު ކުރީ ލަންކާ އިން --- ސަން ފޮޓޯ/ އަހްމަދު އަވްޝަން އިލްޔާސް\nމި މަހު 18 ގައި ނޭޕާލުގައި ފަށާ ސެންޓްރަލް ޒޯން މެންސް ސީނިއާ ވޮލީބޯޅަ މުބާރާތަށް ތައްޔާރުވުމަށާއި ގެއްލިފައިވާ ވޮލީގެ ފޯރި އަލުން ދިރުވުމުގެ ބޭނުމުގައި ސްޕޯޓްސް މިނިސްޓަރު އަހުމަދު މަހުލޫފްގެ ދައުވަތަކަށް ސްރީ ލަންކާގެ ގައުމީ ޓީމު ރާއްޖެ އައިސް ކުޅުނު ތިންވަނަ މެޗުގައި 1-3 އިން އެ ޓީމު ރާއްޖެ ބަލިކޮށްފި އެވެ.\nމާލޭ ޔޫތް ސެންޓަރުގައި ރާއްޖެއާ ދެކޮޅަށް މިރޭ ލަންކާ ކުޅުނު އިރު އެ ޓީމުގައި މިދިޔަ އަހަރުގެ އޭޝިއަން ގޭމްސްގައި ވާދަކުރި ގިނަ ކުޅުންތެރިން ވަނީ ކުޅެފަ އެވެ. މި ދެ ޓީމުން ވޭތުވެ ދިޔަ ހަތަރު ދުވަސް ތެރޭ ތިން މެޗެއް ކުޅެފައިވާ އިރު ތިން މެޗުން ވެސް މޮޅުވީ ލަންކާ އެވެ. ނަމަވެސް މެޗަކަށް ފަހު މެޗެއްގައި ރާއްޖޭގެ ޓީމުން ވަނީ ބޮޑު ތަނުން ރަނގަޅުކޮށްފަ އެވެ.\nމިރޭގެ މެޗު ބައްލަވާލެއްވުމަށް ރާއްޖޭގެ ރައީސް ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ނައިބު ފައިސަލް ނަސީމާއި ޔޫތް މިނިސްޓަރ އަހްމަދު މަހްލޫފް ވަނީ ބައިވެރިވެ ވަޑައިގެންފަ އެވެ.\nއެ މެޗުގެ ފުރަތަމަ ސެޓު ވާދަވެރި ކުޅުމަކަށްފަހު ކާމިޔާބު ކުރީ ރާއްޖޭންނެވެ. އެ ސެޓު 22-25 އިން ރާއްޖެ ކާމިޔާބު ކުރި އިރު ލަންކާގެ ޓީމަށް އެ ސެޓުގައި ލީޑު ނެގުމުގެ ފުރުސަތެއް ވެސް ރާއްޖޭން ދީފައެއް ނުވެ އެވެ.\nނަމަވެސް ޖެހިގެން އައި ސެޓުގައި ލަންކާ އިން ވަނީ ކުޅުން ރަނގަޅުކޮށް އެ ޓީމުގެ ކެޕްޓަން ދީޕްތީ ރޮމޭޝް ކުޅެން ނެރިފަ އެވެ. އެ ސެޓު އެ ޓީމުން ކާމިޔާބު ކުރީ 20-25 އިންނެވެ.\nތިން ވަނަ ސެޓުގައި ރާއްޖެއިން ވަނީ ވާދަވެރި ކުޅުމެއް ދައްކާފަ އެވެ. އިދިކޮޅު ޓީމުން ޕޮއިންޓެއް ހޯދާއިރަށް ބަދަލުގައި ޕޮއިންޓެއް ހޯދަމުން އައިސް ރާއްޖެއަށް ސެޓު ގެއްލުނީ ކުޑަ ތަފާތަކުންނެވެ. އެ ސެޓުން ލަންކާ މޮޅުވީ 22-25 އިންނެވެ.\nފަހު ސެޓުގައި ރާއްޖޭން ވަނީ ޓީމުގައި ހިމެނުނު ޒުވާން ކުޅުންތެރިންތަކަށް ފުރުސަތު ދީފަ އެވެ. ނަމަވެސް އިދިކޮޅު ޓީމުގައި ތިބި ތަޖުރިބާކާރު ކުޅުންތެރިން ވަނީ އެ ސެޓުގައި ވަރުގަދައަށް ކުޅެ ބޮޑު ތަފާތަކުން ރާއްޖެ ބަލިކޮށްފަ އެވެ. އެ ސެޓު އެ ޓީމުން ކާމިޔާބު ކުރީ 13-25 އިންނެވެ.\nރާއްޖެއާ ލަންކާ ކުޅުނު ފުރަތަމަ މެޗުން ލަންކާ މޮޅުވީ 0-3 އިންނެވެ. ނަމަވެސް ރޭ ކުޅުނު މެޗުގައި ރާއްޖެ 1-3 އިން މޮޅުވުމުން ލަންކާ ޓީމުގެ ކޯޗު ބުނީ ރާއްޖޭގެ ޓީމަކީ ސަޕްރައިޒިން ކުޅުމެއް ކުޅޭ ޓީމެއް ކަމަށެވެ.\nމިރޭގެ އެ މެޗަކީ ޓީމުގައި މިވަގުތު ހުރި އެންމެ ތަޖުރިބާކާރު ކުޅުންތެރިޔާ ކަމަށްވާ އަހުމަދު އަބްދުލް ކަރީމް (ލޯންގޭ) ރާއްޖޭގެ ފަސްގަނޑުގައި ގައުމީ ޖާޒީ ލައިގެން ކުޅުނު ފަހު މެޗެވެ. ފަނަރަ އަހަރުގެ ދިގު ކެރިއަރަކަށް ފަހު އޭނާގެ ފަހު މުބާރާތަކީ ސެންޓްރަލް ޒޯނު މުބާރާތެވެ.


galehiri: ދެކުނުގެއަތޮޅުތަކާއިމާލެމުޑިއެރުމުގެސިއްރުތައް 9\nދިވެހިރާއްޖޭގެ ތަޚުތަށް އިންތިޚާބު ކުރެވިފައި ހުންނެވި މާތްވެރިޔާގެ ގޮތުގައި އަތިރީގޭ އަބްދުލްމަޖީދު ރަންނަބަނޑޭރި ކިލެގެފާނު މިސްރުގައި އެބަހުންނަވައެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ ބައިތުލްމާލަށް އޮބިނޯންނަވަރަށް އެކިލެގެފާނުގެ ޚަރަދުބަރަދު ބޮޑެވެ. ރާއްޖެއަށް ލައްގާ މާވަހަރަކަސް ރާއްޖޭން އެކްސްޕޯޓުކުރާ މަހަށް ލިބޭ ފައިސާއަކަސް މިސްރަށް ފޮނުވައިފައި ބާކީ ހުންނަ އެއްޗެއް ހަސަން ފަރީދާއި މުހައްމަދު އަމީނު ތަޅައި ބުރުއްސަމުން ގެންދަނިކޮށް ދެވަނަ ބޮޑުހަނގުރާމައިގެ ހަގީގީ ތުރާތައް ރާއްޖެއަށް ފޯރައިފިއެވެ. ހައިހޫނުކަން ރާއްޖޭގައި އާއްމުވެއްޖެއެވެ. ރައްޔިތުން ސަރުކާރާ ދޭތެރޭ ވިސްނަން ފަށައިފިއެވެ.\nހަނގުރާމައިގެ ދަތިކަން ފޯރިއިރު ހަސަން ފަރީދު ގިނައިން ހުންނަވަނީ ސިލޯނުގައެވެ. ދައުލަތުގެ ފައިސާއަށް ކެންޑީން ގަނޑުވަރެއް ބައްލަވައިގަނެގެން ހަސަން ފަރީދުގެ ކަމަކީ ކޮޅުނބާއި ކެންޑީއާ ދޭތެރޭގައި ކާރުގައި ބުރުޖެއްސެވުމެވެ. ހަސަން ފަރީދު ނުހުންނަވާއިރު މުޅި ދައުލަތް ހިންގަވަނީ މުހައްމަދު އަމީނެވެ.\nރާއްޖެއަށް ކާބޯތަކެތި ގެނައުން ދަތިވެ ބަނޑަށް ޖެހުމުން މުހައްމަދު އަމީނު ހެއްދެވި ގޮތަކީ ކާޑު ކޮންޓްރޯލްކޮށް ރާއްޖެތެރޭ މީހުން އިތުރަށް ބަނޑަށް ޖެހޭ ގޮތަށް ހަރުކަށި ގަވާއިދުތަކެއް ހެއްދެވީއެވެ. ދަތުރުފަތުރު ކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ނިގުޅައިގަނެ ކެއުމާއި ބުއިމުގެ މިނިވަންކަންވެސް ނިގުޅައިގަތީއެވެ.\nއަތޮޅުތަކަށް ދަތިވެގެން ދެން އުޅެވޭން ނެތީމާ ކުޅުދުއްފުށީ ބޮޑު މުހައްމަދުގެ ވެރިކަމުގައި ތިލަދުންމަތީގެ ގިނަ ރަށްރަށުގެ މީހުން ޝަކުވާކުރަން އަށް އަތުވެއްޖެއެވެ. މިކަމެއް ހިގީ 1943 ގައެވެ. އެމީހުން އެދުނީ މައިގަޑު ހަތަރު ކަމެކެވެ. އެއްކަމަކީ އެއްރަށުން އަނެއް ރަށަށް ދަތުރު ކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ދިނުމެވެ. ދެވަނަ ކަމަކީ އެތެރެކުރާ ބާވަތްތަކުން ނަގާ ޑިއުޓީ ކުޑަކޮށްދިނުމެވެ. ތިންވަނަ ކަމަކީ މަސްގަތުމާއި ބޭރުކުރުމުގެ ހުއްދަ އަމިއްލަ މީސްމީހުންނަށް ވެސް އޮތުމެވެ. ހަތަރުވަނަކަމަކީރައްޔިތުންގެމަޖިލީހުގެޖަލްސާއެއްބާއްވައިދިނުމެވެ.\nއުތުރުގެ އޮޑި ދޯނިފަހަރު މާލެއަށް އައީ ސުލްހަވެރިކަމާއެކު ރައްޔިތުންގެ އުދާސްތައް ސަރުކާރަށް އަޑު އިއްވުމަށެވެ. އޭރު ހަސަން ފަރީދު ހުންނެވީ ސިލޯނުގައެވެ. އެހެންކަމުން މިކަންތައްގަޑު ހައްލުކުރަން މާލޭގައި ހުންނެވީ މުހައްމަދު އަމީނެވެ. އަމީނު ހެއްދެވި ގޮތަކީ އުތުރުގެ ރައްޔިތުން އެދުނުހައި ކަންކަމަށް އާނއެކޭ ވިދާޅުވެފައި އޭގެ ތެރެއިން އިސްކޮށް ތިބި މީހުން މަޝްވަރާއަށް މާލެ ފައިބާން އަންގަވައި އެމީހުން ފޭބީމާ ބަނޑޭރިގެއަށް ގެންގޮސް ހިމަރޯނުން ބަނދެފައި އަށިގެއަށްލީއެވެ. ބައެއް މީހުންނަށް ރިޝްވަތުދީގެން އުތުރު މީހުން ބައިބައިކޮށް ނިކަމެތިކޮށް މުހައްމަދު އަމީނުގެ ބަހަށް ދީލާނުލާ އެންމެންނަށް އަދަބު ދިނީއެވެ.\nއުތުރުގެ ރައްޔިތުން އެމީހުންގެ ޝަކުވާތަކާއިގެން އައިއައުމަށް މުހައްމަދު އަމީނު ދެއްވި ނަމަކީ އުތުރުގެ ގަޑުބަޑެވެ. ގަޑުބަޑަކަށް ނުވާކަމެއް ގަޑުބަޑަކަށް ހައްދަވައި އަދި އުތުރުގެ ރައްޔިތުން ބަދުނާމު ކުރުމުގެ ގޮތުން އެމީހުން މާލެ އައީ ދުންފަތް ނުލިބިގެން ދުން ބޮވޭނެ ގޮތެއް ނެތިގެން ދުމުގެ ރުޅީގައޭ ލިޔެ މުޅި ތާރީޚުވެސް މުހައްމަދު އަމީނު ގަޑުބަޑު ކުރައްވައިފިއެވެ.\nދެކުނުގެ ފުރަތަމަ ގަޑުބަޑު\nއުތުރުގަޑުބަޑަށް ހައެއްކަމަސް ފަހުން އައްޑުއަތޮޅުގައިވެސް މިޒާތެއްގެ ނުރުހުންތެރިކަމެއް ފައިދާވެއްޖެއެވެ. އައްޑޫގައި ނުރުހުންތެރިކަމެއް އުފެދުނީ 1944 ގެ ފެބުރުއަރީ މަހުއެވެ. މިކަން މިމަގުން ހިނގުމުގައި ސަބަބުތަކެއްވެސް ހުއްޓެވެ. އޭގެތެރޭން އެއްސަބަބަކީ ދެވަނަ ބޮޑު ހަނގުރާމައިގެ ތެރޭގައި އައްޑޫއަށް އިނގިރޭސިން ފޭބުމެވެ. މިފޭބުމެއް ފޭބީ 1941 ގައެވެ. ހަނގުރާމަ ނިމެންދެން ދެމިތިއްބެވެ. އެދުވަސްވަރުގެ ތެރޭގައި އިދާރީ ގޮތުންނާއި އެނޫންވެސް ގޮތްގޮތުން ވަރަށް ގިނަ ކަންކަން އަތޮޅުގައި ކުރަން ޖެހުނެވެ. ސަރުކާރުން ބޭނުންވާ ގޮތް ނޫން އެހެން އެއްވެސް ގޮތަކަށް ކަމެއް ވިޔަނުދިނުމުގެ ވިސްނުން ސަރުކާރުން އޭރު އޮތީ ގެންގުޅެން ފަށައިފައެވެ.\nއެދުވަސްވަރު އައްޑޫގެ ހާލަތު ރާއްޖޭގެ އެހެން އަތޮޅުތަކަށްވުރެ މާބޮޑަށްވެސް ރަގަޅެވެ. މީގެ ސިއްރަކީ އައްޑޫ އޮޑިފަހަރު ސީދާ ބޭރަށް ގޮސް ތަކެތި ގެނައުމާއި ވިޔަފާރީގެ މުއާމަލާތު މާލެއާ ނުލައި ހިންގުމެވެ. މިކަން ކޮންޓްރޯލްކޮށް ޓެކްސް އަތުލުމަށް ހަސަން ފަރީދު ބޭނުންފުޅުވުމުން ބުޗާ ހަސަން ކަލޭފާނާއި ޑާޑާ ކާސިމު ނަމަކަށް ކިޔުނު ނުލަފާ ޒާތުގެ ދެމީހުން އައްޑޫއަށް ފޮނުވިއެވެ. ބޭނުމަކީ އައްޑޫގައި ވިޔަފާރިއެއް ފޯދުނަ ނުދިނުމާއި ރައްޔިތުން އަތުން ގަދަކަމުންވިޔަސް ޓެކްސް އަތުލުމެވެ. މި ދެމީހުންނަކީ އަތޮޅުވެރިންނެއް ނޫނެވެ. އަތޮޅުވެރިޔަކީ ހިތަދޫ ޝައިޚު ހުސައިން ރަހާ އެވެ. އެކަމަކު ބާރު އޮންނަނީ ހުސައިން ރަހާއަކަށް ނޫނެވެ. ބާރު އޮންނަނީ މި ދެމީހުންނަށެވެ.