Ashadh'ah Dhin Muhdathu Hamavejje - Vaguthu\nއަސްހަދަށް ދިން މުއްދަތު ހަމަވެއްޖެ\nކްރިމިނަލް ކޯޓުގައި ޝަރީއަތް ކުރިއަށްދަނިކޮށް ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ފުރައިގެން ގޮސްފައިވާ ކުރީގެ ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓަރު އަލީ ވަހީދު ރާއްޖެ ގެނައުމަށް، އޭނާއަށް ޖާމިނުވި ޔޫތް މިނިސްޓްރީގެ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރު އަސްހަދު އަލީ (އަޑޭ) އަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ދިން މުއްދަތު ހަމަވެއްޖެއެވެ.\nއަލީ ވަހީދު ތިން ދުވަސް ތެރޭގައި ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ގެނައުމަށް އެ ކޯޓުން އަސްހަދުއަށް އެންގީ މި މަހުގެ 28 ވަނަ ދުވަހުއެވެ. ތިން ދުވަސް ތެރޭގައި އަލީ ވަހީދު ރާއްޖެ ނުގެނެވިއްޖެ ނަމަ އޭނާގެ މައްޗަށް ފިޔަވަޅު އަޅާނެ ކަމަށް އެ ކޯޓުން ވަނީ ބުނެފައެވެ. އޭނާއަށް ދިން މުހުލަތު މިއަދު ފަހަނައަޅައި ދިޔަރުވެސް، އަލީ ވަހީދު ރާއްޖެ ގެނެވިފައެއް ނުވެއެވެ. އަސްހަދުއަށް އަދި މިހާތަނަށް އެއްވެސް ފިޔަވަޅެއްވެސް އަޅާފައެއް ނުވެއެވެ.\nއެ ދުވަހުގެ ޝަރީއަތުގައި އަސްހަދު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި އޭނާ ގަބޫލު ކުރާ ގޮތުގައި ހަތަރު މަސް ދުވަސް ވުމުން އަލީ ވަހީދު ވަނީ ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ހާޒިރު ކޮށްދެވިފައެވެ.\n"އަޅުގަނޑު ގަބޫލު ކުރާ ގޮތުގައި ހަތަރު މަސް ވުމުން އަލީ ވަހީދު ވަނީ މިކޯޓަށް ހާޒިރު ކޮށްދެވިފައި. އޮންލައިންކޮށް ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ޝަރީއަތެއްގައި. މިކަމާއި ގުޅިގެން މަޝްވަރާ އިތުރަށް ކުރިއަށް ގެންދަން ބޭނުން ވަނީ ލޯޔަރެއްގެ އެހީތެރިކަމާ އެއްކޮށް." އަސްހަދު ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.\nއަލީ ވަހީދު ރާއްޖެ ގެންނަން ފުލުހުންގެ މައްޗަށް އަމުރުކުރުމާއި ގުޅިގެން އޭނާ ހައްޔަރުކޮށްގެން ރާއްޖެ ގެންނަން އިންޓަޕޯލްގެ އެހީއަށް އެދެން ފުލުހުން ދަނީ ތައްޔާރުވަމުންނެވެ.\nއަލީ ވަހީދު ސުޕްރީމް ކޯޓަށް ހާޒިރުނުވުމުން އޭނާގެ މައްޗަށް ޖަލު ހުކުމެއް އިއްވާފައި އޮތް ނަމަވެސް މިހާތަނަށް އަލީ ވަހީދު ހޯދަން ފުލުހުން އިންޓަޕޯލްގެ އެހީއަށް އެދިފައެއް ނެތެވެ.\nއިންޓަޕޯލް ރެޑް ނޯޓިސް ނެރުނަސް، އަލީ ވަހީދު ރާއްޖެ ގެނެވޭނެ ކަމުގެ ޔަގީން ކަން ނެތް ކަމަށް ކޮމިޝަނާ އޮފް ޕޮލިސް މުހައްމަދު ހަމީދު މިދިޔަ ހަފްތާގައި ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ. ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސް ވިދާޅުވީ އިންޓަޕޯލް ވެސް ހިނގާނީ އެކި ގައުމުތަކުގެ ޖުރިސްޑިކްޝަންތަކުގައި އެކި ގޮތަށް ކަމަށެވެ.\n"އިންޓަޕޯލު ރެޑް ނޯޓިސް ނެރުމަކުންނެއް އަދި އެ މީހަކު ހައްޔަރުކޮށްގެން، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޖުރިސްޑިކްޝަން ތެރެއަކަށް ނުގެނެވޭނެ،" ސީޕީ ހަމީދު ވިދާޅުވިއެވެ.\nއިނގިރޭސިވިލާތަކީ ވެސް އިންޓަޕޯލްގެ 194 މެންބަރު ގައުމުގެ ތެރެއިން ގައުމެކެވެ. އިންޓަޕޯލްގެ ރެޑް ނޯޓިސް އާއި ގުޅިގެން އިނގިރޭސިވިލާތުން ހޯދަން ޖެހޭ މައުލޫމާތުތައް ހޯދަނީ އެގައުމުގެ ނޭޝަނަލް ސެންޓްރަލް ބިއުރޯއިންނެވެ. ރެޑް ނޯޓިސް ނެރެފައިވާ މީހަކު އިނގިރޭސިވިލާތުން ހައްޔަރު ކުރެވިއްޖެނަމަ އެމީހަކު ހައްޔަރު ކުރަން ނޯޓިސް އަށް އެދުނު ގައުމު މެދުވެރިކޮށް ރެޑް ނޯޓިސް ފިޔަވައި އެހެން ކޯޓު އަމުރެއް ހޯދަން އިނގިރޭސިވިލާތުން އެދެއެވެ. އެއަމުރު ލިބެންދެން ރެޑް ނޯޓިސް ނެރެފައިވާ މީހާ އިމިގްރޭޝަން ސެންޓަރެއްގައި ބަންދު ވެސް ކުރެއެވެ.\nޑިސެމްބަރު 2, 2021 09:47\nއަސްހަދަކަށްނޫން މުއްދަތުދިނީކީ މުއްދަތުދިނީ އަލީ ވަހީދުއަށް


Aharumenge Tax faisaa ah mivaa gotheh engeytha?\nއަހަރުމެންގެ ޓެކްސް ފައިސާއަށް މިވާ ގޮތެއް އެނގޭތަ؟\nޓެކްސް ފައިސާ ބޭނުން ކުރާ ގޮތް އާންމު ނުކުރާތީ އެކަމާ ގުޅިގެން، ފޭސްބުކް ޕޭޖް، ދަ ބިގް ޕިކްޗާ-މޯލްޑިވިއަން ޕޮލިޓިކަލް ކާޓޫންއިން އާންމު ކޮށްފައިވާ ކުރެހުމެއް: ޓެކްސް ފައިސާ ހަރަދު ކުރާ ގޮތް އެނގުން މުހިންމު.\nއެންމެ އާދައިގެ މުދަލެއް ގަތުމަށް ނޫނީ ހޮޓަލަކުން ކަޅުސައެއް ބޯލާ އިރު އެކަމަށް ކުރާ ހޭދައިގެ ހަ ޕަސެންޓް ޖީއެސްޓީގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ދައްކާކަން އެނގޭ ހެއްޔެވެ؟ ސަރުކާރުގެ އޮފީހަކުން ހިދުމަތް ހޯދާ އިރު އިދާރީ ފީގެ ގޮތުގައި ނަގާ ފައިސާ އާއި އުޅަނދުތަކުން ނަގާ ފައިސާ ހޭދަ ކުރަނީ ކޮން ކަމަކަށް ކަން އެނގޭ ހެއްޔެވެ؟ ދައުލަތެއް ހިންގަނީ އާންމު ރައްޔިތުންގެ އަތުން ނަގާ ޓެކްސްގެ އިތުރަށް އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީ އާއި ވިޔަފާރިތަކުން ނަގާ އެހެނިހެން ޓެކްސްތަކުން ދައުލަތަށް ލިބޭ އާމްދަނީ އަކުންނެވެ.\nމުޅި ރާއްޖެ އެތެރެކުރާ މުދަލަށް ބަރޯސާވެފައި އޮތް އިރު، ޒަމާނުއްސުރެ ދައުލަތް ހިންގުމުގައި ބަރޯސާވަނީ ވިޔަފާރިތަކުން ސީދާ އަދި ނުސީދާ ގޮތުން ދޭ ޓެކްސްތަކަށެވެ. ނަމަވެސް 2009 ވަނަ އަހަރުގެ ތެރޭގައި ރާއްޖޭގެ ޓެކްސްގެ ނިޒާމަށް ގެނައި ބޮޑު ބަދަލާ އެކު އެކަން ބަދަލުވެ، އާންމުންގެ އަތުންވެސް، ސީދާ ޓެކްސް ނަގަން ފެށި އެވެ. އެކަމަށް ހާއްސަކޮށްގެން އުފެއްދި، މޯލްޑިވްސް އިންލެންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ (މީރާ) މެދުވެރިކޮށް ދައުލަތަށް ކޮންމެ މަހަކު އެތައް ބިލިއަން ރުފިޔާއެއް ވަންނަކަން ޔަގީންވާ އިރު، އެ ފައިސާ ހަރަދު ކުރާ ގޮތް އާންމުންނަށް މި އޮތީ ފޮރުވިފަ އެވެ. ރައްޔިތުންގެ އަތުން ޓެކްސް ނަގާ ނަމަ އެ ފައިސާ ހަރަދު ކުރާ ގޮތް އެނގެން ޖެހުމަކީ، ހުޅުވިފައިވާ އިގްތިސާދުތަކުގެ ބެސްޓް ޕްރެކްޓިސްއެއްގެ ގޮތުގައި އޮންނަނީ ބެލެވިފަ އެވެ.\nމީރާއިން އެންމެ ފަހުން އާންމު ކުރި ތަފާސްހިސާބުތައް ދައްކާ ގޮތުން އަހަރުގެ ފުރަތަމަ ކުއާޓާ ނިމުުނު އިރު އާމްދަނީގެ ގޮތުގައި 3.7 ބިލިއަން ރުފިޔާ ލިބިފައިވާ އިރު، އޭގެ 58 ޕަސެންޓް ލިބުނީ ޖީއެސްޓީންނެވެ. މިއަހަރުގެ ފުރަތަމަ ތިން މަސް ދުވަހު ވެސް ޖީއެސްޓީގެ ގޮތުގައި ސީދާ ރައްޔިތުން ވަނީ 435.8 މިލިއަން ރުފިޔާ ދައުލަތަށް ދައްކައިފަ އެވެ. އެ އަދަދަށް ބަލާ ނަމަ، ގާތްގަނޑަކަށް ކޮންމެ މީހެއްގެ މަހެއްގެ އާމްދަނީން އެވްރެޖްކޮށް ތިން ޕަސެންޓަށް ވުރެ ބޮޑުބައެއް، ނޫނީ 500ރ. ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ދައްކާނެ ކަމަށް ލަފާކުރެވެ އެވެ. ވިޔަފާރިވެރިން އަދި މިއަށް ވުރެ ބޮޑެތި އަދަދުތައް މީރާއަށް ދައްކާނެ އެވެ. ދައުލަތުގެ މުވައްޒަފުންނަށް މުސާރަ ދިނުމާއި ދުވަހުން ދުވަހަށް ކުރަން ޖެހޭ އެހެން ހަރަދުތައް ކުރަމުން ގެންދާނީ މިގޮތަށް ނަގާ ޓެކްސް ފައިސާއިންނެވެ. އެކަމަކު އެ ފައިސާ ހަރަދު ކުރާ ގޮތެއް ހަމަ ނޭނގެ އެވެ. އާންމުންނާއި ވިޔަފާރިވެރިންގެ އަތުން ޓެކްސް ނެގޭ ނަމަ އެ ފައިސާ ދައުލަތުން ހަރަދު ކުރާ ގޮތް އާންމުންނަށް ނެރެ ހާމަކުރުމަކީ ޓެކްސް ނިޒާމެއް ކާމިޔާބުވުމުގެ ވަރަށް މުހިންމު ބައެކެވެ. ޓެކްސް ނިޒާމެއްގެ ބެލެންސް ހިފަހައްޓައި ދެނީ ވެސް ޓެކްސުން ދައުލަތަށް ލިބޭ އާމްދަނީ އާއި އެ ފައިސާ ހަރަދުވާ ގޮތް އާންމުންނަށް ހާމަކުރާ މިންވަރަކަށެވެ.\nޓެކްސްގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ލިބޭ ދާއިރާތައް. : އާންމުންގެ ފަރާތުން ދައުލަތަށް ލިބޭ ޓެކްސްތައް ގިނަ.\nއިނގިރޭސިވިލާތާއި އެމެރިކާގައި އޮންނަ އުސޫލުގެ ދަށުން ރައީސް އާއި އާއިލާއަށް ކުރާ ހަރަދުތަކާއި ސިޔާސީ އެކި މަގާމުތަކާއި ސިވިލް ސާވިސް އާއި އުމްރާނީ އެކި މަސައްކަތްތަކާއި ދައުލަތް ހިންގުމަށް ޓެކްސް ފައިސާ އިން ހަރަދު ކުރާ ގޮތް އާންމު ކުރެ އެވެ. މީގެ އިތުރުން އެ ރިޕޯޓްތައް އެ ގައުމުތަކުގެ ގާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހަށް ކޮންމެ ކުއާޓާއެއްގައި ވެސް ފޮނުވަން ލާޒިމް ކުރެ އެވެ.\nމިއީ ގިނަ ދިވެހިންނަށް އެހާ ރަހުމަތްތެރި ވާހަކައެއް ނޫނެވެ. ދައުލަތުގެ ހަރަދުތައް އާންމު ކުރާ ކަމެއް ވެސް ނުކުރާ ކަން ވެސް ދަންނަނީ މަދުބަޔެކެވެ. އެކަމާ ޝަކުވާ ކުރަނީ ވެސް ކޮންމެހެން އެކަމުގެ ހުރި މުހިންމުކަން އެގި ތިބުމުގެ ބަދަލުގައި ސިޔާސީ ކޮންމެވެސް ވިސްނުމެއްގައި ތިބޭ ބައެއް އެ މީހުންގެ އަމިއްލަ ފައިދާއަށެވެ. ދައުލަތުގެ ހަރަދުތައް އެންމެ ތަފްސީލީ ގޮތެއްގައި ނޫން ނަމަވެސް, ކޮންމެ ވެސް ސިފައެއްގައި އާންމު ކުރަން ފެށީ 2011 ވަނަ އަހަރުގެ ޖޫން މަހުން ފެށިގެންނެވެ. މަހަކު އެއްފަހަރު އާންމު ކުރަމުން އައި ދައުލަތުގެ ހަރަދުތައް އާންމު ކުރުން ހުއްޓާލީ 2013 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެންނެވެ.\nއޭރު ވެސް އަދި މިހާރުގެ ވެސް ފިނޭންސް މިނިސްޓަރު އަބްދުﷲ ޖިހާދު އެކަން ހުއްޓާލުމަށް ބަހަނާއަކަށްދެއްކެވީ، އެ ހިސާބުތައް ފުރިހަމަ ނުވުމާއި އަސްލު ހަރަދުތައް ދިމާނުވުމެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ނެރެލެވޭ އަދަދުތަކަަކަށް ވުމުން، އާންމުންނަށް ކޮންމެވެސް ހިސާބަކުން އޮޅުން އަރައި ޝައްކުތަކެއް އުފެދިދާނެތީ އެވެ. އެހެންވެ، މަސައްކަތް ކުރައްވަނީ، ތަފްސީލީ ހިސާބުތަކެއް ނެރުމަށް ކަމަށް އޭރު މިނިސްޓަރު ވިދާޅުވި އެވެ. މިހާރު އޭގެ ފަހުން ތިން އަހަރުވީ އިރު ދައުލަތުން މަހުން މަހަށް ކުރާ ހަރަދުތައް އާންމުންނަކަށް ތިލައެއް ނުވެ އެވެ. އިގްތިސާދަށް ފާޑުކިޔާ ފަރާތްތަކުގެ ކަންބޮޑުވުމަކީ ތިން އަހަރުވާ އިރު އެކަމަށް ތައްޔާރީތަކެއް އަދިވެސް ނުވެވުމެވެ.\n"ސިޔާސީ ވާހަކައަށް ވުރެ މާބޮޑު ވާހަކައެއް އަސްލު ދައުލަތުގެ ހަރަދުތައް އާންމުންނަށް އެގިފައި ހުރުމަކީ. އޭގެން އެބަ އަންގައިދޭ އާންމު ދައުލަތް މި ދައްކާ ޓެކްސްގެ ފައިސާ މި ހަރަދު ކުރެވެނީ ރަނގަޅު ޕެޓާންގަތޯ. ނޫނީ ގޯސްކޮށްތޯ؟ ގޯސްކޮށް ދާނަމަ އެކަން ރަނގަޅު ކުރަން ފާޑުކިޔައިގެން ފުރުސަތު އެބަ ލިބޭ. އެކަމަކު ރާއްޖޭގައި އެ ފުރުސަތު އެބަ ބަންދުވޭ،" ކުރީގެ އޮޑިޓާ ޖެނެރަލް ނިޔާޒު އިބްރާހިމް ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ.\nދައުލަތުގެ ހަރަދުތައް އާންމު ކުރަމުން އޭރުގެ ފިނޭންސް މިނިސްޓަރު އަހުމަދު އިނާޒް ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުގައި އެކަން ކުރުމުގެ ބޭނުމަކީ، ދައުލަތުން ކުރާ ހަރަދުތައް ދެ ފުށް ފެންނަ ގޮތަކަށް ކުރުމެވެ. އަދި ދައުލަތުން ހަރަދު ކުރުމުގައި ޒިންމާދާރު ވުމަކީ އޭގެ އެންމެ ބޮޑު އަމާޒު ކަމަށް އޭނާ ވަނީ ވިދާޅުވެފަ އެވެ. އެކަން ކުރުން އޭރު އަވަސް ކުރީ ވެސް ކޮންމެހެން ކުރަން ޖެހޭ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ދެކިގެން ކަމަށް ވެސް އޭނާ ވަނ ވިދާޅުވެފަ އެވެ.\n"ދައުލަތުގެ ހަރަދުތައް ޓްރާންސްޕޭރަންޓް ވާން އެބަ ޖެހޭ. އެހެން ނޫނީ ދައުލަތުގެ ހަރަދު ކުރުމުގެ ނިޒާމާ މެދު އާންމުންގެ އިތުބާރު ނުދެމެހެއްޓޭނެ،" އިނާޒު ވަނީ ވިދާޅުވެފަ އެވެ.\nމިއަހަރަށް މަޖިލީހުން ފާސްކޮށްފައިވާ 24 ބިލިއަން ރުފިޔާގެ ބަޖެޓްގައި 13 ބިލިއަން ރުފިޔާ އަކީ ޓެކްސްގެ ގޮތުގައި ދައުލަތަށް ލިބޭ އާމްދަނީ އެވެ. ދައުލަތް ހިންގުމުގެ ހަރަދުތައް ޒަމާނުއްސުރެ ބޮޑު އިރު ޓެކްސް ފައިސާއިން އެ ހަރަދުތައް ހަމަޖެއްސުމަށް މަހެއްގެ މައްޗަށް ކިހާވަރެއް ހަރަދު ވާކަން ނޫނީ އޭގެ އެއްވެސް ތަފްސީލެއް އޮންނަނީ ނޭންގުމެއްގެ ތެރޭގަ އެވެ.\nމަރުކަޒީ ބޭންކް، އެމްއެމްއޭ އިން މަހަކު އެއްފަހަރު އާންމުކުރާ އިގްތިސާދީ ރިވިއުގެ މިދިޔަ މަހުގެ އަދަދުގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި ސަރުކާރުގެ ހަރަދާއި އާމްދަނީ އާއި ގުޅޭ މައުލޫމާތުތައް އެ އޮތޯރިޓީއަށް ހިއްސާ ކުރީ 21 އެޕްރީލްގެ ނިޔަލަށެވެ. އެ ހިސާބުތަކަށް ބަލައި އެމްއެމްއޭ އިން ބުނެފައި ވަނީ މާޗް މަހު ސަރުކާރުގެ ޖުމްލަ ހަރަދަކީ 1.5 ބިލިއަން ރުފިޔާ ކަމަށެވެ. އެއީ ފެބުރުއަރީ މަހާ އަޅާބަލާއިރު، 48.1 މިލިއަން ރުފިޔާގެ އިތުރުުވުމެއް ކަމަށް އެމްއެމްއޭ އިން ވަނީ ލަފާކުރާ އިރު، ސަބަބަކީ ރިކަރަންޓް ހަރަދު އިތުރުވުން ކަމަށް ބުނެފައިވެ އެވެ. ނަމަވެސް ތަފްސީލްތަކެއް ރިޕޯޓްގައި ނެތުމުން އިތުރުވީ ކޮން ރިކަރަންޓް ހަރަދުތަކެއް ކަމެއް އެނގޭކަށް ނެތެވެ. އެގޮތަށް ރިކަރަންޓް ހަރަދެއް އިތުރު ވާނަމަ، އެއީ ކޮން ސަބަބަކާ ހުރެ ކޮން ދިމާލަކުން އިތުރުވާ ރިކަރަންޓް ހަރަދެއްތޯ ވެސް އެނގެން ޖެހެ އެވެ.\nދައުލަތުގެ ހަރަދާއި އާމްދަނީގެ ހިސާބުތަކުގެ ގްރާފެއް.\nދައުލަތުން ހަރަދުތައް ކުރާ ގޮތަކީ ކޮންމެ ސަރުކާރެއް އޮތް ނަމަވެސް ރައްޔިތުން ޝައްކުގެ ނަޒަރަކުން ބަލާ ކަމެެކެވެ. ހާއްސަކޮށް އެހެން ދިމާވަނީ ވެސް ދައުލަތުގެ ހަޒާނާއިން ހަރަދުކޮށްފައިވާ ގޮތާ މެދު އޮޑިޓް ރިޕޯޓްތަކުގައި ގިނަ ސީރިއަސް މައްސަލަތަކެއް ފާހަަގަވެފައި ހުރުމެވެ. އަދި އޮޑިޓް ރިޕޯޓެއް ނެރުނަސް އޭގެ ތެރެއިން ގިނަ މައްސަލަތަކަށް ހައްލެއް ލިބިފައި ނެތުމަކީ އާންމުންގެ މެދުގައި އޮންނަ ޝަކުވާ އެކެވެ. ދައުލަތުގެ ހަރަދުތަކުގެ ހިސާބުތައް ބެލެހެއްޓުން ވަރަށް ދޯދިޔާ ކަމަށް އޮޑިޓް ރިޕޯޓްތަކުގައި އޮތީ ފާހަގަކޮށްފަ އެވެ. އަދި ކައުންސިލްތައް އުފެދުމާ އެކު، އެކަށީގެންވާ މުވައްޒަފުން ނެތުމުގެ ސަބަބުން އެތަންތަނަށް ކުރާ ހަރަދުތަކުގައި ތަފްސީލްތައް ވަނީ އޮޅުންބޮޅުންވެފަ އެވެ. ދައުލަތުގެ ބައެއް ހަރަދުތަކުގެ ރިޕޯޓްތައް، "ގެއްލިފައި" ހުރި ކަމަށް ވެސް އޮޑިޓްތަކުގައި ފާހަގަ ކުރެ އެވެ. އެ ރިޕޯޓްތައް ދިރާސާ ކުރުމުގައި މަޖިލީހުގެ މާލިއްޔަތު ކޮމިޓީ އިން މަސައްކަތްތައް ކުރެ އެވެ. ލިޔުމުން ކަންކަން ރަނގަޅު ކުރުމަށް އަންގަ އެވެ. އެކަމަކު ގާނޫނުތައް ބައްޓަންވެފައި ހުރި ގޮތުން އެންމެ އެކަށީގެންވާ ފިޔަވަޅުތަކެއް ނޭޅިފައި އޮތުމަކީ އަދި މާކަންބޮޑުވާން ޖެހޭ މައްސަލަ އެކެވެ. މަހުން މަހަށް ދައުލަތުގެ އޮފީސްތަކުން ކުރާ ހަރަދުތައް ދިރާސައިކޮށް ނުބައި ރަނގަޅު އެކަށަ އެޅުމުގެ މެންޑޭޓެއް އެ ކޮމިޓީގައި ވެސް ނޯވެ އެވެ. ދައުލަތުގެ ހަރަދުތަކުގެ ތަފްސީލްތައް މަހުން މަހަށް އެ ކޮމިޓީއަށް ފޮނުވުން ވެސް ލާޒިމެއް ނުކުރެ އެވެ.\nބަޖެޓް ފާސްވުމަށް ފަހު ދައުލަތުގެ ހަރަދުތައް އެގޮތަށް ކުރުމުގެ ފެހް ސިގްނަލް އޮންނަނީ އޭރަކު އޮންނަ ސަރުކާރަށް ލިބިފަ އެވެ. ދައުލަތުގެ ހަރަދުތައް ކުރުމުގައި އެކަށީގެންވާ ޗެކް އެންޑް ބެލެންސް ނިޒާމު ނެތުމަކީ މި މައްސަލަ ވެސް ބޮއްސުންލައިގެން ގޮސްފައިވާ އެއް ސަބަބެވެ. އެ ކަންކަމަށް ހައްލެއް ހޯދޭނީ ދައުލަތުގެ ހަރަދުތަކަށް ފާރަވެރިވާނެ އެކަށީގެންވާ ނިޒާމެއް ގާނޫނުތަކަކުން އެކުލަވާލެވިގެންނެވެ. އެ ހަރަދުތައް އާންމުކޮށް ރައްޔިތުންނަށް ފެންނާނެ ގޮތް ހަދައިގެންނެވެ. ނޫނީ އަހަރުމެންގެ ޓެކްސް ފައިސާއަށް ވާއެއް ނުވާއެއް ވެސް ނޭނގޭނެ އެވެ.


Ali Waheed ge press conference: Sarukaarah gina thuhumathu thakeh, Raees Yameen dhifaau kurehvvi - One Online\nރަސްމިއްޔާތެއްގައި ކުރީގެ ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓަރު އަލީ ވަހީދު -- ވަން ފޮޓޯ: މުހައްމަދު އައުޒަމް\nޖިންސީ ގޯނާގެ ތުހުމަތުތަކާ ގުޅިގެން ދައުވާ އުފުލާފައި ވަނިކޮށް ބޭސްފަރުވާއަށް ކަމަށް ވިދާޅުވެ މިވަގުތު އިނގިރޭސިވިލާތުގައި ހުންނެވި ކުރީގެ ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓަރު އަލީ ވަހީދު ސަރުކާރަށާއި ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ފާޑު ވިދާޅުވެ، ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން ދިފާއުކުރައްވައިފިއެވެ.\nއިނގިރޭސިވިލާތުގެ ޖަލުން މިނިވަންވުމާއެކު ރޭ އޮންލައިން ކޮށް ބޭއްވި ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމުގައި އަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވީ އޭނާ މިނިސްޓަރުކަމުން އިސްތިއުފާ ދެއްވުމަށް މިދިޔަ އަހަރުގެ ޖުލައި އަށްވަނަ ދުވަހުގެ އޭނާއަށް ގުޅުއްވީ ރައީސް އޮފީހުގެ ޗީފް އޮފް ސްޓާފް އަލީ ޒާހިރު ކަމަށެވެ. އިސްތިއުފާ ދޭން އެންގުމުން، އިސްތިއުފާ ދޭން ޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތް ކަމަށާއި ނުކުރާ ކަމެއްގައި އޭނާ އިސްތިއުފާ ނުދެއްވާނެ ކަމަށް ވަަރަށް ސާފުކޮށް ރައީސަށް ވިދާޅުވެފައިވާނެ ކަމަށް އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\n"ރައީސް ގުޅުއްވައި ވިދާޅުވީ އެ ކުދިން އައިސް ދެއްކި ވާހަކައިން ރަނގަޅީ މިވަގުތު ދުރަށް ޖެހުނިއްޔާއޭޭ. އަޅުގަނޑު ދެންނެވިން ވަރަށް ބުރަކޮށް އިހުލާސްތެރިކޮށޭ މަސައްކަތް ކުރަމުންދަނީ. އެހެންވީމަ ކޮންކަމަކާތޯއޭ އަޅުގަނޑު އިސްތިއުފާ ދޭންވީ... އަޅުގަނޑު ކޮމްޕްރަމައިޒް ކުރާނެ ކަމެއް ނުވަތަ ރައީސް ކޮމްޕްރޮމައިޒް ކުރަން ޖެހޭނެ ކަމެއް ވެސް ނޯންނާނެއޭ. ތި އިސްތިއުފާގެ ސިޓީ ލިޔާނެ ހިތްވަރެއް އަޅުގަނޑުގެ ނެތޭ ދެންނެވިން،" އަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވިއެވެ.\nތަހުގީގުގައި އެއްވެސް އިދާރާއަކުން ސުވާލު ނުކުރޭ\nއަލީ ވަހީދުގެ މައްޗަށް ކުރި ތުހުމަތާ ގުޅިގެން ތަފާތު އެކި ވާހަކަތައް ދެކެވުނު ނަމަވެސް ފުލުހަށް ހާޒިރުކޮށް ބަޔާނެއް ނެގީ އޭގެ 19 ދުވަސް ފަހުން، މިދިޔަ އަހަރުގެ ޖުލައި މަހުގެ 19 ވަނަ ދުވަހުއެވެ. އޭގެ ކުރިން ޖުލައި 11، 2020 ގައި އަލީ ވަހީދު އުޅުއްވާ ގެ ބަލައި ފާސްކޮށް ބައެއް ތަކެތި ފުލުހުންގެ ބެލުމުގެ ދަށަށް ގެންދިޔައެވެ.\nއަލީ ވިދާޅުވީ އެ ދުވަހުވެސް ފުލުހަށް ހާޒިރުކޮށް އޭނާއާ އެއްވެސް ސުވާލެއް ކޮށްފައި ނުވާ ކަމަށާއި އެކަން ތަހުގީގީ ވީޑިއޯ ރެކޯޑުތަކުން އެނގޭނެ ކަމަށެވެ. އަދި މިހާތަނަށްވެސް އޭނާއަށް އެއްވެސް އިދާރާއަކުން ސުވާލުކޮށްފައި ނުވާ ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ.\n"ދައުލަތުގެ ވަޒީރެއްގެ ގޮތުގައި މަސައްކަތްކޮށް ވަކިކުރުމާ ހަމައަށް އަދި މިއަދާ ހަމައަށް ވެސް އަޅުގަނޑާ ސުވާލެއް ނުކުރޭ ދިވެހި ދައުލަތުގެ އެއްވެސް ގާނޫނީ އިދާރާއަކުން އަޅުގަނޑުގެ މައްޗަށް މި ތުހުމަތުކުރާ ދައުވާތަކުގައި ހިމެނޭ އެއްވެސް ސުވާލެއް،" އަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވިއެވެ.\nއޭނާ ވިދާޅުވީ އޭނާގެ މައްޗަށް ކުރާ ތުހުމަތުތަކަކީ ސިޔާސީ ތުހުމަތުތަކެއް ކަމަށާއި އެއީ އޭނާ ވަޒީރުކަމުން "ދުއްވާލަން" ސިޔާސީ ބަޔަކު އަޑީގައި ތިބެގެން ހިންގާފައިވާ އަމަލެއް ކަމަށެވެ. އަދި އުންސުރު ހަމަކޮށްގެން އޭނާގެ މައްޗަށް ދައުވާ ކުރި ނަމަވެސް ސާބިތު ނުވާނެ ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވިއެވެ.\nއަލީ ވަހީދު ވަނީ މާގިރި ހޮޓަލުގައި އާންމުވި ވީޑިއޯގައި ފެންނާނީ އޭނާ ނޫން ކަމަށާއި އެ ވީޑިއޯގައި ފެންނަނީ އެމްޑީޕީގެ ސިޔާސީ ބޭފުޅުންތަކެއް ކަމަށް ތުހުމަތު ކުރައްވައިފައެވެ.\nއަލީ ވިދާޅުވީ ރޯދަ މަހު އެމްޑީޕީގެ ބައެއް ސިޔާސީ ބޭފުޅުން އެއް ޖިންސުން ގުޅުން ހިންގާ ކަމުގެ މައުލޫމާތު ލިބުމުން އެކަން އެންމެ ފުރަތަމަ ރިޕޯޓް ކުރީ އޭނާ ކަމަށާއި އެކަމަށް އެތަނުގެ މުވައްޒަފުން ހެކިބަސް ދޭނެ ކަމަށެވެ. އަދި މިއަދު އޭނާއަށް ދައުވާ ކުރަނީ އެކަން ރިޕޯޓް ކުރުމުގެ ސަބަބުން ކަމަށް ވެސް އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\n"މާގިރި ހޮޓެލްގައި އާންމުވި ވީޑިއޯގައި ފެންނާނީ އަޅުގަނޑެއް ނޫން. އެއީ އެމްޑީޕީގެ ސިޔާސީ މީހުން. އެ ވީޑިއޯވެސް ފުލުސް އޮފީހުން ގެއްލުވާލައިފި މިހާރު. ރޯދަ މަހު އެމްޑީޕީގެ ބައެއް ސިޔާސީ ބޭފުޅުން އެއް ޖިންސުން ގުޅުން ހިންގާ ކަމުގެ އަޑުއިވިގެން އެ މައްސަލަ ޖެއްސީ އަޅުގަނޑު. އެކަމުގެ ސަބަބުން އަޅުގަނޑުގެ މައްސަލައެއް އުފައްދައި ފެންމަތީ ކުރުވީ،" އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nމާތް ﷲ ގަންދީ ހުވާކުރެއްވުމަށްފަހު އަލީ ވަހީދު ވަނީ އެއްވެސް މުވައްޒަފަކަށް ޖިންސީ ގޯނާ ނުކުރާ ކަމަށާއި ޖިންސީ ފުރައްސާރަވެސް އަދި ރޭޕް ކުރަންވެސް މަސައްކަތް ނުކުރާ ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ. އަދި އޭނާގެ އަނބިކަނބަލުންގެ ގައިގައިވެސް އަތްލަނީ އޭނާގެ ހުއްދައާ އެކު ކަމަށްވެސް އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nރައީސް، އެމްއެމްޕީއާރުސީ ފައިސާ ނެންގެވިކަމުގެ ތުހުމަތު\nއަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވީ އެމްއެމްޕީއާރުސީގެ ހިޔާނާތުގެ ފައިސާގެ ތެރެއިން 35 މިލިއަން ރުފިޔާ، އެމްޑީޕީގެ އިސް ފަސް ބޭފުޅުންގެ ތެރެއިން އެއް ބޭފުޅަކު ރެހެންދި ފްލެޓަށް ވަޑައިގެން ގެންދެވި ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އެބޭފުޅާގެ ނަން ހާމަކުރައްވަން ބޭނުން ނުވާ ކަމަށްވެސް އަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވިއެވެ.\nނޫސްވެރިން ވަނީ އެ ފައިސާ ގެންދެވީ ރައީސް ސޯލިހުތޯ ސުވާލުކޮށްފައެވެ. އެއަށް ޖަވާބުދެއްވަމުން އަލީ ވިދާޅުވީ ރައީސް ސޯލިހުވެސް ކަޅު ދަބަހެއް އުފުއްލެއްވި ކަމަށާއި އެ ފައިސާ ގެންދެވީ ރައީސް ސޯލިހު ކަމަށެވެ.\n"އެމްޑީޕީ ހިންގަންތޯ ނުވަތަ ނޫންތޯ އެނގޭނީ އެ ގެންދެވި ބޭފުޅަކަށް. އަޅުގަނޑަށް ހަމަ ދަންނަވަން ކެރިދާނެ ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހުވެސް ހުރީ ކަޅު ދަބަސް އުފުލާފައި. ވަރަށް ސާފުކޮށް މި ދަންނަވަނީ. އާދެ އެބޭފުޅާ (ރައީސް) ގެންދިޔަ ކަޅު ދަބަހެއް،" އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nއަލީ ވިދާޅުވީ ރައީސް އެ ފައިސާ ދަބަސް ގެންދަވާ ވީޑިއޯ ފުލުސް އޮފީހުގައި ހުންނާނެ ކަމަށެވެ. އަދި އެ މައްސަލަ ތަހުގީގު ކުރެއްވި އެސިސްޓެންޓް ކޮމިޝަނާ އޮފް ޕޮލިސް މުހައްމަދު ރިޔާޒު، އިސްކޮށް ހުންނަވައި އެމްއެމްޕީއާރުސީ މައްސަލައިގައި ހެކިބަސް ދިން ބައެއް ހެކީންގެ ބަޔާންތަކުން ރައީސް ސޯލިހުގެ ނަންފުޅު އުނިކޮށްފައިވާ ކަމަށްވެސް އޭނާ ތުހުމަތު ކުރެއްވިއެވެ.\n"އެބޭފުޅާ (ރައީސް) ކަޅު ދަބަސް ގެންދިޔަ ވީޑިއޯ ހުންނާނެ ޕޮލިހުގައިވެސް. މުހައްމަދު ރިޔާޒް އިސްކޮށް ހުރެގެން ބައެއް ބޭފުޅުންގެ ބަޔާނުން ހުރީ އެބޭފުޅާގެ ނަންވެސް އުނިކޮށްފައި. އަޅުގަނޑަކަށް ނޭނގޭ ރައީސް ގެންގޮސް އޭގެން ކުރީ ކޮންކަމެއް ކަމެއް. އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ އެއްޗަކީ ރައީސް ސޯލިހު ކަޅު ދަބަސް އުފުލާފައިވަނީ،" އަލީ ވިދާޅުވީއެވެ.\nއަލީ ވަހީދު އިތުރަށް ވިދާޅުވީ ރައީސް ސޯލިހު 35 މިލިއަނަށްވުރެ ގިނަ ރުފިޔާ ނެންގެވި ކަމަށެވެ. 35 މިލިއަން ރުފިޔާ ނެންގެވީ އެއް ފަހަރަކު ކަމަށާއި އޭގެ ފަހުންވެސް އެމްއެމްޕީއާރުސީގެ ހިޔާނާތުގެ ފައިސާ އެމަނިކުފާނު ނަންގަވާފައިވާ ކަމަށްވެސް އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nއަލީގެ ފާޑުކިޔުން ސަރުކާރަށް\nއޭނާ ވިދާޅުވީ ރައީސް ޔާމީންގެ ވެރިކަން ބަދަލުވިތާ ތިން އަހަރުވާން ގާތްވެފައިވާ ކަމަށާއި އެމަނިކުފާނުގެ ވެރިކަން ބަދަލު ކުރަން އެންމެ އިސްކޮށް އުޅުއްވި އެއް ފާރަތަކީ އޭނާ ކަމަށެވެ. އަދި ރައީސް ޔާމީންގެ ވެރިކަން ބަދަލު ކުރަން މަސައްކަތް ކުރެވުނީތީ މިއަދު ހިތާމަކުރައްވާ ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވިއެވެ.\n"އަޅުގަނޑު ރައީސް ޔާމީންގެ ވެރިކަން ރައްޔިތުންގެ އިންތިހާބުން ބަދަލު ކުރަން މަސައްކަތް ކުރިން. އެ ވެރިކަމުގައި ހުރި މައްސަލަތައް. މިހާރު އެބަ އެނގޭ ގައުމެއްގެ ރައީސަކާ ހަމައިން އެކަންޏެއް ނޫން މައްސަލަތައް މި އަންނަނީ،" އަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވިއެވެ.\nސަރުކާރަށް ފާޑު ވިދާޅުވެ އަލީ ވިދާޅުވީ މި ސަރުކާރު ގެނެސްގެން ރައްޔިތުންނަށް ކޮށްދިން އެއްވެސް ކަމެއް ނެތް ކަމަށާއި މި ސަރުކާރަށް ކުރެވޭ ކަމަކީ ކޮށްދޭނެ ކަމަށް ވާހަކަ ދެއްކުން ކަމަށެވެ. އެ މަސައްކަތް އަމަލީ ގޮތުން ނުކުރެވޭ ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވިއެވެ.\n"އަޅުގަނޑުމެންނަށް މި ސަރުކާރު ގެނެސްގެން ކީއްތޯ މި ކުރެވުނީ. މި ސަރުކާރުން އެޅި އެންމެ ބޮޑު މަޝަރޫއަކީ ޓެކްސީ ސްޓޭންޑެއް ހުޅުވުން. ހިޔާ ފްލެޓުތައް ކައިރީ ވަގުތީ މިސްކިތް އަޅަން އެދުން. އެކަންވެސް ނުވި، މި ސަރުކާރުން މުޅިންވެސް ވާހަކަ ދެއްކުނީ، އަމަލީ މަސައްކަތެއް ނުފެނޭ،" އަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވިއެވެ.\nއޭނާ ވިދާޅުވީ މި ސަރުކާރުން ޝަރުއީ ނިޒާމަށްވެސް ވަރަށް ބޮޑަށް ނުފޫޒު ފޯރުވަމުންދާ ކަމަށެވެ. އެގޮތުން ޕްރޮސެކިއުޓާ ޖެނެރަލް ހުސެއިން ޝަމީމާއި ޖުޑީޝަލް ސާވިސް ކޮމިޝަންގެ ރައީސް ހިސާން ހުސައިން އަދި އެޓާނީ ޖެނެރަލް އިބްރާހިމް ރިފްއަތު ކޯޓުތަކަށް ނުފޫޒު ފޯރުވަމުންދާ ކަމަށް ތުހުމަތު ކުރެއްވިއެވެ.\nއަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވީ އެމްޑީޕީގެ ލީޑާޝިޕްގައި ތިއްބެވި ބޭފުޅުން މިއަދު ލަދުގަންނަން ޖެހޭނެ ކަމަށާއި ވެރިކަން ލިބުމުން ވެރިކަން ގެންނަން މަސައްކަތް ކުރި މީހުން މަތިން ހަނދާން ނެތިއްޖެ ކަމަށެވެ. އަދި ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު އަވަހާރަކޮށްލަން ހަމަލާ ދިނުމުންވެސް ސިޔާސީ މަސައްކަތް ކުރުމުގައި އަވަދިނެތް ބަޔަކު ގައުމަށް ހެޔޮ ނޭދޭނެ ކަމަށްވެސް އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nރައީސް ޔާމީނަށް ކުރާ ތުހުމަތުތައް ދިފާއު ކުރެއްވި\nރައީސް ޔާމީންގެ މައްޗަށް ކޮށްފައިވާ އެމްއެމްޕީއާރުސީގެ ހިޔާނާތުގެ މައްސަލައާ ގުޅިގެންވެސް އަލީ ވަހީދު ވަރަށް ގިނަ ވާހަކަތައް ދެއްކެވިއެވެ. އެގޮތުން އެމްއެމްޕީއާރުސީ މައްސަލައިގައި ރައީސް ޔާމީންގެ އެކައުންޓުތައް ފްރީޒް ކުރަން ނިންމި ކަމަށް ވިދާޅުވި އެވެ.\n"ނަމަވެސް އެކަން ނުވެދިޔައީ ރައީސް ޔާމީނަށް އެމްއެމްޕީއާރުސީ ފައިސާ ލިބުނު ކަމަށް ޓްރޭސް ކުރެވޭނެ އެއްވެސް ގޮތެއް ދުނިޔޭގެ އެންމެ ބޮޑެތި ތަހުގީގީ އިދާރާތަކުން ތަހުގީގު ކޮށްގެންވެސް ނުކުރެވުނު، ނުގުޅުވުނު، އަޅުގަނޑު ހަތިމުގައި އަތްލައި ހުވާވެސް ކޮށްފާނަން،" އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nއަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވީ ރައީސް ޔާމިންގެ އެކައުންޓަށް ފައިސާ ވަދެފައިވާނީ ފިނިފެންމާ ލޯންޗު ގޮއްވާލި ފަހުން ކަމަށާއި އެއީ އެމްއެމްޕީއާރުސީގެ ފައިސާ ބޭނުން ވެގެން ނުވަތަ ނުހައްގު ފައިސާ ރައީސް ޔާމީން ބޭނުން ވެގެން ފޮނުވާފައިވާ ފައިސާއެއް ނޫން ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވިއެވެ.\n"އެއީ އެމްއެމްޕީއާރުސީ މައްސަލައިގައި އުޅޭ ފަރާތްތަކުން ފޮނުވާފައިވާ ފައިސާ. ރައީސް ޔާމީނަށް އެއީ ގޯސް ފައިސާކަން ނުވެސް އެނގޭނެ. އެހެން މީހަކަށް ފޮނުވި ނަމަވެސް އެފަރާތަށްވެސް ނޭނގޭނެ އެއީ ގޯސް ފައިސާ ކަމެއް،" އަލީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nރައީސް ޔާމީންގެ ދިފާއުގައި ވާހަކަ ދައްކަވަމުން އަލީ ވިދާޅުވީ އިންސާފުވެރިކޮށް ޝަރީއަތްކޮށް، މިރެއިން މިރެއަށްވެސް ރައީސް ޔާމިން މިނިވަން ކުރަން ޖެހޭނެ ކަމަށެވެ. އަދި ސްޕްރީމް ކޯޓުން ރައީސް ޔާމީންގެ މައްސަލަ ވަގުތުން ބާތިލު ކޮށް، އެމަނިކުފާނު މިނިވަން ކުރުމަށް އަލީ ވަނީ ގޮވާލައިފައެވެ.\n"ރައީސް ޔާމީނަށް އެމްއެމްޕީއާރުސީ މައްސަލައިގައި އުންސުރު ހަމަކޮށްގެންވެސް ކުރެވޭނެ ޝަރީއަތެއް ނޯންނާނެ،" އަލީ ވަހީދު ވިދާޅުވިއެވެ.\nއަލީ ވިދާޅުވީ މި ސަރުކާރު ފެށިގެން އައި އިރު ރައީސް ޔާމީން ހައްޔަރުކޮށް، ޖަލަށްލުމަށް އެއްވެސް ގޮތަކަށް ރޭވިފައި ނުވާ ކަމަށެވެ. އެހެން ނަމަވެސް ޕީޕީއެމުން ގިނަ އަދަދެއްގެ މީހުންނާ އެކު ތިން ޖަލްސާ ބޭއްވުމުން، ރައީސް ޔާމީނަށް އޮތް ތާއީދު ފެނި އެމަނިކުފާނު ޖަލަށް ލުމަށް މި ސަރުކާރުން ނިންމީ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.\nގުޅޭ ޓެގު ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހު އިބްރާހީމް ރިފްއަތު ކުރީގެ ޓޫރިޒަމް މިނިސްޓަރު އަލީ ވަހީދު އެމްއެމްޕީއާރުސީގެ ޚިޔާނާތް ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން ތުޅާދޫ ދާއިރާގެ މެންބަރު ހިސާން ހުސެއިން ހުސެއިން ޝަމީމް


ރަހިމުގައި ގޮށްލުން ނުވަތަ ފައިބްރޮއިޑް އުފެދުން(Uterine Fibroid) | ބަލިވެއިނުމުގެކުރިން | މަންމާއިދަރިފުޅު | ޞިއްޙަތު\nBack ކަވާސާ ޞިއްޙަތު ޞިއްޙަތުގެ ބައިތައް މަންމާއިދަރިފުޅު ބަލިވެއިނުމުގެކުރިން ރަހިމުގައި ގޮށްލުން ނުވަތަ ފައިބްރޮއިޑް އުފެދުން(Uterine Fibroid)\nރަހިމުގައި ގޮށްލުން ނުވަތަ ފައިބްރޮއިޑް އުފެދުން(Uterine Fibroid)\n26 ނޮވެމްބަރު 2009\n* ފައިބްރޮއިޑް އުފެދުމަކީ ކޮބާ؟\n* ފައިބްރޮއިޑް އުފެދެނީ ކީއްވެ؟\n* އަލާމާތް ތަކަކީ ކޮބާ؟\n* ފައިބްރޮއިޑް ހުރިތޯ ބަލައި ދެނެގަންނާނީ ކިހިނެއް؟\n* ފަރުވާ ކުރާނީ ކިހިނެއް؟\nފައިބްރޮއިޑް އުފެދުމަކީ ކޮބާ؟\nފައިބްރޮއިޑަކީ ރަހިމުގެ މަސްގަޑުގައި އުފެދޭ ޓިއުމަރގެ ވައްތަރެކެވެ. ރަހިމުގައި އުފެދޭ ފައިބްރޮއިޑަށް މަޔޯމާ އަދި ލިއޯމަޔޮމާވެސް ކިޔައެވެ. މިއުފެދި ބޮޑުވަނީ ރަހިމުގެ މަސްގަޑުގެތެރޭގައި ނުވަތަ ދެފުރާތުގައެވެ. މީގެ ބޮޑުމިން ތަފާތު މިންވަރަށް ހުރެއެވެ. ކުޑަ ފަސްއޮށެއްވަރުގެ ފައިބްރޮއިޑް ހުންނައިރު ބަރަބޮލެއްވަރު ފައިބްރޮއިޑްވެސް ހުރެއެވެ. ކިތައްމެ ބޮޑުވިޔަސް މިވައްތަރު ޓިއުމަރ ކެންސަރަކަށް ބަދަލެއް ނުވާނެއެވެ.\nފައިބްރޮއިޑް ވަކިވަރަކަށް ވުރެ ބޮޑުވެއްޖެ ނަމަ ރަހިމު އެއްފަރާތަކަސް ދިއުމަކީ ވަރަށް ގާތް ކަމެކެވެ. އަދި ވަށައިގެންވާ އެތެރެހަށީގެ ގުނަވަންތަކަށް ބާރު ބޮޑުވެއެވެ. އަދި މިކަމުގެ ސަބަބުން ތަފާތު އުދަގޫތަކާއި ކުރިމަތި ވެއެވެ. އޭގެތެރޭގައި މަސާނާއަށް ފިތި ބާރު ބޮޑުވުމުން އަވަސްއަވަހަށް ކުޑަކަމުދާން ޖެހެއެވެ. ހިމަގޮހޮރަށް ފިތި ބާރު ބޮޑުވުމުން ބޮޑުކަމުދާން އުދަގޫވެ ދައްބަނޑުގައި ރިއްސާގޮތް ވެއެވެ. އަދި މައްސަރު ކަންތަކުގެ ދުވަސްވަރު ގިނައިން ލޭފައިބާގޮތް ވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ބަލިވެއިނދެއްޖެނަމަ ވިހަން އުދަގޫވެ ސިޒޭރިއަން ހަދައިގެން ދަރިފުޅު ނަގަން ޖެހިދެއެވެ.\nފައިބްރޮއިޑް އުފެދެނީ ކީއްވެ؟\nފައިބްރޮއިޑް އުފެދޭ ހަގީގީ ސަބަބެއް ނޭގެއެވެ. ނަމަވެސް ހަށިގަނޑުގައި ހުންނަ އަންހެން ހޯމޯން އީސްޓްރޯޖިންގެ މިންވަރު މައްޗަށް ދިއުމަކީ ފައިބްރޮއިޑް ޖެހުމުގެ ފިރުޞަތު އިތުރުވާ ސަބަބެކެވެ. އަދި ފައިބްރޮއިޑް ބޮޑުވަމުންދާ ބާރުމިންވެސް އަވަސްވެއެވެ. މިސާލަކަށް ބަލިވެއިދެ އީސްޓްރޯޖިން ހޯމޯން މައްޗަށްދާން ފެށުމުން ފައިބްރޮއިޑް ބޮޑުވާލެއް އަވަސްވެއެވެ. އަދި އިއްދައިންކެޑި މިހޯމޯން ދަށަށް ދިއުމުން ފައިބްރޮއިޑް ކުޑަވެ ކަމީނާވެއެވެ. އަދި އެއްކޮށް ނެތިދިޔުމަކީވެސް ވާކަމެކެވެ.\nބަލިވެއިންނަ އުމުރުގެ %25 މީހުންގެ ރަހިމުގައި ފައިބްރޮއިޑް ހުރެއެވެ. ފައިބްރޮއިޑް އެންމެ ގިނައިން ހުންނަނީ 35 އަހަރާއި 50 އަހަރާ ދެމެދުގެ އަނހެނުންގެ ރަހިމުގައެވެ. ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި އެއްކުއްޖަކަށްވުރެ ގިނަކުދިން ވިހާ މައިންގެ ރަހިމުގައި ފައިބްރޮއިޑް އުފެދުމަކީ ވަރަށް ނުވާކަމެކެވެ.\nއަލާމާތް ތަކަކީ ކޮބާ؟\nރަހިމުގައި ފައިބްރޮއިޑް ހުންނަ ގިނަ މީހުންނަށް އެއްވެސް އުދަގުލެއް އަލާމާތެއް ނުފެނެއެވެ. ނަމަވެސް ބައެއް އަންހެނުންނަށް ތިރީގައިވާ އަލާމާތް ތަކުން އަލާމާތެއް ނުވަތަ އަލާމާތް ތަކެން ފެނިދާނެއެވެ.\n- މައްސަރު ކަނތައް ދިމާވާއިރު ދަތުވުން.\n- މައްސަރުކަންތައް ދިމާވާއިރު ގިނައެިން ލޭފޭބުން. (މިކަމުގެ ސަބަބުން ލޭދައްވުމަކީވެސް އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ.\n- އަވަސްއަވަހަށް ކުޑަކަމުދާން ޖެހުން ނުވަތަ ކުޑަކަމުދާއިރު އުދަގޫވުން.\n- ދައްބަނޑަށް ބާރުބޮޑުވެ ރިއްސުން.\n- ބުރަކަށީގައި ރިއްސުން.\n- ބޮޑުކަމުދާން އުދަގޫވުން.\n- ބަލިވެއިނުން ލަސްވުން.\nފައިބްރޮއިޑް ހުރިތޯ ބަލައި ދެނެގަންނާނީ ކިހިނެއް؟\nގިނަފަހަރަށް ރަހިމުގައި ފައިބްރޮއިޑް ހުރިކަން އެނގެނީ ޑޮކުޓަރަށް ދެއްކުމުން ޑޮކްޓަރު ދަށްބަނޑު ބެލުމުންނެވެ. ޑޮކުޓަރު ފައިބްރޮއިޑް ހުރިކަމަށް ޝައްކު ކުރާނީ ދައްބަނޑު ބަލާއިރު ރަހިމުގެ ސިފައަށް ބަދަލުއައިސް ގޮށްގޮށް ލައިފައި ހުންނަ ނަމައެވެ. މިގޮތަށް ހުރެއްޖެ ނަމަ ސްކޭން ކޮށްގެން އެއީ ފައިބްރޮއިޑެއްތޯ ބަލަންޖެހޭނެއެވެ. އަދި އެއީ އޯވަރީގެ ޓިއުމަރއެއް ނޫންކަން ޔަގީން ކުރަން ޖެހޭނެއެވެ.\nފަރުވާ ކުރާނީ ކިހިނެއް؟\nމިއީ ގިނަފަހަރަށް ފަރުވާ ކުރަން ޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ރަހިމުގައި ފައިބްރޮއިޑް ހުންނަނަމަ ތިރީގައި އެވާ ކަންތައްތަކަށް ބަލަން ޖެހޭނެއެވެ.\n- މައްސަރުކަންތައް ދިމާވާއިރު ލޭފައިބާވަރާއި ތަދުވާވަރު.\n- ފައިބްރޮއިޑް ބޮޑުވަމުންދާ އަވަސްމިން.\n- އުމުރު (އެއީ އިއްދައިން ކެޑުމަށްފަހު ފައިބްރޮއިޑް ކުޑަވެ ކަމީނާ ވަމުންދެއެވެ.)\n- ބަލިވެއިންނަން ބޭނުންތޯ ނުވަތަ ނޫންތޯ (އެއީ ފައިބްރޮއިޑަކީ ކުޑަކޮށް ނަމަވެސް ބަލިވެއިނުމުގެ ފުރުޞަތު ކުޑަކުރާ ކަމެކެވެ. އެހެނަސް ފައިބްރޮއިޑަށް ކުރާ ބައެއް ފަރުވާއަށް ފަހު ދަރިން އެއްގޮތަކަށްވެސް ނުލިބޭނެއެވެ.)\nއިސްވެދިޔަ ކަންތައްތަކަށް ބެލުމަށްފަހު ފަރުވާ ކުރަންޖެހޭނަމަ ފަރުވާދެވޭ ދެގޮތެއް އޮވެއެވެ. އެއީ:-\n1- އޮޕަރޭޝަން ކޮށްގެން ފައިބްރޮއިޑް ނެގުން.\nމިގޮތަށް ފަރުވާ ކުރުމުން ލިބޭ ފައިދާއަކީ ރަހިމު ސަލާމަތުން ބެހެއްތުމާއެކު ބަލިވެއިނުމުގެ ފުރުޞަތު އޮތުމެވެ. ނަމަވެސް ދެވަނަފަހަރަށް ފައިބްރޮއިޑް އުފެދުމުގެ ފުރުޞަތު ވަރަށް ބޮޑުވާނެއެވެ.\n2- އޮޕަރޭޝަން ކޮށްގެން ރަހިމު ނެގުން.\nމިގޮތަށް ފަރުވާ ކުރުމުން ބަލިވެއިނުމުގެ ފުރުޞަތު އެއްކޮށް ގެއްލުނީއެވެ. ނަމަވެސް މިފަދަ އޮޕަރޭޝަނެއްގެ ފައިދާއަކީ ދެން އިތުރު ފައިބްރޮއިޑެއް ނުއުފެދޭނެއެވެ.\nއޮޕަރޭޝަން ކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ހަށިގަނޑުން އަންހެން ހޯމޯން މަދުކުރުމަށް ބޭސް ކެއުމަކީވެސް ފައިބްރޮއިޑް ކުޑަވެ ކަމީނާވާ ކެމެކެވެ. މީގެއިތުރުން ފައިބްރޮއިޑަށް ލޭގެންގޮސްދޭ ލޭހޮޅިތައް ބަންދުކޮށްގެން ފައިބްރޮއިޑް ކަމީނާ ކުރުމަކީވެސް ދެވޭ ފަރުވާއެކެވެ. ނަމަވެސް ފައިބްރޮއިޑަށް އެންމެ ރަނގަޅު ފަރުވާއަކީ ރަހިމު ނެގުމެވެ. އެއީ އޮޕަރޭޝަން ކޮށްގެން ހަމައެކަނި ފައިބްރޮއިޑު ނެގިކަމުގައިވީ ނަމަވެސް މިފަދަމީހުންގެ ރަހިމުގައި އިތުރު ފައިބްރޮއިޑް އުފެދުމުގެ ފުރުޞަތު ވަރަށް ބޮޑުވާނެއެވެ.