\nއެދުވަސްވަރު ހިތަދޫއަކީ އާބާދީގެ ގޮތުންނާއި ތަރައްގީގެ ގޮތުން މާލެއާ ގާތްކުރާ ރަށެކެވެ. ޝައިޚް ހުސައިން ރަހާ އާއި މުހައްމަދު ލުތުފީ އާއި އަބްދުﷲ އަފީފު ފަދަ ބޭރުން ކިޔަވައިގެން ތިބި މީހުން ހިތަދޫގައި ތިއްބެވެ. ސަރުކާރުން ހަމަ ބުނާހައި ގޮތަކަށް ހެދުން ހިތަދޫގައި ވަރަށް ކުޑައެވެ. މިހެންވުމުން ޑާޑާ ކާސިމާއި ބުޗާ ހަސަން ކަލޭފާނުގެ ދުއްޕާން ހިތަދޫ މީހުންނަށް އިންތިހާއަށް ދިޔައީ ފޯރަމުންނެވެ.\nހިތަދޫ ބޮޑުންގެ ތެރެއިން އެޅަދީދީގެ އަހުމަދު ދީދީއަށް ކޮންމެވެސް ކަމެއްގައި ބުޗާ ހަސަން ކަލޭގެފާނު އަދަބުދީ ތަޅައި ވަރަށް އަނިޔާކޮށްފިއެވެ. މީސްމީހުންގެ އަނބީންނާއި ދަރިންގެ ކައިރިއަށް ވަދެ ބުޗާ ބޭނުންކަމެއް ދިޔައީ ކުރަމުންނެވެ. އެންމެފަހުން އޮބިނޯވެގެން ހިތަދޫ ރައްޔިތުން ބުޗާއާ ދެކޮޅަށް ތެދުވެ ހަޅުތާލުކޮށްފިއެވެ. ބުޗާ ދުވެފައި ދިޔައީ މާމެންދޫގައި ތިބި އިނގިރޭސިންގެ ކައިރިއަށެވެ. އެތަނުން ހިމާޔަތް ހޯދައިފިއެވެ. އެއީ ހިތަދޫގައި ސަރުކާރާ ދެކޮޅަށް ކުރި ފުރަތަމަ ހަޅުތާލެވެ. މިކަމެއް ހިނގިއިރު ހިތަދޫގައިވެސް އަތިރީގެއަށް ވަފާތެރި ބަޔަކު ތިއްބެވެ. އޭގެތެރެއިން އިސްމީހަކީ ސަގަރު އަލި ތައްކާނެވެ. މި އަލިތައްކާނަކީ ކުރީގެ ބާބެއްގައި ބަޔާން ކުރެވުނު ހަޖާމުގޭ ދޮންމޫސާގެ ދަރިއެވެ.\nސަގަރު އަލިތައްކާނާއި ބުޗާ ހަސަން ކަލޭފާނު ހަދަހަދައިގެން ދޮގުތަކެއް ލިޔެ މާލެއަށް މި ޚަބަރު ފޮނުވައިފިއެވެ. ހަސަން ފަރީދު އަވަސް އަވަހަށް އައްޑޫއަށް ވަޑައިގެން ތަހުގީގެއް ހިންގަވައިފިއެވެ. ކުށްވެރިވަނީ ހިތަދޫގެ ކުރިއަށް ތިބި އެންމެނެވެ. އަތޮޅުވެރިޔާ ޝައިޚް ހުސައިން ރަހާވެސް ކުށްވެރިވެއެވެ. ހަސަން ފަރީދު އަޑު އެއްސެވީ ބުޗާ އާއި ސަގަރު އަލި ތައްކާނު ދެއްކި ވާހަކަތަކެވެ. މާލެއަށް ގެންދަން ޖެހޭ މީހުން ގިނަވީމާ ފަހުން ގެންދާގޮތަށް ނިންމަވާފައި ބުޗާ ގޮވައިގެން ހަސަން ފަރީދު ފުރާވަޑައިގެންފިއެވެ. މާލޭގެ ދެކުނުން ކޮންމެވެސް ރަށަކަށް ބުޗާ ބާލާފައި ހަސަން ފަރީދު ފުރާވަޑައިގަތީ އިނގިރޭސި މަނަވަރު އެޗްއެމްއެސް މާލޮއީގައި ހަމަ އެތަނުން ސީދާ ސިލޯނަށެވެ. މިގޮތަށް ދަތުރުކުތައްވަނިކޮށް ޖަރުމަނުގެ ސަބްމެރީނަކުން ހަމަލަދީ މާލޮއި ފައްތާލައިފިއެވެ. ހަސަންފަރީދު އަވަހާރަ ވެއްޖެއެވެ.\nމިޚަބަރު މާލެއަށް ލިބުނީ އައްޑޫ މީހުން ފަންޑިތަ ހަދައިގެން ހަސަން ފަރީދު އަވަހާރަކޮށްލުމެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ސަގަރު އަލިތައްކާނު ހުރީ އަނެއްކާވެސް އަލިފާނަށް ތެޔޮއެޅުމުގެ މަސައްކަތުގައެވެ. ހަސަން ފަރީދަށް ފަހު ވެރިކަމާއި ހަވާލުވެވަޑައިގަތީ މުހައްމަދު އަމީނެވެ. މީނާ އަވަސް އަވަހަށް ދަތުރުކޮށް ހުވަދޫއަށް ވަޑައިގެން އެތަނުން ހުވަދޫ އަތޮޅުވެރިޔާ ތިނަދޫ ހާޖީ މުހައްމަދު ކަލޭގެފާނުގެ މަސްދޯންޏެއްގައި އައްޑޫއަށް ވަޑައިގެން ހިތަދޫގައި ކުރިއަށް ތިބި އެންމެން ހިމަރޯނުން ބަނދެގެން މާލެ ފޮނުވައި ބުރީ ހަންނަގައި އަދަބު ދެއްވައިފިއެވެ. މިކަމެއް ހިގީ 1944 ގައެވެ. އަދަބު ލިބުނު މީހުންގެ ތެރޭގައި ހިތަދޫ އަފީފު ދީދީ ވެސް ހިމެނެއެވެ. ދައުލަތުގެ ވެރިޔާ މިހާލުގައި އައްޑޫއަށް ގެންދެވިކަމަށްޓަކައި އިހުސާންތެރިކަން ހަނދާން ނައްތާލައްވައި ހާޖީ މުހައްމަދު ކަލޭގެފާނަށް މުހައްމަދު އަމީން ބަދުބަސް ވިދާޅުވެ ލިޔުންތައް ލިޔުއްވިއެވެ. މިކަމުންވެސް މުހައްމަދު އަމީނަކީ ހަމަނުޖެހޭ ބޭފުޅެއްކަން ކަށަވަރުވެއެވެ.\nފަރީދާއި އަމީނުގެ އަނިޔާވެރިކަން\nކުރީގައިވެސް ބަޔާން ކުރެވުނު ގޮތަށް އެދުވަސްވަރު ދައުލަތް ހިންގަވަނީ ހަސަން ފަރީދެވެ. އޭނާގެ ދަށުން ހުންނަވަނީ މުހައްމަދު އަމީނެވެ. ހަސަން ފަރީދަކީ ރާއްޖޭގައި ތައުލީމު ފެތުރި އާއްމުވުމާ ވަރަށް ދެކޮޅު ބޭފުޅެކެވެ. އެބޭފުޅުންގެ ވެރިކަމަށް އޮތް އެންމެ ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކީ ތައުލީމު އާއްމުވުން ކަމަށް ހަސަން ފަރީދު ދެކެވަޑައިގެންނެވިއެވެ. މިހެންވެ ތަންތަނުން ފޮތް އެއްކުރައްވައި ފޮތްތައް ކަނޑުވެސް ފެއްތެވިއެވެ. މިހެން މިކަން ހިގަމުން ދަނިކޮށް ހިތަދޫ ޝައިޚް ހުސައިން ރަހާ މިސްރުން ކިޔަވާ ވިދާޅުވެގެން ރާއްޖެ ވަޑައިގެންފިއެވެ. ހިތަދޫ އަފީފާއި ހިތަދޫ މުހައްމަދު ލުތުފީވެސް ބޭރުން ކިޔަވާވަޑައިގެން ރާއްޖެ ވަޑައިގެންފިއެވެ. އޭގެ ކުރިން ހިތަދޫ އިބްރާހިމް ލުތުފީވެސް ކިޔަވައި ވިދާޅުވެގެން ވަޑައިގެންފިއެވެ.\nހަސަން ފަރީދު މިކަމާ ހިތާ ނުވެގެން ހުސައިންރަހާ ގެންގޮސް އިންޒާރު ދެއްވިކަމަށް ހުސައިން ރަހާ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. ކަލޭ ތީ ދެން މާބޮޑަށް ކިޔަވައިގެން ހުރި މީހެއްކަމަށް ހީކޮށް ފުއްޕާފައި ނޫޅޭށޭ ކިޔަވައިގެން ހުރީ ކަލޭ އެކަނި ނޫންކަން ދަންނާށޭ ވިދާޅުވި ކަމަށްވެއެވެ. މިފެންވަރުން ބަވައިލީމާ ހުސައިން ރަހާ މާލޭގައިވެސް ނުހުންނަވައި ވަޑައިގަތީ ރަށަށެވެ. ހުސައިނިއްޔާގެ ނަމުގައި އަމިއްލަ މަދަރުސާއެއް ހައްދަވައިގެން އައްޑޫއަށް އިލްމު ފަތުރުއްވަން ހުސައިން ރަހާ މަސައްކަތް ފެއްޓެވީ ހަސަން ފަރީދުގެ ސަބަބުން އިލްމު ހުއްޓުނަ ނުދިނުމުގެ ގޮތުންނެވެ.\nމަރަދޫއަށް އަތޮޅުވެރިކަން ބަދަލުކުރުން\nމާލެ ފެންވަރުގެ އާބަން ސެންޓަރަކަށް ހިތަދޫ އަވަސްކަމާއެކު ދިޔައީ ބަދަލުވަމުންނެވެ. އިލްމީ މީހުން ހިތަދޫގައި ދިޔައީ ގިނަވަމުންނެވެ. ހިތަދޫގައި ޑޮމިނޭޓު ކުރަމުން ދިޔައީ އިސްދޫ ޑައިނާސްޓީ އަށް ނިސްބަތްވާ މީހުންނާއި ދިޔަމިގިލި ޑައިނާސްޓީއަށް ނިސްބަތްވާ މީހުންނެވެ. ހިތަދޫގައި އިސްދޫ ޑައިނާސްޓީގެ އައުލާދު ފެތުރުމުގެ ސަބަބަކަށްވީ އިސްދޫ ދަރިކޮޅުން އެންމެފަހުން 1704 ގައި ރަސްކަން ކުރެއްވި ސުލްތާނު މުޒްހިރުއްދީނާއި 1701 ގައި ރަސްކަން ކުރެއްވި ސުލްތާން ހަސަން ދިހަ ވަނަ އަރުވައިލެއްވުމުންނެވެ. މީގެ ތެރެއިން ހަސަން ރަސްގެފާނު ހުންނެވީ ހިތަދޫގައެވެ. އޭނާގެ އައުލާދު އަތޮޅުގެ އެހެން ރަށްރަށަށް ފެތުރިގެން ދިޔައީ ހިތަދޫންނެވެ. ރަހާ އާއި މަނިކުފާނުގެ ނަން ހިއްސާ ކުރާ މީހުންނަކީ އެ ދަރިކޮޅެވެ.\nދިޔަމިގިލީ ޑައިނާސްޓީ އައްޑޫއަށް ދިޔައީ ސުލްތާނު މުހައްމަދު ގިޔާސުއްދީނު 1774 ގައި ކަނޑު ފައްތައި އޭނާގެ ދަރިކަލުން އިބްރާހިމް ފާމުލަދޭރިކިލެގެފާނު ފުވައްމުލަކަށް ފޮނުވައިލުމުން އެރަށުންނެވެ. ހިތަދޫ އާއި އައްޑޫގައި ދިރިއުޅޭ ގިނަ ދީދީ އިންނަކީ އެދަރިކޮޅުގެ މީހުންނެވެ.\nލޭގައި ރަސްކަން ކުރަމުންދިޔައީ ހުރަވީ ދަރިކޮޅުގެ މީހުންނެވެ. ހަސަން ފަރީދާއި މުހައްމަދު އަމީނަކީ އެދަރިކޮޅުގެ މީހުންނެވެ. މިސަބަބަށްޓަކައި އައްޑޫގައި ތިބޭ ރަހާއިންނާއި މަނިކުފާނުންނާއި ދީދީންނަކީ ހުރަވީ ދަރިކޮޅުގެ މީހުން ވަރަށް ރުޅިއަރާ ބައެކެވެ. ހަސަން ފަރީދާއި މުހައްމަދު އަމީނު މީގެ ތެރެއަކުން އިސްތިސްނާ ވެގެން ނުވެއެވެ.\nހިތަދޫ އާއި އައްޑޫގައި ނަގާކިޔަން ތިބީ މި ދެދަރިކޮޅުގެ މީހުންނެވެ. އެމީހުންގެ ފަރާތުން ގިނަފަހަރަށް ފެންނަމުން ދިޔައީ މާލެއިން އަންނަ ބޭ އިންސާފު ގޮތެއް ފޮތެއް ނެތް އަމުރުތަކަށް ކިޔަމަން ނުވުމާއި އިއުތިރާފް ނުވުމުގެ ސިފަތަކެވެ. ކާބޯތަކެތި ކޮންޓްރޯލް ކުރިއިރު މާލޭ މީހަކަށް ދުވާލަކު ހަނޑޫ ލާއްސެއް ލިބޭއިރު ރާއްޖެތެރެ ވީމާ މީހަކަށް ބައިލާހި ހަމަޖެހެންވީ ސަބަބެއް ނެތެވެ. އެވެސް ދިވެހިންނެވެ. މިވެސް ދިވެހިންނެވެ. ވީމާ މިޒާތުގެ ދެކޮޅު ނުޖެހޭ އަމުރުތައް އައްޑޫގައި ތަންފީޒެއް ނުވެއެވެ. މިކަމުގެ މުގުލުގައި ތިބެނީ ހިތަދޫ މީހުންނެވެ.