ކައިޝަލް (1) | Esfiya - Dhivehi Vaahaka Site\nލޯބި December 25, 2019\nތުނި ދޮރުފޮތިތަށް ތޮރުފާލާފައި ކޮޓަރިތެރެއަށް އިރުގެ ހޫނުކަމާއި އަލިކަން ފެތުރިގަތެވެ. ޒަމާނައައި ބަދަލުތަކާއިއެކު ސަރަހައްދުގައި ހާ ގޮވުމުގެ ދުވަސްތަށްވެސް ވަނީ ފަހަނައަޅާ ގޮއްސްފައެވެ. ނަމަވެސް ދޫޏި ސޫފާ ސޫފީގެ ތޫލި އަޑުން ނުކެނޑޭކަން އެއީ އެ މާހައުލުގެ ފުރިހަމަކަމަށް ލިއްބައިދިން ނަސީބެވެ. ކުޑަދޮރާ ކުރިމައްޗަށް ވާގޮތަށް ބަހައްޓާފައި ހުރި ބޮޑު އެނދުގައި ނިދާފައި އޮތް މާޝަލްގެ މޫނަށް އަވިއެޅެން ފެށުމުން އޭނާ އެސްފިޔަ ތަޅުވައިގަތެވެ. ކުނި މޫނު ހަދާލަމުން ރަޖާގަނޑު މޫނުގައި އަޅާ އަދި އޭގެ މަތީގައި ބޮޑު ކަފަ ގަނޑެއްފަދަ ބާލިސް ބާއްވާލީ އަލިން ސަލާމަތް ކުރެވުނު ހުރިހާކަމެއް ކުރާނަމޭ ބުނާފަދައިންނެވެ. ރަޖާގަނޑު އަޑީގައި ދެލޯ މަރައިން ނިދިގުޅަ ވެފައި އޮތްކަމުގައިވިޔަސް އެލާރމް ގޮވުމުން ނޯވެވޭނެކަން އޭނާއަށް އިނގެއެވެ. ފަހުވަގުތާ ޖެހެންދެންވެސް ނިދާލަން ލިބުން ވަގުތުކޮޅު އޭނާ ހިމާޔާތް ކުރިއެވެ.\n“މާޝަލް ! މާޝަލޫ….އޭއި ހޭލަން އުޅޭ ދެން މަންމަ މިދަނީ އޮފީހަށް ބަދިގޭގަ ހުންނާނެ ސައި ހަދާފަ ސައިބޮއެގެން ގަޑި ނުޖެހި ސްކޫލަށް ދާތި.! މާ….ޝަލް އަޑު އިވޭތަ؟.” މައްދުގެ ހަމަތަކާއެކު ރަނގަޅަށް ދަމަމުން މާޝަލް ކޮޓަރި ދޮރުގައި ތަޅަމުން ގެންދިޔަ އޭނާގެ މަންމަ ރިޝްމީ ކުރަންވީ ކަންތަށް ތަރުތީބުން އޭނާގެ ހަމައެކަނި ދަރިފުޅަށް ކިޔައިދިނެވެ. “އާން ދެން ހެވޭ އިނގެޔޭ އަޑުއިވެޔޭ މަންމާ!….” ނިދިއަޑަކުން މަންމަޔަށް އިވޭނޭ ވަރަށް މާޝަލް ހަޅޭއްލަވައިގަތެވެ. ދޮރުކައިރި ހުރި ރިޝްމީ މޫނަށް ވައްތަރެއް ޖައްސާލާފައި އޭނާގެ ހޭންޑް ބޭގް އުޅަނބޮށީގައި އަޅުވައިލިއެވެ. ލައިގެން ހުޅި ކަޅު ކޯޓާއި ކަޅު ޝޯލް ރީތިކޮށްލަމުން ސިޑީގެ ހަރުފަތަށް ގިރާން ކުރަންފެށިއެވެ. އުސްފައިވާނުގެ ކޮންމެ ފިޔަވަޅަކުން ގޭތެރޭގެ ހިމޭންކަން ނަގާލަފައެވެ. ހުދު ފަރުނީޗަރާއި ސަންގުމަރުމަރު ހިލަތަށްވެސް ހިމެނޭގޮތަށް ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ އެ ބޮޑު ގެ ފެންނަނީ ވަރަށް ފަޅުކޮށްށެވެ. ވާނީވެސް އެހެންނޫންހެއްޔެވެ.\nމާޝަލްއާއި ރިޝްމީގެ އިތުރުން ދެތިން ނޯކަރުން ފިޔަވާ އިތުރު ބަޔެއްޔެގެ ހިލަމެއް މި ގޭތެރެއިން ނުވާތާ ބާރަ އަހަރު ވަނީއެވެ. އެކަނި ވެރި މަޔެއްގެ ގޮތުގައި ފާއިތުވެ ދިޔަ ބާރަ އަހަރު ދިރިއުޅުން ނަމަވެސް އެނާއަށް ލިބިފައި ހުރި ދަރިފުޅުގެ ވިސްނުން ތޫނުކަމީ ރިޝްމީގެ ނަސީބެވެ. މިޒާޖުގައި ކިތަންމެ ލާނެއް ނުސިޔާނު ގޮތެއް ހުއްޓަސް ރިޝްމީ ވަނީ އެ ސޮރުގެ އިޙްތިރާމް ހޯދާފައެވެ. އޭނާގެ އުންމީދަކީ ކިޔަވާ ނިމުނުހާ އަވަހަކަށް އޭނާ މިއަދާ ހަމަޔަށް ހިނގަމުން ގެންދާ ކާމިޔާބު ވިޔަފާރީގެ ބެލެހެއްޓުންތެރިޔަަކަށް މާޝަލްވުމެވެ.\nއެނދުގައި އޮތް މާޝަލް ފުންމައިގެން ތެދުވީ ގޭގެ މައި ބޮޑު ދޮރު އޭނާގެ މަންމަ ރިޝްމީ އަތުން ދޫވެގެން ބަންލާފައި ޖެހުން އަޑު އޭނާގެ ކަންފަތާ ހަމައަށް ފޯރާ ހިއްސުތަށް ހޭލުމާއެކު ސިއްސައިގެން ދިޔުމުންނެވެ. “ޕިސްޕިސް ކިހާދެރަކަމެއް..” ރަނގަޅަށް ނިދިނުފިލާ ހުރުމުން ރުޅިގަދަވެފައި ހުރި މާޝަލް އޭނާގެ ހިތަށް އެރިހާ އެއްޗެއް ކިޔަމުން ކަޅުކުލައިގެ މާބަލް ޓައިލްސް މަތީ ދެފައި ކާތަމުން ގޮސް ފާހަނަޔަށް ވަނެވެ.\nކާރުގެ ފަހަތު ސީޓުގައި ހަމަޖެހިލަމުން ރިޝްމީ އޭނާގެ ރިންގު ވަމުން ދިޔަ ފޯނަށް ނަޒަރު ހުއްޓާލައިގެން އިނެވެ. ދެ ޙިޔާލެއްގެ މަތީ އިނދެފައި ފޯނު ނަގާ ކަންފަތުގައި ޖައްސާލިއެވެ. “ރީތި ގޮތުން މާޝަލް މަށާ ހަވާލު ނުކޮށްފިއްޔާ ދެން ޖެހެނީ ނުފޫޒް ބޭނުން ކުރަން އޭރަށް މާ ރީއްޗެއް ނުވާނެ..” ބަރު ފިރިހެން އަޑަކުން އިވިގެން ދިޔައީ އިންޒާރުގެ މެސެޖެކެވެ. ފުުންނޭވާއެއް ދޫކޮށްލަމުން ރިޝްމީ ފޯނު ކަނޑާލީ ފާއިތުވެ ދިޔަ ބާރަ އަހަރުވެސް އިވި އިވި ބާވެފައި ހުރި އެބަސްތަކުން މާ ބޮޑު އަސަރެއް ނުކުރާ ހާލުއެވެ.\nފެންމާގަޑު ދަށުގައި ހުއްޓިލުމާއެކު ފިނިފެން މުތީތަށް އެ ވަރުގަދަ ހަށިގަނޑުގައި ބީހެން ފެށުމުން ދޮންހަނގަޑަށް ކުރަކިކަން ގެނުވީ ހީބިތަކުންނެވެ. މާ ބިޔަނޫނަސް ހިކި ދަނޑިކޮޅެކޭވެސް ނުބުނެވޭނެއެވެ. ދެލޯމަރާލަމުން އޭނާ އިސްއުފުލާލުމާއެކު ކަޅުކަންގަދަ ފަންއިސްތަށިގަނޑުން ބޮޑުބައެއް މޫނުމައްޗަށް އެޅިގެން ދިޔަ ގޮތް ބަލާލަން ކިތަންމެހާވެސް ހިތްގައިމެވެ. މަންޒަރަށް އިތުރު ފުރިހަމަކަމެއް ގަނެސްދިނީ ވައިގޮޅި ތެރެއިން އެޅުން އަވިގަނޑު މަންޒަރުގެ ވިދުން އިތުރު ކޮށްދިނުމުންނެވެ. އެ ސޮރު ހުރީ ނުހަނު އުފަލުންނެވެ. ދެ އަހަރު ދުވަހުގެ އިންތިޒާރަކަށް ފަހު ގްރޭޑް ދިހައެއްގެ ފުރަތަމަ ދުވަހު ކައިނާއާ އެއްކުލާހެއްގައި އިނދެލުމުގެ ފުރުސަތު ލިބޭނޭކަން ކަށަވަރު ވުމުންނެވެ.\nޓިޝާރޓު ބޮލަށް މަހާލާފައި ފުނާ އެޅުމުގެ ބަދަލުގައި އަތުން އިސްތަށިގަނޑުގެ ނިއްކުރިމައްޗަށް އޮތްބައި ފަހަތަށް އެއްލައިލިއެވެ. ލޯގަނޑު ކުރިމަތީ އެންމެ ފަހަރަކުވެސް ހުއްޓިނުލާ ގަޔަށް ސެންޓުބުރުވާލާފައި ދަބަސް އެއްކޮނޑުގައި އަޅުވާލަމުން ކޮޓަރި ތަޅުލާ ، ގެއިން ނިކުންނަން ދުއްވައިގަތް އިރު ލައިނުގަނެވިގެން އުޅޭ މީހެކާ ތަފާތެއް ނެތެވެ. ޕްރައިވެޓް ބޮޑު ކާރެއް އޭނާގެ އިންތިޒާރުގައި އޮތް ނަމަވެސް ޗޮކެއް ކަނޑާލަމުން ގޭޓު ކުރިމަތީ ހުރި ބައިސްކަލަށް އަރާ ދުއްވާލިއެވެ. ދޮރުވާނުންނާއި ޑްރައިވަރުންނަށް މިއީ އާ ކަމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް އެ ބައިސްކަލުގައި މާޝަލް ސްކޫލަށް ދިޔުމުގެ ސިއްރު އޭނާ ނޫން އެހެން އިންސާނަކަށް ހަމަ ހިލާ އިނގިގެން ނުވާނެއެވެ. ތާރު އަޅާފައިވާ މަގުތަށް މިވަގުތު ފެންނަލެއް ނުހަނު އަމާނެވެ. ސްކޫލަށް ދާ ނިކުމެގެން އުޅޭ ކުދިންނޫން އިތުރު ބަޔަކު ވަރަށް ނުފެނެވެ. ގައިގައި ހުރި ބާރެއްލާ ދުއްވުނު އެންމެ ބާރަކަށް ބައިސްކަލު ދުއްވަމުން ގެންދިޔަ މާޝަލްގެ ނަޒަރު ސީދާވެފައިވަނީ ހަމަ އެންމެ މީހަކަށެވެ. އޭނާއަށް ވުރެ ކުޑަ ތަންކޮޅެއް ކުރީގައި އުޅުން ބައިސްކަލުގައި ފުރަގަސްދީގެން އިން އަންހެން ކުއްޖާއަށެވެ. އެއީ ކުރު ފަން އިސްތަށިގަނޑެއްގެ ވެރިއެކެވެ. މާޝަލްގެ އަމާޒަކަށްވީ އެޒުވާނާޔާ އެއްވަރުކުރުމެވެ. މޫނަށް ވައްތަރެއް ޖައްސާލާފައި އޭނާގެ ދުވެލި ބާރުކޮށްލުމާއެކު އެ ޒުވާނާގެ ކަނާތްފަރާށް އެރުނެވެ. ދާދި ޖެހިޖެހިގެން ދެ ބައިސްކަލު ދުއްވަމުން ގެންދިޔަނަމަވެސް ކައިނާ އިނީ ކުނި މޫނު ހަދައިގެންނެވެ. ގަދަޔަށް އާފުރެމުން ނިދި ބުރާންތިވެފައި ހުރިއިރު ހަމަނިދިނުލިބުމުގެ ސަބަބުން ދެލޯ ކައިރި ކަޅުވެފަކަން އެ ހަންގަޑުން ހާމަކޮށްދެއެވެ.\nހިމޭންކަން ފޫއަޅުވާލަމުން މާޝަލް ތުންބުންފުމެލިއެވެ. ދެތިން ފަހަރު ފޭކުކޮށް ކިނބިހި އަޅާލީވެސް ކައިނާގެ ފަރާތުން އަޅާލުމުގެ އިޝާރާތެއް ފެނޭތޯއެެވެ. އެ މަންޖެެ ކަހާތާ ހިރުވާވެސްނުލާ ދަތުރުކުރަމުން ދިޔައީ އަމިއްލަ ދުނިޔޭގައެވެ. ވަކި ހިސާބަކަށް ދެ ޒުވާނުނަށް ދުއްވުން ތަނާ ޓްރެފިކްގައި ޖެހުނެވެ. މަގޭ ނަސީބޭ ހިތާ ބައިސްކަލުގެ ކުރިމަތީބައިގައި ބޯ އަޅާލަމުން ކައިނާ ދެލޯ މަރާލިއެވެ. ސްކޫލު ގަޑި ޖެހިގެން އެއްގަޑިއިރު ފާއިތުވެފައި ވީއިރުވެސް ދެމީޙުންކުރެ އެކަކަށްވެސް ނޭނގޭ ފަދައެވެ. މަޑޫކޮށްގެން ތިބިމަގަކީ ފުދޭވަރަކަށް މީހުން ތޮއްޖެހިފައިވާ މަގެކެވެ. ކަފިހިހުރަސްމަތިން ދެކޮޅަށް މީހުން ހިނގަމުން ދިޔައީ ގަޑިނުޖެހި މަންޒިލަށް ވާސިލްވާށެވެ. ފެހިބޮކި ދިއްލޭކަށް މާގިނައިރެއް ނުނެގިއެވެ. ނިދިޖެހިފައި އޮތް ކައިނާގެ މޫނަށް ނަޒަރު ހުއްޓާލައިގެން އިން މާޝަލްއަށް މިކަން ރޭކާލާން މާގިނައިރެއް ނުނެގިއެވެ. ކައިނާގެ އުޅަނބޮށީގައި ޓަތްކެއް ޖަހާލިއެވެ. “އުނދަގޫނުކޮށްބަލަ..ޝަކީލާ” ދެލޯހުޅުވާލުމެއްނެތި ކުކުރާލަމުން ކައިނާ ބުނެލި އެތިން މާޝަލްއަށް ހިނިގަނޑު ހިފާއްޓާލަން މަޖުބޫރުވިއެވެ. ކުލާހުގައި އޭނާ ނިދާ ކޮންމެ ފަހަރަކު ހޭލައްވާލާ ޓީޗަރު ޝަކީލާގެ ނަން އޭނާގެ އަނގައިން ބޭރުވުމުންނެވެ. ދެތިން ހަތަރު ފަހަރު ގޮވާގޮވާވެސް ކައިނާ ނުތެދުވުމުން މާޝަލް ހިތްވަރު އެލުވާލިއެވެ. “އޭ ބަލަ މީ މަގުމައްޗޭ ދުއްވާއެއްޗެއް އައިސް ޖައްސަފާނެ ބައިސްކަލުގަ..” ވައިއަޑުން ކައިނާގެ ކަންފަތް ބުޑުގައި މާޝަލް ބުނެލިއެވެ. “އެހާ ޖައްސާހިތްވެގެން އުޅެންޏާ ޖައްސަފާނެއްނު ދެން.” މޫނުބޮޑަށް ފޮރުވާލަމުން ކައިނާ ބުނެލިއެވެ. ހަދާނެ އިތުރުގޮތެއް ނެތުމުން މާޝަލް އޭނާގެ ބައިސްކަލު ޕާކިން ޒޯނުގައި ޕާކް ކުރިއެވެ. ކައިނާގެ ބައިސްކަލުގެ ފަހަތަށް އަރާފައި އޭނާގެ އަތުތެރޭ ކައިނާ ހައްޔަރުކޮށްލަމުން ބައިސްކަލު ދުއްވާލިއެވެ. ދެމީހުނަށް އެރޭ އެއްޗެއްކަންވެސް ނަސީބެކެވެ. މާޝަލްގެ އަތުތެރޭ ގުޅައަކަށް ޖެހިފައި އޮތް ކައިނާއަށް ދެލޯ ހުޅުވާލެވުނީ ބައިސްކަލު ދުވާހެން ހީވުމުންނެވެ. ވާނުވާ ރޭކާލުމުން ދެއަތުން ދެކޮލުގައި ތަޅާލީ ވަރަށް ހިތްހަމަޖެހިގެންނެވެ. އޭނާ ހިތުން މާޝަލްގެ ނަޒަރު ހުއްޓިފައިވަނީ މަގުމައްޗަށެވެ. ނަމަވެސް އޭނާއަށް ނޭނގުނުކަމަކީ އޭނާ ޖައްސަމުން ގެންދިޔަ ކޮންމެ ވައްތަރެއް ލޯގަނޑުގެ އެހީގައި މާޝަލްއަށް ފެންނަމުން ގެންދިޔަކަމެވެ.\nސްކޫލާ ތަންކޮޅެއް ދުރުގައި މާޝަލް ބައިސްކަލު ޕާކުކޮށްލީ ޓީޗަރެއްގެ އަތުނުޖެހުމަށެވެ. ނަމަވެސް އޮފީސް ކުރިމައްޗަށް އެރިތަނާހެން ޑެޕިއުޓީ ޕްރިންސިޕަލްގެ ލޮލުގައި އެ ދެޒުވާނުން އަޅައިގަތެވެ. އޭނާ ނަންބަރު އައިނު ހެޔޮވަރުކޮށްލިއެވެ. “އޭ ! މީދޯ ސްކޫލުން ފިލައިން ނިކުމެ އުޅޭ ގޮތަކީ. އެވެސް އަދި ފުރަތަމަ ދުވަހު.” ނުވައެއްޖަހާ ބޮޑުވެފައި ހުރި ގަޑިއަށް ބަލާލަމުން އަރީފް ހަޅޭލަވައިގަތެވެ. ދެލޯ ބޮޑުކޮށްލަމުން ކައިނާއާއި މާޝަލް އެކަކު އަނެކަކު މޫނަށް ބަލާލިއެވެ. ދެވަނަ ވިސްނުމެއްނެތި ކައިނާ ޔުނީފޯމު އަތުކުރީގައި ހިފާ މާޝަލް ދުއްވަގަތެވެ. އެދެމީޙުން ފަހާ އަރީފުވެސް އޭނާގެ ބޮޑު ބަނޑާއެކު ބަރުހެލި ކަމާއެކު ދުއްވައިގަތެވެ. ކައިނާއަށް މިކަންވީ މަޖާކަމަކަށެވެ. ހިނިގަނޑެއްޖަހާލަމުން މާޝަލްގެ މޫނަށް އޭނާ ބަލާލިއެވެ. މައުނަވީ ގޮތަކަށް ހިނިތުންވެލާފައި މާޝަލްވެސް ކައިނާގެ މޫނަށް ބަލާލިއެވެ. ރުހިފައިވާ އެ ދެނަޒަރު ބައްދަލުކުރި ފުރަތަމަ ފަހަރުވެސް ކުޅެވުނީ ތަފާތު މިއުޒިކެެކެވެ. މުޅި އުމުރުގައިވެސް މިހާ ގާތްކޮށް ތިބެވުނު ފުރަތަމަ ފަހަރުވެސް އެތަށް ވާހަކަތަށް ހިއްސާކުރިފަދައެވެ.\nކުރި ނުބަލާ ދުވަމުން ގެންދިޔުމުގެ ސަބަބުން ހިމަގޯޅިގަނޑަކަށް ވަދެވި ކުރިބެދުނެވެ. ފުންނޭވާއެއް ދޫކޮށްލަމުން މާޝަލް ކައިނާގެ އަތުން ދޫކޮށްލިއެވެ. “އޯހް ޝިޓް ހިއާރ ވީ ގޯ އާރިއްޕޭ..” ވައްތަރު ޖައްސާލާފާއި ކައިނާ ބުނެލުމާއެކު މާޝަލް ހީގަތެވެ. އޭނާ ހުރީ ވަރަށް ހަމަޖެހިފައެވެ. ދެ ޒުވާނުން ފަސް އެނބުރި ބަލާލުމާއެކު އެމީހުންގެ ފަހަތުގައި މާނޭވާލާން ހުރި އާރިފް އަތުގެ އިޝާރާތުން ސްކޫލާ ވީދިމާލަށް އިނގިލި ދިއްކުރިއެވެ.\n“އޭ މަށަށް ބުނެވުން ދޯ ކަލޭ ކައިރި އެ ސޮރު ލޯ މަތިން ގެއްލުވާނުލާށޭ! ދިވެހިބަސް ރަނގަޅަށް ސާފު ނުވަނީތަ އޭން!!!!” މީކާއިލް އަޑުގެ ނެތްކޮޅަށް ބަވައިގަތެވެ. ކަންފަތުގައި ޖައްސައިން ހުރި ފޯނު ހިފާއްޓާލައިގެން ހުރިލެއް ބާރުކަމުން ނާރުތަށް ހަންގަނޑު ތޮރުފާލާފައި ނިކުންނަން އުޅޭ ފަދައެވެ. “ސާރ އަޅުގަނޑު މިއަދު ހެނދުނު ދުށިން އަންހެން ކުއްޖަކާ އެއްކޮށް ބައިސްކަލެއްގަ ސްކޫލަށް ދަނިކޮށް.” ވަރަށް މަޑުމައިތިރި އަޑަކުން ފޯނުގެ އަނެއްކޮޅުގައި ހުރި މީހާ ބުނެލިއެވެ. “މަގޭ ދަރި.. ބައިސްކަލުގަ؟ ރިޝްމީ މޮޔަވެފަތަ އެހެރީ އެ ސޮރަށް ބޮޑެތި ކާރާ އެއްޗެހި ގަނެދީފަ ފޮނުވީމަވެސް އަންހެން ކުއްޖެއް ގޮވައިން ބައިސްކަލުގަނޑެއްގަ އޭނަ އެ ދުއްވަނީ!” މީކާއީލްގެ ރުޅިގަނޑު އަރަމުން ދިޔައީ ހައްތަހާ މައްޗަށެވެ. “ހޫން ދެން ވަރިހަމައޭ ކަލޭ އޭނަޔަށް ފާރަލާ..ރަނގަޅަށް ހައްދައިލަގެން މަށާ ހިސާބަށް ނުގެނެވެންޏާ ގަދަބާރުން ހައްޔަރުކުރަންޖެހޭނީ!.” ފަހުބަސް އިއްވާަލަމުން މީކާއިލް ފޯނު ކަނޑާލިއެވެ. އޮފީހުގައި ހުރި ބޮޑު ސޯފާއަށް ވެއްޓިގަތްއިރު ރުޅިވެރިކަން ދެލޮލުން ފިލައިގެން ނުދެއެވެ.\nސްކޫލުގެ އަންހެން ފާހަނަ ތެރޭގައި ބޮޑު ހަފްލާއެއް ބާއްވައިގެން އުޅޭ ފަދައެވެ. ވައްބުރުގެ މެދުގައި ދިގުކޮށް ހުރި އަންހެން ކުއްޖާ ދެން ތިބި އެހެން އެންމެނަށް ފޮޓޯގަނޑުތަކެއް ބަހަމުން ގެންދިޔައެވެ. އަތަށް އެ ލިބުމާއެކު އެެޔަށް ބަލާލާ ކޮންމެ ކުއްޖެއްގެ މޫނުމަތިންވެސް ފެންނަނީ ހައިރާންކަމެވެ. “ތީ މިދިޔަ އަހަރު ނިމުންހިސާބުގަ..” މައިޝާ ބުނެލިއެވެ. “ވާއު އަންބިލީވަބަލް މީހަމަ މާޝަލްއާ އެއުޅޭ ފަގީރު މަންޖެ .” ހިނިގަނޑެއް ޖަހާލަމުން އަނެއްކުއްޖާ އިއްވާލިއެވެ. “ނޯ ވޭ މިހެނެއް ނުވާނެ ކޮންމެސް ނުބައެއް މީ..” މޫނުފެންނަގޮތަށް ސްކޫލުގެ ލައިބްރެރީގައި ތިބި ދެ ޒުވާނުންގެ ހަށިގަނޑުގައި ބައެއް ފޭރާން މަދެވެ. ފޮޓޯޔަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުރި ޒިވާ ހިތާހިތުން ކިޔާލިއެވެ. އޭނާއަށް ޔަގީންވަނީ ހަމަ އެއްކަމެކެވެ. ދިހަ އަހަރު ދުވަހު އެއްކޮށް އުޅުނު އެކުވެރިޔާ ކައިނާގެ ކިބައިން މިފަދަ އަމަލެއް ނުފެންނާނެކަމެވެ.\nޕްރިންސިޕަލް އޮފީހުގެ ދެފަރާތުގައި ވަކިން ކޮޅަށް ބުދުތަކެއް ފަދައިން ބައިތިއްބާފައި ތިބި ކާއިނާއާއި މާޝަލް ގެ މޫނުމަތިން އެއްވެސް އަސަރެއް ނުފެނެއެވެ. މާޝަލް ހުރީ އަޑިއަށް ހީލަ ހީލައެވެ. ކައިނާއާ ދިމާލަށް އޭނާ ބަލާލިވަގުތު ވެގެން ދިޔައީ ކައިނާވެސް އޭނާއާ ދިމާލަށް ބަލާލި ވަގުތަށެވެ. “ކަލެޔާ ހެދި ވާކަންތަކޭ ” ދެ ދަތްފިލަ ބާރަށް ޖައްސާ ބާރުކޮށްލަމުން ކައިނާ ބުނެލީ ކޮޅަށް ހުންނަން ޖެހުމުން ރުޅިއައިސް ރަތްވެފައެވެ. “ބައިސްކަލުމަތީ ނިދާތީ ވާގޮތެއްނު މީ.” ދެލޯ ކުޑަކޮށްލަމުން މާޝަލް ކަޅި އަނބުރާލިއެވެ.\nHahaha😂😂😂😂😂😂hee hee bindhijje huvaa ekm vx vrh vrh vrh rythi mi part vx😘😘😘😘😘😘n sifakurun vx best💕💕💕💕💕💕btw r u using social media app?umm i juss wanna talk ya that’s why…if possible u can say ngey😊😊😊😊😊😊take care siskolu….ly mor n mor❤❤❤❤❤❤\nthank you very much ❤❤😛 i do use it but since itsapublic site i dont think itsagood idea to share social media accounts ☺ hoping to see another supportive comment of yours in the next episode tc ily2💞💞💞😛\nalhey ehen dw laobi gandaa….i mihury adhi use kuraakamah vanya acc dheyn kamah…ekm vx k ngey…adhi kohme vx dhuhukun talk kureveythw balaany😊😊😊\nalhey ehen dw laobi gandaa….i mihury adhi use kuraakamah vanya i id dheyn kamah…ekm vx k ngey…adhi kohme vx dhuhukun talk kureveythw balaany😊😊😊\nSnap use kuran..if you could give me your id I’ll add you 😊\nMi part wes varah cute!! I’ve never seen any one use maunavy asasifakurun! And kalhi am’buraali eve! 😂😂 loved it! Ekm hykury Kaina aky that bas ahaa type grl eh kamah! Hppe dhen anna partwes varah avahah genesdheyne kamah! 😁😁\nBut that’s used very commonly in stories 😂😁 thank you so much for the nice comment 😘♥ will upload the next part soon insha allah 💕\nquinnnnn mi part varah reethi…..whn nxt part…curiously waiting for the nxt part❤❤\nMaasha allah mi part vx v habeys…… Waiting fr nxt…. Ly Sis…..\nthank you so much n srry for the late reply ❤❤😛will upload the next part soon insha allah☺☺✨\nwooooww very nice cant wait for the next part do keep going 💕❤❤❤😀\nwen next part? this part ves vrh obi\nWhen next part vrhhhh reethi mi vaahaka nuhuttathi ❤❤\nތި ސޫރަ ނޫން 19\nހިތާމަ އެހެނިހެން ލޯބި September 8, 2021\nލޯބި April 11, 2018\nޅެން އެހެނިހެން ލޯބި July 5, 2017\nކުރުހާލެވުނޭ ތިސޫރަ މިހިތުގައި……8ވަނަބައި\nހިތާމަ ލޯބި December 17, 2018\nވީމޭ އިންތިޒާރުގައި – 29\nހިތާމަ އުފެއްދުންތެރި ލިޔުން ލޯބި April 4, 2022


ކެންބޯޑިއާ - ވިކިޕީޑިއާ\n- Monarchy abolished March 18, 1970\n- 2009 estimate 14,805,000 (67th)\n- Total $28.461 billion\n- Per capita $2,082\n- Total $11.250 billion\n- Per capita $823\nHDI (2007) 0.593\nކިންގްޑަމް އޮފް ކެންބޯޑިޔާއަކީ އިރުދެކުނު އޭޝިޔާއަށް ނިސްބަތްވާ ޤައުމެކެވެ.\nކެންބޯޑިޔާގެ ރަސްމީ ބަހަކީ ޚިމެރު ބަހެވެ. އިނގިރޭސި ބަހުން ކެންބޯޑިޔާގެ މީހުންނަށް ކިޔަނީ ޚިމެރްސް ނުވަތަ ކެންބޯޑިޔަންސްއެވެ. ޤައުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ޝަހަރަކީ ނޮންޕެންއެވެ. ކެންބޯޑިޔާގެ ވެރި ރަށަކީ ނޮންޕެން އެވެ. ކެންބޯޑިޔާއަކީ ދުސްތޫރީ ރަސްކަމެކެވެ. އަދި ޕާލަމެންޓަރީ ރެޕްރެޒެންޓޭޓިވް ޑިމޮކްރަސީއެކެވެ. ޤައުމުގެ އާބާދީއަކީ 14 މިލިއަނެވެ. އެހެންކަމުން މިއީ ދުނިޔޭގައި 66 ވަނައަށް އެންމެ އާބާދީ ބޮޑު ޤައުމެވެ. ބިމުގެ ބޮޑުމިނަކީ 0.18 މިލިޔަން އަކަކިލޯމީޓަރެވެ. ދުއްވާއެއްޗެހި ދުއްވަނީ ކަނާތްފަރާތުންނެވެ. އިންޓަނެޓް ކޯޑަކީ kh. އެވެ. ކޯލިން ކޯޑަކީ +855 އެވެ. ފައިސާގެ ގޮތުން ބޭނުންކުރަނީ ރިއެލްއެވެ.\nކެންބޯޑިޔާ، މި ނަމަކީ މި ޤައުމަށް ޢާއްމުކޮށް އިނގިރޭސި ބަހުން ކިޔާ ނަމެވެ. މި ނަން ނެގިފައިވަނީ ފަރަންސޭސި ބަހުން ކިޔާ ކެންބޯޖް މިނަމުންނެވެ. ކުރީގައި އިނގިރޭސީން ކެންބޯޑިޔާއަށް ކެންޕޫޗިޔާއޭ ވެސް ކިޔާފައިވާކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. އެއީ ކެންބޯޑިޔާގެ ރަސްމީ ބަސް ކަމުގައިވާ ޚިމެރު ބަހުން އެ ޤައުމަށް ކިޔާ ނަން ކަމުގައިވާ ކަންޕޫޗިޔާ މި ބަހުން ނެގިފައިވާ ބަހެކެވެ. މި ނަން އައިސްފައިވަނީ ޚިމެރީންގެ ބޯދާ ރަސްކަމެއް ކަމުގައިވާ ކަންބޫޖާ (ކަންބޫޖާދޭޝަ) މި ނަމުން ނެގިފައިވާ ބަހެކެވެ. ކަންބޫޖާ ނުވަތަ ކަންބޯޖާ މި ނަމަކީ ކަންބޯޖާއިންނަށް ބޯދާ ސެންސިކިރުތު ބަހުން ކިޔާފައިވާ ނަމެކެވެ. މިއީ އުތުރު އިންޑިޔާއަށް ނިސްބަތްވާ ޤަބީލާއެކެވެ. މި ޤަބީލާއަށް މި ނަން ކިޔާފައިވަނީ އެ މީހުންްގެ ބާނީ ކަމުގައިވާ ކަންބޫ ސްވަޔަމްބޫވާގެ ނަމަށް ނިސްބަތްކޮށެވެ.\nކެންބޯޑިޔާގެ ހުޅަނގާއި ހުޅަނގުއުތުރުގައި އޮތީ ތައިލޭންޑެވެ. އިރުއުތުރުގައި އޮތީ ލާއޯސްއެވެ. އިރުމައްޗާއި އިރުދެކުނުގައި އޮތީ ވިއެޓްނާމެވެ. ދެކުނުގައި އޮތީ ޚަލީޖު ތައިލޭންޑެވެ.\nކެންބޯޑިޔާގައި މީހުން ދިރިއުޅެން ފެށި ތާރީޚެއް ހޯދުމަށް މިހާތަނަށް ލިބިފައިވާ ހެކިތަކަކީ ޤަބޫލުކުރެވެން ނެތް ހެކިތަކެެއް ކަމުގައި ޢިލްމުވެރިން އަދި ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ. އެހެން ނަމަވެސް ފެންނަން ހުރި ހެކިތަކަށް ބަލާއިރު ޢީސާގެފާނުގެ މީލާދުގެ ކުރިން 6000 އަހަރު ކުރީއްސުރެ ފަށައިގެން ވެސް ކެންބޯޑިޔާގައި މީހުން ދިރިއުޅެމުންދާ ކަމަށް ޢިލްމީ ގޮތުން ސާބިތުވެއެވެ. ކެންބޯޑިޔާގެ ރަތަނަކިރީގައި ކޮންނަނިކޮށް އާސާރީތަކެތި ދަނީ ފެންނަމުންނެވެ. ކެންބޯޑިޔާގެ މަސައްކަތްތެރީން ހަދާފައިވާ ބައެއް ތަންތަން މިހާރު ފެނިފައިވާ އިރު މީގެ ތެރެއިން ގިނަ ތަންތަނަކީ ޢީސާގެފާނުގެ މީލާދުގެ 2000 އަހަރު ކުރީން ހަދާފައިވާ ތަންތަން ކަމަށް ބެލިފައިވެއެވެ. ޢީސާގެފާނުގެ މީލާދުގެ 3000 އަހަރު ކުރީން ހަނޑުލުގެ ދަނޑުވެރިކަން ކުރާ މީހުން އުތުރު ފަޅިން މި ސަރަޙައްދަށް އައި ކަމަށް ބެލެވިފައިވެއެވެ. މީލާދުގެ 500 އަހަރު ކުރީގެ ދަގަނޑުގެ މަސައްކަތްތެރިކަމާ ގުޅޭ ސާމާނު ވެސް މިއަދު ދަނީ ފެންނަމުންނެވެ. މިއަދު ކެންބޯޑިޔާ އާއި އަވަށްޓެރި ޤައުމަކާ ދެމެދު އެންމެ ބޮޑު މައްސަލަތަކެއް އުފެދިފައިވަނީ ޕްރިއާވިހާރައިގެ މައްސަލައިގައެވެ. މި ތަނަކީ ޤަދީމީ ފައްޅިއެކެވެ. މިތަނަކީ ތައިލެންޑުގެ ތަނެއް ކަމަށް އެ ޤައުމުން ދަޢުވާކުރާ އިރު ކެންބޯޑިޔާއިން ދަޢުވާކުރަނީ މިއީ އެމީހުންގެ ތަނެއް ކަމުގައެވެ.\nކެންބޯޑިޔާގެ އާބާދީގެ 90% އަކީ ޚިމެރު ނަސްލަށް ނިސްބަތްވާ އަދި ޚިމެރު ބަހުން ވާހަކަ ދައްކާ މީހުންނެވެ. ކެންބޯޑިޔާގެ އާބާދީގެ 95% މީހުންގެ ދީނަކީ ތޭރަވަދާ ބުދިޒަމްއެވެ. 3% މީހުންނަކީ މުސްލިމުންނެވެ. 2% މީހުންނަކީ ކްރިސްޓިޔަނުންނެވެ.\nކެންބޯޑިޔާގެ ސަގާފަތަށް އެންމެ ބޮޑު އަސަރެއް ފޯރުވަނީ އެ ޤައުމުގެ އާބާދީގެ 95% މީހުން އެ ދީނަކަށް ތަބަޢަވާ ތޭރަވަދާ ބުދިޒަމް އިންނެވެ. މީގެ އިތުރުން ފަރަންސޭސި އިސްތިޢުމާރުގެ ސަބަބުން ވެސް އެ ޤައުމުގެ ސަގާފަތަށް ނުފޫޒުތަކެއް ފޯރާފައިވާކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ.\nކެންބޯޑިޔާގެ އިޤްތިޞާދަކީ ކުރިއަރަމުން އަންނަ އިޤްތިޞާދެކެވެ. އެ ޤައުމުގެ ޖީ.ޑީ.ޕީ ޕަރކެޕިޓާ އަކީ 2082 ޑޮލަރެވެ.\n↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 "Cambodia". International Monetary Fund. Retrieved 2009-10-01.\nމި ޞަފްހާ އަށް އެންމެ ފަހުން ބަދަލެއް ގެނެވިފައިވަނީ 10 ސެޕްޓެމްބަރު 2018، 23:04 ގައެވެ.