\nމި ސަބަބަށްޓަކައި ހިތަދޫ ސައިޒުކުރުމުގެ ގޮތުން ހަސަން ފަރީދާއި މުހައްމަދު އަމީން ޕްލޭނެއް ރާއްވަވައިފިއެވެ. އެއީ އަތޮޅުގެ މައި މަރުކަޒު ކަމަށް މަރަދޫ ހެދުމުގެ ޕްލޭނެކެވެ. ހިތަދޫގެ މައްޗަށް މަރަދޫ އިސްކުރުމުގެ ވަރަށް ބޮޑު ސަބަބެއްވެސް އޮތެވެ. އެއީ މާލޭ އަތިރީގޭ ބޭފުޅުންގެ އަމިއްލަ ސަބަބެކެވެ. އާއިލީ ސަބަބެކެވެ.\nމަރަދޫ އާއި އަތިރީގޭ ގެ ގުޅުން\nމާލޭގައި ވެރިކަން ކުރަނީ އަތިރީގޭ ބޭފުޅުންނެވެ. މަރަދޫގައި އޮންނަނީ އެއްބަޔަކު އަނެއް ބަޔަކާ ގުޅިފައިވާ ދެ އާއިލާއެކެވެ. މި ދެ އާއިލާއާ ވެސް އަތިރީގޭ އާއިލާ ގުޅެއެވެ. އެހެންވީމާ މަރަދޫ ގިނަ މީހުންނަކީ އަތިރީގޭ ބޭފުޅުންނާ ތިމާގެ މީހުންނެވެ. މި ތިމާގެ ކަމުގެ އަސްލަކީ އަތިރީގޭ ފެށުން ކަމަށްވާ އިބްރާހިމް ދޮށިމޭނާ ކިލެގެފާނުގެ މަންމަޔަކީ މަރަދޫ މީހަކަށް ވުމެވެ. ހަސަން ފަރީދާއި މުހައްމަދު އަމީނުގެ މުނި މާމަޔަކީ މަރަދޫ މީހެކެވެ.\nއެމީހަކީ މަރަދޫ ޝައިޚް އިބްރާހިމް ކަލޭގެފާނުގެ މަރަދޫ މުދިންގޭ ބޮޑު ކަތީބުގެ މަރަދޫ އައިމިނާފާނުގެ މަރަދޫ ފާތުމާ މަނިކެ އެވެ. މި ފާތުމާ މަނިކެ މާލޭ ގަލޮޅުގޭ އަލީ ދޮށިމޭނާ ކިލެގެފާނާއި ކައިވެނި ބައްލަވައިގެން ލިބުނު ބޭފުޅަކީ އަތިރީގޭ އިބްރާހިމް ދޮށިމޭނާ ކިލެގެފާނެވެ. ހަސަން ފަރީދުގެ ވެސް އަދި މުހައްމަދު އަމީނުގެ ވެސް ކާފަޔަކީ މި އިބްރާހިމް ދޮށިމޭނާ ކިލެގެފާނެވެ.\nމިސަބަބަށްޓަކައި މަރަދޫ ވަކަރުގޭ ދޮން ރަހާޔާއި މިހެންގޮސް މަރަދޫގައި ކުރިއަށްތިބި އެންމެންނަކީ ހަސަން ފަރީދާއި ވެސް އަދި މުހައްމަދު އަމީނާއިވެސް ވަރަށް ތިމާގެ މީހުންނެވެ. މި ބޭފުޅުން ސަރުކާރުގެ ދަތުރުތަކުގައި ވަޑައިގެން ޖާގަ ޖައްސަވަނީ މަރަދޫގައެވެ. މިބޭފުޅުން މަރަދޫގައި ތިއްބަވާތީ އަތޮޅުގެ އިސްރަށަކަށް މަރަދޫ ވެއްޖެއެވެ.\nއަތޮޅު ވެއްސާއި ސަރުކާރުގެ ބޮޑު މަރުކަޒު އަޅަން އެކަށީގެންވާ ތަނަކުން ބިން ހަމަޖައްސާށޭ ހަސަން ފަރީދު އަންގަވައިފިއެވެ. އޭރު އަތިރީގޭ ބޭފުޅުންގެ ސަބަބުން ޚާއްސަކޮށް ހިތަދޫއަށް އޮތީ ބޮޑު ދުއްޕާނަކަށް ވެފައެވެ. ހިތަދޫ ވެރިއަކަށް ހުންނެވި އެޅެބެއްޔާގެ އަލި ދީދީ ވިދާޅުވިކަމަށް ވަނީ އަތިރީގޭ ބޭފުޅުން ވަޑައިގެން ހިތަދޫގައި ތިއްބެވުމަކީ އިތުރު މުސީބާތަކަށް ވާނެ ކަމަށެވެ. ކުރިންވެސް އެބޭފުޅުން ތިއްބަވާ ގޮތަށް މަރަދޫގައި ތިއްބެވުން މާރަނގަޅުވާނެ ކަމަށެވެ. މިހެން އަލި ދީދީ ވިދާޅުވީވެސް އަތިރީގޭ ބޭފުޅުންނާއި ހިތަދޫ މީހުންނާ ދޭތެރޭގައި އޮތް މުޑިއެރުން ބޮޑުކަމުންނެވެ. ކޮންމެއަކަސް މަރަދޫން ބިމެއް ހަމަޖައްސައި އެތާގައި އެޅި ގެއަށް ކިޔަނީ ރަތްވިލާގެ އެވެ.\nމިގެއެއް އަޅައި މަރަދޫއަށް އަތޮޅުވެރިކަން ބަދަލު ކުރީ ބޮޑު ހަނގުރާމަ ފެށެން ގާތްވެފައި ވަނިކޮށެވެ. އަތޮޅު އޮފީހަކީވެސް އަތޮޅު ގެއަކީވެސް އަތޮޅު ކޯޓަކީވެސް އަތޮޅު ޖަލަކީވެސް އޭގެ ފަހުން އެއީއެވެ. ސަރުކާރުން މީހަކު އަތުވެއްޖެނަމަ އެމީހަކު ހުންނަނީ އެތާގައެވެ. ސުވާދީބު ދައުލަތް އުފެދުމާ ހަމައަށް އަތޮޅުގެ ހެޑްކުއާޓަރަކީ ރަތްވިލާގެއެވެ.\nބުޗާ ހަސަންކަލޭފާނުގެ ޖަގަޑާއާ ގުޅިގެން ހިތަދޫ އަފީފު ދީދީމެން ޝައިޚް ހުސައިން ރަހާ މެން ފަދަ ހިތަދޫ ބޮޑުން ބަނދެގެން 1944 ގައި މާލެއަށް ގެންގޮސް އަދަބުދީ ބުރިން ހަންނެގި ހިސާބުން ފެށިގެން އައްޑޫ މީހުންނާ ދޭތެރޭ މާލެއިން ކުރިއަށް ވުރެ ސީރިއަސް ވެއްޖެއެވެ. އެއަށްފަހު މާލެއިން އައްޑޫއަށް ފޮނުވަނީ ނިކަން ވަރު ހުންނަ ސީނިއަރ އަތޮޅުވެރިންތަކެކެވެ. ކުއްޅަވަށް އަލި ދީދީ އާއި އާދަމް ނަސީރު މަނިކު ފަދަ މީހުންނެވެ. މާލެއިންދާ މީހަކުވެސް އަތޮޅު މީހުންނާއި ގާތްވެ ކައިވެނިން ގުޅި ތަނަށް ދިރޭހާ ގިނަ ދުވަހު ނުބަހައްޓައެވެ. އެހިސާބަށް ދިއުމުގެ ކުރިން އެހެން މީހަކު ފޮނުވައެވެ. މިމީހުންގެ ކިއްލާއަކީ މަރަދޫ ރަތްވިލާގެ އެވެ. ރަތްވިލާގެ އުވާލައި މަރަދޫން އަތޮޅުވެރިކަން ނަގައި ހިތަދޫއަށް އަލުން ރަސްމީ ގޮތުން ބަދަލު ކުރީ އަތޮޅުވެރިޔާ މޫސާ އަލި ދީދީގެ އެދިވަޑައިގަތުމަކަށް ނާސިރެވެ. މި ނިންމުން އައީ 18 ފެބްރުއަރީ 1965 ގައެވެ.\nހިތަދޫއަށް އަމީނު ދެއްވި އެހެން ލަނޑެއް\nއައްޑުއަތޮޅުން ފުރައިގެން ސިލޯނަށް ދަތުރުކުރަނިކޮށް ޖަޕާނު ސިފައިން ހަމަލަދީ ފައްތާލި ޔާހުންބަރާސް އޮޑީގެ ވާހަކަ ވަރަށް ގިނަމީހުން ދަންނާނެއެވެ. އެއޮޑިއަކީ ހިތަދޫ އެޅެދީދީގެ އަލިދީދީގެ އަމިއްލަ އޮޑިއެވެ. އޮޑިން ދަތުރުކުރި މީހުންގެ ތެރެއިން ސިއްކަގޭ މުހައްމަދު މަނިކުފާނާއި ހިތަދޫ އައްބެޔާގެ އިބްރާހިމް ދީދީ ފިޔަވައި އެހެން އެންމެން މަރައިލީ އެވެ.\nދެވަނަ ބޮޑު ހަނގުރާމަ ނިމުމާއެކު ޖަޕާނު ސިފައިންގެ ސަބަބުން ގެއްލުން ލިބުނު ގައުމުތަކަށް ބަދަލު ނަގައިދިނުމުގެ ހަރަކާތުގެ ތެރެއިން އިނގިރޭސި ސަރުކާރުން 1947 ގައި މުހައްމަދު އަމީނަށް ތިން ލައްކަ ސްޓާރލިން ޕައުންޑް ހަވާލުކުރިއެވެ. އެއީ ޔާހުންބަރާސް އޮޑީގެ ބަދަލާއި އޮޑިން ދަތުރުކުރި އައްޑޫ މީހުންގެ މަރުގެ ދިޔައެވެ. މީގެ ތެރެއިން އެންމެ ލޯ ލާރިއެއްވެސް އޭގެ ހައްގުވެރިން ކަމަށްވާ ހިތަދޫ މީހުންނަށް ނުދިނުމަށްޓަކައި މުހައްމަދު އަމީނު ކުރެއްވިކަމަކީ ސިއްކަގޭ މުހައްމަދު މަނިކުފާނާއި އައްބެޔާގެ އިބްރާހިމް ދީދީ ދާޚިލިއްޔާއަށް ހާޒިރުކޮށް އިނގިރޭސިން އެދެމީހުންނަށް ދީފައި އޮތް ލިޔުން އަތުލައި ވީދާލީއެވެ. އެހެން ހެދުމުން ފަހުންވެސް އެފައިސާއަށް ދައުވާކުރެވޭނެ ހެކި ނައްތައިލެވުނީއެވެ. ޔާހުންބަރާސް އޮޑީގެ އިތުރަށް ޖަޕާނު މީހުން ފައްތާލި ހުވަދޫ ދާންދޫ މުދިންތައްކާނުގެ އޮޑިއަށް ނަގައިދިން ބަދަލުވެސް ހަމަމިމަގުން މުހައްމަދު އަމީނު ވަނީ ބޭނުން ކުރައްވައިފައެވެ. (ނުނިމޭ)


ދުވަސްތަކަކަށްފަހު އިމްރާން ނަސޭހަތެއް ދެއްވައިފި! - DhiDaily\nދުވަސްތަކަކަށްފަހު އިމްރާން ނަސޭހަތެއް ދެއްވައިފި!\nދުވަސްތަކަކަށްފަހު ހޯމް މިނިސްޓަރު އައްޝައިޚް އިމްރާން ދިވެހި ރައްޔިތުންނަށް ނަސޭހަތެއް ދެއްވައިފިއެވެ.\nމިނިސްޓަރު އިމްރާން މި ނަސޭހަތްދެއްވީ ޓްވިޓާރގެ ޒަރީޢާއިންނެވެ.\nވޭތުވެދިޔަ މާޒީގައި މިނިސްޓަރު އިމްރާން ވަނީ ގިނަ ދަރުސްތަކެއް ދެއްވައިފައެވެ. އެ ގޮތުން އިސްލާމްދީނުގެ ދިފާޢުގައި ނިކުންނަވައި ތަފާތު އެތައް މަޤާމެއްގައި އަޑުއުފުލައިފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް މި ވެރިކަންއައި ފަހުން އިމްރާންގެ ނަސޭހަތެއް ދިވެހިންނަށް ލިބުންވެފައިވަނީ ތަދު ބޭހެއް ފަދައިންނެވެ.\nމިނިސްޓަރު އިމްރާން މިއަދު ޓްވިޓާރ މެދުވެރިކޮށް ދެއްވި ނަސޭހަތުގައި ވިދާޅުވީ ކާމިޔާބެއް ލިބުމަކީ ބޮޑާކަމާއި، ކިބުރުވެރިކަން ދައްކައި، އަނެކުން ނިކަމެތިކޮށް ޙައްޤުތަކުން މަޙުރޫމު ކުރަންވީ ސަަބަބެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އަދި ނާކާމިޔާބެއް ލިބުމަކީ ހާސްވެ, ގޮތް ހުސްވެ، މާޔޫސްވެ ތިމާއާއި ތިމާގެ ޖަމާޢަތް ހަލާކުގެތެރެއަށް އެއްލައިލަންވީ ސަބަބެއް ނޫންކަމަށް ވެސް މިނިސްޓަރު އިމްރާންގެ ޓްވީޓުގައި ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.\nމަތިވެރި ރައްބު ރުހިވޮޑިގެންނުވާ ބައެއް ސިފަތައްކަމަށްވާ ބޮޑާކަމާއި, ކިބުރުވެރިކަމުގެ ވާހަކައަށް ނަޒަރެއް ދެއްވައިފައި ކުރު ދަރުސްއެއް ދެއްވައިފައިވާއިރު، އެއީ ވަކި ސީދާ ކޮން ބޭފުޅަކަށް ނުވަތަ ކޮން ޖަމާޢަތަކަށް އަމާޒުކުރެއްވި ވާހަކަތަކެއްކަމެއް ސާފެއް ނޫނެވެ.\nGondi gehlen ulheyhen heevaathaa anga felhee\nHama boma thirivanee\nPink Parm Tree says:\nBinmathi fennan feshee thi .