ތިބާ ނަމާދު ނުކުރުމަށް ދައްކަނީ ކޮން އުޒުރެއް ހެއްޔެވެ؟\nJanuary 08, 2019 12:59:13\nކަނޑޫދޫގެ ޒުވާން ކުދީންކޮޅެއް ފަޅުރަށެއްގައި ނަމާދު ކުރަނީ\nދިވެހި ރާއްޖެއަކީ ސައްތައިން ސައްތަ މުސްލިމުން އުޅޭ ޤައުމެއްގެ ގޮތުގައި މުޅި ދުނިޔެއަށް ފާހަގަވެފައި އޮންނަ ކުޑަ ޖަޒީރާއެކެވެ. މޭގައި އަތް ޖަހާލުމަށް ފަހު ތިމަންނާއަކީ "ދިވެހި ފަސްގަނޑަށް އުފަން ދިވެހި ލޭ ހިނގާ" ދަރިއެކޭ ބުނެވޭނީ އެމީހަކީ އިސްލާމް ދީނުގެ އަހުލުވެރިއެއްކަމަށްވާ ނަމައެވެ.\nމުސްލިމަކަށް ވުމަކީ ހަމަ އެކަނި އެމީހަކަށް ލިބޭ ލަގަބެއް ނޫނެވެ. އެއީ އެމީހެއްގެ ބޮލުގައި އެތަކެއް ޒިންމާއަކާއި މަސްއޫލިއްޔަތުތަކެއް އެޅިގެންވާ ކަމެކެވެ. އެހެންކަމުން މުސްލިމުންނަށް ވަނީ އެތަކެއް ކަމެއް ކުރުން ލާޒިމުކުރައްވާފައެވެ. ނަމާދުކުރުމާއި، ރޯދަ ހިފުމާއި، ކުޅަދާނަވެގެންވާ މީހާ ހައްޖުވުން ފަދަ ކަންތައްތަކަކީ މުސްލިމުން ކޮންމެހެން ކުރަން ޖެހޭ ކަންތައްތަކެވެ.\nއަދި އެކަންކަމުގެ ތެރެއިންވެސް ނަމާދަކީ މުސްލިމުން އެކަމަށް ހާއްސަ އަހައްމިއްޔަތުކަމެއް ދޭން ޖެހޭ ކަމެކެވެ. އެހެނީ އެއްވެސް އަޅުކަމަކަށް ދެވިފައިނުވާ ފަދަ މަތިވެރި މަޤާމެއް އިސްލާމްދީނުގައި ނަމާދަށްދެވިފައިވުމެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ މުހައްމަދުއް ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ޙަދީޘް ކުރައްވި ބަސްފުޅެއްގެ މާނައިގައިވެއެވެ.\n"ދީނުގެ އަޞްލަކީ ނަމާދެވެ. އަދި އޭގެ ތަނބުތަކަކީ ނަމާދެވެ. އަދި އޭގެ ކުރިބޯއްޓަކީ ﷲގެ މަގުގައި ޖިހާދު ކުރުމެވެ." ( ރަވާޙު އައްތިރްމިޒީ )\nނަމާދަކީ އަޅުކަންތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ފުރަތަމަ ފަރުޞުކުރެއްވި އަޅުކަމެވެ. މާތްﷲ ރުއްސުންލެއްވި އަނަސްގެފާނު ވިދާޅުވެފައިވާ ބަސްފުޅެއްގެ މާނައިގައިވެއެވެ\n"ކީރިތި ރަސޫލާ މިޢުރާޖަށް އަރައިވަޑައިގަތް ރޭގައި އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް ފަންސާސް ނަމާދު ފަރުޟު ކުރެއްވުނެވެ. ދެން މަދު ކުރެވެމުންގޮސް ފަސް ނަމާދަށް ހެދުނެވެ. ދެން ނިދާ އިއްވެވުނެވެ. އޭ މުޙައްމަދެވެ! ހަމަ ކަށަވަރުން ތިމަން ﷲގެ ޙަޟްރަތުގައި އިއްވިއްޖެ ބަސްފުޅެއް ބަދަލެއް ނުވާނެއެވެ. އަދި ކަލޭގެފާނަށް މި ފަސް ނަމާދު ފަންސާސް ނަމާދު ފަދައެވެ. ( އެބަހީ ފަސް ނަމާދުން ފަންސާސް ނަމާދުގެ ޘަވާބު ލިބޭނެއެވެ )" ( ރަވާޙު އަޙްމަދު، ވައްނަސާއީ )\nކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ނަމާދު ޤާއިމް ކުރުމުގެ މުހިންމުކަން ބަޔާން ކުރައްވާފައެވެ. އެގޮތުން ޤުރުއާނުގައި މާތްﷲ ވަޙީ ކުރައްވާފައިވެއެވެ.\nމާނައީ: ”ހަމަކަށަވަރުން، ނަމާދަކީ ހުތުރުކަންބޮޑު ފާފަތަކާއި، منكرات ތައް ނަހީކުރާ ކަމެކެވެ.“\nމާނައީ: ”ހަމަކަށަވަރުން، ތިމަންރަސްކަލާނގެއީ اللَّه އެވެ. ތިމަންރަސްކަލާނގެ މެނުވީ، إله އަކު ނުވެއެވެ. ފަހެ، ތިމަންރަސްކަލާނގެއަށް ކަލޭގެފާނު އަޅުކަން ކުރައްވާށެވެ! އަދި ތިމަންރަސްކަލާނގެ ހަނދުމަކުރެއްވުމަށްޓަކައި، ނަމާދު قائم ކުރައްވާށެވެ!“\nނަމާދަކީ އިސްލާމް ދީނުގެ ތަނބުކަމުގައި ވީ ހިނދު އަދުގެ މުޖުތަމައުން ފެންނަމުންދަނީ ނަމާދު ކުރުމާއި، އެނޫންވެސް އަޅުކަންތަކާއި ފޭއްޔަށް ޖެހެމުން އަންނަ މަންޒަރެވެ. ކުޅިވަރާއި މަޖަލުގައި ދުވާލުގެ ވަގުތުތައް ހޭދަކުރަމުން ދާއިރު ނަމާދު ކުރުމަށް ހަނދާން ހުންނަނީ މަދު ބައެކެވެ. ކޮފީ މޭޒުތަކުގައި ތިން ހަތަރު ގަނޑިއިރު ހޭދަކުރެވެއެވެ. ކަސޯޓީ ބެލުމުގައި ފޫހިކަމެއްނެތި ވަގުތު ހޭދަކުރެވެއެވެ. ދުންޏަވީ ކަންކަމުގައި މަސްއޫލުވެ އުޅުމަށް އިންސާނާއަށް ބޭނުން ވަރަކަށް ވަގުތު އޮވެއެވެ. ނަމަވެސް ވަގުތު ނޯންނަނީ ނަމާދު ކުރުމަށެވެ. ހެޔޮ އަމަލުތަކާއިގެން މަސްއޫލުވެ އުޅުމަށެވެ.\nނަމާދަކީ ސާފުތާހިރު ކޮންމެ ތަނެއްގައި ކުރެވޭ ކަމަކަށް ވީ ހިނދު ނަމާދަށް 10 ނުވަތަ 15 މިނެޓު ހޭދަ ނުކުރެވެންވީ ސަބަބެއް ނެތެވެ. އެހެންކަމަށް ވާ ނަމަ ނަމާދު ނުކޮށް ދެން ތިޔަ ދައްކަނީ ކޮން އުޒުރެއްހެއްޔެވެ؟\nއަހުލާގު ނަމާދު އިސްލާމްދީން


Yameen ge shareeai: dhe faraathun hulaasaa bayaan ihvvaifi, 56 dhuvas therey hukum kuraane - One Online\nމިއަދު ބޭއްވި، ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީންގެ ޝަރީއަތް ---\nޔާމީންގެ ޝަރީއަތް: ދެ ފަރާތުން ހުލާސާ ބަޔާން އިއްވައިފި، 56 ދުވަސް ތެެރޭ ހުކުމް ކުރާނެ\nކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން އަބްދުލް ގައްޔޫމްގެ މައްޗަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އިއްވާފައިވާ ހުކުމާ ގުޅިގެން ސުޕްރީމް ކޯޓުގައި އިސްތިއުނާފު ކޮށްފައިވާ މައްސަލައިގެ ހުލާސާ ބަޔާން ދެ ފަރާތުން އިއްވުމަށްފަހު ކޯޓު ރިސެސްއަށް ދިއުމުގެ ކުރިން ހުކުމްކުރާ ގޮތަށް ކަނޑައަޅައި މިއަދުގެ ޝަރީއަތް ނިންމާލައިފި އެވެ.\nޔާމީންގެ އިސްތިއުނާފީ މައްސަލަ ސުޕްރީމް ކޯޓުން ބަލަންފެށީ މިދިޔަ ސެޕްޓެމްބަރު މަހުގެ 12 ވަނަ ދުވަހު އެވެ. ރައީސް ޔާމީނުގެ ފަރާތުން 22 އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާއެއް ހުށައަޅާފައިވާއިރު، ދެ ފަރާތުން ވެސް ވަނީ އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތަކާ ގުޅިގެން ވާހަކަ ދައްކައިފަ އެވެ. އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތަކުގެ އިތުރުން ޔާމީން ވަނީ ތިން ކަމެއް ހުށަހަޅުއްވައިފަ އެވެ.\nއެއީ ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އިއްވާފައިވާ ހުކުމް ތަންފީޒު ކުރުން ފަސްކޮށްދިނުމުގެ އަމުރެއް ނެރެދެއްވުމާއި، ކަފާލާތުގެ ދަށުން ދޫކޮށްލެއްވުމުގެ އިތުރުން، އާ ހެކިތަކެއް ހުށައެޅުއްވުމެވެ. މި ކަންކަމަށް ތަފުސީލީ ގޮތެއްގައި ދެ ފަރާތުން ވަނީ އިއްޔެ ވާހަކަ ދައްކައިފަ އެވެ. މިއަދު ވަނީ އެ ތިން ކަމަށް ކޯޓުން ގޮތެއް ކަނޑައަޅައިފަ އެވެ.\nއެގޮތުން ޖަލު ހުކުމް ތަންފީޒު ކުރުން ފަސްކޮށްދިނުމާއި، ކަފާލާތުގެ ދަށުން ދޫކޮށްލުމުގެ އަމުރެއް ނެރެދެވެން ނެތްކަމަށް ސުޕްރީމް ކޯޓުގައި މި މައްސަލަ ބެއްލެވި ފަނޑިޔާރުންގެ އިއްތިފާގުން ވަނީ ނިންމަވާފަ އެވެ. އާ ހެކިތައް ބަލައި ނުގަތުމަށް ވެސް ވަނީ ނިންމަވާފަ އެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ހުކުމުގައި ހިމެނޭ ޖޫރިމަނާ ފައިސާ ހޯދުން ފަސްކޮށްދިނުމުގެ އަމުރެއް ސުޕްރީމް ކޯޓުން ނެރެދެއްވާފައިވެ އެވެ.\nއެއަށްފަހު ވަނީ ޔާމީނުގެ ފަރާތުންނާއި، ދައުލަތުގެ ފަރާތުން މައްސަލައާ ގުޅޭގޮތުން ހުލާސާ ގޮތެއްގައި ވާހަކަ ދެއްކެވުމަށް ފަހު ފުރުސަތެއް ދެއްވައި، އަޑުއެހުންތައް ނިންމަވާލައްވާފަ އެވެ. ދެން މި މައްސަލައިގައި އޮންނާނީ ގޮތެއް ނިންމުމަށް ބާއްވާ އަޑުއެހުމެވެ. ފަނޑިޔާރު މަހާޒް އަލީ ޒާހިރު ވަނީ ހުކުމް ކުރައްވާއިރު ދެފަރާތުން ފާހަގަކުރެއްވި ހުރިހާ ކަމަކަށް ވެސް ރިއާޔަތް ކުރައްވާނެ ކަމަށް ރިޔާސަތުން ވިދާޅުވެފަ އެވެ.\nފަނޑިޔާރު މަހާޒް އަލީ ޒާހިރު ވިދާޅުވީ ކޯޓުގެ ކުރިމަތީގައި މިއޮތީ ވަރަށް ބޮޑަށް ދިރާސާކުރަން ޖެހިފައިވާ މައްސަލައަކަށް ވުމުން، މައްސަލައިގެ ހިމެނޭ ދެ ފަރާތުން ވެސް މައްސަލައިގެ ރައުޔު ތިރިކުރާއިރު އެކަމަށް ހުރަސް އެޅޭނެ އެއްވެސް ކަމެއް ނުކުރުމަށް އެދިވަޑައިގަންނަވާ ކަމަށެވެ. އެއްވެސް ފަރާތަކުން މައްސަލައާ ގުޅިގެން ކޯޓަށް ޑޮކިއުމެންޓެއް ހުށަހަޅައިގެން ނުވާނެ ކަމަށާއި، އިތުރުކަމެއް ސާފުކުރަން ފަނޑިޔާރުންގެ ބެންޗުން ބޭނުންވާނަމަ އެކަން ކޯޓުން އަންގާނެ ކަމަށެވެ. ކޯޓު ރިސެސަށް ދާން 56 ދުވަސް އެބައޮތް ކަމަށާއި، ރިސެސަށް ދިއުމުގެ ކުރިން މައްސަލަ ނިންމެވުމަށް މަސައްކަތް ކުރައްވާނެ ކަމަށް ވެސް ފަނޑިޔާރު މަހާޒް އަލީ ޒާހިރު ވިދާޅުވި އެވެ.\nހުލާސާ ބަޔާން އިއްވަން ދެއްވި ފުރުސަތުގައި ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުން ރައީސް ޔާމީން ވިދާޅުވީ، ދައުލަތުގެ ފަރާތުން އެ މަނިކުފާނުގެ ޝަރީއަތަށް އަތްބާނާ ކަމަށެވެ. ފަނޑިޔާރުން "ނިޔާގެ މުގުރު ނަންގަވާއިރު" ވިސްނާވަޑައިގަންނަވަން ޖެހޭ ކަންކަން ހުރިކަމަށެވެ. އެގޮތުން ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން ޖަލު ހުކުމް ތަންފީޒު ކުރައްވާފައިވާކަން ފާހަގަކުރައްވައި ޔާމީނު ވަނީ އެމަނިކުފާނުގެ ޝުއޫރުތައް އަޑުއައްސަވައިލެއްވުމަށް ފަނޑިޔާރުންގެ ކިބައިން އެދިވަޑައިގެންފަ އެވެ. ނަމަވެސް ފަނޑިޔާރު މަހާޒް އަލީ ޒާހިރު ވިދާޅުވީ، ކޯޓުން މައްސަލަ ނިންމުމުގައި ބަލަނީ ގާނޫނަށް ކަމަށާއި، ޝުއޫރުތަކާއި ޖަޒުބާތުތަކަށް ރިއާޔަތް ނުކުރައްވާނެ ކަމަށެވެ.\nއެގޮތަށް ފަނޑިޔާރު ވިދާޅުވުމުން ވެސް ޔާމީން ވަނީ އެ މަނިކުފާނުގެ ހައްގުތަށް ގެއްލިފައިވާ ކަމަށާއި، އެމަނިކުފާނު ފްރޭމް ކޮށްފައިވާ ކަމަށް ވިދާޅުވެފަ އެވެ. ފްރޭމް ކުރުން ފެށިފައިވަނީ ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ މަރުހަލާއިން ފެށިގެންކަމަށް ވެސް ރައީސް ޔާމީން ވިދާޅުވި އެވެ. މި މުޅި މައްސަލަ "މަކުނު ވާ ފުރާފައި" އޮތްކަމަށް ސިފަ ކުރައްވައި، އެ ވާތައް ސާފު ކުރައްވައި، ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރުންނަށް ވެސް އެކަންކަން ސާފުވާން ޖެހޭކަން ވިދާޅުވެ ޔާމީން އެދިވަޑައިގަތީ އެ މަނިކުފާނުގެ ޝުއޫރުތަކަށް ރިއާޔަތް ކުރުމަށްފަހު ގޮތެއް ނިންމުމަށެވެ.\nދައުލަތުން ހުލާސާ ބަޔާން އިއްވަމުން ވިދާޅުވީ، ހިޔާނާތުގެ ފައިސާ ޖަމާވެފައިވާ ޔާމީންގެ އެކައުންޓަކީ އެ މަނިކުފާނު 2015 ވަނަ އަހަރު ހުޅުވި އެކައުންޓެއް ކަމަށެވެ. އަދި އެ އެކައުންޓުގެ، އެކައުންޓު ނަމްބަރު ޔާމީން ދިނީ ކުރީގެ ނައިބު ރައީސް އަހުމަދު އަދީބަށް ކަމަށެވެ. އަދީބު އެކައުންޓު ނަމްބަރު ދިނީ އިޝްފާގަށް ކަމަށެވެ. އިޝްފާގަކީ ހިޔާނާތުގެ ފައިސާ ބަހަން ބޭނުން ކުރި އެސްއޯއެފް ކުންފުނީގެ މަސްލަހަތު ހިމެނޭ މީހެއް ކަމަށެވެ.\nއެކައުންޓަށް ޖަމާވީ އެމްއެމްޕީއާރްސީ ހިޔާނާތުގެ ފައިސާ ނޫންކަމަށް ޔާމީން ވިދާޅުވިޔަސް އެ މަނިކުފާނަކީ އޭރު ވިޔަފާރިއެއް ކުރުމުގެ ހުއްދަ ލިބިދޭ މަގާމެއްގައި ހުރި ބޭފުޅެއް ނޫން ކަމަށް ދައުލަތުން ވިދާޅުވި އެވެ. އަދި ޔާމީން ހުންނެވި މަގާމުގެ ސަބަބުން އޭރު އެމަނިކުފާނު ހަދިޔާ ބަލައިގަތުން ވެސް މަނާވާނެ ކަމަށާއި، ހެޔޮއެދޭ ފަރާތްތަކުން ދޭ ފައިސާ ގަބޫލުކުރުން ވެސް މަނާ ވާނެ ކަމަށެވެ. ސިޔާސީ ޕާޓީތަކަށް ފަންޑުގެ ގޮތުގައި ހަދިޔާ ކުރެވޭނެ ފައިސާގެ އަދަދު އިލެކްޝަން ކޮމިޝަނުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ކަމަށެވެ. އެސްއޯއެފުން ޖަމާކުރީ އެ އަދަދަށްވުރެ އެތައް ގުނައެއް އިތުރު އަދަދެއް ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އެސްއޯއެފުން ޔާމީންގެ އެކައުންޓަށް ޖަމާކުރީ ހަލާލު ނުވަތަ ހެޔޮއެދޭ މީހަކު ދިން ފައިސާ ނޫންކަން އެނގޭ ކަމަށެވެ.\nއިތުރަށް ދައުލަތުން ވިދާޅުވީ، ޔާމީންގެ ފަރާތުން ގާނޫނު މާނަކުރަން އެދޭ ގޮތަށް މާނަކޮށްފިނަމަ އެކަމުގެ ނުރަނގަޅު އަސަރުތަކެއް ކުރާނެ ކަމަށެވެ. އެގޮތުން ސަރުކާރުގެ މަތީ މަގާމެއްގެ ބޭފުޅަކު ރިޝްވަތުގެ ފައިސާ ގަބޫލުކުރުމަށްފަހު އެއީ ހެޔޮއެދޭ ފަރާތަކުން ދިން ހަދިޔާއެއް ކަމަށް ވިދާޅުވުމުން އެ މީހެއްގެ މައްޗަށް ތަހުގީގު ހިންގައި ޝަރީއަތް ނުކުރެވޭނެ ކަމަށެވެ.\nއެހެންކަމުން ދައުލަތުން އެދުނީ ޔާމީނަށް އިއްވާފައިވާ ހުކުމް ދެމެހެއްޓުމަށެވެ.\nގުޅޭ ޓެގު ސުޕްރީމް ކޯޓް ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން ކުށް މަނީލޯންޑަރިންގް ސުޕްރީމު ކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރު މަހާޒް އަލީ ޒާހިރު މޯލްޑިވްސް އިސްލާމިކް ބޭންކް


Supportarun ge kibain Zidane maafah edhefi | Mihaaru\nރޭގެ މެޗުގެ ތެރެއިން ރެއާލުގެ ކޯޗު ޒިނެދިން ޒިދާން.-- ފޮޓޯ: އޭއެފްޕީ\nސަޕޯޓަރުންގެ ކިބައިން ޒިދާން މައާފަށް އެދެފި\n29 އެޕްރީލް 2019 - 09:105comments\nމެޑްރިޑް (އޭޕްރީލް 29) - ސްޕެނިޝް ލީގުގެ އެންމެ ފުލުގައި އޮތް ރަޔޯ ވަޔެކާނޯ އަތުން 1-0 އިން ރެއާލް މެޑްރިޑް ބަލިވި މެޗުގައި ދެއްކި ކުޅުމަށް ސަޕޯޓަރުންގެ ކިބައިން ކޯޗު ޒިނެދިން ޒިދާން މައާފަށް އެދިއްޖެ އެވެ.\nމިއީ 2004 ވަނަ އަހަރަށް ފަހު ލީގުގެ ފުލުގައި އޮތް ޓީމެއް އަތުން ރެއާލް ބަލިވި ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ. އަދި މިއީ 22 އަހަރަށް ފަހު ރަޔޯ އަށް ރެއާލް އަތުން ލިބުނު ފުރަތަމަ މޮޅެވެ. މި މޮޅާ އެކު ރަޔޯ ވަނީ ލީގުގެ 19 ވަނަ އަށް ޖެހިލައިފަ އެވެ. އެ ޓީމަށް 35 މެޗުން ލިބިފައިވަނީ 31 ޕޮއިންޓެވެ.\nރޭގެ މެޗުން ބަލިވުމުން ރެއާލަށް ވަނީ ލީގުގެ ދެ ވަނަ އަށް އެރުމަށް ވެސް އުނދަގޫތަކެއް ކުރިމަތިވެފަ އެވެ. ދެ ވަނައިގައި އޮތް އެތުލެޓިކޯ މެޑްރިޑަށް 35 މެޗުން 74 ޕޮއިންޓް ލިބިފައިވާއިރު، ތިން ވަނައިގައި އޮތް ރެއާލުގެ އޮތީ 35 މެޗުން 65 ޕޮއިންޓެވެ. ބާކީ އޮތީ ތިން މެޗެވެ.\n"މި މެޗުގައި އަހަރެމެންނަށް އެއްވެސް ކަމެއް ނުކުރެވުނު. ފުރަތަަމަ މިނިޓުން ފެށިގެން ފަހު ވަގުތާ ހަމައަށް އަހަރެމެން ފެނުނީ ވަރަށް އާދައިގެ ގޮތަކަށް. އަހަރެން މިހުރީ ވަރަށް ހިތްހަމަނުޖެހިފައި. މި މެޗުގައި މި ފެނުނީ ރެއާލުގެ ކުޅުމެއް ނޫން. ގޯސް މަންޒަރެއް މި ދެއްކުނީ. މި މެޗުގައި ފެނުނު ކުޅުމާ މެދު އަހަރެން ހިތާމަކުރަން. އަދި ސަޕޯޓަރުންގެ ކިބައިން މައާފަށް އެދެން،" ޒިދާން ބުންޏެވެ.\nބަދަލުތަކާ އެކު ނުކުތް ރެއާލް ކޮޅަށް ރަޔޯ އިން ވައްދާލި ހަމައެކަނި ގޯލު މެޗުގެ 23 ވަނަ މިނިޓްގައި ޕެނަލްޓީ އަކުން ކާމިޔާބުކުރީ އެޑްރިއަން އެމްބާމާ އެވެ. މި ޕެނަލްޓީ ދިނީ ވީޑިއޯ އެސިސްޓަންޓް ރެފްރީ (ވީއޭއާރް)ގެ އެހީގަ އެވެ.\nރޭގެ މެޗުގައި ޒިދާން ވަނީ ގަރެތު ބޭލް އާއި ގޯލްކީޕަރު ތިބައު ކޯޓުއާ އަށް ފުރުސަތު ދީފަ އެވެ. އެކަމަކު މި ދެ ކުޅުންތެރިންގެ ފަރާތުން މާ ބޮޑު ތަފާތެއް ނުފެނެ އެވެ.\nއަންނަ ސީޒަނަށް ޓީމު ވަރުގަދަ ކުރުމުގެ ގޮތުން ރެއާލުން އެންމެ ބޮޑަށް ވިސްނާނީ އެޓޭކް ވަރުގަދަ ކުރުމަށް ކަމަށް ޒިދާން ވަނީ މީގެ ކުރިން ބުނެފަ އެވެ. ސްޕެއިނުގެ މީޑިއާތަކުން ރިޕޯޓްކުރާ ގޮތުގައި ރެއާލުން މިހާރު އަންނަނީ މެންޗެސްޓާ ޔުނައިޓެޑްގެ ޕައުލް ޕޮގްބާ އާއި ޗެލްސީގެ އެޑެން ހަޒާޑް އަދި އެއިންޓްރަކްޓް ފްރޭންކްފާޓަށް ކުޅެމުން އަންނަ ލޫކަ ޖޮވިޗް ގެންނަން މަޝްވަރާކުރަމުންނެވެ.