Thfaathu2coachun karant wiru kuraa meeheh kuni kahaa meeheh\nމޮރޮކޯގެ ކޯޗް ހާވޭ ރެނާޑް އާއި ޕޯޗްގަލްގެ ކޯޗް ފެނާންޑޯ ސަންޓޯސް ---\nބައެއް ކޯޗުން، ކޯޗު ކަމުގެ ވަޒީފާއަށް ނިކުންނަނީ، ކުޅުންތެރިޔެއްގެ ގޮތުގައި ފުޓްބޯޅައިގެ މާބޮޑު ތަޖުރިބާ ތަކެއް ނެތި އެވެ. މުޅިން ތަފާތު އެހެން ދާއިރާއެގައި އުޅެފައި ކޯޗު ކަމަށް ނިކުންނަ މީހުންގެ ސީވީވެސް ހަމަ ކަމުދެ އެވެ. އެފަދަ ކޯޗުން ހޯދާފައިވާ ކާމިޔާބު ވެސް ވަކި ކުޑައެއް ނޫނެވެ.\nމިއަދު ޕޯޗްގަލް އާއި މޮރޮކޯ ނިކުންނަ މެޗު ވާނީ، އެކަހަލަ މެޗަކަށެވެ. ކުރިން ތަފާތު ފަންނެއްގެ މީހުންނެވެ. ޕޯޗްގަލްގެ ފެނާންޑޯ ސަންޓޯސް އަކީ ކުރިން ކަރަންޓް ވައިރުކޮށް އުޅުނު އިލެކްޓްރީޝަނެކެވެ.\nމޮރޮކޯގެ ކޯޗް ހާވޭ ރެނާޑް އަކީ ކްލީނަރެކެވެ. ފްރާންސްގެ ރިސޯޓް ރަށެއް ކަމަށްވާ ކޭންގެ ކްލީނަރެއްގެ ވަޒީފާ އޭނާ ފެށީ އޭނާއަށް އެ ރިސޯޓުން ދިން ޓްރެޔަލް އެއްގައެވެ. ތިން ވަނަ ލެވަލްގެ ކުޅުންތެރިޔެއްގެ ގޮތުގައި އޭނާ ކުޅުނު ނަމަވެސް އެއީ އާންމު ދަނީ ހޯދުމުގެ ކަމަކަށް ނުވި އެވެ. އެހެންވެ އޭނާގެ ޒުވާން އުމުރުގެ ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ހޭދަ ކުރީ ސާފު ކުރާ މީހެއްގެ ވަޒީފާގަ އެވެ.\n"އަހަރެން އެ ދުވަސްތައް ބައެއް ފަހަރު ވަރަށް ހަނދާންވޭ، ފަތިހު ތިނެއް ޖާހާއިރު ހޭލައިގެން ސާފު ކުރުމުގެ މަސައްކަތް އަހަރެން ފަށަން، އިމާރާތްތައް ސާފު ކުރަނީ." އަބަދުވެސް ސާފު ހުދުކުލައިގެ ގަމީސް ލުމަށް ލޯބި ކުރާ ރެނާޑް އޭރުގެ ހަނދާންތައް އާ ކުރަމުން ކިޔައި ދިނެވެ. "މިހާރުވެސް ކުޅުންތެރިންނާ ކުރިމަތިލާއިރު އަހަރެން ހިތަށް އަރާ އަހަންނަކީ މާ މޮޅު ކޯޗެއް ނޫނޭ."\nހާވޭ ރެނާޑް، އޭނާ އަކީ ކުރީގައި ކްލީނާއެއް ---\nތިން ވަނަ ލެވަލްގައި ފުޓްބޯޅަ ކުޅުން ވަކި ހިސާބަކަށް ދިޔަ ތަނުން، ނޯން ލީގެއް އާދައިގެ ކުލަބެއްގައި މަސައްކަތް ކުރުމުގެ ފުރުސަތު ރެނާޑްއަށް ލިބުނެވެ. އެއީވެސް މުސާރައެއް އޮންނަ ވަޒީފާއެއް ނޫނެނެވެ. އެހެންވެ ސާފު ކުރުމުގެ މަސައްކަތް އޭނާއާ ވަކި ނުވެ އެވެ. ރެނާޑް ކޯޗު ކަމަށް ނެރެދިނީ، ޓޯގޯގެ މިހާރުގެ ކޯޗް ފްރާންސްގެ ކަލައުޑޭ ލި ރޯއީ އެވެ. ޕްރޮފިޝަނަލް ޓީމަކަށް ނުވިޔަސް ރެނާޑް ޓީމަށް އިރުޝާދު ދޭ ގޮތް ލީ ރޯއީއަށް ވަރަށް ކަމުދިޔަ އެވެ. އެހެންވެ އޭނާގެ އެސިސްޓެންޓް ކޯޗަކަށް ވުމަށް ލި ރޯއި ރެނާޑަށް ދައުވަތު ދިނެވެ.\nމޮރޮކޯގެ ކޯޗު ކަމާ އޭނާ ހަވާލުވީ 2016 ވަނަ އަހަރު އެވެ. އޭގެ ކުރިން އޭނާ ވަނީ ޒެމްބިއާ އާއި އައިވަރީކޯސްޓަށް ކޯޗު ކޮށްދީ އެ ދެ ގައުމަށްވެސް އެފްރިކަން ކަޕްއޮފް ނޭޝަން ކާމިޔާބު ކޮށްދީފަ އެވެ. މޮރޮކޯގެ ޓީމާ ހަވާލުވެ އެ ޓީމަށް ބޮޑެތި ކުރިންއެރުންތަކެއް ހޯދައި ދިނެވެ.\nފެނާންޑޯ ސަންޓޯސް އޭނާ އަކީ ކުރިގައި ކަރަންޓް ވައިރު ކުރާ މީހެއް ---\nޕޯޗްގަލްގެ ކޯޗް ސަންޓޯސް މަސައްކަތް ކުރަމުން ދިޔައީ، ސީސައިޑް ހޮޓަލެއްގަ އެވެ. ޕާޓްޓައިމްކޮށް އޭނާ ވެސް ފުޓްބޯޅަ ކުޅުނީ ދަށް ޑިވިޝަނެއްގަ އެވެ. މާމޮޅަށް ކުޅެވުނު ކުޅުންތެރިޔެއްވެސް ނޫނެވެ. ކުޅެގެން އާންމުދަނީއެއް ނުލިބެވެ. އޭނާ އަށް ވަގުތު ހޭދަ ކުރެވުނީ އޭނާގެ ފުރަތަމަ ވަޒީފާ އެވެ. އެ ވަޒީފާއިން އޭނާއަށް ކުރިއެރުން ލިބުނެވެ. ފަހުން މުޅި އެ މަސައްކަތަށް އޭނާ ހުސްވި އެވެ.\nފުޓްބޯޅައިގެ ތެރެއަށް ވަޒީފާއެއްގެ ގޮތުގައި ނިކުންނާކަށް ސަންޓޯސް ހިޔާލެއް ނުކުރެ އެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ވަޒީފާ އަދާ ކުރާ ހޮޓަލުގެ އޯނަރު، ޗެއާމަންކަން ކުރަމުންދާ ކުލަބެއް އޮވެއެވެ. އެސްޓޯރިލްގެ ކޯޗަކަށް ވަގުތީ ގޮތުން އައުމަށް ހޮޓެލްގެ އޯނަރު ސަންޓޯސްއަށް ދައުވަތު ދިނެވެ.\n"އަހަރެން ދިޔައީ ހަ މަސް ވަންދެން އެ ކުލަބުގައި މަސައްކަތް ކޮށްލަން، ނަމަވެސް އަހަރެން ހަ އަހަރު ވަންދެން އެ ކުލަބުގައި މަސައްކަތް ކުރިން އަހަރެމެން ފުރަތަމަ ޑިވިޝަނަށް ކޮލިފައިވެސްވި."\nއެންމެ ފަހުން އެސްޓޯރިލްގެ ކޯޗު ކަމުން އޭނާ ވަކި ކުރިއިރު އެހެން ޓީމު ތަކުން އޭނާ އަށް ކޯޗު ކަން ހުށަހެޅި އެވެ. ބްރެޒިލްގައި 2014 ވަނަ އަހަރު ބޭއްވި ވޯލްޑްކަޕުގައި ގްރީސް އަށް ކޯޗު ކޮށްދިނުމުގެ ކުރިން ސަންޓޯސް ވަނީ ބެންފީކާ އާއި ސްޕޯޓިން ލިޒްބަން އަދި ޕޯޓޯގައި މަސައްކަތް ކޮށްފަ އެވެ. ގްރީސް ވޯލްޑްކަޕުގެ ދެ ވަނަ ބުރަށް ގެންގޮސް ދިނެވެ. ޕޯޗްގަލްގެ ކޯޗު ކަމާ އޭނާ ހަވާލުވީ އެ އަހަރުގެ ވޯލްޑްކަޕަށް ފަހު އެވެ. ޕޯޗްގަލް އާއެކު އޭނާ ކުރިމަތިލި ފުރަތަމަ މުބާރާތް ޔޫރޯ 2016 އެ ޓީމަށް ކާމިޔާބު ކޮށްދިނެވެ.