SunOnline: Haabaru food court thah hadhan beynun kuramundhiya crane eh furolhaalaifi\nހާބަރު ފުޑްކޯޓުތައް ހަދަން ބޭނުން ކުރަމުންދިޔަ ކެރޭނެއް ފުރޮޅާލައިފި\nމުއާވިޔަތު އަންވަރު 06 Nov 2017, 19:09\n6 ނޮވެމްބަރ 2017: މާލެ، ހުޅަނގު ދެކުނު ފަރާތުގައި ފުޑް ކޯޓުތައް ހެދުމުގެ މަސަތްކަތުގައި ބޭނުން ކުރަމުން ދިޔަ ކެރޭނު ފުރޮޅާލުމުން، ކެރޭނު ނެގުމުގެ މަސަތްކަތް ކުރަނީ--- ސަން ފޮޓޯ/ މުހައްމަދު އަފްރާހު\nހާބަރު ސަރަހައްދުގައި ފުޑް ކޯޓުތައް ހެދުމަށް ބޭނުންކުރަމުންދިޔަ ކެރޭނެއް ފުރޮޅާލައިފިއެވެ.\nއެ ހާދިސާ ހިނގާފައިވަނީ މިއަދު އިރު އޮއްސުނު ވަގުތު ވިޔަފާރިވެރިންގެ މިސްކިތް ކައިރިން އަމީނީ މަގުގައެވެ.\nމަންޒަރު ދުށް ފަރާތަކުން 'ސަން' އަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި ކެރޭނެ ފުރޮޅާލީ ކެރޭނުން އެއްޗިހިތަކެއް ފުޑް ކޯޓަށް ވައްދަން އުޅުމުގެ ތެރޭގައި ކަމަށެވެ. އެ ހާދިސާގައި އެއްވެސް މީހަކަށް ގެއްލުމެއް ލިބިފައެއް ނުވެ އެވެ.\nކުރީގެ 'ހާބަރު ކަޑަ'ތައް ހުރި ސަރަހައްދުގައި އެސްޓީއޯ އިން އަންނަނީ ފުޓް ކޯޓްތަކެއް އަޅަމުންނެވެ. އެ ސަރަހައްދަށް އެ ކެރޭނު ފުރޮޅާލާފައި ވަނީ ވެސް ފުޓް ކޯޓުތަކުގެ މަސަތްކަތުގައި ހަރަކާތްތެރިވަނިކޮށެވެ.\nއެކަމާ ގުޅިގެން އެސްޓިއޯގެ އޮފިޝަލަކު 'ސަން' އަށް ވިދާޅުވީ ހާދިސާ ހިނގިތާ ކުޑަ އިރުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި އެކެސްކަވޭޓަރެއް ބޭނުންކޮށްގެން ކެރޭނެ ނަގާފައިވާ ކަމަށެވެ. އަދި ކެރޭނު ފުރޮޅާލުމުން މީހަކަށް އަދި މުދަލަކަށް ވެސް ގެއްލުމެއް ލިބިފައިނުވާ ކަމަށް އޮފިޝަލް ވިދާޅުވިއެވެ.\nމަރުވި މިސްބާހުގެ ކޮއްކޮ ވެންޓިލޭޓަރުގައި\nބަހެއްގައި ސައިކަލަކުން ޖެހި އެކްސިޑެންޓެއް ހިނގައިފި\nއައްޑޫގައި ސައިކަލުން ވެއްޓުނު ދީދީ އޮތީ ވެންޓިލޭޓަރުގައި


Soafee - 27 | Vaahaka\nމިސް. ރައިޓާރ October 22, 2020\t30 Comments\nViews: 1841\t74\nމާ ގިނައިރުތަކެއް ނުވެ އުމުރުން ގާތްގަނޑަކަށް ދެއަހަރު ކަމަށް ދައްކާ އެ ކުއްޖާގެ އަތުގައި އޮތް ނާރފް ބަޑިން ބަރިބަރިއަށް ވަޒަންތަކެއް އޭނާ އުރައިގެން ހުރި ފަރާތުގެ އެދުމަށް ސީސީޓީވީ ކެމެރާއަށް އަމާޒުކޮށްލިއެވެ. ލުގުމާނަށް ލިބުނު ރަނުގެ ފުރުސަތަކީ އެއީއެވެ. ސޯފީއާއި ރާކިން 'ރިސާރވ' ކޮށްފައި ހުރި މޭޒުމަތީގައި އޮތް ރާކިންގެ ބެކްޕެކަށް ލުގުމާން އޭނާ އަތުގައި އޮތް ޕެކެޓް ވަރަށް އަވަސް ހަރަކާތާއެކު ކޮށްޕާލިއެވެ. އެ ދެބަސްތެރޭގައި ސޯފީއާއި ރާކިންގެ ބައެއް ޒަރޫރީ ބޭނުންތަށް ފުއްދުމަށްޓަކައި ޙާއްސަ ތަކެތި ހުރިއިރު އެއީ އެ ދެމީހުން ބޭނުންކުރާ ދަބަހެއްކަން އެ ކަމުންވެސް ސާބިތުކޮށްދިނެވެ. ކޮންމެއަކަސް އަވަސް ހަރަކާތާއެކު ޕެކެޓް ދަބަހަށް ލަމުން ލުގުމާން ކެއްސަމުން ކިނބިހިއަޅަމުން ކެފޭއިން ނިކުމެގެން ދިޔައެވެ. ކާއެއްޗެހި ތައްޓަށް އަޅާ ނިމިފައި ތިބި ރާކިނާއި ސޯފީގެ މިސްރާބު އޭރު ހުރީ މޭޒާ ދިމާލަށެވެ.\nމޭޒުމަތީގައި ބާއްވާފައި އޮތް ދަބަސް ނަގާ ގޮނޑީގައި ލައްގާލަމުން ދެމީހުން ކާން ފެށިއިރު ދެ ނަޒަރުވެސް ހުއްޓިފައި ވަނީ ކެފޭގެ ކަނެއްގައި ހިނގައިގެން އުޅޭ 'ކާރިސާ'އާއެވެ. "ވަރަށް ބޮޑަށް މަޢާފަށް އެދެން..އަޅުގަނޑުގެ ދަރިފުޅު ވަރަށް ހަލަނިވާނެ..އަދި ވާހަކަ ދައްކަން ނޭނގޭތީ އެހެން މީހުން ކިޔާ އެއްޗެހި ރަނގަޅަށް ދޭހަވެސް ނުވާނެ." ކެފޭގެ ސީސީޓީވީ ކެމެރާއަށާއި އެހެނިހެން ސަރަހައްދު ތަކަށް އެ މައުސޫމް ކުޑަކުއްޖާ ޖެހި ވަޒަންތައް ވަނީ އުކިފައެވެ. އޭނާ އުރައިގެން ހުރި އޭނާގެ ބައްޕަ ފައިސަލް މަސަތްކަތް ކުރީ ޕްލޭނާ އެއްގޮތަށް މުއައްޒަފުންގެ ހަމްދަރުދީ ހޯދާށެވެ. ނާރފް ވަޒަންތަކުން ހަލާކުވީ ހަމައެކަނި ސީސީޓީވީގެ ކެމެރާ ނޫންކަމުން މުއައްޒަފުންނަށް މާ ބޮޑަށް ޝައްކު ކުރުމުގެ ފުރުސަތެއް ނުލިބުނެވެ.\nފައިސަލްގެ މަކަރުވެރިކަން ނޭނގޭ ހާލު މުއައްޒަފު ކުއްޖާގެ މާއާފު ލިބުނީ އެއްވެސް ކުށެއް ނެތް އަދި މަކަރުވެރިކަމަކީ ކޮބައިކަންވެސް ނުދަންނަ ކުޑަ ކުއްޖާގެ މައުސޫމުކަމުންނެވެ. ފައިސަލް އޭނާގެ ދަރިފުޅު އުރާލައިގެން ކެފޭއިން ނިކުމެގެން ދިޔައީ ވިހަ ހިނިތުންވުމަކާއެކީގައެވެ. އޭނާ ކެފޭގެ ދޮރުމަތީގައި ހުއްޓިލިތާ މާގިނަ އިރެއް ނުވެ ތަންކޮޅެއްގެ ދުރުގައި ޕާރކުކޮށްފައި ހުރި ސައިކަލަށް އަރައިގެން ލުގުމާން އައިސް އޭނާގެ ކުރިމަތީގައި ހުއްޓިލަމުން މާސްކު ތިރިކޮށްލިއެވެ. "ވަރަށް ބޮޑަށް ތެންކްސް އިނގޭ.!" ލުގުމާން އޭނާގެ އަތުގައި އޮތް ސިޓީ އުރަ ފައިސަލްގެ އަތުތެރެއަށް ލައިދެމުން އޭނާގެ އުރުގައި އިން ކުޑަކުއްޖާގެ ކޮލުގައި ހިފާލީ ޝުކުރުވެރިކަމާއެކީގައެވެ. ލުގުމާންގެ ބޮލުގައި އެޅުނު ފާފައިގެ ހިއްސާއެއް ތިމާއަށްވެސް ވާކަން އެނގި ހުރެ ފައިސަލް އެ ސިޓީ އުރައާއެކު ދުރަށް ހިނގައިގަތީ ލާރިގަނޑެއް އަތަށް އެރީތީ އުފާ ކުރާ ހާލުގައެވެ. އަނދަވަޅަކަށް މި ވައްޓާލެވުނީ ކިތަން މީހުންގެ ހަޔާތްކަމެއް އޭނާ ނުދެނެހުއްޓެވެ. ފަސް އަޅާ ފޮރުވާމިލެވުނު ވަޅުގެ އަޑީގައި ވަނީ ޤަތުލެއްގެ ސިއްރުކަންވެސް އޭނާއަށް ނޭނގެއެވެ. ބޭނުމަކީ ހަމައެކަނި ފައިސާގެ ނޫޓުތަކެކެވެ.\nކެފޭގެ ދޮރުމަތީ ސައިކަލުގައި އިން ލުގުމާން އޭނާގެ ފޯނު ހުޅުވާލަމުން މާޝާގެ ނަންބަރަށް ޑައިލްކޮށްލިއެވެ. "އޭ ކޮބާ؟ އެމީހުން ތިބީ ކާން މިހާރު." މާސްކު އަޅައިގެން އިންނަމަވެސް ލުގުމާން ވާހަކަ ދެއްކީ ނިކަން މަޑުންނެވެ. މާޝާ އާންބަސް ދިނުމުން ލުގުމާން އެންމެ ބާރު ސްޕީޑުގައި ސައިކަލް ދުއްވާލިއިރު އޭނާ ހިތުން ކަންވާންވީ ގޮތާ ކަންވާނޭ ގޮތްވެސް އޭނާއަށް އިނގެއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ނުދަންނަ ކަމަކީ ތަޤުދީރު ހިނގުމާއި ބަދަލުކުރުމުގެ އިތުރަށް ރޭވުމުގެ ބާރު ކުޑަކޮށްވެސް އޭނާ އަތުގައި ނެތްކަމެވެ.\nތަފާތު އޮލަ ވާހަކަ ތަކުގައި ތިބެ ވަށްތައްޓަށް އެޅިއްޔާ އެޅި ހުރިހާ އެއްޗެއް ބަނޑަށް އަޅާ ހުސްކޮށްލި ރާކިނާއި ސޯފީ ގޮނޑިއަށް ވެޑުވެގަތީ ވެފައި ތިބި ވަރުބައްޔެއްގެ ސަބަބުންނެވެ. ގިނައިން ކެއުމުން ވަރުބަލިވާނެކަން އެނގި ތިބެވެސް ބޮޑެތި މުންނާރުތަކާ އެއްހަމަކުރެވޭ ވަރަށް ކާއެއްޗެހި އަޅައިގެން ކާން ވޭ ވިއްޔާއެވެ. "މަ ނަގާ ދީބަލަ މިތަނުން." ސޯފީއާ ދިމާލަށް އަތް ދިއްކޮށްލަމުން ކަންނެތް ގޮތަކަށް ރާކިން ބުނެލީ މޭޒުމަތީގައި އޮތް ބެކްޕެކް ނަގާ ކޮނޑުގައި އަޅުވާލަމުން ސޯފީ ގޮނޑިން ތެދުވީމައެވެ. ސޯފީ ބޯ ހޫރާލިއެވެ. މާކުންބެގެ ހާލަށްވުރެ މީނާގެ ހާލު ދެރަވާނެއެވެ. "ހޫން އާދޭ.." ރާކިންގެ ދެއަތުގައި ހިފާ ބަސްތާ ގަނޑެއް ދަމާހެން ދަމާފައި ސޯފީ އޭނާ ގެންގޮސް ކައުންޓަރު ކައިރި ބެހެއްޓުމުން ކައުންޓަރުގެ އަނެއް ފަރާތުގައި ހުރި އަންހެން ކުއްޖާ ރާކިންއަށް ބަލާލަމުން ލަދުވެތި ހިނިތުންވުމެއް ރައްދުކޮށްލިއެވެ. އޭނާ އިސްތަށިގަނޑު ރަނގަޅުކޮށްލި ތުއި ގޮތުން ރާކިން ފަކުރުގަތް ނަމަވެސް އޭނާގެ ސިކުނޑީގައިވީ ފަކުރުގެ މައްޗަށް އިސްވެގަތީ ސަކަކަމެވެ. ސޯފީ ކައިރީގައި ވަކަ ދޮންކެޔޮވަކެއްހެން ހުރި ރާކިން ހަށިގަނޑު ސީދާކޮށްލަމުން ގަޔަށް ހިފިފައި ހުރި އޭނާގެ ޓީޝާރޓު ރަނގަޅުކޮށްލާފައި އަތުގެ މަސްތަކުގައި ވަރަށް ނޭނގޭ ކަމަށް ހަދާފައި ދެއަތް ދެއަތުން ޖަހާލިއެވެ. ބޮލުގައި މާގިނަ އިސްތައްޓެއް ނެތްނަމަވެސް ހުރި ފަތްކޮޅުގައި އެއް އަތް އުނގުޅާލަމުން އެ ނުދަންނަ އަންހެން ކުއްޖާއަށް ބުމަ އަރުވާލިއެވެ. އެ ދެ ޒުވާނުންގެ ހަރަކާތްތައް ބަލަން ހުރި ސޯފީގެ ބުމަ ދިޔައީ ގޮށްޖެހިގެންނެވެ. ހިތުގައި ހަސަދައިގެ ރާޅުބާންޏެއް ދަތުރުކޮށްލިނަމަވެެސް ރާކިން އޭނާގެ މައްޗަށް ގަދަވިޔަދޭކަށް ލާހިކެއް ނޫނެވެ.\n"ވާއު ހަރ އައިސް އާރ ސޯ ބިއުޓިފުލް." ސޯފީ ތުންފަތް އޫ ކޮށްލަމުން 'ޖޭމްސް ޗާރލްސް' ސުޓައިލުގައި އެ ބީރައްޓެހި އަންހެން ކުއްޖާއަށް ބުނެލަމުން ރާކިންއަށް ދެލޯ ބޮޑުކޮށްލާފައި ބަލާލިއެވެ. "ޔެސް،!!!" ސޯފީ ރުޅިނައިސް ހުރުމުން އެކަން ހާސިލްވޭތޯ ރާކިންވެސް އެއްބައިވެލިއެވެ. ތުންފަތުގައި ދޫ ހާކަލުމް އިސްޖަހާލި އެ އަންހެން ކުއްޖާ އޭނާގެ މޫނުމައްޗަށް ވެރިފައި ހުރި އިސްތަށިތަޢް ފަރިގޮތަކަށް އެއްފަރާތްކޮށްލިއެވެ. "އަހަރުމެން ހަދާ ޑޮކިއުމެންޓްރީއަށް ވަރަށް ފައްކާވާނެ މިކުއްޖާގެ އެހީ ލިބިއްޖެއްޔާ..ދޯ." ސޯފީ ރާކިންއަށް ނިއް އެއްލުމުން ރާކިންގެ ދެބުމަ ޖޮށްޖެހުނެވެ. މީނަ މި ދައްކަނީ ކޮން ޑޮކުމެންޓްރީއެއްގެ ވާހަކަ ހެއްޔެވެ. އެ އަންހެން ކުއްޖާވެސް ނިކަން ހެވިފައި ހުރެ ސޯފީއަށް ބަލާލީ ކަމަކަށް އުންމީދުކޮށްގެން ފަދައެވެ. އޭނާގެ ހިތުގައި އުފެދިފައިވީ އުންމީދުގެ ހުޅުކޮޅު ނިވުމެއްނެތި ދިއްލެމުން ދިޔަކަން ބަބުޅަމުން ގެންދިޔަ ދެލޯ ހެކިދިނެވެ. "ވަޓް." ރާކިނަށް ބުނެވުނެވެ. އޭނާއަށް ސޯފީ ހެދީ ދޮގެއްކަން މާ ރަނގަޅަށްވެސް އިނގެއެވެ. ނަމަވެސް ސޯފީއަށް އެއްބާރުލުން ދޭނެ ގޮތެއް ހިތަށް ތަސައްވަރު ނުކުރެވުނީ ކުރިޔާލާ ތައްޔާރުވެފައިކަމަކަށް ނުވާތީއެވެ. އޭނާ މަސަތްކަތް ކުރީ އެ އަންހެން ކުއްޖާ ބޭނުންކޮށްގެން ސޯފީ ރުޅި އަރުވާލުމަށް ވިއްޔާއެވެ. "ކަލޭ ހަނދާނެއް ނުހުންނާނެ އެކައްޗެއްވެސް.." ލޯ އަޅައިގަންނަމުން ސޯފީ އުޅެންފެށީ އެހެންޏާ ދުވަހަކުވެސް ނޫޅޭ ގޮތަކަށެވެ. އޭނާ އެއީ މަގުމަތިން ފެންނަހާ މީހަކާ ވާހަކަ ދައްކާ އުޅޭ މީހެއް ނޫނެވެ.\n"އައްސަލާމު އަލައިކުމް..އަޅުގަނޑު މީ އޮޕްތަލްމޮލޮޖިސްޓެއް..ދެން މިއީ އަޅުގަނޑުގެ އެކުވެރި ޖާރނަލިސްޓެއް..އަޅުގަނޑުމެން އެއްކޮށް ލޮލުގެ ފަރުވާޔާ ލޮލުގެ މައްސަލަތަކާ ބެހޭގޮތުން މީހުން ހޭލުންތެރިކުރުމަށް ހަދާ ޑޮކިއުމެންޓްރީއަކަށް އެކި މީސްމީހުންގެ ލޮލުގެ ފޮޓޯ އެބަ އެއްކުރަމު..ފޮޓޯއެއް ނަގާލަން ވުޑް ޔޫ މައިން..ޔޯރ އައިސް އާރ ވެރީ ޕްރިޓީ.." ސޯފީ ހަމަ މޮޅީއެވެ. ސިކުނޑިއަށް އައި ހުރިހާ ލަފްޒެއް އެއްކޮށްލަމުން ފަށުވި އިބާރާތްތަކެއް ގަތާ އަމުނާލީ ކައިރީގައި ހުންނަ މީހާއަށް އޭނާ އެ ހަދަނީ ދޮުގުކަމެއްވެސް ނޭނގޭހާ މޮޅަށެވެ. އަވަސް ހަރަކާތާއެކު އެ އަންހެން ކުއްޖާ ބޯ ޖަހާލީ ދެވަނަ ވިސްނުމަކަށް ނުގޮހެވެ. އިންސީންގެ މޮޔަކަމަކީ މިއީއެވެ."ރާކިންއާ ދެމީހުން އެއްކޮށް ވަރަށް ލޯބި ފޮޓޯއަކަށް ހުއްޓިލަމާ..ވަރަށް ގުޅޭނެ ދޯ.،.އަޅުގަނޑަށް ޔަގީން ދެމީހުންވެސް އެއްކޮށް ފޮޓޯއެއް ނަގާލަން ނުލާހިކު ބޭނުންވާނެކަން.އިޒް އިޓް އޯކޭ..؟" ސޯފީ ދެން ބުނެލި ބަހުން ރާކިންގެ ދެލޯ ދިޔައީ ފުޅާވެގެންނެވެ. މި ދެ އަންހެނުން ގަމާރީ ހެއްޔެވެ. ނުވަތަ ބޮލުގައި އިން ސިިކުނޑި ދަބަރަށް ވީ ހެއްޔެވެ.\nސޯފީގެ ލޮލުން ދައްކުވައިދިން ޔަގީންކަމާއި ތުންފަތް މަތީގައިވީ ފަތަހައިގެ ހިނިތުންވުމުން އެ ބީރައްޓެހި ޒުވާނާގެ ހިތް އޭނާގެ މައްޗަށް ލެނބުނިއްޔޭ ބައެއް މީހުންނަށް ހީވެދާނެއެެވެ. ނަމަވެސް ފަރުދާގެ ފުރަގަސް ނުވަތަ ހަށިގަނޑު ތެރޭ ފޮރުވިފައިވާ އެ ޅަ ހިތުގައިވާ ހަޤީޤަތަކީ އޭނާއަށް ރާކިން ފެނުނީއްސުރެއް އެ ދެމުން ދިޔައީ އެ ކަމަށް ކަމެވެ. ކަން ހިނގާ އާންމުގޮތަކީ މިއީއެވެ. ވަރަށް ބޯ ބޯޑުވެގެން ނޫނީ މި ދުނިޔޭގެ ދަޅަތަކާ ދުރަކަށް ނުދެވޭނެއެވެ. "ސޯފީ ވެއިޓް..ކިހިނެތް މި ވަނީ." ދަތްތަކަށް ފިއްތާ ބާރުކޮށްލަމުން ސޯފީގެ ކަންފަތް ބުޑުގައި ރާކިން ބުނެލިއެވެ. ރާކިން ސޯފީ ކައިރީގައި ހުރި ގޮތް ފެނިފައި ހަސަދަވެރިވި އަންހެން ކުއްޖާގެ ދެބުމަ ކައިރިވިއެވެ. "އަމިއްލަޔަށް ފޭހުނު އިލޮށީގެ ކޮޅު ލޮލަށް ވައްދާ!." ދަތްކުނޑި ވިކައި ގަންނަމުން ރާކިންއާ ދިމާލަށް ބުނެލި ސޯފީ އެ އަންހެން ކުއްޖާއަށް ހިނިތުންވެލީ ހަމަ އެހާލުގައެވެ. "މި ސޮރު ކުޑަކޮށް ލަދުގަންނާނެ..އެކަމު ދެންމެ އެބުނީ އޭނަވެސް ވަރަށް ބޭނުމޯ ތި ކުއްޖާއާއެކީ ފޮޓޯއެއް ނަގަން.." ބާރު ހިނިގަނޑެއް ޖަހާލަމުން ސޯފީ އެ އަންހެން ކުއްޖާ ހަމަ ޖައްސާލިއެވެ. އެއީ 'ހައްދާލުމޭ' ބުނުން މާ އެކަށީގެންވާކަން ޔަގީނެވެ. ބީރައްޓެހި މަންޖެ ހީލާފައި އިސްޖަހާލިއިރު އޭނާ ހިތުން ދެކޮލަށް މީހާރު އަރަންވާ ރަތެއް ވެއްޖެއްޔާ އަރަންޖެހޭނެއެވެ.\n"ކޮބާ..އަވަހަށް ހިނގާ އުޅެމާ..އެންމެ ޝޮޓެކޭ ނަގާނީ..ނެޗުރަލީ އެހާ ރީތި ބައެއްވީމަ އޭންގަލަށް ނުބަލާ ހަމަ ފަސޭހަ ގޮތަކަށް ނަގާލީމަ އޯކޭ ވާނެ." ރާކިންގެ ބުރަކަށީގައި އަޅާ ކޮށްޕާލަމުން ކުޑަކުއްޖެއްހެން އޭނާ ގެންގޮސް އަންހެން ކުއްޖާ ކައިިރި ބަހައްޓާލި ސޯފީ ބުނެލިއެވެ. އެތެރެހަށީގައި ރުޅިގަނޑު އަނދަމުން ދިޔަނަމަވެސް އެންމެ ބަހެއްވެސް ސޯފީއާ ދެކޮޅަށް ބުނުމުގެ ހައްގު މި ވަގުތު އޭނާއަށް ލިބިގެން ނުވެއެވެ. މިއީ އޭނާ އަމިއްލައަށް ފެށިކަމެއް ވިއްޔާއެެވެ. ސޯފީ 'ޖޭ' ކުރުމަށް ކުރި މަސަތްކަތް ކާމިޔާބުނުވެ މިފަހަރު ތާށިވާން ޖެހުނީ އޭނާގެ ކުޑަގޮޅީގައެވެ.\nއެއް އިރެއްގައިވެސް އަމިއްލަ ފޮޓޯ ނެގުމަށް ޝައުގެއް ހިތުގައި ނުހުންނަ ރާކިނަށް ސޯފީ ޖެއްސި ހާލު ދެގުނަ ވީ އަންހެން ކުއްޖަކާއެކު ފޮޓޯ ނަގަން ޖެހުމުންނެވެ. އޭނާއަކީ ސޯފީއާއެކީ ފޮޓޯނެގުމަށްވެސް ޗާބީދީފައި ހުންނަ ބުދެއްވިއްޔާއެވެ. "ތިޔަށްވުރެ ކައިރިވެލަންވީނު..ވަރަށް ބީރައްޓެހި ފާޑު ޖަހަނީ.." ރާކިނާއި އެ ޒުވާނާގެ ކުރިމަތީގައި ފޯނު ހިފާއްޓައިގެން ތައްޔާރަށް ހުރި ސޯފީ ފޯނު ދުރުކޮށްލަމުން ބޯ އަރިކޮށްލިއެވެ. ރާކިން އޭނާއަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުރި ގޮތުން ހިތް ތެޅިލިނަމަވެސް ތުންފަތް މައްޗަށް ވެރިވީ ނުލަފާ ހިނިތުންވުމެކެވެ. "ބީރައްޓެހިން ވީމަ ބީރައްޓެހި ވައްތަރު ޖަހާނެއެއްނު." ރުޅި އައިސް ރަތަށް އަރާފައި ހުރި ރާކިންގެ މި ޖުމްލަަތައް ވީ ހިތުތެރޭގައެވެ. އޭނާ ކައިރީގައި ހުރި އަންހެން ކުއްޖާ ލަދުވެތިކަމާއެކު ހީލަމުން ރާކިން ކައިރިއަށް ޖެހިލާ އޭނާގެ މުލައްދަނޑީގައި ހިފާ އޮޅާލަމުން ރާކިން ފާރާލާ ފިއްތާލިއެވެ. ހީވަނީ ފައިވާނެއްގެ ދަށް ފުށުގައި ތަތްލަވާފައިވާ ޗުއިންގަމް ކިރުގަނޑެއް ހެންނެވެ.\nސޯފީގެ ސިކުނޑީގައި ނުބައި ރާޅުބާންޏެއް ދަތުރުކޮށްލިއެވެ. އޭނާ ދެލޯ ކުޑަކޮށްލިއެވެ. ރާކިން ހިނިގަނޑު ހިފާއްޓާލީ ސޯފީގެ ހިތުގައި ހަސަދަ ނުހިނގާ ނުހުންނާނެކަން އޭނާއަށް މާ ކުރިންވެސް ޔަގީންވެފައިވާތީއެވެ. "މިހާރު އޯކޭތަ؟" އެ އަންހެން ކުއްޖާ ރާކިން ޗަސް ބަނަހަކަށް ހަދާލަމުން އެއްސެވެ. ސޯފީ ހުރިގޮތުން އޭނާއަށް ކަމެއް ފާހަގަވީ ކަންނޭނގެއެވެ. "ވާއު..ދެލޯ ކުޑަކޮށްފަ ނުބެލިއްޖެއްޔާ ދެރައެއްނު..އެންމެ ކުޑަ ޑީޓެއިލްސް އިން ފެށިގެން ބޮޑެތި އެއްޗެހިވެސް ހަމަ ވަރަށް މެޗްވޭ..