Dhulhaheyo sihhatheh gai hunnaanee kihine? – adduLIVE\nދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ހުންނާނީ ކިހިނެތް؟\nJan 24, 2021, 09:44 އަބްދުﷲ ޖަޒްލާން\nއިންސާނެއްގެ ދިރިއުޅުމުގެ މައިގަނޑު އަސާސަކީ އޭނާގެ ސިއްހަތެވެ. ނަފްސާނީ ގޮތުން އަދި ޖިސްމާނީ ގޮތުން ވެސް ފުރިހަމައަށް ލިބެންޖެހޭ ފައިދާތައް ލިބިގެން މެނުވީ ސިއްހަތަށް އެންމެ އެދެވޭ ފައިދާއެއް ނުކުރާނެއެވެ. މިހާރަކަށް އައިސް އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރެއިން ވަރަށް ގިނަ ބޭފުޅުން މިކަމާއި މެދު ވިސްނާކަން މުޖްތަމައުއަށް ނަޒަރު ހިންގާލުމުން ފާހަގަވެއެވެ.\nއެގޮތުން ހަށިގަނޑުު ރަނގަޅަށް ބަަހައްޓައި ސިއްހީ ގޮތުން ފައިދާތަކެއް ލިބުމަށް ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތްތަކެއް ހުރެއެވެ. އެހެން ނަމަވެސް އެއީ މާ ބުރަ އަދި މާ ބޮޑު މަސައްކަތްތަކެއް ނޫނެވެ. އެގޮތުން ދުޅަހެޔޮ ސިއްޙަތެެއްގައި ތިބުމަށް ކުރަން ޖެހޭ ވަރަށް ވެސް ފަސޭހަ އެކަމު މުހިއްމު ކަންކަމަށް ބަލާލަމާ ހިނގާށެވެ.\nހަށިގަނޑު ރަނގަޅަށް ބަހައްޓަން ބޭނުން ނަމަ ދުވާލަކު މަދުވެގެން 15 މިނެޓަށް ނަމަވެސް ކަސްރަތު ކުރުމަކީ މުހިއްމު ކަމެއް ކަމަށް ދިރާސާތަކުން ދައްކައެވެ. އެގޮތުން ބައެއް ކަހަލަ ކަސްރަތުތަަކަކީ ގޭގައި ތިއްބަވައިގެން ވެސް ކޮށްލެވޭނެ ކަންތައްތަކެވެ. ކަސްރަތު ކުރުމަކީ އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު އެތަކެއް ބައިވަރު ޓޮކްސިން އެއް ބޭރުކޮށްދީ ސިކުނޑި ތާޒާ ކޮށްދޭ ކަމެއް ކަމަށް ވެސް ކަމާއި ބެހޭ ފަންނީ މާހިރުން ވިދާޅުވެއެވެ. ހަމައެއާއި އެކު ދުވާލަކު މަދުވެގެން 3-2 ލީޓަރު ފެން ބުއިމަކީ ވެސް ވަރަށް މުހިއްމު ކަމެކެވެ. ހަށިގަނޑަށް ބޭނުންވާވަރަށް ފެން ނުލިބޭނަމަ މީހާ ނުތަނަވަސް ވެ ވިސްނުމުގެ ތޫނުފިލިކަން ކުޑަވެ ހަށިގަނޑުގެ ފިނިހޫނިމިނަށް ނުރަނގަޅު ބަދަލުތަކެއް އާދެއެވެ. އޭގެ އިތުރުން ކިޑްނީ ގައި ހިލަ އުފެދުމުގެ މައްސަލަ ދިމާވެ ހަށިގަނޑު އާދަޔާ ޚިލާފަށް ވަރުބަލިވުމަކީ ވެސް ފެން މަަދުވުމުން ހަށިގަނޑަށް ދިމާވާ ކަންތައް ކަމަށް މިހާރުގެ ހޯދުން ތަކުން ދައްކައެވެ.\nއިންސާނެއްގެ ހަށިގަނޑަށް އެންމެ މުހިއްމު ކަމަކީ ރޭގަނޑުގެ ނިދި ނިދުމެވެ. މަދުވެގެން ކޮންމެ ރެއަކުވެސް 8 ގަޑި އިރު ނިދުމަކީ ހަށިގަނޑަށް ވަރަށް ވެސް މުހިއްމު ކަމެކެވެ. އެކަށީގެންވާވަރަށް ނިދި ނުލިބޭނަމަ ހަށިގަނޑު ހެދިބޮޑުވުމުގައި ތަފާތު މައްސަލަތަކާއި ކުރިމަތިލާންޖެހެެއެވެ. އެގޮތުން ކަންނެތްވެ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ހަށިގަނޑު ބަރުހެލިވެ މީހާ ފަލަވާން މެދުވެރިވެއެވެ. ރަނގަޅަށް ނިދި ނުލިބޭނަމަ ބަނޑުހައިވެ ގިނައިން ކާހިތްވާނެއެވެ. ސިކުނޑި ރަނގަޅަށް މަސައްކަތްކުރުމަށް ވެސް ފުރިހަމަ ނިންޖެއް ބޭނުންވާނެއެވެ. ފުރިހަމަ ނިދި ހަށިގަނޑަށް ލިބޭ ކަމަށް ވަނީނަމަ ހަނދާން ނެތުމާއި މާޔޫސްވުން އަދި ޑިޕްރެޝަން ފަދަ ކަންކަމުން ވެސް މީހާ ދުރުކޮށްކޮށްދެއެވެ.\n* ރައްޓެހިންނާއި އާއިލާ އެކު ވަގުތު ހޭދަކުރުން\nކޮންމެ ދުވަހަކު އެއްފަހަރު ރައްޓެހިންނާއި އާއިލާއާއި އެއްކޮށް ވަގުތު ކޮޅެއް ހޭދަކުރުމަކީ ސިކުނޑި ފުރިހަމައަށް ބިނާވެ ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ހުރުމަށް ވާގިވެރިވެދޭ ކަމެއް ގޮތަށް ސައިންސް އަލީގައި މިހާރުގެ ގިނަ ފަންނީ މާހިރުން ސާބިތުކޮށްދެއްވާފައިވާކަމެކެވެ. އެގޮތުން ހިތްހަމަޖެހޭ ވަގުތުކޮޅެއް ރައްޓެހިންނާއި ލޯބިވާމީހުންނާއި އެކު ހޭދަކޮށްލުމަކީ ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ހުރުމަށް މުހިއްމުކަމެކެވެ. އަދި މީގެ ސަބަބުން ސިކުނޑީގައި ހުންނަ ބޭކާރު ކަންކަން މަދުވެ ބިނާކުރުވަނީ އިތުރު ގޮތްތައް ސިކުނޑިއަށް ހޯދައިގަންނަން ފަސޭހަވެއެވެ. ހަމަ އެހެންމެ ކޮންމެ ދުވަހަކުވެސް އާާކަމެއް ދަސްކުރުމަކީ ދުޅަހެޔޮ ކަންކަމުގެ ތެރޭގައި ފާހަގަކޮށްލެވޭ އެންމެ މުހިއްމު އެއްކަމެވެ. ސިކުނޑި ތަރައްގީވާނީ އަބަދުވެސް މީހަކަށް ލިބޭ އިލްމާއި ހުނަރަށް ބަލާފައެވެ. އަދި ސިކުނޑިއަށް ލިބޭ އެންމެ ބޮޑު އެއް ކަސްރަތަކީ ވެސް އިލްމު އުނގެނުމެވެ. ކިތަންމެ ކުޑަ މިންވަރެއް ނަމަވެސް ކޮންމެވެސް އާކަމެއް ދަސްކޮށްލުމަކީ އޭގެ ސަބަބުން ސިކުނޑިއަށް ބޮޑެތި ފައިދާތަކެއް ލިއްބައިދޭކަމެކެވެ. އަދި މީގެ ސަބަބުން އަމިއްލަ ނަފްސަށް ކަންކަމާއި ދޭތެރޭގައި އޮންނަ ޔަގީންކަން އިތުރުވެ ދިމާވާ އެކި އެކި ކަންކަމުގައި އަމަލުކުރަންވީ ގޮތުގެ ފުރިހަަމަ ގޮތް އަމިއްލަ އަށް ދެނެގަނެވޭނެ ގޮތެއްކަމަށް ވެސް ސައިންސްވެރިން ވިދާޅުވެެއެވެ. އަދި ސިކުނޑިއަށް ލިބޭ ކޮންމެ ފައިދާއަކީ އޭގެ އަސަރު ތިމާގެ ސިއްހަތަށް ފޯރާނެކަންކަމެވެ.\n* ރަނގަޅު ކާނާ\nދެން އެންމެ މުހިއްމު މައިގަަނޑު އެއްކަމަކީ ރަނގަޅު ކާތަކެތި ކެއުމުގައި ހިމެނުމެވެ. އެގޮތުން ތަރުކާރީ އާއި މޭވާ އަދި އެކި ވައްތަރުގެ ފެހިކަން ގަދަ ފަތްޕިލާވެލީގެ ބާވަަތަކީ ސުފުރާ މަތި ފަޅުފިލުވުމުގެ އިތުރުން ހަށިގަނޑަށް ވެސް ވަރަށް މުހިއްމު ބާވަތްތަކެވެ. އެގޮތުން ހަށިގަނޑަށް ދިމާވާ އެކި އެކި ބަލިތަކުން ރައްކާތެރިކޮށްދީ ދިފާއީ ނިޒާމު ވަރުގަދަވެ ލޭމައްޗަށް ދިއުމާއި ހަކުރުބަލި ފަދަ ކަންކަމުން ރައްކާތެރިކޮށްދީ ބައެއްކަހަލަ ކެންސަރު ޖެހުމުން ވެސް ހަށިގަނޑު ރައްކާތެރިކޮށްދޭ އެންމެ މުހިއްމު އެއްކަމަކީ ކެއުމުގައި މިފަދަ ތަކެތި ހިމެނުމެވެ.\nމި ފާހަގަ ކޮށްލެވުނު ކަންކަމުގެ އިތުރުންވެސް ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ހުރުމަށް ކުރެވިދާނެ އެހެނިހެން އެތައް ކަމެއް ހުރެއެވެ. ނަމަވެސް ފާހަގަކޮށްލެވުނު ކަންކަމަކީ ކޮންމެހެން މުހިއްމު ކަމެއް ދީގެން ކޮންމެ ދުވަހަކު ވެސް ކުރަން ޖެހޭ ކަންކަމުގެ ގޮތުގައި ފަންނީ މާހިރުން އިރުޝާުދު ދެއްވާފައިވާ ކަންކަމެވެ.


އުނގޫފާރު، ދިވެހިރާއްޖެ ނަންބަރު: (IUL)303-AS/2019/06\nމިކައުންސިލްގެ ނަމްބަރ: (IUL)303-AS/303/2019/04 (14 ޖަނަވަރީ 2019)ގެ އިޢުލާނާ އިގުޅިގެން މައުލޫމާތު ސާފްކުރުމަށް އައި ފަރާތްތަށް މަދުކަމަށް ފެންނާތީ އެ އިއުލާން ބާތިލްކޮށް އަލުން ފުރުސަތު ހުޅުވާލަމެވެ.\nޤުރުޢާން ކުލާސް އިމާރާތް ކުރުމަށް މިކައުންސިލުން މަސައްކަތައް ބޭނުންންވާ އެންމެހައި ތަކެތި ދިނުމުންނާއި އަމިއްލަތަކެތީގައި ޤުރުޢާން ކުލާސް އިމާރާތް ކުރުމަށް އެދޭފަރާތް ތަކަށް މައުލޫމާތު ދިނުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ 28 ޖަނަވަރީ 2019 ވާ ހޯމަ ދުވަހުގެ 01:30ގައި މިއިދާރާގައެވެ. ޤުރުޢާން ކުލާސް އިމާރާތްކޮށް ނިންމައި ދިނުމަށް އެދި ހުށަހަޅާ ބިޑްތައް ބަލައިގަތުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ 31 ޖަނަވަރީ 2019 ވާ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ 01:30 ގައި މިއިދާރާގައެވެ. ޤުރުޢާން ކުލާސް އިމާރާތްކޮށް ދިނުމަށް ޝައުގުވެރިވާ ފަރާތްތަކުގެ ތެރެއިން އެއްވެސް ބޭފުޅަކަށް މިމަސައްކަތުގެ މަޢުލޫމާތު ސާފުކުރެއްވުމަށް ވަޑައިގެންނެވެން ނެތްފަދަ ޙާލަތެއް ދިމާވެއްޖެނަމަ ބަދަލުގައި ބޭފުޅަކު ފޮނުއްވާނަމަ ބަދަލުގައި ފޮނުއްވިކަން އެގޭ ސިޓީއެއް ، އަދި ކުންފުންޏަކުން ފޮނުއްވާނަމަ އެއީ ކޮންކުންފުންޏެއް ތަމްސީލު ކުރުމަށްކަން އެނގޭނެ ކުންފުނީގެ ލެޓަރހެޑުގައި ލިޔެފައިވާ ސިޓީއެއް ހިއްޕަވައިގެން ވަޑައިގެން ދެއްވުން އެދި ދަންނަވަމެވެ. އަދި ހުށަހަޅާ ފަރާތަކީ ކުންފުންޏެއް ނުވަތަ ޕާރޓްނާޝިޕެއް ނުވަތަ އަމިއްލަފަރުދުންގެ ވިޔަފާރި އަކުންނަމަ އެތަނެއްގެ ރަޖިސްޓްރީގެ ކޮޕީ ހުށަހަޅަންވާނެއެވެ. މިމަސައްކަތަށް އެދި ހުށައަޅާ އަންދާސީ ހިސާބް ހުންނަންވާނީ ބަންދުކުރެވިފައިވާ ސިޓީއުރައެއްގައެވެ. މި މަސައްކަތަށް އެދި ހުށައަޅުއްވާ ސިޓީއުރައިގެ ބޭރުގައި " އުނގޫފާރު ކައުންސިލުން ތަރައްޤީކުރުމަށް ނިންމާފައިވާ ޤުރުޢާން ކުލާސް އިމާރާތް ކުރުމަށް އެދި " މިހެންލިޔެފައި އޮންނަންވާނެއެވެ. އަދި މީގެ އިތުރުން އަންދާސީ ހިސާބް ހުށައަޅާ ފަރާތުގެ ނަމާއި، އެޑުރެސް އަދި ފޯން ނަމްބަރ ސިޓީއުރާގެ ބޭރުގައި އޮންނަން ވާނެއެވެ.\nއިތުރު މަޢުލޫމާތު ސާފުކުރެއްވުމަށް ރަސްމީގަޑީގައި މިއިދާރާގެ 6580118 ނަންބަރު ފޯނާއި ނުވަތަ ކައުންސިލްގެ މެންބަރ ޙުސައިން އާސިފްގެ ނަމްބަރ 9978600 ގުޅުއްވުން އެދެމެވެ.\nޤުރުޢާން ކުލާސް އިމާރާތް ކުރުމަށް އެދި ހުށަހަޅާ އަގަށް (ހަތްދިހަ ޕަސެންޓް)\nމާލީތަނަވަސް ކަމަށް (ވިހި ޕަސެންޓް)\nޤުރުޢާން ކުލާސް އިމާރާތްކޮށް ނިންމުމަށް ހުށަހަޅާ މުއްދަތައް (ދިހަ ޕަސެންޓް)\n17 ޖުމާދަލްޢޫލާ 1440\nޕަބްލިޝްކުރި ތާރީޚު: 23 ޖަނަވަރީ 2019\nސުންގަޑި: 28 ޖަނަވަރީ 2019 0130


މިދުވަސްވަރަކީ ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ހިސާބަކަށް ވެސް އާދަޔާހިލާފަށް ހޫނުގަދަވާނެ ދުވަސްވަރަކަށް ވުމުން، މިކަމަށް ސަމާލުވެ، ރައްކާތެރިވުމަކީ މުޙިއްމު ކަމެކެވެ.\nއެގޮތުން، ހޫނުން ރައްކާތެރިވުމަށް ހޫނު ގަދަ ގަޑިތަކުގައި ކުޅިވަރު ކުޅުމާއި އެކިއެކި ހަރަކާތްތައް ބޭރުގައި ނުވަތަ އަވީގައި އިންތިޒާމުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ފިނި ވަގުތުތަކުގައި ނުވަތަ އެތެރޭގައި އެފަދަ ކަންތައް އިންތިޒާމުކުރުން މުޙިއްމެވެ. އަދި އެންމެ އަވިގަދަ ވަގުތުތަކުގައި އަވީގައިއުޅޭ މިންވަރު މަދުކޮށް ހަށިގަނޑުން ފެން މަދުވިޔަ ނުދިނުމަށް، ކަރު ނުހިއްކި ނަމަވެސް ފެން ބޯންވާނެއެވެ. ހަމައެހެންމެ، ހަކުރު އަދި ކެފެއިން ހުންނަ ބުއިންތައް ބޭނުން ކުރުމުން ދުރުވުމަކީ ކުރެވިދާނެ މުޙިއްމު ކަމެކެވެ.\nމީގެ އިތުރަށް، ބޭރަށް ނިކުންނަ އިރު އަތްވާއި ހޫނުން ރައްކާތެރިވުމަށް ޔޫވީ ރޭޑިއޭޝަން ފިލްޓާ ކޮށްދޭ އަވިއައިނު އެޅުމުގެ އިތުރުން، ވިހާވެސް ކުލަމަޑު، ހަށިގަނޑު ނިވާވާނެ ހެދުން ލުމަކީ ވެސް ކުރެވިދާނެ ކަމެކެވެ.\nހޫނު ގަދަވުމުގެ ސަބަބުން ފެންމަދުވެ، ބޯއަނބުރާ، އަތްފައި ފިނިވުން ފަދަ ކަންތައް ދިމާވާނެއެވެ. ލޮލަށް ލިބޭ ގެއްލުންތަކުގެ ސަބަބުން ލޮލުގެ މަތީފަށަލަ ފިހުން ލޯ ފުސްވުން ފަދަ ކަންތައް ދިމާވާނެއެވެ. އަދޖ ހަންގަނޑު ރަތްވެ ފޮޅުނެގުން، ކުދި ރަތް ބިހި ނެގުން ފަދަ ކަންކަމާ ކުރިމަތިލާންޖެހޭނެއެވެ.