މިފަހަރު މި ފޮޓޯ ކަވާރއަކަށްލީމަ ޔަގީން ޑޮކިއުމެންޓަށް ވިއުސް ގިނަވާނެކަން." އާޝޯޙްވެފައި ހުރެ ސޯފީ ބުނެލުމުން ރާކިން އަނެއްކާވެސް ރުޅިއައެވެ. އޭނާ ހުރީ ސޯފީގެ އަތުން ސަލާމަތް ލިބޭނެކަމަށް އުންމީދު ކޮށްގެން ވިއްޔާއެވެ. "1.2.3." ތިނަކާ ހަމައަށް ގުނާލަމުން ސޯފީ ފޮޓޯއެއް ނަގާލިއެވެ. ރާކިން ޖެހުނީ ގަދަކަމުން ތުންފަތުގެ ކަނެއް ހިއްލާލާށެވެ. އެ ހިއްލާލި ހިއްލާލީނުން ފޮތޯ ފޯނަށް ނެގުނުއިރު ދެލޯވެސް ވަނީ މެރިފައެވެ.\nއެންމެ ފޮޓޯގަނޑަކަށްފަހު އަންހެން ކުއްޖާ ދުރުކޮށްލަމުން އަވަސް ހިނގުމެއްގައި ރާކިން ގޮސް ސޯފީ ކައިރި ހުއްޓިލިއެވެ. "ރީތި ދޯ. ތެންކްސް އިނގޭ." ކަޅު އިސްތަށިގަނޑެއްގެ ވެރި އަންހެން ކުއްޖާއަށް ފޯނުގައި އިން ފޮޓޯ ދައްކާލަމުން ސޯފީ ބުނެލިއެވެ. އެ ކުއްޖާ ބޯ ޖަހާލިއިރު އޭނާ ހުރީ އުފަލުން ކަރުނަ ފައިބާވަރުވެފައިކަން ދެލޮލުން ހެކިދިނެވެ. އޭނާގެ ދުލަށް ބުނާނެ ބަހެއްވެސް ނައެވެ. ނަމަވެސް ހިނދުކޮޅަކު ފޮޓޯއަށް ބަލަން ހުރުމަށްފަހު އޭނާ ބުމަ ހިއްލާލިއެވެ. "ލޯ މެރިފަ ދޯ." ސްކްރީނުން ފެންނަމުން ދިޔަ ރާކިންގެ މޫނުގައި އޭނާގެ އިނގިލި ޖައްސާލިއެވެ. "އާން..އެއީ ލޮލުގެ އެއްޗެއްވީމަ ވީމަ..ހުޅުވިފަ ހުރި ލޮލަކާ މަރާފަ ހުރި ލޮލަކާ ދައްކުވައިދޭން މިއުޅެނީ އަސްލު. ދޯ." ސޯފީ ދެއްކި ބަހާނާ ކިތަންމެ ހަމަނުޖެހޭ ނަމަވެސް އެ އަަންހެން ކުއްޖާ ހިތުގެ އަޑިން އެކަން ގަބޫލުކުރިއެވެ. ސޯފީ ދޯ އެއްލުމުންވެސް ދެ ޖީބަށް އަތްޖަހައިގެން ދުރުބަލަހައްޓައިގެން ރާކިން ހުރީ އެންމެ ބަހެއްވެސް ނުބުނަން ހުވާކޮށްގެންނެވެ. އޭނާ ސޯފީ ދެކެ މިހާ ރުޅިއައި ދުވަހެއް މި ނޫނީ ނުވާކަން ގައިމެވެ. އެ އަންހެން ކުއްޖާއަށްވެސް ރާކިން ހުރީ ރުޅި އައިސްފައިކަން އިނގޭނެއެވެ. ނަމަވެސް އެއްޗެއް ބުނަން ނުކެރުނީއެވެ.\nވިސްނުމުގައި ލެއްވިހައި ބަހަކުން ކައުންޓަރު ދޮށުގައި އިން އެ މަންޖެއަށް ހުޝާމަދު ކޮށްފައި ރާކިން އަތުގައި ހިފައިގެން ކެފޭ އިން ސޯފީ ނިކުތެވެ. އޭނާ ފެށީ މުޅި މަގަށް އިވޭވަރަށް ހޭށެވެ. "މަޖަލެއް ނޫނޭ..ހަމަ ހިތަށް އަރާ.." ސޯފީ ގައިގައި ވިކައިގަތުމަށް ރާކިން އޭނާގެ އަތް މަޅާލިއެވެ. ނަމަވެސް ދެވަނަ ސިކުންތުގައި ދެލޯ މަރާލަމުން ރާކިން އަތްތިރިކޮށްލީ ސޯފީ އޭނާއާ ދިމާލަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުރުމުންނެވެ. ހަތަރުކަޅި ހަމަކޮށްގެން ހުރެ އެފަދަ ކަމެއް އޭނާއަށް ކުރެވޭނީ ކިހިނަކުން ހެއްޔެވެ. "ޑިލީޓް ކުރަނީ މ...އޭނަ ދަގައްފާނެއްހެން ތަތްވެފަ ހުރި އިރުވެސް ރާކިން ހުރީ 'ރޫޕް ހޫން..ޓޭރީ ޑޫޕް ހޫން..ޓޫ ސޫރަޖްހޭ މަން ކާ މެރީ' ކިޔަން ވިއްޔަ" ދެލޯ ވަށްކޮށްލަމުން ސޯފީ އޭނާގެ ފޯނު އެ ފޮޓޯގަނޑު ޑިލީޓްކޮށްލީ ހިންދީ ލަވައެއްގެ ބައިތު ރާކިނަށާއި އެ އަންހެން ކުއްޖާއަށް ޙާއްސަކޮށްލަމުންނެވެ."ހައު މަޗް އޮފް ޖޭ ޖޭ އާރ ޔޫ." ސޯފީގެ ކޮނޑަށް އަތް ވައްޓާލަމުން ރާކިން ބުމަ އަރުވާލިއެވެ. އޭނާ ހުރީ ނިކަން ހެވިފައެވެ. "ހައު މަޗް އޮފް ސީ ގުއި އަރ ޔޫ." މޫނަށް ވައްތަރެއް ޖައްސާލަމުން ސޯފީ ރާކިން ދުރަށްލިއެވެ.\nމާގިނަ އިރުތަކެއް ނުވެއެވެ. ފުލުސް އިމާރާތުގެ ކުރިމަތީ ސައިކަލުގައި އިން ލުގުމާން އެދުން ފުރިހަމަވެގެން ދިޔައީ އިމާރާތުގެ ފަސްވަނަ ފަންގިފިލާގެ ކުޑަދޮރު ކައިރި ޔުނީފޯރމުގައި ހުއްޓި ހުރި މާޝާ ކޮށްލި އެންމެ ފޯނު ކޯލަކުންނެވެ. ސޯލްޓް ކެފޭގެ ކުރިމަތީގައި އައިސް ހުއްޓާލީ ޕޮލިސް ޖިޕެކެވެ. ފޯނާ ކުޅެން ގަސް ދޮށުގައި ހުރި ސޯފީއަށް އެކި ކަހަލަ ޖެއްސުން ކުރަމުން ގެންދިޔަ ރާކިންގެ ނަޒަރު އެއަށް ހުއްޓުނީ އެންމެ ސިކުންތުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައެވެ. ސޯފީއާ ޙިލާފަށް އޭނާއަކީ މާހައުލުގައި ވާ ކަންތަޢް ދެނެގެން ސަމާލުކަން ދޭންވަރާ ވަރަށް ދީގެން އުޅޭ މީހެކެވެ. ރާކިންގެ ހިތަށް އެންމެ ފުރަތަމަވެސް ވަނީ ރަޒީމްގެ ނަމެވެ. ރަޒީމް އެ ޖިޕަށް އަރުވާތަން ދުށުމަކީ އޭނާ ހުވަފެނެކެވެ. ނަމަވެސް ސޯފީއާއި ދެމީހުންގެ އުފަލަށް އެ ހުވަފެން ގުރުބާން ކުރުމަށްފަހު ސޯފީއަކީ މި ދުނިޔެ މަތީ އެންމެ އުފަލުގައި ހުންނަ އިންސާނާއަށް ހަދައިދިނުމަށް އޭނާ ނިންމީއެވެ.\nޖިޕުން ފައިބައިގެން އައި ދެ އޮފިސަރަކު ސޯފީއަށާއި ރާކިނަށް ދިއްކޮށްލީ ހުދު ކަރުދާސްގަނޑެކެވެ. ރާކިނާއި ސޯފީގެ ފުރިހަމަ ނަން އިއްވާލަމުން ޖިޕަށް އެރުމަށް އޮފިސަރުން އެދުނެވެ. "މީ ކިހިނެތްވާ ކަމެއްތޯ؟" ރާކިން އެއްސެވެ. އޭނާ ހުރީ ދާން ތައްޔާރަށް ނަމަވެސް ސޯފީ ދާން ޖެހޭންވީ ސަބަބެއް އޮޅުންފިލުވަން ބޭނުންވީއެވެ. "މަގުމަތިން ފެންނަ ކޮންމެ ކޮންމެ ބަޔަކު އިންވެސްޓިގޭޝަނަށް ގެންދެވޭތޯ؟" ސޯފީގެ ދެބުމަ ގޮށްޖެހުނެވެ. މިއީ ކިހިނެތް ވާން ޖެހޭ ކަމެއް ހެއްޔެވެ. "އަޅުގަނޑުމެނަށް ލިބިފައިވާ ކޮމްޕެލެއިނެއްގެ ތެދު ދޮގު އިންވެސްޓިގޭޓް ކުރުމަށް އިނގޭތޯ. ތި ދެ ފަރާތުން މި ކެފޭގެ ތެރޭ މަސްތުވާތަކެތީގެ މުއާމަލާތެއް ކޮށްފައިވާކަމަށް ޙަބަރު ލިބިފައިވޭ. ސީސީޓީވީ ފުޓޭޖްތަކުން އެއްވެސް ގުޅުން ހުރި ކަމެއް ނުފެނުނީމަ ފިޒިކަލް އެވިޑެންސް ހޯދުމަށް އަޅުގަނޑުމެން އިންވެސްޓިގޭޓް ކުރަން ބޭނުންވޭ." ފުލުސް މީހާ ބުނެލި ބަހުން ރާކިނާއި ސޯފީގެ ދެލޯ ދިޔައީ ބޮޑުވެގެންނެވެ. އެވަރުގެ ތުހުމަތެއް އެ ދެމީހުންގެ ބޮލުގައި އެޅެންވީ ކިހިނެތް ހެއްޔެވެ. އެ ދެމީހުންނަކީ އަމިއްލަ އަތުން ދުވަހަކުވެސް އެފަދަ އެއްޗެއްގައި އަތްލި ބަޔަކަށް ނުވާއިރު މިއީ ކާކު ދިން ޙަބަރެއް ހެއްޔެވެ.\nފުލުހުން ބޭނުންވެގެން އުޅޭ އެއްވެސް އެވިޑެންސެއް ސޯފީ ނުވަތަ ރާކިންގެ އަތުތެރެއިން ނުފެންނާނެކަމުގެ ފުރިހަމަ ޔަގީންކަމާއެކު އެ ދެމީހުން ޖިޕާ ދިމާލަށް ހިނގައިގަތެވެ. "ކޮން ބޭފުޅެއްތޯ ކޮމްޕްލެއިން ހުށެއެޅީ..ތި ވާނީ ވަރަށް ބޮޑު އޮޅުމަކަށް އިނގޭތޯ." ރާކިން އަދިވެސް ވަކާލާތު ކުރަމުން ގެންދިޔައީ ފުލުހުންނާ ދެކޮޅަށެވެ. "ރިޕޯރޓް ކުރި ފަރާތުގެ މަޢުލޫމާތު ސިއްރު ކުރުމުގެ ހައްގު އެ ފަރާތަށް ލިބިގެންވޭ" ފުލުސް އޮފިސަރު ދިން ޖަވާބު ވަރަށްވެސް ކުރެވެ.\nއިތުރު ބަހެއް ނުކިޔާ ފުލުހުންނާއެކު ބިލްޑިންގެ ތެރެއަށް ވަދެގެން ދިޔަ ރާކިނާއި ސޯފީ ވެއްދުނީ އިންވެސްޓިގޭޝަން ރޫމްތެރެއަށެވެ. ރާކިންގެ ނަޒަރު އިރުއިރުކޮޅާ ސޯފީއަށް ހުއްޓެމުން ދިޔައިރު މޫނުމަތީ އެއްވެސް އަސަރެއް ނެތްފަދަ ގޮތަކަށް ސޯފީވެސް ދިޔައީ ރާކިނަށް ބަލަމުންނެވެ. ދެމީހުން ކުރެ އެކަކަށްވެސް ވާން އުޅޭ ގޮތް ނޭނގުނުނަމަވެސް އެދެވެމުން ދިޔައީ އަނެކާގެ ސަލާމަތަށެވެ.\n"ރަޒީމްމެންގެ ކަމެއް ކަންނޭނގެ." ރާކިންގެ އަތުގައި އޮތް ދަބަސް އިންވެސްޓިގޭޝަނަށް ގެންދިޔުމުން އެ ލިބޭނެ އިރެއްގެ އިންތިޒާރުގައި މަޑުކޮށްގެން ތިބި ރާކިނާއި ސޯފީއަށް ބުނެވުނީ އެކުއެކީގައެވެ. "އެކަމު އޭނަޔަށް އަހަރުމެން އުޅޭ ތަނެއް ނޭނގޭނެއެއްނު...އެހެންނޫނަސް އޭނަ މިހާުރު އަހަރުމެންނަށް ކަމެއް ކުރުމުގެ ބޭނުމެއް ނެތެއްނު..ވީ އާރ ނޮޓް މެސިންގް ވިތް ހިމް އެނީމޯރ." ސޯފީ ވަރަށް ވިސްނުމަށްފަހު ބުންޏެވެ. އޭނާއާއި ރާކިން މަގުމަތީގައި ދިރިއުޅެމުންދާތާ މަހެއްވީއިރު ރަޒީމް ނުވަތަ ރާކިން އާއިލާގެ އެއްވެސް މީހެއްގެ ހިލަމެއް ރާޔާގެ ފިޔަވާ ނުވެއެވެ. އެހެންކަމުން ސޯފީ މެން ދެކެމުން ދިޔައީ ރަޒީމްގެ އުނދަގުލެއް، އެމީޙުން ރަޒީމަށް އުނދަގޫ ނުކޮށް ދުރުގައި ތިބޭހާ ހިނދަކު ނުފޯރާނެކަމަށެވެ. ސޯފީ އެގޮތް ނިންމީ ރާކިންގެ ކުރިމަތީ އޭނާގެ ބޭބެއަށް ގެއްލުމެއް ދޭން ނޭދޭތީއެވެ. ސޯފީއަށްޓަކައި ރަޒީމަށް ކޮންމެ ގޮތެއްވެސް ރާކިން ހަދާނެކަން އޭނާއަށް އިނގުނުނަމަވެސް އޭނާގެ ހިތުގެ ކަނެއްގައި އަމިއްލަ ލެއްޔަށް ކޮންމެވެސް ވަރެއްގެ ހަމްދަރުދީއެއް ވާނެކަމަށް ސޯފީ ދުއްޓެވެ. ރާކިން ބޯ ޖަހާލިއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ ހިތް ބުނަމުން ދިޔައީ އިދިކޮޅަށެވެ. ބޭނުންވީ ސޯފީ ހިތްހަމަޖައްސައިދޭށެވެ. އަނެއްކާ ރަޒީމުގެ މައްސަލެއް ފެންމަތިވެއްޖެނަމަ އެ ތުންފަތް މަތީގައި ކުރުހާލެވިފައިވާ ހިނިތުންވުން ފޮހެވިގެން ގޮސްދާނެތީއެވެ.\n"މިއީ މަސްތުވާތަކެތި ނޫންތޯ." ސޯފީއާއި ރާކިނަށް ގޮނޑިން ތެދުވެވުނީ ތަހުގީގަށްފަހު ކޮޓަރިން ދަބަހާއެކު ނިކުތް ދެ ފުލުހުންގެ އަޑަށެވެ. "ތިއީ ކިހިނެތް ވީ ކަމެއްތޯ." ރާކިންގެ ދެބުމަގޮށްޖެހުނެވެ. ސޯފީގެ ހިތުގައި އޮތް ހަމައެކަނި ބިރުވެރިކަމަކީ ރާކިން ގޮޅިއެއްގައި ހައްޔަރުވުމެވެ. މިއީ އެނާގެ ބޮލުގައި ދޮގު ތުހުމަތު އެޅި ޖަލުގެ ތޭރިތަކުގެ ފަހަތަށް ދާން މަޖުބޫރުވި ފުރަތަމަ ފަހަރު ނޫންކަމުން އޭނާ އިނީ ނިކަން ހަމަޖެހިފައެވެ. އެންމެ ނިކަމެތި ހާލުގައި އުޅެންވެސް އާދަވެފައިވާ މީހެއްގެ ކަށީގައި މިވަރު ހިތްވަރު ނުހުރެއްޖެއްޔާ ދެން ދެރައެވެ. "ތީއީ ފްރޭމްކޮށްފަ އިނގޭތޯ..އަޅުގަނޑުމެންގެ ހަށިގަނޑުގަ މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރިކަމުގެ އެއްވެސް ހެއްކެއް ނުހުންނާނެ..ބައްލަވާ." ވާހަކަ ދެއްކީ ކިތަންމެ މަޑުންނަމަވެސް ރާކިން ރުޅި އަންނަ ގޮތްވިއެވެ. "ޔޫރިން ޓެސްޓްތަކުން ޔޫސް ކުރާ ފަރާތްތަކެއް ކަމަށް ނުދެއްކިޔަސް ތި ދެ ފަރާތުގެ ހިއްސާ އޮންނަ އެއްޗެއްގެ ތެރެއިން މީގެ ޕެކެޓް ފެނުމުން މިފަދަ މުޢާމަލާތް ކުރާ ފަރާތެއްގެ ގޮތުގައި ހިމެނޭނެ." އޮފިސަރު ބުންޏެވެ. ތަންކޮޅެއް ދުރުގައި ސޯފީ މެނަށް ނުފެންނާނެހެން ވާނުވާ ބަލަން ހުރި މާޝާ އޭނާގެ ފޯނު ނަގާ ރަޒީމަށާއި ލުގުމާނަށް ބޮޑުވާއިނގިލި މައްޗަށް ނަގާފައި އިންނަ ސްޓިކާ ފޮނުވާލިއެވެ. އޭނާ ދުރަށް ހިނގައިގަތީ ރަޒީމް އޭނާގެ އަތަށް އަރުވާނެ އެއް މިލިއަން ރުފިޔާގެ ދަހިވެތިކަމުގައެވެ.\nކޮންމެއަކަސް އެއްވެސް އެއްޗެއް ނުކިޔާ އަނގައިގައި ޓޭޕް އަޅައިގެން ހުރި ސޯފީއާއި އަމިއްލަ ނަފްސާއި ސޯފީއާ އެއްކޮޅަކަށް ވަކާލާތު ކުރަމުން ގެންދިޔަ ރާކިން ތަފާތު ދެ ގޮޅިއެއްގެ ތޭރިތަކުގެ ފަހަތުގައި ބަންދުވެގެން ދިޔައީ ހަމަ އެންމެ ހެއްކެއްގެ ސަބަބުންނެވެ. އަޑި ކޮނުމެއްވެސް ނެތެވެ. ސޯފީ ހިމޭނުންހުރީ ސަލާމަތުގެ އައްސޭރިއެއް ކޮންމެވެސް ކޮޅަކުން ފެންނާނެ ކަމުގެ ޔަގީންކަން ހިތުގައި އޮތުމުންނެވެ. ނަމަވެސް ރާކިނަށް އޭނާއާ ހެދި އެ ހާލު ޖެހުމުން މާޔޫސްވިއެވެ. ރާކިން ކައިރީގައި އޭނާއާ ދުރުގައި ހުރުމަށް އެއް އިރެއްގައި ފާޅުގައި ގޮވާލި ސަބަބަކީވެސް މިއީއެވެ. ނަމަވެސް އެ ސޮރުގެ ތަންފުކެއްވެސް ދުލެއް ނުކުރިއެވެ.\n"މަ ބުނީމެއްނު ރާކިން ކައިރީ މަށާއެކީ އުޅެންޏާ މިކަހަލަ ލަނޑު ލިބޭނެޔޭ..ހަމަ ރީއްޗަށް ޖޮބަށްގޮސްގެން އެޕާރޓްމެންޓެއްގަ އުޅެވެން އޮއްވާ ވެއްޖެ ވިއްޔަ މަށާއެކީ މަގުމަތިވާން." އަތުގައި ބިނޑި އެޅުވި ވަކި ވަކިން ހުރި ދެގޮޅިއަށް ދެމީޙުން ވެއްދުނު ވަގުތު ބޯ ދިއްކޮށްލަމުން ސޯފީ ރާކިނަށް ގޮވާލިއެވެ. "މޮޔަ ވާހަކަ ނުދައްކާ..ސޯފީ ޖަލަށް ލައިފިއްޔާ މަވެސް ލާން ޖެހޭނެ..މަގުމަތިވިއްޔާ މަވެސް ވާނަން..ގެނބިޖެެއްޔާ މަވެސް ގެންބޭނަން..މަރުވެއްޖެއްޔާ މަ ވެސް..." ޖަލަށް ވެެއްދުުނު ވަގުތު ސޯފީއާ ދިމާލަށް ބޯ ދިއްކޮށްގެން އޮތް ރާކިން ހެމުން ހެމުން ކިޔަމުން ގެންދިޔަ ޅެން ބައިތު މެދުކަނޑާލަން ޖެހުނީ އޭނާ ގަދަހަދަމުން ދިޔައީތީ އޮފިސަރަކު ޖަލު ތެރެއަށް އޭނާ ކޮށްޕާލުމުންނެވެ. ގޮޅީގެ ތެެރެއަށް ފިޔަވަޅު އަޅާލި ސޯފީ އަލުން ފަސް ބަލާލަމުން އެ އޮފިސަރަށް ދެލޯ އަޅާލިއެވެ. ހިނގަމުން ދިޔައީ އާންމު އިންސާނެއްގެ ސިކުނޑިއަށް ކިތަންމެ ވޭނާ ތުރާލެއް ދޭނޭ ފަދަ ކަމެއްވިޔަސް ސޯފީއާދި ރާކިންގެ މޫނުމަތިން އެފަދަ އެއްވެސް ކުލަވަރެއް ނުފެނެއެވެ. ކޮންމެ ތާކު ކޮންމެ ހާލެއްގައި އުޅެންޖެހުނަސް އަނެކާ ވަނީ ސަލާމަތުންކަމާއި އެންމެ ގާތުަގައިކަން ޔަގީންވާހާ ހިނދަަކު ހުރިހާކަމެއް އެ ފުރިހަމަވީއެވެ. ތިބެން ޖެހިފައި މި ވަނީ ޖަލެއްގައި ކަމުން ކޮންމެ ދުވަހަކު ހަތަރު ކަޅި ހަމަ ކުރުމުގެ ފުރުސަތު ނުލިބުނަސް އަމިއްލަ ނަފްސަށް އެ ކުރި އިތުބާރަކީ މިސާލު ނަގަން ޖެހޭހާ ވަރުގަދަ އިތުބާރެކެވެ. ކޮންމެވެސް ގޮތަކުން ޖެހިގެން ހުރި ގޮޅީގައި ދިރިހުރި ބައިވެރިޔާއާ މުޢާމަލާތު ކުރެވޭނެކަމެވެ. ހަފްތާއަކު އެއްފަހަރު ލޮލަށް ފެނުނު ކަމުގައިވިޔަސް އެ ފެންނަ ފެނުމުގައި ސަލާމަތުން އޭނާ ހުރިއްޔާ އެވީއެވެ. 'ގޯލްސް' އޭ ކިޔަން މިވަރުން ދެން ނުފުދޭތޯއެވެ.\n"ވަޓް.!!! ޖަލޭ..!" ގަދަ ގުގުރީގައި އޮތް ނައިނާ ހޭލެއްވުމަށް މަސަތްކަތް ކުރަމުން ދިޔަ ފާޒިލް އެންމެ ފަހުން ނިންމީ ޙަބަރު ފަޅާލާށެވެ. ނައިނާ ހޭލާނެ ގޮތަކީ ހަމައެކަނި އެއީކަން އެނގޭތީއެވެ. ނައިނާ ފުންމައިގެން ތެދުވެ އެނދުމަތީ ބުރެއް އެޅިގޮތުން އޭނާ މިއޮށް ހުރިހާއިރު ފާޒިލް އުނދަގޫކުރި އޮތީ ނިދާފައި ކަމާމެދު ޝައްކެވެ. "ނިދާފަކައެއްވެސް ނޫނޭ ދޯ އޮތީ." ފާޒިލް ކަޅި އަނބުރާލިއެވެ. "ތިއެއް ނޫނޭ..ރާކިންމެން ޖަލަށް ލިއްޔޭ.." ބައު ޖަހާފައި ގޮސް ފާޒިލް ކައިރީ ނައިނާ އިށީނދެލިއިރު އޭނާގެ ދެލޮލުގައިވާ ނިދީގެ އަސަރު ފިލާ ޝައުގުވެރިކަން ފާޅުވަމުން ދިޔައެވެ. އޭނާ ފާޒިލް ކައިރިއަށް އައި ގޮތުން ފާޒިލް ފަހަތަށް ޖެހިލިއެވެ. "ދަތް އުނގުޅައިގެން ޕްލީޒް" ފާޒިލް އިނގިލި ދިއްކޮށްލިއެވެ. "ހޫން..މަ މިއުޅެނީ ފާޒިލް ކާކަށް ނޫނޭ.." ލޯ އަޅާލަމުން ނައިނާ ބުނެލި އެތިން ފާޒިލް ދެލޯ މަރާލަމުން ތުންފިއްތާލިއެވެ. މިއީ ވާ އަންހެނެކެވެ. "އާން..މަސްތުވާ އެއްޗެހީ ފެނުނިއްޔޯ އެމީހުން އަތުން..ރާކިން ކައިރީ ގޭ މީހަކަށް ގުޅަން ބުނެފަ ފުލުހުން ފޯނު ދިނީމަ ގުޅި މަށަށް. ބުނީ ބައެއް ރީތިވާ އެއްޗެހި ގެނެސްދޭށޯ..ދެތިން ރޯލޯން ފުޅިއާ ސައިބޯންޏާ ބޮކްސާރ ކޮޅަކާ އެއްޗެހި..ދެން ސޯފީގެ އެއްޗެހި ހަމަކުރަން އެނގޭނީ ނޭނާ އަކަށްނު އެހެންވެ މި ބުނީ..." ވަރަށް ހަމަޖެހިލާފައި ފާޒިލް ބުނެލި ގޮތުން ނައިނާގެ ހިތަށް ވިސްނުނީ އޭނާއަށް ނޭނގޭ ބައެއް މިކަމުގައި ވާ ކަމެވެ. "މަށަށް ނޭނގޭ ބައި ކިޔައިދީ.." ދެފައި ވަށްކޮށްލަމުން ފާޒިލްގެ ޗަސްބަނޑު މައްޗަށް އަރާ ޔޯގާ ހަދާ މީހެއްހެން އިށީނދެލި ނައިނާ އަމުރުކޮށްލިއެވެ. ހަށިގަނޑު ދަމާލައިގެން އޮށޯވެގެން އޮތް ފާޒިލް ނައިނާއަށް ބަލަމުން ދިޔައީ އޭނާގެ ހޭވިފައި އޮތް ބޮޑު އިސްތަށިގަނޑާއި ރޫ ފުނިޖެހިފައިވާ ބަޮޑު ގަމީހުން އެއްޗެއް ފެނޭތޯހެން ހީވެއެެވެ. ނަމަވެސް އެއީ ބިލާހެކެެވެ. އެހެން ފަހަރުތަކުގައި ނައިނާގެ ސޫރަ އެހާލުގައިވެސް އެހާ ފުރިހަމަ ވާންޖެހޭ ސަބަބާ މެދު ވިސްނިނަމަވެސް މިފަހަރު ފާޒިލްގެ ސިކުނޑި މަސަތްކަތް ކުރީ ނައިނާ ކައިރި އޭނާ ބުނަން ބޭނުންވާ ވާހަކަ ބުނާނެ ގޮތަކާ މެދުގައެވެ. އޭނާގެ ހިތުގައި ނައިނާއަށް އޮތް އިހްސާސްތައް ބަޔާންކޮށް އެއްއިރެއްގައި ކައިވެންޏަށް އެހީވެސް އެހާ ނުސީދާކޮށް ވިއްޔާއެވެ.\n"ފްރޭމްކުރިީ ބަޔަކު..އެ ދެމީހުން ބުނީ ދަބަކަށް އެކަހަލަ އެއްޗެއް ލާފަވެސް ނޯންނާނެޔޯ ބޭނުންކޮށްފަވެސް ނޯންނާނެޔޯ..ރާކިން ގަބޫލުކުރަނީ ރަޒީމް މެންގެ ކަމެއް ކަމަށް..