Raajjey ge gina sarahahdhuthakah gugurumaa eku boakoh vaarey vehihje\nގުގުރުމާއެކު ބައެއް ހިސާބުތަކަށް ރޭ ބޯކޮށް ވާރޭ ވެހިއްޖެ\nމާލޭއަށް ވާރޭ ވެހިފައި: ރޭ މާލެއަށް ވާރޭ ވެހުނު އިރު އެހެން ބައެއް ރަށްރަށަށް ވެސް ބޯކޮށް ވާރޭ ވެހިފައިވޭ\nރާއްޖެއަށް ވާރޭ ނުވެހި ގިނަ ދުވަސްވެ އަދި އާދަޔާ ހިލާފަށް ހޫނު ގަދަވެފައިވާތީ އިއްޔެ މެންދުރު މުޅި ރާއްޖޭގައި އިސްތިސްގާ ނަމާދުކޮށްފައި ވަނިކޮށް ރޭ މާލެ އާއި ރާއްޖޭގެ ބައެއް ރަށްރަށަށް ބޯކޮށް ވާރޭ ވެހިއްޖެ އެވެ.\nއިއްޔެގެ އިސްތިސްގާ ނަމާދަށް ފަހު ވެސް ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ވިއްސާރައިގެ އަސަރު މާލެއަށް އިއްޔެ ކުރި އެވެ. އަދި ފަހުން ރޭ 11:30 އެހާކަންހާއިރު މާލެއަށް ތުނިތުނިކޮށް ވާރޭ ވެހުނެވެ.\nއޭގެ ފަހުން މެންދަމު 3:30 ގައި ގުގުރުމާއެކު ކޮޅިގަނޑެއް އައިސް ބޯކޮށް މާލެއަށް ވާރޭ ވެހެން ފެށި އެވެ. އޭގެ ފަހުން ރޭ ފަތިހު 4:00 އެހާ ކަންހާއިރު ހުޅުމާލެއަށް ވެސް ގުގުރުމާއެކު ބޯކޮށް ވާރޭ ވެހުނެވެ. މާލެއަށް ވާރޭ ވެހުން ހުއްޓާލާފައި ވަނީ 4:30 ވެސް ވީ ފަހުންނެވެ.\nމާލޭގެ އިތުރުން ރާއްޖޭގެ ބައެއް އެހެން ރަށްތަކަށް ވެސް ރޭ މެންދަމު އެކި މިންވަރަށް ވާރޭ ވެހުނެވެ.\nމިހާރު އާންމުކޮށް ކޮންމެ ދުވަހަކު މާލޭގެ ފިނި ހޫނު މިން ހުންނަނީ 31 ޑިގްރީ ސެލްސިޔަސްގަ އެވެ. އިރުވައި މޫސުމުގެ ގަދަ ހޫނާއެކު ހެލްތު ޕްރޮޓެކްޝަން އެޖަންސީ (އެޗްޕީއޭ) އިން ވަނީ އެކަމަށް ރައްކާތެރިވެ ތިބުމަށް އިލްތިމާސްކޮށްފަ އެވެ.\nމާލެއަށް އެންމެ ފަހުން ބޯކޮށް ވާރޭ ވެހިފައި ވަނީ މިދިއަ ޑިސެމްބަރު މަހުގެ ހަވަނަ ދުވަހު އެވެ. އެ ދުވަހު މުޅު މާލޭގައި ފެން ބޮޑުވި އެވެ.\nވިއްސާރާގައި ގެއްލުން ވަމުންދާތީ ކުއްލި މައްސަލައެއް


Corruption ge shakuvaathah hushaelheyne portal eh gaaimu kohfi\nކޮރަޕްޝަންގެ ޝަކުވާތައް ހުށަހެޅޭނެ ޕޯޓަލެއް ގާއިމްކޮށްފި\nސަރުކާރުގެ އިދާރާތަކުގައި ހިނގާ ކޮރަޕްޝަންތައް ކާކުކަން ނޭންގޭ ގޮތަށް ފަސޭހަ ކަމާއެކު ރިޕޯޓް ކުރުމަށް ޕޯޓަލެއް ގާއިމްކޮށްފި އެވެ.\nރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހްގެ އެންމެ ބޮޑު އެއް ވައުދަކީ ސަރުކާރުގެ ތެރޭގައި ހިންގާ ކޮރަޕްޝަންތައް ފަޅާއަރުވާލައި، އެކަންކަން ރައްޔިތުންނަށް ހާމަ ކުރުމެވެ.\nމިއަދު ހެނދުނު ރައީސް އޮފީހުގައި ވެބް ޕޯޓަލް، (https://www.whistleblower.gov.mv) އިފްތިތާހުކުރުމަށް ހާއްސަ ރަސްމިއްޔާތެއް ވަނީ ބާއްވާފަ އެވެ.\nއެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ރައީސް ސޯލިހު ވިދާޅުވީ މިއަދު ތައާރަފްކުރި ޕޯޓަލަކީ ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅަށް ރައްޔިތުންގެ ބައިވެރިވުމާއި ހިއްސާ އިތުރު ކުރުމަށް ގާއިމްކޮށްދިން ވެބް ޕޯޓަލެއް ކަމަށެވެ. އެ ޕޯޓަލަށް ޝަކުވާ ހުށަހަޅާއިރު ކާކުކަން ބުނެދޭކަން ނުޖެހޭނެ ކަމަށާއި ކާކުކަން އެނގިދާނެތީ ޖެހިލުންވާކަށް ވެސް ނުޖެހޭނެ ކަމަށެވެ. އެއީ ވިސިލްބްލޯއަށް މަގުފަހިކޮށްދޭނެ މުހިންމު ވަސީލަތެއްކަން ރައީސް ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ.\n"ސަރުކާރު އިދާރާތަކާއި މުއައްސަސާތަކުގެ މުވައްޒަފުން މި ދޮރުން ވަދެވަޑައިގަންނަވާ، ނާއިޖު ކަމެއް ހިނގާ ކަމަށް ޝައްކު ވިޔަސް އެކަމެއް ހުށަހަޅާ، އާންމު ރައްޔިތުން ވެސް މީގެ ބޭނުން ހިފާ، ނަޒާހަތްތެރި މުޖުތަމައުއެއް ގާއިމް ކުރެވޭނީ އެންމެންގެ އެއްބާރުލުން ލިބިގެން،" ރައީސް ވިދާޅުވި އެވެ. "ކޮރަޕްޝަން ނައްތާލަން ފެށޭނީ އަމިއްލަ ނަފުސާ ހަމައިން، އިހްލާސްތެރިކަން ފެށޭނީ އަމިއްލަ ޒަމީރުން، މިއަދަކީ އެކަމަށް ފަށައިގަންނަ ދުވަހަށް ހަދަމާ،"\nރައީސް ވިދާޅުވީ ނަޒާހަތްތެރި މުޖުތަމައުއެއް ގާއިމް ކުރުމަށް ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅު ކަންކަން ތަންފީޒު ކުރައްވާނެ ކަމަށެވެ.\nއެގޮތުން ނުހައްގު މުއައްސަނދިކަން ކުށަކަށް ހެދުމަށް ބިލެއް މަޖިލީހަށް ފޮނުވާފައިވާކަން ރައީސް ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ. އަދި ސަރުކާރުގެ އިދާރާއެއްގައި ހިނގާ ކޮރަޕްޝަނެއް ފަޅާއަރުވާލާ މީހާއަށް ގާނޫނީ ހިމާޔަތްކަން ދިނުމަކީ މުހިންމު ކަމެއް ކަމަށް ރައީސް ވިދާޅުވި އެވެ. އެހެންވެ އެފަދަ ފަރާތްތަކަށް ގާނޫނީ ހިމާޔަތް ލިބޭނެ ބިލެއް ވެސް މިހާރު މަޖިލީހަށް ފޮނުވާފައިވާކަން ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ.\nރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހު ރައީސް އޮފީސް ހިޔާނާތް\nކޮރަޕްޝަންގެ މައުލޫމާތު ސިއްރުނުކޮށް ހާމަކުރޭ: ރައީސް\nކޮރަޕްޝަން ނައްތާލެވޭނީ އެންމެންގެ އެހީއާއެކު: ރައީސް\nއަމީނު މަގާމުން ވަކި ނުކުރާތީ ސުވާލު އުފައްދައިފި


Rai Gerifulhu -5| Vaahaka ރަތްގެރިފުޅު –5– Vaahaka\n2k 1 0\tOctober 23, 2021\nއާދަނު ނިޔާވިފަހުން ގޭގެ ކަންކަން ބަލަހައްޓަމުން ގެންދިޔައީ އަލީއެވެ. ގޭގެ އެންމެ ކުޑަ ކުއްޖާކަމަކު އަލީ ކުޅަދާނައެވެ. ރުއް އަރާ ރާވެރިކަމުގައި އުޅުނެވެ. އާދަނުގެ ތިން ގާތިލުން ކަމުގައިވި މަސްވެރިކަމުގެ ބޮޑެތި ތިން މީހުން, އެ މީހުން ކުރި ކުށުގެ އަދަބެއްގެ ގޮތުގައި ދެކުނުގެ ދުރު އަތޮޅަކަށް އަރުވާ ލެވުނެވެ. އާދަނު ނިޔާވި ދުވަހު, މޫރިސާއަށް ލިބުނު ކުއްލި ނުތަނަވަސް ކަމުން މީހާ ހުއްޓުން ހެރިއެވެ. އެއަށްފަހު މޫރިސާ އުޅުނީ ވަރަށް ބަލި ކޮށެވެ. އަލީގެ އުމުރުން 17 އަހަރު ވީއިރު ލޯބިވާ މަންމަ ވެސް މި ދުނިޔެއިން ވަކިވީއެވެ. އޭނަގެ ދެ ދައްތަ މަސްވެރި އާއިލާއެއްގެ މީހުންނާއި ކައިވެނިކޮށް ފިރިމީހާގެ ގެއަށް ބަދަލުވިއެވެ. އަލީ އެއަށްފަހު އުޅުނީ ގޭގައި އެކަންޏެވެ. ނަމަވެސް ދޭތެރެ ދޭތެރެއިން ދައްތަމެންނާއި އެމީހުންގެ ކުދިން އައިސް އުޅުނެވެ.\nއަލީގެ އުމުރުން 20 އަހަރު ވީއިރު ވެސް މީހަކާ ކައިވެންޏެއް ނުކުރެއެވެ. ކަމުދާ އަންހެނަކު ނުފެންނަނީކީ ނޫނެވެ. ރާވެރިއަކަށް ވުމުން ކައިވެންޏަށް އަހަން ނުކެރިފައި ހުރެވެނީއެވެ. ލިބިދާނެ ޖަވާބަކަށް ޖެހިލުން ވަނީއެވެ. މިހެން ހުއްޓާ އެއްދުވަހަކު ހަދީޖާގެ ފިރިމީހާ އަލީގާތު އެހިއެވެ.\n”ބޭބެމެން މިއުޅެނީ ދެތިން ހަފްތާއަށް, ދޯނީގެ މަރާމާތަކަށް ބިލެތްފަށްސަށް ދާން. އަލީ ވެސް ވީއްނު މި ދަތުރުގައި ބައިވެރިވާން. އެކަނި ރަށުގައި ހުރުމަށްވުރެ ރަނގަޅު ވާންނު.“\n”ދެވިދާނެ. އަކަމަކު ރާރުއްތަކުން ރާބާލާނީ ކާކު. ރުއްތައް ސާފުކޮށް ބަލަހައްޓާނީ ކާކު. އަހަރެންގެ މަސައްކަތް އޮތް ރަށަކީ މިއީ. މިރަށް ދޫކޮށްފަ ދާން ވަރަށް އުނދަގޫވާނެ.“\nއަލީގެ ކުޑަޅިޔަނު ވިސްނަން ހުރެފައި ބުނެލިއެވެ.\n”ތީ ރަނގަޅު ވާހަކައެއް. އެކަމަކު އަހަރެންނަށް އަލީގެ މޫނުމަތިން ތި ފެންނަ އެކަނިވެރިކަން ފެނި ކެތްނުވެގެން މިއަހާލީ. ދިރިއުޅޭ މާހައުލު ބަދަލު ކޮށްލުމުންވެސް ހިތައް ފިނިކަމެއް ލިބިދާންނު. އަހަރަމެން މަސްވެރިން ވެސް އަބަދު ރަށުގައި ނުތިބެ ކަނޑައް ނިކުންނަ ނިކުތުމަކީ ހިތައް ހާދަ އުފާވެރިކަމެއް ލިބޭ ކަމެކޭ. ރަށުގައި ދިމާވާ ކަންކަމުގެ މަތިން ހަނދާންނައްތާލާ ސިކުނޑި ހަމަ ޖައްސާލަން ލިބޭ ވަގުތުކޮޅެކޭ. ފަހަރުގަ ބިލެތްފަށްސަށް ގޮސް އެރަށުގެ ރާވެރިން އުޅޭގޮތް ފެނި, އައު ކަންކަން ދަސްކޮށްލަން ވެސް ލިބިދާންނު. އެމީހުންގެ ފަރާތުން އަލީ އަށް އައު ހުނަރެއް ވެސް ދަސްވެދާންނުދޯ. މި ވަގުތު ޖަވާބެއް ނުދިނަސް މައްސަލައެއްނެތް. ވިސްނާލާފަ މާދަމާ ޖަވާބެއް ދިނަސް އެންމެ ރަނގަޅު. ދެން މިވަގުތު ދިޔައީ އިނގޭ.“\nކުޑަޅިޔަނު އެބުނި ވާހަކަތަކަށް ވިސްނަން އަލީއަށް ހުރެވުނެވެ. އަލީ ނިންމީ މާދަމާ އެމީހުންނާއެކު ބިލެތްފަށްސަށް ދިއުމަށެވެ.\nހަވީރުގެ ވަގުތުގައި އަލީގެ ރުއްތައް ކައިރިއަށް ގޮސް ކޮންމެ ރުކެއްގައި އަތްލުމަށްފަހު ބުނެލައެވެ.\n”މިވަގުތައް އަލްވަދާއު ކިޔަމެވެ. ވީހާވެސް އަވަހަކަށް އެނބުރި އަންނާނަމެވެ.“\nހުރިހާ ރުކެއްގެ ކައިރިއަށް ގޮސް އަތްލާ މިހެން ބުނުމަށްފަހު, އަލީގެ ބައްޕަގެ ފަހު ނޭވާ ދޫކުރި ހިސާބައް އައިސް ހުއްޓިލިއެވެ. އަދި ދެކަކޫމައްޗަށް ތިރިވެލިއެވެ. އަލީގެ ދެ ލޮލުން ކަރުނަ ހިރިލިއެވެ. ބުނާކަހަލައެވެ. ބައްޕާއެވެ. އަދި އެއްފަހަރު ނަމަވެސް އެނބުރި އައިސްބަލާށެވެ. ތި ބައްޕަ މަތިން ހަނދާންވާ ހާލު އެންމެ ވަގުތުކޮޅަކަށް ވެސް މިރަށް ދޫކޮށްފައި ދާން ހިތެއް ނޭދެއެވެ. އަލީ އެއިން ގޮތައް ވަގުތު ކޮޅަކަށް އެތާނގައި އިނދެފައި ތެދުވެގެން ހިނގައި ގަތެވެ.\nއެރޭ, އަލީގެ ދައްތަމެންގެ ގެއަށް ގޮސް އެމީހުންނާއެކު ދަތުރުގައި ބައިވެރިވާނެ ކަމުގެ ހަބަރު ދިނެވެ. މިހެންވެ އެންމެން ވެސް ތިބީ ވަރަށް އުފަލުންނެވެ.\nއޭގެ އަނެއްދުވަހުގެ ހެނދުނުގެ ވަގުތެވެ. އަލީއާއި އޭނަގެ ދައްތަމެންނާއި, ޅިޔަނުންނާއި, ދަތްތަމެންގެ ދަރިންތައް, މަރޮށީގެ އަތިރިމަތީގައި, ބިލެތްފަށްސަށް ދިއުމަށް ދަތުރު ފެށުމަށް, ދޯންޏަށް ތަކެތި އެރުވުމުގައި އުޅުނެވެ. ކުޑަޅިޔަނުގެ އެ ދޯންޏަކީ އާދައިގެ ވަރެއްގެ ރިޔާދޯންޏެކެވެ. އެ ދޯނީގައި މަހަށްގޮސް އުޅެނީ އަލީގެ ޅިޔަނުންގެ އިތުރުން މަރޮށީގެ އަދި އެހެން މީހެކެވެ. މި ދޯނި ބަނދެފައިވަނީ ނިރޮޅުންނެވެ. ދޯނީގައިވަނީ ފަންރިޔަލެކެވެ.\nދޯންޏަށް ތަކެތި އަރުވާ ނިމުމުން އެންމެން ދޯންޏަށް އެރިއެވެ. ވައި ޖެހެމުން ދިޔައީ ބިލެތްފަށްސަށް ދާން ފަސޭހަވާނެ ގޮތަކަށެވެ. ދޯނީގެ ކަންކަން ކުރުމުގައި އަލީ ވެސް އެހީތެރިވެދިނެވެ. އަލީއަށް އެކަންކަން ވީ އައު ކަންކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އަލީގެ ޅިޔަނުންނަކީ ނުލާހިކު ހިތްހެޔޮ އަދި އެހާމެ ރަނގަޅު ބައެއްކަމުން, ހިނިތުންވެލާފައި ދޯނީގައި ކުރަން ހުރި ކަންކަން ދަސްކޮށްދެމުން ދިޔައެވެ. ރިޔާ ނަގާނެ ގޮތާއި, ވައި އަޅުވާނެ ގޮތާއި, ހުންގާނު ހިފާނެގޮތެވެ. އަދި އެނޫނަސް ދޯނި ރަމަތަ ކުރާނެ އެންމެހާ ގޮތްގޮތާއި, ދޯނީގައި ކުރަން ހުންނަ ގިނަ މަސައްކަތްތައް ވެސް ދަތުރުގެ ތެރެއިން ދިޔައީ ކިޔައިދެމުންނެވެ. އެ ދަތުރު ވެގެން ދިޔައީ އަލީއަށް ދޯނިދުއްވުމުގެ ކަންކަން ދަސްކޮށްދޭ ކުލާހެއްގައި އުޅެވުނު ކަހަލަ ކަމަކަށެވެ.\nމެންދުރުން އަނބުރާލިއިރު އަލީމެން ދަތުރުކުރަމުންދިޔަ ރިޔާދޯންޏަށް ބިލެތްފަހީގެ ފަޅުތެރެއަށް ވަދެވިއްޖެއެވެ. މި ރަށަކީ ވެސް ރާއްޖޭގެ އެހެން ރަށްތަކެކޭ އެއްފަދައިން ރުކާއި ގަސްގިނަ ރަށެކެވެ. މާކަށް ގިނައިރުތަކެއް ނުވެ ބިލެތްފަހީގެ ގޮނޑުދޮށަށް ދޯނި ގާތްކުރެވުނެވެ. ހަމަ އެއާއެކު އަތިރިމަތީގައި އެވަގުތު ތިބި ބައެއް މީހުން, ރަށަށް އެ ގާތްކުރި ދޯނި ކައިރިއަށް އަންނަން ހިނގައިގަތެވެ. ބިލެތްފަށްސަށް އައީ ދޯނި މަރާމާތައްކަމުން, ގޮނޑުދޮށަށް ދޯނި ބީއްސާލިއެވެ. އަލީގެ ބޮޑުޅިޔަނު ދޯނިން ފައިބައި, އަންހެންވެރިންނާއި ކުޑަކުދިންތައް ރަށަށް ފޭބުމުގައި އެހީތެރި ވާން ހުއްޓެވެ. އަދި އޭގެ އިތުރުން ގެނައި ސާމާނު ބޭލުމުގައި ވެސް އެހީތެރިވިއެވެ.\nރަށުގެ އަތިރިމަތިން އައި ބަޔަކު, އައިސް ފާތިމާގެ ފިރިމީހާއާއި ސަލާމް ކޮށް ހާލު އަހުވާލު އަހައި, ބިލެތްފަށްސަށް އައި ބޭނުން އަހާލިއެވެ. އަދި ޖަވާބުގައި, މި ރަށުގެ މޮޅު ކިއްސަރުވަޑާން ވެރިޔާ, ކަރީމްބެގެ އެހީއާއެކު ދޯނީގެ މަރާމާތަކަށް އައި ދަތުރެކޭ ބުންޏެވެ. އަދި މި ވަގުތު ރަށުގައި ކަރީމްބެ އެބަހުރިތޯ އަހާލިއެވެ. ޖަވާބުގައި އެމީހުންގެ ތެރެއިން އެކަކު ބުނީ, އެ ބޭބެ ރަށުގައި އެބަހުރި ކަމަށެވެ. އަދި މަރާމާތަކަށް ދޯނި ގެނައި ކަމުގައި ވަނީނަމަ, އަވަހަށް ދޯނި އެހެލަން އުޅެމާހޭ ބުނެލިއެވެ. މިހެންވެ ރަށުގެ އަތިރިމަތީގައި އެ ވަގުތު ތިބި ފިރެހެންވެރިންނަށް ގޮވައި ގެނެސްގެން ދޯނި އެހެލުމުގެ މަސައްކަތް ފެށުނެވެ.\nރަށުގެ ބަޔަކާއި, އަލީމެންގެ މަސައްކަތުން, ދޯނި އެހަލައި އެއްގަމަށް އެރުވިއްޖެއެވެ. މަރާމާތު ނިމުމަށް ދުވަސް ނަގާނެތީ ވަގުތީ ދޯނި ހަރުގެއެއް އަޅަންޖެހެއެވެ. ނަމަވެސް އެކަން ފެށުމުގެ ކުރިން ގެނައި އެއްޖެހި ހިފައިގެން ބިލެތްފަހީގައި ތިބުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ގެއަށް ދާން ގަސްތުކޮށްގެން, އެ ގެއަށް ދިއުމަށް އަލީމެން ހިނގައި ގަތެވެ. އެ ގެއަކީ, އަލީގެ ބޮޑު ޅިޔަނުގެ ތިމާގެ މީހެއްގެ ގެއެކެވެ.\nއެންމެން އެކުގައި އެގެއަށް ދިޔައެވެ. އެ ގޭގޭ މީހުން އަލީމެން ފެނި ހައިރާންވިއެވެ. ސަބަބަކީ އެމީހުން އަންނަން އުޅޭކަމުގެ ހަބަރެއް އެއްވެސް މީހެއްގެ ފަރާތުން ލިބިފައި ނެތީމައެވެ. ފާތިމާމެން ބޭނުންވީ ވެސް އެގޮތެވެ. އެމީހުން ފެނުމުން އެ ގޭގެ ދައްތަ އުފަލުން އައިސް ފާތިމާމެންނާއި ސަލާމްކޮަށް ހެދިއެވެ. އަދި އަލީގެ ބޮޑު ޅިޔަނު, އެ ދައްތައަށް އަލީ ތައާރަފު ކޮށްދިނެވެ. ހަމަ އެއާއެކު ރަށަށް އައި ބޭނުން ހިއްސާކުރިއެވެ. އޭގެ ފަހުގައި, ދައްތަގެ އެދުމުގެ މަތިން މެންދުރުގެ ކެއުމަށް އެންމެން ދިއައެވެ. އެ ދައްތައަކީ މުސްކުޅި ފުރާވަރުގެ މީހެކެވެ. ފިރިމީހާވަނީ ޖެހުނު ބައްޔެއްގައި ނިޔާވެފައެވެ. ތިން ފިރެހެން ދަރިންނާއި އަންހެން ކުއްޖަކު ހުރެއެވެ. އެތަނުން ރަށުގައި މިވަގުތު ހުރީ އަންހެން ކުއްޖަކާއި ފިރެހެން ކުއްޖެކެވެ. ހުރިހާކުދިންވެސް އުޅެނީ މީހުންނާއި އިނދެގެން އެމީހުންގެ އަމިއްލަ ގޭގައެވެ. އެ އާއިލާއަކީ މަސްވެރި އާއިލާއެއްކަމުން އަތްމަތި ތަނަވަހެވެ.\nކެއުމަށް އިންސާފުކޮށް ނިމިގެން ދަތުރު ވަރުބަލި ފިލުވާލަން އަލީ މަޑުކޮށްލިއެވެ. އޭނަގެ ދައްތަމެން ކުދިން ގޮވައިގެން އެ ކުދިން ފެންވަރުވާ ރީތި ކުރުމުގައި އުޅުނެވެ. ދެ ޅިޔަނުން އެކުގައި ކަރީމްބެގެ ގެއަށް އެ ބޭބެއާއި ބައްދަލު ކުރުމަށް ދިއައެވެ. އަލީ ވިސްނީ ވަރުބަލި ފިލުވާލައިގެން މިރަށުގެ ރުއްވާ ބަލައިލަން ދިއުމަށެވެ. މި ރަށުގެ ރާވެރިއަކާއި ދިމާވޭތޯއެވެ. ނޫނީ އަލީގެ ހަށީގައި ހިފާފައި ހުރި ކަމެއްގެ ސަބަބުން ރުކަކަށް އަރާނުލާ ހިތްހަމަ ނުޖެހެނީ ކަންނޭގެއެވެ.\nހަވީރު ވިއިރު ދެ ޅިޔަނުން ވަރަށް އުފަލުން ގެއަށް އައިސް ވަނެވެ. ދޯނީގެ މަރާމާތު ކޮށްދޭން ކަރީމްބެ އެއްބަސް ވީމައެވެ. މިހެންވެ ދެ ޅިޔަނުން އެކުގައި ދޯނި ހަރުގެ އެޅުމުގެ މަސައްކަތް ފަށަން އަތިރިމައްޗަށް ދިއައެވެ. ނަމަވެސް އަލީގެ މިސްރާބު ހުރީ ރުއްވަލާ ދިމާލަށެވެ. އެއްވެސް ޅިޔަނަކު އެކަމާ ދެކޮޅެއްނޫނެވެ. އަލީ މިރަށަށް ގެނައީ ވެސް ރާވެރިކަމުގެ ކަންކަން ދަސްކުރުމަށާއި, ބޯ ހަމަޖައްސާލަން ކަމުން, އެއްވެސް މީހަކު އެކަމާ ހިތްހަމަ ނުޖެހިގެން އެއްޗެކޭ ނުބުނެއެވެ.\nފެންނަމުންދަނީ, ށ. ބިލެތްފަހީގެ ވަލުގައި ރުއްގިނަ ހިސާބު ގަނޑެވެ. އެވަގުތު މަޑުމައިތިރި ހިނގުމެއްގައި ވަލުގެ ތެރެއިން އެހެރަދަނީ ރާވެރި މަރޮށީ އަލީއެވެ. އަލީގެ ނަޒަރު ހުއްޓިފައި ހުރީ އެ ރަށުގެ ވަލުގައި ހުރި އެކި އުސްމިނުގެ ރުއްތަކަށެވެ. ރާކުރުމަށް އެތް ބަނދެފައި ހުރި ރުއްތަކާއި, ހަރު ބަނދެފައި ހުރި ރުއްތަކަށެވެ. ނަމަވެސް ރާވެރިއެއްގެ ހިލަމެއް އަލީއަށް ނުވެގެން އުޅެނީސް, އަންހެން ވެރިއެއްގެ ހަޅޭކުގެ އަޑު އައިސް އަލީގެ ކަންފަތުގައި ޖެހުނެވެ. މިހެންވެ އަލީ އަވެސްވެގަތީ އެ އަޑު އައި ދިމާލަށް މިސްރާބު ޖެހުމަށެވެ. ދުވެފައި ކަހަލަ ގޮތަކަށް އެދިމާލަށް އަލީ ދިއައެވެ.