އެކަމު ސޯފީ ބުނީ އެއީ ހަމަ މީހަކު ޖެއްސުމަށް އަތުގަ އޭގެ ޕެކެޓު ހުރީމަ ބަސްޓުވެދާނެތީ ސޯފީމެންގެ ދަބަހަށް ރޭންޑަމްކޮށް ލިއްޔޭ..އޭނަގެ ވާހަކަ ހުރިގޮތުން ހެކި މަދޭ ކިޔާފަ ދޫކޮށްލާނެޔޯ ބުނަނީ..ކުރީގަ އެހެންވެފަ އޮތީމަ މިފަހަރުވެސް އެހެންވާނެޔޭ ހީވަނީ ކަންނެ..ރާކިންގެ ވިސްނުން މުޅިން ތަފާތަސް ސޯފީ ބޭނުން ގޮތެއް ހަދަން އޭނަ ހުރީ ނިންމައިގެން" ފަޒީލް ނައިނާއަށް ވިސްނައިދިނެވެ. "ތިވާނީ ހަމަ ރަޒީމް ޕިގްގެ ކަމަކަށް." ތުން އަނބުރާލި ނައިނާ ބުނެލުމުން ފާޒިލް ހިނިގަނޑެއް ޖަހާލިއެވެ. ފާޒިލް ބަލަހައްޓައިގެން އިން ގޮތުން އޭނާ ސިކުނޑީގައިވަނީ ކޯއްޗެއްކަން އިނގުނަމަވެސް ނައިނާ ބޭނުންވީ ރާކިންމެެނަށް ހަދާނެގޮތެއް އެންމެ ފުރަތަމަ ހޯދާށެވެ. "ހިނގާ ލާރި ދައްކައިގެން އެމީހުން ނެރެން..ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ދިޔައީމަ ދެން ހުރިހާ ކަމެއް ހަމައަކަށް އެޅޭނެ..އެ ތިން މީޙުން ފާފަ ކޮށްކޮށް ތިބެފަ މަރުވެދާނެއެއްނު..ސޯފީ މެން ފެންނަ ހިސާބުގަ ނެތިއްޔާ އެމީޙުންނަށް ގެއްލުމެއް ނުދެވޭނެ!." ފާޒިލް ގޮތް ނިންމީ ނިކަން އަވަހަށެވެ. "ރާކިން އަޅެ މޮޔައީތަ..ސޯފީ ބުނެފިއްޔާ އޭނަ އެކޮޅުކޮޅުންވެސް ނިދާނެ...ރާކިން ބެލްކަނިން ވައްޓާލި މައްސަލައަށް މާފު ދިނަސް ސޯފީ މަންމަގެ މަރު.." ނައިނާ ކުދިކިޔާލީ ރާކިނަށެވެ.\n"ދެން އިނގެއެއްނު ސޯފީގެ ޕާސްޓް އޮތްގޮތް..އަނެއްކޮޅުން ޝަހުދާގެ މައްސަލަ ފެންމަތި ކުރިޔަސް އިންސާފު ލިބުމަށްވުރެ ނުލިބުން މާ ކައިރި.މަރުގެ ހުކުމް ރަޒީމަށް ނުކުރާހާ ހިނދަކު އިންސާފު ލިބުނު ކަމަކަށް ސޯފީ ނުދެކޭނެ..އެހެންވީމަ އޭނަ ޖަލުގަ އޮތުން ޔޫސްލެސް ދޯ..މަރުވެފަ އޮތް މީހަކު އެނބުރި ނާންނާނެ އޭރަށްވެސް..އިތުރަށް އެއްވެސް މައްސަލައެއްގަ ނުބެދި ސޯފީ ބޭނުންވަނީ ރާކިނާއެކީ ޕީސްފުލީ އުޅެން..އެހެންވީމަ ދެން އޭނަ އުފަލުގަ ހުރިއްޔާ ރާކިންވެސް ދެކޮޅެއް ނުހަދާނެއެއްނު..ދޭ ވޯންޓް އިޓް ލައިކް ދެޓް.." ފާޒިލް ހާމަކޮށްލީ ސޯފީއާއި ރާކިންގެ ހަޤީޤަތެވެ. ނައިނާ ސިކުނޑިއަށް ނުވިސްނުނު އަސްލެވެ. "ވާހަކަ އެއް ލިޔަންވީ އެމީހުންގެ ސްޓޯރީގެ މައްޗަށް." ފިލްމީ ގޮތަކަށް ނައިނާ ބުނެލިއެވެ. އޭނާއަކީ ލިޔުންތެރިކަމުގެ ރޮގުން އެއްވަނައިގައި ހިމެނޭނެ ފަހުލަވާނެއް ވިއްޔާއެވެ. "މަގޭ ވާހަކަ ލިޔުނިއްޔާ މާ ސަޅި ވާނެ. 'މައި ބިލަވްޑް ފާޒިލް' ޓައިޓަލްއަކީ..ސޯ ލޯބި" ފާޒިލް އޭނާގެ ބޯ ހިއްލާލުމުން ނައިނާއަށް އޭނާއަށް ދެލޯ ކުޑަކޮށްލިއެވެ.\nކޮންމެއަކަސް ދުވަސްތަށް އަނެއްކާވެސް ފާއިތުވަމުން ދިޔައީއެވެ. ހަމަ ހަޤީޤަތުގައިވެސް ދުނިޔެ ހިނގަމުން ދިޔައީ އަނދިރި ފަރާތަކާއި އަލި ފަރާތަކާއެކުގައެވެ. ރަޒީމާއި ލުގުމާނުގެ އިތުރުން މާޝާ ތިބީ ނިކަން ހަމަޖެހިފައެވެ. ކީއްވެގެންތޯއެެވެ. ތަންމަތީގައި ދުވަނީ ފައިސާއެވެ. ސިކުނޑީގައި ކުރެހިފައިވަނީ ފައިސާގެ ނޫޓުތަކެވެ. އެދެމުންދިޔައީ އެ އުފަލާއި އަރާމުގައި ތާ އަބަދު އުޅުމަށެވެ. ނަމަވެސް އިލާހީ ޤާނޫނުގައިވާ ގޮތުގެ މަތިން އެ ކަލާނގެ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ އެ ހުރިހާ ފައިސާއަކާއެކު އެ މީހުން ނެތި ފަނާކޮށްލުމުގެ ބާރުވެސް އެކަލާނގެއަށް ލިބިގެންވެއެވެ. މި ދުނިޔޭގައި އެ ފާފަވެރީންގެ ފަތްތައް އެހެން އިންސީނަށް ހާމަނުވެ ހުދު ކަފަ އަޅާ ފޮރުވިފައިވީނަމަވެސް އެ ދުވަހަކުން އެ ކަލާނގެ ހަޝްރަތުގައި އެ ފަތް ހުޅުވާލެވުމުން އެބަޔަކު ލަދުގެ ފަރުދާއިން ނިވާވާން އެދުނުނަމަވެސް ކަހާލެވިފައިވާނެ އެ ފަރުދާއިން ނިވާވުމުގެ އެއްވެސް ހައްޤެއް ނުވަތަ ބާރެއްވެސް އެމީހުނަކަށް ނޯންނާނެއެވެ.\nތޭރިތަކުގެ ފަހަތުގައި ދުވަސްތައް ގުނަމުން ދިޔަ ސޯފީއާއި ރާކިން ފުރަތަމަކޮޅު ކިތަންމެ ހަމަޖެހިގެން ތިބަނަމަވެސް ދުވަސްތައް ފާއިތުވަމުން ދިޔަވަރަކަށް އެ ދެހިތުގައި ދިއްލިފައިވީ އުންމީދުގެ ހުޅުކޮޅު ދިޔައީ ނިވެމުންނެވެ. އަނެއްކޮޅުން އެ ދެމީޙުންނަށް ނޭނގުނުކަމަކީ ނައިނާއާއި ފާޒިލްގެ ރޭވުންތަކެވެ. އެ ފަދަ އެކުވެރިން މަދުވާނެކަން އެ މީހުން ފޮނުވަމުން ދިޔަ ރީތިވާ ސާމާނާ އެހެނިހެން ތަކެތިން ސާބިތުކޮށްދިންނަމަވެސް ހަޤީޤީ ހެކި ދައްކަން ކުރި މަސަތްކަތް އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ހާމަވީ ރާކިންމެން ޖަލަށް ލީތާ2މަސް ފުރުނު ދުވަހުއެވެ.\n"ބޭރަށް ވަޑައިގަންނަވާ.." ރާކިންގެ ގޮޅިއަށް ވަތް ފިރިހެން އޮފިސަރާއި ސޯފީގެ ގޮޅިއަށް ވަތް އަންހެން އޮފިސަރުގެ ބަހަަށް ސުވާލު މާކު ޖެހިފައި ތިބެ އެ ދެމީހުން ނިކުތެވެ. ހަނި ގޯޅިގަނޑު ތެރެއިން ހިނގާފައި ދިޔައިރު ސޯފީއަށް ރާކިން ފެނުމުން ދެއަތް ހޫރާލާފައި އޭނާ ފުމެން ފެށިއެވެ. ހަމަ ނިދި ނުލިބުމުގެ ސަބަބުން ވަރުބަލިވެފައި ހުރި ރާކިންގެ ހުރިހާ ހިއްސެއް ހޭލިކަހަލައެވެ. އޭނާގެ ބައްތިރީސް ދަތްޕިލަ ދިއްލުނީ ބޭ އިޙްތިޔާރުގައެވެ. މަޑު ހިނގުމެއްގައި ދެ ޒުވާނުން ގޮސް ކައުންޓަރު ކައިރި މަޑުކޮށްލުމާއެކު އިންސްޕެކްޓަރު އިއްވާލީ ދެ މަސް ވަންދެން އެ ވާހަކައެއް އެހުމަށް ދެ ހިތްވެސް ކެތްމަދުވެފައިވާ ވާހަކައެވެ. "ޔޫ ބޯ އާރ ރިލީސްޑް."\nއިއްވިފައިވަނީ ދެ އަހަރުގެ ޖަލު ހުކުމެއްކަން ރާކިނަށާއި ސޯފީއަށް އޮޅިފަކައެއް ނެތެވެ. ވީއިރު މި ވީ ކިހިނެތް ހެއްޔެވެ. "ރާކިނާއި ސޯފީގެ އާއިލާކަމަށް ބުނާ ބަޔަކު 40000 ދައްކާފަވަނީ މިއަދު.." އިންސްޕެކްޓަރު ބުނެލުމާއެކު ރާކިނާއި ސޯފީ އެކަކު އަނެކަކަށް ބަލާލިއެވެ. ގައިމު އެމީހުން ޖަލަށް ލީކަން އެނގޭނެ ހަމައެކަނި ބަޔަކީ ނައިނާއާއި ފާޒިލްގެ އިތުރުން ރާޔާއެވެ. އެވަރުގެ ކަމެއް އެމީހުން ކުރާނެ ހެއްޔެވެ. "ލޯބީ.!!" ބިއްލޫރިގަނޑު ފަހަތުން ބޯ ދިއްކޮށްލި ފާޒިލް ބޯ މަތިން ނައިނާވެސް ބޯ ދިއްކޮށްލަމުން އަތް ހޫރާލިއެވެ. އުޖާލާވެފައިވާ އެ ދެ މޫނުން ފެނުނު އުފާވެރިކަމަށްވުރެ ނައިނާއާއި ސޯފީގެ މޫނުމަތިން ފެނުނު އުފާވެރިކަން މާ އަލިގަދައެވެ. ހަޤީޤީ އެކުވެރިންގެ ބާރަކީ މިއީއެވެ. މިނެކިރުމެއް ނެތި ދޭ އެއްބާރުލުމެވެ.\nރަޒީމް އަތުގެ ނެތްކޮޅަށް ހޫރާލި ފާރުގައި ޖެހި ތަޅައިގެން ދިޔަ އަޑު މުޅި ކޮޓަރިތެރޭގައި އެއް އަޑަކަށް ގުގުމާލިއެވެ. ކޮޓަރީގެ ކަނެއްގައި ބަހައްޓާފައި ހުރި 'ބޯލް ޕޫލް' ތެރޭގައި އެއްވެސް އަޑެއް ލައްވާނުލާ ކުޅެން ތިބި ލައްޔިނާއި ލަޔާންގެ ރުއިމުގެ އަޑުން މުޅި ކޮޓަރިއަށް ޒަލްޒަލާއެއް ގެނެސްދިނެވެ. އެނދުމަތީ ދެފައި ވަށްކޮށްލައިގެން ހެދުން ފަތްޖަހަން އިން އައިޝާގެ ދެލޯ ބޮޑުވިއެއްކަމަކު އޭނާ ހައިރާނެއް ނުވިއެވެ. އެއީ ރަޒީމެވެ. ސާދަ ފަނަރަ އަހަރު ދުވަހު އެކީގައި އުޅުނު ކަމުގައިވިޔަސް އިތުބާރުގެ ކަންފުޅެއްވެސް ނުކުރެވޭ ޖާހިލު ހިތުގެ ވެރިޔާއެވެ. "ލައްޔިންމެން އެބަތިބި.!" އިންޒާރެއް ދޭ ފަދަ ގޮތަކަށް ވަށްކަޅިން ސިހިފައި ތިބި ކުދިންނަށް ބަލާލަމުން އައިޝާ ރަޒީމަށް އަނގާލިއެވެ. އައިޝާ ބުނި ބަހުގެ ތެދުކަމާއި ހެކި ރަޒީމަށް މާ ކުރިންވެސް ފެނިފައިވާކަން އެނގިހުރެއެވެ. "ކަލޭ ކައިރި މަށަކަށް ނުބުނެވޭތަ ޓީޝާރޓަުތަށް އިސްތިރިނުކުރާށެކޭ.!" އައިޝާ ބުނި އެއްޗަކަށް ބެލުމެއް ނެތި ރަޒީމް ހަޅޭއްލަވައިގަތެވެ. "މޮޔަވެފަ ހުންނަ ފިރިހެނެއްތަ މީ އަޅެ.!!ކާކުތަ ރޫ ބޮނޑިވެފަ ހުންނަ ޓީޝާރޓު ލައިގެން ބޭރަށް ދާނީ.. މީހަކު މަރާލި ވަގުތު ނުވި މޮޔަ މިހާރު ވެގެން ތިއުޅެނީ؟ އަދި ކިރިޔާތަ އެ ފާފަ ބޮލަށް އަވަލީ." އައިޝާގެ ހިތްވަރު އައިނައި ތަނެއް ނޭނގެއެވެ. ސާދަ އަހަރަށް ފަހު ސޯފީ ފެނިލި ފެނިލުމުން ރަޒީމް ހަޤީޤަތުގައި ދުނިޔެއިން މޮޔަވިފަަދައެވެ. އޭނާއާއި ރަޒީމާ ދެމެދު އޮތް ގުޅުމަކީ އެކަކު އަނެކަކުގެ ފައިސާއަށްޓަކައި ކައިވެނީގެ ގޮށް ޖެހީސުރެއް ހީނަރުވެފައި އޮތް ގުޅުމަކަށްވިޔަސް ރަޒީމްގެ އެތެރެ ހަށްޓައް މިވަރުގެ ބޮޑު ސިންގާއެއް ވަދެ ތެޅި ބޭލިތަނެއް މި ނޫން އިރެއްގައި އައިޝާއަށް ފެނިފައި ނުވެއެވެ. އޭނާއަކީ ހަޅޭއްލެވުމާއި އަޑުގަދަ ކުރުމުގެ އިތުރަށް 'ގެވެށި އަނިޔާ' ކުރުމުގައި މިހާރު އަރާ ހުރި ބަތަލެކެވެ. ނަމަވެސް އައިޝާއަށް އަނގައިގައި ޒިބު އަޅުވައިގެން އިނުން ނޫންކަމެއް ކުރުމުގެ ހައްޤު ލިބިގެން ނުވެއެވެ. އޭނާއަށް ކުރެވިފައިވާ ކަންތައް މާ 'ރީތީ' ވިއްޔާއެވެ. ބޭޒާރުވެދާނެ ކަމުގެ ބިރު ކިތަންމެ ދުވަހެއްވިޔަސް، އަދި ރަޒީމުގެ އަތް ދަށުގައި މަރުވާން ޖެހުނަސް އެ ހިތުން ފިލައިގެން ނުދާނެކަން ޔަގީނެވެ.\nއައިޝާގެ އަޑު ކަންފަތުގައި ޖެހުމުން އަތުގައި ހުރި ޓީޝާރޓުތަށް ބިމަށް ހޫރާލަމުން ބާރު ހިނގުމެއްގައި އެނދުމަތީގައި އިން އައިޝާއާއި ދިމާލަށް ރަޒީމް މިސްރާބުޖެހިއެވެ. އޭނާގެ ދެލޮލުން އަނގުރު އަލިފާން ކަނި ބުރަމުން ގެންދިޔައެވެ. އެކަން ހިނގީ ގަމީސް އިސްތިރިކުރުމާއި އެނދު ތަންމަތި އެޅުމުން ފެށިގެން އެންމެ ކުދި ކުދި މައްސަލަތަކާމެދުވެސް ރަޒީމް ރުޅި އިސްކުރަމުން ގެންދާ އާންމު އުސޫލުގެ ދަށުންނެވެ. މާޒީގައި ކުރި އެއްވެސް ކުށަކަށް އެއްބަސްނުވެ ފަސް އަޅާ ހިތު އަޑީގައި ފޮރުވަން ކުރަމުންދާ މަސަތްކަތުގައި ހިތި ނަތީޖާ އޭނާގެ ކުރިމަތީގައި ހުޅުވުނީ ނަފްސާނީ ބަލިމަޑުކަމެއް ފަދައިންނެވެ. 'އިންޓަމިޓެންޓް އެކްސްޕްލޯސިވް ޑިސްއޯރޑާ' ގެ އިތުރުން 'ޑިޕްރެޝަން' އޭގެ އެންމެ މަތީ ދަރަޖައިގައި ތަހައްމަލު ކުރަން ޖެހުނަސް ގޮތް ދޫކުރާ ކަހަލަ ޙިޔާލެއް އޭނާ ނުކުރިއެވެ. އަމިއްލަ ނަފްސު، ގޮތް ނޭނގޭ އަނދަވަޅަކަށް ވައްޓާ މި ލެވުނީ އޭގެ ނަތީޖާ ނުކުންނާނެ ގޮތެއް ތަސައްވަރު ކޮށްލުމެއްވެސް ނެތިއެވެ.\n"މަގޭ ކުރިމަތީ އަނގަ ހުޅުވަން ފެށީ ކޮން އިރަކު؟" ރަޒީމް އޭނާގެ މޫނު ދެލޯ ބޮޑުކޮށްގެން އިނދެ ހިންދިރުވާލި އައިޝާގެ މޫނާ ކައިރިކޮށްލަމުން ދަތްކުނޑި ވިކައިގަތެވެ. އައިޝާގެ ހިތުގައި ބިރުވެރިކަމުގެ ރާޅުބާންޏެއް ދަތުރުކޮށްލީ ރަޒީމްގެ އަނގައިން ދުވި ވަހުން ނޭވާ ހިފާއްޓާލަން ޖެހުމުންނެވެ. މިވަގުތު ރަޒީމްގެ ހަށިގަނޑުގައި ދައުރުވަމުން ދިޔަ ވިހަ މަސްތުވާތަކެތީގެ ބާރުން އޭނާއަށް އަންނާނެ ހަމަލާގެ ބާވަތް ތަސްވީރުވެސްކޮށްނުލެވެއެވެ. ހަމައިގައި ހުންނަ އިރު ސިންގާއަކަށް ވުރެ ޖައްބާރު މިހާކު ހަމައިން ނެއްޓިފައި ހުންނަ އިރު ސިންގާގެ ފައުޖެއްވެސް ބަލިކޮށްލާނެއެވެ.\nކޮންމެއަކަސް ހަނު ހުރުން އައިޝާއަށް މިފަހަރު ވީ ބުރަކަށެވެ. ހަތް އަހަރު ދުވަހު ރަޒީމާއި އުޅެމުން ގެންދިޔަ ނާމާން ދިރިއުޅުން ކޮންމެވެސް އެއްކޮޅަކަށް ޖައްސާފައި ނޫނީ އޭނާ މިއަދު ދުލެއް ނުކުރާނެއެވެ. "ކިހިނެތްވީ؟ ރަޒީމުހެން މަގޭވެސް އަނގައެއް އޮވެޔޭ..ރަޒީމްގެ ދެލޯ ހުރޭތަ އަނެއްކާ؟ މަގޭ ހުރޭ ހަމަގައިމުވެސް." ބުމަ އަރުވާލަމުން އައިޝާ އެއްސެވެ. އޭނާގެ ނާރުތަކުގައި ދައުރުވަމުން ދިޔައީ ކޮން ކަހަލަ ބާރެއް ކަމެއް ޔަގީނެއް ނޫނެވެ. ކެތްތެރިކަމުގައިވެސް ހައްދެއް އޮންނަނީ ކަންނޭނގެއެވެ. "އަނގަ ހުއްޓަސް ވާހަކަ ދެއްކުމުގެ ހައްގެއް އައިޝާއަކަށް ނޯންނާނެ. މަށަށް މި ހާލު ޖެހުނީ ހަމަ ކަލޭގެ ސުންޕާ ކަމާ ހެދި!." ރަޒީމް ދޫކޮށްލީ ބާރުގަދަ ފުންނޭވާއެކެވެ. އައިޝާ ޖަހާލީ ބާރު ހިނިގަނޑެކެވެ. ދަތްކޮޅު ފައިބާ، ގަޔަށް ސީ ލެވޭ ވަރުވެފައި ހުރި ރަޒީމް ފަހަތަށް ފިޔަވަޅެއް އަޅާލިއެވެ. ބިރަކުން ނޫނެވެ. ބޮލަށް ސަވާރުވެފައި ޝައިތޯނާ ކުރިހޯދީ ހަމައެކަނި އޭނާގެ ވިސްނުމުގެ މައްޗަކަށް ނޫނެވެ. މި ވަގުތު އޭނާގެ ހަރަކާތްތަށްވެސް ތަރުތީބު މަގުން ކުރިޔަށް ގެންދިޔައީ އެ އެތިކަން ޔަގީނެވެ. "ކަލޭ ކައިރި ކާކުބުނީ މަށަށް ހެއްލޭށޭ.!! މަ އެދުވަހު ކަލެއަށް ފުރުސަތު ދިނިން ދޯ ވަރަށް.!!!" އައިޝާ އެނދުމައްޗަށް ކޮޅަށް އެރިއެވެ. އޭނާގެ ވާހަކައަށް ހަކުރާ ލޮނާ ފުށާ ދެންވެސް ލެއްވިހާ އެއްޗެއް އަޅާ އެއްކޮށް ލޮލަށް ފެންނަ ފެނުމުން ރީތިވާނެ ކަހަލަ ކޭކެއް އަޅާލީ އަމިއްލަ މިހާގެ މައުސޫމުކަން ދައްކައިދޭށެވެ. "ހެއްލޭށޭ.!؟ ހައްހައްހައް...ޝަހުދާ..ޝަހުދާ.." ރަޒީމްގެ ނޭވާ ދިޔައީ ކުރުވަމުންނެވެ. އޭނާ އަދިވެސް ހެނީއެވެ. ކިޔޭ ނުކިޔޭއެއްވެސް ނޭނގޭކަން ޔަގީނެވެ. ލައްޔިނާއި ލަޔާން އަޑުން އަޑު ނަގާ ރޯން ފެށި އަޑު މުޅި ކޮޓަރިތެރޭ ގުގުމަމުން ދިޔައީ މެދު ކެނޑުމެއް ނެތިއެވެ. އެއްވެސް ކުށެއް ނެތް ދެ ފުރާނަ ބިރުން ވިރެމުން ގެންދިޔަނަމަވެސް އެކަލާނގެ އެ ހިތްތަކުގައި ލައްވާފައިވާ ބާރު އަދި ނުކެނޑެނީއެވެ. އެއްވެސް އިންސާނަކަށް ނުއުފުލޭ ވަރުގެ އެކަލާނގެ ބުރައެއް ނުޖައްސަވާނެއޭ ބުނާ ބަސް ތެދުވެއްޖެއެވެ. ކޮންމެ ދުވަހަކު މައިންފަބައިންގެ ގޮތްނޭނގޭ މި ބިރުވެރި ކުޅިގަނޑުގެ ތަހައްމަލު ކުރުމުގެ ބުރަ އެންމެ ފަސް އަހަރުގައި އުފުލަން ޖެހިފައި ވުމީ އިމްތިހާނެއްކަން ޔަގީނެވެ.\nކަޅި މައްޗަށް އަރަމުން ދިޔައިރު އޭނާ ހުރީ ހަމައިގައި ނޫންކަން ބަލާލާ ކޮންމެ މީހަކަށް ސާބިތުވާހާ ހާމަގޮތެއްގައި ހަރަކާތް ކުރަމުން ގޮސް އަތު ޖެހުނު ބިއްލޫރި މާ ޓުކުރި ނަގާ އައިޝާޔާ ދިމާލަށް ހޫރާލިއެވެ. އެފަދަ ހަމަލާއަކަށް އެއްވެސް ވަރަކަށް ތައްޔާރުނުވެ ހުރި އައިޝާގެ މޫނަށް ތަޅައިގެންދިޔަ ޓުކުރީގެ ބިއްލޫރިކޮޅުތަށް އޭނާގެ ބޮލަށާއި މޫނުގެ އެކި ދިމަދިމާލަށް ހެރިގަތެވެ. "މަންމީ..!!!!" ޕޫލް ތެރޭގައި އިން ލަޔާން ފުންމައިގެން ތެދުވެ އޭނާގެ މަންމަޔާ ދިމާލަށް ދުއްވައިގަތެވެ. ދެލޯ މެރެމުން ދިޔަ ރަޒީމް އަދިވެސް ހެނީއެވެ. މުޅި ކޮޓަރިތެރޭ އެނބުރެމުން ސެނބުރެމުން ޖެއްސީ ކޮންކަހަލަ ނެށުމެއްކަމެއް ނޭނގެއެވެ.\nކޮޓަރި ތެރޭގައި ހުރި ބޮކި އަނގަމުން ދަނީކަން އަނގައި ދިނުމުގެ ގޮތުން ނިވިދިއްލެން ފެށުމާއެކު ލައްޔިންގެ ކުޑަ ހިތް ބިރުން ރޫރޫ އަޅަން ފެށިއެވެ. މަންމަ އޭނާއަށް ފާއިތުވީ ފަސް އަހަރު މާ ބޮޑު ސަމާލުކަމެއް ދީފައި ނެތަސް، އަދި ލޯބިން ބޮލުގައި ފިރުމާލީ ހަމައެކަނި އެންމެ ޅަ ދުވަހުގައި ވިޔަސް ބިރުވެރި އެ ވަގުތު އެ ދެވުނީ މަންމަގެ ހިމާޔަތަށެވެ. ތަނެއް ދޮރެއް ވަކި ކުރަން ނޭނގޭ ޕޫލުން ތެދުވެ ގިސްލަމުން ދިޔަ އަޑާއި ތުރު ތުރު އަޅަމުން ދިޔަ ހަށިގަނޑާއެކު އައިޝާ ވެއްޓިފައި އޮތް އެނދާ ދިމާލަށް މިސްރާބުޖެހިއެވެ. އޭރުވެސް ރަޒީމް، އަތުގައި ޖެހުނު ކޮންމެ އެއްޗެއް ނަގާ މުޅި ކޮޓަރިތެރޭގައި ހޫރަމުން ދިޔަ އަޑު އިވެއެވެ. ނިވިދިއްލޭ ބޮކީގެ އަލިކަން ފާޅުވާ ކޮންމެ ފަހަރަކު ލައްޔިންގެ ދެލޯ ކުރިމައްޗަށް އެ މަންޒަރު ފާޅުވެއެވެ.