\nކުއްލިއަކަށް އަލީގެ ދުވުން ހުއްޓުނީ, ފިރެހެން މީހުންތަކެއްގެ ހެއުމުގެ އަޑު އިވިގެނެވެ. މަޑުމަޑުން ގަސްތަކުގެ ތެރެއިން ބޯދީ ބަލާލިއިރު, ކަމަކުދާކަށް ނެތެވެ. ފަތްމިންޏެއްފަދަ ރީތި ޒުވާން އަންހެނެއްގެ އިއްފަތްތެރިކަން ނަގާލުމަށް ތިން ފިރެހެން ވެރިން ތައްޔާރުވަނީއެވެ. ބަލާކަށް ނުހުރެ ފިލާހުރި ތަނުން އަލީ ނިކުމެ އެމީހުންނާ ދިމާކޮށްލިއެވެ. އެ ޒުވާން އަންހެނާގެ އެ ފުރިހަމަ ހަށިގަނޑުގެ މަތީގައި, އެއިރު އޮތް ފިރެހެނާ, އަލީގެ އެއްއަތުން ހިފައި ހޫރުވާލިއެވެ. އެމީހަކު ގޮސް ގުޅައަކަށް ބިންމަށްޗައް ޖެހުނެވެ. އެ އެންމެނަށްވެސް ލިބުނީ ކުއްލި ހައިރާންކަމެކެވެ.\nމަސްތުވެފައިވާ ހާލު ތިބި އަނެއް ދެ ފިރެހެންވެރިން, ފަރާތް ފަރާތައްވާ ގޮތައް ހިނގަމުން އައިސް އަލީއާ ދިމާލަށް އިނގިލި ދިއްކޮށް ބުނެލިއެވެ.\n”ކައޭ… ތީ ކާކު… އެން… މާ ގަދަ ނާއުވާ… މިތާނުން… ދާންއުއޭ… އަހަޔެމެން… އާދުން ބޮނޑިއެއް ނުބޮއެ… ދާންއުޔޭ… ”\nއެ މީހާގެ އަޑުގައިހުރީ ވާގިގޮސްސައެވެ. އަނގައިގައި ވަރެއްނެތެވެ. ތިބީ ރުކުރަލުން ތައްޔާރު ކޮށްފައިހުރި ބަނގުރާ ބައްޖެއް ހިފައިގެނެވެ. ނޭވާގައި ހުރީ ބަނގުރަލުގެ ވަހެވެ. އަލީ އެމީހުން ބުނަމުން ދިޔަ އެއްޗަކަށް އަޅާވެސްނުލާ ގޮސް, އެ ހަނދުފަދަ ރީތި މޫނުގެ ވެރި އަންހެނާއާއި ދިމާލަށް އަތް ދިއްކޮށްލިއެވެ. ނަަމަވެސް އަލީގެ އަތުގައި ހިފުމެއްނެތި, ކުއްލިއަކަށް ތެދުވެގެން ދުވެފައި ވަލުތެރެއަށް ވަދެގެން ހިނގައްޖެވެ. އެހިނދު އަލީ ވެސް ބޭނުންވީ އެ ރަތްލިބާހާއި, ކަޅު ފޭލިލައިގެން ހުރި ހޫރުޕަރީގެ ފަހަތުން ދުއްވައިގަންނާށެވެ. ނަމަވެސް, އަލީ ހުއްޓުން އެރީ އެއްކަލަ ތިން ފިރެހެންވެރިންގެ ތެރެއިން މީހަކު އައިސް އަލީގެ ކޮނޑުގައި އަތްލުމުންނެވެ. އެއިރު ބިންމަތީގައި އޮތް މީހާ ވެސް ފިރުކެމުން ކަހަލަ ގޮތަކަށް ތެދުވަނީއެވެ.\nމަސްތުގެ ހާލުގައި ތިބި އެ ތިން ފިރެހެންވެރިން އަލީގެ ހަށިގަނޑުގައި ޖެހުމަށް އަތްމަޅާލި ވަގުތެވެ. އަލީ އެމީހުންގެ ހަމަލާއިން ރެކި ގަތެވެ. ނޫނީ އެމީހުންގެ އަމާޒު ކައްސާލީއެވެ. ކޮންމެ އަކަސް އަލީ ވެސް އެމީހުންގެ ގައިގައި އަޅާ ކޮށްޕާލިއެވެ. ފަހަރަކު މީހަކުވާ ގޮތައް ބިންމައްޗަށް ގުޅަކޮށްލިއެވެ. އިރުކޮޅަކުން އެތަނުން އެންމެ ބޮޑަށް ހަމަހޭގައި ހުރި މީހާގެ އުނަގަނޑުގައި އޮތް ފިޔޮހި ނަގައިގެން ތެދުވެ, އަލީއަށް ހަމަލާދޭން އުޅުނެވެ. އެމީހުންނަކީ ރާވެރިންކަން އެނގި, އަލީ އައީ އަމަށަކު ރުޅިއެއް ނޫނެވެ. އެހިނދު އަލީ ވެސް އޭނަގެ އުނަގަނޑުގައި އޮތް ކޮވެލި ކުރަހާފައި އިން ފިޔޮހި ނެގިއެވެ. އެއްކަލަ މީހާ އަލީއާއި ދިމާކޮށްލުމުން އަނެއްކާ ވެސް ބިންމައްޗަށް ވައްޓާލަން އަލީއަށް އެހާ އުނދަގޫ ކަމަކަށް ނުވިއެވެ. އަދި އެއަށްފަހު އެމީހުންނާއި މުހާތަބުކޮށް އަލީ ބުނެލިއެވެ.\n”ކަލޭމެން ކަހަލަ މީހުންނާއި ހެދިއޭ މުޖްތަމައުގަ އަހަރަމެންގެ އަގު އެހާ ބޮޑަށް ވެއްޓިފަ މި އޮންނަނީ. ރަލުން ބަނގުރާ ހަދައިގެން ބޮއެ, މަސްތުވެ ތިބެ, އިއްފަތްތެރި އަންހެނުންގެ އިއްފަތްތެރިކަން ނަގާލާ, އެހެން މީހުންގެ ގެ ދޮރަށާއި, މުދަލަށް ގެއްލުންދިނުން އެއީ ދޯ ކަލޭމެންގެ އުފަލަކީ. ކަލޭމެންގެ އަގު ވެއްޔާ މޮޑެވޭއިރު ވެސް ތި އުޅުން ދޫކޮށްލަން ބޭނުމެއް ނުވޭތަ؟ ރުކުރަލަކީ އެއިން އަހަރަމެންނަށް އެތައް ފައިދާތަކެއް ލިބޭ ބުއިމަކަށް ވާއިރު, އެއިން ވެސް ކަލޭމެން ތި ވިސްނީ އަމިއްލަ ހަށިތަކަށް ގެއްލުން ދޭނެ ގޮތެއް ހޯދުމަށް. އަހަރެން މީ ރާވެރިއަކަށް ވެ ހުރެ މިއަދު ލަދުވެސް ގަނެއްޖެ. އަހަރެން ހިޔެއްނުކުރަން މި ފެންވަރުގެ ރާވެރިން އުޅޭ ރަށެއްކަމަށް މިއައީ.“\nއަލީގެ ވާހަކަ ނިންމާލިއިރު އެމީހުން ތިބީ ލަދުން ބުނާނެ އެއްޗެއް ނޭނގިފައެވެ. ރަށަށް އައި ބީރަށްޓެއްސެއް އެމީހުންގެ ލޯ ހުޅުވައި ދިން ކަހަލައެވެ. އެ މީހުން އަލީގާތުން މާފަށްއެދުމުން މަޑުމަޑުން ވަލުން ނިކުތުމަށް މިސްރާބު ޖެހިއެވެ. އަލީ ވެސް އެދުވަހު އިތުރަށް ރުއްވަލުގައި އުޅޭހިތް ކެނޑި ގެއާދިމާލަށް މިސްރާބު ޖެހިއެވެ. އަދި އެ ޒުވާން އަންހެނާއާއި ބައްދަލު ކޮށްލުމަށް އަލީގެ ހިތް ބުނަމުން ގެންދިއައެވެ.\nއަރުގޯލު December 16, 2021\nރުކުރަލުން ތާޑީވެސް ހެދޭތަ؟؟؟


vnews - Manmohan Singh ge hayaathuge mahchah hedhi film huttuvan masahkai fashaifi\nމަންމޯހަން ސިންގްގެ ހަޔާތުގެ މައްޗަށް ހެދި ފިލްމު ހުއްޓުވަން މަސައްކަތް ފަށައިފި\nއިންޑިއާގެ ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު މަންމޯހަން ސިންގްގެ ހަޔާތުގެ މައްޗަށް ހަދާފައިވާ ފިލްމު ހުއްޓުވުމުގެ މަސައްކަތް އިންޑިއާގެ ސިޔާސީ ބައެއް ފަރާތްތަކުން ފަށައިފި އެވެ.\nމިމަހުގެ 11 ވަނަ ދުވަހު ރިލީޒް ކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ މި ފިލްމުގައި ލީޑް ރޯލްތަކުން ފެނިގެންދަނީ އެކްޓަރު އަނުޕާމް ޚޭރް އާއި އަކްޝޭ ކަންނާ އެވެ.\n"އެކްސިޑެންޓަލް ޕްރައިމް މިނިސްޓަރ"ގެ ނަމުގައި ހަދާފައިވާ މިފިލްމުގައި މަންމީހަން ސިންގްގެ ރޯލު އަދާކޮށްފައިވަނީ އަނުޕާމް އެވެ. އަކްޝޭ މިފިލްމުގައި އަދާކުރަނީ އިންޑިއާގެ މަޝްހޫރު ނޫސްވެރިއެއްް ކަމަށްވާ ސަންޖަޔާ ބާރޫގެ ރޯލެވެ.\nމިފިލްމު ރިލީޒް ކުރުން ހުއްޓުވުމަށްޓަކައި އިންޑިއާގެ ބިހާރްގެ ކޯޓެއްގައި މިހާރު ވަނީ ދައުވާވެސް އުފުލާފަ އެވެ.\nމިމައްސަލަ ކޯޓަށް ހުށަހެޅި ބިހާރުގެ ވަކީލު ބުނެފައިވަނީ ފިލްމުގެ ޓްރެއިލަ ބަލާފައި އޭނާ ވަރަށް ދެރަވި ކަމަަށެވެ. އަދި އޭނާގެ ނަޒަރުގައި ފިލްމުގައި ޑރ. މަންމޯހަން ސިންގް އަދި ސަންޖަޔާ ބާރޫގެ ރޯލު ގެނެސްދީފައިވަނީ އެދެމީހުންގެ އިއްޒަތާއި އަބުރަށް ހުތުރުވާ ގޮތަށް ކަމަށްވެސް އޭނާ ބުންޏެވެ.\nފިލްމުގައި އިންޑިއާގެ ޔޫޕީއޭ ޕާޓީގެ އޭރުގެ ޗެއާޕާސަން ސޯނިއާ ގާންދީގެ ރޯލު އަދާކުރާ ކޮށްފައިވާ އެކްޓްރެސް އާއި ރާހުލް ގާންދީގެ ރޯލު އަދާކޮށްފައިވާ އެކްޓަރާއި އަދި ފިލްމުގެ ޑައިރެކްޓަރާއި ޕްރޮޑިއުސަރާ ދެކޮޅަށްވެސް އޭނާ ވަނީ ދައުވާކޮށްފަ އެވެ.\nއަނުޕާމް ޚޭރް ބުނެފައިވަނީ ބައެއް ސިޔާސީ މީހުން މިފިލްމާ ދެކޮޅަށް ވާހަކަ ދެއްކިޔަސް އެކަމާ އޭނާގެ މާބޮޑު ފަރުވާލެއް ނެތް ކަމަށެވެ. ދޮޅު އަހަރު ދުވަސް ވަންދެން އޭނާ ވަރަށް މަސައްކަތްކޮށްގެން ޑރ. މަންމޯހަން ސިންގްގެ ރޯލު އޭނާއަށް ވީއެންމެ ފުރިހަމައަކަށް ވީހާވެސް އަސްލާ އެއްގޮތަށް ގެނައުމަށް މަސައްކަތްކޮށްފައިވާނެ ކަމަށް އަނުޕާމް ބުނެފައިވެ އެވެ.\nއަނުޕާމް ބުނީ މިފިލްމު ކުޅެން އެއްބަސްވީއިރުވެސް ފިލްމާ މެދު ޚިޔާލު ތަފާތުވުންތަކާއި ބައެއް ސިޔާސީ ފަރާތްތަކުގެ ނުރުހުމާ ކުރިމަތިލާން ޖެހޭނެކަން ދެނެހުރި ކަމަށެވެ. އިންޑިއާގެ ސެންސަރު ބޯޑުން ފިލްމު ފާސްކުރުވާފައި އޭގެ ފަހުން ޓްރެއިލަ ނެރުނީވެސް ފާޑުކިޔުންތައް ކުރިމަތިވާނެ ކަން އެނގޭތީ ކަމަށްވެސް އަނުޕާމް ބުންޏެވެ.\nޔޫޕީއޭ ޕާޓީން ވެސް ގެންދަނީ މި ފިލްމު ރިލީޒްކުރުވުން ހުއްޓުވުމަށް ގޮވާލަމުންނެވެ.\nމި ފިލްމަކީ 2004 އިން 2008 އަށް އިންޑިއާގެ ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު ޑރ. މަންމޯހަން ސިންގްގެ މީޑިއާ އެޑްވައިޒަރަކަށް ހުރި ސަންޖަޔާ ބާރޫ ލިޔެފައިވާ ފޮތް "ދި އެކްސިޑެންޓަލް ޕްރައިމް މިނިސްޓަރ"ގެ މައްޗަށް ހަދާފައިވާ ފިލްމެކެވެ.\nދާދި ފަހުން ޔޫޕީއޭ ޕާޓީގެ 134 ވަނަ އަހަރީ ދުވަސް ފާހަގަކުރުމަށް ބޭއްވި ޕާޓީއަށް މަންމޯހަން ސިންގް ވަޑައިގަތުމުން ރިޕޯޓަރުން ވަނީ މި ފިލްމާ ބެހޭގޮތުން އޭނާގެ ބަސްފުޅަކީ ކޮބައިތޯ ސުވާލުކޮށްފަ އެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ އެ ސުވާލަށް ޖަވާބެއް ނުދެއްވި އެވެ.