\n"މަންމީ.." ލެއިން ތަތްތެޅީފައި އޮތް އައިޝާގެ މޫނުގައި ކުޑަ މަޑު އަތް ތިލައިން ފިރުމާލަމުން ލަޔާން އޭނާގެ ތުއްތު އަޑުން ގޮވާލިއެވެ. ފުން އަދި ލަސް ނޭވާތަކެއް އައިޝާގެ އަނގައިން ބޭރުވަމުން ދިޔައިރު އޭނާގެ ނަޒަރު ހުއްޓިފައިވަނީ އޭނާއާ ދިމާލަށް އަތަށް ނަގާފައިވާ ޓީވީ ހޫރާލަށް ތައްޔާރަށް ހުރި ރަޒީމާއެވެ. ފުރާނަ ދިޔަޔަސް އޭނާގެ ފުރާނައަށްވުރެ މުހިންމު ދަރިފުޅު ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ޢަޒުމުގައި އައިޝާ އޭނާގެ އަތުގައި ޖެހުނު ބާލީސް ދަށުން ވަޅިއެއް ނެގިއެވެ. މި ދުވަސް އައިސްދާނެކަމުގެ ބިރަށް ބާއްވާފައި އޮތް ހަމައެކަނި އެއްޗަކީ އެ ކުޑަ ހަތިޔާރެވެ. ހަށިގަނޑަށް އެރި ކުއްލި ބާރާއެކު އަރުތެރެއިން ހަޅޭއްލަވައިގަންނަމުން އައިޝާ ކުއްލިއަކަށް ފުންމައިގެން ތެދުވެ ރަޒީމާ ދިމާލަށް ވަޅި ހޫރާލިއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ ވަރުދެރަވެފައިވާ އަތުގައި ކާމިޔާބުވާނެހާ ހިތްވަރެއް ނެތެވެ. ހޫރާލި ވަޅި ރަޒީމްގެ ފައިތިލަ މައްޗަށް ވެއްޓުމުން އޭނާ އައީ އަމަށަކު ރުޅިއެއް ނޫނެވެ.\n"މަންމީ..!!" ލެއިން ތަތްތެޅި ހަށިގަނޑު ތުރުތުރު އަޅަމުން ދިޔަ އައިޝާގެ ދެލޮލާއި އަނގައިގެ އިތުރުން ނޭފަތުންވެސް ހުއްޓުމެއް ނެތި ފައިބަމުން ދިޔައީ ސާފު ރަތް ލެޔެވެ. މޫނުގެ އެކި ތަންތަންކޮޅުގައި ހަރުވެފައި ބިއްލޫރި ކޮޅުތަކަށް ގެއްލިފައި އިން ލަޔާން ދެވަނަ ފަހަރަށް ހަޅޭއްލަވައިގަންނަމުން އައިޝާގެ އަތުތެރޭ ބޮޑުވެގަތެވެ. ކޮށި އަރައިގަތް އައިޝާގެ އަނގައިން ނިކުތް ލޭތަށް ހޭކުނީ ލަޔާންގެ މޫނުގައެވެ. ދެމައިން އެކީ އެނދުަމަތީ ގުޅަޖެހިފައި ތިބިއިރު އައިޝާގެ މޫނު ކިތަންމެ ބިރުވެރި ސިފައެއްގައި ފެނުނަސް އެ މަންމަ ދޫކުރާ ކަހަލަ ޙިޔާލެއް ލަޔާން ނުުކުރިއެވެ.\nމާ ގިނަ އިރެއް ނުވެއެވެ. އަނގަޔަށް އައިހާ ހުތުުރު ބަހެއް ބޭރުކޮށްލި ރަޒީމްގެ ހަށީގައި ހުރި ބާރެއްލާފައި އޭނާ ހޫރާލި ޓީވީ އައިޝާއާއި ލަޔާންގެ ގައިމައްޗަށް ތެޅިގެން ދިޔައެވެ. ދެމައިންގެ އަޑު ކެނޑުނީ ކުއްލިއަކަށެވެ. ދެ ހަށިން ކުރެ އެއް ހަށީގައިވެސް ފުރާނަ ހުރި ކަމެއް ޔަގީނެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ހަރަކާތްވަނީ ހުސްވެފައެވެ. އެންމެ ފަހުވަގުތާ ޖެހެންދެންވެސް އިވިއވި ހުރި ލަޔާންގެ މަޑު ގިސްލުން އެއްކޮށް ކެނޑި އެ ކުއްޖާފުޅު ހިމޭންވެއްޖެއެވެ. "މި އުނދަގުލުންވެސް ސަލާމަތްވީމި...ދެން އޮތީ ސޯފީ!! " އަނގައިގައި ވަރުނެތް ރަޒީމް ހެމުން ހެމުން ބުނެލުމާއެކު އޭނާ ބިންމައްޗަށް ދެމުނެވެ. ނިވިދިއްލުމުގެ ބާރުމިން މަޑުޖައްސާލި ބޮކީގެ އަލިން ކުއްލިއަކަށް އަލިވުމާއެކު އެނދާ ދިމާލަށް މިސްރާބު ހުރި ލައްޔިންގެ ދެލޯ ތަންމިނަށް ހުޅުވުނެވެ. ބިންމަތީގައި ދެމެމުން ދިޔަ ރަތް ކުލައިގެ ކޯރަކީ ލޭ ކަން އެ ޅަ ސިކުނޑިއަށް ވަގުތުން ދެނެގަނެވުނެވެ. އެނދުގެ ބޭރަށް ވާގޮތަށް އެލިފައި އޮތް ލަޔާނާއި އައިޝާގެ ބޮލުން ހުއްޓުމެއްނެތި ތަޅަމުން ދިޔަ ލޭ ތިކިތަކުގެއެ ކޯރު ފައި ދަށުން ލާފައި ދާންފެށުމާއެކު ލައްޔިންގެ އަނގައިން ބިރުވެރިގޮތަކަށް އާހެއް ނިކުތެވެ. އޭނާ ކުރިޔަށް އަޅާލީ ނުވިސްނާ ހުރެފައި އެންމެ ފިޔަވަޅެކެވެ. އޮޅިގެންނަމަވެސް އެންމެ ބޭނުމައެކެވެ. މަންމަ އޮތް ހާލެއް ދެކިލުމަށެވެ. ނަމަވެސް ކަން ދިމާކުރިގޮތުން ކައްސާލައިގެން ލައްޔިން ވެއްޓުނު އަޑަށް ބިންމަތީގައި އޮވެ ބަނޑު ހިނދެންދެން ހެމުން ދިޔަ ރަޒީމްގެ ހުނުން ހުއްޓުނެވެ. އޭނާ ބޯ އަރިކޮށްލަމުން މާ ދުރުނޫން ހިސާބުގައި ވެއްޓިފައި އޮތް ދަރިޔަށް ބަލާލިއެވެ. ރަޒީމްގެ ހިތަށް ގޮތެއް ވެލީ ކަންނޭނގެއެވެ. ހަމަ ބިމަށް ފޭބިއްޔެކޭ ނުބުނެވޭނެއެވެ. ލަޔާން މަރުގެ ތުންފަތް މައްޗަށް ދޫކޮށްލިއިރު އެ ސިކުނޑީގައި ނެތް ހޭވެރިކަމެއް ލައްޔިން ވެއްޓިފައި އޮތުމުން އާވާނެ ހެއްޔެވެ. "ބައްޕަގެ ފުރާނަ..." ލައްޔިނާ ދިމާލަށް އިނގިލި ދިއްކޮށްލަމުން ރަޒީމް އެއް މިޔަކުން ހީލިއެވެ. އޭނާއަށް ހަމަހޭވެރިކަންވީއޭ ކުރިން ހީފުޅު ކުރެއްވި ފަރާތްތަކުގެ ކިބައިން މަޢާފަށް އެދެމެވެ. "މަރުނުވާތި އިނގޭ.!!" ރަޒީމް އަނެއްކާވެސް ހިނިގަނޑެއް ޖަހާލަމުން މޭގައި އަތް އަޅާފައި ސީލިންގަށް ބަލާލިއެވެ.\nވެއްޓިފައި އޮތް ލައްޔިނަށް މޭގައި އަތް އަޅާލެވުނެވެ. އޭނާއަކީ ހިތުގެ ބަލި ހުންނަ ކުރާ ކުއްޖެއްކަމުން ނަފްސާނީ ގޮތުންނާއި ޖިސްމާނީ ގޮތުން މިވަގުތު ލިބިފައިވާ އަނިޔާގެ ވޭން ދެގުނަ ވިއެވެ. "މަންމި..އައުޗް.!" މޭގައި އަޅަމުން ދިޔަ ވޭން ގަދަވިވީނުން ދެފައި ކުރުކޮށްލަމުން ލައްޔިން ކުރުގެޅިލިއެވެ. އޭނާގެ ދެލޯ ތަގުޅި ކުރެވިފައިވީއިރު ކުދި ކުދި އިނގިލިތައް ލައްޕާލަމުން މޭމަތީގައި ޖަހާލިއެެވެ.\nވަގުތަކީ ވާރޭގެ ބޯ ކެރިގަނޑެއް ބަރު ކަޅު ވިލާތަށް އޮއްސާލި ހިތްގައިމު ވަގުތެވެ. ރާއްޖެ ގަޑިން ރޭގަނޑު އަށެއް ޖެހީއެވެ. ޖެހެމުން ދިޔަ ހިތްގައިމު ރޯޅިތަކުގެ އަމުރަށް ގަސްތަށް ނަށަމުން ދިޔަ ގޮތުން މާހައުލު އިތުރަށް ފުރިހަމަކޮށްދެއެވެ. ހަތަރެސް ފަރާތުގައި ބިއްލުރީ ޖަހާފައިވާ ޓެރަސްމަތި ދިއްލާލެވިފައިވަނީ މަޑު ނޫކުލައިގެ ބޮކިތަތަކުންނެވެ. ބޮކިފަތިތަކާއި ވަކިން ބަހައްޓާފައި ހުރި ދިގު ފިއްލޭ ދަނޑިތަކެވެ. އިތުރު ޒީނާތްތެރިކުރުމެއް ބޮކިތަކުގެ އަލި ނޫންގޮތަކަށް ނުފެނުނުނަމަވެސް ހަމައެކަނި އެ އަލިކަމުންވެސް ތަނަށް ގެނުވައިދިނީ އާރޯ ކަމެކެވެ. ވާރޭ ތިކިތަށް ބިއްލުރީގަނޑުގައި ބީހިލާ ގޮތާއި، އެ ފިނިކަމާއި، ފަނަރަ ވަނަ ފަންގިފިލާކަމުން ރޭގަނޑުގެ ވަގުތު ދިއްލިފައިވާ އެހެން އިމާރާތްތަށް ފެންނަ ގޮތުގެ ހިތްގައިމުކަން ބަޔާންކުރަން ދައްޗެވެ. ކޮންމެއަކަސް އެއީ ހިތްތަކުގެ ހަމަޖެހުމާ ގުޅިފައިވާ މާހައުލެއް އެކަންޏެއް ނޫނެވެ. ދެފަރާތެއްގެ ވިންދު ގުޅިލާމެހިގެން ދިޔުމުގެ ވަގުތު ކޮޅުވެސް ވަނީ އެ ތަނާ ގުޅިފައެވެ.\nނޫކުލައިގެ އަލިން ބަބުޅަމުން ދިޔަ 'ރޫބީ' ހޮޓެލުގެ ޓެރަސްމަތީގައި ބަހައްޓައިފި ހުރި މޭޒު ކައިރީގައި އިށީނދެލީ ރާކިންއެވެ. ގާޒީއާއި ހެކިވެރިންގެ އިތުރުން އެތާނގައި ދެން ތިބީ ސޯފީއާއި ރާކިންގެ މަދު އެކުވެރިންކޮޅެކެވެ. އާއިލާ އެއްވެސް މީހަކު އައިސްފައިނުވުމަކީ މާޔޫސްވާން ޖެހޭ ސަބަބެއް ނަމަވެސް ދެއްވި ނިޢުމަތަށް ޝުކުރުވެރިވާ ހާލު އެ ވަގުތު ކޮޅުގެ އުފާވެރިކަން އޭގެ އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ހޯދުމަށް ސޯފީއާއި ރާކިން ތިބީ ހިތާ ހިތުން ހުވަކޮށްގެންނެވެ.\nއިސްޖަހާލައިގެން ދެއަތް ދެއާތާ މޮޑެލަ މޮޑެލަ އިން ރާކިންގެ ނަޒަރު ޓެރަހަށް ވަންނަން ޙާއްސަކުރެވިފައިވާ ދޮރާ ދިމާލަށް އަމާޒުވެގެން ދިޔައީ އެތާނގައި ތިބި މީހުންގެ ތުންތުން މަތިން ތަފާތު ވާހަކަތަށް ފެތުރެން ފެށުމުންނެވެ. "ހޭ ނެތިއްޖެއްޔާ ވަރަށް ސަކަރާތްވާނެ އިނގޭ..!" ކަންފަތް ބުޑުގައި ފާޒިލް ޖެއްސުމަށް ބުނެލުމުން ދޮރުން ވަދެގެން އައި ސޯފީއާ ދިމާލަށް ބަލަހައްޓައިގެން އިނދެ އެ އަތުން ފާޒިލް ދުރަށް ޖައްސާލީ ރާކިނެވެ. "ސުއްބޫޙުލް ގުއްދޫސް." ރާކިން ބުނެވުނުލެއް ބާރުނަމަވެސް އޭނާ މިފަހަރު ލަދެއް ނުގަތެވެ. ހާމަކަން ބޮޑުގޮތެއްގައި ސޯފީއަކީ އޭނާ ހައްޤެއްކަމުގައި ވަކާލާތު ކުރުމުގެ ފުރުސަތު އެހާ އަވަހަށް ހޯދައިގަތީއެވެ. ކޮންމެއަކަސް ރާކިން ބުނެލި ބަހުގައިވެސް ވަނީ ތެދުކަމެވެ.\nނައިނާއާއެކު ވަދެގެން އައި ސޯފީ ލައިގެން ހުރި ހެދުން ފެނިފައި ރާކިން ހިސާބަކަށް ހައިރާންވިއެވެ. އެއީ މީގެ އަހަރަކަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަސް ކުރިން ރާކިނާއި ސޯފީ 'ބައްދަލުވީ' ދުވަހު އޭނާ ލައިގެން ހުރި ހެދުމެވެ. އޭގެ ކުރީގެ މާޒީއަކީ މިހާރު ނެތް އެއްޗެއް ވިއްޔާއެވެ. ހިކަނދިފަތް ކޭކު ފެޅި ފެޅުމާއި އަނގަބަހުން ވާހަކަ ދެއްކުމުގެވެސް ކުރީން ސޯފީ އޭނާގެ އަތްތިލައިގައި އަނދިރި ގަނޑު ތެރެއިން ހިފާލި ހިފާލި ހަނދާން ނެތެނީ ކިހިނަކުން ހެއްޔެވެ. ކަޅު ކުލައިގެ ލޭސްފޮތީގެ އެ ތުނި ހެދުމާއި އޭގެ މަތިން ކޮނޑުމަތީގައި ބާއްވާލެވިފައިވާ ހުދު ކޯޓުގެ އިތުރަށް ދިގު ފަން އިސްތަށިގަނޑުގައި ޖަހާލެވިފައިވާ ހުޅި ސޯފީ ނޫން މީހަކު ބޭނުންކޮށްފިނަމަ ނުގުޅޭނެޔޭ ރާކިންގެ ހިތް ބުންޏެވެ. އެއީ ހަމަ އޭނާއަށްޓަކައި މި ދުނިޔޭގައި ލައްވާފައިވާ ސްޓައިލެކެވެ. ރާކިންގެ ދެލޮލަށް ސޯފީ ފިޔަވާ އެތާނގައި އެވަގުތު ތިބިއްޔާ ތިބި ހުރިހާ އެންމެން ފެނުނީ ފިރިހެނުންގެ ސިފައިގައިކަން ޔަގީނެވެ. ކަޅި ހުއްޓާލައިގެން ބަލަން އިން ރާކިނަށް ބަލާލަމުން ސޯފީ ދެލޯ އަޅާލާފައި ގޮނޑީގައި އިށީނދެލިއެވެ. ސޯފީގައި މޫނަށް ބަލަހައްޓައިގެން އިން ރާކިން ހިންދިރުވާލިއެވެ. ގާޒީގެ ޙުތުބާ ފެށިގެން ކުރިޔަށް ގޮސް މައިގަނޑު ސުވަލާ ހަމައަށް ދާންދެންވެސް ރާކިން ގެއްލިފައި އިނީ ސޯފީއަށެވެ. ނަމަވެސް ގާޒީއަށް ސަމާލުކަން ދޭށޭ ބުނުމުގެ ގޮތުން ސޯފީ އޭނާ އަރައިގެން އިން ހީލްސުން އިރު އިރުކޮޅާ ރާކިންގެ ފައިގައި ޖަހާލައެެވެ. އޭނާއަށް ކަމެއްވާހެންވެސް ހީނުވެއެވެ. "އޭއި..ގަބޫލެއް ނުކުރަންތަ؟" ގާޒީ ދެފަހަރަށްވެސް ސުވާލު ކުރުމުން ރާކިންގެ ފަރާތުން ޖަވާބެއް ނައެވެ. އެންމެފަހުން ނައިނާ ޖެހުނީ ދަތްކުނޑި ވިކައިގަންފައި ރާކިިން ކައިރި މަޑު މަޑުން އަހާށެވެ. ޕާރޓީއަށް އެއްވެ ތިބި އެންމެންހެން ހިނިގަނޑު ހިފާއްޓާލިއެވެ. މީހަކު 'ދީވާނާ' ވާނީ ދެން މިވަރަކަށެވެ.\nވާނުވާ ރޭކާލި ރާކިން ދެފަރާތަށް ބޯ ހޫރާލިއެވެ. "އަނބި ގަބޫލުކޮށްފިން." ހިނިގަނޑެއް ޖަހާލަމުން ރާކިން ބުނެލިއިރު ދުނިޔޭގައި ލެއްވިއްޔާ ލެއްވި ހުރިހާ އުފަލެއް އޭނާގެ މުށުތެރެއަށް މިލްކުވީ ކަހަލައެވެ. ގާޒީވެސް އިނީ ބައްތިރީސް ދަތްޕިލަ ދައްކައިގެންނެވެ. ފަހަތުގައި ހުރި ފާޒިލް ރާކިނަށާއި ސޯފީއަށް މަހުމާ ފޮއްޓެއް ވަކި ވަކިން ދިއްކޮށްލިއެވެ. "ވެރީ މަޗް ލަޯބި ހުންނަނީ އިނގޭ." ރާކިންގެ އިނގިލީގައި ރިހި އަގޮޓި އަޅުވައިދެމުން ސޯފީ އަނގާލިއެވެ. " އާން ޔަގީނެއްނު..މި ވަރުގެ ލޯބި ނުހުންނަނީ އެހެން މީހުންގެ." ރާކިންވެސް ވަރަށް ވެލާފައި ސޯފީގެ ހިމަ ކަށި އިނގިލީގައި އަގޮޓި އަޅުވައިދެމުން ހީލިއެވެ. ދެއަތް ގުޅުވާލަމުން އެކަކު އަނެކަކުގެ ކުރިމައްޗަށް ވާ ގޮތަށް ހުއްޓި ހުރި ރާކިނާއި ސޯފީ ހަތަރު ކަޅި ހަމަކޮށްލިއެވެ."މަށަށް އެސްފީނާ ޖެހިދާނެޔޭ.!" ރާކިންގެ ކަންފަތް ބުޑުގައި ސޯފީ ތުން ފިއްތާލަމުން ބުނެލިއެވެ. "އޯހް." ހަމަހޭވެރިކަން ވީ ރާކިން ދެފަރާތަށް ބޯ ހޫރާލަމުން ބޯ ކަހާލިއެވެ. "މާޝާ ﷲ" ސޯފީއަށާއި ރާކިނަށް ބުނެވުނީ އެކުއެކީގައެވެ. "މަށަށްތަ؟" ދެންވެސް ސުވާލު ކުރެވުނީ ހަމަ އެއް ސިކުންތުކޮޅެއްގައެވެ. ހަތަރު ކަޅި ހަމަވެފައި ތިބިއިރު ދެލޯވެސް ހިއްސާކުރީ އެއް ޝުޢޫރެކެވެ. އާނއެކޭ ބުނުމުގެ ގޮތުން ބޯ ޖަހާލަމުން ދެ ޒުވާނުން ބައްދަލުކޮށްލި މައުނަވީ ހިނިތުންވުމުން ފަށުނީ ދެ ހަޔާތުންވެސް އައު ބާބެކެވެ. "ނައު ޔޫ މޭ ކި.." މުޅި ތަނަށް އިވޭވަރަށް ފާޒިލް ގޮވާލިއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ ޖުމްލަ ނުނިމެނީސް ނައިނާ އޭނާގެ ބަނޑުގައި ބާރަކަށް ޖެއްސެވެ. އެންމެންގެ ކުރިމަތީގައި ލަދު ނުގަތުމުގެ ބޭނުމުގައެވެ. ފާޒިލް ކޮށި އަރައިގަތް ނަމަވެސް ޖުމްލައިގެ ފަހު ބައި ފިލްމުތަކުގައި ކިޔާހެން ފުރިހަމަކޮށްނުލާ ދޫ ނުކުރިއެވެ. "ދަ ބްރައިޑް." ފާޒިލް ބުނުމުން ނައިނާ ކަޅި އަނބުރާލިއެވެ. އެކަކު އަނެކަކުގެ އަތުތެރޭގައި ފޮޓޯގްރާފަރުގެ ކެމެރާއަށް ހުއްޓިހުރި ސޯފީއާއި ރާކިން ފެށި ވަގުތު ނެގިގެންދިޔައީ ވަރަށް އާސާރީ ފޮޓޯއެކެވެ.\n14 އަހަރު ދުވަހު އެކަކު އަނެކަކާ ދުރުގައި އުފުލި ވޭނާއި އުޅެން ޖެހުނު ހާލު ފަސް އަޅާ ފޮރުވާލަމުން އާ ފެށުމަކުން ފެށިގެން ދިޔައީ އާ ހަޔާތެކެވެ. އެއްވެސް ބުރަކަމެއް ހިތުގައި ނެތި ފިނިފިނި އެ ރޭގެ ހިތްގައިމު ކަމާއި އަރާމު ތަންމަތީގެ ނިންޖަށް ދެހިތްވެސް މަރުހަބާ ކީ ތާއަބަދު އެ އުފާވެރިކަން ލެއްވުމަށް އެދި ދުޢާ ކުރާ ހާލުގައެވެ. ނަމަވެސް ސުވާލަކީ މި އުފާވެރިކަން މިހެން ދާއިމަށް ދެމި އޮންނާނެ ބާވައެވެ. މާޒީގެ އެތައް ސުވާލަކާއި މައްސަލައެއް ހައްލުނުވެ ފަސްއެޅިފައިވާއިރު ހަމަޖެހިގެން ސޯފީއަށް އުޅެވޭނެހެއްޔެވެ. ރާކިން އުފަލައްޓަކައި ތުން ބައްދައިގެން އޭނާއަށް ހުރެވޭނެހެއްޔެވެ. ރާކިންގެ ރައްކަލައްޓަކައި ޤަތުލުވެރިޔާ މިނިވަންވެފައި ހުރުން ސޯފީއަށް ހަޖަމު ކުރެވޭނެހެއްޔެވެ.؟\n2 އަހަރު ފަސް...\nވަރަށް ބޮޑަށް މަޢާފަށް އެދެން ހުރިހާ ކިޔުންތެރިންގެ ކިބައިންވެސް މި ޕާރޓް ލަސްވިކަމަށްޓަކައި..26 ވަނަ ބައިގަ އަޅުގަނޑު އިންނާނެ ކޮމެންޓްކޮށްލާފަ ވާހަކަ ލަސްވި ސަބަބު..ހުރިހާ ކިޔުންތެރިންވެސް ވާހަކައަށް ތި ދެއްވާ ތަރުހީބަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ޝުކުރިއްޔާ..ވާހަކައިގެ އެންމެ ފަހު ބައި ހުކުރު ދުވަހު އަޅުގަނޑު އަޕްކޮށްދޭނަން އިންޝާ ﷲ.!! މި ޕާރޓާ މެދު ދެކޭގޮތް އަދި ވާހަކަ ކުރިޔަށް ދާ ގޮތާ މެދު ދެކޭގޮތް ކިޔުންތެރިން ކޮމެންޓު ކޮށްލުމަކީ އަޅުގަނޑަށް ލިބޭނެ ވަރަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް.!!✨💖\nވަރަށް ރީތި މިބައި ވެސް……… ހަމަ ސަޅި…… ❤❤❤❤❤❤😁😁😁😁👍👍👍💖💖💖💋💋\nވ ރީތި މާޝާ ﷲ 😍💕\nIt’s ok sis☺we understand ❤by the way mi part ves varah reethi ❤❤ when next??luv u🥰will always be there for you 😍💖\n(އަންނަ އުޅޭ ކޮޅިގަނޑުގެ ހިލަމެއް ނުވާ ހާލު ކޯޓުގައި ވަރަށް އާދައިގެ ކައިވެންޏެއް ކުރުމަށްފަހު ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ފުރުމުގެ ތައްޔާރީތަށް އެ ދެ ޒުވާނުން ދިޔައީ ވަމުންނެވެ.)26 ވަނަ ޕާޓު)\n“އަނބި ގަބޫލުކޮށްފިން.” ހިނިގަނޑެއް ޖަހާލަމުން ރާކިން ބުނެލިއިރު(27 ވަނަ ޕާޓު) މިޕާޓުގަވެސް އެޕާޓުގަވެސް ކައިވެނި ކުރި..\nތެންކިއު ފޯރ ޕޮއިންޓިންގް އައުޓް.!! އިންޝާ ﷲ ރަނގަޅުކޮށްލާނަން އެހެން ސައިޓަކަށް މި ވާހަކަ އަޕްކުރާއިރު.!❤\nސިފަކުރުންތައް ހަމަ ވަރަށް ރީތި… ހަމަ ލޯކުރިމަތީ ސިފަވޭ ގެނެސް ދީފައިވާ ގޮތުން🎉🎊🎉🎊🎉\nމިއަދު 28 އަޕް ވާނީ ކިހާއިރަކު\nހަމަ ފެށުނީންސުރެ މިވާހަކަ ކިޔަން\nއަދިވެސް އެއް ފަހަރު ވަރަށް ރީތި\nއަޅޭ މިވާހަކަ ވެސް ނިމެނީ ދޯ\nހައި ކޮބާ މިއަދު މީ ހުކުރު ދުވަސް\nއަދިވެސް އަޕްކޮށެއް ނުދޭ. ހާދަ ލަހޭ. އެކަމް މި ޕާޓުވެސް ވަރަށް ރީތި.މާޝާﷲ.\nކޮބާ މިއަދު މީ ހުކުރު\n❤❤❤❤ވަރަށް ސަޅި ތެންކްސް…..ކޮންއިރަކުން އަނެއްބައި\n28 ވަނަ ބައި ކޮބާ\nއިޓްސް އޯކޭ ބުރޯ 😉😉😉😉😉 ދިސް ސުޓޯރީ އިޒް ބިއުޓިފުލް 😍😍😍😍😍👌👌👌👌👌👌\nކޮބާ ފަހު ޕާޓު\nވަރަށް ރީތި މާޝާﷲ😊\nIt’s ok sis☺we understand ❤by the way mi part ves varah reethi ❤❤ when next??luv u🥰will always be there4you 😍💖\nކޮބާ އަނެއް ބައި\nމާޝަާ ﷲ ވ ރީތި 😍❤\nކީޕް އިޓް އަޕް ސިސް 👍\n28 ވަނަ ބައި ނުކުންނާނީ ކޮން އިރަކުން…………….. ކާންޓް ވެއިޓް އެނީ ލޯންގާ……. ވވވވވވވވ ރީތި….!\nކޮމެންޓްސް ތައް ލޯރޑްވީ އަދިކިރިޔާ.!!! ވަރަށް އުފާވެއްޖެ ހުރިހާ ކޮމެންޓެއް ކިޔާލާފަވެސް..ޝުކުރިއްޔާ ހުރިހާ ކިޔުންތެރިން!!❤